comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dabortit condtictis pedibus & ꝓpeadipsos reductissenes pessime
debiluace: in quã in firmicate perduoꝵ annorũ cutriculi laborauit:
Deindo a suis comnonicus basilicam sc̃i expetuic: Ibi que ꝑseptemidies
ietunans &e orans dencodolore diroctisque pedibus scunꝰ absces sig
Hoc comport e mulier quedam dumdiscedentibis paribus a VIII¬
solatantũ reniansit adclam: Aparuit seden  umbrato terrina:
que arripiens puellam t̃rahere coepit. Atcilla uaciferans epiua¬
gͥons eun inullũ aspiceret auxilium uirilicer tamen resistero conabat᷑
pusielecur cauero duardim aut triluue T um horarĩ s percia regrtile
mualies o sreluiue inuenerunt ea m̃semiuuam huma centen:
meil pnaeuia loquipossen immiebutt quiulam ilamana samsil in¬
tellegentibus hiet quro ꝑͥmansito ulmbrauero quociar sorlarhul in
indintũ heminibi donuos llius midia caest ut relinquences lorũ a libi¬

Expanded text:
laborat, contractis pedibus et prope ad ipsos renes redactis, pessime laborat, contractis pedibus et prope ad ipsos renes redactis, pessime debilitatur: in qua infirmitate per duorum annorum curricula laboravit. Deinde a suis commonitus, basilicam sancti expetiit, ibique per septem dies ieiunans et orans, dempto dolore directisque pedibus, sanus abscessit. 37. Hoc tempore et mulier quaedam, dum, discedentibus paribus, sola tantum remansit ad telam, apparuit ei sedenti umbra teterrima, quae arripiens puellulam trahere coepit. Ad illa vociferans et plangens, cum nullum aspiceret auxilium, viriliter tamen resistere conabatur. Post decursa vero duarum aut trium horarum spatia regressae mulieres reliquae, invenerunt eam semivivam humo iacentem, nihil penitus loqui posse. Innuebat quidem illa manu; sed nihil intellegentibus, haec muta permansit. Umbra vero, quae ei apparuerat, in tantum hominibus domus illius insidia
Abbreviated transcription (Latin):
dictionen paetentes õpem merchuantur : Sed quid deplurmis memorar
neccsieest : Cũd meruerint ceceri qđunã uidimus meruisse ut corngat
eborincomitis. cũ ab hacluae decineretur . Ita his oꝑta uerissis est utnea
maionus neque plantae: neque ulla pars corporis eius uacuanremae er te
crimine mortis haberctur scĩ sepulcbri benedictionem expetut:
tunc trans missum est ei deaqua : quabeacũ cumulũ in pas chadm̃ẽ
ablutũ. Denique delibutis exeauul neribus: ipsa ex inde pocui sũpsit
equibus nos necm mima par sut opinor attigit : ue illa que uicini
experitur indicemus : Inuitatur icaque autba degisilus cui nomanoꝵ
ep̃s quoddam̃ loco digcacissuae adbasilicũ beatiuri & nomine areli¬
quus consecrandam: Celebrtitis sollempnis inuocantes nomen scimartini
duo paraliti gressum: cecus que unus uisum recapitiaxx uiiiut¬
gustus eñ quidam cuius urbis curo nice dumnimiũ renum dolore

Expanded text:
dictionem petentes, opem merebantur. Sed quid de plurimis memorare dictionem petentes, opem merebantur. Sed quid de plurimis memorare necesse est, cum id meruerint ceteri, quod unam vidimus meruisse? Uxor igitur Eborini comitis, cum ab hac lue deteneretur, ita his operta visicis est, ut neque manus neque plantae neque ulla pars corporis eius vacua remanerecrimine mortis haberetur, sancti sepulcri benedictionem expetiit. Tunc transmissum est ei de aqua, qua beati tumulus est in Pascha Domini ablutus . Denique delibutis ex ea vulneribus, ipsa exinde potum sumpsit: quibus ad nos nec minima, ut opinor, pars attingit, vel illa quae vicinitas experepiscopus quodam loco diocesis suae ad basilicam beati viri et nomine et reliquiis consecrandam. Celebrata solemnia, invocantes nomen sancti Martini, duo paralytici gressum, caecusque unus visum recepit. 36. Agustus enim quidam civis urbis Turonicae, dum ni
Abbreviated transcription (Latin):
cientes ꝓaequis ut scilicet se si eu adherent xipsis detimas loco conferr
cumque his haeccausa commodum ex hiberet. adderunt : ut declauea
ferrea que hostium oratorii redudebat. carac teres caballis inponerent¬
Quofucto : icuuirtus sc̃i preualuit ut& qui &egrotauerant sanarentur
& qui non incurrerant nichilultra ꝑferrent: xxxiiii¬
uperiore quoque annocũ grauisi sime populus turonorũ. aluae uali¬
tudinaria uastabatur : erat enĩ talis languor ut ad praehensus homo
a febrae ualida totusuaerisiis acminutis pusulis stateret erant autem
esisca albe cumdiritia nullam habentes molliciem ac tantũ rbolo
nimium inferences : lam sidata macuritate crepitante capissent:
defluere: tunc adherentib corporiuestimentis : & dolor ualidus
auguebatur: Inqua agritudine nichil medicoꝵ poterat arsualren
nusicum domi nicum ad fuisser auxilium: Multiem̃ debasilica scã bene¬

Expanded text:
facientes pro equis, ut scilicet, si evaderent, ex ipsis decimas loco conferrent. facientes pro equis, ut scilicet, si evaderent, ex ipsis decimas loco conferrent. Cumque his haec causa commodum exhiberet, addiderunt ut de clave ferrea, quae ostium oratorii reQuo facto, ita virtus sancti praevaluit, ut et qui aegrotaverant sanarentur et qui non incurrerant nihil ultra perferrent. 34. Superiore quoque anno cum gravissime populus Turonorum a lue valitudinaria vastabatur. Erat enim talis languor, ut adprehensus homo a febre valida, totus visicis ac minutis pusulis scateret. Erant autem visicae albae cum duritia, nullam habentes mollitiem, nisi tantum dolorem nimium inferentes. Iam si dato maturitate crepitantes coepissent defluere, tunc adhaerentibus corpori vestimentis, dolor validius augebatur; in qua aegritudine nihil medicorum poterat ars valere, nisi cum dominicum adfuisset auxilium. Multi enim de basilica sancta bene
Abbreviated transcription (Latin):
Iulicrquedã & ipsa ut auint ex andecauo ueniens que om̃ib: membris
ar telae ratt sedprecipue dexterã cumdigitis aridiorem ceceris arcub
ueserebat ẽ dseouldrũ sc̃ĩꝓstornitur: Ex inde cgressa ppaucũ cemtrs
urnti lo g mo ata est: Suecurrente uero interuentu antistitis gloriosi
uenus uniguino cutis ruborem corpusr eliquum fortatidineretipi
post sobusoc ca sumquo d nocti domincora haceb at panet uolust enor¬
ui sepatalia ꝑferentibus misertus. haec cumita ageret . & in conceptun
ut potuerat carperetiter. Manus eius separate sunt : non tamendigi¬
rectis digitis : At uero ubi adlocum scm̃ abscessit : & orationem eiui fudit
ꝓtino ab lata om̃idolore solidatis digicis manus liberas cũ gratͥarũ extulit:
beati martini oratorium ibi est : ipsius & nomine & uirtutibus consecratũ
Denique adueniente supradictacladȩ. accedebant ad oratorium uota

Expanded text:
Mulier quaedam, et ipsa, ut aiunt, ex Andecavo veniens, quae omnibusMulier quaedam, et ipsa, ut aiunt, ex Andecavo veniens, quae omnibusarida erat, sed praecipue dexteram cum digitis aridiorem caeteris artubus deferebat, ad sepulcrum Sancti prosternitur. Exinde 1097 egressa, per paucum tempus in atrio commorata est. Succurrente vero interventu Antistitis gloriosi, vena sanguinem, cutis ruborem, corpus reliquum fortitudinem recippost solis occasum, qui nocti Dominicae adjacebat, panem voluit coqui saepe talia perferentibus est misertus. Haec cum ita aieret, et incoeptum, ut poterat, carperet iter, manus ejus illico separatae sunt non tamen directis digitis. At vero ubi ad locum sanctum accessit, et orationem fudit, protinus ablato omni dolore, solidatis digitis, manus liberas cum gratiarum retulit abeati Martini, oratorium est ipsius et nomine et virtutibus consecratum. Denique adveniente supradicta clade, accedebant ad oratorium, vota
Abbreviated transcription (Latin):
ledo minico sepem componeret : manuseius ad lignũ ipsũ ha ere
ceperunt: At tille uelociter extractadextera dum factũ ad mirat᷑
atconicus ĩnunus ipsũ cumdolore magno contrahicur. De foce sunt
quoque ungule inpalmu : Contractisque totis digitis dextere :
id diuersorium regreditur cum merore: post quatuo uero
nos ãdbu siliã tiduenit : Oratione quoque fucta: sa natus est: predi¬
cans populis nefactũ quis meditaretur agere. netanti dici sollẽpnia
auarus agricolu macula ret: Nere demptionis sucra resũptionis nr̃ao
celosto misterium humanitas infirmar terrena exercens oꝑa dissol
stomacho eybumquoque potumq: ex horruit: cumque ꝑ multos
dies in hoc labore cruciaretur : ĩpsum quoque quod acciperet uidebat̃
cumgraui reriebat a maricidine: hicplenus desiderium habuit:
uemiendia dbasilicã confesioris beiti Inqua ꝑtridium iciunan seorans.
dusquaria accipuendi cibi desiderium capit: Vinũq ore bibans con¬
forcatus est: De hunc gratias agens sanus abscessit at ot b

Expanded text:
e dominico sepem conponeret, manus eius ad lignum ipsum haerere coeperunt. At ille, veattonitus, manus ipsa cum dolore magno contrahitur, defixae sunt quoque ungulae in palmam: contractisque totis digitis dexterae, ad diversorium regreditur cum moerore. Post quatuor vero annos ad basilicam Sancti advenit, orationeque facta sanatus est, praedicans populis ne factum ejus quis imitaretur, ne tanti diei solemnia avarus agricola macularet, ne resurrectionis sacrae ac redemptionis nostrae coeleste mysterium humanitas infirma, stomacho, cibum potumque exhorruit. Cumque per multos dies in hoc labore cruciaretur, ipsum quoque, quod accipere videbatur, cum gravi reiciebat amaritudine, fide plenus desiderium habuit veniendi ad basilicam beati confessoris. In qua per triduum ieiunans et orans, die quarta accipiendi cibi desiderium capit, vinumque ore libans, confortatus est. Dehinc gratias agens, sanus abscessit. 31.
Abbreviated transcription (Latin):
tis munbus acpelibusstabilitis ad scm̃ adclucta sepulchrũgratias ꝓacepta
sospicate ꝑagit: posthac rogat sededuci ad hostium ubi ꝓstrata ittrum
dicit suis : Non hinc consurgam nisimihai lumenoculorũ redderet: qͥ ui
deminanumque : resticuit usum : Hac cadicentt : subico inergumin
torqucrisepclamant : et martim ad esse p̃sentã conficentur: Sedcũ
diabolius qui ab initiomendax est id eredenduminine ad micatir rebus
tame iͥpsis uiri presenta dedaratur: nam stmina hat que paulo ante
qui er dnturigo plaustro deuectus aduenerat: ipse aiã purimodo
uurute beliti antistiti uisi catus : surre cit in colomis suisque redditus
qaulibus parentũ speccunte caterua sanus excipiur ITI
udiebias ꝑuella: quełã ex libertis parentib ꝓ crrata a filiis patran
ut lla ne ad el quies c ens iniustis dominis quicquã opensaꝗ taccuri
testius ce ẽ pedibus uinci retur: Inqua cusodia dumalis bcatam

Expanded text:
tis manibus ac pedibus stabilitis, ad sanctum adducta sepulchrum, gratias pro accepta tis manibus ac pedibus stabilitis, ad sanctum adducta sepulchrum, gratias pro accepta sospitate peregit. Post haec rogat, se deduci ad ostium, ubi prostrata iterum dicit suis: 'Non hinc consurgam, nisi prius mihi lumen oculorum reddat, qui pedum manumque restituit usum'. Haec ea dicente, subito inergumini torqueri se proclamant et Martini adeese praesentiam confitentur. Sed dum diabolus, qui ab initio mendax est, ad credendum minime admitamen ipsis beati Viri praesentia declaratur. Nam femina haec, quae paulo ante qui ex Biturigo plaustro devectus advenerat. Ipse etiam pari modo virtute beati antistitis visitatus, surrexit incolomis, suisque redditus gressibus, parentum spectante caterva, sanus excipitur. 41. His diebus puella quaedam iam ex libertis parentibus procreata, a filiis patroni, ut, illa non adquiescente iniustis dominis quicquam operis exercere, catenis et conpedibus vinceretur. In qua cus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpocula explcuisse iisumest: ualedic codiscessit: quo abeunte.
anto oculi meiglutino conuinctis palpebris ad heserunt uteos milla¬
tenus aperire possom Benique in hac infirmitate tristis abirem:
des der fmm habui sepulchrumbeati antisti tisuisitare : Die aũt tertio
postquã ueni cumeius sepulchro adsisterem : suluco febris magna¬
occulos meos arripuit: Atego ingemere uehaenenter caopii & sc̃i
auxibum forticor deprotari: Illico aũt crumpens exoculis eis
sanguinis naccem pepulit: diemq̃ reducit: haec nob diaconus effut̾
in colomis remeauit ad propria xxxx. uiiii
m animulier quedã caeta contractus ⁊ tororsum manib ai pelibi¬
nei cĩpamintu esolatioꝰ ee lebrarobeatã festiui ta tei glorrosi
antistes expetiuit: quecumdiȩ tertia p̾decur sa festiuitatem
suae opem dignaretur ostendere : quoddum cũlacrimis peceret: illiad direc

Expanded text:
per pocula explevisse visum est, vale dicto abscessit. Quo abeunte, per pocula explevisse visum est, vale dicto abscessit. Quo abeunte, tanto oculi mei glutino conjunctis palpebris adhaeserunt, ut eos nullatenus aperire possem. Denique cum in hac infirmitate tristis abirem, desiderium habui sepulcrum beati Antistitis visitare: die autem tertio postquam oculos meos arripuit. At ego ingemere vehementer coepi et sancti auxilium fortiter deprecari; ilico autem erumpens ex oculis meis sanguis noctem pepulit diemque reduxit'. Haec nobis diaconus effatus, incolomes remeavit ad propria. 39. Erat enim mulier quaedam caeca, quae, contractis retrorsum manibus ac pedibus, cum parentum solatio celebrare beatam festivitatem gloriosi antestitis expetivit. Qericordiae suae opem dignaretur osten
Abbreviated transcription (Latin):
tibus cum potũ auriret: oculoꝵ amissione multacur: Recognoscens.
reacũ suum : & senon dignam ꝓpositorem gessisse : suspenditur acibo potuq̃
pernoccan inuigilis & orationi ad sistens : Intereadum haec ageret fãma
que totũ lace complexuerat orbem adeiꝰ aures usqueꝑuenit essescilicot¬
apudturonus martonũ antistitem ad cuius sepuldirũ saepe caliũ infirmitatũ
dades depulsa quiesceret : Nec moratur diaconus sed illico insticiu iubens
adbasilicam siam non dubuis deuirtute beatiuiri ꝑuenit: Ibique ꝓstratus
solo oracioni subnixus die tertia aꝑtisoculis lumenre cepit : Ego uero
dum cautius nicor excorquere uericacem. Cur ei hac euenissent abeo
didici : Ante hos inquid septem menses dum cõmoto matutinis signo
ed esiam peterem obuiam habui unũ amicor ũ meoꝵ : Incuus amplaxus
& oscurlaruens suscitar ꝑ caepi sicuncta dombi ꝓspeta reliquisset:
tunc reuocatus auia: pocũ: cũ eo aurire caepi: postquã aũt caritat

Expanded text:
tibus, potum hauriret, oculorum amissione multatur, recognoscensque reatum suum, et se non dignam proposito rem gessisse, suspenditur a cibo potuque, pernoctans in vigiliis, orationi adsistens. Interea dum haec ageret, fama, quae totum late conplexuit orbem, ad eius aures usqueapud Turonis Martinum antistitem, ad cujus sepulcrum saepe talium infirmitatum clades depulsa quiesceret. Nec moratur diaconus, sed illico iter institui jubens, ad basilicam sanctam non dubius de virtute beati Viri pervenit, ibique prostratus solo, orationi subnixus, die tertia apertis oculis lumen recepit. Ego vero dum cautius nitor extorquere veritatem, cur ei haec evenissent, haec ab eo didici. Ante hos, inquit, septem menses, dum, commoto matutinis signo, ecclesiam peterem, obviam habui unum amicorum meorum; in cujus amplexus et oscula ruens, sciscitari coepi, si cuncta domi prospera reliquisset. Tunc revocatus a via, potum cum eodem haurire coepi. Postquam autem charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
beius uirtutem magnam ex hoc salutem hiuriens: Attillagiuudenis
petut explere que pr̃sthicor loquebatur : Vas &e enĩ illud medium
erat: cumque de hocreliquore quiaba silicascĩ assũptus fuerat ꝑfumn¬
derctur ꝓtinus ebulliens oleum ampullã usque ad summitatẽ impleuit
Quod matrona cernens ad mirans uirtutt̃ confessoris beatidomni
in ipsampalmũ contracti defixiertint: baisilicabeatimartini antis¬
titis ex petiit: paucis quoque int̃posicis diebus orationibus funders
debilicate contrahitur. haec audicis miraculis que antiscosgloriosis
in singulis operatur nom̃eiꝰ muocabat deuoce: Post̃ dies aut biis pauco
rogatise adeybasilicam deportari : Incuius a trium diebusmul ais
iacens fusa sepius oratione cum lacrimis aurtuce pontisius uifce
pir mishone utipse adierebait artis diabolite manuuu peliatiqe
puiantunisumo Niciutcontr actis intrimsocus digicis ungulein paliã

Expanded text:
ejus virtutem magnam, ex hoc salutem hauries. At illa gaudens, petiit expleri quae presbyter loquebatur. Vas etenim illud medium erat. Cumque de hoc liquore, qui a basilica Sancti assumptus fuerat, perfunderetur, protinus ebulliens oleum ampullam usque ad summitatem implevit. Quod matrona cernens, admirans virtutem Confessoris beati, in ipsam palmam contracti defixi erant, basilicam beati Martini antistitis expetiit. Paucis quoque interpositis diebus orationem fundens, debilitata contrahitur. Haec auditis miraculis quae Antistes gloriosus in singulis operabatur, nomen ejus invocabat devote. Post dies autem paucos rogat se ad ejus basilicam deportari, in cujus atrio diebus multis jacens, fusa saepius oratione cum lacrymis, a virtute Pontificis visitatur; per immissionem, ut ipse asserebat, artis diabolicae, manuum pedumque perdidit usum, ita ut contractis intrinsecus digitis, ungulae in palmam
Abbreviated transcription (Latin):
conprehendit miracula : quȩ posteiꝰ gesta sunt transitum : id ẽ.
aereo ueherent᷑ uolatu : et sepe inputeum: qui in ipsa habet᷑
basilica inpulsu de monis iactarentur. abfracti ex inde in lesi
populis spectantib iunt resũpati : Idque in eodem puteo

Expanded text:
comprehendit miracula quae post ejus gesta sunt transitum, id est, comprehendit miracula quae post ejus gesta sunt transitum, id est, ae veherentur volatu aereo, et saepe in puteum qui in ipsa habetur basilica, impulsu daemonis jactarentur abstracti, exinde illaesi, populis spectantibus, sunt resumpti. Idque in eodem puteo,
Abbreviated transcription (Latin):
rustici tatẽ mea cũ dñs redemptor & dsnr̃t : ad destru endã
mundane sapientiae uanitatem : Nam oratores sed piscatores:
Ntin phulo sophos: sed rusticos prolegit: Confidimꝰ ergo orantib
uobis quia & si non potest paginam sermo incultus ornare faciet
eã gloriosus antis cites p̃daris uirtutibus elucore: d expuc̃ atiu
Uultisunt quiuirtutes sũ martini uel stante uersu uel stilo
ꝓsaico conscripser̃: Equibus pͥmꝰ ille seuerus salpicius. cuitantꝰ
feruor amoris fuit in scõdĩ ut eo ad huc degente in sđo. unũ
librum demirabilib: uitae eiꝰ scriberet: ex inde post transitum
beatiuir : duos scripiit quos dialogos uoluit uocitari: In quib:
non nulla de uirtutibus heremitarũ : anachoritarũ  crefe¬
rente postumiano inseruit: Sed inullo inferiorẽ nr̃m potuit
reperire martinũ quẽ apłis sc̃isque priorib exequauit
Ita ut ȩtiam diceret : felicem quidem grotiam quȩ meruit

Expanded text:
rusticitatem meam, cum Dominus Redemptor et Deus noster, ad destruendam rusticitatem meam, cum Dominus Redemptor et Deus noster, ad destruendam mundanae sapientiae vanitatem non oratores sed piscatores, nec philosophos sed rusticos praeelegit? Confidimus ergo orantibus vobis, quia, etsi non potest paginam sermo incultus ornare, faciet eam gloriosus antistis praeclaris virtutibus elucere. 1. Multi enim sunt, qui virtutes sancti Martini vel stante versa vel stilo prosaico conscripserunt. Quibus primus ille Severus Sulpicius, cui tantus fervor amoris fuit in sanctum Dei, ut, eo adhuc degente in saeculo, unum librum de mirabilibus vitae eius scriberet, exinde post transitum beati viri duos scripsit, quos dialogos voluit vocitari. In quibus nonnulla de virtutibus heremitarum anachoritarumve, referente Postumiano, inseruit. Sed in nullo inferiorem nostrum potuit repperire Martinum, quem apostolis sanctisque prioribus exaequavit, ita ut etiam diceret: F
Abbreviated transcription (Latin):
tante matri mea: que ait michi: Quare signis es ad hec scri¬
benda que ꝓspicis & aio: nontͥlatet quod sim in ops litteris.
atã admirandis uirtutes stultus & idiota. non audeam ꝓmul¬
gare: Vtinã scuerus aut paulinꝰ uiuerent : aut certe fortunat᷑
ad esset qui ista de scriberent: Nam ego ad hec iners notã in
curro : si hec ad notare tẽpta uero: &ait michi: & nescis qui a
nobiscũ ꝓpt̃ ingellegentiã populoꝵ magis sicut tuloqui potenses
habet᷑ p̃clarũ : Itaque nedubites et hec agere non desis tds quia
crimen tibi erit: siea tacueris: Ego aũt haec agere cupiens¬
duplicis tedii ad fligor crutiatu meroris pͥarit̃ & terroris:
Meroris cur tante uir tutes que sub ante cessoris nr̃is factes :
non sunt scriptae : Terroris : ut aggrediar opus egregium rusticanꝰ:
Sedipe diuine pietatis in lectus : aggrediar : qđ monetur : Po
Aut certe constabit cũ rursum :õs asine reserare si labia mea

Expanded text:
tante matre mea, quae ait mihi: Quare segnis es ad haec scritante matre mea, quae ait mihi: Quare segnis es ad haec scribenda quae prospicis? Cui aio: Non te latet, quod sim inscius litterarum, et tam admirandas virtutes stultus et idiota non audeam promulgare? Utinam Severus, aut Paulinus viverent, aut certe Fortunatus adesset, qui ista desccurro, si haec adnotare temptavero'. Et ait mihi: 'Et nescis, quia nobiscum propter intellegentiam populorum magis, sicut tu loqui potens es, habetur praeclarum? Itaque ne dubites et haec agere non desistas, quia crimen tibi erit, si ea tacueris'. Ego auduplicis taedii affligor cruciatione, moeroris pariter et terroris. Moeroris, cur tantae virtutes, quae sub antecessoribus nostris factae sunt, non sunt scriptae; terroris, ut aggrediar opus egregium rusticanus. Sed spe divinae pietatis illectus, aggrediar quod monetur. Poteaut certe constabit eum rursum os asinae reserare, si labia mea
Abbreviated transcription (Latin):
oaunis sc̃is &map̃i amore dulcissimis fratrib & filis cecđa
turonicae michi adõ commissȩ gregorius peccator:
corpore positũ oꝑarĩ dignatus est : cotidie ad corroborandã
fidem cebdentiũ confirmare dignatur. Ille nunc exornani¬
uir tutib ꝗ tuꝓulũ : qui meo oꝑatus est cũ essec inmundo: & ille
p̃bet ꝑ etdm bene fitia xp̃ianis quimisit tunc p̃sulem gentib pr¬
rituris : Nemo ergo de ante actis uirtutibus dubita : cũ p̃sen¬
tium signoꝵ cernit munera dis pensari : cũuidec clados erigi
caecos inluminart : daemones effugar : et alia queq̃ morborũ
genera ĩpsomedicante curari : Ego uero fidem in gerens libro
quanto ad memoriã recolo : memoriae in posterũ dño iubente
mandabo : Quod non prȩsumerẽ : nisibus et tẽrtio ammonitꝰ
fuis semꝑ uisum: Tam̃ om̃i potentẽ dm̃ testẽ in uoco quia uidi
quadam uicce ꝑ sõnium media dict̃ in basilica domni martini
debilos multos acdiuersis morbis obpressis sanari : Quidi hec spec¬

Expanded text:
in Christi amore dulcissimis fratribus ac filiis Ecclesiae Turonicae mihi a Deo commissae, Gregorius peccator. corpore positum operari dignatus est, quotidie ad corroborandam fidem credentium confirmare dignatur. Ille nunc exornanvirtutibus ejus tumulum, qui in eo operatus est cum esset in mundo; et ille praebet per eum beneficia Christianis, qui misit tunc praesulem gentibus perituris. Nemo ergo de anteactis virtutibus dubitet, cum praesentium signorum cernit munera dispensari, cum videt claudos erigi, caecos illuminari, daemones effugari, et alia quaeque morborum genera ipso medicante curari. Ego vero fidem ingerens libri quanto ad memoriam recolo, memoriae in posterum, Domino jubente, mandabo. Quod non praesumerem, nisi bis et tertio admonitus fuissem per visum. Tamen omnipotentem Deum testem invoco, quia vidi quadam vice per somnium media die in 995-996 basilica domni Martini debiles multos, ac diversis morbis oppressos sanari, et videbam eos, spec
Abbreviated transcription (Latin):
quã coeperat dimersurus: Sed nonde fuit perituro beati
confessoris auxilium : Nam in gressus flum̃ et ulteriorẽ ripã
paetens nichil nocitus siccis est atiam uestim̃tis egressus:
cumque ad cellulam maioris monasteru ꝑuenisset mundat᷑
apparuit: hunc atũ testantur multas uoces emitere solitũ
hac linguã gentiũ in cognitarũ sepiissime loqui : uentura
faceri : & crimina confiteri : Sed ũdiximꝰ ut lim̃ scm̃ artigit
sanus abcessit: III.

Expanded text:
quam coeperat dimersurus. Sed non defuit perituro beati confessoris auxilium. Nam ingressus in flumene et ulteriorem ripam petens, nihil nocitus, siccis est etiam vestimentis egressus. Cumque ad cellulam Maioris monasterii pervenisset, mundatus apparuit'. Hunc etiam testatur multas voces emittere solitam ac linguam gentium incognitarum saepissime loqui venturaque fateri et crimina confiteri. Sed, ut diximus, ut limen sanctum attigit, sanus abscessit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ni uinorũ opuem secretas noscero cuusas
U minis ninest porribile ingrenus
N ec mullo tamen intuctu speculit operta:
Q uimulta it latrant sctt plicunre bone
In quo taores inbita fides amel omina discit
Sfuptari necur ꝓ cax obstrusa laboret
C ui dimcta in axp̃o nosse & hober t o¬
sudiosuis subpli candũ quia numerus sc̃oꝵ
denumero sẽꝑ est actꝰ ĩ piorũ
onet gnoto corpore uita minat aede
S. prauis mulea & uiciorũ mole grauitis
u carũ pietas est aoibenda precon
Nł dungos ible et mutar corda malorũ
VIo reseit nocts denia iucis amo
Con ueress q nouam mentẽ det gra xp̃i.

Expanded text:
ivinorum operum secretas noscere causas Humanis non est possibile ingeniis. Nec nullo tamen intuitu speculatur operta, Qui multa ut lateant scit placuisse Deo. In quo mens imbuta fide simul omnia discit, Scrutari ne cura procax obstrusa laboret, Cui cuncta in Christo nosse, et habere studiosius supplicandum. Quia numerus sanctorum de numero semper est auctus impiorum. Donec in aegroto corpore vita manet; Sic pravis, multa et vitiorum mole gravatis, 669 Sanctarum pietas est adhibenda precum. Ut dum possibile est mutari corda malorum, Horrescat noctis devia lucis amor, Conversisque novam mentem det gratia
Abbreviated transcription (Latin):
esꝑiciens leue nona planauie.
uerus et duros munditolerare labores
nfestiq hostis pͣlia seua pati
ua uictũ officiis animũ submitere car ms
ẽpore inocciduo non longe ẽ usu

Expanded text:
e noxia plana viae. Tutius est duros mundi tolerare labores, Infestique hostis praelia saeva pati, Quam victum officiis animum submittere blandila jugo. Tempore in occiduo non longi est usu
Abbreviated transcription (Latin):
Ideque fluxa habent ireniu
Cupidis q uana mentrs
Sprcie trahunt in atu.
Ubi nunc imaigo rerumi ett
Obi sunt opes potentũ.
Quib occupare captas.
Ani mas fuit uoluptas

Expanded text:
/ neque fluxa habent recursum, / cupidasque uana mentes / specie trahunt inani. / ubi nunc imago rerum est? / ubi sunt opes potentum, / quibus occupare captas / animas fuit uoluptas
Abbreviated transcription (Latin):
Nondño ciuus murius opꝰ q fut
Inquo uno sẽꝑ suꝑat qđ̃ nonsuꝑ at̾
Quo dignante manũ subdere nemo cadit
neiꝰ pitis uite quiuis superare laborẽ
Gilige qđ sẽ ꝑ uerus amator nabet
Iinstant terrenis ĩfesta ꝑicula reb
& niluil est inter carnalia nota q̃rraetũ.
N ecpax solictas necmo d̾ est cuprdis.
ensolo est mens tuta d̃ o quẽ li nei uere nolens.
Muoco ert aeterno non opulantaꝰ bono
d tulantiũ linque alli gunt aomas in geccttas.
delectant enĩ ea facere in quibi non solũ
non aretuitar rep nensor: si ce iã laudatar
Liñ gͣauassenta trix uiciũ pecantis aferuar
& dela tatũ enimi ne laude lingae
Nulla stt ut lapso repurande cura silitis
Blandit sonti dũ male suasus honor
Li bera sit potius uox corectoris amici
Serpere necfibris cesauenena sinat
Necere dens medici uͭb fallacib aeger
Hoxia laudate uulnera pestis amet

Expanded text:
Non Domino, cujus munus opusque fuit. Non Domino, cujus munus opusque fuit. In quo uno semper superat qui non superatur; Quo dignante manum subdere, nemo caditAncipitis vitae qui vis superare labores, Dilige quod semper verus amator habet. Instant terrenis infesta pericula reque lucris. Et nihil est inter carnalia vota quietum, Nec pax sollicitis, nec modus est cupidis. In solo est mens tuta Deo, quem linquere nolens, Numquam erit aeterno non opulenta bonodulantium linguae alligant animas in peccatis. Delectat enim ea facere, in quibus non solum non metuitur reprehensor, sed etiam laudator Lingua assentatrix vitium peccantis acervat, Et delectatum crimine laude ligat. Nulla sit ut lapso reparandae cura salutis, Blanditur sonti dum malesuasus honor. Libera sit potius vox correctoris amici, Serpere nec fibris caeca venena sinat. Nec credens medici verbis fallacibus aeger, Noxia laudatae vulnera pestis amet
Abbreviated transcription (Latin):
& tenebrs dddit quesine luce gerit
bonis uacat otiũ autẽ ab iniquitate
debet ex ꝑ petuũ quiabona consciencia non
in qui etũ sedtranquillũ facit animũ.
on recto seruat legali a sabata cultu.
Quipietatis opꝰ credit ĩ his uetitũ
Nulla di es actꝰ nominũ non dã nat ĩni quos
o mia con ueniunt tẽpora iusticie.
Nec corrũpunt᷑ uirtutib occi asc̃a
Tantũ apeccatis li bera corda uacent
Li bera sẽꝑ est serutꝰ apit dm̃ cũ
non necessitas seruit sed catatos.
Ii bertas nulla est meli orͣ ue potestas.
Quã seriure dõ cui bene se̾ruit amor:
Absq ugõ posita & di tionis amica ũoluntas.
Quȩ utget. affectu non gemit inperio.
uo pͥmũ uctio suꝑatus est honio hoc ultunũ
uincĩt cũ enĩ homo peeeata suꝑduerit
manet ꝑiculũ ne bene sibi mens conscia inse
Potius quã ind̾o głetur:
quãpͥmũ in mortẽ est homopulsus fraust.
anc illi extrema bella ꝑacta mouere
Sublimes ut cũ palmis clarosq coronas

Expanded text:
 tenebris addit, quae sine luce gerit.bonis vacat. Otium autem ab iniquitate debet esse perpetuum, quia bona conscientia non inquietum, sed tranquillum facit. on recto servat legalia sabbata cultu, Qui pietatis opus credit in his vetitum. Nulla dies actus hominum non damnat iniquos: Omnia conveniunt tempora justitiae. Nec corrumpuntur virtutibus otia sancta: Tantum a peccatis libera corda vacentLibera semper est servitus apud Deum; cui non necessitas servit, sed charitas. 665 Libertas nulla est melior, majorve potestas, Quam servire Deo, cui bene servit amor. Absque jugo posita est ditionis amica voluntas: Quae viget affectu, non gemit imperio.atus est homo, hoc ultimum vincit. Cum enim omnia peccata superaverit, manet periculum ne mens bene sibi conscia in se potius quam in Domino glorietur. Qua primum in mortem est homo pulsus fraude maligni, Hanc illi extremam bella peracta movent. Sublimes ut cum palmas clarasque coronas
Abbreviated transcription (Latin):
Cũucet adũsiss cessantib om̃ĩa parcãt
Leg ÷ tam̃ morts sit faciendus in ops.
at bona iustoꝵ nullis obnoxia dãnis.
Hosties surtaignes & mare non metuunt
In d. ĩnis seruat ꝓpͥum sapiencia censũ.
Nec ꝑ dunt meritũ pax que fidesq suũ¬

Expanded text:
Cui licet, adversis cessantibus, omnia parcant; Cui licet, adversis cessantibus, omnia parcant; Lege tamen mortis sit faciendus inops. At bona justorum nullis obnoxia damnis, Hostes, furta, ignes, et mare non metuunt. Indemnis servat proprium sapientia censum, Nec perdunt meritum paxque fidesque suu
Abbreviated transcription (Latin):
unũ ꝓfugiũ tutũ est ds̃ ipse timenti:
aquo discedens ne ꝑeat redeat :
Conuerti nanq adcłnm certissima uita ẽ
Et pacẽ offensi querere solnar cat
Qui terret parcit qui ꝑcutit ipse medeqir
V iuere uis illi subdere quẽ metius¬
arnis uirguiatas intacto corpore habetur :
uirginitas anima est inte merata fides:¬
ua sine corporei nil ꝓdesł cura pud oris
neamꝰ. na uana querentib nichil sufficit
aynũ percatũ est amor inmoderat᷑ abendi
& plusꝙ uitȩ sufficiat rupiens
Na quod nosuestit qd̵ pascit cura salutis.
St uanis sit mens libera: non honerat
Si quaigit᷑ superant quoꝵ non in diget usus.
Debi lib ꝓsint atq uiuent inopes
Quis quis enũ cupide non ex pedenda rec̃dit.
dño seruiunt. ea bona ad gui runt : quȩ perire.
frrenis opib cũdiues gauoet in iqus
Pris se miserũ nescit egere bonis.
Nãs iuid erit qd non mom̃to tẽporis uno.
ꝑ.dare mun dana condicione queat

Expanded text:
Unum profugium tutum est Deus ipse timenti, Unum profugium tutum est Deus ipse timenti, 659 A quo discedens, ne pereat, redeat. Converti namque ad Dominum certissima vita est, Et pacem offensi quaerere, sola salus, Qui terret, parcit; qui percutit, ipse medetur. Vivere vis, illi subdere, quem metuarnis virginitas intacto corpore habetur; Virginitas animae est intemerata fidua sine corporei nil prodest cura pudoris; Sneamus. Nam vana quaerentibus nihil sufficit; Magnum peccatum est amor immoderatus habendi, t plus quam vitae sufficiat, cupiens. Nam quod nos vestit, quod pascit, cura salutis, Si vanis sit mens libera, non onerat. Si qua igitur superant, quorum non indiget usus, Debilibus prosint, atque juvent inopes. Quisquis enim cupide non expendenda recondit; Domino serviunt, ea bona acquirunt, quae perire errenis opibus cum dives gaudet iniquus, Veris se miserum nescit egere bonis. Nam quid erit, quod non momento temporis uno Perdere mundana conditione queat?
Abbreviated transcription (Latin):
Et rerũ ĩspecie p̃dicat artisice.¬
ł audetr & aternã morte flamasq: micatt̃ẽ
Et iusti regis iudiciũ meruat
Spes deꝓmissis nihil abigat om̃e dabit rex
Euod parat & meritis gr̃amaior erit
Sed ꝓperent sontes peccati abrũ pere nodos.
Ante di ẽ mortis dũlo cus est uenie¬
emedia conu̾sacionis ad dm̃m millis sunt
Ecunctacionib differenda ne tẽpꝰ corretio
pereat tarditate qui enĩpenitenti ĩ ndulgen¬
xp̃o meditans qđ̵ cupit aceleret
dant᷑ iurtuti uanarũ obstacularerũ:
ꝑdat uoti dẽpora lenta fides.
iuuat in longũ causas ꝓducere morb
dubiũ expectat cras hodierna salꝰ.
Scimi.
correptis ueni am non e̾e̾ negandã
S⁊ mulli
nr̃m est ultema nota dies.
Omĩa quetim̃t᷑ racionabilit̾ declinant᷑. dĩ
sic tim̃ dꝰ est ut ab ipso ad ipsũ consugiatur:¬
tile prudenti est mundana adusa cauere:
qd uitandũ ꝓspiat fugere
Sed cũ peccati merito. manusomĩpotentis
Omĩa concludens artat ubi quȩ reũ

Expanded text:
dicat artificem, Laudet et aeternam mortem, flammasque minantem, Et justi Regis judicium metuat. Spes de promissis nihil ambigat; omne dabit Rex Quod parat, et meritis gratia major erit; Si properent sontes peccati abrumpere nodos, Ante diem mortis, dum locus est veniemedia conversionis ad Deum nullis sunt cunctationibus differenda: ne tempus correctionis pereat tarditate. Qui enim poenitenti indulgeno meditans, quod cupit acceleret. Cedant virtuti vanarum obstacula rerum, Ne perdat voti tempora lenta fides. Quid juvat in longum causas producere morbi? Cur dubium exspectat cras hodierna salus? Scimus correctis veniam non esse negandam, Sed nulli nostrum est ultima nota dies.Omnia quae timentur rationabiliter declinantur: Deus sic timendus est, ut ab ipso ad ipsum confugiaturtile prudenti est mundana adversa cavere, Et quod vitandum prospiciat, fugere. Sed cum peccati merito manus Omnipotentis, Omnia concludens arctat ubique reum:
Abbreviated transcription (Latin):
Condita inite grum restituente deo
ira scitur non dando miseratur¬
Cum ds̃ effectum p̃cib non prostat ini qͥs
Mulcũ concedit qđ nocituranegat
rrintes uoto non uult delinquere facta
rat̾ sinere qđ ꝓhibet placidus
Discat felici supiex gaudere repulsu
Incipuit q. animo pellere qđ uoluit.
Parcenteq. dm̃ noscat sibi cumruiturus

Expanded text:
Condita in integrum restituente Deo,Condita in integrum restituente Deo,irascitur, non dando miseCum Deus effectum precibus non praestat iniquis, Multum concedit, quod nocitura negat. Errantes voto non vult delinquere facto, Iratus sineret, quod prohibet placidus. Discat felici supplex gaudere repulsa, Incipiatque animo pellere quod voluit. Parcentemque Deum noscat sibi, cum ruit
Abbreviated transcription (Latin):
Uisest corporei mortisi canda hominis
S ed q̃ mens recto samu sã subiure denebt
Edo mite ut regnet carnis ĩ officiis
Ex celsonsi queseruit bene subditaregi
Unde ẽ facta uolens fiat ut in de ualens
nia ꝑ ũ bũ facta sunt &ine ipso factũ
facte sunt: ini quidas ꝑ ipsũ facta nonẽ
quia iniqui tas nulla fubstanc ia est
& peccatũ non na tura est seduiciũ nature
id apetentis quo non est ordinissui
Seruerbum om̃ipotens ds omĩa condidit unus
A quo naturaest nulla creata mali.
Et quod nonfecit diues sapientia uerbi:.
N on hab& inrerum cenditione lotum.
Nulla igitur uitus substantia nullaq uita est.
Que uegeta corpus materiam ue suam:
Sed cum libertas : dis cedit ab ordine. recto
Nlec seruant ꝓprium que bona sunt modulum.
nculpa & uitio est uagus in contriria motud
dq malũ uerã deseriusse uiam.
In quã sitoto ꝓpero qͥs cor De reueruit
Tullus ne glect limitis error erit
Lota q delecti pecciti peni pibit

Expanded text:
Vis est corporei mortificanda hominis. Vis est corporei mortificanda hominis. Sed quae mens recto famulam sub jure tenebit, Edomitae ut regnet carnis in officiis; Excelso nisi quae servit, bene subdita Regi, Unde est facta volens, fiat et inde valensctum factae sint, iniquitas per ipsum facta non est. Quia iniquitas nulla substantia est, et peccatum non natura est, sed vitium naturae, id appetentis quod non est ordinis sui. Per Verbum omnipotens Deus omnia condidit unus, A quo natura est nulla creata mali. Et quod non fecit dives sapientia Verbi, Non habet in rerum conditione locum. Nulla igitur vitiis substantia, nullaque vita est, Quae vegetet corpus, materiamque suam. Sed cum libertas discedit ab ordine recto, Nec servant proprium quae bona sunt, modulum, In culpa et vitio est vagus in contraria motus, Fitque malum veram deseruisse viam. In quam si toto properet quis corde reverti, Nullus neglecti limitis error erit: Totaque deleti peccati poena peribit,
Abbreviated transcription (Latin):
quia accipit caritas quod parat ueritas:
N t̃mundane mala conflitantia uitȩ
depe quib domini corripitur populus
Qui potestatẽ uaria subclade lahorant
N oscant se iusti ferre flagella đi.
Atq ipsũ toto gemitu planctuq p̾centur
Ut qua scit miseris auxiliet᷑ ope
Non & eni ꝓprio arbitrio curabitur eger
Mec uero leges ipse cdlabit medico.
Morbida rimetus poenetralia dextra salutis
Et depͣssa graui uiscera peste leu&:
Absq dolore qudẽ nequeunt uẽtota repelli.
S ed qđ leserunt dulcia amara mou ent
Poe niteat morũ & uicus uircute sugatis
Regnũ peteti respuat aula dt
adueniã tendũ uestipia u̾bera regis
Ira breuis rectis guudia longa dabit
Nũ ꝙ hella bonis nũꝙ discrimiͭ ᷤ esurit
Et cũqͦ certamens pia sẽꝑ habet
Quȩ carnẽ oblectant sc̃o sunt nexia cordi:
Contra animĩ legr p̾lia corpꝰ habet
Pul sant ex terius diu̾sis mocib hostes
Intꝰ ci uileẽ & sociale malũ
Ut possit mundi ĩlece bris uitusq resisti

Expanded text:
Quia accipit charitas, quod parat veritas. Inter mundanae mala conflictantia vitae, Saepe quibus Domini corripitur populus, Qui tempestatum varia sub clade laborant, Noscant se justi ferre flagella Dei: Atque ipsum toto gemitu planctuque precentur, Ut, qua scit, miseris auxilietur ope. Non etenim proprio arbitrio curabitur aeger. Nec vero leges ipse dabit medico. Morbida rimetur penetralia dextra salutis, Et depressa gravi viscera peste levet. 671 Absque dolore quidem nequeunt mala sueta repelli: Sed quod laeserunt dulcia, amara novant. Poeniteat morum, et vitiis virtute fugatis, Regnum peccati respuat aula Dei. Ad veniam tendunt justi pia verbera Regis. Ira brevis rectis gaudia longa dabituam bella bonis, numquam discrimina desunt, Et cum quo certet, mens pia semper habet. Quae carnem oblectant, sancto sunt noxia cordi, Contra animi legem praelia corpus habet. Pulsant exterius diversis motibus hostes, Intus civile est et sociale malum. Ut possit mundi illecebris vitiisque resisti,
Abbreviated transcription (Latin):
Aduersos reuocans coñ u̾sis cuncta rem̃itens
A t ł malisil ueniã dando honos faciens
łonergo audit᷑  mens uerinescia culet.
Quosplacuit sõmi iudicis arbitro
Sed subdit sest iusto ignorancia regi.
Qu non qua que iunt iñ bona uelle potest
nacioe cito redeundum est ad mansue tudinis lenitatĩ
Nã ꝑtinaxs motus fãcile in ẽius odium trinsit cui
moncerelter ignocit
Teno suementis mot̾ non estimat e quos
Quoq uolunt homines sebene uelle putant
lnde animus celeri pace est reuocordus ab ira.
Vepobur seuis tempora dent odus
ffens is sibinet parceneia cerda remitant
Iam nemo ẽ qͥ nonindigeat uenia

Expanded text:
ocans, conversis cuncta remittens, Atque malis veniam dando bonos faciens. Non ergo audacter mens veri nescia culpet, Quod placuit summi judicis arbitrio. Sed subdat sese justo ignorantia Regi, Qui numquam quae sunt non bona velle potest.natione cito redeundum est ad mansuetudinis lenitatem. Nam pertinax motus facile in ejus odium transit, cui non celeriter ignoscitur. Nemo suae mentis motus non aestimat aequos, Quodque volunt homines, se bene velle putant. Unde animus celeri pace est revocandus ab ira: Ne robur saevis tempora dent odiis. Offensas sibimet parcentia corda remittant, Nam nemo est qui non indigeat venia:
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ uita̾ hanc faciant laudis habere decꝰ.
Sitat᷑ ingenio claro & ꝓhitatis amori.
Fons desit᷑ sidei subdita cortla rigans.
c uncłaꝵ srugũ marcescit inutile germͣ.¬
D ec fuit᷑ uero lumine falsus honor.
Iqnoratꝰ eni d̾s & non credita uirtus.
Quȩ uera ad sũmum ꝓu̾hit arte bonum
Non sout eniti regnia ad celestia mentẽ.

Expanded text:
Quae vitam hanc faciant laudis habere decus: Quae vitam hanc faciant laudis habere decus: Si tamen ingenio claro et probitatis amori Fons desit fidei, subdita corda rigans; Cunctarum frugum marcescit inutile germen, Nec fruitur vero lumine falsus honor. Ignoratus enim Deus, et non credita virtus, Quae vera ad summum provehit arte bonum, Non sinit eni
Abbreviated transcription (Latin):
E dita p̃ petuȩ semina mortis habet
n on ꝑla cga t uanis animũ suanerł rebnel
Sesto feris q auidã m̃te honere cibis
Quo semel ĩpbeᷤ nũꝙ uacuabit᷑ illo
Aet na a t̾ni fiumina fontis erunt
Daut lon guiqui aut ꝓximi sum̃: quia si c̃
separat dissi milituoo ita nos illi iungit
imitatio¬
mem abitũ munditot us ds ĩplet cãb
necp̃sens ulli desinit ee loco
a quo longu qus mutũ est nmiũ q remot
Quisquis sincere luce caret fidei:
Cui siradus depulsa nocte niteicat
Diuino inpletꝰ lumine lumen eror:
n oniit terrarũ orbis non ȩquora ponti
ꝑniua circiutu sunt obeunda uago
U t possit rerũ domitor & auctor adira
Que tẽplo cordis mens pia semꝑ habes
A quo ut clissinilis tetra indeserta reced̾it
Sic uitȩ merito ꝓximus est sim ilis
m̃is infideliũ uita peccatũ est & nihil ẽ bonũ
sine sũmo bono ubi enĩ deest agnitio etͣne &
in conmutabilis ueritatis falsa etiã ibi uirtus
uaiuis multa homini post uulnera pͥma suꝑsint.

Expanded text:
Edita perpetuae semina mortis habet. Non placeat vanis animum submittere rebus, Pestiferisque avidam mentem onerare cibis.Quo semel impletus, numquam vacuabitur illo. Aeterna aeterni flumina fontis erunt.aut longinqui, aut proximi sumus, quia sicut separat dissimilitudo, ita nos illi conjungit imitatio. Ambitum mundi totum Deus implet et ambit, Nec praesens ulli desinit esse loco. A quo longinquus multum est, nimiumque remotus, Quisquis sincerae luce caret fidei: Cujus si radiis, depulsa nocte nitescat, Divino impletus lumine lumen erit. Non igitur terrarum orbis, non aequora ponti Invia circuitu sunt obeunda vago, Ut possit rerum dominator et auctor adiri, Quem templo in cordis mens pia semper habet. A quo ut dissimilis tetra in deserta recedit, Sic vitae merito proximus est similismnis infidelium vita peccatum est, et nihil est bonum sine summo bono. Ubi enim deest agnitio aeternae et incommutabilis veritatis, falsa virtus est, Quamvis multa homini post vulnera prima supersint,
Abbreviated transcription (Latin):
mue bopũmundi concretũ& tẽporie parco
Quacũq amati condicione potest:
Et quãuis dãpnis uigilait cura resistat.
Sepe tamen ꝓprus despoliat᷑ homo:
At bona que uere bona sunt nec fine tenent᷑
Senꝑ habet quisquis sõꝑ habere cupit.
N ecum frore potest xp̃o subnixa uoluntas
In quo ꝑsistens om̃a uincit amor

Expanded text:
bonum mundo concretum, et tempore partum Quacumque amitti conditione potest. Et quamvis damnis vigilanter cura resistat, Saepe tamen propriis dispoliatur homo. At bona, quae vere bona sunt, nec fine tenentur, Semper habet, quisquis semper habere cupit. Nec vim ferre potest Christo subnixa voluntas, In quo persistens omnia vincit amor
Abbreviated transcription (French):
sets core sid ẽ diunis conuenie armis
oaulio q oñs anticipare minas
ului e placidi pectoris hospes erit
Ni quoduoneu fuent conceptũ cordeqͥeto
Aquriiseno tirbine non potent¬

Expanded text:
Exercere fidem divinis convenit armis, Consilioque omnes anticipare minas.em Imbuet, et placidi pectoris hospes erit. Nam quod non fuerit conceptum corde quieto, Acquiri in saevo turbine non pote
Abbreviated transcription (Latin):
ualte a bolecida peccata quantũ si abluerent
fonte babtis matis¬
imiido moritur diuino fonte renascens
Tons quib ipsa sui sanguinis unda fuit
So uiceuioui sei fere mstica forma lauacra
d dotũ ĩpleunt gła martirii.

Expanded text:
abolenda peccata, quantum si abluerentur fonte baptismatisdo moritur divino fonte renascens,Fons quibus ipsa sui sanguinis unda fuit. Et quidquid sacri fert mystica forma lavacri, Id totum implevit gloria martyrii.
Abbreviated transcription (Latin):
Soptiuoᷤ seru eris hanꝰ aginte.
Nec curas fceriles insetutri dalñ.
Inperia &e fases indocã cet e ra uula
Auasq orbu scclerũ semina fecit opei
Cil urant sco culũ ambrtisne p̃ĩte itus

Expanded text:
ptiuos seruos temporis huius agunt. nec curas steriles inseruere polis. imperia et fasces, indocti munera uulgi, quasque orbis scelerum semina fecit opes, calcarunt sancta caelum ambitione petentes
Abbreviated transcription (Latin):
ignus laude quidẽ est uitã sine crimine ducens
Nec iustis uentis abstinuisse sat en¬
ꝙ aior cura boniest sratrũ releuare labores
Et fieri optatũ. tristib aux ilium.
Pascere ieiunos nudos uestire ligatos.
Soluere. discordes conciliare sibi.
Et quecũq om̃s miseri solatia querunt
Nec ut possibile est ꝓmert corde pio.
Q t rectisat cupidus uereq benignus:
a ue malasigiat quȩ bona st̃ faciat.
eccator aut cũ peccat non ido adno non
udet᷑ quia male agentis poena differtur.
grauiꝰ asił ineun deternit᷑ ciuetiã ipsa
corpectio denegatur: EPERaMora¬
Taudet trangressor peccato in pune potit᷑
Sinͣ infertur debita poena reo
cu nulla offendant hominũ cõmissa tonã tr̃
A ut aliqͣ excelsi noticia lateant:
Ded uetitorũ auidis grauior tune ira uida :
Cũ fse remouent ũ bera notreie.
Nã quio erit morbi qđ non dominabit᷑ illi
Cuispera auxiliũ iã medicina negat.

Expanded text:
ignus laude quidem est, vitam sine crimine ducens,Nec justo, vetitis abstinuisse, sat est. Major cura boni est, fratrum relevare labores, Et ferre optatum tristibus auxilium: Pascere jejunos, nudos vestire, ligatos Solvere, discordes conciliare sibi, Et quaecumque homines miseri solatia quaerunt, Haec, ut possibile est, promere corde pio. Ut recti vere cupidus, vereque benignus, Quae mala sunt fugiat, quae bona sunt faciaPeccator cum peccat, non ideo a Domino non videtur, quia male agentis poena differtur: gravius autem in eum decernitur, cui etiam ipsa correctio denegatur. Gaudet transgressor peccato impune potitus, Si non infertur debita poena reo. Ceu nulla offendant hominum commissa Tonantem, Aut aliqua Excelsi notitiam lateant. Sed vetitorum avidis gravior tunc ira timenda est, Cum sese removent verbera justitiae. Nam quid erit morbi, quod non dominabitur illi, Cui supera auxilium jam medicina negat?
Abbreviated transcription (Latin):
dampnet᷑ nec ꝓpr̃ natam uitiũ diligat᷑¬
ecta uolensanimꝰ sapiens& amater fionesti
Qͥ dsolĩ odiodignos iclicat ẽẽ suo
N ectam hos tozo depellit sede gnarus
icgeneri ĩ dulgens ꝓpͥo ut peccata recidi
Optet & ut dam net oriminañ homines¬

Expanded text:
mnetur, nec propter naturam vitium diligatecta volens animus sapiens, et amator honesti, Quosdam odio dignos judicat esse suo. Nec tamen hos toto depellit foedere, gnarus ic generi indulgens proprio, ut peccata recidi Optet, et ut damnet crimina, non homines
Abbreviated transcription (Latin):
ultoi iusticie diuine & picis amatro
uem uocat ad sũmum uita beatã honum.
candere constoit̃ dextros aditere calles
les ꝑiciens leue nona plana uie
luerus est duros munditolerare laboros
nfe stiq hostis pͣla seua pati
ua uictũ osficiis animu̾ submitere carms¬

Expanded text:
ultor justitiae, divinae et pacis amator, Quem vocat ad summum vita beata bonum: Scandere constanter dextros adnitere calles, Despiciens laevae noxia plana viae. Tutius est duros mundi tolerare labores, Infestique hostis praelia saeva pati, Quam victum officiis animum submittere
Abbreviated transcription (Latin):
& absolutiora uerba sunt ueridicorũ: quã
cõmenta fallatium EꝑIRRaMꝯma¬
& mala mens numꝗ gaudia pacis haboe:
Lubrica dũ trepido m̃datia plamate singit:
Consũmans totũ tempꝰ mnarte mali:
At simplex animꝰ com̃ti & libar iniqui
N il amat iniustũ nil gerit inplacidũ:
Sectator ueri potlatuf luce sere noͣ
Est qͣmͣ mendax nox ꝙ dolor.q sibi

Expanded text:
erba veridicorum quam commenta fallacium. FallaEt mala mens numquam gaudia pacis habet. Lubrica dum trepido mendacia plasmate fingit, Consumens totum tempus in arte mali. At simplex animus, commenti et liber iniqui, Nil amat injustum, nil gerit implacidum. Sectator veri potietur luce serena, Est quoniam mendax, noxque, dolorque sibi