comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
die lapideo cult᷑ in carne p̃p̃utii. Data aũ
nẽ adã displicuerat. Dãta ⁊̃ fuit in signũ
magne fidi abrahe. qͥ c̾didit se habiturum
filiũ: in qͦ fiẽt bñdiccio õiũ. Deiñ ut ħ signo
a cet̾is nationibꝰ disc̾neret᷑ ppłs ille. Incͣne

Expanded text:
die lapideo cultro in carne praeputii. Data autenem Adam displicuerat: data etiam fuit in signum magnae fidei Abrahae, qui credidit se habiturum filium in quo fieret benedictio omnium. Deinde, ut hoc signo a caeteris nationibus discerneretur populus ille. In carne
Abbreviated transcription (Latin):
uerbo celesti. ꝙ ip̃m corpꝰ ĩ ꝯceptu uir¬
gis formatum deinceps formet᷑. s qr
qr eoꝵ ministio sub̃a panis ẜit caro. ⁊
additur. corpori. T sanguini. nec augetur
tione:.ĩ id nõ augm̃tat᷑. nec sanguis ex
uini ꝯuersione: eiꝰ uoluntati ⁊ potẽtie
alcribat᷑. qui idẽ corpꝰ eduxit de uirgine.¬

Expanded text:
verbo coelesti, quod ipsum corpus in conceptu Virginis formatum deinceps formetur, sed qrum ministerio substantia panis fit caro, et additur corpori vel sanguini, nec augetur tione in id, non augmentatur, nec sanguis ex vini conversione, ejus voluntati et potentiae adscribatur, qui idem corpus de Virgine
Abbreviated transcription (Latin):
ni ꝙ̃ uidemꝰ. res ĩuisibiles .i. carnẽ ⁊ sã¬
guinẽ honoramꝰ. nͨ siłr pendimꝰ has
duas spẽs. sic̃ ant̃ ꝯs ecͣtioẽm pendeba¬
mꝰ. Cum fidelit̃ fateamꝰ ant̃ ꝯsecͣtio¬
nem panẽ eẽ n uinũ ꝙ nat᷑a forma¬

Expanded text:
es invisibiles, id est, carnem et sanguinem, honoramus; nec similiter pendimus has duas species, sicut ante consecrationem pendebamus, cum fideliter fateamur ante consecrationem panem esse et vinum, quod natura forma
Abbreviated transcription (Latin):
piat. ⁊ no̾ tñ canonũ aclegũ scͥpta seq̃ntes
deinceps ñ phibemꝰ qͥn alii uiro si uoluerit
p̾dicta filia eiꝰ tm̃ in dño nubat.
Ex his apparet ꝯugiũ fi̾ int̾ ꝯsentientes
⁊ spontaneos. ñ int̾ renit̾ntes ⁊ inuitos.

Expanded text:
num et legum scripta sequentes, deinceps non prohibemus quin alii viro, si voluerit, praedicta ejus filia tantum in Domino nubat. Ex his apparet conjugium fieri inter consentientes et spontaneos, non inter renitentes et invitos.
Abbreviated transcription (Latin):
cismꝰ: instructõ. cateziiare ÷ ĩstruere.
ut de symbolo. ac rudim̃tis fid̃i. Exorci¬
zare. ẽ adiurare. ũ exi ab eo spc̃ ĩmũ¬
de. Sĩbolũ d̾ sigñ ł collatõ. sigñ.qr eo fi¬
deles ab ĩfidelib disc̃mit᷑. sollatõ. qͥ iͥ to¬
ciꝰ fidi sufficientia ⁊ ĩteg̾tas collata. Ca¬
tecismꝰ ⁊ exorcismꝰ: neophitoꝵ ft̃. mag̃q¬

Expanded text:
chismus, instructio: catechizare est instruere, ut de Symbolo ac rudimentis fidei. Exorcizare est adjurare, ut: Exi ab eo, spiritus immunde. Symbolum est signum vel collatio. Signum, quia eo fideles ab infidelibus discernuntur; collatio, quia ibi totius fidei sufficientia et integritas est collata. Catechism
Abbreviated transcription (Latin):
ta ostendͤ. Ild aut̃ mirabile ÷ ꝙ angło
iste quid fecit: fiat manꝰ tua in mei
⁊ ĩ domum patris m̃i. &ͦ facto. statim
sacriticio dignꝰ iudicatus ÷ qui abso¬
lutione estimabat᷑ indignꝰ nͥ mir̃
si tali sua oblatione ꝓ ppło pecc̃i sui ad

Expanded text:
ata ostendit. Illud autem mirabile est, quod angelo ip. 21: Grex iste quid fecit? Fiat manus tua in me, et in domum patris mei. Quo facto, statim sacrificio dignus judicatur, qui absolutione aestimabatur indignus. Nec mirum si tali sua oblatione, pro populo, peccati sui ad
Abbreviated transcription (Latin):
Propt̃ exercitatõnẽ similit̃ institta s̃.
qr c̃ hõ ociosus eẽ ñ possit: ꝓponit᷑ ei utił
⁊ salubris ex̾citatio in sacram̃tis. q̃ uanã ⁊
noxiã declinet occupatonẽ. No enĩ facile
capit᷑ a tẽptatore: qui bono uacat ex̾citio.
Uñ iherx monet. Semꝑ aliqͥd oꝑis facito
ut te occupatũ diabłs inueniat᷑.
De tͥplici

Expanded text:
exercitationem similiter instituta sunt, quia cum homo otiosus esse non possit, proponitur ei utilis et salubris exercitatio in sacramentis, qua vanam et noxiam declinet occupationem. Non enim facile capitur a tentatore, qui bono vacat exercitio. Unde Hieronymus monet: Semper aliquid operis facito, ut te occupatum diabolus inveniat. 4. De triplici
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰꝗͣ p̃cisi fiu̾nt ⁊ dãpnati udicio eccd̃ie. iꝰ ordi¬
nandi ⁊ ꝯsecͣndi eis detractũ assert̃. ut degra¬
datis ł exꝯmunicatis.

Expanded text:
praecisi fuerint et damnati judicio Ecclesiae, jus ordinandi et consecrandi eis detractum asserunt, ut degradatis, vel excommunicatis.
Abbreviated transcription (Latin):
ligunt dictũ de heticis. qͥ ñ sñtncia eccłie. s p̃u¬
tate sens sui a fidĩ unritate ac doctne unitate
Aiuisi s̃. Qͥ licet tales sint: iꝰ tñ ordinandi ⁊
ꝯsecͣndi hñt.⁊ qͥ ab eis ordinant᷑ añ manife¬
stam p̾cisionẽ. ⁊̃ si c̃ eis aꝑte exien̾t. ⁊ sñt̾ncia

Expanded text:
ligunt dictum de haereticis, qui non sententia Ecclesiae, sed pravitate sensus sui a fidei veritate ac doctrinae unitate divisi sunt; qui licet tales sint, jus tamen ordinandi et consecrandi habent. Et qui ab eis ordinantur ante manifestam praecisionem, etiamsi cum eis
Abbreviated transcription (Latin):
prius baptizasse legit᷑. s in aqͣ ñ in sp̃u.
Sic̃ ipse ait. Ego baptiro in aqͣ in penitentiã.
⁊ quos baptirabat: petutere docebat. ẜ illud.
Uemebant ad ioħem in iordanẽ: ꝯfitentes
peccã sua.S in bapt̾o iołns ñ dͥabat᷑ pecẽoꝵ¬

Expanded text:
primus baptizasse legitur, sed in aqua, non sicut ipse ait: Ego baptizo vos in aqua, in poenitentiam. et quos baptizabat, poenitere docebat; secundum illud: Veniebant ad Joannem in Jordanem, confitentes peccata sua. Sed in baptismo Joannis non dabatur pec
Abbreviated transcription (Latin):
cogitare bona dĩ: qͦtͦ ẽ mala sua. ac ꝓ ilł usq m
finẽ gr̃as ag̾e. S qr ingͣtꝰ ad uomitũ sic̾ canis
recdiit: añ acta bona mortificaũ. ⁊ pecc̾ dimis¬
sũ reuocaũ. ut cui humiliato d̾s as̃ pec̾c̾ dami¬
serat: eid pꝰ lato ⁊ ingͣto imputet.
Alioꝵ

Expanded text:
t mala sua, ac pro illis usque in finem gratias agere. Sed quia ingratus ad vomitum, sicut canis, rediit, anteacta bona mortificavit, et peccatum dimissum revocavit, ut cui humiliato ante Deus peccatum dimiserat, ei postea elato et ingrato imputet. 2. Alio
Abbreviated transcription (Latin):
tione dix̃. Qđ ost̾ndit᷑ ex eo qͥ ait ĩ eod̾
libro sic. Si ad bapt̾m fictꝰ acced. dimis¬
sa s̃ ei pecc̃a. an nõ s̃ dmussa: ẜ ligat
qͥ uoluerit. Ecce aꝑte c̾nis. si tñ intñdis
id dixisse aus̾. ñ asserendo. s q̃rendo. ⁊
alioꝵ opinionẽ referendo. Id enĩ ait. Tc̃¬

Expanded text:
tione dixit; quod ostenditur ex eo quod ait in eodem libro sic: Si ad baptismum fictus accedit, dimissa sunt ei peccata, aut non sunt dimissa; eligant quod voluerint. Ecce aperte cernis, si tamen attendis id dixisse Aug. non asserendo, sed quaerendo, et aliorum opinionem referendo. Idem enim ait
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ sitm̃dã: umñ reꝵ om̃iũ manfestũ constat exordiũ. Id ẽ ab
ipsis catholice fidĩ fundam̃tis. Si gͥ int̾rogẽ an qͥ dr pat̾ sub̾a sit:¬

Expanded text:
esse sumendam, unde rerum omnium manifestum constat exordium, id est ab esse sumendam, unde rerum omnium manifestum constat exordium, id est ab ipsis catholicae fidei fundamentis. Si igitur interrogem an qui dicitur Pater subst
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ relatio in tͥnitate. pat̾s adfiliũ. ⁊ utriꝰq ad sp̃m sc̃mm. ut eiꝰ qd
ẽ idẽ ad id qd̾⁊ iđe. Qđ si id in cunctis aliis reb ñ potest inueniri:
facit hoc cognata caducis reb alteritas. Nos uͦ nulla imagina¬
tione diduci. sed st̃plici intellectu erigi. & ut qͥdq intelligi potest
ita aggredi. etiã intellectu oportet. S de ꝓposita questione satiꝰ
dictũ ÷. N c̃ ur̃i normã iudicii expectat subtilitas questionis.
Que utrũ recte decursa sit an minime: ur̾e statuet ꝓnunttati¬
onis auctoritas. Qđ si sententie fidi fundam̃tis sponte firmissi¬
ma. opitulante grã diuina idonea argum̃toꝵ adium̃ta p̃stiti¬
mꝰ: illuc ꝑfecti oꝑis leticia remeabit. unde uenit effect᷑. Qd si
ultra se humanitas neqͥuit ascende: quantũ ĩbecillitas subtra¬
hit uota sipplebunt.
lit̾ p̃dicent᷑: an alio qͦlibet mͦ. Niãq indaginis hinc arbitr

Expanded text:
relatio in trinitate patris ad filium et utriusque ad spiritum sanctum ut eius quod relatio in trinitate patris ad filium et utriusque ad spiritum sanctum ut eius quod est idem ad id quod est idem. Quod si id in cunctis aliis rebus non potest inueniri, facit hoc cognata caducis rebus alteritas, Nos uero nulla imaginatione diduci sed simplici intellectu erigi et ut quidque intellegi potest ita aggredi etiam intellectu oportet. Sed de proposita quaestione satis dictum est. Nunc uestri normam iudicii exspectat subtilitas quaestionis; quae utrum recte decursa sit an minime, uestrae statuet pronuntiationis auctoritas. Quod si sententiae fidei fundamentis sponte firmissimae opitulante gratia diuina idonea argumentorum adiumenta praestitimus, illuc perfecti operis laetitia remeabit unde uenit effectus. Quod si ultra se humanitas nequiuit ascendere, quantum inbecillitas subtrahit uota supplebunt.liter praedicentur, an alio quolibet modo; viamque indaginis hinc arbitror
Abbreviated transcription (Latin):
unitatũ: ñ facit modis om̃ib pluralitatẽ. Kiũ gͥ idonee con
iccirco qd̃ ea scdm se ipsũ ÷ p̃dicatio q̃ relatione carei¬
qͥđ ÷ trinitatis numerositas in eo qđ ÷ p̃dicatio relatioĩs. serua-¬
ta uͦ unitas in eo qd ÷ in differentia uł substantie. ł oꝑationi.
unidat̾e: relatio multiplicat tͥnitatẽ. Atq ido̾ sola sigillatĩ
ꝓferunt᷑ atq separatĩ: que relatioĩs st̃. Nã idẽ pat̾ qͥ filiꝰ ñ ÷.
nec idẽ ut̾q qͥ sp̃s sc̃s. Idẽ tam̃ d̾s ÷ pat̾. ⁊ filiꝰ. ⁊ sp̃c sc̃s. ide iustus.¬
idẽ bonꝰ. id̃e magnꝰ. id ẽ om̃ia que scđ̾m se potert̃ p̃dicari. Sane
sciendũ ÷ ñ sẽꝑ talẽ ee̾ relatiuã p̃dicationẽ: ut semꝑ ad differenꝰ
pdicet᷑: ut ⁊ seruus ad dñm. Differt̃ enĩ. Na om̃e equale eqͣti
e quale ÷̃. & simile simili semile ÷. & ide ei qd̾ ÷ iđe idẽ ÷ sma¬

Expanded text:
unitatum non facit modis omnibus pluralitatem. Trium igitur idonee consunitatum non facit modis omnibus pluralitatem. Trium igitur idonee considcirco quod ea secundum seipsum est praedicatio quae relatione care trinitatis numerositas in eo quod est praedicatio relationis; servata vero unitas in eo quod est indifferentia vel substantiae, vel operationis, unitatem, relatio multiplicat trinitatem: atque ideo sola sigillatim proferuntur atque separatim quae relationis sunt. Nam idem Pater qui Filius non est, nec idem uterque qui Spidem bonus idem magnus idem omnia quae secundum se poterunt praedicari. Sane sciendum est non semper talem esse relatiuam praedicationem, ut semper ad differens praedicetur, ut est seruus ad dominum; differunt enim. Nam omne aequale aequali aequale est et simile simili simile est et idem ei quod
Abbreviated transcription (Latin):
sola relatione: relatio uͦ ñ p̃dicantur ad id de quo p̾dicatur
quasi ipsa sit. ⁊ scdm rẽ de qua dr̾ ñ faciet alteritatẽ reꝵ de
qua dr. S ed si dici potest quo quid mͦ id qd̾ uix intelligipo¬
tuit int̾p̃tatũ : ꝑsonaꝵ. O m̃ino enĩ magna regłe ÷ ueritã.
in reb in corporalib distantias effici differentiis ñ locis. Nleq
accessisse dici potest aliqͥd deo ut pat̾ fieret. Non enĩ cepit ẽẽ unꝙͣ
pat̾. eo qd̃ substantiał quid ei : ꝓductio filii. relatiua uͦ p̃dicatio
patris. P Ac si meminimꝰ om̃ium inpriorib de deo sententia&:
ita cogitemꝰ ꝓcessisse quid̃ ex deo patre filiũ dm̃ e uͣtrisq sp̃m
feret ab deo: a nullo eoꝵ differt. D ifferentie uero ubi abst̃. ab ẽ
plitralitas. Ubi ab ẽ pluralitas: adẽ unitas. Nicħ autẽ aliud
gigni potuit ex deo: nisi ds. Et in reb numerabilib repetitio

Expanded text:
sola relatione, relatio vero non praedicatur ad id de quo praedicatur sola relatione, relatio vero non praedicatur ad id de quo praedicatur quasi ipsa sit et secundum rem de qua dicitur, non faciet alteritatem rerum, de qua dicitur, sed, si dici potest, quo quidem modo id quod vix intelligi potuit, interpretatum est personarum. Omnino enim magna regulae est veritas, in rebus incorporalibus, distantias effici differentiis, non locis. Neque accessisse dici potest aliquid Deo, ut Pater fieret; non enim coepit esse unquam Pater, eo quod substantialis quidem ei est productio Filii, relativa vero praedicatio Patris. Ac si meminimus omnium in prioribus de Deo sententiarum, ita cogitemus, processisse quidem ex Deo Patre Filium Deum, et ex utrisqueferat a Deo, a nullo eorum differt. Differentiae vero ubi absunt, abest pluralitas; ubi abest pluralitas, adest unitas: nihil autem aliud gigni potuit ex Deo, nisi Deus, et in rebus numerabilibus repetitio
Abbreviated transcription (Latin):
dñs uocabatur. S ed ñ accidit seruꝰ dño ut albedo albo. sed pote-¬
stas queda qua seruꝰ coercet᷑. Iue qm̃ sublato deꝑit seruo: con¬
stat ñ eã ꝑ se dño accidẽ. sed ꝑseruoꝵ quoda mͦ extrinsecꝰ acces¬
sum. N gͥ dici potest p̃dicationẽ relatiuã qͥc quã rei de quadr̃¬
scãm se uł a dd̾e. uł minuere ł mutare.Que tota ñ ineo ad ẽ eẽ con¬
sistit. sed in eo qd̾: in cõparatiõe aliqͦmͦ se hab̾e. Aec semꝑ ad aliud
ses auqͣtiens adidẽ. Age eni. Stet qͥsqu̾a. ł igͥ si acceda dext̃  enit
ille sinister ad me cõparatꝰ. N qd̾ ille ipse simster sit: sed qđ ego
ꝑse dext̃ uelut albus ac longꝰ. sed qd me accedente fit dert. Atarid
in eo qd ipse: ꝓpͥetatẽ. ñ faciunt p̃dicationẽ: nicħ alt̾nare uł mi¬
ac filiꝰ ad aliqͥd dicuntur. nicħ ꝙ aliud ut dictũ ÷ differt̃ nisi

Expanded text:
dominus uocabatur; sed non accidit seruus domino ut albedo albo, sed potedominus uocabatur; sed non accidit seruus domino ut albedo albo, sed potestas quaedam qua seruus coercetur. Quae quoniam sublato deperit seruo, constat non eam per se domino accidere sed per seruorum quodam modo extrinsecus accessum. Non isecundum se uel addere uel minuere uel mutare. Quae tota non in eo quod est esse consistit, sed in eo quod est in comparatione aliquo modo se habere, nec semper ad aliud sed aliquotiens ad idem. Age enim stet quisquam. Ei igitur si accedam dexter, erit ille sinister ad me comparatus, non quod ille ipse sinister sit, sed quod ego ta sit per se dexter uelut albus ac longus, sed quod me accedente fit dexter atque id  est, proprietatem, non faciunt praedicationem, nihil alternare vel muac Filius ad aliquid dicuntur, nihilque aliud, ut dictum est, differunt, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
tet ĩ dõ. Neq enĩ st̃. lã ne patet que sit differentia p̃dicationũ:
qd̾ alie qͥd quasi rẽ monstrant. alie uero quasi circunstancias rei.
Qđq illa que ita predicant᷑ ut esse aliquid re ostendant. illa uͦ ut
nͥ esse s potrus exstrinsecꝰ aliqͥd qͦdam mͦ affigant. Illa gͥ que ali¬
qͥd esse designant: scd̃m rẽ p̾dicationes uocent᷑. Que cͥ de reb sub¬
iectis dicunt᷑: uocant᷑ accidentia scd̃m rẽ. Cũ uͦ de deo qͥ subiectꝰ ñ ÷:
scd̃m substantiã rei p̃dicatio mincupat᷑. Age nc̃ de relatiusspe¬
culem᷑. ꝓ quib õe qd̃ dictũ: sũpsimꝰ ad disputationẽ. Maxime N
hec ñ uident᷑ scd̃m se fac̾e p̾dicationẽ: que ꝑspicue ex alieno ad¬
uentu constare ꝑspiciunt᷑. Age enĩ. Qm̃ dñs ac seruꝰ relatiua
st᷑: iudeamꝰ utrũne ita sit ut scdm se sit p̾dicatio. an mit
ta ꝑit nimꝵꝵ albũ. At indño: si seriũ auferas ꝑit uocabulũ qͦ

Expanded text:
tet; neque enim sunt. Jamne patet quae differentia sit praedicationum? quod aliae quidem quasi rem monstrant, aliae vero quasi circumstantias rei; quodque illa quidem ita praedicantur, ut esse aliquid rem ostendant: illa vero, ut non esse, sed potius extrinsecus aliquid quodam modo affigant. Illa igitur quae aliquid esse designant secundum rem, praedicationes vocentur, quae cum de rebus subjectis dicuntur, vocantur accidentia, secundum rem; cum vero de Deo, quo subjectus non est, secundum substantiam rei praedicatio e quod dictum est sumpsimus ad disputationem; maxime enim haec non uidentur secundum se facere praedicationem quae perspicue ex alieno aduentu constare perspiciuntur. Age enim, quoniam dominus ac seruus relatiua sunt, uideamus utrumne ita sit ut secundum se sit praedicatio an minime. ta perit nimirum album. At in domino, si seruum auferas, perit uocabulum quo
Abbreviated transcription (Latin):
Uelut si dicã sol sol sol: ñ tres soles effecerĩ s de uno totiens p̃¬
dicaueri. N igͥ si de patre acfilio ⁊ sp̃u sc̃o t̾cio p̃dicet᷑ ds̃ iccir¬
co trtna p̃dicatio numeꝵx facit. Hoc enĩ ilł ut dictũ ÷ ĩminet.
qͥ int̾ eos distantiã faciũt meritoꝵ. Catholicis uͦ nichil in diffe¬
rentia constituentib ipsãq formã ut ẽ eẽ ponentib: neq aliud
ẽẽ quã ÷ ipsũ qͣua ẽ opinantib recte repetitio de eod qua enum̃
ds. Helut ensis atq mucro unꝰ gladiꝰ. uł ut solsol sol unꝰ sol. Ps
hoc interĩ ad eã dictũ sit significationẽ demonstrationẽq qua
ostendit᷑ ñ om̃em unitatũ repetionẽ numeꝵꝵ. pluralitatẽq ꝑfi

Expanded text:
uelut si dicam sol sol sol, non tres soles effecerim, sed de uno totiens pruelut si dicam sol sol sol, non tres soles effecerim, sed de uno totiens praedicauerim. Non igitur si de patre ac filio et spiritu sancto tertio praedicatur deus, idcirco trina praedicatio numerum facit. Hoc enim illis ut dictum est imminet qui inter eos distantiam faciunt meritorum. Catholicis uero nihil in differentia constituentibus ipsamque formam ut est esse ponentibus neque aliud esse quam est ipsum quod est opindeus, uelut ensis atque mucro unus gladius, uelut sol sol sol unus sol. Sed hoc interim ad eam dictum sit significationem demonstrationemque qua ostenditur non omnem
Abbreviated transcription (Latin):
differt. Neuł accidentib uł substantialibꝰ differentiis in sub-¬
iecto positis distet. Ubi uͦ nulla ÷ differentia: nulla ÷ õmo
pluralitas. Iuare nec numerꝰ. Igͥ unitas tantũ. Nã quod
ñ faciũt pluralitatẽ numeri. in eo qđ ipsȩ sũt. si adi
ad res numerabiles: ac ñ ad ipsũ numeꝵ. Illic enĩ unitatum
Numerꝰ enĩ duplex ÷. Unꝰ qͥd qͦ numeramꝰ. Ait̾ uͦ: qͥ in
reb numerabilib constat. Et enĩ unũ: res ẽ. Unitas: qua
unũ dicimꝰ. Duo rursus inreb sũt. ut homines. uł lapide̾.
Dualitas nichil.S tantũ dualitas: qua duo homineᷤ uł lapides duo¬
unitatũ repetitio. Ut si de eodẽ dicã. gladiꝰ unꝰ. iucro unus.
ensis unꝰ. potest enĩ unꝰ tot uocabuł gladiꝰ agnosci. Hȩc enim
unitatũ iteratio potiꝰ ÷ ñ num̾atio. uelut siita dicamꝰ ensis.
iuero. gladiꝰ : r epetitio quȩda ÷ eiusde. ñ num̾atio diu̾soꝵ.

Expanded text:
differt, ne uel accidentibus uel substantialibus differentiis in subdiffert, ne uel accidentibus uel substantialibus differentiis in subiecto positis distent. Vbi uero nulla est differentia, nulla est omnino pluralitas, quare nec numerus; igitur unitas tantum. Nam quod non faciunt pluralitatem numeri in eo quod ipsae sunt, si advertamus ad res numerabiles, ac non ad ipsum numerum: illic enim unitatum Numerus enim duplex est, unus quidem quo numera-mus, alter uero qui in rebus numerabilibus constat. Etenim unum res est; unitas, quo unum dicimus. Duo rursus in rebus sunt ut Homines uel lapides; dualitas nihil, sed tantum dualitas qua duo homines uel duo lapides unitatum repetitio, uel si de eodem dicam gladius unus mucro unus ensis unus. Potest enim unus tot uocabulis gladius agnosci; haec enim unitatum iteratio potius est non numeratio, uelut si ita dicamus ensis mucro gladius, repetitio quaedam est eiusdem non numeratio diuersorum,
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ÷ hoc: illud uere ÷ id qđ ẽ. Et ẽ pulcherrimũ fortissimũq.
qͥa nullo nitit᷑. Quo circa hoc uere unũ: in qͦ nullus numerꝰ
nullũ in eo aliud pret̃ qu̾a id qͦ ÷. Neq enĩ subiectũ fieri
potest. forma enĩ ÷. Formȩ uͦ: subiecte ẽẽ ñ possunt. Nã qd̾
ceterȩ formȩ subiectȩ accidentib st̃. ut humanitas. ñ ita ac-¬
cidentia suscipit: eoqd ipsa ÷. s eo qđ materia ei fubiecta ẽ.
Dũ enĩ materia subiecta humanitati suscipit qd̾ lbet accideuᷤ.
ipsa hoc iudetur susctꝑe humanitas. Forma uͦ quȩ ẽ sine mate¬
ria: ñ pot̾it ẽẽ subiectũ. N ec uͦ inesse materiȩ. Neq enĩ e̾e̾t
forma: s imago. E x his enĩ formis quȩ p̃t̾ materiã sũt: istȩ
formȩ uenert̃ quȩ sũt in mat̾ia. ⁊ corpꝰ efficiut. Nã cet̾as quȩ
ui corporib st̃: abutim᷑ formas uocantes. dũ imagines sint.
cidentib multitudo. atq ic circo nec numerꝰ. s uͦ ado nullo

Expanded text:
est hoc, illud uere est id quod est; et est pulcherrimum fortissimumque quia nullo nititur. Quocirca hoc uere unum in quo nullus numerus, nullum in eo aliud praeterquam id quod est. Neque enim subiectum fieri potest; forma enim est, formae uero subiectae esse non possunt. Nam qcetere forme subiecte accidentibus sunt ut humanitas, non ita accidentia suscipit eo quod ipsa est, sed eo quod materia ei subiecta est; dum enim materia subiecta humanitati suscipit quodlibet acci- dens, ipsa, hoc suscipere uidetur humanitas. Forma uero quae est sine materia non poterit esse subiectum nec uero inesse materiae, neque enim esset forma sed imago. Ex his enim formis quae praeter materiam sunt, istae formae uenerunt quae sunt in materia et corpus efficiunt. Nam ceteras quae in corporibus sunt abutimur formas uocantes, dum imagines sint. cidentibus multitudo atque idcirco nec numerus. Deus uero a deo nullo
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq ẽ sed ñ in loco. Iuando uͦ eodẽ pͣdicat᷑ mͦ. Ut de hoĩe heri
uenit. de d̾o sẽꝑ ÷. hic qͦq ñ quasi eẽ aliqͥd d̃r illud ipsũ de quo
hesternꝰ d̾r aduentꝰ. sed qͥd ei scd̃m tẽpꝰ accesserit pͣdicat᷑. Qd̃uͦ¬
de d̃o dr̃ sẽꝑ ÷: unũ qͥd significat. quasi oĩ p̾terito fuerit. om̃i
q qͦ qͦmͦ sit p̃senti ÷. oĩ futuro erit. Qd de celo ⁊ de ceteris ĩ mortalibꝰ
corporib scd̾m phylosophos dici potest. At de dõ ñ ita. S ẽꝑ enĩ÷.¬

Expanded text:
ubique est sed non in loco. Quando uero eodem praedicatur modo, ut de homine heri uenit, de deo semper est. Hic quoque non quasi esse aliquid dicitur illud ipsum de quo hesternus dicitur aduentus, sed quid ei secundum tempus accesserit praedicatur. Quer est; unum quidem significat, quasi omni praeterito fuerit, omni quoque modo sit praesenti, omni futuro erit. Quod de coelo et de caeteris immortalibus corporibus secundum philosophos dici potest. At de Deo non ita, semper eni
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uͦ ipse. In qua re paulisꝑ considandũ ÷. Reqͥrentib enĩ ipse
ex subiectoꝵ diu̾sitate confici suꝑiꝰ explanatũ ÷. De qua re bre¬
uit̾ consid̾abinꝰ: si priꝰ illud queadmodũ de do unũ qđq p̃dicat᷑¬
p̃miserimꝰ. F Decẽ oĩno p̾dicam̃ta tradunt᷑. quȩ de rebus
oĩb uniu̾salit̾ p̃dicant᷑. Id ẽ sub̃a. qualitas. quantitas. ad ali¬
lia subiecta ꝑmiserint. Nã pars eoꝵ in reliquaꝵ reR p̾di¬
catione sub̃a ẽ. Pars in accidentiũ numero ÷. at hȩc cũ quiᷤᷤ
in diuin̾a u̾terit p̃dicationẽ: cuncta mutant᷑ quȩ p̾dicari
possunt. Ad aliqͥd uͦ om̃tno ñpotest p̾dicari. Nã sub̾a in illo:
ñ ẽ uere sub̃a. sed ultͣ substantiã. Itẽ qualitas. & cetera quȩ
euenire queunt. Quoꝵ ut amplior fiat intellectꝰ: exẽpla
subdenda sũt. Nã cũ dicimꝰ ds: substantiã qͥde significare
uidem᷑. Sed eã quȩ sit ultͣ substantiã. Cũ uͦ iustus: qualitatẽ qͥdẽ.

Expanded text:
non uero ipse. In qua re paulisper considerandum est. Requirentibus enim: Ipse ex subiectorum diuersitate confici superius explanatum est. De qua re breuiter considerabimus, si prius illud, quem ad modum de deo unum quodque praedicatecem omnino praedicamenta traduntur quae de rebus omnibus universaliter praedicantur, id est substantia, qualitas, quantitas, ad alilia subjecta permiserint: nam pars eorum in reliquarum rerum praedicatione substantia est, pars in accidentium numero est. Atque haec cum quis in divinam verterit praedicationem, cuncta mutantur quae praedicari ponon est vere substantia, sed ultra substantiam. Item qualitas et caetera quae evenire queunt: quorum, ut amplior fiat intellectus, exempla subdenda sunt. Nam cum dicimus Deus, substantiam quidem significare videmur, sed eam, quae sit ultra substantiam; cum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sc̃ stabiles: p̃sto ẽ potestas puniendi. qua ce ĩ angłis suis repperit pͣuita¬
. Terciꝰ statꝰ eͣ post deuctũ. ĩ qͦ mors illũ subsecuta ẽ &e ex diuine uolũ¬

Expanded text:
non sunt stabiles, praesto est potestas puniendi, qua et in angelis suis reperit pravitanon sunt stabiles, praesto est potestas puniendi, qua et in angelis suis reperit pravitatem. Tertius status est post delictum, in quo mors illum subsecuta e
Abbreviated transcription (Latin):
satu taae si abes adã aberat mors .i. corporisae aĩẽ dissoiutio: nec aalue pollu¬
erat se ullo delicto qͦ meruisset puniri: poterat t̃ ĩ eo eẽ uolũtas peccadi. ac
luntate. &e moriendi potestate mutaripotuisset: siuoluisset ĩpͣceptisdi manere
firmit̾. ut scł animꝰ eiꝰ ad trans grediendũ nulliꝰ tẽptationis ĩpulsu i uacillaret.
Uereutiꝙ. Tc̃ enĩ foret addẽdũ id. ut ñ mͦ ñ peccaret. aut peccare uellet: s ne pos
qͥdẽ aut peccare. aut uelle delinquere. ac ꝑ hocquasidicat nec morir
passionib affici posset. Qd tñ sane ĩtelligẽdũ ẽ. ñ qd scł ds cuiꝰ ẽ potestas et̃¬
na sic̃ iã diximꝰ desinat ũquã posse qd potuit. s qđ ut sic eẽt siñ peccaret
hõ : diuina uolũtas cõstituit. Nã pote stati delinquẽdi: qua ⁊̃ qͥ assistũt ei

Expanded text:
statu tametsi ab eo Adam aberat mors, id est corporis et animae dissolutio, nec adhuc pollustatu tametsi ab eo Adam aberat mors, id est corporis et animae dissolutio, nec adhuc polluerat se ullo delicto quo meruisset puniri, poterat tamen in eo esse voluntas peccandi, ac luntate et moriendi potestate mutari potuisset, si voluisset in praeceptis Dei manere firmiter, ut scilicet animus ejus ad transgrediendum nullius tentationis impulsu etiam vacillaret; vere utique: tunc enim foret addendum id, ut non modo non peccaret aut peccare vellet, sed ne posset quidem aut peccare aut velle delinquere, ac per hoc, quasi dicat, nec mori nec passionibus affici posset. Quod tamen sane intelligendum est, non quod scilicet Deusrna, sicut jam diximus, desinat unquam posse quod potuit, sed quod ut sic esset, si non peccaret homo, divina voluntas constituit. Nam potestati delinquendi, qua etiam qui assistunt ei
Abbreviated transcription (Latin):
cõsidemꝰ. ltaq hõ qͥ ex qͦ cepit nũquã desiit ꝑpetuis sicbsistentiis eẽ corpꝰ e sp̃c
habitu cõuunctionis ipsoꝵ. qͥ gen̾ationis &e corruptionis aĩał fubsistẽtia uocat᷑.
dnna ꝑotestate atq uolũtate ita statutus ẽ. ut pͥmo posse. de inde ñ posse dis-
enĩeiꝰ ẽ pocestas et̾na. s qđ oĩũ q̃ sue subiecta st̃ potestati. alia mutãda alia
ñ mutãda sola et̾ne uolũtatissue causa: cõsticuit. Ex hoc gͥ statuto: cõiun¬
etione corporis ⁊ aĩe rõnał factꝰ ẽ hõ: potuit dissolui & ñ dissolui. In qͦ statu
dimadata qͥb obedien̾o: pmia. ñ obediendo: penas mereret᷑ accepit. s o¬
bediendo qͥ ał ñ posse dissolu. ł̃ peccare. ĩmogłificari meruisset. qͥsẽ alꝰ satus
ñatoꝵ: tres ĩtelligimꝰ statꝰ. Quos ipse auctor ex ponit dicens. Unũ qͥd̃ posse
itesligi qͥ fuit pͥmi parentis. ade uidencet. añ ĩobedientie ipsiꝰ aelictũ. ln quo

Expanded text:
sideremus. Itaque homo, qui ex quo coepit, nunquam desiit perpetuis subsistentiis esse corpus et spiritus, habitu conjunctionis ipsorum, qui generationis et corruptionis animalis subsistentia vocatur, divina potestate atque voluntate ita statutus est, ut primo posse, deinde non posse dissoenim ejus est potestas aeterna, sed quod omnium quae suae subjecta sunt potestati, alia mutanda, alia non mutanda, sola aeternae voluntatis suae causa constituit. Ex hoc igitur statuto, conjunctione Dei mandata, quibus obediendo praemia, non obediendo poenas mereretur, accepit: et obediendo quidem, non posse dissolvi vel peccare, imo glorificari meruisset, qui est alius status;neratorum, tres intelligimus status, quos ipse auctor exponit dicens: Unum quidem posse intelligi, qui fuit primi parentis Adae, videlicet ante inobedientiae ipsius delictum, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
eẽntie singłaritate: de singłis hoĩb & aĩal de singłis aĩalib lapisq acli¬
qͥsua dissimilitudine. ea q̃ similitudo sub̾al fac̾ diuidua partiit᷑. st̃ ala
q̃ ita de uno dñr. qđ de aliis num̃o ab illo uno. minime p̃dicãt᷑. ut cicero.
plato. & lapis hic unde hec statua facta ẽ. achilł. & lignũ hoc un hec m̃sa
cõposita ẽ. A ttẽde qđ qͥbdã particłarib a ꝓpͥa qͣlitate sua ꝓpͥa noĩa noi̾a

Expanded text:
essentiae singularitate, de singulis hominibus, et animal de singulis animalibus, lapisque ac list individua, quae sua dissimilitudine ea quae similitudo substantialis facit dividua partiuntur, sunt illa quae ita de uno dicuntur, quod de aliis numero ab illo uno minime praedicantur: ut Cicero, Plato, et lapis hic unde haec Achillis statua facta est, et lignum hoc unde haec mensa composita est. Attende quod quibusdam particularibus a propria qualitat
Abbreviated transcription (Latin):
poterat. & tñ his ĩdigebat. Qua. hocẽ cuꝰ modi ĩdigẽciã ĩ xp̃o fuisse scdm
statũ illũ qͥ fuit ade ante peccatũ: nullus ignorat. s hoc: sola eiꝰ potestate.

Expanded text:
poterat, et tamen his indigebat. Quam, hoc est cujusmodi indigentiam in Christo fuisse secundum poterat, et tamen his indigebat. Quam, hoc est cujusmodi indigentiam in Christo fuisse secundum statum illum qui fuit Adae ante peccatum, nullus ig
Abbreviated transcription (Latin):
isse dubiũ ñ ẽ. Nã & si factꝰ fuit xp̃c ĩ animã uiiuficãtẽ: tñ sic̾adã fa¬
ctꝰ ut dictũ ÷ ĩ aĩam uiuetẽ. & maducauit. ibibit. & ĩ cet̾is q̃ humana
statu pͥmo exigebat natura: humani corporis officio absq nece¬
tis alicuiꝰ ĩdigẽtia functꝰ ẽ. Neq enĩ ⁊̃ ĩ adã tãta ĩdigẽtia tc fuisse cre
ec sum̃do: ñ mori. Q iccireo: ut uidelicet his sẽꝑ uiuere potuisset: paro¬
d̾isi fructib explebat. eã q̃ dicta ẽ ĩdigẽciã. N enĩ ⁊̃ ĩ hoc penali statu oĩa
qͥb ĩdigere dicim᷑ talia sũt ut quãuis ĩ hac uita de gẽtib qͦdã mͦ ãmini¬
cłent᷑: si ne ilł tñ mori necesse sit. qualia st̃ uestimta. uenicła. ⁊ multi¬
arie qͣlitatis huiꝰ modipłima. sine qͥb qͥd̃ uiuere possumꝰ. & tñ his ĩ di¬
mꝰ. Multo magis gͦ ĩ illo statu qͥ fuit añ peccatũ: adã ⁊̃ sine escis uiuere

Expanded text:
ificantem, tamen sicut Adam factus, ut dictum est, in animam viventem, et manducavit et bibit et in caeteris quae humana statu primo exigebat natura, humani corporis officio absque necessitate alicujus indigentia functus est. Neque enim etiam in Adam tanta indigentia tunc fuisse credhaec sumendo non mori: et idcirco, ut videlicet his semper vivere potuisset, Paradisi fructibus explebat eam quae dicta est indigentiam. Non enim etiam in hoc poenali statu omnia quibus indigere dicimur, talia sunt, ut quamvis in hac vita degentibus quodammodo adminiculentur, sine illis tamen mori necesse sit, qualia sunt vestimenta, vehicula et multifariae qualitatis hujusmodi plurima, sine quibus quidem vivere possumus, et tunc his indigemus. Multo magis ergo in illo statu qui fuit ante peccatum, Adam etiam sine escis vivere
Abbreviated transcription (Latin):
recta fide credentiũ beatissima ĩmutatio .i. ipsi ĩmutãdi hec oĩa dep̃cantur.
ec sunt o iohes que ad te dirigenda scripsi de creulitate mee fidi .i. dehis
que recte credenda credo Qua inre: quasi. qm̃ hec adte direxi: uolo ut siq̃
aliter qiam cõuenit a me dicta cognoueris. cort uuo. riã si quio ame dictũ:
ꝑperã. hoc ẽ ꝑuerse: non ita sũ amator mei ut ea que semel sine rationc eitu:¬
derim: contendã arae ferre cuiꝰlibet meliori sententie. N ec d̾ebeo contende.
& tanqu̾a sint mea defende. S i enĩ nichil boni ex nobis ẽ .i. si nulla res est
que nobis auetorib bona sit. ut utiq non ẽ: nichil ẽ qđ debeamus ama¬
re in sententiis tanqũa nris. Q d sicuneta sunt bona ex illo. hoc ẽ illo solo
auctore qui solus non extrinsecus accidente bonitate. sed ueritate essen¬
tie sue est bonus: illud potius esse bonum credendum est. quod incom¬

Expanded text:
recta fide credentium, beatissima immutatio, id est ipsi immutandi haec omnia deprecantur. recta fide credentium, beatissima immutatio, id est ipsi immutandi haec omnia deprecantur. Haec sunt, o Joannes, quae ad te dirigenda scripsi de credulitate meae fidei, id est de his quae recte credenda credo. Qua in re.  Quasi: Quoniam haec ad te direxi, volo, ut si qua aliter quam convenit a me dicta cognoveris, corrigas. Nam si quid a me dictum est perperam, hoc est perverse, non ita sum amator mei, ut ea quae semel sine ratione effuderim, contendam anteferre cujuslibet meliori sententiae; nec debeo contendere, et tanquam sint mea defendere. Si enim nihil boni ex nobis est, id est si nulla res est quae nobis auctoribus bona sit ut utique non est, nihil est quod debeamus amare in sententiis tanquam nostris. Quod si cuncta sunt bona ex illo, hoc est illo solo auctore qui solus non extrinsecus accidente bonitate, sed veritate essentiae suae est bonus, illud potius bonum credendum est, quod incom
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝓpͥa ẽ generis pͣuar iͣtoꝵ: extͣ genꝰ illud in argumentũ adducta: non
facit. Itaq scłm illũ statũ qͥ fu̾t᷑us erat ỹmiũ oedientis ĩmunis ab om̃i
eccato: scdm illũ statũ qui penalis ẽ inobediontis passiones multas. etian
humani corporis officio functus ẽ. & hec ipsa qͥd̃ indigentia: ante resurrectionẽ
ui eo fuit. P ost resurrectionẽ uͦ talis extitit. ut illud corpus nuimanũ. scd̾m
hec que ipse ad humanos usus hab̾e uoluerat ita mutaret᷑. sic̾ corpus ade
uotis optare. ut uidelicet uoluntas eiꝰ remoto ĩdigentie om̃is ĩpedĩto:
fiat & in terra. hoc ẽ in hoĩb. sic̃ incelo. hoc ẽ in angłis. & ut regnũ eiꝰ quo
carni sp̃c in om̃ib ĩꝑet: adueniat. &e noslib̾eta quocq huiꝰ scłi malo. Hec
enĩ. Quasi. hoc docuit ipse xp̃c optare. sł nosutiq ꝓuit docuit ita facimꝰ.
Hec enĩ om̃ia dep̾catur illa humanigeneris non quidẽ om̃iũ. ses fidelit̾. hoc :¬

Expanded text:
quae propria est generis praevaricatorum, extra genus illud in argumentum adducta, non facit. Itaque secundum illum statum, qui futurus erat praemium obedientis, immunis ab omni peccato, secundum illum statum, qui poenalis est inobedientis, passiones multas, et humani corporis officio functus est: et haec ipsa quidem indigentia ante resurrectionem in eo fuit; post resurrectionem vero talis exstitit, ut illud corpus humanum, secundum haec quae ipse ad humanos usus habere voluerat, ita mutaretur, sicut corpus Adae votis optare, ut videlicet voluntas ejus, remoto indigentiae omnis impedimento, fiat et in terra, hoc est in hominibus, sicut in coelo, hoc est in angelis; et ut regnum ejus, quo carni spiritus in omnibus imperet, adveniat, et nos liberet a quocunque hujus saeculi malo. Haec enim, quasi, hoc docuit ipse Christus optare, et nos utique ut docuit ita faciamus; haec enim omnia deprecatur illa humani generis, non quidem omnium, sed fideliter hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tres scdm ea q̃ dicta sũt hominũ statꝰ. Quoꝵ statuũ: hec q̃ dicturi sumꝰ suã
loca sitmitatũ atq cõtrarioꝵ. id ẽ. cõtrariaꝵ sibi ĩuicẽ extremitatũ. Is uide-¬
licet statꝰ qͥ pmiũ eẽt: si ĩ p̃ceptis dei adã manere uoluisset. & isqͥ pene fuit:
qm̃ ĩ p̃ceptis manere noluit. Q uere hiduo qͦdã mͦ loca sũt cotruriarũ
int̾ se ĩuicẽ sũmitatũ. In illo enĩ qͥ qualit̾ dictũ ẽ p̃miũ eẽt: nec morseẽt
dissolutionis. nec peccatũ trasgressionis. nec ⁊̃ uolũtas ulla peccati. In hoc
uͦ qͥ ẽ post delictũ: & mors ẽ & peccatũ. & oĩs affectio de linq̃ndi. oĩaq utbre¬
uit̾ dicã.: ꝑ originale uitiũ ꝓna ĩꝑnitiẽ: ⁊ adeo ĩfirma. qd nec ⁊̃ qͥcqu̾a opis

Expanded text:
cturi sumus sunt loca summitatum atque contrariorum, id est contrariarum sibi invicem extremitatum, is videlicet status, qui praemium esset, si in praeceptis Dei Adam manere voluisset, et is qui poenae fuit, quoniam in praeceptis manere noluit; et vere hi duo quodammodo loca supra contrariarum inter se invicem summitatum: in illo enim qui, qualiter dictum est, praemium esset, nec mors esset dissolutionis, nec peccatum transgressionis, nec etiam voluntas ulla peccati; in hoc vero qui est post delictum, et mors est et peccatum, et omnis affectio delinquendi, omniaque ut breviter dicam per originale vitium prona in perniciem, et adeo infirma quod nec etiam qu
Abbreviated transcription (Latin):
u̾b suis posse emergere senserũ.: aut añ liminarib paginis tãquã ꝓlogomena
p̃ponere: aut oĩb expositis. & ⁊̃ epilogoꝵ breuib recapitulatioi̾b t̾minatis
postponere. Q qm̃ expositi oꝑis auctor & expłimoꝵ tractatuũ lectionib ⁊ m̃¬
is ꝓpͥe cõsulta rõne didicerat: uoluit ea q̃ sue disputationi qͦdã mͦ utilia:
ꝑ necessaria sũt memoue cõm̃dare. Hec aũ st̃ humane nature status dit̾si.

Expanded text:
verbis suis posse emergere senserint, aut ante liminaribus paginis tanquam prolegomena verbis suis posse emergere senserint, aut ante liminaribus paginis tanquam prolegomena praeponere, aut omnibus expositis, aut etiam epilogorum brevibus recapitulationibus Trinitatis, postponere. Quod quoniam expositi operis auctor, et ex plurimorum tractatuum lectionibus, iae consulta ratione didicerat, voluit ea quae suae disputationi quodammodo utiliapernecessaria sunt, memoriae commendare. Haec autem sunt hum
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ. diuinã scł. eẽ post adunationẽ: eũq ĩterp̃tarem᷑ hc̃ errorẽ celare multipli¬
citate dictionũ istaꝵ. ante. post. duplicẽ sentẽtiã: ut uidelicet hec adunatio
aut gen̾atione .i. tp̃re gen̾ationis eiꝰ fieret cũ corpꝰ hoĩs. hoc ẽ inimanũ. mini¬
me sumeret᷑ ex maria. aut sũptũ qͥd ex maria. ꝑ resurrectionẽ. ⁊ tp̾re resur¬
rectionis fieret adunatio: de utrisq qͥd̃ parcibi idonee ut arbitror disputatũ ẽ.
& qd hec adunatio nullo tp̃re. nulla oĩno rõne fieri potuit: demõstratum.
unc querendũ & c. Qd ĩ ꝓlogi sui p̃fatione ꝓmisit: huc usq particionis sue
seruoͣto ordine. ex sequutꝰ ẽ. hoc ẽ pͥmũ nestorii ce euticis int̾ se i̾icẽ cõtrariospo¬
uit &e sũmoiut errores. dem̃ qͥd catholica fides mediũ teneat: dociuit. S ole
phẏlosophi si qua tractatib suis uiderit necessaria. ł q̃ forte ĩqͥsitione digna ex

Expanded text:
 divinam scilicet, esse post adunationem; cumque interpretaremur hunc errorem celare multiplicitate dictionum istarum, ante, post, duplicem sententiam, ut videlicet haec adunatio, aut generatione, id est tempore generationis ejus fieret, cum corpus hominis hoc humanum minime sumeretur ex Maria, aut sumptum quidem ex Maria per resurrectionem, id est tempore resurrectionis fieret adunatio, de utrisque quidem partibus idonee, ut arbitror, disputatum est, et quod haec adunatio, nullo tempore, nulla omnino ratione fieri potuit, demonstratum est. Nunc quaerendum, etc. Quod in prologi sui praefatione promisit, hucusque partitionis suae servato ordine exsecutus est, hoc est, primum Nestorii et Eutychis, inter se invicem contrarios posuit et submovit errores, deinde quid catholica fides medium teneat docuit. Solent autem philosophi, si qua tractatibus suis viderint necessaria, vel quae forte inquisitione digna ex
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ. hocẽ humanã naturã assũpserit. quał adã fuit an peccatũ. cũ tc̃ us
adã eẽ potuerit. & effectu mõstrata ẽ fuisse peccãdi uoluntas atq affectio.
p̃ceptũ delinqueret. ueꝵx ⁊̃ pret̾gressis diuinis p̃ceptis qͥb dictũ ẽ ei de lig¬
no scientie boni & mali ne comedas: ĩobedientie deliccis ceneret᷑ astrictus
nexeou̾ nec ĩ uolutas illa peccãdi credit᷑ fuisse. nedũ act ipse peceati. llec
moriendi. dicente dño. ĩ quac̃q hora comederifinorte mor̾eris. Cũgͥrp̃c¬
ñ peccauerit. qđ utiq ñ fec̃ si corpꝰ ade quale erat añquã ada peccaret
assupsit: q̃rendũ ẽ cur mortẽ senserit. Ĩ sitalẽ statũ hõis hoc ẽ huma
turã ĩ tali statu suscep̃. quał statꝰ ade.i. ĩ qͣli statu adã fuit post pes¬
catũ: uidet᷑ sic̃ ade ita t̃ xp̃o ñ defuisse necessitas ut &e delictis subiceret᷑.

Expanded text:
uit ante peccatum. Cum tunc in Adam esse potuerit, et effectu monstrata est fuisse peccandi voluntas atque affectio. praeceptum delinqueret, verum etiam praetergressis divinis praeceptis, quibus dictum est ei: De ligno scientiae boni et mali ne comedas, inobedientiae delictis teneretur astrictusero nec etiam voluntas ulla peccandi creditur fuisse, nedum actus ipse peccati, nec moriendi, dicente Domino: In quacunque hora comederis, morieris. Cu peccaret assumpsit, quaerendum est cur mortem senserit. Quod si talem statum hominis, hoc est humanam naturam in tali statu suscepit qualis status Adae, id est in quali statu Adam fuit post peccatum, videtur sicut Adae, ita et Christo non defuisse necessitas ut et delictis subjiceret
Abbreviated transcription (Latin):
nulliad huc dixert̃. nulla argum̃ta addux̃. catholicoꝵ uerã sentẽtiã fumo¬
tis errorib sic̃ ĩ ꝑlogo suo ꝓmiserat: ad ultimũ posuit. Que oĩa breu reca¬
pitulatione cõmemorãs: ait.Quatuor hec nec ultra scd̃m reꝵ cõsuetudin̾e¬

Expanded text:
nulli adhuc dixerunt, nulla argumenta adduxit, catholicorum veram sententiam submonulli adhuc dixerunt, nulla argumenta adduxit, catholicorum veram sententiam submotis erroribus, sicut in prologo suo promiserat, ad ultimum posuit; quae omnia brevi recapitulatione commemorans, ait: Quatuor haec nec ultra secundum rerum co
Abbreviated transcription (Latin):
locata decora ĩ medio reꝵ. Q recte d̾r uirtꝰ locata ĩ medio reꝵ. Nã si qͥd̃ fiat ali¬
qͥd ł ultͣ ł ĩfra quã oportuerit: discedit᷑ a uirtute. Sic largitas media ÷ int̾
ꝓ digalitatẽ. & auariciã. Largitas enĩ: dat danda. retinet ñ danda. Pdiga¬
litas uͦ : ult qu̾a oporteat fac̃. dans danda ⁊ ñdanda. & auaricia: ĩfra qu̾a
oporteat. retinens danda &e ñ danda. & huiꝰ modi płima sũt. Igͥ uirtꝰ tenet
medietatẽ. ⁊ ad eiꝰ similitudinẽ: pͣ dicta catholicoꝵ fid̾es ꝑdictaꝵ heresũ me¬
dia ẽ. Quo circa si qͣtuor hec. & c̾: restat ut ea sit uera ⁊c̾. hicẽ ordo u̾boꝵ. De
natura uͦ ⁊ de ꝑsona. itẽ una ce duab int̾ se cõbi natis. qͣtuor specieꝵꝵ diuisio¬
nascit᷑ Quaꝵ nestoriꝰ. scdã eutices. t̾ciã catholici. qͣrtã nulli xͦ cõuenire cõtẽ¬
dũt. S nestorii ⁊ euticis opiniones: argum̃tis supͣdestruxͣ. cõtra illã qua

Expanded text:
in medio rerum. Et recte dicitur virtus locata in medio rerum, nam si quidem fiat aliquid, vel ultra vel infra quam oportuerit, disceditur a virtute. Sic largitas media est inter prodigal tatem et avaritiam: largitas enim dat danda, retinet non danda; prodigalitas vero, ultra quam oporteat facit, dans danda et non danda; et avaritia infra quam oporteat, retinens danda et non danda; et hujusmodi plurima sunt. Igitur virtus tenet medietatem, et ad ejus similitudmem praedicta catholicorum fides praedictarum haeresium media est. Quocirca si quatuor haec, etc . . . . restat ut ea sit vera, etc. Hic est ordo verborum. De natura vero et de persona, item una rius, secundam Eutyches, tertiam catholicis, quartam nulli Christo convenire contendunt. Sed Nestorii et Eutychis opiniones argumentis supra destruxit, contra illam quam
Abbreviated transcription (Latin):
ut ut᷑q ꝑmaneat᷑. Hoc gͥ expedito. & c̃. Hucusq nestorii ⁊ euticis errores
sibi ĩuicẽ cõtͣrios: ce docuit ⁊ sũmouit. N c̃ qͥd int̾ eos fidescatholica mediũ
i. diuisione soluto hoc nodo eqͥuocatioĩs atq ãbiguitatis: nichil ẽ uit᷑ qđ ab
eutice ł . qͦubet alio possit opponi. qͥn sit id qd firma ueraq ordo cõu̾sus. pro
uera firmaq uera: qm̃ res ita se ht̃. firma: qm̃ argum̃tis ꝓbata. fidescacho¬
lica cõtinet. U idelicet xp̃m eũd̃ eẽ hominẽ humane sub̾e ĩtegritate ꝑfectũ.
eu̾d̃ ueritate diuine eẽntie dm. Ꝙ hoc qͥd̾: cõtͣ euticẽ cũ nestorio. eũdq qͥ hõ

Expanded text:
ut utraque permaneant. Hoc igitur expedito, etc. Hucusque Nestorii et Eutychis errores ut utraque permaneant. Hoc igitur expedito, etc. Hucusque Nestorii et Eutychis errores sibi invicem contrarios et docuit et submovit. Nunc quod inter eos fides catholica medium o igitur, id est divisione soluto hoc modo aequivocationis atque ambiguitatis, nihil est ultra quod ab Eutyche vel quolibet alio possit opponi, quin sit id quod firma veraque ordo conversus, pro vera firmaque: vera, quoniam res ita se habet; firma, quoniam argumentis probata fides catholica continet, videlicet Christum eumdem esse hominem humanae substantiae integritate perfectum, eumdem verit
Abbreviated transcription (Latin):
alterã trãsmutari ĩ alterã: uire dic̃ xp̃m cõsistere ⁊ ĩutrisq naturis. ⁊
ex utrisq. & sic̃ supͣ euticis u̾ba cũ ilł q̃ eiuidebãt᷑ rõnib repetebat. ut
meliꝰ error eiꝰ paterȩt: ita &e catholicoꝵ u̾ba cũ eoꝵ rõnib repetit. ut ⁊ ip¬
sa a fidelib teneant᷑ ĩ dubia. A it gͦ. Inutrisq qͥd̃ naturis xp̃m cõsistere
corruptaꝵe. s sine aliqͣ corruptione manẽtiũ. Ex hoc aũ manifestũ ẽ qđ ei
Uere. Nã ille. hoc ẽ eutices. sumit talẽ significationẽ cõiunctiõis. cũ dr̃ ex utͦq
natura: ut ñ cõfiteat᷑ xp̃m ĩ utrisq cõsistere. & qr ñ cõficeat᷑ ĩ utrisq: sib¬
ung̃. Neq enĩ cõ fitet᷑ utłq manere. Catholicꝰ uͦ sumit eã significationẽ cõsistẽ¬
nans. & q̃ diu̾sa: d̃iuisione ostendit dicens. Una qͥd significatione c̃esignãs
copulatũ ẽ dicat᷑ eẽ cõiunctũ. A lio aũ mͦ significãs ita exutrisq cõiunctũ:

Expanded text:
istere, et in utrisque naturis et ex utrisque. Et sicut supra Eutychis verba cum illis quae ei videbantur rationibus repetebat, ut melius ejus error pateret, ita et catholicorum verba cum eorum rationibus repetit, ut et ipsa a fidelibus teneantur indubia. Ait ergo: In utrisque quidem naturis Christum consisterecorruptarum, sed sine aliqua corruptione manentium. Ex hoc autem manifestum est quod cum vere: nam ille, hoc est Eutyches, sumit talem significationem conjunctiotum in utrisque consistere; et quare non confiteatur in utrisque, subjungit: neque enim confitetur utrasque manere. Catholicus vero sumit eam significationem consistennans; et quae diversa, divisione ostendit, dicens: Una quidem significatione designans copulatum est dicatur esse conjunctum; alio autem modo significans ita ex utrisque conjunctum,
Abbreviated transcription (Latin):
sitio fit: uli uni scd̾m eãd rõnẽ cõueniat᷑. Scdm eãd ronẽ dicimꝰ. ne forte
qͥsandiens de eo qđ̾ corpꝰ ẽ dici. albũ ẽ cotpꝰ. albũ ẽ cotͣriũ nigro: putet posse
dicicorpꝰ ẽ cõtͣriũ corpori.Quauis enĩ &e corpꝰ i albũ. ⁊ cõtrariũ. eiꝰd rei sit noĩa:
ne idẽ appellãt. Id̃oq de illo cõtriũ ñ uere pot̾it p̃dicari: nͥ eo noĩe qđ iua
causa cõtrarietatis ĩpositũ ẽ. supponat᷑. ita: albũ ẽ cõtͣriũ. ł huiꝰ modi alionoĩe
cuilbet rei a causa sue cõtͣrietatis ĩposito. Ñ enĩ sibi cõtͣrie nͥ forte ꝑ denoĩati¬
onis tropũ albedo ⁊ nigredo dñr. s causa cõtͣrietatis albi ⁊ nigri. q̃uere sibi¬

Expanded text:
sitio fit, illi uni secundum eamdem rationem conveniant. Secundum eamdem rationem dicimus, ne forte sitio fit, illi uni secundum eamdem rationem conveniant. Secundum eamdem rationem dicimus, ne forte quis audiens de eo quod corpus est dici, album est corpus, album est contrarium nigro, putet posse dici, corpus est contrarium corpori. Quamvis enim et corpus, et album, et contrarium, ejusdem rei sint nomina, i eo nomine quod illi a causa contrarietatis impositum est supponatur. Ita album est contrarium, vel hujusmodi alio nomine cujuslibet rei a causa suae contrarietatis imposito. Non enim sibi contrariae, nisi forte per denominationis tropum albedo et nigredo dicuntur, sed causae contrarietatis albi et nigri, quae
Abbreviated transcription (Latin):
suppositionẽ. albedo q̃ ñ aĩe s corporis qualitas ẽ: uere p̾dicata. Icẽ hoc
hõis noĩe qd ẽ corpꝰ ł albũ. eod hoĩe subiecto: possũt uere p̃dicari deip
gen̾alit̾ qͦtienscũq unũ multis scd̾m eãdẽ facultatẽ appellat᷑ noĩb : qͦlibet
eoꝵ facta sipositione rei cuiꝰ sũt noĩa: uere possũt cet̾a p̾dicari. S ñ oĩa
p̃dicata his qͥb fit suppositio conexionis cõsequẽtiã reddũt. Sciendũ
nãq conexionũ p̾dicatiuaꝵ. alias qͥd cõsequẽtes. aliasuͦ accidẽtales eẽ. Cõ¬
sequẽtes st ut corporeũ ẽ coloratũ. accicsẽtales: ut corporeũ ẽ rõnale. Corpo¬
ralitati nãq color debet᷑. ñ potẽtia discernẽdi. q̃ sic̃ color soł corporib ita soł
ut̾ corporis atq sp̃c sic̃ iã sepe dictũ ẽ uere p̃otert̃ p̃dicari. N ec ullo mͦ co¬
nexionis uericatẽ p̃dicta accidẽtalitas pot̾it ĩpedire. si ⁊ qd p̃dicat᷑ ⁊ qͦ suipo¬

Expanded text:
tas est vere praedicata. Item hoc hominis nomine, quod est corpus vel album, eodem homine subjecto, possunt vere praedicari de ipgeneraliter quotiescunque unum multis secundum eamdem facultatem appellatur nominibus, quolibet eorum, facta suppositione rei cujus sunt nomina, vere possunt caetera praedicari. Sed non omnia praedicata his quibus fit suppositio connexionis consequentiam redderet: sciendum namque connexionis praedicativarum alias quidem consequentes, alias vero accidentales esse: consequentes sunt, ut corporeum est coloratum; accidentales, ut corporeum est rationale. Corporalitati namque color debetur, non potentia discernendi, quae sicut color solis corporibus, ita solis liter corporis atque spiritus, sicut jam saepe dictum, vere poterunt praedicari. Nec ullo modo connexionis veritatem praedicta accidentalitas poterit impedire, si et quod praedicatur, et quo suppo