comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ul nͥ suꝑbos in eccłia p̃latos sig̃c qui ab hu-¬
m̾o ⁊ sursũ emine iͥ indent᷑ suꝑ uniu̾sum
populũ: qui in montẽ gelboe ab amale-¬
chita ꝑcussus occũbit. dũ in monte suꝑ¬
bie posita ꝑ diu̾sa carnis desid̾ia mĩ flura
decurrit. Suꝑ saul ut eñ occid̾e̾t amalechi¬
tes stetit: qr aiꝰ cui carnis delectatio dñatꝰͤ

Expanded text:
 superbos in Ecclesia praelatos significat? qui ab humero et sursum eminere sibi videntur super universum populum. Qui in monte Gelboe ab Amalechita percussus occumbit, dum in monte superbiae posita, per diversa carnis desideria mens fluxa decurrit. Super Saul ut eum occideret, Amalechites stetit; quia animus, cui carnis delectatio dominatu
Abbreviated transcription (Latin):
carnis. ibtatẽ cibi. qͥetẽ silũtii ⁊ it̾m
ubi erit iustis et̾na bonitas. felix et̾nitaᷤ.
fint. An nescis qr maria meliorẽ partẽ
elegit q̃ ñ aufe̾tꝰ ab ea: Quanto melio¬
rem ⁊ longiorẽ tanto maiorẽ. In acti-¬
ua siqͥd̾ m̃ta. finis in labore in ꝯtẽ¬
dicos. loca ⁊ remedia. ħ tͥa designantꝰ.
ꝑ samaritanũ ꝑ stabulũ ꝑ uiñ ⁊ oleã.
medici s p̃lati. loca. capitula: modi peni¬
tñtie: remedia. Attñde gͥ ĩ samarita.¬
no. p̃latũ in stabido. capitulũ. ĩ infu¬
sione uini ⁊ olei: fom̃tũ ꝯsolationis.
⁊ asꝑitatẽ correctid̃is. In ħ capitulo ÷¬

Expanded text:
itatem cibi, quietem silentii, et iterum ubi erit justis aeterna bonitas, felix aeternitasnon fuerat. An nescis, quia Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea? Quanto meliorem et longiorem, tanto majorem. In activa siquidem vita finis est in labore, in contemdicos, loca, remedia. Haec tria designantur per Samaritanum, per stabulum, per vinum et oleum. Medici sunt praelati; loca, capitula; modi poenitentiae, remedia. Attende igitur in Samaritano praelatum; in stabulo capitulum, in infusione vini et olei, fomentum consolationis, et asperitatem corre
Abbreviated transcription (Latin):
apd̃ dm̃ hũiles: gr̃am q̃runt. Uñ ⁊ paulus.
ora dĩ sũ id qd̾ sũ. ⁊ gr̃a cd̃i in me uacua ñ
fuit. Audit monachꝰ cansidicꝰ apłm dicũtem.
ne repetas. audit. ⁊ det̾minat. he repetaᷤᷤ ĩ qͥt
cũ litigio. ñ cũ molestia ꝓseqͣris. ⁊ tñ si quid
ei auf̾atꝰ subire indici᷑ ñ recusat. ꝑiculũ
ñ euitat. Inde ꝯq̃ritur apłs qd̾ fraudẽ pati

Expanded text:
apud Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non recusat; periculum non evitat
Abbreviated transcription (Latin):
plicet. Conuigia copłant illicita. licita q̃nq dis¬
soluunt. quoꝵ ñ nouert̃ pat᷑s. a tauos noĩant.
ꝯsangͥnitatis ordinẽ narrant. hc̃ ex illo des
cñ disse ꝯfirmant. de inc̾tis uidicant. destantꝰ

Expanded text:
plicet. Conjugia copulant illicita, licita quandoque displicet. Conjugia copulant illicita, licita quandoque dissolvunt, quorum non noverunt patres, atavos nominant, consanguinitatis ordinem narrant, hcendisse confirmant, de incertis judicant, testantur
Abbreviated transcription (Latin):
i ꝯoͣtatiõos religiołoꝵ. uidet ordiem
ministͣntiũ: i. statuta recte inuentium.
nes has purpeas rubore ꝓͥi sangͥnis. illas
uiꝰ nigͣs ex̾citio laboris. seũ pallidas mortifi¬
catioe carnis. uidet ⁊ pinc̾nas. qͥ cũ cibo p̃di¬
cationis ꝓpinant uinũ ꝯpuncti onis. at¬

Expanded text:
ationes religiosorum, videt ordinem ministrantium, id est statuta recte viventium. nes, has purpureas rubore proprii sanguinis, illas vero nigras exercitio laboris, seu pallidas mortificatione carnis. Videt princernas, qui cum cibo praedicationis propinant vinum compunctionis. Ac
Abbreviated transcription (Latin):
n dñs aqͣs in sangͥnẽ qu̾tit cũ de rer̾ musis
aliqͥs carnalit̾ sentit. d̾ra ꝓclucit ranas: cum
in aliqͦ garrienti dñatꝰ uana loqͣtitis. Eyno¬
⁊ canim mores. Mors pecorũ mortẽ desigͣt
nabili intellectu carent. Sic it hõ ꝯparatꝰ᷑:¬
iũ.in.⁊ s.f.⁊ il. Sexta plaga cũ tument
uesice ⁊ corr̃punt ᷑ uisc̾a. qd̾ fit dũ intĩora
nĩtis tument odio ⁊ ebulliunt ira. p̃laga
usꝰ gͣndinis in fructib: iniqͥtatẽ manifeᷤᷤ¬
tã designat in oꝑib. Plaga locuste ĩstabi¬
litas ÷ aĩe: q̃ ore lediti ẽ decͣhit. p at saltͦ¬

Expanded text:
nus aquas in sanguinem convertit, cum de rerum causis aliquis carnaliter sentit. Terra producit ranas, cum in aliquo garrienti dominatur vana loquacitas. Cynoet canini mores. Mors pecorum mortem designatnabili intellectu carent; sicut enim homo comparateis . Sexta plaga est cum tument vesicae, et corrumpuntur viscera, quod fit, dum interiora mentis tument odio et ebulliunt ira. Plaga vero grandinis in fructibus, iniquitatem manifestam designat in operibus. Plaga locustae, est instabilitas animae, quae ore laedit
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ ͥnib inherens q̃rcui: duriciã designat
anꝰ libet obstinati. qͥ dũ patͥs ex̾atũ sug̾et.
contigit ut ꝯdẽpse q̃rcui cͥnib inhereret.
Absalon pax patͥs intp̃tat᷑. qr pat̾ eũ licet ꝑ¬
seq̃ntẽ paciebat᷑ ñ pax filii. ꝙ pat᷑m noleb̾at
pati. Quercꝰ intꝰ durior. exc̾iuis uͦ fgilior ẽẽ
stinatiõem m̃tis. exciꝰ uͦ fͣgilitatẽ carnis
comitat᷑. cͥnib inherens suspñdit᷑. quia
suꝑfluitatis amore detinet᷑. Mulus autẽ
citi in sed̾at ꝑtͣnsũt. s ipse q̃rcui suspũsuꝰ
inhesit. qr luxia ⁊ dolus cui sꝑ studu̾at.

Expanded text:
vero crinibus inhaerens quercui , duritiam designat cujuslibet obstinati, qui dum patris exercitum fugeret, contigit ut condensae quercui crinibus inhaereret. Absalon pax patris interpretatur, quia pater eum licet persequentem patiebatur, non pax filii, qui patrem nolebat pati. Quercus, intus durior, exterius vero fragilior esse stinationem mentis, exterius vero fragilitatem carnis comitatur. Crinibus inhaerens suspenditur, quia superfluitatis amore detinetur. Mulus autem, cui insederat, pertransiit, sed ipse quercui suspensus inhaesit, quia luxuria et dolus, cui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓnꝰ ad uicia. iracundia tumens. ad iniuriaᷤ
manifestus. ad oĩa mobilis. luce u̾itatis
tacens. ⁊ iõ seip̃m palpans.
tñ de curiali monacho pauca dictiᷤ
sumꝰ. notand̾ fateor ut de canonico
seu conu̾so curiali ead̾ sentiamꝰ. licet it
diũsus sit hĩtꝰ. id̾ tñ debet ẽe religionis
effectꝰ ut ñ affectent uestibꝰ plac̾e.s mo-
designat᷑ aliqͥd leuitatis. Qui n scłarium
ꝑ uln. si eascias int̾nuntiꝰ fias. timeo ne ꝯ¬
Ibi sedes in insidiis c̃ diuitibꝰ in occułtis.

Expanded text:
 ad vitia iracundia tumens, ad injurias manifestus, ad omnia mobilis, luce veritatis carens, et ideo seipsum palpans. de curiali monacho pauca dicturi sumus notandum fateor ut de canonico seu converso curiali eadem sentiamus. Licet enim diversus sit habitus, idem tamen debet esse religionis affectus, ut non affectent vestdesignatur aliquid levitatis. Qui enim saecularium perversa, si ea scias, et internuntius fias, timeo ne con est valde. Ibi sedes in insidiis cum divitibus in occultis,
Abbreviated transcription (Latin):
mortis : ⁊ c̾d̾e ñ uult eis dres sunt enĩ
Infmitas apparentẽ. sentꝰ p̃sentẽ. Ex ĩc̾aitu¬
dĩe mottis: timor. ex ĩfirmitatis gͣuitate:.
dolor. ex c̃titudĩe senͣtutis: ñ obstinatio.
s humilitas. ⁊ afflictio seqͥ deberet. s forsi¬
tan funiculꝰ tͥplex qͦ ligatꝰ seney difficile

Expanded text:
mortis, et credere non vult eis. Tres sunt enim infirmitas apparentem, senectus praesentem. Ex incertitudine mortis, timor; ex infirmitatis gravitate, dolor; ex certitudine senectutis, non obstinatio, sed humilitas et afflictio sequi deberet; sed forsitan funiculus triplex, quo ligatur senex, non facile
Abbreviated transcription (Latin):
cibũ negant. qr pure uiu̾e uolñtib u̾bum
parant. qr uacantes ocio adulantiũ ꝯfabu¬
lationes amant. Accusat dd̾ nabal ⁊ dicit.
osoꝵ multiplicari: timent cũ uident dauid
.i. bonos subditos ungi in regem. ⁊ saul dei
ri. S qͣre timent: Ne upsi pͥuent᷑ hono¬
rib: ne loco eoꝵ restituatꝰ aliqͥs melior
⁊ indicauit abigail nabal oĩa u̾ba q̃ au
nabal abigail regina ꝯstituit᷑ qr qͥ sub ꝑ¬
u̾so magr̃o bñ iux̾it: aciꝰ ad regim en
aiãꝵ sblimari ꝓm̾et᷑. ut cũ dd̾ obtineat
regnũ. ⁊ c̃ xp̃o regnet in et̾nũ. Misit it¬
dã nuntios ad abigail : ip̃a aut̾ secuta:
eos. Nuntios dd̾ abigail seqͥt᷑. dũ qͥslibet fideł
eccł̃ie doctores uita ⁊ morib unitatꝰ. S ⁊
qͥnq puelle pedisseqͤ eiꝰ ierunt cũ illa. Aiũq

Expanded text:
cibum negant, quia pure vivere volentibus verbum parant, quia vacantes otio, adulantium confabulationes amant. Accusat Nabal David, et dicit: osorum multiplicari: timent, cum David vident, id est bonos subditos, ungi in regem; et Saul dejri. Sed quare timent? ne et ipsi priventur honoribus, ne loco eorum restituatur aliquis melior. Et indicavit Abigail Nabal omnia verba, quaNabal, Abigail regina constituitur, quia qui sub so magistro bene vixerit, citius ad regimen animarum sublimari promeretur, ut cum David obtineat regnum, et cum Christo regnet in aeternum. Misit enim nuntios David ad Abigail; ipsa autem secuta est eos. Nuntios David Abigail sequitur, dum quilibet fidelis, Ecclesiae doctores vita et moribus imitatur. Sed et quinque puellae pedissequae ier
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. u̾bo n docũt. ⁊ exõplo p̃cedt᷑. Ad hc̃ la¬
borẽ diu̾si ueniunt. id pũi. iuuenes.⁊ se¬
ridie. mane pu̾i. midie uinecies. uesꝑe se¬
nes. mane maurꝰ m̾idie parilꝰ uesꝑe gen¬
tianꝰ. Hic large accipimꝰ inuentũtem
etate paulus uolñs redim̾e t̃pꝰ ñ solũ
instabat ꝯtẽplationi: s ⁊̃ labori. Sic ⁊̃¬

Expanded text:
cunt; verbo enim docent, et exemplo praecedunt. Ad hunc laborem diversi veniunt, id est pueri, juvenesridie. Mane pueri, meridie juvenes, vespere senes; mane Maurus, meridie Paulus, vespere Gentianus. Hic large accipimus juventutem, aetate Paulus volens redimere tempus, non solum instabat contemplationi, sed etiam labori ; sic et
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾ior. ne dicat᷑ eis. Quid hic statiᷤ tota
die ociosi  bota die ociosi stant: qͥ om̃i
tp̃r uite sue cessantes a bono oꝑe in foro
uͥane głie torpentes ꝑ seu̾ant: audiant
tũ plati: cam̃ ocii. Nemo inqͥunt nos ꝯdux̃.¬

Expanded text:
exterior, ne dicatur eis: Quid hic statis tota die otiosi? Tota die otiosi stant, qui omni tempore vitae suae cessantes a bono opere, in foro vanae gloriae torpentes perseverant. Audiant tamen praelati causam otii. Nemo, inquiunt, nos condux
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ tp̃dat᷑. Qui tc̃ resuscitat᷑. qñ aliqͥs. hinc
bonis oꝑibꝰ hinc lacͥmis: a morte pc̃ci
pondꝰ diei ⁊ astꝰ. portat mat̾ialit̾ p ondꝰ
laboris. ⁊ estũ solis. portat moralit̾ põdꝰ
carnee fgͣilitatis. sustinet estũ libidĩs.
⁊ abore gͥ manuũ anichilat᷑ pondꝰ dem¬
ptatiõis: ocio multiplicat᷑ tẽptatio. Labo¬

Expanded text:
tus. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis operibus, hinc lacrymis a morte peccati pondus diei et aestus. Portat materialiter pondus laboris, et aestum solis. Portat moraliter pondus carnalis fragilitatis, sustinet aestum libidinis. Labore igitur manuum annihilatur pondus tentatio
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣcuor a s̃ uoces .s. uroris. mundi. diaboli ⁊
diabolus. ñ qͥd loqͣt᷑ caro aut mundꝰ. uex
ux oris: uox carnis. uox ã carnis: uox uolup¬
tas. uox mundi: uanitas. uox diaboli ini¬
qͥtas. uox dĩ bonitas. uoci gͦ uxoris obe¬
diuit. qui carnis suggestiõib ñ qͣdicunt
honores licet repbũ c̃ samuele. In obedi¬
entes gͥ ⁊ suꝑbos se ipsos ẽẽ destant᷑. qͥ p̾latis
licet ꝑu̾sis ñ obediunt.⁊ eosñ uen̾antur.
in bonum.

Expanded text:
 mundi, diaboli et diabolus, non quid loquatur caro, aut mundus. Vox uxoris, vox carnis; vox autem carnis, voluptas; vox mundi, vanitas; vox diaboli, iniquitas; vox Dei, bonitas. Voci uxoris obediunt, qui carnis suggestionibus non contradSaule , et eumdem honores, licet reprobum cum Samuele . Inobedientes igitur et superbos seipsos esse testantur, qui praelatis licet perversis non obediunt, et eos non venerantur. in bono.
Abbreviated transcription (Latin):
tã ÷ ꝯͣuiũ. Quia cũ iutatẽ suare deb̾ent.
Decͣclioui student. u̾ales p̃latoꝵ dignitatẽ
ñ reu̾ent᷑. uͭ pocestatẽ tim̃t.s abutunt᷑
lege claustͣli. ⁊ cdlaustri statuta diubant.
claustri. quib tota religiõiꝰ sũma
mobediens. nuienis ocios. senex obstinatꝰ.¬

Expanded text:
deberent, detractioni student. Tales praelatorum dignitatem non reverentur, nec potestatem timent, sed abutuntur lege claustrali, et claustri statuta turbant. claustri, quibus tota religionis summa inobediens, juvenis otios
Abbreviated transcription (Latin):
discͥtione meditatio. Illuminat᷑ꝰ ꝯgnitiõe
ꝯtẽplatio. Est it cogitatio ĩ m̃te: ꝙͣ fumꝰ
in igne. meditatio qrͣ flãma cũ sumo.
ꝯtẽplatio: ignis c̃ flãma: sñ fumo. Cũ
ã m̃s ad ꝯsid̾anda celostia laborat: tc̃ co
tate reuocatꝰ. ⁊ sic fit qñq ut m̃s ociosa
uoluptate torpescat. Cũ gͥ ħo int̾ior iacet in
lectulo uoluptatis. dũ sõpno torpescit ĩ er¬
de: ⁊ sopniis deludit᷑ curiositatis. cõuocat
⁊ exortat᷑ ext̾iorẽ: ut inclinet aurẽ rumo¬
rib loqͣtur uana. mollib induatꝰ. mane
comedat gallꝰ cene t̾mminet lc̃oemi. eunti¬
bꝰ dormitũ. surgentes ad uigilias obuient
fr̃es. uigilantib illis dormiant. redeunti

Expanded text:
discretione meditatio, illuminatur cogitatione contemplatio. Est enim cogitatio in mente, quasi fumus in igne; meditatio, quasi flamma cum fumo; contemplatio, ignis cum flamma sine fumo. Cum autem mens ad consideranda coelestia laborat, tunc cotate revocatur, et sic fit quandoque, ut mens otiosa voluptate torpescat. Cum igitur homo interior jacet in lectulo voluptatis, dum somno torpescit inertiae, et somniis deluditur curiositatis, convocat et hortatur exteriorem, ut inclinet aurem rumoribus, loquatur vana, mollibus induatur, mane comedat, gallus coenae terminet lectionem, euntibus dormitum surgentes ad vigilias obvient fratres, vigilantibus illis
Abbreviated transcription (Latin):
÷ ipłe. locꝰ uͦ aliqñ placet aliqñ displicet.
placet qͥbꝰdã. ñ qr hũndet frib s piscibꝰ. pla¬
cet qr famuł hũndet ⁊ fabuł. placet qr
solus cuncta possider. ⁊ sic fit ut uocetur
obedĩa. c̃ ñ sit. hanc obedĩam młti desid̾ãt.
ut extͣ obedĩam eẽ q̃ ant. Multis aͥ modi ͤ¬

Expanded text:
et. Placet quibusdam, non quia abundet fratribus, sed piscibus. Placet, quia famulis abundat et fabulis. Placet, quia solus cuncta possidet; et sic fit, ut vocetur obedientia cum non sit. Hanc obedientiam multi desiderant ut extra obedientiam esse queant. Multis autem modi
Abbreviated transcription (Latin):
carnis adunat᷑ in tumorẽ. contingit
qñq ut gen̾et languorẽ. mens n car¬
nał ꝑ tumorẽ suꝑbie incurrit sepissi
tumoris sp̃es: duri uidelicet ⁊ mollis.
duricia tumoris in carne. obstinatio
mederi solett emplastro sailicet uuguen
recipiat in cisi õẽm .i. correctõem disci¬
pline. ÷ ã tumor mollis. cũ mens inflata
delectatꝰ uoluptuosis. dũ sectatꝰ ocium.
sõpnolentia torpescit. Ey huis gͥ langͦr
aĩe nascit᷑. qñ duritia obstinationis
p̃ssa. uł mollicia᷑ dissoluta m̃s suꝑba nicd̃

Expanded text:
adunatur in tumorem, contingit quandoque ut generet languorem. Mens enim carnalis per tumorem superbiae incurrit saepissimtumoris species, duri videlicet et mollis. Duritia tumoris in carne, est obstinatio mederi solent, emplastro scilicet, unguenrecipiat incisionem, id est, correptionem disciplinae. Est autem tumor mollis, cum mens inflata delectatur voluptuosis; cum sectatur otium, somnolentia torpescit. Ex his igitur languor animae nascitur, quando duritia obstinationis pressa, vel mollitie dissoluta, mens superba nihil
Abbreviated transcription (Latin):
crepant errantes: delinqunt. licet n bñ
gregis dño rõem reddant. sur suscipuiis
curã gͦgis. ⁊ fuguint pondꝰ laboris. Si nes¬
ciunt cur suscipiunt. Si sciunt ⁊ p᷑ care
ꝑmictunt. cũ soli bñ iiu̾e possent. cur
mortẽ incurrunt. Tales p̃lati nutͥunt
filios heli. qͥ cũ mulierib q̃ obsuant añ
hostis̃ tab̃nacłi dormiunt: qͥ uenienteᷤ
in silo sacͥsi care ñ ꝑmiittunt. s ante qͣm¬

Expanded text:
crepant errantes, delinquunt. Licet enim gregis Domino rationem reddant. Cur suscipiunt curam gregis, et fugiunt pondus laboris? Si nesciunt, cur suscipiunt? si sciunt et peccare permittunt, cum soli bene vivere possent, cur mortem incurrunt? Tales praelati nutriunt filios Heli, qui cum mulieribus, quae observant ad ostium tabernaculi, dormiunt; qui venientes in Silo, sacrificare n
Abbreviated transcription (Latin):
ut õs lucͥfac̾em. Pastor uꝰ negligñs fugit.
Sc̃ n qͥdã p̃lati. qͥ sugrunt: ꝗd p̃cipiunt.
cũ n oña gͣuia ⁊ inportabilia poniunt.⁊
ea digito mou̾e̾ nolunt: fugiunt qd̾ p̃cipi¬
alienas domos uacantes discurrunt. fũgi¬
unt qͥ q̃ sua sunt q̃runt. fũgiunt qͥ licet
p̃sentes sint. cũ negligentias iuderint
se sb̾ silentio absꝯdunt. fuguint qͥ remo
ti a quentu sb̃ ocio uiuunt. Qui a ꝯmuni
rep̃ hñdi nolunt. uñ batꝰ gͥg̾oriꝰ dicit. libet
inqͥt ut dũ lic̃t̾ ⁊̃ illicita faciunt. sb̾ditor¬

Expanded text:
egligens fugit. Sunt quidam praelati, qui fugiunt, quod precipiunt. Cum onera gravia et importabilia imponunt, et ea digito movere nolunt, fugiunt quod praecipialienas domos vagantes discurrunt; fugiunt, qui quae sua sunt quaerunt; fugiunt, licet praesentes sint, qui cum negligentias viderint, se sub sileti a conventu, sub otio vivunt; qui a communi reprehendi nolunt. Unde beatus Gregorius « : Libet, inquit, ut dum licenter etiam illicita faciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd possint. ꝑ effectꝰ qͥd uelint: ratio
Tres sunt pastoriᷤ uoces: suauiꝰ scilioꝵ.
dulcis ⁊ alta. suauisad infiriũ. ad
morientẽ dulcis. ad surdũ ꝑtin et alta
Insirmatꝰ᷑ aut̃ qͥ tẽptatꝰ. moritur qui
desꝑat. sur dus ÷ qui ñ audit. audiũt
increpationis. I secuntꝰ᷑ me inee.
oues pastorẽ secũt᷑. q̃m . Illũ qͥ p̃ced̾.
Qͦ : ad uitã. Si diligñs  ad mortẽ: si

Expanded text:
d possint, per effectum quid velint, ratio Tres sunt pastoris voces, suavis scilicet, dulcis, alta. Suavis ad infirmum, ad morientem dulcis, ad surdum pertinet alta. Infirmatur autem qui tentatur, moritur qui desperat, surdus est qui non audit; audiunt increpationis. Et sequuntur me meae . Oves pastorem sequuntur. Quem? illum qui praecedit. Quo? ad
Abbreviated transcription (Latin):
inuunt: inercie uͦ cũ sciant. sioĩo desistt̃.
qd̾ ñ scuunt nͦ possunt. Illi si qͥd̾ qͥ nͨ scuĩt
is possunt nͨ uoluit.: prudĩt̾ agt̃. sũma
nesas. Quatuor ex hus q̃ p̃diximꝰ .i. stul¬
⁊ discretio: humilitas ⁊ caritas. si nutri
ꝑtinet consiliũ. ad discre̾tionẽ uidiciũ.
ad hũilitatẽ custodia. ad caritatẽ dili¬
gñtia. Consiliũ ꝓuidñtie: seꝑat abo¬
nis mala. tudidũ disctionis eligit q̃
meliora sunt. hułicatis custodia u̾tutũ
euitat dãpnũ. diligñtia ꝑiculũ. In hiꝰ
negligũtia locũ ñ ht̃. Illos uͦ qͥ puidñ
tie oculos stulticie ealigiẽ cooꝑtos hñt.
qͥ ab ex̾titio boni oꝑis iuertes dorpent.
qui ꝑ cupiditatẽ ad uoluptuosa dist̾hũtꝰ
dico negligntia possidet.⁊ eoꝵ dissoluit
actiões. ꝑ stulticiã int̾c neggligũtia.
ꝑ inertiã manet: cupiditatis desid̾io
pascitꝰ ꝑ suꝑbiã regnat. Audiat gͥ ne¬
gligñs pastor. qͥd s ⁊ diligñti pastori¬
¶ͣ dicatꝰ

Expanded text:
cum sciant si omnino desistunt. quod nec sciunt, nec possunt. Illi siquidem, qui nec sciunt, nec possunt, nec volunt, prudenter agunt. Summa nescis. Quatuor ex his, quae praediximus, id estt prudentia, discretio, humilitas et charitas, si nutritertinet consilium, ad discretionem judicium, ad humilitatem custodia, ad charitatem diligentia. Consilium providentiae separat a bonis mala, judicium discretionis eligit quae meliora sunt, humilitatis custodia virtutum evitat damnum, diligentia periculum. In his negligentia locum non habet. Ills stultitiae caligine coopertos habent, qui ab exercitio boni operis inertes torpent, qui per cupiditatem ad voluptuosa distrahuntudico, negligentia possidet, et eorum dissolvit actiones. Per stultitiam intrat negligentia, per inertiam manet, ambitionis desiderio pascitur, per superbiam regnat. Audiat igitur negligens pastor, quid sibi et diligenti pastori dicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mundana ꝑicula ext̾iora negocia q̃rens¬
solus exit. qͥ int̾ adulantiũ ac decͣhen¬
tiũ lingͣs. mediꝰ incedit. qui ꝓ infirmiᷤ
laborat. ⁊ laborantes pascit. conso latur
pusillanimes. ⁊ cũ suꝑbis incͥpando ꝯ¬

Expanded text:
mundana pericula exteriora negotia prosolus exit et inter adulantium ac detrahentium linguas medius incedit, pro infirmis laborat, et laborantes pascit, consolatur pusillanimes, et cum superbis increpando c
Abbreviated transcription (Latin):
Non.S cũ ud̾int p̾latos in dignitate hu¬
miles. in potestate mites. in ãministͣtiõe
cure familiaris s̾iuientes: sint ipsi mites.
humiles. iniũcta officia benigne susapi¬
entes. St̃ n qͥdã qui p̃lator occupatiões accu
q̃ in silentio deberet ẽẽ marthe dechit.
s̾uit. ħ ÷ falsa maria. Est ip u̾a maria ⁊
falsa man uera martha ⁊ falsa maicha.
uera maria taçet. audit lacͥmat. falsa

Expanded text:
Non. Sed cum viderint praelatos in dignitate humiles, in potestate mites, in administratione curae familiaris servientes, sint ipsi humiles, mites, injuncta officia benigne suscipientes. Sunt enim quidam, qui praelatorum occupationem accusquae in silentio debet esse, Marthae detrahit, servit. Haec est falsa Maria. Est enim vera Maria et falsa Maria; vera Martha et falsa Martha. Vera Maria tacet, audit, lacrymatur; falsa
Abbreviated transcription (Latin):
ex̾aicii. in senio: doctͥne. ut qͥ nescit: ĩ pu̾i¬
cia discat. qͥ didicit. ĩ uiuentute ad usum
ducat. qd̾ ad usũ dux̃. in senio doceat. Est
⁊ aliꝰ labor int̾ior. Sailicet cogitatõis. ⁊ me¬
ditatõis. ut ad reqͥẽ ꝑueniat ꝯtẽplatõis.
ut si qͥd ꝑ obluuõem sub nube dubitatõis
lateat obscurũ. fiat cogitatõe liqͥdum.
meditatõe liqͥdiꝰ. ꝯtẽplatõe liqͥdissimum.
Cũ n aliqͥd de celestib offt̃ memoriam

Expanded text:
exercitii, in senio doctrinae, ut qui nescit, in pueritia discat; quae didicit, in juventute ad usum ducat; quod ad usum duxit, in senio doceat. Est et alius labor interior, scilicet cogitationis et meditationis, ut ad requiem perveniat contemplationis, ut si quid per oblivionem sub nube dubitationis lateat obscurum, fiat cogitatione liquidum, meditatione liquidius, contemplatione liquidissimum. Cum enim aliquid de coelestibus offert memoria
Abbreviated transcription (Latin):
ne sacͥficent inpediunt. cũ nouit̾ quersoᷤ
ũbis ⁊ exẽplis ab ex̾citio bone oꝑationis
au̾tunt. Accñdi non ꝑmiitunt ad ipem:
qr extincto igne caritatis. non infunduii
bone actioni cordis dulcedinẽ. Carnem
crudã ñ coctã q̃runt. qͥ tͥbulationis iqnẽ
fugientes. pauꝑtati ⁊ labori se sb̾thunt. In
camino ⁊ enĩ pauꝑtatis: decoqͥ solũt uitia
carnis. Carnẽ crudã icc̾co desid̾ant: ut
qñdo ei qͦmͦ ⁊ qͣntũ uelint sibi coquãt. ba¬
les sunt qͥdã qͥ morant᷑ in claustro. qͣsi ĩ sylo
qͥ nichil aliud faciunt nͥ qd̾ uł qͦmͦ uł qñ uo¬

Expanded text:
impediunt; cum noviter conversos verbis et exemplis ab exercitio bonae operationis avertunt. Accendi non permittunt adipem, quia exstincto charitatis igne non infundunt bonae actioni cordis dulcedinem. Carnem crudam, non coctam quaerunt, quia tribulationis ignem fugientes, paupertati et labori se subtrahunt. In camino etenim paupertatis decoqui solent vitia carnis. Carnem crudam idcirco desiderant, ut quando, et quomodo, et quantum velint sibi coquant. Tales sunt quidam, qui morantur in claustro, quasi in Silo, qui nihil aliud faciunt, nisi q
Abbreviated transcription (Latin):
elem̃tis mirabiliꝰ uariisq subiacẽs passionib. Imo¬
m̃to ĩ ictu ocłi incalescit. nit̾m ead̾ facilitate re¬
fingescit. ĩt̾u ut ab uno ore n pene sub eod̾ tp̃r ẜ
tenuit̃ exalatꝰ ł fortit̾ impulsꝰ. ñc calidꝰ exeat. n̾c fͥ¬
gidꝰ ꝑrũpat. Sic sp̃s ille sp̾uał affec tꝰq passibił
facile afficit᷑. leuiq ꝑmutatone ĩ ꝯͣrias passiones
mutat᷑. Qls nescit quomͦ hõ ad tenuẽ spirantis
fauoris aurã totus stat inclinat᷑ ad gr̃am. n si
ex eod̾ ore n sub eod̾ tp̃r uẽtꝰ detͣcto̾nis eruꝑit. statĩ
affectũ ĩ alt̾am ꝑtẽ flectit. ⁊ ĩodiũ ⁊ ĩ furorẽ u̾cit :

Expanded text:
elementis mutabilius, variisque subjacens passionibus. In momento, in ictu oculi incalescit, et iterum eadem facilitate refrigescit, intantum ut ab uno ore et pene sub eodem tempore vel tenuiter exhalatus vel fortiter impulsus, nunc calidus exeat, nunc frigidus prorumpat. Sic spiritus ille spiritualis affectusque passibilis facile afficitur, levique permutatione in contrarias passiones mutatur. Quis nescit quomodo homo ad tenuem spirantis favoris auram totus statim inclinatur ad gratiam, et si ex eodem ore et sub eodem tempore ventus detractionis eruperit, statim affectum in a
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑarii ocłs tãto nob̾÷ neqͥor tantoq molestior. qͣto
nb dñs fu̾it benignior. atq munificẽtior. Qͣco enĩ
maiorẽ głam ł gr̃am a dño accipimꝰ. cãto accͥore
finit᷑. donec õis imꝑfectõ de medio tollat᷑. ⁊ ad ĩte¬
gͥtatis plenitudinẽ hõ reformet᷑. ⁊ ꝑ fectõis de¬
nario muniet᷑. S pꝰ remun̾atõis ꝯsumatõnẽ tollec¬

Expanded text:
arii oculus tanto nobis est nequior tantoque molestior, quanto nobis Dominus fuerit benignior atque munificentior. Quanto enim majorem gratiam a Domino accipimus, tanto acriore finitur, donec omnis imperfectio de medio tollatur, et ad integritatis plenitudinem homo reformetur, et perfectionis denario muneretur. Sed post remunerationis consummationem tolle
Abbreviated transcription (Latin):
ed qͥd iltd̾ dñis: ꝙ una eadẽq retͥbutõis
m̃sura impendit᷑ õibus: Nicħ additur
pͥmis. nicħ minuit᷑ nouissimis. Qis nesciat rec¬
ta ꝯsilia. ĩ cłtura uinee.tã recta desid̾ia. qͣm
agit᷑. ñ ad uinee cltũ. s ad uine decͥm̃tũ cooꝑat᷑.
prior ita ÷ ĩ uinea labor cogitatõnũ: ꝙͣ affec tõñ.
Qͣ diu aũ in hͣ uita sumꝰ: ꝙͣ diu ĩ uinea laboramꝰ.

Expanded text:
ed quid illud dicimus, quod una eademque retributionis mensura impenditur omnibus? Nihil additur primis, nihil minuitur novissimis. Quis nesciat recta consilia in cultura vineae, tam recta desideria quam agitur, non ad vineae cultum, sed ad vineae detrimentum cooperatur. Prior itaque est in vinea labor cogitationum quam affectionum. Quandiu autem in hac vita sumus, quandiu in vinea laboramus,
Abbreviated transcription (Latin):
 ĩ eo sa. Cap̃ ut dc̃m s lib̾m arbitͥũ. cor ꝯsiliũ. pes:
carnale desid̾iũ. Cap gͦ languet. qi lib̾m arbitͥũ adõe
boñ torpet. Cor meret. qr malũ ꝙ patit᷑ osiliũ sic̃ nec
ignorare sic nͭ dissimłare ualet. Pes cũ toco corꝑe dolet.
qr ĩ oc̾upiscentie malũ undiq feruet. Capitis lãguorẽ
me pͣ oualestere: Nenĩ est uolentis neq cͤrentis. s mi¬
sentis dei. Cor meret. nã ⁊ h ip̾m ꝯsi liũ docet. qr meliꝰ
zire ad domꝰ luctꝰ ꝙͣ ad dom̃ ꝯuiuii. ꝑfecto hõ qͣnto¬

Expanded text:
 liberum arbitrium, cor consilium, pes carnale desiderium. Caput ergo languet, quia liberum arbitrium ad omne bonum torpet. Cor moeret, quia malum quod patitur, consilium sicut nec ignorare, sic nec dissimulare valet. Pes cum toto corpore dolet, quia concupiscentiae malum undique fervet. Capitis languorem me potest convalescere? Non enim est volentis neque currentis, sed miserentis Dei. Cor moeret, nam et hoc ipsum consilium docet, quia melius est ire ad domum luctus quam ad domum convivii; profecto homo q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ miser̃ ÷ sub hoc u̾tigine semꝑ agi. n hac tãte inqͥetato̾is
exagitatõne semꝑ inuolui : Quã expetenda. ĩmo ꝙͣ dete¬
standa st̾ illa desid̾ioꝵ nr̃oꝵ oblectam̃ta: q̃ sẽꝑ  ex defec¬
tu gen̾ant᷑. n ĩ fastidiũ u̾tunt᷑ ÷ S cur nos dm̃s ea ĩ fasti¬
dium desin̾e̾. que constat semꝑ scͥptura id attestante ĩ ama
Om̃e gͦ flum̃ mare intͣt. qi excͤma gaudii luctꝰ occupat.
Om̃is dulcis in mare decidens. in amarã u̾tit᷑. qn̾qͥdem
risꝰ dolore miscebit᷑. Oĩa flumĩa ĩ mare ferunt᷑. ⁊ oĩs
aqua duscis in amarã mittatur. qr om̃e oble ctam̃tũ

Expanded text:
 miserum est sub hac vertigine semper agi, et hac tantae inquietationis exagitatione semper involvi? Quam expetenda, imo quam detestanda sunt illa desideriorum nostrorum oblectamenta quae semper et ex defectu generantur, et in fastidium vertuntur. Sed cur nos dicimus ea in fastidium desinere quae constat semper, Scriptura id attestante, in amaOmne ergo flumen mare intrat, quia extrema gaudii luctus occupat. Omnis dulcis in mare decidens in amaram vertitur, quandoquidem risus dolore miscebitur. Omnia flumina in mare feruntur, et omnis aqua dulcis in ama
Abbreviated transcription (Latin):
stra. qr ĩ oi ꝑcͦsio̾e̾ sua diuina eqͥtas modũ su̾at. qr in
tas ñ excedit. Mare gͦ ñ redundat. qr malicie nr̾e
nu̾tũ. misepie nr̃e quantitas ñ exuꝑat. Ex his itaq
ꝑpẽde licet. qͦmͦ nos illi ꝯcupiscentie pedes de qͥbus iam
dc̃m ÷ seu ꝑ affectũ seu ꝑ appecitũ distrabunt. ł qͦ fine
discursꝰ sui extͤma ꝯcludunt.¬
De tͥphici inomodo
hominis.

Expanded text:
ua, divina aequitas modum servat, quia in tas non excedit. Mare ergo non redundat, quia malitiae nostrae meritum miseriae nostrae quantitas non exsuperat. Ex his itaque perpendere licet quomodo nos illi concupiscentiae pedes, de quibus jam dictum est, seu per affectum, seu per appetitum distrahunt, vel quo fine discursus sui extrema concludunt.plici incommodo hominis.
Abbreviated transcription (Latin):
tñ semꝑ i tͣnsit. n semꝑ ĩ id ip̃m redit. un ⁊ salomõ dic̃.
Ad loc̃ un̾ exeunt flumĩa reu̾tent᷑. ut it̾m fluant.
appetitꝰ carnis est ab yssus illa magna it̾a exeut tot flu¬
mĩa. un tot surgũt itã infinita desid̾ia. Uideamꝰ gͦ
locũ im̾ huiꝰmodi flumĩa exeũt. locũ qͦ cͣrendo ꝑueni¬
unt. uideamꝰ qua cͤrũt. uideamꝰ qua recurrũt. Locus
u̾n carnał appetitꝰ ꝑfluuium exit: necessitas. locꝰ qͦ
tendit: sacietas. uia qͥ tͣnsit: uoluptas. uia qͥ redit:
cupiditas. locꝰ un excurrit: est deffectꝰ nr̃i decͥm̃tũ.
Locꝰ ꝑ quẽ decͣrit oblectam̃tũ. locꝰ ad q̃m ꝑcurrit: fasti¬
diũ. locꝰ ꝑq̃m retrit: desid̾iũ. Post młtũ sane sacietatiᷤᷤ
sue fastidiũ it̾m ex magno ꝯcupiscentie sue desid̾io oĩs

Expanded text:
 transit, et semper in idipsum redit, unde et Salomon dicit: Ad locum unde exeunt flumina revertuntur ut iterum fluant . Appetitus carnis est abyssus illa magna unde exeunt tot flumina, unde tot surgunt et tam infinita desideria. Videamus ergo locum unde hujusmodi flumina exeunt, locum quo currendo perveniunt. Videamus qua currunt, videamus qua recurrunt. Locus unde carnalis appetitus profluvium exit, necessitas; locus quo tendit, satietas; via qua transit, voluptas; via qua redit, cupiditas. Locus unde excurrit, est defectus nostri detrimentum; locus per quem decurrit, oblectamentum; locus ad quem percurrit, fastidium; locus per quem recurrit, desiderium. Post multum sane satietatis suae fastidium, iterum ex magno concupisc
Abbreviated transcription (Latin):
bonum putamꝰ. ꝑ errorẽ ⁊ ignorãtiã peccamus.
Qͥ añ qd malũ noũ. ⁊ uitare potuit. ⁊ ex ĩdu¬
stͥa omittit. ex sola malicia qi ex solo amore et
ꝯcupiscentia mali deliqͥt. Scd̾m hũt łͥplicẽ pͤcandi
modũ dicim᷑ p̾care ĩ pr̃em. pͤcare ĩ filiũ. pcare in

Expanded text:
um putamus, per errorem et ignorantiam peccamus. Qui autem quod malum novit, et vitare potuit ex industria committit, ex sola malitia, quia ex solo amore, et concupiscentia mali delinquit. Secundum hunc triplicem peccandi modum dicimur peccare in Patrem, peccare in Filium, peccare in
Abbreviated transcription (Latin):
sune solet curare. ⁊ pene desꝑatos morbidos ad plenam
sanitatẽ reformare. Qseñ tã insensate. tã obstinate m̃ciᷤᷤ
hõ uspiã pot̾it ĩueniri. qͥ ñ expauescat. ⁊ oĩo abhorreat.
tͣnsitoria carnᷤꝰ obletam̃ta torm̃tiᷤᷤ et̾niᷤᷤ m̾cari. si dili¬
gent̃ inspiciat. indesinent̾q attẽdat. qͣm sit̾ modica
seu ⁊̃ mom̃tanea illa oĩa carnis oblecam̃ta q̃ ꝑtͣnseunt.
n qͣm sit̾ ĩmania. ꝙͣ ue atcͦcia torm̃ta illa ec̃na q̃ finẽñ

Expanded text:
sime solet curare, et pene desperatos morbidos ad plenam sanitatem reformare. Quis enim tam insensatae, tam obstinatae mentis homo uspiam poterit inveniri qui non expavescat et omnino abhorreat transitoria carnis blandimenta tormentis aeternis mercari, si diligenter inspiciat, indesinenterque attendat, quam sint modica seu etiam momentanea ista omnia carnis oblectamenta quae pertranseunt, et quam sint immania, quamve atrocia tormenta illa aeterna quae finem
Abbreviated transcription (Latin):
uti ÷ hꝰnuͦ hbar̃ succꝰ. s ad noxio ᷤᷤ uicioꝵ humores
desiccãdos efficacissimꝰ. Qs enĩ tã effrenatꝰ qͥ ñ studeat
ꝯcupiscentiaᷤᷤ suaᷤᷤ tẽꝑare. si diligent̾ actẽait snemo¬
rit̾q retineat. ꝙ soleat dñs ĩ qͥb dã electis suiᷤᷤ malas
delectato̾es ĩ hͣ uita ñ septuplũ punire: Qͥs ñ ꝑti¬
mescat ꝑu̾siꝰ ꝯsuetudinib ꝑtinacit̾ ĩsist̾e qͥsue non¬

Expanded text:
 humores dessiccando efficacissimus. Quis enim tam effrenatus qui non studeat concupiscentias suas temperare, si diligenter attendat memoriterque retineat quod soleat Dominus in quibusdam electis suis malas delectationes in hac vita etiam septuplum punire? Quis non pertimescat perversis consuetudinibus pertinaciter insiste
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ pcc̃m acto̾is ⁊ ꝑ liuorẽ intlłigi debe̾t ꝑcẽm
cogitatõis. Rectiꝰ namq fortassis. ⁊ qͣi ꝯgͣus
uncͤm̃ti gͣdib ordinari. ⁊ distingui corruptõis
uulnꝰ. nouissimo plaga tum̃s pon̾et᷑. ut post
malũ cogitatõis: malũ actõis. ⁊ pꝰ utͣq hec.
malũ ꝯsuetudinis descͥb̾et᷑. Sciẽd̾ cñ÷ ꝙ qͣm

Expanded text:
intelligi debeat peccatum cogitationis. Rectius namque fortassis et quasi congruis incrementi gradibus ordinari, et distingui corruptionis vuinus, novissimo plaga tumens poneretur, ut post malum cogitationis, malum actionis, et post utraque haec malum consuetudinis describeretur. Sciendum tam
Abbreviated transcription (Latin):
at. illd̾ ĩ qd̾ solũ ei ꝑuoto ñ obtẽꝑat. s ĩ magna sepe ꝯͣdic¬
tõne rebellat. p̃ ⁊ p̾ceps ab ac tu refrenare. ⁊ effrenatum
gͣui ultõne ꝑcut̾ẽ. ⁊ aĩositatis eiꝰ audatiã forti castiga¬
tioe frang̾e ⁊ mollire. Sic itaq nͦ ip̃m eiꝰ potesta
tẽ effugit. qr ei impudent̃ ꝯͣdicit. fortit̾q resistit. Rec te gͦ
ut apbicͦr capiti assimilitur ꝙ cet̾is oibus principatur.
De uͥtute utił ꝯsilii.

Expanded text:
at, illud etiam quod solum ei pro voto non obtemperat, sed in magna saepe contradictione rebellat, potest et praeceps ab actu refrenare, et effrenatum gravi ultione percutere, et animositatis ejus audaciam forti castigatione frangere et emollire. Sic itaque nec ipsum ejus potestatem plene effugit quod ei impudenter contradicit, fortiterque resistit. Recte ergo, ut arbitror, capiti assimilatur, quod caeteris omnibus principatur. De virtute utilis consilii.
Abbreviated transcription (Latin):
surg̃. sic̃ ñꝙͣ ei nͥ exarbitrii lib̾tate ꝯsentit: sic ñꝙͣ nisi
exipsĩ ꝑmissiõe in actũ ꝑrũpit. Imꝑat sane ꝑsepe mo¬
tui corꝑis. motꝰ sensualitatis. Imꝑat freq̃nt̾ ⁊ aĩ affec¬
tꝰ. ñ sosũ sensib u̾m appeticib. Nicħ cn̾ hoꝵ oĩum ad¬
ornatꝰ sui exit effectũ. nͥ ad lib̾ĩ arbicrii niitũ. uolun-¬
tarũ q consensũ. Pͥncipat᷑ itaq om̃ib lib̾i arbitrii

Expanded text:
surgit, sicut nunquam ei nisi ex arbitrii libertate consentit, sic nunquam nisi ex ipsius permissione in actum prorumpit. Imperat sane persaepe motui corporis motus sensualitatis, imperat frequenter et animi affectus non solum sensibus, verum et appetitibus. Nionatus sui exit effectum, nisi ad liberi arbitrii nutum voluntariumque consensum. Principatur itaque omnibus liberi arbitrii
Abbreviated transcription (Latin):
au qͦ mutilia st̃. ⁊ minime expediunt singuloꝵ
ꝓpͥetatẽ qͣrere. ⁊ assignare. ut ex duo bus suꝑi¬
orib patet. tã erit inutile. ꝙͣ ĩpossibi:. Ule. Cñ
tanto in his instantiis oꝑari debemꝰ. qͣto
itaq s̾ acͥbuat. cũ recta iudicat uł utilia
de lib̾at.

Expanded text:
ae inutilia sunt, et minime expediunt, singulorum proprietatem quaerere et assignare, ut ex duobus superioribus patet, tam erit inutile quam impossibile. Cum tanto in his instantius operari debemus, utitaque sibi attribuat cum recta judicat, vel utilia deliberat.
Abbreviated transcription (Latin):
gẽtiꝰ. ⁊ ĩuenies ciciꝰ de reliqͥs tͥb qi uñ ex his q̃rere erit
inutile. alid̃ ex his hr̾e. erit impꝰsibłe. t̾cium exhis cã
er̃ uiutile q̃yere. ꝙͣ ĩpossiblẽ hr̃e. In his enĩ q̃ ostat esse
ĩutilia: qͥd ꝑdest q̃rere. ⁊ inuestigare q̃ sit ex eis mag̃
friuola. c̃ ꝯstet oĩa a nr̃is studiis amouenda: ͥl tam̃
ꝑ discͤtõem iudicii q̃rimꝰ int̾ mala. q̃ sint aliis peiora
ut sciamꝰ que muiꝰ que mag̃ sint puniẽda. ne si ea
nos hic minꝰ digne ꝑcutimꝰ. inultimo die punienda
resuemꝰ. Sĩgła aũ eoꝵ qͦ expedũt. qͥd uł qͣntũ utili¬
tatis ꝯfant. neminẽ puto p̾se ꝯp̃hend̾e. nͨ hoc scĩe ta

Expanded text:
gentius, et invenies citius de reliquis tribus, quia unum ex his quaerere, erit inutile, aliud ex his habere, erit impossibile. Tertium ex his tam erit inutile quaerere quam impossibile habere. In his enim quae constat esse inutilia, quid prodest quaerere et investigare quae sunt ex eis magis frivola, cum constet omnia a nostris studiis amovenda? Et tamen per discretionem judicii quaerimus inter mala quae sint aliis pejora, ut sciamus quae minus, quae magis sint punienda, ne si ea nos hic minus digne percutimus, in ultimo die punienda reservemus. Singula autem eorum quae expediunt quid vel quantum utilitatis conferant, neminem puto posse comprehendere,
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta pedis simłitudinẽ infimũ loẽ teneat. ⁊ ꝑ delecta¬
tionẽ carnis t̾renis inh̾eat. Qͥd q̃so ĩfirmiꝰ. qͥd abiec¬
tius. qd n ilł qͥdẽ plene resistimꝰ. in qͥb erubescimus :
Quãta q̃so tͥulitas ꝙͣta ue infirmitas. m̃te qͥd̾ ꝯsẽtire
legi dei qr bona÷. cotidie tñ uide̾ aliã legẽ ĩ m̃bͥs meis
repugnantẽ legi m̃tis mee. ⁊ captiuantẽ ĩ lege pcc̃i:¬

Expanded text:
eneat, et per delectationem carnis terrenis inhaereat. Quid, quaeso, infirmius, quid abjectius, quod nec illis quidem plene resistimus in quibus erubescimus? Quanta, quaeso, vilitas, quantave infirmitas, mente quidem consentire legi Dei quia bona est: quotidie tamen videre aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivantem i
Abbreviated transcription (Latin):
cessaria sunt̃. q̃ndam pͥus ui secre̾o ex̾citatiõis usum
xeposcũt ꝙ si ea ꝓrsꝰ ĩ occłto negligimꝰ. iti postmnodũ
cis dũ opꝰ ÷ ĩ publico nõ ualenꝰ. Et̃ ic̃ aũ ꝓrsꝰ a discipli¬
na deficientes ĩ tuentibꝰ scãdalũ facimꝰ aũ ĩepte to qd̾
ĩ nobis ñ ÷ simulare conãces irrisionẽ excitamꝰ.¬

Expanded text:
cessaria sunt, quemdam prius in secreto exercitationis usum exposcunt, quia si ea prorsus in occulto negligimus, uti postmodum eis dum opus est in publico non valemus. Et tunc aut prorsus a disciplina deficientes intuentibus scandalum facimus, aut inepte id quod in nobis non est simulare conantes, irrisionem excitam
Abbreviated transcription (Latin):
Hu metaua ꝓ fortitudĩe delictor uidentur
ad hibita. s ista ilibꝰ hõrũ desꝑata: itꝰ diui¬
na ꝯfregit. qñ ꝑiclitantes aduentꝰ sui lumĩe
misata respęxit. uectes ⁊̃ in diuina scͥpt᷑a
possunt accipi: qͥb archa ꝑ hemũ afilũs
isrł solebat deportari. facies inqͥt uectes de
lignis sechim ⁊ oꝑies auro. iuducesq ꝑsin
głos qui sunt in lat̾ib arche ut portent᷑
in eis. qͥ semꝑ erunt in cͥculis: ⁊ nũꝙͣ extͣhen¬
turar eis. archa ẽ eccłia. uectes eccłie docto¬
ros. De lignis sechim uectes suntr qd̾ gr¬
nus ligni albe spinesimile eẽ diꝯt. Be
lignis gͥ inputͥbilib uectes fiunt .i. de u̾is
qui corruptõi ñ succũbunti auro uectes
oꝑit. qui uͥtutẽ boni oꝑis. c̾tꝰ ꝑ exeplum

Expanded text:
 metalla pro fortitudine delictorum videntur adhibita. Sed ista viribus hominum desperata, virtus divina confregit, quando periclitantes adventus sui lumine miserata respexit. Vectes etiam in divina Scriptura possunt accipi, quibus arca per eremum a filiis Israel solebat deportari. Facies, inquit, vectes de lignis setim, et operies auro, inducesque per circulos, qui sunt in lateribus arcae, ut portetur in eis: qui semper erunt in circulis, nec unquam abstrahentur ab eis . Arca, est Ecclesia: vectes, Ecclesiae doctores. De lignis setim vectes fiunt, quod genus ligni albae spinae simile esse dicunt. De lignis igitur imputribilibus vectes fiunt, id est, de viris qui corruptioni non succumbunt. Auro vectes operit, qui virtutem boni operis certius per exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
int̃pt᷑. Qui n nom̃ saluatoris inuocant.
hii sunt qͥdesiãsant ut õs hoies salui fiant.
cũsp̃tionũ. Qur in nocte negligñtie ꝑ pru¬
dentiã uigilant. in die uͦ discretiõis muni¬
tiones parant. Nom̃ dñi laudare ñ cessañ.
qr ꝓ salute aĩe assidius desidus ad dm̃ cla¬
mant. Clamant qiues. Camant ⁊ hostes.
hostiũ. ⁊ a clamore ciuiũ. Clamant n ca¬

Expanded text:
tur. Qui enim nomen Salvatoris invocant, hi sunt, qui desiderant ut omnes homines salvi fiant. cumspectionum. Quae in nocte negligentiae per providentiam vigilant, in die vero discretionis munitiones parant. Nomen Domini laudare non cessant, quia pro salute animae assiduis desideriis ad Deum clamant. Clamant cives, clamant et hostes. hostium a clamore civium. Clamant enim Ca
Abbreviated transcription (Latin):
nichanore tͥũphaus. humilit̾ uĩcit. Macha¬
beus ã ꝯfidebat cũ oĩ spe ausiliłĩ sibi
a dd̃ affuturũ. Non solũ uidas ĩ psentibꝰ
spem ponit. s ⁊̃ de futuris dõ auriliante
confidit. ⁊ illum securiꝰ inuocat. quẽ fitturũ
sibi ꝓpiciũ pꝰ mortẽ pacient̾ exp̃tat. Nec t̃m̃
munione clipei ⁊ haste socios arinat. s s̾mo
nib optimis ⁊ hortat̃oib eoꝵd̾ aĩos ĩfor¬
mat. Nichanor aut̃ ⁊ qͥ c̃ eo erant cũ tubis
⁊ canticis admonebant. Tuba intꝰ ÷ uacua:
⁊ fit ex ere. metallo uidelicet ualde sonoro.
sig̃t ã scłi uanitatẽ. S ut cuba sonum
redd̾e ualeat: necc̃e ÷ ut aliqͥs eã ori suo
uingati uentũ attͣhat ⁊ emittat. Dri suo
tubã ut resonet apponit: qui ꝑ scłaris elo
aures audientiũ iactantie u̾bis suꝑbus
implet. Cũ tubis ⁊ canticis nichan̾oi ⁊
qui cũ eo erant. admouent: dũ uane głe
scu iactantie m̃tes audientiũ delectatõe
demulcent. Iudas uͦ ⁊ qͥ cũ eo erant inuo

Expanded text:
cit. Machabaeus autem confitebat cum omni spe auxilium sibi a Deo adfuturum. Non solum Judas in praesentibus spem ponit, sed etiam de futuris, Deo auxiliante, confidit, et illum securius invocat quem futurum sibi propitium post mortem patienter exspectat. Nec tantum munitione clypei et hastae stimis et hortationibus eorumdem animos informat. Nicanor autem, et qui cum eo erant, cum tubis et canticis sese admovebant. Tuba intus est vacua, et fit ex aere, metallo videlicet valde sonoro, signat autem saeculi vanitatem. Sed ut tuba sonum reddere valeat, necesse est, ut aliquis eam ori suo jungat, ventum attrahat et emittat. Ori suo tubam ut resonet apponit, qui per saecularisaures audientium jactantiae verbis superbus inflat. Cum tubis igitur et canticis Nicanor, et qui cum eo erant sese admovent, dum vanae gloriae seu jactantiae mentes audientium delectatione demulc
Abbreviated transcription (Latin):
sbͣlimes. a clipeis gͥ ain eis montes splendo¬
sublimes ꝑ famã bone opinionis clariores
fiunit. S ⁊ in exciti regis antiochi młti fue¬
rant qui clipeos aureos secũ hebant. Sunt
fensione ꝓximi ꝓferumꝰ. absq ꝯmixtione
u̾itas apparet. ⁊ sic montes ab eis splendorẽ

Expanded text:
sublimes. A clypeis ergo aureis montes splendosublimes. A clypeis ergo aureis montes splendosublimes per famam bonae opinionis clariores fiunt. Sed et in exercitu regis Antiochi multi fuerant, qui clypeos aureos secum habebant. Sunt fensione proximi proferuntur absque commistione veritas apparet. Et sic montes ab eis splendorem
Abbreviated transcription (Latin):
nũ: sic ⁊̃ ꝑ portã ꝯfessionis: eicitꝰ fecor
pct̃i. Est ⁊̃ uicꝰ scuta uendentiũ. Sunt it
quidã qͥ scuta emunt. ⁊ scuta gerunt. qr
in necoͣte frẽs deffendunt. Sunt ⁊ alu qͥ
Saita sunt defensid̃is u̾ba. scutũ in ma¬
nu tenet: qui qd̾ ore loqͥtꝰ oꝑib implet. Scu¬
tum ccͣ hostes eleuat: qui in defensione
tires emerunt: qr ꝓ defensione diuune
legis: corpora sua ad supplicia tͣcliderunt.
Scuta iudas machabeus ⁊ fr̃es eiꝰ emerunt.
qñ possessiones suas ꝓ defensione fratrũ
depopłandas hostib reliq̃runt. Emerun
ã machabei scuta aurea. In hẏstoria si qͥd̾
legitꝰ machabeos hũisse clipeos aureos.
Refulsit inqͥt sol inclipeos au. ⁊ resplen¬
duort̃ montes ab eis. Montes s̃ hõies¬
roi auxilia defensionũ. q̃ s̃ absq ꝯmixti¬
ono tepor ał lucͥ. In his gͥ clipeis solreful¬
iꝰticia olarior apparet. ⁊ resplenduert̃¬
montes al eis. Monteᷤᷤs hoĩe uita ⁊ moribꝰ

Expanded text:
 per portam confessionis ejicitur fetor peccati. Est etiam vicus scuta vendentium. Sunt enim quidam, qui scuta emunt, et scuta gerunt, quia in necessitate fratres defendunt. Sunt et alii, qui Scuta, sunt defensionis verba. Scutum manu tenet, qui quod ore loquitur, operibus implet. Scutum contra hostes elevat, qui in defensione tyres emerunt, quia pro defensione divinae legis corpora sua ad supplicia tradiderunt. Scuta Judas Machabaeus et fratres ejus emerunt, quando possessiones suas pro defensione fratrum depopulandas hostibus reliquerunt. Emerunt autem Machabaei scuta aurea. In historia siquidem legitur Machabaeos habuisse clypeos aureos. Refulsit, inquit, sol in clypeos aureos, et resplenduerunt montes ab eis . Sunt auterei, auxilia defensionum, quae sunt absque commistione temporalis lucri. In his igitur clypeis sol refuljustitia clarior apparet. Et resplenduermontes ab eis. Montes sunt homines vita et moribus
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra sua procul eiecit. Confiliũ eor ꝯtͥuit.
dũ. diu̾sis qñtib subiͦ tos. ꝑ diu̾sas regiões
res eiꝰ. uettes sunt q̃ dã aĩe uirtutes q̃
portas sustinent: ne sensꝰ corꝑis a sua sta
diuina ꝑmissiõe subegit: sb̾iecit. S ⁊ de
IIII. F. 9. uñ cassiodorꝰ sr̃ psal. p orte ĩqt

Expanded text:
ra procul ejecit. Consilium eorum contrivit, dum diversis gentibus subjectos per diversas regiones tes ejus. Vectes sunt quaedam animae virtutes, quae portas sustinent, ne sensus corporis a sua stabdivina permissione subjecit. Sed et de ivi
Abbreviated transcription (Latin):
neant uł aꝑiantꝰ. Si milit̾ statuta patr̃
aliqñ stricte seruantꝰ aliqͦtiens ꝑ dispñsati¬
onem temꝑata laxantꝰ. Nota ⁊ qd̾ sere por-¬
tis semꝑ inhent: porte uͦ circa uectes io¬
bilitatẽ denent. Sic auctoritates scõꝵ patr̾

Expanded text:
el ut aperiantur. Similiter statuta Patrum aliquando stricte servantur, aliquando per dispensationem temperate laxantur. Nota etiam, quod serae portis semper inhaerent; portae vero circa vectes mobilitatem tenent. Sic auctoritates sanctorum Patrum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mollicie uallde delicatr. Qui n in domi¬
b regũ sunt mollib uestiuntur. ⁊ uolup¬
tu osã q̃runt. De cilicio gͥbissum faciunt
qͥ asꝑitatẽ iite in uoluptatẽ u̾tunt. G̾u¬
qr disctas dispñsationes uoluptas dissolũ
N .ĩ. uoluptas scłi dissipare ñ cessat. S̾cuta
uͦ aurea. sunt sac scͥpte u̾ba. Scitta sunt
qͣ u̾e fidei firmitatem defendunt. aurea
sunt qr ex piuitate ꝓcedunt. Que scuta
heticos u̾ba defensionis parat. ꝓ quib
ixx roboam scuta erea fecit. Scuta erea
sunt scłaria u̾ba. Scuta sunt: qr multo¬
ciens u̾itati resistunt. fiunt ex ere .i. ex so
ꝓuocatur. Aurũ uͦ dũ tangit᷑ ñ clãmo

Expanded text:
et mollitie delicati. Qui enim in domiet mollitie delicati. Qui enim in domibus regum sunt, mollibus vestiuntur, et voluptuosa quaerunt . De cilicio igitur byssum faciunt, qui asperitatem vitae in voluptatem vertunt. Tuquia discretas dispensationes voluptas dissolvitid est voluptas saeculi, dissipare non cessat; scuta vero aurea sunt sacrae Scripturae verba. Scuta sunt, quia verae fidei firmitatem defendunt; aurea, quia ex puritate procedunt. Quae scuta, verba defensionis parat. Pro quibus rex Roboam scuta aerea fecit. Scuta aerea, sunt saecularia verba. Scuta sunt, quia multoties veritati resistunt; fiunt ex aere, id est, ex sonprovocatur. Aurum vero, dum tangitur, non clamosa