comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
untꝰ Cur gͦ de homini bꝰ diffidit᷑. qd fieri in lignis
uidetur. S sepe puluem putrescentis carnis as¬
piciunt &e dicunt Uñ ossa ⁊ meclulle. un̾ caro uel
capilli poter̾ ĩresurrectione reꝑari: Hitaq re-¬
quirentes. parua semina ingentiũ arboꝵ uideant.
atq si possunt dicant.uͥ meis latet tanta males
roboris.tanta diu̾sicas ramoꝵ.tanta multitudo
n uiriditas folioꝵ. tanta species floꝵ. tanta ubtas
sapoꝵ atq orlor fructuũ. Nunquid nã semina ar-¬
fructib ꝓferunt: Si gͦ ex semine arboris quod
uidi nõ pot̾ ꝓduci potest. cur depulue̾ carnis hu¬
uidetur: Sepe autẽ obice̾ inanẽ quȩstiuncłam
solent qua dicunt: carnẽ hominis lupꝰ comeclit.
lupũ uͦ. leo deuorauit. leo moriens adpulue̾m re¬
diit: cũ pulius ille suscitat᷑ qͦmͦ caro hominis alupi
nleonis carne diuidit᷑: Quib quid respond̾e aliuo

Expanded text:
untur. Cur ergo de hominibus diffiditur, quod fieri in lignis untur. Cur ergo de hominibus diffiditur, quod fieri in lignis videtur? Sed saepe pulverem putrescentis carnis aspiciunt et dicunt: Unde ossa et medullae, unde caro vel capilli poterunt in resurrectione reparari? Haec itaque requirentes, parva semina ingentium arborum videant, atque si possunt dicant: Ubi in eis latet tanta moles roboris, tanta diversitas ramorum, tanta multitudo et viriditas foliorum, tanta species florum, tanta ubertas, sapor atque odor fructuum? Nunquidnam semina arbfructibus proferunt? Si ergo ex semine arboris, quod videri non potest, produci potest; cur de pulvere carnis huvidetur? 8. Saepe autem objicere inanem quaestiunculam solent, qua dicunt: Carnem hominis lupus comedit, lupum leo devoravit, leo moriens ad pulverem rediit, cum pulvis ille suscitatur, quomodo caro hominis a lupi et leonis carne dividitur? Quibus quid respondere aliud
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus ẽ. ⁊ resurrex̃: ita ⁊õs eos qui dormier̾ per
iłm ad ducet cũ eo Q rurs ait Primitiȩ dormienti
ũ xp̃c. Si enĩ nos amortis sonno ñ resurgimꝰ. qͦ modo
resurrectionẽ dñicã pͥmicias habemꝰ: Ecce uetẽs
ac noui patres unosspũ decarnis resurrectione ꝯ¬
cordant: Ecce ipsa ꝑse ui̾tas priꝰ uoce docuit. quod
deresurrectione carnis pꝰmodũ oꝑe demonstrauit:
ntĩ adhuc qͦrdã infirmitas fidẽ nõ ħt : indomo fidĩ
stantes mirari solent qualit̾ caro reuiuiscẽ possit ex
los creatos exnichilo Minꝰ ẽ. ualde aliquid ex aliqͦ
facẽ: quã omĩã exnichilo fecisse Ipsa nob̾ ȩlem̃ta ip¬
se rer: species resurrectionis imaginẽ p̃dicant. Sol
enĩ cotidie nrĩs occulis moritur. cotidie resur git
Stelle matutinis horis nob̾ occidunt. uesꝑe resur¬
i florib ⁊ quasi arida remanent. s u̾nali sole rede¬
unce cũ aradice humor surrea. suo itm decore uesti¬

Expanded text:
mortuus est et resurrexit, ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo . Qui rursus ait: Primitiae dormientium Christus . Si enim nos a mortis somno non surgimus, quomodo resurrectionem dominicam primitias habemus? 7. Ecce veteres ac novi Patres uno sibi spiritu de carnis resurrectione concordant. Ecce ipsa per se Veritas prius voce docuit quod de resurrectione carnis postmodum opere demonstravit, et tamen adhuc quorumdam infirmitas fidem non habet in domo fidei stans. Sed mirari solent qualiter caro reviviscere possit ex los creatos ex nihilo. Minus est valde aliquid ex aliquo facere quam omnia ex nihilo fecisse. Ipsa nobis elementa, ipsae rerum species, resurrectionis imaginem praedicant. Sol enim quotidie nostris oculis moritur, quotidie resurgit. Stellae matutinis horis nobis occidunt, vesperi resur ac fructibus, et quasi arida remanent, sed vernali sole redeunte, cum a radice humor surrexerit, suo iterum decore vesti
Abbreviated transcription (Latin):
uende omĩa quȩ habes ⁊ da pauꝑibꝰ. ⁊ habeb̾ thes aurum¬
magnũ in celo. & ueni sequere me. Inquibꝰ u̾bis octauũ
eqͥdẽ gradũ uidit s ascend̾e noluit. qr tristis aͥscessit Quisqͥs
itaq ocmtẽptis rebꝰ temꝑalibꝰ ȩt̾nitatis contẽplatione
pascitur.celestis regni gaudia rimat᷑: pꝰseptẽ gradus
qͦs tim̃do ⁊ oꝑando atq intellectu sapientiȩ succrescendo
tenuit. octauo gradũ int̾ioris portȩ aditũ intͣuit: Per
octauũ qͦ numer̃ ⁊dies eẽni uidicii ⁊ carnis resurrecti

Expanded text:
vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni sequere me . In quibus verbis octavum quidem gradum vidit, sed ascendere noluit, quia tristis abscessit. Quisquis itaque, contemptis rebus temporalibus, aeternitatis contemplatione pascitur, coelestis regni gaudia rimatur, post septem gradus quos timendo et operando atque intellectu sapientiae succrescendo tenuit, octavo gradu interioris portae aditum intravit. 5. Per octavum quoque numerum et dies aeterni judicii, et carnis r
Abbreviated transcription (Latin):
ad discipulos intrauit Ecce hec inuestigare non uales.¬
ytũ cred. Curgͦ deresurrectionis gła disputando ⁊ dis¬
cutiendo dubitas. qui tã multa misti̾a sine discussione
credidisti: Quitm̃ si resutrectionẽ carnis nõ credis:
omĩa sine causa credidisti. ꝗs ⁊ in hoc angłoꝵ expectacu¬
lo uidis quidẽ uelocit̾ currere. s pꝰ quã cursũ ꝑ egeris
ne bͣuiũ accipias adu̾saris: Uñ ꝑ paulũ dr̃. Sic curri¬

Expanded text:
ad discipulos intravit . Ecce haec supradicta invesad discipulos intravit . Ecce haec supradicta inves credis. Cur ergo de resurrectionis gloria disputando et discutiendo dubitas, qui tam multa mysteria sine discussione credidisti? Qui tamen si resurrectionem carnis non credis, omnia sine causa credidisti, quia in hoc angelorum spectaculo videris quidem velociter currere, sed postquam cursum peregeris, ne b
Abbreviated transcription (Latin):
potentie creatoris tui qd̾ comp̃hend̾e nõ uales detemet¬
non potes resurrectionis effectũ ratione cõprehende:
ꝑpende  multa s int̾ quȩ nõ intelligis qualit̾ sint. ⁊ tñ
eẽ nõ dubitas. Dic rogo si nosti giros celi. terrȩ cardines
aquar abyssos. uͥ finiunt᷑ ubi suspensi sunt. Scimꝰ aũ
qr qd̃ exnichilo factũ ẽ.pendet innichilo S siẽ. aliquid.
nus ꝗͣ mundi moles dependͤt. nec ẽ. uͥ sit qd creatũ ẽ. ut
sit: quomͦ gͦ nusꝗͣ ẽ. qd nouimꝰ qr ẽ: S hȩc fortasse adte
tẽ temet ipsũ Perpend & rogo siuales qͦmodo rubrũ ma¬
re uirga diuisã ẽ. qͦmo do petre duricia ꝑcussio¬
floruit. qͦmͦ exeiꝰgene̾ ueniens uirao concepit. qͦ modo
⁊ipartu uirgo ꝑmansit. quomꝰ quatriduanꝰ mortuus uis¬
sione suscitatꝰ ligatis manib ⁊pedib desepulcro exiit.¬
quẽ pꝰmodũ solui dñs ꝑdiscipulos uissit. qͦmͦ isdẽ redẽp¬
tor nr̃ inuera carne atq ossibꝰ resurgens clausis hostiis

Expanded text:
potentiae Creatoris tui quod comprehendere non vales de temetnon potes resurrectionis effectum ratione comprehendere, perpende quam multa sunt quae non intelligis qualiter sint, et tamen esse non dubitas. Dic, rogo, si nosti gyros coeli, terrae cardines, aquarum abyssos, ubi finiuntur, ubi suspensi sunt? Scimus autem quia quod ex nihilo factum est pendet in nihilo. Sed si est aliquid moles dependet, nec est ubi sit quod creatum est ut sit. Quomodo ergo nusquam est quod novimus quia est? Sed haec fortasse ad te tere temetipsum. Perpende ergo si vales, quomodo Rubrum mare virga divisum est ; quomodo petrae duritia percussiofloruit ; quomodo ex ejus genere veniens virgo concepit, quomodo et in partu virgo permansit; quomodo quatriduanus mortuus jussione suscitatus, ligatus manibus et pedibus dequem postmodum solvi Dominus per discipulos jussit ; quomodo idem Redemptor noster in vera carne atque ossibus resurgens, clausis ostiis,
Abbreviated transcription (Latin):
Si enĩ uixta solã litta̾m loquebatur. dictu̾s lumi¬
nare minꝰ. priꝰ luminare maiꝰ dice debuit. ut ante
solẽ ⁊ pꝰ lunã. atq stellas fundatas eẽ. ꝑ hiberet.
S qr uixta intellectũ mistic̃ loquebat᷑. ut lunam
scam eccłiã ⁊ stellas homines scõs acciꝑe deb̾emꝰ:
sol iusticie nõ ortꝰ ẽ. nob̾: dicendo gͦ lunã ⁊ stellas
quas tu fundasti ⁊ tam̃ tacendo solẽ qui factus est
indicauit. qr illi soli loquutꝰ ẽ. qui ñ solũ solẽ sunã
atq stellas corꝑalit̾ s etiã lunã eccłłã atq stellas
om̃s seõs sp̃ãlit̃ fec̃ Si gͦ cũ aliquid de ẽ. historie ra
tione aꝑta ducimꝰ ad intellectũ allagorie. qͣnto
magis illa sp̾alit̾ accipienda sunt in quibꝰ iuxta rati¬
onẽ litt̾e historicũ nicħsonat. fãcta ẽ.suꝑ me manus
dnĩ nadduac̃ me illuc iniusionibꝰ dnĩ ⁊ addux̃ me ĩtrã isrł:
Qͦ d dix̾at adouxit me illuc ħ replicans subdidit.

Expanded text:
Si enim juxta solam historiam loquebatur, dicturus luminare minus: prius luminare majus dicere debuit, ut ante solem et post lunam atque stellas fundatas esse perhiberet. Sed quia juxta intellectum mysticum loquebatur, ut lunam sanctam Ecclesiam, et stellas homines sanctos accipere deberemus, Sol justitiae non ortus est nobis . Dicendo ergo lunam et stellas quas tu fundasti, et indicavit quia illi Soli locutus est qui non solum solem et lunam atque stellas corporaliter, sed etiam lunam Ecclesiam atque stellasliter fecit. Si ergo cum aliquid deest historiae, aperta ratione ducimur ad intellectum allegoriae; quanto magis illa spiritaliter accipienda sunt, in quibus juxta rationem litterae nihil historicum sonat? Facta est super me manus Domini, et adduxit me illuc in visionibus Dei; adduxit me in terram Israel. Quod dixerat, Addux
Abbreviated transcription (Latin):
tione. nunꝗ delinquant. Uñ i beatꝰ iob qͥ ꝑfecta qͥdem¬
hominibꝰ dixãt dĩ tñ uocẽ audiens seque ipsum deipsa sua
ꝑfecta locutione rep̾hendens dicȩbat. Manũ meã ponã suꝑ os
meũ. Inmanu quippe matio inore locutio ẽ. Manũ g̃ suꝑ¬
uocare: & qualit̾ sem̃ illud animal alis quatuor innitatur
aspicere: ex quib duabus adsuꝑiora euolat duabꝰ uero
cũ ait. Prã conuersatio mceł ẽ: uñ etiã saluatorẽ expec¬
tamus dnm̃ nrm̃ iħm xp̃m. Uideamꝰ si ⁊ intantis urtu¬
tib positus adhuc timet. Castigo inquit corpꝰ meũ et
seruituti subicio: ne forte cũ aliis p̃dicauerim ipse reꝑ¬
bꝰ efficiar. Cognoscamus si hunc mala fecisse penitet. Ego¬
sũ eccłiam dĩ. Incuiꝰ u̾bis quid aliud quã duricia nrẽ m̃tis
accusatur. qr ipse plangit qd̃ ante baptismũ cõmiserat:
nos uero .ipꝰ baptismũ multa cõmisimꝰ. ⁊ tñ flere recusa¬

Expanded text:
tione nunquam delinquant. Unde et beatus Job, qui perfecta quidemtione nunquam delinquant. Unde et beatus Job, qui perfecta quidemDei tamen vocem audiens, seque ipsum de ipsa sua perfecta locutione reprehendens, dicebat: Manum meam ponam super os meum . In manu quippe  gentium vocare, qualiter sanctum illud animal alis quatuor innitatur aspicere. Ex quibus duabus ad superiora evolat, duabus vero ur. « Nostra conversatio in coelis est. Unde etiam Salvatorem exspectum Dominum nostrum . Videamus si et in tantis virtutibus positus adhuc timet: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte, cum aliis praedicaverim, ipse reprobus efficiar . Cognoscamus si hunc mala fecisse poenitet: Egosum Ecclesiam Dei . In cujus verbis quid aliud quam duritia nostrae mentis accusatur? Quia ipse plangit quod ante baptisma commiserat, nos vero et post baptisma multa commisimus, et tamen flere recusa
Abbreviated transcription (Latin):
itaq ut dictũ ẽ. pennȩ uingunt᷑ sursũ : qñdo amor
⁊spes electoꝵ corda ad suꝑiora eleuant. ⁊ ad celestia
suspendunt. Duȩ autẽ pennȩ tegunt corꝑa: qn̾do eoꝵ
mala p̾t̾ita aconspectu ȩt̃ni iudicis timor.i peniten-¬
tia abscondunt: Ineo enĩ qd se peccasse meminerunt.
qr ꝑtimescunt ⁊ deflent. quid aliud quã corpꝰ cooꝑiunt
qui facta carnalia ꝑsuper ducta bona oꝑa: districtoex¬
amine abscondunt: Scriptũ quippe.ẽ. Beati qͦꝵ remis¬
se sunt iniquitates ñ quoꝵ tecta sunt peccata. Peccata
enĩ tegimus cũ bona facta malis actibꝰ suꝑ ponimus
Omẽ enĩ qd̾ oꝑitur. inferiꝰ ponitur: i ħ un̾ oꝑitur. desuꝑ
ducit᷑. Qñdo gͦ abdicamꝰ mala quȩ fecimꝰ ⁊⁊ eligimus bo¬
na q̃ faciamꝰ q̃uasi tegim̃ ei rei suꝑ ducimꝰ quã erubes¬
cimꝰ uideri. Quã libet enĩ scĩ uiriͭ in hac adhuc uitasit̃:
possibile. qd̃ aut ĩoꝑe. aut in locutione. aut incogita¬

Expanded text:
tum est, pennae junguntur sursum, quando amor et spes electorum corda ad superiora elevant, ad coelestia suspendunt. Duae autem pennae tegunt corpora, quando eorum mala praeterita a conspectu aeterni judicis timor et poenitentia abscondunt. In eo enim quod se peccasse meminerunt, quia pertimescunt et deflent, quid aliud quam corpus cooperiunt? Qui facta carnalia per superducta bona opera a districto examine abscondunt. Scriptum quippe est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Peccata enim tegimus, cum bona facta malis actibus superponimus. Omne enim quod operitur, inferius ponitur; et hoc unde operitur, desuper ducitur. Quando ergo abdicamus mala quae fecimus, et eligimus bona quae faciamus, quasi tegimen ei rei superducimus, quam erubescimus videri. 6. Quamlibet enim sancti viri in hac adhuc vita sint, possibile, ut aut in opere, aut in locutione, aut in cogita
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qc redẽptoris nr̃i eos incarnatio uiuificauit: resurre¬
ctio confirmauit. S uitulꝰ asinistris: qr mors illiꝰ eos
ad mom̃tũ temꝑis in infidelitate ꝓstrauit. Iure autẽ

Expanded text:
est, quia Redemptoris nostri eos incarnatio vivificavit, resurreest, quia Redemptoris nostri eos incarnatio vivificavit, resurrectio confirmavit. Sed vitulus a sinistris, quia mors illius eos ad momentum temporis in infidelitatem prostravit. Jure
Abbreviated transcription (Latin):
& unũ ħ ẽẽ asinistris dr̃ Erursũ querendũ ÷ curaqͥ¬
la ñ adextris uł asinistris. s desuꝑ ipsoꝵ quatuor ẽe.
memoratur. Duas itaq nob̾ questiones obiecimus:
quas oportet ut aꝑiente dño dissoluamꝰ. Homo gͥ &
leo adextris: uitulꝰ uͦ asinistris eẽ ꝑhibetur. Adex-¬
tris .⁊ enĩ lȩta: asinistris uero tristi a habemus:
Unde ⁊ sinistrũ nob̾ eẽ. dicinꝰ h quod aduersũ eẽ. deputamꝰ.
Q sic̃ p̃fati sumus. ꝑ hominẽ incarnatio: ꝑuitulũ passio. ꝑ leo
nẽ uͦ auctoris nr̃i resurrectio designatur. De incarnatioe
autẽ unigeniti filii qua redẽpti sumꝰ: om̃s electi letati sunt:
Demorte uero illiuis ipsi electoꝵ primi scĩ apłi contristati: qͥ
itm̃ deeiꝰ resurrectione gauisi sunt. Eegͦ eus & natiuitaᷤ
& resurrectio leticiã disepłis p̃buit. quos eiꝰ passio cons
te gauisi sunt. ac deeiꝰ resurrectione confirmati: qͥdeeiꝰ
passione fuerant con tristati. Ho gͦ ileo eis ad dextris

Expanded text:
inistris dicitur. Et rursum quaerendum cur aquila non a dextris, vel sinistris, sed desuper ipsorum quatuor esse memoratur. Duas itaque nobis quaestiones objecimus, quas oportet ut aperiente Domino dissolvamus. Homo igitur et leo a dextris, vitulus vero a sinistris etris etenim laeta, a sinistris vero tristia habemus. Unde et sinistrum nobis esse dicimus hoc quod adversum esse deputamus. Et sicut praefati sumus, per hominnem vero auctoris nostri resurrectio designatur. De incarnatione autem unigeniti Filii, qua redempti sumus, omnes electi laetati sunt; de morte vero illius ipsi electorum primi sancti apostoli contristati, qui iterum de ejus resurrectione gavisi sunt. Quia ergo ejus et nativitas et resurrectio laetitiam discipulis praebuite gavisi sunt, de ejus resurrectione confirmati, qui de ejus passione fuerant contristati. Homo ergo et leo eis a dextris
Abbreviated transcription (Latin):
a: sicut scriptũ ẽ. Leo fortissimꝰ bestiarũ adnullius paue¬
bit occurfũ. Aquila a sublimia euolat :ĩ inre u̾b̾atis
ficatione contra adu̾sa om̃ia fortitudinẽ securitatis
habet. unde scriptũ ẽ. iustus autẽ quasi leo confidens
abisq t̾rorȩ erit leo ẽ. Ic uͦ sublimit̾ contẽplatur eaquȩ
cȩlestia atq ȩt̃na sunt : aquila ẽ. Igitꝰ qm̃ iustus qͥsq
ꝑ rationẽ homo: ꝑsacrificiũ mortificationis suȩ uitulꝰ.

Expanded text:
issimus bestiarum ad nullius pavebit occursum . Aquila ad sublimia evolat, et inreverberatis ficatione contra adversa omnia fortitudinem securitatis habet, unde scriptum est: Justus autem, quasi leo confidens absque terrore erit , leo est. Quia vero sublimiter contemplatur ea quae coelestia atque aeterna sunt, aquila est. Quoniam justus quisque per rationem homo, per sacrificium mortificationis suae vitulus,
Abbreviated transcription (Latin):
dor ẽ. agri pleni. Alit̾ nanq olet flos uue q̃c magna
ẽ. uirtus ⁊ opinio p̃dicatoꝵ : qui debriant m̃tes audi-¬
entiũ. Alit̾ flos oliuerqs suauȩ ẽ. opꝰ miscdĩȩ: quod mo¬
re olei refouet ilucet. Alit̃ flos rosȩ q̃c mira ẽ. Fragbã¬
tia quȩ rutilat nredolet excruore martirũ. Aliter
flos lilii : qe candida uita carnis ẽ. de in corruptione
uirginitatis. Aut̃ flos uiolȩ: qr magna ẽ uirtꝰ humi
lium: qui ex desid̾io loca ultima tenentes. se ꝑ humi li¬
tatẽ at̾ra inaltũ nõ subleuant: celestiꝰ regni purpurã
ĩm̃te seruant. Alit̾ redolet spica cũ ad maturitatẽ
ꝑducitur: qc bonoꝵ oꝑum ꝑfectio ad sacietatẽ eorũ
qui iusticiã esuriunt p̃patur. Qc gͦ gentił ppls ine¬
lectis suis ubiq ꝑmundum sparsus ẽ. &e exeis uirtutibꝰ

Expanded text:
dor est agri pleni. Aliter namque olet flos uvae, quia magna est virtus et opinio praedicatorum, qui debriant mentes credentium. Aliter flos olivae, quia suavis est opus misericordiae, quod more olei refovet et relucet. Aliter flos rosae, quia mira est flagrantia, quae rutilat et redolet ex cruore martyrum. Aliter flos lilii, quia candida vita carnis est de incorruptione virginitatis. Aliter flos violae, quia magna est virtus huntes, se per humilitatem a terra in altum non sublevant, et coelestis regni purpuram in mente servant; aliter redolet spica, cum ad maturitatem perducitur, quia bonorum operum perfectio ad satietatem eorum qui justitiam esuriunt praeparatur. Quia ergo gentilis populus in electis suis ubique per mundum sparsus est, et ex eis virtutib
Abbreviated transcription (Latin):
Omelias quȩ imbeatũ hierechiel ꝓpħã ita ut corã por
iebar excepte sunt. multis curis irruentibꝰ in abolita
reliquerã: s pꝰ annos octo petentibꝰ fr̃ĩbꝰ notarioꝵ scedas
requirere studur easq fauente dño transcurrens inquanti
ab angustus tribulationũ licuit. emendaui. Tua it
dilectio has sibi ad legendũ mitti poposcerat:s ualde u¬
gruũ credidi ut aqu̾a despicabilẽ auriret. quẽ

Expanded text:
e in beatum Ezechielem prophetam, ita ut coram populo loquebar, exceptae sunt, multis curis irruentibus in abolitione reliqueram. Sed post annos octo, petentibus fratribus, notariorum schedas requirere studui, easque, favente Domino transcurrens, inquantum 1174 ab angustiis tribulationum licuit emendavi. Tua itaque dilectio has sibi ad legendum mitti poposcerat, sed valde incongruum credidi ut aquam despicabilem hauriret quem c
Abbreviated transcription (Latin):
ficui ẽ. Cũ uero om̃ẽ qd̾ ħt. omẽ quod uiuit. omẽ¬
sunt qui adhuc m̃te in hoc scto retinent᷑. ⁊tñ ex
possessis rebꝰ subsidia egentib ministrant. opp̾ssos
defend̾e festinant: isti inbonis quȩ faciunt sacͥ¬
ficiũ offerunt: qui ⁊ aliquid deactione sua dõ ĩmo¬
lant. ⁊ aliqͥd sibimet ipsis reseruant Q sunt qͥdã
Quidisti nisi holocaustũ offer. ⁊ Inimo magis ho
inegypto obtulit: scdm uero in heremo. Qui itaq
adhuc mentẽ ħt inscło. s boni iã aliquid oꝑatur:
dõ sacrificiũ obtulit inegypto. Qui uero presens
scłm deserit:⁊ agit bona quȩ ualet quasi iã egyp¬
te atq solitudine dõ inmolat. quicqͥd oꝑatur
Quãuis gͦ sic̃ dictũ ẽ. sacrificiũ cẽ sit holocaustum.

Expanded text:
ficium est. Cum vero omne qficium est. Cum vero omne qquidam, qui adhuc mente in hoc mundo retinentur, et tamen ex possessis rebus subsidia egentibus ministrant, oppressos defendere festinant: isti in bonis, quae faciunt sacrificium offerunt, quia et aliquid de sua actione Deo immolant, et aliquid sibimetipsis reservant. Et sunt quidam, Quid isti nisi holocaustum offerunt, imo magis holcium in Aegypto obtulit, secundum vero in eremo. Qui itaque adhuc mentem habet in saeculo, sed boni jam aliquid operatur, Deo sacrificium obtulit in Aegypto. Qui vero praesens saeculum deserit, et agit bona quae valet, quasi jam Aegypte atque solitudine Deo immolat quidquid operatur. Quamvis ergo, sicut dictum est, sacrificium sit holocau
Abbreviated transcription (Latin):
tñ adtendi contẽptibił nõ uult. Hunc iã deuo¬
tio eleuat. s adhuc infirmitas grauat. Iã gͦ ꝑde
uotionẽ holocaustũ ẽ.s adhue ex infirmitate
inquinatũ. Hi itaq qui in eis quȩ optunȩ deuoue¬
runt aliqua infirmitatis sue culpa tanguntur
cũ ꝑu̾ba doctoꝵ dicta patrũ intelligunt. ⁊ in qnͣta
culpa iaceant agnoscunt seq ipsos ĩpenitentiȩ la¬
mentis afficunt. holoc austũ inhostio portar̃ lauant
Sciendũ uero ẽ. qr hoc int̾ sacrificiũ ⁊ holocaustum
distat. quod om̃e holo caustũ sacrificiũ s nõ omẽ sa¬
crificiũ holo caustũ Insacrificio & enĩ pars pecud̃.
inholo causto uero totũ peccꝰ offerri consueuerat.
Uñ ⁊holocaustũ latina lingua: totũ incensũ dr̃. Pen¬
semꝰ gͦ quid ẽ. sacrificiũ : quid holocaustũ. Cum enĩ
quis suũ aliquid dõ uouet. ⁊ aliquid ñ uouet: sacri¬

Expanded text:
tamen attendi contemptibilis non vult. Hunc jam devotamen attendi contemptibilis non vult. Hunc jam devotio elevat, sed adhuc infirmitas gravat. Jam ergo per devotionem holocaustum est, sed adhuc ex infirmitate inquinatum. Hi itaque, qui in eis, quae optime devoverunt, aliqua infirmitatis suae culpa tanguntur, cum per verba doctorum dicta Patrum intelligunt, et in quanta culpa jaceant agnoscunt, seque ipsos poenitentiae lamentis afficiunt: holocaustum in ostio portarum lavant. 16. Sciendum vero est quia hoc inter sacrificium atque holocaustum distat, quod omne holocaustum sacrificium est, sed non omne sacrificium holocaustum. In sacrificio etenim pars pecudis, in holocausto vero totum pecus offerri consueverat. Unde et holocaustum Latina lingua totum incensum dicitur. Pensemus ergo quid est sacrificium, quid holocaustum. Cum enim quis suum aliquid Deo vovet, et aliquid non vovet, sacri
Abbreviated transcription (Latin):
sepe se iudicat. rephendit sem et ipsũ. qc dolet. nec tm̃
apud se p̃ualet obtine̾ ne doleat. Iam gͦ ꝑbonã deuoti¬
natũ: Aliꝰ ea quȩ possidet aput semet ipsũ decreuit in¬
digentibꝰ cuncta tribuere.nil sibimet reseruare. uitã
suã soli suꝑnȩ gub̃nationi cõmitte̾ s dũ pbet pauꝑi¬
bus quȩ ħt. fortasse cogitatio m̃tis surrupit quȩ dic̃:
unde uiues sicuncta dedis. nec tñ desistit tribueres
qd̃ letꝰ dare ceꝑat pꝰmodũ tristis pbet. Quid huius
mens nisi miscdiȩ holocaustũ ẽ. S tm̃ ꝑ tristiciam
cogitationis inquinatũ : aut enĩ nĩma delibare non
debuit : aut pꝰ delib̾ationẽ nullo modo dubitare
Aliꝰ contẽpta mundi suꝑbia. honores atq dignitates
locũ tene̾.ut tanto excellentior imieniat᷑ ĩꝑmanen¬
ti gła  qnͣto humilior aspicitur intranseunti uita
s fortasse cũ subito sese aꝑximo despici agnoscit. de¬
dignat᷑ qs despicitur: uult quidẽ eẽ. in loco humili s

Expanded text:
sua se judicat, reprehendit semetipsum quia dolet: nec tamen apud se praevalet obtinere ne doleat. Jam ergo per bonam devotinatum. Alius ea quae possidet apud semetipsum decrevit indigentibus cuncta tribuere, nil sibimet reservare, vitam suam soli supernae gubernationi committere; sed dum praebet pauperibus quae habet, fortasse cogitatiunde vives si cuncta dederis? Nec tamen desistit tribuere: sed quod laetus dare coeperat, postmodum tristis praebet. Quid hujus mens nisi misericordiae holocaustum est, sed tamen per tristitiam cogitationis inquinatum? Aut enim deliberare summa non debuit, aut post deliberationem nullo modo dubitare. Alius contempta mundi superbis honores atque dignitates locum tenere, ut tanto excelsior inveniatur in permanenti gloria, quanto humilior aspicitur in transeunti vita. Is fortasse cum sese subito a proximo despici agnoscit, dedignatur cur despicitur: vult quidem esse in loco humili, sed
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ dñs minatur: mittã famen int̾rã: nõ fam̃ panis neq
sitin aquȩ. s audiendi u̾bũ dĩ. Quigͦ subtracto suo eloqͥo

Expanded text:
alium Dominus minatur: Mittam famem in terram, non famem panis, neque sitim aquae, sed audiendi verbi Domini. Qui ergo subracto suo eloq
Abbreviated transcription (Latin):
lestẽ patriã: quibona quȩ possunt oꝑari nõ negligunt. Sine
actua autẽ intrare ñ possunt: si negligunt oꝑari quȩ posst̾
llagͦ in necessitate: ħ inuoluntate ẽ illa inseruitute: ista in li¬
btate. Hinc ẽ. enĩ quod admoysem dr̃. Si emeris seruum
hȩbreum: sex annis seruiet tͥ: inseptimo egrediet᷑ libergͣtis.¬

Expanded text:
lestem patriam, qui bona quae possunt operari non negligunt. Sine lestem patriam, qui bona quae possunt operari non negligunt. Sine activa autem intrare non possunt, si negligunt bona operari quae possunt. Illa ergo in necessitate, haec in voluntate est. Illa in servitute, ista in libertate est. Unde et ad Moysen dicitur: Si emeris servum Hebraeum, sex annis serviet tibi; in septimo egredietur liber gratis
Abbreviated transcription (Latin):
nist̾ium : maria aut̃ sedebat ad pedes dni. & uerba eius
audiebat. Erat una intenta oꝑi: alt̾a contẽplationi:
Una actiuȩ seriuebat ꝑ ext̾iꝰ minist̾i̾um: alta contẽplati¬
ue. ꝑ suspensionẽ cord̃ inuerbũ. Ꝙ quã uis actiua bona
sit : melior tñ ẽ. contẽplatiua: qs istacũ mortali uita de¬
ficit: illa uͦ in inmortali uita pleniꝰ excrescit. Unde dr̃:
Maria aptimã partẽ eleg̃.: quȩ ñ aufetur ab ea. Quiagͥ
actiua minor ẽ.merito. quã contẽplatiua: Recte nẽ
aliquid agimꝰ : ad celeste tñ desid̾iũ. ꝑ contẽplatiuã uo¬
lamꝰ. Un iapud moysen actiua seruitꝰ: contẽplatiua aũ.
libertas uocatur. E cũ utreq uite exdono sint gr̃ȩ: quã diu
tũ int̾ ꝓximos uiuimꝰ. una nobis in necessitate ẽ. alta inuo¬
luntate. Iuis enĩ agnoscens dm̃ adeiꝰ regnũ ingreditur: nͥ bene
priꝰ oꝑetur. Sine conteplatiua gͦ uita intrare possunt adce¬

Expanded text:
nisterium, Maria autem sedebat ad pedes Domini, et verba ejus nisterium, Maria autem sedebat ad pedes Domini, et verba ejus audiebat . » Erat ergo una intenta operi, altera contemplationi. Una activae serviebat, per exteriorum ministerium, altera contemplativae, per suspensionem cordis in verbum. Et quamvis activa bona sit, melior tamen est contemplativa. Quia ista cum mortali vita deficit, illa vero in immortali vita plenius excrescit. Unde dicitur, « Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. » Quia igitur activa minor est merito, quam contemplativa, recte nunc aliquid agimus, ad coeleste tamen desiderium per contemplativam volamus. Unde et apud Moysen activa servitus, contemplativa autem libertas vocatur. Et cum utraeque vitae ex dono sint gratiae, quamdiu tamen inter proximos vivimus, una nobis in necessitate est, altera in voluntate. Quis enim cognoscens Deum, ad ejus regnum ingreditur, nisi bene operetur? Sine contemplativa ergo vita intrare possunt ad coe
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. S eiꝰ iuisticiã temꝑantia sequi debet qr plerunq iusticia
simodũ ñ habet incrude litatẽ cadit. Ipsa gͦ uisticia uereiu¬
sticia ẽ: quȩ setẽꝑantiȩ freno moderatur. Ut inrelo qͦ quisq
feruet. sit etiã temꝑans: ne siplus ferueat. ꝑdat iusticiã: cuius
seruare moderamina ignorat. Due autẽ sunt scõr p̃dica¬
tor uitȩ: actiua scilicet. & contẽplatina. S actiua pͥor ẽ.
onẽ. Contem platiua autẽ aior ẽ.mĩto quã actiua: qͥa ħ in
usu p̃sentis oꝑis laborat : illa uͦ sapore intimo uent᷑am iam
reqͥẽ degustat. Quid itaq ꝑ manus. nisi actiua: & quid ꝑ
pennas nͥ contẽplatiua uita signat᷑:: Manꝰ gͦ hominis.
subpennis eoꝵ ẽ: id ẽ. uirtꝰ oꝑis. sub uolatu contẽplationis
Qd bene in ȩuangłio duȩ illȩ mulieres designant. martha
scł. ⁊ maria. Alarcha & enĩ satagebat circa frequens mi-¬

Expanded text:
est. Sed ejus justitiam temperantia sequi debet, quia plerumque justitia est. Sed ejus justitiam temperantia sequi debet, quia plerumque justitia si modum non habet in crudelitatem cadet, ipsa ergo justitia vere justitia est, quae se temperantiae freno moderatur, ut in zelo quo quisque fervet sit etiam temperans, ne si plus ferveat perdat justitiam, cum servare moderamina ignorat. Duae autem sunt sanctorum praedicatorum vitae, activa scilicet et contemplativa. Sed activa prior est onem; contemplativa autem major est merito quam activa, quia haec in usu praesentis operis laborat, illa vero sapore intimo venturam jam requiem degustat. Quid itaque per manus, nisi activa, et quid per pennas nisi contemplativa vita signatur? Manus ergo hominis sub pennis eorum est, id est, virtus operis sub volatu contemplationis. Quod bene in Evangelio duae illae mulieres designant, Martha scilicet et Maria. « Martha enim satagebat circa frequens mi
Abbreviated transcription (Latin):
fusa uidebantur. Qd dum aliis atq aliis datur: & ab auditori¬
b fides accipr̃ sarepta ^ mulier uidelicet scã ȩccła sub credito¬
eoꝵ : inquatuor partes. Possunt ħ in loco quatuor partes.
quatuor regioes mundi accipi: scilicet oriens. occidens.
ctis mundi partibꝰ ẽ. egressa. Possumꝰ etiã ꝑ quatuor partes
principales quatuor uirtutes acciꝑe : ex quibꝰ reliquȩ uir¬
tutes oruntur: uidł prudentiã: fortitudinẽ: iusticiã. atq
temꝑantiã Quas nimirũ uirtutes tẽ ueracit̾ accipimus:
cum ear̾ or dinẽ custodimꝰ. Prima quippe prudentia. scda for¬
atudo. t̾cia iusticia: quarta tẽꝑantiat: Id enuim ꝓdeẽ. pot̃
prudentia si fortitudo desit: Scire & enĩ euiquã quod ñ pot̃
facere: pena magis quã uirtus ẽ. S qui prudent᷑ intelligit
qud agat: ifortit agit. quod intellexerit: iã ꝓeul aubio iust̃

Expanded text:
fusa videbantur. Quod dum aliis atque aliis datur, et ab auditorifusa videbantur. Quod dum aliis atque aliis datur, et ab auditoribus fides accipitur, Sareptana mulier, videlicet sancta Ecclesia, sub creditoeorum in quatuor partes. « Possunt hoc in loco quatuor partes regiones quatuor mundi accipi. Scilicet, oriens, occidens, ctis mundi partibus est egressa. Possumus etiam per quatuor partes, principales quatuor virtutes accipere, ex quibus reliquae virtutes oriuntur, videlicet, prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam. Quas nimirum virtutes tunc veraciter accipimus, cum earum ordinem custodimus. Prima quippe prudentia, secunda fortitudo, tertia justitia, quarta temperantia est. Quid enim prodesse potest prudentia, si fortitudo desit? Scire etenim cuiquam quod non potest facere poena magis quam virtus est. Sed qui prudenter intelligit quod agatur, et fortiter agit quod intellexerit, jam procul dubio justus
Abbreviated transcription (Latin):
incorde audientis ẽ. Ꝙ auditor bonus inde ꝓfert pꝰ moclũ ma¬
nã messem scientiȩ. unde parũ prius acceꝑnit sem̃ linguȩ. Ciui
ne duos filios aufente creditore amitteret. ꝓpħe dictis obedi¬
uit : & exeo quod parũ olei habebat ꝑuasa uacua infudit.
Iuȩ cuncta pꝰ usq adsũmũ repleta sunt : & exeoꝵ repletione.
mulier acreditoris sui debito ẽ. soluta. Quȩ uidł mulier quã
& duos quos infide genuit: amitte̾ filios timebat. S ꝓphȩ u̾¬
bis id ÷ scripturȩ sacrȩ p̃ceptiᷤᷤ obiediens : exparuo quod habe¬
bat olei uasa uacua infudit: qr dũ ab uniꝰ ore doctoris parũ
quid de amore diuinitatis multar uacuȩ mentes audiunt.
exub̾ante grã unguento diuini amoris usq adsũmũ replen¬
t᷑.  iã nunc multoꝵ corda quȩ priꝰ fuerant uacua uascła
unguento sp̃e plena sunt: quȩ expaucitate olȩi solũmͦ in¬

Expanded text:
in corde audientis est. Et auditor bonus inde profert postmodum main corde audientis est. Et auditor bonus inde profert postmodum magnam messem scientiae, unde parvum prius acceperat semen linguae. Cui um, quae, ne duos filios auferente creditore amitteret, prophetae dictis obedivit, et ex eo quod parum olei habebat, per vasa vacua effudit, quae cuncta post usque ad summum repleta sunt, et ex eorum repletione mulier a creditoris sui debito est soluta . Quae videlicet mulier quam  duos, quos in fide genuit, amittere filios timebat. Sed prophetae verbis, id est Scripturae sacrae praeceptis obediens, ex parvo quod habebat olei vasa vacua infudit, quia dum ab unius ore doctoris parvum quid de amore divinitatis multorum vacuae mentes audiunt, exuberante gratia, unguento divini amoris usque ad summum replentur. Et jam nunc multorum corda quae prius fuerant vacua vascula unguento spiritus plena sunt, quae ex paucitate olei solummodo in
Abbreviated transcription (Latin):
gerint. incendunt. Consid̾andũ quoq ẽ. qđ scintillȩ sub¬
tiles ualde ⁊ tenues sunt. Qx cũ p̃dicatores scĩ decȩlesti pa¬
tria loquunt᷑. nõ tantũ ualent aꝑire uerbo. qͣntũ poss̃
ardere desidio. Exeoꝵ gͦ lingua quasi quȩdã adnos scintil¬
lȩ ueniunt : qs decȩlesti patria ineoꝵ uoce uixtenue ali¬
quid cognoscitur. qđ tũ abeis nõ tenuit̾ amatur. NoN
enĩ celestẽ głam. aut tantũ uid̾e sufficiunt qͣntũ. ẽ : aut
tantũ loqui p̃ualent. qͣnͣtũ uident. Candens gͦ es scin¬
tillas ꝓ icit. qn̾do uix tenuit̾ p̃dicator loqui sufficit
H un̾ ipse igne scit. Diuina autẽ pietate agit᷑: ut ipsis
scintill is tenuissim ͤᷤ audientis animꝰ inflammetur::
It sunt quidã qͥdũ parua audiunt : maiori desid̾io. replen¬
tur. Ꝙ in ꝑfecte indĩ amore ardent: un uix tenuissimas
uerboꝵ scintillas acceꝑunt. Uerbum quippe p̃dicationis: semen

Expanded text:
gerint, incendunt. Considerandum quoque est quod scintillae subgerint, incendunt. Considerandum quoque est quod scintillae subtiles valde et tenues sunt. Quia cum praedicatores sancti de coelesti patria loquuntur, non tantum valent aperire verbo, quantum possunt ardere desiderio. Ex eorum ergo lingua, quasi quaedam ad nos scintillae veniunt, quia de coelesti patria in eorum voce vix tenue aliquid cognoscitur, quod tamen ab eis non tenuiter amatur. Neque enim coelestem gloriam aut tantum videre sufficiunt quantum est, aut tantum loqui praevalent quantum vident. Candens ergo aes scintillas projicit, quando vix tenuiter praedicator loqui sufficit  fortiter ignescit. Divina autem pietate agitur ut ex ipsis scintillis tenuissimis audientis animus inflammetur, quia sunt quidam qui dum parva audiunt majore desiderio replentur; et inde perfecte in Dei amore ardent, unde vix tenuissimas verborum scintillas acceperunt. 6. Verbum quippe praedicationis semen
Abbreviated transcription (Latin):
qn̾do uͦ ꝑsignificationẽ. litte̾ spm̃ requirunt. & mͦ bona
facta patrũ p̾ceclentiũ sic̃ uixta litta̾m inueniunt imi¬
tant᷑: mͦ quȩdã quȩ iuxta historiã imitanda ñ sunt spi¬
ritalit᷑ intelligunt. ⁊ ad ꝓfectũ tendunt. Qdͥ gͦ aliud p̃di¬
catores scĩ insuo oꝑe. nisi in pede ungulã findunt: Deqͥ¬
b ad huc aptȩ subdr̃. E scintille quasi aspectus exis can-¬
dentis. A ris mȩtallũ ualde sonoꝵ ẽ Ꝙ recte uoces p̃di¬
infines orbis tr̃ȩ uerba eoꝵ. Bene autẽ candens dr̃: quia
uita p̃dicantiũ sonat ⁊ ardet. Ardet enĩ desidio: sonat uer¬
bo. As gͦ candans: ẽ. p̃dicatio accensa. S decandenti
ȩre. scintille ꝓdeunt: qr de eoꝵ exbrtationibꝰ u̾ba flã-¬
mantia ad aures audientiũ ꝓcedunt. Recte aut̃ p̃dicato¬
rũ u̾ba scintillȩ appellatȩ sunt : qe eos quos incorde teti-¬

Expanded text:
quando vero per significationem litterae spiritum requirunt. Et quando vero per significationem litterae spiritum requirunt. Et facta patrum praecedentium, sicut juxta litteram inveniunt, imitantur, modo quaedam quae juxta historiam imitanda non sunt, spiritaliter intelligunt, et ad profectum tendunt. Quid aliud praedicatores sancti in suo opere, nisi in pede ungulam findunt, de quibus adhuc aperte subditur: « Et scintillae quasi aspectus aeris candentis. » Aeris metallum valde sonorum est. Et recte voces praediin fines orbis terrae verba eorum . » Bene autem aes candens dicitur, quia vita praedicantium sonat et ardet. Ardet enim desiderio, sonat verbo. Aes ergo candens est praedicatio accensa. Sed de candente aere scintillae prodeunt, quia de eorum exhortationibus verba flammantia ad aures audientium procedunt. Recte autem praedicatorum verba scintillae appellatae sunt, quia eos quos in corde teti
Abbreviated transcription (Latin):
tas fortitudo atq discrecio monstraretur: recte subiungr̃.
E planta pedis eoꝵ : pͥlanta pedis uituli. It enĩ p̃dicatores
scĩ boum nomine oesignantur: docet paulꝰ apłs. legis testi
moniũ exponens. Non obturabis os boui trieturantis
incedens. ⁊ fortis.⁊ diuisa. Ic unus quisq p̾dicator ⁊ uene¬
rationẽ habet inmaturitate. ⁊ fortitudinẽ inoꝑe : & di¬
usionẽ ungłe indiscretione. Non enĩ facile p̃dicatio eiꝰ ac¬
cipitꝰ᷑: sileuis inmorib eẽ.uideatur. E nulla erit maturi¬
tatis ostensio si contra aduersa om̃ia ñ affuerit oꝑis for¬
titudo. Uirtutis autẽ meritũ ipsa fortitudo oꝑis a mretit:
si disereta in intellectu nõ fuerit. Ec̃ce enĩ sacrã scripturã
legimꝰ. si oĩa ad literã sentiamꝰ uirtutẽ discrecionis ami¬
simꝰ. Si omia ad spiritalẽ allegoriã ducimus: similiter
indiscretionis stulticia ligam᷑.: Lega̾nt enĩ sacra eloquia
p̃dicatores scĩ: i aliquando inhistoria littam suscipiunt. ali¬

Expanded text:
tas, fortitudo atque discretio monstraretur, recte subjungitur: « Et planta pedis eorum quasi planta pedis vituli. » Quia enim praedicatores sancti boum nomine desmonium exponens: Non obturabis os bovi trituranti . incedens, et fortis, et divisa, quia unusquisque praedicator et venerationem habet in maturitate, et fortitudinem in opere, et divisionem ungulae in discretione. Non enim facile praedicatio ejus accipitur, si levis in moribus esse videatur. Et nulla erit maturitatis ostensio, si contra adversa omnia non adfuerit operis fortitudo. Virtutis autem meritum ipsa fortitudo operis admittit, si discreta in intellectu non fuerit. Ecce enim sacram Scripturam legimus: si omnia ad litteram sentiamus, virtutem discretionis amisimus; si omnia ad spiritalem allegoriam ducimus, similiter indiscretionis stultitia ligamur. Legunt enim sacra eloquia praedicatores sancti, et aliquando in historia litteram suscipiunt, ali
Abbreviated transcription (Latin):
ad ostium & potes: ꝑforabitq aurẽ eiꝰ subula: & erit seriuiꝰ
inscłis Paulo latiꝰ testimoniuĩ consid̾are debemꝰ uit distinc¬
tionẽ seruitutis atq libertatis inutraq uita monstremus
S honerosum ẽẽ. nõ debet. si hoc exponendo exsequa mur:
unde ħ ipsa q̃ diximꝰ affirmemꝰ. Hȩbreus enĩ: transiens int̾¬
p̃tat᷑. Ꝙ seruus hȩbreus emit᷑ : qn̾do unus quisq qui iã ab
hocscło mente transit: seruitio omĩpis dñi subdit᷑. Ille &¬
enĩ uere dõ seruire appetit : qui ab hoc scło m̃te transire
didicerit. Sic moyses transiuit : ut uideret uisum. Sic¬

Expanded text:
i servus in saeculum . Paulo latius testimonium dedimus, ut distinctionem servitutis atque libertatis in utraque vita monstraremus. Sed onerosum esse non debet si hoc exponendo exsequimur, unde haec ipsa quae diximus affirmemus. 11. Hebraeus enim transiens interpretatur. Et servus Hebraeus ehoc saeculo mente transit, servitio omnipotentis Domini subditur. Ille etenim vere Deo servire appetit, qui ab hoc saeculo mente transire didicerit. Sic Moyses transivit in deserto ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
doctrine obmutescimꝰ. quã uis nr̃a culpa sit. uos tamen
hanc eẽ. uram̃ specialit̾ credatis ut dũ uicissimiala
nob̾ tribuimꝰ ⁊ bona aliis: ꝑ ipsã humilitatis grãm fi-¬
at. ut doctrine sermo qui ablatꝰ fuerat redeat Seqr̃.
Cũ autẽ locutꝰ fuero tibi aꝑies os tuũ: ⁊ loqueris adeos. ⁊ dices¬
sid̾ant : s dũ alios conspicunt aurẽ auert̾e: etiã ipsi
asalutis auditu deuiant E plerunq multi quiesce̾
appetunt atq acunctis mundi huiꝰ actibꝰ uaccare:
nuilł iã t̾renis desidiis succumb̾e s dũ uident ali¬
os inquiete agendo ꝓfic̾e̾. atq in hoc mundo di¬
nciis ⁊ honorib excolli. qr nec dũ inuia rectitudi¬

Expanded text:
doctrinae obmutescimus, quamvis nostra culpa sit, vos tamen doctrinae obmutescimus, quamvis nostra culpa sit, vos tamen hanc esse vestram specialiter credatis, ut dum vicissim mala nobis tribuimus, et bona aliis per humilitatis gratiam fiat, ut doctrinae sermo, qui ablatus fuerat, redeat. Sequitur: « Cum autem locutus fuero tibi, aperies os tuum, et loqueris ad eos: Haec disiderant, sed dum alios conspiciunt aurem avertere, etiam ipsi a salutis auditu deviant; et plerumque multi quiescere appetunt, atque a cunctis mundi hujus actibus vacare, nullis jam desideriis terrenis succumbere, sed dum vident alios inquiete agendo proficere, atque in hoc mundo divitiis et honoribus extolli, quia necdum in via rectitudi
Abbreviated transcription (Latin):
durus ad octorib sermo increpationis ꝓfertur
Qͦ cont᷑ nc̃ dicit᷑: ce eris mutꝰ: nec quasi iur obuir¬
gasset sidigni ipsa obiurgationis grã fuissent. S cũ in
doctrina atq silentio sit meritoꝵ tanta diu̾sitas. ut
sciri facile nõ possit utrũ exauditoris an ex eiꝰ iucio
qui doctrine uidetur locũ tene̾. docendi sermo sub¬
trahatur: quio aliud nob̃ quã seruari semꝑ in rebus
dubiis humilitas iubet᷑ ut & qñdo loqui possumꝰ nõ
extollam ᷑ ne fortasse ħ ipsa locunonisnrẽ grã non
nob̾ s auditorib nr̃is collata sit E rursus qn̾do lo¬
qui nõ possumꝰ qͦui nob̾ cõmissi sunt. minimȩ nos di¬
iudicent ne fortasse ñ exnrõ s expeccato audientiũ
loqui mimme possimus: Adhoc gͦ nob̾ cuncta denr̃̾is
meritis incerta sunt ut unã certã gram teneamꝰ hu¬
militatis: quatinus ⁊⁊ nos cũ loquimur. exom̃pis dei
dono hoc ẽẽ. ñ nrm̃ mitũ putemꝰ. n quando alocutione

Expanded text:
tibus durus a doctoribus sermo increpationis profertur. Quo contra nunc dicitur: Et eris mutus, nec quasi vir objurgasset, si digni ipsa objurgationis gratia fuissent. 17. Sed cum in doctrina atque in silentio sit meritorum tanta diversitas, ut sciri facile non possit, utrum ex auditoris an ex ejus vitio qui doctrinae locum videtur tenere docendi sermo subtrahatur, quid aliud nobis quam servari semper in rebus dubiis humilitas jubetur? Ut et quando loqui possumus non extollamur, ne fortasse haec ipsa locutionis nostrae gratia non nobis, sed auditoribus qui non possumus, hi qui nobis commissi sunt, minime nos dijudicent, ne fortasse non ex nostro, sed ex peccato audientium loqui minime possimus. Ad hoc ergo nobis cuncta de meritis nostris incerta sunt, ut unam certam gratiam teneamus humilitatis, quatenus et nos cum loquimur, ex omnipotentis Dei dono, hoc esse vestrum meritum putemus. Et quando a locutione
Abbreviated transcription (Latin):
auditores eoꝵ in intellectu iuita ꝑficiant: Aliqn̾do uͦ
qs neq hi digni inuenti sunt acciꝑe quib doctrine
sermo ꝓfertur. neq illidoctrine u̾bũ ꝓferre qui locũ
docendi tenent: p̃dicationis sermo tollit᷑. ut utraque
pars districte iudicetur. Propt̾ malos nanq audito¬
res bonis sermo doctorib tollit᷑. sic̃ nunc adierhiel

Expanded text:
ita proficiant. Aliquando vero quia nec hi digni sunt accipere quibus doctrinae sermo profertur, neque illi doctrinae verbum proferre qui locum docendi tenent, praedicationis sermo tollitur, ut utraque pars districte judicetur. Propter malos namque auditores bonis sermo doctoribus tollitur, sicut nunc ad Ezechiel
Abbreviated transcription (Latin):
tangit ẽ atq exfuto ñ tangit: sic̃ iohannes baptista ue
nientẽ dnm̃ uidens ait. Eece agnus dĩ: ecce qui toilit
peecata mundi. S eũ iã moriturꝰ eẽt: missis disc̾pulis
requirebat dicens. Tues qui uenturꝰ es an aliũ expec¬
tamus: Inquib uerbis ostendr̃: qr intoriis q dõ uenisse
redẽptorẽno uerat. s an ꝑ semet ipsũ ad aꝑienda infer¬
ni elaustra descend̾et dubitabat. Exp̃senti gͦ ꝓpħiȩ sp̃u¬
tactꝰ fuerat: qͥ humanitatẽ mediatoris uidens ⁊ diumi¬
tatẽ eius intelligens. confitebatur agnũ qͥ peccata mun¬
di tolleret: s tactꝰ ex futõ non fuerat : qr aduentũ eiꝰ in
antis. exfutõ tangit atq exp̃senti nõ tangit: si c̃ aꝑte
libri geneseos historia testatur: cũ ysaac esau filiũ suã
aduenandũ misit: cui minor ẽ filũ adbenedicendum

Expanded text:
tangit, et ex futuro non tangit, sicut Joannes venientem videns Dominum ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. Sed cum jam morituris esset, missis discipulis, requirebat, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus ? In quibus verbis ostenditur quia in terris quidem venisse Redemptorem noverat, sed an per semetipsum ad aperienda inferni claustra descenderet dubitabat. Ex praesenti ergo ptactus fuerat, qui humanitatem Mediatoris videns et divinitatem ejus intelligens, confitebatur Agnum qui peccata mundi tolleret; sed tactus ex futuro non fuerat, quia adventum illius in antis ex futuro tangit, atque ex praesenti non tangit, sicut aperte libri Geneseos historia testatur, cum Isaac Esau filium suum ad venandum misit , cui minorem filium Rebec
Abbreviated transcription (Latin):
om̃is exprimit᷑ reꝓboꝵ cum uoce ueritatis dr̃. Ligatis
pedib eius acmanib mittite eũ intenebras ext̾ior es illic
erit fletꝰ. & stridor dentiũ. Tunc & enĩ reꝓbi inext̾iores te¬

Expanded text:
omnis exprimitur reproborum, cum voce Veritatis dicitur: Ligatis omnis exprimitur reproborum, cum voce Veritatis dicitur: Ligatis pedibus ejus ac manibus, mittite eum in tenebras exteriores; illic erit fletus et stridor dentium
Abbreviated transcription (Latin):
p̃nuntiant᷑ gaudia uistoꝵ. Ue autẽ qr illic exp̃ssa ÷
dãpnatio reꝑboꝵ. Ut gͦ peccata punas. lege quȩ¬
in hoc uolumine scripta sunt lamenta. Scindite corda
urã: ⁊ nõ uestimenta urã. Ꝙ rursus. Miseri estote & lu¬
gete: risus autẽ ur̃ inluctũ conuertatur &̃ gaudiũ inmerorẽ:
Ut autẽ depromissione gaudii seq̃ntis hilarescas. cognosee q̃
in hoc uolumine scripta sunt carmina laud̃ et̾ne. Beati
alła cantabitur. Hoc noł carm̃ celestis patriȩ nuntiare
ciues eiꝰ uenerant q̃ui cancordit̾ clamabant. Qta tnexcel-¬
sis dõ & int̾ra pax hominib hone uoluntatis. S si adhc
p̃senti scło m̃te inheres. si ad huc t̾renis uoluptatib delec¬
taris. amare non potes ȩt̾na gaudia quȩ audis. Cognosce gͦ
in hoc uolumine ue qđ in eo scriptũ ẽ: atq ab animo expel
le ꝑtimorẽ quad diligis. ut possis exiudicio carm̃ amare
quod legis. Ibi qͥppe subuniꝰ dãpnati spetie multitudo

Expanded text:
autem, quia illic expressa est damnatio reproborum. Ut ergo peccata punias, lege quin hoc volumine scripta sunt lamenta, « Scindite corda vestra et non vestimenta vestra . » Et rursus: « Miseri estote et lugete; risus vester in luctum convertatur, et gaudium in moerorem . Ut autem de promissione gaudii sequentis hilarescas, cognosce quae in hoc volumine scripta sunt carmina laudis aeternae: Beati luia cantabitur . » Hoc nobis carmen coelestis patriae nuntiare cives ejus venerant, qui concorditer clamabant: « Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Sed si adhuc praesenti saeculo mente inhaeres, si adhuc terrenis voluptatibus delectaris, amare non potes gaudia aeterna quae audis. Cognosce ergo in hoc volumine vae quod in eo scriptum est, atque ab animo per timorem expelle quod diligis, ut possis ex judicio carmen amare quod legis. Ibi quippe sub unius damnati specie multitudo
Abbreviated transcription (Latin):
me. Qui enĩ circundari se app̃ssuris narrat. ⁊ tm̃ dm̃ s̃ esse
exultationẽ nominat: ꝓcul dubio carm̃ in nocte can¬
tat. ¶t gͥ pene semꝑ imbono carm̃ pone̾ scriptura
sacra consueuit: ita etiã anob̾ in ħ loco debet in telli
gi. Ue autẽ inscriptura sacra sepiꝰ de etño luctu ꝗͣ
p̃senti solet intelligi : un̾ scriptũ est. Ue impio in ma¬
loᷤ retributio enĩ mannum eiꝰ fiet ei Ꝙ beatꝰ iob lo¬
qr̃ dicens. si ĩpius fuert: ue mͥͤ si autẽ uistus: noleua¬
bocaput saturatus afflictione ⁊⁊ miseria. Iustoꝵ
enĩ afflitio temꝑał ẽ. Ue gͦ quod dix̃ a temꝑali af

Expanded text:
me . Qui enim circumdari se pressuris narrat, et tamen Deum sibi esse exsultationem nominat, procul dubio carmen in nocte cantat. Quia igitur pene semper in bono carmen ponere Scriptura sacra consuevit, ita a nobis etiam in hoc loco debet intelligi. 33. Vae autem in Scriptura sacra saepius de aeterno luctu quam praesenti solet intelligi. Unde scriptum est: Vae impio in malo; retributio enim manuum ejus fiet ei . Et beatus Job loquitur, dicens: Si impius fuero, vae mihi est; si autem justus, non levabo caput, saturatus afflictione et miseria . Justorum en
Abbreviated transcription (Latin):
peregͥnatĩonis suȩ. regem in decore suo uidẽ desidera¬
nt: ⁊ flere cotidie ex eius amore non cessant. Qu id isti
nͥ altare aureum sunt: In quoꝵ cordẽ aromata in¬
censa sunt: qr uͥtutes ardent. Bene autẽ de eodem
altari dr̃: quod ante uelum arche sit positum in
scã scõꝵ. Archa quippe testam̃ti ipse nob̾ factus ẽ
de quo seͥptum nouimꝰ. in quo sunt om̃s thesauris
sapientiȩ. ⁊ scientie ab sconditi: archa intͣ uelũ

Expanded text:
peregrinationis suae. Regem in decore suo videre desideraperegrinationis suae. Regem in decore suo videre desiderant, et flere quotidie ex ejus amore non cessant . Quid isti nisi altare sunt aureum, in quorum corde aromata incensa sunt, quia virtutes ardent? Bene autem de eodem altari dicitur quod ante velum arcae sit positum in sancta sanctorum. Arca quippe testamenti ipse nobis factus est de quo scriptum esse novimus: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scienti