comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
malicia & in mundicia purissima fuit:
affirmante scriptura. qm̃ in maliuolam
animã ñ introibit sapientia. nec habita¬
bit in corpore subdito peccatis. Itẽ e contra
confident asserimus: quia nullo uirtu¬
tũ genere uacabat. cui plenitudinẽ gr̃ȩ
cdĩ nuncius asserebat in eẽ. Quod attes¬
tante archangło quã uis nemo sana m̃te
discredat: tamen siquis ad huc pio desi¬
dio quęrat argum̃ta uirtutũ. ex uerbis
& factis eius quȩ scriptura cõmemorat
tanto sibi facilius occurrent: quanto ipse
in credendo fidelior erit. Sunt autẽ exeis
quȩdã: omi fere. xp̃iano ꝑspicua. Quis e¬
nĩ est qui cũ iocunda admiratione ñ spe¬
culetur: ipsius maturȩ adolescentis fortitu.¬
dinẽ. prudentiãq ac fidẽ in colloquio an¬
gelico. ubi tam constant̃ eloquit᷑. tam pru.¬
dent̃ introgat. tam facile credite
is ñ uideat ac uidendo muret᷑ iustici¬
am eius. quia sic uniu̾sa p̃cepta diui-¬

Expanded text:
malitia et immunditia purissimae fuerunt, malitia et immunditia purissimae fuerunt, affirmante Scriptura: Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Item econtra confidenter asserimus, quia nullo virtutum genere vacabat, cui plenitudinem gratiae Dei nuntius asserebat inesse. Quod, attestante archangelo, quamvis nemo sana mente discredat, tamen si quis adhuc pio desiderio quaerat argumenta virtutum ex verbis et factis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurrent, quanto ipse in quaerendo fidelior erit. Sunt autem ex eis quaedam omni fere Christiano perspicua. Quis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipsius maturae adolescentis fortitudinem, et prudentiam, et fidem in colloquio angelico, ubi tam constanter eloquitur, tam prudenter interrogat, tam facile credit? Quis enim non videat ac videndo miretur justitiam ejus, qua sic universa praecepta divin
Abbreviated transcription (Latin):
maris stellã hanc id ẽ. Mariã: quȩ supre¬
mo rerũ cardini dõ ꝑxima ẽ: & respec¬
tu exempli eius cursũ uitȩ dirigere. Qđ̃
qui fecerit: ñ iactabit᷑ uane głȩ uento.
nec frangetur scopulis aduersoꝵ: nec ab¬
sorbebitur scillea uoragine uoluptatume
sed prosꝑe ueniet ad portũ quietis ȩternȩ.
ic siquis int̾roget dicens: łc.¬
quid gͦ putas qualis olim in anuna
fuerit. uel nunc sit hȩc ꝑsona: quȩ sic om¬
nib scĩs spectanda atq imitanda ꝓponit᷑.
ueracit̃ respondemus quia longe ꝑfectior
quã nr̃a oratione demonstrari possit. Ta¬
Ymen
ne ibi nichil dicere argnam᷑. ubi maior af¬
fuit copia dicendoꝵs: reseruantes multa
atq magna facundis. saltem pauca dica¬
mus suꝑ hoc. & quȩ facile probent᷑ audi¬
ta. Hoc igitꝰ᷑ in primis astruere fas ẽ: qđ
anima ipsius ce caro quã elegit & habita¬
culũ sibi fecit sapientia dĩ patris: ab om̃i

Expanded text:
maris stellam hanc, id est Mariam, quae supremaris stellam hanc, id est Mariam, quae supremo rerum cardini Deo proxima est, et respectu exempli ejus cursum vitae dirigere. Quod qui fecerit non jactabitur vanae gloriae vento, nec frangetur scopulis adversorum, nec absorbebitur scyllaea voragine voluptatum, sed prospere veniet ad portum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas qualis olim in anima fuerit, vel nunc sit, haec persona, quae sic omnibus sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, quia longe perfectior quam nostra oratione demonstrari possit. Tamen ne ibi nihil dicere arguamur, ubi major affluit copia dicendorum, reservantes multa atque magna facundis, saltem pauca dicamus super hoc, et quae facile probentur audita. Hoc igitur in primis astruere fas est, quod anima ipsius et caro quam elegit, et habitaculum sibi fecit Sapientia Dei Patris, ab omni
Abbreviated transcription (Latin):
e regali nempe tribu et sac̃dotali
duxit originẽ : quȩ sũmũ regẽ atq
pontificẽ erat paritura. Non tam̃ hȩc ic¬
circo dixerimꝰ: qđ dñs qui peccatores uo¬
care uenit dedignatus sit matrẽ suã pec.¬
catoies habere cognatos: int̾ quos specio¬
sa uelut int̾ spinas liliũ apparet. Hȩc
itaq lecta & insignis int̃ filias ñ fortuitu
quicdẽ aut solo placito parentũ ut pleriq.
s diuina dispensatione nom̃ accepit: ita
ut ipsa quoq uocabuli sui figura magnũ
quiddã innueret. Interp̃tatur eñ: stella
maris. Q uid gͦ mysticũ hȩc int̃pretacio
gerat: ꝑsimilitudinẽ ostendamus. Nautis
quippe mare transeuntib notare opus
ẽ. stellam haut longe a sup̃mo cęli cardi¬
ne choruscantẽ: & ex respectu illius es¬
timare atq dirigere cursũ suũ. ut portũ
destinatũ apprehendere possint. Simili
modo fr̃s oportet uniũsos xp̃icolas int̃
fluctus huius scłi remigantes attendere

Expanded text:
e regali nempe tribu simul et sacerdotali duxit originem, quae summum Regem atque Pontificem erat paritura. Non tamen haec idcirco dixerimus, quod Dominus qui peccatores vocare venit, dedignatus sit matrem suam peccatores habere cognatos, inter quos speciosa velut inter spinas lilium appareret. Haec itaque electa et insignis inter filias, non fortuitu quidem, aut solo placito parentum ut plerique, sed divina dispensatione nomen accepit, ita ut ipsa quoque vocabuli sui figura magnum quiddam innueret: interpretatur enim maris stella. Quid ergo mysticum haec interpretatio gerat, per similitudinem ostendamus. Nautis quippe mare transeuntibus, notare opus est stellam hanc, longe a summo coeli cardine coruscantem, et ex respectu illius aestimare atque dirigere cursum suum, ut portum destinatum apprehendere possint. Simili modo, fratres, oportet universos Christicolas, inter fluctus hujus saeculi remigantes, attendere
Abbreviated transcription (Latin):
na sint atq dicta: manifestũ est ñ solum
atcestatione angłica. s etiã rerũ argum̃to
nullũ genus iurtutis beatissimȩ urgini
defuisse. Deꝓniebant itaq uirtutes in co¬
gitatione & affectu cordis eius ineffabilẽ
armoniã: quã ipsa creatrix &e in habita¬
trix eius dĩ sapientia delectabat᷑ audire.
Coruscabant foris insuꝑficie sermonis
&e actus: unde merito possent homineꝰ
głificare dĩ. & exempla salutis accipe
Tali gͦ tanteq ꝑsone. quid tandẽ adho¬
noris ciimulũ potuit accedere. mauis eo
quã dĩ filiũ uirgo concepit. uirgo mater
edidit: Hac nempe dignitate: uenerabi¬
lis facta ẽ. ipsis quoq scõꝵ ordinib angło¬
rũ. Quod oꝑe manifesto declarauit ille
magnus atq fortis archangłs gabriel:
qui eam antequã mater di fieret. quia
futurã nouerat. tanta ueneratione salu¬
tando preuenit

Expanded text:
nt atque dicta, manifestum est non solum attestatione angelica, sed etiam rerum argumento nullum virtutis beatissimae Virgini defuisse. Depromebant itaque virtutes in cogitatione et affectu cordis ejus ineffabilem harmoniam, quam ipsa creatrix et inhabitatrix ejus Dei sapientia delectabatur audire; coruscabant foris in superficie sermonis et actus, unde merito possent homines glorificare Deum, et exempla salutis accipere. Tali ergo tantaeque personae, quid tandem ad honoris cumulum potuit accedere majus: eo quod Dei Filium Virgo concepit, Virgo mater edidit, hac nempe dignitate venerabilis facta est ipsis quoque sanctorum ordinibus angelorum. Quod opere manifesto declaravit ille magnus atque fortis archangelus Gabriel, qui eam antequam Dei mater fieret, quia futuram noverat, tanta veneratione salutando praevenit
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dixisset: p̃ciosissimã partẽ ligni quã se¬
cũ detulerat loco suo restituit. Tunc reno¬
uante dõ antiqua miracula. die eodẽ mor¬
adepti sunt sanitate̾ amissã. leprosi dece̾
bus erepti: multiq uariis sunt insir¬
mitatib liberati. Tunc imꝑator oratione
fecit ex regiis sũptib. reddens pͥuilegia
auctoritate p̃lata. restituens captiuos in
ꝓpria. dans oportuna p̃sidia. constantino¬
polim redit fretus uirtute diuina. ꝑseue.¬
rante in sc̃ę crucis signaculo miraculors
plurimo increm̃to: donante dño nr̃o

Expanded text:
cum dixisset, pretiosissimam partem ligni, quam secum detulerat, loco suo restituit. Tunc renovante Domino antiqua miracula, die eodem moradepti sunt sanitatem amissam; leprosi decem bus erepti, multique a variis sunt infirmitatibus liberati. Tunc imperator, orationefecit suis sumptibus, reddens privilegia auctoritate prolata, restituens captivos in propria, dans opportuna praesidia; Constantinopolim rediit, fretus divina perseverantia. In sanctae crucis signaculo, miraculorum plurima incrementa, donante Domino
Abbreviated transcription (Latin):
it: om̃iumq pectorib se gratant᷑ infudit.
uincebat enĩ aromata om̃ia. terebinthi.
thuris. uel balsami atq mirrȩ. Confestĩ
gͦ popłaris gaudii fauore in altũ sublato:
diuinã laudabant potentiã. Sicq głosus
augustus ꝓrumpens in laudib ait. Ocrux
randus thronis & angłis et niueis cando¬
rib radiante turba uirtutũ. effusus ẽ. in
p̃ciũ nr̃ȩ salutis. O crux splendidior astriꝰ.
mundo celebris. hominib multũ ama¬
bilis. sanctior uniũsis: quȩ sola fuisti dig¬
na portare talentũ mundi. Dulce lignũ.

Expanded text:
it, omniumque pectora gratanter infudit. it, omniumque pectora gratanter infudit. Vincebat enim aromata omnia terebinthi natura vel balsami atque myrrhae. Confestim igitur popularis gaudii favor in alto sublatus Dei laudabat potentiam; sicque gloriosus Augustus erumpens in laudibus ait: O crurandus, thronis et angelis, niveis candoribus radiante turba virtutis, effusus est in pretio nostrae salutis! O crux splendidior astris, mundo celebris, hominibus multum amabilis, sanctior universis! quae sola digna fuisti portare ta
Abbreviated transcription (Latin):
ens illud inmanib stecit in porta et ait.
Quando rex cęloꝵ dñs totius mundi pas¬
sionis sacram̃ta ꝑ hunc ad itũ complecu¬
rus introiĩt: ñ sepurpuratũ nec diade¬
mate renitentẽ exhibuit. aut eqͥ potents
uehiculĩ requisiuit: sed humilis aselli terga
insidens. cultorib suis humilitatis exempla
uisitatui angłico: depositis imꝑii insignib.
discaltiatus ꝓtinus. linea tantũ zona p̃cin¬
dus. crucẽ dñi manu suscipiens ꝑfusus
faciem lacrimis. ad cȩlũ oculos erigens. ꝓ¬
perabat ad portã usq ꝓgrediens. Mox illo
humilit̃ ꝓpinquante : duricia lapidũ cȩ-¬
leste ꝑsensit. imꝑiũ. Statmq porta se sub¬
rigens: libum intrantib patefecit in gres¬
sum. Odorq suauissimus qui uolante di¬
uinitus aura de ꝑsarũ ꝓuincia ꝑ longater¬
rarũ spacia hierusolimis fuerat illapsus
mom̃to eodẽ quo de fano cosdroe scã erux
fuerat eraclio baulante egressa. tunc redi¬

Expanded text:
ens illud in manibus, stetit super portam et ait: ens illud in manibus, stetit super portam et ait: Quando rex coelorum Dominus totius mundi passionis sacramenta per hoc aditum completurus introiit non se purpuratum, nec diademate nitentem exhibuit, aut equi potentis vehiculum requisivit, sed humilis aselli terga insidens, cultoribus suis humilitatis exempla visu angelico, depositisque imperii insignibus, discalceatus, protinus, lintea tantum zona praecinctus, crucem Domini manu suscipiens, perfusus facie lacrymis, ad coelum oculum erigens properabat, ad portam usque progrediens. Mox illo humiliter propinquante, duritia lapidum coeleste persensit imperium, statimque porta se subrigens liberum intrantibus patefecit ingressum. Odorque suavissimus qui, volitante divinitus aura de Persarum provincia, per longa terrarum spatia Hierosolymis fuerat illapsus momento eodem quo de fano Chosroe sancta crux fuerat Graccho bajulante egressa, tunc redi
Abbreviated transcription (Latin):
ego sũ famulus in ueritate confessus fue¬
ris: regnũ tibi ꝑsarũ tantũ cũ patrimo¬
nio & uita acceptis ate pacis obsidib dabo
Cũq ille nequẽquã ad qui esceret: eradus
rari mandauit. ipse quoq eũ de sacro fen¬
te suscepit. Erat enĩ iam decẽ annoꝵ. Des¬
criptiones etiã regni ꝑsarũ sub euis noĩe
fecit: totũq argent ũ turris illius inp̃¬
dã sui exercitus deputauit. Aurũ uͦ uł gẽ¬
mas in uasis uel utensilib ad restaurati.¬
onẽ ȩccłaru̾ quas tirannus destruxerati
mȩ crucis. quod impius asportauerat: he¬
rusolimã ꝓperat. Gaudentesq om̃s popłi.
cũ ramis palmarũ. cereis ac lampadib uł
diũso glorie apparatu. cũ hẏmnis e canti¬
cis obiuã alii ꝑgunt: atq aliĩ subsequũt᷑
Cumq imꝑator de monte oliueti descen
dentes clauserunt se inuicẽ. & factus est
paries untis. Cumq mirarent᷑ attoniti
nimio merore constricti: respicientes in
fulgore resplende. Angls enĩ dñi accipi¬

Expanded text:
ego sum famulus, in veritate confessus fueris, regnum tibi Persarum tantum cum patrimonio et vitam, acceptis a te pacis obsidibus, daboCumque ille nequaquam acquiesceret, Gracchus izari jussit, ipseque eum de sacro fonte suscepit; erat enim decem annorum. Descriptiones etiam regni Persarum sub ejus nomine fecit, totumque argentum turris illius in praedam sui exercitus deputavit, aurum vero vel gemmas in vasis vel utensilibus ad restaurationem ecclesiarum, quas tyrannus destruxerat, lignum crucis, quod impius asportaverat, Hierosolymam detulit; gaudentes omnes populi cum ramis palmarum, cereis et lampadibus vel diverso gloriae apparatu, cum hymnis et canticis obviam alii pergunt, atque alii subsequuntur. Cumque imperator de monte Oliveti descenddentes, clauserunt se invicem, et factus est paries unus. Cumque mirarentur attoniti, nimio terrore constricti, respicientes in fulgore resplendere. Angelus enim Domini aspici
Abbreviated transcription (Latin):
se subderent tam potestate quã fide. Qsͦ
ille benigne suscipiens: in hoc illis clem̃¬
tiã p̃stitit. ut om̃s ad baptismũ conuo¬
larent. Quod ita se facturos om̃s pariter
spopondert̃. Ipse autẽ. xp̃ianissinus pͥn¬
ceps cũ suo tantũ exercitu regna quȩ cos¬
droe tenuerat circũ quaq ꝑlustrans. ad
sedẽ illius uenit. cũ paucis ad eũ ascendit:
sedentẽq inthrono aureo repꝑit. Nullus
namq ex eius exercitu fuerat qui exitũ
belli aliquatenus ei nunciasset: qr propt̃
suȩ crudelitatis suꝑbiã om̃s eũ exosũ ha¬
bebant. Nec immerito. Quippe qui ma¬
nifeste dõ erat contrarius: quomͦ acre¬
atura dĩ ẽẽ. potuisset amatus e Cumq
tremefactus salutationis u̾ba ꝓferret
eradio: ille respondit. Siius salutẽ habere.

Expanded text:
se subderent tam potestate quam fide. Quos se subderent tam potestate quam fide. Quos ille benigniter suscipiens in hoc illis clementiam praestitit, ut omnes ad baptismum convolarent: quod ita se facturos esse omnes pariter spoponderunt. Ipse autem Christianissimus princeps cum suo tantum exercitu regna quae Chosroe tenuerat circumquaque perlustrans, ad sedem ipsius venit. Cum paucis ad eum ascendit, sedentemque eum in throno aureo reperit. Nullus namque ex ejus exercitu fuerat, qui ei excidium belli aliquatenus nuntiasset, quia propter suae crudelitatis superbiam eum omnes exosum habebant; nec immerito, quippe qui manifeste Deo erat contrarius, quomodo a creatura Dei esse potuisset amatus? Cumque tremefactus salutationis verba proferret Graccho, ille respondit: Si vis salutem habere,
Abbreviated transcription (Latin):
rã supplex. beniuolus. et deuotus. Pgens
itaq filius cosdroe contra eracliuĩ: iuxta
danubiũ magnũ flum̃ cũ suo sedebat exer-¬
citu. Tandẽ inspirante clementia salua¬
toris. utrisq principib placuit: ut ipsi
singuli in medio ponte fluminis dimi ca¬
turi consurgerent. & cui sors uictoriã con¬
tulisset. ipse sine dampno utruisq exer¬
citus imꝑiũ usurparet. Decretũ ȩtiã cum
iuram̃to processit: ut si aliquis ex eoꝵ ex
ercitu principi suo uenire in auxiliũ
eo influmine mergeret᷑. Cumq utriq
popło hȩc pactio placuisset: inuicẽ ut dic¬
tum ẽ. dimicantes du multũq inpontiᷤ
medio sunt congressi. Tandẽ pulsatus
crucis cui se die eodẽ memoratus prin¬
ceps attentius cõmendauerat fideli suo
taq mentis mutatio cosdroe inuasit ex¬
ercitũ: ut ñ solũ predictã pactionẽ neqͣ¬
quã uellent transcende. s etiã uolun¬
tarii cũ omĩ familia sua atq ꝓle eraclio

Expanded text:
ribus supplex, benevolus ac devotus. Pergens ribus supplex, benevolus ac devotus. Pergens igitur filius Chosroe contra Gracchum, juxta Danubium magnum fluvium consedit exercitus. Tandem inspirante clementia Salvatoris, utrisque principibus placuit ut ipsi singuli in medio ponte fluminis dimicaturi confligerent, et cui sors victoriam contulisset, ipse sine damno victorque exercitus imperium usurparet. Decretum etiam cum juramento processit ut si aliquis ex eorum populo principi suo venire in auxilium in flumen mergeretur. Cumque utrique populo haec pactio placuisset, invicem ut dictum est dimicantes, adeoque in pontis medio sunt congressi. Tandem pulsatus em sanctae crucis, cui se die eodem memoratus princeps attentius commendaverat, fideli suo taeque mentis mutatio Chosroe invasit exercitum, ut non solum praedictam pactionem nequaquam vellent transcendere, sed etiam voluntarie, cum omni sua familia atque prole Graccho
Abbreviated transcription (Latin):
q finitunã regionẽ uastauit. incendit.
uoluisset accedere: t̃ritus rediit. s tam̃
ligni salutaris parte̾ quã religiosissima
regina ibi intestimoniũ uirtutis reliqͣ¬
rat asportauit. Fecerat namq sibi tur¬
rim argenteã. inqua int̾lucentib gem¬
solis quadrigã &e lunę uel stellarũ ima¬
ginẽ collocauerat. atq ꝑ occultas fistu¬
las aquȩ meatus adduxerat. ut quasi d̃s
pliuuã desuꝑ uideret᷑ infundere. Et cũ
subtraneo specu equis in circuitu tͣhen¬
tib circũ acta turris fabrica moueri ui¬
ta possibilitatẽ artificis m̃tiebat᷑. In hoc
itaq loco sedẽ sibi parauerat. atq iuxta
eam quasi collegã dĩ crucẽ dñicã posue¬
rat: filioq suo regno tradito. ipse infa-¬
no huiꝰ cemodi refidebat. Illo itaq tẽpore
eraclius arcẽ tenebat imꝑii: uir armis
stremius. lingua eruditus. corpore deco-¬
rus. Et quãuis scłari actui deditus: totꝰ
tam̃ erat fide catholicus. & erga dĩ cultu¬

Expanded text:
timam regionem vastavit, incendit voluisset accedere, territus rediit; sed tamen ligni salutaris partem, quam religiosa regina ibi in testimonium virtutis reliquerat, asportavit. Fecerat namque sibi turrem argenteam, in qua interlucentibus gemsolis quadrigam et lumen vel stellarum imagines collocaverat, atque per occultas fistulas aquae meatus adduxerat, et quasi deus pluviam desuper videretur infundi, et dum subterraneo specu equis in circuitu trahentibus, circumacta turris fabrica movere vita possibilitatem artificis mentiebatur. In hoc itaque loco sedem sibi paraverat, atque juxta ea, quasi collega Deo, crucem Dominicam posuerat. Filio suo regno tradito, ipse in fanum hujuscemodi residebat. Illo itaque tempore Gracchus arcem tenebat imperii, vir armis strenuus, lingua eruditus, corpore decorus, et quamvis saeculari actui deditus, totus tamen erat fide catholicus; et ergo Dei culto
Abbreviated transcription (Latin):
empore illo post quã constantino .uii.¬
augusto contra maxentiũ tiran-
tinente triũphũ abhelena iam dicti pͥn¬
cipis matre sc̃a crux fuisset inuenta. atq
ꝑ sanitatẽ egroti & resuscitationẽ mor-¬
tui fuisset euidenti indicio uirtutis de.¬
clarata : regina uoti compos effecta. ita
salutare lignũ fecit secari ꝑ mediũ. ut oe
crucem constantinopolĩ deferret ao filiũ.
& crucẽ ierusoluns tecis argenteis cõ-¬
nicis aptata supplicio. ibidẽ głificaret᷑
nũ flagellari ꝑ mitteret dñs popłm¬

Expanded text:
empore illo postquam, Constantino Augusto contra Maxentium tyrannutinente triumphum, ab Helena jam dicti principis matre sancta crux fuisset inventa, atque per sanitatem aegroti et resuscitationem mortui fuisset evidenter indicio virtutis declarata, regina, voti compos effecta, ita salutare lignum fecit secare per medium, ut et crucem Constantinopoli deferret ad filium, et crucem Hierosolymis thecis argenteis connicis aptata supplicio, ibidem glorifica vehominum, flagellari permitteret Dominus pop
Abbreviated transcription (Latin):
rat ad suȩ dãpnationis intitũ: uerum
etiã siriã & palestinã cũ subiugasset &
egyptũ. regnaq quȩ extra & intra limi¬
taneũ glomerabant᷑ ꝑcirculũ. suo eru¬
delissimo subdidisset dominatui. ieru¬

Expanded text:
ationis interitum, verum etiam Syriam et Palaestinam cum subjugasset et Aegyptum, regna quae extra et infra limitanea glomerabantur per circulum suo crudelissimo subjugaret dominatui. Hier
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternũ: quia dõ digni inuenti st̃. fide
p̃clari. hospitalitate p̃cipui. astuti in
sensu. sapientes in oꝑe. reb scłarib lo¬
cupletes. reparatores orbis atq recreato¬
res. iusticia insignes. longanimes inspe.
obedientes in p̃ceptis: creduli in ꝓmis¬
dentes. in p̃liis uictoriosi: statũ mun

Expanded text:
aeternum, quia Deo digni sunt, fide praeclari, hospitalitate praecipui, astuti in sensu, sapientes in opere, rebus saecularibus locupletes, reparatores orbis terrari, justitia insignes, longanimes in spe, obedientes in praeceptis, creduli in promislgentes.
Abbreviated transcription (Latin):
patrum menioriã quos ante legeni & sub
lege scriptura scã demonstrante cogna¬
uimus. ad hoc tantũ ꝑferimus : ut faci¬
lius intelligere ualeatis quanta uł quał
sit huuis sacratissimȩ p̃sentis diei sollẽp
nitas. cũ om̃ib his de quib loquimur
sine fine constat honesta

Expanded text:
Patrum, quos ante legem et sub lege, Scriptura sancta demonstrante, cognovimus, ad hoc tantummodo proferimus, ut facilius intelligere valeatis quanta vel qualis sit hujus sacratissimae praesentia diei, quae cum omnibus his de quibus loquimur sine fine constat honesta
Abbreviated transcription (Latin):
audeamꝰ fr̃i in die tantȩ uirginis.
quȩ dũ desponsaret᷑ fabro cȩli ni pst
architecto. Promitatur euł ei fililsa pit
uisitationẽ scĩ sp̃s. Hec ula audiens ga uoet
cupitq effici mater: quid igitar. quã
si sine corruptione nascit᷑: qui de seillci¬
tione concipitur: Non eni decebat i
ille qui nobis afferebat salutẽ. matri au.¬
ferret initegritatis dignitatẽ. Nam qui
tr̃a. mari. cȩloq non capitur: intra am
corpusculi menbra suscipitur. hȩc e illa
nouitas: hieremiȩ ꝓpħȩ uaticituo pnun¬
ciata. F aciet inquit oñs nouũ suꝑ cerrae
femina circumdabit uirũ. O femira suꝑ
feminas benedicta: quȩ iurũ omĩno nõ
nouit. & uirũ suo uto circumdedit. s¬
cumda uirũ maria. angło fidẽ dando:

Expanded text:
atres, in die tantae Virginis, quae dum desponsaretur fabro, coeli nupsit architecto. Promittitur enim ei filius per visitationem sancti Spiritus. Haec illa audiens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri praeriperet integritatis dignitatem. Nam qui terra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae prophetae vaticinio praenuntiata: Faciet, inquit, Dominus novum super terram; femina circumdabit virum . O femina super feminas benedicta, quae virum omnino non novit, et virum suo utero circumdedit! Circumdat virum Maria angelo fidem d
Abbreviated transcription (Latin):
tem nec dum possumus relinquere ꝓp̾
saltem non concupiscanius aliena. Si nec¬
dũ mens nr̃a accendit᷑ igne caritatis. in
ambicione sua habeat frenũ timoris: ut
puectus sui passib uegetata. dũ ab alieno.¬
rũ appetitu compescit᷑: quandoq ad pro.¬

Expanded text:
tem necdum possumus relinquere propria, tem necdum possumus relinquere propria, saltem non concupiscamus aliena. Si necdum mens nostra accenditur igne charitatis, in ambitione sua habeat frenum timoris, ut profectus sui passibus vegetata, dum ab alienorum appetitu compescitur, quandoque ad pro
Abbreviated transcription (Latin):
ligere. studuerunt in hõc scło nił amare.
nil umquã appetere. Quos bene isaias in¬
tuens ait. Qui sunt isti qui ut nubes uo¬
lant: &e sicut columbȩ adfenestras suas
uidit quippe eos terrena despicere. iñte
cȩlestib propinquare. ũbis pluere. mi¬
raculis choruscare: & quos a terrenis cõ¬
tagiis scã predicatio et sublimis uita fus
penderat. hos uolantes parit̃ & nubes
appellat. Fenestrȩ autẽ nr̃ȩ sunt oculie
quia ꝑ ipsos anima respicit. qđ extius cõ¬
cupiscit. Columba uͦ simplex est anunal.
atq a malicia fellis alienũ. Quasi colũ¬
be gͦ ad fenestras suas sunt: quia nil in
hoc mundo concupiscunt. quia om̃ia simn¬
plicit᷑ aspiciunt : & in hȩc quȩ uident
rapacitatis studio ñ trahuntur. At contꝰ
miluus et ñ columba ad fenestras suas ẽt
quiũ deuotionis: immutate sollep̃nitas
mentis. Despiciamus quȩ t̾rena sunt:
relictis temporalib mercem᷑ ȩterna. Si au¬

Expanded text:
ligere stuligere stunil unquam appetere. Quos bene Isaias intuens: Qui sunt isti, ait, qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? Vidit quippe eos terrena despicere, mente coelestibus propinquare, verbis pluere, miraculis coruscare. Et quos a terrenis contagiis et sancta praedicatio et sublimis vita supenderat, hos volantes 1453 pariter et nubes appellat. Fenestrae autem nostri sunt oculi, quia per ipsos anima respicit quod exterius concupiscit. Columba vero simplex est animal, atque a malitia fellis alienum. Quasi columbae ergo ad fenestras suas sunt, qui nihil in hoc mundo concupiscunt, qui omnia simpliciter aspiciunt, et in his quae vident rapacitatis studio non trahuntur. At contra milvus et non columba ad fenestras suas est,quium devotionis immutatae solemnitas mentis; despiciamus quae terrena sunt, relictis temporalibus, mercemur aeterna. Si au
Abbreviated transcription (Latin):
melius placaris. Nil quippe offertur dõ
dituis bona uoluntate. Uoluntas enĩ bo¬
na est sic aduersa alt̾ius sicut nr̃a perti¬
mescere. sic de ꝓsꝑitate ꝓximi sicut de
nr̃o ꝓfectu gratulari: aliena dãpna nr̃a
crede̾re. aliena lucra nr̃a deputare: ami¬
cũ non propt̃ mundũ sed ꝓpt̃ dm̃ dilige¬
re. mimicũ ȩtiã amando tolerare: nulli
qđ pati non uis facere nulli qđ tibi uste
etiam ultra uires uelle. Quid gͦ isto hola¬
causto locupletius: quando ꝑhoc qđ m¬
molat. in ara cordis anima semetipsãnus¬
tat. Sed hoc bone uoluntatis sacrificm ⁊
quã plene ꝑsoluit᷑ : nisi mundi huiꝰ cupidi¬
tas ꝑfecte deseratur: Nam quieqͥd in eo con¬
cupiscimus: hoc ꝓcul dubio ꝑrimis uni¬
demus. Uidetur &e enĩ qͦd nobis desit
quod alter assequit᷑ Et quia semꝑ inui¬
dia abona uoluntate discordat: mox ut
hȩc mentẽ cȩꝑit illa discedit. Unde p̃dica¬
tores sancti ut possent pximos ꝑfecte di¬

Expanded text:
melius placaris. Nihil quippe offertur Deo melius placaris. Nihil quippe offertur Deo ditius voluntate bona. Voluntas autem bona est sic adversa alterius sicut nostra pertimescere, sic de prosperitate proximi sicut de nostro profectu gratulari, aliena damna nostra credere, aliena lucra nostra deputare, amicum non propter mundum, sed propter Deum diligere, inimicum etiam amando tolerare, nulli quod pati non vis 1452 facere, nulli quod tibi juste etiam ultra vires velle. Quid ergo isto holocausto locupletius, quando per hoc quod Deo immolat in ara cordis anima semetipsam mactat? 4. Sed hoc bonae voluntatis sacrificium nunquam plene persolvitur, nisi mundi hujus cupiditas perfecte deseratur. Nam quidquid in eo concupiscimus, hoc procul dubio proximis invidemus. Videtur etenim quia nobis desit quod alter assequitur. Et quia semper invidia a bona voluntate discordat, mox ut haec mentem ceperit, illa discedit. Unde praedicatores sancti ut possent proximos perfecte di
Abbreviated transcription (Latin):
plum reseruauit. Ualuit petro & andreȩ
dimissis retib & naui: ualuit uiduȩ duo¬
bus minutis. ualuit alti calice aquȩ frigi¬
de. Regnũ itaq dĩ ut diximus. tanti ua¬
let quantũ habes. Pensate igit᷑ fr̃s lem̃i qͥd
uilius cũ emit᷑: quid carius cũ possidet᷑
Sed fortasse nec calix aquȩ frigidȩ suppe¬
tit: qui indigenti ꝓximo p̃beat᷑. Etiam
tunc securitatẽ nobis ꝓmittit sermo diui¬
nus. Redẽptore & enĩ nato celi eiues os¬
tensi sunt qui clamarent. Gloria in excel¬
sis dõ: & in terra pax hominib bone uo¬
luntatis. Ante dĩ namq oculos nũquã est
uacua manus a munere: si archa cordis
repleta est bona uoluntate. hinc &e enim
psalmista dicit. In me sunt ds̃ uota tua:
quȩ redda. laudationes tibi. Ac si aꝑte
dicat. Et si extĩus munera offerenda nõ
habeo. intra memet ipsũ tam̃ inuenio
quod in ara tuȩ laudis impono: quia qͥ
nr̃a datione ñ pasceris oblatione cordis

Expanded text:
druplum reservavit . Valuit Petro et Andreae druplum reservavit . Valuit Petro et Andreae dimissis retibus et navi , valuit viduae duobus minutis , valuit alteri calice aquae frigidae . Regnum itaque Dei, ut diximus, tantum valet quantum habes. 3. Pensate igitur, fratres, quid vilius cum emitur, quid charius cum possidetur. Sed fortasse nec calix aquae frigidae suppetit qui indigenti praebeatur, etiam tunc securitatem nobis promittit sermo divinus. Redemptore etenim nato, coeli cives ostensi sunt, qui clamarent: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Ante Dei namque oculos nunquam est vacua manus a munere, si fuerit arca cordis repleta bona voluntate. Hinc etenim Psalmista dicit: In me sunt, Deus, vota tua quae reddam, laudationes tibi . Ac si aperte dicat: Etsi exterius munera offerenda non habeo, intra memetipsum tamen invenio quod in ara tuae laudis impono, quia qui nostra datione non pasceris, oblatione cordis
Abbreviated transcription (Latin):
iste piscator quid aut quantũ dimisit:
qui pene nichil habuit: Sed inhac re
bet parũ totũ deseruit. Certe nos & habita.ui
cũ amore possidemus: & ea quȩ minime
habemus ex defidio querimus. Multũ gͦ
petrus & andreas dimisit: quando uterq
etiã desidia habendi reliquit. Multũ di¬
misit: qui cũ re possessa etiã concupiscẽ¬
tiis renunciauit. Asequentib gͦ tanta di¬
missa sunt: quanta a ñ sequentib concu¬
pisci potuerunt. Nemo igit᷑ etiã cũ quos¬
dã conspicit multa reliquisse. apud semet¬
ipsũ dicat. Imitari huiꝰ mundi contẽptores
uolo: sed quod relinquã non habeo. Mul¬
pensat: nec ꝑpendit quantũ in eiꝰ sacrisi¬
sed ex quanto ꝓferat᷑ Nam si extĩorẽ substan¬
tiã ꝑpendamiis: ecce scĩ nego tiatores nr̃i ꝑ
petuã angłoꝵ uitã datis retib &e naui mer-¬
cati sunt. ẜ stimationẽ qi pe pcii rete ñ
in uste abstulerat restituendũ in qua¬

Expanded text:
iste piscator quid aut quantum dimisit, iste piscator quid aut quantum dimisit, qui pene nihil habuit? Sed hac in rebet parum, totum deseruit. Certe nos et habita cum amore possidemus, et ea quae minime habemus ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derelinquit. Multum dimisit, qui cum re possessa etiam concupiscentiis renuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sequentibus concupisci potuerunt. Nemo igitur, etiam cum quosdam conspicit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi hujus contemptores volo, sed quod relinquam non habeo. Mulpensat; nec perpendit quantum in ejus sacrifised ex quanto proferatur. Nam si exteriorem substantia‹m› perpendamus, ecce sancti negotiatores nostri perpetuam angelorum vitam datis retibus et navi mercati sunt. Aestimationem quippe pretii non hinjuste abstulit restituendum in qua
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s kmi. quia ad unius uissioniꝰ
uocem petrus & andreas relictis
retib secuti ft̃ redemptorẽ. Nulla
uero hunc facere adhuc miracula uid̃ant.
nichil ab eo de p̃mio ȩterne retributionis
audierant: & tam̃ ad unũ dñi p̃ceptũ hoc
quod possidere uidebant᷑ obliti sunt. Quã¬
ta nos eius miracula uidemus. quot fla¬
gellis affligimur. quantis minarũ asꝑi¬
tatib deterięmur: & tam̃ uocantẽ sequi
contempnimꝰ. In cȩlo iam sedet: qui de con¬
uersione nos aomonet. Iam uigo fidi colla
gentiũ subdidit. iam mundi gł am stra¬
uit. iam ruinis eius crebrescentib distri
cti sui uidiciĩ diem ꝓpinquantẽ denun¬
ciat: & tamen suꝑba mens nr̃a ñ uult
hoc sponte deserere. qđ cotidie ꝑdit in ui¬
ta. Quid ergo fr̃s km̃i quid in eius uidicio
dicturi sumus: qui ab aniore p̃sentis scł̃i
nec p̃ceptis flectimur: nec uerbib em̃¬
damur:. Sed fortasse aliquis tacitis secũ¬
sibi cogitationib dicat. Ad uocẽ dñicã ut̃q

Expanded text:
rissimi, quia ad unius jussionis vocem Petrus et Andreas, relictis retibus, secuti sunt Redemptorem. Nulla vero hunc facere adhuc miracula viderant, nihil ab eo de praemio aeternae retributionis audierant; et tamen ad unum Domini praeceptum hoc quod possidere videbantur obliti sunt. Quanta nos ejus miracula videmus, quot flagellis affligimur, quantis minarum asperitatibus deterremur, et tamen vocantem sequi contemnimus? In coelo jam sedet, qui de conversione nos admonet; jam jugo fidei colla gentium subdidit, jam mundi gloriam stravit, jam, ruinis ejus crebrescenem propinquantem denuntiat; et tamen superba mens nostra non vult hoc sponte deserere quod quotidie perdit invita. Quid ergo, charissimi, quid in ejus judicio dicturi sumus, qui ab amore praesentis saeculi nec praeceptis flectimur, nec verberibus emendamur? 2. Sed fortasse aliquis tacitis sibi cogitationibus dicat: Ad vocem dominicam uterque
Abbreviated transcription (Latin):
men orrat᷑. Resistamus gͦ dilectissimi huic tam
pestifero malo. & caritatẽ sine qua nulla uirtus
potest nitere sectemur: ut ꝑhanc qua ad nos¬
xp̃c descendit dilectionis uiam. etiã nos ad ip¬
sum possimus ascende: cui. ẽ. cum d̾o patre &e

Expanded text:
men oriatur. Resistamus ergo, dilectissimi, huic tam men oriatur. Resistamus ergo, dilectissimi, huic tam pestifero malo, et charitatem, sine qua nulla virtus potest nitere , sectemur: ut Christus descendit, dilectionis viam, et jam nos ad ipsum possimus ascendere, cui est cum Deo Patre et
Abbreviated transcription (Latin):
sideriis quȩ militant adu̾sus animã. Cui au-¬
tem nͥ diabolo carnales militant uoluptatẽ:
Qui animas ad suꝑna tendentes corruptibi¬
lium bonoꝵ delectationil obligare: & ab
illis de quib ipse cecidit gaudec ab ducere.¬
Contra cuius insidias sapient̃ debet fidelis qͥdi
uigilare: ut inimicũ suum de eo quo temptat
possit elidere. Nlichil autẽ. ẽ. ualidius dilectissimi
contra diaboli dolos quã benignitas miscołie ꝙ
largitas caritatis: qua omẽ peccatum aut dedi¬
natur aut uincit᷑. S huius uirtutis sublimitã
ñ pͥus app̾hendit᷑: quã illud qd̾ ei. ẽ. adu̾sarium
subriat᷑. Quid autẽ tam inimicũ miscdiȩ ꝙ opi¬
bus caritatis quã auaricia. de cuius radice omi¬
um malorũ germen emergit: Quȩ nͥ in suis fomi¬
tilb enecetur: necesse. ẽ. ut in agro illius cordis
in qͦ huius mali planta conualuit. spinȩ potuis
tribuliq uicioꝵ quã ullum uere iurtutis ger¬

Expanded text:
sideriis, quae militant adversus animam . Cui ausideriis, quae militant adversus animam . Cui autem nisi diabolo carnales militant voluptates, qui animas ad superna tendentes corruptibilium bonorum delectationibus obligare et ab illis sedibus de quibus ipse excidit gaudet abducereContra cujus insidias sapienter debet fidelis quisque vigilare, ut inimicum suum de eo quod tentatur possit elidere. Nihil autem est validius, dilectissimi, contra diaboli dolos, quam benignitas misericordiae et largitas charitatis, per quam omne peccatum aut declinatur aut vincitur. Sed hujusnon prius apprehenditur quam illud quod ei est adversarium, subruatur. Quid ergo tam inimicum misericordiae et operibus charitatis quam avaritia, de cujus radice omnium malorum germen emergit? quae nisi in suis fomitibus enecetur, necesse est ut in agro cordis illius, in quo hujus mali planta convaluit, spinae potius tribulique vitiorum, quam ullum verae virtutis se
Abbreviated transcription (Latin):
quantȩ potestates affuture sint cũ iudicatu¬
ro. cum tantȩ ministrauerunt etiã iudicando.
Exultemus itaq dilectissumm gaudio spũali:
& digna apud di gr̃arum actione letantes.
lib̾os cordis oculos ad altitudinẽ illã in qua ł¬
xp̃c. ẽ. erigamus. Sursum uocatos animos.
desid̾ia t̾rena ñ depͥmant. ad ȩtña p̃electos. ꝑi¬
tura ñ occupent. Uiam ueritatis ingressos: fal¬
laces illecebrȩ ñ retardent. & ita a fidelib hȩc
temꝑalia decurrant᷑ ut ꝑegrinari se in hac mũ¬
di ualle cognoscant: in qua etiã si quȩdam
commoda blandiunt᷑. ñ amplectenda nequit̃
s transeunda sunt fortiter. Ad hanc enĩ deuo¬
tionem nos beatissimus apłs petrus iniutat.
& scd̾m illam dilectionem quã pascendis p̃i
oiuil trina dnĩci amoris ꝓfessione concepit:
obsecrans dicit. Rmi. obsecro uos tamꝗ̃ adue¬
nas & ꝑegrinos abstinere uos ã carnalib de .ii.¬

Expanded text:
quantae potestates sint adfuturae cum judicatuquantae potestates sint adfuturae cum judicaturo, cui tantae ministraverunt etiam judicando. CAP. V. Exsultemus itaque, dilectissimi, gaudio spiritali, et digna apud Deum gratiarum actione laetantes, liberos cordis oculos ad illam altitudinem in qua Christus est erigamus. Sursum vocatos animos desideria terrena non deprimant; ad aeterna praeelectos peritura non occupent; viam veritatis ingressos fallaces illecebrae non retardent; et ita a fidelibus haec temporalia decurrantur, ut peregrinari se in hac mundi valle cognoscant, in qua etiamsi quaedam commoda blandiantur, non amplectenda nequiter, sed transeunda sunt fortiter. Ad hanc enim nos devotionem beatissimus apostolus Petrus incitat; et secundum illam dilectionem quam pascendis Christi ovibus trina Dominici amoris professione concepit , obsecrans dicit: Charissimi, obsecro vos tamquam advenas et peregrinos, abstinere vos 296 a carnalibus de
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. nolo ut ad me corꝑalit̾ uenias: nec ut me
sensu carnis agnoscas. Ad sublimiora te dif¬
fero: maiora tͥ p̃paro. Cum ad patrem meũ
ascendero: tunc me ꝑfectius ueriusq palpa¬
bis. app̃hensura qd̾ ñ tangis. & creditura
qd̃ ñ uides. Cum autẽ ascendentem in cȩlos
dnim sequaces discipłorum oculi intenta
ammiratione suspicerent: astiterunt corã¬
ipsis angeli duo mirabili uestium candore
fulgentes. qui & dixerunt. Uiri galilei qͥd sta¬
tis aspicientes in cęlum: hic iħe qui assumptꝰ
est ã uobis in cęlum: sic ueniet quẽad modũ
uidistis eum euntẽ incȩlum. Quil u̾bisoms
nec posset amburi omia illi. eẽ. subiecta. cui ab
ipso corꝑeȩ natiuitatis exordio famulatus ser¬
uisset angłicus. Sicut enĩ concipiendũ ap̃m¬
orum testimonia pͥma docuerunt: sic ad iudi¬
candum mundũ in ipsa carne uenturum an-¬
gelorũ officia p̃dicauerunt. ut intelligeremꝰ

Expanded text:
est, nolo ut ad me corporaliter venias, nec ut me est, nolo ut ad me corporaliter venias, nec ut me sensu carnis agnoscas; ad sublimiora te differo, majora tibi praeparo. Cum ad Patrem meum ascendero, tunc me perfectius veriusque palpabis, apprehensura quod non tangis, et creditura quod non cernis. Cum autem ascendentem ad coelos Dominum sequaces discipulorum oculi intenta admiratione suspicerent, astiterunt corapsis angeli duo mirabili vestium candore fulgentes, qui et dixerunt: Viri Galilaei, quid statis aspicientes in coelum? Hic Jesus qui assumptus est a vobis in coelum, sic veniet, quemadmodum vidistis eum euntem in coelum . Quibus verbis omnes nec posset ambigi omnia illi esse subjecta, cui ab ipso corporeae nativitatis exordio famulatus servisset angelicus. Sicut enim concipiendum Cprima testimonia docuerunt, sic ad judicandum mundum in ipsa carne venturum, angelorum officia praedicarunt: ut intelligeremus
Abbreviated transcription (Latin):
ascensione ꝓfecerunt. ut quicqͥd illis pͥus intu¬
lerat metum: uerteret᷑ in gaudium. Totã enĩ
contemplationem animi in cduunitatẽ ad pa¬
tris dexterã considentis erexerant: nec iam
corꝑeȩ uisionis tardabant᷑ obiectu. qͦ minus
in id aciem mentis intenderent. qd̾ nec a patre
homiuis d̾i filius excellentius sacratiusq in¬
notuit cum in pat̾nȩ maiestatis głam se re.¬
cepit: & in effabili modo cȩpit. eẽ. diuinitate
p̃sentior qͥ factus.ẽ. humanitate longinqͥor.
Tunc ad ȩqualẽ patͥ filium eruditior fides
gressu cȩpit mentis accede. & contrectatione
eo fides creclentium uocabatur. ubi ñ car¬
nali manu s sp̃uali intellectu par genito¬
ri uigenitus tangeret᷑. Hinc illud.ẽ. quod
post resurrectionẽ suam dñs cũ maria ma-¬
gdalene ꝑsonan ȩecliȩ gerens ad contactũ
ipsius ꝓꝑaret accedere: dicit ei. Noli me tan-¬
gere: ñdum enĩ ascendi ad patrẽ meũ. hoc

Expanded text:
ascensione Domini profecerunt, ut quidquid illis prius intuascensione Domini profecerunt, ut quidquid illis prius intulerat metum, verteretur in gaudium. Totam enim contemplationem animi in Divinitatem ad Patris dexteram consedentis erexerant, nec jam corporeae visionis tardabantur objectu, quominus in id aciem mentis intenderent, quod nec a Patre hominis, Dei Filius, excellentius sacratiusque innotuit, cum in paternae majestatis gloriam se recepit et ineffabili modo coepit esse Divinitate praesentior, qui factust, ad aequalem Patri Filium eruditior fides gressu coepit mentis accedere, et contrectatione eo fides credentium vocabatur, ubi non carnali manu, sed spiritali intellectu par Genitori Upost resurrectionem suam Dominus, cum Maria Magdalene personam Ecclesiae gerens, ad contactum ipsius properaret accedere, dicit ei: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum : hoc
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlum corꝑalis p̃sentiȩ modũ fecit. mansurus
in patris dextera donec temꝑa multiplican-¬
dis ȩccłiȩ filiis diuinitus p̃stituta ꝑagant᷑.
& ad uidicandos uiuos ac mortuos in eacdem
carue in qua ascendit adueniat. Qluod ita¬
q redemptoris nr̃i conspicuum fuit in sacͣ¬
menta transiuit. ꝙ ut fides excellentior eẽt
ac firmior insioni doctrina successit: eiuus
auctoritatẽ suꝑnis illuminata radiis crecden-¬
tium corda sequerent᷑. Hanc fidem ascensio
niatus ferarũ: nec exquisita ꝑsequentium
crudelitatib supplicia t̾rueruntiẜ hac fide
uirgines usq ad effusionẽ sui sangunis de¬
certarunt. Hȩc fides demonia ciecit. egritudi¬
nes depulit: mortuos suscitauit. Unde ꝙ ipsi
beati apłi qui tot miraculis confirmati. tot
sermonib eruditi. atrocitatem tam̃ dñice pas¬
sionis expauerant. & ueritatem resurrectionis
eius ñ sine hesitatione susceꝑant: tantum de

Expanded text:
coelum , corporalis praesentiae modum fecit, mansurus coelum , corporalis praesentiae modum fecit, mansurus in Patris dextera, donec tempora multiplicandis Ecclesiae filiis divinitus praestituta peragantur, et ad judicandos vivos et mortuos in eadem carne in qua ascendit adveniat. Quod itaque Redemptoris nostri conspicuum fuit, in sacramenta transivit; et ut fides excellentior esset ac firmior, visioni doctrina successit, cujus auctoritatem supernis illuminata radiis credentium corda sequerentur. CAP. III. Hanc fidem ascensionniatus ferarum, nec exquisita persequentium crudelitatibus supplicia terruerunt. Pro hac fide m tenerae virgines, usque ad effusionem sui sanguinis decertarunt. Haec fides daemonia ejecit, aegritudines depulit, mortuos suscitavit. Unde et ipsi beati apostoli, qui tot miraculis confirmati, tot sermonibus eruditi, atrocitate tamen Dominicae passionis expaverant, et veritatem resurrectionis ejus non sine haesitatione susceperant, tantum de
Abbreviated transcription (Latin):
angłorum. & ultra cunctarum altitudinẽ
potestatum ad d̾i patris. ẽ. ꝓuecta consessum.
Quo ordine oꝑum diuinorum nos fundati
nos eclificati sumus: ut mirabilior fieret gr̃a
d̾i cum remotis ã conspectu hominũ quȩ me¬
rito reuerentiã sui sentiebant᷑ indicere. ficdles
ñ diffideret. spes ñ fluctuaret. caritas non
teperet. Magnarum enĩ hic uigor mentiũ. i i.
& ualde fidelium. ẽ. hoc lum̃ animoꝵ in cun¬
ctanter crede ea quȩ corꝑeo ñ uident᷑ intuitur:
& ibi figere desidium quo nequeas inferre con¬
spectum. Hȩc autem pietas unde in nr̃is cordi-¬
bus nasccret᷑. aut quomͦ quisꝗͣ iustificaret᷑
ꝑ fidem. si inhis tantũ salus nr̃a consisteret
quȩ obtutil subiacerent: Unde & illi utiro
qui de resurrectione. xp̃i uidebat᷑ ambigere
nͥ in ipsius carne uestigia passionis & uisu
.eẽ. possemus: explecis om̃il quȩ eu̾głicȩ p̃di-¬
cationi & noui testam̃ti mysteriis congrue-

Expanded text:
angelorum, et ultra omnium altitudinem angelorum, et ultra omnium altitudinem potestatum ad Dei Patris est provecta consessum. Quo ordine operum divinorum nos fundati, nos aedificati sumus: ut mirabilior fieret gratia Dei, cum remotis a conspectu hominum, quae merito reverentiam sui sentiebantur indicere, fides non diffideret, spes non fluctuaret, charitas non tepesceret. Magnarum enim hic vigor est mentium, et valde fidelium hoc lumen est animarum, incunctanter credere quae corporeo non videntur intuitu, et ibi figere desiderium, quo nequeas inferre conspectum. Haec autem pietas unde in nostris cordibus nasceretur, aut quomodo quisquam justificaretur per fidem, si in iis tantum salus nostra consisteret, quae obtutibus subjacerent? Unde et illi viro qui de resurrectione Christi videbatur ambigere, nisi in ipsius carne vestigia passionis et visu esse possemus, expletis omnibus quae evangelicae praedicationi et novi Testamenti mysteriis congrueba
Abbreviated transcription (Latin):
.U acramien iuai dilectissimi sa¬
lutis nr̃ȩ ꝙͣ p̃cio sanguis sui
uniu̾sitatis conditor estimauit:
ã die corꝑalis exitus usq ad ex¬
itum passionis ꝑ dispensationẽ humilitatis
implerum. ẽ. & licet multa ectã in forma seri¬
ui diuinitatis signa radiauerint: ꝓpͥe tam̃
illuis temꝑis actio ad demonstrandã suscepti
hominis ꝑtinuit ueritatem. Post passionẽ uͦ
ruptis mortis uinculis quȩ ium suã in eum
qui peccati erat nescius incedendo ꝑclicdit:
infirmitas in uitutẽ. mortalitas. iȩt̃nita¬
tem. contumelia transiuit in głam. Quam
multorũ declarauit aspectui: cdonec tͥum¬
phum uictoriȩ quẽ reportarit ã mortius
inferret ꝙ cȩłis. Sicut gͦ in sollempnitate pa¬
schali resurrectio fuit nob̾ causa lȩtandi. ita
ascensio eius in celũ p̃sentium. ẽ. nob̾ matia
gaudiorũ recolentib illum diem ꝙ rite ue¬
nerantib qͦ natura nr̃e humanitatis in xp̃o¬
supra onmẽ cȩli miliciã. supra om̃s ordines

Expanded text:
salutis nostrae, quam pretio sanguinis sui universitatis 293 conditor aestimavit, a die corporalis ortus usque ad exitum passionis, per dispensationem humilitatis impletum est. Et licet multa etiam in forma servi Divinitatis signa radiaverint, proprie tamen illius temporis actio ad demonstrandam suscepti hominis pertinuit veritatem. Post passionem vero, ruptis mortis vinculis, quae vim suam in eum qui peccati erat nescius incedendo pandiderat: infirmitas in virtutem, mortalitas in aeternitatem, contumelia transivit in gloriam: quam donec triumphum victoriae, quem reportarat a mortuis, inferret et coelis. Sicut ergo in solemnitate paschali resurrectio Domini fuit nobis causa laetandi, ita ascensio ejus in coelos praesentium nobis est materia gaudiorum, recolentibus illum diem et rite venerantibsuper omnem coeli militiam, supra omnes ordines
Abbreviated transcription (Latin):
& uideant in principio erat uerbũ. & uer-¬
bũ erat apud dm̃. & d̃s erat ũbũ: descen¬
dant & uideant quia uerbũ caro factũ ẽ.
et habitauit in nobis. Ascendant ut erigãt
magnos: descendant ut nucriant paruos.
uide ascendentẽ paulũ. Siue enĩ mente
excedimus: dõ. Uide descendentẽ. Siue
temꝑantes sumus. uobis. Uide ascendentẽ.
Sapientiã loquimur int̃ ꝑfectos. Uide de-¬
scendentẽ. Lac uobis potũ dedi ñ escã. Hoc
fit in ȩccła. Ascendunt &e descendũt ange.¬
li di suꝑ filiũ hominis: quia & sursũ
est filius hominis. ad quẽ ascendant corde.
de uox illa. saule saule quid me ꝑsequeris:
Quis enĩ illi in cęlo molestus fuit: Nemo:
nec uidei. nec saulus. nec diabolus tẽpta¬
tor:. Nemo molestus illi: s sicut incõpa¬
ge corꝑis humani pede calcato lingua cla

Expanded text:
et videant, In principio erat Verbum, et Veret videant, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Descendant, et videant, quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Ascendant, ut erigant magnos: descendant, ut nutriant parvos. Vide ascendentem Paulum: Sive mente excessimus, Deo. Vide descendentem: Sive teSapientiam loquimur inter perfectos. Vide descendentem: Lac vobis potum dedi, non escam . Hoc fit in Ecclesia: ascendunt et descendunt Angeli Dei super Filium hominis: quia sursum est Filius hominis, ad quem ascendunt corde, unde vox illa: Saule, Saule, quid me persequeris ? Quis enim illi in coelo molestus fuit? Nemo, nec Judaei, nec Saulus, nec diabolus tentator; nemo ibi molestus illi: sed sicut in compage corporis humani pede calcato lingua cla