comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dunt bonum nature. & p̾mium
quod eis fuerat repmissum ui¬
dent transire ad alios. No test
& sic intelligi. Ei qui sidem ba¬
bet. & bonam in domino uolan¬
tatem. etiam siquid minus in o¬
ꝑe ut homo habuerit. dabitur
a bono iudice. Qui autem fidem
non habuerit. euam cȩteras uir¬
tutes quas uidebatur naturalit̾
possidere. perdoe. Et elegant̃ eti¬
am quod uidet᷑ inquit habere
auseretur ab eo. Quicquid enim
sine fide. xp̃i est non ei debet im¬
putari. qui male eo abusus ÷ sed
uum eicite. in tenebras exuerio
foras mutitur. caret uero lumi¬
ne. Illic erit fletus & stridor den

Expanded text:
dunt bonum naturae, et praemium dunt bonum naturae, et praemium quod eis fuerat repromissum, vident transire ad alios. Potest et sic intelligi: ei qui fidem habet, et bonam in Domino voluntatem, etiam si quid minus in opere ut homo habuerit, dabitur a bono judice. Qui autem fidem non habuerit, etiam caeteras virtutes quas videbatur naturaliter possidere, perdet. Et eleganter etiam, quod videtur, inquit, habere auferetur ab eo. Quidquid enim sine fide Christi est, non ei debet imputari qui male eo abusus est, sed vum ejicite in tenebras exteriorforas mittitur, caret vero lumine. Quid sit autem fletus et stridor den
Abbreviated transcription (Latin):
tes. uel cunctis credentib qui pos¬
sunt pecuniam duplicare & cum
usuris reddere: ut quicquid ser¬
mone didicerant. oꝑe explerens.
Collitur autẽ talentum. & dat᷑
ei qui decem talenta secerat. ut
intelligamus licet in utͥusq labo¬
re equale sit gaudium. hoc ẽ &
tam̾ maius deberi prȩmiũ ei qͥ
plus in dni pecunia laborarit.
me qui laborant in uerbo del.
Ex eo quod malus seruus ausus
÷ dicere. metis ubi non semina¬
sti. & congregas ubi non sparsis¬
Hi. intelligimus etiam gentilrũ
& philosophorum bonam uitã
reciꝑe dominũ. & aliter hab̾e
eos qui uste. & aliter eos qui in¬
iuste agunt. ad comꝑationem
eius qui naturali legi seruiat.
condempnari eos qui scriptam
legem negligant. Onmi enim
habenti dabitur. Multi cum
sapientes sint: naturalit᷑. &¬
habeant acumen ingenii. si fu¬
erint negligentes & desidia bo¬
num naturȩ corruꝑint. ad com¬
parationem eius qͥui paululũ
tardior labore & industria com¬
pensabit quod minꝰ habuit: ꝑ¬

Expanded text:
tes, vel cunctis credentibus, qui possunt pecuniam duplicare, 208 et cum usuris reddere, ut quidquid sermone didicerant, opere explerent. Tollitur autem talentum, et datur ei qui decem talenta fecerat, ut intelligamus, licet in utriusque labore aequale sit gaudium domini, hotamen majus deberi praemium ei, qui plus in domini pecunia laborarit. me qui laborant in verbo Dei . Ex eo quod malus servus ausus est dicere: Metis ubi non seminasti, et congregas ubi non sparsisti, intelligimus, etiam gentilium et philosophorum bonam vitam recipere Dominum, et aliter habere eos qui juste, aliter qui injuste agant, et ad comparationem ejus qui naturali legi serviat, condemnari eos qui scriptam legem negligant. Omni enim habenti dabitur, sapientes sint naturaliter, et habeant acumen ingenii, si fuerint negligentes, et desidia bonum naturae corruperint, ad comparationem ejus qui paululum tardior, labore et industria compensavit quod minus habuit, per
Abbreviated transcription (Latin):
qui flagitium regis herodis. qui uxorem
condempnans. ꝓpter iusticiam ꝑdidit ui¬
tam: sed lucratus est głam. Et nos inter¬
dum ꝓgr̃ã hominum. uel timore offensi¬
onum ꝓferimus adulationem: & uendi¬
pulsat oraculo dicens. Ego uox claman¬
tis in deserto parate uiam diũ: rectas fa¬
cite semitas dłi nr̃i. Si teneamꝰ in nobis
uerbum ueritatis. affectum iusticiȩ. pa

Expanded text:
qui impietatem regis Herodis, qui uxorem condemnans, propter justitiam perdidit vitam, sed lucratus est gloriam. Et nos interdum pro gratia hominum vel timore offensionum praeferimus adulationem, et vendipulsat oraculo dicens: Ego vox clamantis in deserto, Parate viam Domini, rectas facite semitas Dei nostri. Si teneamus in nobis verbum veritatis, affectum justitia
Abbreviated transcription (Latin):
matre mundi senescentis ȩtate. Etate in¬
quã illa: quȩ erat fide & oꝑibus infecun¬
da. Iohes uenit desꝑata generatione per
sterilem: & xp̃c natura obstupescente ꝑ
uirginem. Ille salutem p̃dicauit: hic
contulit. Iile baptizauit in pęnitentiam.

Expanded text:
in mundi senescentis aetate; aetate, inquam, illa quae erat fide et operibus infecunda. Joannes venit desperata generatione per sterilem; et Christus natura obstupescente per Virginem. Ille salutem praedicavit; hic contulit. Ille baptizavit in poenitentiam;
Abbreviated transcription (Latin):
natalem diem quod
mus attributũ cele¬
bramiis : hodie in quã eius natalem
diem. una ac singulari celebritate ue¬
neraonur. Unde quia eum digne ex¬
tollere non ualemus humanȩ uocis of¬
ficio: predicemus eum dñicȩ attestati¬
onis oraculo: ꝓloquente xp̃o. quia int̾
natos mulierum maior non est iohe
baptista. Ipse hoc dicit: & idđo agnosce
magnificentiam laudis: ex dignitate
laudantis. Ac sic dum nemo illo eẽ ma¬
ior asseritur inter natos mulierũ: dat᷑
intelligi quod ioħes humanoꝵ fuit m̃¬
sura meritoꝵ. Iuxta hȩc in huiusmodi¬

Expanded text:
natalem diem colimmus attributum: hodie, inquam, natalem diem unica ac singulari celebritate veneramur. Unde quia eum recte extollere non valemus humanae vocis officio, praedicemus dominicae attestationis oraculo, proloquente Christo, quia inter natos mulierum non est major Joanne Baptista . Ipse hoc dicit: et ideo cognosce magnificentiam laudis ex dignitate laudantis; ac sic dum nemo illo esse major asseritur in natis mulierum, datur intelligi, quod Joannes humanorum fugit mensuram merito
Abbreviated transcription (Latin):
tumidum. elatumq reddiderat: humi¬
litate & mansuetudine complanetur.¬
quod iniquitas deprauauerat. directio¬
ne iusticiȩ corrigatur: quod malicia ex¬
asꝑauerat. bonitatis grã tempere tur. In¬
ter hȩc studia inueniat in nob̾ spc̃ dñi¬

Expanded text:
tumidum elatumque reddiderat, humilitate et mansuetudine complanetuniquitas depravaverat, directione justitiae corrigatur; quod malitia exasperaverat, bonitatis gratia temperetur. Inter haec studia inveniat nos Ch
Abbreviated transcription (Latin):
Ego uoxclamantis: uoxp̃conis uidicem
loquitur: clamor indicium cõminatur.
lis implebitur. & omis mons & collis hu-¬
miliabitur. Hoc est quod aliis uerbis e¬
uuangłista cõmemorat. Qui se exaltat

Expanded text:
Ego vox clamantis. Vox praeconis judicem loquitur, clamor judicium comminatur. lis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur . Hoc est ergo quod aliis verbis Evangelista commemorat, Qui se exaltat,
Abbreviated transcription (Latin):
uox clamantis indeserto: hoc ẽ dicere.
non sum ego uerbum quod erat in pͥnci¬
pio ds̃ apud dm: sed uox potuis. idest
ministra sum uerbi: ut ꝑme ad auditꝰ
hominum. sensumq ꝑueniat. Unde
beatus baptista pari humilitate ꝓnun¬
tiat: illum oportet crescere me autem

Expanded text:
x clamantis in deserto : hoc est dicere, Non sum ego Verbum quod erat in principio Deus apud Deum; sed vox potius, id est, minister sum Verbi, ut per me ad auditus hominum sensusque perveniat. Unde beatus Baptista pari humilitate pronuntiat, Illum oportet crescere; me autem
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlo uenit & supra om̃s est. illa in cru¬
ce exaltatio que sub diuo & om̃i erpec¬
tante populo facta ẽ: aperte denuntiat.
Exaltatus quippe in cruce. caput erec¬
tum ad cȩlos tenuit: manus supͣ terrar
ad aquilonem tetendit. & austrum: ut
& celi se eẽ dominum. et uniuersam
terram. omnesq porestates aerias suȩ
ditiomi subditas. ipso etiam corꝑis situ si¬
guraret. Iñfima crucis ipsius terrȩ ab¬
dita penetrabant. ut inferorum regnũ
passione illius transfixum ac destructũ
c̃ẽ signaret᷑. Regem hunc ẽẽ credentiũ
scripto in cruce titulo astantes hebixi.
grei & romani legebant: ut uidelicq
eius imꝑium appaieret. ꝑ om̃s gentes.
uiter una sententia complectitur dicens.
factus est obediens usq ad mortem:
mortem autem crucis. Propter quod et

Expanded text:
coelo venit, et supra omnes est, illa in crucoelo venit, et supra omnes est, illa in cruce exaltatio quae sub divo et omni spectante populo facta est, aperte denuntiat. Exaltatus quippe in cruce, caput erectum ad coelos tenuit, manus super terras ad aquilonem tetendit et austrum, ut et coeli se esse Dominum, et universam terram omnesque potestates aereas suae ditioni subditas ipso etiam corporis situ figuraret. Infima crucis ipsius terrae abdita penetrabant, ut inferorum regnum passione illius transfixum ac destructum esse signaretur. Regem hunc esse credendum scripto in cruce titulo, astantes Hebraei, Graeci et Romani legebant, ut videlicet ejus imperium appareret per omnes gentes  breviter una sententia complectitur, dicens: Factus est obediens usque ad mortem, mortem autem crucis. Propter quod et
Abbreviated transcription (Latin):
diuerso ordine consummari. certa su¬
pnȩ ꝓuisionis dispensatione gestum
est. ut uidẽlicet redemptor nr̃ extra
portam passus ciuitatis. cinicto assis¬
bente põpulo subleuaret᷑ in crucem:
precursor uero eius collectis in domũ
conuiuii magistratibus atq optimatib
plebis. misso tantum spiculatore. in ab¬
dito carceris capite truncaretur. Et qͥde
congruum uidebatur. ut mysterium do¬
minice crucis crucifixus prȩfigurare
lohannes.S quia idem iohannes testi¬
monium dõmino ꝑhibens aiebat. illũ
oportet crẽscere me autem minui. hoc
uerum oporcet intelligi: me autẽ quẽ
q qualitatem. dispar modus passionis
insinuat: non in carnificum potestate
constitutus: sed celesti ratione ꝓuisus.
Quia enim ĩterum dicit idem iohan¬
est: prefatam miriorationem eius qui
de terra est decollatio illa in carcere.
& in obscuro patrata cãpitis ablatio de¬
signat. Porro crementum eius qui de

Expanded text:
diverso ordine consummari, certa sudiverso ordine consummari, certa supernae pro visionis dispensatione gestum est: ut videlicet Redemptor noster extra portam civitatis cuncto assistente populo, sublevaretur in crucem; praecursor vero ejus collectis in domum convivii magistratibus atque optimatibus plebis, misso tantum spiculatore, in abdito carceris, capite truncaretur. Et quidem congruum videbatur ut mysterium dominicae crucis crucifixus praefiguraret Joannes; sed quia idem Joannes testimonium Domino perhibens aiebat: Illum oportet crescere, me autem minui, hoc verum oportet intelligi, me autem quem sque qualitatem, dispar modus passionis insinuat, non in carnificum potestate constitutus, sed coelesti ratione provisus. Quia enim iterum dicit idem Joanest , praefatam minorationem ejus qui de terra est, decollatio illa in carcere et in obscuro patrata capitis ablatio designat. Porro crementum ejus qui de
Abbreviated transcription (Latin):
tionis & mortis. ostendit: qui ut script᷑a
ait. & si coram hominib tormenca pas¬
sus÷ spes illius immorcalitate plena ẽ.
Cuius diem natalis merito festa celebri¬
tate repetimus. quem ipse propͥa pas¬
sione nobis sollempnem reddidit: quẽ
roseo sangumis sin fulgore decorauit.
Merito memoriam illius cum sp̃itali
gaudio ueneramur: qui testimonium
conclusit. Peque enim dubitandum
est quia beat᷑ iohannes pro redemptoris
nr̃i quem p̾currebat testimonio. carce¬
rem & uincula sustinuit. pro ipso & ani¬
mam posuit. Cui non ẽ dictum a ꝑse¬
cutore ut xp̃m negaret. s ut ueritatem
reticeret: & tamen ꝓ.xp̃o occubuit. ¶a
enim. xp̃c ipse ait. Ego sum ueritas. Idõ
utiq pro. xp̃o: quia pro ueritate sangui¬
nem fudit. & cui nascituro. predicaturo
baptizaturo. prius nascendo. predicando.
ac baptizando testimoniũ ꝑhibebat:
hunc etiam passũrum. prior ipse pat¬
endo signauit. Quorum tam̃ passiones

Expanded text:
tionis et mortis ostendit, qui ut Scriptura tionis et mortis ostendit, qui ut Scriptura ait: Et si coram hominibus tormenta passus est, spes illius immortalitate plena est . Cujus diem natalis merito festa celebritate repetimus, quem ipse propria passione nobis solemnem reddidit, quem roseo sanguinis sui fulgore decoravit: merito memoriam illius cum spirituali gaudio veneramur, qui testimonium conclusit. Neque enim dubitandum est quia beatus Joannes pro Redemptoris nostri, quem praecurrebat, testimonio, carcerem et vincula sustinuit, pro ipso et animam posuit: cui non est dictum a persecutore ut Christum negaret, sed ut veritatem reticeret, et tamen pro Christo occubuit. Quia enim Christus ipse ait: Ego sum veritas , ideo utique pro Christo, quia pro veritate sanguinem fudit: et cui nascituro, praedicaturo, baptizaturo, prius nascendo, praedicando ac baptizando testimonium perhibebat, hunc etiam passurum prior ipse patiendo signavit. Quorum tamen passiones
Abbreviated transcription (Latin):
ponebat. Qui si capuc herodiadis pe¬
teret᷑: nulli dubium quin illud da¬
re uerãcit̾ tristis abmieret. Propter
iuram̃tum autẽ & eos qui pariter re¬
cumbebant iussit dari: misitq & de¬
collauit iohannem in carcere.
& allatum ẽ caput eius in disco.
Indignum qͥdem natãli suõ rex spec¬
taculum piebuit: qui conuocatis
ad eͣpulas pͥncipib tribuns ac dũcib
gentis spectandum in disco caput oc¬
nullus inuentꝰ est qui hõminem int̾
festa discumbentium pumri. qui ab
adulteris iustum. qui iudiceni a reis
capite plecti uetaret: presertim cũ rex
assumpta specie mȩsticiȩ. coactum se
hoc fãcere protestaret᷑: essetq oportunũ
cohortatu conuiuantium a promisso sc̃e¬
lere reuocari deberet. si non illum hec
de industria prestrinrisse cognõscerent
immo ipsos quoq par eiusdem sceleris
amor irretiret. S dignam suꝑnis as¬
pec̾tibus uirtutem sui certaminis beatꝰ
p̃cursor dominioȩ natiuitatis predica¬

Expanded text:
ponebat: qui si caput Herodiadis peponebat: qui si caput Herodiadis peteretur, nulli dubium quia nec re veraciter tristis abnueret. Propter juramentum autem, et eos qui pariter recumbebant, jussit dari: misitque, et decollavit Joannem in carcere, et allatum est caput ejus in disco. Indignum quidem natali suo rex spectaculum praebuit, qui convocatis ad epulas principibus, tribunis ac ducibus gentis, spectandum in disco caput ocnullus inventus est qui hominem inter festa discumbentium puniri, qui ab adulteris justum, qui judicem a reis capite plecti vetaret: praesertim cum rex assumpta specie moestitiae, coactum se hoc facere protestaretur, essetque opportunum quod hortatu convivantium a promisso scelere revocari deberet, si non illum haec de industria praestruxisse cognoscerent, imo ipsos quoque par ejusdem sceleris amor irretiret. Sed dignam supernis aspectibus virtutem sui certaminis beatus praecursor dominicae nativitatis, praedica
Abbreviated transcription (Latin):
tio est: sed confẽssio sceleris. Hec ẽtenĩ
est suꝑm iustĩcia iudicii. ut plerũq
rẽprobi & agnoscant se & fateantur
errasse. certamq erroris sui penitũ¬
dinem gerant. nec tamen aberran¬
do quiescant : quãtinus eadem con¬
fessiõne ac penitentia contͣ se ipsi
testimomum dent. quia non nescii
delinquunt. dũm a peccãto qͦd cul-
tiũs ꝑeant. quo fõueam perditioĩs
quam p̃uidẽre u̾alu̾ẽrũnt. declinã
ticia herõdis. qualis penitentia
pharahonis & uudȩ: quorum quisq
facĩnora sua postquam accusante
conscĩentia inuĩtus prodidit. uecors
augmentauit. Itaq herodes caput io¬
hannis petitus. tristiciam quidem p̾¬
rendebat in uultũ qua se ipse damp¬
naret: ostendendo cunctis liquido.
quia insontem nouerat & scm̃: quẽ
erat neci datũrꝰ uerum si diligenti
cor nefandum inspĩcimus: lȩtabat᷑
occulte quod ea perebant᷑ que & an¬
tea fãcere si ercusabilicer posset dis¬

Expanded text:
tio est, sed confessio sceleris. Haec etenim tio est, sed confessio sceleris. Haec etenim est superni justitia judicii, ut plerumque reprobi et agnoscant se, et fateantur errasse, certamque erroris sui poenitudinem gerant, nec tamen ab errore quiescant, quatenus eadem confessione ac poenitentia contra se ipsi testimonium dent: quia non nescii delinquunt, dum a peccato quod culpatius pereant quo foveam perditionis quam praevidere valuerant declinaretitia Herodis, qualis poenitentia Pharaonis et Judae: quorum quisque facinora sua postquam accusante conscientia invitus prodidit, vecors augmentavit. Itaqannis petitus, tristitiam quidem praetendebat in vultu, quia se ipse damnaret, ostendendo cunctis liquido quia insontem noverat et sanctum, quem erat neci daturus. Verum si diligentius cor nefandum inspicimus, laetabatur occulte quod 578 ea petebatur quae et antea facere, si excusabiliter posset, dis
Abbreviated transcription (Latin):
in uagĩnam: neq aliquid culpe se ta¬
li ꝑiurio contrarisse doluit. Iurauit he¬
ro̾des dare saltatrici quodcumq pos¬
tulasset. ab eo: & ne ꝑiurus diceretur a
conuiuis. ipsum conuiuiũ sanguine
polluit: dum prophe mortem saltati¬
õnis piȩmium fecit. Non solum in
iurando s & in om̃i quod ãgimus hȩc
est moderatio. sollertiꝰ obseruanda. ut si¬
in tasẽ forte lapsum uersũti hostis incidẽ¬
rimus insiduis. ex quo sine ãtiquo pe¬
cãti contãgio sũngere non possimus. il¬
lum põtius euadendi ãditum petamꝰ¬
nossit in quo minus pericuti nos per¬
pessũ  ros ẽẽ cernimus. urta erem¬
plum eoꝵ qui hostĩtib clausis muris
dum euãdere desiderant . s. portarũ
omnium accessum sibi interdictũ
considerant: ibi necesse est desilien¬
di locum ẽligant. ubi mũro existen¬
te breuiore. minimũ ꝑiculi cadentes
put iohannis baptistȩ. Et contristã¬
tus est rex. Tristicia regis non ablu¬

Expanded text:
in vaginam, neque aliquid culpae se tain vaginam, neque aliquid culpae se tali perjurio contraxisse doluit . Juravit Herodes dare saltatrici quodcunque postulasset ab eo, et ne perjurus diceretur a convivis, ipsum convivium sanguine polluit, dum prophetae mortem saltationis praemium fecit. Non iurando, sed etiam in omni, quod agimus, haec est moderatio sollertius observanda, ut, si talem forte lapsum versuti hostis inciderimus insidiis, ex quo sine aliquo peccati contagio surgere non possimus, illum potius evadendi aditum petamus, in quo minus periculi nos perpessuros esse cernimus iuxta exemplum eorum, qui hostilibus clausi muris, dum evadere desiderant, sed portarum omnium accessum sibi interdictum considerant, ibi necesse est desiliendi locum eligant, ubi muro existente breviorè minimum periculi cadentes put Joannis Baptistae: et contristatus est rex. Tristitia regis non absolu
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Quantum uero temeritatem iuran¬
diiuitare debeamus. & ipse in euuangłio
dõminus. & ĩacobus in epłã sua docet di¬
cens. Ante omnia autem fratres mei nolĩ
te iurare neq per celum neq ꝑ terram:
neq aliud quodeumq iuramentum.
Sit autem sermo uester. est. est. nonnon.
ut non sub iudicio decidatis: illo uide
licet iudicio sub quo dẽcidit. herodes:
ut uel peierare uel ob ꝑiurium cauen¬
dum. aliud necesse haberet patrãre fla¬
gitium. At si aliquid forte nos incautiꝰ ns
iurasse contigerit. quod obseruãtum
scilicet peiorem uergat in exitum. lĩ¬
bere illud consilio salubriore. mutanͣ¬
dum nouerimus. ac magis instante ne¬
cessitate peierandum nobis. quam pro
uitando ꝑĩculo in aliud crimen g̃uiũ.
eẽ diuertendum.Dẽniq: iurauit dauid
ꝑ dñm occidere nabal uirum stultum
& impium. atq omnia quȩ ad illum ꝑ¬
tinẽrent demoliri: sed ad primam in¬
tercessionem abigail fẽmine prudentis
mox remisit minas: reuocauit ensem

Expanded text:
. Quantum vero temeritatem iurandi vitare debeamus, et ipse in evangelio dominus et Iacobus in epistola sua docet, dicens: Ante omte jurare neque per celum neque per terram neque per aliud quodcumque juramentum. Sit autem verbum vestrum est est: non non: ut non sub judicio licet judicio sub quo decidit Herodes, ut vel pejerare, vel ob perjurium cavendum aliud necesse haberet patrare flagitium. At si aliquid incautius forte nos jurasse contigerit, quod observatum scilicet pejorem vergat in exitum, libere illud consilio salubriore mutandum noverimus, ac magis instante necessitate pejerandum nobis, quam pro vitando perjurio in aliud crimen gravius esse divertendum: Denique juravit David per Dominum occidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia quae ad illum pertinent demoliri: sed ad primam intercessionem Abigail feminae prudentis, mox remisit minas, revocavit ensem
Abbreviated transcription (Latin):
pbr simul cum diacono cyriaco & uu¬
ait.  Iullus hoc nouerit: & nequis
urm̃ audeat contingere. Dixitq ei ciri¬
acus diaconus. Quando acceleraueris¬
uenire: Et ille. Cras inquit adueniã.
Nostero autẽ die cum presbiteris & dia¬
conibus episcopus uenit: & intrantes
locum procidentes in facies suas adora
qui cum ep̃o uenerant: infidelit̾ motꝰ
ait. Unde certum ẽ quod caput prec¬
soris existat: Ontens ergo manum ut
sitq manus eius ad os hydrie: nec eã
abstrahere ualuit. Instant̾ aut̃ ab om¬
re: sed ita ꝑmansit inualida. Episcopus
autem cum uniuersis qui secum uene¬
rant: accipiens hydriam cum sc̃õ the¬
auro ibi reposito collocauic interim in
diaconio. id ẽ in secretario scẽ ecclesiȩ¬

Expanded text:
imul cum diacono Cyriaco et Juait: « Nullus hoc novit, et quis vestrum audeat contingere? » Dixitque ei Cyriacus diaconus: » Quando venire dignaris? » et ille, « cras, inquit, adveniam. » Postera autem die cum presbyteris et diaconis episcopus venit, et intrantes ad locum, procidentes in facies suas adoravqui cum episcopo venerant, infideliter motus, ait: « Unde hoc certum est, quod caput Praecursoris existat? » Mittensque manum ut manus ejus hydriae, nec eam extrahere valuit. Instanter autem ab omre, sed ita permansit invalida. Episcopus autem, cum universis qui secum erant, accipiens hydriam cum sancto thesauro ibi reposito, interim in diaconio, id est in secretario ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
casti hominem ad iurationem: quem
sciebas salsum eẽ iuraturum: Respon¬
est cedi. Cesus est tam grauiter: ut in dor¬
so euigilantis. uestigia plagarum appare¬
ant. S dictum est illi postea quam em̃¬
datus est. Parcitur innocentiȩ tuȩ: de cȩ¬
tero caue ne facias. fecit ille quid̾e mag¬
num peccatum : & emendatus est. Sed
multo grauius peccatum faciet: qui p̃
istum meum sermonem. & istam meam
ammonitionem & exhortationem tale
aliquid fecerit. Cauere a falsa iuratione:
cauere a temeraria uiratione. Ab his du¬
obus malis securissimi cauetis: si consue¬
tudinem uirandi a uobis abstu leritis.

Expanded text:
casti hominem ad jurationem, quem casti hominem ad jurationem, quem sciebas falsum esse juraturum? Responest caedi. Caesus est tam graviter, ut in dorso evigilantis vestigia plagarum apparerent. Sed dictum est illi, postquam emendatus est: Parcitur innocentiae tuae, de caetero cave ne facias. Fecit quidem ille grave peccatum, et emendatus est: sed multo gravius peccatum faciet, qui post istum meum sermonem et istam meam admonitionem et exhortationem tale aliquid fecerit. Cavete a falsa juratione, cavete a temeraria juratione. Ab his duobus malis securissime cavebitis, si consuetudinem jurandi a vobis abstuleritis.
Abbreviated transcription (Latin):
re prouocauit & suam. Scis uerum esse
quod dicis. falsum eẽ quod ille dicit: et
iurare compellis : Ecce iurat. ece per¬
iurat: ecce perit: tu quid inuenisti:
Auiquid dicam quod numquam dixi
caritati ur̃e: in hoc populo quod con¬
tigit in hac ȩccłia. fuit hic homo qui¬
dam simplex. innocens. bene fidelis. a
Tutumlimeni quis ur̃m non nouit: qͥ
ciues estis: Ab illo audiui quod dico. Ness¬
cio quis negauit ei uel quod commenda¬
uerat. uel quod ei debebatur. & hominis
fidei se cominisit: commotꝰ prouocauit
eum ad uisiurandum. Ille urauit. iste ꝑ¬
didit. S isto ꝑdente: iste penitꝰ periit. Di¬
cebat gͦ iste tutuslimeni homo grauis &
fidelis. ipsa nocte exhibitum se fuisse ad
iidicem: & cum magno impetu atq t̃¬
rore ꝑuenisse ad prȩsidentem excelsum
quendam & ammirabilem uirum. eui
parebat officium similit̾ excelsoꝵ nssũ
fuisse ꝓturbatum retro reuocari: & int̾¬
rogatum fuisse his uerbis. Quare ꝓuo¬

Expanded text:
re provocavit, et suam. Scis verum esse re provocavit, et suam. Scis verum esse quod dicis, falsum esse quod dicit ille, et jurare compellis. Ecce jurat, ecce perjurat, ecce perit, tu quid invenisti? Aliquid dicam, quod nunquam dixi Charitati vestrae, in hoc populo, quod contigit in hac ecclesia. Fuit hic homo quidam simplex, innocens, bene fidelis, a Tutumlymeni quis vestrum non novit, qui cives estis? Ab illo audivi quod dico. Nescio quis negavit ei, vel quod commendaverat, vel quod ei debebatur; et hominis fidei se commisit. Commotus provocavit eum ad jusjurandum. Juravit ille, iste perdidit: sed isto perdente, ille penitus periit. Dicebat ergo iste Tutuslymeni homo gravis et fidelis, ipsa nocte exhibitum se fuisse ad judicem, et cum magno impetu atque terrore se pervenisse ad praesidentem excelsum quemdam et admirabilem virum, cui parebat officium similiter excelsorum, jussum fuisse perturbatum retro revocari, et interrogatum fuisse his verbis: Quare provo
Abbreviated transcription (Latin):
uerit ad uirationem. ut forte sic sibi ex¬
istimet satissieri posse. si iuraueris de
illa re. quam te putat commisisse aut
secisse. & forsitan non fecisti ne rema¬
neat. in illo mala suspicio: si uiraueris.
cu non sic peccasti quomodo ille qui
ꝓuocauit : quia dixit dominꝰ iħc. Sit
in ore ur̃o. est. est. nonnon. si qͥd ampliꝰ
est: a malo est. Loquebatur ergo de iura¬
tione. ubi nos intelligere uoluit ipsam
iurationem a malo esse. si ab alio ꝓuoca¬
tus fueris. ab ipsius malo erit quod ui¬
ras. non a tuo. Et est hoc prope a malo
communi generis humani: quoniam
corda nr̃a uidere non possumus. Na
si corda nr̃a uideremus cum uraremus
quando a nobis erigeretur uiratio: quan¬
do uideret᷑ oculis proximi ista cogitati¬
Ille aut qui hominem ꝓuocauit ad
iurationem. & scit eum falsum esse u-¬
raturum: uincit homicidam. quia ho¬
micida corpus occisurus ẽ. ille animã:
mino duas anmas: & eius quem uira¬

Expanded text:
verit te ad jurationem, ut forte sic sibi exverit te ad jurationem, ut forte sic sibi existimet satisfieri posse, si juraveris de illa re quam putat te commisisse aut fecisse, et forsitan non fecisti; ne remaneat in illo mala suspicio, si juraveris tu, non sic peccas quomodo ille qui te provocavit: quia dixit Dominus Jesus, Sit in ore vestro, Est, est; Non, non. Si quid amplius est, a malo est . Loquebatur autem de juratione, ubi nos intelligere voluit ipsam jurationem a malo esse. Si ab alio provocatus fueris, ab ipsius malo erit quod juras, non a tuo. Et hoc est prope a malo communi generis humani, quoniam corda nostra videre non possumus. Nam si corda nostra videremus, cui juraremus? Quando a nobis exigeretur juratio, quando videretur oculis proximi ipsa cogitatiIlle autem qui hominem provocavit ad jurationem, et scit eum falsum esse juraturum, micida corpus occisurus est, ille animam, imo duas animas, et ejus quem jura
Abbreviated transcription (Latin):
inueniretur a saule & occideret᷑: & qͦ¬
dam die ab homine diuite. qui uocaba¬
tur nabal & tondebat oues suas peti¬
uit sustentaculum uictus sibi: & eis qͥ
cum illo erant. Iurauit dauid eum oc¬
cisurum se esse. Erat enim armatus.
et quod facile fuerat & iuste facere. ira
persuademe uidebatur. incautꝰ fudit
iurationem. & cepit ut faceret quod
uirarat: occurrit abigail uxor nabał:
& tulit ei necessaria quȩ poposcerat.
Simpliciter eum rogauit & flexit: &¬
a mariti sanguine reuocauic. Itrauit
temere: s: non impleuit iurationem
deo ad monendos uos. Ecce sc̃s dauid
non quidem iratus sanguiuem hoĩs
fudit: s eum falsum iurasse negare qͥs
poterit : De duob peccatis elegit mi¬
nuis. S: minus fuit illud: in compara¬
tione peioris. Nam ꝑ ipsum appen¬
sum magnum malum est falsa uira¬
tio. Prius gͦ laborare debetis & conflige¬
re aduersus consuetudinem urãm ma¬
de orib urĩs. Siquis autem ce prouoca¬

Expanded text:
inveniretur a Saüle, et occideretur. Et quoinveniretur a Saüle, et occideretur. Et quodam die ab homine divite, qui vocabatur Nabal, et tondebat oves suas, petivit sustentaculum victus, sibi et eis qui cum illo erant. Immicisurum se esse. Erat enim armatus. Et quod facile fuerat, et juste facere ira persuadente videbatur, incautus fudit jurationem; et coepit ire, ut faceret quod juraverat. Occurrit Abigail uxor Nabal, et tulit ei necessaria quae poposcerat. Suppliciter eum rogavit, flexit, et a mariti sanguine revocavit . Juravit temere, sed non implevit jurationem deo ad monendos vos. Ecce sanctus David, non quidem iratus sanguinem hominis fudit; sed eum falsum jurasse negare quis poterit? De duobus peccatis elegit minus: sed minus fuit illud in comparatione majoris. Nam per se ipsum appensum, magnum malum est falsa juratio. Prius ergo laborare debetis, et confligere adversus consuetudinem vestram mado iste alius. Si quis autem provoca
Abbreviated transcription (Latin):
offenderet ꝑurando: deum offendit se¬
uiendo. Dicit michi aliquis. Quid ergõ de¬
buit herodes facere : Si dixero non debu¬
it uirare: quis non udeat hoc eum non
facere debuisse: S: non consuior de ho¬
mine utrum iurare debeat: s quid fa¬
cere debeat. qui iurauit. Ipsa est magna
deliberatio. Temere iurauit quia nesci¬
uit: tamen lapsus est quia uirauit. Ecce
puella petit cap̃t sc̃i ioħis. Nuid facere
debet herodes: Nemus iui consilium.
Si dixerimus parce iohanni ne facias
scelus: ꝑuirium suademꝰ. Si dxerimus
noli ꝑiurare. ad scelus implendum pro¬
uocamꝰ: mala conditio. Ante quam ue
moneo fr̃s meos. moneo filios meos
Quid opus est ut uemiatis ad hunc
articulum: ubi ñ possumus inue¬
nire consilumi: Tamen scripturis
chi unum exempłũ ubi uideo pium
rariam cecidisse : & maluisse non face¬
re quod uirauerat. quam uirationẽ suã
ftiso hominis sanguine implere. Cõme¬
le cum siuis ibat quacumq poterat ne

Expanded text:
offenderet perjurando, Deum offendit saeoffenderet perjurando, Deum offendit saeviendo . Dicit mihi aliquis: Quid ergo debuit facere Herodes? Si dixero, Non debuit jurare: quis non videat hoc eum non facere debuisse? Sed non consulor de homine, utrum jurare debeat; sed quid facere debeat qui juravit. Ipsa est magna deliberatio. Temere juravit: quis nesciat? Tamen lapsus est, juravit. Ecce puella petivit caput sancti Joannis: quid facere debuit Herodes? Demus illi consilium. Si dixerimus, Parce Joanni, ne facias scelus; perjurium suademus. Si dixerimus, Noli perjurare; ad scelus implendum provocamus. Mala conditio. CAPUT moneo fratres meos, moneo filios meos: quid opus est, ut veniatis ad hunc articulum, ubi non possumus invenire consilium? 2. Temeraria hi unum exemplum, ubi video pium rationem cecidisse, et maluisse non facere quod juraverat, quam jurationem suam fuso hominis sanguine implere. Commele cum suis ibat quocumque poterat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
bes testem ueritatem. ad tuam falsitatẽ.
Aliquando & nolens homo iurat: cum
melior & a peccato isto graui longe fit.
qui audit dominum xp̃m & non u¬
s graue fuit & consuetudini nr̃ȩ. Ci¬
mendo dm̃ abstuli urationem de o¬
ie nr̃o. Eoce uobiscum uiuimus: qũis
quid non consueueram cotidie urare:
A tubi legi & timui: luc̾tatus sum contra
consuecudinem meam. In ipsa luctatione:
ne dicatis quis potest: Osi ds̃ timeatur.
osi ꝑiurare expauescant. lingua frenatur.
ueritas renetur: iuratio tollitur. Propt̃
ȩnuangeliũ legeret᷑: dico caritati uestrȩ.
uidetis miserum istum herodem. iohan
tantis. daturlim se spopondit. quicquid
illa puella quȩ salcando placuerat po¬
posciss At ubi poposcit rem crudelem &
nefariam. contristatꝰ est quidem: uide¬
bat enim tantum scelus fieri. S positus
inter iurationem suam &. puellȩ petitio¬
nem. ubi uidebat cruentum facinus.i¬
bi rursus timebat reatum ꝑuirii. ne d̾m

Expanded text:
bes testem veritatem ad tuam falsitatem. bes testem veritatem ad tuam falsitatem. Aliquando et nolens homo perjurat, cum melior, et a peccato isto gravi omnino longe fit, qui audit Dominum Christum, et non juet grave fuit consuetudini nostrae. Timendo Deum abstulimus jurationem de ore nostro. Ecce vobiscum vivimus: quis quid non consueveram quotidie jurare? At ubi legi, et timui, luctatus sum contra consuetudinem meam, in ipsa luctatione ine dicatis, Quis potest? O si Deus timeatur! o si perjuri expavescant! lingua frenatur, veritas tenetur, juratio tollitur. SERMO Evangelium recitaretur, dico Charitati vestrae: videtis miserum istum Herodem, Joannetantis, daturum se promisit quidquid illa puella, quae saltando placuerat, poposcisset. At ubi poposcit rem crudelem et nefariam, contristatus est quidem; videbat enim tantum scelus fieri: sed positus inter jurationem suam et puellae petitionem, ubi videbat cruentum facinus, ibi rursus timebat reatum perjurii; ne Deum
Abbreviated transcription (Latin):
turas. sciunt quid protulerit melchisedech
sacerdos dei excelsi: quando benedixit a¬
braham.N Ion oporcet ut hec comme¬
moremus propter catecuminos fide¬
les. tamen agnoscunt quemadmodũ ante
propħatum sit: quod modo uidemus im¬
herodem penituic. quia iurauerat. Cũ¬
gͦ dominus iurauerit: quare dñs xp̃c
suos iurare prohibuit: Nico quare. Nõ
est peccatum uerum uirare. S quia gͣn¬
de peccatum ÷ falsum uirare. longe est
a peccando falsum uirandi qui om̃ino
non uirat : propinquat falsȩ uirationi
qui uel uerum uirat. Nominus gͦ quod
prohibuit iurare supra ripam te nolu¬
it ambulare: ne pes tuus in angusto
labatur & cadas. S dñs inquit iurauit.
Securus urat: qui mentiri nescit. Nõ
re moueat quia dñs iurauit: quia for¬
te non debec iurare nisi ds̃. Tu enim qͣn¬
do iuras quid facis: Testem am̃ adhi¬
bes. Tu illum: ipse seipsum. S tu homo
quia in multis falleris: plerumq adhi¬

Expanded text:
turas, sciunt quid protulerit Melchisedech turas, sciunt quid protulerit Melchisedech sacerdos Dei excelsi, quando benedixit Abraham . Non oportet ut hoc memoremus, propter catechumenos. Fideles tamen agnoscunt, quemadmodum ante prophetatum sit, quod modo videmus imHerodem poenituit quia juraverat. Cergo Dominus juraverit, quare Dominus Christus suos jurare prohibuit? Dico quare. Non est peccatum, verum jurare. Sed quia grande peccatum est falsum jurare, longe est a peccato falsum jurandi qui omnino non jurat: propinquat falsae jurationi, qui vel verum jurat. Dominus ergo, qui prohibuit jurare, supra ripam te noluit ambulare, ne pes tuus in angusto labatur, et cadas. Sed Dominus juravit, inquit. Securus jurat qui mentiri nescit. Non te moveat quia Dominus juravit; quia forte non debet jurare nisi Deus. Tu enim quando juras, quid facis? Testem Deum adhibes. Tu illum, ipse se ipsum. Sed tu homo, quia in multis falleris, plerumque adhi
Abbreviated transcription (Latin):
catum false iurationis. domniꝰ ꝓhibu¬
erit omnem iurationem. Ait enim.
Dictum÷ non ꝑuirabis. Reddes autem do¬
mino iusiurandum tuum. Ego autem
dico uobis non uirare omnino. neq
per celum quia thronus đi est: neq
ꝑterram quia scabellum pedum eius ẽ.
facere capillum tuum album aut ni¬
non. Siquid amplius est: a malo est.¬
Inuenimus autem in sc̃is scripturis
ipsum dominũ iurasse. Quando ei
usq ad immolationem filui dilecti o¬
bediuit abraham: locutꝰ est ei angłs
dñs. quoniam obaudisti uoci mee. &
non peꝑcisti filio tuo duecto propt̾¬
me: nisi benedicens benedicam te. &
implendo implebo semen tuum sicut
stellas celi. & sicut harenam maris: et
benedicentur in semine tuo om̃s gentes.
Quod udecis toto orbe terrarum xp̃ia¬
nos implere: exhibetur uerax iuratio dei.
Itemq in psaimis de dño iħu. xp̃o ꝓphe
tatum ẽ. Iurauit dñs & non penitebit
eum: tu es sacerdos in ȩcernum scd̃m or¬
dinem melchisedech. Qui nouerunt scͥp¬

Expanded text:
atum falsae jurationis Dominus prohibuerit omnem jurationem. Ait enim: Dictum est, Non perjurabis, reddes autem Domino jusjurandum tuum: ego autem dico vobis, non jurare omnino, neque per coelum, quia thronus Dei est; neque per terram, quia scabelfacere unum capillum album aut ninon: si quid amplius est, a malo estInvenimus autem in Scripturis sanctis Dominum jurasse, quando ei usque ad immolationem dilecti filii obedivit Abraham. Locutus est ei angelus  Quoniam obaudisti vocem meam, et non pepercisti filio tuo dilecto propter me, benedicens benedicam te, et implendo implebo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut arenbenedicentur in semine tuo omnes gentes . Quod videtis totum orbem terrarum Christianos implere, exhibet verax juratio Dei. Itemque in Psalmis de Domino Jetatum est, Juravit Dominus, et non poenitebit eum: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Qui noverunt Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
uisitationis. Humiliem cum iohanne. ie¬
uinẽmus. & obsecrationes faciamꝰ assidu¬
as: exultemꝰ minui coram hominib eter¬
inflari. ut bone accionis ꝓfectibus ante
illum crescere. & cum illo eraltari ualea¬
mus. qui de celo ad terras uenire digna¬
tus est: ut nos qui de terra sumus sub

Expanded text:
visitationis: humiliemur cum Joanne, jevisitationis: humiliemur cum Joanne, jejunemus et obsecrationes faciamus assiduas: exsultemus minui coram hominibus, exerinflari, ut bonae actionis perfectibus ante illum crescere, et cum illo exaltari valeamus, qui de coelo ad terras venire dignatus est, ut nos qui de terra
Abbreviated transcription (Latin):
siderabile erat talib tormenta pro ue¬
ritate temporalia perpeti: que perpe¬
tuis nouerant remĩmeranda gaudiis.
Optãbile habebat mortem. que nature ne¬
cessitate ineuitabilis imminebat: confes-¬
s o. xp̃i nomine cum palma uite ꝑhen¬
nis exciꝑe. Unde bene dicit apls. Quia
uobis donatum ÷ a xp̃o non solum ut in
eum credatis: sed etiam ut proillo patia¬
mini. Qui ido donum esse xp̃i dicit. ut
pro illo patiantur electi: quia sicut i¬
tem dicit. non funt condignȩ passiones
huius temporis. ad suꝑuenturam głam
quȩ reuelabit᷑ in nobis. Cum gͦ tam exi¬
mlos regni clestis heredes. tanta in hu¬
uis erilio mortalitatis pati uiderimus.
dum. nisi ut tantomagis humiliemur
in conspectu piz conditoris & redemptõ¬
ris nr̃i: quanto nos patenter animadũ¬
timus eos nec uitȩ imitatione sequi
posse. nec mortis: Itaq iuxta uocem
primi pastoris. humiliemur sub potenti
manu dei: ut nos exalfet in tẽmpore

Expanded text:
siderabile erat talibus tormenta pro vesiderabile erat talibus tormenta pro veritate temporalia perpeti, quae perpetuis noverant remuneranda gaudiis. Optabile habebat mortem quae naturae necessitate inevitabilis imminebat, confesso Christi nomine cum palma vitae perennis excipere. Unde bene dicit Apostolus: Quia vobis donatum est a Christo, non solum ut in eo credatis, sed etiam ut pro illo patiamini . Qui ideo donum esse dicit Christi, ut pro illo patiantur electi, quia sicut idem dicit: Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam quae revelabitur in nobis . Cum ergo tam eximios regni coelestis haeredes tanta in hujus exsilio mortalitatis pati viderimus qdum, nisi ut tanto magis humiliemur in conspectu pii Conditoris et Redemptoris nostri, quanto nos patenter animadvertimus eos, nec vitae imitatione sequi posse, nec mortis? Itaque juxta vocem primi pastoris, humiliemur sub potenti manu Dei, ut nos exaltet in tempore
Abbreviated transcription (Latin):
tu uel uictu peccasse: Cuius austeritatẽ
indum̃ti. cuius parsimoniam alimen¬
ti.euuanglica laudat historia: cuius
omne quod lõquitur. aut ueritati testi¬
monium reddit. aut eos qui contͣdict̃ ũt
redarguit: cuns oꝑa iusticie etiam qui
non amabant. uenerationi habebant:
Quis in eius precordiis peccaro pote¬
saltem humane conu̾sationis intuitu.
ualuit a uirtutis uia uel ad modicum de¬
flecti: qui totam ab ineunte pueritia ui¬
tam solitarius ꝑegit: Et tamen talis ac
ne pacis euuangelizabat: ab impiis in
uincula conicitur. Clauditur obscurita¬
te carceris. qui uenit testimonium phi¬
bẽre de lumine. quiq ab ipsa luce que
lari meruit. Quo in natis muliẽrum ma¬
ior nemo est. ad petitionem mulierum
turpissimarum: capire plẽctit᷑. Et ipse
proprio cruore baptrzatur. cui redep¬
torem mundi baptrzare. cui uocem pa
in eum descendentissuidere donatum
est. S non erat graue. mimo leue ac de¬

Expanded text:
tu, vel victu peccasse? cujus austeritatem tu, vel victu peccasse? cujus austeritatem indumenti, cujus parcimoniam alimenti evangelica laudat historia, cujus omne quod loquitur, aut veritati testimonium reddit, aut eos qui contradicunt redarguit, cujus opera justitiae etiam qui non amabant venerationi habebant? Quis in eis  Al., ejus praecordiis peccato potesaltem humanae conversationis intuitu valuit a virtutis via vel ad modicum deflecti, qui totam ab ineunte pueritia vitam solitarius peregit? Et tamen talis ac ernae pacis evangelizabat, ab impiis in vincula conjicitur; clauditur obscuritate carceris, qui venit testimonium perhibere de lumine: quique ab ipsa luce, qualari meruit, quo in natis mulierum major nemo est, ad petitionem mulierum turpissimarum capite plectitur: et ipse proprio cruore baptizatur, cui redemptorem mundi baptizare, cui vocem Patin eum descendentis videre donatum est. Sed non erat grave, imo leve ac de
Abbreviated transcription (Latin):
constat actum: ut scilicet ꝑplura loca
deportatis beati martyris reliquiis. plu¬
ra uirtutum signa fierent: pluresq ꝑme¬
moriam doctrinȩ & uitȩ illius ad fidem
ac dilectionem eius quem p̾dicabat con¬
fluerent. Inter hȩc sane consid̾andum ẽ
& attentius memoriȩ commendandũ.
los quos ad uitam regnumq p̃destinau̾t
ȩternum. in tantum ut hac uita prauõ¬
rum patitur persequutione conteri.
tot ac tantis pęnarum mortiumq ge¬
neribus consũmi: quãtinus ꝑspectis ꝑ¬
fectorum uirdrum passionib minus de
his quȩ nobis forte aduersa contigerint
doleamus: ac potius discam omne gau¬
dium existimare. cum in temptatiõnes
uarias incidẽrimus: memoria retinen¬
tes. quia quem diligit dñs castĩgat. fla¬
gellat autem omnem filium quem reci¬
pit.I Iam & si pͥncipalis sententia cõ¬
stat. quia in multis offendimus om̃s:
quis tam̃ nr̃m dicere audeat beatum
iohannem in actu riel dicto uel habi¬

Expanded text:
constat actum, ut scilicet per plura loca constat actum, ut scilicet per plura loca deportatis beati martyris reliquiis plura virtutum signa fierent, pluresque per memoriam doctrinae et vitae illius ad fidem ac dilectionem ejus quem praedicabat, confluerent. Inter haec sane considerandum est, et attentius memoriae commendandum qlos, quos ad vitam regnumque praedestinavit aeternum, in tantum in hac vita pravorum patitur persecutione conteri, tot ac tantis poenarum mortiumque generibus consumi, quatenus perspectis perfectorum virorum passionibus, minus de his quae nobis forte adversa contigerint, doleamus, ac potius discamus omne gaudium existimare, cum in tentationes varias inciderimus: memoria retinentes quia quem diligit Dominus, castigat; flagellat autem omnem filium quem recipit. Nam etsi principali sententia constat quia in multis offendimus omnes, quis tamen nostrum dicere audeat beatum Joannem in actu, vel dicto, vel habi
Abbreviated transcription (Latin):
est d̃i patris. Decollato autẽ iohanne. & al¬
lato cãpite eius in disco. sẽquit᷑ & datũ
est puelle: & tulit matͥ suȩ. Ꝙ accedentes
discipuli eius tulerunt corpus: & sepe¬
uerunt illud. & hoc ad minorationẽ
p̃cursoris dñi ꝑtinet: quod corpꝰ eius
sepulture absq cãpire datur. Namq
ut in ȩcclesiasticis inuenimus historus.
corpus eius in ciuitate samariȩ quȩ nc̃
sebaste uocatur: caput aut in iheroso¬
limis humatum est. Decollatꝰ uero ẽ in
castello quodã arabie: quod macherun¬
ta nominant. In quib uidelicet historii
hoc quoq reꝑnnus. quod caput eius
sc̃issimum longo post decouationem
tempore ab ipso reuelatum sit duob
monachis orientalibus. qui orationis
to fidelium sit honore frequentatũ. At uͦ
ossa eius tempore procedente de sama¬
ria iherosolimam translata. ac mox a¬
lexañdriam missa. nunc ibidem in ecde¬
sia quȩ nominis ipsius . honore consec̃¬
ta. seruantur. Quod diuina prouidentia

Expanded text:
est Dei Patris. Decollato autem Joanne, et allato capite ejus in disco, sequitur: Et datum est puellae, et detulit matri suae. Et accedentes discipuli ejus, tulerunt corpus ejus, et sepelierunt illud. Et hoc ad minorationem praecursoris Domini pertinet, quod corpus ejus sepulturae absque capite datur. Namque ut in ecclesiasticis invenimus historiis , corpus ejus in civitate Samaria, quae nunc Sebaste vocatur, caput autem in Hierosolymis humatum est: decollatus vero est in castello quodam Arabiae quod Macherunta nominant. In quibus videlicet historiis hoc quoque reperimus quod caput ejus sanctissimum, longo post decollationem tempore, ab ipso revelatum sit duobus monachis Orientalibus, qui orationis to fidelium sit honore frequentatum. At vero ossa ejus, tempore procedente, de Samaria Hierosolymam translata, ac mox Alexandriam missa, nunc ibidem in ecclesia quae nominis ipsius est honore consecrata, servantur. Quod divina providentia
Abbreviated transcription (Latin):
crudele spectaculum ande
oculos nr̃os constitutum
est caput sc̃i iohannis in
disco: feralis missus crudelitatis. propt̾
odium uericatis. Nuella saltat. & seuit
mater: et inter delitias & lasciuias con¬
uiuantium temere utratur: & impie
quod iuratur implet᷑. factum ẽ iohan
crescere. me autem minui. Iste minutus
capite: ille creuit in cruce. Odiũ peꝑit
ueritas. Non potuit equo animo
colerari quod homo sc̃s dei monebat: qͥ
utiq salutem eoꝵ querebat. quos sic mo¬
nebat. Rependerunt iui mala ꝓ bonis.
Quid enim ille diceret: nisi quo plenus
erat: Et quid illi re penderent: nisi qͦ
pleni erant: Ile triticum seminauit: s
spinas inuenit. Dicebat regi. Non tibi li¬
cet habere urorem frĩs tui. uincebat re¬
gem libido. tenebat apud se prohibitam
uxorem fratris sii : sed eum tamen sic li¬
cebat ut non seuiret. Honorabat enim a
quo uerum audiebat: s detestabills mu¬
lier odium concipiebat. quod aliquando
dato tempore pareret. Quando partu

Expanded text:
crudele spectaculum ante oculos nostros constitutum est, caput sancti Joannis in disco, feralis missus crudelitatis, propter odium veritatis. Puella saltat, et saevit mater: et inter delicias et lascivias convivantium temere juratur, et impie quod juratur, impletur. Factum est Joanncrescere, me autem minui . Iste minutus est in capite, ille crevit in cruce. Odium peperit veritas. Non potuit aequo animo tolerari, quod homo Dei sanctus monebat: qui utique salutem eorum quaerebat, quos sic monebat. Responderunt illi mala pro bonis. Quid enim ille diceret, nisi quo plenus erat? Et quid illi responderent, nisi quo pleni erant? Ille triticum seminavit, sed spinas invenit. Dicebat regi, Non licet tibi habere uxorem fratris tui . Vincebat enim regem libido: tenebat apud se prohibitam uxorem fratris sui. Sed eum tamen sic libebat, ut non saeviret. Honorabat eum a quo verum audiebat. Sed mulier detestabilis odium concipiebat, quod aliquando dato tempore pareret. Quando partur
Abbreviated transcription (Latin):
uini dispensatio examinis: de qua dicit᷑.
Qui nocet noceat adhũc: & qui in sordib
ẽ sordescat adhũc. At contra quod sequit᷑
ꝑsõnam conuenient  aptãtur. qui sõs ex¬
istens scĩficabatur adhuc: dum ꝑ officiũ
euuangłrzandi. ad martyrii palmam ꝑ¬
uenit. Die autem natalis herõdis. saltãtũt
filia herodĩadis. in medio: & placuit he¬
rõdi. Unde cum iuramento pollicitus ẽ
ei dare: quodcumq: postuiasset ab eo.
Tria pariter impiorum scẽlera audiuim̃
celebiatiõnem natãlis infaustam. salta¬
tionem puellȩ lasciuam: iuramentum
regis temerarium. Quib singulis opor¬
tet nos ne talia gerãmus instrui. Non
enim festis diem natalis nr̃i in memori¬
am reuocare: non ullum tempus illẽce¬
bris indulge̾re. carnalibus: s diem potiꝰ
exitus nr̃i debẽmus lãcrimis. prẽcibus.
crebrisq p̃uenire ieiũmis. Hinc ẽteñ
uir sapiens ammonet ddicens. In õmni¬

Expanded text:
vini dispensatio examinis, de qua dicitur: vini dispensatio examinis, de qua dicitur: Qui nocet, noceat adhuc: et qui in sordibus est, sordescat adhuc . At contra quod sequiturpersonam convenienter aptatur, qui sanctus existens sanctificabatur adhuc, dum per officium evangelizandi ad martyrii palmam pervenit. Die autem natalis Herodis saltavit filia Herodiadis in medio, et placuit Herodi. Unde cum juramento pollicitus est ei dare quodcunque postulasset ab eo. Tria pariter impiorum scelera audivimus: celebrationem natalis infaustam, saltationem puellae lascivam, juramentum regis temerarium, quibus singulis oportet nos, ne talia geramus, instrui. Non enim festis diem nostri natalis in memoriam revocare, non ullum tempus illecebris indulgere carnalibus, sed diem potius exitus nostri debemus lacrymis, precibus, crebrisque praevenire jejuniis, hinc etenim vir sapiens admonet, dicens: In omni