comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
chi Nunc gͥ ego nabugodonosor. laudo
et magnifico et glorifico regem cȩli: quia
omĩa oꝑa eius uera. et uiȩ eius iudicia. et
suam bibebat etatem: Precepit gͦ iam
temulentus. ut afferrentur uasa aurea &
argentea quȩ asportauerat de templo qͦd
fuerat in ierłm. et biberunt in eisrex et opti¬
mates eius. uxores et concubine eius Bibe¬
bant uinũ: et laudabant dõs suos aureos
et argenteos. et ȩreos ferreos ligneosq et la¬
pideos. In eadem hora apparuer̃ digiti
quasi manus hominis scribentis contra
candelabrũ in suꝑficie parietis aulȩ regiȩ:
Et rex aspitiebat articłos manus scribentis.
Tunc regis facies cõmutata ẽ: et cogitationes
eius ꝑturbabant eum: Et compages renũ
eius soluebantur: et genua eius ad se inui.¬
cem collidebant᷑: Exclamauit itaq rex for¬
titer ut introducerent magos chaldeos et
aruspices: Et ꝓloquens rex. ait sapientibus
babilonis Quic̃q legerit scripturã hanc &

Expanded text:
hi. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, hi. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, et magnifico, et glorifico regem coeli: Quia omnia opera ejus vera, et viae ejus judicia; et suam bibebat aetatem. Praecepit ergo jam temulentus, ut afferrentur vasa aurea et argentea, quae asportaverat Nabuchodfuerat in Jerusalem: Et biberunt in eis rex et optimates ejus, uxores et concubinae ejus. Bibebant vinum, et laudabant deos suos aureos, et argenteos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos. In eadem hora apparuerunt digiti, quasi manu hominis scribentis contra candelabrum in superficie parietis aulae regiae: et rex aspiciebat articulos manus scribentis. Tunc regis facies commutata est, et cogitationes ejus perturbabant eum; Et compages renum ejus solvebantur, et genua ejus ad se invicem collidebantur. Exclamavit itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque legerit scripturam hanc, et
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ. et cuicũq uoluerit det illud
Eadem hora sermo completus. ẽ suꝑ na
bugodonosor Ex hominib abiectus. est.
et fȩnũ ut bos comedit: et rore celi corpus
eius infectũ.ẽ. donec capilli eius insimili¬
tudinẽ aquilarũ crescerent. et ungues eiꝰ
quasi auiũ: Igitur post finem dierum
ego nabugodonosor ocłos meos ad cȩlum¬
leuaui: et sensus m̃s redditus .ẽ. michi Et
altissuno benedixi et uiuentẽ in sempit̃¬
num laudaui. et glorificaui: quia pote¬
stas eius potestas sempit̃na. et regnũ eius
bitatores t̾rȩ apud eũ in nichilũ reputa¬
ti sunt: Iuxta uoluntatẽ enĩ suã facit. tam
fecisti In ipso tempore sensus ñs reuersus
ẽ. ad me. et adhonorem regni mei decorẽ¬
q ꝑueni Et figura mea reuersa. ẽ. ad me.
et optimates mei. et magistratus mei reqͥ¬
sierunt me: Et in regno meo restitutꝰ sum.
et magnificentia amplior addita ẽ mi¬

Expanded text:
hominum et cuicumque voluerit det illud’. hominum et cuicumque voluerit det illud’. Eadem hobuchodonosor, ex hominibus abjectus est, et fenum ut bos comedit, et rore coeli corpus ejus infectum est, donec capilli ejus in similitudinem aquilarum crescerent, et ungues ejus quasi avium. Igitur post finem dierum ego Nabuchodonosor oculos meos ad cleuaui et sensus meus redditus est mihi; et Altissimum benedixi et uiuentem in sempiternum laudaui ac glorificaui, quia potestas eius potestas sempiterna et regnum eius bitatores terrae apud eum in nihilum reputati sunt; iuxta enim uoluntatem suam facit tam ifecisti? In ipso tempore sensus meus reversus est ad me, et ad honorem regni mei decoremque perveni, et figura mea reversa est ad me: Et optimates mei, et magistratus mei requisicrunt me, et in regno meo restitutus sum: et magnificentia amplior addita est mi
Abbreviated transcription (Latin):
pora mutabuntur suꝑ te: donec scias qͦd
dũetur excelsus suꝑ regnũ hominũ. et cui¬
cũq uoluerit det iltud Quod autẽ p̃cepit
ut relinqueretur germ̃ radicũ eius id ÷ ar¬
boris: regnũ tuũ tibi manebit postquam
cognoueris potestatẽ. ec̃ cȩlestem Quam¬
obrem rex consiliũ meũ placeat tibi: et
peccata tua elemosinis redime. et iniqͥta¬
tes tuas miscđiis pauꝑũ: Forsitan ignoscat
delictis tuis. Omĩa uener̃ suꝑ nabugo do¬
nosor regem: Post finem m̃siũ duodecim:
in aula babilonis deambulabat: Respon¬
ditq rex: et ait. Nonne hec. ẽ babilonina
gna quã ego edificaui in domũ regni. in
robore fortitudinis meȩ. et ingła decoris
mei: Cum adhuc sermo.eẽt in ore regis.
uox de cęlo ruit: Tibi dicitur nabugodo¬
nosor rex Regnum transut a te: Et ab
hominib te eicient: et cum bestiis feris
erit habitatio tua: Fenũ quasi bos come¬
des. et septem tempora mutabunt᷑ suꝑ te:
donec scias qͦd dñetur excelsus in regno

Expanded text:
utabuntur super te, donec scias quod dominetur Excelsus super regnum hominum, et cuicunque voluerit det illud. Quod autem praecepit ut relinqueretur germen radicum ejus, id est arboris, regnum tuum tibi manebit, postquam cognoveris potestatem esse coelestem. Quamobrem, rex, consilium meum placeat tibi, et peccata tua eleemosynis redime, et iniqutes tuas misericordiis pauperum: forsitan ignoscet delictis tuis. Omnia venerunt super Nabuchodonosor regem. Post finem mensium duodecim, in aula Babylonis deambulabat. Responditque rex, en, quam edificavi michi in domum regni, in robore fortitudinis mee et in gloria decoris mei? Cum adhuc sermo esset in ore regis, vox de celo ruit: ‘Tibi dicitur, Nabuchodonosor rex: regnum tuum transiet a te, et ab hominibus te eicient et cum bestiis et feris erit habitatio tua, fenum quasi bos comedes et septem tempora mutabuntur super te, donec scias quod excelsus dominetur in regno
Abbreviated transcription (Latin):
leuasset dexteram et sinistram suam in cȩlum. et
iurasset ꝑuiuentẽ in ȩt̃ñum : quia in tempus &
tempora. et dimidiũ temporis Et cũ completa
fuerit disꝑsio manus popli scĩ. complebunt᷑
omĩa uerba hȩc Et ego audiui. et ñ intellexi
Et dixi Dñe mi. quid erit post hȩc: Et ait:
uade daniel quia clausi sunt signatiq ser¬¬
mones: usq ad tempus p̃finitum Eligent᷑
et dealbabuntur. et quasi ignis ꝓbabunt᷑
multi. Et impie agent impii: neq uitelli¬
gent om̃ĩs impui Porro docti intelligent. &
a tempore cum ablatum fuerit iuge sacri¬
ficium et posita fuerit abominatio in deso-
ad p̃finitum et requiesce: et stabis in sorte
tua in fine dierum:
huc usq ilanielem in
hebreo uolumine legimus. Cetera quȩ secun¬
tur usq ad finem libri de theodotionis edi

Expanded text:
elevasset dexteram et sinistram suam in coelum, et elevasset dexteram et sinistram suam in coelum, et jurasset per viventem in aeternum, quia in tempus, et tempora, et dimidium temporis. Et cum completa fuerit dispersio manus populi sancti, complebuntur universa haec. Et ego audivi, et non intellexi. Et dixi: Domine mi, quid erit post haec? Et ait: Vade, Daniel, quia clausi sunt, signatique sermones, usque ad tempus praefinitum. Eligentur, et dealbabuntur, et quasi ignis probabuntur multi: Et impie agent impii, neque intelligent omnes impii, porro docti intelligent. Et a tempore cum ablatum fuerit juge sacrificium, et posita fuerit abominatio in desolatem vade ad praefinitum: et requiesces, et stabis in sorte tua in finem dierum. Hucusque Danielem in Hebraeo volumine legimus. Caetera quae sequuntur usque ad finem libri, de Theodotionis edi
Abbreviated transcription (Latin):
magnus: qui stat ꝓ filus popłi tui. Et ueniet
tempus quale ñ fuit ab eo quo gentes esse
ceperunt: usq ad tempus illud Et in temꝑe
illo saluabitur popłs tuus: omĩs qͥ inuentus
fuerit scriptus in libro Et multi de his qui
dormiunt in t̾rȩ puluere eiugilabunt: alii in
uitam ȩt̃nã. alii in opꝓbriũ ut uideant semper
Qui autẽ docti fuerint fulgebunt quasi splen¬
dor firmam̃ti: et qui ad iustitiã erudiunt
multos quasi stelle in ꝑpetuas ȩt̃nitates: Tu
autẽ daniel claude sermones: et signa librum
usq ad tempus statutũ ꝑtransibunt plurimi
et multiplex erit scientia Et uidi ego daniel:
et ecce quasi duo alii stabant. unus hinc super
ripam fluminis et alius inde ex altera ripa flu¬
minis Et dixi uiro qui indutus erat lineis qui
stabat suꝑ aquas fluminis: Usqueqͦ horum
finis mirabilium : Et audiui uirũ qui indutus
lineis erat qui stabat suꝑ aquas fluminis. cum

Expanded text:
magnus, qui stat pro filiis populi tui: et veniet magnus, qui stat pro filiis populi tui: et veniet tempus quale numquam fuit ab eo quo gentes esse coeperunt usque ad tempus illud. Et in tempore illo salvabitur populus tuus, omnis qui inventus fuerit in libro scriptus. Et multi de his qui dormierunt in terrae pulvere, evigilabunt: alii in vitam aeternam; alii opprobrium ut videant semper. Qui autem docti fuerint, fulgebunt quasi splendor firmamenti: Et qui ad justitiam erudiunt multos, quasi stellae in perpetuas aeternitates. Tu autem, Daniel, claude sermones, et signa librum: usque ad tempus statutum: Pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia. et vidi ego Daniel, et ecce quasi alii duo stabant: Unus hinc super ripam fluminis, et alius inde ex altera ripa fluminis. Et dixi viro, qui indutus erat lineis, qui stabat super aquas fluminis: Usquequo finis horum mirabilium? Et audivi virum, qui indutus erat lineis, qui stabat super aquas fluminis, Cum
Abbreviated transcription (Latin):
in multis: et t̾ram diuidet gratuito Et in tẽꝑe
p̃funto p̃liabitur aduersũ eũ rex austri Et
quasi tempestas ueniet contra illũ rex aquilo¬
nis: in currib et in equitib in classe magna:
Et ingredietur t̾ras et conteret: et ꝑtransiet Et
introibit in t̾ram głosam: et multȩ corruent:
hȩ autẽ solȩ saluabuntur de manu eius: edom
et moab. et pͥncipiũ filiorũ ammon Et emit¬
tet manũ suã in tras: et t̾ra egipti ñ effugiet:
Et dominabitur thesaurorũ auri et argenti.
et in omib p̃ciosis egipti Plibiam quoq et
ethiopiam ꝑtransibit: et fama ꝑturbabit eũ
ab oriente et ab aquilone Et ueniet in multi¬
tudine magna: ut conterat et int̾ficiat pluri-¬
mos Et siget tabernacłm apedno. int̾ maria:
suꝑ montem inclitũ et scm Et ueniet usq
ad sũmitatẽ eius. et nemo auxiliabitur ei In¬
tempore autẽ illo consurget michael pͥnceps

Expanded text:
in multis, et terram dividet gratuito. Et in tempore in multis, et terram dividet gratuito. Et in tempore praefinito praeliabitur adversus eum rex austri, et quasi tempestas veniet contra illum rex aquilonis, in curribus, et in equitibus, et in classe magna, et ingredietur terras, et conteret et pertransiet. Et introibit in terram gloriosam, et multae corruent: Hae autem solae salvabuntur de manu ejus; Edom, et Moab, et principium filiorum Ammon, Et mittet manum suam in terras: et terra Aegypti non effugiet. Et dominabitur thesaurorum auri et argenti, et in omnibus pretiosis Aegypti: Per Libyam quoque et Aethiopiam transibit. Et fama turbabit eam ab oriente et ab aquilone: et veniet in multitudine magna, ut conterat et interficiat plurimos. Et figet tabernaculum suum Apedno inter maria, super montem inclytum et sanctum: Et veniet usque ad summitatem ejus, et nemo auxiliabitur eionsurget Michael princeps
Abbreviated transcription (Latin):
gladio et in flamina: in captiuitate et in rapina
dierum: Cumq corruerint. subleuabunt᷑ auxi¬
lio paruulo: et applicabuntur eis plurimi frau¬
dulenter: Et de eruditis ruent: ut conflantur et
eligantur. et dealbentur usq ad tempꝰ p̃finitum
quia adhuc aliud tempus erit Et faciet iuxta
uoluntatem suam rex: et eleuabitur et magnifi¬
cabitur aduersum omnẽ dm̃ Et aduersũ dm̃
deorũ loquetur magnifica: et dirigetur donec
compleatur iracundia: ꝑpetrata ẽ. quippe defi-¬
nitio. et dm̃ patrũ suorũ ñ reputabit: et erit in
concupiscentiis feminarũ: Nec quẽquã deorũ
curabit: quia aduersũ uniuersa consurget Dm̃
autẽ maorim in loco suo uenerabitur: et dmñ
quẽ ignorauer̃ patres eius colet auro et argen¬
to. et lapide p̃cioso. rebq p̃ciosis Et faciet et
muniat maorim cũ dõ alieno quẽ cognouit.
et multiplicabit głam Et dabit eis potestatẽ

Expanded text:
gladio, et in flamma, et in captivitate, et in rapina gladio, et in flamma, et in captivitate, et in rapina dierum. Cumque corruerint, sublevabuntur auxilio parvulo: et applicabuntur eis plurimi fraudulenter. Et de eruditis ruent, ut conflentur, et eligantur, et dealbentur usque ad tempus praefinitum: quia adhuc aliud tempus erit. Et faciet juxta voluntatem suam rex, et elevabitur, et magnificabitur adversum omnem Deum: Et adversum Deum deorum loquetur magnifica, et dirigetur, donec compleatur iracundia; perpetrata quippe est definitio. Et Deum patrum suorum non reputabit, et erit in concupiscentiis feminarum, nec quemquam deorum curabit; quia adversum universa consurget. Deum autem Maozim in loco suo venerabitur: et Deum, quem ignoraverunt patres ejus, colet auro, et argento, et lapide pretioso, rebusque pretiosis. Et faciet, ut muniat Maozim cum Deo alieno, quem cognovit, et multiplicabit gloriam, et dabit eis potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
eius oppͥmetur: et cadent intfecti eius plurimi
Duorũ quoq regum cor erit ut malefaciant. &
ad m̃sam unam m̃datiũ loquentur: Et ñ ꝓ fici¬
ent quia adhuc finis in aliud tempus Et reuer¬
tetur in t̾ram sitam cũ opib multis. et cor eius ad¬
uersum testam̃tũ sc̃m Et faciet: et reuertetur
in t̾ram sitam: Statuto tempore reuertetur &
uemiet ad austrum: et ñ erit pͥori simile. nouis¬
simũ Et uenient suꝑ eũ trieres. et romani: et
ꝑcutietur: Et reuertetur et indignabitur ẽtra
testam̃tum scũarii: et faciet: Reuerteturq et
cogitabit aduersũ eos qui dereliquerant te¬
stam̃tũ scũarii. et brachia ex eo stabunt: et pol¬
luent sc̃uariũ fortitudinis. Et auferent uige sa¬
crificiũ: et dabunt abominationes in desolationẽ
Et impu in testam̃tũ simulabunt fraudulenter
Popłs autẽ sciens dm̃ suũ obtinebit et faciet et
docti in popło docebunt plurimos Et ruent in

Expanded text:
ejus opprimetur: et cadent interfecti plurimi. ejus opprimetur: et cadent interfecti plurimi. Duorum quoque regum cor erit, ut malefaciant, et ad mensam unam mendacium loquentur, et non proficient: quia adhuc finis in aliud tempus. Et revertetur in terram suam cum opibus multis: et cor ejus adversum testamentum sanctum, et faciet, et revertetur in terram suam. Statuto tempore revertetur, et veniet ad austrum: et non erit priori simile novissimum. Et venient super eum Trieres et Romani: et percutietur, et revertetur, et indignabitur contra testamentum sanctuarii, et faciet: Reverteturque et cogitabit adversum eos, qui dereliquerunt testamentum sanctuarii, Et brachia ex eo stabunt, et polluent sanctuarium fortitudinis, et auferent juge sacrificium, et dabunt abominationem in desolationem, Et impii in testamentum simulabunt fraudulenter: populus autem sciens Deum suum, obtinebit et faciet. Et docti in populo docebunt plurimos: et ruent in
Abbreviated transcription (Latin):
et indignus decore regio: Et in paucis dieb con-¬
teretur ñ in furore nec in p̃lio Et stabit in locoeiꝰ
despectus: et ñ tribuetur ei honor reguis Et ue¬
niet clam: et obtinebit regnũ in fraudulentia &
brachia pugnantis expugnabantur a facie eius
et conterentur: insuꝑ et dux federis: Et post ami¬
cicias cũ eo faciet dolum: Et ascendet ec suꝑabit
in modico popło: et abundantes et uberes urbes
ingredietur: Et faciet quȩ ñ fecerunt patres eius:
et patres patrũ eius Rapinas et p̃dam et diuitias
eorũ dissipabit: et contra firiissimas cogitatio¬
nes iniet Et hoc usq ad tempus: Et concitabit᷑
fortitudo eius: et cor eius aduersum regem au-¬
stri in exercitu magno. et rex austri ꝓuocabitur
ad bellum multis auxilis: et fortib nimis et non
stabunt: quia mibunt aduersus eũ confilia. et
comedentes panẽ cũ eo conterent illũ Exercitꝰq

Expanded text:
et indignus decore regio: et in paucis diebus conet indignus decore regio: et in paucis diebus conteretur, non in furore, nec in praelio. Et stabit in loco ejus despectus, et non tribuetur ei honor regius: et veniet clam, et obtinebit regnum in fraudulentia, Et brachia pugnantis expugnabuntur a facie ejus, et conterentur: insuper et dux foederis. Et post amicitias, cum eo faciet dolum: et ascendet, et superabit in modico populo. Et abundantes et uberes urbes ingredietur; et faciet quae non fecerunt patres ejus, et patres patrum ejus: Rapinas, et praedam, et divitias eorum dissipabit, et contra firmissimas cogitationes inibit: et hoc usque ad tempus. Et concitabitur fortitudo ejus, et cor ejus adversum regem austri in exercitu magno: Et rex austri provocabitur ad bellum multis auxiliis, et fortibus nimis: et non stabunt, quia inibunt adversus eum consilia. Et comedentes panem cum eo, conterent illum, exercitusque
Abbreviated transcription (Latin):
aduersum regem austri Filii quoq p̃uarica-¬
torum popłi tui extollentur. ut impleant uisi¬
onem: et corruent: Et ueniet rex aquilonis: et cõ¬
portabit aggerem. et capiet urbes munitissimas.
et brachia austri ñ sustinebit: Et consurgent ele-¬
cti eius ad resistendũ. et ñ erit fortitudo: Et faciet
ueniens suꝑ eum uxta placitũ suũ. et ñ erit qͥ stet
contra faciem eius. et stabit in t̾ra inclita: et con¬
sumetur in manu eus: Et ponet faciem suam
ut ueniat ad tenendũ uniuersũ regnũ eius: et
recta faciet cum eo: Et filiam feminarũ dabit ei.
ut uertat illud Et ñ stabit: nec illius erit: Et c̃¬
uertet faciem suam ad ansulas et capiet multas:
et cessare faciet pͥncipem obꝓbrii sui Et opꝓbri¬
um eius conuertetur in eum: Et conuertet faciẽ
suam ad imꝑiũ t̃rȩ suȩ: et impinget et corruet.
et ñ inuenietur: Et stabit in loco eius uilissimus.

Expanded text:
adversus regem austri: filii quoque praevaricaadversus regem austri: filii quoque praevaricatorum populi tui extollentur, ut impleant visionem, et corruent. Et veniet rex aquilonis, et comportabit aggerem, et capiet urbes munitissimas: Et brachia austri non sustinebunt, et consurgent electi ejus ad resistendum, et non erit fortitudo. Et faciet veniens super eum juxta placitum suum, et non erit qui stet contra faciem ejus: Et stabit in terra inclyta, et consumetur in manu ejus. Et ponet faciem suam, ut veniat ad tenendum universum regnum ejus, et recta faciet cum eo: Et filiam feminarum dabit ei, ut evertat illud: et non stabit, nec illius erit: Et convertet faciem suam ad insulas, et capiet multas: Et cessare faciet principem opprobrii sui, et opprobrium ejus convertetur in eum. Et convertet faciem suam ad imperium terrae suae, et impinget, et corruet, et non invenietur. Et stabit in loco ejus vilissimus,
Abbreviated transcription (Latin):
eis et obtinebit Insuꝑ et dõs eorũ et scupptilia. uasa
quoq p̃ciosa argenti et auri. captiua ducet in
egiptum: Ipse p̃ualebit aduersũ regem aqͥlonis
Et intrabit in regnũ rex austri. et reuertetur ad
t̾ram suam: filii autẽ enis ꝓuocabuntur et congre¬
gabunt multitudinẽ exercituũ plurimorũ. Et
ueniet ꝓꝑans et inundans: et reuertet᷑ et concita.¬
bitur. et congredietur cũ robore eius Et ꝓuocatꝰ
rex austri egredietur: et pugnabit aduersũ regẽ
aquilonis. et p̃parabit multitudinẽ nimiã. Et
dabitur multitudo in manus eius: et capiet
multitudinẽ: Et exaltabitur cor eius. et deiciet
multa milia: sed ñ p̃ualebit: Conuertetur enĩ
rex aquilonis et p̃parabit multitudinẽ multo
maiorẽ quã prius Et in finẽ temporũ annorum¬
q ueniet ꝓꝑaris. cũ exercitu magno et opibus
nimus Et in temporib illis multi consurgent

Expanded text:
eis; et obtinebit. Insuper et deos eorum, et sculptilia, vasa eis; et obtinebit. Insuper et deos eorum, et sculptilia, vasa quoque pretiosa argenti et auri, et captiva ducet in Aegyptum: ipse praevalebit adversus regem aquilonis, Et intrabit in regnum rex austri, et revertetur ad terram suam. Filii autem ejus provocabuntur, et congregabunt multitudinem exercituum plurimorum: Et veniet properans, et inundans: et revertetur, et concitabitur, et congredietur cum robore ejus. Et provocatus rex austri egredietur, et pugnabit adversus regem aquilonis; et praeparabit multitudinem nimiam, et dabitur multitudo in manu ejus. Et capiet multitudinem, et exaltabitur cor ejus. et dejiciet multa millia, sed non praevalebit. Convertetur enim rex aquilonis, et praeparabit multitudinem multo majorem quam prius: Et in fine temporum annorumque, veniet properans cum exercitu magno, et opibus nimiis. Et in temporibus illis multi consurgent
Abbreviated transcription (Latin):
aduersũ regnũ gretiȩ: Surget uero rex fortis. et
dñabitur potestate multa: et faciet qͦd placuerit
ei Et cũ steterit: conteretur regnũ eius. et diuidet᷑
in quatuor uentos cęli sed ñ in posteros eiꝰ. neq
scđ̾m potentiã illiꝰ qua dominatus ẽ Lacerabit᷑
enim regnũ eius etiam in exteros: exceptis his:
Et confortabitur rex austri: et de pͥncipib eiꝰ
p̃ualebit suꝑ eũ et dominabitur ditione: Mul¬
ta enĩ dominatio eius. et post finẽ annorũ fȩde¬
rabuntur: Filiaq regis austri ueniet ad regem
aquilonis facere amicitiã : et ñ obtinebit fortitu¬
diñe brachii nec stabit sem̃ eius Et tradetur ip¬
sa e qui adduxerunt eam adolescentes eius: et qͥ
confortabant eam in temporib Ec stabit de ger¬
mine radicũ eius plantatio Et ueniet cũ exercitu.
et ingredietur ꝓuinciã regis aquilonis: et abutet᷑

Expanded text:
adversum regnum Graeciae. Surget vero rex fortis, et adversum regnum Graeciae. Surget vero rex fortis, et dominabitur potestate multa, et faciet quod placuerit ei. Et cum steterit, conteretur regnum ejus, et dividetur in quatuor ventos coeli; Sed non in posteros ejus, neque secundum potentiam illius, qua dominatus est. Lacerabitur enim regnum ejus etiam in externos, exceptis his. Et confortabitur rex Austri: et de principibus ejus praevalebit super eum, et dominabitur ditione: multa enim dominatio ejus. Et post finem annorum foederabuntur: filiaque regis austri veniet ad regem aquilonis facere amicitiam; Et non obtinebit fortitudinem brachii, nec stabit semen ejus: Et tradetur ipsa, et qui adduxerunt eam, adolescentes ejus, et qui confortabant eam in temporibus. Et stabit de germine radicum ejus plantatio: et veniet cum exercitu, et ingredietur provinciam regis aquilonis: et abutetur
Abbreviated transcription (Latin):
tua dissolutȩ sunt compages meȩ: et nichil in
me remansit uirium: Et quomͦ poterit seruus
dei mei loqui cũ dño meo: Nichil inme reman¬
sit uirium: Sed et alitus m̃s int̾cludit᷑: Rursũ
ergo tetigit me quasi uisio hominis: et confor¬
tauit me et dixit: Noli timere uir desideriorũ:
Pax tibi: Confortare et esto robustus: Cumq¬
loqueretur mecum: conualui: Et dixi: Loquere
dñe mi: quia confortasti me Et ait :unquid
scis quare uenerim adte: & nunc reuertar: ut
p̃lier aduersum principẽ ꝑsarum: Cum ergo e¬
grederer: apparuit pͥnceps grecorum ueniens:
Geruntam̃ annuntiabo tibi qđ exp̃ssum ẽ. in
scriptura ueritatis: Et nemo. ẽ ad uitor m̃s in
ab anno primo darii medistabam: ut conforta¬
retur et roboraretur: Et nunc ueritatẽ annun¬
tiabo tibi: Ecce adhuc tres reges stabunt inꝑsi¬
de: et quartus dãbitur oꝑib nimus suꝑ om̃s:
Et cũ inualuerit diuitiis suis concitabit omnes

Expanded text:
tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in me remansit virium. Et quomodo poterit servus Domini mei loqui cum Domino meo? nihil enim in me remansit virium, sed et halitus meus intercluditur. Rursum ergo tetigit me quasi visio hominis, et confortavit me, et dixit: Noli timere, vir desideriorum: pax tibi: confortare, et esto robustus. Cumqloqueretur mecum, convalui, et dixi: Loquere, Domine mi, quia confortasti me. Et ait: Numquid scis quare venerim ad te? Et nunc revertar ut praelier adversum principem Persarum: cum ergo egrederer, apparuit princeps Graecorum veniens. Verumtamen annuntiabo tibi, quod expressum est in scriptura veritaab anno primo Darii Medi stabam ut confortaretur, et roboraretur. Et nunc veritatem annuntiabo tibi. Ecce adhuc tres reges stabunt in Perside, et quartus ditabitur opibus nimiis super omnes: Et cum invaluerit divitiis suis, concitabit omnes
Abbreviated transcription (Latin):
mea et suꝑ articulos mearum manuum: Et dix̃
ad me. Daniel uir desideriorũ. intellige uerba
quȩ ego loquor adte: et sta ingradu tuo. Nunc
enim suminissus ad te: Cumq dixisset mͥ sermo¬
nem istum: steti tremens. et ait ad me: Noli me¬
tuere daniel: quia exdie pͥmo quo posusti cor
tuum ad intelligendum. ut te affligeres. in con¬
spectu dei tui: exaudita sunt uerba tua. et ego
ueni ꝓpt̃ sermones tuos: Princeps autẽ regni ꝑ¬
sarum restitit mͥ: uiginti et uno diebus: Et
ecce michael unus de pͥncipib pͥmis uenit in ad¬
iutorium meum: et ego remansi ibi iuxta regẽ
ꝑsarum: Ceni autẽ ut docerem te quȩ uentura
sunt popło tuo in nouissimis diebus: qm ad huc
iusio indies: Cumq loqueret᷑ mͥ huiꝰcemodi uer¬
bis: deieci uultum meum ad t̾ram et tacui Et
ecce quasi similitudo filii hominis: cetigit labia
mea: Et aꝑiens os meum locutus sum: et dixi ad
eum qui stabat contra me Dñe mi. inuisione

Expanded text:
mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel, vir desideriorum, intellige verba, quae ego loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc enim missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermonem istum, steti tremens. Et ait ad me: Noli metuere, Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum, ut te affligeres in conspectu Dei tui, exaudita sunt verba tua: et ego veni propter sermones tuos. Princeps autem regni Persarum restitit mihi viginti et uno diebus, et ecce Michael unus de principibus primis venit in adjutorium meum, et ego remansi ibi juxta regem Persarum. Veni autem, ut docerem te quae ventura sunt populo tuo in novissimis diebus, quoniam adhuc visio in dies. Cumque loqueretur mihi hujuscemodi verbis, dejeci vultum meum ad terram, et tacui. Et ecce quasi similitudo filii hominis tetigit labia mea: et aperiens os meum locutus sum, et dixi ad eum qui stabat contra me: Domine mi, in visione
Abbreviated transcription (Latin):
darum dies Die autẽ uicesima et quarta mensis
primi: eram uxta fluuium magnum qui ẽ tygris:
Et leuaui oculos meos et uidi: et ecce uir unus
uestitus lineis: Et renes eius accincti auro obrizo:
et corpus eius quasi chrisolitus: & species eius
uelut species fulguris: et oculi eius ut lampas ar¬
dens: Et brachia eius et quȩ deorsum usq ad pedes:
quasi species aeris candentis. et uox sermonũ eius:
et uox multitudims: Cidi autẽ ego daniel so¬
lus uisionem: Porro uiri qui erant mecũ non ui¬
derunt: sed t̾ror nimius irruit suꝑ eos et fugert̃
in absconditũ Ego autẽ relictus solus uidi uisio¬
nem grandem hanc: et ĩ remansit in me fortitu¬
do: Sed et species mea unmutata ẽ in me: et emar¬
cui nec habui in me quicꝗͣ uirium: Et audiui uo¬
cem sermonũ eius: Et audiens iacebam const̃na¬
tus suꝑ faciem meam: uultusq m̃s herebat t̃rȩ:
Et ecce manus tetigit me: et erexit me suꝑ genua

Expanded text:
darum dies. Die autem vigesima et quarta mensis darum dies. Die autem vigesima et quarta mensis primi, eram juxta fluvium magnum, qui est Tigris, Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus lineis, et renes ejus accincti auro obryzo: Et corpus ejus quasi chrysolithus, et facies ejus velut species fulguris, et oculi ejus, ut lampas ardens: Et brachia ejus, et quae deorsum usque ad pedes, quasi species aeris candentis: et vox sermonum ejus, ut vox multitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, qui erant mecum, non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in absconditum. Ego autem relictus solus vidi visionem grandem hanc: et non remansit in me fortitudo, sed et species mea immutata est in me, et emarcui, nec habui quidquam virium. Et audivi vocem sermonum ejus: et audiens jacebam consternatus super faciem meam, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua
Abbreviated transcription (Latin):
et animaduerte: Ab exitii sermonis ut iterum ȩdi
bitur platta et muri: in angustia temporũ: Et
post ebdomades septuaginta dua soccidet ꝓp̃c & ñ eriteiꝰ
ppłs qͥeũ regaturꝰ: & ciuitatẽ et scũariũ dissipabit po¬
płs. cum duce uenturo: et finis eius uastitas: Et
post sinem belli: statura desolatio Confirmabit
autẽ pactum multis: ebdomada . Et indimidio eb¬
domadis deficiet hostia: et sacrificium Et intem¬
plo erit abominatio desolationis: et usq ad consũ¬
mationem et finem ꝑseuerabit desolatio. Caput io
nno t̃cio cyriregis ꝑsarum uerbum reuelatũ
ẽ. danieli cognom̃to barchasar: et uerum uer¬
bum et fortitudo magna: Intellexitq sermonẽ:
Intelligentia. ẽ enim opus inuisione: In dieb illis
ego daniel lugebam trium ebdomadarũ diebꝰ.
Panem desiderabilem ñ comedi. et caro et uinũ
ñ intioierunt inos meum: sed neq unguento
unctus sum. donec complerentur trum ebdoma

Expanded text:
et animaduerte: ab exitu sermoniet animaduerte: ab exitu sermonibitur platea, et muri in angustia temporum. Et post hebdomades sexaginta duas occidetur Christus: et non erit ejus: Et civitatem et sanctuarium dissipabit populus cum duce venturo: Et finis ejus vastitas, et post finem belli statuta desolatio. Confirmabit autem pactum multis hebdomada una: et in dimidio hebdomadis deficiet hostia et sacrificium: Et in templo erit abominatio desolationis: et usque ad consummationem et finem perseverabit desolatio.  Visio X. Anno tertio Cyri regis Persarum, verbum reest Danieli cognomento Balthasar, et verum verbum, et fortitudo magna: intellexitque sermonem: intelligentia enim est opus in visione. In diebus illis ego Daniel lugebam trium hebdomadarum dies, panem desiderabilem non comedi, et caro et vinum non introierunt in os meum, sed nec unguento unctus sum; done
Abbreviated transcription (Latin):
reris ꝓpt̾ temet ipsum ds̃ m̃s: quia nom̃ tuun
inuocatum. ẽ suꝑ ciuitatẽ et suꝑ popłm tuum:
Cumq ad huc loquerer et orarem: et confiterer
peccata mea et peccata popłi iei isrł: ut ꝓster¬
nerem p̃ces meas inconspectu dei mei pro mon¬
te scõ dei mei: adbuc me loquente inoratione.
ecce uir gabriel quẽ uideram inuisione aprin¬
cipio cito uolans tetigit me in tempore sacrisi¬
cii uesꝑtini et docuit me et locutus. ẽ. michi:
dixitq. Daniel nunc egressus sum ut docerẽ
te: et intelligeres: Ab exordio p̃cum tuarũ egres¬
sus. ẽ. sermo: Ego autẽ ueni ut indicarem tibi:
quia uir desidiorũ es: Tu autẽ animaduerte ser¬
monem: et intellige uisionem: Sepritagta eb¬
domadȩ ad breuiatȩ sunt suꝑ ppłm tiuui. a suꝑ
urbem scãm tuam: ut consumetur p̃uaricatio.
et finem accipiat peccatũ. et deleatur iniquitas.
et adducatur iusticia sempit̾na. et impleatur ui
sio et ꝓphetia. et unguatur sc̃s scõrum: Scio enĩ

Expanded text:
pter temetipsum, Deus meus: quia nomen tuum invocatum est super civitatem, et super populum tuum, Cumque adhuc loquerer, et orarem, et confiterer peccata mea, et peccata populi mei Israel, et prosternerem preces meas in conspectu Dei mei, pro monte sancto Dei mei: Adhuc me loquente in oratione, ecce vir Gabriel, quem videram in visione in principio, cito volans tetigit me in tempore sacrificii vespertini. Et docuit me, et locutus est mihi, dixitque: Daniel nunc egressus sum, ut docerem te, et intelligeres. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo: ego autem veni, ut indicarem tibi, quia vir desideriorum es: Tu ergo animadverte sermonem, et intellige visionem. Septuaginta hebdomades abbreviatae sunt super populum tuum et super urbem sanctam tuam, ut consummetur praevaricatio, et finem accipiat peccatum, Et deleatur iniquitas, et adducatur justitia sempiterna, Et implesio et prophetia, et ungatur Sanctus Sanctorum. Scito ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rogare et dep̃care in ieunus sacco et cine¬
re: Et oraui dñm dm̃ meũ: et confessus sum
et dixi Obseero dñe ds̃ magne et t̾ribilis. custo¬
diens pactum et miscđiam diligentib te. et
custodientib mandata tua: peccauimꝰ iniqͥ¬
tatem fecimus impie egimus. et recessimus.

Expanded text:
rogare, et deprecari in jejuniis, sacco et cinerogare, et deprecari in jejuniis, sacco et cinere. Et oravi Dominum Deum meum, et confessus sum, et dixi: Obsecro, Domine Deus magne et terribilis, custodiens pactum et misericordiam diligentibus te, et custodientibus mandata tua. Peccavimus, iniquitatem fecimus, im
Abbreviated transcription (Latin):
gent. sed ñ in fortitudine eus Et post reg¬
num eorũ concreuerint iniquitates: con¬
surget rex impudens facie. et intelligens
ꝓpositiones Et roborabitur fortitudo eiꝰ.
sed ñ in uirib suis Et supra quã credi po¬
test uniuersa uastabit: et ꝓsꝑabitur et fa-¬
in manu eius Et cor suũ magnificabit:
et in copia rerum om̃iũ occidet plurimos
Et contra pͥncipem pͥncipũ consurget &¬
sine manu conteretur: Et uisio uespere &
mane quȩ dicta.ẽ uera. ẽ tu gͦ signa ui¬
sionẽ: quia post dies multos erit: Et ego
damel langui et egrotaui ꝑ dies: Cumq
surrȩxissem: faciebam oꝑa regis. et stupe
medorũ qui imꝑauit suꝑ regnũ chaldeo¬
rum anno uno regni eus ego daniel intel¬
lexi in libris numerũ annorũ de qͦ factus
.ẽ. sermo diĩ adieremiã ꝓpħam. ut comple¬
rentur desolationis ierłm septuagunta
anni: et posui faciem meã ad dnm dm̃.

Expanded text:
gent, sed non in fortitudine ejus. Et post reggent, sed non in fortitudine ejus. Et post regnum eorum, cum creverint iniquitates, consurget rex impudens facie, et intelligens propositiones, Et roborabitur fortitudo ejus, sed non in viribus suis: Et supra quam credi potest, universa vastabit, et prosperabitur, et fain manu ejus: Et cor suum magnificabit, et in copia rerum omnium occidet plurimos: Et contra principem principum consurget, et sine manu conteretur. Et visio vespere et mane, quae dicta est, vera est: tu ergo signa visionem, quia post dies multos erit, Et ego Daniel langui, et aegrotavi per dies: Cumque surrexissem, faciebam opera regis, et stupebMedorum, qui imperavit super regnum Chaldaeorum: Anno uno regni ejus, ego Daniel intellexi in libris numerum annorum, de quo factus est sermo Domini ad Jeremiam prophetam, ut complerentur desolationis Jerusalem septuaginta anni, Et posui faciem meam ad Dominum Deum meum
Abbreviated transcription (Latin):
ctum. ẽ autẽ cũ uiderem ego daniel uisio¬
nem et quererem intelligentiã: ecce stecit
in conspectu meo quasi species uiri Et
audiui uocem uiri int̾ ulai: et clamauit
etait Gabriel fac intellig̾e istũ. uisionẽ
Et uenit: et stetit iuxta. ubi ego stabam
Cumq uenisset: pauens corrui in faciem
meam: Et aͣd me Intellige fili hominis:
qm̃ in tempore finis complebitur uisio
Cumq loqueretur ad me: collapsus sum
ꝓnus in t̾ram Et tetigit me: et statuit
me in gradu meo Dixitq michi Ego o¬
stendam tibi quȩ futura sint in nouissi¬
mo maledictionis: qm̃ habet tempus fi¬
nem suum aries quẽ uidisti habe cornua.
rex medorũ. ẽ. atq ꝑsarũ: Porro hircus
caprarũ: rex grecorũ. ẽ Et cornu grande
quod erat int̾ ocłos eius: ipse. ẽ rex pͥmꝰ
Quod autẽ fracto illo surrexerunt qͣtu
or ꝓeo: quatuor reges de gente eiꝰ consur¬

Expanded text:
ctum est autem cum viderem ego Daniel visioctum est autem cum viderem ego Daniel visionem, et quaererem intelligentiam: ecce stetit in conspectu meo quasi species viri. Et audivi vocem viri inter Ulai: et clamavit, et ait: Gabriel, fac intelligere istam visionem. Et venit, et stetit juxta ubi ego stabam: cumque venisset, pavens corrui in faciem meam, et ait ad me: Intellige, fili hominis, quoniam in tempore finis complebitur visio. Cumque loqueretur ad me, collapsus sum pronus in terram, et tetigit me, et statuit me in gradu meo, dixitque mihi: Ego ostendam tibi quae futura sunt in novissimo maledictionis: quoniam habet tempus finem suum. Aries quem vidisti habere cornua, rex Medorum est atque Persarum. Porro hircus caprarum, rex Graecorum est, et cornu grande quod erat inter oculos ejus, ipse est rex primus. Quod autem, fracto illo, surrexerunt quatuor pro eo, quatuor reges de gente ejus consur
Abbreviated transcription (Latin):
factus ẽ ninis: Cumq creuisset fractum:
cornu magnũ. et orta sunt cornua qͣtuor.
subt̃ illud ꝑ qͣtuor uentos cęli De uno au¬
tem ex eis egressum ẽ cornu unũ modicum:
et factũ ẽ grande contra meridiem. et c̃tra
orientẽ. ec contra fortitudinẽ: Et magnifica¬
tum ẽ usq ad fortitudinẽ cęli: et deiecit de for¬
aitudine et de stellis et conculcauit eas: Et
usq ad pͥncipem fortitudinis magnificatus ẽ:
et ab eo tulit uge sacrificiũ. et deiecit locum
sc̃ificationis eius: Robur autẽ datũ ẽ. contra
uige sacrificium ꝓpt̾ peccata Et ꝓsternetur
ueritas int̾ra: et faciet et ꝓsperabit᷑: Et audi¬
ui unum de scĩs loquentẽ: et dixit unus
sc̃s alteri nescio ciu loquenti: Usqueqͦ uisio
et uige sacrisiciuĩ et peccatũ desolationis quȩ
facta ẽ et scũanũ et fortitudo conculcabitur:
et dixit ei. Essꝙ ad uesperam: et mane: Duo
milia trecenti: et mundabitur scũariũ Fa¬

Expanded text:
factus est nimis: cumque crevisset, fractum est factus est nimis: cumque crevisset, fractum est cornu magnum, et orta sunt quatuor cornua subter illud per quatuor ventos coeli. De uno autem ex eis egressum est cornu unum modicum: et factum est grande contra meridiem, et contra orientem, et contra fortitudinem: Et magnificatum est usque ad fortitudinem coeli: et dejecit de fortitudine, et de stellis, et conculcavit eas: Et usque ad principem fortitudinis magnificatum est: et ab eo tulit juge sacrificium, et dejecit locum sanctificationis ejus. Robur autem datum est contra juge sacrificium propter peccata: et prosternetur veritas in terra, et faciet, et prosperabitur. Et audivi unum de sanctis loquentem: et dixit unus sanctus alteri nescio cui loquenti, Usquequo visio, et juge sacrificium, et peccatum desolationis, quae facta est: et sanctuarium, et fortitudo conculcabitur? Et dixit ei: Usque ad vesperam et mane, duo lia trecenti: et mundabitur sanctuarium: Fa
Abbreviated transcription (Latin):
aries unus stabat ante paludem. habens
cornua excelsa et unũ excelsius altero neq
succrescens Postea uidi arietẽ cornib uenti¬
lantẽ contra occidentẽ. et ẽtra aqͥlonẽ: et
contra meridiem. et om̃s bestiȩ ñ poterant
resistere ei: neq lib̾ari de manu eiꝰ Fecitq se-¬
c̃dũ uoluntatẽ suã. et magnificatꝰ. ẽ Et ego
intelligebam: Ecce autẽ hircus caprarũ ue¬
niebat ab occidente suꝑ faciem totius trȩ.
et ñ tangebat t̾ram: Porro hircus habebat
cornu insigne int̾ ocłos suos Et uenit usq
ad arietem illũ cornutũ quẽ uidam stantẽ
ante portã: et cucurrit ad eũ in impetu for¬
titudinis suȩ: Cumq apppinqͣsset ꝓpeari-
etem: ꝓfferatus. ẽ in eũ. et ꝑcussit arictem.
et cõminuit duo cornua eius Et ñ poterat
aries resistere ei Cumq eũ misisset in t̾ram
conculcauit: et nemo quibat libare arietẽ
de manu eius: hirtus autẽ caprarũ: magnꝰ

Expanded text:
aries unus stabat ante paludem, habens aries unus stabat ante paludem, habens cornua excelsa, et unum excelsius altero atque succrescens. Postea vidi arietem cornibus ventilantem contra occidentem, et contra aquilonem, et contra meridiem, Et omnes bestiae non poterant resistere ei, neque liberari de manu ejus: Fecitque secundum voluntatem suam, et magnificatus est: Et ego intelligebam: ecce autem hircus caprarum veniebat ab occidente super faciem totius terrae, et non tangebat terram: porro hircus habebat cornu insigne inter oculos suos. Et venit usque ad arietem illum cornutum, quem videram stantem ante portam, et cucurrit ad eum in impetu fortitudinis suae. Cumqem, efferatus est in eum, et percussit arietem: Et comminuit duo cornua ejus, et non poterat aries resistere ei: Cumque eum misisset in terra, conculcavit, et nemo quibat liberare arietem de manu ejus. Hircus autem caprarum magnus
Abbreviated transcription (Latin):
tres reges humiliabit Et sermones contra
excelsum loquetur: et scõs altissimi c̃teret:
Et putabit qͦd possit mutare temꝑa etleges
Et tradentur in manu eius usq ad tempus &
tempora: et dimidiũ temꝑis: Et iudiciũ se¬
debit ut auseratur potentia. et c̃teratur
et disꝑeat usq in finem. regnũ autẽ & pote¬
stas et magnitudo regni quȩ. ẽ subt̃ omne
cȩlum. decur popło scõrũ altissum Cuius
regnũ regnũ sempit̾nũ. ẽ et om̃s reges ser¬
uient ei. et obedient: huc usq finis uerbi
ẽgo daniel multũ cogitationib cturba¬
bar: et facies mea mutata.ẽ in me: Uer-¬
bum autẽ in corde meo conseruaui G
nno tcio regni balthasar regis: uisio ap̃¬
paruit michi: Ego daniel post id quod
uideram in pͥncipio. uidi in uisione mea
cum essem in susis castro qͦd: in elam ciui¬
tate: uidi autẽ in uisione eẽ. me suꝑ portã
ulai: Et leuaui ocłos meos et uidi.: et ecce

Expanded text:
tres reges humiliabit. Et sermones contra tres reges humiliabit. Et sermones contra Excelsum loquetur, et sanctos Altissimi conteret: Et putabit quod possit mutare tempora, et leges; et tradentur in manu ejus usque ad tempus, et tempora, et dimidium temporis. Et judicium sedebit, ut auferatur potentia, et conteratur, et dispereat usque in finem. Regnum autem, et potestas, et magnitudo regni, quae est subter omne coelum, detur populo sanctorum Altissregnum, regnum sempiternum est, «et omnes reges servient ei eEgo Daniel multum cogitationibus meis conturbabar, et facies mea mutata est in me: verbum autem in corde meo conservavi. § nno tertio regni Baltassar regis, visio apparuit mihi. Ego Daniel, post id quod videram in principio, vidi in visione mea, cum essem in Susis castro, quod est in Elam civitate: Vidi autem in visione esse me super portam Ulai. Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
altissimi: et obtinebunt regnũ usq in scłm
discere de bestia quarta quȩ erat dissimił
ualde ab hom nib: et t̾ribilis nimis: Dentes
et ungues eius ferrei Comedebat et c̃minu¬
ebat: et reliqua pedib suis conculcabat: Et
de cornib decem que habebat in capite:
& de alio qͦd ortũ fuerat ante qͦd ceciderant
tria cornua Et de cornu illo qͦd habebat
oclos et os loquens grandia: et maiꝰ erat
ceteris. Aspiciebam: et ecce cornu illud facie¬
bat bellũ aduersus scõs. et p̃ualebat eis: do¬
nec uenit antiquus dierũ et iudiciũ dedit
sc̃is excelsi. et tempus aduenit. et regnum
obtinier̃ sci Et sic ait Bestia quarta. regñ
quartũ erit in t̾ra: qͦd maiꝰ erit omĩb reg¬
nis. Et deuorabit uniuersã t̾ram. et concul¬
cabit. et cõminuet eam: Porro cornua decẽ.
ipsius regni decem reges erunt: Et aliꝰ c̃sur¬
get post eos: Et ipse potentior erit pͥorib &

Expanded text:
altissimi, et obtinebunt regnum usque in saecaltissimi, et obtinebunt regnum usque in saecdiscere de bestia quarta, quae erat dissimilis valde ab omnibus, et terribilis nimis, dentes et ungues ejus ferrei: Comedebat, et comminuebat, et reliquias pedibus suis conculcabat: et de cornibus decem, quae habebat in capite: et de alio, quod ortum fuerat, ante quod ceciderant tria cornua: Et de cornu illo quod habebat oculos, et os loquens grandia, et majus erat caeteris. Aspiciebam, et ecce cornu illud faciebat bellum adversus sanctos, et praevalebat eis, Donec venit antiquus dierum, et judicium dedit sanctis Excelsi, et tempus advenit, et regnum obtinuerunt sancti. Et sic ait: Bestia quarta, regnum quartum erit in terra, quod majus erit omnibus regnis, et devorabit universam terram, et conculcabit, et comminuet eam. Porro cornua decem ipsius regni, decem reges erunt: Et alius consurget post eos, et ipse potentior erit prioribus, et
Abbreviated transcription (Latin):
batur: ec uidi qm̃ int̾fecta. eẽt bestia & ꝑisset corpꝰ
eiꝰ & tͣlitũ eẽt adc̃burẽ dũ ignialiaꝵ qͦq b̃estiaꝵ ablata esset.
pot̾estas. et tempora uitȩ constituta essent
eisusq ad tempus: et tempus Aspiciebam
ergo in uisione noctis. et ecce cũ nubib cȩli
quasi filius hominis ueniebat: Et usq ad
antiquũ dierũ ꝑuenit: et in conspectu eius
obtulerunt eũ: Et dedit ei potestatẽ & ho¬
norem et regnũ: et om̃s popłi trib ac linguȩ
ipsi seruient: Potestas eius potestas ȩt̃na quȩ
ñ auferetur: et regnũ eius qͦd ñ corrumpet᷑:
horruit sp̃cm̃s Ego daniel t̾ri tus sũ in his:
et uisiones capitis mei conturbauer̃ me Ae-¬
cessi ad unũ de astantib: et ueritatẽ quere¬
bam ab eo de omĩb his Qui dixit michi in¬
terp̃tationẽ sermonũ: et docuit me: hȩ be¬
stiȩ magnȩ quatuor: qͣtuor regna consur¬
gent de t̾ra: Suscipient autẽ regnũ scĩ dĩ

Expanded text:
m interfecta esset bestia, et perisset corpus ejus, et traditum esset ad comburendum igni: Aliarum quoque bestiarum ablata esset potestas, et tempora vitae constituta essent eis usque ad tempus et tempus. Aspiciebam ergo in visione noctis. et ecce cum nubibus coeli quasi filius hominis veniebat, et usque ad antiquum diobtulerunt eum. Et dedit ei potestatem, et honorem, et regnum. Et omnes populi, tribus et linguę ipsi seruient. Potestas eius potestas ęterna, quę non auferetur, sum in his, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Accessi ad unum de assistentibus, et veritatem quaerebam ab eo de omnibus his. Qui dixit mihi interpretationem sermonum, et docuit me: Hae bestiae magnae quatuor, quatuor regna consurgent de terra. Suscipient autem regnum sancti Dei
Abbreviated transcription (Latin):
et magnitudo tua creuit. et ꝑuenit usq ad
cȩlũ. et potestas tua in t̃minos uniuersȩ t̾rȩ:
Quod autẽ uidit rex uigilem et scm̃ descen¬
dere de cȩlo et dicere succidite arborẽ. et
dissipate illam. at tam̃ radicũ eius germ̃¬
in t̾ra dimitate. et uintiatur ferro. et &re. in
herbis foris et rore cęli consꝑgatur. et cum
feris sit pabulũ eius. donec septem tẽpora
cõmutentur suꝑ eũ hec .ẽ. int̾p̃tatio altis¬

Expanded text:
et magnitudo tua crevit, et pervenit usque ad et magnitudo tua crevit, et pervenit usque ad coelum, et potestas tua in terminos universae terrae. Quod autem dere de coelo, et dicere: Succidite arborem et dissipate illam: attamen germen radicum ejus in terra dimittite, et vinciatur ferro et aere in herbis foris, et rore coeli conspergatur, et cum feris sit pabulum ejus, donec septem tempora commutentur super eum. Haec est interpretat
Abbreviated transcription (Latin):
iuuentes qm̃ dñatur excelsus in regno ho¬
minũ. et cuic̃q uoluent dabit illud. et hu¬
millimũ hominem constituet suꝑ eo hoc
somniũ uidi ego rex nabugodonosor Tugͦ
baltasar int̃p̃tationẽ narra festinus: quia õs
sapientes regni mei ñqueunt solutionem
edicere michi: Tu autẽ potes: quia sp̃c deoꝵ
quasi hora una: et cogitationes eiꝰ c̃turbant
eum Respondens autẽ rex ait: Baltasar
somniũ et int̃p̃tationẽs eius ñ c̃turbent te
Respan dit baltasar: et dixit Dñe mi somni¬
um his qui te oderunt: et int̾p̃tatio eius
hostib tuis sit: Arborem quã uidisti sulli¬
mem atq robustam. cuiꝰ altitudo ꝑtingit
adcelum. et aspectus illius in omnẽ tr̃am.
et rami eius pulcherimi. et fructus eiꝰ nimiꝰ
et esca omiũ in ea. subt̃ eam habitantes be¬
stiȩ agri. et in ramis eius cõmorantes aues
cęli. tu esrex qͥ magnificatus es et inualiusti.

Expanded text:
viventes, quoniam dominatur Excelsus in regno hoviventes, quoniam dominatur Excelsus in regno hominum; Et cuicumque voluerit, dabit illud, et humillimum hominem constituet super eum. Hoc somnium vidi ego rex Nabuchodonosor: Tu ergo, Baltassar, interpretationem narra festinus: quia omnes sapientes regni mei non queunt solutionem edicere mihi: Tu autem potes, quia spiritus dquasi hora una: et cogitationes ejus conturbabant eum. Respondens autem rex ait: Baltassar, somnium et interpretatio ejus non conturbent te, Respondit Baltassar, et dixit: Domine mi, somnium his qui te oderunt, et interpretatio ejus hostibus tuis sit, Arborem quam vidisti sublimem atque robustam, cujus altitudo pertingit ad coelum, et aspectus illius in omnem terram: Et rami ejus pulcherrimi, et fructus ejus nimius; Et esca omnium in ea, et subter eam habitantes bestiae agri, et in ramis ejus commorantes aves coeli: Tu es rex, qui magnificatus es, et invaluisti: