comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ humana mens boniꝰ oꝑis responsione non sequitur. uu
nutrita pie credit᷑. iustiꝰ inde dampnat᷑. Hinc eni ꝑ psal¬
mistam rursum dr̃. Deiecisti eos: cum alleuarentur. Qͥa
uidelicet reprobi cum recta oꝑa diuinis manerib repͥendũt.
cum totos se hic deserunt: & affluentib ꝓsꝑitatib demittunt.
uñ ext̾uis ꝓficiunt. inde abintimis cadunt. Hine ÷ ꝙ in inferno
cruciato diuiti qr. Recepisti bona inuica tua. Idcirco enini
hic recepit. & malus:. ut illic plenius mala reciperet: q hic
fuerat nec ꝑbona conuersus. At contra ammonendi sunt
qui ea quidem quȩ mundi sunt concupiscunt: s tn aduersi¬
tatis labore fatigantur: ut sollicita consideratione ppen¬
dant. creator dispositorq cunctoꝵ qͣnta suꝑ eos gĩa uigilat.
quos insua desid̾ia non relarat. Egro
quippe quem me¬
dicus desꝑ̃at: concedit ut cuncta
quȩ concupisẽ
accipiꝰt. Nam qui sanari posse er¬
editur. a mul¬

Expanded text:
Deum humana mens boni operis responsione non sequitur, unde Deum humana mens boni operis responsione non sequitur, unde nutrita pie creditur, inde justius damnatur. Hinc enim per Psalmistam rursum dicitur: Dejecisti eos, dum allevarentur . Quia videlicet reprobi cum recta opera divinis muneribus non rependunt, cum totos se hic deserunt, et affluentibus prosperitatibus dimittunt, unde exterius proficiunt, inde ab intimis cadunt. Hinc est quod in inferno cruciato diviti dicitur: Recepisti bona in vita tua . Idcirco enim bona hic recepit et malus, ut illic plenius mala reciperet, quia hic fuerat nec per bona conversus. At contra admonendi sunt, qui ea quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur, ut sollicita consideratione perpendant, Creator dispositorque cunctorum quanta super eos gratia vigilat, quos in sua desideria non relaxat. Aegro quippe quem medicus desperat, concedit ut cuncta quae concupiscit accipiat. Nam qui sanari posse creditur, a mul
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ proficiunt dext̾a confringunt᷑: quia plerumq prauos
uita p̾sens eleuat. s aduentus eternȩ beatitudinis dami¬
pnat. Ammonendi sunt qui in hoc mundo ꝓspantur: ut sol¬
lerunt̾̃ considerent. ꝙ p̾sentis uite ꝓsꝑitas aliqñ id circo¬
cdat᷑. ut ad meliorem uitam ꝓuocet. aliqͣndo uͦ ut męt̾num
pleniꝰ dampnet. Hinc ẽ enĩ qd̾ plebi isra helitice chana au
t̾ra ꝓmittitur. ut qͣndoq ad et̾na sꝑanda ꝓuocet᷑. Heq
enim rudis ille populus. ꝓmissionib dĩ in longinquĩi
crederet: si apinissiore sũo non etiam euitino aliquid¬
ꝑcepiiset. Ut gͦ ad et̾noꝵ fidem certiꝰ roborettir: neqͣquã
solũm spe adres. s reb qͦ ad spem trahitur. Qd̃ liqͥdo
psalmista testatur dicens Dedit eis regiones gen¬
tium: & labores populoꝵ possiderunt. Ut custodiant
uisti ficationes eiꝰ: & legem eiꝰ requirant. S̾ cum largientẽ

Expanded text:
ejus proficiunt, dextera franguntur quia plerumque pravos ejus proficiunt, dextera franguntur quia plerumque pravos vita praesens elevat, sed adventus aeternae beatitudinis damnat. Admonendi sunt qui in hoc mundo prosperantur, ut solerter considerent quia praesentis vitae datur ut ad meliorem 78 vitam provocet, aliquando vero ut in aeternum plenius damnet. Hinc est enim quod plebi Israeliticae Chanaan terra promittitur, ut quandoque ad aeterna speranda provocetur. Neque enim rudis ille populus promissionibus Dei in longinquum crederet, si a promisspercepisset. Ut ergo ad aeternorum fidem certius roboretur, nequaquam solummodo spe ad res, sed rebus quoque ad spem trahitur. Quod liquido Psalmista testatur, dicens: Dedit eis regionem gentium, et labores populorum possiderunt, ut custodiant justificationes ejus, et legem ejus requirant . Sed cum largientem
Abbreviated transcription (Latin):
qͣtinꝰ asuꝑnȩ delectationis studio animũ non inflectãt.
ne luctũ nob̾ internȩ ꝑ egrinationis temperent: ea quȩ
in exilium positis sub sidiũ p̾bent ⁊ quasi felices nos in
tͣnsitoriis gaudeamꝰ. quiab et̾nis nos interim miseros cer-¬
nimus. Hinc namq ÷ ꝙ electoꝵ uoce dic̃ eccłia. Leua euis
sub capite meo: ⁊ dext̾a illiꝰ amplexabit᷑ me. Si nistram dei
ꝓsꝑitatem uidelicet uitȩ p̾sentis qͣsi sub capite posuit: quam
intentione sumini amoris p̾mit. Dext̾a uͦ dĩ eam amplectitur.
quia sub et̾na eiꝰ beatitudine tota deuotione continet᷑. Hĩc
rursum ꝑ salomonẽ. đr. Longitudinẽ dierum indext̾a
sint habenda docuit: quȩ posita insinistra memorauit. hĩc
psalmista ait. Saluũ me fac dext̾a tua. Neq enĩ aitmanꝰ¬
s dext̾a. ut uidelicet cũ dext̾ram dicet. quia ȩternam salucẽ
quereret. indicaret. Hinc rursum scriptũ ÷. Dext̾a manus
tuȩ dnẽ: confregit inimicos. Hostes enim. dĩ ⁊ si insinist᷑

Expanded text:
nae dilectionis studio animum non inflectant, ne luctum nobis internae peregrinationis temperent ea quae in exsilium positis subsidium praebent: et quasi felices nos in transitoriis gaudeamus, quia ab internis nos interim miseros cernimus. Hinc est quod electorum voce hic dicit Ecclesia: Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me . Sinistram Dei, prosperitatem videlicet vitae praesentis, quasi sub capite posuit, quam intentione summi amoris premit. Dextera vero Dei eam amplectitur; quia sub aeterna ejus beatitudine tota devotione continetur. Hinc rursum per Salomonem dicitur: Longitudo dierum in dextera sint habenda docuit, quae posita in sinistra memoravit. Hinc Psalmista ait: Salvum me fac dextera tua Ps. CVIIsed dextera; ut videlicet cum dexteram diceret, quia aeternam salutem quaereret, indicaret. Hinc rursum scriptum est: Dextera manus tua, Domine, confregit inimicos . Hostes enim Dei etsi in sinistra
Abbreviated transcription (Latin):
eni rardix elationis abscidit᷑: consequent̾ rami pͥue
assertionis arefiunt. Ammonendi sunt etiam neero¬
roris discordiasq generando. legem dei que idcireo
data ÷ ut sacͥficia sathanȩ ꝓhibeat:. eandẽ ipsam en
sathane sacficum uertant. Uñ ꝑ ꝓpdam dñs queritͦ¬

Expanded text:
enim radix elationis absciditur, consequenter rami pravae enim radix elationis absciditur, consequenter rami pravae assertionis arefiunt. Admonendi sunt etiam, ne errores discordiasque generando, legem Dei quae idcirco data est ut sacrificia Satanae prohibeat, eamdem ipsam in Satanae sacrificium vertant. Un
Abbreviated transcription (Latin):
interpretatur. Et quia cuncta simul congregatio ec¬
clię ꝑ confesionẽ seruit testimonio ueritatis: non in con-¬
grue ꝑgalaad. ecclia expͥmit᷑. que ore cunctoꝵ fideliũ
de deo queq sunt uera testatur. Pregnantes autem
uocantur animȩ quȩ intellectũ uerbi ex diuino amore¬
ex concipiunt: si ad ꝑfectum tempꝰ ueniat conceptam ẽ¬
telligentiã. oꝑis ostensione pariture. Terminum uero
siũ dilatare ÷: opinionis suȩ nom̃ extend̾e. Secuerunt
gͦ pregnantes galaad ad dilatandum terminũ suiuo.
quia nimirũ heretici mentes fitlelum quȩ iam aliẽd
deueritatis intellectu conceꝑant. ꝑuersa p̾dicatione
ꝑimunt: ⁊ scientiȩ sibi nom̃ extendunt. Paruulorumi
corcia iam cde uerbi conceptione grauida erroris gla¬
dio scindunt: ⁊ quasi doctrine sibi opinionẽ faciurr
Hos gͦ cum conam᷑ instruere ne ꝑuersa sentiant: am¬
moneamꝰ priꝰ necesse ÷ ne manẽ głiam querant rue

Expanded text:
interpretatur. Et quia cuncta simul congregatio Ecinterpretatur. Et quia cuncta simul congregatio Ecclesiae per confessionem servit testimonio veritatis, non incongrue per Galaad Ecclesia exprimitur, quae ore cunctorum fidelium, de Deo quaeque vera sunt testatur. Praegnantes autem vocantur animae, quae intellectum verbi ex divino amore concipiunt, si ad perfectum tempus veniant, conceptam intelligentiam operis ostensione pariturae. Terminum vero suum dilatare, est opinionis suae nomen extendere. Secuerunt ergo praegnantes Galaad ad dilatandum terminum suum; quia nimirum haeretici mentes fidelium quae jam aliquid de veritatis intellectu conceperant perversa praedicatione perimunt, et scientiae sibi nomen extendunt. Parvulorum corda jam de verbi conceptione gravida, 73 erroris gladio scindunt, et quasi doctrinae sibi opinionem faciunt. Hos ergo cum conamur instruere ne perversa sentiant, admoneamus prius necesse est, ne inanem gloriam quaerant. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ligunt: s hec humilit̾ non loqunt᷑. Ammonendi enĩ
sunt qui sacrȩ legis uerba non recte intelligũt: ut
ppendant quia salubimũ uini potũ. inueneni po
culum sibi uirtiit. ac ꝑ medicinale ferrũ uulnere
mortali se ferunt: dum ꝑ hoc inse sana ꝑimunt.
ꝑ qd̾ salubrit abscidere sauciata debuert̃. Ammo¬
nendi sunt ut ꝑpendant qd̃ scriptura sacra innoͤte
uite presentis: quasi q̃dam nob̾ lucerna sit posita.
cuiꝰ nimirũ uerba dum non recte intelligunt: de
lumine tenebrescunt. Quos uidelicet adintellec-¬
tum pͥuum intentio ꝑuersa non rapet: nisi prius
suꝑbia inflaret. Dum enĩ se precet̾is sapientes arbit᷑n¬
tii sequi alios admeliꝰ intellecta despiciunt: atq
ut apud impertũ uulgiis scientiȩ sibi nom̃ extorqͥ¬
ant: Student sum oꝑe & ab aliis recte intellecta de¬
struere. ⁊ sua ꝑu̾sa roborare. Uñ bene ꝑ propħam
d̾r. Secuer̾t pregnantes gala ad. ad dilatandum
terminũ suũ. Galaad namq. acerius testimonii

Expanded text:
 haec humiliter non loquuntur. Admonendi enim sunt qui sacrae legis verba non recte intelligunt, ut perpendant, quia saluberrimum vini potum in veneni sibi poculum vertunt, ac per medicinale ferrum vulnere mortali se feriunt, dum per hoc in se sana perimunt, per quod salubriter abscindere sauciata debuerunt. Admonendi sunt, ut perpendant quo Scriptura sacra in nocte vitae praesentis quasi quaedam nobis lucerna sit posita, cujus nimirum verba dum non recte intelligunt, de lumine tenebrescunt. Quos videlicet ad intellectum pravum intentio perversa non raperet, nisi prius superbia inflaret. Dum enim se prae caeteris sapientes arbitrantur, sequi alios ad melius intellecta despiciunt; atque ut apud imperium vulgus scientiaesibi nomen extorqueant, student summopere et ab aliis recte intellecta destruere, et sua perversa roborare. Unde bene per prophetam dicitur: Secuerunt praegnantes Galaad ad dilatandum terminum suum . Galaad namque acervus testimonii
Abbreviated transcription (Latin):
& tunc predicando aliis influat. fontes namq foras di-¬
riuare est. ext̾iꝰ aliis uim p̾dicationis infund̾e. Inplateis aũ
aquas diuide ÷ in magna auditoꝵ amplicudine uixta uniꝰ¬
cuiꝰq qualitatẽ diuina elo quia dispensare. Et quia pler̃q
in anis głiȩ appetitꝰ subrepit. dum sermo dĩ ad multoꝵ noti¬
ciam currit. postquam dictũ ÷ inplateis aquas diuide. rec¬
te subiungitur. Habeto eas solus. nec sint alieni participes
tati uoce hominis dr. Alien insurrexerunt in me: & fortes qͣsi¬

Expanded text:
et tunc praedicando aliis influat. Fontes namque foras deet tunc praedicando aliis influat. Fontes namque foras derivare est exterius aliis vim praedicationis infundere; in plateis autem aquas dividere est in magna auditorum amplitudine, juxta uniuscujusque qualitatem, divina eloquia dispinanis gloriae appetitus subrepit, dum sermo Dei ad multorum notitiam currit, postquam dictum est, In plateis aquas tuas divide, recte subjungitur: Habeto eas solus, nec sint alieni participes ophetam tentati voce hominis dicitur: Alieni insurrexerunt in me . Ait
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ exdõ coram deo uxp̃o loquimur. Ex dõ enim coram deo lo¬
quitur: qui p̾dicationis uerbum ⁊ quia adeo accepit ĩtelligit:
⁊ placere ꝑillud dõ non hominib querit. Audian ꝙ sc̾ptũ ÷. Abo¬
minatio dnĩ ÷ omnis arrogans. Quia uidelicet dum in uerbo
dĩ głiam ꝓpriam querit: uis dantis inuadit: eumq laudi sue
post ponere nequaquam metuit: a quo hoc ipsum qd laudat᷑
accepit. Atdiant qd̾ p̾dicatori .ꝑ. Salo monsm dr̃. Bebe aquã
decisternꝰ tua. ⁊ fluenta putei cui. Deriuent᷑ fontes tui foraᷤ:
iinplateis aquas diuide. habeto eas solus: nec si nt alieni
participes tui. Aquam quippe predicator de cisterna
sua bibit: cum ad cor suum rediens: priꝰ audit ipse ꝙ dĩẽ.
Bibit sui fuenta putei: si sui irrigatione infunditur u̾bi.
Ybi bene subiungitur. Diriuentur fontes tui foras. & in
plateis aquas diuide. Recte quippe est utpriꝰ ipse bibat.

Expanded text:
Sicut ex Deo coram Deo in Christo loquimur . Ex Deo enim coram Deo loSicut ex Deo coram Deo in Christo loquimur . Ex Deo enim coram Deo loquitur, qui praedicationis verbum et quia a Deo accepit intelligit, et placere per illud Deo non hominibus quaerit. Audiant quod scriptum est: Abominatio Domini est omnis arrogans .--Quia videlicet dum in verbo Dei gloriam propriam quaerit, jus dantis invadit; eumque laudi suae postponere nequaquam metuit, a quo hoc ipsum quod laudatur accepit. Audiant quod praedicatori per Salomonem dicitur: Bibe aquam de cisterna tua, et flueet in plateis aquas divide. Habeto eas solus, nec sint alieni participes tui . Aquam quippe praedicator de cisterna sua bibit, cum ad cor suum rediens, prius 74 audit ipse quod dicit. Bibit sui fluenta putei, si sui irrigatione verbi infunditur. Ubi bene subjungitur: Diriventur fontes tui foras, et in plateis aquas divide . Rectum qu
Abbreviated transcription (Latin):
telligunt: hec s humilit̾ ñ loqunt᷑. ut indiuinis sermonib
priusquam eos aliis ꝓferant. semetipsos requirant. ne in¬
sequentes alioꝵ facta se deserant: ⁊ cum recte cuncta desac̃
scriptura sentiunt: hoc solum qd̃ ꝑillam contra elatos d̃r.
ñ attendant. Imꝓb quippe limperitꝰ ÷ medicus. qui alienũ
mederi appecit. ⁊ ipse uulnꝰ ꝙ patit᷑ nescit. Quigͥ uerba aĩ
humilit̃ non loquntur: ꝓfecto ammonendi sunt ut cum me¬
dicamina egris apponunt: priꝰ uirꝰ sue petistis inspiciant: ne
alios medendo inoriant᷑. Ammoneri debent ut considerent ne
auirtute dicti. dicendi qͣlitate discordent: ut loquendo aliud
⁊ ostendendo aliud p̾dicent. Audiant itaq qd̾ scriptum est.
Siquis loquit᷑. quasi sermones dĩ. Qui gͦ uerba quȩ ꝓferũt
ex ꝓpͥis nonh̾nt: cur quasi de ꝓpͥis tument: Audiant ꝙ scͥpt̃ ÷.

Expanded text:
telligunt, sed haec humiliter non loquuntur; ut in divinis sermonibus telligunt, sed haec humiliter non loquuntur; ut in divinis sermonibus prius quam aliis eos proferant, semetipsos requirant, ne insequentes aliorum facta, se deserant; et cum recte cuncta de sacra Scriptura sentiunt, hoc solum quod per illam contra elatos dicitur, non attendant. Improbus quippe et imperitus est medicus, qui alienum mederi appetit, et ipse volnus quod patitur nescit. Qui igitur verba Dei humiliter non loquuntur, profecto admonendi sunt, ut cum medicamina aegris apponunt, prius virus suae pestis inspiciant, ne alios medendo ipsi moriantur. Admoneri debent, ut considerent ne a virtute dicti, dicendi qualitate discordent, ne loquendo aliud, et ostendendo aliud praedicent. Audiant itaque quod scriptum est: Si quis loquitur, quasi sermones Dei . Qui ergo verba quae proferunt, ex propriis non habent, cur quasi de propriis tument? Audiant quod scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
qiltpa aanõ accipimꝰ: qndo indictis obseurioribuꝰ
subaucto tegmine nt̃ȩ. ꝑ medelam sp̃s legis. initerna
sentimꝰ. Uinũ suũ añs nob prestat. cum scripions
sue alta preicatione nos debriat. Oletm quo q su¬
tm nobis tͥbuit: cum p̾ceptis aꝑtiorib urtam nrãm
blanda lenitate disponit. Argentum multiplicat ir̃o
nobluce neritatis plena eloqͥa subministratruro
quoq nos dditat. quando cor nr̃m intellectuc sumon
fuig oris irraclat. Que cuncta heretiei bahal offer̃t.¬
quia apud auditoꝵ suoꝵ corda. corrupte omia intelligendo
ꝑuertunt. Et defrum̃to dei uino. atq oleo. argento. parte
rauro. sathanȩ sacͥficiũ immolant. quia ad errorem discor¬
diȩ uerba pacis inelinant. Uñ ammonendi sunt ut ꝑpen¬
dant. quia dum peruersa mente dep̾ceptis pacis discordĩã
faciuint: usto dei exanime ipsi deuerbis uitȩ moriuntur.
At contra ammonendi sunt qui recte quidem uerba legis ĩ¬

Expanded text:
ino accipimus, quando in dictis obscurioribus subducto tegmine litterae per medullam spiritus legis interna sentimus. Vinum suum Dominus nobis praestat, cum Scripturae suae alta praedicatione nos debriat. Oleum quoque suum nobis tribuit, cum praeceptis apertioribus vitam nostram blanda lenitate disponit. Argentum multiplicat cum nobis luce veritatis plena eloquia subministrat. Auro quoque nos ditat, quando cor nostrum intellectu summi fulgoris irradiat. Quae cuncta haeretici Baal offeruquia apud auditorum suorum corda corrupte omnia intelligendo pervertunt. Et de frumento Dei, vino atque oleo, argento pariter et auro, Satanae sacrificium immolant, quia ad errorem discordiae verba pacis inclinant. Unde admonendi sunt ut perpendant, quia dum perversa mente de praeceptis pacis discordiam faciunt, justo Dei examine ipsi de verbis vitae moriuntur. At contra admonendi sunt qui recte quidem verba legis in
Abbreviated transcription (Latin):
munita subsistat. Quȩ enĩ futura ꝓuidentur. eũ p̾sendia
fuerint: minoris uirtutis st̃. quia dum concra ictum qͥsa
paratior redolitur. hostis qui se inopinatum credidit. eo
pa exconsilio ligant᷑. qͣtmꝰ ꝓuida consideratione ꝓpen¬
dant: quia dum mala exiudicio faciunt. districtus
contra se iudicium accendunt. ut tanto eos durior sen¬
tentia feriat: qͣnto illos inculpa arti uincła delibera¬
tionis ligant. Ciciꝰ fortasse delicta penitendo
abluerent: si inhis sola precipitatione cecidissẽt.
Nam tardus peccataim soluitur: qͦd & ꝑ c̃siliũ
solidatur. Nisi enĩ mens omnimͦ eterna despice¬
ret: inculpa exudicio non periret. Hoc gͦ p̾cipita¬
tione lapsis per consiliũ ꝑ euntes. differunt: qͦd cum
abstatu iusticie peccando concidunt. plerũq simul
& in laqueum desperationis cadunt. hinc ÷ qd̾ per
ꝓpħam dñs non tam p̾cipitationũ praua quam

Expanded text:
munita subsistat. Quae enim futura praevidentur, cum praesentia munita subsistat. Quae enim futura praevidentur, cum praesentia fuerint, minoris virtutis fiunt; quia dum contra ictum quisque paratior redditur, hostis qui se inopinatum 91 credidit, eo pa ex consilio ligantur, quatenus provida consideratione perpendant, quia dum mala ex judicio faciunt, districtius contra se judicium accendunt; ut tanto eos durior sententia feriat, quanto illos in culpa arctius vincula deliberationis ligant. Citius fortasse delicta poenitendo abluerent, si in his sola praecipitatione cecidissent. Nam tardius peccatum solvitur quod et per consilium solidatur. Nisi enim mens omni modo aeterna despiceret, in culpa ex judicio non periret. Hoc ergo praecipitatione lapsis per consilium pereuntes differunt, quod cum hi a statu justitiae peccando concidunt, plerumque simul et in laqueum desperationis cadunt. Hinc est quod per prophetam Dominus non tam praecipitationum prava, quam
Abbreviated transcription (Latin):
amittit quando mens ad regendam nauem corporis.
studium sollicitudinis ꝑdit. Clauũ quippe in mari
amittere ÷: intentionẽ prouidam int̾ procellas huius
seculi non tenere. Si enim gub̾nator clauũ sollicite
stringit: modo influctib ex aduerso naueni alingit.
modio uentoꝵ impetus p obliqum findit. Ita cum mens
igllae animã regit: modo alias suꝑanis caleat. to
t̾ra futura certamina ꝓspiciendo conualescat. Hine
prana suggestio carnis edomatur ꝑnoctem uero cecis¬
tas nr̃e infirmitatis exprmnt᷑ quia quicqͥd adu̾sitatis
nem ceitaminis parata semꝑ assistunt. Hine rursum
sponse dr̃. Pasus tuus sic turris ÷ que ÷ in libano: Eiem
namq quam oculis non cernimus. plerũꝙ o dore p̃uidẽ¬
mͥ pernasum quoq odores fetoresq discerini. Quid
uidentia ita in alto sita ÷. ut temptationũ certamina &
priusquam ueniant uideat. ⁊ eontra ea dum uentr ui

Expanded text:
ittit, quando mens, ad regendam navem corporis, ittit, quando mens, ad regendam navem corporis, studium sollicitudinis perdit. Clavum quippe in mari amittere, est intentionem providam inter procellas hujus saeculi non tenere. Si enim gubernator clavum sollicite stringit, modo in fluctibus ex adverso navem dirigit, modo ventorum impetus per obliquum findit. Ita cum mens vigilanter animam regit, modo alia superans calcat, modtra futura certamina prospiciendo convalescat. Hinc prava suggestio carnis edomatur. Per noctem vero caecitas nostrae infirmitatis exprimitur, quia quidquid adversitatis nem certaminis parati semper assistunt. Hinc rursum sponsae dicitur: Nasus tuus sicut turris quae est in Libano . Rem namque quam oculis non cernimus, plerumque odore praevidemus. Per nasum quoque odores fetoresque discernimus. Quid videntia ita in alto sita est, ut tentationum certamina et priusquam veniant videat, et contra ea dum venerint
Abbreviated transcription (Latin):
dolui: traxerunt me & ego nonsensi. Quando eingila¬
bo. & rursum uina repperiam: Mens quippe acura
sue sollicitudinis dormiens. uerb̾at᷑ & non dolet: qr
sic ĩminentia mala non prospicit: sic neq si ꝑpetra¬
uerit agnoscit. Trahit᷑ & nequaquam sentit: quia
ꝑillecebras uitioꝵ ducitur:. nec t̃n ad sui custodiam
suscitatur. Que quidem euigilare optat: ut rursum
uina ꝓͣiat: quia quamiuis somno ceͬporis asiu custodia
p̾mitur uigilare tamen ad curas seculi nititur. ut sẽꝑ
uoluptatib debrietur. Et cum adillud dormiat in qͦ
sollerunt̃ uigilare debuerat. ad illud ingilare appetit
ad qd̾ laudabilit̾ dormire potuisset. Hinc superus
scriptum ÷. Et eris quasi dormiens inmedio mari. &
quasi sopitur gub̾nator amisso clauo. Inmedio enĩ
mari dormit. qui inhuiꝰ mundi temptationib positus
ꝓuidere motus irruentiũ uitioꝵ: quasi ĩminentes unda¬
rum cumulos negligit. & quasi gubernator clauum¬

Expanded text:
dolui; traxerunt me, et ego non sensi. Quando evigiladolui; traxerunt me, et ego non sensi. Quando evigilabo, et rursum vina reperiam ? Mens quippe a cura suae sollicitudinis dormiens verberatur et non dolet, quia sicut imminentia mala non prospicit, sic nec quae perpetraverit agnoscit. Trahitur et nequaquam sentit, quia per illecebras vitiorum ducitur, nec tamen ad sui custodiam suscitatur. Quae quidem evigilare optat, ut rursum vina reperiat, quia quamvis somno torporis a sui custodia prematur, vigilare tamen ad saeculi curas nititur, ut semper voluptatibus debrietur; et cum ad illud dormiat in quo solerter vigilare debuerat, ad aliud vigilare appetit, ad quod laudabiliter dormire potuisset. Hinc superius scriptum est: Et eris quasi dormiens in medio mari, et quasi sopitus gubernator amisso clavo . In medio enim mari dormit, qui in hujus mundi tentationibus positus, providere motus irruentium vitiorum quasi imminentes undarum cumulos negligit. Et quasi clavum gubernator am
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ ammonendi sunt qui repentina c̃cupiscentia
suꝑantur. atq alit̾ qui inculpa exconsilio ligãt᷑.
Ammonendi quippe sunt quos repentina c̃cupiscentia
suꝑat. ut in bello p̾sentis uite se cotidie positos at¬
tendant: & cor qd ꝓuidere tiulnera non potest. sci¬
to solliciti timoris tegant: ut occulta insidiantis
hostis iacula ꝑhorrescant: untam caligoso certamine
intentione continua intra mentis castrã se muniãt.
Nam si a circumspectionis sollicitudine cor destituit᷑.
tulnerib aperitur. Quia hostis callidus tanto liberiꝰ
pectus percutit: qͣnto nudum ãꝑuidentiȩ lorica de¬
prehendit. Ammonendi suut qui repentina concu¬
piscentia suꝑant᷑: ut curare nimis terrena desuescãt:
quia intentionem suam dum reb transitoriis ĩmode¬
ratiꝰ implicant: qͥb culpaꝵ iaculis tranfigurant᷑
ignorant. Unde & persalonmonẽ. uox ꝑcussi & dor¬
mientis exprimit᷑: qua ait. Uerberauerunt me s nõ

Expanded text:
sunt qui repentina concupiscentia superantur, atque aliter qui in culpa ex consilio ligantur. Admonendi quippe sunt quos repentina concupiscentia superat, ut in bello praesentis vitae se quotidie positos attendant, et cor quod praevidere vulnera non potest, scuto solliciti timoris tegant; ut occulta insidiantis hostis jacula perhorrescant, et in tam caliginoso certamine intentione continua intra mentis castra se muniant. Nam si a circumspectionis sollicitudine cor destituitur, vulneribus aperitur, quia hostis callidus tanto liberius pectus percutit, quanto nudum a providentiae 90 lorica deprehendit. Admonendi sunt qui repentina concupiscentia superantur, ut curare nimis terrena desuescant; quia intentionem suam dum rebus transitoriis immoderatius implicant, quibus culparum jaculis transfigantur ignorant. Unde et per Salomonem vox percussi et dormientis exprimitur, qui ait: Verberaverunt me, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
dentiȩ ex ipsa se cupa impuritatis excollunt. Dies gͥ domini
defensionib contra ueritatem claus destruit. & duplicitatibus
inuoluta dissoluit. Tunc enĩ munite ciuitates cadt̃. quia m̃teᷤ
dõ inpenetrate dampnabunt᷑. Cunc excelsi anguli corruunt.
quia corda que se ꝑ impuritatis prudentiam erigunt. ꝑuisti-¬

Expanded text:
dentiae ex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini dentiae ex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini defensionibus contra veritatem clausa destruit, et duplicitatibus involuta dissolvit. Tunc enim munitae civitates cadunt, quia mentes Deo impenetratae damnabuntur. 49 Tunc excelsi anguli corruunt, quia corda quae se per impuritatis prudentiam erigunt, per justi
Abbreviated transcription (Latin):
bra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malũ.
quia dum peruersa ⁊ duplici actione cet̾os fallunt: quasi
prestaiciꝰ cet̾is prudentes se ẽẽ. głiant᷑. Et quia de̾strictionẽ retri¬
butionis non consid̾ant: de dampnis suis miseri exultant:
Audiant autem quam suꝑ illos ꝓpħa sophonias ium diuine
anima aduersionis intentat dicens. Ecce dies dni uenitꝰ
magnꝰ & horribilis. dies ire. dies illa. dies tenebraꝵ ⁊ caliginiᷤ.
munitas. expͥmit᷑. nͥ suspecte mentes. ⁊ fallaci semꝑ defen¬
sione circumdate. Que quociens eaꝵ culpa corripitur.: ue¬
ritatis ad se iacula non amittunt. Et quid ꝑ excelsos angu¬
los. duplex quippe semꝑ est in angulis paries. nisi inpu¬
ra corda signantur. Quid dum ueritatis simplicitatẽ
fugunt: ad semetipsum quodammͦ duplicitatis ꝑlersi¬
tate replicant᷑:. & qd̃ est det̾iꝰ apud cogitatios suas infastui pru¬

Expanded text:
bra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, bra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, quia dum perversa et duplici actione caeteros fallunt, quasi praestantius caeteris prudentes se esse gloriantur; et quia districtionem retributionis non considerant, de damnis suis miseri exsultant. Audiant autem quomodo super illos propheta Sophonias vim divinae animadversionimagnus, et horribilis. Dies irae, dies illa, dies tenebrarum et caliginis, munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione circumdatae, quae quoties earum culpa corripitur, veritatis ad se jacula non admittunt? Et quid per excelsos angulos duplex quippe semper est in angulis paries nisi impura corda signantur? quae dum veritatis simplicitatem fugiunt, ad semetipsa quodammodo duplicitatis perversitate replicantur, et, quod est deterius, apud cogitationes suas in fastu pru
Abbreviated transcription (Latin):
repente excusationib impura mens introrsus pedes collig̃:
quia cuncta iniqͥtatis suȩ uestigia abscondit. Caput subtrahit:
quia miris defensionib nec inchoasse se malum aliquid osten¬
dit: ⁊ si quasi spera inmanu tenentis remanet: quia isqui cor¬
ripit cuncta quȩ iam cognouerat subito amittens. inuolu¬
tum intra conscientiam peccatorem tenet. Et qui totum
iam deprehendendo uid̾at. tergui̾satione pͣuȩ defensionis il¬
malitiose m̃tis duplicitas. sese intͣ se colligens: abscondit inte¬
nebris defensionis. fudiant impuri ꝙ scriptũ ẽ. Qui ambulat
simplicit̾: ambulat confidenter. fiducia quippe magne secu-¬
ritatis. est simplicitas actionis. Audiant ꝙ sapientes ore dr.
teste prohibet᷑. cum simplicib sermocinatio eiꝰ. Deo enĩ sermo¬
cinari est. ꝑ illustrationẽ sue presentiȩ humanis m̃tib archana
reuelare. Cum simplicib gͥ sermocinari dr: quia desuꝑnis mist̾iiᷤ
illorum mentes radio suȩ uisitationis illummat: quos nulla umi¬

Expanded text:
repente excusationibus impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondit. Caput subtrahit, quia miris defensionibus nec inchoasse se malum aliquod ostendit. Et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit, cuncta quae jam cognoverat subito amittens, involutum intra conscientiam peccatorem tenet; et qui totum jam deprehendendo viderat, tergiversatione pravae defensionis ilbis, quia malitiosae mentis duplicitas sese intra se colligens abscondit in tenebris defensionis. Audiant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actionis. Audiant quod sapientis ore dteste perhibetur: Cum simplicibus sermocinatio ejus . Deo enim sermocinari, est per illustrationem suae praesentiae humanis mentibus arcana revelare. Cum simplicibus igitur sermocinari dicitur; quia de supernis mysteriis illorum mentes radio suae visitationis illuminat, quos nulla um
Abbreviated transcription (Latin):
frigus sub spe ÷: ita post frigus. tepor in desperatione
Qui enĩ adhuc inpeccatis ÷ conuersionis fiduciam ñ
amittit: qui uͦ pꝰ conuersionẽ tepuit. ⁊ spẽ quȩ ẽẽ. po¬
tuit de peccatore subtraxit. Aut calidꝰ gͦ quisq eẽ. aut
frigidꝰ querit᷑: ne tepidꝰ euomat᷑. Ut uidelicet aut nec¬
dum conuersus. ad huc de se conuersionis spẽ p̾beat:
aut iam conuersus in uirtutib mardescat. ne euo¬
matur tepidus: quia calorẽ quem ꝓposuit. torpore

Expanded text:
frigus sub spe est, ita post frigus tepor in desperatione. frigus sub spe est, ita post frigus tepor in desperatione. Qui enim adhuc in peccatis est, conversionis fiduciam non amittit. Qui vero post conversionem tepuit, et spem quae esse potuit de peccatore subtraxit. Aut calidus ergo quisque esse, aut frigidus quaeritur, ne tepidus evomatur; ut videlicet aut necdum conversus, adhuc de se spem 95 conversionis praebeat, aut jam conversus in virtutibus inardescat; ne evomatur tepidus, qui a calore quem proposuit torpore
Abbreviated transcription (Latin):
ñ accendit᷑: hoc etiam extinguit᷑ ꝙ qͣi ad huc inuum¬
tenet᷑. Ammonendi st̃ ut ꝑpendant qd̾ colerabiliꝰ. ẽẽ. po¬
tusset. recti uiam non arripere: quam arrepta pꝰ tergum
redire. Nisi enĩ retro respicerent: erga ceptum studium
nullo tp̃r languerent. Audiant gͦ ꝙ scriptũ ÷. Melicis
erat eis non cognoscere uiam iusticiȩ: quam post
agnitionẽ retrorsũ conuerti. Audiant ꝙ scͥptum ÷
Utinam frigidꝰ esses: aut calidꝰ. S quia tepidus
es. ⁊ nec frigidꝰ. nec calidꝰ. incipiã te euonere ex ore
meo. Calidꝰ quippe ÷: quibona studia & arripit ⁊ consũ¬
mat. Frigidꝰ uͦ ẽ: qui consumanda nec inchoat. Et sicut
afrigore per teporem transitur ad calorem: ita a calore
ꝑteporem reditur ad frigꝰ. Quisquis gͦ amisso infide lita
ꝓculdubio calore desperato. dum norio iptempore fri-¬
gidus demoratur: agit ut frigeseat. S sic̃ ante teporẽ

Expanded text:
non accenditur, hoc etiam exstinguitur quod quasinon accenditur, hoc etiam exstinguitur quod quasitenetur. Admonendi sunt ut perpendant quod tolerabilius esse potuisset recti viam non arripere, quam arrepta post tergum redire. Nisi enim retro aspicerent, erga coeptum studium nullo torpore languerent. Audiant ergo quod scriptum est: Melius erat eis non cognoscere viam justitiae, quam post agnitionem retrorsum converti . Audiant quod scriptum est: Utinam frigidus esses, aut calidus; sed quia tepidus es, et nec frigidus, nec calidus, incipiam te evomere ex ore meo . Calidus quippe est qui bona studia et arripit et consummat; frigidus vero est qui consummanda nec inchoat. Et sicut a frigore per teporem transitur ad calorem, ita a calore per teporem reditur ad frigus. Quisquis ergo amisso infidelitatiprocul dubio calore desperato, dum noxio in tepore demoratur, agit ut frigescat. Sed sicut ante teporem
Abbreviated transcription (Latin):
sid̾ent: qr dum ꝓposita ñ ꝑficiunt: etiam quȩ fuerant
cepta conuellunt. Si enĩ ꝙ udet gerendum sollicita
intentione ñ crescit: etiam ꝙ fuerat bene gestũ decresẽ.
Ihoc quippe mindo humana anima qͣi more naiuis est:
c̃tͣ ictũ fluminis conscendentis. Uno in loco neqͣꝙͣ stare
ꝑmittit᷑: qr ad ima relabit᷑. nͥ ad sũma conet᷑. Si gͦ incho¬
ata bona fortis oꝑantis manꝰ adperfectionẽ nõn suble¬
uat: ipsa oꝑandi remissio contra hoc ꝙ oꝑatũ ÷ pugnat.¬
bona districte ñ ereqͥtur: dissolutione neglgentiȩ manũ
destruentis imitat᷑. hĩc sardis eccłiȩ ab angło dr. Esto ui-¬
gilans. ⁊ confirma cet̾a: quȩ moritura erunt. Non enĩ inue¬
ni opera tua plena coram dõ meo. Quia gͥ plena corã
dõ eiꝰ oꝑa inuenta ñ fuerant: moritura reliqua etiam q̃¬
erant gesta p̾dicabat. Si enĩ ꝙ mortuũ ĩ nob̾ ÷ aduitam

Expanded text:
siderent quia dum proposita non perficiunt, etiam quae fuerant siderent quia dum proposita non perficiunt, etiam quae fuerant coepta convellunt. Si enim quod videtur gerendum sollicita intentione non crescit, etiam quod fuerat bene gestum decrescit. In hoc quippe mundo humana anima quasi more navis est contra ictum fluminis conscendentis: uno in loco nequaquam stare permittitur, quia ad ima relabitur, nisi ad summa conetur. Si ergo inchoata bona fortis operantis manus ad perfectionem non sublevat, ipsa operandi remissio contra hoc quod operatbona districte non exsequitur, dissolutione negligentiae manum destruentis imitatur. Higilans, et confirma caetera quae moritura erant: non enim inveni opera tua plena coram Deo meo. Quia ergo plena coram Deo ejus opera inventa non fuerant, moritura reliqua quae etiam erant gesta praedicebat. Si enim quod mortuum in nobis est ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutoris sui facta corripinit: nec t̃ ilses que ẽent
facienda monstrauit. Eece elationis eĩ fabrica nam
tota corruerat: ⁊ pꝰ ruinã suã humilis edificaru ue¬
quirebat. Et cũ suꝑbia destruit᷑. edificationes m̃b&t
retinent᷑: ut uidelicet ꝑ secutor ĩmanis aui qestiuet
laceret: & tanto pꝰ inbonis solidiꝰ surgeret. qͣnto pgiꝰ
funditꝰ euersus a pristino errore cecidisset. Qui eͦ
nulla adhuc agere bona ceperunt. arigiditate antea
stiȩ prauitatis coirectionis manu euertendi st̃: ut
adstatũ pꝰmodum recte oꝑationis erigant᷑. qͥa oeid¬
cireo altum siluȩ lignũ succidimꝰ: ut hoc medificii
tegmine subleuemꝰ. S tn ñ repenteinfabrica ponit᷑.
ut᷑ nimirum priꝰ uitiosa eiꝰ uiriditas ex siccetur: eiuiꝰ
qui plus mufimis humor ex quo quit̃: eo ad sũma soli¬
dius leuat᷑. At contra ammonendi st̃ qui inchoata bo¬
na minime consũmant: ut cauta circum spectione cõ¬

Expanded text:
persecutoris sui facta corripuit, nec tamen illico quae essent persecutoris sui facta corripuit, nec tamen illico quae essent facienda monstravit. Ecce elationis ejus fabrica jam tota corruerat, et 94 post ruinam suam humilis aedificari requirebat, et cum superbia destruitur, aedificationis tamen verba retinentur; ut videlicet persecutor immanis diu destructus jaceret, et tanto post in bonis solidius surgeret, quanto prius funditus eversus a pristino errore cecidisset. Qui ergo nulla adhuc agere bona coeperunt, a rigiditate antea suae pravitatis, correctionis manu evertendi sunt, ut ad statum postmodum rectae operationis erigantur, quia et idcirco altum silvae lignum succidimus, ut hoc in aedificii tegmine sublevemus; sed tamen non repente in fabrica ponitur, ut nimirum prius vitiosa ejus viriditas exsiccetur, cujus quo plus in infimis humor excoquitur, eo ad summa solidius levatur At contra admonendi sunt qui inchoata bona minime consummant, ut cauta circumspectione con
Abbreviated transcription (Latin):
ẽsilio. ⁊ p̃sentia dĩ traditũ ꝑmanꝰ iniquoꝵ asfigenteᷤᷤ
interemistis quẽ deus suscitauit solutis dolorib ĩ ferni:
ut uidelicet crudelitatis suȩ cognitione destructi ȩ¬
dificationẽ sc̃ẽ p̾dicationis qͣnto anoxiȩ quererent:
tanto utilit̾ audirent. Unde uilico responderunt.
Quid gͦ faciemꝰ uiri fr̃s: Quib mox dr. Agite pęni¬
tentiam & baptizetur unus quis ur̃m. Que edificatio¬
nis uerba ꝓfecto contempnaerent: nisi salubrit̾ rui¬
nam sue destrletionis inuenissent. Hinc ⁊ qd̾ saulus.
cum suꝑ eum celitus lux emissa resplend uit. ñ iam
qͥd recte deb̾et facere. s qͥd pͣue fecisset audiuit. Nã eũ
ꝓstratꝰ requireret dicens qͥs es dnẽ: ꝓtiꝰ responde t.
go sum iħe nataremis: quem tu perseqtieris. Eẽ. eu
repente subiungeret. dnẽ qͥd me iubes facere. ilieo
ad iungit᷑. Surgens ingredere cuutate. Libi tibi enis
cet᷑ quid te oporteat facere. Scce decelo dñs loquens

Expanded text:
aditum per manus iniquorum affligentes interemistis; quem Deus suscitavit, solutis doloribus inferni . Ut videlicet crudelitatis suae cognitione destructi, aedificationem sanctae praedicationis quanto anxie quaererent, tanto utiliter audirent. Unde illico responderunt: Quid ergo faciemus, viri fratres? Quibus mox dicitur: Agite poenitentiamnis verba profecto contemnerent, nisi prius salubriter ruinam suae destructionis invenissent. Hinc est quod Saulus cum super eum coelitus lux emissa resplenduit, non jam quid recte deberet facere, sed quid prave fecisset, audivit. Nam cum prostratus requireret, dicgo sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris . Et cum repente subjungeret: Domine, quid me jubes facere ? Illico adjungitur: Surgens ingredere civitatem, et ibi dicetur tibi quid te oporteat facere . Ecce de coelo Dominus loquens
Abbreviated transcription (Latin):
ostendt̃ seq̃nda q̃ fuguĩt. clamat̃ amanda ꝗ̃ odert. Uiinunt pꝰtͤ¬
mo aliis ⁊ sibi moriunt᷑. At contͣ ãmonendi st̃. qͥ bona occulte
faciũt. ⁊ tñ qͥb dã factis publice de se mala opinari ꝑmittũt:
ne cũ semetipsos actionis recte uirtute uiuificant: inse alioᷤᷤ
ꝑ exemplũ pͣue estimationis occidant. ne minꝰ ꝙͣse ꝑrimos
diligant: ⁊ cũ ipsi salubrẽ potũ uini sorbeat̃. intentis insui ꝯ¬
sideratione m̃tib pestiferũ ueneni pocłm fundant. hiinimirũ
inuno. ꝓrimoꝵ. uitã minꝰ adiuuãt: ĩ alt̾o multũ grauant:
dũ student irecta occulte age̾: ⁊ qͥbdã factis ad exemplũ¬
suffic̃: edificationis fraudẽ ꝑpetͣt. sibona q̃ agit occultat.⁊
qͣi iactato semine germinadi radices subtͣhit: qͥ opꝰ ꝙ imi¬
tandũ ÷ ñ ostendit. Hinc nãq ĩ euãgłiũ ueritas dicit. Uideãt

Expanded text:
ugiunt, clamant amanda quae oderunt, vivunt postremo aliis, et sibi moriuntur. At contra admonendi sunt qui bona occulte faciunt, et tamen quibusdam factis publice de se mala opinari permittunt, ne cum bona semetipsos actionis rectae virtute vivificant, in se alios per exemplum pravae aestimationis occidant; ne minus quam se proximos diligant, et cum ipsi salubrem potum vini sorbeant, intentis in sui consideratione mentibus pestiferum veneni poculum fundant. Hi nimirum in uno proximorum vitam minus adjuvant, in altero multum gravant, dum student et recta occulte agere, et quibusdam factis, ad exemplusufficit, aedificationis fraudem perpetrat, si bona quae agit, occultat; et quasi jactato semine germinandi radices subtrahit, qui opus quod imitandum est, non ostendit. Hinc namque in Evangelio Veritas dixit: Videant
Abbreviated transcription (Latin):
gunt recta despiciant: s ea m̾iti melioris credant. Ualde
naq̃: bona sua diuidicant: qͥad eoꝵ mercedem isufficere fa-¬
uores humanos putant. Cum enĩ ꝓrecto oꝑe laus tͣnsitoria
querit᷑: et̾na retributione res digna. uili p̾tio uenundatur.
De qͦ uidelicet ꝑcepto p̾tio: ueritas dic̃. Am̃ dico nob. recepũt
mercedẽ suã. Ammonendi st̃ ut c̃ sid̾ent qr dũ pͣuos se ĩ ocłis¬

Expanded text:
gunt recta despiciant, sed ea meriti melioris credant. Valde gunt recta despiciant, sed ea meriti melioris credant. Valde namque bona sua dijudicant, qui ad eorum mercedem sufficere humanos favores putant. Cum enim pro recto opere laus transitoria quaeritur, aeterna retributione res digna vili pretio venundatur. De quo videlicet pretio percepto Veritas dicit: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Admonendi sunt ut c
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. & tamen quib dam factis publice mala dese
opinari ꝑmittunt. Ammonendi enĩ sunt qui mala
occulte agunt: ⁊ bona publice:. ut pensent humana
tudicia quanta uebx̾itate euolant: diuina aũ qͣnta
inmobilitate perdirant. ammonendi sunt ut infi ne
rerũ mentis oculos figant. quia & humane laudis
attestatio pret̾it: & suꝑna sententia quȩ & abscondita
penetrat. ad retͥbutionẽ ppetuã conualescit. Dum
g occulta mala sua diuinis iudiciis. recta aũ sua hi¬
manis oculis anteponunt: & sine teste ÷ bonũ qd̾ publice
q suas occultando hominib uirtutesq pandendo: ⁊un
puniri debeat. abscondentes detegunt: & unde remu¬
hetari poterant. detegentes. abscondt̃. Quos recte se¬
pulchra de albata speciosa ext̾iꝰ s mortuoꝵ ossib plena
ueritas uocat: qr uitioꝵ mala intꝰ contegunt. hͣmanis
uͦ oculis quorundã demonstratione oꝑm desolo foras
iusticie colore blandiunt᷑. Ammonendi itaq st̃ nequȩ a¬

Expanded text:
uibusdam factis publice mala de se opinari permittunt. Admonendi enim sunt qui mala occulte agunt, et bona publice, ut pensent humana judicia quanta velocitate evolant, divina autem quanta immobilitate perdurant. Admonendi sunt ut in fine rerum mentis oculos figant, quia et humanae laudis attestatio praeterit, et superna sententia, quae et abscondita penetrat, ad retributionem perpetuam convalescit. Dum igitur occulta mala sua divinis judiciis, recta autem sua humanis oculis anteponunt, et sine teste est bonum quod publice que suas occultando hominibus, virtutesque pandendo, et unde puniri debeant abscondentes detegunt, et unde remunerari poterant, detegentes abscondunt. Quos recte sepulcra dealbata speciosa exterius, sed mortuorum ossibus plena Veritas vocat , quia vitiorum mala intus contegunt, humanis vero oculis quorumdam demonstratione operum, de solo foris justitiae colore blandiuntur. Admonendi itaque sunt, ne quae a
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ libet inuitis subtrahit᷑. ⁊ t̃e qd̃ dolet. inuitis. insuppliciũ
reseruatur. Itaq eisdẽ reb t̾reant᷑ salubrit̾: quib noxie
delectant᷑. tit dum ꝑculsa mens alta ruinȩ suȩ dampna
conspiciens. sese inp̾cipiti p̃uenisse dep̾hendit: gressus pꝰ
terga reuocet: ⁊ꝑtimescens que amauerat. discat dili¬
gere. que contempnebat. Hinc ⁊ enĩ qͦd. hieremiȩ. misso
ad pdicationẽ đr. Ecce constituite hodie suꝑ gentes ⁊suꝑ
regna. ut euellas. ⁊ destruas. ⁊ disꝑdas. ⁊ disipes ⁊ edifices
⁊ plantes. Quia nisi pꝰ ꝑtiersa destrueret: edificare recta¬
utilit̾ non posset. nͥ ab auditoꝵ suoꝵ cordib spinas
uani amoris euelleret: niimirũ frustra ineis scẽ p̃di¬
cationis uerba plantaret. Hinc ÷ qd̾ petRUS. priꝰ
euertit. ut postmodum construat: cum nequa quã
iu deos monebat qͥd iam faceret̃. s dehis quȩ fecerant

Expanded text:
quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium reservatur. Itaque eisdem rebus terreantur salubriter, quibus noxie delectantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium pervenisse deprehendit, gressum post terga revocet, et pertimescens quae amaverat, discat diligere quae contemnebat. Hinc est enim quod Jeremiae misso ad praedicationem dicitur: Ecce constitui te hodie super gentes et super regna, ut evellas et destruas, et disperdas et dissipes, et aedifices et plantes . Quia nisi prius perversa destrueret, aedificare utiliter recta non posset; nisi ab auditorum suorum cordibus spinas vani amoris evelleret, nimirum frustra in eis sanctae praedicationis verba plantaret. Hinc est quod Petrus prius evertit, ut postmodum construat, cum nequaquam Judaeos monebat quid jam facerent, sed de his quae fecerant,
Abbreviated transcription (Latin):
bona nec inchoant. non st̃ eis priꝰ edificanda. quȩ
salubrit̾ diligant: s destruenda ea inquib semetipso ᷤ
neqͥt̾ uersant. Neq enĩ sequnt᷑ quȩ inexꝑta audiunt:
nisi. priꝰꝙͣ ꝑnitiosa sit̃ eaquȩ sibi st̃ exꝑta dep̾hendũt.
Quia nec leuari appetit. qui &hoc ipsum quia cecidit
nescit: ⁊ qui dolorem uulneris non sentit: salutis reme¬
dia non requirit. Priꝰgͦ ostendenda st̃ quam sint uane
quȩ diligunt. & tunc demũ uigilant̃ intimanda. quã
sĩt utilia quȩ p̾t̾mictũt. Priꝰ udeant fugienda que a¬
mant: ⁊ sine difficultate pꝰmodũ cognoscant amanda
ẽẽ. que fuguit. Meliꝰ enĩ inexꝑta recipuĩt. si de ex ꝑtoͤ
quicqͥd disputationis audunt ueracit̾ recognoscunt. Tẽ
g pleno uoto discunt uera bona querere: cum certo iudi¬
cio dep̾henderint: falsa uacue tenuisse. Audiant gͦ qd̾
bona p̾sentia & a delectatione citius tͣnsitura sint: ⁊tamen
eoꝵ causa adultionẽ sine transitti ꝑmansura. Quia ⁊ nc̃

Expanded text:
bona nec inchoant, non sunt eis prius aedificanda quae salubriter diligant, sed destruenda ea in quibus semetipsos nequiter versant. Neque enim sequuntur quae inexperta audiunt, nisi prius quam perniciosa sint ea quae sibi sunt experta, deprehendant, quia nec levari appetit, qui et hoc ipsum quia cecidit nescit; et qui dolorem vulneris non sentit, salutis remedia non requirit. Prius ergo ostendenda sunt, quam sint vana quae diligunt, et tunc demum vigilanter intimanda quam sint utilia quae praetermittunt. Prius videant fugienda quae amant, et sine difficultate postmodum cognoscant amanda esse quae fugiunt. Melius enim inexperta recipiunt, si de expertis quidquid disputationis audiunt, veraciter cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt vera bona quaerere, cum certo judicio deprehenderint falsa se vacue tenuisse. Audiant ergo quod bona praesentia et a delectatione citius transitura sunt, et tamen eorum causa ad ultionem sine transitu permansura; quia et nunc
Abbreviated transcription (Latin):
ne aut tacenda ꝓferat. aut ꝓferenda reticesscat. Nã
sic̃ incauta loqutio inerrorem ꝑtͣhit: ita inde̾seretum
silentium hos qui erudiri poterant: merrore derelinqͥt
Sepe namq reetores inꝑuidi humanã amitt̾e gr̃am. formi¬
dantes. loqui lib̾e recta ꝑtimescunt: ⁊ uirta ueritatis uo¬
cem neqͣꝙ iam gregis eustodie pastoꝵ studio. s mercennari
orum uice diseerluunt. qr ueniente lupo fugiunt. dum
pat dicens. Canes muti ñ ualentes latrare. hic rursũ q̃rit᷑
dicens. Non ascendistis ex aduerso neq opposiustis murum
ꝓdomo isrt. ut staretis in prelio indie dñi. Ex aduerso quippe
ascend̾e ẽ ꝓͦfẽsione gregis uoce lib̾ a huiꝰ mundi potestatib con-¬
traire. Et indie domini inprelio stare est: pͣuis de certantib
ex iusticie amore resistere. Pastori enĩ recta timuisse dicere: qͥd
est aliud quam tacendo t̾ga p̃buisse: Qiuinimirũ siꝓ gͤge se ob¬
icit. mur̃ ꝓ domo isrł hostib opponit. Hinc rursum delinq̃nti

Expanded text:
ne aut tacenda proferat, aut proferenda reticescat. Nam sicut incauta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos qui erudiri poterant in errore derelinquit. Saepe namque rectores improvidi humanam amittere gratiam formidantes, loqui recta libere pertimescunt; et, juxta Veritatis vocem, nequaquam jam gregis custodiae pastorum studio, sed merorum vice deserviunt, quia veniente lupo fugiunt, dum inus increpat dicens: Canes muti, non valentes latrare. Hinc rursus queritur dicens: Non ascendistis ex adverso, neque opposuistis murum pro domo Israel, ut staretis in praelio in die Domini . Ex adverso quippe ascendere, est pro defensione gregis voce libera hujus mundi potestatibus contraire. Et in die Domini in praelio stare, est pravis decertantibus ex justitiae amore resistere. Pastori enim recta timuisse dicere, quid est aliud quam tacendo terga praebuisse? qui nimirum si pro grege se objicit, murum pro domo Israel hostibus opponit. Hinc rursum delinquenti
Abbreviated transcription (Latin):
requisito: paulo post subditur. Inuenerunt illum in
templo sedentem in medio doctoꝵ. audientẽ illos & in¬
terrogantem. Uigilanti itaq consideratione pensan¬
dum ÷ qd̾ cum iheisus annoꝵ. duodecim đr: inme¬
dio doctoꝵ sedens: non docens s int̾rogans.: inuenit᷑.
Quo exemplo scilicet. ostenditur: ne infirmꝰ docere
quis audeat: si ille puer doceri int̾ro gando uoluit.
qui ꝑdiuinitatis potentiam uerbũ scientiȩ ipsis suis
doctͥorib ministrauit. Cum uͦ ꝑsalo ꝑ auLxo. disci¬
pulo r. p̃cipe hȩc & doce: nemo adolescentiã tuam cõ

Expanded text:
requisito, paulo post subditur: Invenerunt illum in requisito, paulo post subditur: Invenerunt illum in templo sedentem in medio doctorum, audientem illos et interrogantem . Vigilanti itaque consideratione pensandum est, quod cum Jesus annorum duodecim dicitur in medio doctorum sedens, non docens, sed interrogans invenitur. Quo exemplo scilicet ostenditur ne infirmus docere quis audeat, si ille puer doceri interrogando voluit, qui per divinitatis potentiam verbum scientiae ipsis suis doctoribus ministravit. Cum vero per Paulum discipulo dicitur: Praecipe haec et doce: nemo adolescentiam tu