comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a nisi dñs ꝑcusserit eũ aut
dies eius uenerit ut mori¬
git dauid uiros suos sermo¬
nib huis: et ñ ꝑmisit eoᷤ ut
ꝯsurgerent in saul. Porro
saul exitrgens de spelũca:
ꝑgebat cepto itinere. Sur¬
rexit autem ⁊ dauid post eũ.
Et egressus de spelunca:cla¬
mauit post tergũ saul dicẽs.
Sñe mi rex. Et respexit sa¬
ul post se. Et inclinans se
dauid ꝓnus in terrã adorauit:
dixitq ad saul. Quare au¬
dis u̾ba hominũ loquenti¬
um : dauid q̃rit maltĩ adũ¬
sũ ce: Ecce hodie uiderunt o¬
culi tui qd̃ cradiderit te dñs
in manũ meã in spelunca:
et cogitaui ut occiderem te: sed
peꝑcit tibi oculus meus. Sixi
meami in dñm meũ: quia
xp̃s dñi est. Quinpocius
pat̾ mi uide: et cognosce orã
clamidis tue in mantime

Expanded text:
ia nisi Dominus percusserit eum, aut dies ejus venerit ut morigit David viros suos, sermonibus, et non permisit eos, ut consurgerent in Saul. Porro Saul exsurgens de spelunca, pergebat coepto itinere. Surrexit autem et David post eum, et egressus de spelunca, clamavit post tergum Saul, dicens: Domine mi rex: Et respexit Saul post se, et inclinans se David pronus in terram, adoravit, dixitque ad Saul: Quare audis verba hominum loquentium, David quaerit malum adversum te? Ecce hodie viderunt oculi tui, quod tradiderit te Dominus in manu mea in spelunca, et cogitavi, ut occiderem te, sed pepercit tibi oculus meus h. nomeam in dominum meum, quia christus Domini est. Quin potius, pater mi, vide et cognosce oram chlamydis tuae in manu me
Abbreviated transcription (Latin):
scendit ergo dauid in¬
de: et habitauit in lo¬
cĩs cutissimis engaddi.
Cũq reu̾sus esset saul post¬
quã ꝑsecutus est philiste¬
os: nuntiauerũt ei dicen¬
tes. Ec̾ce dauid in deserco
est engaclli. Assumens er¬
go saul tria milia electoꝵ
uiroꝵ ex om̃i iscl̃ perrexit ad
inuestigandũ dauid ⁊ ui¬
ros eius: etiã suꝑ abrup¬
tissimas petras q̃ solis ibi¬
cib ꝑuie sunt. Et uenit
ad caulas quoq ouium:
q̃ se offerebant uianti. Erat¬
q ibi spelunca. Quã ing̾s¬
sus est saul: ut purgaret
uentrem. Porro dauid et
uiri eius in interiori parte
spelunce latebant. Et dixe¬
runt serui dauid ad eum.
Ecce dies de qua locutus
est dñs ad ce: ego tradam ti¬
bt inimicũ tuum. ut faciaᷤᷤ¬

Expanded text:
scendit ergo David inde et habitavit in locis tutissimis Engaddi cumque reversus esset Saul postquam persecutus est Philistheos nuntiaverunt ei dicentes ecce David in deserto est Engaddi adsumens ergo Saul tria milia electorum virorum ex omni Israhel perrexit ad investigandum David et viros eius etiam super abruptissimas petras quae solis hibicibus perviae sunt et venit ad caulas quoque ovium quae se offerebant vianti eratque ibi spelunca quam ingressus est Saul ut purgaret ventrem porro David et viri eius in interiori parte speluncae latebant et dixerunt servi David ad eum ecce dies de qua locutus est Dominus ad te ego tradam tibi inimicum tuum ut facia
Abbreviated transcription (Latin):
nus suas ad celũ ⁊ dixit.
tibi deus in celo sursũ: ne¬
q in terra deorsũ. Qui cus¬
todis testam̃tum tuũ. et
is euntib in ꝯspectu tuo
in toto corde ⁊ seruans pu¬
ero tuo dauid q̃ locutus es
illi: et locutus es in corde
tuo ⁊ in manu tua supple¬
sti quasi dies iste. Et nunc
dñe deus iscł custodi pue¬
cutus es illi: dicens. Non
deerit tibi uir a facie mea:
sedens in chrono iscb. Ne¬
rũ si custodierint filii tut
legem meã: ut in p̃ceptis
meis ambulent: sic̃ am¬
bulauerunt in ꝯspectu
deus isrł creditũ est uerbũ
qd̃ locutus es puero tuo
dauid. Qm̃ si uere habita¬
bit deus cũ hoĩb in terra
si celũ celi ñ sufficiunt ti¬
hec quã edificaui: Sed
respitias ad oratõnẽ pu¬
eri tui et p̃catõnẽ dñe: ut
exaudias placatõnẽ ora¬
tonis quam puer tuus
orat corã te hodie: ut sint
oculi tui suꝑ domũ hanc
die acnocte. In locũ quem
dixisti inuocari nom̃ tu¬
um ⁊ et exaudias oratio¬
nem quã puertuus orat

Expanded text:
elum et dixit milis Deus in caelo sursum neque in terra deorsum qui custodis testamentum tuum et is euntibus in conspectu tuo in toto corde servans puero tuo David quae locutus es illi et locutus es in ore tuo et in manu tua supplesti quasi dies iste et nunc Domine Deus Israhel custodi puecutus es illi dicens non deerit tibi vir a facie mea sedens in throno Israhel verum si custodierint filii tui manum suam ut in praeceptis meis ambulent sicut ambulaverunt in conspectu Deus Israhel creditum est verbum quod locutus es puero tuo David quoniam si vere habitabit Deus cum hominibus in terra si caelum caeli non sufficit us quam aedificavi et respicias ad orationem pueri tui et precationem Domine ut exaudias placationem orationis quam puer tuus orat coram te ut sint oculi tui super domum hanc die et nocte in locum quem dixisti invocari nomen tuum et exaudias orationem quam puer tuus orat
Abbreviated transcription (Latin):
accedente ad se ppło: cura¬
uit altare dñi qd̃ destruc¬
tũ fuerat. Et tulit duode¬
cim lapides iuxta nume¬
rũ tribuũ filioꝵ iacob ad
queni factus est sermo
dñi dicens. tsrł erit nom̃
citq aqueductũ quasi ꝑ
duas araciunculas in cir¬
cuitu altaris: et cõposuit
bouem ⁊posuit suꝑ ligna:
tuor aqua: et effundite
suꝑ holocaustũ ⁊ suꝑlig¬
scdõ hoc facite. Qui cũ fe¬
cissent ⁊ scd̃õ: ait. Ettã ter¬
cio id ip̃m facite. Fecerũt¬
q et tercio. Et currebant
aque circa altare: et fossa
aque ductus repleta ẽ. Cũ¬
q tam tempus esset ut of¬
ferretur holocaustũ: acce¬
dens helyas ꝓph̾a ait. Sñe
deus abraham. et ysaac.
et isrł. hodie ostende quia
tu es deus isrl̾. et ego ser¬
uus tuus: et iuxta p̃cep¬
tum tuũ fect omnia ũba
hec. Exaudi me dñe exau¬
di me: ut discat ppłs iste
quia tu es dñs deus ⁊ tu¬

Expanded text:
accedente ad se populo curaaccedente ad se populo curavit altare Domini quod destructum fuerat et tulit duodecim lapides iuxta numerum tribuum filiorum Iacob ad quem factus est sermo Domini dicens Israhel erit citque aquaeductum quasi per duas aratiunculas in circuitu altaris, et imposuit em et posuit supra ligna, drias aqua, et effundite supra holocaustum et ligsecundo hoc facite qui cum fecissent et secundo ait etiam tertio id ipsum facite feceruntque et tertio et currebant aquae circa altare et fossa aquaeductus repleta est cumque iam tempus esset ut offerretur holocaustum accedens Helias propheta ait Domine Deus Abraham Isaac et Israhel hodie ostende quia tu es Deus Israhel et ego servus tuus et iuxta praeceptum tuum feci omnia verba haec exaudi me Domine exaudi me ut discat populus iste quia tu es D
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Optima ꝓpositio:¬
helẏas. Pixit ergo helẏas
ꝓphetis boal Eugite uob̾
bouem unũ ⁊ facite pri¬
mi. quia uos plures esteᷤ:
et inuocate nomina deoꝵ
ur̃oꝵ: ignemq ñ suppo¬
natis. Qui cũ tulissent
bouem quem dederat eis.
fecerunt : et inuocabant
nomen beal de mane us¬
q ad meridiem: dicentes.
Bail exaudi nos. Et ñ erat
uox: neq qui responderet.
Transiltebantq altare qd̃
fecerant. Cũq esset iam
meridies: illudebat eis he¬
lyas dicens. Glamate uo¬
ce maiore. Peus eni uest̾
forsitan loquitur. aut in
diũsorio est aut in itine¬
re: aut certe dormit. ut ex¬
citetur. Clamabant ergo
uoce magna: et incidebãt
se iuxta rtũ suũ cultris ⁊
lanceolis: donec ꝑfunde¬
rentur sanguine. Postꝙͣ
autem transut meridies
et illis ꝓphetantib uene¬
rat tempus quo sacrifi¬
cium offerri solet:nec au¬
diebatur uox neq aliquiᷤᷤ
respondebat nec attendebat
orantes: dixit helyas om̃i
ppło. R⁊ enite ad me. Et

Expanded text:
ait: Optima propositio,ait: Optima propositio,Helias. Dixit ergo Helias prophetis Baal: Eligite vobis bovem unum, et facite primi, quia vos plures estis: et invocate nominum , ignemque non supponatis. Qui cum tulissent bovem, quem dederat eis, fecerunt: et invocabant nomen Baal de mane usque ad meridiem, dicentes: Baal, exaudi nos. Et non erat vox, nec qui responderet: transiliebantque altare quod fecerant. Cumque esset jam meridies, illudebat eis Elias, dicens: Clamate voce majore: Deus enim est, et forsitan loquitur, aut in diversorio est, aut in itinere aut certe dormit ut excitetur clamabant ergo voce magna et incidebant se iuxta ritum suum cultris et lanceolis donec perfunderentur sanguine postquam autem transiit meridies et illis prophetantibus venerat tempus quo sacrificium offerri solet nec audiebatur vox neque aliquis respondebat nec adtendebat orantes dixit Helias omni populo venite ad me et
Abbreviated transcription (Latin):
tris tui. qui dereliquistis
mandata dñt: et secuti es¬
tis bealim. U eruĩptam̃
nunc mitte ⁊ egrega ad
me uniu̾sum isrł in mõ¬
tem carmeli : et ꝓph̾as ba¬
al quadringentos quin¬
quaginta. ꝓph̃asq lucoꝵ
quadringentos:qui co¬
medunt de mensa iez a¬
bel. Misit atab ad omneᷤᷤ
filios isrł: et ꝯgregauit
ꝓph̾as in monte carmeli.
Accedens autẽ helyas ad
omnẽ ppłm: ait. S⁊ sq qͦ
claudicatis in duas par¬
tes: S̾i dñs est deus: seqͥ¬
mini eũ. Si autẽ baal: se¬
quimini illũ. Et ñ respõ¬
dit ei ppls uerbũ. Et ait
Ego remansi ꝓpha dñt so¬
lus. Prophete autẽ beal:
quadringenti ⁊ quinqͣ¬
ginta uiri sunt. Sentur
nobis duo boues ⁊ et illi
eligant bouem unum:
et in frusta cedentes po¬
nant suꝑ ligna. ignem
faciam boitem alterum
et imponam suꝑ ligna:¬
ignemq ñ supponã. Inuo
et ego inuocabo nom̃ dñt
dei mei. Et deus qui exau¬
dierit ꝑ ignẽ: ip̃e sit deus.
Respondens omnis ppls.

Expanded text:
tris tui qui dereliquistis tris tui qui dereliquistis mandata Domini et secuti estis Baalim verumtamen nunc mitte et congrega ad me universum Israhel in monte Carmeli et prophetas Baal quadringentos quinquaginta prophetasque lucorum quadringentos qui comedunt de mensa Hiezabel misit Ahab ad omnes filios Israhel et congregavit prophetas in monte Carmeli accedens autem Helias ad omneclaudicatis in duas partes? Si Dominus est Deus, sequimini eum; sin autem Baal, sequimini illum. Et non respondit ei populus verbum. Ad quos Ego remansi propheta Domini solus; prophetae autem Baalim quadringenti quinquaginta viri sunt. Dentur ergo nobis duo boves, et illi eligant unum bovem, et in frusta caedentes ponant supra ligna, ignem faciam bovem alterum, et imponam suignemque non subponam. Invocent et ego invocabo nomen Domini: et Deus qui exaudierit per ignem, ipse sit Deus. Res
Abbreviated transcription (Latin):
quo ñ miserit dñs meus
te requirens. Et respondẽ¬
tibz cunctis ñ est hic: ad¬
iutrauit regna singula. ⁊
gentes. eo qd̃ mintme re¬
perireris. Et nunc dicis
michi. uade ⁊ dic dño tuo
a dest helyas: Cũq recesse¬
ro a te sp̃s dñi asportabit
te in locũ quẽ ego ignoro:
et ingressus nuntiabo a¬
hab: et ñ inueniens te in¬
terficiet me. Seruus au
tem tuus timet dñm ab
infantia sua. Nũquil
ñ indicatũ est tibi dño me¬
o quid fecerim cũ int̾fice¬
ret iezabel ꝓph̾as dñi: qd̃
et quinquagenos in spe¬
luncis. et pauerim eos pa¬
ne ⁊aqua: et nunctu di¬
cis. uade ⁊ dic dño tuo ad¬
est helyas. tt int̾ficiat me:
Dixit helyas. N iuit dñs
exercituũ ante cuius uul¬
tum sto:quia hodie appa
rebo ei. Abiit ergo abdias
in occursũ acab: et indi¬
cauit ei. R enitq acab
in occursum helye. Et cũ
uidisset eũ: ait. Tu ne
es ille qui ꝯtuibas isrł. Et
ille ait. Non ego ꝯturba¬
ui iscl. sed tu ⁊ domus pa¬

Expanded text:
quo non miserit dominus meus quo non miserit dominus meus te requirens et respondentibus cunctis non est hic adiuravit regna singula et gentes eo quod minime repperireris et nunc dicis mihi vade et dic domino tuo adest Helias cumque recessero a te spiritus Domini asportabit te in et ingressus nuntiabo Ahab, et non inveniens te, intetem tuus timet Dominum ab infantia sua numquid non indicatum est tibi domino meo quid fecerim cum interficeret Hiezabel prophetas Domini quod et quinquagenos in speluncis et paverim eos pane et aqua et nunc tu dicis vade et dic domino tuo adest Helias ut interficiat me dixit Helias vivit Dominus exercituum ante cuius vultum sto quia hodie apparebo ei. Abiit ergo Abdias in occursum Achab, et indicavit ei. Venitque Achab in occursum Heliae. Et cum vidisset eum, ait: Tu ne es ille, qui conturbas Israel? Et ille ait: Non ego turbavi Israel, sed tu, et domus pa
Abbreviated transcription (Latin):
deret se atab. Erat autem
fames uelemens ĩsama¬
ria. Rocauitq atab abdi¬
am dispensatorem donrᷤ
sue.Abdias autem:time¬
bat diñn ualde. Nam cum
int̾ficeret iezabel ꝓph̾as dñi
tulit ille centũ ꝓphas ⁊ et
abscondit eos quinquta¬
genos ⁊ quinqͣgenos in
speluncis: et pauit eos pa¬
ne ⁊ aqua. Dixit ergo a¬
cabad abdiam. Nzade in
terram ad uniũsos fonteᷤ
aquaꝵ ⁊ in citrictas ual¬
les ⁊ si forte inuenire possi¬
mus herbam ⁊ saluare e¬
quos ⁊ mulos:et ñ peni¬
tus iumenta intereant.
Diuiseruntq sibi regioneᷤ.
ut cireuirent eas. Ntab
ibat ꝑuiam unam: et ab¬
dtas ꝑuiam alterã seorsĩt.
Cũq esset abdias in uia:
helẏas occurrit et. Qui cũ
cognouisset eũ cecidit suꝑ
faciem suam: et ait. Nũ
tu es dñe mi helyas: Qui
ille respondit. Ego. Nz ade
dic dño tuo. Adest helyas.
Et ille quid peccaui ĩquit:
qm̃ trades me seruũ tuũ
in manu acab ut int̾fici¬
at me; Nz iuit dñs ds̃ tu¬
us: ñ est gens aut regnũ

Expanded text:
deret se Achab: erat autem fames vehemens in Samaria. Vocavitque Achab Abdiam dispensatorem domus suae: Abdias autem timebat Dominum Deum valde. Nam cum interficeret Jezabel prophetas Domini, tulit ille centum prophetas, et abscondit eos quinquagenos, et quinquagenos in speluncis, et pavit eos pane et aqua. Dixit ergo Ahab ad Abdiam vade in terram ad universos fontes aquarum et in cunctas valles si forte invenire possimus herbam et salvare equos et mulos et non penitus iumenta intereant diviseruntque sibi regiones ut circuirent eas Ahab ibat per viam unam et Abdias per viam alteram seorsum cumque esset Abdias in via Helias occurrit ei qui cum cognovisset eum cecidit super faciem suam et ait num tu es domine mi Helias cui ille respondit ego vade dic domino tuo adest Helias et ille quid peccavi inquit quoniam trades me servum tuum in manu Ahab ut interficiat me vivit Dominus Deus tuus non est gens aut regnum
Abbreviated transcription (Latin):
uit suꝑisrl: anno trice¬
simo gctauo asa regis iu¬
da. Et regnauit acab filiꝰ
amri suꝑ isrł in samaria:
uiginti ⁊ duob annis.
Et fecit abab fuius amri
malũ in espectu dñi: suꝑ
om̃s qui fuerunt ante e¬
um. Nec suffecit ei ut am¬
bularet in peccatis tero
boam filii nabath: insu¬
ꝑ et duxit uxorẽ iez abel
filiam methbeal regis sy¬
donioꝵ. Et abiit ⁊ serui
uit baal: et adorauit eũ.
Et posuit aram beal ĩ tẽ¬
plo beal qd̃ edificauerat
in samaria: et plantauit
lucũ. Et addidit acab in
opere suo irritare dñm de
el de bethel iherico. In abirã
primitiuo suo fundauit
eam: et in segub nouissi¬
mo suo posuit portas eiuᷤ.
iuxta u̾bũ dñi qd̃ locutus
fuerat in maniuiosue fi¬
lii nun.¬

Expanded text:
cesimo octavo Asa regis Iuda et regnavit Ahab filius Amri super Israhel in Samaria viginti et duobus annis et fecit Ahab filius Amri malum in conspectu Domini super omnes qui fuerunt ante eum nec suffecit ei ut ambboam filii Nabath, sed et accepit uxorem Jezabel filiam Bazan et Hela regis Sydoniorum: et abiit, et servivit Baal, et adoravit eum. Et posuit aram Baal in templo Baal, quod aedificaverat in Samaria, et plantavit lucum: et addidit Ahab in opere suo, irritans Dominum Deel de Bethel Hiericho. In Abiram primitivo suo fundavit eam, et in Segub novissimo posuit portas ejus, juxta verbum quod locutus fuerat Dominus in manu Josue filii Nun
Abbreviated transcription (Latin):
dit in faciem suam ⁊ ait.
Bñs ip̃e est deus: dñs ip̃e
est deus. Bixitq helyas
ad eos. App̃hendite ꝓphe¬
tas baal: et ne unus qui¬
dem fugiat ex ets. Quos
cũ cõprehendissent. dux̃
eos helyas ad torrentem
cyson: et interfecit eos i¬
bi. Et ait helyas ad acab.
Ascende. comiede. et bibe:
quia sonus multe plu¬
uie est. Ascendit acab:
ut comederet ⁊biberet. He¬
lyas autem ascendit in
uerticem carmeli. Et ꝓ¬
nus in terrã: posuit fa¬
ciem int̾genua sua. Et
dixit ad puerũ suũ. As¬
cende: et ꝓspice ꝯtra ma¬
re. Qui cũ ascendisset ⁊
ꝯtemplatus esset:ait.
Non est quicquã. Et ritr¬
sũ ait illi. Reu̾tere septẽ
uicib. In septima autẽ
uice: ecce nubecila par
ua quasi uestigiũ homi¬
nis ascendebat de mari.
Qui ait. Ascende: et die
acab. Iunge currũ tuũ:
et descende. ne occupet te plu¬
uia. Cũq se uerterẽt huc
atq illuc.ecce celi ꝯtene¬
brati sunt ⁊ nubes ⁊ uẽ¬
tus: et facta est pluuia
grandis. Ascendens ita¬

Expanded text:
in faciem suam et ait Dominus ipse est Deus Dominus ipse est Deus dixitque Helias ad eos adprehendite prophetas Baal et ne unus quidem fugiat ex eis quos cum conprehendissent duxit eos Helias ad torrentem Cison et interfecit eos ibi et ait Helias ad Ahab ascende comede et bibe quia sonus multae pluviae est ascendit Ahab ut comederet et biberet Helias autem ascendit in vertice Carmeli et pronus in terram posuit faciem inter genua sua et dixit ad puerum suum ascende et prospice contra mare qui cum ascendisset et contemplatus esset ait non est quicquam et rursum ait illi revertere septem vicibus in septima autem vice ecce nubicula parva quasi vestigium hominis ascendebat de mari. Qui ait: Ascende, et dic Achab: Junge currum tuum et descende, ne occupet te pluvia. Cumque se verteret huc atque illuc, ecce coeli contenebrati sunt, et nubes, et ventus, et facta est pluvia grandis. Ascendens ita
Abbreviated transcription (Latin):
marie a somer duobz ta¬
lentis argenti: et edifica¬
uit eum. Et uocauit no¬
men ciuicatis quã extru¬
xerat nomine somer:do¬
mini montis samarie.
Fecit autẽ amri malũ in
ꝯspectu dñi: et oꝑatus est
nequit̃ suꝑ om̃s qui fu¬
erant ante eum. Ambit¬
lauitq in om̃i uta ierobo¬
am filit nabath.⁊ in pccis¬
eius quib peccare fecerat

Expanded text:
mariae a Somer duobus tamariae a Somer duobus talentis argenti et aedificavit eam et vocavit nomen civitatis quam extruxerat nomine Somer domini montis Samariae fecit autem Amri malum in conspectu Domini et operatus est nequiter super omnes qui fuerant ante eum ambulavitque in omni via Hieroboam filii Nabath et in peccateius quibus peccare fecerat
Abbreviated transcription (Latin):
bellasse z amri ⁊ occidisse
regem ⁊ fecit sibi regẽ oĩs
istł amri: qui erat prin¬
ceps milicie suꝑ isrł ĩ die
illa in castris. Ascendit et¬
go amri ⁊ omnis isrł cũ
eo de gebethon: et obsidebat
chetsa. Nz idens autẽ zã¬
rt qd̃ expugnanda esset ci¬
uitas ingressus est pala¬
tiũ. et succendit secum do¬
mũ regiam ⁊ et morcuits
est in p̾eccatis suis q̃ pec¬
cauerat faciens malum
Reliqua autem sermonũ
zamri ⁊ insidiaꝵ eius et
tyrannidis ⁊ ñne hec scrip¬
ta sunt in libro ũboꝵ die¬
rũ regũ istl: Tunc diut¬
sus est ppls isił in duas
partes. Media pars pplĩ
sequebatur tephni filiũ
gineth. ut ꝯstitueret eum
regem: et media pars am¬
ri. Preualuit autẽ ppłs qͥ
erat cũ amri: ppło qui se¬
quebatur tephni filiũ gi¬
tephui: et regnauit amri.
Anno tricesimo primo a¬
sa regis iuda: regnauit am¬
ri suꝑ isił ditodecim annis.
In thersa regnauit sex an¬
nis. Omitq montem sa¬

Expanded text:
bellasse Zamri et occidisse bellasse Zamri et occidisse regem fecit sibi regem omnis Israhel Amri qui erat princeps militiae super Israhel in die illa in castris ascendit ergo Amri et omnis Israhel cum eo de GeThersa. Videns autem Zamri quod expugnanda esset civitas, ingressus est palatium, et succendit secum domum regiam: et mortuus est in peccatis suis, quae peccaverat faciens malum Reliqua autem sermonum Zamri, et insidiarum ejus, et tyrannidis, nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Israhel tunc divisus est populus Israhel in duas partes media pars populi sequebatur Thebni filium Gineth ut constitueret eum regem et media pars Amri praevaluit autem populus qui erat cum Amri populo qui sequebatur Thebni filium GiThebni et regnavit Amri anno tricesimo primo Asa regis Iuda regnavit Amri super Israhel duodecim annis in Thersa regnavit sex annis emitque montem Sa
Abbreviated transcription (Latin):
ad irritandũ eũ in oꝑib
eret sicut domus teroboã:
ob hanc causam occidit e
sexto asa regis iuda regna¬
uit hela filius beasa suꝑ
isis in thersa: duob annis.
Et rebellauit ꝯtra eum ser¬
et temulentus:in domo
arsa p̃fecti thersa. Irruens
ergo ⁊amri ꝑcussit ⁊ occi¬
dit eũ anno uicesimo sep¬
timo asa regis iuda: et reg¬
nauit ꝓ eo. Cũq regnas
set ⁊ sedisset suꝑ soliũ eiꝰ:
ꝑcussit omnẽ domiũ baasa
et ñ dereliquit ex ea mingẽ¬
tem ad parietẽ: et ꝓpinquoᷤ
et amicos eius. Peleuitq¬
⁊ amiri omnẽ domũ basa
iuxta u̾bum dñi qd̃ locittꝰ
fuerat ad baasa in manu
ta beasa. et poc̃a hela filii eiꝰ:
qui peccauerunt ⁊ peccare
fecerunt isrł: ꝓuocantes
dũm deũ isrł inuanitati¬
b suis. Reliqua autẽ fer¬
monũ hela ⁊ ot̃a que fecit:
no uicesimo ⁊ septimo a¬
sa regis iuda: regnauit
⁊ amri septẽ diebus in ther¬
sa. Porro exercitus obside¬
bat gebechon: urbẽ phili¬
stinoꝵ. Cũq audisset re¬

Expanded text:
ad irritandum eum in operibus eret sicut domus Jeroboam: ob hanc causam occidit eusexto Asa regis Juda, regnavit Ela filius Baasa super Israel in Thersa duobus annis. Et rebellavit contra eum seret temulentus, in domo Arsa praefecti Thersa. Irruens ergo Zamri, percussit et occidit eum, anno vicesimo septimo Asa regis Juda, et regnavit pro eo.  solium eius percussit omnem domum Baasa et non dereliquit ex eo mingentem ad parietem et propinquos et amicos eius delevitque Zamri omnem domum Baasa iuxta verbum Domini quod locutus fuerat ad Baasa in manu ta Baasa et peccata Hela filii eius qui peccaverunt et peccare fecerunt Israhel provocantes Dominum Deum Israhel in vanitatibus suis reliqua autem sermonum Hela et omnia quae fecit no vicesimo et septimo Asa regis Iuda regnavit Zamri septem diebus in Thersa porro exercitus obsidebat Gebbethon urbem Philisthinorum cumque audisset re
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ arborem frondosã.
Sed ec effeminati fuer̃t
in terra. Feceruntq om̃s
abhominatõnes gentiũ
quas atcriuit dñs ante
faciem filioꝵ isił. In quin¬
to autẽ anno regni roboã
ascendit sesac rex egypti
in thetłm. et tulit thesau¬
ros domus dñt. et chesau¬
ros regios: et uniũsa di¬
ripuit. Scuta quoq au¬
rea que fecerat salomon.
ꝓ quib fecit rex roboã scu¬
ta erea : et tradidit ea ĩma¬
nu ducũ scutatioꝵ: et eoꝵ
qui excubabant ante ostiũ
domus regis. Cũq ingre¬
deretur rex domum domi¬
ni portabant ea qui p̃eũ¬
di habebant officiũ: et post¬
ea reportabant ad armam̃¬
tariũ scutarioꝵ. Reliqua
autem sermonũ roboam

Expanded text:
omnem arborem frondosam sed et effeminati fuerunt in terra feceruntque omnes abominationes gentium quas adtrivit Dominus ante faciem filiorum Israhel in quinto autem anno regni Roboam ascendit Sesac rex Aegypti in Hierusalem et tulit thesauros domus Domini et thesauros regios et universa diripuit scuta quoque aurea quae fecerat Salomon pro quibus fecit rex Roboam scuta aerea et tradidit ea in manu ducum scutariorum et eorum qui excubabant ante ostium domus regis cumque ingrederetur rex in domum Domini portabant ea qui praeeundi habebant officium et postea reportabant ad armamentarium scutariorum reliqua a
Abbreviated transcription (Latin):
tes dehabicatorib
galaad ad ac ab. N⁊ iuit
dñs deus tsił in cuius ꝯ¬
spectu sto: si erit annishieᷤ
ros ⁊ pluuia nisi iuxta
oris mei u̾ba. Et fc̃m est
uerbum dñi ad eũ: dicẽs.
Recede hinc ⁊ uade ꝯtra o¬
rientem:et abscondere in
torrente carith qui est ꝯtͣ
tordanem: et ibi detorrẽte
bibes. Coruisq p̃cepi: ut
pascant te ibi fotit engo
et fecit iuxta u̾bũ dñt Ct̃t¬
q abissec. sedit intorrente
carich: qui est ꝯtra iorda¬
nem. Corui quoq defere¬
bant ei panẽ ⁊ carnes ma¬
ne: similit̾ panẽ ⁊ carnes
uesperi: et bibebat de torrẽ¬
te. Post dies autẽ aliqͦt:
siccatus est torrens. Non
enim pluerat suꝑ terrã.
Factus est igitur sermo
dñt ad eũ dicens. Surge
et uade in sareptam sydo¬
nioꝵ: et manebis ibi. Pre

Expanded text:
atoribus Galaad ad Ahab vivit Dominus Deus Israhel in cuius conspectu sto si erit annis his ros et pluvia nisi iuxta oris mei verba et factum est verbum Domini ad eum dicens recede hinc et vade contra orientem et abscondere in torrente Charith qui est contra Iordanem et ibi de torrente bibes corvisque praecepi ut pascant te ibi abiit ergo et fecit iuxta verbum Domini cumque abisCarith, qui est contra Jordanem. Corvi quoque deferebant ei panem et carnes mane, similiter panem et carnes vesperi, et bibebat de torrente. Post dies autem aliquantos siccatus est torrens: non enim pluerat super terram. Factus est ergo sermo Domini ad eum, dicens: Surge, et vade in Sareptam Sidoniorum, et mane
Abbreviated transcription (Latin):
que fecit. et ciuitates qͣs
extruxit ⁊ nonne hec scrip¬
tasunt in libro u̾boꝵ die¬
rũ regum iuda. Nz erũp¬
camen in tempore senec¬
tutis sue: doluit pedes. Et
dormiuit cũ patrib suis:
et sepultus est cũ eis inci¬
uitate dauid pris sui. Reg¬
nauitq iosaphat filius
etus ꝓ eo. Nadab uero filiꝰ
ieroboam regnauit super
isrł: anno scdo asa regis iu¬
duob annis. Et fecit qd̃
malum est in ꝯspectudñt:
et ambulauit in uiis pa¬
tris sui: et in peccatis eius
quib peccare fecit istł. Insi¬
diatus est autẽ et baasa fi¬
lius ahia de domo ysachar
et ꝑcussit eum in gebechon:
que est urbs philistinoꝵ.
Siquidem nadab ⁊ om̃is
ifrł: obsidebãt gebechon. In¬
terfecit igitur illũ beasa ĩ
anno tercio asa regis iuda:
et regnauit ꝓ eo. Cũq reg¬
nasset:ꝑcussit omnem do¬
mũt teroboam.Non dimi
sit ne unam quidem ant
dñi qd̃ locutus fuerat in
manu serui sui achie sy¬
lonicis ꝓpt̾ peccata ierobo¬

Expanded text:
quae fecit, et civitates, quas quae fecit, et civitates, quas exstruxit, nonne haec scripta sunt in libro Verborum dierum regum Juda? Verumtamen in tempore senectutis suae doluit pedes. Et dormivit cum patribus suis, et sepultus est cum eis in civitate David patris sui. Regnavitque Josaphat fib vero filius Hieroboam regnavit super Israhel anno secundo Asa regis Iuduobus annis et fecit quod malum est in conspectu Domini et ambulavit in viis patris sui et in peccatis eius quibus peccare fecit Israhel insidiatus est autem ei Baasa filius Ahia de domo Isachar et percussit eum in Gebbethon quae est urbs Philisthinorum siquidem Nadab et omnis Israhel obsidebant Gebbethon interfecit igitur illum Baasa in anno tertio Asa regis Iuda et regnavit pro eo cumque regnasset percussit omnem domsit ne unam quidem animDomini, quod locutus fuerat in manu servi sui Ahiae Silonitis, propter peccata Jerobo
Abbreviated transcription (Latin):
argentũ ⁊ aurũ qd̃ remã¬
serat in thesauris domus
dñi ⁊ in thesaitris domu
regie ÷ dedit illud in manꝰ
seruoꝵ suoꝵ et misit ad be¬
nadab filiũ tabremmon
filii ez ion regem syrie qͥ
habitabat in damasco:
dicens. Fedus est int̾ me
et te. et inter patrem me¬
um ⁊ patrem tuum: ideo
misi tibi munera argen¬
tum ⁊ aurũ: et peto utue¬
nias et irritũ facias fedꝰ
qd̃ habes cum baasa rege
isrł: et recedat a me. Acqͥ¬
escens benadab regi asa
misit principes exercitus
sui in ciuitates isrł. ⁊ per¬
cusserunt achion. et dan.
abel. domum maicha. et
uniũsam ceneroth: omnẽ
scilicet terrã neptalim. Qd̾
cũ audisset beasa intermi¬
sit edificare rama: et reuer¬
sus est in thersa. Rex autẽ
nem iudam. Nemo sit ex
cusatus. Et tulerunt la¬
pides de rama⁊ ligna qui¬
b edificauerat baasa: et ex¬
truxit de eis rex asa. gaba¬
a beniamin. et maspha.
Reliqua autẽ omnium
sermonũ asa ⁊ uniũse for¬
titudines eius ⁊ cuncta

Expanded text:
d remanserat in thesauris domus Domini et in thesauris domus regiae dedit illud in manu servorum suorum et misit ad Benadad filium Tabremmon filii Ezion regem Syriae qui habitabat in Damasco dicens foedus est inter me et te et inter patrem meum et patrem tuum ideo misi tibi munera argentum et aurum et peto ut venias et irritum facias foedus quod habes cum Baasa rege Israhel et recedat a me adquiescens Benadad regi Asa misit principes exercitus sui in civitates Israhel et percusserunt Ahion et Dan et Abel domum Maacha et universam Cenneroth omnem scilicet terram Nepthalim quod cum audisset Baasa intermisit aedificare Rama et reversus est in Thersa rex autem nem Iudam nemo sit excusatus. Et tulerunt lapides de Rama, et ligna, quibus aedificaverat Baasa, et exstruxit de eis rex Asa Gabaa Benjamin, et Maspha. Reliqua autem omnium sermonum Asa, et universae fortitudines ejus, et cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
absalon. Et fecit asa rec¬
tũante ꝯspectũ dñi sic̃ da¬
uit pãter eius: et abstulit
effeminatos de terra.Ptre¬
doloꝵ: que fecerant pr̃es
eius. Insuꝑ ⁊ maacham
matrem suam ãmouit.
ne essec princeps in sacris
priapi: et in luco eius ꝙ̃
ꝯsecrauerat. Subũtitq spe¬
cum eius: et ꝯfregit simula¬
chrũ eius turpissimum:
et combussit incorrente
cedron. Excelsa autẽ ñ ab¬
stulit. N⁊ erũptam̃ cor a¬
sa ꝑfectum erat cum dño
deo suo: cunctis dieb ui

Expanded text:
s: Et fecit Asa rectum ante conspectum Domini, sicut David pater ejus, et abstulit effeminatos de terra, purdolorum, quae fecerant patres ejus. Insuper et Maacham matrem suam amovit, ne esset princeps in sacris Priapi, et in luco ejus quem consecraverat: subvertitque specum ejus, et confregit simulacrum turpissimum, et combussit in torrente Cedron. Excelsa autem non abstulit: verumtamen cor Asa perfectum erat coram Deo
Abbreviated transcription (Latin):
lia absalon. Ambulauit¬
q in om̃ib peccatis patriᷤᷤ
sui que fecerat ante eum:
nec erat cor eius ꝑfectum
cũ dño deo suo: sic̃ cor dd̃
patris eus. Sed ꝓpt̾ da¬
uid dedit ei dominus deus
suus lucernam in iheru¬
salem. ut suscitaret filiũ
rectũ in oculis dñi: et ñ de¬
clinasset ab om̃ĩb que p̃¬
ceperat ei cunctis diebus
uite sue: excepto sermone
urie cethei. Attam̃ bellum
fuit int̾ abiam ⁊ int̾ iero¬
boam: om̃i tempore uite eiꝰ.

Expanded text:
 Abisalom. Ambulavitque in omnibus peccatis patris sui, quae fecerat ante eum, nec erat cor ejus perfectum cum Domino Deo suo, sicut cor David patris ejus. Sed propter David dedit ei Dominus Deus suus lucernam in Jerusalem, ut suscitaret filium rectum in oculis Domini, et non declinasset ab omnibus, quae praeceperat ei, cunctis diebus vitae suae, excepto sermone Uriae Hetthaei. Attamen bellum fuit inter Roboam et Jeroboam, o
Abbreviated transcription (Latin):
bia cum patrib suis: ⁊ se¬
pelierunt eũ in ciuitate do̾.
Regnauitq asa filius eiꝰ
ꝓ eo. In anno ergo uicesimo
ieroboam regis isrł regna¬
uit asa rex iuda: et quadͣ¬
ginta ⁊uno anno regna¬

Expanded text:
bia cum patribus suis, et sepelierunt eum in civitate David: regnavitque Asa filius ejus pro eo. In anno ergo vigesimo Jeroboam regis Israel regnavit Asa rex Juda, et quadraginta uno anno regna
Abbreviated transcription (Latin):
scriptitent. et libros hos in
suo putent numero suppu¬
tandos: ac ꝑ hoc esse prisce
legis libros iuginti qͣtuor:
quos sub numero uiginti
quatuor senioꝵ apocalypsis
iohannis inducit adorantes
agnum. et coronas sitas ꝓ¬
stratis uultib offerentes:
stantes corã quatuor aĩali¬
b oculatis retro ⁊ ante ⁊ icl¬

Expanded text:
scriptitent, et libros hos in suo putent numero supputandos: ac per hoc esse priscae legis libros viginti quatuor: quos sub numero viginti quatuor seniorum Apocalypsis Joannis inducit adorantes Agnum, et coronas suas prostratis vultibus offerentes: stantibus coram quatuor animalibus oculatis et retro et ante, i
Abbreviated transcription (Latin):
Et primus liber incipit ab
quinq incisionib et uno
psalmoꝵ uolumine comp̃¬
hendunt. Tercius est salo¬
mon tres libros habens: ꝓ¬
ũbia que illi parabolas id
est masloth appellant ⁊ et ec¬
clesiasten id est coeleth: et
canticũ canticoꝵ quem ti¬
tulo syrastrim prenotant.
Sextus est daniel. Septi¬
mus dabretamin id est uer¬
ba dierũ: qd̃ significantius
storte possumus appellare.
Qui liber apd̃ nos paraltpo¬
scribitur. Octauus ezdraᷤ:
latinos in duos libros di¬
uisus est.Nonus: hester.
Atq ita fiunt parit̾ ueteris
legis libri uiginti duo: ted
est moysi quinq ⁊ ꝓphetaix
octo: agyographoꝵ nouem:
quãquam ñ nulli ruch. et

Expanded text:
et primus liber incipit ab et primus liber incipit ab quinque incisionibus, et uno Psalmorum volumine comprehendunt. Tertius est SALAMON  tres libros habens: Proverbia, quae illi Parabolas, id est, MASALOTH   appellant: Ecclesiasten, id est, COELETH  : Canticum canticorum, quem titulo SIR ASSIRIM   praenotant. Sextus est DANIEL  . Septimus DABRE AJAMIM  , id est, verba dierum, quod significantius storiae possumus appellare. Qui liber apud nos Παραλειπscribitur. Octavus EZRAS  Latinos in duos libros divisus est. Nonus ESTHER  . Atque ita fiunt pariter veteris legis libri viginti duo; id est, Mosi quinque: Prophetarum octo: Hagiographorum novem. Quamquam nonnulli RUTH
Abbreviated transcription (Latin):
qui exodus appellatur. Ter¬
cius uagecra: id est leuiti¬
cus. Quartus uagedabet:
quem numerum uocamꝰ.
Quintus helleadabarim:
qui deuteronomiũ p̃nota¬
tur. Hii sunt quinq libri
moysi: quos ꝓprie thorach
id est legem appellant.Sez¬
dum ꝓphetar ordinem faci¬
unt ⁊ incipiunt ab th̃u fi¬
lio naue: qui apd̾ eos iosue
bennũ dicit᷑. Seinde subtexũt
sopchim io est iudicũ librũ:
et in eumdem compingunt
ruch: quia in dieb iudicũ
facta natratur hystoria. Ter¬
cius sequitur samuel: quẽ
nos regnoꝵ primũ ⁊ scd̃m
dicimus. Quartus mala¬
chim id est regum: qui ter¬
cio et quarto regnoꝵ uolu¬
mine continetur. Meliusq
multo est malachim id est
regum: quam malachoth
id est regnoꝵ dicere. Non eĩ
multaiꝵ gentium regna
describit: sed unius israhe¬
licici ppłi qui tribub duode¬
cim continetur. Quintus
as. Septimus iezechtel.
Octauus liber duodecim ꝓ¬
phetai: qui apd̃ illos uo¬
catur thareasra. Tercius

Expanded text:
qui Exodus appellatur. Terqui Exodus appellatur. Tertius VAJECRA  , id est, Leviticus. Quartus VAJEDABBER  , quem Numeros vocamus. Quintus, ELLEADDABARIM  , qui Deuteronomium praenotatur. Hi sunt, quinque libri Mosi, quos proprie THORATH  , id est, legem appellant. Secundum Prophetarum ordinem faciunt; et incipiunt ab Jesu filio Nave, qui apud eos JOSUE BEN NUN   dicitur. Deinde subtexunt SOPHTIM  , id est, Judicum librum; et in eumdem compingunt RUTH  , quia in diebus judicum facta narratur historia. Tertius sequitur SAMUEL  , quem nos Regnorum primum et secundum dicimus. Quartus MALACHIM  , id est, Regum, qui tertio et quarto Regnorum volumine continetur. Meliusque multo est, MALACHIM, id est, Regum, quam MALACHOTH  , id est, Regnorum dicere. Non enim multarum gentium regna describit; sed unius Israelitici populi, qui tribubus duodecim continetur. Quintus  . Septimus JEZECIEL  . Octavus liber duodecim Prophetarum, qui apud illos vocatur THARE ASRA  . Tertius
Abbreviated transcription (Latin):
so scribantur metro: tam̃
eiusdem numeri texuntur
alphabeto. Et ieremie la m̃¬
tationes ⁊ oratio eius. sa¬
lomonis quoq in fine ꝓu̾t¬
bia ab eo loco in quo ait.
multerem fortem quis inue¬
niet: eisdẽ alphabetis uel in¬
cisionib supputantur. Por¬
ro quinq littere duplices a¬
pud hebreos sunt: caph.
mem. nun. phe. sade. Allit̃
eñi ꝑ has scribunt principi¬
a medietatesq uerboꝵ: alit̃
fines. Nznde et quinq librt
a plerisq duplices estimã¬
tur: samuel. malachim.
dabreiamin. ezdras. ieremi¬
as cũ chinoch id est lamen¬
tationibus suis. Qͦmodo
igititr uiginti duo el em̃ta
sunt per que scribimus he¬
braice om̃e qd̃ loquimur.
et eoꝵ initiis uox hitmana
cõprehenditur ⁊ ita uiginti
duo uolumina supputan¬
tur: quib quasi literis et
exordiis. in dei doctrina tene¬
ra adhuc et lactens uiri iu¬
sti eruditur infantia. Pri¬
mus apd̃ eos liber uocatur
bresith: quem nos genesĩ
dicimus. Scd̾s bellesmoth:

Expanded text:
rso scribantur metro, tamen rso scribantur metro, tamen ejusdem numeri texuntur alphabeto. Et Jeremiae Lamentationes, et Oratio ejus: Salomonis quoque in fine Proverbia, ab eo loco in quo ait, Mulierem fortem quis inveniet iisdem alphabetis vel incisionibus supputantur. Porro quinque litterae duplices apud Hebraeos sunt, CAPH, MEM, NUN, PHE, SADE: aliter enim per has scribunt principia medietatesque verborum, aliter fines. Unde et quinque a plerisque libri duplices aestimantur: Samuel, Malachim, Dabre-Jamim, Ezras, Jeremias cum Cinoth, id est Lamentationibus suis. Quomodo igitur viginti duo elementa sunt, per quae scribimus Hebraice omne quod loquimur, et eorum initiis vox humana comprehenditur: ita viginti duo volumina supputantur, quibus quasi litteris et exordiis, in Dei doctrina, tenera adhuc et lactens viri justi eruditur infantia. Primus apud eos liber vocatur BRESITH   quem nos Genesim dicimus. Secundus ELLE SMOTH  ,
Abbreviated transcription (Latin):
Iginti et duas
litteras apud
roꝵ quoq et
chaldeorum lingua testat᷑:
que hebree magna ex parte
confinis est. Nam et ip̃i
uiginti duo elementa ha¬
bent eodem sono: secl diuer¬
sis caracterib. Samarita¬
ni etiai penthateuchũ mo¬
ysi totidem litteris scriptitãt:
figuris tantũ et apicibus
discrepantes. Certũq est
esoram scribam legisq doc¬
torem post captam iheruso¬
limam et instauratõnem
templi sub zorobabel alias
litteras repperisse quibus
nunc utimur: cum ad il¬
lud usq tempus idem sa¬
maritanoꝵ ⁊hebreoꝵ carac¬
teres fuerint. In libro quoz
numeroꝵ hec eadem suppu¬
tatio sub leuitarũ ⁊ sacerdo¬
tum censu mystice ostendi¬
tur: et nomen dñi tetragra¬
maton in quibitsoam gre¬
cis uoluminib usq hodie
antiquis expressum littis
inuenimus. Secl et psal¬
mi tricesinius sextus ⁊ cen¬
tesimus decimus. et centesi¬
mus undecimus. et cente¬
simus octauusdecimus. et
centesimus quadragesimꝰ
quartus quamquam diũ¬

Expanded text:
s litteras esse apud rorum quoque et Chaldaeorum lingua testatur, quae Hebraeae magna ex parte confinis est: nam et ipsi viginti duo elementa habent eodem sono, sed diversis characteribus. Samaritani etiam Pentateuchum Mosi totidem litteris scriptitant, figuris tantum et apicibus discrepantes. Certumque est Esdram scribam, legisque doctorem, post captam Jerosolymam, et instaurationem templi sub Zorobabel, alias litteras reperisse, quibus nunc utimur: cum ad illud usque tempus iidem Samaritanorum et Hebraeorum caracteres fuerint. In libro quoque Numerorum haec eadem supputatio, sub Levitarum ac sacerdotum censu, mystice ostenditur. Et nomen Domini tetragrammaton in quibusdam Graecis voluminibus, usque hodie antiquis expressum litteris invenimus. Sed et psalmi tricesimus sextus, et centesimus decimus, et centesimus undecimus, et centesimus octavus decimus, et centesimus quadragesimus quartus, quamquam dive
Abbreviated transcription (Latin):
tem: atq in eo se doctos ar¬
bitrantur si aliis detrabant:
orationũ ur̃aꝵ clipeos op¬
ponatis. Ego sciens hitmi¬
litatem meam: illius sem
per sentencie recordabor. Nixt¬
mea. Sosui ori meo custo¬
diam: dum consisteret pec¬
cator adu̾sum me. Obmu

Expanded text:
tem, atque in eo se doctos artem, atque in eo se doctos arbitrantur, si aliis detrahant, orationum vestrarum clypeos, opponatis. Ego sciens humilitatem meam, illiuper sententiae recordaborPosui ori meo custodiam, dum consistit peccator adversum me. U
Abbreviated transcription (Latin):
stinctio. pellib tegitur et ci¬
liciis: ardoremq solis et in¬
iuriam ymbrium ea que
uiliora sunt ꝓhibent. Lege
ergo primũ samuel. et ma¬
lachim meum: meũ inꝙͣ
meum. Quicquiel enim
crebrius uertendo et emen¬
dando sollicitius. et didici¬
mus et tenemus: nr̃m est.
Et cum intellexeris quod
antea nesciebas ⁊ uel inter¬
p̃tem me estimato si gratꝰ
nino conscius non sim.¬
mutasse me quippiam de
hebraica ueritate. Certe si
incredulus es: lege grecos
codices ⁊ latinos et confer
cũ hiis opusculis. Et ubi¬
cũq inter se uideris discre¬
pare: interroga quemilibet
hebreoꝵ cui magis accom¬
modare debeas fidem. Et si
nr̃a firmauerit : puto qd̃
eum ñ estimes coniectorẽ:
ut in eodem loco mecum si
mo fidet myrro ungitis ca¬
put ÷ que nequaquã sal¬
uatorem queritis in sepul¬
chro ⁊ quib iam ad patrẽ
xp̃s ascendit: ut contͣ la¬
trantes canes qui aduer¬
sum me rabido ore deseui¬
unt. et circumeunt ciuita¬

Expanded text:
stinctio, pellibus tegitur et cistinctio, pellibus tegitur et ciliciis, ardoremque solis et injuriam imbrium ea quae viliora sunt prohibent. Lege ergo primum, Samuel, et Malachim meum: meum, inquam, meum. Quidquid enim crebrius vertendo, et emendando sollicitius et didicimus et tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel interpretem me aestimato, si gratus nino conscius non simmutasse me quidpiam de Hebraica veritate. Certe si incredulus es, lege Graecos codices et Latinos et confer cum bis opusculis: et ubicumque inter se videris discrepare, interroga quemlibet Hebraeorum, cum magis accommodare debeas fidem: et si nostra firmaverit, puto quod eum non aestimes conjectorem, ut in eodem loco mecum simmo fidei myro ungitis caput, quae nequaquam Salvatorem quaeritis in sepulcro, quibus jam ad Patrem Christus ascendit, ut contra latrantes canes, qui adversus me rabido ore desaeviunt, et circumeunt civita
Abbreviated transcription (Latin):
rat. et qui est: et quiuentu¬
rus est. Hic ꝓlogus scrip¬
turaꝵ quasigaleatũ prin¬
cipium omnib libris qͦs
de hebreo uertimus in laci¬
nũ conuenire potest: ut sci¬
re uaieamus quicquid ex¬
se ponendum. Igitur sapi¬
entia que uulgo salomo¬
nis inscribitur. et ih̾u filii
syrach liber. et iudich et tobi¬
as. et pastor: ñ sunt in ca¬
none. Machabeoꝵ primũ
librũ hebraicũ reppeti. Sed̾s
grecus est: qd̃ ex ip̃sa frasi
ꝓbati potest. Que cũ ita se
habeant: obsecro te lector ne
laborem meum rep̃hensio¬
nem estimes antiquorũ.
In tabernaculo dei offert u¬
nusquisq qd̃ potest. Aui
aurũ ⁊ argentũ. et lapides
p̃ciosos. Alii byssũ et pur¬
puram. ⁊ coccum offerunt
et iacinctum. Nobiscum
bene agitur. si obtulerimꝰ
pelles et caprar pilos. Et
tamen apostolus contẽp¬
tibiliora nr̃a magis neces¬
saria iudicat. U nde et to¬
ta illa tabernaculi pulchri¬
tudo ⁊ et ꝑsingulas specieᷤᷤ
ecclesie p̃sentis futureq di¬

Expanded text:
rat, et qui est, et qui venturus est . Hic prologus Scripturarum, quasi galeatum principium omnibus libris, quos de Hebraeo vertimus in Latinum, convenire potest: ut scire valeamus quidquid exse ponendum. Igitur Sapientia, quae vulgo Salomonis inscribitur, et Jesu filii Syrach liber, et Judith, et Tobias, et Pastor, non sunt in Canone. Machabaeorum primum librum, Hebraicum reperi. Secundus, Graecus est: quod ex ipsabari potest. Quae cum ita se habeant, obsecro te, lector, ne laborem meum, reprehensionem aestimes antiquorum. In tabernaculum Dei offert unusquisque quod potest: alii aurum et argentum et lapides pretiosos: alii byssum et purpuram et coccum offerunt et hyacinthum : nobiscum bene agetur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apostolus contemptibiliora nostra magis necessaria judicat . Unde et tota illa tabernaculi pulchritudo, et per singulas species, Ecclesiae praesentis futuraeque di
Abbreviated transcription (Latin):
natõnes ⁊ multiplicans
offensiones. Et nunc flec¬
to genua cordis met p̃cans
a te bonitatẽ dñe. Peccaui
dñe peccaui.⁊ iniquitatẽ
meã agnosco. Peto rogans
te dñe. Remitte michi re¬
mitte michi. ne simul per¬
das me cũ iniquitatibus
meis. neq in eternũ reser¬
ues mala michi. Quia ĩ¬
dignũ saluabis me secũ¬
ditm magnã miscd̃iã cu¬
am. et laudabo te semper
laudat oĩs uirtus celoꝵ
et tibi ẽ gła in scl̃a scłorũ
amen.

Expanded text:
nationes et multiplicans nationes et multiplicans offensiones. et nunc flecto genua cordis mei, precans ad te bonitatem, Domine. peccavi Domine, peccavi et iniquitatem meam agnosco. peto rogans te Domine remitte mihi, remitte mihi, ne simul perdas me cum iniquitatibus meis neque in aeternum reserves mala mihi, quia indignum salvabis me secundum magnam misericordiam tuam. et laudabo te semper laudat omnis virtus caelorum et tibi est gloria in saecula saeculorum, amen.
Abbreviated transcription (Latin):
brahã ẏsaac. et
iacob.⁊semint eoꝵ iusto
qui fecisti celũ ⁊ terrã cũ
omnt ornatu eoꝵ. qui sig¬
nasti mare u̾bo p̃cepti tui
qui clausisti abyssũ ⁊ sig¬
nasti terribili ⁊ laudabili
nõi tuo. qd̃ om̃s pauent
ec tremunt a uultu uircu¬
tis tue.⁊ insustentabilis
ira suꝑpeccatores cõmina¬
tõnis tue. Imm̃sa uero et
inuestigabilis miscd̃ia ꝓ¬
missionis tue. qm̃ tu es
dñs altissimus suꝑ om¬
nem terrã. longanimis ⁊
multũ misericors ⁊ perit¬
tens suꝑ malitias homi¬
num. Tu autẽ dñe scõm
bonitatẽ tuã ꝓmisisti peni¬
centiã remissionis peccato¬
rũ. et cu deus iustoꝵ ñ po¬
suisti penitentiã iustis a¬
brahã. ysaac. et iacob. hiis
qui tibi ñ peccauerunt. Q ͦ¬
niã peccaui suꝑ numerũ
arene maris: et multipli¬
cate sunt iniquitates mee.
Incuruatus sũ multo uin¬
culo ferri. et ñ ẽ respiratio
michi. Quia excitaui ira¬
cundiã cuã. ⁊ malũ corã
te feci. statuens abhomt¬

Expanded text:
Abraham, Isaac et Iacob et semini eorum iusto, qui fecisti caelum et terram cum omni ornatu eorum, qui signasti mare verbo praecepti tui, qui conclusisti abyssum et signasti terribili et laudabili nomini tuo, quod omnes pavent et tremunt a vultu virtutis tuae. et insustentabilis ira super peccatores comminationis tuae, inmensa vero et investigabilis misericordia promissionis tuae, quoniam tu es Dominus altissimus super omnem terram, longanimis et multum misericors et paenitens super malitias hominum. tu autem Domine, secundum bonitatem tuam promisisti paenitentiam remissionis peccatorum, et tu Deus iustorum, non posuisti paenitentiam iustis Abraham, Isaac et Iacob, his qui tibi non peccaverunt. quoniam peccavi super numerum harenae maris, multiplicatae sunt iniquitates meae. incurvatus sum multo vinculo ferri et non est respiratio mihi, quia excitavi iracundiam tuam et malum coram te feci, statuens abomi
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit contra eũ exerci¬
cus syrie.R enitq in iu¬
dam ⁊ ihetłm. et int̾fecit
cunctos principes ppłi̾:
atq uniuersam predam
miserunt regi damascũ.
Et certe cũ ꝑmodicus ue¬
nisset numerus syrorũ
tradidit dñs in manib
eoꝵ infinitã multitudi¬
nem: eo qd̃ dereliquissẽt
dñm deũ patrũ suoꝵ In¬
ioas quoq ignominiosa
exercuere nt iudicia. Et
abeuntes dimiserũt eũ
in langorib magnis.

Expanded text:
ontra eum exercitus Syriae: uenitque in ludam et Hierusalem, et interfecit cunctos principes populi, atque uniuersam praedam miserunt regi Damascum. et certe cum permodicus uenisset numerus Syrorum, tradidit do minus in manus eorum infinitam multitudinem, eo quod od reliquissent dominum deum patrum suoIoas quoque ignominiosa exercuere iuditia, et abeuntes dimiserunt eum in langoribus magnis.
Abbreviated transcription (Latin):
in deserco. Lecatiq st̃ cunc¬
ti principes: et oĩs ppłs.
Et ingressi contulerunt
in atcham dñi atq mise¬
runt: ita ut ĩpleret᷑. Cũ¬
q cempus esset ut defer¬
rent archã corã rege ꝑ ma¬
nus leuitarũ: uidebant
eñi multã pecuniã ⁊ in¬
grediebat᷑ scriba regis ⁊

Expanded text:
in deserto. Laetatique sunt cuncin deserto. Laetatique sunt cuncti principes, et omnis populus: et ingressi contulerunt in arcam Domini, atque miserunt ita ut impleretur. Cumque tempus esset ut deferrent arcam coram rege per manus Levitarum videbant enim multam pecuniam, ingrediebatur scriba r
Abbreviated transcription (Latin):
duas: e quib genuit fi¬
lios ⁊ filtas. Post q̃ pla¬
cuit ioas: ut instauraret
domũ dñi. Congregauit¬
q sacerdotes ⁊ leuitas: et
dixit eis. Egredimini ad
ciuitates uida : et colligi¬
te de uniũso isrł pecuniã
ad sarcatecta tẽpli dei ue¬
stri: ꝑ singłos annos.
Restinatoq hoc facite Por¬
ro leuite egere negligen¬
tius. Rocauitq rex ioia¬
dam principẽ: et dixit et.
Quare ñ tibi fuit cure
ut cogeres leuitas infer¬
re de iuda ⁊ iherłm pecunt¬
am q̃ constituta ẽ a moy¬
se seruo dñi ÷ ut inferret
eam oĩs multitudo isrł
in tabernaculũ testimo¬
nii: Atchalia eñi ĩpiissi¬
ma ⁊ filii eius destruxer̃t
domũ dei: et de untuersis
q̃ scĩficata fuerant tẽplo
dñi. ornauerũt fanum
baalĩ. Precepit ergo rex
et fecerunt archã: posue¬
runtq eam iuxta portã
dñi forinsecus. Et p̃dica¬
tũ est in iuda ⁊ iherłm:
ut deferrent singłi p̃cium
dño qd̾ constituit moyses
seruus dei suꝑ omnẽ isrł

Expanded text:
filios et filias. Post quae placuit Joas, ut instauraret domum Domini. Congregavitque sacerdotes, et Levitas, et dixit eis: Egredimini ad civitates Juda, et colligite de universo Israhel pecuniam ad sarta tecta templi Dei vestri per singulos annos festinatoque hoc facite porro Levitae egere neglegentius vocavitque rex Ioiadae principem et dixit ei quare non tibi fuit curae ut cogeres Levitas inferre de Iuda et de Hierusalem pecuniam quae constituta est a Mose servo Domini ut inferret eam omnis multitudo Israhel in tabernaculum testimonii Otholia enim impiissima et filii eius destruxerunt domum Domini et de universis sanctificata fuerant templo Domini ornaverunt fanum Baalim praecepit ergo rex et fecerunt arcam posueruntque eam iuxta portam domus Domini forinsecus et praedicatum est in Iuda et Hierusalem ut deferrent singuli pretium Domino quod constituit Moses servus Dei