comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Episcopus, aut prcoby.¬
ter: si eĩt qui secundũ ueri.¬
tatem habuerit baptisma.
denud baptizaucrit: aut
pollutum ab impiis non
baptitauerit: deponatur.
tanquam deridens crucẽ
& mortem Domini. nec
sacerdotes a falsis sacerdo¬
tibus iure discernens.
propriam pellens. alteram
uel ab alio dimissam du-¬
xcrit: communione pri.¬
uetur.

Expanded text:
Episcopus, aut presbyter, si eum, qui secundum veritatem habuerit baptisma, denuo baptizaverit, aut pollutum ab impiis non baptizaverit, deponatur, tanquam deridens crucem et mortem Domini, nec sacerdotes a falsis sacerdotibus jure discernens. propriam pellens alteram, vel ab alio dimissam duxerit, communione privetur.
Abbreviated transcription (Latin):
E persoma autem consccrandi episcopi. & de cleri plebisqͥue con¬
sensu. inctropolitanus episcopus ad fratcrnitatem tuam referii
&quonlque in prouincia benc placuit scirc ic faciat. ut ordinationc̃
riid celebrandam tua quoque firmet authoritas. Quae rectis dispositioni¬
bus nihil morȩaut difficultatis debet adferre: nc gregibus Domini diu de¬
sit cura pastorum. Metropolitano uero defuncto: cum in locum cius alius
fucrit subrogandus. prouinciales episcopi ad ciuitatem metropolita nam
conuenire debebunt.ut omnium elericorum atque omnium ciuiuto ro¬
Iuntate discussa. ex preobyteris ciusdem ccclesia: uel ex diaconibus opti¬
mus eligatur: de cuius nominc ad tuam notitiam prouinciales referant sa¬
cerdotes im pleturi : ota poscentium. si quod ipsis placuit: tibi quoque pla¬
cuisse cognouerint. Sicut enim iustas clectiones nullis dilationibus uolu¬
mus fatigari: ita nihil permittimus:te ignorante: pra sumi.

Expanded text:
e persona autem consecrandi episcopi, et de cleri plebisque consensu metropolitanus episcopus ad fraternitatem tuam referat, quidque in provincia bene placuit, scire te faciat, ut ordinationem rite celebrandam tua quoque firmet auctoritas. Quae rectis dispositionibus nihil morae, aut difficultatis debet afferre, ne gregibus Domini diu desit cura pastorum. Metropolitano vero defuncto, cum in loco ejus alius fuerit subrogandus, provinciales episcopi ad civitatem metropolitanam convenire debebunt, ut omnium clericorum atque omnium civium voluntate discussa, ex presbyteris ejusdem ecclesiae, vel ex diaconibus optimus eligatur, de cujus nomine ad tuam notitiam provinciales referant sacerdotes, impleturi vota poscentium, si quod ipsis placuit, tibi quoque placuisse cognoverint. Sicut enim justas electiones nullis dilationibus volumus fatigari, ita nihil permittimus te ignorante praesumi.
Abbreviated transcription (Latin):
missi sunt. Tertid rursus anno moestissimus pater mittit alios cum pecu.¬
niis qui quarto anno regressi: nunciant neque matrem sc, neque fratres ui.C¬
disle sed neque Athenas eos omnind perucnisse neq usquam alicuius saltem
qui cum ipsis fuerant uestigium repertum. Pater haec audicns: & multa tristi.¬
tia ohstupefactus nesciens qud tenderet aut ubi quareret, una mecum de'¬

Expanded text:
issent, tertio anno tristis pater misit alios cum pecuniis; qui quarto anno regressi nuntiant neque matrem neque fratres se uidisse, sed neque Athenas eos omnino uenisse nec alicuius eorum qui cum ipsis fuerant saltem uestigium remanere. Tunc pater tristitiam stupefactus nesciens quo tenderet aut ubi eos quereret, cum
Abbreviated transcription (Latin):
malis: de reliquo pro bonis actibus haeresbonorũ coclestiũ: ex gestis propriis
mysteria audiat regni coelorum.Iciuniis frcquentibus operã impendat ac se¬¬
metipsum in omnibus probet:ut tribus his mensibus consuttitnatis: in dic fe¬¬
sto possit baptitari.Baptizabitur aũt ynusquisque uestrum ĩnaquis perenni'¬
bus: nomine trinae beatitudinis ituocato super se: perunctus primo oleo per
orationẽ sanctificato:ut ita demũ per hac cõlecratus: possit percipere de san¬¬

Expanded text:
malis de reliquo pro bonis actibus haeres bonorum coelestium ex gestis propriis audiat mysteria regni coelorum, jejuniis frequentibus operam impendat, ac semetipsum in omnibus probet ut tribus mensibus jam consummando in die festo possit baptizari. Baptizetur autem unusquisque in aquis perennibus, nomine trinae beatitudinis invocato super se, perunctus primo oleo per orationem sanctificato, ut ita demum per hoc consecratus possit percipere
Abbreviated transcription (Latin):
ciplina.Uiduarũ religiosam curam gerite.pupillos exnixius iuuate, pauperi¬¬
bus misericordiam facite:iuuenes pudicitiam doccte. Et ut breuter totũ di¬¬
cam, alterutrũ uos in quibus res poposcerit: sustentate.Deũ colite qui creauit
coclum & terrã. Christo credite: inuicẽ diligite: misericordes estote ad oranes
non uerbo solo, led & opere & rebus implete chatitatem. Et cũ hacatq: his C¬

Expanded text:
iduarum religiosam curam gerite, pupillos enixius liberate, pauperibus misericordiam facite, juvenes pudicitiam docete. Et ut breviter totum dicam alterutrum vos, in quibus res poposcerit, sustentate. Deum colite qui creavit coelum et terram, et Christo credite; invicem vos diligite et misericordes estote in omnes. Non verbo solo, sed opere et rebus replete charitatem. Agite pro
Abbreviated transcription (Latin):
cerit. quod gloriam robis prȩstabit aeternam: peto hoc mihi clementiae ue.¬
stra literis indicctis ut & in robis boni operis fructum: & in illis gaudeam
miscric ordiam Domini non periisse. Data scptimo Calendas Iuss. Vpio¬
no uiro clarissio consule.

Expanded text:
cerit, quod gloriam vobis praestabit aeternam, peto hoc mihi clementiae vecerit, quod gloriam vobis praestabit aeternam, peto hoc mihi clementiae vestrae litteris indicetis; ut et vos boni operis fructum cepisse, et illos gaudeam misericordia Domini non periisse. Data decimo septimo kalendas Julii, Opilione viro clarissimo consule.
Abbreviated transcription (Latin):
menta loquuntur.Si ergo pradicti nomẽ catholicũ uencrantur &diligunt
& inter Domini corpus seuolunt mẽbra nominari: prauos errores. quos to¬
mere admiserant: detestentur.& agant poe nitentiam impiarum blasphemi
arum cruentorũq: factorũ.Suc cumbant pro salute animarũ suarũ synoda.¬
libus. quȩ in ciuitate Chalcedonensi sunt confirmata: decretis. Et quia ad
intelligendum sacramentum salutis liumane. pili fides yera. &e humilitas
quicta¬
quicta non peruenit. credant in Euangelio: quod confitentur in symbolo.¬
nec impiis dogmatibus misceantur. Fides enim catholica sicut datanat Nc¬
storium. qui in uno Domino nostro lesu Christo duas ausus est pra ddicaro
personas. ita damnat ctiam Eutychen cut Dioscoro: qudd ab unigenito
Dei uerbo negant in ytero uirginis inatris ueritatem catnis human& susce¬
ptam.Si quid aũt erga praedictorum conuersionẽ exhortatio uestra prose.¬

Expanded text:
menta loquuntur. Si ergo praedicti nomen catholicum venerantur et diligunt, menta loquuntur. Si ergo praedicti nomen catholicum venerantur et diligunt, et inter Domini corpus se volunt membra nominari, pravos errores quos temere admiserant detestentur, et agant poenitarum, cruentorumque factorum. Succumbant pro salute animarum suarum synodalibus, quae in civitate Chalcedonensi sunt confirmata, decretis. Et quia ad intelligendum sacramentum salutis humanae, nisi fides vera et humilitas quieta non pervenit, credant quod legunt in Evangelio, quod confitentur in symbolo,nec impiis dogmatibus misceantur. Fides enim catholica sicut damnat Nestorium, qui in uno Domino nostro Jesu Christo duas ausus est praedicare personas, ita damnat etiam Eutychen cum Dioscoro, qui ab unigenito Deo Verbo negant in utero Virginis matris veritatem carnis humanae susceptam. Si quid autem erga praedictorum conversionem exhortatio vestra profe
Abbreviated transcription (Latin):
Uanta mihi catholica cura sit fidci: & qua solicitudine: in
quantum Dominus adiuuat, debeat praecaueri: ne unquam
ab imperitis & impiisgeritatis Euangelio resistatnr: pieta:¬
tem uestram scire non dubito. Et ideo cum salutationis offi¬
cio: quo semper mihi est uestra oranda clementia, obsecro
Pominum:ut me tuam incolumitatem in causa fidei: in qua quorundam
intra prouinciam Palaestinam monachorum fuerant corda turbata: tagis
magisque faciat adiuuarc:ut tantum quod pietatis tua studio ficri potest
haerctice peruersitati omnis fiducia fubtrahatur. Quos enim nec ratio sa¬¬
cramentorum: nec authoritas scriptorum: nec ipsa sacratorum locorum te¬
stimonia commouebant: quid cis nisi abruptuto periculum timerctur¬
Prosit ergo Ecclesiis  sicut fauente Deo)& prodest. & prosit generi hu¬¬
mano: in uerbis Dei restram ibi esse uoluntatem. ubi Dominum nostrum
IESUM CHRISTUMUObis sicut Dcum uerum. & uerum quoque ho¬
minem, in unitate personae: & mirabilium indicia. & passionum docu¬

Expanded text:
uanta mihi catholicae cura sit fidei, et qua sollicitudine, in quantum Dominus adjuvat, debeat praecaveri, ne unquam ab imperitis et impiis veritatis Evangelio resistatur, pietatem vestram scire non dubito. Et ideo cum salutationis officio, quo semper mihi est oranda clementia, obsecro Dominum, ut me tuam incolumitatem in causa fintra provinciam Palaestinam monachorum fuerant corda turbata, magis magisque per vos faciat adjuvari: ut quantum pietatis tuae studio fieri potest, haereticae perversitati omnis fiducia subtrahatur. Quos enim nec ratio sacramentorum, nec auctoritas Scripturarum, nec ipsa sacratorum locorum testimonia commovebant, quid eis nisi abruptum periculum timerProsit ergo ecclesiis sicut, favente Deo, et prodest, et prosit generi humano, in verbis Dei vestram ibi esse voluntatem, ubi Dominum nostrum Jesum Christum vobis sicut Deum verum, et verum quoque hominem in unitate personae, et mirabilium judicia, et passionum docu
Abbreviated transcription (Latin):
terum Hieroso.
SBUTENIAD DAMASUII PAPAM EPISTO¬
la, ubi suggcrit de Gloria patri:& Alleluia.in finc
psalmorum apud Romanam Eccle.¬
siam concitcndo.
Beatissimo Papa Damaso sedis apostolica urbis Romae:
Hiaronymus supplex.

Expanded text:
terum Hieronymum. sbyteri ad Damasum papam, ubi suggerit de Gloria Patri, et Alleluia, in fine psalmorum apud Romanam Ecclesiam concinendo. Beatissimo papae DAMASO sedis apostolicae urbis Romae HIERONYMUS. Supplex
Abbreviated transcription (Latin):
cius digna consolatione uestra pictas subueniret. Circa fratrem mesi. uene¬
ratorem uestrum Iulianum Episcopum: quantum debeat crescere uestra di.¬
gnatio.Apostolica sedis cxistimatc iudicio: cum in caula fidei: cui gloria
uestra famulatur:uicem ipsi mcam catenus delegarim: ut ab ca, qua uobis
debetur obseruantia, non recedens: pietati me uestra prasentare non desi.¬
nat,cxcquens in custodia fidei:& in Ecclesiasticis disciplinis per omnia so¬
licitudinem. & opportutis suggestionibus: quod uniuersali Ecclesi a pro.¬
sit: insinuans: ut in iplo: nec catholicis ucstrum prasidium quibus uolumus
subuc irs dee uobuis io cuni desit obse quium. Data sexto Idus Martii. Opi.¬
lionc piro clarilsimo consul.¬

Expanded text:
ejus digna consolatione vestra pietas subveniret. Circa fratrem meum veneejus digna consolatione vestra pietas subveniret. Circa fratrem meum veneratorem vestrum Julianum episcopum, quantum debeat crescere vestra dignatio apostolicae Sedis existimate judicio, cum in causa fidei cui gloria vestra famulatur vicem ipsi meam eatenus delegaram, ut ab ea quae vobis debetur observantia non recedens pietati me vestrae praesentare non desinat, exsequens in custodia fidei et in ecclesiasticis disciplinis per omnia sollicitudinem, et opportunis suggestionibus quod universali Ecclesiae prosit insinuans, ut in ipso nec catholicis vestrum praesidium quibus volumus subvenire, nec vobis meum desit obsequium. Data VI Idus Martii, Opilione viro clarissimo consul
Abbreviated transcription (Latin):
praedicti lachrymabilis querela demõstrat Iin deteriora mutatum: & cum
nunc constituisse archidiaconem: quem ipse professus est a se esse reicctũ:
qui Eutychianae haeresis se apud nos prodiderat defensorẽ. Quc̃ quia nunc
eccclesiasticis negociis praposuit: propter haercticam peruersitatem: cideiti
fauorem suum praestare conuincitur.Qui etiam si magna satisfactione po¬
tuisser indulgentiam promereri: ncquaquam debuit his:qui in fide perman¬
serant. anteferri. Unde quia non latet clementiam uestram:quantum peri'¬
culi, aut per pudendam socordiam: aut per dolosam nequitiam nutriatur.
dignamini Episcopum ad profelsionẽ sua fidei authoritate uestrae clemen¬
tiae reuocare.Et ne sibi has maculas superducat. ne astimationem suã. quã
uestro acquisiuit fauorc: cõtemnat:societatem harctici: quem dudum a se
remouit abscindat. Cuius innocentiae ita adfuissc uos gaudeo. ut icerori

Expanded text:
praedicti lacrymabilis querela demonstrat, in deteriora mutatum, et eum praedicti lacrymabilis querela demonstrat, in deteriora mutatum, et eum nunc constituisse archidiaconem, quem ipse professus est a se esse rejectum, qui Eutichianae haeresis se apud nos prodiderat defensorem. Quem, quia nunc ecclesiasticis negotiis praeposuit, propter haereticam perversitatem eidem favorem suum praestare convincitur. Qui etiamsi magna satisfactione potuisset indulgentiam promereri, nequaquam debuit his qui in fide permanserant anteferri. Unde quia non latet clementiam vestram, quantum periculi, aut per pudendam socordiam, aut per dolosam nequitiam nutriatur, dignamini episcopum ad professionem suae fidei auctoritate vestrae clementiae revocare ne sibi has maculas superducat, ne aestimationem suam quam vestro acquisivit favore, contemnat, societatem haeretici quem dudum a se removit, abscindat. Cujus innocentiae ita adfuisse vos gaudeo, ut moerori
Abbreviated transcription (Latin):
Ultis extantibus documentis: quibus in dilectionem Eccle.¬
sia Dei pictatis uestrae manifestatur affectio: merito quotics
aliquid nascitur scãdalorum: uestrum desideratur auxilium:
ut fides: qua annitentibus robis: contra harcticorum com.¬
menta defensa est: securȩ pacis perpctem obtineat firmitat ẽ.
Nam quid prodest: foris aduersarios yeritatis oppressos. si cosdem habea.¬
mus intra dominica septa rediuiuos: Quod itaque circa personã filii mei
Etii gestum esse cognoui: nimium me anxium facit.& metuere certa ratio:¬
ne compellit: nc poenitendum tihi sit:quod de Episcopo Constantinopo¬
litano: qui ab impugnatoribus fuerat ordinatus fidei: uobis adhortãtibus:
acquicui meliora sentire: cũm tanto pictatis uestra testimonio iuuaretur.
ne illum grauaret sue ordinationis infirmitas:ubi uestra interuentio pra.¬
starctur. Unde gratulari coeperam: qudd bcati Flauiani honoraret memo.¬
riam.& hȩreticorum conatibus obsistere dicerctur.Sed doleo: illum sicur

Expanded text:
ultis exstantibus documentis, quibus in dilectione Ecclesiae Dei pietatis vestrae manifestatur affectio, merito quoties aliquid nascitur scandalorum, vestrum desiut fides quae adnitentibus vobis contra haereticorum commenta defensa est, securae pacis perpetem obtineat firmitatem. Nam quid prodest foris adversarios veritatis oppressos, si eosdem habeamus intra Dominica septa redivivos? Quod itaque circa personam filii mei Etii gestum esse cognovi, nimium me anxium facit, et metuere certa ratione compellit, ne poenitendum mihi sit quod de episcopo Constantinopolitano, qui ab impugnatoribus fuerat ordinatus fidei, vobis adhortantibus acquievi meliora sentire cum tanto pietatis vestrae testimonio juvaretur, ne illum gravaret suae ordinationis infirmitas, ubi vestra interventio praestaretur. Unde gratulari coeperam, quod beati Flaviani honoraret memoriam, et haereticorum conatibus obsistere diceretur. Sed doleo illum, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Acramentũ dilectissimi dñica passionis in salutẽ generis hu¬¬
mani.ante tempora aterna dispositũ: & per multas significa.¬
tiones omnibus retrd seculis nunciatum, non adhuc expecta¬¬
mus manifestandum: sed iam adoramus impletum, concur¬¬
rentibus ad cruditionem nostram & nouis testimoniis & antiquis: dum
quod prophetica cecinit tuba, Euangelica pandit historia. & sicut scriptũ
est:Abyssus abyssum inuocat in uoce cataractarũ tuarui.Quoniam ad cnat.¬
randum gloriam gratia Dei.paribus sibi uocibus utriusq testamenti altitu¬
do respondet: & quod erat sub uelamine figurarum profundum: fit re¬¬
uelata lucc perspicuum. Si enim inter illa miracula saluatoris, quae
sub populorum gerebantur aspectu: pauci ucritatis prasentiam sentie.¬
bant. ipsiq discipuli uolutitaria Domini passione turbati. non euaserunt
scan:¬

Expanded text:
acramentum, dilectissimi, Dominicae passionis in salutem humani generis ante tempora aeterna dispositum, et per multas significationes omnibus retro saeculis nuntiatum, non adhuc exspectamus manifestandum, sed jam adoramus impletum. Concurrentibus igitur ad eruditionem nostram et novis testimoniis et antiquis, dum quod prophetica cecinit tuba, evangelica pandit historia, et sicut scriptum est: Abyssus abyssum invocat, in voce cataractarum tuarum ; quoniam ad enarrandam gloriam gratiae Dei paribus sibi vocibus, utriusque Testamenti altitudo respondet; et quod erat sub velamine figurarum profundum, fit revelata luce perspicuum. Si tamen inter illa miracula Salvatoris, quae sub populorum gerebantur aspectu, pauci Veritatis praesentiam sentiebant, ipsique discipuli voluntaria Domini passione turbati, non evaserunt scan
Abbreviated transcription (Latin):
quando toutabilitatis periculum nec beatus Petrus potuisset euadere. Po¬¬
minus aũt Ielus. qui intra pontificale consiliũ solo corpore tencbatur: trepi¬
dationem discipuli foris positi:diuino uidit intuitu. & pauentis animum
mox yt respexit. erexit. & in fletus pocnitudinis incitauit. Fcelices sancte
apostole lachryma tuae: qua ad diluendam culpam negationis. uirtutẽ sa¬¬
cri habuere baptismatis. Adfuit enim dextera Domini Ielu Christi, quae la¬
bentem te:priusquam dciicereris:exciperet: & firmitatem standi in iplo ca¬
dendi periculo reccpisti.Uidit in te Dominus non fidem fictam. non dile¬¬
ctionem auersam: sed constantiam fuisse turbatam. Abundauii fletus, obi
nõ defecit affectus: & fons charitatis lauit uerba formidinis: nec tardatũ est
remedium abolitionis. ubi non fuit iudicium uoluntatis. Citd igitur in
soliditatem suam rediit petra. tantam recipiens fortitudinem: ut quod in

Expanded text:
quando mutabilitatis periculum nec beatus Petrus potuisset evadere. Doquando mutabilitatis periculum nec beatus Petrus potuisset evadere. Dominus autem Jesus, qui intra pontificale concilium solo corpore tenebatur, trepidationem discipuli foris positi divino vidit intuitu; et paventis animum, mox ut respexit, erexit, et in fletus poenitudinis incitavit. Felices, sancte apostole, lacrymae tuae, quae ad diluendam culpam negationis, virtutem sacri habuere baptismatis. Affuit enim dextera Domini Jesu Christi, quae labentem te, priusquam dejicereris, exciperet, et firmitatem standi in ipso cadendi periculo recepisti. Vidit in te Dominus non fidem victam, non dilectionem aversam, sed constantiam fuisse turbatam. Abundavit fletus, ubi non defecit affectus, et fons charitatis lavit verba formidinis: nec tardatum est remedium abolitionis, ubi non fuit judicium voluntatis. Cito itaque in soliditatem suam rediit petra, tantam recipiens fortitudinem, ut quod tunc in
Abbreviated transcription (Latin):
r Iorum esse definiuit:quia nullum peccatum sinc cupiditate committitur.
& omnis appetitus illicitus: istius auiditatis est morbus.Amori pecunia. ui¬
lis est omnis affectio: & anima lucri cupida.etiam pro exiguo perire non
metuit. nullumq est in illo corde iustitiae uestigium: in quo sibi auaritia fe¬¬
cit habitaculur. Hoc perfidus ludas incbriatus yeneno. dum sitit Iucrum.
peruenit ad laqueum: & tam stulte impius fuit, ut triginta argenteis & do¬¬
minum uenderet & magistrum.Cum autem se ad excipiendum iniquitatis¬
iudicium. Dei filius prabuisset: beatus apostolus Pctrus:cuius fides ea deuo¬
tione feruebat:ut & Domino compati paratus esset & commori: ancilla sa¬¬
cordotis calurniante perterritus: ex infirmitate periculum negationis in'¬
currit:ob hoc: sicut apparet:hasitare permissus: ut in Ecclesiae principe re.¬
medium pocnitentix conderetur.& nemo auderet de sua uirtute confiderc.

Expanded text:
lorum esse definivit ; quia nullum peccatum sine cupiditate committitur, lorum esse definivit ; quia nullum peccatum sine cupiditate committitur, et omnis illicitus appetitus, istius aviditatis est morbus. Amori pecuniae vilis est omnis affectio, et anima lucri cupida etiam pro exiguo perire non metuit; nullumque est in illo corde justitiae vestigium, in quo sibi avaritia fecit habitaculum. Hoc perfidus Judas inebriatus veneno, dum sitit lucrum, pervenit 233 ad laqueum: et tam stulte impius fuit, ut triginta argenteis et Dominum venderet et Magistrum. Cum autem se ad excipiendum iniquitatisjudicium Dei Filius praebuisset, beatus apostolus Petrus, cujus fides ea devotione fervebat, ut Domino et compati paratus esset et commori, ancilla sacerdotis calumniante perterritus, ex infirmitate periculum negationis incurrit: ob hoc, sicut apparet, haesitare permissus, ut in Ecclesiae principe remedium poenitentiae conderetur; et nemo auderet de sua virtute confidere,
Abbreviated transcription (Latin):
minis ueritatẽ nullis corũ ausibus potestas diuina subtraxerit patic̃tia tamẽ
Dñi consili sui munus impleuit: & pertinacia sacrilega crudelitatio prose.¬
cit operi saluatoris. quod non scriba. non pharisaei. nec sumini intellexere
ipsc diabolus intellexit quod saeuiendo in christũ: suu destrueret principã¬
tũ:qui antiquae fraudis iura non perderet: si sc a Domini sangilinc comant¬
ret. Sed malitia nocendi auidus. duma irruit ruit: dum capit: captus est dum
perse quitur mortalc̃ incidit in saluatoretu. In uenit sane it iIIGLINInc.
imprudentis audacie dignum cooperatorem: dignuro que consortom. cum
itopius ludas maluit minister esle diaboli quam apostolus Chiristi. quom
non timoris perturbatione deseruit: se pecuniae cupiditate distraxstiom.
Auaritia de auaritiae stirpc nascantur: quam meritd Apostolus radicem omniũ ma¬

Expanded text:
minis veritatem nullis eorum ausibus potestas divina subtraxerit; patientia tamen minis veritatem nullis eorum ausibus potestas divina subtraxerit; patientia tamen Domini consilii sui munus implevit, et pertinacia sacrilegae crudelitatis profecit operi Salvatoris: quod non Scribae, non Pharisaei, nec summi intellexere  diabolus intellexit, quod saeviendo in Christum, suum destrueret principatum, quia antiquae fraudis jura non perderet, si se a Domini Jesu sanguine contineret. Sed malitia nocendi avida, dum irruit, ruit; dum capit, capta est; dum persequitur mortalem, incidit in Salvatorem. Invenit sane in illo molimine imprudentis audaciae dignum cooperatorem, dignumque consortem, cum impius Judas maluit minister esse diaboli quam apostolus Christi, quem non timoris perturbatione deseruit, sed pecuniae cupiditate distraxit. CAP de avaritiae stirpe nascantur, quam merito Apostolus radicem omnium ma
Abbreviated transcription (Latin):
Ehristi. pascha esset yerum & singulare sacrificiu: quo non ex dominacio¬
nc Pharaonis ynus populus: sed ex diaboli captiuitate. totus munduoerur.
tur. Hoc igitur illud est dilectissimi sacramentũ. cui ab initio omna suni
facciulata inysteria. Nunc sanguis iusti abel mortẽ summi pasto riocioui
E in parricidio Iudaeorũ. Cam interfector fratris agnoscitur.: Nuc dilaluis.
de Noẽ arca manifestat. quid sit renouationis in haptismo. & quid sit sali¬
tio in ligno. Nũc Abrahã gentiũ pater promissos acquirit haeredes S in le¬
minc eĩus nõ gerinc̃ carnis: sed fidei propago benedicitur. Nuc ad prenun.¬
ciatũ festis omnib. festũ. sacer nouorũ mẽsis cnituit ut in quo ac coitute¬
dus en ordiũ in code haberet Christiana creatura principius. Suauisigi tur
furentes ludeei fecerunt in Dñm Icsum quacunq uolucrint: E lusceptitio¬

Expanded text:
Christi, Pascha esset verum, et singulare sacrificium, quo non ex dominatioChristi, Pascha esset verum, et singulare sacrificium, quo non ex dominatione Pharaonis unus populus, sed ex diaboli captivitate totus mundus eruitur. CAP. III. Hoc igitur illud est, dilectissimi, sacramentum, cui ab initio omnia sunt famulata mysteria. Nunc sanguis justi Abel mortem summi Pastoris eloquitur, et in parricidio Judaeorum Cain interfector fratris 232 agnoscitur . Nunc diluvium et Noe arca manifestat, quid sit renovationis in baptismo, et quid salutis in ligno. Nunc Abraham gentium pater promissos acquirit haeredes; et in semine ejus, non germen carnis, sed fidei propago benedicitur . Nunc ad praenuntiatum festis omnibus festum sacer novorum mensis enituit, ut in quo accepit mundus exordium, in eodem haberet Christiana creatura principium. Quamvis igitur furentes Judaei fecerunt in Dominum Jesum quaecumque voluerunt, et suscepti ho
Abbreviated transcription (Latin):
proterua pitulorum petulantia sȩuicbat: quãdo sub oculis ouium pastoris
iusti sanguitiem frementium bestiarum rabies expetebat: quando denique
ctiam iple qui pati uencrat: de nostrae naturae communion dscebat. Quc¬
stis est anima mca esque ad mortem. Nunc autem post quara susceptionc
infirmitatis potentia est clarificata pirtutio: nulla fidelium i& Nitudinopa¬
sc halis est obscuranda solẽtitas: nec cum tristitia nobis gestorum oedo t¬
colendus est cum ita Dominus usus sit malitia lude orum. ut dointentione
facinoris uoluntas sit implcta miserentis. Si autcto in exitu lsaqdengne¬
pto agni sanguinis fuit restitutio libertatis & sacratissima est facta festun¬
tus quae perhostiam pecudis iram auerteret uastatoris. quanta populio Chi¬
stianis concipienda sunt gaudia: pro quib. omnipotens pater filio suo eni.¬
genito non pepercit: sedpro nobis omnibus tradidit illum ut in occisionc

Expanded text:
proterva vitulorum petulantia saeviebat; quando sub oculis ovium, pastoris proterva vitulorum petulantia saeviebat; quando sub oculis ovium, pastoris justi sanguinem frementium bestiarum rabies expetebat; quando denique etiam ipse, qui pati venerat, de nostrae naturae communione dicebat: Tristis est anima mea usque ad mortem . Nunc autem postquam per susceptionem infirmitatis potentia est clarificata virtutis, nulla fidelium moestitudine paschalis est obscuranda solemnitas; nec cum tristitia nobis gestorum ordo recolendus est, cum ita Dominus usus sit malitia Judaeorum, ut de intentione facinoris, voluntas sit impleta miserentis. Si autem in exitu Israel de Aegypto agni sanguis fuit restitutio libertatis, et sacratissima est facta festivitas, quae per hostiam pecudis iram averteret vastatoris; quanta populis Christianis concipienda sunt gaudia, pro quibus omnipotens Pater Filio suo unigenito non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum ; ut in occisione
Abbreviated transcription (Latin):
scandalum crucis sine tentatione formidinis unde fides nostra intelliget.¬
tiam sumeret: Unde constantia robur acciperet: nisi qua facta cognosci¬¬
mus praedicta legeremuo: ꝑcracto igitur dilectissimi saluatoris triumplio
& consummatis dispensationibus. quas omnia oetcris testamenri cloquia
nunciarunt Iugeat carnalis Iudeus: sed spiritalis gaudeat Ghristianus. & fc'¬
ftiuitas quȩ illis conuersa est in noctem nobis coruscetin lucem: quoniam
crux Christi cadem est & credentium gloria: & non credentium pecna.
Quamuis enim persequentium furor nibul aliud in Dominum matestatis
operatus est: quam atrocem crudelitatem & immite lupplicium . redemo¬
ptio tamen hac Domini passionc. uetior iustiorq laetandi est ratio. quam
dolendi. Euerit tunc discipulorum excusabilis pauor: nec diffidentia cur.¬
pam a postolicus moeror inciderit. quando concurrentibus ad unum scclus
Iudais Iudae orumq principibus: superbus taurorum pinguium tumor &

Expanded text:
scandalum crucis sine tentatione formidinis; unde fides nostra intelligentiam sumeret, unde conscientia robur acciperet, nisi quae facta cognoscimus, praedicta legeremus? CAP. II. Peracto igitur, dilectissimi, Salvatoris triumpho, et consummatis dispensationibus quas omnia veteris Testamenti eloquia 231 nuntiarunt, lugeat carnalis Judaeus, sed spiritalis gaudeat Christianus: et festivitas, quae illis conversa est in noctem, nobis coruscet in lucem; quoniam crux Christi eadem est et credentium gloria, et non credentium poena. Quamvis enim persequentium furor nihil aliud in Dominum majestatis operatus sit, quam atrocem crudelitatem et immite supplicium; redemptis tamen hac Domini passione verior justiorque laetandi est ratio quam dolendi. Fuerit tunc discipulorum excusabilis pavor, nec diffidentiae culpam apostolicus moeror inciderit, quando concurrentibus ad unum scelus Judaeis Judaeorumque principibus, superbus taurorum pinguium tumor, et
Abbreviated transcription (Latin):
Dilectissimis fratribus Uenerio:Marino: ⁊contio, Auxonio
Archadio. Sillucio: & corteris Galliarũ Episcopis. Ccclestinue.

Expanded text:
Dilectissimis fratribus VENERIO, MARINO, LEONTIO, AUXONIO, ARCHADIO, SILLUCIO, et caeteris Galliarum episcopis COELESTINUS.
Abbreviated transcription (Latin):
coronata: alta pace triumphabat.lam innumcrabilis utriusq
sub pedibus habebat:iam nõ solum ipsi nostrae institutionis antistites. sed
& ministri eorum, in quibus Laurentius ac Uincentius: omni mundo
stupente: ipsis tormentis & tortoribusinsultabant.Modõ delicata filia, in
conclaui residens secura: deliciis lasciua:& longo otio dissoluta, nec ad cã¬
pum rite agonizantium aliquando progressa:pia matre satagente & decer.¬
tante pro ca, non crubescit aut uerctur primatũ arrogare: materna sencctu.¬
ti iam emerita derogare: nec effoctum cius corpus laboribus & dicbus: ru¬¬
gososq & minus ualidos artus:quondam torosos & ad pralia diuina exer¬
ros:saltem aliquo humanitatie respectu considerarc: nullam reucrentiã rc¬¬
uerendis canis ipsius habere:sed ipsam puellari leuitate post innumerabiles
triumphios ad recidiua bella aduersum semet prouocarc:& eam solido per¬¬
fectorum cibo priuatam: ad carnalium lac retralierc. quod cõtra ysum na¬
turao¬

Expanded text:
coronata, alta pace triumphabat, jam innumerabilis utriusquesub pedibus habebat, jam non solum ipsi nostrae institutionis antistites, sed et ministri eorum, in quibus Laurentius ac Vincentius, omni mundo stupente, deficientibus ipsis tormentis et tortoribus insultabant. Modo delicata filia in conclavi residens secura, deliciis, lascivia, et longo otio dissoluta, nec ad campum rite agonizantium aliquando progressa, pia matre satagente et decertante pro ea, non erubescit aut veretur primatum arrogare, maternae senectuti jam emeritae derogare, nec effaetum corpus ejus laboribus et diebus, rugososque et minus validos artus, quondam torosos et ad praelia divina exertos, saltem aliquo humanitatis respectu considerare, nullam reverentiam reverendis canis ipsius habere, sed ipsam puellari levitate post innumerabiles triumphos ad recidiva bella adversum semet provocare, et cam solido perfectorum cibo privatam, ad carnalium lac retrahere, quod contra usum natura
Abbreviated transcription (Latin):
tint:cumque nunc statu rerum: auxiliante Domino: in teliora conuerso:
nonnullicorum, qui putabantur periise, remeauerint: meritd charitas
tua uidetur ambigerc:quid de mulierihus:que aliis iuncta sunt uiris:a no¬¬
bis debeat ordinari.Sed quia nouimus scriptum:qudd a Deo iungitur mu¬
lier uiro.& iterum praeceptum agnouimus:ut quod Deus iunxit. homo nõ
separet: nccesse est:ut legitimarum foedera nuptiarum reinte granda creda.¬
mus: &remotis malis. qua hostilitas intulit,unicuiꝗuc hoc: quod legitime
habuit reformetur:omnique studio procuranduro est: ut recipiat ynusquis¬
que quod proprium est.
qui personam cius mariti:.qui iam non esse astimabatur. assumpsit.

Expanded text:
int. Cumque nunc statu rerum, auxiliante Domino, in meliora converso, nonnulli eorum qui putabantur periisse, remeaverint, merito charitas tua videtur ambigere quid de mulieribus. quae aliis junctae sunt viris, a nobis debeat ordinari. Sed quia novimus scriptum, quod a Deo jungitur mulier viro , et iterum praeceptum agnovimus ut quod Deus junxit homo non separet , necesse est ut legitimarum foedera nuptiarum redintegranda credamus, et remotis malis quae hostilitas intulit, unicuique hoc quod legitime habuit reformetur, omnique studio procurandum est ut recipiat unusquisque quod proprium est. qui personam ejus mariti, qui jam non esse existimabatur, assumpsit.
Abbreviated transcription (Latin):
Dnotitiã nostrã tur dilectionis: epistola retulisti ꝙ Nesto:¬
riana hȩresis quorudã rursus studiis pullularet.Solicitudinẽ¬
tuã ex hac parte nobis placuisse rescripsimus quoniã index
animi tui est sermo. quem sumpsimus: unde non ambigimus
authorem catholicȩ fidei Dominum tibi in omnibus ad fu¬¬
turũ. Nos autẽ cum plenius: quorum hoc improbitate fiat: potucrimus a¬¬
gnoscere necesse est auxiliante Domino prouidere. quatenus nefandum ui¬
rus dudumq damnatum.: redicitus possit extingui. Dcus te custodiat inco¬
lumem dilectissime fili. Datum Calend. Iunii: P osthumiano & Zenone ui:¬
ris clarissitis consulibus.

Expanded text:
notitiam nostram tuae dilectionis epistola retulisti, quod Nestoriana haeresis quorumdam rursus studiis pullularet: Sollicitudinetuam ex hac parte nobis placuisse rescribimus, quoniam index animi tui est sermo, quem sumpsimus: unde non ambigas auctorem catholicae fidei Dominum tibi in omnibus adfuturum. Nos autem cum plenius, quorum hoc improbitate fiat, potuerimus agnoscere, necesse est, auxiliante Domino, providere: quatenus nefandum virus, dudumque damnatum, radicitus possit exstingui. Deus te custodiat incolumem, dilectissime fili. Datum kalendis Junii, Posthumiano et Zenone viris clarissimis consulibus.
Abbreviated transcription (Latin):
est Christi nihil de mundi in aqualitatibus metuit:quia tihil de bonis cor¬¬
poralibus concupiscit.Nec timet inani strepitu fatorum grauari: qua pati.'¬
entia tribulationum nouit augeri.

Expanded text:
est Christi, nihil de mundi inaequalitatibus metuit, quia nihil de bonis temest Christi, nihil de mundi inaequalitatibus metuit, quia nihil de bonis temporalibus concupiscit; nec timet inani strepitu fatorum gravari, quae patientia tribulationum novit augeri.
Abbreviated transcription (Latin):
sacramentum baptismatis Christi:in quo nulla cst discretio renatorum: di¬¬
cente Apostolo:Quicunque cnim in Chiristo baptizati estis. Christum in.¬
duistis.Non est Iudaus neque Gracus:non est seruus neque liber: non est
masculus: ne que focmina:omnes cnim unum estis in Christo lesu. Quid er¬¬
go hic agunt cursus syderum:quid figmenta fatorum: quid mundanarum
rerum mobilis status & inquicta diuersitas:Ecce tot impares gratia Dci fa¬¬
cit aequales: qui inter quolibet uita huius labores:si fideles permanent: mi¬
scri ese non possunt:Apostolicum illud in omni tentatione dicentes: Quis¬
nos separabit a charitate Christittribulatio:an angustia: an persecutio: ari
fames:an nuditas:an periculum:an gladius: Sicut scriptũ est: quia propter
te morte afficimur tota dic:aestimati sumus ut oues occisionis.Sed in his o¬¬
mnibus superamus per cum: qui nos dilcxit. Et ideo Ecclesia. qua corpus

Expanded text:
sacramentum baptismatis Christi, in quo nulla est discretio renatorum, disacramentum baptismatis Christi, in quo nulla est discretio renatorum, dicente Apostolo: Quicumque enim in Christo baptizati estis, Christum induistis. Non est Judaeus, neque Graecus; non est servus, neque liber; non est masculus, neque femina: omnes enim vos unum estis in Christo Jesu . Quid ergo hic agunt cursus siderum, quid figmenta fatorum, quid mundanarum rerum mobilis status, et inquieta diversitas? Ecce tot impares gratia Dei facit aequales, qui inter quoslibet vitae hujus labores, si fideles permanent, miseri esse non possunt, apostolicum illud in omni tentatione dicentes: Quisnos separabit a charitate Christi? tribulatio? an angustia? an persecutio? a quia propter te morte afficimur tota die, aestimati sumus ut oves occisionis. Sed in his omnibus superamus per eum qui nos dilexit . Et ideo Ecclesia, quae corpus
Abbreviated transcription (Latin):
Ecimo autem capitulo referuntur asscrerc: animas: qua humanis
corporibus inseruntur: fuisse sinc corpore.& in ccelesti habitatio¬¬
ne peccasse:atque ob hoc a sublimibus ad infcriora delapsas: in di¬
uersae qualitatis principes incidisse & per acrias ac sydereas potestates ali¬¬
as duriores:alias mitiores: corporibus esse inclusas sorte diuersa & condi¬¬
tionc dissimili: ut quicquid in hac uita uarie & inaqualiter prouenit, ex
praecedentibus causis uidcatur accidere.Quam impietatis fahulam ex uul¬
torum sibi crroribus texucrunt, sed omnes eos catholica fides a corpore
suae unitatis abscidit: constanter praedicans atque ueraciter. quod anima
hominum:priusquam suis inspirarentur corporibus: non fucre: nec ab alio
incorporentur nisi ab opifice Deo:qui & ipsarum est crcator & corporũ.
Et quia per primi hominis praeuaricationem tota humani generis propa¬.¬
go uitiata sit:neminem possea conditione uetcris hominis liberari: nisi per

Expanded text:
ecimo autem capitulo referuntur asserere, animas quae humanis corporibus inseruntur fuisse sine corpore, et in coelesti habitatione peccasse, atque ob hoc a sublimibus ad inferiora delapsas, in diversae qualitatis principes incidisse, et per aerias ac sidereas potestates, alias duriores, alias mitiores, corporibus esse conclusas, sorte diversa et conditione dissimili: ut quidquid in hac vita varie et inaequaliter provenit, ex praecedentibus causis videatur 703 accidere. Quam impietatis fabulam ex multorum sibi erroribus texuerunt; sed omnes eos catholica fides a corpore suae unitatis abscidit, constanter praedicans atque veraciter, quod animae hominum, priusquam suis inspirarentur corporibus, non fuere, nec ab alio incorporantur nisi ab opifice Deo, qui et ipsarum est creator et corporum; et quia per primi hominis praevaricationem tota humani generis propago vitiata sit, neminem posse a conditione veteris hominis liberari, nisi per
Abbreviated transcription (Latin):
Egressus ad nos filius ieus Adeodatus: diaconus sedis to.¬
stra dilcctionem tuam poposcisse temorauit. ut de his a no¬
bis authoritatem Apostolica sedis acciperes. qua quidem
magnam difficultatem diiudicationis uidentur adferre. Sed
pro inspectione temporalium necessitatum adhibenda cu¬¬
ratio est: ut uulnera. qua hostilitatis aduersitate illata sunt, religionis ma¬¬
ximẽ rationc sanentur.
CAPUT I.

Expanded text:
egressus ad nos filius meus Adeodatus sedis nostrae diaconus, dilectionem tuam poposcisse memoravit, ut de his a nobis auctoritatem apostolicae sedis acciperes, quae quidem magnam difficultatem dijudicationis videntur afferre. Sed pro inspectione temporalium necessitatum adhibenda curatio est, ut vulnera quae hostilitatis adversitate illata sunt, religionis maxime ratione sanentur. CAP. I.
Abbreviated transcription (Latin):
la solennitate palchali. sed pro totius uitae sanctificatione retinenda est: &
ad hoc prasens excrcitatio debet intendi.ut qua animum fidelium expc¬¬
rimento breuis obseruantia delectarunt: in consuctudinem transcant: inio¬
merata permancant: ac si aliquid delicti irrepserit celeri poenitudine delca¬
tur.Et quia antiquorum morhorum difficisis & tarda curatio est: tanto ue¬
locius adhibcantur remedia: quanto recentiora sunt uulnera, ut semper ab
omnibus offensionibus in integrum resurgentes:ad illam incorruptibilem
glorificanda carnis resurrectionem peruenire mercamur: in Ghristo lesu
Domino nostro. qui uiuit & regnat cum patre & spiritu sancto in secula so

Expanded text:
la solemnitate paschali, sed pro totius vitae sanctificatione retinenda est, et la solemnitate paschali, sed pro totius vitae sanctificatione retinenda est, et ad hoc praesens exercitatio debet intendi, ut quae animum fidelium experimento brevis observantiae delectarunt, in consuetudinem transeant, intemerata permaneant, ac si aliquid delicti irrepserit, celeri poenitudine deleatur. Et quia antiquorum morborum difficilis et tarda curatio est, tanto velocius adhibeantur remedia, quanto recentiora sunt vulnera: ut semper ab omnibus offensionibus in integrum resurgentes, ad illam incorruptibilem glorificandae carnis resurrectionem pervenire mereamur in Christo Jesu Domino nostro, qui vivit et regnat c
Abbreviated transcription (Latin):
sc esse in Cliristo creaturam: & a quo suscepta sit: quamue susceperit: uigilã¬
ter intelligat. Qux noua facta sunt: non redeant ad instabilem yetustatcm
& non omittat opus suum qui manum misit ad aratrum: sed ad hoc arten:¬
dat: quod serit. non ad id respiciat quod reliquit. Nemo in id recidat: on.¬
de surrexit: sed etiã si pro infirmitate corporea in aliquibus adhuc languo.¬
ribus iacet. sanari instanter desideret ac leuari. Hac est enim salutio ria &
cceptae in Christo resurrectionis imitatio: ut quia in lubrico istius ite di¬
bersi casus lapsusque non desunt: restigia gradicntium a fuidis ad solida
tranoferantur. Quoniast si cut scriptum est: a Doeino diti guntur etessue
hotii.
hominis. & uiam cius uolet. Quum ceciderit iustus: non collidetur. quia
Dominus supponet manum suam.Hac meditatio dilectissimi non pro so¬¬

Expanded text:
se esse in Christo creaturam, et a quo suscepta sit quemve susceperit vigilanse esse in Christo creaturam, et a quo suscepta sit quemve susceperit vigilanter intelligat. Quae nova facta sunt, non redeant ad instabilem vetustatem; et non omittat opus suum, qui manum misit ad aratrum ; sed ad hoc attendat quod serit, non ad id respiciat quod reliquit. Nemo in id recidat unde surrexit, sed etiamsi pro infirmitate corporea in aliquibus adhuc languoribus jacet, sanari instanter desideret ac levari. Haec est enim salutis via, et coeptae in Christo resurrectionis imitatio: ut quia in lubrico istius vitae diversi casus lapsusque non desunt, vestigia gradientium a fluidis ad solida transferantur: quoniam, sicut scriptum est, a Domino gressus hominis et viam ejus volet. Cum ceciderit justus, non collidetur, quia Dominus supponet manum suam . Haec meditatio, dilectissimi, non pro so
Abbreviated transcription (Latin):
sequimur oluntatem. Cum itaque apostolus dicat Carnis curam ne feci¬
ritio in de sideriis non ea nobis interdicta intelligimus: qua saluti congri¬
unt: & quae bumana poscit infirmitas: sed quia non omnibus desideriis sci¬
mendum nec quicquid caro concupiscit: implendum est:de adhibendo te¬
perantia modo admonitos nos esse cognoscimus: yt carni: qua sub anits
est constituta iudicio nec superflua concedamus: nec necessaria de nege¬
mus. Unde idem apostolus alibi ait.Nemo enim unquam carnem suamo.¬
dio habuit. sed nutrit & fouet cam:cum utique non ad ritia. non adluxuri¬
aro. sed ad dchitum sit alenda & fouẽda famulatum:ut tencat ordinẽ suum
renouata natura. nec peruerse ac turpiter supcrioribus inferiora praeualeãt.
aut infcrioribus superiora succumbãt. & uitiis animum superantibuo: ibi
fiat scruitus. ubi debet esse dominatus.Agnoscat igitur populus Dei: nouã

Expanded text:
sequimur voluntatem. Cum itaque Apostolus dicat: Carnis curam ne fecesequimur voluntatem. Cum itaque Apostolus dicat: Carnis curam ne feceritis in desideriis , non ea nobis interdicta intelligimus quae saluti congruunt et quae humana poscit infirmitas. Sed quia non omnibus desideriis serviendum, nec quidquid caro concupiscit implendum est, de adhibendo temperantiae modo admonitos nos esse cognoscimus, ut carni, quae sub animi est constituta judicio, nec superflua concedamus, nec necessaria denegemus. 284 Unde idem Apostolus alibi ait: Nemo enim umquam carnem suam odio habuit, sed nutrit et fovet eam : cum utique non ad vitia, non ad luxuriam, sed ad debitum sit alenda et fovenda famulatum: ut teneat ordinem suum renovata natura, nec perverse ac turpiter superioribus inferiora praevaleant, aut inferioribus superiora succumbant, et vitiis animum superantibus, ibi fiat servitus ubi debet esse dominatus. CAP. VI. Agnoscat igitur populus Dei novam
Abbreviated transcription (Latin):
ne minem nouimus sccundum carnem: Ex hoc: inquit initium nobis factũ
estresurrectionis in Christo. cx quo in co: qui pro omnibus mortuus estto¬
tiuo spei nostre forma praecesgit. Non hasitamus diffidentia: nec incecta c&¬
pectatione fuspendimur: sed accepto promissionis exordio: fidei oculis
que sunt futura. ium cernimus & nature proucctione gaudentes quod ere¬
dimus. iam tenemus. Non ergo nos rerum temporalium occupent species
nec ad se contemplationem nostram a coelestibus terrena defseetant. Ero
transactis habeantur: qua ex maxima parte iam non sunt. Et mens intenta
man suris ibi de siderium suum figat. ubi quod offertur. etcrnum est. Quam.¬
uis enim spc salui facti sumus. & corruptibilem adhuc carnem mortaleque
gestamuos reetc̃ tamen dicimur in carne non essc: si carnales nobis non do¬
peinentur astectus. & meritd cius rei deponimus nuncupationem: cuius nõ

Expanded text:
neminem novimus secundum carnem ? Ex hoc, inquit, initium nobis factum neminem novimus secundum carnem ? Ex hoc, inquit, initium nobis factum est resurrectionis in Christo, ex quo in eo qui pro omnibus mortuus est, totius spei nostrae forma praecessit. Non haesitamus diffidentia, nec incerta exspectatione suspendimur, sed accepto promissionis exordio, fidei oculis quae sunt futura, jam cernimus; et naturae provectione gaudentes, quod credimus jam tenemus. CAP. V. Non ergo nos rerum temporalium occupent species, nec ad se contemplationem nostram a coelestibus terrena deflectant. Pro transactis habeantur quae ex maxima parte jam non sunt; et mens intenta mansuris, ibi desiderium suum figat, ubi quod offertur aeternum est. Quamvis enim spe salvi facti simus, et corruptibilem adhuc carnem mortalemque gestemus, recte tamen dicimur in carne non esse, si carnales nobis non dominentur affectus; et merito ejus rei deponimus nuncupationem, cujus non
Abbreviated transcription (Latin):
naturo indiuidua permanere & ita sciremus uerbum non hoc earquoo
carnem. ueynum Dei filium. & terbum confiteremur. & carnem. Non disso¬
nat dile t isoumi ab hac f de magister gentium apostolus ł aulus: cum dicit.
Fess crognouimus secundum carnem Christum: sed nunc iam no nouinus.
Resurrestio enim Domini non finis cartis: sed commutatio fudigius.
tutio augmento consumpta substantia cst. Qualitas transist non natuta de.¬
fecit: de factum est corpus impasoibile: quod poruit crucitigi. facu est io¬
mortalc. quod potuit occidi factum est incorruptibile quod potuic uulnc¬
rari.& meritd dicitur.caro Christi in eostatu. quo fucrit nota. nesciri. quia
nibiel in ea passibilc: nihil remansit in ea infirmum: ut &e ipla sit pet essentia
de mortsit ipsa per gloriam. Quid autem mirum: si hoc de corpore Crisu
profiretur: quĩ de omnibus Christianis spiritalibus dicit: Itaq nos ex hoc

Expanded text:
naturae individua permanere, et ita sciremus Verbum non hoc esse quod naturae individua permanere, et ita sciremus Verbum non hoc esse quod carnem, ut unum Dei Filium et Verbum confiteremur et carnem. CAP. IV. Non dissonat, dilectissimi, ab hac fide magister gentium apostolus Paulus, cum dicit: Etsi cognovimus secundum carnem Christum, sed nunc jam non novimus . Resurrectio enim Domini non finis carnis, sed commutatio fuit, nec virtutis augmento consumpta substantia est. Qualitas transiit, non natura defecit; et factum est corpus impassibile, quod potuit crucifigi; factum est immortale, quod potuit occidi; factum est incorruptibile, quod potuit vulnerari. Et merito dicitur caro Christi in eo statu quo fuerat nota, nesciri: quia nihil in ea passibile, nihil remansit infirmum, ut et ipsa sit per essentiam, et non sit ipsa per gloriam. Quid autem mirum, si hoc de corpore Christi profitetur, qui de omnibus Christianis spiritalibus dicit: Itaque nos ex hoc