comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dolor Sũmũ igio bonũ hominis scpereinum¬
ma mela. dosere. sine ulla ut opinor fascato
concludit᷑  Ratio. Posterus ista uidebimus.
Aliud enĩ fortasse nobis ipsa ad quã ꝑuenire
nitim sapientia ꝑsuadebit. Siaut̃ hoc ẽẽ. uerũ
ostenderit : hanc desũmo bono et sũmo malosen¬
tentiã sine dubitatione tenebimus. Nunc illud¬
quȩrimꝰ qualis sis amator sapientiȩ. quã caftissimo
conspectu atq cõplexu. nullo int̾ posito uelam̃to
quasi nulam uidere actenere desiderces. qua¬
lem se illa nonsinit nisi paucissimis et elec tissimis
amatorib suis anuero alicuius pulchrȩ : amore
flagrares. iure se ñtibi daret. sialiquid abste
quic̃quã p̃t̃se amari cõperisset. scipientie secͥ
castissima pulchritudo. nisi solã arseris demos¬
trabit: A Quid ergo adhuc suspendor infelix
et cruciatu miserabili differor: iã certe osten¬
disti nihil me amare aliud: Siquidem qđ non

Expanded text:
dolor. Summum igitur bonum hominis sapere, sumdolor. Summum igitur bonum hominis sapere, summum malum dolere, sine ulla, ut opinor, falsitate concluditur. R Posterius ista videbimus. Aliud enim fortasse nobis ipsa ad quam pervenire nitimur sapientia persuadebit. Si autem hoc esse verum ostenderit, hanc de summo bono et summo malo sententiam sine dubitatione tenebimus. CAPUquaerimus, qualis sis amator sapientiae, quam castissimo conspectu atque amplexu, nullo interposito velamento quasi nudam videre ac tenere desideras, qualem se illa non sinit, nisi paucissimis et electissimis amatoribus suis. An vero si alicujus pulchrae feminae amore flagrares, jure se tibi non daret, si aliud abs te quidquam praeter se amari comperisset; sapientiae se tibi castissima pulchritudo, nisi solam arseris, demonstrabit? A. Quid ergo adhuc suspendor infelix, et cruciatu miserabili differor? Jam certe ostendi nihil aliud me amare, siquidem quod non
Abbreviated transcription (Latin):
neca A Et ipsũ non obaliud uehement᷑ for¬
mido. nisi quia me impedt aquerendo: quã quam
enĩ acerrimo dolore dentiũ his diebus torquerer:
tonquidem sinebar animo uoluere. nisi ea quȩ iam
frrte didiceram. Adiscendo aut̃ penitꝰ impedie¬
bari ad quod mtota intentione animi opiserat.
tameu mihi uidebat᷑ sise ille mentib meis ueriti¬
tos fulgor aperiret: aut non me sensurũ fuissẽ illũ
colonem aut̃ cerde ꝓnihilo toleraturũ. Sed quia
ex simbil maius aliquando ꝑtuli. tamen sepe cogido
quamnegrauiora possint accidere. Cogor inter¬
sũ cornelio celso assentiri quiait. sũmũ bonũ eẽ
saprenã. sũmũ aut̃ malum dolorem corporis.
Nac eius ratio mͥuidet᷑ absurda. Nam qm̃ duabus
inquit parab cõpositi sumꝰ ex animo scilicet et cor
Sũmũ bonũ ẽ. melioris partis obtimũ Sũ mum
malũm aut̾ pessimũ decerioris. Est aut̃ obtimũ
uoconmo sapientia e Et incorpore pessimum

Expanded text:
vet. A. Et ipsum non ob aliud vehementer forvet. A. Et ipsum non ob aliud vehementer formido, nisi quia me impedit a quaerendo. Quanquam enim acerrimo his diebus dentium dolore torquerer, non quidem sinebar animo volvere, nisi ea quae jam forte didiceram; a discendo autem penitus impediebar, ad quod mihi tota intentione animi opus erat: tamen mihi videbatur, si se ille mentibus meis veritatis fulgor aperiret, aut me non sensurum fuisse illum dolorem, aut certe pro nihilo toleraturum. Sed quia etsi nihil majus aliquando pertuli, tamen saepe cogitans quanto graviores possint accidere, cogor interdum Cornelio Celso assentiri, qui ait summum bonum esse sapientiam, summum autem malum dolorem corporis. Nec ejus ratio mihi videtur absurda. Nam quoniam duabus, inquit, partibus compositi sumus, ex animo scilicet et corpsummum bonum est melioris partis optimum, summum autem malum pessimum deterioris: est autem optimum in animo sapientia, est in corpore pessimum
Abbreviated transcription (Latin):
cer inuenienddã scpientiã cupis. A Pror sus assen¬
tior R. Quid ipsam uitã tucim sitibi certũ eẽt.
impedimento eẽ. ad cõprehendendã sapientiã
uelles eã manere. A omnino eã fugerem.
R. Quid sidocereris tãte relicto isto corpore quã
in ipso constitutũ posse adscpientiã ꝓuenirx. cu¬
rares utrũ hic an inclia uita eo qđ diligis frue¬
reris: A Sinihil me penis excepturũ intellige¬
rem quod retro ageret. ab eo quo ꝓ gressus sum.
noncurarem. R Nunc ergo ꝓpterea mou ti¬
mes. nealiquo peiore malo in uoluaris. quod tibi
auferat diunã cogrationem: A Nonsolum
ne auferat̾ timeo si qd forte ꝑcepi. sed etiã nein¬
cdudatͥ mii aditꝰ eorũ qͥb: ꝑcipiendis inhio
quãius qđ iam teneo mecũ mansurũ putem
f Nonigitur et uitã istã ꝓpt̃ se ipsam. sed p¬
ter sapientiãuis manere. A Sic est R. bo
lor corporis restat. quite fortasse uisua cõmo¬

Expanded text:
ter inveniendam sapientiam cupis? A. Prorsus assenter inveniendam sapientiam cupis? A. Prorsus assentior. R. Quid? ipsam vitam tuam si tibi certum esset impedimento esse ad comprehendendam sapientiam, velles eam manere? A. Omnino eam fugerem. R. Quid? si docereris, tam te relicto isto corpore, quam in ipso constitutum, posse ad sapientiam pervenire, curares utrum hic, an in alia vita eo quod diligis fruereris? A. Si nihil me pejus excepturum intelligerem, quod retroageret ab eo quo progressus sum, non curarem. R. Nunc ergo propterea mori times, ne aliquo pejore malo involvaris, quo tibi auferatur divina cognitio. A. Non solum ne auferatur timeo, si quid forte percepi, sed etiam ne intercludatur mihi aditus eorum quibus percipiendis inhio; quamvis quod jam teneo, mecum mansurum putem. R. Non igitur et vitam istam propter seipsam, sed propter sapientiam vis manere. A. Sic est. 21. R. Dolor corporis restat, qui te fortasse vi sua commo
Abbreviated transcription (Latin):
sem. honoresq ipsos quorũ cupiditatẽ modome
ꝑdomuisse respondi: eorũ nescio quontore
Belectatus uolebam. nihilq aliud inux ore sem¬
ꝑ adcendi cũ adtendi quã mͥ efficere cũ bona
fama uoluptatem: tunc istorũ erat inme uẽ¬
ra cupiditas. Nunc ea omnia prornis asco¬
nor. Sedsiad illa quecupio non nuisi ꝑ hec in
transicus decur: nonaim plectend appio
sed subeo toleranda. RO ptime omppo
Nec ego illtarũ rerũ uocandam puto cupiditatẽ. quȩ
diter. Ita enĩ facile cui priori contingit inuen¬
to : ceteros eosine labore ꝑducit. R Quid si
nolunt hȩc illi quȩrere: A Persuadebo ut ue¬
lint .R Euid sinon posis. uel quodiii se inuerusse
quod aliarũ rerũ curis et desiderio p̃pediantur:
A habeo eos et ipsime sicut possumꝰ. R. Quid site
ab inquirendo etiam impedia t. eorũ p̃sentia.
igit eorũ ułuitã uel p̃sentiã ꝓpt̃ se ipstĩ. sed ꝓp¬

Expanded text:
sem, honoresque ipsos, quorum cupiditatem modo me sem, honoresque ipsos, quorum cupiditatem modo me perdomuisse respondi, eorum nescio quo nitore delectatus volebam; nihilque aliud in uxore semper attendi, cum attendi, nisi quam mihi efficeret cum bona fama voluptatem. Tunc erat istorum in me vera cupiditas; nunc ea omnia prorsus aspernor: sed si ad illa quae cupio non nisi per haec mihi transitus datur, non amplectenda appeto, sed subeo toleranda. R. Optime omnino: nam nec ego ullarum rerum vocandam puto cupiditatem, quae uiramus. Ita enim facile cui priori contingit inventio, caeteros eo sine labore perducit. R. Quid, si nolunt haec illi quaerere? A. Persuadebo ut velint. R. Quid, si non possis, vel quod se invenisse quod aliarum rerum curis et desiderio praepediuntur? A. Habebo eos, et ipsi me, sicut possumus. R. Quid, si te ab inquirendo etiam impediat eorum praesentia? igitur eorum vel vitam vel praesentiam propter seipsam, sed prop
Abbreviated transcription (Latin):
neris nobilitate tanta polleat. ut honores illos
cile adipisci possis. nescio utrũ ꝑtineat ad offi
tiũ istã contepnere. A Quando ego istud spe¬
rane audeam: R ita istud dicis quasi ego nun
requrã quid speres: Nonq̃ro quidnegatum
non delec tet. sed quid delectet oblatum
Aluid ẽ. enĩ &x hausta pestis ÷ aliud conscpita.
Adhioc enĩ ualet quod aquibus clam doc tis iuiris
dictũ ẽ. ita om̃s stultos in sanos et̃ ut male olere
omẽ cenũ qđ non semꝑ seddum cõmoues sentias.
aAultũ int̃ est utrũ animi desperatione obruas¬
tur cupiditas: tnsanitate pellatur : A Quã quam
tibi respondere non possim. nũquã tamen m psua¬
debis ut hac affectione mentis qutnune meee
sentio. nihil me ꝓfecisse arbitrer Rs eto op¬
terta. tibi hoc uideri. quia quãuis ista optare
possis. nontam̃ ꝓpt̃ se ipsc. sed ppt̃ aliud ex peter¬
da uiderenturꝰ. A. Hoc ẽ quod dicere cupicba

Expanded text:
neris nobilitate tanta polleat, ut honores illos neris nobilitate tanta polleat, ut honores illos facile adipisci possis, nescio utrum pertineat ad officium tuum ista contemnere. A. Quando ego istud sperare audeam? 19. R. Ita istud dicis, quasi ego nunc requiram quid speres. Non quaero quid negatum non delectet, sed qui delectet oblatum. Aliud est enim exhausta pestis, aliud consopita. Ad hoc enim valet quod a quibusdam doctis viris dictum est, ita omnes stultos insanos esse, ut male olere omne coenum, quod non semper, sed dum commoves, sentias. Multum interest utrum animi desperatione obruatur cupiditas, an sanitate pellatur. A. Quanquam tibi respondere non possum, nunquam tamen mihi persuadebis ut hac affectione mentis, qua nunc me esse sentio, nihil me profecisse arbitrer. R. Credo propterea tibi hoc videri, quia quamvis ista optare posses, non tamen propter seipsa, sed propter aliud expetenda viderentur. A. Hoc est quod dicere cupiebam
Abbreviated transcription (Latin):
sitibi psuadeat᷑ alit̃ cũ multis carissimis tuis te
instu dio sapientie non posse uiuere nisi cmpla
res aliqua familiaris necessitates ur̃as sustinere¬
non possit nonne desiderabis diuitias & optabis:
A Assentior. R. Quid si eciã illud appareat. et
multis te ꝑsua surũ eẽ. sapientiã sitibi deho¬
nore auc toritas creuerit. eosque ipsos fami¬
liares tuos non posse cupiditatib suis modum
imponere :ͥ seq totos conuertere adquȩren¬
dum dm̃. Nisi & ipsi fuerint honorati. idq ni¬
si ꝑtuos honores dignitatẽq fieri non posse.
Nonne ista etiã desideranda ȩrunt. et ut
ꝓueniant magnopere instandũ: A lta est ut dicis
t Iam deuxore nihil disputo fortasse enĩ non po¬
test ut ducatur existere talis necessitas. quã quam
sieius amplo p̃atrimonio certũ sit sustenturi pos¬
se omnes quos tecũ uno in loco uiuere otiose cu¬
pis. ipsa eciã concoidit̃ id sinente. p̃sertim sige¬

Expanded text:
si tibi persuadeatur aliter cum multis charissimis tuis te si tibi persuadeatur aliter cum multis charissimis tuis te in studio sapientiae non posse vivere, nisi ampla res aliqua familiaris necessitates vestras sustinere possit; nonne desiderabis divitias et optabis? A. Assentior. R. Quid, si etiam illud appareat, et multis te persuasurum esse sapientiam, si tibi de honore auctoritas creverit, eosque ipsos familiares tuos non posse cupiditatibus suis modum imponere, seque totos convertere ad quaerendum Deum, nisi et ipsi fuerint honorati, idque nisi per tuos honores dignitatemque fieri non posse? nonne ista etiam desideranda erunt, et ut proveniant magnopere instandum. A. Ita est ut dicis. R. Jam de uxore nihil disputo; fortasse enim non potest, ut ducatur, existere talis necessitas: quanquam, si ejus amplo patrimonio certum sit sustentari posse omnes quos tecum in uno loco vivere otiose cupis, ipsa etiam concorditer id sinente, praesertim si ge
Abbreviated transcription (Latin):
spes undende illius ci uehem̃t aestuo pulchrtur¬
dinis: tantũ cidillã totus amor uoluntas que conuo¬
titur. R̃ Quid ciborũ iocunditas quantũ tibi
cure ẽ: A la quȩ statui non edere. nihil me cõ¬
moruent. His autẽ quȩ non amputaui. delec tari
me p̃sentib fateor: ita tam̃ ut sine ulla ꝑmotione
animi uel uisa uł gustata subtra hantur . Cu auo
non adsunt. prorsus non audet hȩc appecitio inse¬
ress adimpedimentũ cogitationib: meis Sed oñi¬
no siue decibo et potu siue debalncis ceterati ꝓ¬
pors uoluntate mhil lit̃o ges. tantũ abei peto
quantũ inuclitudinis opem conferri potest¬
EMultũ ꝓfecisti. Ea tam̃ quȩ restant ad ui¬
dendã eam lucem. plurumnum impediunt
Sed moli or ciliquid. quomͥ uidetͥ facile ostendi
at nihil edomandũ nobis remanere : cuit nihil
nos om̃ino ꝓfecisse. om̃iũq illorũ quȩ recta
credidimꝰ. tabem manere. Nã quero abs. te

Expanded text:
spes videndae illius qua vehementer aestuo pulchrituspes videndae illius qua vehementer aestuo pulchritudinis, tanto ad illam totus amor voluptasque convertitur. R. Quid ciborum jucunditas? quantae tibi curae est? A. Ea quae statui non edere, nihil me commovent. Iis autem quae non amputavi, delectari me praesentibus fateor, ita tamen ut sine ulla permotione animi vel visa vel gustata subtrahantur. Cum autem non adsunt prorsus, non audet haec appetitio se inserere ad impedimentum cogitationibus meis. Sed omnino sive de cibo et potu, sive de balneis, caeteraque corporis voluptate nihil interroges: tantum habere appeto, quantum in valetudinis opem conferri potestMultum profecisti: ea tamen quae restant ad videndam illam lucem, plurimum impediunt. Sed molior aliquid quod mihi videtur facile ostendi; aut nihil edomandum nobis remanere, aut nihil nos omnino profecisse, omniumque illorum quae resecta credimus tabem manere. Nam quaero abs te,
Abbreviated transcription (Latin):
tusq sis nihil ex ea te molestie eẽ. passurum:
A. Qucntũ libẽt eã uelis pingere atq cumula¬
re bonis omĩb : nihil mihi tã fugiendũ. quã
conubitũ eẽ. decreui. Nihil ẽt. sentio quod ma¬
gis ex arce deiiat animũ uirilem. quã blandi¬
m̃ta feminȩ corporũq ille contactꝰ sinequo uxor
haberi non potest Itaq si ad offitiũ ꝑtinet sc¬
pientis quod nondũ cõperi. dare operã biberis
quis quis rei huuis tantũ grã concumbit mi¬
randus mͥ uideri potest. at uero imitandus nu¬
lo modo. Nã tep̃tare hoc periculosius ẽ. quam
rere nonducere uxorem . R̃. Non gͦ nunc quȩ¬
ro quid decreueris sedutrũ adhũc luc teris
Anuero ic̃ ipsã libidinem ui ceris. Agitur enim
desanitate oculorũ tuorũ A. Prorsus nihil huius¬
modi quero nihil desidero etiã cũ horrore atq
asꝑnatione ttilia recordor. Quiduis amplius : et
hoe hbonũ indies crescit. Nãquanto augetur

Expanded text:
tusque sis nihil ex ea te molestiae esse passurum? tusque sis nihil ex ea te molestiae esse passurum? A. Quantumlibet velis eam pingere atque cumulare bonis omnibus, nihil mihi tam fugiendum quam concubitum esse decrevi: nihil esse sentio quod magis ex arce dejiciat animum virilem, quam blandimenta feminea, corporumque ille contactus, sine quo uxor haberi non potest. Itaque, si ad officium pertinet sapientis quod nondum comperi dare operam liberis, quisquis rei hujus tantum gratia concumbit, mirandus mihi videri potest, at vero imitandus nullo modo: nam tentare hoc periculosius est, quam rere, non ducere uxorem. R. Non ego nunc quaero quid decreveris, sed utrum adhuc lucteris, an vero jam ipsam libidinem viceris. Agitur enim de sanitate oculorum tuorum. A. Prorsus nihil hujusmodi quaero, nihil desidero; etiam cum horrore atque aspernatione talia recordor. Quid vis amplius? Et hoc mihi bonum in dies crescit: nam quanto augetur
Abbreviated transcription (Latin):
cura confugere : tuaut̃ quid ꝓmoueris cogitas
quid uelis uidere non cogitas: et tam̃ tecũ hõc ipsũ
discutiã: quod ꝓfecisse nos putas. Oiuitias nullas cu¬
pis : A hoc quidem non nunc primũ. Nã cũ xxX
tres annos agã. qua tuoidecĩ fere annisunt ex quo
ista cupere destiti. Nec aliud quic quã mnlns siquo
casu offerrent᷑. p̃t̃ necessari um uictũ liberalẽ¬
q usũ cogitam. Prorsus unꝰ mͥ ciceronis liber fa¬
cillime ꝑsuasit nullo mͦ appetendas eẽ. diuitias:
sed s ꝓuenerint. sapientis simȩ atq cautissime ad¬
minĩ ftrendas. R quid honores: A lateor eos
modo acpene his dieb cupere destiti. R Quid
uxorẽ Nonne te interdũ delectat pulchra. pu¬
dica. morigera. litterata. ułquȩ aibste facile
possit erudiri. afferens etiam dotis tantũ. qm̃
contẽp̃nis diuitias. quantũ eam prorsus nihil
faciat onerosã ociotuo. p̃sertim sisperescer¬

Expanded text:
cura confugere? Tu autem quid promoveris cogitas, cura confugere? Tu autem quid promoveris cogitas, quid velis videre non cogitas: et tamen tecum hoc ipsum discutiam, quid profecisse nos putas. Divitias nullas cupis? A. Hoc quidem non nunc primum. Nam cum triginta tres annos agam, quatuordecim fere anni sunt ex quo ista cupere destiti, nec aliud quidquam in his, si quo casu offerrentur, praeter necessarium victum liberalemque usum cogitavi. Prorsus mihi unus Ciceronis liber facillime persuasit, nullo modo appetendas esse divitias, sed si provenerint, sapientissime atque cautissime administrandas. R. Quid honores? A. Fateor, eos modo, ac pene his diebus cupere destiti. R. Quid uxor? Nonne te delectat interdum pulchra, pudica, morigera, litterata, vel quae abs te facile possit erudiri, afferens etiam dotis tantum, quoniam contemnis divitias, quantum eam prorsus nihilo faciat onerosam otio tuo, praesertim si speres cer
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ horũ metueres. A Iateor itaest R ARodo
ergo quod non om̃s tecũ s amicitui. et quod tua
ualitudo minꝰitegra ẽ facit animo nun nullam
aegritudinem. Nã et id ct̃. consequens uideo
Ã Eec te uides. negare non possum R. Quid site
repente sanũ ẽẽ. corpore senticis et ꝓbes. tecũꝙ
om̃s quos diligis concordit̃ liberali ocio frui uide¬
es nonne aliquantũ tibi etiã letitia gestiendũ
est .A Uera aliquantũ immo si hec p̃sertm
ut dicis repente ꝓuenerint. quando me capiã.
quando id genꝰ gaudii uel dissimulare ꝓmittar
R om̃ib igit᷑ ad huc morbis animi. & ꝑturuatio¬
nib agitaris. Quenam ergo talufi oculoris
impudenti& ẽ uelle illũ solem uidere: a lta
conclusisti quast prorsus non sentiã quantũ sanitas
mea ꝓmouerit  aut quid pestiũ recesserit. quan¬
tũꝙ ⁊ ustiteritꝵ fac me istud concedere. Non
istius sepe reꝑcuti et auerti. atq ad illa sua obs¬

Expanded text:
sionem horum metueres. A. Fateor, ita est. R. Modo sionem horum metueres. A. Fateor, ita est. R. Modo ergo, quod non omnes tecum sunt amici tui, et quod tua valetudo minus integra est, facit animo nonnullam aegritudinem: nam et id esse consequens video. A. Recte vides; negare non possum. R. Quid, si te repente sano esse corpore sentias et probes, tecumque omnes quos diligis concorditer, liberali otio frui videas, nonne aliquantum tibi etiam laetitia gestiendum est? A. Vere aliquantum; imo, si haec praesertim, ut dicis, repente provenerint, quando me capiam; quando id genus gaudii vel dissimulare permittar? R. Omnibus igitur adhuc morbis animi et perturbationibus agitaris. Quaenam ergo talium oculorum impudentia est, velle illum solem videre? A. Ita conclusisti quasi prorsus non sentiam quantum sanitas mea promoverit, aut quid pestium recesserit, quantumque restiterit. Fac me istud concedere. CAPUistius saepe repercuti et averti, atque ad illa sua obs
Abbreviated transcription (Latin):
Aggrediendt̃ uia ẽ. Uideamꝰ tam̃ quod p̃cedit
omina. utrũ sani simꝰ. A. Hoc tunideris siuel
inte uł in me aliquantulũ aspicere potes. Ego
querena. siquia sentios respondebo. Ratio.
Amasne aliquid pret̃ tui dĩq scientiã: ã bosse
respondere. nibil me amare amplius ꝓeo sensu
quimͥ nunc ẽ. sed tutius respondeo. nescireme:
Nam sepe mͥusu euenit. ut cũ alia nulla re me
crederem cõmoueri : ueniret tam̃ aliquid in
mentẽ quod me multo alit̃ aitq p̃ sũpserã pun¬
geret. Item sepe quãuis in cogitationẽ resali¬
qua incidens non me ꝑuellerit : reuera tam̃
ueniens ꝑtͣbtuut. plus quã putabam. Sed modo
uideor mihi tribus tantũ reb posse cõmoueri
metu amissionis eorũ quos diligo metudo loris
meui mortis. R̃ Amas ergo et uitã decũ ha¬
rissimorũ tuorũ. et bonã u̾alitudinẽ tuã. et
uitã ipsam tuã in hoc corpore. Neq enĩ alit̃ conis¬

Expanded text:
Aggredienda est via: videamus tamen, quod praecedit Aggredienda est via: videamus tamen, quod praecedit omnia, utrum sani simus. A. Hoc tu videris, si vel in te, vel in me aliquantum aspicere potes: ego quaerenti, si quid sentio, respondebo. R. Amasne aliquid praeter tui Deique scientiam? A. Possem respondere, nihil me amare amplius, pro eo sensu qui mihi nunc est; sed tutius respondeo nescire me. Nam saepe mihi usu venit ut cum alia nulla re me crederem commoveri, veniret tamen aliquid in mentem, quod me multo aliter atque praesumpseram pungeret. Item saepe, quamvis in cogitationem res aliqua incidens non me pervellerit, revera tamen veniens perturbavit plus quam putabam: sed modo videor mihi tribus tantum rebus posse commoveri: metu amissionis eorum quos diligo, metu doloris, metu mortis. R. Amas ergo et vitam tecum charissimorum tuorum, et bonam valetudinem tuam, et vitam tuam ipsam in hoc corpore: neque enim aliter amis
Abbreviated transcription (Latin):
accipe quantũ p̃sens tẽpus exposcit. ex illa simili¬
tudine sensibi lium etiã declo aliquid me docente.
Intelligibilis nempe deus ẽ. intelligibilia etiã illa
disciplinarũ spec tamina. tamen plurimũ differuñ.
Nẽ et t̾ra uisibilis. et lux. Sed terra. nisi luce illus¬
trata. uideri non potest. Ergo et illa quȩ indscipli
si abalio quasi suo sole illustrent᷑. Ergo quom̃odo
in hoc sole tria quȩdã licet anĩ aduertere. quod
est quod fulget. quod illuminat: ita milla secretis¬
simo dõ que̾mus intelligere tria quȩdã sunt. quod
est. quod intelligit᷑. et quod cetera facit intelligi
Hec duo idest teĩpsũ et dm̃ ut intelligas docere ti
audeo. Sed res ponde. quomodo hȩc acceperis.
ut ꝓbabilia. an ut uera. A. Plane ut ꝓbalia ᷑. In
spem quod fatendũ est maiorẽ surrexi. Nam pre¬
ter illa duo delinea et pila. Nihil cibste dic tum ẽ.
quod me scire audeam dicere. R Non est miran¬
dũ. Nonem̃ quic quã ẽ. adhuc ita ex positũ. ut

Expanded text:
accipe, quantum praesens tempus exposcit, ex illa similitudine sensibilium etiam de Deo aliquid nunc me docente. Intelligibilis nempe Deus est, intelligibilia etiam illa disciplinarum spectamina; tamen plurimum differunt. Nam et terra visibilis, et lux; sed terra, nisi luce illustrata, videri non potest. Ergo et illa quae in disciplinsi ab alio quasi suo sole illustrentur. Ergo quomodo in hoc sole tria quaedam licet animadvertere; quod est, quod fulget, quod illuminat: ita in illo secretissimo Deo quem vis intelligere, tria quaedam sunt; quod est, quod intelligitur, et quod caetera facit intelligi. Haec duo, id est, teipsum et Deum, ut intelligas, docere te audeo. Sed responde quomodo haec acceperis; ut probabilia, an ut vera? A. Plane ut probabilia; et in spem, quod fatendum est, majorem surrexi: nam praeter illa duo de linea et pila, nihil abs te dictum est quod me scire audeam dicere. R. Non est mirandum: non enim quidquam est adhuc ita expositum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ascha idest dominicȩ resurrectionis
sollemnitas. ante transgressum lunaris
a equi noc tu &̃ sextȩ decimȩ lunȩ initium
animã tantũ adimaginẽ dĩ creatã ut
quia ds̃ in corporeus fecte credit᷑ etiam
anima incorporea. eẽ. credit᷑. Libere con

Expanded text:
Pascha, id est, Dominicae Resurrectionis Pascha, id est, Dominicae Resurrectionis solemnitas, ante transgressum vernalis aequinoctii, et sextae decimae lunae initium animam tantum ad imaginem Dei creatam dicunt: ut quia Deus incorporeus recte creditur, etiam anima incorporea
Abbreviated transcription (Latin):
one poenitendo. & saluatꝰ miseratione dñ
inuit. Siquis alit̃ deiustissima dĩ pietate
sentit. non xp̃ianus sed nouatianus est.
iudere certi sumus. Alotib eas corporis
abillo & affectionũ indiciis colligi. &ex¬
perim̃to didicimꝰ. Secreta aut̃ corctis solus
ille nouit adquẽ dicit᷑. tusolus nosti corda
filiorum hominum.
diaboli instinctu excitant᷑: sed aliquotiens
& nr̃i arbitrii motu emergunt. Bonae
aut̃ cogitationes: semꝑ ad̾eo sunt
substantialit᷑ illabi anime. sed appli¬
catione &opp̃ssione unirylllabi aũt
m̃ti illi tantũ possibile est qui creauit.
qui natura subsistens in corporeus capabi¬
lis est suae facturȩ
hac p̃sumptione iubent sibi ꝑ ambitionẽ
humanae glae nocent. quia gloriant᷑ in
& asperis morib agat. Temperatis aũt
cũaspectu teneat scĩtatẽ. Nonenĩ
cit̃ om̃s scĩ se ꝓnuntiant peccatores.
quia inueritateꝰ habent qđ plangant¬
Et si non inrephensione consonantiae.

Expanded text:
one poenitendo, et salvatus miseratione Domini one poenitendo, et salvatus miseratione Domini vivat . Si quis aliter de justissima Dei pietate sentit, non Christianus, sed Novatianus est. videre certi sumus; sed motibus eas corporis ab illo et affectionum indiciis colligi, experimento didicimus. Secreta autem cordis solus ille novit ad quem dicitur: Tu solus nosti corda filiorum hominum . diaboli instinctu excitantur: sed aliquoties ex nostri arbitrii motu emergunt: bonae autem cogitationes semper a Deo sunt. substantialiter illabi animae: sed applicatione et oppressione uniri. Illabi autem menti illi soli possibile est, qui creavit: qui natura subsistens incorporeus capabilis est suae facturae.hac praesumptione juvent, sibi per ambitionem humanae gloriae nocent; quia gloriantur in et asperis moribus agat; temperatis autemcum affectu teneat sanctitatem. Non enim  omnes sancti pronuntiant peccatores, quia in veritate habent, quod plangantet si non reprehensione conscientiae,
Abbreviated transcription (Latin):
nresurrectione exmortuis sexus
forma ñmutabit᷑. seduir mortuus
resurg& informa uiri &femina infor¬
sit uera resurrectio sinon id resurgoe
ferno subdebito p̃uaricationis ade
tenebant᷑. donec auctoritate dm̃
one liberarentur. Post ascensionẽ dñi
& exeuntes decorpore ad xp̃m uadunt
expec tantes resurrectionẽ corporissui.
ut adintegram & ꝑpetuã beatitudinẽ cũ
ipso partter immutent᷑ : sicut apeccator
animȩ mnferno subtimore positȩ expee¬
tant resurrectionẽ sui corporis ũtc̃ĩipso
credimꝰ. etiuã si multimo uitȩ spũ admis¬
surũ poeniteat. & publica lam̃tatione pec¬
cita ꝓdant᷑: quia ꝓpositũ dĩ quo decreuit
saluare quod perierat stat immobile Et
ideo quia uoluntas eiꝰ ñmutat᷑. siue em̃da¬
tione uitȩ sitẽpus concedit᷑ siue simplici
confessione. sicontinuo uita excedit᷑ uenia
peccatoꝵ fidelit̾ p̃sumat᷑ ab illo qum̃ uult
mortẽ peccatoris. sed ut conuertat᷑ aꝑditi¬

Expanded text:
In resurrectione ex mortuis sexus In resurrectione ex mortuis sexus forma non mutabitur: sed vir mortuus resurget in forma viri: et femina in forsit vera resurrectio: si non id resurgit,ferno sub debito praevaricationis Adae tenebantur, donec auctoritate Domionditione liberarentur. Post ascensionem Domiet exeuntes de corpore ad Christum vadunt, exspectantes resurrectionem corporis sui, ut ad integram et perpetuam beatitudinem cum ipso pariter immutentur; sicut et peccatorum animae in inferno sub timore positae, exspectant resurrectionem sui corporis, ut cum ipso credimus, etiamsi in ultimo vitae spiritu admissorum poeniteat, et publica lamentatione 42 peccata prodantur, quia propositum Dei, quo decrevit salvare quod perierat , stat immobile; et ideo quia voluntas ejus non mutatur, sive emendatione vitae, si tempus conceditur, sive supplici confessionepeccatorum fideliter praesumatur ab illo qui non vult mortem peccatoris, sed ut convertatur a perditi
Abbreviated transcription (Latin):
cerissima honoranda. & basilicas eorũ nomi¬
nib appellatas uelut loca diuino cultui
mancipata affectu pussimo & deuotione fidi¬
lissima adeundas. Siquis contra hanc sen
tyrio ubi tota baptismi sacram̃ta complen¬
tur.Baptizandus confitet᷑ fidẽ suã corã sa¬
cerdote. & introgatus respond&e hoc &emar¬
tỹr coram ꝑsecutore facit. confitet᷑ fidẽ
& introgatuł respond&. Ille post confessio¬
asꝑgit᷑. sanguine. uł tinguit᷑ igne Iile manus
locutoriũ efficit᷑ sp̃s scĩ. dũ non est ipse qui
loquit sed sps patris quiloqͥt᷑ millo lle com¬
municat eucharistiȩ in cõmemorationem
mortis dñi. hic ipse xp̃o cõmorit᷑. Ille
conficet᷑ se mundi actib renuntiaturum
hic ipsi renuntiat ute lili peccata om̃ia
creatione bona arbitrio animȩ efficit̾ nobis
uł bona ułmala ñimmutatione substantie
sed executionis mercede. Ipsa enĩ ÷ quȩ sfabit
ante tribunal xp̃i. inqua fert anima ppa
corporis ꝓut gessit. siue bonũ siue malum

Expanded text:
cerissime honoranda, et basilicas eorum nominibus appellatas, velut loca divino cultui mancipata, affectu piissimo et devotione fidelissima adeundas. Si quis contra hanc senttyrio, ubi tota baptismi sacramenta complentur. Baptizandus confitetur fidem suam coram sacerdote, et interrogatus respondit. Hoc et martyr coram persecutore facit qui et confitetur fidem, et interrogatus respondit. Ille post confessioaspergitur sanguine, vel tinguitur igne. Ille manuhabitaculum efficitur Spiritus sancti, dum non est ipse qui loquitur, sed Spiritus Patris qui loquitur in illo. Ille communicat eucharistiae in commemoratione mortis Domini; hic ipsi Christo commoritur. Ille confitetur se mundi actibus renuntiaturum; hic ipsi renuntiat vitae. Illi peccata omnia creatione bona, arbitrio animae efficitur nobis vel bona vel mala, non immutatione substantiae, sed exsecutionis mercede. Ipsa enim est quae stabit ante tribunal Christi, in quo perferat anima propria corporis prout gessit sive bonum sive malum
Abbreviated transcription (Latin):
se sanari. ipsã tam̃ quȩ ꝓmittit̾ lucem nonamet
non desideret: suisq tenebris que ia in consue¬
tudine iocunde sunt. se arbitretur debere inte¬
rim ẽẽ contentam. Nonne medicũ illũ nihil.o¬
minꝰ respuit : A Prorsus ita est. R Ergo tercia
caritas pecessaria est. A Nibal om̃ino tã neces¬
scruĩ. R Sine tribus istis igitur anima nulla
sancitur. ut possit dm̃ suũ uidere. id est. intelli¬
gere. Cũ ergo habuerit sanos oculos. quid res¬
der A. Et aspiciat R Aspectus arimȩ ra¬
tio est. Sed quia non sequit᷑ ut om̃is quias picit
uidectt: aspectus rectus atq ꝑ fectus. id est qũe
uisio sequit᷑ unt. uocatur. Est enĩ urtus uel
recta uel ꝑfecta ratio. Sed et ipse aspec tus. qͣm
uis sanos oculos conuertere inlucem. non potest:
nisi tria illa ꝑmaneant. tamen ispectũ seqͥt᷑¬

Expanded text:
se sanari, ipsam tamen quae promittitur lucem non amet, se sanari, ipsam tamen quae promittitur lucem non amet, non desideret, suisque tenebris, quae jam consuetudine jucundae sunt, se arbitretur debere interim esse contentam; nonne medicum illum nihilominus respuit? A. Prorsus ita est. R. Ergo tertia charitas necessaria est. A. Nihil omnino tam necessarium. R. Sine tribus istis igitur anima nulla sanatur, ut possit Deum suum videre, id est intelligere. 13. Cum ergo sanos habuerit oculos, quid restat? A. Ut aspiciat. R. Aspectus animae, ratio est: sed quia non sequitur ut omnis qui aspicit videat, aspectus rectus atque perfectus, id est quem visio sequitur, virtus vocatur; est enim virtus vel recta vel perfecta ratio. Sed et ipse aspectus quamvis jam sanos oculos convertere in lucem non potest, nisi tria illa permaneant: fides, qua credat
Abbreviated transcription (Latin):
oculos quod aspicere : aut item hoc ẽ. aspicere
quod uidere. Ergo animȩ tribus quibusdam
reb opus ẽ. ut oculos habeat. quib: lã bene uti
possit. ut aspitit. ut uideat. Oculi san. mensẽ
abomĩ labe corporis pura. id ẽ. acupiditatib re¬
rũ mortaliũ. in remota atq purgata. Quod
ei nihil aliud prestat : quã fides primo. Quod
enĩ adhuc ei demonstrari non potest uitis in qͥ¬
nate atq egrotanti. quiti uidere nequit nisi
sana. sinon credat alit̃ se non eẽ. uisuram. non
dat operã sue scinitati. Sed quid sicredat qui¬
dem se rem ita habere ut dicitur. atq ita sẽ
siuidere potuerit eẽ. ui surã. scinari tamense
posse des peret : Nonne se prorsus abicit atq
contẽpnit. nec p̃ceptis medici obtẽperat :A
Om̃ino ita est : presertim quia illa p̃cepta ne¬
cesse ẽ. ut morb. dura sentiat. R ergo fidei
spes adicienda ẽ. A lta credo ̃. Quid si &
credat ita se habere om̃ia. et se speret pos¬

Expanded text:
oculos quod aspicere; aut item hoc est aspicere oculos quod aspicere; aut item hoc est aspicere quod videre. Ergo animae tribus quibusdam rebus opus est ut oculos habeat quibus jam bene uti possit, ut aspiciat, ut videat. Oculi sani mens est ab omni labe corporis pura, id est, a cupiditatibus rerum mortalium jam remota atque purgata: quod ei nihil aliud praestat quam fides primo. Quod enim adhuc ei demonstrari non potest vitiis inquinatae atque aegrotanti, quia videre nequit nisi sana, si non credat aliter se non esse visuram, non dat operam suae sanitati. Sed quid, si credat quidem ita se rem habere ut dicitur, atque ita se, si videre potuerit, esse visuram, sanari se tamen posse desperet; nonne se prorsus abjicit atque contemnit, nec praeceptis medici obtemperat? A. Omnino ita est, praesertim quia ea praecepta necesse est ut morbus dura sentiat. R. Ergo fidei spes adjicienda est. A. Ita credo. R. Quid, si et credat ita se habere omnia, et se speret pos
Abbreviated transcription (Latin):
tueris. cũtam̃ multo plus illius quã huius aspec¬
tus te ꝑmulceat. Oculi aut̃ sinon falluntur. cre¬
do de int̾rogatũ. utrũ tc̃ tibi certũ sit terrã deui¬
dere quã celũ. tcĩ tibi certũ eẽ. respondere debe¬
re: quã uis nontam terrȩ quãceli pulchritudine
atq splendore lȩtaris A Mouet me fateor hec
simi litudo. adducorq ut ad sentiar. quantũ in
suo genere a celo terrã. tantũ ab intelligibili
dĩ inaestate spectamina illa disciplincrum
mittit enĩ ratio que tecũ loquit̾. itase demons¬
traturã. dm̃ tuȩ menti. ut oculis sol demonstrat᷑.
Ncimmentis quasi sui sunt oculi: sensus animȩ.
Disciplinarũ cuit̾ quęq certissima talia sunt. qui¬
lia illa que sole inlustrant᷑ ut uideri possint. ue¬
luti terra ẽ. atq t̾rena om̃ia. Ds̃ aut̃ est ipse
qui illustrat. E go aut̃ ratio itasũ inmentib: ut
inoculis ẽ. aspectus. Non enĩ hoc ẽ. habere

Expanded text:
tueris, cum tamen multo plus illius quam hujus aspectueris, cum tamen multo plus illius quam hujus aspectus te permulceat. Oculi autem si non falluntur, credo te interrogatum utrum tibi tam certum sit terram te videre quam coelum, tam tibi certum esse respondere debere, quamvis non tam terrae quam coeli pulchritudine atque splendore laeteris. A. Movet me, fateor, haec similitudo, adducorque ut assentiar quantum in suo genere a coelo terram, tantum ab intelligibili Dei majestate spectamina illa disciplinarum mittit enim ratio quae tecum loquitur, ita se demonstraturam Deum tuae menti, ut oculis sol demonstratur. Nam mentis quasi sui sunt oculi sensus animae; disciplinarum autem quaeque certissima talia sunt, qualia illa quae sole illustrantur, ut videri possint, veluti terra est atque terrena omnia: Deus autem est ipse qui illustrat. Ego autem ratio ita sum in mentibus, ut in oculis est aspectus. Non enim hoc est habere
Abbreviated transcription (Latin):
A Quȩ sote quãuis ue hem̃t̃ ur geas atq coniuncas.
Non cudeo tamen dicere ita me uelle scire. ut
hȩc scio. Nonsolũ enĩ res ipsa. sed ipsa etiã scien¬
tia mihi uidetur eẽ. dissimilis. Primo quia nec li¬
nea et pila tantũ int̾ se differ̃  ut tam̃ edrũ cog¬
nitionẽ una disciplina non contineat. Nullus cuit᷑
geometer . dm̃ sedocere ꝓfessus ẽ. Deinde sidĩ
et istar̃ rerũ scientia par eẽt. tantũ gauderẽ
qͦd ista noui. quantũ me dõ cognito gauisurũ eẽ.
p̃sumo. Nunc aut̃ ꝑmultũ hȩc inillius cõparoeti¬
one contẽpno. ut non nũquã uideat᷑ mͥ si illum
intellexero et modo illo quo uideri potest uidero.
hȩc om̃ia demea notitia eẽ. perituac. Siquidem
nunc p̃illius amore. ic̃ uix mͥ ueniunt lnmentem.
R ł sto. pluste ac multo plusquã deistis dõ cognito
gauisurũ. rerũ tam̃ non intellectus dissimi litudi¬
ne. nisi forte alio uisu terrã. alio serenũ cęlũ in¬

Expanded text:
A. Quaeso te, quamvis vehementer urgeas atque convincas, non audeo tamen dicere ita me velle Deum scire, ut haec scio. Non solum enim res, sed ipsa etiam scientia mihi videtur esse dissimilis. Primo, quia nec linea et pila tantum inter se differunt, ut tamen eorum cognitionem una disciplina non contineat: nullus autem geometres Deum se docere professus est. Deinde, si Dei et istarum rerum scientia par esset, tantum gauderem quod ista novi, quantum me Deo cognito gavisurum esse praesumo. Nunc autem permultum haec in illius comparatione contemno, ut nonnunquam videatur mihi si illum intellexero, et modo illo quo videri potest videro, haec omnia de mea notitia esse peritura: siquidem nunc prae illius amore jam vix mihi veniunt in mentem. R. Esto plus te ac multo plus quam de istis Deo cognito gavisurum, rerum tamen non intellectus dissimilitudine; nisi forte alio visu terram, alio serenum coelum in
Abbreviated transcription (Latin):
post coenã dabat᷑. Sed& delitere eius qđ lan¬
uł bona ułmala ñimmutatione substantie
sed excutionis mercede. Ipsa enĩ ÷ que ffabit
ante tribunal xp̃i. inqua fert anima ꝓpa
corporis ꝓut gessit. siue bonũ siue malum.¬
nresurrectione exmortuis sexus
forma ñmutabit᷑. seduir mortuus
resurg& informa uiri efemina infor¬
sit uera resurrectio sinon id resurg&
ferno subdebito p̃uaricationis ade
tenebant᷑. donec auctoritate dm̃
one liberarentur. Post ascensionẽ dñi

Expanded text:
post coenam dabatur, sed quod de latere ejus lanvel bona vel mala, non immutatione substantiae, sed exsecutionis mercede. Ipsa enim est quae stabit ante tribunal Christi, in quo perferat anima propria corporis prout gessit sive bonum sive malumIn resurrectione ex mortuis sexus forma non mutabitur: sed vir mortuus resurget in forma viri: et femina in forsit vera resurrectio: si non id resurgitferno sub debito praevaricationis Adae tenebantur, donec auctoritate Domionditione liberarentur. Post ascensionem Domi
Abbreviated transcription (Latin):
inmortales. eẽ. credimus intellec tuales
naturas qunia carne carent. nec habent
quod cadat ut resurrectione egeant
post ruinam
nnecessario animas hominũ non. eẽ.
abimtio int̾ ceteras intellectuales nat¬
ras. nec simul creatas sicut origenes fis̃.
Neq corporib ꝑcoitũ seminantur si cu̾t
luciferiam acirillus. & aliqui latmoꝵ p̃¬
sum̃tes affirmant. quasi natura conse̾¬
querti seruiente: Seddicimꝰ corpꝰ tantũ
ꝑconiugii copulã seminari. creacionẽ uͦ
nime solum creatorẽ oinim nossẽ¬
eque duas animas. eẽ. dicinꝰ inuno
mixta sit sanguimi. & alterã sp̃ualẽ que
ritionẽ mini strde Seddicimiꝰ iniã. eẽ. ean¬
⁊ẽq amimia in homine. que &corpꝰ sua soci¬
etate uiuific& & seina ipsã sua rãtione
disponat: hanc habens inse lib̾catẽ arbi¬
trii ut insua substantia eligat cogitutio
cũ corpore mor̾it̾ sicut ara asserit. neq post¬
modicũ int̾ uallũ sicut zeno. quia substantia¬
lit̃ uiuit.

Expanded text:
mortales credimus intellectuales naturas quae carne carent, nec habent quo cadant, ut resurrectione egeant post ruinam. Inde necessario animas hominum non esse ab initio inter caeteras intellectuales naturas, nec simul creatas, sicut Origenes fingit; neque cum corporibus per coitum seminantur, sicut Luciferiani, et Cyrillus et aliqui Latinorum praesumptores affirmant, quasi naturae consequentia serviente, sed dicimus corpus tantum per conjugii copulam seminari. Creationem vero animae solum creatorem nosse duas animas esse dicimus in uno mixta sit sanguini, et altera spiritalis, quae rationem ministret: sed dicimus unam esse eamdemque animam in homine, quae et corpus sua societate vivificet, et semetipsam sua ratione disponat, habens in se libertatem arbitrii, ut in suae substantiae eligat cogitationcum corpore moritur, ut Arabs asserit: neque postmodum interituram, sicut Zenon dicit: quia substantialiter vivit.
Abbreviated transcription (Latin):
delirat. ut demones uł impii homines
post torm̃ta quasi suppliciis expurgati¬
lit illi mangelicã qua creati sunt redead̃
dignitatẽ. uł illi iustoꝵ societate con¬
nectant᷑: quod hoc diuinȩ conueniat pie¬
tati. ne quid exrationabilib pereat crea¬
turis. sed quolib& modo saluent᷑. quod nos
credamꝰ ipsi uidici om̃ium & retributori

Expanded text:
delirat, ut daemones vel impii homines delirat, ut daemones vel impii homines post tormvel illi in angelicam qua creati sunt redeant dignitatem, vel injusti justorum societati donentur: eo quod hoc divinae conveniat pietati, ne quid ex rationalibus pereat creaturis, sed quolibet modo salvetur. Sed nos credamus ipsi judici omnium retributori
Abbreviated transcription (Latin):
mniũ hominũ erit resurrectio
legiũ in dño. quod de eo specialit̾ dicit᷑
pondabis scm cuũ uidere corruptio¬
tionẽ : maxima patrũ turba tradente sus¬
cẽpimus. Uerũ quia sunt aalii aeq catho¬
lici &eruditi uiri qui credunt animã in
corpore manentẽ immutandã ad incorrup¬
tionẽ &immortalitatẽ eos qui maduentu dñi
uiui inueniendi sunt. & hoc eis reputari
qualib& quis ad quiescat. Modo non est he¬
reticũ. nisi excontentione hereticũ fiat.
Sufficit enĩ in cedesia. lege carnis resur¬
rectionẽ credere futurã demorte
uod aũc dicimiꝰ in sembolo maduentu
dm̃i uuos ac mortuos iudicandos.
ñiuctos ac peccatores indicare sicut dio¬
dorus significare putat: sed uiuos eos qui
iearne inueruendi sunt dicit. Quia ad¬
hoc morituri credunt᷑ uł sinmutandi sicut
alii uolunt. ut suscitati continuo uł refor¬
mnatrcum ante mortuis iudicentur
ost resurrectionẽ & iudiciũ. ñcreda¬
mus restitutionẽ futurã quã origenes

Expanded text:
mnium hominum erit resurrectio.vilegium in Domino, quod de eo specialiter dicitur: Non dabis sanctum tuum videre corruptiotionem maxima Patrum turba tradente suscepimus. Verum quia sunt et alii aeque catholici et eruditi viri qui credunt, anima in corpore manente, immutandos ad incorruptionem et immortalitatem eos qui in adventu Domini vivi inveniendi sunt, et hoc eis reputari quolibet quis acquiescat modo, non est haereticus, nisi ex contentione haereticus fiat. Sufficit enim in Ecclesiae lege carnis resurrectionem credere futuram de morteuod autem dicimus in symbolo, in adventu Domini vivos ac mortuos judicandos, non justos et peccatores judicare, sicut Diodorus significare putat; vivos eos, qui in carne inveniendi sunt, dicit, qui adhuc morituri creduntur, vel immutandi, sicut alii volunt, ut suscitati continuo vel reformati cum ante mortuis judicentur. Post resurrectionem et judicium non credamus restitutionem futuram, qua Origenes
Abbreviated transcription (Latin):
putatiue imaginatũ sed corpꝰ uerum.
Nontam̃ carnem excarne sicut marcion
sed uerus ds ex dĩ diuinitate. & uerꝰ ho¬
ñabsq sensu &ratione ut apollinaris: neq
caro absq anima ut anomacus. sed ani¬
ma cũratione sua &caro cũ sensib suis.
ꝑquos sensus ueros ipassione &ante pas¬
sionẽ carnis suae dolores sustinuit
eq sic est natꝰ exuirgine. ut dĩtatis
initiũ nascendo homo acciper& qͣ si

Expanded text:
putative imaginatum, sed corpus verum. Non tantum carnem ex carne, sicut Marcianus, sed verus Deus ex divinitate, et verus honon absque sensu et ratione, ut Apollinaris; neque caro absque anima, ut Anomocus: sed anima cum ratione sua: et caro cum sensibus suis: per quos sensus veros in passione et ante passionem carnis suae dolores sustinuit. Neque sic est natus ex virgine, ut deitatis initium homo nascendo acceperit: quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ergo duos xp̃os. neq duos filios. sed dm̃
genitũ dicimꝰ manentẽ induab subs¬
tantiis sicut ei naturȩ ueritas contulit.
ñconfusis naturis neq immixtis sicuit
timothiam uolunt: sed sociẽtate unitis
ds ergo hominẽ assũpsit. homo inch̃m
dignatione : ut nec ds mutaret᷑ in huma¬
nam substantiã assum̃do hominẽ. nec
homo indiumã glorificatus indõ: quia
nutionẽ &abolitionẽ substantie facit
Natꝰ est ergo dĩ filius exhomine ñꝑho
minẽ: id ÷ non exuiri coitu sicut rebior
dicit sed exiurgine carnẽ exuirgmis
corpore thahens. & sĩ decelo secum affe¬
rens sicut marcion &euticius affir¬

Expanded text:
ergo duos Christos, neque duos filios: sed Deum igenitum dicimus manentem in duabus substantiis: sicut ei naturae veritas contulit, non confusis naturis neque immistis, sicuti Timochiani volunt: sed societate unitis. Deus ergo hominem assumpsit: homo in Deumdignatione, ut nec Deus mutaretur in humanam substantiam, assumendo hominem: nec homo in divinam, glorificatus in Deum: quia nutionem, et abolitionem substantiae facit. Natus est ergo Dei Filius ex homine non per hominem, id est non ex viri coitu, sicut Hebion dicit, sed ex Virgine. carnem ex Virginis corpore trahens, et non de coelo secum afferens, sicut Marcion  Genn. a
Abbreviated transcription (Latin):
deberis: Melior ẽ aũt qͥ quãuis ira sepe tẽpte¬
tur. tam̃ inpetrãre festinat ut sibi dimittat
cit᷑. & adueniã petendam difficilius inclinat᷑
Qui autẽ nũꝗ uult petere ueniã. aut ñ exanimo
petit: sine causa e inmonasterio. etiã si inde
ñ ꝓiciat᷑. Proinde uobis auerbis duriorib parci¬
tẽ. q̃si emissa fuerint exore ur̃o. ñpigeat exip¬
so ore ꝓferre medicam̃ta: unde facta s̃ uulnera.
Quando aũ necessitas disciplinȩ morib coher¬
cendis dicere uos uerba dura cõpellit : sietiã
in ipsis modũ uos excessisse sentitis. ñ auobis exi¬
gitur ut ab eis ueniã postuletis. ne apud eos quos
oport& eẽ subiectos dũ ima seruat᷑ humilitas.
regendi frangat᷑ auctoritas. Sedtam̃ petenda
fortasse corrigias. qͣnta beni uolentia diligatis:

Expanded text:
debetis. Melior est enim qui quamvis ira saepe tentadebetis. Melior est enim qui quamvis ira saepe tentatur, tamen impetrare festinat ut sibi dimittat, citur, et ad veniam petendam difficilius inclinatur. quae autem numquam uult petere ueniam aut non ex animo petit, sine causa est in monasterio, etiamsi non inde proiciatur. proinde uobis a uerbis durioribus parcite; quae si emissa fuerint de ore uestro, non pigeat ex ipso ore proferre medicamenta, ex quo facta sunt uulnera. quando autem necessitas disciplinae minoribus cohercendis dicere uos uerba dura compellit. si etiam in ipsis modum uos excessisse sentitis, non a uobis exigitur, ut ab eis ueniam postuletis, ne apud eas, quas oportet esse subiectas, dum nimia seruatur humilitas, regendi frangatur auctoritas. sed tamen petenda est forte corripitis, quanta benevolentia diligatis.
Abbreviated transcription (Latin):
siue febrib laborantiũ uni alicui deb& iniungi.
ut ipse decellario petat qđ euiq opꝰ eẽ ꝓspexerit
Siue aũt qͥcellario siue qͥuestib siue quicodicib
p̃ponunt᷑ sine murmure seruiant fr̃ib suis
Codices certa hora singulis dieb petant᷑ Pxte
horã qͥpetierit ñaccipiat Uestim̃ta uͦ & calciam̃¬
ta qͣndo fuerint indigentib necessaria dare
ñ differant : subqͦꝵ custodia s̃ ꝗposcunt᷑. Lites
aũ nullas habeatis. aut qͦm cȩlerrime finatis:
neira creseat inodiũ. & trabẽ faciat defestuca.
&animã faciat homicidã. Sic enĩ legitis. qͥodit
frem suũ÷ homicida est. Quicũq coñuitio uł si
maledicto. ułetiã criminis obiectu alterũ lefit:¬
meminierit satis factione qͣntotiꝰ curare qđ fe
ctt. & ille qͥlesus .ẽ. sine difficultate dimittere
Siaut inuioẽ se leser̃: inuicẽ debitũ relaxare
debebunt ꝓpt̃ orationes urãs quas utiq. quan¬
to crebriores habeas. tanto smiores habere

Expanded text:
sive febribus laborancium uni alicui debet iniungi ut ipse de celario petat quod cuique opus esse prospexerit sive autem qui celario sive qui vestibus sive qui codicibus preponuntur sine murmure servient fratribus suis Codices certa hora singulis diebus petantur Extra horam  non accipiat Vestimenta vero et calciamenta quando fuerint indigentibus necessaria dare non differant sub quorum custodia sunt que poscuntur Lites autem nullas habeatis aut quam celerime finiatis ne ira crescat in odium et trabem faciat de festuca et anima  faciat homicidam sic etiam legitis qui odit fratrem suum homicida est Quicumque convicio vel maledicto vel etiam criminis obiectu aliquem leserit  satisfactione cit, et ille qui laesus est, sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se laeserint, invicem sibi debita relaxare debebunt, propter orationes vestras; quas utique quanto crebriores habetis, tanto saniores habere
Abbreviated transcription (Latin):
disq peccatis. diligent̃ obseruet᷑: cũ dilectione ho¬
minũ &odio uitioꝵ. Iuicũq aũt intantũ ꝓgressus
fuerit malũ. ut occulte abaliqͦ litteras uł quelib&
munꝰcula accipiat : siħ ultro c̃fitet᷑. parcat᷑ illi & ore¬
tur ꝓ illo. Siaũt dephendit᷑ atq c̃uincit᷑: scđm
arbitriũ abbatis grauiꝰ em̃det᷑. Sane nullus sibi oꝑe

Expanded text:
disque peccatis diligenter obseruetur cum dilectione hodisque peccatis diligenter obseruetur cum dilectione hominum et odio uitiorum. quaecumque autem in tantum progressa fuerit malumunuscula accipiat, si hoc ultro confitetur, parcatur illi, et oretur pro illo. Si autem deprehenditur atque convincitur, secundum arbit