comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bulantes. primũ discutant cłico quomͦ
ordinẽ baptisim teneant. uł missarum.¬
⁊ qualit̃ quecũq officia in eccłaꝑagant
Et sirecte quidẽ inuenit dõ grãs. Sin
aũt minime. docere debent ignaros.
⁊ hoc modis om̃ib p̃cipere. sicut antiꝙ
canones iuibent. ut ant̃ dies. xx. bapti¬
mi ad pũrgationem exorcismi. ⁊ catecu

Expanded text:
bulantes primum discutiant clericos, quomodo ordinem baptismi teneant, vel missarum qualiter officia in ecclesia peragant, et si recte quidem invenerint, Deo gratias, sin autem minime, docere debent ignaros. Et hoc modis omnibus praecipite sicut antiqui canones jubent, ut ante dies viginti baptismi ad purgationem exorcismi concu
Abbreviated transcription (Latin):
post quã gͦ hec suos cłicos discusserint. ut
docuerint ep̃i. alia die conuocata plebe
eius eccłiȩ. doceant illos: ut errores fugi¬
ant ydolon uł diisa crimina .i. homi¬
cidiũ. ad ult̾iũ. ꝑ uiriũ. falsum testimõmõ.
⁊ reuqua pecẽi. morcifera. ⁊ q̃d nolunts

Expanded text:
Postquam ergo suos clericos discusserint vel docuerint episcopi, alia die, convocata plebe ipsius Ecclesiae, doceant illos ut errorem fugiant idolorum vel diversa crimina, id est homicidium, adulterium, perjurium, falsum testimonium, et reliqua peccata mortifera; et quod nolunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ggram que maxime ĩnercłas¬
ticis ordinib oꝑat᷑. non accipi¬
unt. Si aut̃ non accipiunt. nõ
habent. Siaũt̃ non hñt. necgͣ¬
tis. nec ñgratis ciuquã dare p̾¬
quia si sp̃s ut̃tatis. testante ipsa
uiͣtate. dequa ꝓcedit gratis ac¬
cipit᷑. ꝓculdubio sp̃s mendacn
eẽ ꝯ uincit᷑ qui non gratis acci¬
Inaniter sac̃oos dicit̃ ꝗ

Expanded text:
am, quae maxime in ecclesiasticis ordinibus operatur, non accipiunt. Si autem non accipiunt, non habent; si autem non habent, nec gratis, nec non gratis cuiquam dare poquia si spiritus veritatis testante ipsa veritate, de qua procedit gratis accipitur, procul dubio spiritus mendacii esse convincitur, qui non gratis acciInaniter sacerdos dicit
Abbreviated transcription (Latin):
mo pp̃. cap̃.l.in. Siquis contra aliquẽ
cũcum. aut monaebũ. aut diaconissã.
aut monastiͣ. aut asistriam. habet ali¬
quã actionem. doceat prius scĩssimum
ep̃m. cuiborũ unusquisq subiacet. Ille
uõ cansam int̃ eos diuidicet. ⁊ siquidem
utraq pars bis que iuidicata sunt non¬
acquieuͣnt. iuibemus ꝑlociudicem.
executiom ꝑfecte contradi. Ne uerõ¬
obicitur quia hec de cłico loquit᷑. nond̾
pb̃ro sciendum ẽ. quia suꝑius in eadem
cłicũ ad publiea iudicia non perhat:¬
eruenit ad nos q̃d siquis contra quos¬
libet clicos causam habeat. despectis
eorũ ep̃is. eos demłĩcos initio facras
tate precipimus. ut hoc denuo facere
ne p̃sumas. S siquis contraquemlibet
clicũ causam habui̾t ep̃m ipsuis audeat.
ut aut ipse cognoscat. aut certe ab ipso
uidices deputent᷑. aut sifortasse adan¬
bitros eumdũ ẽ partes ad eligendos uidi¬
ces ab ipso executio deputata cõpellat.
sam babiiͣt. tuncte int̃ponere debesut

Expanded text:
. Caput XXI Si quis contra aliquem clericum aut monachum aut diaconissam aut monastriam aut ascetriam habet aliquam actionem, doceat prius sanctissimum episcopum cui horum unusquisque subiacet, ille vero causam inter eos iudicet. Et si quidem utraque pars his quae iudicata sunt adquieverit, iubemus per loci iudicem haec executioni perfectae contradi. Si c loquitur, non de presbytero, sciendum est, quia superius in eadem ericum ad publica judicia non pertervenit ad nos, quod si quis contra quoslibet clericos causam habeat, despectis eorum episcopis, eosdem clericos in tuo facias ctoritate praecipimus ut hoc denuo facere non praesumas; sed si quis contra quemlibet clericum causam habuerit, episcopum ipsius adeat, ut aut ipse cognoscat, aut certe ab ipso judices deputentur. Aut si ob hoc fortasse ad arbitros eundum est, partes ad eligendum judicem ab ipso executio deputata compellat. sam habuerit, tunc te interponere debes, ut
Abbreviated transcription (Latin):
extitiͣt in maiorẽ natu. ut aliquã
causam habu̾it. atrib uicinis ep̃is. sidi¬
aconus ẽ quiarguit᷑. Sipbr:ẽ. asex.¬
Si ꝑp̃s aduodecĩ consacerdotib audiat᷑.
Uraũsi ep̃i chixerunt. Contundi dieb
contumatia. ⁊ suꝑbia in om̃ib frangi.
Cause uõ ꝓꝑsõnis abhis statuto nume¬

Expanded text:
exstiterit in majorem natu, vel aliquam causam habuerit, a tribus vicinis episcopis, si diaconus est, qui arguitur; si press, a duodecim consacerdotibus audiatur. Universi episcopi dixerunt: Contundi debet contumacia, et superbia in omnibus frangi: causae vero pro personis ab statuto nume
Abbreviated transcription (Latin):
i aũt pb̃ri. uł diaconifu̾int accusa¬
ti. ad uinctosibi exiucinis locis ꝓͥiꝰs
epis legitimonũo collegarũ. quos ab
eodem accusati petierint.i. una secũ.
causas discutiant. eademdierum. ⁊ dila¬
tionũ. ⁊ cõmunione remotionũ. ⁊ dis¬
cussione causarũ. int̾accusatores. ⁊ eos
qui acusant᷑ forma seruata. Reliquo¬

Expanded text:
teri vel diaconi fuerint accusati, adjuncto sibi ex vicinis locis proprius episcopus legitimo numero collegarum, quos ab eodem accusati petierint, id est una secum causas discutiant, eadem dierum et dilationum, et a communione remotionum, et discussione personarum inter accusatores et eos qui accusantur forma servata.
Abbreviated transcription (Latin):
pellumis. dãpnamus attpsactilegõ
ẽẽ iudicamus. Et non solum cossi
⁊ om̃s consentientes eis. quia non so¬
lũ qui facumt reiudicint᷑. s ⁊̃ qui
facientib consentiunt paruipem

Expanded text:
pellimus et damnamus, atque sacrilegos esse judicamus, et non solum eos, sed et omnes consentientes eis, quia non solum qui faciunt rei judicantur, sed etiam qui facientibus consentiunt. Par enim
Abbreviated transcription (Latin):
falsaut̃t. aut falsũ testimoniũ dixĩt.
ab officii bonore depositus. in monas¬
tĩo detrudat᷑. ⁊ ibi quãdi uixerit:
laĩcalem tantũ mõ cõionẽ accipiat.¬
Qui homici¬
diifacto. aut p̃cepto. aut ꝯsilio pꝰbap̃o¬

Expanded text:
aut falsum testimonium dixerit, ab officii honore depositus in monasterium retrudatur, et ibi quamdiu vixerit laicam tantummodo communionem accipiat.Qui homicidii facto aut praecepto, aut consilio po
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. Pro aũt uirttatis rationem
uere formcatio ẽ. Sed cũ ꝑmitten¬
te dõpublice. ⁊ licent cõmittit᷑.
fit honesta fornicatio. Propterea
mus nolentes p̃cipimus. quia ma¬
las hõinũ uoluntates. ad plenũ ꝓ¬
hibere non possumꝰ. Itẽ ier de uir¬

Expanded text:
autem veritatis rationem, vere fornicatio est. Sed, cum permittente Deo publice et licenter committitur, fit honesta fornicatio, propterea mus nolentes praecipimus, quia malas hominum voluntates ad plenum prohibere non possumus. » Huc u
Abbreviated transcription (Latin):
n singulis gradib hec tp̃a obseruãda.
sunt obẜuanda si ab infantia eccła¬
ticis mist̾us noindedĩt. ut int̾lec¬
tores. ex orcistas quin ꝗt̃nio tene¬
dictionẽ diaconatus si meret᷑ acce¬
dat. In quo ordine .u. annissi incul¬
pate gessit᷑ adherere debebit. Ex¬
inde suffragrantib stipenduis ꝑtot

Expanded text:
n singulis gradibus haec tempora sunt observanda, si ab infantia ecclesiasticis ministeriis nomen dederit, ut inter lectores et exorcistas quinquennio tenedictionem diaconatus, si meretur, accedat, in quo ordine quinque annis, si inculpate se gesserit, haerere debebit. Exinde suffragantibus stipendiis, per tot
Abbreviated transcription (Latin):
anta nequitia ad aures meas detua
senectute ꝑuenit. ut eam nisi hũani¬
tus pensaremus fixaiam maledictio¬
ne feriremus. Dictũ quippe ẽ mͥ quod
dñicoꝵ die pͥusquã missarũ sollẽpnia
celebrares. ad exarandam messẽ lato¬
ris p̃sentiũ prexisti.⁊ p̾ea exarationẽ
eius missarũ sollẽpni celebristi. Post
missaꝵ sollẽpia. ⁊̃ t̃mminos possessiõis
illius eradicare minime timisti. Qd̃
factũ. quȩ pena debeat seqͥ. õsꝗ audi¬
unt sciunt. Dubiiaũt̃ de tanta ꝑuͣsita¬
te fueramꝰ. s filius nr̃ cyriacus abbas
a nobis requisitus. itase cognouisse ꝑ¬
hibuit. Et quia adhuc canistuis par¬
cimus. hortam᷑ aliquãdo respice se
nior efficeris. tanto sollicitior atꝙ ti¬
midior eẽ debes.⁊ quidẽ pene sentñ¬
tia inte fuaͣt iaculanda. S quia sim¬
plicitatẽ tuã cũ senectute cognouioꝰ
interim tacemus. Eos uero quoꝵ ẽsi
lio ħ egisti in luob m̃sib excõĩcatos

Expanded text:
autem nequitia ad aures meas de tua senectute pervenit, ut eam nisi adhuc humanitus pensaremus, fixa jam maledictione feriremus. Dictum quippe mihi est quod dominico die, priusquam missarum solemnia celebrares, ad exarandam messem latoris praesentium perrexisti, et post exarationem ejus missarum solemnia celebrasti. Post missarum solemnia etiam terminos possessionis illius eradicare minime timuisti. Quod factum quae poena debeat insequi omnes qui audiunt sciunt. Dubii autem de tanta hac perversitate fueramus; sed filius noster Cyriacus abbas a nobis requisitus, dum esset Caralis, ita se cognovisse perhibuit. Et quia adhuc canis tuis parcimus, hortamur, aliquando resipisce, senior efficeris, tanto fieri sollicitior atque timidior debes. Et quidem poenae sententia in te fuerat jaculanda; sed quia simplicitatem tuam cum senectute novimus, inliis haec egisti, in duobus mensibus excommunicatos
Abbreviated transcription (Latin):
ecelie adcedẽ ꝑducat. Quod̾ita cansa
exigitclicus triduo priuet᷑ honore.
ut penitens redeat ad matrẽ ȩccłam.¬
Non asperis

Expanded text:
ecclesiae ad caedem perducat. Sed si ita causa exigit clerici triduo privetur honore, ut poenitens redeat ad matrem eccNon asperis
Abbreviated transcription (Latin):
nlectũ mariti ab sente uxore socũ e¬
ior iuit uxoris. quã ille uxorẽ suã No¬
eẽ. putans. dormiuit cũ ea. Suꝑ hoc
iussũ ẽ. si ipse ꝑsecurtitẽ uerãhoc ꝓ¬
bauit. qd inscius ferĩt hoc scelus. pe
niteñtiã quidẽ que sibi uidicata fuĩt:
agat. legitimũ suũ ꝯiugiũ habere
affligatur ⁊ ineq̃nũ ꝯiugio priuet᷑.¬

Expanded text:
lectum mariti, absente uxore, soror ivit uxoris; quam ille uxorem suam putans, dormivit cum ea. Super hoc visum est, si ipse per securitatem veram hoc probaverit quod inscius fnitentiam quidem, que sibi indicta fuerit, agat, legitimum suum coniugium habere affligatur et in eternum coniugio privet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisit. Ille enĩ indolo uirat. aut
mendacit. ꝓmittit. incius mente ẽ
non sicse eẽ facturũ ut. ꝓmittit. Il¬
le aũt qui ꝓmittit falsũ qd putat
uerũ. nec indolo uirat. nec m̃dacit
ꝓmittit. Unde aũs̃ de u̾bis apłi sen¬

Expanded text:
promisit. Ille enim in dolo jurat, aut mendaciter promittit, in cujus mente est, non sic se facturum, ut promittit; ille autem, qui promittit falsum quod putat verum, nec in dolo jurat, nec mendaciter promittit. Unde Augustinus de verbis Apos
Abbreviated transcription (Latin):
que sibi sublate sunt. cum om̃ pͥuile¬
expoliati. ut expulsi uidebant̃ ante quã
adsynodũ conuocent It̃ felix. de eodẽ.
andiu in sede .pͥapacifice: ⁊ potesta¬
tiue.cuncta acta disponens reside¬
at. quam diu expulsus uł expoliatus.
suis carere uislis ẽ reb ¶dem.

Expanded text:
quae eis sublatae sunt, cum omni privileexpoliati vel expulsi esse videntur, antequam ad synodum convocentur, et ab oamdiu in sede propria pacifice et potestative cuncta disponens resideat, quandiu expulsus vel exspoliatus suis carere visus est rebus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinet. Itẽ paruulũ. ⁊ siñdũ fidelee
illa. que incredentiũ uoluntate con¬
sistit iamtẽ ipsos fidisac̃ram̃tũ fide¬
les fecit sicut credere respondetur.
Ita ⁊ etñ fideles uocantur. ñ rem ipsã
mente annuendo. s ipsuis reisacram̃¬

Expanded text:
it. Itaque paruulum etsi nondum fides illa, quae in credentium uoluntate consistit, iam tamen ipsius fidei sacramentum fidelem facit. nam sicut credere respondentur, ita etiam fideles uocantur, non rem ipsam mente annuendo, sed ipsius rei sacrame
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃ib hermes ddoctor fidĩ. ⁊ seͥpte̾
effulsit int̾nos. ⁊ licet nos pascha p̃¬
dicto die. celebraremꝰ. tam̃ quia ꝗ¬
dam indie dubitabant adcorrobo¬
randas animas eorũ eidẽ herme an¬
głs dñi apparuit in habitu pasto̾ris.
⁊ p̃cepit ei ut pascha cdie dnĩco ab
om̃ib celebraret᷑. Unde ⁊ nos apłi¬
ca auctoritate institiumus. om̃s ea¬
dẽ seruare debere. quia ⁊ nos eadem

Expanded text:
ibus Hermes doctor fidei et scripturarum effulsit inter nos. Et licet nos idem Pascha praedicto die celebremus, quia tamen quidam inde dubitabant, ad corroborandas animas eorum eidem Hermae angelus Domini apparuit in habitu pastoris, et praecepit ei, ut Pascha Domini die dominico ab omnibus celebraretur. Unde et vos apostolica auctoritate instruimus, omnes eadem servar
Abbreviated transcription (Latin):
piende. appellationis necessita ᷤᷤ uidetͣ ĩ¬
sententie. definita sunt. int̾ quẽ gesta u¬
na cũ relatione. litigatorib conuenit
prestari. Si milit̃ arbit̃ appellationẽ
suscipere ⁊ relationem dare cõpellitur
pellare cum res uidicata poposcerit tã ĩ
ciuilib quã ineminalib causis.¶Ab eo
aũt qui de appellatione cognoscit ñ pͥ¬
fieri recursus ad iudicem. aquo fuerit.

Expanded text:
piende appellationis necessitas videtur imsententie diffinita sunt, intra que gesta, una cum rpraestari. § 22. Similiter arbiter appellationem suscipere et relationem dare comppellare, cum res iudicata poposcerit, tam in civilibus, quam in criminalibus causis. Ab eo autem qui de appellatione cognoscit, non potest recursus fieri ad iudicem a quo fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
flagititus. appellatione exelusane¬
tñtie modũ uidicationis excedat¶ Siꝗᷤ
fuñcti testam̃to scͥpta reseretur. ut ne hii
quos scͥptos pãtiuũ uł heredes inpossc̾¬
sionẽ mitantur. ⁊ iscui de eare notioeit
appellationẽ receꝑit.⁊ iuidex quitã ignã¬
ue conuementiã adhibuit. ⁊ litigator.
qui tã inportune appellauit. xx. libris
argenti mulctet᷑.De possessione etiã ⁊
eius momento si cã dicatur que sentñtia
int̾locutoria appellatur. quãuis ꝓuo¬
catio int̃ põĩta fut. tñ lata sentñtia¬

Expanded text:
flagitatur, appellatione exclusa neentiae modum judicationis excedat. § 17.functi testamento scripta reseretur, vel ne ii, quos scriptos patuerit heredes, in possessionem mittantur, et is, cujus de ea re notio erit, appellationem receperit, et judex, qui tam ignavam conniventiam adhibuerit, et litigator, qui tam importune appellaverit, viginti libris argenti mulctentur. § 18. De possessione etiam et ejus momento si causa dicatur, quae sententia interlocutoria appellatur, quamvis provocatio interposita fuerit, ta
Abbreviated transcription (Latin):
reportant. nec diu̾sitas factorũ seꝑati¬
onẽ accipit quocasu siom̃s appella¬
uint. ⁊ uno exhis agente eorũ appella¬
tio iufta ꝓnuntiata fui̾t. emolum̃tõ
uictorie ⁊̃ ad alios ꝑtinebit. Si aũunꝰ
tantũ appellauit. eusq appellatio ita
pellauit. Qł si etat̾is anxibo unus cẽ¬

Expanded text:
 nec diversitas factorum separationem accipit, quo casu, si omnes appellaverint, et uno ex his agente eorum appellatio justa pronunciata fuerit, emolumentum victoriae etiam ad alios pertinebit. Si autem unus tantum appellavit ejusque appellatio justa pellavit. §
Abbreviated transcription (Latin):
modũ mulctã irrogaui̾t. qd contraius
gestum uidet᷑. firmitatẽ nontem.⁊ si
ne appellatione pot̾ rescindi¶ Uenales
in habitabilẽ te ẽẽ.ꝓbaiuis. p̃t̃ missa
appeilatione iniqua noĩatio remone¬
bitur ¶St̃ ⁊̃ quoꝵ appellatiões non re¬
cipiunt᷑. Non em̃ p recipi eius appella¬
tio qui ꝑcontumacũ ab sens cũ Ad agẽ¬
dam ciusa negotio prius sũmatim ꝑ¬
scrutito nocatus eẽt cõdẽpnatus e
Nullus ⁊̃ homicidarũ ueneficõrum.
male ficorũ adulteroꝵ. itẽꝙ eoruor
qui manifestam iuolentiam cõ miser̃.
argum̃tis conuictus. testib suꝑatus.
uoce etiã. pͥa uitiũ scelusq confessus
audiatur appellans. Et hec in notoriᷤᷤ.¬
Inoccultis aut̃ si testib. ꝓductis instro¬
mentis. platis. aliisq argumentis
prestitis. seniñtia contra eumlatasit
⁊ ipse quic̃ dẽpnatus ẽ aut minime
uoce sua confessus sit. aut fortnidi¬
ne tormentoꝵ territus contrase aliꝗͥ
patrimonio forte ap̃d. pͥũ uidicem in

Expanded text:
ctam irrogaverint, quod contra jus gestum videtur firmitatem non tenet, et sine appellatione potest rescindi. § 9. Venales inhabilem te esse probaveris, praetermissa appellatione iniqua nominatio removet etiam quorum appellationes non recipiuntur. Non enim potest recipi eius appellatio, qui per contumaciam absens, cum ad agendam causam, negotio prius summatim perscrutato, vocatus esset condemnatus est. Nullus enim homicidarum, veneficorum, maleficorum, adulterorum itemque eorum qui manifestam violentiam commiserunt, argumentis convictus, testibus superatus, voce etiam propria vitium scelusque confessus, audiatur appellans et hIn occultis autem: Si, testibus productis, instrumentis prolatis, aliisque argumentis praestitis sententia contra eum lata sit, et ipse, qui condemnatus est, aut minime voce sua confessus sit, aut formidine tormentorum territus contra se aliquid patrimonio forte apud proprium judicem inc
Abbreviated transcription (Latin):
nus indulget᷑ quotrans actolite ñ c̃õ¬
pleta manet sentñti. ¶appellat dre.
cessante cũ unus mensi ᷤ suꝑẽ exbien¬
datur sentũtia om̃icasu. ab sentẽ in ex¬
dirimi. ¶ Siuerohis qui appelaũ
penitñtia ductus ab appellatione de
leguntur. Siquis libellos appellato
los recuꝑandi. ne uste penitudinis
bumanitas amputet̾. ¶Esta¬

Expanded text:
nus indulgeatur, quo transacto lite non completa rata manet sententia. § 1. Appellatore cessante, quum unus mensis superest ex biendatur sententia, omni casu absente imdirimi. Gratian. Si vero is, qui appellavit, poenitentia ductus ab appellatione deleguntur: Si quis libellos appellatorlos recuperandi, ne justae poenitudinis humanitas amputetur.
Abbreviated transcription (Latin):
euitlent̃ precipit̃. uł dicit aliquid uł
imꝑat. tamquã falsus testis dĩ aut
cogi non possunt. tẽ sentñtie non ẽ
obediendum. quia uixta illud gelasii.
nec apud dm̃. nec ap̃d eccłam eiue
quem quã grauat iniqua sententia

Expanded text:
evidenter praecipitur, vel dicit aliquid, vel imperat, tanquam falsus testis Dei aut scogi non possunt, tunc sententiae non est obediendum, quia juxta illud Gelasii. Nec apud Deum, nec apud ecclesiam ejus, quemquam gravat iniqua sententia
Abbreviated transcription (Latin):
añ ꝯferta mist̾ia quos dã ppłis
imꝑare. uł sibi int̃se sacerdotes
tradere. cũ post omĩa que aꝑire ñ
debeo paxsit necessario indicenda.
ꝑquã ꝯstet ppłm ad omñaq̃ mini¬
t̃us agunt᷑. atq in eccła celebrant̃
p̃buisse consensũ. ac finita ẽẽ. pa¬
cis ꝯcludentis signaculo demons¬
.Eccłasticis
liminib careat minist̃ qͥ pꝰ ꝯsecͣtionẽ

Expanded text:
nfecta mysteria quosdam populis imperare, vel sibi inter se sacerdotes tradere, cum post omnia, quae aperire non debeo, pax sit necessario indicenda, per quam constet populum ad omnia s aguntur atque in ecclesia celebrantur, praebuisse consensum, ac finita esse pacis concludentis signaculo demonslesiasticis liminibus careat minister, qui post con
Abbreviated transcription (Latin):
nue de testando conubio. in honore c̃o¬
stituti filios. ꝓcreauint. illi quidẽ exꝗb
geniti. ꝓbabunt᷑ canonica censura dãpnẽ¬
tur. Froles aut̃ aliena pollutione nata
non solum hrditatẽ nũquã accipiet.

Expanded text:
nuae detestando connubio in honore constituti filios procreaverint, illi quidem, ex quibus geniti probabuntur, canonica censura damnentur; proles autem, aliena pollutione nata, non solum hereditatem nunquam accipiet,
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrio alienare quib lib titulie
atq distractionib. uł sub quocumq
argumento non patimͣ. Nisi forte aũ
aut cłicis bonorum nͣtis. aut monasᷤ¬
tiis religionis intuitu. aut certe ꝑegri¬
lii. ita intelligendum ẽ. ut ep̃i preter

Expanded text:
arbitrio, alienari quibuslibet titulis atque distractionibus vel sub quocumque arclericis bonorum meritorum, aut monasteriis religionis intuitu, aut certe peregrilii ita intelligendum est, ut episcopi praeter
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem p̃ceꝑat auiro ñ discedere nͥ
causa fornicationis. cõmendans eam
discipło auctor diuortii fuisset. Ec¬
ce cõmendauo marie ioħr. ⁊ detractio
ĩoseph negat᷑ fuisse diuortiũ. qͥa
ioseph. non cõgnouerat eam. Vnde
que simplicit̃ sponsa erat conux ẽ

Expanded text:
uxorem praeceperat a viro discedere, nisi uxorem praeceperat a viro discedere, nisi causa fornicationis, commendans eam discipulo, auctor divortii fuisset. Ecce, commendatio Mariae Joanni, et detractio Joseph negatur fuisse divortium, quia Joseph non cognoverat eam. Unde quae simpliciter sponsa erat, conjunx est
Abbreviated transcription (Latin):
cce inpossibilitis coeundi. si pot
carnalem copulam inuenti fuĩt itra¬
liquo. non soluit conigium. Siuõ
añt carnalẽ copulam de p̃hensa fui̾t
liberũ facit mulier aliũ iurũ accips
Unde apparet illos non fuisse ꝯugeᷤᷤ
Alioqum ñ lice̾nt ens ab inuicemdi¬
scedere. excepta causa fornicationis
⁊ sic descedentes oporteret manere
innuptos. aut sibi inuicem reconeil¬
ari. Itẽ stsponsa con utxẽet. moriuo
sponso rempinent radua.Si aũt iudu¬
a ẽẽt. uir euis ad sacros ordines con¬
scendere non posset. Mariius eñut
fieri.ꝓhibetur exbuius aũt copula uł¬
lus ꝓhibetur asacrisordinib. Vt eñi
ait pelaguis pp̃. nichil ẽ quantũ ad
hunc articulũ atrmet. qd eiobiuet
de canonicis constitutis. Appareta
bos non fuisse coniuiges. Itẽ si c̃iuge
ẽẽnt discessio ab inuicem eẽt. diuortiũ
Sed horũ seꝑationẽ. nẽgat ambrosiꝰ
si uiriustus eam cognouiss. nũquã
ase discedere passus ẽet. nec dñs qui

Expanded text:
cce, impossibilitas coeundi, si post carnalem copulam inventa fuerit in aliquo, non solvit conjugium. Si vero ante carnalem copulam deprehensa fuerit, liberum facit mulieri alium virum accipere. Unde apparet, illos non fuisse conjuges; alioqui non liceret eis ab invicem discedere, excepta causa fornicationis; et sic discedentes oportet manere innuptos, aut sibi invicem reconciliari. § 1. Item si sponsa conjunx esset, mortuo sponso remaneret vidua. Si autem vidua esset, vir ejus ad sacros ordines conscendere non posset. Maritus enim fieri prohibetur. Ex tali autem copula nullus arcetur a sacris ordinibus. 14. Qui ait Pelagius Papa: Nihil est quantum ad hunc articulum attinet quod ei obviet de canonicis institutis. Apparet ergo, hos non fuisse conjuges. § 2. Item si conjuges essent, discessio ab invicem esset divortium. Sed horum separationem negat Ambrosiusm si vir justus eam cognovisset, nunquam a se discedere passus esset, nec Dominus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
gastime. dehis qui matrimomo
uinctisunt. ⁊ nubere non possunt.
si ille aliam. uł illa alium possit ac¬
mulier sise con unexerint. ⁊ postea
dixĩt mulier. de uiro ꝗd non possit

Expanded text:
gasti de his qui matrimonio juncti sunt, et nubere non possunt, si ille aliam, vel illa alium ducere mulier si se conjunxerint, et postea dixerit mulier de viro, quod non possit
Abbreviated transcription (Latin):
niem suã imũ quẽq usq ad septimã
obseruare decernimus gr̾ationẽ. ⁊
cedere denegamus. Quod si fecerĩt
separentim Itẽ ncholaus amalfita¬
e consangunitate sua nullus
uxotem ducat. usq pꝰ gn̾ationẽ¬
septimã. uł quousq parentela cogno¬
scipotit. laicus uero uxorem suã simł
⁊ concubinam habens ñeoie eccłie.¬

Expanded text:
niem suam unumquemque usque ad septimam observare decernimus generationem; cedere denegamus: quod si fecerint, separentur. Item Nicolaus papa consanguinitate sua nullus uxoseptimam, vel quousque parentela cognosci poterit. XII. Ut laicus uxorem simul et concubinam habens non commun
Abbreviated transcription (Latin):
cõmotus fuĩt. aut causam habuĩt. prius
ad eos ret̃reat cantatis studio. ut familari
dasunt. ⁊ caritatiue emendent quȩ iuste
emendanda agnouint.Si aũt aliqui eos
tum ẽ cõdignam egerint penitũtuã. qm̃¬

Expanded text:
commotus fuerit aut causas habuerit, prius ad eos recurrat charitatis studio, ut familiari da sunt, et charitate emendent quae juste emendanda agnoverint. Si autem aliqui eos m condignam egerint poenitentiam, q
Abbreviated transcription (Latin):
ccusatio quoq eorũ suꝑquã nos c̃¬
sulere uoliustis. nonnͥ ab idoneis
⁊ ꝓbrtisinis uiris. qui ⁊ suspĩtionibus
⁊ scelerib careant fieridebet. Quia dñs
sacricorꝑis sin tractatores. auilib acre¬
ꝓbis. ⁊ nonidoneis ꝑsonis infamaĩ no¬
luit. neccalũpniari. s ipse ꝓpͥoflagello
hõib laceranda. s potius ab hominib
Nullus em̃ ut reor inuenit᷑ int̾nos qui
uelit ẜ uũsuũ ab alio quã ase uidicari.
Qd̃ sisũptũ fuiͣt aut multa inlignati¬
one ip̃ irascitur. aut potius uindictã
culimei. Et paulo põt. Sidetractatorẽ¬
tionis laqueũ cadt̃: multo magis lacera¬
tores. ⁊ detractatores. atq accusatores.
famuloꝵ dĩ dãpnant᷑. ⁊ inbaratrũ. nisi
se correxĩt.⁊ ꝑ eorũ satis factionem con¬
dignã egerint penitentiã. indubitant̃
uadt̾.⁊ a ĩdicib flãmis exuruntur
hec ⁊ alia ꝑiculosa consiđantes apłi cõ
stituert̃ ne facile cõmouerent᷑. aut la¬

Expanded text:
qua nos consulere voluistis, non nisi ab idoneis et probatissimis viris, qui et suspicionibus et sceleribus careant, fieri debet, quia Dominus sacri sui corporis tractatores a vilibus et reprobis, ac non idoneis personis infamari noluit, nec calumniari, sed ipse proprio flagello hominibus lacerandi, sed potius ab hominibus Nullus enim, ut reor, inter nos invenitur qui velit servum suum ab alio quam a se judicari. Quod si praesumptum fuerit, aut multo indignatione ipse irascitur, aut potius vindictam culi mei Et paulo post. Si detractoretionis laqueum cadunt, multo magis laceratores et detractores atque accusatores famulorum Dei damnantur, et in barathrum, nisi se correxerint et per eorum satisfactionem condignam egerint poenitentiam, indubitanter vadunt et vindicibus flammis exuruntur. Haec et alia periculosa considerantes apostoli statuerunt ne facile commoverentur, aut la
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑. Post quãuõ sac̃ dotiũ ad eptus. ẽ.
infurorẽ ũsus quendã int̾ fecit. Recu¬
ꝑiti nõsanitite. ap̃d ep̃m accusat᷑ culpa
ab ea cumqua lapsus eẽ dicit̃. Ep̃s aũ
die dñico cansam examinat. Sacerdoᷤᷤ
inficiat᷑ crimensibi illatũ. Quorũdã
cłicorũ sibipatrocuna querit. illi uõnon
sine p̃tio sibi patrocinant᷑. Tandẽ ep̃s
mũ solus absꝙ sinodali audientia illũ
munera exigere. ¶ertio. anexmulie¬
ris confessione iste sit condẽpnandurs.
¶Quarto. andie diñco. euis causa sit uẽ¬
tilandi. Quinto. ansibi neganti pur¬
gatiosit deferenda. SSexto. aneius cõ¬
Sessio cruciatib sit extorquenda. ¶Septi¬
uo. an absꝙ synodali audientia. ep̃sua
lert sacerdotem dãpnare. Octauo. sispõ¬
te confessus. aut ab aliis conuictus fuit.
q̃d añt ordinationem peccauit. an suscep

Expanded text:
 adeptus est, in furorem versus quendam interfecit. Recuperata vero sanitate apud episcopum accusatur ab ea, cum qua lapsus esse dicitur. Episcopus autem die Dominico causam examinat. Sacerdos inficiatur crimen sibi illatum; quorundam clericorum sibi patrocinia quaerit; illi vero non sine pretio sibi patrocinantur; tandem epismum solus et absque synodali audientia illum munera exigere? Tertio, an ex mulieris confessione iste sit condemnandus? Quarto, an die dominico ejus causa sit ventilanda? Quinto, an sibi neganti purgatio sit deferenda? Sexto, an ejus confessio cruciatibus sit extorquenda? Septimo, an absque synodali audientia episcopus valeat sacerdotem damnare? Octavo, si sponte confessus aut ab aliis convictus fuerit, quod ante ordinationem peccaverit, an suscep
Abbreviated transcription (Latin):
ires aliena ꝑꝑ quã peccatum ẽ tituit᷑.
reddi possit. ⁊ non reddit᷑. peratñtia
non agit᷑. sed simulat᷑. Si aũt ueracit̃ a¬
git᷑. non remittit᷑ peccatũ nisi restitũatuꝵ
ablatũ. siut dixrestitui põt. Plerumq
eni qui auffert anuttit. sue patiendo ma¬
los. siue ipse male uiuendo. nec aliud ht̃
unde restituat. huic certe nonpossumꝰ
dicere redde qd abstulisti nisicũbabe̾
qridẽ si aliquos stinet crũciatus repente.
tam pecunã. tñ dũ eã ꝑ molestias corꝑalẽ
reddere cõpellit̃. pẽccãti quo male abla
restituant̃ aliena. S ne frustra homo ĩ

Expanded text:
res aliena, propter quam peccatum est, reddi possit et non redditur, penitentia non agitur, sed simulatur. Si autem veraciter agitur, non remittetur peccatum, nisi restituatur ablatum si, ut denim qui aufert amittit, sive alios patiendo malos, sive ipse male vivendo, nec aliud habet unde restituat. Huic certe non possumus dicere, Redde quod abstulisti, nisi cum habere quidem si aliquos sustinet cruciatus repente, tam pecuniam, tamen dum eam per molestias corporales reddere compellitur, peccati quo male ablatrestituantur aliena, sed ne frustra homo in
Abbreviated transcription (Latin):
Usꝙ ado pecertũ uoluntariu ẽ. ut nul¬
lo modo sit peceatũ. si nonsit uolunta¬
riũ. Pot̾ uideri falsa hec diffintio.
S si diligenter excruciat̃. inuenitur
gitandum ẽ. quod tantũmõ peecatũt̃¬

Expanded text:
uam, peccatum uoluntarium malum est, ut nullo modo sit peccatum, si non sit uoluntarium. potest uideri falsa haec definitio, sed, si diligenter discutiatur, inuenietur gitandum est, quod tantummodo peccatum e
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitate que ꝓcedt̃ inputantur
adp̾enã. Unde de quibdam ignoran¬
tib dictũ ẽ. Si quis ignorat ignora¬
apłis. Extra sy nagogam facient uos ꝗ
arbitrabunt᷑ obsequiũ se prestaredõ.

Expanded text:
irmitate quae procedunt imputantur ad poenam. Unde de quibusdam ignorantibus dictum est: Si quis ignorat, ignoras ait apostolis: Extra synagogam facient vos, quia arbitrabuntur obsequium se praestare Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
annis pͥuent᷑. ita ut duob annis. uigi¬
liis. ie uimis. orationib. ⁊ elemosinss.
ea tam̃ratione: ne ult̾ius ad officra po¬
tiora ꝓmoueant᷑. Quod si indiffinto
tp̃r neglegentiores circa salutẽ suam
extitit ꝓtelandi ipsuis penitñtie tp̃s.
in potestate maneat sacerdotis. ¶
in.ꝓprio gradu exdispensatione rema¬
nere ꝑmitut᷑. Unde urbanus scd̾s sebit

Expanded text:
priventur, ita ut duobus annis, vigiliis, jejuniis, orationibus et eleemosynis pro dantur, ea tamen ratione ne ulterius ad officia potiora provehantur. Quod si infinito tempore negligentiores circa salutem suam exstiterint, protelandi ipsius poenitentiae tempus in potestin proprio gradu ex dispensatione remanere permititur. Unde Urbanus II scribit
Abbreviated transcription (Latin):
sidi onib necessitate poñifuerint.
idstatutũ ẽ. ut qui altaio ministrant.
⁊xp̃icorpus ⁊ sanguinẽ tradunt. uel
uasa sacra officio deputata ꝯtractant.
ut ab om̃i hũano sanguine ⁊ ostili se.
abstineant. qd si inhoc inciderint: tã¬

Expanded text:
sionibus necessitate positi fuerint, id statutum est ut qui altario ministrant, et Christi corpus et sanguinem tradunt, vel vasa sacra officio deputata contrectant, ut ab omni humano sanguine etiam hostili se abstineant; quod si in hoc inciderint,
Abbreviated transcription (Latin):
nillus p̃sumat ap̃d scłarem uidicem
epõ ñ ꝑmitente pulsare. S si pulsatꝰ
fui̾t. non respondeat. uł. ꝓponat. nec
audeat criminale negotiũ. inuidicio
datur intelligi q̃d ełicus ad publica ui-¬
dicia nec inciuili nec incriminali cã
ẽ ꝓducendus. nisi forte cuulem cãm
ep̃s decidere nolui̾t. uł mncriminali
siu honoris cingło eũ nudauiͣt. Illud
aut qd in epłã clementis dictum. ẽ.
non cognitorẽ scłariũ negotiorum
te uultꝰ dñs ẽẽ ex episcopali unctione
intelligendum ẽ. Non eñi in ep̃m un¬
git᷑. ut cognitor scłariũ negotiorum
resideat. s ut. ꝓcurator animarum
sequester fier. Ut scłaria uidicia ñde
reb scłarib. sed sclariũ uiroꝵ intelligẽ¬
dasunt. Iudicia dereb scdãrib scłaĩa¬

Expanded text:
sumat apud saecularem judicem episcopo non permittente pulsare, sed si pulsatus fuerit respondeat: non proponat nec audeat criminale negotium in judicio datur intelligi, quod clericus ad publica judicia nec in civili, nec in criminali causa est producendus, nisi forte civilem causam episcopus decidere noluerit, vel in criminali sui honoris cingulo eum nudaverit. § 1. Illud autem quod in epistola Clementis dictum est: Non cognitorem saecularium negotiorum te vult Deus esse, ex episcopali unctione intelligendum est. Non enim in episcopum ungitur, ut cognitor saecularium negotiorum resideat, sed ut procurator animarum sequester fieri. Vel saecularia judicia non de rebus saecularibus sed saecularium virorum intelligenda sunt. Judicia de rebus saecularibus sa
Abbreviated transcription (Latin):
centiã ur̃am. leges romanorũ pͥn¬
cipũ quas innegotiis hõiũ custodien¬
das cẽ p̃cepit. multo magis circare ui
lius temeritate debet corrũpi.

Expanded text:
centiam vestram leges Romanorum principum, quas in negotiis hominum custodiendas esse praecepit, multo magis circa reverelius temeritate debet corrumpi.
Abbreviated transcription (Latin):
de tẽplo eiciunt᷑. quod aliud si¬
moniacus. si moniaco insua oꝵ¬
dinatione põt conferre. nasiꝙ
innocentius decet̾is hereticis
testat᷑ dicens.¬

Expanded text:
de templo ejiciuntur: quid aliud simoniacus simoniaco in sua ordinatione potest conferre, nisi quod Innocentius de ceteris haereticis testatur, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
iuaᷤ auctoritate leonis .pp̃.
simomaci nonnisi sp̃m indacii
moniacos sacdotiũ non sub sistit.
benedictio eoꝵ in maledictiõe
madandi ⁊ arcipiendi. Cum scĩ
nonsint. nec in xp̃i corpe. ꝯsti¬
tuti. cũ sint maledicti. nec scĩfi¬
care alios posst̃. nec xp̃i corpus
xp̃itradere. uel accipere. nec
benedicere aliis ualent. scd̃m
amb̃r uero anathematis obpro¬
brio condẽpnant᷑. atq apartici¬
patione corꝑis ⁊ sanguinis xp̃ia

Expanded text:
 auctoritate Leonis Papae simoniaci non nisi spiritum mendacii moniacos sacerdotium non subsistit, benedictio eorum in maledictionem ma danti et accipienti, quum sancti non sint nec in Christi corpore constituti, quum sint maledicti nec sanctificare alios possunt, nec corpus Christi tradere vel accipere, nec benedicere aliis valent; secundum Ambrosium vero anathematis opprobrio condemnantur, atque a particip
Abbreviated transcription (Latin):
legitimi sacerdotis benedictio
aufferre om̃e uitiũ quodauitioso
fui̾t iniectũ. Gsuta ẽ applicen¬
tur ad ordinatonem sacrilegiat
dictione ordinationis crimina
uel uitia putent᷑ Auferri. Nul¬
lussit penitñtiȩ locus. quia id
po̾t pr̃are ordinatio. q̃d longa
satis factio prestare consueuit.
ꝑmanus impositionẽ. laicã tm̃
tribuere coionẽ. nec exhis aliꝗͣ¬

Expanded text:
era ac justa legitimi sacerdotis benedictio auferre omne vitium, quod a vitioso fuerat injectum. Ergo si ita est, applicentur ad ordinationem sacrilegi, dictione ordinationis crimina vel vitia putantur auferri; nullus sit poenitentiae locus, quia id potest praestare ordinatio, quod longa satisfactio praestare consuevit. per manus impositionem laicam tantum tribuere communionem, ne ex his ali
Abbreviated transcription (Latin):
entum ẽ adt̃tiam ques tiõe¬
tionẽ. que ꝓsui difficultate
longiorẽ exigit disputationẽ.
cũ nos dicimus abhereticis ordi¬
natos: uulna̾tum ꝑillã manus
impositionẽ habere capud. ubi
secuta. eẽ si ñ cicatrict non potiͣt.
atq ubi penitñtiȩ remedium
necessariũ ẽ. illic ordinationes
honorẽ locũ babere non posse
dũ. in munduerit. quõ ei tribu¬
etur: qd munditia ⁊ puritas ꝯsue¬
uit accipere : S ⁊ cẽ asseritur
eũ qui honorẽ amisit. honorem
dare non posse. nec illũ aliquid
accipisse. quia niebil indante
eãt qd ille poss accipere acꝗe¬
scimus. ⁊ uerũ ẽ certe. quia q̃d ñ
habuit dare non potuit.dãpna¬
tionẽ utiq quã habuit ꝑ prauã
manus impositionẽ dedit. ⁊ ꝗ¬

Expanded text:
entum est ad tertiam quaestionem, quae pro sui difficultate longiorem exigit disputationem, cum nos dicamus ab hereticis ordinatos vulneratum per illam manus impositionem habere caput, et ubi secuta sine cicatrice esse non poterit, atque ubi poenitentiae remedium necessarium est, illic ordinationis honorem locum habere non posse. dus, immundum erit : quomodo ei tribuetur quod munditia ac puritas consuevit accipere? Sed econtra asseritur eum qui honorem amisit, honorem dare non posse; nec illum aliquid accepisse, quia nihil in dante erat quod ille posset accipere. Acquiescimus, et verum est. Certe quia quod non habuit, dare non potuit; damnationem utique, quam habuit, per pravam manus impositionem dedit;
Abbreviated transcription (Latin):
aũt qd quidã sũptatantũ modo
corꝑis sacri portione. acalice sacra¬
ti eruoris abstineant. Qui procul
dubio qm̃nescio qua suꝑstitionẽ do¬
cent᷑ astringi. aut integrasacram̃ta
ꝑcipiant. aut ab integriᷤ arceantus
Qua diuisio unius eiusdemq mist̾ii
si ne grandi sacrilegio non po̾t ꝑuenie̾.¬

Expanded text:
uod quidam sumta tantummodo corporis sacri portione a calice sacri cruoris abstineant. Qui procul dubio quoniam nescio qua superstitione docentur obstringi aut integra sacramenta percipiant, aut ab integris arceantur, quia divisio unius ejusdemque mysterii sine grandi sacrilegio non pote
Abbreviated transcription (Latin):
mant. nec p̃aatiinamore scõrũ ul
ipsius arame bibere aut alios adb¬
bendum Ageͣ. uł se aliena p̃catioẽ
ingurgitare. nec plausus.⁊ risus in¬
cõditos. ⁊ fabulas mnanes. ibi refen¬
re aut cantare presumant. uł tur¬
pia ioca. uł urso. uł tornatricibus
abolicumẽ.⁊ sacriscanorib prohi¬

Expanded text:
mat, nec precatus in amore sanctorum, vel ipsius animae, bibere, aut alios ad bibendum cogere, vel se aliena precatione ingurgitare, nec plausus et risus inconditos et fabulas inanes ibi referre aut cantare praesumat, vel turpia joca, vel urso, vel tornatricibus abolicum est, et a sacris canonibus prohi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutionem passisunt pseudo ꝓ¬
phete abelia. quomodo ipse heba
arege᷑ nequissimo. aut quia flagel
plo flagellatos eiecit. Restat ergo
ut nichil aliud requirendũ eẽ fa¬
feceritis. non miremini si nonde¬
sunt ministridõ ꝑ quos flagellemi¬
ni. quia ꝑsecutionẽ patimin ñ a
nob̾. s sicut scͥptumẽ. ab ipsis fac¬
ur̃a querela seclabitur. si cogitetis
secutionẽ eẽ culpabilem. Alio ꝗn
bar. Nam cotidie uidemus. ⁊ filir̃
de patre tamquã de ꝑsecutore
suo cõqueri. ⁊ cõ uigem demarito.
⁊ seruũ de dño. ⁊ colonũ deposses¬
sore. ⁊ reũ de iudice.⁊ militẽ ut ꝓ¬
uincialem. de duce. uł rege. cum
illi plerũq ordinatissima potesta¬
te hõines sibi subditos ꝑterrores
leuiũ penarũ. agrauiorib malis
ꝓhibeant. atq cõpescant. Plerũq
autẽ abona uita. ⁊ ab onisfactis
minando. ⁊ seuendo deterreant:
IS cũ amalo ⁊ illicito. ꝓhibent.

Expanded text:
persecutionem passi sunt pseudoprpersecutionem passi sunt pseudoprophetae ab Helia quomodo ipse Helias a rege iniquissimo, aut quia flagellplo flagellatos eiecit. restat ergo ut nihil aliud requirendum esse fafeceritis, non miremini si non desunt ministri deo per quos flagellemini, quia persecutionem patimini non a nobis, sed sicut scriptum est ab ipsis facra querela sedabitur, si cogitetis ersecutionem esse culpabilem; alioquin bar. nam cotidie uidemus et filium de patre tamquam de persecutore suo conqueri et coniugem de marito et seruum de domino et colonum de possessore et reum de iudice et militem uel prouincialem de duce uel rege, cum illi plerumque ordinatissima potestate sibi homines subditos per terrores leuium poenarum a grauioribus malis prohibeant atque compescant, plerumque autem a bona uita et a bonis factis minando et saeuiendo deterreant. sed cum a malo et illicito prohibent,
Abbreviated transcription (Latin):
alios de quib dicit. quostradidi
sathane. ut cliscant non blasphe¬
mare. Et dñs flagellatos ex pulit
etemplo in ꝓbos mercatores. uͥ
etiã connexũ ẽ testimonium scͥp¬
ture dicentis. Telu̾s domus tue
comedit me. Ecce inuemmus
Quare ꝑuiolentissimas turbas
etiã ultro improbi estis ecclus ca
tholicis. ubi potueritis ad uertere
q̃d innuabilib exemplis res ipã
indicat. S dicitis uos loca ur̃a¬
defendere. ⁊ resistitis fustibus
⁊ cedib quib cũꝙ potueritis. Qr̃
non audistis ibi uocem dr̃adicñtiͦ.
ego autẽ dicouob̃ non resisteͣ ma¬
lo. Aut si fieri põt. ut aliqdorecte
ꝑuim corꝑalem resistantur uiolen¬
tiᷤ. nec ido preceptum uioletur.
q̃d auduumꝰ a dño. egoaũt dico
uobis nonsistere malo. cur non ⁊̃
hoc fieripõt. ut ꝑordinatas. ⁊ le¬
gitimas potestates desedib que
ulicite usurpant᷑. uł ad iniuriã dĩ
retinent᷑ pius expellat impium :¬
⁊ iustus iniustum: Neq eñieoooͦ

Expanded text:
alios de quibus dicit: Quos tradidi Satanae, ut discant non blasphemare . Et Dominus flagellatos expulit ex templo improbos mercatores , ubi etiam connexum est testimonium Scripturae dicentis: Zelus domus tuae comedit me . Ecce invenimus Quare per violentissimas turbas, etiam tholicis, ubi poteritis advertere quod innumerabilibus exemplis res ipsa indicat? Sed dicitis, vos loca defendere, et resistitis fustibus et caedibus, quibuscunque potueritis. Quare ibi non audistis vocem Domini dicentis: Ego autem dico vobis, non resistere malo? Aut, si fieri potest, ut aliquando recte per vim corporalem resistatur violentis nec ideo praeceptum uioletur quod audimus a domino: ego autem dico uobis non resistere malo, cur non etiam hoc fieri potest, ut per ordinatas et legitimas potestates de sedibus, quae inlicite usurpantur uel ad iniuriam dei retinentur, pius expellat impium et iustus iniustum? neque enim eo modo
Abbreviated transcription (Latin):
testandos ecds. Si non mouerent᷑
quomõ recdderent rationẽ de ĩpio
suodõ: Intendat caritas ur̃a. Ord
dicam. quia hoc ꝑtimr ad rege̾ scłi¬
Nabu chodonosorrex decreuit
dicens. quicũq dixit̾ blasphennã
indm̃. sydrac. misac. ⁊ abdenago.
in intitu erunt. ⁊ domus eorũ in
disꝑsione. Ecce quõ rex alienige¬
na seuit neblaspͥemet᷑ ds istł. qui po¬
tuit tres pueros de igne libare. ⁊
s orbis terrarum. cũ ipsis regibus
Quomõ ergo isti reges non moueãt
qui ñ tres pueros atcendt̃ libatos de
tisunt ex sufflari snxp̃ianis. qdõau¬
diunt dicixp̃iano. Dicte non eẽ
xp̃ianũ. Talia facere uolunt. s ta¬
lia pati nolunt. Nam uidete qua¬
la facuint. ⁊ qualia patiuntur. Oc¬
cidunt animas. affligunt᷑ incorꝑe:
Sẽpiternas mortes faciunt. ⁊ tp̃ale̾
ui peccat. non peceat legis
auctoritate. s contralegis auẽt.
ꝑquia uõ int̾rogas quesit ratio ꝑseqñ¬
di. uicissim te int̾rogo. cuiussit uox
inpsalmo dicentis. detrabentem se¬

Expanded text:
ae. Si non moverentur, quomodo redderent Deo rationem de imperio suo? Intendat karitas vestra quid dicam, quia hoc pertinet ad princi« Nabuchodonosor rex decrevit dicens: Quicunque dixerit blasphemiam in Deum Sydrac, Misac et Abdenago, in interitu erit et domus ejus in dispersione. Ecce quomodo rex alienigena sevit, ne blasphemetur Deus Israel, qui potuit tres pueros de igne liberare. sed orbis terrarum cum ipsis regibus Quomodo ergo isti reges non moveantur, qui non tres pueros attendunt liberatos de ti sunt, exsufflari in Christianis? quando audiunt dici Christiano: Dic te non esse Christianum? Talia facere volunt, et saltem talia pati nolunt. Nam videte, qualia faciunt, et qualia patiuntur; occidunt animas, affliguntur in corpore; sempiternas mortes faciunt, et temporales ui peccat, non peccat legis auctoritate, sed contra legis auctoritatem. quia uero interrogas, quae sit ratio persequendi, uicissim te interrogo, cuius sit uox in psalmo dicentis: detrahentem se
Abbreviated transcription (Latin):
dissapatores eccłiȩ. ad nͣsus ex suffla¬
tores xp̃i. ab ũsus blasphematore¬
xp̃i baptismi nonmirent᷑. quia ds̃
uocitat. ut asara u̾beret᷑ agar. Cõgͦ¬
seat se agar. ponat ceruicem. que¬
cũ humiliata discedẽt adñasua. oc¬
currit ei angłs ⁊ lixit. Quid tibi¬
ẽ agar ancilla sait: Cũ questa eẽc
de dña. quid audiuit ab angło.
Reuert ad dñam tuam. Ad hoc gͦ
affligitur ut reu̾tat᷑. Atꝙ utinaᷤ

Expanded text:
dissipatores Ecclesiae, adversus exsufflatores Christi, adversus blasphematores baptismi, non mirentur quia Deus concitat ut a Sara verberetur Agar. Cognoscat se Agar, ponat cervicem, quia cum discederet a domina sua, occurrit ei angelus, et dixit: Quid est, Agar ancilla Sarae? Quae cum questa esset de domina, quid audivit ab angelo? « Revertere ad dominam tuam . » Ad hoc ergo affligitur ut revertatur. Atque utinam
Abbreviated transcription (Latin):
aximianus ep̃s uagiensis auxiliõ
peciuit ab imꝑatore xp̃ianocõ¬
tra hostes eccłiȩ. nontam sui uleiscen¬
di causa. quamtuende eccłiȩ sibie̾¬
dite. Quod si p̃t̃ mississ. noneiꝰ fuł¬
s laudanda patientia. s negleg̾entia
quando contra illos qui eũ occidere
cõspirauerant. consiliũ illoꝵ ut tn¬
buno ꝓderet᷑ effecit Unde factum
ẽ. ut eũ ad locũ quofueat. ꝓducendꝰ.
deduce̾t miles armatus. ne illorũ pa¬
teret insicdus. Itẽ aub ademeritũ.¬

Expanded text:
aximianus episcopus Vagiensis auxilium petivit ab imperatore Christiano contra hostes Ecclesiae, non tam sui ulciscendi causa quam tuendae Ecclesiae sibi creditae. Quod si praetermisisset, non ejus fuisset laudanda patientia, sed negligentia quando contra illos qui eum occidere conspiraverant, consilium illorum ut tribuno proderetur effecit . Unde factum est ut eum ad locum quo fuerat perducendus deduceret miles armatus, ne illorum pateretur insidias. Item, ibidem aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
pm̃ nonclebere alienã irruere ciui¬
tatem. quȩ illi ꝓbat᷑ non ẽẽ subiecta.
neq in regionẽ. que ad eius curã mini¬
me noscitur ꝑtinere. ad aliquid orclina¬
dũ. neq pb̃ros. aut diaconos constitue
ad alios ep̃os ꝑtinentes. nisi forte cũ uo
quod si quispĩ horũ tale facere uolui̾t.
irrita quidẽ erit huius modi ordinatio.
⁊ que male usur pauĩt asi nodo argnat᷑.
Namsi ordinare non potui̾t nullatenꝰ
ad alios ꝑtinentes udicare pre sumat.

Expanded text:
 alienam irruere civitatem, quae illi probatur non esse subjecta, neque in regionem, quae ad ejus curam minime noscitur pertinere, ad aliquid ordinandum, neque presbyteros aut diaconos constituere ad alios episcopos pertinentes, nisi forte cum volQuod si quispiam horum quid tale facere voluerit, irrita quidem erit hujusmodi ordinatio, et quae male usurpaverit a synodo arguantur. Nam si ordinare non potuerit, nullatenus ad alios pertinentes judicare praesumat.
Abbreviated transcription (Latin):
cdiaconi suꝑbientes saẽdotib exequai
uł potius p̾ferri querebant. Contra
quoꝵ insolenttã multoꝵ auctoritates
mana tuerunt. eorũ supciliũ reprim̃¬
tes. atq ut sacerdotib ꝯdignã obedi¬
entiã exhibeant deternentes. Un de

Expanded text:
coni superbientes sacerdotibus aequari, vel potius praeferri quaerebant, contra quorum insolentiam multorum auctoritates manaverunt, eorum supercilium reprimentes, atque ut sacerdotibus condignam obedientiam exhibeant decernentes. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
quase ni lius nobis mre ulaata.
sui iuris fundasse ꝑhibet eccłam. quã
in honore scĩuiti confessoris eiꝰ noĩe
si ad tuam diocesim ꝑtinere non ãbi¬
gis. ex more conuenit dedicari. col¬
lata primitus donatione sollẽpm.
quãministris eccłiȩ destinasse se pre¬
fati muneris testatur oblator. Sccto¬
sus sine dubio p̃ter ꝓcessionis adłtũ.
qui om̃i xp̃ianodebent᷑. inchilibidẽ
Irigẽ t̃iis ueropetito.¬
ria nobis insinuatione suggessit.
in re sua qd̃ sextiliañ uocat᷑. basilicã
se scõrũ micha elis archangelis. ⁊ mar¬
tini confessoris. ꝓsua de fẽssione
fundasse. Et idõ fr̃ km̃e si adtuã¬
basilice sollẽpniuenãtione depen¬
dator ex hacbasilica noiũt uendican¬
dum. Nisi ꝓcessionis ad itum qui ͥuea¬
nis om̃ib incõmune debet̃. It̃ cle¬

Expanded text:
qua se Julius nobis in re Juliana sui juris fundasse perhibetur ecclesiam, quam in honorem S. Viti confessoris ejus nomine si ad tuam dioecesim pertinere non ambigis, ex more convenit dedicari, collata primitus donatione solemni, quam ministris ecclesiae destinasse se praefati muneris testatur oblator, sciturus sine dubio praeter processionis aditum, qui omni Christiano debetur, nihil ibidem Frigentius vero petitoria nobis insinuatione suggessit, in re sua, quod Sextilianum vocatur, basilicam se sanctorum Michaelis archangeli, et Martini confessoris pro sua defensione fundasse. Et ideo, frater cabasilicae solenni veneratione dependator ex hac basilica noverit vendicandum, nisi processionis aditum, qui Christianis omnibus in commune debetur. C
Abbreviated transcription (Latin):
i femina ingenua acceꝑit ĩ uirũ.¬
seruũ sciens q̃d seruus eẽt. habeit
eũ. quia om̃s unũ patrẽ habemus in
celis. una lex erit uiro. ⁊ femine. Itẽ.
Seruitutis occasione di¬

Expanded text:
i femina ingenua acceperit servum, sciens, quod servus esset, habeat eum, quia omnes unum patrem habemus in coelis. Una lex erit viro et feminae. C. Servitutis occasione di