comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut uideri ꝓotiisset. Iustꝰ
gͥatq in insibilis ds appa¬
rtit. similis nob̃ homo
insibilis: ut dũ uideret᷑
exsimili. curaret ex iusto.
Et dum ueritate generis
concordat conditioni: uir¬
tute artis obinaret egritu¬
ens dñs. ñ culpãnĩam ex
uicio. ñ penã ex necessitate
suscepit: nulla eñĩ labepec¬
cati pollutus reatꝰ nr̃i te¬
neri conditione ñ potuit.
atq ido mortẽ nr̃am om̃i
necessitate calcata. cũ uo¬
luit sponte suscepit: recte
iste angłs uũ de similib
loquitur: qr nec ita natus
ut reliqui nec ita mortu¬
us nec ita resuscitatꝰ. Non
Natuis autẽ. mat̾na uisce¬
ra & fecunda exhibuit.
ꝙ incorrupta seruatut.
Rursum nos om̃s cũ nolu¬
mus morimur: qr ad sol¬
uende pene debitũ. culpȩ
nr̃ȩ conditione coartam:
illȩ alitẽ qr nulli admixtꝰ¬
mala sua defendere & etiam
p̃ferre moliuntur: Ille em̃
ẽ uere humilis in bonis: qͥ
ñ ẽ defensor in malis. Nam
quide malis suis arguitur.

Expanded text:
ut videri potuisset. Justus ut videri potuisset. Justus igitur et invisibilis Deus apparuit, similis nobis homo visibilis, ut dum videretur ex simili, curaret ex justo; et dum veritate generis concordat conditioni, virtute artis obviaret aegrituens Dominus, non culpam nostram ex vitio, non poenam ex necessitate suscepit nulla enim labe peccati pollutus, reatus nostri teneri conditione non potuit, atque ideo mortem nostram omni necessitate calcata, cum voluit, sponte suscepit, recteiste angelus unum de similibus loquitur, quia nec ita natus ut reliquius, nec ita resuscitatus. Non natus autem materna viscera, et fecunda exhibuit, et incorrupta servavit. Rursum nos omnes cum nolumus morimur, quia ad solvendae poenae debitum culpae nostrae conditione coarctamur. Ille autem quia nulli admixtmala sua defendere etiam perverse moliuntur? Ille est enim vere humilis in bonis, qui non est defensor in malis. Nam qui de malis suis arguitur,
Abbreviated transcription (Latin):
pham dr. magni consili
angłs: Quia eñi grecali¬
gua eugłizare denuntia¬
re di: semetipsũ nob̃ an¬
nuntians dñs angłs tioc¬
tur. Et bene ait. si fuerto
ꝓ eo angłs loquens: qui
sicut ait apls. etiã int̃poͥ¬
loquatur: audiamꝰ. Unĩ
de similib. Mos medici
ẽ ut aliquando similia si¬
milib: aliquando contra¬
ria contrartis euret. Nami
sepe calida calidis: sepe au¬
tẽ frigida calidis: calida fri¬
gidis sanare consueuit. Ue¬
mens gͦ ad nos destiꝑ me¬
dicus nr tantisq nosinue¬
mens langorib p̃ssos. qͥd¬
dam nobsimile. ꝙ qͥddã
contrariũ apposint. Ad
homines quippe homo
uenit: s: ad peccatores iu¬
stus. Concordauite nobis
tieritate naturȩ: s discre¬
pauit a nob̃ uigore iusti¬
tiȩ. Uiciostis enĩ homocor¬
rigi ñ poterat. nisi ꝑ dm̃.
Uideri qutẽ debint qui
corrigebat: ut p̃bendo i¬
mitationis formã. ante a¬
ccȩ malitiȩ mutaret utã.
s uuideri ab homine ñ po¬
terat ds. Homo gͦ factꝰ ẽ:

Expanded text:
r: Magni consilii angelus ? Quia enim Graeca lingua evangelizare denuntiare dicitur, semetipsum nobis annuntians Dominus angelus vocatur. Et bene ait: Si fuerit pro eo angelus loquens, quia, sicut ait Apostolus, etiam interpelloquatur, audimilibus. » Moris medicinae est, ut aliquando similia similibus, aliquando contraria contrariis curet. Nam saepe calida calidis, saepe autem frigida calidis, calida frigidis sanare consuevit. Veniens ergo ad nos desuper medicus noster, tantisque nos inveniens languoribus pressos, quiddam nobis simile et quiddam contrarium apposuit. Ad homines quippe homo venit, sed ad peccatores justus. Concordavit nobis veritate naturae, sed discrepavit a nobis veritate justitiae. Vitiosus enim homo corrigi non poterat, nisi per Deum; videri autem debuit qui corrigebat, ut praebendo imitationis formam, anteactae malitiae mutaret vitam. Sed videri ab homine non poterat; Deus homo factus est,
Abbreviated transcription (Latin):
saltem specietenus portant:
ꝙ quousq hanc abiciant.
um quandã incorde pa¬
tuitur: quia uidelicet
clationis usi male dñan¬
ti deserurunt: atq eius
imꝑio semetipsos quales
sint ꝓdere cõpelluntur.
ne diui possint uideriqd̃
non funt. Unde helti qͦq
postquã de errore doceri
sepetiit. postquã iniquita¬
dem ñ se ultra locuturum
ꝓmisit: subito ab humili¬
tatis specie. ad uerba titim¬
de causationis exiliuit. Nã
subdidit dicens. Hunqͥd¬
a te ds̃ expetit eã quia dis¬
plicuit tibi: Ac si diceret.
Ego corã dño rationes posi¬
turus sum. curmͦ iniqͥtaᷤᷤ
mea a te rep̃henditur. q̃
constat quȩ iniuditio ate
ñ requiratur: Rectiuiri
cũ intuste ab hominibus
impetuntur: ad suꝑnum
iudiciũ recurrunt. Unde
ce incȩlo testis metis: & con¬
scius meus mexcelsis. Et qr

Expanded text:
portant, et quousque 812 hanc abjiciant, vim quamdam in corde patiuntur, quia videlicet elationis usui male dominanti deserviunt, atque ejus imperio semetipsos quales sint prodere compelluntur, ne diu possint videri quod non sunt. Unde Eliu quoque postquam de errore doceri se petiit, postquam iniquitatem non se ultra locuturum promisit, subito ab humilitatis specie ad verba tumidae causationis exsilivit. Nam subdidit, dicens: a te Deus expetit eam, quia displicuit tibi? - Ac si diceret: Ego coram Deo rationes positurus sum. Cur modo iniquitas mea a te reprehenditur? Quae constat quia, quod in judicio a te non requiratur. Recti viri, cum injuste ab hominibus impetuntur, ad supernum judicium recurrunt. Unde ce in coelo testis meus, et conscius m
Abbreviated transcription (Latin):
nuans: de electi unius¬
cuiusq ꝑcussione intu¬
lit dicens. Apꝓpinqͣuit
corruptioni anma eius.
ꝙ uita illius mortiferis.
Et dum temptatũ homi¬
nẽ demonstrat unum:
in qua tẽptatione sit po¬
sitũ humanũ genus o¬
stendit umu̾sum. Uũq
narrat. qͥd specialit̾ aga¬
tur in singłis: liquido
intimat. quid generali
agatur in cunctis. Sic cs
temptationẽ exp̃ssit qu

Expanded text:
nuans, de electi uniucujusque percussione intulit, dicens: Appropinquabit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis. Et dum tentatum hominem demonstrat unum, in qua tentatione sit positum humanum genus ostendit universum; dumque narrat quid specialiter agatur in singulis, liquido ntimat quid generaliter agatur in cunctis. Sic enim tentationem expressit qu
Abbreviated transcription (Latin):
etus solius testimoniũ re¬
quirt̃. Peru̾si quoq quia
iustors uitã deserunt. s ñ¬
nunquã eloquia secunt᷑:
cum de sufmale gestis in¬
crepantur. hoc addstmmuN.
in argum̃tum defensionis:
qđ̃ tusti ꝓferunt cũ testi¬
monio puritatis. Unde
eis ꝙ consuetudo iam facta
ẽ: ut siquis eos defactis su¬
is arguat. di magis iudici¬
um quã hominũ queratt.
Adõ enĩ & cũ se damnandoᷤ¬

Expanded text:
ium requirunt. Perversi quoque quia justorum vitam deserunt, sed nonnunquam eloquia scrutantur, cum de suis male gestis increpantur, hoc assumunt in argumento defensionis, quod justi proferunt cum testimonio puritatis. Unde eis et consuetudo jam facta est, ut si quis eos de factis suis arguat, Dei magis judicium quam hominum quaerant. A Deo enim et cum se damnando
Abbreviated transcription (Latin):
tus p̃mit. S prudent̃ syco¬
mors ascendimꝰ: si ꝓuide
eam quȩ diinitꝰ p̃cipitur
stulticiã tenemꝰ. Quid enim
in hoc mundo stultius. quã
amissa ñ querere: possessa
rapientib relaxare: nullã
pacceptis in iriis iniuriã
reddere: immo ꝓ adunctᷤᷤ
aliis pacientiã p̃bere: Qua¬
si enĩ sycomors nos ascende¬
dñs p̃cipit: cũ dicit. Quian¬
fert quȩ tua sunt: ne repe¬
tas. Et rursũ. Siquiste ꝑ¬
cusserit in dexterã maxillã:
p̃be illi &. alterã. Per sycomo
rum transiens dñs cernit᷑.¬
quia ꝑ hanc sapientẽ stuli¬
tiam. ꝙ. si necdũ ut ẽ solide.
iam tam̃ ꝑ contẽplationis
lum̃ dĩ sapientia quasi in
transitu indecur. Quã unta
heliu uerba uidere neque¬
unt qui sibi sapientes iudẽ¬
aur: quia ad conspiciendũ
adñm melata cogitationũ
suarum turba dep̃bensi. ad¬
huc sycomori arborẽ ñ in¬
uenerunt.

Expanded text:
tus premit. Sed prudenter sycotus premit. Sed prudenter sycomorum ascendimus, si provide eam quae divinitus praecipitur, stultitiam tenemus. Quid enim in hoc mundo stultius quam amissa non quaerere, possessa rapientibus relaxare, nullam pro acceptis injuriis injuriam reddere, imo et adjunctis aliis patientiam praebere? Quasi enim sycomorum nos ascendere praecipit, cum dicit: Qui aufert quae tua sunt, ne repetas . Et rursum: Si quis te percusserit in dexteram maxillam, praebe illi et alteram . Per sycomorum igitur transiens D hanc sapientem stultitiam etsi necdum ut est solide, jam tamen per contemplationis lumen Dei sapientia quasi in transitu videtur. Quam juxta Eliu verba videre nequeunt, qui sibi sapientes esse videntur, quia ad conspiciendum Dominum in elata cogitationum suarum turba deprehensi, adhuc sycomori arborem non invenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dum tumor elationis crescit.
aciem contẽplationis laudit:
ꝙ unde se lucere p̃ceteris esti¬
mant. inde se lumine uerita.¬
tis pͥuant. Sigͥueracit᷑ sapi¬
entes eẽ. atq ipsam sapientiã
contẽplari appetimus stultoᷤᷤ
nos humilit̃ cognoscamus.
Relinquamꝰ noxiã sapientiã:
discamꝰ laudabilẽ fatuitatẽ.
hinc quippe scriptũ ẽ. Stul¬
ta mundi elegit ds̃: ut con¬
fundat sapientes. Hincrur
sum dr. Siquis uidetur in¬
ter uos sapiens eẽ in hoc scło:
stultus fiat ut sit sapiens. hĩc
euglice historie uerba testan¬
tur: quia racheus cũ indere
p̃turba nilposset. sycomori
arborẽ ascendit: ut transe¬
untẽ dñm cerneret. Syco¬
morus quippe: ficus fatua
di: Pusillus itaq tacheus sy¬
comors subiit. q dnm uidit:
quia qui mundi stultitiam
humilit̃ eligunt. ipsi dĩ sa
sillitatẽ nanq nr̃am ad ui¬
dendũ dñm turba p̃pedit.
quia infirmitatẽ humane
m̃tis ne lucẽ ueritatis inten¬
dat. curarũ scłariũ tumul¬

Expanded text:
dum tumor elationis crescit, aciem contemplationis claudit; et unde se lucere prae caeteris aestimant, inde se lumine veritatis privant. Si igitur veraciter sapientes esse atque ipsam sapientiam contemplari appetimus, stultos nos humiliter cognoscamus. Relinquamus noxiam sapientiam, discamus laudabilem fatuitatem. Hinc quippe scriptum est: Stulta mundi elegit Deus, ut confundat sasum dicitur: Si quis vult inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat ut sit sapiens . Hinc evangelicae historiae verba testantur , quod Zachaeus, cum videre prae turba nil posset, sycomori arborem ascendit, ut transeuntem Dominum cerneret. Sycomorus quippe ficus fatua dicitur: pusillus itaque Zachaeus sycomorum subiit, et Dominum vidit, quia qui mundi stultitiam humiliter eligunt, ipsi Dei sapsillanimitatem namque nostram ad videndum Dominum turba praepedit; quia infirmitatem humanae mentis, ne lucem veritatis intendat, curarum secularium tumul
Abbreviated transcription (Latin):
randũ qd uir arrogansim¬
pleri ꝓpħico sp̃ũ potuit.
cũ saul etiã in numero ꝓ¬
pħarum fuit. S hocde sau¬
lecur dicimꝰ. cũ exusione
angli accepisse uerba ia¬
tionabilia ꝙ asinã nouen¬
mus: s sicut iriationali¬
li onimal rationis uerbadi¬
dicit. nec tam̃ ad ꝑ mutati¬
ouem nature iationalis
accessit: ita sepe quilibet
loquendo emmeat. & in¬
frase uiuendo torpescat.
Unde nunc heliu redem¬
ptoris nr̃i aduentũ humi¬
lem ñ humilis conspicit:
elatis morib impugnat

Expanded text:
randum quod vir arrogans impleri prophetico spiritu potuit, cum Saul etiam in numero prophetarum fuit . Sed hoc de Saule cur dicimus, cum ex visione angeli accepisse verba rationabilia et asinam noverimus ? Sed sicut irrationale animal rationis verba edidit, nec tamen ad permutationem naturae rationalis accessit, ita saepe quilibet loquendo emineat, et infra se vivendo torpescat. Unde nunc Eliu Redemptoris nostri adventum humilem non humilis conspicit, elatis moribus impugnat,
Abbreviated transcription (Latin):
lsuidebitur in infirmi¬
tate. excelsus manet infor¬
titudine: paulo hoc etiã
ascestante quiait. Quiaꝙ
sicrucifixus ẽ ex infirim¬
tate: s uiuit ex uir tutedi.
De quo recte subiungit᷑.
Nullus ei similis in legis¬
latorb. Legis lator moy¬
ses. legis lator iosuȩ. legis la¬
tores etiam ꝓphȩ legis lato¬
res cunctos dicere possumꝰ:
quos ex lege ammonuisse.
recta popłm scimꝰ. S hinc
mediatori in legis latorib
similis nullus ẽ. qr isti gratu¬
ito uocati. ex peccatis ad in¬
nocentiã redeunt: ꝙ abhiᷤ
quȩ in semetipsis exꝑti furł.
p̃dicando alios reducunt.
Redemptor autẽ nĩ:. homo
sine peccato ẽ: filius sine ad¬
optione. Nec ꝑpetrauit un¬
quã ꝗđ redarguit: ꝙ sicmũ¬
do ex humanitate loquit᷑
ut tam̃ eide mundo ante
scła ex diuinitate dñetur.
Hunc mediatorẽ d̃i & ho¬
minũ: quidã legis latorib
similem fuisse crediderun.
Nam reqͥrenti. quẽ dicuit
homines eẽ filiũ hominis:

Expanded text:
lis videbitur in infirmitate, excelsus manet in fortitudine, Paulo hoc etiam attestante, qui ait: Quia et si crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei . De quo recte subjungitur: Nullus ei similis in legislatoribus. Legislator Moyses, legislator Josue, legislatores etiam prophetae; legislatores cunctos dicere possumus, quos ex lege admonuisse recta populum scimus. Sed huic Mediatori in legislatoribus similis nullus est, quia isti gratuito vocati ex peccatis ad innocentiam redeunt, et ab his quae in semetipsis experti sunt praedicando alios reducunt. Redemptor autem noster homo sine peccato est, filius sine adoptione, nec perpetravit unquam quod redarguit, et sic mundo ex humanitate loquitur, ut tamen 854 eidem mundo ante saecula ex divinitate dominetur. Hunc Mediatorem Dei et hominum quidam legislatoribus similem fuisse crediderunt. Nam requirenti: Quem dicunt hom
Abbreviated transcription (Latin):
de magnis
dictis arrogantiũ sumere
scientiã nititur. ꝓuderesol¬
lerter debet. ne hoc qd̃ eors
scientia altũ tumet imite¬
tur: ne cũ untutũ uerbis
moꝵ uitia colligat: ꝙ in eo
qđ̃ loquendi noticiã asse¬
quitur. uiuendise imꝑitia
transfigat. Hosnanq cum
fortia dicere audimꝰ s tam̃
de dictis fortily tumere con¬
spicimꝰ quasi doctrinȩ hor¬
tos ingressi. de sꝑmis rosasat¬
tinginus. Discreta gͦ nobis
sollicitudine opus ẽ. ꝙ carpe
qd redolet. & cauere qđ pun¬
git: ne si fortasse imꝓuidedi¬
ctors flos legitur: incaute le¬
gentis manus. moꝵs spina
laceretur. Heliu itaq doctꝰ
ꝙ arrogans ꝓfert aliquan¬
do qđ redoleat: aliquando
qđ pungat. Sicgͥ sum̃dũ
ẽ de eiꝰ doctrina qđ fraglat:
ut tam̃ sollicite cauendũsit

Expanded text:
de magnis dictis arrogantium sumere scientiam nititur, providere solerter debet, ne hoc quod eorum scientia altum tumet, imitetur, ne cum virtutum verbis morum vitia colligat, et in eo quod loquendi notitiam assequitur, vivendi se imperitia transfigat. Hos namque cum fortia dicere audimus, sed tamen de dictis fortibus tumere conspicimus, quasi doctrinae hortum ingressi, de spinis rosas attingimus. Discreta ergo nobis sollicitudine opus est, et carpere quod redolet, et cavere quod pungit, ne si fortasse improvide dictorum flos legitur, incauta legentis manus morum spina laceretur. Eliu itaque doctus et arrogans profert aliquando quod redoleat, aliquando quod pungat. Sic igitur sumendum est de ejus doctrina quod fragrat, ut tamen sollicit
Abbreviated transcription (Latin):
one sua inflat:a plenitudi¬
ne ueritatis euacuat. Et dũ
se ad ꝑcipienda p̃mia suffi¬
cere suggerit: eam a melio¬
rationis intentione distenđ.
ustus gͥ iob. ante flagella ex¬
titit: s iustior post flagella
ꝑmansit: & laudatus ante-¬
a di uoce. postmodũ creuit
ex uerbere: Profecto ue¬
lut tuba duccilis ex ꝑcussi¬
one ꝓducta in laudem dĩ
tanto eleuatus ẽ: quanto
maiori ẽ castigatione ꝑcus¬
stis. S humrre liandus erat

Expanded text:
one sua inflat, a plenitudine veritatis evacuat; et dum se ad percipienda praemia sufficere suggerit, eam a meliorationis intentione distendit. Justus igitur Job ante flagella exstitit, sed justior post flagella permansit; et laudatus antea Dei voce, postmodum crevit ex verbere. Profecto lut tuba ductilis ex percussione producta in laude Dei tanto elevatus est, quanto majore est castigatione percussus. Sed humiliandus erat
Abbreviated transcription (Latin):
post funera pignoꝵ.post
uulnera corporis. post uer¬
ba malesuadentis uxoris.
post contumeliosa dicta
consolantiũ. post suscepta
fortiter iacula tot dolorũ.
detanta uirtute constantiȩ
laudandus a iudice beatꝰ
lohfuerat:s si iam de pre¬

Expanded text:
post funera pignorum, post vulnera corporis, post verba male suadentis uxoris, post contumeliosa dicta consolantium, post suscepta fortiter jacula tot dolorum, de tanta virtute constantiae laudandus a judice beatus Job fuerat, si jam de pr
Abbreviated transcription (Latin):
it: ꝓtimis exteriora requi¬
situt. Amicos nãq eiusde
locis singłis quasi ꝓ exercẽ¬
da carteate cõmoi̾nt: eors¬
ꝙ: ora suib specie consolati¬
increpationis intorsit. q̃¬
eo durius corsecure audi¬
entis infigerent: quo int̃
ostense ꝙ ñ seruatȩ caritatiᷤᷤ
tenebras inꝓuisa uulnera¬
rent. Post hosquoq ad coi¬
tumelias etiã heliu iumor
excitatur: ut tranquillita.¬
tẽ tante mansuetudinis
saltem dedignata leuitas
ꝑturbaret etatis. S contra
totantiqui hostis machi¬
nas stetit inuicta constan.¬
tia: stetit equanimitas in¬
fracta. Nam uno eodemq
tp̃r uerbis aduersantib
opposuit prudentiã: rebꝰ
flagella scriptũ sit. in õib
hisñ peccauit iob labiis su¬
is salcẽ postinodũ in con¬
tentione amnicoꝵs estimet
int̾uerba deliquisse. Sa¬
than quippe temptationẽ
illius expetiit: s ds qͥ hutc

Expanded text:
it, protinus exteriora requiit, protinus exteriora requisivit. Amicos namque ejus de locis singulis, quasi pro exercenda charitate commovit, eorumque ora sub specie consolatiincrepationis intorsit, qeo durius cor secure audientis infigerent, quo inter ostensae et non servatae charitatis tenebras improvise vulnerarent. Post hos quoque ad contumelias etiam Eliu junior excitatur, ut tranquillitatem tantae mansuetudinis saltem dedignata levitas perturbaret aetatis. Sed contra tot antiqui hostis machinas stetit invicta constantia, stetit aequanimitas infracta. Nam uno eodemque tempore verbis adversantibus opposuit prudentiam, rebusflagella scriptum sit: In omnibus his non peccavit Job labiis suis , saltem postmodum in contentione amicorum aestimet inter verba deliquisse. Satan quippe tentationem illius expetiit; sed Deus, qui hunc
Abbreviated transcription (Latin):
rum. hosti callido tẽptan.¬
di licentia: qui dũ bona eiꝰ
multis cognita interime¬
reappetit. etiã bonum pa¬
tientiȩ qđ latebat ostendit
& quẽ se angustare ꝑseq̃n¬
do credidit:. flagellis aticcũ
ꝙ in exemplũ dilatauit.
Nec sine giaui ar te. ȩxertu¬
it licentiã quã accepit.Nã
combrissit greges. extixit
familias: obruto heredes:
ꝑcussit salutẽ corꝑoris. &
ad intorquendũ grauioriᷤ
temptationis iaculũ. linguã
seruatut uxoris: quatinus
sc̃i uiri forte ac solidũ pectꝰ
ꝙ ꝑ damna rerũ dolor ster¬
neret: ꝙ ꝑ tierba coniugiꝰ
maledietione ꝑforaret. S
quot uulnera seuens intu¬
lit: tot scõ uro nesciens uic¬
torias ministrauit. Nam
fidelis dĩ famulus imo eo¬
qeq tẽpore inter uulnera
& uerba dep̃henfus. ꝙ do¬
lentẽ carnem equanmit̃¬
ꝑtulit: &. desipientẽ comu
gẽ prudent̃ increpauit.
Antiquus itaq hostis quia
uinci se m domesticis dolu.¬

Expanded text:
rum hosti callido tentanrum hosti callido tentandi licentia. Qui dum bona ejus multis cognita interimere appetit, etiam bonum patientiae quod latebat ostendit; et quem se angustare persequendo credidit, flagellis auctum et in exemplo dilatavit. Nec sine gravi arte exercuit licentiam quam accepit. Nam combussit greges, extinxit familias, obruit haeredes, percussit salutem corporis, et ad intorquendum gravioris tentationis jaculum, linguam servavit uxoris , quatenus sancti viri forte ac solidum pectus et per damna rerum dolore sterneret, et per verba conjugis maledictione perforaret. Sed quot vulnera saeviens intulit, tot sancto viro nesciens victorias ministravit. Nam fidelis Dei famulus, uno eodemque tempore inter vulnera et verba deprehensus, et dolentem carnem aequanimittulit, et desipientem conjugem 730 prudenter increpavit. Antiquus itaque hostis, quia vinci se in domesticis dolu
Abbreviated transcription (Latin):
operis totiens necessario
repeto: quotiens hoc
in distinctionẽ uolumi¬
num locutionis meȩ
pausatione succido: ut
cũ legendi exordiũ su¬
mitur:⁊ prius ipsa me¬¬
noria lectionis causa
renouetur: & tanto robu¬
stius surgat doctrinȩ edi¬
ficiũ: quanto ex conside¬
rata causȩ origine. studio¬
sius ponitur in m̃te fun¬
dam̃tum. Beatus i ob do
soli sibiq cognitus in t̾n¬
quillitate ad ñam no¬
titiam ꝑducendus. tact̾i
uerbere: ut odorẽ suarũ
uirium. tanto latius spar¬
geret: quanto more aro¬
matũ. melius ex incensio¬
ne flagraret. Nouerat in
bonispie subditos regere:
ꝙ a malis districte custodi¬
re. Nouerat bene uti reb
habitis: s nesciebamus si
patiens ꝑmaneret ablatiᷤ
Nouerat cotidianũ do ꝓ
sanis pignorib sacrificiũ
soluere: s incertũ erat. si
ei gr̃arum sacrificiũ & or¬
batus immolaret. Hegunid
gͦ uicii salus degeret: dignũ
fuit ut hoc dolor aꝑiret.
Data itaq ẽ contra scm̃ ui¬

Expanded text:
operis toties necessario repeto, quoties hoc in distinctione voluminum locutionis meae pausatione succido, ut cum legendi exordium sumitur, prius ipsa memoriae lectionis causa renovetur, et tanto robustius surgat doctrinae aedificium, quanto ex considerata causae origine studiosius ponitur in mente fundamentum. Beatus Job, Deo soli sibique cognitus, in tranquillitate ad nostram notitiam perducendus tactus est verbere, ut odorem suarum virium tanto latius spargeret, quanto more aromatum melius ex incensione fragraret. Noverat in bonis pie subditos regere, et a malis se districte custodire. Noverat bene uti rebus habitis, sed nesciebamus si patiens permaneret ablatis. Noverat quotidiana Deo pro sanis pignoribus sacrificia solvere, sed incertum erat si ei gratiarum sacrificium et orbatus immolaret. Ne quid ergo vitii salus tegeret, dignum fuit ut hoc dolor aperiret. Data itaque est contra sanctum vi
Abbreviated transcription (Latin):
locis singłisquasi ꝓ exerc̃e¬
da cartcate cõmouit: eors¬
ꝙ ora sub specie consolati¬
increpationis intorsit. q̃
eo durius corsecure audi¬
entis infigerent: quo int̃
ostense ꝙ ñ seruatȩ caritatiᷤᷤ
tenebras inꝓuisa uulnera¬
rent Post hosquoq adcoi¬
tumeliasetiã heliu iumor
excitatur: ut tranquillita¬
tẽ tante mansuetudinis
saltem dedignata leuitas
ꝑturbaret etatis. S contra
totantiqui hostis machi.¬
nas stecit inuicta constan¬
tia: stetit equanimitas in¬
fracta. Nam uno eodemq:
tp̃r uerbis aduersantib
opposuit prudentiã: rebꝰ
flagella scriptũ sit. in õĩb
hisñ peccauit iob labiis su¬
is saltẽ postmodũ incon.¬
tentione amicoꝵs estimet
int̃uerba deliquisse. Sa¬
than quippe temptationẽ
illius expetiit: s ds qͥ huic

Expanded text:
locis singulis, quasi pro exercenlocis singulis, quasi pro exercenda charitate commovit, eorumque ora sub specie consolatiincrepationis intorsit, quae eo durius cor secure audientis infigerent, quo inter ostensae et non servatae charitatis tenebras improvise vulnerarent. Post hos quoque ad contumelias etiam Eliu junior excitatur, ut tranquillitatem tantae mansuetudinis saltem dedignata levitas perturbaret aetatis. Sed contra tot antiqui hostis machinas stetit invicta constantia, stetit aequanimitas infracta. Nam uno eodemque tempore verbis adversantibus opposuit prudentiam, rebusflagella scriptum sit: In omnibus his non peccavit Job labiis suis , saltem postmodum in contentione amicorum aestimet inter verba deliquisse. Satan quippe tentationem illius expetiit; sed Deus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
di licentia: quidũ bona eiꝰ
multis cognita intertme¬
re appetit. etiã bonum pa¬
tientiȩ qđ latebat ostendit
& quẽ se angustare ꝑseq̃n¬
do credidit. flagellis atictũ
& in exemplũ dilataiit.
Nec sine graui arte ȩxercu¬
it licentiã quã accepit. Nã
combussit greges: extiixit
familias: obrut: heredes:
ꝑcussit salutẽ corporis: &
ad intorquendũ grauioriᷤ
temptationis iaculũ. linguã
seruatut uxoris: quatinus
sc̃ utri forte ac solidũ pectꝰ.
& ꝑdamnarerũ dolor ster¬
neret: ꝙ ꝑ tierba comugiꝰ
maledictione ꝑforaret.S
quot uulnera seuiens intu¬
lit: tot scõ uiro nesciens uic¬
torias munstrauie. Nam
fidelis di famulus unꝯ eo¬
deq tẽpore inter uulnera
& uerba dep̃henftis. ꝙ do¬
lentẽ carnem equanumit̃
ꝑtulit: ꝙ desipientẽ comu
gẽ prudent̃ increpauit.
Antiquus itaq hostis quia
uncisem domesticis dolu¬
it: ꝓtimis exteriora requi¬
situt Amicos nãq ettisde

Expanded text:
di licentia. Qui dum bona ejus di licentia. Qui dum bona ejus multis cognita interimere appetit, etiam bonum patientiae quod latebat ostendit; et quem se angustare persequendo credidit, flagellis auctum et in exemplo dilatavit. Nec sine gravi arte exercuit licentiam quam accepit. Nam combussit greges, extinxit familias, obruit haeredes, percussit salutem corporis, et ad intorquendum gravioris tentationis jaculum, linguam servavit uxoris , quatenus sancti viri forte ac solidum pectus et per damna rerum dolore sterneret, et per verba conjugis maledictione perforaret. Sed quot vulnera saeviens intulit, tot sancto viro nesciens victorias ministravit. Nam fidelis Dei famulus, uno eodemque tempore inter vulnera et verba deprehensus, et dolentem carnem aequanimiter pertulit, et desipientem conjugem 730 prudenter increpavit. Antiquus itaque hostis, quia vinci se in domesticis doluit, protinus exteriora requisivit. Amicos namque ejus de
Abbreviated transcription (Latin):
TUS
operis totiens necessario
repeto: quotiens hoc
indistinctionẽ uolumi¬
num locutionis mee
pausatione succido: ut
cũ legendi exordiũ su¬
mitur: prius ipsa me¬
moria lectionis cadisa
renouetur: & tanto robu¬
stius surgat doctrinȩ edi¬
ficiũ: quanto ex conside¬
rata catise origine. studio¬
sius ponitur in ññte fun¬
dam̃tum. Beatus iob do
soli sibiq cognitus in t̾n¬
quillitate. ad nr̃am no¬
titiam ꝑ ducendus. tact̾
uerbere: ut odorẽ suarũ
uirium. tanto latius spar¬
geret: quanto more aro¬
matũ. melius ex incensio¬
ne flagraret. Nouerat in
bonispie subditos regere:
ꝙ a malis districte custodi¬
re. Nouerat bene uti reb
habitis: s nesciebamus si
patiens ꝑmaneret ablatiͦ
Nouerat cotidianũ do ꝓ
sanis pignorib sacrificiũ
soluere: s incertũ erat. si
ei gr̃arum sacrificiũ & or¬
batus immolaret. Nequid
gͦ uicii salus degeret:dignũ
fuit ut hoc dolor aꝑiret.
Data itaq ẽ contra scm u
rum. hosti callido tẽptan¬

Expanded text:
us operis toties necessario repeto, quoties hoc in distinctione voluminum locutionis meae pausatione succido, ut cum legendi exordium sumitur, prius ipsa memoriae lectionis causa renovetur, et tanto robustius surgat doctrinae aedificium, quanto ex considerata causae origine studiosius ponitur in mente fundamentum. Beatus Job, Deo soli sibique cognitus, in tranquillitate ad nostram notitiam perducendus tactus est verbere, ut odorem suarum virium tanto latius spargeret, quanto more aromatum melius ex incensione fragraret. Noverat in bonis pie subditos regere, et a malis se districte custodire. Noverat bene uti rebus habitis, sed nesciebamus si patiens permaneret ablatis. Noverat quotidiana Deo pro sanis pignoribus sacrificia solvere, sed incertum erat si ei gratiarum sacrificium et orbatus immolaret. Ne quid ergo vitii salus tegeret, dignum fuit ut hoc dolor aperiret. Data itaque est contra sanctum virum hosti callido tentan
Abbreviated transcription (Latin):
conuolasse: firis genib orabat
diccns. Dñe iħu ne statuas ilł
hoc peccatum. Quid gͦ butic
qui dum & parua & magna
narrauerat. nisi iam suç ey¬
tharȩ atq organi cantus si¬
lebat atq in luctum uersa fu¬
trant: quia cos quos p̃dican¬
do non trarerat. amando fle¬
bat: Qđ nimirum cotidie sc̃a
eccłia agere non desistit. quȩ
p̃dicationis uerbum pene u¬
biq conticuisse iam conspi¬
cit. Alii nanq loqui dissimu¬
lant: aliĩ recte audire contẽ¬
nunt. S electoꝵ mens dũ
tacere cantum p̃dicationis
conspicit: gemeris ac tacita
ad fletus redit. Bicat gͦ. Uer¬
sa est inluctum cythara mea:
& organtim meum in uocem
flentium: quia electus qͥs q
quo scc̃ p̃dicationis uox siluit
damna ȩccłiȩ grauius plan¬
git. Hucusq bcatus iob descͥp¬
sit mala quȩ ꝑtulit: hoc uͦce
loco incipit narrare subtiliꝰ
bona quȩ fecit S dolorisug¬
ba hystorica atq allegorica
expositione tͣnscurrimus: uir¬
tutum uͦ oꝑa ex magna partte

Expanded text:
 fixis genibus orabat, dicens: Domine Jesu, ne statuas illic hoc peccatum . Quid ergo buic, qui diu et parva et magna narraverat, nisi jam suae citharae atque organi cantus silebat atque in luctum versa fuerant, quia eos quos praedicando non traxerat, amando flebat? Quod nimirum quotidie sancta Ecclesia agere non desistit, quae praedicationis verbum pene ubique conticuisse jam conspicit. Alii namque loqui dissimulant, alii recta audire contemnunt. Sed electorum mens dum tacere cantum praedicationis conspicit, gemens ac tacita ad fletus redit. Dicat ergo: Versa est in luctum cithara mea, et organum meum in vocem flentium, quia electus quisque quo sanctae praedicationis vox siluit, eo damna Ecclesiae gravius plangit. Hucusque beatus Job descripsit mala quae pertulit, hoc vero ex loco incipit narrare subtilius bona quae fecit. Sed doloris verba historica atque allegorica expositione transcurrimus, virtutum vero opera ex magna parte
Abbreviated transcription (Latin):
atq doctrinam scriptura sa¬
cta sine aliqua comparatiõe
tͣnscendat: ut taccam qd ue¬
ra predicat. qđ ad cȩlestempa¬
triamuocat qd a trenis deside¬
riis ad suꝑna amplectenda
cor legentis immutat. qd̃ dictis
obscuriorib exercet fortes. ctͥ
paruulos humili sermone
blanditur: qđ nec sic clausa ẽ
ut pauesci debeat nec sic pa¬
tet ut uilescat: qd̾ usu fastidi¬
um tollit & tanto amplius di¬
ligitur. qͣnto ampliꝰ meditat᷑.
qd̃ legentis animum humili¬
b tierbis adiuuat. sublimbꝰ
sensib leuat: qđ aliquo modõ
cum legentib crescit: qd̾ a ru¬
dib lectorib quasi recognosci¬
tur: & tam̃ doctis semꝑ noua
reꝑitur. Vt gͦ de rerum ponde¬
re taceam: scientias tam̃ om̃s
atq doctrinas ipso etiam loci¬
tionis suȩ more tͣnscendit: q
uno eodemq sermone dum
narrat textum. ꝓdit mysteri¬
tim: ꝙ sic scit preterita dicctt
ut coipso nouerit futura p̃¬
dicare: & non immutando
dicendiordine eisdem ipsis
sermonib nouit & acta des̃¬

Expanded text:
atque doctrinam Scriptura sacra sine aliqua comparatione transcendat, ut taceam quod vera praedicat, quod ad caelestem patriam vocat, quod a terrenis desideriis ad superna amplectenda cor legentis immutat, quod dictis obscurioribus exercet fortes, de parvulis humili sermone blanditur: quod nec sic clausa est, ut pavesci debeat: nec sic patet, ut vilescat: quod usu fastidium tollit: et tanto amplius diligitur, quanto amplius meditatur: quod legentis animum humilibus verbis adiuvat, sublimibus sensibus levat: quod aliquo modo cum legentibus crescit: quod a rudibus lectoribus quasi recognoscitur, et tamen doctis semper nova reperitur. Ut ergo de rerum pondere taceam, scientias tamen omnes atque doctrinas ipso etiam locutionis suae more transcendit: quia uno eodemque sermone dum narrat textum, prodit mysterium: et sic scit praeterita dicere, ut eo ipso noverit futura praedicare: et non immutato dicendi ordine, eisdem ipsis sermonibus novit et ante acta des
Abbreviated transcription (Latin):
ticoꝵ uł carnalium tribula¬
tionib pressa p̃teritoꝵ remi¬
inscitur tempoꝵ. in quibus
omne qd̃ ab ea dr̃. cum metu
afidelib auditur: & aduersa¬
toꝵ suoꝵ ꝓteruiam deplorãs
scit Qui me audiebant ex¬
pectabant sententiam: ꝙ in¬
tenti tacebant ad consilium
meum. Acsi aꝑte dicat. Non
ut hi ꝑterin actumidi quidũ
ueritatis uerba susciꝑe renu¬
unt: p̃dicationis meȩ senten¬
tias quasi docendo precurruNT.
Cuius mnc discipł indenti
ad eitis consilium tacent: qr
uerba cius non atdent impu¬
gnare s credere. Ut cmĩ ex ipsiᷤ
ꝓficere possint: ca ꝓculdubio
ñ iudicaturi. s secuturi audi¬
cum contra hanc lib̾tate pes¬
sima fuerint efficnati: dictis
cius addere aliquid p̃sumunt:
cum p̃dicamentoꝵ eius rectitu¬
dincm quasi emendare moli¬
stillabat eloquium meum. In
hac stillatione eloquii: quid
aliud quam mensura p̃dicati
ut exhortationis gr̃a. singulis
tuxta capacitatem ingenii
conferatur. ꝑ hocgͦ qd dicit᷑

Expanded text:
ticorum vel carnalium tribulationibus pressa, praeteritorum reminiscitur temporum, in quibus omne quod ab ea dicitur, cum metu a fidelibus auditur; et adversariorum suorum proterviam deplorans Qui me audiebant, exspectabant sententiam, et intenti tacebant ad consilium meum. Ac si aperte dicat: Non ut hi protervi ac tumidi, qui dum veritatis verba suscipere renuunt, praedicationis meae sententias quasi docendo praecurrunt. Cujus nunc discipuli intenti ad ejus consilium tacent, quia verba ejus non audent impugnare, sed credere. Ut enim proficere ex ipsis possint, ea procul dubio non judicaturi, sed secuturi audicum contra hanc libertate pessima fuerint effrenati, dictis ejus addere aliquid praesumunt, cum praedicamentorum ejus rectitudinem quasi emendare molistillabat eloquium meum. hac stillatione eloquii quid aliud quam mensura sanctae put exhortationis gratia singulis juxta capacitatem ingenii conferatur. Per hoc ergo quod dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
qui in terrã moriendo ñ issent.
sisuꝑ terrã humilit̃ stare uo¬
luisent. At contra in bono
uolucres pom solent. sicut in
eugłio dñs cum similitudinem
regni cęlestis ex grano sinapis
denuntiaret dicens. eui simile
ẽ regnum di. & cuisimile esti.¬
mabo illud: simile ẽ grano
sinapis. qd̾ acceptũ homo mi¬
sit in ortum suum & creuit.
& factum ẽ in arborẽ magnã.
& uolucres cęli requieuert in
ramis cius. Ipse quippe ẽ gra¬
num sinapis: qui in orti septil¬
tura plantatus. arbor magna
surrexit. Granumnanq fuit
cum moreretur: arbor cũ re¬
surgeret: granũ ꝑ humilitatẽ
carnis: arbor ꝑ potentiã ma¬
iestatis: granũ qr uidimus cũ.
& ñ erat aspectus: arbor autẽ
qr speciosus forma pre filiis ho¬
minum. Hunis arboris rami
scĩ p̃dicatores sunt: & uideamꝰ¬

Expanded text:
Qui in terram moriendo non issent, Qui in terram moriendo non issent, si super terram humiliter stare voluissent. 3. At contra in bono volucres poni solent, sicut in Evangelio Dominus cum similitudinem regni coelestis ex grano sinapis denuntiaret, dixit: Cui simile est regnum Dei, et cui simile aestimabo illud? Simile est grano sinapis, quod acceptum homo misit in, hortum suum, et crevit, et factum est in arbet volucres coeli requieverunt in ramis ejus Ipse quippe est granum sinapis, qui in horti sepultura plantatus, arbor magna surrexit. Granum namque fuit cum moreretur, arbor cum resurgeret: granum per humilitatem carnis, arbor per potentiam majestatis. Granum, quia vidimus eum, et non erat aspectus ; arbor autem quia, speciosus forma prae filiis hominum . Hujus arboris rami, sancti praedicatores sunt; et videam
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ infossis tił inspecubꝰ absca¬
dunt᷑. Cumq apparuerint. nũ¬
ꝗͣ rectis itinerib s tortuosis ai¬
fractib currunt. Nolucres uͦt
nouimus: alto uolatuse mac
subleuant. Nontie gͦ uulpiun.
dolosa atq fraudulenta: nõĩe
nia. incorde ur̃õ. id est in cogita¬
tionc suꝑbiȩ inueniunt habi¬
tationẽ suam: filius autẽ ho¬
minis ubi caput suum reclinꝙ
ũ habet: id est humilitas mea.
tuuolucris illa primase extulit:
qus ꝑ clatam cogitationẽ dix̃
In celum conscendam. suꝑ astra
celi exaltabo solium icum: se.¬
debo in monde testam̃ti. in lat̾i¬
baquilonis: ascendam suꝑ al¬
titudinẽ nubitm. & cro simił
altissimo. Ecce quã alta suꝑbe
uolando petit: quẽ etiã uola¬
tum. & pͥmis hominib ꝑsuasit
Ipsi quippe uolando quasi su
ꝑse ut conatisunt. qͣndo cis di¬
dtum c̃ ut gustarent ꝙ eẽnt
sicut dii. Cumq similitudinẽ
diumitatis appetunt immor¬
talitatis munera ꝑdiderunt:

Expanded text:
quae in fossis vel specubus se abscoquae in fossis vel specubus se abscondunt. Cumque apparuerint, nunquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currunt; volucres vero, ut novimus, alto volatu se in aera sublevant. Nomine vero vulpium dolosa et fraudulenta, nomine nia in corde vestro, id est in cogitatione superbiae inveniunt habitationem suam: Filius autem hominis ubi caput suum reclinet non habet, id est humilitas mea rm volatu volucris illa prima se extulit quae per elatam cogitationem dixit: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum: debo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, et ero similis Altissimo . Ecce quam alta superbe volando petiit. Quem etiam volatum et primis hominibus persuasit. Ipsi quippe volando quasi super se ire conati sunt, quando eis dictum est, ut gustarent, et essent sicut dii . Cumque similitudinem divinitatis appetunt, immortalitatis munera perdiderunt .
Abbreviated transcription (Latin):
quando ipsa qͦq inuisibilia
nis ocłis comp̃hendi ñ possurł:
In reb gͦ creatis. discimus crea¬
torem omniũ. qͣnta humilita¬
te ueneremur: ut in hac uita
usurpare sibi de omĩpotentis
dispecie mens humana ñ au¬
deat: qd solum electis suis pre¬
inium. in subsequenti remune¬
ratione seruat. Unde bene pꝰ¬
quã dictum est. abscondita est
ab oculis omnium unuentium:
ilico subinfertur. Uolucreses
tura. uolucres aliq̃n in malo:
aliqͣndo uͦ in bono dant᷑ intl¬
ligi. ꝑ uolucres quippe ñnũꝙ
potestates acriȩ designantur:
bonors studiis aduerse. Unde¬
sccus uiam cecidit uenerunt
uolucres. & comederunt illud̃
qr nimirũ maligni sp̃s huma¬
nas mentes obsidentes. dũ cogi¬
tationes noxias ingerunt: uc¬
bum uitȩ a memoria euellunt.
Hinc tursum cuida diuiti suy¬
ba sapienti dr̃. Uulpes foueas
habent. & tolucres cgli nidos.
filius autẽ hominis ñ habet uͥ
caput suum reclinet. Uulpes
ualde fraudulenta ft̃ animalo

Expanded text:
ndo ipsa quoque invisibilia nis oculis comprehendi non possunt? In rebus ergo creatis discimus creatorem omnium quanta humilitate veneremur, ut in hac vita usurpare sibi de omnipotentis Dei specie mens humana nil audeat, quod solum electis suis praemium in subsequenti remuneratione servat. Unde bene postquam dictum est: Abscondita est ab oculis omnium viventium, illico suacra volucres aliquando in malo, aliquando vero in bono datur intelligi. Per volucres quippe nonnunquam potestates aeriae designantur bonorum studiis adversae. secus viam cecidit, venerunt volucres, et comederunt illud ; quia nimirum maligni spiritus humanas mentes obsidentes, dum cogitationes noxias ingerunt, verbum vitae a memoria evellunt. Hinc rursum cuidam diviti superba sapienti dicitur: Vulpes foveas habent, et volucres coeli nidos; Filius autem hominis non hcaput suum reclinet. Vulpes valde fraudulenta sunt animalia
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ in eius recordatione ñ ueni¬
unt: quasi infructuosũ lignũ.
exeius iudicio conteruntur.
Terra quippe temporali sump¬
tu eos aluit: p̃dicationis desuꝑ
pluuia infudit: s quia eorũ in¬
ta nequaquã fructũ bomi oꝑis
ꝓtulit. iratus hanc agricola ab¬
scidit: ut iuxta ũtatis senten¬
tiam locum ñ occupet. qũe te¬
nere alius ad fructum ualct.
De hoc infrtctuoso ligno ꝑ io¬
annem dr̃. Iam securis ad ra

Expanded text:
us recordationem non veniunt, quasi infructuosum lignum ex cujus judicio conteruntur. Terra quippe eos temporali sumptu aluit, praedicationis desuper pluvia infudit. Sed quia eorum vita nequaquam fructum boni operis protulit, iratus hanc agricola abscidit, ut juxta Veritatis sententiam locum non occupet quem tenere alius ad fructum valet . De hoc infructuoso ligno per Joannem dicitur: Jam securis ad ra
Abbreviated transcription (Latin):
uiri hystoria ꝑ nouum uolu¬
men enodare mysterium ty¬
picȩ expositionis aggredi¬
mur: oportet ut ex ciusde
utri tiel nomine uł passio¬
ne. significationẽ mysticam
principaliter ꝓferamus: qua¬
tinus habitaculorum more
dum suꝑscriptione titulim
ipso postis fronte p̃figimus.
quia cuius est domus agno¬
scitur. sccurius intretur. Cre¬
bro autem dixisse me memi
i. qm beatus iob. passiones
alits in hoc dolente figuratur:
nisiis de quo scriptum est ue¬
re langores nr̃os ipse tulit. &
dolores nrõs ipsc portauit: De
quo rursum dr̃. Liuore eiussa¬
natisumtis. Amiciuͦ enus he¬
reticoꝵ speciem tenent. qͥ ut
sepe iam diximus. dm̃ dum de¬
fendere intuntur. offendunt.

Expanded text:
iri historia per novum volumen enodare mysterium typicae expositionis aggredimur, oportet ut ex ejusdem viri vel nomine, vel passione significationem mysticam principaliter proferamus, quatenus habitaculorum more, dum superscriptionem tituli in ipsa postis fronte praefigimus, quia cujus est domus agnoscitur, securius intretur. Crebro autem dixisse me memini quoniam beatus Job passiones alius in hoc dolente figuratur, nisi is de quo scriptum est: Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit ? De quo rursum dicitur: Livore ejus sanati sumus . Amici vero ejus haereticorum speciem tenent, qui, ut saepe jam diximus, Deum dum defendere nituntur, offendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mano ustiet recordari ds̃ dr̃. cũ
dona tribint: et oblitusci. cũ in
culpa derelinquit. S quiactn¬
cta pensat. cumcta sine int̃mis¬
sionis alt̃ atione considerat: et
recordatur bonorũ quoꝵ tam̃
nunquã oblunscit᷑: et nullade¬
nus recordatur malorum. qͦs
tñꝑtudicium semꝑ intuetur.
Quasi enim ad bonorum redit¬
memoriam. quã tñ nunqũa
deseruit: et quasi nequaquã
malos respicit. quorum tñfac¬
ta considãt. s suꝑ hȩc damp¬
nationis iudicium inultimis ser¬
uat. Hinc enim scriptũ ẽ. Occili
dñi condemplantur bonos et
malos. Hinc ꝑ palmistã dr̃. llul-¬
tus audẽ dñi suꝑ facientes mala:
ut ꝑdat de terra memoriã eorũ.
Considerat᷑ gͦ quospumat: s cos¬
dem ipsos ante ñ uidit. quosnes¬
cit. Nam quibusdam in fine dic¬
turus est. Nescio uosunde sitis:
discedite a me omnes oꝑarii ini¬
quitatis. Miro gͦ mͦ prauorũ in¬
tam et intuctur et obliuiscit᷑

Expanded text:
mano usu et recordari Deus dicitur, cum mano usu et recordari Deus dicitur, cum dona tribuit, et oblivisci, cum in culpa derelinquit. Sed quia cuncta pensat, cuncta sine intermissionis alternatione 535 considerat; et recordatur bonorum, quorum tamen nunquam obliviscitur; et nullatenus recordatur malorum, quos tamen per judicium semper intuetur. Quasi enim redit ad bonorum memoriam, quam tamen nunquam deseruit; et quasi nequaquam malos respicit, quorum tamen facta considerat, sed super haec damnationis judicium in ultimis servat. Hinc enim scriptum est: Oculi Domini contemplantur bonos et malos . Hinc per Psalmistam dicitur: Vultus Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum . Considerat igitur quos puniat, sed eosdem ipsos ante non vidit, quos nescit. Nam quibusdam in fine dicturus est: Nescio vos unde sitis; discedite a me omnes operarii iniquitatis . Miro igitur modo pravorum vitam et intuetur, et obliviscitur,
Abbreviated transcription (Latin):
uentura narret p̃sentia trans¬
cendat ñnunquã uͦ sic de p̃sen¬
tib disserat ut de futuro retice¬
scat. Cognita itaq huius dis¬
cretionis custodia. cum immuta¬
tione uocis illius. nr̃a qͦq intel¬
ligentia alt̃nct ut tanto ticriꝰ
enis sensib congruat: quanto
se & cum cius uocibus immu.¬
tat. Nerbis itaq p̾cedentibus.
sc̃s uir ꝑ discrtas prudentiȩ
artis sententias. miqui cuitis
libet culpas ꝓtulit & quã sit
damnanda eius actio ex p̃ssit.
tuosum. In recordatione ciam
conditoris ñ reducitur: quisquis
tisq ad fmẽ uite uiciis subiuga¬
tur. Nam si hunc suꝑni respec¬
tus memoria tangeret: ꝓculdu¬
bio ab inquitate reuocaret.
Eius quippe m̃ĩta exigunt: ut
fundittis ab atictoris recordati¬
one deleatur. Sciendum uͦ: qđ
recordari ds̃ nequaquã ppͥe dr̃.
Qu enimoblunsci ñ potest: quo
pacto recordari potest:S quia
eos nos quorum recordam᷑ am¬
plectimur. ab his atitẽ quorũ
obliniscimur elongamur: hu¬

Expanded text:
entura narret, praesentia transcendat; nonnunquam vero sic de praesentibus disserat, ut de futuris 534 reticescat. Cognita itaque discretionis hujus custodia, cum immutatione vocis illius nostra quoque intelligentia alternet, ut tanto verius ejus sensibus congruat, quanto se et cum ejus vocibus immutat. Verbis itaque praecedentibus sanctus vir per disertas prudentiae artlibet culpas pertulit, et quam sit damnanda ejus actio expressit dtuosum. - In recordatione enim conditoris non reducitur, quisquis usque ad finem vitae vitiis subjugatur. Nam si hunc superni respectus memoria tangeret, procul dubio ab iniquitate revocaret. Ejus quippe merita exigunt, ut funditus ab auctoris recordatione deleatur. Sciendum vero est quod recordari Deus nequaquam proprie dicitur. Qui enim oblivisci non potest, quo pacto recordari potest? Sed quia eos nos quorum recordamur amplectimur, ab his autem quorum obliviscimur elongamur, hu
Abbreviated transcription (Latin):
fecto ũsu ostenditur. huitis scĩs¬
sum uiri dicta. quã mistice sia
plat̾a: dum parabola. idẽ simi¬
litudo assumpta narrat᷑: qui
ab eo inchil infertus ꝑ cõpara¬
tionem uł similitudinẽ loqͥt᷑.
Absit enimne hoc locopara¬
bolam illud musice organũ
sentiainus. Neq enim fasẽere¬
dere quod inafflictione pena¬
rum musicis uteret᷑: cũ ꝑscͥp¬
turam suã ueritas dicat. Mu¬
sica in luctu. importuna nar¬
ratio ẽ. Nominata gͦ parabo.¬
la. ecce textu ipso loquente.
iam discimus: ne iuxta textũ
itaq similitudinẽ cuneta tra¬
henda sunt: qua figurate. ȩccła
designatur. Et in ipso quidẽ lo¬
cutionis exordio. dicta aꝑte ꝓ¬
lata sunt: s subiunctis obscuri¬
oribus implicant᷑. Nã plana ut
solet locutione inchoat: s ũba
sua ꝑmisticos sensus grauidanar¬
ratione: consummat. Itaq ait.¬
Uunt ds̃ qui abstulit iudiciũ
meũ: et omnipotensquiad a¬
maritudiẽ adduxit animã
meam. Quib niirũ ũbis be¬

Expanded text:
fecto versu ostenditur hujus sanctissimi viri dicta quam mystice sint prolata, dum parabola, id est similitudo assumpta narratur ab eo qui nihil inferius per comparationem vel similitudinem loquitur. Absit enim ne hoc loco parabolam illud musicae organum sentiamus. Neque enim fas est credere quod in afflitione poenarum musicis uteretur, cum per Scripturam suam veritas dicat: Musica in luctu importuna narratio est . Nominata ergo parabola, ecce textu ipso loquente jam discimus, ne justa textum itaque similitudinem cuncta trahenda sunt qua figurate Ecclesia designatur. Et in ipso quidem locutionis exordio dicta aperte prolata sunt, sed subjunctis obscurioribus implicantur. Nam plana, ut solet, locutione inchoat, sed verba sua per mysticos sensus gravida narratione consumat. Itaque aitus, qui abstulit judicium meum; et Omnipotens, qui ad amaritudinem adduxit animam meam. - Quibus nimirum verbis be
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiã & patientiã studet. S
exercet᷑ eius sapientia cũ tẽpta¬
tur ũbis: exercet᷑ enis patien¬
tia. cum temptat᷑ gladris. Nẽ
uͦ de eaꝑsecutione loquit᷑: in

Expanded text:
sapientiam et patientiam studet. Sed exercetur ejus sapientia cum tentatur verbis, exercetur ejus patientia cum tentatur gladiis. Nunc vero de ea persecutione loquitur, in
Abbreviated transcription (Latin):
in sacroc
loquio fi
ĩnulla mist¬
ca describun.
ut tam̃ ruxta narrationẽ
historicam plata unideant᷑.
S sepe dicta talia in eadem
historica narratione ꝑmit
sunt: ꝑ quȩ. suꝑficies hist¬
riȩ cuncta cassetur. Quȩ dĩ
nchil bistoricũ resonant.
aliud meis inquirere lectorem
cogunt. Hisenim dictisq̃ aꝑta
credimtis. cũ int̃iecta aliquaob¬
scurius inuenimꝰ : quasi quibꝰ¬
dam stimulis pungiiur. ut
ad aliqua altius indelligenda
ingilemus: et obscurius ꝓlata
sentiamus. ea etiã que aꝑte
dicta putatiimus. Cũ gͦ beatꝰ
iob de sermone domini et mag¬
nitudine tomtrui loqueret᷑:
eisdem ũbis ꝓtinus subinfert᷑.¬

Expanded text:
in sacro eloquio sic nonnulla mystica describuntur, ut tamen juxta narrationem historicam prolata videantur. Sed saepe dicta talia in eadem historica narratione permista sunt, per quae superficies historiae cuncta cassetur: quae dum nil historicum resonant, aliud in eis inquirere lectorem cogunt. His enim dictis quae aperta credimus, cum interjecta aliqua obscurius invenimus, quasi quibusdam stimulis pungimur, ut ad aliqua altius intelligenda vigilemus, et obscurius prolata sentiamus, ea etiam quae aperte dicta putavimus. Cum ergo beatus Job de sermone Domini et de magnitudine tonitrui loqueretur, eisdem verbis protinus subinfert
Abbreviated transcription (Latin):
nari
intelligunt: aut hoc ipsum qͦq
sacrum eloquium intelligtre
ac nosse contemnunt. Aucri¬
tate & enim auertentes audi¬
tum ad fabulas conuertunt᷑.
dum om̃s quȩ sua st̃ quer̃t

Expanded text:
ari intelligunt, aut hoc ipsum quoque sacrum eloquium intelligere ac nosse contemnunt. A veritate enim avertentes auditum, ad fabulas convertuntur, dum omnes quae sua sunt quaerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
oculis: s hȩc cognoscere homi¬
nes delignantur. Pene nullus
querit scire qd̾ credidit. Multi¬
tudo gͦ bonoꝵ p̃cedentium
arcum suum destrui doleat:
quȩ sacrum eloquium restau¬
rari semꝑ ꝑstudium subse¬
quentium credebat: Explic̃¬

Expanded text:
oculis, sed haec cognoscere homines dedignantur. Pene nullus quaerit scire quod credidit. Multitudo ergo bonorum praecedentium arcum suum destrui doleat, quae sacrum eloquium restaurari semper per studium subsequentium credebat. LI