comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
demq diuertit in locum ueterũ uoca¬
bulo casa gaiani nuncupatũ: sitũ in
parrachiã labrocinensi Propter quẽ lo¬
cum defluit anisolȩ annis: qui haccenꝰ
nomen ipsiꝰ fluuii mutuans. eodem
quo ille nuncupatur nomine: in quo
multis admodum delituit diebꝰ Erat
namq locus acuiꝰ libet accessu secretus
in altitudine heremi: auiuentiũ conũ¬
satione remotus. attamen terrȩ fertili¬
tate iocundus Repperit etiã inibi fon¬
ten uiuaci uena fluuium euom̃tẽ:
parietesq uenisti ȩdificii senio lapsan¬
tes dignitatẽ tamen pristinã ipsiꝰ oꝑis
uestigus ꝓtestantes: Obtulit etiã se eus¬
conspectib parua uitis Cumq haec sin¬
gula lumine curiose ꝑlustraret in estima¬
bili suffusus gaudio interrã sese ꝓtinus
dedit. & miscdiae dñi tamquã qui haec
sibi p̃parauerit grãs reddebat innume:¬
ras cotis supplicans nisibus: ut qui ei locũ¬
p̃parauerat. fructus quoq oꝑarii celestis

Expanded text:
demque divertit in locum, veterum vocademque divertit in locum, veterum vocabulo Casa-Gayani nuncupatum, situm in parochia Labrocinensi, prope quem locum defluit Anisolae amnis, qui hactenus, nomen ipsius fluvii mutuans, eodem quo ille nuncupatur nomine, in quo multis admodum delituit diebus. Erat namque locus a cujuslibet accessu secretus, in altitudine eremi a viventium conversatione remotus, sed tamen terrae fertilitate jucundus. Reperit etiam inibi fontem vivaci vena fluvium evomentem, parietesque vetusti aedificii senio habentes, dignitatem tamen pristinam ipsius operis vestigiis protestantes. Obtulit se econspectibus parva vitis. Cumque haec singula lumine curioso perlustraret, inaestimabili suffusus gaudio, in terram sese protinus dedit, et misericordiae Domini, tanquam qui haec sibi praeparaverat, gratias reddebat innumeras, totis supplicans viribus ut qui ei praeparaverat locum, fructus quoque operarii coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
dit lucernã & in abscondito ponit neq
submodio. sed suꝑ candelabrum: ut qui
ingrediunt᷑ lumen uideant: lussu itaq
ip̃sius incliti regis & basilica in eodẽ loco
fabricatur opibusq regiis ditatur. nec ñ
cȩnobium p̃paratur: quatinus lichnus scȩ
ȩccłiae nequaquã furiꝰ occuleretur intene¬
bris. sed cunctis scẽ ȩccłiȩ filiis sui radios
spargeret luminis: Beatus autẽ karileffꝰ
ꝓut̃ moris ẽ. scĩs uiris ꝓsꝑa uitare sinistra
ad custodiã sui appetere. in his karissimũ
sibi relinquens locis auitũ: carne ab eiꝰ p̃sen¬
tia in interiora secessit heremi: cũ tamen
ei mextricabilib eẽt. deuinctus nexibus
animi Neq enĩ diuinitas ꝓbabat duos
sui exercitus inclitos duces. uni debere
p̃eẽ. caulȩ: cũ plurib inter sufficere pos¬
set: ls itaq assumpto secũ suo cõmilitone
daumero. conseruoq itidem gallo: pedẽ
uertit in partes cinomannice urbis: lan¬

Expanded text:
dit lucernam, et in abscondito ponit, neque dit lucernam, et in abscondito ponit, neque sub modio, sed supra candelabrum, ut qui ingrediuntur lumen videant. Jussu itaque ipsius inclyti regis, et basilica in eodem loco fabricatur, opibusque regiis datur, nec non coenobium praeparatur, quatenus lychnus sanctae Ecclesiae nequaquam fulvis occuleretur in tenebris, sed cunctis sanctae Ecclesiae filiis sui radios spargeret luminis. Beatus autem Carilefus prout moris est sanctis viris prospera vitare, sinistra ob custodiam sui appetere in iis charissimum sibi relinquens locis Avitum, carne ab ejus praesentia in interiora secessit eremi, cum tamen ei inextricabilibus esset devinctus nexibus animi. Neque enim Divinitas probabat duos sui exercitus inclytos duces uni debere praeesse caulae, cum pluribus uter eorum sufficere posset. Itaque, assumpto secum suo commilitone Daumero, conservoque itidem Gallo, pedem vertit in partes Cenomanicae urbis. Tan
Abbreviated transcription (Latin):
saltus solitudines: Quas ꝑagrantes. inter
opauca quȩq nemorum & lustra abditis¬
sima ferarum. obuium se tulit eorũ cons-¬
pectib fertilis locus: qui tunc piciacus
dictus. at nunc uocabulo cellȩ scĩ auiti
cognoscitur insignitus Sane ut amȩna
diuinitatis potentia in eorum cordibus
ub̾rimum monstraret fluere scĩ sp̃c riuũ.
beatissimus karileffus manu sua ut aquȩ
retentor eẽt. tereti circumdedit ȩdificio:
M hactenꝰ obamorẽ illiꝰ a deuotis ñ ig¬
nobili tegitur oꝑculo Iuẽ locũ tanquã
dñi ꝓuisione sibi delectũ complexi in eo
stationẽ collocant: diesq complures in
scãe trinitatis deuotione continuant: Cũ
uero & tempora eis diuinis studiis man¬
cipata in eodem loco ꝓtelarent᷑ &e odor
eorum notitiȩ atq operũ circũquaq di-¬
uulgaretur. fama beatissimi auiti aures su¬
pradicti regis occupauit ꝓbata ueridica
saluatoris sententia dicentis Nemo accen¬

Expanded text:
saltus solitudines. Quas peragrantes, inter saltus solitudines. Quas peragrantes, inter opaca quaeque nemorum et lustra abditissima ferarum, obvium se tulit eorum conspectibus fertilis locus; qui tunc Piciacus dictus, at nunc vocabulo Cellae sancti Aviti cognoscitur insignitus. Sane ut amoena Divinitatis potentia in eorum cordibus uberrimum monstraret fluere sancti Spiritus rbeatissimus Carilefus manu sua, ut aquae retentor esset, terrestri circumdedit aedificio, et hactenus ob amorem illius a devotis non ignobili tegitur operculo. Quem locum tanquam Domini provisione sibi delectum complexi, in eo stationem collocant, diesque complures in sanctae Trinitatis devotione continuant. Cum vero et tempora eis divinis studiis mancipata in eodem loco protelarentur, et odor eorum notitiae atque operum circumquaque divulgaretur, fama beatissimi Aviti aures supradicti regis occupavit, probata veridica Salvatoris sententia dicentis: Nemo accen
Abbreviated transcription (Latin):
me: interea uir piae recordationis mariminꝰ
ubi comperit eorum studia circa theori¬
ee anhelare appetitũ. uitamq porationũ
instantiã uigiliarum assi duitatẽ p̃cũ.
ꝑnoctationẽ ad suꝑnum aspirare conuen¬
tum: studuit ambos sacerdotali insig.¬
nire dignitate Cuius uoluntati: diui¬
na ꝓiusione ꝓsper cessit euentus At
deuotissimi xp̃i famuli nimio flagran¬
tes amore. nec satis fieri suo inhis cẽrnen¬
tes desiderio: remotius sibi habitaculũ
iudicarunt ꝑquirendũ Ad quã rem
non illos fluctiuaga incitabat leuitas
sed dñi excitabat uoluntas: xp̃oq pla¬
cendi in explebilis cupiditas: Erat nãq
illis studium ut quia annosum iã trans¬
egerant incȩnobitali conuersatione cur-¬
sum. atcingere anachor itale certamen
mererentũr: nequa illis de esset ꝑfectio.
quam eis demonstrabat patrum recita¬
ta lectio: ltaq ab eodem quoq loco pe¬
dem referentes: uastas expetunt ꝑtici

Expanded text:
me. Interea vir piae recordationis Maximinus, me. Interea vir piae recordationis Maximinus, ubi comperit eorum studia, circa theoricae anhelare appetitum, vitamque per orationum instantiam, vigiliarum assiduitatem, precum pernoctationem, ad supernum aspirare conventum, studuit ambos sacerdotali insignire dignitate, cujus voluntati divina provisione prosper cessit eventus. At devotissimi Christi famuli, nimio flagrantes amore, nec satisfieri suo in his desiderio cernentes, remotius sibi habitaculum judicarunt perquirendum. Ad quam rem non illos fluctivaga incitabat levitas, sed Domini excitabat voluntas, Christoque placendi inexplebilis cupiditas. Erat namque illud studii, ut quia annosum jam transegerant in coenobitali conversatione cursum, attingere anachoritale certamen mererentur, ne qua illis deesset perfectio, quam eis demonstrabat Patrum recitata lectio. Itaque ab eodem quoque loco pedem referentes, vastas expetunt Perthesi
Abbreviated transcription (Latin):
manũ imponentes aratro. mentis obtu¬
tibus adbrauium suꝑnȩ uocationis iNꝯ¬
tendebant: Castigabantq corporis sens
a sinistris affectib. ac studebant eos ue¬
nustare sacrorum actuũ exhibitionibꝰ.
Studioq illis erat. & oꝑe sese reddđe con¬
spicuos: & sermonib salsos Eratq ini
eorum oꝑib uidentium admiratio: &
insermonib grãe oblectatio Reddebat
namq eos castitas floridos. fides inuiccos.
mentis puritas simplices: splendor uitȩ
laudabiles: Preponebat᷑ ab eis cuncꝰtis quȩ
diligi possunt indilectione dñs. & ꝓpͥae
dilectioni nullo modo supponebat᷑ ꝓrimꝰ.
łrat illis humilitas non modo uerborum
uel habitus. sed totus ipsorum ueritate con¬
ditus erat actus: ita ut quicumq eos ui¬
derent. in eorum studiis uelut pinace spi¬
rituali uerba dñi picta putarent quib
ait. Siquis uult post me uenire. ab neget
semet ipsum: & tollat crucem suã. & seqͣtur.

Expanded text:
manum imponentes aratro, mentis obtumanum imponentes aratro, mentis obtutibus ad bravium supernae vocationis intendebant, castigabantque corporis sensus a sinistris affectibus, ac studebant eos venustate sacrorum actuum exhibitionibus, studioque illis erat et opere sese reddere conspicuos et sermonibus salsos. Erat in eorum operibus videntium admiratio et in sermonibus gratiae oblectatio. Reddebat namque eos castitas floridos, fides invictos, mentis puritas simplices, splendor vitae laudabiles. Praeponebatur ab eis cunctis quae diligi possunt in dilectione Dominus, et propriae dilectioni nullo modo supponebatur proximus. Erat illis humilitas non modo verborum vel habitus, sed totus ipsorum veritate conditus erat actus, ita ut quicunque eos viderent, in eorum studiis velut pictura spirituali verba Domini picta putarent quibus ait: Si quis vult venire post me, abneget semetipsum, et tollat crucem suam et sequatur
Abbreviated transcription (Latin):
extulere & destinatũ iter carpere cepe¬
re: ł menso itaq non multo a monasterio
itinere: ligeris adiere fretũ. Quod naui
conscensa. xp̃oq ꝓpitio facile transmear:
& insuburbium aurelianensẽ deuener:
Audita autem prestantissimi &e dõ ama¬
bilis maximini fama. qui in isdẽ locis
cohortib monachorum ncenobio micia¬
censi degentiũ p̾erat: citissume ad eum
uisendũm conuolauer. Isdem ramq p̃¬
clarus moritis uir maximinꝰ. achildebti
regis & reginȩ eius liberalitate fundiun
acceꝑat. inquo sibi suisq cenobium con¬
struxerat: & in eo spiritali phylosophiae.
tunc temporis oꝑam dabat Qui ut scõꝵ
cognouit aduentũ uiroꝵ. xardentẽ cir¬
ca dĩ culturã affectũ.: ꝓtinꝰ es & secum
habitandi facultatẽ. & frm attribuit
societatẽ: Ipsi uero nequaquã obliti suȩ
p̃positũ intentionis. haut retro aciem
nientis retorserunt. trepid i haut igna¬
iuȩ manus deder̃: sed tamquã euangłico

Expanded text:
extulere, et destinatum iter corpore coepeextulere, et destinatum iter corpore coepere. Emenso itaque non multo a monasterio itinere, Ligeris adiere fretum. Quod navi conscensa Christoque propitio facile transmearunt, et in suburbium Aurelianense devenerunt. Audita autem praestantissimi viri et Deo amabilis Maximini fama, qui in iisdem locis cohortibus monachorum in coenobio Miciacensi degentium praeerat, citissime ad eum visendum convolaverunt. Isdem namque praeclarus meritis vir Maximinus a Clodovei regis et reacceperat, in quo sibi suisque coenobium construxerat, et in eo spiritali philosophiae tunc temporis operam dabat. Qui ut sanctorum cognovit adventum virorum, et ardentem circa Dei culturam affectum, protinus eis et secum habitandi facultatem, et fratrum attribuit societatem. Ipsi vero, nequaquam obliti suae propositum intentionis, haud retro aciem mentis retorserunt, vel tepiditati aut ignaviae manus dederunt; sed, tanquam evangelico
Abbreviated transcription (Latin):
turã scłi dignitatẽ ꝓsapia: meritorum
tamen p̃ditus summorum p̾rogatiua Dũ
Cergo inter se oportuna colloquia serunt.
& diuini epulas uerbi palato mentis degu-¬
stant: codicem scĩ eu angelii textũ gestantẽ
apiunt: Oblatamq cculis lineã quȩ pͥma
forte occurrit: lingua recitant. mente ꝑ¬
trac̨ tant Erat nam̃q huiusmodi Qui
diligit patrem aut matrẽ aut sorores huã
ti animalia munda cybum huric dence
discretionis terere: & quia se plus ad arduã
conuersationẽ hȩc uerba sectandã ad mo¬
nerent commentari Ubi scilicet uacui pa¬
rentum sollicitudine. alieni a cognator
uitia carnis libere possent conterere:
Itaq euestigio petrum secuti apłm qua
uoce iubentis audita ꝓtinus retib nauiq
sub posuit ceruicali. Erat namq tunc tẽ¬
poris rei frum̃taria: apothecisq p̃positꝰ
monasterialibꝰ. Sicq tandẽ rudis delibe¬
rationum morulis. pedem amonasterio

Expanded text:
turam saeculi dignitatem prosapia, meritorum turam saeculi dignitatem prosapia, meritorum tamen praeditus summorum praerogativa. Dum ergo inter se opportuna colloquia serunt et divini epulas verbi palato mentis degustant, codicem sancti Evangelii textum gestantem aperiunt, oblatamque oculis lineam, quae prima fronte occurrit, lingua recitant, mente pertractant. Erat namque hujusmodi: Qui plus diligit patrem aut matrem aut fratres aut ti animalia munda cibum hunc dente discretionis terere, et quia se plus ad arduam conversationem haec verba sectandam admonerent commentari; ubi, scilicet, vacui parentum sollicitudine, alieni a cognotorum nctique desiderii vitia carnis libere possent conterere. Itaque evestigio Petrum secuti apostolum, qui, voce jubentis audita, protinus, retibus navique supposuit cervicali. Erat namque tunc temporis rei frumentariae apothecisque praepositus monasterialibus. Sicque tandem, ruptis deliberationum morulis, pedem a monasterio
Abbreviated transcription (Latin):
annos: grauitas tamen interior. lasciuo
compresserat motus & quamquã calli¬
ret intelligentiȩ sapientiȩq acrimona
ad omĩa ueluti inualidus humilitate
magistra a seniorib studebat expetere
consulta Q queq exeorum ore audieba
ueluti oracula sibi diuinitus emissa
summoꝑe statuebat seruanda. Interel
cum his diu oꝑam daret exerciis. uelut
ingimnasio erercitatꝰ cęlesti cupiebat
tandem aꝑte sese credere campo: & si¬
gulari contra diabolũ. dimicare certas¬
ne. Heremiticã scilicet appetens uiti
inqua solus cũ solo dexterã cominittes
& fautrice diuinitate hostẽ ꝑteruus
humilitatis ꝓtereret armis: Haec es
intra sediutiꝰ uoluente &e debita cũ caute¬
la qualiter sibi agendum esset delibante
quadam die ur̃ expectabilis uitȩ & ꝑcun¬
cta laudabilis eiusdẽ cȩ nobii monachus
auitus imine. ei collocutionis gr̃a affu¬
it: łrat namq isdem sermo dequo agitur
uir quamquam minus clarus scđm peri.¬

Expanded text:
annos, gravitas tamen interior lascivos annos, gravitas tamen interior lascivos compresserat motus. Et quanquam calleret intelligentiae sapientiaeque acrimonia, veluti ad omnia invalidus, humilitate magistra, a senioribus studebat expetere consulta; et quaeque ex eorum ore audiebat, veluti oracula sibi divinitus emissa, summopere studebat servanda. Interea, cum iis diu operam daret exercitiis, veluti in gymnasio exercitatus coelesti, cupiebat tandem aperto sese credere campo, et singulari contra diabolum dimicare certamine, eremiticam scilicet appetens vitam, in qua solus cum solo dextram consereret, et fautrice Divinitate hostem protervum humilitatis protereret armis. Haec eo intra se diutius volvente, et debita cum cautela qualiter sibi agendum esset deliberante, quadam die vir spectabilis vitae et per cuncta laudabilis, ejusdem coenobii monachus, Avitus nomine, ei collocutionis gratia adfuit. Erat namque isdem de quo sermo agitur vir, quanquam minus clarus secundum peri
Abbreviated transcription (Latin):
gnitatẽ clarissimis ortus: Qui quam quã
nobilitatis clarerent titulis accessit tam̃
hinc nobilitati animus clientelȩ deuotis¬
simus dominicȩ: quȩ eos obumbrata seculi
dignitate potiore donauit claritudine:
Susceperunt. itaq sibi donatũ dĩ famulũ
& teneriorib quidem adhuc morantẽ in
annis studiose nut:iuerunt Ac uͦ appel¬
lente eo tempora quȩ studus sunt habil
discendis. doctrinȩ grã inmonasteriũ cui
manate uocabulum ẽ. mittitur: ubi dño
cum ministratore & litterarũ facundiam
& scãe conũsationis citissime suscepit no¬
mam Uideres nãq eiusdẽ loci deuotos
xp̃i famulos alterutro in eius caritate
sese p̾cedere festinantes. & ut eũ alius uer¬
bo alius instrueret actu laborantes: ipsi
uͦ tanquã bonã terrã suscepto diuini us¬
bi fenore quo centuplicatũ redderet
insistentẽ: Nempe quamquã inmaturi¬
tas temporis iuueniles ei repmitteret

Expanded text:
gnitatem clarissimis ortus. Qui quanquam gnitatem clarissimis ortus. Qui quanquam nobilitatis clarerent titulis, accessit tamen huic nobilitati animus clientelae devotissimus dominicae, quae eos, obumbrata saeculi dignitate, potiore donavit claritudine. Susceperunt itaque sibi donatum Dei famulum, et tenerioribus quidem adhuc morantem in annis studiose nutrierunt. At vero appellente eo tempora quae studiis sunt habilia discendis, doctrinae gratia in monasterium, cui Menate vocabulum est, mittitur, ubi, Domino comministratore, et litterarum facundiam et sanctae conversationis suscepit normam. Videns namque ejusdem loci devotos Christi famulos, alterutrum in ejus charitate sese praecedere festinantes, et ut eum alius verbo, alius instrueret exemplo laborantes, ipsum vero tanquam bonam terram suscepto divini verbi fenore, quo centuplicatam redderet sementem. Nempe quanquam immaturitas temporis juveniles repromitteret
Abbreviated transcription (Latin):
bia studuer̃ in ire:. Quorum clothariꝰ
radegundem natione turingam pieta.¬
tis insignitã: morib sibi assciũit reginã.
Quȩ postea exactis in eius copula aliquot
annorum curriculis pictauẽ petut. atq
insuburbio eiusdem ciuitatis. animab
xp̃m desiderantib semet expectabilem
reddicit Ibiq quantũ sibi posse fuit su¬
perorum conuersationi ꝓpinquans. uo-¬
cante hora mortalib p̾finita terre qđ
suũ erat reliquit: animã autẽ consortio
angłorum sociandam. quib & diutunuis
laborib se sotiã p̃buerat misit: Is quidem
qui adhuc domib luteis p̾sidet excubias
sui corporis cũ sudore relinquens emula¬
tionis angłicis uͦ cȩtib ad misceri festi¬
nans. mortalia liquit: & immortali spon¬
so cui iã dudum coniungi ardebat sese
coniunxit Inclitus uͦ rex childebtꝰ. ultro
matrimonio copulauit. Quo p̃dictus
nensi territorio parentib scđm seculi ẽ. di¬

Expanded text:
bia studuerunt inire. Quorum Clotarius bia studuerunt inire. Quorum Clotarius Radegundem natione Turingam, pietatis insignitam moribus, sibi ascivit reginam. Quae postea, exactis in ejus copula aliquot annorum curriculis, Pictavum petiit, atque in suburbio ejusdem civitatis animabus Christum desiderantibus semet spectabilem reddidit. Ibique, quantum sibi posse fuit, superorum conversationi propinquans, vocante hora mortalibus praefinita, terrae quod suum erat reliquit, animam autem consortio angelorum sociandam, quibus et diutinis laboribus se sociam praebuerat, misit. Iis quidem qui adhuc domibus luteis praesident, excubias sui corporis cum sudore relinquens aemulationis, angelicis vero coetibus admisceri festinans, mortalia liquit, et immortali Sponso, cui jamdudum conjungi ardebat, sese conjunxit. Inclytus vero rex Childebertus Ultrmatrimonio copulavit. Quo tempore, nensi territorio, parentibus secundum saeculi est di
Abbreviated transcription (Latin):
teria constiterit & anima eque adõ
cunctis bona inserta sit. Sed quia
inualidi rediniti nr̃is erigentib de¬
sidiis ad eorum sequenda uestigia. uł
narremus ut ciunq quȩ de cis miranda
cognouimꝰ: ut uel ꝑ hoc nos in sui am¬
titere factores. nos pnuen. amu: uis
qualescunq narratores. Qu de pu¬
noñ aggredimur nĩa p̃sumptione: sed
banus qui tempore hildeb̾ti p̃minentis¬
simi regis floruit: atq in castris scãe ȩc.¬
clesiae tanquam strenuus miles contͣ
potesates ereas clipeo fidei ꝓtectus.
spicula doctrina si contorsit: fulmina
miraculorum emisit: Principe itaq
supͣdito germano eius glothario rẽ¬
publicã regni francorum gub̾nantib
ut se habet talium usus rerum monar¬
chiam regni sui induo diuiserunt: ita
tamen ut in ainore gentilitatis manen¬
te unitate unusquisq eorum potiret᷑
regni sui ab alterutro tradita portione:
Monente etiã successionis amore: conu¬

Expanded text:
teria constiterit, et anima aeque a Deo teria constiterit, et anima aeque a Deo cunctis bona inserta sit. Sed quia invalidi reddimur, nostris exigentibus desidiis, ad eorum sequenda vestigia, vel narremus utcunque quae de eis miranda cognovimus, ut vel per hoc nos in sui costitere factores, nos inveniamur vel qualescunque narratores. Quod opunon aggredimur nostra praesumptione, sed bamus, qui tempore Childeberti praeeminentissimi regis floruit, atque in castris sanctae Ecclesiae tanquam strenuus miles contra potestates aereas, clypeo fidei protectus, spicula doctrinae contorsit, fulmina miraculorum emisit. VITA INCIPIT. Principe itaque supra dicto et germano ejus Clotario rempublicam regni Francorum gubernantibus, ut se habet talium usus rerum, monarchiam regni sui in duo diviserunt; ita tamen, ut in amore germanitatis manente unitate, unusquisque eorum potiretur regni sui ab alterutro tradita portione. Movente etiam successionis amore, connu
Abbreviated transcription (Latin):
ad est facundia. & ingenii ꝑangusta co¬
pia: sacius tamen rati sumas uel exiliter
dicere quȩ nouimus uel pauoila quam
cum seruo pigro & negligenti ꝓredẽpta
dñi pecunia subire taciturnitats dis¬
pendia. Dat etiam dñs loquendi inoca¬
mentum. qui p̃cipit ora aꝑire: & ea ne
adimplere: Ipse ergo nobis orandus est.
ut qui serui sui adiutor extiterit ad bo¬
na ꝑagenda quȩ p̃cepit sit &e nob̾ ad¬
iutor ad narranda quȩ in eo ꝑegit.:
Quo scilicet tenerior ętas cognoscens
ueteranorum xp̃i militũ labo.iosa ꝓ
xp̃o certamina seu quȩ ꝓpriis laborib
ad epti sint p̃mia: ueluti palestrici a¬
gonistece certaminis fortissum oleo imi¬
tationis paternę ꝑuncti forciores red¬
dantur ad toleranda contra spiritales
nequitias a cerba discrimina Quȩ sin
pentia manũ cõmonitionis sue ut eui¬
gilent pulsat. ut pudeat eos ñ imi¬
tari quos similes sui aliquando noue¬
rint: ut pote quib & caro exeadẽ ma¬

Expanded text:
adest facundia, et ingenii perangusta coadest facundia, et ingenii perangusta copia, satius tamen rati sumus vel exiliter dicere quae novimus, vel paucula, quam cum servo pigro et negligenti pro retenta Domini pecunia subire taciturnitatis stipendia. Dat etiam Dominus loquendi incitamentum, qui praecipit ora aperire, et ea ne adimplere. Ipse ergo nobis orandus est, ut qui servi sui adjutor exstitit ad bona peragenda quae praecepit, sit et nobis adjutor ad narranda quae in eo peregit, quo scilicet tenerior aetas cognoscens veteranorum Christi militum laboriosa pro Christo certamina, seu quae propriis laboribus adepti sunt praemia, veluti palaestrici agonistae certaminis fortissimi, oleo imitationis paternae peruncti, fortiores reddantur ad toleranda contra spiritales nequitias acerba discrimina. Quae singpentia manu commonitionis suae, ut evigilent, pulsat, ut pudeat eos non imitari quos similes sui aliquando noverint, utpote quibus et caro ex eadem ma
Abbreviated transcription (Latin):
fiuisse morem ut sui temporis uiros ꝑscriptura¬
rum suarum monumnenta posteritati comm̃da¬
tent eorumq dicta memoratu digna uel fac-¬
ta aut litteris traderent. aut picturȩ cõmit¬
terent. uel certe ere seu marmore laborioso
atq expectabili oꝑe effigiarent: id studu
hubentes ut quȩq ad sui notitiã utilium
uel cognitus digna uel estimarentur imi-¬
inda: eorum industria ad successorũ suoꝵ
ducerentur notitiã: quatinus nec suo tem¬
hore indeuoti nec posteritati apparerent
nofficiosi Haec etĩ ita sint nobis quoque
erendum est ne militum xp̃i fortia facca
atq imitanda trophea quib in nr̃o scło
emicuerunt silentũ carcere premamus:
sedi succedenti ꝓfutura aetati. uel mediocri
stilo mandemus: Unum enim epluribus
attribuit aeuo karileffum nomine: ciuꝰ
inclitam uitam multorũ utilitati ꝓfutu¬
ram ipso opem ferente suscepir uis eta¬
le contradendã. Et quam quã tanto oꝑi
existamus unpares ut pote quib & tenius

Expanded text:
fuisse morem ut sui temporis viros per scripturarum suarum monimenta posteritati commendarent, eorumque dicta memoratu digna vel facta, aut litteris traderent, aut picturae committerent; vel certe aere, seu marmore, laborioso atque spectabili opere effigiarent, id studii habentes, ut quaeque ad sui notitiam utilia, vel cognitu digna, vel aestimarentur imitanda, eorum industria ad successorum suorum perducerentur notitiam, quatenus nec suo tempore indevoti, nec posteritati apparerent inofliciosi. Haec cum ita sint, nobis quoque verendum est ne militum Christi fortia facta atque imitanda tropaea, quibus in nostro saeculo emicuerunt, silentii carcere premamus, sed succedenti profutura aetati, vel mediocri stylo mandemus. Unum enim a pluribus attribuit aevo Carilefum nomine, cujus inclytam vitam, multorum utilitati profuturam, ipso opem ferente, suscepimus chartulae contradendam. Et quanquam tanto operi existimus impares, utpote quibus et tenuis
Abbreviated transcription (Latin):
tu beatũ karileffum nrĩ temporis he-¬
remitã olim helia atq heliaeo itidem
heremiticis ꝓpħis: quorum unus ex hi-¬
driae paruula farina. tã sibi quã hospi¬
ti suȩ iussit exuberati habundanter ei¬
baria: alter uero expauculis hordei
panib centum uirors exclusit esuriem:
Igitur rege ꝙ comitibus eius quantum
uoluntas dictabat uino exsaciatis uas¬
cula supͣdicto nequaquã sustinente di¬
mensionis dispendia. item pedib scĩ uiri
aduoluitur. & dep̃cationẽ in hȩc uerba
ꝓfundit, Certum habeo uroꝵ optime
te dñi inherere culturȩ & dñi seruum:
diuinitatẽ uero tuarũ in omnib fautri¬
cem eẽ. p̃cum. Idõq peto uti uoto meo
tuum p̃beas mutũ: quo scilicoo fundi
huius madualensis quanta animo tuo
onem licet uir dñi diutissime refuge¬
rit. tamen regis petitio p̃ualuit: & ut

Expanded text:
ti beatum Carilefum, nostri temporis eti beatum Carilefum, nostri temporis eremitam, olim Elia atque Eliseo itidem eremiticis prophetis, quorum unus ex hydriae parvula farina, tam sibi quam hospitae suae jussit exuberari abundanter cibaria; alter vero ex pauculis hordei panibus centum virorum exclusit esuriem. Igitur rege et comitibus ejus, quantum voluntas dictabat, vino exsatiatis, vasculo supra dicto nequaquam aliqua sustinente diminutionis dispendia, iterum pedibus sancti viri advolvitur, et deprecationem in haec verba profundit. « Certum habeo, virorum optime, te Domini inhaerere culturae, et Domini servum, Divinitatem vero tuarum in omnibus fautricem esse precum. Ideoque peto uti voto meo tuum praebeas nutum, quo, scilicet, fundi hujus Madualensis, quanta animo tuo onem, licet vir Dei diutissime refugerit, tamen regis petitio praevaluit, et
Abbreviated transcription (Latin):
nichili habuerat nunc potaret᷑. Ipse aut̃
qui animositati funditus renuntiaue.¬
rat: ꝙ saluti regiȩ solum modo sibi ꝓui.¬
dendum ꝑsuaserat. celerrime qđ p̃cabat᷑
fieri uissit: dicens uni eorum commilitonũ
ocius frater mi uinum huc deferatur simul
adiutore fabricare debeas Quã petiti
q calix: quo regi uoluntati a nob obsecun¬¬
detur. uo extemplo adlato. sc̃s karileffus
manu ꝓpria calicem impleuit: & regi pocu¬
lum porręrit Rex uero alacri animo qđ
offerabatur ꝓdantis dignitate potius quã
ꝓsui sapore suscepit: &e osculata manu eius
ori ammonuit. atq eo exhausto. diuinitati
grãs retulit: qđ etiã comitum eius quisq
fecit: Mirumq erat uidere uas ꝑ pariui-¬
lum intantam exuberasse copiȩ magnitu¬
dinem. ut liquor ille uitreus ub̾tim singu¬
lis ꝓpinaret᷑: nec tamen decrim̃tũ in opiȩ
quo usq omnes sufficient̾ bibirent pate¬
retur: Sed patet non minoris fuisse meri¬

Expanded text:
nihili habuerat nunc potaretur. Ipse autem, nihili habuerat nunc potaretur. Ipse autem, qui animositati funditus renuntiaverat, et saluti regiae solummodo sibi providendum persuaserat, celerrime, quod precabatur, fieri jussit, dicens uni suorum commilitonum: « Ocius; frater mi, vinum huc deferatur, simuladjutore fabricare debeas. » Quam petit calix, quo regis voluntati a nobis obsecundetur. » Quo extemplo allato, sanctus Carilefus manu propria calicem implevit, et regi poculum porrexit. Rex vero alacri animo quod offerebatur pro dantis dignitate potius quam pro sui sapore suscepit, et osculata manu ejus ori admovit, atque eo exhausto, Divinitati gratias retulit; quod etiam comitum ejus quisque fecit. Mirumque erat videre vas perparvulum in tantum exuberasse copiae magnitudinem, ut liquor ille viteus ubertim singulis propinaretur, nec tamen detrimentum inopiae, quousque omnes sufficienter biberent, pateretur. Sed patet non minoris fuisse meri
Abbreviated transcription (Latin):
implebat festinus: Itaq equo absoluto.
festine adhominem dĩ deuentt rex du-¬
dum tremendus: modo tremebundus
Q oculos quos dudum prȩirȩ magnitu¬
dine cruenta obsederat nubes: nunc
abluebat cor contritũ lacrimas eliciens
Ceruicem quam dudum suꝑbia reddi.¬
derat regidam: nunc humilitas redde¬
bat curuam: Pantis itaq scĩ aduoluit᷑.
dextera pectus frequent̾ quantur: reũ
se iterum iterumq fatetur Et ut a scõ ui¬
ro indulgentiã prohis quȩ lasciuiendo
commiserat consequeretur: mestus implo¬
rabat Beatus autem karileffus amica si-¬
bimet humilitate commonitus regẽ ꝓstra¬
tum adut humilit̃ ce benigne erexit.¬
&e deuotissime uerbis p̃dicationis instru¬
xit: ꝙ ut deinceps talẽ leuitatẽ tempe-¬
raret commonuit: At uͦ princeps iterum
se eius uestiguis submittens. Loco magni
beneficii habiturum se dicebat: si beati
uiri munificentia uino illo quoddudũ

Expanded text:
implebat festinus. Itaque, absoluto equo, implebat festinus. Itaque, absoluto equo, festine ad hominem Dei devenit rex dudum tremendus, modo tremebundus, et oculos, quos dudum, prae irae magnitudine, cruenta obsederat nubes, nunc abluebat cor contritum, lacrymas eliciens. Cervicem quam dudum superbia reddiderat rigidam, nunc humilitas reddebat curvam. Plantis itaque Sancti advolvitur, dextera pectus frequenter quatitur, reum se iterum iterumque fatetur, et ut a sancto viro indulgentiam pro his quae superbiendo commiserat consequeretur, moestus implorat. Beatus autem Carilefus, amica sibimet humilitate commonitus, regem prostratum adiit humiliter et benigne erexit, devotissime verbis praedicationis instruxit, et ut deinceps talem levitatem imperaret commonuit. At vero princeps, iterum se vestigiis ejus submittens, loco magni beneficii habiturum se dicebat, si, beati viri munificentia, vino quod dudum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfamulum eius benedictionẽ. & ita reũ¬
tatur adpalatiũ suũ: sub mota om̃i lesi¬
one: Itaq ipse orationi deuotissime incu¬
buit: apparitor uͦ mandata suscipiens.
quã celerrime ad regem reũtitur Quẽ
uti dimiserat immobilẽ & spiritalibꝰ uin¬
ctum repperit nexib & corã eo legatio¬
nis suȩ uerba deposuit dicens: Optĩme
principũ. uir dñi ad quẽ me tua censura
irȩ decreuit. te ad se redire p̃cipit: &e be¬
nedictionẽ eius qui te ipse irascendo
fraudasti. ut accipias magno pere cupit
Mirum immodum mox̃ ut uerba ser¬
ui dñi audiuit rex armis terribilis. po¬
tentia singularis. comitatus frequentia
pene in effabilis: eis quib uinctus fue.¬
rat solutus ẽ. nexibus Q qui uoluntati
ds̃ qui in scõ uiro habitabat contraierat.
ꝙ contra eundo semet uncierat: iterũ
eius nutibus parendo. ab illis quib arta.¬
batur institis solutus: quod iubebatur

Expanded text:
per famulum ejus, benedictionem, et ita reverper famulum ejus, benedictionem, et ita revertatur ad palatium, submota omni laesione. Itaque ipse orationi devotissime incubuit. Apparitor vero mandata suscipiens, quam celerrime ad regem revertitur, quem uti dimiserat immobilem, et spiritualibus vinctum reperit nexibus, et coram eo legationis suae verba deposuit dicens: « Optime omini, ad quem me tua censura ire decrevit, te ad se redire praecipit, et benedictionem ejus, qua te ipse irascendo fraudasti, ut accipias magnopere cupit. » Mirum in modum, mox ut verba servi Domini audivit rex armis terribilis, potentia singularis, comitatus frequentia pene inaccessibilis, ex quibus vinctus erat solutus est nexibus. Et qui voluntati Dei, quae in sancto Dei viro habitabat, contrarierat et contraeundo semet vinciri advertit, iterum ejus nutibus parendo, ab illis, quibus arctabatur, institis solutus, quod jubebatur
Abbreviated transcription (Latin):
occupat: ꝙ quid facto opus eẽt. cunc¬
tos cogitare compellit Sed cũ diu inhis
hesitarent: unus illorum qui pruden¬
tia cȩceris prestabit. ita ad regẽ loqͥt̾:
Optime rex si non me suspitio fallit. ho¬
mo ille qui anobis contumeliosȩ tracta¬
tus atq ignobilit̾ ẽ. compellatꝰ: dñi ẽ.
seruitutĩ deuotus Cuiꝰ uirtuti hoc p̃¬
stitit dñs. ut quia a te non ut decuit
est tractatus: tibi quoq ad ea quȩ uis
ꝑagenda denegetur effectus: Itaq
celer adiurum dĩ dirigitur nuntius. qui
quȩ agenda forent. regi deferret Qui
citissime locũ ubi uir dĩ erat deuenit:
orantem eũ offendit. & regis necessitatẽ
exposuit: Deuotissimus autẽ xp̃i famulꝰ
hȩc audiens dñi miscdiã se honorantem
glorificauit: & regi ut ad se reũteretur
humilit̾ p̃cepit dicens Uade fili: & dic
regi ut reuertatur: Et quia sine benedic¬
tione recesserat ira ꝑmotꝰ accipiat ad ño

Expanded text:
occupat, et quid facto opus esset cuncoccupat, et quid facto opus esset cunctos cogitare compellit. Sed cum diu in iis haesitarent, unus illorum, qui prudentia caeteris praestabat, ita ad regem loquitur: « Optime rex, si non me suspicio fallit, homo ille qui a nobis contumeliose tractatus, atque ignobiliter est compellatus, Domini est servituti devotus; cujus virtuti hoc praestitit Dominus, ut quia a te non ut decuit est tractatus, tibi quoque ad ea quae vis peragenda denegetur effectus. » Itaque celer ad virum Dei dirigitur nuntius, qui nem illius de iis quae agenda forent regi deferret. Qui citissime ad locum ubi vir Dei erat devenit; orantem eum invenit, et regis necessitatem exposuit. Devotissimus autem Christi famulus, haec audiens, Domini misericordiam se honorantem glorificavit, et regi ut ad se reverteretur humiliter praecepit, dicens: « Vade, fili, et dic regi ut revertatur. » Et quia sine benedictione recesserat ira permotus, accipiat a Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
rileffus nec inminimo minis ꝑturbatus
regalib adimplenda diuina p̃cepta sese
uertit: & regi dixit Est nob̾ inclite rex
seruis tuis aliquit uini qđ paruitatis
hic inuenta atq exculta elicuit: petimꝰ
serenitatẽ culminis ur̃i. ut aliquantisꝑ
eus poculo indulgeatis: quatinus alacriꝰ
tam tua nobilitas quã ꝙ comitũ tuors
ad palatium redeundi habeat facul¬
tatẽ: Egit enĩ hoc ut scripture obsecun
carbones caritatis frigore restinrit mali¬
tiȩ: sed etiã equum suum calcaribꝰ uer¬
dñi larga misccdia & in exhausta poten¬
tia. quȩ humiles suos fracta suꝑborum po¬
tentia. exaltare consueuit: citissime quanti
apud eum ualeret qui dispectus fuerat
aꝑuit: Nam cum rex isdem tu more in¬
ordinato distentus iter inredeundo acce¬
lerare uellet: equus tuus stupore repen¬
tino captus. subito constitit Et licet hic
inde cruentatus: ꝓcessũ regi denegauit.
Inter hȩc ammiratio timori sociata om̃s

Expanded text:
rilefus nec in minimo minis conturbatus rilefus nec in minimo minis conturbatus regalibus, ad implenda praecepta sese vertit, et regi dixit: « Est nobis, inclyte rex, servis tuis aliquid vini quod parva vitis hic inventa atque exculta elicuit, petimusque serenitatem culminis vestri, ut aliquantisper ejus poculo indulgeatis, quatenus alacrius tam tua nobilitas quam et comitum tuorum ad palatium redeundi habeat facultatem. » Egit enim hoc ut Scripturae obsecundcarbones charitatis frigore restrinxit malitiae, sed equum suum calcaribus verDomini larga misericordia et inexhausta potentia, quae humiles suos, fracta superborum potentia, exaltare consuevit, latissime quanti apud eum valeret qui despectus fuerat apparuit. Nam cum rex isdem, tumore inordinato distentus, iter in redeundo accelerare vellet, equus illius, stupore repentino captus, subito constitit, et licet hinc inde cruentatus, processum regi denegavit. Inter haec admiratio timori sociata omnes
Abbreviated transcription (Latin):
uenationis dignitatẽ urã inportunitate
uel in aliquo mutilare: At uero uir sc̃s
nequaquã oblitus uocis dominicȩ qͥ ait:
Dum steteritis ante reges & pͥncipes noli¬
te p̾meditari quẽ ad modũ respondeatis:
Ego enĩ dabo uob̾ os & sapientiã: cũ sũma
constantia  humilitatis reuerentia ait
ad regẽ: Orex bone. nos quos hic uides ne.¬
quaquã dispectus tui grã. aut conturban¬
de uenationis lustra ferarum irrupimꝰ.
& in habitabilia. loca occupauimus: seduti
familiariꝰ atq enixius dñi occuparemur
seruitio. in accessabilia hominib loca pe¬
tiuimus si quomodo placeat diuinitati.
ut quia hic consortus hominum se cerni¬
mur: post lapsum mortalis uitȩ in cȩlo
consortus angłorum ꝑfrui mereamur:
Rex autem nimio felle suffusus. p̃cipio
ait auctoritate nr̃ã ꝙ te ꝙ socios tuos hinc
secedere:  ut deinceps nullus hic ex uob̃
inueniatur cauere Tunc uenerandꝰ ka¬

Expanded text:
venationis dignitatem vestra importunitate venationis dignitatem vestra importunitate vel in aliquo mutilare? At vero vir sanctus, nequaquam oblitus vocis Domini qui ait: Dum steteritis ante reges et praesides, nolite praemeditari quid respondeatis, ego enim dabo vobis os et sapientiam, cum summa constantia et humilitatis reverentia ait ad regem: « O rex bone, nos, quos hic vides, nequaquam despectus tui gratia aut conturbandae venationis lustra ferarum irrupimus et inhabitabilia loca occupavimus, sed ut familiarius atque enixius Domini occuparemur servitio, inaccessibilia hominibus loca petivimus, si quo modo placeat Divinitati ut, quia hic consortiis hominum secernimur, post lapsum mortalis vitae, in coelo consortiis angelorum perfrui mereamur. Rex autem, nimio felle suffusus: « Praecipio, ait, auctoritate nostra, et te et socios tuos hinc secedere, et ut deinceps nullus ex vobis hic inveniatur cavete. » Tunc venerandus Ca
Abbreviated transcription (Latin):
uti peritia & industria dictante consueui¬
mus cuncta ꝑegimus. bubalum ipsũ rep¬
perimus. sedͭ i rcus euentus nouitate
ꝑculsi sumus. Inuenimus namq inqͦdam
tugurio hominẽ nobis incognitũ: & ꝓpt̃¬
illius habitaculum bestiã consistentem
mansuȩ factã in manẽ: Enim uero quia
uisum est nobis eundem hominẽ dñi esse
seruum. ut pote cui feralia subduntur:
nec eius quietẽ ausi sumus ꝑturbare. nec
bubalum impetere: At rex ira ꝑmotus:
eamus inquit ad locũ de quo sermo agitur
Funtes itaq ꝑuener᷑ usq ad locũ: in quo
dequo sermo bestiȩ sibi famulante dnm̃
ex orabat Iunc rex uiso hoc miraculo. ne¬
quaquã dĩ potentiã studuit intalib ue¬
nerari : sed ꝑ motus indignatione. has in¬
crepando uoces cȩpit emittere Unde
uobis õ in cognitȩ ꝑsonȩ tanta p̃sumptio.¬
nis audatiã. ut mei uiris saltũ nullo ẽ¬
cedente ausi sitis irrumpere. aut nrãe¬

Expanded text:
uti peritia et industria dictante consueviuti peritia et industria dictante consuevimus, cuncta peregimus, bubalum ipsum reperimus, sed quadam eventus novitate perculsi sumus. Invenimus namque in quodam tugurio hominem nobis incognitum, propterque ejus habitaculum bestiam consistentem, mansuefactam immanem. Enim vero quia visum est nobis eumdem hominem Domini esse servum, utpote cui feralia subduntur animalia, nec ejus quietem ausi sumus perturbare, nec bubalum impetere. » At rex, ira permotus: « Eamus, inquit, ad locum de quo sermo agitur. » Euntes itaque pervenerunt ad locum, in quo Domini servus, bestia sibi famulante, Dominum exorabat. Tunc rex, viso hoc miraculo, nequaquam Dei potentiam studuit in talibus venerari, sed, permotus indignatione, has increpando voces coepit emittere: « Unde, inquit, vobis, o incognitae personae, tanta praesumptionis superbia, ut mei juris saltum, nullo concedente, ausi sitis irrumpere, aut n
Abbreviated transcription (Latin):
lebritate omnia ꝑacta sunt Incrastinũ
uero necdum cȩca nocte aufugiente.
interiora saltus petunt: & sicubi animan¬
tis uestigium ꝑspiciunt Mox uero ut
sese lux rep̃sentauit: terrã oculo curio¬
sõ ꝑerrant: landem itaq signa eiꝰ itineris
diurimata repperiunt.: & acres post eũ
molosos ad insequendum funib ab soluunt.
Miser autem iam iamq capiendus. ad scm̃
karileffum decucurrit bubalus: & quasicui
quaqua uerso fuga negaret᷑: dñi uirum
quasi singulare adiit suffragium sane uena¬
tores indicia eius itinerum sequentes canũ
etiam latratui credentes tandem deuene
ta habitabat Ibi itaq scm̃ uirum ꝙ poster.¬
gum illiꝰ p̃dictũ adstantem: ueluti queru¬
insolita rei nouitate turbati: nec bestiam
attingere nec scõ uiro aliquam molestiã
ingerere ausi: uenienti regi & sciscitanti
causam morarum atq ignauiã socordiãq
illis obicienti. ita respondent En in quiunt

Expanded text:
leritate omnia peracta sunt. In crastinum leritate omnia peracta sunt. In crastinum vero, necdum caeca nocte aufugiente, interiora saltus petunt; et sicubi animantis vestigium perspiciant, mox ut sese lux repraesentavit, terram oculo curioso pererrant. Tandem itaque signa ejus itineris diu rimata reperiunt, et acres post eum molossos ad eum insequendum funibus absolvunt. Miser autem jam jamque capiendus ad sanctum Carilefum accurrit bubalus, et quasi cui quaquaversum fuga negaretur, Domini virum quasi singulare adiit refugium. Sane venatores indicia ejus itinerum sequentes, canum etiam latratui credentes, tandem deveneta, habitabat. Ibi itaque sanctum virum, et post tergum illius praedictum astantem bubalum, veluti queruinsolita rei novitate turbati, nec bestiam attingere, nec sancto viro aliquam molestiam ingerere ausi sunt; sed venienti regi et sciscitanti causam morarum atque ignaviam socordiamque illis objicienti, ita respondent: « En, inquiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
animi ꝑuicatia seruo dñi mitem se &trac¬
tabilem p̾bere : atq inmorem adorantis
terosam ceruicem inclinare. uirumq ue¬
nerabilem submoto omnis timoris anguo¬
re beluam adeuntem. tulento unguȩ se.¬
tas inter cornua sulcantẽ: nec non cholli¬
ille hoc contrectatu ueluti benedictio¬
ne donatus. p̃peti cursu uti ea natura
dictantẽ moris est uastas repetebat soli¬
tudines: Inter hȩc autem hildebtꝰ augꝰ¬
tus cũ sibi iuncta coniuge ultrogode
omnisq comitatus frequentia. partes
cinomannicȩ ur̃bis adit: & inuillam
madualis nuncupatum deuenit Pun-¬
tiaturq ei ibi consistenti habalũ illis lo¬
cis inusitatã bestiam: haut longe inso.¬
litudine delitescere: Rex autem̃ gaudio
exhilaratꝰ: iubet uenatores suos. p̃ꝑare
quȩq erant necessaria bestiȩ capiendȩ:
Canum scilicet uim exacui. arcuũ sagit¬
tariumq copiam sufficientẽ ex hiberi.
uolens incrastinum uenari: quȩ subce¬

Expanded text:
animi pervicacia, servo Domini mitem se et tracanimi pervicacia, servo Domini mitem se et tractabilem praebere, atque in morem adorantis torosam cervicem inclinare, virumque venerabilem, submoto omnis timoris angore, belluam adeuntem, lento ungue setas inter cornua sulcantem, nec non colliille hoc contrectatu veluti benedictione donatus, praepeti cursu uti ei natura dictante moris est vastas repetebat solitudines. Inter haec autem Childebertus Augustus, cum sibi juncta conjuge Ultrogoda omnisque comitatus frequentia, partes Cenomanicae urbis adiit, et in villam Madualis nuncupatam devenit. Nuntiaturque ei ibi consistenti bubalum in iis locis inusitatam bestiam haud longe in solitudine delitescere. Rex autem gaudio exhilaritus, jubet venatores suos praeparare quaeque erant necessaria bestiae capiendae, canum, scilicet, vim exacui, arcuum sagittarumque copiam sufficientem exhiberi, volens eum in crastinum venari; quae cum ce
Abbreviated transcription (Latin):
currebat. Modo inmortaliũ spĩũ con¬
sortio intererat: nunc autẽ scõrũ uiroꝵ
documenta atq exempla recensebat:
Nunc autẽ psalterii modulamen: dulci
plectro mens docta ad suauẽ dño sonũ
reddendũ pulsabat His itaq actibus.
totius noctis o pacȩ solati sunt tenebras
At fatiscentib umbris. xp̃i miles karileftꝰ
repedans quo uenerat: tugurio sese rece¬
pit dilecto: łrat nempe ut iã dicꝰtũ est
isdem locus securus totius externi tumuliꝰ
& tantũmodo feris heremiq finiliaris.¬
simis animantib ꝑuius. Namꝗ earum ad¬
uentu sepe uisitabatur: ita it quodam¬
modo deeo ꝓpriȩ dictũ uideretur. Q
bestiȩ terie. pacificȩ erunt tibi. łrat
namq spectabilem uidere bubalum:
qui in ea ꝓiuncia difficilis est inuentu:
te spissiorib tantũ locis sese occulendũ
crediderat. tunc uideres eum omnis seui¬
tiȩ oblitum & depositis rictib & feralis

Expanded text:
currebat; modo immortalium spirituum concurrebat; modo immortalium spirituum consortio intererat, nunc autem sanctorum virorum documenta atque exempla, nunc item ad Psalterii modulamen dulci plectro mens docta, et ad suavem Domino sonum reddendum pulsabat. Iis itaque actibus, totius noctis opacae solati sunt tenebras. At fatiscentibus umbris, Christi miles Carilefus, repedans quo venerat, tugurio sese recepit dilecto. Erat nempe, ut jam dictum est, isdem locus securus totius externi tumultus, et tantummodo feris eremique familiarissimis animantibus pervius. Namque earum adventu saepe visitabatur, ita ut quodammodo de eo proprie dictum videretur: Et bestiae terrae pacificae erunt tibi. Erat namque spectabile videre bubalum, qui in ea provincia difficilis est inventu, te spissioribus sese locis tantum occulendum crediderat, tunc videres eum, omnis saevitiae oblitum, et depositis rictibus et feralis
Abbreviated transcription (Latin):
uenerandus uir intercȩtera & illud qđ ei
euenerat uenerabili auito retulit: explo¬
rare uolens utrum ab eo quasi nouum ali¬
quid accidens audiretur. uelsiquid hac
reportendi posse monstraret: Sir autem
dñi auitus se his moueri confessus ẽ ce
quia non frustra nec casu id acciderit
adiungens ait. Omi amantissime &e nul.¬
li post ponende mortalium karileffe.
insiste labori: Non equidẽ qualiacunq
ꝓmittunt: sed editus alitis fȩcus magnos
loci illiꝰ futuros portendit ꝓuentũs Sci.¬
to enun multo maiorem olim eiusdem
loci futurum dominicũ gregẽ: quã
hic cernas nobiscũ consistentẽ: Qui tãꝙ
optimi milites in exercitus dñi uitã tͣnsi¬
gentes: post laboriosos carni triumphos
a dño in marcescibiles laborũ suorum
consequentur fructus Noc tem itaque
illã in somnẽ ducentes: totã eã dñi de
eis dep̃sentis uite institutione: nunc
ad futurã remunerationẽ locutio ꝑ¬

Expanded text:
venerandus vir, inter caetera et illud, quod ei venerandus vir, inter caetera et illud, quod ei evenerat, venerabili Avito retulit, explorare volens utrum ab eo quasi novum aliquod accidens audiretur, vel si quid hac re portendi posse videretur. Vir autem Domini Avitus se eis moveri confessus est, et quia non frustra nec casu id acciderit adjungens, ait: « O mi amantissime, et nulli postponende mortalium, Carilefe, insiste labori; non haec quidem qualiacunque promittunt, sed editus alitis fetus, magnos loci illius futuros portendit proventus. Scito enim multo majorem ejusdem loci futurum Dominicum gregem quam quem hic cernis nobiscum consistentem. Qui, tanquam optimi milites in exercitiis Domini vitam transigentes, post laboriosos carnis triumphos, a Domino immarcescibiles laborum suorum consequentur fructus. » Noctem itaque illam insomnem ducentes, totam eam Domini seis de praesentis vitae institutione, nunc ad futuram remunerationem locutio per
Abbreviated transcription (Latin):
uixta familiarẽ sibi consuetudinẽ inti¬
ma quȩq quadã curiositate dictante
ꝑlustrat uestimento sese abscondit. atq
recedens ouũ enixum reliquit Karilef¬
fus autẽ deuot᷑ xp̃i famulus oꝑe diur-¬
no explicito. cum iam sol uerticẽ axis
decliuior inquireret & occasũ tepescentibus
radus uicinũ ꝓmitteret: uestimentũ recep¬
turus arborem adut. ouumq alitis rep¬
perit: Quo iuso. in estimabile gaudium
cum miratione mystũ eũ occupauit: totũq
spacium illud quo lucis abscessu umbix
terrȩ tenuerunt in laudib diuinis ex.¬
pendit Cumq iubare suo phȩbea lani¬
pas iam mundum uenustaret: & subpres¬
sit cȩce noctis tenebris umbrarũ densita¬
te occultata manifesta redderent᷑.: sump
to germano suo secũ daumero beatum
auitum fepetiit. dehis quȩ corde illꝰ te¬
gebantus consulturus: simulq & de lo
c̃is oportinitate ꝑlaturus: Interea dum
ut moris est sc̃is uiris multa multorum.
utilitati ꝓfutura inter eos uertuntur

Expanded text:
 intima quaeque quadam curiositate dictante perlustrat, vestimento se abdit, atque recedens ovum enixum reliquit. Carilefus autem devotus Christi famulus, opere diurno explicito, cum jam sol verticem axis declivior linqueret, et occasum tepescentibus radiis vicinum promitteret, vestimentum resumpturus arborem adiit, ovumque alitis reperit. Quo viso, inaestimabile gaudium cum admiratione mistum eum occupavit, totumque spatium illud, quo lucis abscessu umbrae terras tenuerunt, in laudibus divinis expendit. Cum vero jubare suo Phoebea lampas jam mundum venustaret, et, suppressis caecae noctis tenebris, umbrarum densitate occultata manifesta redderentur, sumpto secum germano suo Daumero, beatum Avitum petiit, de his quae corde illius tegebantur consulturus, simulque et de loci inventi opportunitate perlaturus. Interea dum, ut moris est sanctis viris, multa multorum utilitati profutura inter eos vertuntur,