comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bum Inda nrote sion
quẽ dilexit Et edifi¬
cauit sicut uinicoriis
sctificiũ suũ ĩ terra
quã fũdanit ã. secula.
Et elegit daũ smẽ
suũ et sustulit eũ de
gregib omũ depost
fetantes accepit eum
Paste Iacob s̾mi
suũ et Isrł heredit᷑a /¬
tẽ suã. Et paint eos
ĩ Innorẽcia tordis sui
et ĩ tellectib manuũ.

Expanded text:
ntem Sion quem dilexit et aedificavit sicut unicornium sanctificium suum in terra quam fundavit in saecula et elegit David servum suum et sustulit eum de gregibus ovium de post fetantes accepit eum pascere Iacob servum suum et Israhel hereditatem suam et pavit eos in innocentia cordis sui et in intelle
Abbreviated transcription (Latin):
conferat puros qz.
nos prestet sibi i/¬
chil loguan᷑ subdolũ
uoluamꝰ obsturũ ni /¬
chil Sĩt tota decur /¬
rat dies ne lingna
mendax net manus
ocłĩ ne peccent lu¬
brici net noxa corpꝰ
Inquinet Specula /¬
tor ustãt desuꝑ qui
nos dieb oĩb actus/

Expanded text:
at purosque nos praestet sibi; nihil loquamur subdolum, volvamus obscurum nihil. sic tota decurrat dies, ne lingua mendax, ne manus oculive peccent lubrici, ne noxa corpus inquinet. speculator adstat desuper, qui nos diebus omnibus actusque
Abbreviated transcription (Latin):
Recuperaret ĩ corruptibili
uesto cirtũ amictans nos¬
ĩspũ et igne purifitãs
hũãnc contagia deum
ac Redemptorẽ õs glorifi/¬
et nõ audet fangẽ sanctũ

Expanded text:
Forte incorruptibilitatem, vestem circumamictans nobritu et igne purificas humana contagia, Deum et Redemptorem omnes glorifiet non audet tan
Abbreviated transcription (Latin):
nõ qualẽ me õs con¬
spite̾ qualẽ etiã mũdꝰ¬
pt̾ crucifige sed qͣlẽ
ĩ decore suo Regem
scłoꝵ soli uide᷑ possũt
ocłi mũdi sctoꝵ falẽ.
me ad Rependendam
uitẽ dilectioĩs hiis q̃ui
me diligũt ostendam

Expanded text:
non qualem me omnes conspicere, qualem etiam invidi crucifigere, sed qualem in decore suo regem saeculorum soli videre possunt oculi mundi sanctorum: talem me ad rependendam vicem dilectionis his qui me diligunt, ostendam
Abbreviated transcription (Latin):
uel ad cogñationẽ m ͨ
uͥginis uel ad sct. Ioseph
familiã ꝑtinebãt d. uĩ¬
Ot autẽ signũ quod
magos in lõgĩquo
positos et efficacit᷑ mo/¬
seuerent attraxit Illꝰ
sine dubro grẽ sacͣmẽtũ
et Illiꝰ fuit uorationis
tm̃ sed etiã ĩ totomũdo
xp̃i erat ennãgelium
p̃dicandũ ut per Illam
stellã que magoꝵ uisur
splendint Isrtitaꝵ uero
oculis nõ Refulsit et
Illm̃a. signifitata sit
crẽtiũ et recitas Indeoꝵ¬

Expanded text:
vel ad cognationem Mariae vel ad cognationem Mariae Virginis, vel ad sancti Joseph familiam pertinebant. oc autem signum, quod magos in longinquo positos et efficaciter movseveranter attraxit, illius sine dubio gratiae sacramentum, et illius fuit vocationis tantum, sed etiam in toto mundo Christi erat Evangelium praedicandum; ut per illam stellam quae magorum visui splenduit, Israelitarum vero oculis non refulsit, et illuminatio significata sit gentium, et caecitas Judaeo
Abbreviated transcription (Latin):
odiernã festinitatẽ
dilectissimi apparicio
dũi et saluatoris nri.
sicut nostis Illustout
et hit Ille ẽ dies quo ad
cognostend adorand q
dei filiũ tres magos.
memoriã merito.
plãciit honore ãmno.
celebrare ut dũ enuã/¬
gelica historia ĩcessa/¬
biliter Retẽset᷑ semper
se intelligẽtiũ sensib
inferat salutiferum
mistermũ per Iusigne
nuiraculum I¬
Recesserũt quidem
młta documẽta
que corporer̃ natiuitatẽ
dmñ nr̃i manifestis Indi/¬
ciis declararẽt siue cũ
se spũ scto parituram¬
q dei filiũ audunt et
credidit siue cũ salutaͦ/¬
ne ip̃iꝰ in utero ele heli/
clamaret. Ecre uguus
dei ecce qͥ tollit peccata
El tum ortum dei
langło ãnũtiãte
pastores celestis ext̾/
citus sũt claritateꝭ
gerẽt de minestate pi
quẽ erãt ĩ p̃sepe uisu /¬
ri net putar ẽt ꝙ In
sola natura hoĩs esset
editꝰ cui supne milicie
famularet᷑ occursuss
alia huiusiodi.
pantis tñc uidentur.
Inuotuisse ꝑsoins que

Expanded text:
odiernam festivitatem, dilectissimi, apparitio Domini et Salvatoris nostri, 128 sicut nostis, illustrat; et hic ille est dies quo ad cognoscendum adorandumque Dei Filium tres magos memoriam merito placuit honore annuo celebrari; ut dum evangelica historia incessabiliter recensetur, semper se intelligentium sensibus inferat salutiferum mysterium per insigne miraculum. Praecesserant quidem ulta documenta, quae corpoream nativitatem Domini manifestis indiciis declararent, sive cum se Spiritu sancto, parituramque Dei Filium audivit et credidit, sive cum ad salutationem ipsius in utero Elisaclamaret: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata el cum ortum Domini angelo nuntiante pasate gerent de majestate pueri quem erant in praesepe visuri; nec putarent quod in sola natura hominis esset editus, cui supernae militiae famularetur occursus. alia hujusmodi paucis tunc videntur innotuisse personis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificiũ deo atq ad
membra sua morti //¬
ficãt ob incentinum libi/¬
dimis ac furoris et actꝰ
corporis sui deo placitos
exhibẽt hostiã uiuẽtem
sctam deo placẽtẽ Racio/¬
nabilit̾ offert᷑ et legem
cuiusq aĩa purificet᷑
pro qualitate gestorũ
hanc nũt ĩ suo corpore
unusquisq purificans
et splritaliter coisserẽs
Rationabili obse quio
uinẽtem hostiã obtulit deo

Expanded text:
sacrificium Deo, atque in membra sua mortificant ab incentivo libidinis et furoris, et actus corporis sui Deo placitos habent, hostiam viventem, sanctam, placentem Deo rationabiliter offerunt, et legem cujusque anima purificaretur pro qualitate gestorum; haec nunc in suo corpore unusquisque purificans, et spiritali sensu discernens, rationabili obsequio viventem hostiam offert Deo
Abbreviated transcription (Latin):
Tem audita unñ
credita: et confessa
Diuinitate dnñi salnatoris
qua prĩ et spiũ sancto
cõsubstãcialis semper
et creternꝰ persenerat
sperem ꝯnos per hũaiu¬
trites eius sacramẽta qͥb
Imibut sumꝰ usq ud coñ¬
templãdã diunitatie

Expanded text:
Item audita, credita et confessa divinitate Domini Salvatoris, qua Patri et Spiritui sancto consubstantialis semper et coaeternus perseverat, speremus nos per humanitatis ejus sacramenta quibus imbuti sumus, usque ad contemplandam divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
et super om̃e quod creatĩ
ẽ emineret apparint uoce
lapsa ad eum hiõs a.
magnifica gła Hic est
filiꝰ meꝰ dilectꝰ ⁊̃ quo
nichi complacui In łland̾¬

Expanded text:
et super omne quod creatum est emineret, apparuit voce lapsa ad eum hujusmodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui. Et fid
Abbreviated transcription (Latin):
uel stella ducẽ a gẽtib
adoratũ uel inuifatũ
ad impcius aquas In
scepto a Iohanne bap/¬
tismate cõsecrasse flu/¬
enta Iordams smĩs
sił purificasse laptisiũ¬
tredere .ii. dubitare
debem q quitquid Ilud
ẽ factũ eẽ pro nobis
Nam quod eũ fulgen/¬
cioris stelle Radiis in-¬
citati adoranere caldei
deũ uerũ gentil spes
data ẽ adorandi I fñ¬
uod aque nour sunt
ordine in uinia mu/¬
tate noui nobis poculi
p̃libatũ ẽ sacͣmẽtum
Quod ause baptizatꝰ
est agnꝰ dei Regenerãtis
baptisini salutare muꝰ
nus ẽ dedicatũ I mñ¬

Expanded text:
el stella duce a gentibus adoratum, vel invitatum ad nuptias aquas in scepto a Joanne baptismate consecrasse fluenta Jordanis, suumque simul purificasse Bapticredere nec dubitare debemus, quidquid illud est, factum esse pro nobis. Nam quod eum fulgentioris stellae radiis incitati adoravere Chaldaei, Deum verum gentibus spes data est adorandi. uod aquae novo sint ordine in vina mutatae, novi nobis poculi praelibatum est sacramentum. Quod autem baptizatus est Agnus Dei, regenerantis baptismi salutare nobis munus est dedicatum. Op
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑuulꝰ ĩ p̃sepio ĩmẽsꝰ
ĩ stellis Cuiꝰ natinitate
comꝑta. herodes turbatꝰ
est et oĩs Iherosolima
Mid est ꝙ sic turba /¬
ris herodes. Qĩ.
natũ Regẽ Indeoꝵ audisti
turbaris suspicconibus
agitaris Inindie stuilis
ĩflãmaris et obhorna/¬
tũ Regem occide̾ conaris
Inanis ẽ ista turbatro
et uana. prorsus est co-¬
Ex Iste qui natꝰ est.¬
nõ ueuit Reges pr¬
gnando suꝑare sed mo¬
gare Net rder natꝰ est
ut tibi succedat sed ut
In eũ mũdꝰ fideliter
credat Deit eñ nõ. ut
pugnet uinus sed. ut
trium phet mortuus

Expanded text:
ulus in praesepio, immensus in stellis: cujus nativitate comperta, Herodes turbatus est, et omnis Hierosolyma uid est quod sic turbaris, Herodes? Quoniam natum regem Judaeorum audisti, turbaris, suspicionibus agitaris, invidiae stimulis inflammaris, et ob hoc natum regem occidere conaris. Inanis est ista turbatio tua, et vana prorsus coex iste qui natus estnon venit reges pugnando superare, sed mogare; nec ideo natus est ut tibi succedat, sed ut in eum mundus fideliter credat. Venit enim, non ut pugnet vivus, sed ut triumphet occis
Abbreviated transcription (Latin):
Regẽ fudeoꝵ ad adoran/¬
dñ q̃ rerẽt cũ Ip̃i Iudei
nõ essent Et quẽ Regẽ
Ptiq nõ herodẽ sadd.¬
xp̃m̃ uolũt adorare Regẽ
imper: natũ i. adorãt
Regem aute annos ali/¬
quot ordinatũ. anrtiph

Expanded text:
 adorandum quaererent, cum ipsi Judaei non essent? Et quem regem? Utique non Herodem, sed Christum. Volunt adorare regem nuper natum, nec adorant regem ante annos aliquot ordinatum. Adorare
Abbreviated transcription (Latin):
l asmator hoĩsdeus
qui cũcta solus or/¬
dinas humũ iubes pro/¬
duce Reptantis et fere
genus Qui magna Re¬
rum corpora. dictu Iu¬
bentis unuuda. ut ferni¬
at per ordinẽ. subdens
dedisti hoĩ . Bepellea
s̾uis fiis quĩtquid per

Expanded text:
lasmator hominis Deus, Qui cuncta solus ordinans Humum iubes producere Reptantis et ferre genus. Qui magna rerum corpora Dictu iubentis vivida, Ut serviant per ordinem Subdens dedisti hominem. Repelle a servis tuis Quicquid per
Abbreviated transcription (Latin):
sainctissime quo
lutidũ centrũ poli cã¬
dore pigis Igneo angt̃s
decoro luine Quarto
die qui flãmeam solis
Rotam cõstituẽs lune mĩ/¬
strans ordini ungos re-¬
cursus syderũ. Tlt noc/¬
tib uel lumini directoĩs
terminũ. p̾mordiis et
mẽciũ signũ daret no/¬
tissimũ ¶ lliiã cor homi
absteige sordes mẽciũ̃.
Resolue culpe uincu lũ

Expanded text:
sanctissime, Qui lucidum centrum poli Candore pingis igneo, Augens decora lumina. Quarto die qui flammeam Solis rotam constituens, Lune ministrans ordini Vagos recursus siderum. Ut noctibus vel luminis Direptionis terminum Primordiis et mensuum Signum dare notissimum. Inlumina cor hominum, Absterge sordes mentium, Remobe culpe vinculu
Abbreviated transcription (Latin):
carins terat suꝑbiam
potus cibiq ꝑtitas.
Lt cum dies abcesse/¬
rit noctẽ q sor Re̾du/¬
xerit mũdi per absti/¬
nẽciam xpõ tanam

Expanded text:
Carnis terat superbiam Potus cibique parcitas: Ut, cum dies abscesserit, Noctemque sors reduxerit, Mundi per abstinentiam Ipsi canam
Abbreviated transcription (Latin):
cet audlte et ppłi atten¬
dite audiat t̾ra et ple¬
intudo eiꝰ orbis et. ome.
geriẽ eiꝰ qr Indignaͦ.
dm̃ suꝑ om̃is gentes et
N terferit et dedit eos
ĩ. occisionẽ int̾fectu᷑
eoꝵ piciẽtur et de cada /¬
uerib eoꝵ astẽdet fetor.
tabescẽt mõtes a saginẽ
erꝵ et tabescet. omis
nulitia celoꝵ et cõplica

Expanded text:
puli adtendite audiat terra et plenitudo eius orbis et omne germen eius quia indignatio Domini super omnes gentes et interfecit eos et dedit eos in occisionem interfecti eorum proicientur et de cadaveribus eorum ascendet fetor tabescent montes sanguine eorum et tabescet omnis militia caelorum et c
Abbreviated transcription (Latin):
Ni cõgregati sut milm
alt̾ alterũ Requirite
diligent̾ ĩ libro dni et.
legite unũ ex eis non.
defuit alter alterũ non
q̃sluit quia quod ex ore
mer ꝓcedit Ills mandaᵗ.
et spũs eiꝰ ip̃e cõgregaᵗ.¬
se ip̃e misit eis sortẽ
et manꝰ eiꝰ diuisit

Expanded text:
 congregati sunt milvi, alter ad alterum. Requirite diligenter in libro Domini, et legite, unum ex eis non defuit, alter ad alterum non quaesivit: quia quod ex ore meo procedit, ille mandavit, et spiritus ejus, ipse congregat ipse misit eis Al. e
Abbreviated transcription (Latin):
seerit flos decidens
um añ maturitatem
autup̃ni Quod cum¬
ut aspex̾it uidẽs statĩma
mi tennerit deuorabit

Expanded text:
erit flos decidens um ante maturitatem autumni, quod cum aspexerit videns, statim ut manu tenuerit, devorabit
Abbreviated transcription (Latin):
itrãfferri poterit net
auferẽt. clau eiꝰ ĩsemr/¬
pit̾uũ et oñĩs funiculi
prtẽtes Non trãsibit per
trieris magnre trãsgͣdiet᷑

Expanded text:
transferri poterit nec auferentur clavi eius in sempiternum: et omnes funiculi patentes. Non transibit per triremis magna transgredietur
Abbreviated transcription (Latin):
Egem ĩ detore.
¶uidebũt ocłi eius
cernẽt terrã de longe
Cor fuũ meditabifur
timorẽ ubi ẽ kãtus
Bbi ẽ legis uerba.
ponderãs Rbi ẽ doctor.
Opulũ imprudẽtem
nõ uidebis ppłm alti
ẜmonis Ita ut nr̃ possis

Expanded text:
egem in decore suo videbunt, oculi eius cernent terram de longe: cor tuum meditabitur timore. Ubi est literatus ubi legis ubi verba ponderans: ubi doctor opulum imprudentem non videbis, populum altis sermonibus: ita ut n
Abbreviated transcription (Latin):
turbis uenit ã donũ
et accessert ad en
discipuli dicentes.
Dissere nõb̃ ꝑabolã
DImittit turbas Ihs
et domi Reu̾tit᷑ ut icce/¬
dant ad cũ discipuli ut
secreto Interrogarẽt q̃
ppłs negmerelut: audire

Expanded text:
s venit in domum, et accesserunt ad eum discipuli ejus dicentes. Edissere nobis parabolam Dimittit turbas Jesus, et domum revertitur, et accedunt ad eum discipuli, et secreto interrogant, quae populus nec merebatur audire
Abbreviated transcription (Latin):
Um ergo h. uoluisse¬
nuĩquid leuitate usꝰ
sum Aut q̃ cogito stdm̃
carnẽ cogito ut sit apd̾
me est et non fidelis
autẽ deus qr smo nr̃ qͥ
fuit ad uos nõ ẽĩ Illo
nanũ et thymofleum
sed. est ĩ Illo fuit Quot¬
quot ego pmissirẽs dei
sũt ĩ Illo est Ideo et per.
gloriã nram̃ Qui autẽ
confirmat nos uobistũ
ĩ xpo et qui uuxit nos
deus et qui signaͭ nos
et dedit pignus spñs
ẽ cordib mris Ego aũt¬
deũ testẽ inuoco ĩ aiam

Expanded text:
 ergo voluissenumquid levitate usus sum aut quae cogito secundum carnem cogito ut sit apud me est et non fidelis autem Deus quia sermo noster qui fit apud vos non est in illo vanum et Timotheum sed est in illo fuit quotquot enim promissionessunt, in illo EST. Ideo et per gloriam nostram. Qui autem confirmat nos vobiscum in Christo, et qui unxit nos Deus, et qui signavit nos, et dedit pignus Spiritus in cordibus nostris. Ego autem testem Deum invoco in animam
Abbreviated transcription (Latin):
I uere utiq iustici/¬
am loqͥnĩ. Recte
Iudicate filii hom̃ dit/
em̃ ã corde iniquitates
Alienati sũt pctores
a uuluae errauerũt
ab utero locutist falsa
Furor Illis st dñ siłi/¬
tudinẽ serpẽtis sicut.
aspidis surde et obtio /¬
rãtis aures suas Que
nõ exandiet uocẽ incã/

Expanded text:
tique justitiam loquimini: recta judicate, filii hominum. Etenim in corde iniquitates Alienati sunt peccatores a vulva, erraverunt ab utero: locuti sunt falsa. Furor illis secundum similitudinem serpentis: sicut aspidis surdae, et obturantis aures suas. Quae non exaudie
Abbreviated transcription (Latin):
pius cũ tãticis fletus
beingne̾ suscipe quo
corde puro sordibuso
te ꝑfruamur largns
umbrs Iecur q mor/¬

Expanded text:
pius cum canticis Fletus benigne suscipe, Ut corde puro sordium Te perfruamur largius. Lumbos, iecurque mor
Abbreviated transcription (Latin):
rumẽta eoꝵ nõ minoraͭ.
Est. panci fcti sũt et ue¬
xati sunt a tribulacioe
młorũ et dolore Est.
effusa. ẽ contentio super
principes et. errare fecᵗ
tos Iin nuio et nõ ĩ uia
Et aduuint pauperem
de Iuopia et posunt
sicut oues familias
Tlidebunt Rcti et leta /¬
bñtur et oĩs ĩiquitas
epilabit os suũ. Quis

Expanded text:
 minoravit. Et pauci facti sunt: et vexati sunt a tribulatione malorum et dolore. Effusa est contentio super principes: et errare fecit eos in invio, et non in via. Et adjuvit pauperem de inopia: et posuit sicut oves familias. Videbunt recti, et laetabuntur: et omnis iniquitas oppilavit os
Abbreviated transcription (Latin):
Dei nũtiꝰ Rñdit In fexto¬
namq Idus decembris
est dies celeberrim Ihuiꝰ
cõceptioĩs Hñt ut celebres
moneo et celebrandũ diẜ¬

Expanded text:
Dei nuntius respondit: In sexto Idus Decembris est dies celeberrimus hujus conceptionis; hunc ut celebres moneo, et celebrandum di
Abbreviated transcription (Latin):
albas postꝙͣ tłia audiᵗ.
deo grãs Reddidit et. de/¬
nofissiẽ uouit se ẜynaturũ
quod audierat diuinitꝰ
iussũ. Statĩ ut ħ. uouit
tempestas cessait et. se¬
renitas. Redit Uento.¬

Expanded text:
abbas postquam talia audivit, Deo gratias reddidit, et devotissime vovit se servaturum quod audierat divinitus jussum. Statim ut hoc vovit, tempestas cecidit, et serenitas rediit. Vento
Abbreviated transcription (Latin):
cuĩt quas nancleri ca¬
na dicũt Tũt magis.
dignare nos Respiceᷤ
mersos pro nr̃o cͥmrẽ
tas assit maxiã bonitas
assĩt dona gͣtuta Suc-
curre nobis missis preta/¬
te Iueffabłi ne nos absor¬
bent Inferꝰ nũc pro nris
crĩb Pit deus cognosti-
perora cõmerimꝰ quia
młtũ peccauimꝰ Benigͣ
tua grã fatẽtib ĩdulgeat
grã. Qui ꝓmisesti mis̾is
corde̾ penituerĩt salui
tuo filio dna cẽmenda hrã
flamina nãq mari st̃
tradita nrã missa corꝑa
tuus filius dñs nr̃ aĩas
ĩ Reginẽ suscipiat. R¬

Expanded text:
iunt, quas naucleri scamma dicunt. Tunc magis dignare nos respicere mersos pro nostro crimine. tas! assit maxima bonitas! assint bona gratuita dona! Succurre nobis miseris, pietas ineffabilis, ne nos sorbeat infernus nunc pro nostris cpejora commeruimus, quia multum peccavimus. Benigna tua gratia fatentibus indulgeat,gratia. Qui promisisti miseris corda poenituerint salvostuo filio, o domina, commenda nostra flamina. Namque mari sunt tradita misera nostra corpora, tuus filius animas in requiem suscipiat.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui mox cũ sus nanẽ
applustria collegermt
et In altũ carlasa. ex/¬
tendert at per fremẽtia
xirũt Dũ Itaq per
alta maris ꝑgerent.
cõtrariꝰ uentꝰ eis surre/¬
xit qui mare funditus
cõmouit oñs qz qui in

Expanded text:
Qui mox cum sociis navem aplustria collegerunt, et in altum carbasa extenderunt, ac per frementia xerunt. Dum itaque per alta maris pergerent, contrarius ventus eis surrexit, mare funditus commovit, omnesque n
Abbreviated transcription (Latin):
mulabut᷑ eiusq genitri-¬
gem frunciũ eiꝰ faciendo
Contigit autẽ ut danoꝵ.
Rex audita geraldi morte¬
et angloꝵ. su biectione
uenire ĩ angliũ ꝓperaret
et suo etiã domimo sub-¬
ingaret ꝓstrato guillo
nouo Rege ut ip̃e testa/¬
Quo audito guilłs Rex
ad deffendẽdũ se p̃paraͭ
et ex tircũiatẽtib Regi /¬
omb milites ꝙͣplurimos
cõgregaͭ Et ut erat prur¬
stella. strenissiẽ mani¬
uit et oĩbz necessariis
opulẽtissiẽ Implenit.
Consilio Itaq Inito¬
obtimatib suis strenu¬
issimũ abbatemꝰ helsi¬
nũ de quo supͣ Retullmꝰ
In daciã misit ut ꝯfilia
ipõꝵ. et acta diligẽter
ĩquireret et eoꝵ ĩ au/¬
głiã aduẽtũ put posset
adu̾tẽt ascensa Igit᷑
pupi ꝓspero uento.
flante In daciã uenit
sentaͬ et salutes at
munera atq ẜ̾uicia
ex guilli nou Regis
ind̾e oĩa ut sibi Iussũ
fuerat inqui sunt quid

Expanded text:
 genitricem, servitium ejus faciendo Contigit autem ut Danorum rex, audita Heraldi morte Anglorumque subjectione, venire in Angliam properaret et suo eam dominio subjugare, prostrato Guillelmo novo rege, ut ipse testaQuo audito, Guillelmus ad defendendum se praeparavit, et ex circumjacentibus regionibus milites quamplurimos congregavit, et. ut erat stella strenuissime munivit, et omnibus necessariis opulentissime replevit. Consilio itaque initooptimatibus suis strenuissimum abbatem Elsinum, de quo supra retulimus, in Daciam misit, ut consilia ipsorum et acta diligenter inquireret, et eorum in Angliam adventum, prout posset, averteret. Ascensa igitur puppe, prospero vento flante, in Daciam venit, sentavit, et salutes ac munera atque servitia ex Guillelmi regis inde omnia, ut sibi jussum fuerat, in
Abbreviated transcription (Latin):
O tprẽ quo guille
eiormãnoꝵ dux potẽ¬
tissimꝰ ꝓstrato angloꝵ
Rege geruldo ipõs inigli/¬
cos bello streno suꝑãdo
sibi subrecerat quidem
abbas helsinus noĩe. ĩ
eccliã apłoꝵ petri et.
pauli sctiq angustini¬

Expanded text:
ore quo Willelmus, Normannorum dux potentissimus, prostrato Anglorum rege Heraldo, ipsos Anglos bello strenue superando sibi subjecerat, quidam abbas, Elsinus nomine, in ecclesia apostolorum Petri et Pauli Sanctique A
Abbreviated transcription (Latin):
stꝙͣ autẽ omia.
que Illuc ierat stre/¬
nuissrẽ compleuit ꝓces¬
et ꝓmissis plucauit᷑
In angliam Regredi.
uoluit sed Rex dacie

Expanded text:
 autem omnia quae illuc erat strenuissime complevit, procereset promissis oneravit, in Angliam regredi voluit, sed rex Daciae
Abbreviated transcription (Latin):
a Dirgo prudẽtissiã quo
progrederis quusi aurora
ualde Rutilãs filia syon
tota formosa et siius
es. pulchra ut lima electa

Expanded text:
 Virgo prudentissima, quo progrederis quasi aurora valde rutilans? filia Sion, P. Tota formosa et suavis es: pulchra, ut Luna, electa,
Abbreviated transcription (Latin):
tuit quoqz ĩ Ramesiensi
eccliã ciu Ipẽ abbass
pͥerat ut hoc festũ enũ
anno sollẽnter sexto Idꝰ.
decembris celebret᷑. Ipẽ¬

Expanded text:
tuit quoque in Ramesiasensi Ecclesia, cui ipse abbas praeerat, ut hoc festum omni anno solemniter sexto Idus Decembris celebret
Abbreviated transcription (Latin):
tificalib uestimẽtis or¬
natũ Iuxta nauẽ assistẽ
uidẽt Qui helsimimꝰ
hoc ei. Retulit inquiens
O tu abbas helsmne ueni
surgẽs et mecũ loquere
anglita hec ei dixit᷑
Si uis sanꝰ effugẽ si
sime te facturũ ꝑ celelrẽ
cõceptiris Ip̃ius diem
in qua ip̃a Rgo Incoi¬
parabilis futura dei¬
genitrix ĩ aluo matris
cõcepta fuit et doce q

Expanded text:
ificalibus vestibus ornatum juxta navim assistere vident, qui Elsinum hoc ei retulit, inquiens: O tu, abba Elsine, veni surgens et mecum loquere.angelica haec ei infit: Si vis sanus effugere, si simae te facturum per celebrem conceptionis ipsius festum diem, in qua ipsa Virgo incomparabilis Dei futura Genitrix, in alvo matris concepta fuit, et doceto
Abbreviated transcription (Latin):
et ego quo Ibo ꝟ alt Ille
ĩtĩcta tunica Ioseph ĩ sã/¬
gninẽ. hedi et mittẽtes
q̃ui ferrẽt eã ad patrem
et. dicerẽt uide si tunita
filii tui sit an non Puer.

Expanded text:
go quo ibo? Vers. At illi intincta tunica Joseph sanguine, et mittentes qui ferrent eam ad patrem, et dicerent: Vide si tunica filii tui sit, an non. Puer
Abbreviated transcription (Latin):
lma thorus dñi ñc
pangat noĩa sũmi.
Messiis sother ẽmauuel
sabburth a donay Esst.
uingẽitꝰ uia uita ma/¬
mus hõ usyon Grĩcipi/¬
ũ. pͥmegenit᷑ꝰ sapiẽtia
uirtus Alpha caput
finis simul uocitatur.
et est oo Nous et origo
bemi paratuit ꝰat medi/¬
ator ¶a gnus ois ui¬
tulꝰ serpẽs aries u̾mis
Os uerbũ splendor sol.
gla lux et ymage ¶a¬
nis flos uitis mõus
rana petra la pis qz
Angelus et sponsuss
theos pãthon traton
ysus Salinficet nos
sit cui secla per eĩã¬

Expanded text:
lma chorus dominj pangat nomina summi Messias sother emanuel sabaoth adonay est vnigenitus via vita manus homo vsyon principium primogenitus sapientia virtus alpha caput finis qui filius vocitatur et esto fons et origo boni paraclitus ac mediator agnus ouis vitulus serpens aries leo vermis os verum splendor sol gloria lux et ymago patris flos vite mons janua petra lapisque aTheos, Pantocrator, isus. Salvificet nos, sit cui secla Per
Abbreviated transcription (Latin):
discipulos uenit mẽtes¬
q carnaliũ in sui amo /
re. ꝑmntauit Et foris
apparẽtib lignis Igners
intus fac̾ta sũt corda.
flãmãtia q dũ deum
in Ignis. uisione suste/¬
p̾uĩt per amorẽ. suamt᷑

Expanded text:
discipulos venit , mentesque carnalium in sui amorem permutavit, et foris apparentibus linguis igneis, intus facta sunt corda flammantia, quia dum Deum in ignis visione suscipiunt, per amorem suaviter
Abbreviated transcription (Latin):
Re Tria sũt mun̾a p̃riosa
que obtuler̃t magi dño in
die illa et hñt ĩ se diuina
misteria. In auro ut estẽdat᷑
Regis potentia In thure.
sac̾dotẽ magnũ considera
et in myrra dm̃tã sepult᷑ ã¬

Expanded text:
 Tria sunt munera pretiosa quae obtulerunt 752 magi Domino in die ista; et habent in se divina mysteria: in auro ut ostendatur regis potentia, in thure sacerdotem magnum considera, et in myrrha Dominicam sepultura
Abbreviated transcription (Latin):
utentib Rõuale ammal
idest angelꝰ p̃ditare.
debuit Gentiles uero.
quia uti. Rõne nesciebãt
ad cognoscendũ dñm nõ
per uocem sed per signa
phecie tanꝙ̃ fidelib nõ
infidelib et istis signa

Expanded text:
utentibus rationale animal, id est angelus praedicare debuit: gentiles vero, quia uti ratione nesciebant, ad cognoscendum Dominum non per vocem sed per signa phetiae tanquam fidelibus, non infidelibus, et istis signa
Abbreviated transcription (Latin):
as cedros libani sublines
et directas et suꝑ om̃es
quercꝰ basã et sr̃ om̃s
mõtes ixcelsos et suꝑ
om̃s colles elemitos et
super ocm turrẽ excelsã
et sr̃ dẽm murũ munitũ¬

Expanded text:
s cedros Libani, et sublimes, et erectas, et super omnes quercus Basan. et super omnes montes excelsos, et super omnes colles elevatos, et super omnem turrem excelsam, et super omnem murum munitu
Abbreviated transcription (Latin):
sorde extat sancia sidꝰ
Refulget iain nouue Et
tollat õẽ noxiũ Sisur/¬
sũ agnus mttit᷑ laxare
gratis debitũ omĩs pro.
Indulgẽtia uocẽ demꝰ
cũ lacmis Secũdo ut
cũ fuls erit mũdũ q.
horror cinxerit nõ pro
Reutu puniat s puis¬

Expanded text:
ia: Sidus refulget jam novum, Ut tollat omne noxium. En sursum agnus mittitur Laxare gratia debitum: Omnes pro indulgentia Vocem demus cum lachrymis: Secundo ut cum fulserit, Mundumque horror cinxerit; Non pro reatu puniat. Sed pi
Abbreviated transcription (Latin):
Pi crediderit et
uus exit fortasse unus¬
quisq apd̾ semetipm
dicat E go Iam credidi
saluꝰ ero Derũ dicit.
si fidem oꝑib teneat
Uera etem̃ fides ẽ que
ĩ hoc ꝙ uerbis dixit mo-¬
rib nõ cõtradicit Hint

Expanded text:
 crediderit, ur. Fortasse unusquisque apud semetipsum dicat: Ego jam credidi, salvus ero. Verum dicit, si fidem operibus tenet. Vera etenim fides est, quae in hoc quod verbis dicit, moribus non contradicit. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Sed hec necessaria In
exordio ecclie fuorunt
miraculis fuerat ntri /¬
enda. Quia et nos cũ
arbusta plãtamꝰ tam¬
diu eis aquã ĩfũdim ⁊
quonsq ea In ferra Iã
cõualusse uideamus
At si semel Radicẽ fixe¬
rint ab irrigãdo cessa/¬

Expanded text:
ebant, necessaria in exordio Ecclesiae fuerunt. miraculis fuerat nutrienda: quia et nos cum arbusta plantamus, tandiu eis aquam infundimus, quousque ea in terra jam convaluisse videamus. At si semel radicem fixerint, irrigatio cessab
Abbreviated transcription (Latin):
unũ. ex quatuor enuã/¬
geliis scripsit Ipẽ etiã
librũ actuũ apłorum
unde nũt pũs lectio so¬
nuit edidit Bbi pͥmitꝰ
de ultio cõnimo qd dñs
post Resurrectionem
suam cũ discipulies
sins hũit suul et de

Expanded text:
unum ex quatuor Evangeliis scripsit, ipse librum Actuum apostolorum, unde nunc praesens lectio sonuit, edidit: ubi et primitus de ultimo convivio quod Dominus post resurrectionem suam cum discipulis suis habuit, simul et
Abbreviated transcription (Latin):
R̾ Tempns est ut Reuer/¬
tar ad eũ qui misit me
dicit dñs nolite cõtristari
nec turbet᷑ cor ur̃mn Rogo
pro uobis prẽm ut Ipse.
uos custodiat alla alla Re

Expanded text:
 Tempus est ut revertar ad eum qui misit me, dicit Dominus; nolite contristari, nec turbetur cor vestrum; rogo pro vobis Patrem, ut ipse vos custodiat, alle
Abbreviated transcription (Latin):
Ain cũ scte mulie̾s
teferit histõ Renolutũ
a monumẽto lapidem
sepulchrũ corpore ua¬
similia uidelãt. E¬

Expanded text:
am cum sanctae mulieres, tefecit historia, revolutum a monumento lapidem, sepulcrum corpore vasimilia videbant
Abbreviated transcription (Latin):
habuisse p̾sidiũ insi ut
ubiectis copresis epulis
Iemma cõtinata susci¬
perẽt et diniciaꝵ ambi-¬
cione. dexosita huilitate
se pauꝑtatis Induerent
sez ut exinde Remedium
Reciperẽt unde hiis per/¬
dicio contingebat Il iiĩ
Ot ẽ ut̾ Irã diuinita¬
tis quã luxuriando
prourcauerãt abstinẽdo
lenirẽt et offensã quã
In eos. suꝑbia contrax̾at
hiilitas mictigaret
Dicit᷑ enĩ ĩ Illa tribu/¬
latiõe Ip̃e Rex deposita.
impiali purpura Rega/¬
li ambitioẽ submota

Expanded text:
isi ut abjectis crapulosis epulis jejunia continuata susciperent, et divitiarum ambitione seposita, humilitate se paupertatis induerent; scilicet ut exinde remedium perciperent unde eis perditio contingebat; hoc est, ut iram Divinitatis, quam luxuriando provocaverant, abstinendo lenirent, et offensam quam in eos superbia contraxerat humilitas mitigaret. Dicitur 302 enim in illa tribulatione ipse rex, deposita imperiali purpura, regali ambitione submota,
Abbreviated transcription (Latin):
Ene mitem gñ de
ascensione sua
dixisset. Uado ad eum
qui me misit Et addi/¬
dit Et nenio ex uobis
ĩ ferrogat me quo uadis
Suꝑns nãq cũ de sua
passione loq̃ret᷑ dicens
Quo ego uado uos nõ
potestis uenire Int̾ro/¬
gait eñ petrꝰ et ait
Dñe quo uadis Respõ¬
sũq ẽ ei Quo ego ua

Expanded text:
ene autem cum de ascensione sua dixisset: Vado ad eum qui me misit, addidit: Et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Superius namque cum de sua passione protestaretur, dicens: Quo ego vado, vos non potestis venire, interrogavit eum Petrus, et ait: Domine, quo vadis? Responsumque est ei: Quo
Abbreviated transcription (Latin):
diuina fuctis noeo
ut audistis hortat᷑
dicẽs Eistote factores
xbi et non auditores
Factores u̾bi sũt qui
custodĩt p̃cepta dñ̃
fũt qui ꝟsantur
In aliis Rebus deside/¬
rãtes ennãgeliũ au-¬
dire sed nõ adimpleꝰ
Sine qui abstondit.
a sat̾ dote diuitro me/¬
dito suoꝵ unluera.¬
uult apire salutem
nͨ. st̾pturã neq sac̾er /¬
dotem sed seipm fal/¬
lit dũ nõ dei sed dya/¬
boli sequit᷑ uolũtatem¬
subditur quia si
quis auditor ẽ u̾bi et

Expanded text:
divina factis nos oportet ut audistis, hortatur, dicens: « Estote autem factores verbi, et non auditores Factores verbi sunt, qui cusunt, qui versantur in aliis rebus, desiderantes Evangelium audire, sed non implere, sive qui abscondit a sacerdote divino medico suorum vulneravult aperire salutem. Nec Scripturam, neque sacerdotem, sed semetipsum fallit, dum non Dei, sed diaboli sequitur voluntatemsubditur: « Quia si quis auditor est verbi et
Abbreviated transcription (Latin):
Portet frẽs lrarisst
ut conuẽtus Istines
causã nõ Ignoretis quo
scdm̃ patrũ p̃cedenciũ
cõstituta õs ĩ unũ. uiri
et femine pueri et se¬
nes cõnemstis Ad cõsi¬
liandã. ergo nob̾ dei.

Expanded text:
portet, fratres charissimi, ut conventus istius causam non ignoretis, quo, secundum patrum praecedentium constituta, omnes in unum viri et feminae, pueri et senes, convenistis. Ad conciliandum ergo nobis Dei
Abbreviated transcription (Latin):
Uogatus a discipłis
orõius sed Instãtiam
frequẽciã q. kradidit
Micus ergo ad quẽ
media. nocte ueĩt᷑ ᷑
pẽ deus Intelligitur.
nes. Idest ĩ telligenciã
trinitatis qua pñtis.¬

Expanded text:
s a discipulis orationis, sed et instantiam frequentiamque tradidit micus ergo ad quem media nocte venitur, ipse Deus intelligitur, nes, id est, intelligentiam Trinitatis, qua praes
Abbreviated transcription (Latin):
et glam ustẽ siomig̃ qua.
Ipẽ post mortẽ. et Re/¬
surrectionẽ erat clari/¬
ficãdus et aduẽtũ sp̃s
saucti quo Illi cerant.
Illustrãdi patefet᷑ qt̃s
Iustãte hora passioĩs
eiusdẽ minus pro Ill .i.
morte delez ẽt quẽ post
mortẽ ad celos sublenã¬
dũ nõ dubitarent Rẽ¬

Expanded text:
m ascensionis, qua ipse post mortem et resurrectionem erat clarificandus, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent
Abbreviated transcription (Latin):
ueste candida Introierit
autẽ et pauꝑ ĩsordido
hĩtu et intendatis ĩ eñ
qui ĩdutꝰ ẽ ueste p̃cla/¬
ra. et dixeritis tu sede
hicc bene paupi aitem
dicatis tu sta Illit aut
fede sub stabello pedũ.
meoꝵ. nõne iudicatis
apd̾ uesmetipõs et fcti
estis iudices cogitrnũ

Expanded text:
veste candida introierit autem et pauper in sordido habitu et intendatis in eum qui indutus est veste praeclara et dixeritis tu sede hic bene pauperi autem dicatis tu sta illic aut sede sub scabillo pedum meorum nonne iudicatis apud vosmet ipsos et facti estis iudic
Abbreviated transcription (Latin):
aut eis q̃ necessaria sł
corpori quid prerit uos.
Sit et fides si nõhẽat
oꝑa mortua ẽ ĩ semet¬
ip̃a Hec dicit aliquis.
tu fuẽ hubes et ego.
oꝑa huber Estende mͥ
fidẽ tuã sine oꝑib cef
estendã fibi ex operib
fidem meã Tu credis qm
uius deꝰ cest bñ facis
Et demones credunt.
et cõtremistũt Uis aũt

Expanded text:
autem eis que necessaria sunt corpori: quid proderit? Sic et fides. Si non habeat opera: mortua est in semetipsa. Sed dicit aliquis. Tu fidem habes: et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. Tu credis quoniam unus est Deus: bene facis. Et demones credunt: et contremiscunt. Vis aut
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥr futura discipłis
quo min ꝯ h eos ueni¬
entia possẽt offende̾
qr solẽt nimirũ lem
ferri adu̾sa q̃ possunt
at. nõ pidenti ar̃o
mala ingerim᷑ gͣnius
hũt sepe ab ĩtegritatis
sue statu deiciut Lniii
Nde bene salomon
lãmonet dicẽs fili.
actendẽs ad ẜ̾uitutem
dei sta ĩ Iusticia et tr̃o¬
re cet prepara anmm
tuã ad sempfricionem

Expanded text:
ister futura discipulis quo minus haec eos venientia possent offendere, quia solent nimirum levius ferri adversa quae possunt ac non praevidenti animo mala ingeruntur, gravius hunc saepe ab integritatis suae statu dejiciunt. Unde bene Salomon admonet dicens: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore Domini, et praepara animam tu
Abbreviated transcription (Latin):
pastalib q̃dragesimã
brauimꝰ sit eisdẽ ꝑactis
qͥnquagesimã nõ sme.
certi causa misterii fe-¬
sta deuocione agrm Il ii¬
Am qr setã ecclĩa
ĩ quibus dẽ suis mẽbris
adhuc pro etna Requie
laborat In terris ĩ qui/¬
bus dẽ uero oĩ finito la¬
bore cũ xpõ iam Regnat
ĩ celis ĩ memoriã utrius¬
que uite cõstitue̾ prẽs
nrĩ gemina hͭ ꝯgruere
Religionis sollẽma ł. ini
afflictioĩs et Iera moꝵ
Iustãte Iam dũce Resur/¬
rectioĩs tp̃e gandiisq
pascalib ut per eam᷑
nobis sepuus ad menio¬
zia Renocarẽt qr. per
labores et ꝯtine̾tiã ad¬

Expanded text:
paschalibus Quadragesimam bravimus, sic eisdem peractis, Quinquagesimam non sine certi causa mysterii festa devotione agimus. Nam quia sancta Ecclesia in quibusdam suis membris adhuc pro aeterna requie laborat in terris, in quibusdam vero omni finito labore cum Christo jam regnat in coelis, in memoriam utriusque vitae constituere patres nostri gemina haec congruae rafflictionis et jejuniorum, instante jam Dominicae resurrectionis tempore, gaudiisque paschalibus, ut per eam nobis saepius ad memoriam revocarent, quia per labores et continentia
Abbreviated transcription (Latin):
citius soluit᷑ si
geste Rertempꝰ et ordo
seruet ad Iordanis.
ergo fluenta positus
esset asseruit missus
uero ĩ carce̾. an ipse
ueniat Requirit non
se ĩ mũdũ. uenerat.
per se etiã ad infermi
claustra destẽdat R¬

Expanded text:
solvitur si gestae rei tempus et ordo pensetur. Ad Jordanis enim fluenta positus, esset asseruit; missus vero in carcerem, an ipse veniat requirit, nonse in mundum venerat per se etiam ad inferni claustra descendat
Abbreviated transcription (Latin):
carit᷑ positꝰ mttẽs
discipulos Requirit tu
es qui uẽturꝰ es an ali/¬
um expectam ꝰ Tamꝙͣ
si ignoraret que osten/¬
derat et an ip̃e sine/¬
sciat quẽ ip̃m eẽ ꝓphe /¬
tando baptisundo ostẽ-¬
denda claman̾at R

Expanded text:
carcere positus, mittens discipulos, requirit dicens, Tu es qui venturus es, an alium exspectamus ? Tanquam si ignoraret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, ostendendo, clamaverat. R
Abbreviated transcription (Latin):
On eas uendicent ĩ
usus suos ut ꝓpas
cõtempne᷑ nõ sibi sed aliis
posside̾ net habendi cupi/¬
ditate eccłiẽ facultates
ambire sed eas pietate
inde illis qui sibi de suo

Expanded text:
on eas vindicaverunt in usus suos, ut proprias,contemnere, non sibi, sed aliis possidere; nec habendi cupiditate ecclesiae facambire, sed eas pietate Ecclesiae eis, qui sibi de suo
Abbreviated transcription (Latin):
lanum nã
est ⁊dulce ad
piis quod discipuliabierunt ĩ
galileam in montem ubi cõfti¬
tuerat illis ihc. Et uidentes eũ
adorauerunt. S nonuatat a¬
mist̾io ꝙ doꝰ ingalilea post resur¬
rectionem uelꝙ in monte lis¬
cipulis apparuit. In monte enĩdõ
apparuit ut significaret quia
corpus quod de commnuni hu¬
mani generis terra nascendo sus¬
ceperat. resurgendo iam sr̃̾ t̾rena
omma eleuatum celestiu̾tute
neret fideles si illis celsitudinẽ
resurrectionis eius cupiunt iu¬
dere. hic ab insimis cupiditati¬
b ad suꝑna desid̾ia transire.
Nom̃ galilee quid mifteru salu¬
taris contineat crebra patrum
expositione notissimum est.
s ñ ab re sepuis u̾bo repetere

Expanded text:
lanum namque est et dulce ad piis, quod: Discipuli abierunt in Galilaeam in montem ubi constituerat illis Jesus, et videntes eum adoraverunt. Sminus in Galilaea post resurrectionem, vel quod in monte discipulis apparuit. In monte etenim apparuit, ut significaret quia corpus, quod de commmani generis terra nascendo susceperat, resurgendo jam super terrena omnia sublevatum coelesti virtute neret fideles, si illic celsitudinem resurrectionis ejus cupiunt videre, hic ab infirmis cupiditatibus ad superna desideria transire. Nomen vero Galilaeae, quid mysterii salutaris contineat, crebra Patrum expositione notissimum est. Sed non abs re est saepius verbo repetere
Abbreviated transcription (Latin):
Iubił. A ox inrama auclita ÷
ploratus ⁊ ululatus rachel plo¬
rans filios suospo ⁊d s ds m̃s.
Iubthrono dei omnes sancti
clamant uindica sanguinẽ
nostrum deus noster Bñlicit᷑¬

Expanded text:
. Vox in Rama audita est, ploratus et ululatus, Rachel plorans filios suos. Ant. Sub throno Dei omnes sancti clamant: Vindica sanguinem nostrum, Deus noster. Ant
Abbreviated transcription (Latin):
esdemerant iugilantes ⁊ cu¬
stoclientes ugilias noctis supͣ
gregem suum angelus cũ maq
na suce apparuit: exortum q
mundo solem iusticie ñ solsi cele¬
stis uoce sermonis. uerũ eciam
diuine lucis I

Expanded text:
eadem erant vigilantes et custodientes vigilias noctis super gregem suum, angelus Domini magna cum luce apparuit, exortumque mundo Solem justitiae non solum coelestis voce sermonis, verum etiam divinae lu
Abbreviated transcription (Latin):
tous que sub populorum
gerebantur aspectu pauciu̾ita¬
ebant. ip̃iq discipuli uolĩtaria
d ĩpassione turlati. ñ euaserũt
scandalũ crucis sine tẽptatõne
formidinis. unde fides milłuciã
nͥ q̃ facta cognoscimus. p̾dõa le¬
geremus. Peracto igitur diłc¬
tissumi saluatoris triumpho. ⁊
consũmatis dispensationib qͣl
omina uet̾is testam̃ti eloquia
nunciarunt: lugeat carnał ii
deus s spũalis gaudeat xp̃ianꝰ¬

Expanded text:
toris, quae sub populorum gerebantur aspectu, pauci Veritaebant, ipsique discipuli voluntaria Domini passione turbati, non evaserunt scandalum crucis sine tentatione formidinis; unde fides nostra intnisi quae facta cognoscimus, praedicta legeremus? CAP. II. Peracto igitur, dilectissimi, Salvatoris triumpho, et consummatis dispensationibus quas omnia veteris Testamenti eloquia 231 nuntiarunt, lugeat carnalis Judaeus, sed spiritalis gaudeat Chri
Abbreviated transcription (Latin):
greget in horrea. ⁊ omne frumẽ¬
datur. serueturq in urbib. et
p̃paretur future septẽ annorum
fami. q̃ p̾ssura est egiptum. ⁊
Lacuit pharaoni consiliũ s
cunctis iminstris enis. locu¬
tusq ÷ a deos. Non muenire po¬
terimus talẽ uirũ qui sp̃u dei
plenus sit : Dirit pharao ad io¬
sepli. Quia ostendit tibi deus

Expanded text:
omne frumendatur serveturque in urbibus et paretur futurae septem annorum fami quae pressura est Aegyptum et lacuit Pharaoni consilium et cunctis ministris eius locutusque est ad eos num invenire poterimus talem virum qui spiritu Dei plenus sit dixit ergo ad Ioseph quia ostendit Deus tibi
Abbreviated transcription (Latin):
spfuu̾itatis ⁊ a se mutendum
ẽe testatur ⁊ eurdẽ moxa pr̃ẽ
poede̾ subiungit. Non quia idẽ
sp̃c alitͤ a pr̃e ꝓcedit ꝙͣ a filio mit.¬
tit᷑. aut alio temꝑea pr̃e ꝓredit
ut aliam patris aliam esse sua
ꝑsonam designet.¬

Expanded text:
veritatis, et a se mittendum esse testatur, et eumdem mox a Patre procedere subjungit, non quia idem Spiritus aliter a Patre procedit quam a Filio mittitur, aut alio tempore a Patre procedit ut aliam Patris, aliam suam esse personam designet
Abbreviated transcription (Latin):
laudare deum qui loriu ñ
nouerant fuint perit laude qui
fuerant imperiti sermone. Oftẽ¬
dunt laudib dñm. sussragiis
p̃dicant rp̃m. fiuint mrea pu̾
sine magrõ diserti. docti sine doc¬
tore. periti sine eruditore. agnos¬
cunt ip̃m. p̾dicant dominum.
Non quempersuasio humana
docuerit. s quem diuinitas in¬
nocentibus inspirabat s

Expanded text:
laudare Christum, qui loqui non norant. Fiunt periti laude, qui fuerant imperiti sermone. Ostendunt laudibus Christum, suffragiis praedicant Christum. Fiunt interea pueri sine magistro diserti, docti sine doctore, periti sine eruditore. Agnoscunt Christum, praedicant Dominum, non quem persuasio humana docuerat, sed quem Divinitas innocentibus inspirabat.
Abbreviated transcription (Latin):
Ine est enim qd̃ dẽ quibdam
falsis fidelib paulusdicit. Qͥ
confitentũr se nossedeũ factis
autẽ negant. Huc iohannes
ait. Qui dicit se nossedeum ⁊ mã¬
data eius non custõdit m̾dar⁊
Quod cumita sit fidi̾nr̃e u̾iͦ¬
tatem in iite nre consid̾atõne
debemus agnosdere.

Expanded text:
inc est enim quod de quibusdam falsis fidelibus Paulus dicit: Qui confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Hinc Joannes ait: Qui dicit se nosse Deum, et mandata ejus non custodit, mendax est . Quod cum ita sit, fidei nostrae veritatem in vitae nostrae consideratione debemus agnoscere.
Abbreviated transcription (Latin):
aber ferrarius lima opatus
est. inprunis ⁊ in malleis
formauit illud ⁊ operatus est in
brachio fortitudius sue. Esuri¬
et ⁊ deficiet. non bibet aquam et
Iassescet.

Expanded text:
aber ferrarius lima operatus est in prunis, et in malleis formavit illud, et operatus est in brachio fortitudinis suae; esuriet et deficiet, non bibet aquam et languescet.
Abbreviated transcription (Latin):
suam quasiad excolenda̾ utne¬
am suam nullo tempore destitit
oꝑanios mutere: quia ⁊ prius¬
legis doctores ⁊ ꝓphetas . ad ex
plebis sue mores excoluit. qͣsi
ꝑ oꝑarios in ui¬
nee cultura la

Expanded text:
suam, quasi ad excolam suam, nullo tempore destitit operarios mittere, quia et priuslegis doctores et prophetas, ad extrplebis suae mores excoluit, quasi per operarios in vineae cultura la
Abbreviated transcription (Latin):
ductos fallos fre̾s qui subm¬
troierunt explorare lib̾tatem
su ut nos in seruitutẽ redige¬
rent. quib neq ad horãcessimꝰ
subiectioni ut u̾itas euuan.¬
gelii permaneat apd̃ uos

Expanded text:
oductos falsos fratres qui subintroierunt explorare libertatem Iesu ut nos in servitutem redigerent quibus neque ad horam cessimus subiectioni ut veritas evangelii permaneat apud vos
Abbreviated transcription (Latin):
u ea igitur parte quã iĩi.¬
supradiximus sed sub
elementis serniebant uidei. ex
alia legem habebant spũalẽ:
que ⁊ peccare ꝓhibet ⁊ exortatur
ad diłctionem dñi dei quilien¬
curuseis fuetat ꝓmissus adre-¬
mutenda peccata. At ubi uenit
plenitudõ temporis misit deus
filium suum. id est quando ꝑ¬

Expanded text:
 ea igitur parte, quam supra diximus, sub elementis serviebant Judaei. Ex alia parte legem habebant spiritalem, quae et peccare prohibet, et exhortatur ad dilectionem Domini Dei, qui venturus eis fuerat promissus, ad remittenda peccata. At ubi venit plenitudo temporis, misit Dominus filium suum. Id est, quando
Abbreviated transcription (Latin):
dierum ⁊ temporum qiͣ subhac
seruientes: quiddifferebant
a paganis: Paganos elem̃ta
colere omnib ognitum est. ui¬
deos autem non elementis s sb̾
elem̃tis deo seruisse pp̃ neome¬
mas ⁊ salbata ⁊ circuncisiones
et oeteratalia. Hecigitur car¬
nalia sunt. Quicquidem̃ insi¬
bile est carnaleest. ⁊ de elemẽ¬

Expanded text:
dierum et temporum, quas sub hac servientes, quid differebant a paganis? Paganos elementa colere, omnibus notum est, Judaeos autem non elementis, sed sub elementis Domino servisse, propter neomaenias, et sabbata, et circumcisiones, et caetera talia. Haec enim carnalia sunt. Quidquid enim visibile est, carnale est, et de eleme
Abbreviated transcription (Latin):
Ntellexit igitur heli quia clñs uo¬
daret puerum etart ad samueli
Nade ⁊ dormi. Et si deniceps uoca¬
uerit te dices. Loquere lomine
quia auclit seruus tuus. Abiit
ergo samuel ⁊ donnuit ĩ loco suo¬

Expanded text:
ntellexit igitur Heli quia Dominus vocaret puerum, et ait ad Samuelem: Vade, dormi, et si deinceps vocaverit te, dices: Loquere, Domine, quia audit servus tuus. Abiit ergo Samuel, et dormivit in loco suo
Abbreviated transcription (Latin):
ecce ego conuocabo omnes cog¬
nationes regnox aquilonis dict
doꝰ: ⁊ uenient ⁊ pouent unusqͥsz
soluim suum in introitu porta¬
rum ierusalem. ⁊ suꝑ om̃s mu¬
ros eus incircuitu. et sr̃ muu̾saᷤ
urbes inda. ⁊ loquar iuclicia¬

Expanded text:
ecce ego conuocabo omnes cognationes regnorum aquilonis, ait dominus, et uenient et ponet unusquisque solium suum in introitu portarum Hierusalem et super omnes muros eius in circuitu et super uniuersas urbes Indae. et loquar iu
Abbreviated transcription (Latin):
uersusq ruben ad ꝑnteum ⁊
cum non inuenissete um sci¬
dit uestimenta᷑ sua cum
fle tu et dyeit pue̾r non cõ¬
pa ret ⁊ ego quo i bob
At illi intincta tunca ioseph¬
in sanguine edi miserunt qui

Expanded text:
ersusque Ruben ad puteum, et cum non invenisset eum, scidit vestimenta sua cum fletu, et dixit: Puer non comparet, et ego quo ibo? Vers. At illi intincta tunica Joseph sanguine, et mittentes qui
Abbreviated transcription (Latin):
tio recitata. in qua tamen oimi
designata. Quod enim ꝑunli
occiu sunt: significat per hu¬
militatis meritum. ad mar¬
tun perueniendum glonam

Expanded text:
tio recitata, in qua tamen omnium designata. Quod enim parvuli occisi sunt, significat per humilitatis meritum ad martyrii perveniendum gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
amplius indiu̾sa mutati. Et
surcererunt mane. ⁊ adorau̾nt
runt domũ suam ramatha.
Cognouit autẽ helchana q̃nã
urore̾ sua. ⁊ recordatirs ẽ xiꝰ dñs
EEt fcm̃s post cuculum dierum
concepit anna ⁊ pepit filiũ. uo¬
cauitq nom̃ eius samuel eo
quod a dño pastulasset eum.
⁊oĩs domus eius ut ĩmo-¬
laret dño hostiam sollẽpnem
⁊ uotũ suũ. ⁊ annañ astendit
Diriteñ iuro suo. Non uadã
donec ab laccetur infans ⁊ du

Expanded text:
lius in diversa mutati et surrexerunt mane et adoraverunt runt in domum suam Ramatha cognovit autem Helcana Annam uxorem suam et recordatus est eius Dominus et factum est post circulum dierum concepit Anna et peperit filium vocavitque nomen eius Samuhel eo quod a Domino postulasset eum mnis domus eius ut immolaret Domino hostiam sollemnem et votum suum et Anna non ascendit dixit enim viro suo non vadam do
Abbreviated transcription (Latin):
iur suus. Facquod bonum
cibi uidetur ⁊ manedonec ablac¬
tes eum. Precorq utimpleat dõ
u̾bũ suũ. Mansit mulier ⁊ luc¬
taut filiũ suũ donec amoueret

Expanded text:
r suus: Fac quod bonum tibi videtur, et mane donec ablactes eum: precorque, ut impleat Dominus verbum suum. Mansit ergo mulier, et lactavit filium suum, donec amoveret
Abbreviated transcription (Latin):
el certe plenitdotempoꝵ
intelligenda est quando florente
populis mundo. oportummac
matura suscipere. R omagnũ¬
Lenitudo ergotemporis uĩ.¬
etas miuidi senescentis
extrema intelligipt̃. inqͣ eiita
ꝯmissa ⁊ credita ⁊ u̾itatis ag-¬
nitio. sicut ꝑ fecto amus filio
recte ꝓfundatrum creclitur ĩsti

Expanded text:
el certe plenitudo temporum intelligenda est, quando florente populis mundo, opportunum ac natura suscipere. Plenitudo ergo temporis, aetas mundi senescentis ex venia intelligi potest, in qua ei ita commissa et credita est veritatis agnitio, sicut profecto annis filio, rec
Abbreviated transcription (Latin):
Icunt namq domino lau¬
des. trucidati ab herode. lac
passione canunt quod sermõe
no possunt. occisi preclicant. qd̾
uuui non poterant. Nec nouum
quid dicitur ut innocens sau¬
guis aut deo referat laudes
aut suas iudicet passiones. cũ
abel sangius clametad celum
aut occisoium anme abaltari
uociferentur ad deum.

Expanded text:
icunt namque Domino ldes trucidati ab Herode lactePassione canunt quod sermone non norunt, occisi praedicant quod vivi non poterant. Nec novum quid dicitur, ut innocens sanguis aut Deo referat laudes, aut suas indicet passiones, cum Abel sanguis clamet ad coelum, aut occisorum animae ab altari vociferentur ad Deum.