comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uertat. ⁊ non enĩ ad odium fr̃is. ñ ad amorem caruis. ñ ad
suꝑbiam mundi. ñ ad malitiam diaboli. Ecce qͦm salomot
ht̃ pacem exomni parte in cͥcuitu. Incͥcuitu patem ht̃
qͥ uon turbat᷑ memoria p̃t̾itoꝵ delictoꝵ ueq inqͥetatur
desidio futuroꝵ. Non frangitur adu̾sis uon eleuat᷑ ꝓsꝑis.
ħẽ uera par. Est enim uera pax ifalsa pax. Defalsa pace
Par pax dd̾. ⁊ pax ad iutorib suis. false uͦ pacis tres species sũt.
Est enim pax estimata. pax simulata. pax iniꝑata. Dũ enun

Expanded text:
imus quo se divertat, non enim ad odium fratris, non ad amorem carnis, non ad imus quo se divertat, non enim ad odium fratris, non ad amorem carnis, non ad superbiam mundi, non ad malitiam diaboli. Ecce quomodo Salomon habet pacem ex omni parte per circuitum . In circuitu pacem habet, qui non turbatur memoria praeteritorum delictorum, nec inquietatur desi vera pax. Est enim vera pax, et falsa pax. De falsa pace Pax, pax tibi et pax adjutoribus tuis . Falsae vero pacis tres species sunt. Est enim pax opinata, pax simulata, pax imperata. Dum enim
Abbreviated transcription (Latin):
otest mentis tranqͥllitas amme dormitoriũ ꝑsimili¬
tudinem uuncupari. Inqͣ pouit᷑ lectus conscientie sub¬
ftitur fenũ carns carpitur sompnꝰ pacis. In his dormit a¬
oiscooꝑiat᷑ turbine tẽptationũ. cõpoue lectũ couscientie
ne mens in c̃posita cesset aqͥete subst̾ne fenũ carnis ut
anuualitas subiaceat rationi m̃tis. cõpesce turbam ui¬
tioꝵ ne impediant qͥescentis sõpnũ. Ordo siqͥdem dormito¬
ru talis ẽẽ debet ut clausfliũ nullus aliqͥd ꝓpͥum c̾ca loc¬
tum repositũ seruet. Sic ⁊ conscientie lectus talis sit si
reqͥratur ut nichil ieo ꝓpͥe uoluntatis inueniat᷑. Opor¬
tet enĩ ne subfeno caruis absconditũ lateat. qd ocłos ab¬
gͥ sunt attendenda q̃ solent inqͥetare pacis sompnũ. uidelicet
hostis seruis. uxor. ⁊ uicinꝰ. hostis ẽ diabolus. seruus mundꝰ.
uxor caro. uicinꝰ qͥlibet ꝓximꝰ. Cũ gͥ diabolus eicit᷑. mun¬
dus subicit᷑. caro affligitur. ꝓximꝰ diligit᷑. qͣd aliud agitur nͥ

Expanded text:
otest mentis tranquillitas animae dormitorium per similitudinem nuncupari, in qua ponitur lectus conscientiae, substernitur fenum carnis, carpitur pacis somnus. In his sidiscooperiatur turbine tentationum; compone lectum conscientiae, ne mens incomposita cessat a quiete. Substerne fenum carnis, ut animalitas subjaceat rationi mentis; compesce turbam vitiorum, ne impediant quiescentis somnum. Ordo siquidem dormitorii talis esse debet, ut claustralium nullus aliquid proprium circa lectum repositum servet. Sic et conscientiae lectus talis sit, si requiratur, ut nihil in ea propriae voluntatis inveniatur. Oportet etiam ne sub feno carnis absconditum lateat, quod oculos abigitur sunt attendenda, quae solent inquietare pacis somnum, videlicet hostis, servus, uxor et vicinus. Hostis est diabolus, servus mundus, uxor caro, vicinus quilibet proximus. Cum ergo diabolus ejicitur, mundus subjicitur, caro affligitur, proximus diligitur, quid aliud agitur, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
det leuitate. De sausone uͦ dicit᷑ ꝙ. in gremio dormiens
mulieris amisit effectum uirtutis. Nichil eium citiꝰ m̃tem
eneruat: ꝗͣ cũ aliqͥs ad luxuriam affectũ cordis inclinat.
Petrus uͦ dormiuit incarc̃e .i. in obliuione sui ⁊ ignorã¬
tie cecitare. Int̾ duos milites dornut indelicet int̾ uicia
carnis ⁊ uitia m̃tis qͥ ad u̾sus animan militant. qr ꝯtͣ
uirtutes semꝑ uitia pugnant. Paraliticꝰ siq̃dem iacet su

Expanded text:
det levitate. De Samsone vero dicitur, quod in gremio dormiens det levitate. De Samsone vero dicitur, quod in gremio dormiens mulieris amiserit affectum virtutis. Nihil enim mentem citius enervat, quam cum aliquis ad luxuriam affectum cordis inclinat. Petrus vero dormit in carcere, id est, in oblivione sui et ignorantiae caecitate. Inter duos autem milites dormit, videlicet inter vitia carnis, et vitia mentis, quae adversus animam militant, quia contra virtutes semper vit
Abbreviated transcription (Latin):
pleueris ħ: dormies suꝑ latꝰ tuum dextrũ. Cum enĩ ui¬
tia succumbunt. dũ uirtutes obediunt. tẽ animꝰ spuita¬
⁊ cui pus uitia resistebant amanti qͥetem uirtutes ob¬
seqͥa p̃stant. felix anima cui uitia seruiunt cui uirtũ¬
tes obecduint. Q in dormitorio tͣnqͥls itatis ordinauit lectu¬
lũ mentis ut sompno frueretur pacis qͥ non egredi¬
t᷑ sub obscuritate noctis .i. ñ recedit temꝑe tẽptatiouĩ
qͥñ discurrit ꝑ plateas leuitatis. nͨ intra lupanar
libidinose i poluptatis. qͥ cipta ñ ducit᷑ ad obscuri¬
tatem carceris .i. ad obliuionẽ mentis. uͦ iacet ingͣbato
dissolutionis. ii uoluptate uidelicet dissolute carius
iuitatum scłarium meditando delectatur. Ad hoc for¬
sitam ꝑcinet qͦs scͥptura sc̃a qͦs dam dormire dic̃ inpulu̾ie.
to. Iob inpuluere. sanson iugremio mnulieris. petrus in ꝑfun¬
do carceris. ꝑaliticus ingͣbato iacuisse referunt᷑: Ait enĩ b̃s
iob. Ecce uunc inpulu̾e dormio. Normit inpulu̾e qͥ gau¬

Expanded text:
dextrum. Cum enim vitia succumbunt, dum virtutes obediunt, tunet cui vitia prius resistebant, amanti quietem virtutes obsequia praestant. Felix anima, cui vitia serviunt, virtutes obediunt, quae in dormitorio tranquillitatis ordinavit lectulum mentis, ut somno frueretur pacis, quae non egreditur sub obscuritate noctis, id est, non recedit tempore tentationis, quae non discurrit per plateas civitatis, nec intrat lupanar luxuriosae voluptatis, quae capta non trahitur ad obscuritatem carceris, id est, ad oblivionem mentis, nec jacet in grabbato dissolutionis, in voluptate videlicet dissolutae carnis. ivitatem saecularium meditando delectatur. Ad hoc forsitan pertinet, quod Scriptura sacra quosdam dormire dicit in pulvere,  in pulvere , Samson in gremio mulieris , Petrus in profundo carceris . Paralyticus in grabbato jacuisse refertur . Ait enim beatus Job: Ecce nunc in pulvere dormiam . Dormit in pulvere, qui gau
Abbreviated transcription (Latin):
homi um despata. uirtꝰ diuna confregit. qñ pidutantes. ag¬
uent sui lumiue miserata resperit. Uectes etiam indiuiua sc̃p¬
tiura possunt accipi. qb archa ꝑheremum afilis isrł solebat
depertari faties inqͥd uetes de lignis sethim ⁊ oꝑies auro in.¬
duoes & ꝑ singł̃ os qui sunt iulatib arche. ut portet lueis.q
semp erunt uic̾tulis. ⁊ uũquam exthent᷑ abeus. Arehac ẽ eccłia.¬
ligui albe spie simile eẽ dicũt. .C. Neliguis gͥ imputo i li¬
b uectes funt.i. de uiris q̃ corruptioni non sucumbiuit.
Quro uectes oꝑit qͥuirtutes boniopis certiꝰ ꝑ eremplitin ꝓxi¬

Expanded text:
hominum desperata, virtus divina confregit, quando periclitantes adventus sui lumine miserata respexit. Vectes etiam in divina Scriptura possunt accipi, quibus arca per eremum a filiis Israel solebat deportari. Facies, inquit, vectes de lignis setim, et operies auro, inducesque per circulos, qui sunt in lateribus arcae, ut portetur in eis: qui semper erunt in circulis, nec unquam ligni albae spinae simile esse dicunt. De lignis igitur imputribilibus vectes fiunt, id est, de viris qui corruptioni non succumbunt. Auro vectes operit, qui virtutem boni operis certius per exemplum proxi
Abbreviated transcription (Latin):
diu studuerant: pecc̃m lugent. In hac platea esdras sac̃dos
inc̾pat. qr p̃ceptũ dũi tͣnsgresiꝰ fuerat. Seꝑamini inqͥd apopło
t̾re. ⁊ abuxorib alienigenis. Popłs t̾re sunt t̾renarũ rerũ¬

Expanded text:
diu studuerant, peccatum lugent. In hac platea Esdras sacerdos, diu studuerant, peccatum lugent. In hac platea Esdras sacerdos, increpat, quia praeceptum Domini transgressus fuerat. Separamini, inquit, a populo terrae et ab uxoribus alienig
Abbreviated transcription (Latin):
oealit̾ ꝑ plateam latiorem possumꝰ in corrigitur:¬
cellige̾ mentis uagationẽ. Patee siqͥden cuutatis
sunt deletatioues uage mentis Platra goe latitudo dr̃ la¬
tine. q̃ lata ẽ inoꝑe. Iatior inserinone. latissima in cogitatiõe
Sum enl ꝙ male aginꝰ u̾bis cdefendimꝰ. tũc platee satiori
appropinqͣmꝰ sraue ẽ enĩ peccare. s gͣuiꝰ peccatũ defendere.
gͣiussimũ ꝑ delectationẽ pecẽo consentire. Eũ eulpa gͦ defen¬
ad plateam latiorem edificari ciuitas dinitit᷑. ⁊ ħ fit dũ
sulꝑa u̾bis excusatur. Nemo enĩ pͭ edificare aliquẽ. re¬
atꝰ sui culpam defendenten. s cũ culpa cognoscit᷑. tũc
ciuitatis nurꝰ .i. bonũ opꝰ elificari ꝑmittit.Tipłatea
latiori sic̃ p̃chxunꝰ culpa defendit᷑. s inplatea domꝰ di accusat᷑.
dei: reccrdatio pec̃ci. Q aũ ꝑhauc plateam discurrere consue¬
uerat: uũc inea ꝓpecc̃o trementes sedent. Et qͥ inepte leticie

Expanded text:
oraliter per plateam latiorem possumus intelligere mentis vagationem. Plateae siquidem civitatis, sunt delectationes vagae mentis. Platea Graece, latitudo dicitur Latine. Quae lata est in opere, latior in sermone, latissima in cogitatione. Cum enim quod male agimus, verbis defendimus, tunc plateae latiori appropinquamus. Grave est enim peccare, sed gravius peccatum defendere, gravissimum per delectationem peccato consentire. Cum culpa ergo defent appropinquatur ad plateam latiorem, aedificari civitas dimittitur. Et hoc fit, dum culpa verbis excusatur. Nemo enim aedificare potest aliquem reatus sui culpam defendentem, sed cum culpa cognoscitur, tunc civitatis murus, id est, bonum opus aedificari permittitur. In platea latioriDei, recordatio peccati. Qui autem per hanc plateam discurrere consueverant, nunc in ea pro peccato trementes sedent; et qui ineptae laetitiae
Abbreviated transcription (Latin):
dimentis nusere caruis m̃tẽ ꝯtͣ dicũt. Seqr de platea qͥ¬
delectatione pecc̃i. In hac platea popłs cõggabat᷑. ꝙͣ uir u¬
nĩ. popłs cogitationũ. qͥ se ꝑ diu̾sa sparserat. c̃ ꝑ cõtͥcionẽ
nunũ colligit᷑. secͤtum mentis intͣt. librũ legis audire de¬
sid̾at. ut tͣnsgͦssionis culpam em̃dare ualeat. ⁊ in medita¬
tioue legis duine atencior fiat. Ad plateam uͦ q̃ ẽ añ por¬
tã effraim animꝰ ducit᷑. qñ ꝑfructũ boni oꝑis ad spem ue¬
nire reuocat᷑. In platea latiori nil agimꝰ. s etiã ierłm edi

Expanded text:
 Platea vedelectatione peccati. In hac platea populus congregatur quasi vir unus; populus cogitationum, qui se per diversa sparserat, cum per contritionem in unum colligitur, secretum mentis intrat, librum legis audire desiderat, ut transgressionis culpam emendare valeat, et in meditatione divinae legis attentus fiat. Ad plateam vero quae est ante portam Ephraim animus ducitur, quando per fructum boni operis ad spem veniae revocatur. In
Abbreviated transcription (Latin):
Scuta siuit: qr multociens i̾utati resistunt. fiunt exere .i.
ex souora mat̾ia. scłaris eloquentie. Es enĩ qñ tangit᷑ ꝓcul
auditur. qr impetuosus animꝰ c̃ manu rep̾hensiomis tã¬
git᷑. ad lites ⁊ uirgia ꝓuocat᷑. Aurũ uͦ dũ tangit᷑ ñ ela¬
milit̾ animꝰ pacicꝰ. etiã c̃ uitio tactꝰ c̃uitiũ patit᷑ tacitus.
Et uuiu̾sa inqͣd diripuit. Nuiu̾sa sephad rex egypti
dirupit. qr uoluptas carnis qͥeqͥd alii congͣgaut uusus ꝓpͥ¬

Expanded text:
Scuta sunt, quia multoties veritati resistunt; fiunt ex aere, id Scuta sunt, quia multoties veritati resistunt; fiunt ex aere, id est, ex sonora materia saecularis eloquentiae. Aes enim quando tangitur, procul auditur, quia impetuosus animus cum manu reprehensionis tangitur, ad lites et jurgia provocatur. Aurum vero, dum tangitur, non clamiliter animus pacificus etiam convicio tactus, convicium patitur tacitus. Et universa, inquit, diripuit . Universa Sesac rex Aegypti diripit, quia voluptas carnis quidquid alii congrega
Abbreviated transcription (Latin):
mon. ꝓ qͥb fecit rex roboam scuta erea. Sephat iut̃ p̃ta¬
t᷑ bissus silicii. Cilicium ẽ uestis penitentium. hac enĩ
ueste se induunt qͥ pecc̃a plangere nouerunt. Bissus est
genus panni subcilitate ⁊ mollitie ualde cdelicati. Qe
nim nidouiib regum sunt: mollib uestiunt᷑. ⁊ uo¬
luptuosa q̃ riuit. Decilicio gͥ bẏssum fattunt qͥ asꝑitateui iuite
crecas dispensationes uoluptas dissoluit. Thesauros qͦs salo¬
mon .i. pacificus aniniꝰ forsitan congͤgau̾at. regnante ro¬
boam. ⁊ sephad rex egypti .i. uoluptas scłi. dissipare ñ cessat.
Scuta nͦ aurea: sunt sacre scͥpture u̾ba. Scuta sunt: qr u̾e
fidi firmitatem defeudunt. Aurea sunt q expuritate
auri ꝓcedunt. Que scuta iuqͥd salomon fec̾at qr qͥetꝰ auimꝰ
contra hereticos in pace u̾ba defensionis parat. ꝓ qͥb̃ ixx
roboam scuta erea fecit. Scuta erea siuit secularia u̾ba.

Expanded text:
mon, pro quibus fecit rex Roboam scuta aerea . Sesac interpretamon, pro quibus fecit rex Roboam scuta aerea . Sesac interpretatur byssus cilicii. Cilicium est vestis poenitentium. Hac enim veste se induunt, qui peccata plangere noverunt. Byssus vero est genus panni subtilitate et mollitie delicati. Qui enim in domibus regum sunt, mollibus vestiuntur, et voluptuosa quaerunt . De cilicio igitur byssum faciunt, qui asperitatem vitae cretas dispensationes voluptas dissolvit. Thesauros quos Salomon, id est pacificus animus, forsitan congregaverat, regnante Roboam Sesac rex Aegypti, id est voluptas saeculi, dissipare non cessat; scuta vero aurea sunt sacrae Scripturae verba. Scuta sunt, quia verae fidei firmitatem defendunt; aurea, quia ex puritate procedunt. Quae scuta, inquit, Salomon fecerat, quia quietus animus contra haereticos in pace verba defensionis parat. Pro quibus rex Roboam scuta aerea fecit. Scuta aerea, sunt saecularia verba.
Abbreviated transcription (Latin):
T̃ ũc eiũ salo mon .i. pax in aĩo cꝰlibet hoĩs morit᷑. dũ inqͣ¬
libet mente impetꝰ iracundie ut reguare debeat radica¬
t᷑. Congͤgat᷑ etiam omnis ini sichem ut inelinet hum̾uin
ad laborem. Couq̃ritur ꝙ ei gͣuissimũ igum inponat᷑
s roboam usq ad t̾cium diem inducias postulat. uti
terum dep̃dictis ꝯsilum suiat. S impetꝰ ire qͥ uũꝙͣ
maturo consilio nouũ consentire iuuenile consilũ
seqͥtur. q uiuentutis impetꝰ leuitatẽ ꝑomnia comita¬
t᷑. Tercia die popłs ad roboã rediit. S popłs roboam
dura respondit. Pater meus inqͥd cedit uos flagelł. ⁊ ego
cedam uos scorpionib. Audit popłs qd̵ ante metuebat
scilicet ne impetꝰ iracundie usq ad credulitatem ꝓces
petu ire uidentium di̾ simplicitas recedit. Audis ꝙ. pꝰ
mortem salomonis roboam reguauit in ierłm: qr im¬
petꝰ iracundie illam q̃ pacẽ diu tenuerat in habitat
regios. Et uniu̾sa dirupuit. ⁊ scuta aurea q̃ fec̾at salo¬

Expanded text:
Tunc enim Salomon, id est, pax in animo cujuslibet hominis moritur, dum in qualibet mente impetus iracundiae, ut regnare debeat, radicatur. Congregatur etiam omnis Israel in Sichem, ut inclinet humerum ad laborem. Conqueritur quod ei gravissimum jugum imponitur. Sed Roboam usque ad tertium diem nterim de praedictis consilium sumat. Sed impetus irae, qui nunquam maturo consilio novit consentire, juvenile consilium sequitur, quia juvenilis impetus levitatem per omnia comitatur. Tertia die populus ad Roboam rediit, sed populo Roboam dura respondit. Pater meus, inquit, cecidit vos flagellis, ego caedam vos scorpionibus . Audit populus quod antea metuebat, sed ne impetpetu irae, videntium Deum simplicitas recedit, Audis quod post mortem Salomonis Roboam regnavit in Hierusalem, quia impetus iracundiae illam, quae diu pacem tenuerat, inhabitat regios, et universa diripuit, et scuta aurea quae fecerat Salo
Abbreviated transcription (Latin):
qr iusticia ⁊ mĩa animũ cꝰlibet potentis. to destũ
reddunt. ut extendi ualeat ꝑ dispensatiouẽ ne ip̃e
.i. ꝑ iram rũpatur. ł alios ase ip̃o seꝑet ꝑnimiam
crudelitatis opp̾ssionem. Et imposuerũt eũ suꝑ
mulam regis. Mula exeqͣ ⁊ asino uascit᷑. unde h
animal ex uelocitate eqͥ ⁊ carclitate asini nat᷑al¬
ter temꝑat᷑. ⁊ ideo ꝑ mulam intelligimꝰ temꝑautiam. Suꝑ
uulam seclens salomon ingyon ducitur. qr uecesse estͭ
ut qͥ ad luctam regiuiuis trahit᷑. ꝑtemꝑantiam mod̾etus.
Utinam. tales eẽnt qͥ ineccłia p̾matum tenent. ut iugy¬
on luctantes ꝯtra uitia laborarent. ad conpassionẽ uͦ fr̃m
iucti oleo scĩ sp̃c extendi possent. ut int̾ sadoc ⁊ nachau
modũ temꝑantie. ⁊ discretionis. Roboam filius salomonis
iud salomoni reliqͥd humił sediss. Si enĩ teñet modũ.
ñ diuid̾et regnũ. Uenit aũ roboam iusichem illuc enĩ
congregatꝰ fuerat ouinis isrł ad ꝯstituendum eũ regem.

Expanded text:
ricordia animum cujuslibet potentis modestum reddunt, ut extendi valeat per dispensationem, ne ipse vel per iram rumpatur, vel alios a seipso separet per nimiam crudelitatis oppressionem. Et imposuerunt eum super mulam regis. Mula ex equa et asino nascitur. Unde hoc animal ex velocitate equi, et tarditate asini naturaliter temperatur; et Deo per malum intelligimus temperantiam. Super mulam sedens Salomon in Gihon ducitur, quia necesse est ut qui ad luctam regiminis trahitur, per temperantiam moderetur. Utinam tales essent, qui in Ecclesia, primatum tenent, ut in Gihon luctantes contra vitia laborarent; ad compassionem vero fratrum uncti oleo sancti Spiritus extendi possent, ut inter Sadoc et Nathan modum temperantiae et discretionis. Roboam filius Salomonis  quam David Salomoni reliquit, humilis sedisset. Si enim teneret modum, non divideret regnum. Venit autem Roboam in Sichem. Illuc enim co
Abbreviated transcription (Latin):
uit̾rogat᷑. aias. ainas: ainas: amo. amo. Amo. pasce. pᷤ¬
ce. pasce. Auias prem: Ainas filium. Amas spũi sc̃m:
pascendis tͥbuat᷑. Ecce qͥ ad uocem ancille pͥus xpin ne¬
gauerat. uũc fr̃s confirmat. ⁊ qͥ mulieris u̾ba tolerare
te dauid rex fuisse legit᷑ q̃ tuuc temporis int̾ cet̾as ur¬
bes sublimior habebattir. Dauid mau fortis iut̃p̃tat᷑.
In hac gͥ ciuitate ille mauu fortis p̾matũ tenuit qͥmor¬

Expanded text:
rogatur. Amas, amas, amas? Amo, amo, amo. Pasce, pasce, pasce. Amas Patrem, amas Filium, amas Spiritum cendus tribuatur. Ecce qui ad vocem ancillae prius Christum negaverat, nunc fratres confirmat; et qui mulieris verba tolerare te, David rex fuisse legitur, quae tunc temporis inter caeteras urbes sublimior habebatur . David manu fortis interpretatur. In hac igitur civitate ille manu fortis primatum tenuit, q
Abbreviated transcription (Latin):
desiguat eccłie pacen. Sub int̾pretatione siqͥdem huiꝰ noĩs in¬
tellig̾e solemꝰ uisiouem pacis. ht aũ ciuitas ista plures ini
cursionib tubant. s etiam totis uirib conant᷑. ut etiam asta¬
tu sue rectitudinis subu̾tant. Sunt ⁊ huiꝰ cruitatis ciues.⁊
annci uiri qͥsib catholici qͥ non solum ħeticis u̾bo ꝯtradicũt.
s etiã usq ad sangͥnem certantes ei resiffe nou desistunt.
Młtis modis arriꝰ. hebion. ⁊ chernitꝰ. ⁊ alii hereticiecctie pacẽ
suis assercionib subu̾tere sunt conati. S cũtra beatꝰ augꝰ¬
ad sanguinem stephanꝰ certasse legr̃: q̃ noria nr̃a int̃¬
p̃tatur. Normam siqͥdem uisticie step hanꝰ nob̾ posuit. qͥ
pͥmꝰ mori ꝓ dño ñ clubitauit. Mortẽ eiũ qͣ saluator ꝓõĩb¬

Expanded text:
at Ecclesiae pacem. Sub interpretatione siquidem hujus nominis intelligere solemus visionem pacis. Habet autem civitas ista plures inimcursionibus turbant, sed etiam totis viribus conantur, ut eam a statu suae rectitudinis subvertant. Sunt et hujus civitatis cives et amici, quilibet viri catholici, qui non solum haereticis verbo contradicunt, sed etiam usque ad sanguinem certantes, eis resistere non desistunt. Multis modis Arius, Hebion, et Cerinthus, et alii haeretici pacem Ecclesiae suis assertionibus subvertere sunt conati. Sed contra beatus Auguad sanguinem Stephanus certasse legitur, qui norma nostra interpretatur. Normam siquidem justitiae Stephanus nobis proposuit, qui primus mori pro Domino non dubitavit. Mortem enim, quam Salvator
Abbreviated transcription (Latin):
Driucipatũ uͦ huiꝰ ciuitatis obtuuuisse drͣ: dd̾ mami
fortis. Uirtutem siqͥdem bomi oꝑis imuitari solet mul
ꝑib habuudet. iu pace man̾e solet Hiuente autẽ d̾d̾ saloiois
uiregem uugit᷑. qr iugente boni oꝑis affectu aniniꝰ ꝙͥ eti¬
ũti cdñat᷑. Duxerunt inqͥd salomonem sadoch sac̃dos ⁊
natham ꝓpħa regem iugyon. Sadoch uistus. uathan do¬
naus. Salomon pacificꝰ. gyon luc̃ta int̾p̃tat᷑. Iugyon sa¬
lomou ͭ regẽ uugit᷑. qr cũ magna difficultate agit᷑. ut
animꝰ sͥ ipi etiam in pace dũetur. ut regat iu pace subiec
gitationũ. Salomon ñ ungit᷑. nͥ qũ ad culm̃ p̃latiouis sub¬
pacificꝰ auimꝰ unctioue iudiget. qr locꝰ p̃lationis aut
uit. Aut nunꝗͣ elationis cimore caret. Necesse ẽ gͥ ut
atur. Salomon inregẽ uugit᷑. qũ pacificꝰ auimꝰ gr̃a

Expanded text:
Principatum hujus civitatis obtinuisse dicitur David manu fortis. Virtutem siquidem boni operis imitari solet multperibus abundat, in pace manere solet. Vivente autem David, Salomon in regem ungitmonem Sadoc sacerdos, et Nathan propheta regem in Gihon . Sadoc, justus; Nathan, donans; Salomon, pacificus, Gihon, lucta interpretatur. In Gihon Salomon in regem ungitur, quia cum magna difficultate agitur, ut animus sibi ipsi etiam in pace dominetur, ut regat in pace subjectgitationum. Salomon non ungitur, nisi quando ad culmen praelationis subpacificus animus unctione indiget, quia locus praelationis aut vix aut nunquam elationis tumore caret. Necesse est igitur ut atur. Salomon in regem ungitur, quando pacificus animus gra
Abbreviated transcription (Latin):
nientis. inqͦ qͣͣ scͥptum e̾ om̃e mandatũ. qr qͥsqͥs eũ uid̾it.
iuor teste conscieutia qͥc qͥd nonfecit intelligit. Liber ẽẽ¬
dr᷑. qr iustꝰ uilibro diuine sapientie. studens auiciis lib̃¬
atꝰ. Dicit᷑ etiã liber uite. qr iustum liberat ab et̾na morte.
⁊ infut᷑o remuin̾at et̾ua felicitate. Et qͦs inp̾senti lib̾at
aculpa. in fut᷑o reddet uniuues apena. Uñ beatꝰ iacobꝰ. Sa¬
pientia q̃ desursum ẽ: pͥmũ qͥdem pudica ẽ. de inde pa¬
cifica. Pudica sicut inpastorali legr̃ qr caste intelligit.
Pacifica uͦ qr ꝑ elationẽ minime aꝑfiximi sui societate
disiungit. Q gͥ sapientiam qͥ desursũ uenit diligit qͣi in
libro uite legit. Cũ aũ ad claustrũ ꝑfecte beatitudiniᷤᷤ ꝑue¬
m̃t: in eo assidue legens inscientia diuine legĩ ꝑfectꝰ erit.
Deh libro qͥdã sapiens dic̃. q. eiꝰ erigo sit et̾na ĩ corruptibil
eẽntia cognitio uita.Scͥptura uidelebilis. inspectꝰ desi¬

Expanded text:
nientis, in quo quasi scriptum est omne mandatum, quia quisquis eum viderit, mox, teste conscientia, quidquid non fecit intelligit. Libri er, quia justus in libro divinae sapientiae studens a vitiis liberatur. Dicitur etiam liber vitae, quia justum liberat ab aeterna morte, et in futuro remunerat perpetua libertate. Et quos in praesenti liberat a culpa, in futuro reddet immunes a poena. Unde beatus Jacobus: Sapientia, quae desursum est, primum quidem pudica est, deinde pacifica . Pudica, sicut in Pastorali legitur, quia caste intelligit; pacifica vero, quia per elationem minime se a proximi sui societate disjungit. Qui igitur sapientiam, quae desursum venit, diligit, quasi in libro vitae legit. Cum autem ad claustrum perfectae beatitudinis pervenerit, in eo assidue legens, in scientia divinae legis perfectus erit. De hoc libro quidam sapiens dixit quod « ejus origo sit aeterna, incorruptibilis essentia, cognitio vita, scriptura indelebilis, inspectus desi
Abbreviated transcription (Latin):
laustrum ꝑfecte beatitudiuis in qͣdro ponit᷑. ut ex omi
parte firmitas eqͣlitatis in ea teneat᷑. ne eleuet᷑ ꝓsꝑiᷤ.
ne frangat᷑ adu̾sis. nedep̃teritis doleat. ne defuturis aliqͥd si¬
uistrum posse conting̾e ꝑtimescat. Mensura qͣdri ñ recte
aũ ħ linea longitudiunẽ ꝑfecte felicitatis et̾intatem. Erit
aũ iuhac longitudiue m̃sura longitudiuis siue fiue Ineze¬
chieł libro scͥptũ legrͣ de edifitio ꝙ iumõte a ꝓpħa uisũ fuisse¬
disponat᷑. Dispositioni siqͥdem atͥi assunilat᷑ qͣdratura supͣ¬
płoꝵ fidelium. qͥ dũ prudentiam. fortitudruẽ. iusticiam.
atꝙ temꝑantiã tenent. m̃surã spũalis edificii ꝑ qͥdrũ¬

Expanded text:
laustrum perfectae beatitudinis in quadro ponitur, ut ex omni parte firmitas aequalitatis in eo teneatur, ne elevetur prosperis, ne frangatur adversis, ne de praeteritis doleat, ne de futuris aliquid sinistrum posse contingere pertimescat. Mensura quadri non recte autem haec linea longitudinem perfectae felicitatis aeternitatem. Erit igitur in hac longitudine mensura longitudinis sine fine. In Ezechielis libro scriptum legitur de aedificio, quod in monte a pdisponebatur. Dispositioni siquidem atrii assimilatur quadratura suprpulorum fidelium, qui dum prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam tenent, mensuram spi
Abbreviated transcription (Latin):
agit᷑ ut destruant᷑ pͣui mores ⁊ boni suꝑ edificent᷑. Reddit
tionis p̃miũ. Redlit docilem dũ celestib doct̾is instruit
legentis ineutẽ. Ubi sũt inqͥd qͥ te accusabant. Uade ⁊am
plius uoli peccare. forsitã qͥ ce accusabant. sic̃ tu peccasti
similit̾ ⁊ ip̃i pecrant. Om̃s enĩ peccauerũt ⁊ egent głia d̾i
Et exiuit uiiꝰ pꝰ alium ut seq̃reut᷑ p̃cecdentẽ diabolũ. De
ut beatũ iob sanaret. s ut afflig̾e̾t. Suuilit̾ isti ũ ad
ħ conuen̾ant ut mulierem in ad ult̾io dep̾hensam
lib̃arent. s ut lapidarent. Non ẽ aũ iusticia legis ut
gilitas: repuguet uoluntas. hii tres libri .i. liber. rationis. cor¬
rectionis. ⁊ gratie. scbunt᷑ in hoc codice. ħ codex ẽ diuina sc̃p¬

Expanded text:
agitur, ut destruantur pravi mores, et boni superaedificentur. Reddit agitur, ut destruantur pravi mores, et boni superaedificentur. Reddit tionis praemium. Reddit docilem, dum coelestibus doctrinis instruit legentis mentem. Ubi sunt, inquit, qui te accusabant? vade et jam noli amplius peccare: forsitan qui te accusabant, sicut tu peccasti, similiter et ipsi peccant. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei .-- Et exivit unus post alium , ut sequerentur praecedentem diabolum. De ut beatum Job sanaret, sed affligeret. Similiter isti non ob hoc venerant, ut mulierem in adulterio deprehensam liberarent, sed ut lapidarent. Non est autem justitia legis, utgilitas, repugnet voluntas. Hi tres libri, id est, liber rationis, correctionis et gratiae, scribuntur in uno codice. Hic codex est divina Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd cogitat. qͥd ag̾e debeat.⁊ ħ rationabilit̾ disponit. qͣi
inlibro rationis legit. C̃uͦ peccat ⁊ correptꝰ peniteat qͣi ui
lbro correptionis legendo studet. Si aũ acusatꝰ abaliquo. au¬
diat amagistro: uͥ sunt qͥte acusabaut: uade ⁊ amplius noli
to scͥbebat int̾ra. habes nũc scͥptorẽ libri ⁊titulũ. habes
penuã. ⁊ calamũ. habes etiã pargamenũ qucliuatio est
p̃stet. Eitulus inħ oꝑe: uicipit liber gr̾e.Non enĩ p̾ces ser¬
uunt m̃ita ut dimitent᷑ pec̃a. s dunittunt᷑ p̃ cedente
gr̃a. Penua ł calamꝰ ẽ digitꝰ di .i. benignitas sp̃c sc̃i ħ ca¬
lano sebunt᷑ cabule moysi. De eod̾ dixerunt iuegẏpto
magi. hic ẽ digit᷑ d̾i. Pargamenũ ẽ t̾ra .i. corda t̾renis desi¬
sericordia. Iutentio c̾ca causam uersat᷑. Ad ħ enĩ iutendit
ut peccori musereat᷑. Si aũ cui parti philosophie supponat᷑
q̃rit᷑ ethice suppouit᷑. E thica ẽ morał scientia In ħ enuĩ libro

Expanded text:
aliquis cogitat quid agere debeat, et hoc rationabiliter disponit, quasi in libro rationis legit. Cum vero peccat, et correptus poenitet, quasi in libro correctionis legendo studet. Si autem accusatus ab aliquo audit a Magistro: Ubi sunt qui te accusabant? vade, et jam noli amplius in terram . Habes nunc scriptorem libri et titulum, habes pennam et calamum, habes etiam pergamenum. Inclinatio est praestet. Titulus in hoc opere incipit: Liber gratiae. Non enim praecesserant merita, ut dimitterentur peccata, sed dimittuntur, praecedente gratia. Penna vel calamlamo scribuntur tabulae Moysi. De eodem dixerunt in Aegypto magi: Hic est digitus Dei . Pergamenum est terra, id est corda terrenis desisericordia. Intentio circa causam versatur, ad hoc enim intendit, ut peccatori misereatur. Si autem cui parti philosophiae supponatur quaeritur, ethicae supponitur. Ethica est moralis scientia. In hoc enim libro
Abbreviated transcription (Latin):
tura sacra dulcis ẽẽ dicit᷑. cuiꝰ uite uiscera mandatis il¬
liꝰ replent᷑. qm̃ ei suauis ẽ ad loquendũ. cui int̾iꝰ exp̾ssa
ta reꝓba intra conscientiã remordet. Et c̃ deuorassem
Uñ ieremias dic. Uentrem meum doleo. Uentrẽ qͥpe dolu¬
it qͥuientis afflictionẽ sensit. S sciendũ ẽ qr cui sermo d̾i
in ore cordis dulcis eẽ reꝑit. huiꝰ ꝓ cul dubio contra semet¬
ip̃m auimꝰ auarescit. Sunt ⁊ alii libri deqͥb ioħes dic̃
in apocalipsi. Et libri inqͥd aꝑti sunt. ⁊ alius liber aꝑtus

Expanded text:
tura dulcis esse dicitur, cujus vitae viscera mandatis illius replentur, quoniam ei suavis est ad loquendum, cum interius expressa ta reproba, et conscientia remordet. Et cum devorassemUnde Jeremias dicit: Ventrem meum doleo . Ventrem quippe doluit, qui mentis afflictionem sensit. Sed sciendum est quia, cum sermo Dei in ore cordis dulcis esse coeperit, hujus procul dubio contra semetipsum animus amarescit. Sunt et alii libri, de quibus Joannes dicit in Apocalypsi: Et libri, inquit, aperti sunt, et alius liber apertus
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ꝓpt̾ nos minor angłis extitit: eqͣles nos angłis u̾ir¬
tute sue minorationis fecit. Uñ ⁊ moriendo clocuit mor¬
tem ñ metui. resurgendo de uita confidi. ascendendo
de celestiᷤᷤ pat̾e ħeditate głiari. ut ꝙ capd̾ pisse. ꝯspicit᷑
illuc subseqͥ ⁊ mẽbra gͣtulent᷑. Om̃s aũ nos qͥ ineiꝰ fide¬
nati sumꝰ. eiꝰ ꝓculdubio corpꝰ existimꝰ. Nõ gͦ fragilitas hu¬
mana se desꝑet. uiugeniti sangͥnẽ ꝯsid̾et. ⁊ iup̾cio suo
uidet.ꝙͣ. magua ẽ q̃ tanti ualet. Ppendat sollicite qͦ ca-¬
pud p̾cessit. ⁊ qͥ adiuuendũ p̃ceptis astͥngit᷑. ad span¬
dũ exemplo roborat᷑. Coufidat celos. sꝑet suꝑnam pat̾am.
angłoꝵ se sociã sciat: atꝙ in suo capite p̾latã se angłis gau
Uim claustro ꝑfecte beatitudinis resideut. ꝓeuldubio
diuine sapientie lectioui student. Nec retrahit eos
aliqua neccitas corꝑis. nͦ aliꝙ iupedim̃tũ laboris. Q eiũ in clau¬

Expanded text:
pter nos minor angelis exstitit, aequales nos angelis virtute suae minorationis fecit. Unde et moriendo docuit mortem non metui, resurgendo de vita confidi, ascendendo de coelestis patriae haereditate gloriari; ut quo caput praeiisse conspiciunt, illuc se subsequi et membra gratulnati sumus, ejus procul dubio corpus existimus. Non ergo fragilitas humana de se desperet. Unigeniti sanguinem consideret, et in pretio suo videat quam magna est, quae tanti valet. Perpendat sollicite quo caput praecessit, et quae ad vivendum praeceptis astringitur, ad sperandum exemplo roboretur. Confidat coelos, et speret supernam patriam, angelorum se sociam sciat, atque in suo capite praelatam se angelis gaudin claustro perfectae beatitudinis resident procul dubio divinae sapientiae lectioni student. Nec retrahit eos aliqua necessitas corporis, nec aliquod impedimentum laboris. Qui enim in clau
Abbreviated transcription (Latin):
rii ꝑ qͣdrum qͥassignat᷑ atͥo ẽ m̃sura ꝑfectionis ĩ qͦlibet
tes abħ scło. ad illud claustrũ ꝑfecte beatitudinis ꝑue¬
nient. inqͦ sine aliqͦ defectu ꝑdurent.Iͥbi enĩ nͨ pru¬
deutia pot̾it decipi. uͦ fortitudo frangi. uͨ iusticia subu̾ti.
nͦ temꝑautia iuinui. ł aug̃i. Et erãt inhac ꝑfectione fiᷤ
siue fiue.
claustro ꝑ fecte beatitudiuis augłi resident ut in
eodeui et̾ue felicitatis ordinẽ ꝯseruent. Nullo uidigent:
⁊ideo ñ ẽ eis necessariũ ut laborent. Non esurrunt neq:
sitiuut. qr celesti pane satiant᷑. ⁊ de torrente uoluptatis
sid̾ant. uͨ tũ desid̾io crutiant᷑. nͨ fastidio laborant. Simi¬
lit̾ ininat̾iali claustro multi sunt qͥ fut᷑e felicitatis ordi¬
nẽ diligunt. Paucis indigent. qm̃ inꝓpͥos usus p̃ter

Expanded text:
ectionis in quolibet tes ab hoc saeculo, ad illud claustrum perfectae beatitudinis pervenient, in quo sine aliquo defectu perdurent. Ibi enim nec prudentia poterit decipi, nec fortitudo frangi, nec justitia subverti, nec temperantia minui vel augeri, et erit in hac perfectione finis sine fine.claustro perfectae beatitudinis angeli resident, ut in eodem aeternae felicitatis ordinem conservent. Nullo indigent, et ideo non est eis necessarium ut laborent. Non esuriunt, neque sitiunt, quia coelesti pane satiantur, et de torrente voluptatis siderant, nec tamen desiderio cruciantur, nec fastidio laborant. Similiter in materiali claustro multi sunt qui futurae felicitatis ordinem diligunt. Paucis indigent, quoniam in pr
Abbreviated transcription (Latin):
meu. Uñbs ob̃. Libiũ deuoramꝰ c̃ uerba uite  auiditate
sumumꝰ. Inqͦ deuorationis u̾bo qͣd aliud ꝙͣ torpor pigritie
mecdunꝰ. dũ ubũ dei legimꝰ. Multi au̾ legũt. ⁊ abip̃a lecti¬
one ieuini sunt. Multi uocẽ p̃dicanonis audiunt. s pꝰ uo¬
cem uacui ⁊ ieiuni recedunt. qr ⁊ siͥm̃te initellectũ fac̾ eloqͥi ꝑ¬
cipiunt. obliuriscendo ⁊ ñ seruando q̃ audierit. ħ incordis
niscerib ñ reponunt. Legunt aũ ⁊ ieiuni alectione u̾

Expanded text:
us: « Librum devoramus, cum verba vitae cum aviditate sumimus. » In quo devorationis verbo, quid aliud quam torpor pigritiaemedimus. dum verba Dei legimus. Multi enim legunt, et ab ipsa lectione jejuni sunt; multi vocem praedicationis audiunt, sed post vocem vacui et jejuni recedunt, quia etsi mente intellectum sacri eloquii percipiunt, obliviscendo et non servando quae audierint, haec in cordis visceribus non reponunt. Legunt autem, et jejuni a lectione non
Abbreviated transcription (Latin):
de signat illoꝵ qͥ ñ tĩ hostias offerunt. s etiam immo¬
lant ⁊ occidunt. Affligunt euĩ carnẽ suam inlaborib
ueuiniis. ⁊ incendunt igne tͥbulationis. T̃res aũ ordi¬
ues politoꝵ lapidũ. sunt tres diuersitates hominum uide¬
licet credentium. sperantiũ. amantiũ. Unꝰ gͦ ordo lignoꝵ
cedri bene oꝑantib ꝑsimilitudinẽ pͭ assignari. fides enĩ
siue oꝑib mortua ẽ. Et recte politoꝵ dic̃. ut qͦmodo cred̾e.¬

Expanded text:
designat illorum, qui non tantum hostias offerunt, sed etiam immolant et occidunt. Affligunt enim carnem suam in laboribus et jejuniis, incendunt igne tribulationis. Tres autem ordines politorum lapidum, sunt tres diversitates hominum, videlicet credentium, sperantium, amantium. Unus vero ordo lignorum cedri, bene operantibus per similitudinem potest assignari. Fides enim sine operibus mortua est . Et recte politorum dicit, ut quomodo crede
Abbreviated transcription (Latin):
t̾cium tͣhit. Rogo gͥ beniguissi pat̾ ut dolorem ineum leuias.
animi mei tunorem p̾mas. oꝑi manuũ tuarũ dext̾am por¬
infundis. cordis duritiam molliendo dissolius. Dum uͦ humili¬
tatem ⁊ patientiam filii p̃teudis uinobis timorem suꝑbie iꝑ¬

Expanded text:
tertium trahit. Rogo ergo, benignissime Pater, ut dolorem meum lenias, tertium trahit. Rogo ergo, benignissime Pater, ut dolorem meum lenias, animi mei timorem premas, operi manuum tuarum dexteram porinfundis, cordis duritiem molliendo dissolvis. Dum vero humilitatem et patientiam filii praetendis, in nobis tumorem superbiae ip
Abbreviated transcription (Latin):
atur enim timor ꝓpt̾ pecc̃i magnitudinẽ. dolor: ꝓpt̾ multitu¬
diuẽ. pudor: ꝓpt̾ turpitudiuẽ. Nũ enĩ animꝰ tendit t᷑ͣpia qͥ geᷤᷤ¬
d̾at ꝙ. qͣmiuis turpia. tu̾ ꝑpetrauit multa. ñ ẽ mirum simult ĩ
doleat anunꝰ. multis uitioꝵ irretitꝰ nerib Cũ it̾m ñ tm̃ recogirat
multitudinẽ turpiũ delictoꝵ qͥ gessit s etiam magnitudiuem
eoꝵ dem añ ocłos mñtis pouit. si tuneat ⁊ abhorreat. ñ ẽ nuran¬
dũ s sũmoꝑe ne desꝑet ẽ euitandũ. Poliendi gͥ sunt lapides
ne exasꝑentur ꝑ desꝑationẽ fideliũ mentes. Poliendꝰ siqͥdem ti¬
mor benignitate mĩe. dolor assiduitate penitentie. pudori.
piritate conscientie Inpoliendiᷤ omni lapidib. tͥa sunt assignã
entie qͣi manꝰ ad ultimum pec̃ci sordes t̾git. Istud ẽ olleũ spc̃.¬
ħ lapis angularis. ħ ẽ dext̾a cłi ꝑat̾s. Primũ lenit. scd̾a p̾mit.

Expanded text:
atur enim timor propter peccati magnitudinem, dolor propter multituatur enim timor propter peccati magnitudinem, dolor propter multitudinem, pudor propter turpitudinem. Dum enim animus attendit turpia quae gesderat, quod quamvis turpia tamen perpetravit multa, non est mirum si multum doleat animus multis vitiorum irretitus nexibus. Cum iterum non tantum recogitat multitudinem turpium delis ponit, si timeat et abhorreat non est mirandum, sed summopere ne desperet est evirandum. Poliendi sunt igitur lapides, ne exasperentur per desperationem fidelium mentes. Poliendus est siquidem timor benignitate misericordiae, dolor assiduitate poenitentiae, pudor puritate conscientiae. In poliendis enim lapidibus tria sunt assignandentiae quasi manus ad ultimum peccati sordes tergit. Istud est oleum sptra Dei Patris. Primum lenit, secundum premit,
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat᷑ ui fide scrupulus erroris. inspe defectu terroris.
uicaritate offendicłm raucoris. s poliat᷑ fides boni oꝑis ex¬
excitio. spes et̃nitatis desid̾io. caritas exibitiouis obsequio.
Iuuge lignũ lapidi. cedrum marmori. fidem oꝑi. ne sit
fides ficta. spes cassa. caritas infructuosa. Dũ ħ gͥ atten¬
dis lapidem polis. marinori conuingis. E clificauit gͥ sa¬
lomon moralit̃ atͥum uit̾us tͥb ordinib lapidũ poli¬
toꝵ ⁊ uuo ordine liguoꝵ cedri. Int̾uis atͥum ẽ moraliter
confessio delictoꝵ. unꝰ ordo cedri est inpenitentia longaninutas
ꝑ seuerandi. Lunc enĩ cedrꝰ ꝯiungit᷑ marmori dum penitentie
ꝑ seuerantia contiuuat᷑ uere confessioni. Treᷤ uͦ ordines lapidũ
politoꝵ inatͥo confessionis. sunt tres qͣlitates inedificio mentiᷤ.
.i. timor. dolor. ⁊ pudor. hii gͥ lapides ine qͣlitate sui sepiꝰ ex asꝑ¬
aut᷑. ⁊ ideo uecesse est ut diligent̃. ⁊ artifitiose poliant᷑. Erasꝑ¬

Expanded text:
niatur in fide scrupulus erroris, in spe defectus terroris, in charitate offendiculum rancoris; sed poliatur fides boni operis exercitio, spes aeternitatis desiderio, charitas exhibitionis obsequio. Junge igitur lignum lapidi, cedrum marmori, fidem operi, ne sit fides ficta, spes cassa, charitas infructuosa. Dum haec igitur attendis, lapidem polis, cedrum marmori conjungis. Aedificavit etiam Salomon moraliter atrium interius tribus ordinibus lapidum politorum, et uno ordine lignorum cedri. Interius atrium, est moraliter confessio delictorum. Unus ordo cedri, est in poenitentia longanimitas perseverandi. Tunc enim cedrus conjungitur marmori, dum poenitentiae perseverantia continuatur verae confessioni. Tres vero ordines lapidum politorum in atrio confessionis, sunt tres qualitates in aedificio mentis, id est, timor, dolor, pudor. Hi igitur lapides inaequalitate sui saepius exasperantur, et ideo necesse est ut diligenter et artificiose poliantur. Exasper
Abbreviated transcription (Latin):
uehementer erubescit. Lectuli ⁊ enim eoꝵ eulcitris.
fulciuntus plumis: lintheis ⁊ loditibus. accurate pa¬
rantur catinis teguntur opertoriis. quos si foc¬
te iuderes rectulum sponse aiue sponsũ desid̾et.¬
forsitam estimares. Capa canonici ⁊ cuculla monachi. ñ
differiut a pallio nlitis. S ut ait qͥdam sapiens. Miles
⁊ monachꝰ ex eodem panno parciunt᷑. ille sͥ cuculiã. ille
claudem. Non multũ differt habitꝰ cauonici regła¬
ris ⁊ secłaris. s si forte cauouicũ regłarem uideas. ar¬
chidiaconẽ uł epũ te uidisse contendas. S forsitam di¬
ces. Delitatis delicata conueniunt ex regła testimoni¬
toꝵ oꝑuũtoꝵ dat᷑. ꝙ aliis fortioril: ⁊ ideo feliciorib ñ

Expanded text:
vehementer erubescunt. Lectuli eorum culcitris vehementer erubescunt. Lectuli eorum culcitris fulciuntur plumeis, linteis et lodicibus accurate parantur, cothurnis teguntur et opertoriis, quod si forte videres, lectulum sponsae, quae sponsum desideforsitan aestimares. Cappa canonici, et cuculla monachi non differunt a pallio militis; sed, ut ait quidam sapiens, miles et monachus ex eodem panno partiuntur cucullam, et chlamydem. Non multum differt habitus canonici regularis et saecularis, sed si forte regularem videas, archidiaconum vel episcopum te vidisse contendas. Sed forsitan dices, delicatis delicata conveniunt, ex regula testimonientorum datur, quod aliis fortioribus et ideo felicioribus no
Abbreviated transcription (Latin):
tionis ẽ. mclaustralib repiri pͭ. Nec potest tam̃ seruari
ꝑ fectionis integritas: nisi diligatur pauꝑtas. Qui enĩ
diuitus habunclant. si cor apponant grauantur curis.
implicantur negotiis
eẽ debeat religionis habitus. Ait eium. Non inueste p̃cio¬
sa. Qͥ mollities mulierũ p̃ciosiorem uestem uegat. putaᷤ¬
uemouacho p̃ciosiorẽ habitũ concelat. plus amat sponsũ
sponse castitatem. ꝗͣ speciosam uestem. plꝰ simplicitatem
ꝙͣ tortum cͥnem. Sic immortalis sponsus plꝰ aiat int̾iorẽ
habitum ꝙͣ ext̾ioreni. Molles inolli& queruut: elati p̃ci¬
osa. cdelicati. speciosa. Extĩor ⁊ eium suꝑfluitas arimi
uuntiat uanitatem. Iuxta regłam quoil uilius oo¬
currerit noñ qd̾ carius fuerit emendum puto. ut sit
cliuersitas uter indumentum palatũ. ei monasterii.
Qenim molib incliuiitur indomib regum sunt. Loni¬
quor qͣliscumq cauonicus demonachis: s qͥ dici debeat
cde quib dam uostii ordinis canonieis. et mens ⁊ facies

Expanded text:
tionis est, in claustralibus reperiri potest. Nec tamen servari potest integritas, nisi diligatur paupertas. Qui enim divitiis abundant, si cor apponant, gravantur curis, implicantur negotiis.e debeat religionis habitus, ait enim: Non in veste pretiosa . Qui mollitiei mulierum pretiosam vestem negat, putasne monacho pretiosiorem habitum concedat? Plus amat sponsus sponsae castitatem quam pretiosam vestem, plus simplicitatem quam tortum crinem. Sic immortalis sponsus plus amat interiorem habitum quam exteriorem. Molles mollia quaerunt, elati pretiosa, delicati speciosa. Exterior ergo superfluitas, animi nuntiat vanitatem. Juxta Regulam: « Quod vilius occurrerit, non quod carius fuerit, emendum puto, ut sit diversitas inter indumentum palatii et monachi. » Qui enim mollibus vestiuntur, in domibus regum sunt . Loquor qualiscunque canonicus de monachis. Sed quid dici debeat de quibusdam nostri ordinis canonicis? et mens, et facies
Abbreviated transcription (Latin):
Incarc̾e pͥncipis pauꝑ morit᷑. ⁊ tũ de sub stantia pau¬
saltantẽ puellam consid̾o. capd̾ iohanniᷤ truncatum.
de foris ẽ. Inconuio gͥ c̃ herode sedeo. c̃ uidelectatione
utioꝵ uane głe fauorẽ q̃ro. saltantẽ couspitio filiã
herodiadis dum uͥ placet uauitas curiositatis. hec sunt il¬

Expanded text:
In carcere principis pauper moritur, et tamen de substantia pausaltantem puellam considero, caput Joannis truncatum deforis est. In convivio igitur cum Herode sedeo, dum in delectatione vitiorum vanae gloriae favorem quaero. Saltantem conspicio filiam Herodiadis, dum mihi placet vanitas curiositatis. Haec sunt il
Abbreviated transcription (Latin):
anunarũ subluuari ꝓm̾et᷑. ut cũ dauid obtineat reg
abigail. ip̃a aũ secuta ẽ eos. Nuntios dauid abigail seqͥt᷑.
dum qͥlib fidelis eccłie doctores. uita ⁊ morib imita¬
tur.S etiam qͥnq: puelle pedisseq eiꝰ ierunt ẽ illa. Qͥn¬

Expanded text:
animarum sublimari promeretur, ut cum David obtineat regnanimarum sublimari promeretur, ut cum David obtineat regnAbigail; ipsa autem secuta est eos. Nuntios David Abigail sequitur, dum quilibet fidelis, Ecclesiae doctores vita et moribus imitatur. Sed et quinque puellae pedissequae
Abbreviated transcription (Latin):
lentib u̾bum dĩ ñ ꝓpuiant. Tousoril uͦ suis c̃uiuium pa
raut. qr uacautes ocio adulantium cõfabulationes amãt.
Accusat nabal d̾d ⁊ dicit. hodie increuerũnt serui qͥ fu¬
giunt dũos suos. Pu̾si siqͥdem p̃lati dolent c̃ uident nu¬
merum religiosoꝵ młtiplicari. timent cũ uident dauid
latos honore p̾lationis pͥuari. S qͣre tunent. Ne np̃i pͥuen¬
tur houorib. ne loco eoꝵ restituat᷑ aliqͥs melior. Et iudica¬
uit abiga il nabal ouinia u̾ba q̃audierat add̃ ⁊ emortu.¬
um ẽ cor euis int̾usecus. ⁊ factus ẽ qͣi lapis. Boni siqͥdẽ
subditi ꝑ u̾sos magr̃os de uegligentia c̃ monent. s ex cõ¬
monitione de t̾ioreᷤ fieri qn̾q solent. Et emortuũ ÷ cor
nabal ⁊ fc̾s ẽ qĩ lapis. Cum aliqͥs morte ꝑpetua iudurat᷑
inpeccatis. Post mortem nabal. abigail reguia consti¬
tint᷑. qr qͥ sub ꝑ u̾so magistro bñ uix̾it. citius ad reguen

Expanded text:
lenlenrant, quia vacantes otio, adulantium confabulationes amant. Accusat Nabal David, et dicit: Hodie increverunt servi, qui fugiunt dominos suos . Perversi siquidem praelati dolent, cum vident numerum religiosorum multiplicari: timent, cum David vident, versos praelatos honore praelationis privari. Sed quare timent? Videtur honoribus, ne loco eorum restituatur aliquis melior. Et indicavit Abigail Nabal omnia verba, quae audierat a David, et emortuum est cor ejus intrinsecus, et factus est quasi lapis. Boni siquidem subditi perversos magistros de negligentia commonent, sed ex commonitione deteriores fieri quandoque solent. Et emortuum est cor Nabal, et factus quasi lapis, cum aliquis morte perpetua induratur in peccatis. Post mortem Nabal, Abigail regina constituitur, quia qui sub perverso magistro bene vixerit, citius ad regimen
Abbreviated transcription (Latin):
nia. tunica uͦ uestiri magna ẽ difficultas. S forsi¬
tam dices q̃m infirmus erat huiusmodi iuno sanus
⁊ petulans. ⁊ pingui residens residens equo. habundãs
reb ⁊ curias frequentans. Qtũ añ conu̾sionis habitũ pe¬
des ire ꝯsueuerat. uͨ semꝑ lineis iunditebat᷑. ⁊ ideo ħ abusio

Expanded text:
sia; tunica vero vestiri magna est difficultas. Sed forsisia; tunica vero vestiri magna est difficultas. Sed forsitan dices, quod infirmus fuit hujusmodi, imo sanus et petulans, et pingui residens equo, abundans rebus, et curias frequentans. Qui tamen ante conversionis habitum, pedes ire consueverat, nec semper lineis induebatur. Et ideo haec abusio
Abbreviated transcription (Latin):
posuit .i. m̃tem i xp̃o. Audistis de lectulo. audite de
eum mat̾ sua uestib ualde bonis. Similit̾ p̾ciosiᷤ
uestiri q̃ris dũ legis tuuicam ioseph fuisse talarem
couaris ⁊ tu habere longiorem. An nescis ut ait apłc
qr in iacob. fragnͣtiam uestim̃toꝵ famã designat
uirtutũ. in ioseph tuuica talaris ꝑ seuerantiai lon¬
gauimitatis. he suuit gͥ uestes qͣs apd̃ se habebat rebec¬
ca. ⁊ qͥb induit ia cob. c̃ apatre bũdiceret᷑: qr ꝑ seuerans
patientia custos ẽ uirtutũ ut in fine qͥlib benedictiõe
ꝑfruat᷑. Int̾ illos etiã qͥ tunicis induit᷑. uoluptas pe¬
dum posuit. ũ qd camisiis induant᷑ s quodam delica¬
to panno qͥuulgo saia uocant᷑. In ostenssione gͥ la¬
nee uestis asꝑitatem conu̾sationis ostendũt. s inde¬
lectatione delicati panni. suauitatis molitiem que¬
riuit. Uidi ⁊ ego uisi fallor monachũ camisia uesti¬
tum. iacautem ⁊ dicentẽ. Carior ẽ camisia. qͣm stami¬

Expanded text:
st, mentem in Christo. Audistis de lectulo, audite de eum mater sua vestibus valde bonis, similiter pretiosis vestiri quaeris, dum legis tunicam Joseph fuisse talarem, conaris et tu habere longiorem. An nescis, quod, ut aiquod in Jacob fragantia vestimentorum famam designat virtutum; in Joseph tunica talaris perseverantiam longanimitatis? Hae sunt igitur vestes, quas apud se habebat Rebecca, et quibus induit Jacob cum a patre benediceretur, quia perseverans patientia custos est virtutum, ut in fine quilibet benedictione perfruatur. Inter illos etiam, qui tunicis induuntur voluptas pedem posuit, non quod camisiis utantur, sed quodam delicato panno, qui vulgo saia dicitur. In ostensione igitur lanei vestis, asperitatem conversationis ostendunt, sed in delectatione delicati panni suavitatis mollitiem quaerunt. Vidi et ego, ni fallor, monachum camisiam indutum, locantem et dicentem: carior est stamina, quam cami
Abbreviated transcription (Latin):
patur qũ aliqͥs nou d̾o s sibi ascbit bouum ꝙ. oꝑat᷑. Tales apd̾
dñ gr̾a ñ iuueniunt. qi nͨ queruut. suꝑbi eiũ apd̾ hoĩes:
apud dũi humiles gr̾̃as querũt Unde ⁊ paulꝰ. Gr̃a d̾i suiid
ꝙ sum. ⁊ gr̃a clei iume uacua nou fuit. Audit monachꝰ cau¬
sidicꝰ apłm diceutem. ue repetas. Audit ⁊ det̾mi nat. Nerepe¬
tas inquid c̃ litigio. ũ cõ molestia ꝓseqͣris. ⁊ tñ̾ siqͥd ei aufera¬
t᷑ subire iuditiũ ñ recusat. ꝑieliu ꝑiurii c̃ uł aliquis ꝓse¬
pati nolumnꝰ. ꝙ iudicus contendimꝰ. ꝙ ira succensi nosmet¬

Expanded text:
bonum quod operatur. Tales apud Deum gratiam non inveniunt, quia nec quaerunt. Superbi enim apud homines, apud Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non recusat; pepati nolumus, quod judiciis contendimus, quod ira succensi nosmet