comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illo. Instructꝰ gͦ ꝑiculo
priori. cautius loqui
cũ dño quẽ bene didi¬
se sufficit . De frater¬
ni quidem cordis occul¬
tis nichil ꝓrsus audoe
diffinire. de sui autẽ
amoris integritate non
suimae solius. sed ce ipsius
qui interrogabat dnĩ
destimonium pandit & iã
inquiens: Dñe tu scis :¬
quia amo te . O quam
fel ix &e pura conscientia
que conditori suo cuiris
mida o culis & aꝑta
nouit omĩa dicere non
metuit. dnẽ tu scis : quia
amo te. Quã casta ac scã
anima que & suã cogita¬
tionem dño Patere non
dubitat. & se nil al iud
quam ea qua dñs ad pro¬
bat cogitare non ignorat.
Ande bene in apocalipsi
scõꝵ corda fialis aureis
comparantur dicente io¬
hanne: E habebant sin¬
guli eytharas &e fialas
aureas plenas odoramen¬
toꝵ : quȩ sunt orationes
scõꝵ.: E tharas qu ippe
aureas habent electi.
qͥa om̃ĩs eoꝵ sermo omẽ
quod de illoꝵ actibꝰ ad no¬
ticiam ꝓximoꝵ fama
uulgante ꝑsonuerit pu¬

Expanded text:
illo. Instructus ergo periculo illo. Instructus ergo periculo priore cautius loqui cum Domino, quem bene didise sufficeret. De fraterni quidem cordis occultis nil prorsus audet definire; de sui autem amoris integritate non suimet solius, sed et ipsius qui interrogabat Domini testimonium pandit etiam inquiens: Domine, tu scis quia amo te. O quam felix, et pura conscientia, quae Conditori suo, cujus nuda oculis et aperta omnia novit, dicere non metuit, Domine, tu scis quia amo te! Quam casta et sancta anima, quae et suam cogitationem Domino patere non dubitat, et se nil aliud quam ea quae Dominus approbat cogitare non ignorat! Unde bene in Apocalypsi sanctorum corda phialis aureis comparantur, dicente Joanne: Et habebant singuli citharas, et phialas aureas plenas odoramentorum, quae sunt orationes sanctorum. Citharas quippe aureas habent electi, quia omnis eorum sermo, omne quod de illorum actibus ad notitiam proximorum fama vulgante personuerit, pu
Abbreviated transcription (Latin):
tis iudicare : in dubus
maxime rebus. & qua
tate gerantur : inspice¬
re nequimus: Ham de
aꝑtis frm̃ erratibus.
non solum potestatem
sed & preceptum iudi¬
candi ut corrigantur
habemꝰ dicente dño:
Si peccauerit frͣ tuus
in crepa illũ: Ee si peni¬
tentiam egerit : dimit¬
te illi: Ambigua aut̃
eoꝵ gesta & quȩ quam¬
libae partem interpre¬
tari possunt: diuino
potiꝰ examini reserua¬
ri iubemur: Dicit
namq apł̃s: Nolite an¬
te tempus iudicare.
quo adusq ueni& dñs
qui & illuminabit abscon¬
dita tenebrarũ. & ma¬
nifestabit consilia cordi¬
um. Siquidem & ipse
petrus idcirco se in hac
dñica in terrogatione
cautiꝰ respondendo coi¬
bet: quia meminit
se pridem imminente
eiꝰ passione plus sibi
constantie tribuisse
quã haberae: spondendo
uidelicae se ẽe paratũ
& in carcerẽ & in mortẽ
ire cum illo : qui necdũ
erat idoneus instante
ꝑiculo. saltim confiteri.
quia nossae illũ uł qͥa
fuiss&e aliquando cum

Expanded text:
tis judicare, in dubiis tis judicare, in dubiis maxime rebus, et  Atate gerantur, inspicere nequimus. Nam de apertis fratrum erratibus, non solum potestatem, sed et praeceptum judicandi ut corrigantur habemus, dicente Domino: Si peccaverit frater tuus, increpa illum: et si poenitentiam egerit, dimitte illi . Ambigua autem eorum gesta, et quae in quamlibet partem interpretari possunt, divino potius examine reservare jubemur. Dicit namque Apostolus: Nolite ante tempus judicare, quoadusque veniat Dominus, qui et illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit consilia cordium . Siquidem et ipse Petrus idcirco se in hac Dominica interrogatione cautius respondendo cohibebat, quia meminit se pridem imminente ejus passione plus sibi constantiae tribuisse quam haberet, spondendo videlicet se esse paratum et in carcerem et in mortem ire cum illo, qui necdum erat idoneus instante periculo saltem confiteri quia nosset illum vel quia fuisset aliquando cum
Abbreviated transcription (Latin):
dr di gr̃a Et ꝓptea rec
amore suo requiritur
liquido cunctis ostenda¬
tur. hoc qđ maiori pre
cetis obedientia dñi ius¬
sis obsequitur : qđ arden¬
tiori illum caritate am¬
plectitur. non humani
meriti sed muneris esse
diuini: Inde & apłs¬
paulus eadem grã confor¬
qͥ datus est nobis. Qui
ergo cęt̾is flagrantius
dm amare ꝓbatur . filiꝰ
ioħis cognominatur : qͥa
nimirum uirtus eiꝰdem
girte & circũspecte desti
ri cũ dño sciscitante:
an se plus aliis diligerae
non est ausus respondere
tu scis qͥa amo te plus
his : sed temperata ac
simplici uoce & iã in qͥt
dñe : tu scis qͥa amo te
Quod est aꝑte dicere.
gro corde diligi. Quã
uero te alu diligant
michi quidem ignotũ.
sed tibi sunt omĩa nota:
Cuiꝰ cautela responsio¬
nis. nr̃e ꝓfecto est institu¬
dio loquutionis simul &
cogitationis : ut uidelica
eius exemplo discamus
minꝰ de nr̃ȩ conscientiȩ
puritate prefumere .
minus temere de fra¬
terne conscientiȩ occul¬

Expanded text:
r Dei gratia: et propterea rectum de amore suo requiritur, liquido cunctis ostendatur, hoc quod majore prae caeteris obedientia Domini jussis obsequitur, quod ardentiori illum charitate amplectitur, non humani meriti, sed muneris esse divini. Unde et aposPaulus eadem gratia conforqui datus est nobis . Qui ergo caeteris flagrantius Dominum amare probatur, filius Joannis cognominatur, quia nimirum virtus ejusdem aute et circumspecte testim, cum, Domino sciscitante an se plus aliis diligeret, non est ausus respondere, Tu scis quia amo te plus his, sed temperata ac simplici voce, Etiam, inquit, Domine, tu scis quia amo te. Quod est aperte dicere:  integro corde diligo: quantum vero te alii diligant, mihi quidem ignotum, sed tibi omnia sunt nota. Cujus cautela responsionis nostrae profecto est institutio locutionis simul et cogitationis, ut videlicet ejus exemplo discamus minus de nostrae conscientiae puritate praesumere, minus temere de fraternae conscientiae occul
Abbreviated transcription (Latin):
uptias quippe dñs abiit: quia resur
uertitur: cum nobis iam ꝑiudiciũ
manifestatur. Bene aũt deseruis ex¬
pectantib sub ditur. Ut cum uenerit
et pulsauerit: cumfestim aꝑiant ei.
Uenit quippe: cum adiudicium ꝓperat.
pulsat uero: cum iam ꝑegritudinis
molestias esse mortem uicinã desig¬
nat. Cui cumfestim aꝑimus si hunc
cum amore suscipimus. Aꝑire enĩ ui¬
dici pulsanti non uult: qui exire de
corpore trepidat. et uidere eum quem
comptempsisse se meminit iudicem
formidat. Qui aũt desua spe et oꝑatio¬
ne securus est. pulsanti confestim aꝑit
quia letus iudicem sustinet: et cũ tẽpꝰ
ꝓpinque mortis agnonerit: degła retͥ¬
butionis hilarescit. Unde et ꝓtinus
subditur. Beati sunt serui illi: quos
cum uenerit dñs inuenerit uigilan¬
tes. Uigilat: qui ad aspectum ueri lu¬
minis mͣtis occulos aꝑtos tenet. Uligi

Expanded text:
uptias quippe Dominus abiit, quia resurguptias quippe Dominus abiit, quia resurgvertitur, cum nobis jam per judicium manifestatur. 3. Bene autem de servis exspectantibus subditur: Ut cum venerit et pulsaverit, confestim aperiant ei. Venit quippe Dominus cum ad judicium properat, pulsat vero, cum jam per aegritudinis molestias esse mortem vicinam designat. Cui confestim aperimus, si hunc cum amore suscipimus. Aperire enim judici pulsanti non vult, qui exire de corpore trepidat, et videre eum quem contempsisse se meminit judicem formidat. Qui autem de sua spe et operatione securus est, pulsanti confestim aperit, quia laetus judicem sustinet; et cum tempus propinquae mortis agnoverit, de gloria retributionis hilarescit. Unde et protinus subditur: Beati sunt servi illi, quos cum venerit dominus, invenerit vigilantes. Vigilat qui ad aspectum veri luminis
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa ur̃a bona. et glorificent patrem ues¬
trũ qui in celis est. Duo aũt sũt que u¬
bentur. & lũbos restringere. et lucernas
tenere: ut et munditia sit castitatis in
corpore: et lumen ueritatis inoꝑatione.
Redemptoriet eñĩ nr̃o unum sine altero
placere nequaqͣm potest: si aut is qui bo¬
na agit ad huc luxurie inquinamenta
non deserit: aut is qui castitate p̾minet
nec dum se bona oꝑa exercet. Nec castitas
ergo magna est sine bono oꝑe: nec opus
bonũ est aliquid sine castitate. Sed et
siutrũq agitur: restat ut quisquis il¬
le est. spe ad suꝑnã patriam tendat. ne
quã se auitiis promundi huius ho¬
nestate contineat. Qui et si quedam
bona aliquando ꝓhonestate inchoat:
in eius tam̃ intencione non debet ꝑma¬
nere ÷ nec ꝑbona oꝑa p̾sentis mũdi glo¬
riam querere: sed totam spem inredẽ¬
ptoriasui aduentum constituat. Un¬
de et ꝓtinus subditur. Et uos similes
hominibus expectantib dñm suum:
quando reuertatur anuptiis. Adn¬

Expanded text:
ra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Duo autem sunt quae jubentur, et lumbos restringere, et lucernas tenere, ut et munditia sit castitatis in corpore, et lumen veritatis in operatione. Redemptori etenim nostro unum sine altero placere nequaquam potest, si aut is qui bona agit adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquod sine castitate. 2. Sed et si utrumque agitur, restat ut quisquis ille est spe ad supernam patriam tendat, et nequaquam se a vitiis pro mundi hujus honestate contineat. Qui etsi quaedam bona aliquando pro honestate inchoat, in ejus tamen intentione non debet permanere, nec per bona opera praesentis mundi gloriam quaerere, sed totam spem in Redemptoris sui adventum constituat. Unde et protinus subditur: Et vos similes hominibus exspectantibus dominum suum, quando revertatur a nuptiis. Ad n
Abbreviated transcription (Latin):
poralis uite prouidentia incerta co¬
gitare terrenarum rerum uos cura
non aggrauet. Quantis libet eni au¬
ri et argenti molibus circũdetur. qui¬
bus libet preciosis uestibus indnat᷑
caro: quid est aliud quam caro: Uo¬
lite ergo attendere quid habetis:
Si eñi fenum popłs non est: ubi
sũt illi qui ea que hodie colimus.
uobiscum transacto anno beati fe¬
licis natalicia cęlebrauerũt: O quã¬
ta et qualia de p̾sentis uite ꝓuisio
ne cogitabant. Sed subripiente mor¬
tis articło. repente in his que p̃uide¬
re nolebant in uenti sũt: et cuncta
simul temporalia que congregata
quasi stabiliter tenere iudebantur.
amiserut. Siergo transacta mul¬
titudo generis humani ꝑnatiui¬
tatem uiruit in carne: ꝑmortem
aruit inpuluerem: iudelicet femu
fuit. Quia igitur momentis hore
ni oꝑis mercede teneantur. Audi¬
te quid sapiens salomon dicat.
Quod cũq potest manus tua fa¬
cere ilistanter oꝑare: quia nec opꝰ¬

Expanded text:
poralis vitae providentia incerta coporalis vitae providentia incerta cogitare. Terrenarum rerum vos cura non aggravet. Quantislibet enim auri et argenti molibus circumdetur, quibuslibet pretiosis vestibus induatur caro, quid est aliud quam caro? Nolite ergo attendere quid habetis, Si enim fenum populus non est, ubi sunt illi qui ea quae hodie colimus nobiscum transacto anno beati Felicis natalitia celebraverunt? O quanta et qualia de praesentis vitae provisione 1485 cogitabant, sed, subripiente mortis articulo, repente in his quae praevidere nolebant inventi sunt, et cuncta simul temporalia quae congregata quasi stabiliter tenere videbantur amiserunt. Si ergo transacta multitudo generis humani per nativitatem viruit in carne, per mortem aruit in pulvere, videlicet fenum fuit. Quia igitur momentis suis horae ni operis mercede teneantur. Audite quid sapiens Salomon dicat: Quodcunque potest manus tua facere, instanter operare, quia nec op
Abbreviated transcription (Latin):
p̃missa similitudine etiã exortacio
sub infertur: cũ dicitur. Et uos esto¬
te parati: quia qua hora non putis ta
filius hominis ueniet. Nesciente
enĩ patre familias furdomum ꝑfo¬
dit: quia dũ asu custodia sp̃s dormit.
in ꝓuisa mors ueniens carnis nr̃e ha¬
bitaculum irrũpit: et eum quẽ do¬
minum domus inuenerit dormien¬
tem necat: quia cũ uentura damp¬
na sp̃s mimine p̃uidet: huide mors
ad supplicu. in nescientem rapit.
Furi resisteret siuigilaret quia adñe¬
tum indicis qui occulte rapit preca¬
uens: ei penitendo occurret. ne ipe¬
nitens periret. Horam uero ultunã
dñs nr̃ id circo nobis uoluit esse inco¬
gnitam. ut semꝑ possit esse sus pecta:
ut dum illam preuidere non possu¬
mus ÷ ad illam sine intermissione pre¬
paremur. Pro inde fr̃s mei inconditi¬
one mortalitatis ur̃e m̃tis occulos
figite: uenienti uos iudici ꝑ fletus
cotidie et lamenta p̃parate. Cum cer¬
ta mors maneat om̃ib: nolite de tẽ¬

Expanded text:
rtatio subinfertur, cum dicitur: Et vos estote parati, quia qua hora non putatis Filius hominis veniet. Nesciente enim patrefamilias fur domum perfodit, quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens carnis nostrae habitaculum irrumpit, et eum quem dominum domus invenerit dormientem necat, quia cum ventura damna spiritus minime praevidet, hunc mors ad supplicium nescientem rapit. autem resisteret, si vigilaret, quia adventum judicis, qui occulte animam rapit, praecavens, ei poenitendo occurreret, ne impoenitens periret. 1484 6. Horam vero ultimam Dominus noster idcirco voluit nobis esse incognitam, ut semper possit esse suspecta, ut dum illam praevidere non possumus, ad illam sine intermissione praeparemur. Proinde, fratres mei, in conditione mortalitatis vestrae mentis oculos figite, venienti vos judici per fletus quotidie et lamenta praeparate. Et cum certa mors maneat omnibus, nolite de tem
Abbreviated transcription (Latin):
ter ferre: scias hunc quandoq: etiam
districte iudicare. Hinc ꝑquendã sapi
quia peccata hominum patitur. et red¬
dit. Nam quos du ut conuertantur
tolerat: non conuersos durius dam¬
desidiam etiam exteriora dampna ꝑsi
milituclinem admedium deducunt᷑:
ut ꝑhec aninus ad suam custodiam
susciretur. Nlam dr̃. Noc aũt scitote:
quia si sciret pater familias qua hora
fur ueniret : ugilaret utiq et non si

Expanded text:
ter ferre, scias hunc etiam quandoque ter ferre, scias hunc etiam quandoque districte judicare. Hinc per quemdam saquia peccata hominum et patitur et reddit. Nam quos diu, ut convertantur, tolerat, non conversos durius damdesidiam, etiam exteriora damna per similitudinem deducuntur, ut per haec animus ad suam custodiam suscitetur. Nam dicitur: Hoc autem scitote. Quoniam si sciret paterfamilias, qua hora fur veniret,
Abbreviated transcription (Latin):
puericia neglexit: ad uias uite saltẽ
intẽpore iuuentutis eingilet. Et qui
uigilare insccda uigilia noluit: tercie
uigilie remeclia non amittat. ut qui
in iuiuentute ad uias uite non uigi¬
lat: saltem insenectute resipiscat. Pe
duriciam nr̃am. Non est iam quid ho¬
mo excusationis inueniat. Ds̃ despi¬
eitur et expectat: contempni se uidet
et reuocat. In iuriam de contẽptu suo
suscipit: et tamen quandoq reuerten¬
tib etiam p̾mia promittit. Sed nemo
hanc eius longanimitatem negligat:
quia tanto districtiorem iusticiam in
iudicio exiget: quanto longiorem pa¬
cientiam ante iudicium p̃rogauit. Hĩc
et en̾i paulus dicit. Ignoras quoniam
pacientia dĩ ad penitentiã te adducit:¬
Sccłm duriam autẽ tuam et cormpe¬
nitens: thesaurizas tibi iram indie i
re reuelatiomis iusti iudicii dei. Hinc
psalmista ait. Ds̃ iudex iustus: fortis
et longanimis. Dicturus quippe lon¬
ganimemp̃misit iustũ: ut quem ui¬
des peccata delinquentiũ dni pacien-¬

Expanded text:
pueritia neglexit ad vias vitae saltem in tempore juventutis evigilet. Et qui evigilare in secunda vigilia noluit tertiae vigiliae remedia non amittat, ut qui in juventute ad vias vitae non evigilat saltem in senectute resipiscat. Penduritiam nostram. Non est jam quid homo excusationis inveniat. Deus despicitur, et exspectat; contemni se videt, et revocat; injuriam de contemptu suo suscipit, et tamen quandoque revertentibus etiam praemia promittit. Sed nemo hanc ejus longanimitatem negligat, quia tanto districtiorem justitiam in judicio exiget, quanto longiorem patientiam ante judicium praerogavit. Hinc etenim Paulus dicit: Ignoras quoniam benignitas Dei ad poenitentiam te adducitm duritiam tuam et cor impoenitens thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Hinc Psalmista ait: Deus judex justus, fortis, et longanimis . Dicturus quippe longanimem, praemisit justum, ut quem vides peccata delinquentium diu patien
Abbreviated transcription (Latin):
euis gloriam ꝑtrahunt᷑. sicut scriptũ
est. Tollatur impius ne uideat głam
dei. S quid si serui inprima uigilia
negligentes existant: Prima quippe
iugilia: pͥme etatis custodia est. Sed
neq sic desꝑandum est: et abono oꝑe
cessandum. Nam longammitatis sue
pacientiam insinuans dñs subdit. Et
siuenerit in sccda uigilia. ⁊ si in tercia
uigilia uenerit et ita ĩuenerit: beati
sũt serui illi. Prima quippe uigilia pͥ¬
meuum tempus est. id ẽ puericia
Secunda adolescentia uł iuu̾etꝰ:
que auctoritate sacri elo quii unũ sũt.
dicente salomone. Letare iuuenis in
adolescencia tua. Tercra aũt: senectuᷤᷤ

Expanded text:
loriam pertrahuntur, sicut scriptum est: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei . 5. Sed quid si servi in prima vigilia negligentes existunt? Prima quippe vigilia primae aetatis custodia est. Sed neque sic desperandum est, et a bono opere cessandum. Nam longanimitatis suae patientiam insinuans Dominus, subdit: Et si venerit in secunda vigilia, et si in tertia vigilia venerit, et ita invenerit, beati sunt servi illi. Prima quippe vigilia primaevum tempus est, id est pueritia. Secunda, adolescentia vel juventus, quae auctoritate sacri eloquii unum sunt, dicente Salomone: Laetare juvenis in ad
Abbreviated transcription (Latin):
lustratione nos saciat. Transire uero dic¬
tum est: cũ deuidicio ad regnum redit.
llel certe dñs nobis post iudicium tnͣ¬
sit: quia abhumanitatis forma indi¬
uinitatis sue contẽplationem nos ele¬
uat. Et transire eius est: inclaritatis
sue speculationem nos ducere: cũ eũ
quem in humanitate in iudicio cerni¬
mus: etiam indiuinitate post iudici¬

Expanded text:
iat. Transit vero, dictum est, de judicio ad regnum redit. Vel certe Dominus nobis post judicium transit, quia ab humanitatis forma in divinitatis suae contemplatione nos elevat. Et transire ejus, est in claritatis suae speculationem nos ducere, cum eum quem in humanitate in judicio cernimus, etiam in divinitate post judici
Abbreviated transcription (Latin):
bilico uentris eius. Aprincipali igitur
sexu lũbor nomine luxuria designatur:
cũ dñs dicit. sint lũbi ur̃i precincti. Lũ¬
bos eñĩ precingimus: cum carnis luxu¬
riam ꝑcontinentiam coartamus. Sed
quia minus mala non agere. nisi etiã
quisq studeat et bonis oꝑib insudare:
ꝓtinus aoditur. Et lucerne ardentes in
manib ur̃is. Lucernas quippe arden¬
tes in manib tenemus: cũ ꝑbona opa

Expanded text:
r sexu lumborum nomine luxuria 1481 designatur, cum Dominus dicit: Sint lumbi vestri praecincti. Lumbos enim praecingimus cum carnis luxuriam per continentiam coarctamus. Sed quia minus est mala non agere, nisi etiam quisque studeat et bonis operibus insudare, protinus additur: Et lucernae ardentes in manibus vestris. Lucernas quippe ardentes in
Abbreviated transcription (Latin):
festiuitatẽ colimꝰ. si fidelit̃
& diligent̃ ad tendimꝰ. &. sc̃ẽ
& iuste uiuimꝰ: qͥcqͥd in tem¬
plis manufactis agitur. totũ
in nob̾ spiritali a edificacio¬
ne cõpletur. Non enĩ men¬
titur ille qͥ dixit. Tẽplũ¬

Expanded text:
tivitatem colimus, si fideliter ac diligenter attendimus, et sancte ac juste vivimus, quidquid in templis manufactis agitur, totum in nobis spirituali aedificatione completur. Non enim mentitus est ille qui dixit, Templu
Abbreviated transcription (Latin):
thesauro cordis sui ꝓfert bo¬
nũ. & malus homo de malo
thesauro ꝓfert malũ. Thesau
rus cordis intencio est cogitaci¬
onis. ex qua prouentũ oꝑis
in ternꝰ arbit̾ iudicat Unde
fit plers̃q ut minora bona
non nulli maiori cęlestis gr̃ȩ
mercede operentur. uidelicae
ꝓpt̃ intencionẽ cordis. qua
maiora uoluerant patrare
bona si possent. & alii maiora
uirtutũ oꝑa ostentantes. sed
in curia cordis tepidi minora
six habundancia enĩ cordis
os loquit᷑. humanũ quidẽ
iudiciũ sepe fallit. qͥa cor pro¬
ximi nescit nisi ex ore & oꝑe

Expanded text:
thesauro cordis sui profert bothesauro cordis sui profert bonum, et malus homo de malo thesauro corrus cordis, intentio est cogitationis, ex qua proventum operis aeternus arbiter judicat, unde fit plerumque ut minora bona, nonnulli majore coelestis gratiae mercede operentur; videlicet propter intentionem cordis, qua majora voluerant patrare bona si possent; alii majora virtutum opera ostentantes, ob incuriam cordis tepidi, minora Ex abundantia enim cordis os loquitur. Humanum quippe judicium saepe fallit, quia cor proximi nescit nisi ex ore et ope
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc non ꝓ fluuio uolupta¬
tum. non nequiciȩ spiritalis
incursii. non uimbre mun¬
dano. ñ hereticors possit nebu¬
losis disputacionibus cõmo¬
corde decorem domꝰ aeterne
quã ex dõ habemꝰ incęlis.
De loco tabernaculi głae
eius sedulo cogitare. ac nos
al tutrum ammonere cure¬
mus. Unum ante omnia
petamꝰ ab eo. & hoc infatiga¬
bili intentione curamus
ut habitare mereamur in
domo eius om̃ibus diebus
uitae nr̃ȩ. hoc est ꝑhenni
uita ac luce felices. quia ñ
sꝑnit neq despicit precem
pauꝑum. quando hoc quod
diligit ipsi p̃camur. sed cle¬
menter exaudiens: donabit
nos uidere bona sua in t̾ra

Expanded text:
 non profluuio uoluptatum, non nequitiae spiritalis incursu, non imbre mundano, non haereticorum possit nebulosis disputationibus conmocorde decorem domus aeternae, quam ex Deo habemus in coelis, et de loco tabernaculi gloriae ejus sedulo cogitare, ac nos alterutrum admonere curemus. Unum ante omnia petamus ab eo, et hoc infatigabili intentione quaeramus, ut inhabitare mereamur in domo ejus omnibus diebus vitae nostrae, hoc est, perenni vita ac luce felices. Non autem spernit neque despicit preces pauperum, quando hoc quod diligit ipse, precamur; sed clementer exaudiens donabit nos videre bona sua in terra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdidit. Utraq enĩ domꝰ firmi¬
t̃ fundata ẽẽ refert᷑. Tab̾nacu¬
lũ quidẽ. q ꝯpactos de tabu¬
lis habebat parietes sr̃ bases ar¬
genteas. templũ aut̃ suꝑ la¬
pides quadros ĩ
e qͥb ⁊ tab̾naculũ oe factũ.⁊ tem¬
plũ intꝰ ornatũ ac desuꝑ tectũ ful¬
gebat. Aurũ etiã de thesauro
bono optimũ ꝓferebat᷑. de qͦ ⁊ tab̾¬
naculi parietes intꝰ ac foris uesti¬
ti. ⁊ tẽpli ñ tm̃ parietes. uerũ etiã
laq̃aria. trabes. ostia. postes.⁊ paui¬
m̃ta erãt cooꝑta. s ⁊ uasa ł utensi¬
lia domꝰ utriꝰq cũcta pene aurea. neq
hec nͥ de auro purissimo fieri licebat.
Fructꝰ etiam arboꝵ qͥ in domũ dñi
offerebant᷑ p᷑issimi. ⁊ exqͥsiti ẽẽ uide¬
bant᷑. hoc ẽ uitis. oliue. thuris. myr¬
re. uł stactis. ⁊ ceteraꝵ huiꝰmodi. Qͤ
uidelicet cuncta spiritałr intelle¬
cta uerã nr̃e fidei ⁊ oꝑationis sinceri¬

Expanded text:
condidit. Utraque enim domus firmicondidit. Utraque enim domus firmiter fundata esse refertur: tabernaculum quidem, quia compactos de tabulis habebat parietes, super bases argenteas, templum autem super lapides quadros  Ae quibus et tabernaculum omne factum, et templum intus ornatum, ac desuper tectum fulgebat. Aurum etiam de thesauro bono optimum proferebatur, de quo et tabernaculi parietes intus et foris vestiti, et templi non tantum parietes, verum etiam laquearia, trabes, ostia, postes et pavimenta erant cooperta. Sed et vasa et utensilia domus utriusque cuncta pene aurea, neque haec nisi de auro purissimo fieri licebat. Fructus etiam arborum qui in domum Domini offerebantur, purissimi et exquisiti esse jubebantur, hoc est vitis, olivae, thuris, myrrhae, vel stactis, et caeterarum hujusmodi. Quae videlicet cuncta spiritualiter intellecta, veram nostrae fidei et operationis sinceri
Abbreviated transcription (Latin):
fidei. ⁊ illic ad habitationẽ suꝑne
beatitudinis ueracit᷑ ꝑtinent.
Audiamꝰ deniq arborem bonam.
de bonoꝵ fructuũ ꝓuectu letantẽ.
Ego aut̃ sicut oliua fructifera in
domo dñi. sꝑaui in miscđia dei
mei. in et̾̃num ⁊ in scłm scłi. Fru

Expanded text:
fidei, et illic ad habitationem supernae beatitudinis veraciter pertinent. Audiamus denique arborem bonam de bonorum fructuum proventu laetantem: Ego autem sicut oliva fructifera in domo Dei, speravi in misericordia Dei me
Abbreviated transcription (Latin):
ctione sui templi rex sapiens q̃rit.
At uͦ male arboris q sit finis. idem
alibi docet dicens. Om̃is arbor q̃ ñ
facit fructũ bonũ. excidet᷑.⁊ in ig¬
nem mittet᷑. Arbores namq hoĩes.
fructꝰ aut̃ dicit opera ip̃oꝵ. uultis
enĩ nosse que sint arbores bone. qui¬

Expanded text:
erium sui templi rex sapiens quaerit. At vero malae arboris quis sit finis, idem alibi docet, dicens: Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur . Arbores namque homines, fructus autem dicit opera ipsorum. Vultis etenim nosse qui sint arbores
Abbreviated transcription (Latin):
supra montem posita. Erit
in qͥt in nouissimis tempo¬
ribus manifestꝰ mons domꝰ
dñi paratꝰ in cacumine mon¬
tium. Ipse est mons qui ex
par uo lapide creuit. & ter
rarũ orbem crescendo im¬
pleuit. In illo aedificetur
aeccła. quȩ abscondi non
modio sed suꝑ candelabrũ.
ut luccat om̃ibꝰ qui in domo
sunt. Bene occurrit lectioni
quando candelabra dicunt᷑
ut sit qͥ oꝑatur lucerna. posi¬
ta in candelabro. Eucerna
enĩ est homo. qͥ bene oꝑatur.
Michi autẽ absit głari. nisi

Expanded text:
supra montem constituta . Erit, inquit, in novissimis temporibus manifestus mons domus Domini, paratus in cacumine montium . Ipse est mons, qui ex parvo lapide crevit, et totum orbem crescendo implevit . In illo aedificatur Ecclesia, quae abscondi non modio, sed super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt . Bene occurrit lectio, quando candelabra dedicantur, ut sit qui operatur lucerna posita in candelabro. Lucerna est enim homo qui bene operatur. Mihi autem absit gloriari, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
est qd̃ amuliere iniciũ factũ
est peccati. & ꝑ illã om̃s mori¬
untur. recolite de quo men¬
bro facta est : & uidete ubi
Recolite in quã recolite.¬
tus est: Don enĩ frustr
uetus homo nr̃ semel adfixui
est cruci. ut euacuetur corpꝰ
peccati: ut ultra ñ seruiamꝰ
peccato. Nempe ȩua a qua
factum est inicium peccati.
sũpta est ut formaretur de
latere uiri. Bormiens iace¬
bat ille cũ factũ est: mortuꝰ
pendebat iste cũ factum est:
est dñs in loco peccatoꝵ. sed de
illo latere facta est ȩua: quȩ

Expanded text:
est, A muliere initium factum est, A muliere initium factum est peccati, et per illam omnes moriuntur : recolite de quo membro facta est, et videte ubi Recolite, inquam, recolitstram: non enim frustretus homo noster simul crucifixus est, ut evacuetur corpus peccati, ut ultra non serviamus peccato. Nempe Eva, a qua facta est initium peccati, sumpta est, ut formaretur, de latere viri. Dormiens jacebat ille, cum factum est: mortuus pendebat iste, cum factum est. tus est Dominus in loco peccatorum. Sed de illo latere facta est Eva, quae n
Abbreviated transcription (Latin):
in illo cantamꝰ. in illo dedica.
secutura. Spe enĩ salui facti
sumus. Spes aut̃ quȩ uidet᷑:
ñ est spes. Quod autẽ uidet
qͥs qͥd sperat: Si autem quod
non uidemus speramtꝰ. ꝑ paci¬
entiã expectamꝰ. ꝑpacientiã
ȩdificamur. Forte aut̃ est
Alic & uox nr̃a si bene atten¬
damus. si diligent̃ intueam᷑:
si oculũ acutũ geramꝰ. non
quẽadmodum solent corpoꝵ
cȩci amatores. Si gͦ spiritali
oculo intendamus in istis uo¬
ipsos inuenicmꝰ. Non enĩ frustra
dixit apłs. Scitis quia uetus
homo nr̃ simul crucifixus est.
cum illo ut euaciletur corpus
peccati. ut ultra ñ seruiamus
peccato. Agnoscoe ibi uocem
tuã. ut cantet tͥ gła mea : &
non cõpungar. Modo enim
cũ istas corporis mortales sar¬
cinas baiulamꝰ: non de est
unde cõpungamur. Nam si
cor non cõpungitur. frustra
pectus tunditur. Cũ gͦ uene¬
p̃cessit in dnĩ exẽplo: tunc
cõpunctionẽ quã habemus de
peccato. significauit lancea
ꝑcussoris. Deniq qm̃ scriptũ

Expanded text:
in illo cantamus, in illo dedicatis. Spe enim salvi facti sumus: spes autem quae videtur, non est spes; quod enim videt quis quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus , per patientiam aedificamur. Forte autem est illic et vox nostra, si bene attendamus, si diligenter intueamur, si oculum acutum geramus; non quemadmodum solent corporum caeci amatores: si ergo spiritualem oculum intendamus, in ipsis voipsos invenimus. Non enim frustra dixit Apostolus, Scientes quia vetus homo noster simul crucifixus est cum illo, ut evacuetur corpus peccati, ut ultra non serviamus peccato . Agnosce ibi vocem tuam: Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Modo enim cum istas corporis mortalis sarcinas bajulamus, non deest unde compungamur. Nam si cor non compungitur, quare pectus tunditur? Cum ergo venecessit in Domini exemplo, tunc Compunctionem enim, quam habemus de peccato, significavit lancea percussoris. Denique quoniam scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
tor. Eantat xpẽ redẽptor
gemit iudas uenditor: erubes¬
cit udeus emptor. ẜcce udas
uendidit: iudeus emit. Malũ
negociũ egerunt ambo. Dãp¬
istis: quanto melius redẽpti
essetis. Ille uendidit: ille e¬
mit. Infelix cõmerciũ. Hec
xpm̃. Huic dico. ubi est qd̃
accepisti: Illi dico. ubi ẽ qd̃
emisti. Huic dico. ubi est¬
qd̃ uendidisti : te decepisti.¬
inimicoꝵ tuorũ. Tu uicisti.
Q uod ille uendidit. & ille
emit : tu ad quisisti. Dicat¬
ꝓ corpore occisũ. ꝓ corpore
dedicatũ dicat. Audiamus.
Conscidisti saccũ meũ. & ac¬
cinxisti me lȩticia. id est
conscidisti mortalitatẽ meã.
& accinxisti in mortalitatem
& in corruptionẽ. ut cantem
ẽ non cõpungar: Iam contra
me ferat lanceã ꝑsecutor. ut ñ¬

Expanded text:
tor. Cantet Christus redemptor, tor. Cantet Christus redemptor, gemat Judas venditor, erubescat Judaeus emptor. Ecce Judas vendidit, Judaeus emit, malum negotium egerunt, ambo damnistis: quanto melius redempti essetis? Ille vendidit, iste emit: infelix commercium; nec Christum. Huic dico: Ubi est quod accepisti? Illi dico: Ubi est quod emisti? Huic dico: Ubi vendidisti, te decepisti.inimicorum tuorum tu vicisti. Quod iste vendidit et ille emit, tu acquisisti. Cpro corpore occisum, pro corpore dedicatum; dicat, audiamus: Conscidisti saccum meum, et accinxisti me laetitia, id est, conscidisti mortalitatem meam, et accinxisti me immortalitate et incorruptione. Ut cantet est, non compungar? Jam contra me non ferat lanceam persecutor, ut
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ constanciã. diffamaci¬
one. aliqͥ cõpungebantur &
con u̾tebantur. aliqui obdu-¬
rabant᷑. & confundebantur.¬
ñ nulli tam̃ iocundabantur.
Modo quando implent᷑ eccłȩ.
tur. Quomͦ illi iocundant᷑.
Non folũ non iocundantur. sed
&iã confundunt᷑: & impletur
uox exultacionis. Exaltabo te
dñẽ qm̃ suscepisti me: & non
iocundasti inimicos meos suꝑ
me. Non iocundasti suꝑ me:
.S. tam̃ mͥ credant. iocundabis
illa quȩ cantauimꝰ aliquando
concidisti saccũ meũ. & pre¬
erat similitudo carnispeccati.
Non tͥ uilescat qd̾ ait. saccum
meũ. Ibi erat inclusũ p̾ciũ
tuũ. Conscidisti saccũ meũ.
disti saccũ meũ: Quia ꝓprio
filio ñ peꝑcit. sed ꝓ nobis om̃ibꝰ
tradidit eũ. Fecit enĩ ꝑ iude¬
os nescientes: unde redime¬
rent᷑ scientes. & confunderen¬
tur negantes: Sciunt enim
qͥd boni nobis oꝑati sunt suo
malo. Suspensus est saccus.
& quasi lȩtatus est impius.
Conscidit saccũ. lancea ꝑsecutor.

Expanded text:
 constantiam diffamatione aliqui compungebantur et convertebantur, aliqui obdurabantur et confundebantur; nulli tamen jucundabantur. Modo quando implentur ecclesitur, quomodo illi jucundantur? Non solum non jucundantur, sed etiam confunduntur; et impletur vox exsultantis, Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, et non jucundasti inimicos meos super me. Non jucundasti super me: si mihi credant, jucundabis illa quae cantavimus aliquando Conscidisti saccum meum, et acerat similitudo carnis peccati. Non tibi vilescat, quod ait, saccum meum: ibi erat inclusum pretium tuum. Conscidisti saccum meum. disti saccum meum? QuoFilio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . Fecit enim per Judaeos nescientes, unde redimerentur scientes, et confunderentur negantes. Nesciunt enim quid boni nobis operati sunt malo suo. Suspensus est saccus, et quasi laetatus est impius. Conscidit saccum lancea persecutor,
Abbreviated transcription (Latin):
pͣcedentibus meritis. sed ꝑ gram
dĩ meruimꝰ fieri tẽplum dĩ.
quantũ possumꝰ cũ ipsius adiu¬
torio laboremꝰ. ne dñs nr̃ in
tẽplo suo hoc est in nobis ipsis
inueniat qd̾ oculos suȩ maies¬
tatis offendat : sed habitaculũ
cordis nr̃i uacuetur uiciis.
& uirtutibus repleatur. Elau¬

Expanded text:
am Dei meruimus fieri templum Dei; quantum possumus, cum ipsius adjutorio laboremus, ne Dominus noster in templo suo, hoc est, in nobis ipsis, inveniat quod oculos suae majestatis offendat: sed habitaculum cordis nostri evacuetur vitiis, et virtutibus repleatur; clau
Abbreviated transcription (Latin):
nos mae ipsos tam̃ ꝓpt᷑ ipsũ.
Ille enĩ ueracit̃ amat amicũ.
qui dm̃ amat in amico: aut
quia ẽ in illo. aut ut sit in
illo. hȩc est uera dilectio. Propt̃
aliud si nos diligimus. odimus
pociꝰ quã diligimus. Qui odit¬
forte uicinũ suũ aut uicinã
suã. expauescat quia odit ani¬
mam suã. Odium anime.
amor nequiciȩ est. Ergo contͣ
odiũ nequiciȩ ẽ amor animȩ
Iui diligitis dm̃. odio habete
malũ. Bonus ẽ ds̃. Mal ũ est
qd̾ amas. Q te ipsũ male amas.
Quomꝰ amas dm̃. cũ adhuc
amas qd odit ds : Audisti
les dixͣerit si attendam us
p̃t̃itoꝵ. gaudemus spe futu¬
rorũ. Quare enĩ iã ei erubes¬
damꝰ qd̃ spe salui facti sumꝰ.
Deniq audiuimus. accedite
ad eũ & illuminamini. &
uultus urĩ ñ crubescent:
Si recedat lumen. recedis a
confessione. Accedite ad eũ
a illumini. brgo ille lum̃.
nos sine illo tenebrȩ. Si reces¬
seris alumine. in tuis tene¬
bris remanebis. Si gͦ accesse.¬
ris: ñ de tuo lucebis. Fiuistis

Expanded text:
nos in ipso, tamen propter ipsum. Ille enim veraciter amat amicum, qui Deum amat in amico, aut quia est in illo, aut ut sit in illo. Haec est vera dilectio: propter aliud si nos diligimus, odimus potius quam diligimus. Qui eniforte vicinum suum, forte vicinam suam? Expavescat, odit animam suam . Odium animae, amor nequitiae. Ergo contra odium nequitiae, amor animae. Qui diligitis Dominum, odio habete malum . Bonus est Deus, malum est quod amas, et te ipsum malum amas: quomodo amas Deum, cum adhuc amas quod odit Deus? Audisti les dilexerit, si attendamus, praeteritorum, gaudemus spe futurorum. Quare enim jam erubesdamus quia spe salvi facti sumus? Denique audivimus, Accedite ad eum, et illuminamini, et vultus vestri non erubescent . Si recedat lumen, redis ad confusionem. Accedite ad eum, et illuminamini. Ergo ille lumen, nos sine illo tenebrae. Si recesseris a lumine, in tuis tenebris remanebis: si ergo accesseris, non de tuo lucebis, Fuistis
Abbreviated transcription (Latin):
tendite in psalmo dedicati¬
onis. quomͦ cantabimus ex
ruinȩ edificio. concidisti
saccũ meũ. Hoc ꝑtinet ad
ruinã. Quid gͦ ad ȩdificiũ
& accinxisti me lȩticia.
Uox dedicationis. ut cantẽ
ũba eius
tinuo agnoscitis loquen¬
do. ut ametis alloquentem.
Quis est qͥ dicere possit. dñe
eruisti ab inferis animam
eruta est. nisi illius de qua
dictũ est alio loco. ñ derelin¬
ques animã meã in inferno.
Proponit᷑ dedicacio. & cantat᷑
liberacio. Iubilatur canticũ
dedicationis domꝰ. & dicitur.
Ex altabo te dnẽ qm̃ susce¬
pisti me : & ñ delectasti in imi¬
cos meos suꝑ me. Attendite iu¬
deos inimicos. qͥ se putabant
occidisse xpm̃. & uicisse quasi
inimicũ. ꝑdidisse quasi homi¬
nem. cȩt̾is similẽ atq morta¬
lem. Resurrexit t̃cia die. &
hȩc est eiꝰ uox. Eocaltabo te
dnẽ. qm̃ suscepisti me. Attende
apłm dicentẽ. Propt̾ quod eũ¬

Expanded text:
tendite in Psalmo dedicationis, quem modo cantavimus, ex ruina aedificium. Conscidisti saccum meum: hoc pertinet ad ruinam. Quid ergo ad aedificium? Et accinxisti me laetitia. Vox dedicationis, Ut cantet verba ejus tinuo agnoscetis loquentem, ut ametis alloquentem. Quis est qui dicere potuit, Domine, eruisti ab inferis animam feris eruta est, nisi de qua dictum est alio loco, Non derelinques animam meam in inferno ? Proponitur dedicatio, et cantatur liberatio: jubilatur canticum dedicationis domus, et dicitur, Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, et non jucundasti inimicos meos super me . Attendite Judaeos inimicos, qui se putabant occidisse Christum, vicisse quasi inimicum, perdidisse quasi hominem caeteris similem atque mortalem. Resurrexit tertia die, et haec est vox ejus, Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me. Attendite Apostolum dicente
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ exibeant: ut cũ bona
conscientia xp̃i sac ramenta
suscipiant. Rogo uos fr̃s. nũ¬
Iͥdẽ aliqͥs in archa sordibꝰ plena.
uella mittere uestem suam:
Ꝙ si in archa sordibꝰ plena ues¬
tis ñ mittit᷑ p̾ciosa. qua fron
te anima peccatoꝵ sordibus
inquinata. eucharistia susci¬
pitur : & qͥa istis uerissimis
uerbis loqͥ cepimꝰ. eciam & hoc
qd̃ bene nostis insinuo. Hon
arca sua ubi p̃ciosas uestes
hab&e repositas adqui escat
aut carbonẽ uiuũ. aut qua¬
lemcũq scintillã ignis inclu¬
dere. Quare hoc fr̃s : qui a
timae ne cõburant᷑ uestim̃ta.
qͥbus in festiuitate induitur.
Rogo uos fr̃s qͥ in arcam suã
ñ uult scintillã ignis inclu¬
dere. quare in animã suam
flãmã iracundiȩ ñ timet accen¬
dere: Sed quare hoc fiat: ma¬
nifeste &e euident̾ agnoscimꝰ.
Idõ enĩ in arcã igne̾ ñ mitti¬
mus. qͥa diligimꝰ uestẽ nrãm:
guimꝰ. qͥa ñ solũ non diligimꝰ

Expanded text:
cor mundum exhibeant, ut cum bona cor mundum exhibeant, ut cum bona conscientia Christi Sacramenta suscipiant. Rogo vos, fratres, nun arca sordibus plena velit mittere vestem suam? Et si in arca sordibus plena vestis non mittitur pretiosa; qua fronte in anima peccatorum sordibus inquinata Christi Eucharistia suscipitur? Et quia istis verissimis exemplis loqui coepimus, etiam et hoc quod bene nostis insinuo. Non  in arca sua, ubi pretiosas vestes habet repositas, acquiescat aut carbonem vivum aut qualemcumque scintillam includere. Quare hoc, fratres? Quia timet ne comburantur vestimenta, quibus in festivitate induitur. Rogo vos, fratres, qui in arca sua non vult scintillam ignis includere, quare in anima sua flammam iracundiae non timet accendere? Sed quare hoc fiat, manifeste et evidenter cognoscimus. Ideo enim in arcam ignem non mittimus, quia diligimus vestem nostram: guimus, quia non solum non diligimus,
Abbreviated transcription (Latin):
pla ista adtenciꝰ cogitantes.
arcellas int̾iores id est conscien¬
tias ur̃as. quantũ possumꝰ cũ
dĩ adiutorio custodire diligen¬
cius studeamꝰ : ut cũ dies iudi
ubi nũquã poterit habitare
malus. unde nũquã exiturꝰ
est bonꝰ : ñ cũ pannis ueteribꝰ
foras in tenebras ext̃iores
excludendi appareamus. sed
stola in mortalitatis induti:
castitatis uł iusticiȩ gẽmis
ornati. elemosinarũ luce
uestiti. audire mereamur :
uenite benedesti patris mei
pcipite regnũ. & illud. buge¬
serue bone & fidelis. intra
in gaudiũ dñi tui. Ad qd̾ gau

Expanded text:
pla ista attentius cogitantes, arcellas interiores, id est, conscientias nostras, quantum possumus, cum Dei adjutorio custodire diligentius studeamus; ut cum dies judicubi nunquam habitare malus, unde nunquam exire poterit bonus, non cum pannis veteribus foras in tenebras exteriores exclusi appareamus, sed stola immortalitatis induti, castitatis vel justitiae gemmis ornati, eleemosynarum luce vestiti audire mereamur: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum , etc.; et illud: Serve bone et fidelis, intra in
Abbreviated transcription (Latin):
fructũ boni oꝑis querant.
hunc fer ant. Hichil aliud
expectent. & nichil nisi suꝑioris
& celestis cõmodi concupiscant
Sed si idõ solũ faciant ut
Gauete facere. Quomꝰ: Ut
uideamini ab eis. Eauete
hunc habere fructũ. id est¬
uisionẽ hominũ. Pac autẽ.¬
Nemo accendit lucernã &
pon ⁊ eã sub modio sed suꝑ
candelabrũ. ut luceat om̃ibꝰ
qͥ in domo sunt. Sic luce¬
ant oꝑa ur̃a. corã homini.¬
bus : ut uideant inquit
bona facta ur̃a. E non ibi
Aliud est in bono oꝑe tuo
querere laudẽ tuã. aliud
E in bono oꝑe querere lau¬
dem dĩ. Quando queris
laudẽ tuã. in uisione hõ¬
minũ remansisti. Quando
queris laudẽ dĩ: aeternã
głam ad quisisti. Sic ergo¬
sed sic faciamꝰ ut auidentibꝰ
qͥa si ipse nos tales ñ facerae.

Expanded text:
fructum boni operis quaerant, fructum boni operis quaerant, hunc ferant: nihil aliud exspectent, nihil superioris et coelestis commodi concupiscant. Sed si ideo solum faciat, ut Cavete facere. Quomodo? Ut videamini ab eis. Cavete hunc habere fructum, visionem hominum. CAPUTNemo accendit lucernam, et ponit eam sub modio, sed super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt. Et, Sic luceant opera vestra coram hominibus, ut videant, inquit, bona facta vestra. Et non ibi Aliud est in bono opere quaerere laudem tuam, aliud est in bono opere quaerere laudem Dei. Quando quaeris laudem tuam, in visione hominum remansisti: quando quaeris laudem Dei, aeternam gloriam acquisisti. Sic ergsed sic faciamus, ut a videntibus quod si nos tales non facer
Abbreviated transcription (Latin):
&e cordibꝰ cȩci. Sed ne forte
occurrat alicui qd̃ dñs bo¬
na oꝑa uelut iubae abscon¬
di ubi dicit. Cauete facere
iusticiã corã hominibus :
ut uideamini ab eis. Alio¬
quin mercedẽ ñ habebitis
apud patrem urm̃ qui in
celis est. Debae questio ista
dissolui. ut nouerimus
quẽad modũ dño optempe¬
remus. ne optẽperare illi
non posstmꝰ cũ cũ contra
hominibus. ut uideamini ab
eis. Uultis nosse quansit
ista questio dissoluenda:
U nisi dissoluat᷑. moleste
erit si remaneat insoluta:
Quidam homines faciunt
bonũ & timent uideri. ce
omĩ stodio quantũ possunt
Captant. quando neminẽ
uideant. Tunc aliqͥd porri¬
gunt. timentes ne offendant
illo p̃cepto ubi dictum est.
Cauete facere iusticiã uram̃
coram hominibus : ut uide¬
amini ab eis. Don autẽ ius
sit dñs bona oꝑa abscondi.
sed in bonis oꝑibus laude᷑
humanã non cogitare:
Deniq dixit: Eauete face¬
re iusticiã ur̃am coram
hominibus ibi finiuit. ut
uideamini ab eis: id est ut

Expanded text:
ia conciliantur. Sed ne forte occurrat alicui, quod Dominus bona opera velut jubet abscondi, ubi dicit, Cavete facere justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis; alioquin mercedem non habebitis apud Patrem vestrum qui in coelis est : debet quaestio ista dissolvi, ut noverimus quemadmodum Domino obtemperemus, nec obtemperare illi non possimus, cum eum contra hominibus, ut videant beis. Vultis nosse quam sit ista quaestio dissolvenda, et nisi dissolvatur, moleste erit, si remaneat insoluta? Quidam homines faciunt bene, et timent videri; et omni studio, quantum possunt, Captant quando neminem videant: tunc aliquid porrigunt, timentes ne offendant in illud praeceptum ubi dictum est, Cavete facere justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis. Non autem Dominus jussit bona opera abscondi, sed in bonis operibus laudem humanam non cogitare. Denique cum dixit, Cavete facere justitiam vestram coram hominibus: ubi finivit? Ut videamini ab eis. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
mo. tẽpli aũ. structurã ꝓseltri .i. ad
aduene degentib quot qͣt
in ppło isrł tunc inueniri poterãt:
deuota fide compleuer̃t. S ⁊ rex potẽ¬
tissimus tyri ꝯductꝰ a salomone. cõ¬
mõdatis artificib ⁊ lignis gratantiᷤ
deus: at postqͣm ille in ea qua natꝰ
⁊ passus est carne. resuscitatꝰ a mor
cationem domus illiꝰ accepta ab eo
promissione donoꝵ celestiũ gau¬
dens accucurrit. Qͥd gͦ ip̃e condi¬
tor ⁊ redemptor nr̃ de ꝯftructione

Expanded text:
 structuram proselyti, id advenae de gentibus quotquot in populo Israel tunc inveniri poterant, devota fide compleverunt. Sed et rex potentissimus Tyri conductus a Salomone, commodatis artificibus et lignis gratantissea erat Deus. At postquam ille in ea qua natus et passus est carne, resuscitatus a morcationem domus illius, accepta ab eo promissione donorum coelestium, gaudens accurrit. Quid ergo ipse Conditor et Redemptor noster de constructione
Abbreviated transcription (Latin):
nat. ꝓfecto patte: quia de
bono cordis thesauro ꝓla¬
tum ñ fuit bonũ. qd lin¬
gua sonuit. nec talis fructũ
confessionis. fici radix sedspi¬
nȩ: hoc ẽ horrida uicĩis &
non multi tudine dñicȩ dilec¬
tionis. honusta conscientia
ꝓcreauit. Quȩ autẽ sit uera
fructuũ bonoꝵ malorũq
discretio. dñs sub alia figu¬
ra subdendo designat. Omĩs
qͥuenit ad me &e audit sermo¬
nes meos & facit eos: ostendã
uobis cui similis sit. Similis
qui fodit in altum. & posuit
fundamenta suꝑ terram.
Quia in corde suoꝵ fideliũ
qͥcqͥd terrenȩ intencionis
inuenit. funditus extir¬
pare studuit. quatinu s
erutis pͥsce consuetudinis
ruderibus & cogitationibꝰ
suꝑfluis. stabilem in eis ipse
possit habere. Inundatione

Expanded text:
nat, profecto patet quia de bono cordis thesauro prolatum non fuit bonum quod lingua sonuit, nec talem fructum confessionis fici radix, sed spinae, hoc est, horrida vitiis, et non multitudine dominicae dilectionis, onusta conscientia procreavit. Quae autem sit vera fructuum bonorum malorumque discretio, Dominus sub alia figura subdendo designat: Omnis qui venit ad me, et audit sermones meos, et facit eos, ostendam vobis cui similis sit. SimQui fodit in altum, et posuit fundamenta supra petram. Quia in corde suorum fidelium quidquid terrenae intentionis invenit, funditus exstirpare studuit, quatenus ejectis priscae consuetudinis ruderibus, ac cogitationibus superfluis, stabilem in eis ipse possit habere mansione
Abbreviated transcription (Latin):
UAnoo bona orfria
ECiam QUẜ propt̃ dm̃
fiunt hominibus ostendun¬
tur. cũ ea faciunt boni &
religiosi ñ laudes humanȩ
expetuntur. sed imitanda
pponuntur. Duplex ẽ enĩ
miscđia quȩ fit in bono oꝑe.
corporalis & spiritalis. Bsuri-¬
entibus. sicientibꝰ. nudis.
peregrinis. corporali miscđia
sub uenitur. badem tamen
ipsa cũ ostenduntur. & ad imi¬
tacionẽ cȩteros ꝓuocant. & iã
sp̃s mentesq pascuntur. Alius
pascitur oꝑe bono. alius exẽ¬
plo bono. Ambo enĩ esuriunt:
Ille uult acciꝑe unde alat᷑.
ille uult uid̾e qd̾ imitetur.
recitata est. Ap̃ianis enim
dicit᷑ in dõ credentibus bene
oꝑantibꝰ spem uitȩ aeternę
ꝓ bonis oꝑibus expectantibꝰ
uos estis lux mundi. Bt uni¬
u̾se ubiq diffusȩ eccłae dr̃.

Expanded text:
uando bona opera, etiam quae propter Deum fiunt, hominibus ostenduntur, cum ea faciunt boni et religiosi, non laudes humanae expetuntur, sed imitanda proponuntur. Duplex est enim misericordia, quae fit in bono opere, corporalis et spiritualis. Esurientibus, sitientibus, nudis, peregrinis corporali misericordia subvenitur: eadem tamen ipsa cum ostenduntur, et ad imitationem caeteros provocant, etiam spiritus mentesque pascuntur. Alius pascitur opere bono, alius exemplo bono: ambo enim esuriunt. Ille vult accipere unde alatur, ille vult videre quod imitetur. recitata est. Christianis enim dicitur in Deum credentibus, bene operantibus, spem vitae aeternae pro bonis operibus exspectantibus, Vos estis lumen mundi. Et universae ubique dif
Abbreviated transcription (Latin):
canticũ nouũ: cantate dño
omĩs terra. Id̃ ibi dixit can.¬
ticũ nouũ. hoc dñs dixit man¬
datũ nouũ. Quid enĩ habae
canticũ nouũ. nisi amorem
nouii: Cantare amantis ẽ:
Uox huiꝰ cantoris. feruor

Expanded text:
canticum novum; cantate Domino, omnis terra . Quod ibi dixit, canticum novum; hoc Dominus dixit, mandatum novum. Quid enim habet canticum novum, nisi amorem novum? Cantare amantis est. Vox hujus cantoris, fervor
Abbreviated transcription (Latin):
ELEBRIIAS HUNS
CONGPEGANONIS.
catio exultacionẽ. Qd̃ hic fie¬
bat quando ista surgebant. hoc
fit modo cũ congregant᷑ cre¬
dentes in xp̃m: Fredenoo enĩ
quasi de siluis or montibus
ligna &e lapides p̃ciduntur:
Cũ us cathetizant᷑. baptizan¬
tur. informant᷑. tãquã int̃
manꝰ fabroꝵ & opificũ. dolan¬
tur. colliniunt᷑. cõplanantur.
Uerũtam̃ domꝰ dĩ non fiunt.
nisi quando caritati cõpagi¬
nantur Ligna ista ce lapides
ñ sibi certo ordine cohererent
si ñ se pacifice innecterent.
si non se inuicẽ coherendo sibi
quodã modo amarent. nemo
huc intrarce. Deniq quan¬
do uides in aliqua fabrica la¬
pides ce ligna bene coherere.
securꝰ in tras. ruinã ñ times:

Expanded text:
elebritas hujus congregationis, catio exsultationem. Quod hic fiebat, quando ista surgebant, hoc fit modo cum congregantur credentes in Christum. Credendo enim quasi de silvis et montibus ligna et lapides praeciduntur: cum vero catechizantur, baptizantur, formantur, tanquam inter manus fabrorum et opificum dolantur, collineantur, complanantur. Verumtamen domum Domini non faciunt, nisi quando charitate compaginantur. Ligna ista et lapides si non sibi certo ordine cohaererent, si non se pacifice innecterent, si non se invicem cohaerendo sibi, quodam modo amarent; nemo huc intraret. Denique quando vides in aliqua fabrica lapides et ligna bene sibi cohaerere, securus intras, ruinam non times.