comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
malicia ñ exurit. habet gaudiũ c̃ amore fratnitatis suadẽte discũt gaude c̃ gaudẽtib̾.
flere c̃ flentib. S nõ : plenũ gaudiũ qd̾ fletu uariante miscet᷑. Plenũ qͥppe gaudiũ fit ubi
nemine flente c̃ soł dat᷑ gaud̾e gaudentibꝰ. cuiꝰ plenitudo nullo cuiꝰ libet inqͥetudinis ad¬
tactu minuitur: et̾nitã nullo ũqͣm t̾mino dissoluit᷑. Qͥ merito ĩ p̾senti plorãt flet̃. t̾stes¬
noscũt: qͥa ꝑ lacͥmas ⁊ pressuras. ꝑ labores. ⁊ c̾tamina ad coronã sͥ ꝑueniendũ esse ñ dubitan.
Qrũ tͥsticia uertet᷑ ĩ gaudiũ. cũ finito agone uitȩ huiꝰ. brauiũ uite huiꝰ ꝑhennis accipiuñ.¬
De qͦ dr̃ ĩ psalmo. Qi seminãt ĩ lacͥmis ĩ exultatione metẽt. flentibꝰ autẽ. ⁊ c̃stristatis fidelibꝰ

Expanded text:
nitatis suadente, discunt gaudere cum gaudentibus, et flere cum flentibus. Sed non est plenum gaudium quod fletu variante miscetur. Plenum quippe gaudium fit, ubi, nemine flente, cum solis datur gaudere gaudentibus. Ait tactu minuitur, aeternitas nullo unquam termino dissolvitur. Si enim perstiteritis in petecognoscit, quae tamen per labores et certamina ad coronam sibi perveniendum esse non dubitat, cum tristitia vertetur in gaudium, cum finito agone hujus bravium vitae de quo dicitur in psalmo: Qui seminant in lacrymis, in gaudio metent . Flentibus autem et contristatis fidelibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Pleriq dm̃ uocibꝰ sequ̾t᷑ : morib fugiũt. Multi ad fidẽ ueniunt qͥ ad electoꝵ numerũ nõ
ꝑtingũt. hii enĩ fidelib ꝑ cõfessionẽ admixti sut̃: set ꝑꝑ uitã reꝓbã illic num̾ari in
sorte fideliũ nõ merent᷑. Hoc ouile sc̃ẽ eccls hedos c̃ agnis recipit: s ad testãte euan-¬
gelio c̃ iudex uenerit bonos a malis separabit sic̃ pastor segregat oues ab hedis. Neꝙ
ienĩ possut᷑ hii qͥ carnis suȩ uoluptatibꝰ seruiunt: illic ĩ ouiũ grege num̾ari. Illic eos¬
a sorte humiliũ iudex separat: qͥ se hic ĩ suꝑbis cornib exaltarut᷑. Regnũ celi ꝑcipere
nequeu̾t: qͥ hic ⁊ ĩ cȩlesti fide positi toto desid̾io t̾rã querut᷑. E multos tales it eccłam¬
fr̃s kini cernitis: set eos nec ĩmitari. nec desperari debetis. Qͥd enĩ sit hodie aspicim
operis nos antecedit. Et uix eũ cras seqͥmur: quẽ hodie p̾ire uidebam᷑. serte cũ

Expanded text:
numerum non pertingunt. Hic enim fidelibus per confessionem admisti sunt, sed propter vitam reprobam illic numerari in sorte fidelium non merentur. Hoc ovile sanctae Ecclesiae haedos cum agnis recipit; sed, attestante Evangelio, cum judex venerit, bonos a malis separat, sicut pastor segregat oves ab haedis . Neque etenim possunt qui hic carnis suae voluptatibus sera sorte humilium judex separat, qui se hic superbiae cornibus exaltant. Regnum coeli percipere nequeunt qui hic et in coelesti fide positi toto desiderio terram quaerunt et multos tales intra Eccrissimi, cernimus, sed eos nec imitari nec despicere debemus. Quid enim sit hodie aspicimus, agilitatem operis boni nos antecedit, et vix eum cras sequimur quem hodie praeire videbamur. Certe cum
Abbreviated transcription (Latin):
uxta exemplũ psalmistȩ qͥdic̃. Qͦmͦ dilexi legẽ tuã dñe totadie meditacio mea ÷: Lilid̃ salo¬

Expanded text:
juxta exemplum Psalmistae, qui dicit: Quomodo dilexi legem tuam, juxta exemplum Psalmistae, qui dicit: Quomodo dilexi legem tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
mea sint ĩ manu tua: ut oꝑe c̃pleant᷑. Sĩt ante oculos tuos: ut die ac nocte mediteris ĩ
eis. Hoc nos monuit salamon dicẽs. Om̃i custodia serua cortiuĩ: qm̃ ex ipso uita ꝓcedit. Qui
monita sequẽtes: agamꝰ solliciti ut si qͥd c̃sensu ꝑpetͣndi facinoris ĩ animo deliqͥmꝰ. cito hoc
cõfessione. ⁊ dignis penitẽcie fructibꝰ abstergamꝰ. Si delectatione peccandi nos tẽptari sen¬
nꝰ: noxiã delectationẽ crebris p̾cibꝰ. ac lacͥmis : crebͣ amaritudi
ne pellamꝰ .& si nos solos ad hãc ꝓpulsandã suffice nõ posse uiderimꝰ : fratrũ qͤramꝰ au
iusti assidua. ⁊ sic̃ idẽ p̾misit: oratio fidei saluabit ĩfirmũ. ⁊ alleuiabit eũ dñs: ⁊ si ĩpecca¬
tis sit dimittũt᷑ ei. Qͥa suꝑuacuis cogitationib ad integrũ carere nõ ualemꝰ: has ĩqu̾atum
possumꝰ ĩmissione bonarũ cogitatioñ. ⁊ maxime frequẽti scripturarũ meditaciõe fugeni.

Expanded text:
mea sint in manu tua, ut opere compleantur; sint ante oculos tuos, ut die ac nocte mediteris in castigari, monuit Salomon cum dicit: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Cujus monita sequentes agamus solliciti, ut si quid consensu perpetrandi facinoris in animo deliquimus, cito hoc confessione et dignis poenitentiae fructibus abstergamus. Si delectatione peccandi nos tentari senserimus, noxiam delectationem crebris precibus ac lacrymis, crebra amaritudine pellamus; et si nos solos ad hanc propulsandam sufficere non posse viderimus, fratrum quaeramus auxjusti assidua; et, sicut idem praemisit, oratio fidei salvabit infirmum, et alleviabit eum Dominus, et si in peccatis sit, dimittentur ei. Quia supervacuis cogitationibus ad integrum carere non valemus, has in quantum possumus, immissione bonarum cogitationum, et maxime frequenti Scripturarum meditatione fugemus,
Abbreviated transcription (Latin):
strum̃ hac re sola doctus crederes. qͣ ̃ illi qui ꝑsecu¬
ti fuerant crediderunt. S tñ qͥa celestis signi fecimꝰ
mentionem: ostendam tͥ de celo signum equidem tale
rui nec demones unqͣm ͣdixerunt. dum ip̃a uerita
necessitate cogente. licet iħm corporeum esse cerne¬
rent. dm̃ tñ quod erat eẽ clamabant. Qid ait eu¬

Expanded text:
tiam hac re sola doctus crederes, qua etiam illi qui persecuti fuerant crediderunt. Sed tamen quia coelestis signi fecimus mentionem, ostendam tibi de coelo signum: et quidem tale, cui ne daemones umquam contradixerunt; dum ipsa veritatis necessitate cogente, licet Jesum corporeum esse cernerent, Deum tamen, quod erat, esse clamabant. Quid e
Abbreviated transcription (Latin):
porali sp̃e sp̃s sc̃s astitit. xpm̃ pater appellauit. hoc side
sse. nec spm̃ descendisse. nec patrẽ locutũ eẽ ꝯcendas.
S urget tñ ⁊ p̃mit te ip̃a ueritas. ut ⁊̃ si confiteri e¬
am nolis. tñ negare non possis. Ed enĩ ait eugłista :
baptitatꝰ aut̃ ꝯfestĩ ascendit de aga. Quis baptitatus

Expanded text:
piritus sanctus adstitit, Christum pater appellauit. hoc si desse nec spiritum descendisse nec patrem locutum esse contendas. sed urguet tamen et premit te ipsa ueritas, ut, etiamsi confiteri eam nolis, tamen negare non possis. quid enim ait euangelista? baptizatus autem confestim ascendit de aqua. quis baptizatus
Abbreviated transcription (Latin):
tem sicut columbam ueni¬
entem suꝑ se. ⁊
ecce uox de cela dicens. Hic est
efiliꝰ meꝰ dilectus in quo mͥ conplacui. Qd ad hec nũc
heretice ais : dict̾um displicet an ꝑsona dicentis:
nec interp̃tatione certe indiget intelligentia allocut¬
onis. nec sm̃datione u̾boꝵ dignitas alloquentis. Deus
pater᷑ qui dix̃. euidens ÷ ^dict̾um ẽ. Humquid aut tam
impudentem aut tam sacͥlegam uocem ꝓferre pote¬
ris ut dicas de unigenito dĩ filio nec d̾o patri eẽ cre¬
dendum: Hic gͦ inquit filiꝰ meꝰ dilectus in quo¬
mͥ conplaciii. S temptabis forsitan dicere. ubi ẽ dem̃tia

Expanded text:
sicut columbam et uenientem super se. et ecce uox de caelis dicens: hic est filius meus dilectus, in quo mihi conplacui. quid ad haec nunc, haeretice, ais? dictum displicet an persona dicentis? nec interpretatione certe indiget intellegentia allocutionis nec commendatione uerborum dignitas alloquentis: deus pater est qui dixit, euidens est quod dictum est. numquid aut tam inpudentem aut tam sacrilegam uocem proferre poteris, ut dicas de unigenito dei filio nec deo patri esse credendum? hic est ergo inquit filius meus dilectus, in quo conplacui. sed temptabis forsitan dicere, ut est dementia,
Abbreviated transcription (Latin):
ni magist̾ii in se expͥmens. hoc tm̃ qd̃ didicerat ⁊ te¬
nebat. Itaq ise ut tu forsitan putas rusticus ⁊ im¬
peritus: breui te nunc responsione concludit. paucis sermo¬
nib suis conterit. Qͥd gͦ apłs thomas tetigit. cum ad palpan
dum accessisset : xp̃m utiq absq dubio: Ed autem exclama
prudentiam mundialem. ⁊ stultam illam u̾bosa callidate
sapientiam. Uerte om̃s te te in facies. ⁊ contͣhe qͥcquid siue
animis siue arte uales. Quodlibet dicas. quodlibet facias
exire hinc nusqͣm uales: nisi hoc quod apłs tetigit. dm̃
ẽȩ fatearis. Et quidem si quo possis mutare forsan histo¬
rie euglice p̾dicationem uelis. ut nec corpus dñi thom¬

Expanded text:
ni magisterii in se exprimens hoc totum quod didicerat et teni magisterii in se exprimens hoc totum quod didicerat et tenebat. itaque ille ut tu forsitan putas rusticus et imperitus breui te nunc responsione concludit, paucis sermonibus suis conterit. quid ergo apostolus Thomas tetigit, cum ad palpandum deum accessisset? Christum utique absque dubio. quid autem exclamauprudentiam mundialem et stultam illam uerbosa calliditate sapientiam: uerte omnes tete in facies et contrahe, quidquid siue animis siue arte uales. quodlibet dicas, quodlibet facias. exire hinc nusquam uales, nisi hoc quod apostolus tetigit deum esse fatearis. et quidem, si quo modo possis, immutare forsan historiae euangelicae praedicationem uelis, ut nec corpus domini Thom
Abbreviated transcription (Latin):
imaginem nominauit. uł more impietatis tue eum quẽ
contigit non ꝓpt̾ se s ꝓpt̾ eũ quem in se receꝑat uenerã¬
dum eẽ memorauit: S substilitatem hanc discrecio¬
nis tue: apłs di forte non norat. ⁊ elegantiam iudicii tui
ac differentiam ñ habebat. Homo uidelicet rusticus
⁊ imꝑitꝰ dialetice arcis Nescius. philosophice disputatio¬
bat : nͥ hoc qd̾ dño docente cognouerat. Et io smno suus
celestis doct rina erat. fides sua masgisteriũ diuinum
erat. disiung̾e̾ a corꝑe suo ut tu facis dnm̃ non didice¬
rat: ⁊ diuellere a se ip̃o dm̃ penitꝰ nesciebat. Sẽs. since¬
rus. pius. in nocentiam ꝑitam. fidem illesam. scienti¬
am incorruptam habens. sensum cum astucia sim¬
plicem. cum ꝑfect̃a simplicitate sapientiam. tocius
mali exꝑtem. tociꝰ corruptionis ignaram. docius he¬
retice ꝑ uersitatis inmunem. ⁊ qui formam diui¬

Expanded text:
imaginem nominauit, uel more impietatis tuae eum quem imaginem nominauit, uel more impietatis tuae eum quem contigit non propter se, sed propter eum quem in se receperat uenerandum esse memorauit? sed subtilitatem hanc discretionis tuae apostolus dei forte non norat et elegantiam iudicii tui ac differentiam non habebat, homo uidelicet rusticus et imperitus, dialecticae artis nescius, philosophicae disputatiobat nisi hoc quod domino docente cognouerat. et ideo sermo suus caelestis doctrina erat, fides sua magisterium diuinum erat: disiungere a corpore suo, ut tu facis, dominum non didicerat et diuellere a se ipso deum penitus nesciebat, sanctus, sincerus, pius, innocentiam peritam, fidem inlaesam, scientiam incorruptam habens, sensum cum astutia simplicem, cum perfecta simplicitate sapientiam totius mali expertem, totius corruptionis ignaram, totius haereticae peruersitatis inmunem, et qui formam diui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfect̃a apłi fides. potestatem quodaminꝰ diuinitatis acce¬
pit. ut que ligass uł soluiss in.derris. ligata e̾ent ĩ ce-¬
lestib uł soluta. Tu gͦ contͣ fidem apłi uenis. cum li¬
gatum te iam in terris uideas. suꝑ ut ligatum qͦ
⁊̃ si breuiter strict̃̾um q memorent᷑. S unum addere
tñ adhuc tͥ apłi testimonium uolo. ut intelligas his qͣ
ante passionem dñi auct̃a sunt : ⁊̃ que post passionem
sunt secuta congruere. Ilapsus in conuentu ai disciploꝵ
exploratis q uudnerib conꝑtiͣ penitꝰ manifestati corporis
ueritate. quid ꝓclamauit Dñs inquit meus ⁊ d̾s̃ m̃s.
Honquid dix̃ hoc qd̾ tu dicis. hõ ⁊ non ds̃. xp̃c ⁊ñ diui
nitas : Corpꝰ utiq dni sui detigit. ⁊ dm̃ ẽẽ respondit. Nõ¬
quid discrecionem aliqͣm hominis ⁊ di intulit. aut car¬
nem illam thococon ut tu ais .i. susceptͥcem d̾iunitatiᷤ

Expanded text:
Perfecta apostoli fides potestatem quodammodo Divinitatis accePerfecta apostoli fides potestatem quodammodo Divinitatis accepit; ut quae ligasset vel solvisset in terris, vel ligata essent in coelestibus, vel soluta. Tu ergo qui contra fidem apostoli venis, cum ligatum te jam in terris videas, superest ut ligatum quoqetiamsi breuiter strictimque memorentur. Sed unum addere men adhuc tibi apostoli testimonium uolo, ut intellegas his, quae ante passionem domini acta sunt, etiam quae post passionem sunt secuta congruere. inlapsus in conuentu discipulorum exploratisque uulneribus comperta penitus manifestati corporis ueritate quid proclamauit? dominus, inquit, meus et deus meus. numquid dixit hoc quod tu dicis: homo, et non nitas? corpus utique domini sui tetigit et deum esse respondit. numquid discretionem aliquam hominis et dei intulit., aut carnem illam theodochon, ut tu ais, id est susceptricem deitatis
Abbreviated transcription (Latin):
spirauit : iam intelligis quis inspirauit tͥ. Si illum sp̃s
dĩ docuit qui xpm̃ dñi ẽẽ confessus est: iudes qd̾ tu spũ de¬
monis doct̾us sis qui negare potuisti. S tñ dem illud
dñi quo colladauit petrum que dicta alia consecunt᷑.
⁊ ego inqͥt tͥ dico qu tu es petrꝰ ⁊ suꝑ hanc petram edi¬
ficabo eccłam meam. uides quod dem̃ petri eccłe fideᷤ
⁊ tibi inquit dñs dabo claues regni celoꝵ. fides hec ce¬
lum meu̾it. fides ħ claues regni celestis accepit. Intelli¬
ge que de maneant Introire clauis hꝰ lanuam ñ pot̾is.
qui fidem clauis istius denegastit. Iporte inquid infe¬
ri non preualebunt aduersũs de. Porte inferni fides
 he̾ticoꝵ. inmo ꝑfidia. Quantum enim a celo inferna
distant: tm̃ ab eo qui xp̃m dm̃ confessus fuerit. is qͥ
negat. Que ligaueris inquid in terris ligata erunt ĩ cel̾.
⁊ quecunq solueris suꝑ derram erunt soluta ⁊ in celis.

Expanded text:
spirauit, iam intellegis quis inspirauerit tibi. si illum spiritus spirauit, iam intellegis quis inspirauerit tibi. si illum spiritus dei docuit qui Christum deum esse confessus est, uides quod tu spiritu daemonis doctus sis qui negare potuisti. Sed tamen dictum illud domini quo conlaudauit Petrum quae dicta alia consequuntur? et ego, inquit, tibi dico quia tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo ecclesiam meam. uides quod dictum Petri ecclesiae fides  tibi, inquit dominus, dabo claues regni caelorum. fides haec caelum menlit, fides haec claues regni caelestis accepit. intellege quae te mqui fidem clavis istius denegasti. Et portae, inquit, inferni non praevalebunt adversum te. Portae inferni, fides est haereticorum, immo perfidia. Quantum enim a coelo inferna distant, tantum ab eo qui Christum Deum confessus fuerit is qui negat. Quae ligaveris, inquit, in terris, ligata erunt in coelis; et quaecumque solveris super terram, erunt soluta et in coelis.
Abbreviated transcription (Latin):
uel necessitate constrictꝰ. cum falsitatem astruere nõ
ualeas. ueritatem impugnare desistas. S tñ qr sũmi
ip̃e confessus sit: Uideamꝰ quemadmodum confessionem
eius is quem confessus ÷ approbareit. qu plus multoꝵ qͣm
quod apłs dixit. Si dict̾um illius d̾s laudauit. Dicẽte
sum est: beatus es inqͥt simon bariona. q caro ⁊ sanguiᷤ
non reuelauit tͥ. s sp̃s patris mei qui in celis est. Si dis¬
plicet tͥ uti apłi testimonio: dĩ utere. Laudandꝰ enim d̾s.
auod dc̃m÷. auctoritatem suam apsbtolico diccͥo addidit.
ita ut i ⁊̃ si dcm illud apłi ore ꝓdiit. suum ẽẽ ħ tñ d̾s
d̾i putris testimonium uides. Qͥd gͦ ampliꝰ aut qͥd simi¬
le requiris. filium laudauit. pater inter fuit. Sp̃s sc̃s re¬
qu illius necesse ẽ ħ dcm auctoritatem habeat. qͦ auct̾o¬
Ergo si petro non caro ⁊ sanguis reuelauit ista uł in¬

Expanded text:
uel necessitate constrictus, cum falsitatem astruere non uel necessitate constrictus, cum falsitatem astruere non ualeas, ueritatem inpugnare desistas. Sed tamen quia summi  deum coram ipse confessus sit, uideamus quemadmodum confessionem eius is quem confessus est adprobarit, quia plus multo est quam quod apostolus dixit, si dictum illius deus ipse laudauit. dicenti sum est? beatus es, inquit, Simon Bar Iona, quia caro et sanguis non reuelauit tibi, sed spiritus patris mei qui in caelis est. si displicet tibi uti apostoli testimonio, dei utere, laudando enim deus quod dictum est auctoritatem suam apostolico dicto addidit, ita ut, etiamsi dictum illud apostoli ore prodiit, suum esse hoc tamen deus dei patris testimonium uides. quid ergo amplius aut quid simile requiris? filius laudauit, pater interfuit, sanctus spiritus requia illius necesse est hoc dictum auctoritatem habeat quo auctoergo si Petro non caro et sanguis reuelauit ista uel in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ honoris. ⁊ ip̃e antecede̾t confessione qͥ antecedebat ⁊ eta¬
te. Quid gͦ ait : Tu es x filiꝰ d̾i uiui. Simplici ⁊ rustica int̃
bogatione ad confutandum de mͥ herecice uti uiecessez.
Dic mͥ queso quis ille fuerit cui petrꝰ ita respondit. Ne
hominem. an dm̃ hominem utiq absq dubio. hinc e
⁊ iõ filium esse eum hominis non dĩ. Quid gͦ ad hec res¬
quem tu tm̃ hominis filium ẽȩ asseris. ille destatur fi¬
lium d̾i. Cui uis credamꝰ tͥ an petro : Opinor nones tam
prudens ut p̃ponere te audeas pͥmo apłoꝵ. Tam̃ si quid est
quod tu non audeas. aut quemadmodum apłm non des¬
piaͥs qui dm̃ negare potiusti: Tu es gͦ inquit xp̃c filii dĩ
gas fortasse dc̃m. s eugłista testat᷑. An mentiri apłm dicis:
S detestabilis falsitas apłm falsitatis accusans. An de a¬
lio xͦ aliqͦ forsan hoc dictum eẽ contendis: S hoc nouũ

Expanded text:
et honoris et ipse antecederet confessione qui antecedebat aetaet honoris et ipse antecederet confessione qui antecedebat aetate. quid ergo ait? tu errogatione ad confutandum te mihi, haeretice, uti necesse est. dic mihi, quaeso, quis ille fuerit cui Petrus ita respondit negahominem an deum? hominem utique absque dubio. hinc enet ideo filium esse eum hominis, non dei. -quid ergo ad haec resquem tu tantum hominis filium esse asseris, ille testatur filium dei. cui uis credamus, tibi an Petro? opinor, non es tam inpudens, ut praeponere te audeas primo apostolorum, tametsi quid est quod tu non audeas? aut quemadmodum apostolum non despicias, qui deum negare potuisti? tu es ergo inquit Christus filius dei gas fortasse dictum: sed euangelista testatur, an mentiri apostolum dicis? sed detestabilis falsitas, apostolum falsitatis accusans, an de alio Christo aliquo forsan hoc dictum esse contendis? sed hoc nouum
Abbreviated transcription (Latin):
Quia certum ÷ quod nullus hostiinum regni intrare po¬
terit. nisi cui clauis a de in eccłiis collata reserarit. Dic
nem dni debeamꝰ. Respondeb̾ utiq absq dubio. Q dine
consulis qualiter dñs confitendꝰ sit: cum habeas qualiter
ego sim confessus. Lege eugłm ⁊ non requires ꝑsonam
lueam. cum habeas confessionem meam. inmo habes il
lic ꝑsonam meam ubi confessionem meam. Quia cum ꝑ¬
sona mea aucc̾oritatem sine confessione non habeat:
Aucc̃oritas ÷ ꝑsone meȩ ipsa confessio. Dic gͦ eugłista d
nobis confesfesionem. dic fidem sumii apłi. hominem¬
ne tm̃ confessus iħm an dñi: Carnem in eo tm̃ dixerit. an
um cred̾e̾nt. quem confiterentur: ẽe̾ discipuli. Respõ¬
dit pͥmus apłs petrus. unꝰ utiq ꝓ omnib. Idem enim
uniꝰ hũ̾it responsio. qd̾ habebat omnium fides. S pͥmũ
docuit respondere. ut idem eẽt ordo responsionis: qͥ erat

Expanded text:
quia certum est quod nullus ostium regni intrare poquia certum est quod nullus ostium regni intrare poterit, nisi cui clauis a te in ecclesiis collocata reserarit. dio nem dominum debeamus. respondebis utique absque dubio: quid me consulis qualiter dominus confitendus sit, cum habeas qualiter ego sim ipse confessus? lege euangelium et non requires personam meam, cum habeas confessionem meam: immo illic habes ^ personam meam, ubi confessionem meam, quia, cum persona mea auctoritatem sine confessione non habeat, auctoritas est personae meae ipsa confessio. dic ergo, euangelista, dic nobis confessionem: dic fidem summi apostoli, hominemne tantum confessus sit Iesum an deum, carnem in eo tantum esse dixerit an dum crederent, quem confiterentur esse discipuli, respondit primus apostolorum Petrus, unus utique pro omnibus, idem enim unius habuit responsio quod habebat omnium fides, sed primum decuit respondere, ut idem esset ordo responsionis qui erat
Abbreviated transcription (Latin):
fidem. Disce et̾ne spei confessionem. habes tñ gͣnde sola¬
testimonium d̾s ñ refutauit accipere. Quod si auctoritas
tͥ forsan ꝑsone maiosis placet qͣnuis nulliꝰ displicere uł ꝑso¬
na uł sexus debeat. cui confessio sacͣmenti auct̾oritatem
nescit inminui. Interrogemꝰ tñ ñ incipientem aliquem
puerulum cuiu̾s institucio rudis: Aut feminam cuiꝰ fideᷤ
forsitan uideat᷑ incipiens. s sũmũ illum ⁊ int̾ discipulos
discipulum. ⁊ int̾ magistros magistrũ. qui romane ec¬
clesie gubernacłm regens sicut fidei hũit ita ⁊ sacer¬
dotis pͥncipatum. Dic nob̾ gͦ. dic nobis que sumꝰ pͥnceps
apłoꝵ petre. dic quemadmodum eccłe cred̾e dm̃ debe¬
ant. Eqũ ẽ enim ut doceas nos doet̾us ã dño. ⁊ aperias
nobis ianuam cuius clauem accepisti. Ex clude omnes¬
suffodientes celestem domum. ⁊ eos qui ꝑ adulti̾nas ca¬
uernas. ⁊ illicitos intrare aditus moliuntur auer

Expanded text:
fidem, disce aeternae spei confessionem. habes tamen grande solafidem, disce aeternae spei confessionem. habes tamen grande solaqua testimonium deus non refutauit accipere. Quodsi auctoritas tibi forsan personae maioris placet quamuis nullius displicere uel persona uel sexus debeat cui confessio sacramenti auctoritatem nescit inminui, interrogemus tamen non incipientem aliquem puerulum cuius institutio rudis, aut feminam cuius fides forsan uideatur incipiens, sed summum illum et inter discipulos discipulum et inter magistros magistrum, qui Romanae ecclesiae gubernaculum regens sicut fidei habuit ita et sacerdotii principatum. dic nobis ergo, dic nobis, quaesumus, princeps apostolorum Petre, dic quemadmodum ecclesiae credere deum debeant? aequum est enim ut doceas nos doctus a domino et aperias nobis ianuam cuius clauem accepisti. exclude omnsuffodientes caelestem domum et eos qui per adulterinas cauernas et inlicitos intrare aditus moliuntur auerte,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. cum ꝑsequentib porcionem. Qd gͦ hic iam qd̾ dici que
si potes. seƿara nẽ si uales iħm̃ ad̾o. crucifixum certe
a iudeis xp̃m negare non potes. s dñs maiestatis est
qui crucifixꝰ est. Ergo necesse ẽ aut xp̃m affixum ẽẽ.
in cruce deneges. aut dm̃ affixum ẽȩ fatearis. S forte
offendat de quod tam diu uł maxime pauli apłi testi¬
moniis loquor. satis mͥ est idoneꝰ quem elegit d̃s. Nec enĩ
erubesco eum fidei meȩ habere testem quem uoluit d̾s
mundi tociꝰ ẽe doct̾orem. S tñ ut adquiescam in hoc uo¬
luntati tue. qui hr̃e me forsan alios quoꝵ utar destimoni¬
is non arbitraris. audi ꝑfectum humane salutis. ⁊ sempit̾¬
ne beatitudinis sacͣmentum. ihem in eulgłio ꝓ̃dicantem.
Qd enim ait : Utiq dñe. ego credidi qr tu ei ^ filius d̾i ui
ui qui in hunc mundum uenisti. Disce a muliere uerã

Expanded text:
est cum persequentibus portionem. quid ergo est hic iam quod dici queaest cum persequentibus portionem. quid ergo est hic iam quod dici queasi potes: separa nunc, si uales, Iesum a deo. crucifixum certe a Iudaeis Christum negare non potes, sed dominus maiestatis est qui crucifixus est. ergo necesse est aut Christum affixum esse in cruce deneges aut deum affixum esse fatearis. Sed forte offendat te quod tamdiu unius uel maxime Pauli apostoli testimoniis loquor. satis mihi est idoneus quem elegit deus. nec enim erubesco eum fidei meae habere testem, quem uoluit deus mundi totius esse doctorem. sed tamen ut adquiescam in hoc uoluntati tuae, qui habere me forsan alios quorum utar testimoniis non arbitraris, audi perfectum humanae salutis et sempiternae beatitudinis sacramentum Martham in euangelio praedicantem. quid enim ait? utique, domine, ego credidi quia tu es Christus filius dei uiui, qui in hunc mundum uenisti. disce a muliere ueram
Abbreviated transcription (Latin):
Uides qͦd̾ sapĩa d̾i in mist̾io abscondita ⁊ ante secula p̾dest¬
uiata hil fuit incognita qui maiestatis dnm crucifixert̃:
his aut̃ cognita qui susceperunt : bñ aut̃ ĩ nust̾io abscõdi¬
tam dicit. d̾i fuisse sapĩam. quia nulliꝰ hoc unqͣm hominis
uel oculꝰ uidere. ił auris audire. uł cer potuit cogitare.
quod maiestatis dñs uł neͣsciturꝰ ẽet ex uirgine. uel uen¬
turꝰ in carne. uł omĩ afficiendꝰ pene.⁊ contumelie pas¬
habeant᷑ inter pͥncipes scłi. qui autẽ cognouerunt int̾
sapientes di. Non agnoscit gͦ dm̃ in carne natum qͥ negat.
Ergo ⁊ uos non agnoscitis qui negatis. s quodlibet faci¬
atis. quanilibet impie negetis. nos plus apło credimꝰ. Qid
locutum in apło certi sumꝰ. dñm maiestatis sino diuinꝰ
crucifixum a pͥncipib hꝰ scłi dicit. Tu negas.⁊ illi nega¬
bant᷑ se dm̃ crucifigere qui crucifigebant. Hñt gͦ qui
confitent᷑ cũ confitente apło partem. habeas tu necesse

Expanded text:
uod sapientia dei in mysterio abscondita et ante saecula praedestinata his fuit incognita qui maiestatis dominum crucifixerunt, his autem cognita qui susceperunt. bene autem in mysterio absconditam dicit dei fuisse sapientiam, quia nullius hoc umquam hominis uel oculus uidere uel auris audire uel cor potuit cogitare, quod maiestatis dominus uel nasciturus esset ex uirgine uel uenturus in carne uel omni afficiendus poenae et contumeliae pashabeantur inter principes saeculi, qui autem cognouerunt, inter sapientes dei non agnoscit ergo deum in carne natum qui negat.: ergo et uos non agnoscitis qui negatis. sed quodlibet faciatis, quamlibet impie negetis, nos plus apostolo credimus.locutum in apostolo certi sumus. dominum maiestatis sermo diuinus crucifixum a principibus huius saeculi dicit, tu negas: et illi negabant se deum crucifigere qui crucifigebant. habent ergo qui confitentur cum confitente apostolo partem: habeas tu necesse
Abbreviated transcription (Latin):
quod oculus non uidit nec auris audiuit. nec in cor ho¬
minis ascendit que preꝑauit d̾s his qui diligunt eum.
uides quã breuiter sermo apłicus qͣnta dixĩt: Sapi¬
entiam que sit diuino tect̾a nust̾io. ⁊ ande omnia scł̃a in
sanctoꝵ gła p̃destinata. atq iõ eam his tm̃ qui dm̃ sapiũt
ẽȩ cognitam. pͥncipiliꝰ aut̃ scłi huiꝰ penitꝰ ignotam. Causã
autem subdidit qua utr̃q qd dixerat conꝓbaret dicens. Si

Expanded text:
oculus non uidit nec auris audiuit nec in cor hominis ascendit, quae praeparauit deus his qui diligunt eum. uides quam breuiter sermo apostolicus quanta dixerit. sapientiam, quae sit diuino tecta mysterio et ante omnia saecula in sanctorum gloriam praedestinata, atque ideo eam his tantum qui deum sapiunt esse cognitam, principibus autem saeculi huius penitus ignotam. causam autem subdidit, qua utrumque quod dixerat conprobaret, dicens: si
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ nũc ⁊ ille qui tunc testatus ẽ: thomas apłs clamat. D̾s̃
incorpea denui. nec intract̾abilia tentaui. Non spm ma¬
nu tetigi. ut de eo tm̃ credar dixisse. d̾s̃ ẽ. Sp̃s enĩ iuxta
dñ mei uoeem dẽm carnem ⁊ ossa non ht̃. Ego corpus
dñi mei tetigi. Ego carnem ⁊ ossa palpaui. Ego digi¬
opiniones inter iħm ⁊ dm̃ nolo. ouiellere a se ip̃o dm̃
nneum nescio. fac eẽ ame: quisqͥs diuersa sentis. quis¬
quis diuersa loqueril. Ego aliud qͣm xͫ qͣ dm̃ ex̾ non
noui. hoc cum coaplis meis denui. Hoc eccłiis tradidi.
Aliud mens sana non sentit. Aliud fides sana ñ loqͥt᷑
diuelli a se diuinitas non potest. Et cum utiq qͥeqͥd
ait tu nc̃ heretice: Sufficiunt ue ħ testimonia fidei
ĩ sũme iufidelitati. an adhuc aliquid addendum est :
quondam erpostulabant iude᷑i. Signum de celo ĩ tu tͥ
tu dari postules : S petenti hoc tibi illud quod respon¬
sum tunc ilł ẽ. necesse ÷ responderi. Genaeratio pͣua ⁊

Expanded text:
am nunc tibi ille qui tunc testatus est Thomas apostolus clamat: incorporalia tenui nec intractabilia temptaui, non spiritum manu contigi, ut de eo tantum credar dixisse: deus est. spiritus enim iuxta domini mei dictum carnem et ossa non habet. ego corpus domini mei tetigi, ego carnem et ossa palpaui, ego digiopiniones inter Iesum et deum nolo, diuellere a se ipso deum meum nescio. facesse a me quisquis diuersa sentis, quisquis diuersa loqueris. ego aliud Christum quam deum esse non noui. hoc cum coapostolis meis tenui, hoc ecclesiis tradidi, aliud mens sana non sentit, aliud fides sana non loquitur, diuelli a se diuinitas non potest. et cum utique quidquais tu nunc, haeretice? sufficiuntne haec testimonia fidei etiam summae infidelitati, an adhuc aliquid addendum est? equondam expostulabant, signum tibi de caelo etiam tu dari postules? sed petenti hoc tibi illud quod responsum tunc illis est necesse est responderi: generatio praua et
Abbreviated transcription (Latin):
fid̾i. & gladiũ sp̃s qd̾÷ u̾bũ d̾i.Scilicae ut resurgens uetusti dra¬
conis caput id diuini sermonis gladiꝰ ⁊̃ nẽ ĩ nouis anguib secet.
qͥ pꝰ ĩ antiquis sempentib amputabuit. Nam c̃ idẽ hoꝵ error sit
qui illoꝵ fuit ꝓ de sectone istoꝵ hr̃i debae desectõ illoꝵ. Et quia
renascentes colubri pestiferos ĩ eccła dñi siatꝰ aguntꝰ. & tabes¬
cere quosdam sibilis suis faciũt uigenda÷ ꝓpt̾ nouas infirmitates
antiquis curatonib recens medela. ut ĩ si illud quod prius
actũ ⁊ ñ ualet ad langoris curatonẽ. hoc tñ qd̾ nẽ agimꝰ ua¬
leat ad languentiũ sanitatẽ dicis itaq qͥsqͥs es ille he̾tice qui
dm̃ ex uirgine natũ negas. mariam matrem dñi nr̃i ihu¬

Expanded text:
itus, quod est uerbum dei, scilicet ut resurgens uetusti I draitus, quod est uerbum dei, scilicet ut resurgens uetusti I draconis caput idem diuini sermonis gladius etiam nunc in nonis anguibus secet, qui prius in antiquis serpentibus amputauit. nam cum idem horum error sit qui illorum fuit, pro desectione istorum haberi debet desectio illorum, et quia renascentes colubri pestiferos in ecclesia domini flatus agunt et tabescere quosdam sibilis suis faciunt, iungenda est propter nouas infirmitates antiquis curationibus recens medella, ut etiam si illud, quod prius est, non ualet ad languoris curationem, hoc tamen, quod nunc agimus, ualeat ad languentium sanitatem. Dicis itaque, quisquis es ille, haeretice, qui deum ex uirgine natum negas, Mariam matrem domini
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a iu̾tas & pietate illa qͣd̾s adhoĩes uenire dignatꝰ ẽ. hu¬
manis errorib opitulet᷑ a qu ad ħ se uel maxĩe ĩ t̾ris atq
ĩ homine nasci uoluit: ut falsitati ampliꝰ locꝰ ee̾ ñ possit:¬
M̃ libello pͥmo q̃dam p̃misimꝰ
quib nouũ h̃etic̃ ex antiq heseos stirpib pullulare
approbemꝰ suffice̾ qͥdẽ ei ad excipiendam iuste
damp̃nationis sñam deb&e: pͥoꝵ ħ̾eticoꝵ iusta damt̾o. E c̃ easd
radices ħat: atq asdẽ serobib em̾gat satis iã ĩ auct̾orib suiꝰᷤ
hos male secuti st̃ bñ ꝯdempnau̾int. ut suffice̾ his habunde
tionib medelam. si corrigi neq̃unt: hñt ĩ suoꝵ dampnati¬
one snãm. Tam̃ ne p̃iudicio magis adu̾sũ eos qͣm iudiciguti
uelle existimem᷑ t ip̃am eoꝵ. ĩ mediũ pestiferã ꝓpositionẽ
uł pociꝰ blasphemantẽ am̃tiã ꝓferamꝰ. sumentes ĩ om̃ib scutũ

Expanded text:
ipsa ueritas, et pietate illa, qua deus ad homines uenire dignata est, huipsa ueritas, et pietate illa, qua deus ad homines uenire dignata est, humanis erroribus opituletur, quia ad hoc se uel maxime in terris atque in homine nasci uoluit, ut falsitati amplius locus esse non possitm libello primo quaedam praemisimus, qui bus nouum haereticum ex antiquae haereseos stirpibus pullulare adprobaremus, sufficere quidem ei ad excipiendam iustae damnationis sententiam debet priorum haereticorum iusta damnatio, quia, cum easdem radices habeat atque isdem scrobibus emergat satis iam in auctoribus suis ixime ante hos male secuti sunt, bene condemnauerint, ut sufficere his abunde tionibus medellam, si corrigi nequeunt, habent in suorum damnatione sententiam. tamen ne praeiudicio magis aduersum eos quam iudicio uti \' uelle existimemur, ipsam eorum in medium pestiferam propositionem uel potius blasphemantem amentiam proferamus, sum
Abbreviated transcription (Latin):
cathosicoꝵ om̃iũ fidẽ. & om̃s affricani ep̃i unde sebe¬
bat & om̃s gallicani ad qͦs seͥbebat: ꝯꝓbauert̃. Neq
ulsꝰ adhuc omnino extiait. cͥ fides ħ sñ infidelitatis eri¬
mine displicer&. Q ꝓfesse impietatis ẽ ꝓbata negare pie¬
tatem. Suffice̾ gͦ solꝰ nẽ ad ꝯfutadam ħesim leb̾et ꝯsesꝰ
om̃iũ ꝙ indubitate u̾itatis manibestatio ẽ. auet̾oritas¬
hoc sentirẽ nitat᷑. huiꝰ a pͥma statĩ fronde ñ tã sit audiẽ¬
da assertio: ꝗͣ dampnanda ꝑu̾sitas: ꝙ p̃iuidiciũ fec̾it
dampnatonis exib&: qͥ iudiciũ uniu̾sitatis inpugnat.
&e̾ audientie socũ ñ h̃t: qͥ acu̾̃ctis statuta conuellit
Acper hoc suffice̾ eiꝰ id solũ ꝯuenit ad snãm dampnado¬
tes ⁊ disputationis curatione corrigi. ꝗͣ censure seiu̾tate
pociꝰ eoꝵ det sc̃e fidi̾ testimoniũ ꝙͣ dampnat̾o iuste seu̾tatis
exemplum. Adsit tm̃ disputatiõi ac sermonie dese habitao

Expanded text:
catholicorum omnium fidem, et omnes Africani episcopi, unde scribebat, et omnes Gallicani, ad quos scribebat, comprobaverunt. Neque ullus adhuc omnino exstitit cui fides haec sine infidelitatis crimine displiceret, quia professio impietatis est, probatam negare pietatem. Sufficere ergo solus nunc ad confutandam haeresim deberet consensus omnium, quia indubitatae veritatis manifestatio est auhoc sentire nitatur, hujus prima statim fronte non tam sit audienda assertio, quam damnanda perversitas: quia praejudicium secum damnationis exhibet qui iudicium uniuersitatis impugnat, et audientiae locum non habet qui a cunctis statuta conuellit. ac per hoc sufficere ei etiam id solum conuenit ad sententiam damnatiotes disputationis curatione corrigi quam censurae seueritate potius eorum det sanctae fidei testimonium quam damnatio iustae seueritatis exemplum. adsit. tantum disputationi ac sermoni de se habito
Abbreviated transcription (Latin):
ad id potuerat uoluntas diuina suffice̾. Si enĩ ad fabrican¬
dos celos fundandam t̾ram creandum mare. sedes demq
&̾ thronos. ⁊ angłos. ⁊ archangłos. ⁊ pͥncipatꝰ. ⁊ potestates si
ad creandam postremo om̃em celestem miliciam. ⁊ ad illa
innum̾a diuinoꝵ exercituũ miliũ milia. Sola sibi tm̃ uo-
suntas dĩ imꝑiũq suffecit. qr ip̃e dix̾ q fc̃a st̃ ip̃e manda¬
uit & creata st̃: cur id ad ꝯceptionẽ ut tu ais uniꝰ hõĩs
parũ uisũ÷. qd satis ad ꝓcͤationẽ diuinoꝵ omniũ fuit. &¬
id potentia ac maiestas d̾i ĩ ortu uniꝰ uifantuli parũ cre¬
didit : qd̾ ad ꝯditionẽ t̾renoꝵ om̃iũ celestiũq suffecit:
donante & nasci nͥ se illabende ñ pot̾at. ẽt ĩo archangłs suꝑuẽ¬
tam ĩ uirginẽ maiestatẽ sacram indicabat. uidelicet ut
qu agitanda res ꝑ humanũ officiũ ñ ualebat ipsiꝰ affuta̾m

Expanded text:
ad id potuerat aut uoluntas diuina sufficere. si enim ad fabricanad id potuerat aut uoluntas diuina sufficere. si enim ad fabricandos caelos, fundandam terram, creandum mare, sedes denique et thronos et angelos et archangelos et principatus et potestates, si ad creandam postremo omnem caelestem militiam et ad illa innumera diuinorum exercituum milium milia sola sibi tantum uoluntas dei imperiumque suffecit, quia ipse dixit, et facta sunt: ipse mandauit, et creata sunt, cur id ad conceptionem, ut tu ais, unius hominis parum uisum est, quod satis ad procreationem diuinorum omnium fuit, et id potentia ac maiestas dei in ortu unius infantuli parum credidit, quod ad conditionem terrenorum omnium caelestiumque suffecit? donante et nasci nisi se inlabente non poterat. et ideo archangelus superuenturam uirgini maiestatem sacram indicabat, uidelicet ut, quia agi tanta res per humanum officium non ualebat, ipsius adfuturam
Abbreviated transcription (Latin):
rtꝰ altissimi obunbͣbit tͥ Pulcherrime loquẽs angłs diui¬
nitate u̾boꝵ maiestatẽ diuini oꝑis explicauit. Sp̃s .i. sẽs
uirginis int̾iora sanctificans ⁊ ĩ his potentia diuinitatis
sue spirans. humane se inseruit mise uit ꝙ nate᷑. atq id
qd̾ alienũ a se fuerat sicũ fec̃ uircute id fua .s. ac maiesta¬
te p̃sumens. ac ne ad introitũ diuinitatis humana fortas¬
se infirmitas ñ subsiste̾t. uen̾andam omnib uirginẽ uirtꝰ¬
artissimi roborauit. ut corꝑcam imbecillitatẽ circũfusa ũ¬
bre sue ꝓtectione firmaret. & ad ꝯsũmandũ ꝯceptus sacri
in enarrabile sacramentum. humana infirmitas ñ defice̾t
qͣm diuina obibratio sustine̾t. Sp̃s gͦ inqͥt sc̃s ueniae in
te ꝙ uirtꝰ aliissimi obunbͣbit tͥ. Si nasciturꝰ itaq de sc̃a uͥi¬
gine hõ tm̃mͦ solitariꝰ erat. quid tanto agebat᷑ sacri aduent̾ꝰ
nuntio. qiuid tanto diuinitatis ip̃iꝰ apparatu:Si utiq hõ

Expanded text:
rtus altissimi obumbrabit tibi. pulcherrime loquens angelus diuinitate uerborum maiestatem diuini operis explicauit. spiritus enim sanctus uirginis interiora sanctificans et in his potentiam diuinitatis suae spirans humanae se inseruit miscuitque naturae atque i quod alienum a se fuerat, suum fecit, uirtute id sua scilicet ac maiestate praesumens. ac ne ad introitum diuinitatis humana fortasse infirmitas non subsisteret, uenerandam omnibus uirginem uirtaltissimi roborauit, ut corpoream inbecillitatem circumfusa umbrae suae protectione firmaret et ad consummandum conceptus sacri inenarrabile sacramentum humana infirmitas non deficeret, quam diuina obumbratio sustineret. spiritus ergo inte, et uirtus altissimi obumbrabit tibi. si nasciturus itaque de sancta uirgine homo tantummodo solitarius erat, quid tanto agebatur sacri aduentus nuntio? quid tanto diuinitatis ipsius apparatu? si utique ho
Abbreviated transcription (Latin):
gemꝰ. Nec qͣi ꝑ gͣdꝰ & tpr̃a ꝓficientem ĩ dm̃. alt̾iꝰ statꝰ añ
resurrectonẽ altiꝰ pꝰ resurrectionẽ fuisse dicamꝰ. s eiꝰd̃
semꝑ plenitudinis atq uirtutis. Et itẽ paulopꝰ. S qu u̾¬
bũ dĩ ĩ homuiẽ dignant̃ hominẽ suscipiendo descendit
&e ꝑ susc ept̾o̾nem d̾i hõ ascendit ĩ u̾bũ. totꝰ d̾s u̾bum
factꝰ ẽ. totꝰ ho. Non enĩ d̾s pat̾ hõ fc̃s ẽ nec sp̃s sẽs. s u¬

Expanded text:
 status ante resurrectionem, alterius post resurrectionem fuisse dicamus, sed eiusdem semper plenitudinis atque uirtutis. et item paulo post: sed quia uerbum dei in hominem dignanter hominem suscipiendo descendit et per susceptionem dei homo ascendit in uerbum, totus deus uerbum factus est totus homo. non enim d
Abbreviated transcription (Latin):
solitariũ hominẽ natum e̾e ꝯtendit. id̾ se om̃ino dic̾e qd̾¬
ƿelagii aniste añdixert. Et ꝯsequẽs errori suo e̾ȩ ut qͥ utiq
se hoĩes sñ peccato posse ẽe blasphem&. Nec necessariã
qͦ exemplo illiꝰ dicant redemptionẽ dñi fuisse c̃ ad celes¬
te regnũ suo tantũ hoĩes nisu ut aiũt ualeant ꝑuenire¬
&e scͥptis siuis cãs illoꝵ asserit. Quod subtilit̃ his uł ut uerius
dixĩm subdole parcinat᷑. & consanguinee sibi ĩpbitati ĩybo suffra¬
tilentiũ sƿinaꝵ stirꝑe descend̾a̾nt diuina ope iã ac piecate
diximꝰ institucione uł pociꝰ pͣuita descendens. apd̃ gallias asser¬
tor p̃dicte heseos aut int̾ pͥmos aut int̾ maximos fuit ã nob̾
ãmonitꝰ a d̾o em̃datꝰ Ille. male ꝯceptã ꝑsuasionẽ magnifice
S̾mdauit ut ñminꝰ pene ãmiranda sit correctõ illiꝰ: qͣm illesa

Expanded text:
solitarium hominem natum esse solitarium hominem natum esse Pelagianistae ante dixerunt: et consequens errori suo esse, ut qui utique se homines sine peccato posse esse blasphemet: nec necessariam quoque exemplo illius dicant redemptionem Domini fuisse, cum ad coeleste regnum suo tantum homines nisu ut aiunt valeant pervenireet scriptis suis causas illorum asserit, quod subtiliter his uel ut uerius dixerim subdole patrocinatur et consanguineae sibi improbitati improbo suffratilentium spinarum stirpe descenderant, diuina ope iam ac pietate diximus institutione uel potius prauitate descendens apud Gallias assertor praedictae haereseos aut inter primos aut inter maximos fuit, a nobis admonitus, a deo emendatus ita male conceptam persuasionem magnifice condemnauit, ut non minus paene admira
Abbreviated transcription (Latin):
dam solitariũ hominem iħm xp̃m sine ulla peccati
contagione uixiłe. eo ꝓgressi st̃ homines ut assere¬
rent si uelint sine peccato ẽẽ posse. Consequens enĩ
possent. quicquid ille homo solitarius sine. consoreio
Si eẽ potuiss&. Ac sic nullam facerent iit̾ om̃em
possit quod xp̃e studio ac labore meruiss&. Quo fac¬
fum est ut in maiorem quoq ac monstrusiore̾. in¬
ri redemptionem s ad prebenda bonoꝵ actuumi
exempla uenisse. iudelieet ut disciplinam eius se¬
quentes homines dum ꝑ eandem uiam uirtutis
inced̾e̾nt: ad eadem uirtutum p̃mia ꝑuenirent. E uacu¬
andes qͣntũ ĩ ip̃is fuit omne sacri aduentꝰ donũ. Omnem
diuine redemptionis gram cũ idem dice̾nt hoibs consẽ¬
qͥ posse uiuendo. qd̃ p̃stitiss ds̃ ꝓ humana salute moriẽ
unctionis mist̾io. alt̾m m̾ito passionis. Unde adu̾tit no¬
ius nc̃ iam ñ noue ħeseos actor qͥ dñm saluatorẽq nr̃m

Expanded text:
idam solitarium hominem legum Christum sine ulla peccati idam solitarium hominem legum Christum sine ulla peccati contagione uixisse eo progressi sunt, ut adsererent homines, si uelint, sine peccato esse posse consequens enim possent, quidquid ille homo solitarius sine consortio dei esse potuisset, ac sic nullam facerent inter omnem possit, quod Christus studio ac labore meruisset. Quo factum est, ut in majorem quoque ac monstruosiorem inri redemptionem, sed ad praebenda bonorum actuum exempla venisse; videlicet ut disciplinam ejus sequentes homines, dum peincederent, ad eadem uirtutum praemia peruenirent: euacuantes, quantum in ipsis fuit, omne sacri aduentus donum, omnem diuinae redemptionis; gratiam, cum idem dicerent homines consequi posse uiuendo, quod praestitisset deus pro humana salute moriendunctionis mysterio, alterum merito passionis. unde aduertit nouus nunc iam non nonae haereseos auctor, qui dominum saluatoremque nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ad di postea honorem potest̃atemq ꝑuerit huma¬
ni miti non diuine asseruit fuisse nature. Ac ꝑ hoc
eum ditatem ipãm. ñ ex ꝓprietate unite sibi diuinitatis
semꝑ Hũisse. s postea ꝓ premio laboris passionis ꝙ mĩisse.
Cum utiq cdominum saluatorem q nr̃m ñ dm̃ natũ
s a do blasphemaret assumptum confinis .s. huic hesi
que nẽ extitit. & quasi g̾mana & consanguinea q̃ꝙ tam
hebionitis qͣm his recentib. ꝯsentanea tẽp̃r qͥdem fuit
unt utrosq media. s utrisq tñ ꝑuersitate coniuncta.
dinit quamius ñ nulla alia his q̃ iam diximꝰ ꝯsimi
lia s longũ est uniu̾sa memorare. ⁊Ieꝙ enĩ nẽ ad
dicend cõmemorationem p̃t̾itoꝵ. s confutationem
nouoꝵ sumpsimꝰ. Illud sane unũ pret̾eund̾ ñ arbie¬
mui. qd peculiare ac ꝓpriũ supͣdicte illius heseos q̃ ex
pelagiano errore descend̾at fuit. Quod dicentes ꝗu¬

Expanded text:
quod ad dei postea honorem potestatemque peruenerit, humaquod ad dei postea honorem potestatemque peruenerit, humani meriti, non diuinae asseruit fuisse naturae, ac per hoc eum deitatem ipsam non ex proprietate unitae sibi diuinitatis semper habuisse, sed postea pro praemio laboris passionisque meruisse, cum utique dominum saluatoremque nostrum non deum natum, sed a deo blasphemaret adsumptum, confinis scilicet huic haeresi quae nunc extitit et quasi germana et consanguinea, quaeque tam Hebionitis quam his recentibus consentanea tempore quidem fuit inter utrosque media, sed utrisque tamen peruersitate coniuncta. sint quamuis eius nonnulla alialia: sed longum est uniuersa memorare. neque enim nunc ad dicendum commemorationem praeteritorum, sed confutationem nouorum sumpsimus. Illud sane unum praetereundum non arbitramur, quod peculiare ac proprium supra dictae illius haereseos quae ex Pelagiano errore descenderat fuit, quod dicentes qu
Abbreviated transcription (Latin):
uersam tñ a se ꝯtendit. admittens similitudinem exclu¬
dens parilitatem. Machedomꝰ quoq in remediabili ĩ
reus docius diuinitatis fuit. qr ledi in trinitate nĩ po¬
test: sine tocius trinitatis inuiria. Photinus ã quãuis
ihm qui ex uirgine natus ẽ. dm̃ dixit. male tñ eũ pͥn¬
cipio hominis pͥncipium dĩ ẽę confinxit. Apollo naris
uͦ hominẽ unitũ d̾õ inconsid̾ate intelligens humanã
eũ ñ habuisse animam: male credidit. qr ñ minoris
est. Ita singłi ex dissimilitudine heseon hesi ꝓcreantes
om̃is quidem a se diuersa s om̃s tñ fidĩ aduersa sense
sam ex maxima belgarum urbe conspeximꝰ certier¬
roris. incerti nominis. q cũ recenti capite ex antiqͣ
hebionitarũ stirpe surrexit. Bubium ãmodũ ẽ antiq̃
magis dici an recens debeat Noua enĩ assertorib s
uetusta errorib fuit. Solitarium qͥppe hominem do

Expanded text:
uersam tamen a se contendit, admittens similitudinem, excluuersam tamen a se contendit, admittens similitudinem, excludens parilitatem. Macedonius quoque inremediabili in reus totius diuinitatis fuit, quia laedi in trinitate aliquid non potest sine totius trinitatis iniuria. Photinus autem quamuis Iesum qui ex uirgine natus est deum dixerit, male tamen cum principio hominis principium dei esse confinxit. Apollinaris uero hominem unitum deo inconsiderate intellegens humanam eum non habuisse animam male credidit, quia non minoris est. ita singuli ex dissimilitudine haereseon haeresin procreantes omnes quidem a se diuersa, sed omnes tamen fidei aduersa sensersam ex maxima Belgarum urbe conspeximus, certi erroris, incerti nominis, quia, cum recenti capite ex antiqua Hebionitarum stirpe surrexerit, dubium admodum est antiqua magis dici an recens debeat. noua enim assertoribus, sed uetusta erroribus fuit. solitarium quippe hominem dom
Abbreviated transcription (Latin):
emersit. hinc .i. ebionite. hinc sabelliani. hinc arria¬
ni. hinc deniq eunomiani. & machedoniani. hĩc pho¬
tinaci. & apollinariste cet̾iq eccłaꝵ uepres. ⁊ euecan¬
tes bone fidi frugẽ tribuli pullularũt. Quoꝵ pͥmus
hebion. dũ incarnationẽ dñicam nimis alłerit.
diuinitatis eam ꝯiunctõnẽ nudauit. Sabellii autem
post ħc ex dissimilitudine heseos suꝑioris scisma ꝓrũ¬
pens. dũ ĩ patre ac filio & spũ sc̃o distantiam nullã
ẽe ꝯtendit. sacram ⁊ inestabilem trinitatẽ qͣntũ
quantũ in ip̃o fuit plasphemie confusione ꝑmiscuit. Se¬
cuta ẽ. deinde hunc quem diximꝰ arriane ꝑuersitatis
impietas. que ne uideret᷑ sacras miscere ꝑsonas. diuer¬
sas ẽẽ dixit. atq dissimiles in trinitate sub̾as. Cuno¬
mius aut̃ pꝰ hũc quidem s eiusdem amod̾ prauitatis. si¬
cet similem sibi diuinam ẽȩ asseruerit trinitatẽ. di¬

Expanded text:
emersit. hinc enim Hebionitae, hinc Sa.belliani, hinc Arriaemersit. hinc enim Hebionitae, hinc Sa.belliani, hinc Arriani, hinc denique Eunomiani et Macedoniani, hinc Photiniaci et Apol?? ceterique ecclesiarum uepres et enecantes bonae frugem tribuli pullularunt. quorum primus Hebion, dum incarnationem dominicam nimis asserit, diuinitatis eam coniunctione nudauit. Sabelli autem post hunc ex dissimilitudine haereseos superioris schisma prorumpens dum in patre ac filio et spiritu sancto distantiam nullam esse contendit, sacram et ineffabilem trinitatem, quantum in ipso fuit, blasphema confusione permiscuit. secuta est deinde hunc quem diximus Arrianae peruersitatis impietas, quae, ne uideretur sacras miscere personas, diuersas esse dixit atque dissimiles in trinitate substantias. Eunomius autem post hunc quidem, sed eiusdem admodum prauitatis, licet similem sibi diuinam esse asseruerit trinitatem, di
Abbreviated transcription (Latin):
nas imꝓbe fec̃ditatis exureret tandem parturit̾o mõs¬
truosa cessaret. Ita gͦ ĩ h̾eses in eccłus illiꝰ ꝙͣ poetaꝵ¬
m̃ta finrert̃. Hydre similitudinẽ geru̾t. Et iste enĩ
adu̾sũ nos linguis feralib sibilant. & iste uirus leta¬
le iaciunt. ⁊ iste sect̃is capitib renasꝯt᷑. S qr resur¬
gente morbo ñ debet cessare medicina. & qͣnto maior
fu̾it egͥtudo tanto instantior debet ẽę curat̾o: potẽs
fitas finxit. hoc ĩ eccłaꝵ bellis iu̾tas ꝑagat. & ignitꝰ
scĩ sp̃s gladiꝰ. ita ĩextinguenda nouella heresi. om̃s
penitus medullas ꝑnitiose gen̾at̾onis exurat: ut tã¬
dem ꝓdigiosa fecunditas e̾ morientib uenis parere
desistat. Non noua enĩ st̃ ħ ĩ eccliis monstruosi semi¬
nis g̾mina. Semꝑ has dñici agri seges lappas sentes¬
q dolerauit. ⁊ assiduũ ĩ ea suffocatricis ⁊ iranie g̾men

Expanded text:
nas improbae fecunditatis exureret, tandem parturitio monsnas improbae fecunditatis exureret, tandem parturitio monstruosa cessaret. ita ergo etiam haereses in ecclesiis illius quam poeata. finxerunt hydrae similitudinem gerunt. et istae enim aduersum nos linguis feralibus sibilant, et istae uirus letale iaciunt, et istae sectis capitibus renascuntur. sed quia resurgente morbo non debet cessare medicina, et quanto maior fuerit aegritudo, tanto instantior debet esse curatio, potens sitas finxit, hoc in ecclesiarum bellis ueritas peragat, et ignitus sancti spiritus gladius ita in extinguenda nonella haeresi omnes penitus medullas perniciosae generationis exurat, ut tandem prodigiosa fecunditas emorientibus uenis parere desistat. Non noua enim sunt haec in ecclesiis monstruosi seminis germina. semper has dominici agri seges lappas sentesque tolerauit et assiduum in ea suffocatricis zizaniae germen