comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ. In asya tres urbes. hoc ẽ laodi¬
cia hierapoł. colossa. t̾remotu ꝯcide¬
r̃t. At uͦ nero pꝰquã galbã in hispa-¬
cognouit. tot animo ac spe con¬
cidit. Cũꝗ in eͤdibilia ꝑt̾bande ĩ¬
mo subruende rei publice mala
moliret᷑. hostis a senatu ꝓnunti¬
atus. ⁊ ignominiosissime fugiẽs
ad qͥrtũ ab urbe lapidẽ sescipse
int̾fecit. atq in eo om̃is cesarũ fa¬
nulia consũpta ẽ. Anno ab urbe
condita. dccc.xxiiii. galba ap̃hĩpa¬
nias usur paũ. imꝑiũ. qͥ mox ut ne¬
ronis mortẽ cõꝑit. romã ueñ. Cũq
om̃s auaricia. seuitia. segnitiaq of¬
fend̾et. pisonẽ sͥ nobilẽ industriũ¬
qr adolescentẽ in filiũ atq in reg¬
sui. ab othone iugulatꝰ ẽ. Luit ro¬
ma cedib pͥncipũ. excitatisq eiui¬
lib bellis recentes xͥane religioĩs
ĩuirias. ⁊ signa illa legionũ q sub
aduentu in urbẽ petri apħ di
uinitꝰ coercita. ꝯuelli nullomͦ ad

Expanded text:
ta est. in Asia tres urbes, hoc est Laudita est. in Asia tres urbes, hoc est Laudicia Hierapolis Colossae, terrae motu conciderunt. at uero Nero postquam Galbam in Hispancognovit, totus animo ac spe concidit. Cumque incredibilia perturbandae, immo subruendae reipublicae mala moliretur, hostis a senatu pronuntiatus, et ignominiosissime fugiens, ad quartum ab Urbe lapidem sese ipse interfecit, atque in eo omnis Caesarum familia consumpta est. Anno ab Vrbe condita DCCCXXIIII Galba apud Hispanias usurpauit imperium. qui mox, ut Neronis mortem conperit, Romam uenit; cumque omnes auaritia saeuitia segnitiaque offenderet, Pisonem sibi nobilem industriumque adulescentem in filium atque in regmperii sui ab Othone iugulatus est. Luit Roma caedibus principum excitatisque ciuilibus bellis recentes Christianae religionis iniurias, et signa illa legionum, quae sub aduentu in Vrbem Petri apostoli diuinitus cohercita conuelli nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
rudelitatis autẽ rabie ita
effrenatꝰ ẽ. ut plurimã se¬
natꝰ partẽ int̾fecerit. eque¬
strem ordinẽ pene destituerit. sed ne
parricidiis qͥdem abstinuit. Matrẽ.
fr̃em. sororem. uxorẽ cet̾osq om̃s cog¬
natos ⁊ ꝓpinqͦs sine hesitacioe. ꝓstraũ
Auxit hanc molem facinoꝵ eiꝰ tem̾itas
nos suppliciis ⁊ mortib affecit ac ꝑ
om̃s ꝓuincias pari ꝑsecutiõe excru¬
tiari imꝑauit. ipsũq nom̃ extir pare
conatꝰ beatissimos xp̃i apł̃os petrum
eruce. paulũ gladio occidit. Mox acer¬
uatim miserã ciuitatẽ oborte undiq
pssere clades. Nam subsequente au¬
tũpno tanta urbi pestilentia incubu¬
it ut xaͣix. mił funerũ in rationem
libitine uenirent. Brittannica dem¬
de clades e uestigio accidit. qͣ duo p̃¬
cipua oppida magna eiuiũ socioꝵq
clade ⁊ cede direpta st̃ Pret̾ea mori¬
ente magnis armenie ꝓuinciis a¬
missis. romane legiones sub iugum
parthycũ misse egreq syria reten¬

Expanded text:
rudelitatis autem rabie ita efferatus est, ut plurimam senatus partem interfecerit, equestrem ordinem paene destituerit. sed ne parricidiis quidem abstinuit, matrem fratrem sororem uxorem ceterosque omnes cognatos et propinquos sine haesitatione prostrauit. auxit hanc molem facinorum eius temerinos suppliciis et mortibus affecit ac per omnes prouincias pari persecutione excruciari imperauit ipsumque nomen exstirpare conatus beatissimos Christi apostolos Petrum cruce, Paulum gladio occidit. moi aceruatim miseram ciuitatem obortae undique oppressere clades. nam subsequente autumno tanta Vrbi pestilentia incubuit, ut triginta milia funerum in rationem Libitinae uenirent. Britannica deinde clades e uestigio accidit, qua duo praecipua oppida magna ciuium sociorumque clade et caede direpta sunt. praeterea in Oriente magnis Armeniae prouinciis amissis Romanae legiones sub iugum Parthicum missae, aegreque Syria reten
Abbreviated transcription (Latin):
Igit᷑ ocho eũ galba ⁊ pisone rome int̾fe¬
ctis. uit̾ tumultꝰ ceoesq inuasiss: imꝑiuĩ
ac mox eatum imꝑatorẽ in gallia ꝑger¬
manicas legiones iutelliũ cõꝑiss bellũ
cuule molitꝰ tͥb pͥmũ leuib pliis. hoc ẽ
imo apud alpes. alio cͥca placentiã t̾cio
cͥca locũ quẽ castores uocant. Contͣ᷑ ui¬
tellianos duces congressꝰ uictor extitis¬
set qͣrto apud brediacũ p̾lio cũ ani¬
madu̾tiss suos uinci. m̃se t̾cio quam
imꝑare ceꝑat se se int̾fecit. Uitellus
uictor romã uenit. nͥ cũ multa eru-¬
delit̾ ac nequit̃ ageret. medibili ectã
uoracitatis appetitu humanã uitam
pbris aggrauaret. pꝰꝗͣ de uespasiano
a quibꝰdam anunatꝰ sabinũ uespasi¬
am frͣem niebil dũ mali suspicantẽ.
cũ cet̾is flauianis in capitoliũ compu¬
mul flãma riunaq omi in unum
parit᷑ int̾itum ac tumultũ dedit.
Post deficiente in uespasiani nom
exercitu suo destitutꝰ appropinqͥn¬

Expanded text:
 Pisone Romae interfectis, inter tumultus caedesque inuasisset imperium ac mox creatum imperatorem in Gallia per Germanicas legiones Vitellium conperisset, bellum ciuile molitus tribus primum leuibus proeliis, hoc est uno apud Alpes, alio circa Placentiam, tertio circa locum, quem Castores uocant, contra Vitellianos duces congressus uictor exstitisset, quarto apud Bedriacum proelio cum animaduertisset suos uinci, mense tertio quam imperare coeperat sese interfecit. Yitellius uictor Romam uenit: ubi cum multa crudeliter ac nequiter ageret, incredibili etiam uoracitatis appetitu humanam uitam probris adgrauaret, postquam de Vespasiano a quibusdam animatus Sabinum Vespasiani fratrem, nihil tum mali cum ceteris Flavianis in Capitolium compumul flamma ruinaque, omnes in unum pariter interitum atque tumultum dedit. Post deficiente in Vespasiani nomine, et ab exercitu suo destitutus, appropinq
Abbreviated transcription (Latin):
cesaris a litore cũ acie instructa ꝓspec¬
tantis. atͦcissimo nauali pͣlio aduersꝰ
solentia tumens. cũ messanã militib
ꝑmissam diripuiss ipsũ cesarẽ ad se
uenientẽ semel atq tt̾um spreuit.
ac pociꝰ telis appeti iussit. Que ille
collecta in leuũ brachiũ. lac̾na re¬
pellendo uitauit. Mox immisso eqͦ
ad suos reu̾sꝰ instructo exercitu ad¬
u̾s lepidũ ueniens. plurimas legio¬
nes lepidi paucis int̾fectis. transire
in suam partẽ cõpulit. Lepidꝰ tan¬
dem intelligens qͦ uanitas sua ten¬
d̾et. deposito palud am̃to. assũpta¬
q ueste pulla. supplex cesari factꝰ
uitã & bona impetͣuit. ꝑpetuo
qͥdem em̾daturꝰ exilio. Taurus
cesaris p̃fectꝰ. totã pene syciliã fer¬
ro ꝑtẽptatã ꝯt̾ritãq in fidẽ recep̃.
Quadraginta & .iiii. legiones sub u¬
niꝰ tc̃ imꝑio cesaris erant. Milites
multitudine ferociores. qͦsdam pro
accipiendis agris tumultꝰ excitart.¬

Expanded text:
Caesaris a litore cum acie instructa prospecCaesaris a litore cum acie instructa prospectantis atrocissimo nauali proelio aduersionum insolentia tumens, cum Messanam militibus permissam diripuisset, ipsum Caesarem ad se venientem semel atque iterum sprevit, ac potius telis appeti jussit: quae ille, collecta in laevum brachium lacerna, repellendo vitavit. Mox immisso equo ad suos reversus, instructo exercitu adversus Lepidum veniens, plurimas legiones Lepidi, paucis interfectis, transire in suam partem compulit. Lepidus tandem intelligens, quo vanitas sua tenderet, deposito paludamento, assumptaque veste pulla, supplex 435 Caesari factus vitam et bona impetravit, perpetuo quidem emendatus exsilio. Taurus, Caesaris praefectus, totam pene Siciliam ferro pertemptatam conterritamque in fidem recepit. quadraginta et quattuor legiones sub unius tunc imperio Caesaris erant; milites, multitudine ferociores, quosdam pro accipiendis agris tumultus excita
Abbreviated transcription (Latin):
peiũ rediit. a qͦ clement̾ receptꝰ.
cesaris classem incendit. quãus
nuꝑ cesar alt̾am scdo naufragio
ꝑdidiss: Idemq menalib̾tꝰ pꝰea ab
agrippa nauali pͣlio cͥcũuentꝰ. cũ
sex tͥremib ad çesarẽ transiit. s
hc̃ cesar t̾cio tͣnsfugã indulta
tantũ uita insignem reliquit.
Deinde agrippa int̾ mylas ⁊ hyparaᷤᷤ
adu̾sꝰ democham ⁊ pompeiũ. na¬
uale p̾lium gessit ⁊ uicit. ibiq
t̾e naues .xxͣ.x. aut demersit
aut cepit. reliquis laceratis. pom¬
peius messanã ꝯfugit. Cesar int̾¬
ea tauromeniũ traiecerat. quẽ repen¬
tino impetu p̃opeiꝰ afflixit. Uñ multis
demersis nauib suis. ac multitudine
magna suoꝵ militũ ꝑdita. in ytaliã
cesar aufugit. Nec int̾ueniente mora
in syciliã rediit. ibiq lepidũ ex africa
aduentantẽ. obuiũ habuit. sũmas sͥ
pardes t̾rore. minis. ac suꝑbia uendi¬
cantẽ. Post dies paucos agrippa uissu

Expanded text:
peium rediit, a quo clementer receptus peium rediit, a quo clementer receptus Caesaris classem incendit, quamuis nuper Caesar alteram secundo naufragio perdidisset. idemque Mena postea ab Agrippa nauali proelio circumuentus cum sex triremibus ad Caesarem transiit. sed hunc Caesar tertio transfugam, indulta tantum uita, segnem reliquit. deinde Agrippa inter Mylas et Liparas aduersus Democham et Pompeium nauale proelium gessit ac uicit ibique tunc naues triginta aut demersit aut cepit reliquis laceratis. Pompeius Messanam confugit. Caesar interea Tauromenium traiecerat: quem repentino impetn Pompeius adflixit: unde multis demersis nauibus suis ac magna. multitudine suorum militum perdita, in Italiam Caesar aufugit; nec interueniente mora in Siciliam rediit; ibique Lepidum ex Africa aduentantem obuium habuit, summas sibi partes terrore minis ac superbia uindicantem. post dies pauoos Agrippa iussu
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ pactũ pompeiꝰ sugitiuos al¬
legeret ut hostis habitꝰ ẽ. Mena
cesaris p̾fuit. Idemq ꝯtinuo cum
statilio tauro adu̾sꝰ menecratum
pompeianũ ducẽ nauale bellum
gessit. deinde ipse cesar adu̾sꝰ eos¬
dem pompeianos cruentissimum
bellũ nauale confecit. s ꝯtinuo
uictricẽ classem pene uniu̾sam
apud scyllaceũ naufragio amisit.
Uentidius ꝑsas ⁊ parthos in syriam
irrũpentes tͥb bellis maximiᷤᷤ fu¬
dit. regẽq eoꝵ pacorũ in acie
int̾fecit. ea scilicet die qua cras¬
sus a parthis fuerat occisus. An¬
toniꝰ uno uix castello expugna¬
to. pacẽ cũ anthioco fecit. ut ip¬
se tantã rem ꝯsũmasse uideret᷑.
Uentidiũ syrie p̾fecit. uissitq ut
antygono bellũ inferret. qͥ uide-¬
os tum forte debellau̾at. captisq
iherosolimis tẽplum fpoliau̾at.
regnũ herodi ded̾at. quẽ ꝯtinuo
uictũ in deditionẽ recepit. Me¬
nalibertꝰ cum .ui. nauib ad pom¬

Expanded text:
contra pactum Pompeius fugitiuos alcontra pactum Pompeius fugitiuos allegeret, ut hostis habitus est. MenCaesaris praefuit. idemque continuo cum Statilio Tauro aduersus Menecraten Pompeianum ducem nauale bellum gessit. deinde ipse Caesar aduersus eosdem Pompeianos cruentissimum bellum nauale confecit; sed continuo uictricem classem paene uniuersam apud Scylaceum naufragio amisit. Ventidius Persas et Parthos in Syriam inrumpentes tribus bellis maximis fudit regemque eorum Pacorum in acie interfecit, ea scilicet die, qua Crassus a Parthis fuerat ocoisus. Antonius, uix uno castello expugnato, pacem cum Antiocho fecit, ut ipse tantam rem consummasse uideretur. Ventidium Syriae praefeoit iussitque ut Antigono bellum inferret, qui Iudaeos tum forte debellauerat captisque Hierosolymis templum spoliauerat regnumque Herodi dederat: quem continuo uictum in deditionem recepit. Mena libertus cum sex nauibus ad Pom
Abbreviated transcription (Latin):
desꝑationẽ adacti brutꝰ ⁊ cassius
inmaturã sͥ mortẽ ante belli t̾mi¬
num coeger̃t. Nam inuitatis ꝑ-¬
cussorib cassius capud. brutꝰ lat
p̃buit. At rome suluia uxor anto¬
nii socrus cesaris. dñatum ut mu¬
lier agitabat. Incertũ in hac muta¬
cione ꝯsularis regiiq fastigii. utrũ
deficientis potenciȩ ultima. an in¬
cipientis pͥma nominanda. certe
eciã in eos insolens ꝑ qͦs ut insolesce¬
ret agebat᷑ Nam cesarẽ reu̾sum
aput brundisiũ. ꝯtumeliis factio¬
nib insidiisq peciit. a qͦ propul¬
sata. ad antoniũ ꝯcessit in greciã
Sextus pompeiꝰ pꝰquã se in ꝓscͥptoꝵ
numerũ relatũ cõꝑit. ꝯu̾sꝰ in lat᷑¬
cinuia omnẽ oram ytaliȩ cedib ra¬
pinisq uastauit. Dycilia p̃repta.
cõmeatibq impeditis. romã fame
affecit. Alox cũ eo pacẽ tres uiri.
ut ñ dicã tyranni. idẽ lepidꝰ. cesar.
antoniꝰqͦ fecert. S ꝯtinuo cum

Expanded text:
desperationem adacti Brutus et Cassius, desperationem adacti Brutus et Cassius, immaturam sibi mortem ante belli terminum consciverunt: nam, invitatis percussoribus, Cassius caput, Brutus latus praebuit. At Romae Fulvia, uxor Antonii, socrus Caesaris, dominatum ut mulier agitabat: incertum in hac mutatione consularis regiique fastigii, utrum deficientis potentiae ultima, an incipientis prima numeranda, certe etiam in eos insolens, per quos ut insolesceret, agebatur. Nam et Caesarem reversum apud Brundusium contumeliis, factionibus, insidiisque petiit. A quo propulsata ad Antonium 433 concessit in Graeciam. Sex. Pompeius, postquam se in prescriptorum numerum relatum comperit, conversus in latocinia omnem oram Italiae caedibus rapinisque uastauit. Sicilia praerepta commeatibusque inpeditis Romam fame adfecit. mox cum eo pacem triumuiri, ut non dicam tyranni, id est Lepidus Caesar Antoniusque fecerunt. sed continuo cum
Abbreviated transcription (Latin):
rute st̃. At dolabella in syria mul¬
ta cũ cassio bella gessit. a qͦ uictꝰ ip¬
se se int̾fecit. brutꝰ ⁊ cassius magniꝰ
exercitib cõparatis. apud athenas
ꝯuener̃t. totãq greciam depplati
sunt. Rodios cassius t̾ra mariq op¬
pugnatos. ad deditionẽ coegit. qͥb
pret᷑ uitã nichil reliquit. Igit᷑ ce¬
sar ⁊ antoniꝰ eosdem in macedoniã
magiuis belloꝵ apparatib ꝑsecuti.
ad mortẽ cõpuler̃t. quãuis manife¬
stissime illa t̾e pugna ñ uirtute
partis antonii. s cesaris felicitate
ꝯfecta sit. Cesar enĩ t̃ẽ eger cum
se in castris capiende quietis cau¬
sa tenere statuiss: hortatu ⁊ p̾cib
medici sui qͥ ꝑ somniũ admonidũ
sese fatebat᷑. ut ea die castris ce¬
sarem salutis ipsiꝰ causa educ̾et.
in campũ egre int̾ copias egressꝰ¬
ac mox castra etꝰ ab hostib capta
sunt. s rursꝰ cesariani militeᷤ
cassii castra ceꝑunt. Quare ad

Expanded text:
rutae sunt. at Dolabella in Syria mulrutae sunt. at Dolabella in Syria multa cum Cassio bella gessit, a qao uictus ipse se interfecit Brutus et Cassius magnis exercitibus conparatis apud Athenas conuenerunt totamque Graeciam depopulati sunt. Rhodios Cassius terra marique oppugnatos ad deditionem coegit, quibus praeter uitam nihil reliquit. igitur Caesar et Antonius eosdem in Macedoniam magnis bellorum apparatibus persecuti, ad mortem conpulerunt; quamuis manifestissime illa tunc pugna non uirtute partis , Antoni, sed Caesaris felicitate confecta sit. Caesar enim tnnc aeger, cum se in castris capiendae quietis causa tenere statuisset, hortatu et precibus medici sui, qui per somnium admonitum sese fatebatur, ut ea die castris Caesarem salutis ipsius causa educeret, in campum aegre inter copias egressac mox castra ejus ab hostibus capta sunt: sed rursus Caesariani milites Cassii castra ceperunt. Quare ad
Abbreviated transcription (Latin):
occisoꝵ ut̃q exercitꝰ cesari paruit.
Postea deciꝰ brutꝰ in gallia a seqͣnis
captꝰ ⁊ occisus ẽ. Uasillꝰ autẽ unꝰ de
catꝰ ẽ. Lepido satis agente cesaꝵ
antoniũ recepit in gr̃am. atq ob fi¬
dem reconciliate gr̃e filiã eiꝰ matͥ-¬
monio sortitus ẽ. Inde cũ ad ur̃bem
accessissent. ac rumor de fut᷑a ꝓsc̾p¬
tione ortus e̾et .G. thoranꝰ uir p̾toriꝰ
nichil tale metuens. incursu mili¬
tũ domui sue int̾fectꝰ ẽ. aluq com¬
mina in tabula ꝓposita st̃. pͥmũ
lepidi p̾cepto ⁊ nomine deinde
antonii t̃cio cesaris. Ibi antoniꝰ tul
liũ ciceronẽ mimicũ suũ. ibi.L.
cesarẽ auuncłm suũ. ⁊ qͦd exagge¬
rando sceleri accessit uiua mat᷑¬
ꝓscͥpserat. ibi lepidꝰ .L. paulum
fr̃em suũ in eund̾e̾ ꝓscͥptoꝵ gre-¬
gem coniecerat. Adiecti ft̃ pꝰea
romani. multe du ⁊ uarie cedes ac¬
te. domꝰ ꝓscͥptoꝵ direptis om̃ib di¬

Expanded text:
occisorum uterque exercitus Caesari paruit. occisorum uterque exercitus Caesari paruit. Postea Decius Brutus in Gallia a Sequanis captus et occisus est. Vasillus ecatus est. Lepido satis agente, Caesar Antonium recepit in gratiam, atque ob fidem reconciliatae gratiae filiam ejus matrimonio sortitus est. Inde cum ad Urbem accessissent, ac rumor de futura proscriptione ortus esset, G. Thoranius, vir praetorius, nihil tale metuens, incursu militum domi suae interfectus est. Alii quoque commina in tabula proposita sunt, primum Lepidi praecepto et nomine, deinde Antonii, tertio Caesaris. Ibi Antonius T. Ciceronem inimicum suum, ibi L. Caesarem avunculum suum, et quod ex aggerando sceleri accessit viva matproscripserat ; ibi Lepidus L. Paulum fratrem suum in eundem proscriptorum gregem coniecerat. adiecti sunt postRomani. multae diu et uariae caedes actae, domus proscriptorum direptis omnibus di
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sꝰ .L. antoniũ. quartũ adu̾sꝰ
sextũ pompeiũ. oñ. pompei filiũ
int̾fecit. Antoniꝰ a senatu hostis
tinã obsidione concluserat. Con-¬
sules hyrtiꝰ ⁊ pansa. ⁊ cũ his cesar
ad lib̾andũ brutũ. expugnandũ¬
q antoniũ missi. Pansa pͥmo ueni¬
ens exceptꝰ insidiis. int̾ suoꝵ cla-¬
des. ipse qͦq pilo gͣuit̾ uuln̾atus.
ab eodem uuln̾e int̾positis dieb
ẽ mortuus. Hyrtius auxiliũ col-¬
lege ferens. magnas antonii copiaᷤᷤ
uasta strage deleuit. Cesar eatenꝰ
cast᷑ custodiuit. Scd̾a adu̾sꝰ anto¬
niũ pugna. magne utrimq stra¬
ges acte sc̃. Namq tẽ ibi hyrtiꝰ
consul occisus ẽ. uictꝰ sugit anto¬
nis ceco mie tona potitus est.
Cui deciꝰ brutꝰ de ꝯuiratioe occisi uilii
cesaris ꝯfessus. p̃ces penitenciȩ fudit.
Dolabella tͤboniũ unũ ex int̾fectorib
cesaris smirnȩ int̾fecit. Dolabellam
senatꝰ hostem ꝓnuntiauit. consiliũ

Expanded text:
aduersus L. Antonium, quartum aduersus aduersus L. Antonium, quartum aduersus Sex. Pompeium, Cn. Pompei filium, confecit. Antonius a senatu hostis tinam obsidione concluserat. consules Hirtius et Pansa et cum his Caesar ad liberandum Brutum expugnandumque Antonium missi. Pansa primo ueniens exceptus insidiis, inter suorum clades ipse quoque pilo graruiter uulneratus ab eodem uulnere interpositis diebus est mortuus. Hirtius auxilium collegvasta strage delevit. Caesar eatenus castra custodivit. Secunda adversus Antonium pugna magnae utrinque strages actae sunt. Namque tunc ibi Hircius consul occisus est, victus fugit Antonius, Caesar victoria potitus est: cui Decius Brutus de conjuratione occisi Julii Caesaris confessus, preces poenitentiae fudit. Dolabella Trebonium, unum ex interfectoribus Caesaris, Smyrnae interfecit. Dolabellam senatus hostem pronuntiavit. Consulum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ detrectauere collegiũ. discant
ferre dñatum. sũmaq imꝑii toci
ad unũ redacta. longe aliud om̃s
homines uiuendi genꝰ subeant.
ut om̃s humilit̾ placere studeant.
ñ insolent̃ offend̾e. s ad tam salu¬
brem humilitatis doctnam ma-¬
ut t̾c demũ aptior fieret humi¬
litatis institucio. qͣndo iã ꝑ totũ
mundũ pena suꝑbiȩ om̃ib ẽẽt
exemplo. Anno ab urbe condita.
dcc .x. int̾fecto uilio cesare. ocͣta¬
uaiꝰ q tes tanto ului esaris aum¬
culi & hereditat̾e & nom̃ assũpse¬
rat. idemq qͥ pea rerũ potitꝰ augu¬
stus ẽ dicͣtꝰ. simul ut romã adole¬
scens admodũ uenit. indolẽ suã
bellis cuulib uouit. Nam ut bre¬
uit᷑ coaceruationẽ maloꝵ explicẽ.
bella citulia .u. gessit. mutinense
philippense. prusinũ. siculũ. acti¬
acum. E quib duo hoc ẽ pͥmũ ⁊
nouissimũ. adu̾sꝰ .õr. antonium.
scd̾m adu̾sꝰ brutũ ⁊ cassiũ. t̾ciũ

Expanded text:
qui detrectauere collegium, discant qui detrectauere collegium, discant ferre dominatam, summaque imperii totius ad unum redacta longe aliud omnes homines uiuendi genus subeant, ut omnes humiliter placere studeant, non insolenter offendere. sed ad tam salubrem humilitatis doctrinam maut tunc demum aptior fieret humilitatis institutio, quando iam per totum mundum poena superbiae omnibus esset exemplo. Anno ab Vrbe condita DCCX interfecto Iulio Caesare Octauianus, qui testamento Iuli Caesaris auunculi et hereditatem et nomen adsumpserat idemque, qui postea rerum potitus Augustus est dictus, simul ut Romam adulescens admodum uenit, indolem suam bellis ciuilibus uouit. nam, ut breuiter coaceruationem malorum explicem, bella ciuilia quinque gessit : Mutinense Philippense Perusinum Siculum Actiacum. e quibus duo, hoc est primum ac nouissimum, aduersus M. Antonium, secundum aduersus Brutum et Cassium , tertium
Abbreviated transcription (Latin):
inerem̃ta cũ magno sudore factura.
luctor cuuł belli. a cuub cesar occi¬
dit᷑. in cedem uniꝰ tͣhunt᷑ agmina
conscioꝵ. Certũ enĩ erat. qr cesar.
indigne ꝑemptꝰ plures hab̃e poss
ultores. plurimaq nobilitas una
deam illam fabule fert denteꝰ qͦn¬
dam occisi seuisse serpentis. e qͥb
quasi cõpetens semini seges arma-¬
ti homines t̾ra emerserint. seseq
mox inuicẽ pugnando ꝓstͣuerint.
Etquidẽ hoc poetarũ cõmenta fin¬
xer̃t. Nr̃a autẽ roma cesare occi¬
so qͣnta de cin̾ib eiꝰ agmina arma¬
ta parturiit: quanta bella in te¬
stimoniũ misere fecunditatis ñ
legenda pueris. s spectanda ppłis
excitauit: & tam̃ horum omniũ
maloꝵ initiũ. suꝑbia ẽ. Inde ex¬
arser̃t bella cuulia. inde iterũ
pullular̃t. Non gͦ inuista cedes ẽ
eoꝵ qͥ eam iniuste consectant᷑. si
ambicionis emulatio ꝑ ipsos atq
in ipsis & agit᷑ & punit᷑. donec

Expanded text:
incrementa cum magno sudore factura: incrementa cum magno sudore factura: uictor ciuilis belli a ciuibus Caesar occiditur, in caedem unius trahuntur agmina consciorum. certum enim erat, quia Caesar indigne peremptus plures habere posset ultores; plurimaque nobilitas una deam illam fabulae ferunt dentes quondam occisi seuisse serpentis, e quibus quasi conpetens semini seges armati homines terra emerserint seseque mox inuicem pugnando prostrauerint. equidem hoc poetarum commenta finxerunt; nostra. autem Roma Caesare occiso quanta de cineribus eius agmina armata parturiit! quanta bella in testimonium miserae fecunditatis nen legenda. pueris sed spectanda populis excitauit! et tamen horum omnium malorum initium superbia est: inde exarserunt bella ciuilia, inde iterum pullularunt. non ergo iniusta caedes est eorum, qui eam iniuste consectantur, si ambitionis aemulatio per ipsos atque in ipsis et agitur et punitur, donec
Abbreviated transcription (Latin):
rei publice statũ contͣ exẽ¬
pla maioꝵ clement᷑ instau¬
rat. auctorib bruto ⁊ cassio ꝯscio
eciã plurimo senatu. in curia .x .x.
& tͥb uuln̾ib ꝯfossꝰ int̾iit. In qua
ꝯscios fert̃. Duo bruti. ⁊ g̃. cassius.
aliiq socii stricꝰtis pugionib in ca¬
pitoliũ secessert. Diu delib̾atũ ẽ.
utrũ capitoliũ eũ auctorib cedis
oporteret incendi. Corpꝰ eiꝰ raptum
ipłs dolore instimulatꝰ in foro frag¬
m̃tis tͥbulialiũ ac subsellioꝵ e̾maũ.
ꝑcensuit latitudinẽ regni siui roma
cladib sius. atq in suam ꝯu̾sa cedẽ.
singłas qͣsq gentes ibidem uͥ domu¬
it uindicauit. Asye. europe. atq af¬
fricȩ. ñ dico tͥb mundi partib sed
totis tͥum partiũ angulis edidit
gladiatores suos. feriatisq inimicis.
spec tacłm misere ultionis ingessit.
nec tam̃ suffecit ipsas qͦq cũ auc¬
torib causas fuisse ꝯsũptas. Lecidi¬
ua semina in eodẽ agro gͥminant.
magna ꝯtinuo metentib malorũ

Expanded text:
reipublicae statum contra exempla maiorum clementer Înstaurat, auctoribus Bruto et Cassio, conscio etiam plurimo senatu, in curia uiginti et tribus uulneribus confossus interiit. in qua nscios ferunt. duo Bruti et C. Cassius aliique socii strictis pugionibus in Capitolium secesserunt. diu deliberatum est, utrum Capitolium cum auctoribus caedis oporteret incendi. corpus eius raptum populus dolore instimulatus in foro fragmentis tribunalium ac subselliorum cremauit. Percensuit latitudinem regni sui Roma oladibus suis atque in suam conuersa caedem singulas quasque gentes ibidem, ubi domuit, uindicauit. Asiae Europae atque Africae, non dico tribus mundi partibus sed totis trium partium angulis edidit gladiatores suos feriatisque inimicis spectaculum miserae ultionis ingessit. nec tamen sufficit ipsas quoque cum auctoribus causas fuisse consumptas; recidiua semina in eodem agro germinant, magna continuo metentibus malorum
Abbreviated transcription (Latin):
ortuo ualentiniano au¬
gusto. arbogastes eugeni¬
um tirannũ mox creare
ausus est. legitq hominẽ cui ti¬
tulũ imꝑatoris impon̾et. ipse ac¬
turꝰ imꝑiũ. uir barbarꝰ animo.
consilio manu audacia potencia¬
q nimiꝰ contraxit undiq ĩnu
rorum. alibi potestate. alibi cogna¬
done subiuxus. historiã notã eciã
ocłis plurimoꝵ quã meliꝰ qui spe¬
cꝰtauere nouer̃t. dilatari u̾bis non
opus ẽ. Potencia di non fiducia ho¬
nunis uictorẽ semꝑ extitisse theo¬
dosiũ. arbogastes iste p̃cipuũ in u¬
tͦq docum̃tum ẽ. qui ⁊ tẽ cũ the¬
odosio paruit. tantis instructũ p̃¬
sidiis maximũ ipse minimis cep̃.
⁊ ñc cũ adu̾sꝰ eundẽ theodosiũ col¬

Expanded text:
ortuo Valentiniano Augusto Arbogastes Eugenium tyrannum mox creare ausus est legitque hominem, cui titulum imperatoris inponeret; ipse acturus imperium uir barbarus. animo consilio mann audacia potentiaque nimius, contraxit undique innurorum alibi potestate alibi cognatione subnixus. historiam notam etiam oculis plurimorum, quam melius qui spectauere nouerunt, dilatari uerbis non opus est potentia Dei non fiducia hominis uictorem semper extitisse Theodosium, Arbogastes iste praecipuum in utroque documentum est. qui et tunc, cum Theodosio paruit, tantis instructum praesidiis Maximum ipse minimus cepit et nunc, cum aduersus eundem Theodosium col
Abbreviated transcription (Latin):
adeptui eit. maniitq in eo annii non
plenis .uii. uixit patͤ asꝑior. om̃ibꝰ aũ
hominib libidine intẽꝑantior. qͥ d̃
nou̾cam suã uiliã uxorem duxit.
Hic contͣ parchos bellũ moliens. int̾ e¬
dyssam ⁊ carras ab hostib cͥeuorientꝰ
occisꝰ ẽ. Post hc̃. xuiiiiꝰ. ab augͦto ophi¬
lus macͥnꝰ qͥ p̾fectꝰ p̃torii erat. cũ filio

Expanded text:
adeptus est mansitque in eo annis non plenis septem. uixit patre asperior, omnibus autem hominibus libidine intemperantior, qui etiam nouercam suam Iuliam uxorem duxerit. hic contra Parthos bellum moliens, inter Edessam et Carras ab hostibus circumuentus occisus est. Post hunc nonus decimus ab Augusto Ophilus Maorinus, qui praefectus praetorio erat, cu
Abbreviated transcription (Latin):
tari occisꝰ ẽ. Anno ab urbe condita.
augꝰto. imꝑiũ adeptꝰ. tenuit anniꝰ .iiii.
Hic sac̾dos heliogabali tẽpli. nullã sui
sui nͥ stuproꝵ flagicioꝵ tociꝰqͦ obsce¬
nitatis infamẽ satis memoriã reliqͥt.
Lumultu aũ militari exorto. rome cũ
mat᷑ int̾fectꝰ ẽ. Anno ab urbe ꝯdita.¬

Expanded text:
ta Augusto imperium adeptus tenuit annis quattuor. hic sacerdos Heliogabali templi nullam sui nisi stuprorum flagitiorum totiusque obscenitatis infamem satis memoriam reliquit. tumultu autem militari exorto, Romae cum matre interfectus est. Anno ab Vrbe
Abbreviated transcription (Latin):
ab aug̾to. senatꝰ ac militũ uoluntate
imꝑator creatꝰ ẽ. xiii. annis digno e¬
qͥtatis p̃conio fuit. Cuiꝰ mat̾ maniea
xͥana origenẽ prb̃m audire curauit.
Nam statim expediciõe in ꝑsas facta.
xersen regẽ eoꝵ maximo bello uic¬
tor opp̃ssit. ulpiano usus assessore sũ¬
mam sui mod̾ationẽ rei publice ex¬
hibuit. s militari tumultu apud
tinuo hoc ẽ t̾cio quã regnabat
cui successerat. ⁊ mainee mat̾s eiꝰ
familiã. ꝑsecutionẽ in sac̾dotes:
clericos. idẽ docꝰtores uł p̾cipue ꝓ¬
pter origenẽ prb̃m miserat .xiii.¬

Expanded text:
ab Augusto senatus ao militum uoluntate imperator creatus tredecim annis digno aequitatis praeconio fuit: cuius mater Mamea Christiana Origenem presbyterum audire curauit: nam statim expeditione in Persas facta Xerxen regem eorum maximo bello nictor oppressit. Vlpiano usus adsessore summam sui moderationem reipublicae exhibuit; sed militari tumultu apud tinuo, hoc est tertio quam regnabat cui successerat, et Mameae matris eius familiam persecutionem in sacerdotes et clericos, id est doctores, uel praecipue propter Origenem presbyterum miserat.
Abbreviated transcription (Latin):
cani maioris filia. misenũ
ut dixi pͥrioris filii morte
secesserat. Bona gͣechi dissi¬
pata sunt. flaccus adolescens
in robore necatꝰ ÷. Ex facti
cesi fuisse referunt᷑. Opimiꝰ
consul sic̃ in bello fortis fuit
ita in questione erudeł. nã
ampliꝰ tria milia hominũ
supplieis necauit. ex quib
plurimi. ne dicta quidem
causa innocentes int̾fecti st̃.
Sisdem tꝑrib metellus ba¬
leares insulas bello ꝑgatus
edomuit. ⁊ piraticam infe¬
stationẽ q̃ ab hisdẽ tẽ orie¬
bat᷑ płima incolaꝵ cede com¬
p̃ssit. Gneus qͦ domitiꝰ ꝓcon¬
sul allobrogas. gallos iux¬
ta oppidũ uindalium gͣuis¬
simo bello uiẽ. maxime eũ
elephantoꝵ noua forma e¬
qui hostium hostesq cont̃¬
riti diffugissent .xx. milia
allobrogum cesa referunt᷑
tria milia capta sunt.

Expanded text:
cani maioris filia, Misenum, cani maioris filia, Misenum, ut dixi, prioris filii morte secesserat. bona Gracchi publicata sunt; Flaccus adulescens in robore necatus est; ex factiocaesi fuisse referuntur. Opimius consul sicut in bello fortis fuit ita in quaestione crudelis. nam amplius tria milia hominum suppliciis necauit, ex quibus plurimi ne dicta quidem causa innocentes interfecti sunt. Isdem temporibus Metellus Baleares insulas bello peruagatus edomuit et piraticam infestationem, quae ab isdem tunc exoriebatur, plurima incolarum caede conpressit. Gnaeus quoque Domitius proconsule Allobrogas Gallos iuxta oppidum Vindalium grauissimo bello uicit, maxime cum elephantorum noua forma equi hostium hostesque conterriti diffugissent: xx milia ibi Allobrogum caesa referuntur, tria milia capta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃eo agricchabanis int̃fectꝰ
uelut signum belli fuit.
Flaccꝰ duob filiis armatis
cinctꝰ. comitante cẽ. G. gͣe¬
cho togato. breuẽq gladi¬
um sub sinistͣ occultante
fisset. qui seruos ad lib̾tatẽ
uocaret. ianũ tamꝗͣ. arcẽ
occupauit. contͣ detus bry-¬
tus uir ꝯfularis acliuo pu¬
blicio eum ingenticerta¬
mine irruit. Ibi flaceꝰ diu
obstinatissime dimicauit.
Gracchꝰ postꝗͣ. in templũ mi-¬
neruȩ secesserat. gladio in¬
einbere uolens int̾uẽtu
litorii retentꝰ ÷ Itaq eũ
diu anceps bellũ agitaret᷑
tandẽ sagitarii ab opio mis¬
si ꝯsert᷑a multitudinẽ dist᷑¬
bauer̃t. Duo flacei. pat̃ fi¬
lusq eum ꝑ edem lunȩ in
priuatã domũ desiluissent
foresq obiecissent. rescisso ẽ¬
tieio pariete confossi. Graechꝰ
uo suo p̾buit. caput gͣechi
excisum consuli allatum ẽ.
Corpꝰ gracchi ad corneliã ma-¬
trẽ. mesenum oppidũ deuec¬
tum ẽ. ħ aũ cornelia affri¬

Expanded text:
praeco a Gracchanis interfectus praeco a Gracchanis interfectus uelut signum belli fuit. Flaocus duobus filiis armatis cinctus, comitante etiam Graccho togato breuemque gladium sub sinistra occultante, sisset, qui seruos ad libertatem uocaret, Dianium tamquam arcem occupauit. contra D. Brutus nir consularis a cliuo Publicio cum ingenti certamine inruit. ibi Flaccus diu obstinatissime dimicauit; Gracchus, postquam in templum Mineruae secesserat, gladio incumbere uolens, interuentu Laetorii retentus est. itaque cum diu anceps bellum agitaretur,: tandem sagittarii ab Opimio missi consertam multitudinem disturbauerunt. dno Flacci pater filiusque cum per aedem Lunae in priuatam domum desiluissent foresque obiecissent, rescisso craticio pariete confossi sunt. Grauo suo praebuit. caput Gracchi excisum consuli adlatum est, corpus ad Corneliam matrem Misenum oppidum deuectum est. haec autem Cornelia, Afri
Abbreviated transcription (Latin):
demũ anno ꝗͣ. fu̾atꝰ dedue eisa
tis euhium romanoꝵ fami¬
lis q̃ eam incołent. restitu¬
ta ⁊ repleta ÷ magno añ ꝓ¬
digio p̃cedente. Nam eum
m̃isores ad limitandũ carta-¬
giniensẽ agrũ missi stipi¬
tes t̾minoꝵ indices fixos¬
⁊ nocte a lupis auulsos mor¬
diciis conrososq repꝑissent
aliqͣnchu hesitatum ẽ. utrr̃
romane paci expediret car¬
thaginẽ reformari. Eodẽ
anno. G. gracchus gͣochi
occisus in seditione fu̾at
fr̃. tͥbunꝰ pleb̾ ꝑ tumultũ
creatꝰ. magna rei publicȩ
ꝑmcies fuit. Nam cũ sepe
ppłm romanũ largitionibꝰ
ꝓmissisq nimiis in ac̾bissi¬
mas seditoes excitasset. ma¬
xime legis agrariȩ causa
minutio successore discessit.
M mnutiꝰ tribunꝰ pleb̾ eũ ma¬
xima ex parte decessoris sy¬
i gracchi statuta diuulsiss&e
legesq abrogasset. Gͣ. grac¬
chus cum fuliuio flacco in¬
genti stipatꝰ agmine. ca¬
pitolium ubi contio agita¬
bat᷑ ascendit. Ibi maximo
tumultu excitato quidã

Expanded text:
deductis ciuium Romanorum familiis, quae eam incolerent, restituta et repleta est, magno ante prodigio praecedente. nam cum mensores ad limitandum Carthaginiensem agrum missi stipites, terminorum indices, fixos nocte a lupis reuulsos mordicus conrososque reperissent, aliquamdiu haesitatum est, utrum Romanae paci expediret Carthaginem reformari. Eodem anno C. Gracchus, Graochi occisus in seditione fuerat frater, tribunus plebi per tumultum creatus magna reipublicae pernicies fuit. nam cum saepe populum Romanum largitionibus promissisque nimiis in acerbissimas seditiones excitauisset, maxime legis agrariae causa,Minucio successore decessit. Minucius tribunus plebi cum maxima ex parte decessoris sui Gracchi statuta conuulsisset legesque abrogasset, C. Gracchus cum Fuluio Flacco ingenti stipatus agmine Capitolium, ubi contio agitabatur, ascendit: ibi maximo tumultu excitato quidam
Abbreviated transcription (Latin):
ex̾citu bituri fuisse tͣdũt᷑.
ex quib .el. milia ł cesa.ł
galloꝵ gentẽ sub radice alpi¬
um sitam bello aggͥssus est.
qui cum se romanis copus
circunseptos uid̾ent. bello¬
q impares fore intellig̾ent
occisis ꝯiugib ac lib̾is in fła¬
pantib romanis ꝑagendȩ
tẽ mortis suȩ copiam ñ ha¬
buerant. captiq fuerant
alii ferro. alii suspendio
alii abnegato eybo sese cõ¬
sumpsert̃. nullusq om̃ino
uel par uulus suꝑfuit qui
seruitutis conditionẽ uitȩ
amore tolerarit. Anno ab
scipione nasica. ⁊ ĩ. calpͣ¬
nio bestia. consulib.¬
ugnothe numidarũ regi bellũ
consensu ppłi romans senatꝰ indicit

Expanded text:
exercitu Bituiti fuisse traduntur, exercitu Bituiti fuisse traduntur, ex quibGallorum gentem sub radice Alpium sitam, bello aggressus est. Qui cum se Romanis copiis circumseptos viderent, belloque impares fore intelligerent, occisis conjugibus ac liberis, in flapantibus Romanis peragendae tunc mortis suae copiam non habuerant captique fuerant, alii ferro, alii suspendio, alii abnegato cibo sese consumpserunt, nullusque omnino uel paruulus superfuit, qui seruitutis condicionem uitae amore toleraret. Anno ab Scipione Nasica et L. Calpurnio Bestia consulibugurthae Numidarum regi bellum consensu populi Romani senatus indixit
Abbreviated transcription (Latin):
tꝑr ethna mons ultͣ
solitum exarsit. ⁊ torrenti¬
bus igneis suꝑfusis. lateq
circunfluentib. catinam
urbẽ finesꝙ opp̃ssit. ita ut
tecta edum calidis ein̾ib
p̃usta ⁊ p̃grauata corrue¬
rint. Cuius leuandȩ cladiᷤ
causa senatꝰ .x. annoꝵ uec¬
tigalia cathiniensib remi¬
sit. Anno ab urbe condita
to regi aruernoꝵ gallie ei¬
uitatis. bello maximo iN¬
structu comparanti adeo
cum paruo exereitu occͬrit
ut biturꝰ paueitatẽ roma¬
noꝵ uix ad escam canib qͦs
in agmine habebat suffic̾e
posse iactaret. Qui eũ sͥ ad
transferendas copias unum
pontẽ rodani fluminis par̾¬
q e̾e intellig̾et. aliũ cõpactiᷤᷤ
lintrib eathenisq conexũ
suꝑstratis confixisq tabuliᷤᷤ
struxit. Conserta pugna
⁊ diu gͣuit᷑ agitata. aucti
galliguersiq in fugã. dũ
quisq sͥ tuet. coac̾uatis ĩ¬
consulte agminib ⁊ p̃pro¬
ꝑo tͣnsitu pontis uinela ry¬
ꝑunt. ac mox cum ipsis lĩ¬
trib mersi sunt. Centum

Expanded text:
ethna mons ultra solitum exarsit, et torrentibus igneis superfusis lateque circumfluentibus, Catinam urbem finesque ejus oppressit, ita ut tecta aedium cladis cineribus perusta et pergravata corruerent. Cujus levandae cladis causa senatus decem annorum vectigalia Catinensibsit. Anno ab Urbe condita to regi Arvernorum Galliae civitatis bellum maximo instructu comparanti, adeo cum parvo exercitu occurrit, ut Bituitus paucitatem Romanorum vix ad escam canibus, quos in agmine habebat, sufficere posse jactaret. Qui cum sibi ad transferendas copias unum pontem Rhodani fluminis parum esse intelligeret, alium compactis lintribus catenisque connexum, superstratis confixisque tabulis instruxit. Conserta pugna, et diu grauiter agitata, uicti Galli conuersique in fugam, dum quisque sibi timet, coaceruatis inconsulte agminibus et praepropero transitu pontis uincula ruperunt ac mox cum ipsis lintribus mersi sunt. centum
Abbreviated transcription (Latin):
Cecidere ibi plurimi senatores. ali¬
qui eciam consulares. ⁊ p̃torii uiri
Crassꝰ qͦq filiꝰ crassi lectissimꝰ uiue¬
nis in acie occisus ẽ. Pretea qͣtuor
cohortes cũ uargunteo legato me-¬
diis dep̃hense campis int̾fecte st̃.
Surenas rapto equitatu. trassũ ꝑseqͥ
intendit. eũq cͥcũuentũ. ac frustͣ
colloqͥum eiꝰ petentẽ int̾fecit. qͣuis
uiuũ auferre maluss Pauei noc¬
tis bñficio lib̾ati. charras confuger̃t.
Cognita clade romanoꝵ multe ori¬
entis ꝓuntiȩ a societate uł fide
ppłi romani defecissent. nicassius
collectis ex suga militib paucis. in¬
tumescentẽ siriã egregia animi
uirtute ac mod̾atione p̾ssiss qui
& antiochũ copiasq ingentes pͣlio
uicit ⁊ int̾fecit. parthos quoq ab
herode in siriã missos. iamq ingͥs-¬
sos antiochiã. bello expulit. ducẽq
eoꝵ osagen int̾fecit.¬

Expanded text:
cecidere ibi plurimi senatores, alicecidere ibi plurimi senatores, aliquot etiam consulares et praetorii uiri; Crassus quoque filius Crassi, lectissimus iuuenis, in acie occisus est. praeterea quattuor cohortes cum Vargunteio legato mediis deprehensae campis et interfectae sunt. Surenas rapto equitatu Crassum persequi intendit eumque circumuentum ac frustra conloquium eius petentem interfecit, quvivum auferre maluisset. Pauci noctis beneficio liberati, Carras confugerunt. Cognita clade Romanorum, multae Orientis provinciae a societate vel fide populi Romani defecissent, ni Cassius, collectis ex fuga militibtumescentem Syriam egregia animi virtute ac moderatione pressisset: qui et Antiochum copiasque ejus ingentes praelio vicit et interfecit, Parthos quoque ab Herode in Syriam missos, jamque ingressos Antiochiam bello expulit, ducemque eorum Hosagen interfecit
Abbreviated transcription (Latin):
am uictorẽ cesarẽ de gal¬
lia reu̾sum. ciuilia bella
comitata st̃. aliaq gͣuis¬
simã mala. int̾fecti apud partos
grassi ⁊ trucidati exercitꝰ p̃ces
pompeii ꝓuinciã sortitꝰ. in par¬
thos. homo in exp̃lebił eupidita¬
tis. audita in hierosolimis tẽpli
opulentia. quã pompeiꝰ intactã
reliquerat. in palestinã diu̾tit.
hierosolimã adit. tẽplũ ꝑuadit.
opes diripit. Inde ꝑ mesopota¬
miam tendens in partiã. qͣcũq
it̾ habuit. sociis ciuitatib auxi¬
lia indixit. p̾cia exegit. moxq
ut eufraten tͣnsiit. ilico abase¬
gem legatũ ab herode rege par-¬
thoꝵ ad se missũ obuiũ habuit.
a qͥ uehement᷑ increpatꝰ ẽ. cur
cont᷑ fedus duculli ⁊ pompeii
auaricia inductꝰ. eufraten tͣn¬
sierit. Quãobrẽ sine mora fu¬
turũ. ut ꝓ auro parthico. serico
ferro oneraret᷑. Itaq cũ ppe car¬
ras uentũ ee̾t. parthi subito in¬
gruentes. cũ surena ⁊ silacia p̃¬
fectis. sagutis opp̃ssere romanos.

Expanded text:
am uictorem Caesarem de Gallia reuersum ciuilia bella comitata sunt aliaque grauissima mala, interfecti apud Parthos Crassi et trucidati exercitus. praePompei prouinciam sortitus in Parthos, homo inexplebilis cupiditatis, audita in Hierosolymis templi opulentia, quam Pompeius intactam reliquerat, in Palaestinam deuertit, Hierosolymam adit, templum peruadit, opes diripit. inde per Mesopotamiam tendens in Parthiam, quacumque iter habuit sociis ciuitatibus auxilia indixit. pretia exegit moxque ut Euphraten transiit, ilico Vagesen, legatum ab Horode rege Parthorum ad se missum, obuium habuit, a quo uehementer increpitus est, cur contra foedus Luculli et Pompei auaritia inductus Euphraten transierit. quamobrem sine mora futurum, ut pro auro Parthico Serico ferro oneraretur. itaque cum prope Carras uentum esset, Parthi subito ingruentes cum Surena et Silacea praefectis sagittis oppressere Romanos.
Abbreviated transcription (Latin):
post urbẽ conditam
simo suspenso ad modit᷑bel¬
lo gͣuis pestilentia q̃ semꝑ
ibi raras inducias. aut fae¬
tas int̃cepit. aut ut fierẽt
coegit ꝑ uniu̾sam ciuitatẽ
uiolenter incanduit. ut
m̾ito p̃cedente ꝓdigio. celỹ
ardere uisum sit. qñ caput
gentium tanto morboꝵ ig¬
ne flagͣuit. Nam eo anno
ebueium ⁊ seruihum ambõ
consules pestilentia cõsũp¬
sit. militares copias płima
ex parte confecit. multos
nobiles p̃cipueq plebẽ feda
tabe deleuit. qͣmuis ĩa et iã
suꝑiore qͣrto anno oborta
lues eundẽ ppłm depopu¬
lata sit

Expanded text:
post Vrbem conditam suspenso ad modicum bello grauis pestilentia, quae semper ibi raras indutias aut factas intercepit aut ut fierent coegit, per uniuersam ciuitatem uiolenter incanduit, ut merito praecedente prodigio caelum ardere uisum sit, quando caput gentium tanto morborum igne flagrauit. nam eo anno Aebutium et Seruilium ambo consules pestilentia consumpsit, militares copias plurima ex parte confecit, multos nobiles praecipueque plebem foeda. tabe delemt; quamms lam etiam superiore quarto anno oborta lues eundem populum depopulata sit
Abbreviated transcription (Latin):
tib celi regionib uisas ap¬
paruisse. T unc qͦ magno
t̃remotu charia ⁊ rhodus
insulȩ cͤoncussȩ sunt. ut la¬
bentib uulgo tectis ingẽs
qͦ ille colossus rueret. Eodẽ
anno flaminius consul con¬
temptis auspieiis quibꝰ pug¬
nare ꝓhibebat᷑ adu̾sũ gallos
conflixit ⁊ uieit. In quo
P ost hoc eladiꝰ consul gesta¬
bi cẽ ipse uir domarũ regẽ
in pͥmam aciem ꝓgͥssus oeci¬
dit. ⁊ int̃ multa in subriũ¬
quos ad deditionẽ coegerat
oppida mediolanium quoq
urbẽ florentissimam cepit.
Dem̃ histri noui hostes exei¬
tati sunt. quos corneliꝰ. mi¬
nutiꝰq ꝯsules. multo quidem
romanoꝵ sanguine subegert̃.
Et mergit hie paululum an¬
tiquus ille romanoꝵ imꝓbe
laudis cẽ de parricidus appeti¬
tus. Nam fabius censorius
fabium brutionẽ fihum suũ
furti insimulatũ int̾feẽ. dig
eidio plectendum duc̾et qd̾ ne
leges quidẽ nͥ multa pecunie
aut summum exilii eirea quẽ¬

Expanded text:
tibus coeli regionibus exortas aptibus coeli regionibus exortas apparuisse. Tunc quoque magno terraemotu Caria et Rhodus insulae adeo concussae sunt, ut labentibus vulgo tectis, ingens quoque ille colossus 251 rueret. Eodem anno Flaminius cos., contemptis auspiciis quibus pugnare prohibebatur, adversum Gallos conflixit, et vicit. In quo Post hoc Claudibi etiam ipse Judomarum regem in primam aciem progressus occidit, et inter multa Insubriuquos ad deditionem coegerat oppida, Mediolanum quoque, urbem florentissimam, cepit. Deinde Istri, novi hostes, excitati sunt, quos Cornelius Minutiusque consules, multo quidem Romanorum sanguine, subegerunt. Emergit hic paululum antiquus ille Romanorum improbae laudis etiam de parricidiis appetitus. Nam Fabius Censorius Fabium Buteonem, filium suum, furti insimulatum interfecit, di vel parricidio plectendum duceret, quod ne leges quidem nisi mulcta pecuniae aut ad summum exsilii, circa quem
Abbreviated transcription (Latin):
isse referunt᷑. siẽ fabuis hysto¬
ricꝰ qui eidẽ bello int̾fuit. scͥꝑsit.
Ex quib romanoꝵ. ⁊ cãpa¬
multitudo socioꝵ ingens fy¬
it. Cominisso pͣlio ap̃ arretiũ
ta milia romanoꝵ. nec saltĩ
tanta qͣnta eos t̾rere debuit.
cesa sui parte fugert̃. Nam
tria milla eoꝵ t̾c int̾fecta hy¬
storiei tͣdunt. Qd iõ ignomi¬
niosiꝰ turpiꝰq ẽ tam p̾aueis
amissis tanta agmina diffu
citu romanoꝵ erederet nu¬
merũ istum fuisse saltẽ ñ¬
dico fugisse: Post ħ scđm eỹ
cidata sunt. Sequenti anno
manliꝰ torquatꝰ. ⁊ fuluiꝰ flac¬
cus ꝯsules primi trans padr̃¬
fortissimas romanas duxere
legiones. Pugnatum ⁊ ibi
dira miseram urbẽ t̾ruere
ꝑdigia. Miseram inꝙͣ. q̃ hine
fremitu hostium. inde neqͥ¬
cia demonũ t̾rebat᷑. Namq
in piceno flum̃ sanguine ef¬
fluxit. ⁊ ap̃ tuscos celũ ard̾e
no noc te multã luc̃ẽ elaram
effulsisse. ae tres lunas distã¬

Expanded text:
isse referuntur, sicut Fabius histoisse referuntur, sicut Fabius historicus, qui huic bello interfuit, scripsit. Ex quibus Romanorum et Campamultitudo sociorum fuit. Commisso praelio apud Aretium ta milia Romanorum, nec saltem tanta quanta eos terrere debuit, caesa sui parte fugerunt: nam tria milia. eorum tunc interfecta historici tradunt. quod ideo ignominiosius turpiusque est, tam paucis amissis tanta agmina diffugercitu Romanorum crederet numerum istum fuisse saltedico fugisse? Post haec secundcidata sunt. Sequenti anno Manlius Torquatus et Fulvius Flaccus consules, primi trans Padum Romanas duxere legiones. Pugnatum est ibi dira miseram Urbem terruere prodigia. Miseram utique, quae hinc fremitu hostium, inde nequitia daemonum terrebatur, namque in Piceno flumen sanguine effluxit, et apud Tuscos coelum ardere ni nocte multa lucem claram effulsisse, ac tres lunas distan
Abbreviated transcription (Latin):
anno legati romanoꝵ.
ab iuiriis interfecti funt
lost cum ipsis illiriis atro¬
cissimum bellum gestum ẽ.
in quo multis oppidis ipłisq
deletis. reliqui se fuluio pos¬
tumoͥq consulib dederunt.
Tercio deinceps anno miseram
ciuitatẽ sacͥlegis sacͥfieus male
potentes funestau̾e pontifices.
Namq .x. uiri ꝯsuetudinẽ pͥscȩ
suꝑstitionis egͥssi. gallũ uirũ
⁊ galłã fȩminam eum muliere
simul greca in fors boario ui¬
uos defodert̃. S obligam̃tum
hoc magicum in ꝯtͣriũ ꝯtinuo
u̾sum ÷. Namq diras illas qͣs
fecerant ext̾noꝵ mortes. fedis¬
simis suoꝵ cedib expiauert̃.
Siquidẽ .L. emilio cattulo. G̃.
attilio regulo ꝯsulib magna
tione cisalpinȩ galliȩ. eum oẽ
ex ult̾iore gallia ingens aduẽ¬
tare ex̾citꝰ nuneiaret᷑. maxime¬
gestatoꝵ. qd̃ nom̃ ñ gentis. s
mercennarioꝵ galloꝵ : Itaq
ꝑ moti ꝯsules totius italiȩ ad
p̃sidium imꝑii ꝯtraxere iires.
Quo facto in utriusq consulis

Expanded text:
anno legati Romanorum ab Illyriis interfecti sunt. post cum ipsis Illyriis atrocissimum bellum gestum est: in quo multis oppidis populisque deletis reliqui se Fuluio Postumioque consulibus dediderunt. Tertio deinceps anno miseram ciuitatem sacrilegis saerificiis male potentes funestauere pontifices; namque decemuiri consuetudinem priscae superstitionis egressi Gallum uirum et Gallam feminam cum muliere simul Graeca in foro boario uiuos defoderunt. sed obligamentum hoc magicum in contrarium continuo uersum est; namque diras illas quas fecerant externorum mortes foedissimis suorum caedibus expiauerunt. siquidem L. Aemilio Catulo C. Atilio Regulo consulibus magna tione Cisalpinae Galliae, cum etiam ex ulteriore Gallia ingens aduentare exercitus nuntiaretgestatorum, quod nomen non gentis, sed mercenariorum Gallorum est, itaque permoti consules totius Italiae ad praesidium imperii contraxere vires. Quo facto, in utriusque consulis
Abbreviated transcription (Latin):
prȩẽe non erubuerat. De hinc cesar
pedestrib copiis in syriam uenit.
deinde in asyam ad hib̾na ꝯcessit.
ac pꝰ ꝑ greciã brundisiĩ ꝓfectꝰ ẽ.
Anno ab urbe condita. dec xxu.
ipso imꝑatore cesare augusto. quin¬
quies & ł. apuleio consulib cesar
uictor ab oriente rediens .uiii. idꝰ
ianuarii urbem tͥplici cũ tͥumpho
ingressꝰ ẽ. ac tum pͥmũ ipse iani
portas sopitis finitisq om̃ib belł
cuulib clausit.

Expanded text:
praeesse non erubuerat. dehinc Caesar praeesse non erubuerat. dehinc Caesar pedestribus copiis in Syriam uenit, deinde in Asiam ad hiberna concessit ac post per Graeciam Brundisium peruectus est. Anno ab Vrbe condita DCCXXV ipso imperatore Caesare Augusto quinquies et L. Apuleio consulibus Caesar uictor ab Oriente rediens, VIII idus Ianuarias Vrbem triplici triumpho ingressus est ac tunc primum ipse Iani portas sopitis finitisque omnibus bellis ciuilibus clausit.
Abbreviated transcription (Latin):
einde ĩminente cesare tur¬
bataq ciuitate. idem antoniꝰ
sese ferro transũberauit. ac semia¬
nimis ad eleopatrã in monumnentũ
in qͦd se illa mori certa ꝯdid̾at ꝑla¬
tus ẽ. Uleopatra pꝰquã se ad tͥum¬
phũ seruari intellȩxit uoluntariã
mortẽ petens. serpentis ut putat᷑
morsu in sinistro tacta brachio. ex¬
animis inuenta ẽ. frustͣ cesare eti¬
am syllos admouente. qui uenena
serpentiũ e uuln̾ib hominũ hau¬
stu reuocare atq ex sugere solent.
Cesar alexandria urbe omniũ lon¬
ge opulentissima & maxima. uic-¬
tor potitus est. Nam ⁊ roma in
tantũ opib eiꝰ aucta ẽ. ut ꝓpter
abundantiã pecuniarũ duplicia
quã usq ad id fuerant possesfio¬
nũ aliarũq rerũ uenaliũ p̾cia
statuerent᷑. Occisi st̃ uissu cesaris
maior antonii filiꝰ. & . p̃. canidius
infestissimꝰ quide semꝑ cesari. s
antonio insidus. ⁊ cassiꝰ palm̾sis
notã. qͦd obsenissime lanificio tex¬
tͥnoq regine. senator romani płi

Expanded text:
einde inminente Caesare turbataque ciuitate idem Antonius sese ferro transuerberauit ac semianimis ad Cleopatram in monumentum, in quod se illa mori certa condiderat, perlatus est. Cleopatra postquam se ad triumphum seruari intellexit, uoluntariam mortem petens, serpentis, ut putatur, morsu in sinistro tacta bracehio exanimis inuenta est, frustra Caesare etiam Psyllos admouente. qui uenena serpentum e uulneribus hominum haustu reuocare atque exsugere solent. Caesar Alexandria, urbe omnium longe opulentissima et maxima, uictor potitus est. nam et Roma in tantum opibus eius aucta est, ut propter abundantiam pecuniarum duplicia quam usque ad id fuerant possessionum aliarumque rerum uenalium pretia statuerentur. occisi sunt iussu Caesaris maior Antonii filius et P. Canidius, infestissimus quidem semper Caesari sed et Antonio infidus, et Cassius Palmensis, notam, quod obscenissime lanificio textrinoque reginae senator populi Romani