comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
des regni qđ repmisit ds̃ diligentib
se: Uos aute̾ ex honorastis pauꝑem:
Propt᷑ illũ scilicet cu dictũ. ẽ tu sta illic:
cũ habenti anulũ aureũ diccum. eet
tu sede hic bene. Ac deinde sequitur
candẽ ipsam sententiã latius uersans
& explicans. Nonne inqͥt diuites ꝑ
potentiam oppͥmunt uos. & trahun¬

Expanded text:
romisit deus diligentibus se? uos autem exhonorastis pauperem, propter illum scilicet, cui dictum est: \'tu sta illic\', cum habenti anulum aureum dictum esset: \'tu sede hic bene\'. ac deinde sequitur eandem ipsam sententiam latius uersans et explicans: nonne, inquit, diuites per potentiam opprimunt uos et
Abbreviated transcription (Latin):
& cunde ille colit᷑ nͥ caritate : Caritas igͥ de cor¬
de puro ⁊ conscientia bona & fide non fide¬
cta. magna & uera uirtꝰ. e̾: qr ipsa. ẽ &
finis p̾cepti. Merito dicca. ẽ. fortis sieut
mors : side qr nemo eã uincit sic̃ morem.
siue qr in hac uita usq ad mort̾e. ẽ mensura
caritatis. sic̃ dñs ait. maiore hac caritatẽ
nemo habet : quã ut animam suam po.
nat ꝓamicis fuis. siue potius qr sic̃ mors
animã audit asensib carnis: sic caritas
aconcupiscenti is carnalibus. Huic sub¬
seruit scientia si. ẽ utił. Nam sine illa in¬
flat. Qđ uͦ illa edificando impleuerit. ni¬
chil ibi ista mane qđ inflet inueniet. Uti¬
lẽ porro scientiã definiendo monstrauit
ubi cũ dixisset ecce pietas. ẽ sapientia. cͣti¬
nuo subiunxit. Abstinere uͦ amał. scien¬
tia. ẽ. Cur gͦ non dicimꝰ qͥ hanc uirtut᷑e
habet hab̾e om̃s. cũ plonitudo legis sit

Expanded text:
e corde puro et conscientia bona et fide non ficta magna et uera uirtus est, quia ipsa est et finis praecepti. merito dicta est fortis sicut mors, siue quia nemo eam uincit sicut mortem siue quia in hac uita usque ad mortem est mensura caritatis, sicut dominus ait: maiorem hac caritatem nemo habet, quam ut animam suam quis ponat pro amicis suis, siue potius quia, sicut mors animam auellit a sensibus carnis, sic caritas a concupiscentiis carnalibus. huic subseruit scientia, cum est utilis; nam sine illa inflat; quod uero illa aedificando impleuerit, nihil ibi ista inane, quod inflet, inueniet. utilem porro scientiam definiendo monstrauit, ubi. cum dixisset: Ecce pietas est sapientia, continuo subiunxit: Abstinere uero a malis scientia est. cur ergo non dicimus, qui hanc uirtutem habet, habere omnes, cum ple nit
Abbreviated transcription (Latin):
tes hauriret calor. lasso anhelitu tͥstẽ auun¬
cłm consolabat᷑. Lecꝰ erat uultu. & uniu̾sis
ciita plorantib. solus ipse ridebat. Proicere pa
occursũ se erigens salutare uenientes. Intelli¬
geres illũ ñ emori s emigrare. & multare ami¬
cos: ñ relinquere. Noluunt᷑ ꝑ ora lacͥmȩ. & õb¬
firmato animo ñ queo dolorẽ dissimulare quẽ
patior. Quis credet illũ in tali tempore nr̃ȩ
necessitudinis recordari. & luctante anima
studioꝵ scire dulcedine : App̃hensa auuncłi
manu. hanc inqͥt tunicã qua utebar in mẏni¬
st̾io xp̃i. mitte dilectissimo mͥ ȩcate patͥ. fr̾i
collegio: & quisqͥs a te nepoti debebat᷑ affectꝰ
in illũ transfer que mecũ parit̾ diligebas. Atq
in talia uerba defecit : auunłm manu. me re¬
cordatione contrectans. Scio qđ nolueris amo¬
rẽ in te ciuiũ sic ꝓbare. & affectum patriȩ
magis quesisse in ꝓsꝑis. S huiꝰcemodi officiũ¬

Expanded text:
tes hauriret calor, lasso anhelitu tristem avuntes hauriret calor, lasso anhelitu tristem avunculum consolabatur. Laetus erat vultus et universis circa plorantibus solus ipse ridebat. Proicere paloccursum se erigens salutare venientes: intellegeres illum non emori, sed migrare, et mutare amicos, non relinquere. Volvuntur per ora lacrimae et obfirmato animo non queo dolorem dissimulare, quem patior. Quis crederet in tali illum tempore nostrae necessitudinis recordati et luctante anima studiorum scire dulcedinem? Adprehensa avunculi manu: Hanc, inquit, tunicam, qua utebar in ministerio Christi, mitte dilectissimo mihi, aetate patri, fratri collegio, et, quidquid a te nepoti debebatur affectus, in illum transfer, quem mecum pariter diligebas. Atque in talia verba defecit avunculum manu, me recordatione contrectans. Scio, quod nolueris amorem in te civium sic probare, et affectum patriae magis quaesisse in prosperis. Sed huiusce
Abbreviated transcription (Latin):
ille laudat᷑. qui om̃e quo uteret᷑ usq ad pai¬
liũ. & anulũ. manu sua factũ. głatꝰ ẽ. Noc
idẽ possumꝰ & de isto dicere. qͥ basilicas ecellȩ
comis uitiũq panpinis adumbrarit. ut qͥcqͥd
placebat in eccłia tam dispositione ꝗͣ uisu.
laborẽ prbi & studiũ testaret᷑. Macte urtuce.
cui talia pͥncipia. quał finis erit. O miserabi¬
lis humana conditio. & sine xp̃o uanũ om̃e
qđ iuiumꝰ. Quid te subtrais qͥd tergiu̾sariꝰ¬
ortio: Quasi enim mortẽ uliꝰ differre possimꝰ.
& uita facere longiorẽ: sic timemꝰ ad ultinũ ꝑue¬
nre. Omis caro fȩnũ: & om̃is gła eiꝰ quasi flos
fem. Ubi nc̃ decora facies. ubi totiꝰ corporis digni¬
tas. quo ueluti pulchro indum̃to pulchritudo
animȩ uestiebat᷑ : Marcescebat. ꝓdolor flante au¬
stro uliũ. &e purpurea uiola in pallorẽ sensim
migrabat. Cunq estuaret febrib. & uenarũ fon¬

Expanded text:
ille laudatur, qui omne, quod uteretur, usque ad palille laudatur, qui omne, quod uteretur, usque ad pallium et anulum manu sua factum gloriatus est. hoc idem possumus et de isto dicere, qui basilicas ecclesiacomis uitiumque pampinis adumbraret, ut, quidquid placebat in ecclesia tam dispositione quam uisu, laborem presbyteri et studium testaretur. Macte uirtute! cuius talia principia, qualis humana condicio et sine Christo vanum omne, quod vivimus. Quid te sub- trahis, quid tergiversaroratio? Quasi enim mortem illius differe possimus et vitam facere longiorem, sic timemus ad ultimum pervenire. Omnis caro faenum et omnis gloria eius quasi flos faeni Ubi nunc decora illa facies, ubi totius corporis dignitas, quo veluti pulchro indumento pulchritudo animae vestiebatur? Marcescebat, pro dolor, flante austro lilium et purpura violae in pallorem sensim migrabat. Cumque aestuaret febribus et venarum fon
Abbreviated transcription (Latin):
tenta ẽ. sciens etiam ꝓotioso uerbo reddendã
eẽ. rationẽ. Erat enim sollicit᷑ si niteret altare.
si parietes absq fuligine. si pauim̃ta tersa.
si ianitor creber in porta. uela semꝑ in hostiᷤ.
si sacrariũ mundũ. si uasa lucentia. & inom̃s
cerimonias. pia sollicitudo disposita. Non mi¬
nꝰ. ñ mauis neglegebat officium. Ubicunq eũ¬
in eccłia quereres. inuenires. Nobilẽ uirũ qͥn¬
tii fabui mirabat᷑ antiqͥtas. qͥ etiã romanȩ
scriptor hystorie ẽ. sed magis ex pictura ꝗͣ¬
ex litt̾is nom̃ inuenit: & beselehel nr̃m plenũ
sapientia & spu dei scriptura testat᷑. yram
qͦ filiũ mulieris tyriȩ qđ alter tab̾nałm al¬
ter templi suppellectue fabricati st̃. Quomͦ
enim lecȩ segetes & uberes agri intertũ culmiᷤᷤ
aristisq luxuriant: ita p̾clara ingenia & men̾
plena uirtutib. in uariarũ artiũ redundat
legantiã. Unde & apud grecos phylosophus

Expanded text:
tenta est sciens etiam pro otioso uerbo reddendam tenta est sciens etiam pro otioso uerbo reddendam esse rationem. erat ergo sollicitus, si niteret altare, si parietes absque fuligine, si pauimenta tersa, si ianitor creber in porta, uela semper in ostiis, si sacrarium mundum, si uasa lucentia; et in omnes caerimonias pia sollicitudo disposita non minus, non maius neglegebat officium. ubicumque eum ecclesia quaereres, inuenires. nobilem uirum yuintum Fabium miratur antiquitas, qui etiam Romanae scriptor historiae est, sed magis ex pictura quam litteris nomen inuenit; et Beselehel nostrum plenum sapientia et spiritu dei scriptura testatur, Hiram quoque, filium mulieris Tyriae, quod alter tabernaculi, alter templi supellectilem fabricati sunt. quomodo enim laetae segetes et uberes agri interdum culmis aristisque luxuriant, ita praeclara ingenia et mens plena uirtutibus in uariarum artium redundat elegantiam. unde et apud Graecos philosophus
Abbreviated transcription (Latin):
marsupiũ susfocantes matronarũ opt̃ uenet̃
obsequis. Sint ditiores monachi quã fuerant
scłares: possideant opes sub rp̃o pauꝑe. quas sub
locuplete diabolo ñ habuerant: & suspiret eos eccłia
diuites. quos tenuit᷑ ante m̃dicos. Nepotiañ nr̃ munc
aurũ calcans scedulas consecta . t᷑. & sui in carne
contẽptor ẽ : & pauꝑtate in cedit ornator. Ita
totũ ȩccliȩ inuestigat ornatũ. Ad cõꝑationẽ
qͥde suꝑior modica st̾. quȩ dicturi sum᷑s.
in paruis idẽ animꝰ ostendit᷑. Ut enim crea¬
toreꝰ incelo tantii miram᷑ & in t̾ra. sole & oce¬
ano. elephantis. & cameł. eqͥs. bob. pardis.
ursis. leonib. sed & in minimis qͦ animalib.
formica. cuuce. muscis. uermicłis. & istiꝰmodi
genere qͦrũ magis corpora scimꝰ ꝗͣ nomina.
eandeq in cunctis ueneramͦ sollertiã. ita menꝰ
xp̃o dedita ȩque in maiorib & minorib in¬

Expanded text:
marsuppium suffocantes matronarum opes uenentur marsuppium suffocantes matronarum opes uenentur obsequiis, sint ditiores monachi, quam fuerant saeculares, possideant opes sub Christo paupere, quas sub locuplete diabolo non habuerant, et suspiret eos ecclesia diuites, quos tenuit mundus ante mendicos: Nepotianus noster aurum calcans scedulas consectatur, sed, sicut sui in carne contemptor est et paupertate incedit ornatior, ita totum ecclesiae inuestigat ornatum. Ad conparationem quidem superiorum modica sunt, quae dicturi sumus, sed et in paruis idem animus ostenditur. ut enim creatorem non in caelo tantum miramur et terra, sole et oceano, elefantis, camelis, equis, bubus, pardis, ursis, leonibus, sed et in minutis quoque animalibus, formica, culice, muscis, uermiculis et istius modi genere, quorum magis corpora scimus quam nomina, eandemque in cunctis ueneramur sollertiam, ita mens Christo dedita aeque et in maioribus et in minoribus in
Abbreviated transcription (Latin):
interpellatricẽ duri uidicis mͥ uiduã exhibu¬
it. Cunq ego sientio magis ꝗ̃ uiteris dene¬
garẽ. & pudore reticentis pudorẽ suffundem.
postulantis: auuncłm mͥ opposuit pcatorẽ.
qͥ & ubius ꝓ alio peteret. & ꝓ reuerentia sa¬
cerdotii faciliꝰ impecraret. feci ego qđ uoluti
& breui libello amicitias nrãs et̾nȩ memors
consecraui. Quo fuscepto. cresiopes & darui
aiuitias se uicisse iactabat. illĩ ocłis. illu si¬
nu. illũ manib. illũ ore retinebat. Cunq
instrato frequent̾ euolueret : semꝑ suꝑ pers
soporati dulcis pagina decidebat. Si uͦ pe¬
grinoꝵ si amicor qͥspiam uenerat. letabaꝰ
suꝑ se nr̃o testimonio. Et qͥcqͥd minꝰ in opu¬
cło erat: distinctione modata. & ꝓnuntia¬
tionis uartetate pensabat: ut in iecitando
Unde hic feruor. ñ ex amore dei: Unde le¬
gis xp̃i indefessa medicatio. nͥ ex desitio ũ
q̃ iogẽ dedit. Alu nũmũ addant nĩmo &

Expanded text:
interpellatricem duri iudicis mihi uiduam exhibuinterpellatricem duri iudicis mihi uiduam exhibuit! cumque ego silentio magis quam litteris denegarem et pudore reticentis pudorem suffunderem postulantis, auunculum mihi opposuit precatorem, qui et liberius pro alio peteret et pro reuerentia sacerdotii facilius inpetraret. feci ergo, quod uoluit, et breui libello amicitias nostras aeternae memoriae consecraui; quo suscepto Croesi opes et Darii diuitias se uicisse iactabat. illum oculis, illum sinu, illum manibus, illum ore retinebat; cumque in strato frequenter euolueret, super pectus soporati dulcis pagina decidebat. si uero peregrinorum, si amicorum quispiam uenerat, laetabatur super se nostro testimonio et, quidquid minus in opusculo erat, distinctione moderata et pronuntiationis uarietate pensabat, ut in recitando retur. unde hic feruor, nisi ex amore dei? unde legis Christi indefessa meditatio, nisi ex desiderio eius, qui legem dedit? alii nummum addantnummo et
Abbreviated transcription (Latin):
tradidat monachor: creber in erationib
ugilans in p̃dicando. Lacrimas deo ñ homi¬
nib offerebat: ieuinia in aurige modũ ꝓ lassi
tudine. & urib corporis mod̾abat᷑. Mense a¬
uuncłi int̾erat. & sic apposita queq libabat.
ut suꝑstitionẽ fugeret. & continentiã ser¬
uaret. Sermo eiꝰ & om̃e comuuiũ de scripn̾s
aliqͥd ꝓponere. libent̾ audire. responde uere¬
putantẽ contra se magis docere ꝗͣ iuncere. &
ingenio pudore qui ornabat etatẽ. qͥd cuiꝰ
t᷑. Illud aiebat tertulliani. istud cypͥani. hoc
lactantu. illud hylarii ẽ : sic minutiꝰ felix.
ta uictormꝰ. in hunc modũ locutꝰ ẽ arnobus.
Me qͦ q ꝓ soliditate auuncłi diligebat.
int̾dũ ꝓferebat in mediũ. lectioneq assidur¬
a. & meditatione dut᷑na. pectꝰ suii biblio¬
thecã effecerat xp̃i. Quotiens ille transma¬
rinis ȩpłis dep̾cat᷑ ẽ. ut aliqͥs ad se seribem
quotiens nocturnũ de euangelio petitore. aͦ

Expanded text:
tradiderat monachorum, creber in orationibus, tradiderat monachorum, creber in orationibus, vigilans in precando lacrimas Deo, non hominibus, offerebat; ieitudine et viribus corporis moderabatur. Mensae avunculi intererat, et sic apposita quaeque libabat, ut et superstitionem fugeret, et continentiam servaret. Sermo ejus per omne convivium de Scripturis aliquid proponere, libenter audire, respondere vereputantem contra se magis docere, quam vincere. Et ingenuo pudore, qui ornabat aetatem, quid cujus tur. Illud, aiebat, Tertulliani, istud Cypriani: hoc Lactantii, illud Hilarii est. Sic Minutius Felix, 339 ita Victorinus, in hunc modum est locutus Arnobius.  quia pro sodalitate auunculi diligebat, interdum proferebat in medium. lectione quoque adsidua et meditatione diuturna pectus suum bibliothecam fecerat Christi. Quotiens ille transmarinis epistulis deprecatus est, ut aliquid ad se scriberem! quotiens nocturnum de euangelio petitorem et
Abbreviated transcription (Latin):
indignum. Hidimꝰ tẏmotheũ nr̃is temporb. a
canos in sapientia. electumq a moyse prb̃m.
litate suꝑaret intudiã. Deinde ut nullã nob̾¬
obscem in se rumoris fabulã aaret. ut qͥ morde¬
hunt᷑ ad etatem eiꝰ. stupent ad continentiã. Sub¬
uenire pauꝑib. uisitare languentes. ꝓuocare
hospitio lenire blandiciis. gaude cũ gaudentib
flere cũ flentib. Cecorr baculus. esurientium
eyb spes miseroꝵ solam lugentiũ fut. Ita
in singus urtutib eminebat: quasi cȩteras
cłm referebat: siqͥd forte aliter euenerat.
qͥ putauerat: illũ nescire. se errasse diebat
In publico ep̃m. domi patrẽ nouerat. Graui¬
tatẽ moꝵr hylaritate frontis tempabat. gau¬
Idiũ in risu. ñ cachinnũ intelligeres. Hiduas
& uirgines xp̃i honorare ut matres. horcari
ut sorores. cũ om̃i castitate. Iam uͦ postq̃ domi
se contulerat. relicto foris clerico. duritiȩ fe

Expanded text:
indignum. Vidimus Timotheum nostri temporis et indignum. Vidimus Timotheum nostri temporis et canos in Sapientia electumque a Moysi presbyterum, litate superaret invidiam, deinde, ut nullam obsceni in se rumoris fabulam daret, ut, qui mordebantur ad aetatem eius, stuperent ad continentiam. Subvenire pauperibus, visitare languentes, provocare hospitio, lenire blanditiis, gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus; caecorum baculus, esurientium cibus, spes miserorum, solamen lugentium fuit. Ita in singulis virtutibus eminebat, quasi ceteras nculum referebat; si quid forte aliter evenerat, quam putarat, illum nescire, se errasse dicebat. In publico episcopum, domi patrem noverat. Gravitatem morum hilaritate frontis temperabat. Gaudium risu, non cachinno, intellegeres. Viduas et virgines Christi honorare ut matres, hortari ut sorores cum omni castitate. Iam vero, postquam domum se contulerat et relicto foris clerico duritiae se
Abbreviated transcription (Latin):
morẽ seqͣns: nec mundiciis nec sordib notabił
erat. Cunq arddee cotictie aut ad egypti monaste¬
ria ꝑgere. aut mesopotamiȩ inuisere choros.
us certe insularũ dalmatiȩ quȩ altino tantũ
freto iistant solitudines occupare : auuncłm
pontificẽ deserere ñ auadebat: tota in illo cernen̾
exempla uirtutũ. domiq habens unde disce̾t
In uno atq eod & imitabat᷑ monachũ. & ep̃m
uencrabat᷑. Non ut in plerisq accide solet.
assiduitas familiaritatẽ. familiaritas contẽptũ
cerneret. Quid multa : fit dericꝰ. & ꝑ solitos
gradus prb̃r ordinat᷑. Iħu bone qͥ gemitꝰ. qͥ eiu¬
latꝰ. quȩ cybi interdictio. quȩ fuga ocłor
om̃iũ. Tum pͥmũ & solũ auuncło iratus ẽ.
Querebat᷑ se ferre ñ posse. & iuuenilẽ etatẽ
S qͣnto plus repugnabat. tantomagis in se
studia om̃iũ concitabat. & merebat᷑ negando
ꝗ eẽ nolebat. eoq dignior erat qͦ se clamabat

Expanded text:
morem sequens nec munditiis nec sordibus notabilis morem sequens nec munditiis nec sordibus notabilis erat. Cumque arderet cotidie aut ad Aegypti monasteria pergere aut Mesopotamiae invisere choros vel certe insularum Dalmatiae, quae Altino tantum freto distant, solitudines occupare, avunculum pontificem deserere non audebat tota in illo cernens exempla virtutum domique habens, unde disceret. In uno atque eodem et imitabatur monachum et episcopum venerabatur. Non, ut in plerisque accidere solet, adsiduitas familiaritatem, familiaritas contemptum cerneret. Quid multa? Fit clericus et per solitos gradus presbyter ordinatur. Iesu bone, qui gemitus, qui heiulatus, quae cibi interdictio, quae fuga oculorum omnium! Tum Querebatur se ferre non posse, et iuvenalem aetatem Sed quanto plus repugnabat, tanto magis omnium in se studia concitabat et merebatur negando, quod esse nolebat, eoque dignior erat, quod se clamabat
Abbreviated transcription (Latin):
ti lino corpꝰ eiꝰ cilitio tritũ sit. qd̃ stans ante
scłi potestates lurida ora ieiuniis portaue¬
rit. Iqd adhuc sub alt̾ius indum̃tis attĩ mi¬
litauerit. & ad hoc habuerit cingulũ. ut
uidius. pupillis. opp̃ssis. miserisq subueniret.
Michiq ñ placent dilationes iste. in ꝑfectȩ
seruitutis dei. & centurionẽ corneliũ ut le¬
go uistũ statim audio baptizatũ. Nerũptam
uelut in cunabula quedã nascentis fidei cõ¬
ꝓbemꝰ. ut qui sub alienis signis deuotꝰ miles
fuit. donandꝰ laurea sit. postꝗͣ suo regi ȩꝑit
militare. Baltheo posito. habituq mutato.
qͥcqͥd castrensis peculii fuit. in pauꝑes ero¬
gauiit. Legerat enim qͥ uult ꝑfectꝰ ee̾. uen¬
dat om̃ia quȩ habet. & det pauꝑib & seqͣt᷑
deo & mamone. Erepta uli tunica. & oꝑinito
pari. qͦ tecto tantũ corpore frigꝰ exdudet: ni¬
chil sibi ampliꝰ reseruatut. Cuĩ ipse ꝓuntie

Expanded text:
ti lino, corpus ejus cilicio tritum sit: quod stans ante ti lino, corpus ejus cilicio tritum sit: quod stans ante saeculi potestates, lurida jejuniis ora portaverit: quod adhuc sub alterius indumentis, alteri militaverit: et ad hoc habuerit cingulum, ut viduis, pupillis, oppressis, miserisque subveniret. Mihi non placent dilationes istae imperfectae servitutis Dei. Et centurionem Cornelium, ut lego justum, statim audio baptizatum . 10. Verumtamen velut incunabula quaedam nascentis fidei comprobemus; ut qui sub alienis signis devotus miles fuit, donandus laurea sit, postquam suo regi coeperit militare. Baltheo posito habituque mutato, quidquid castrensis peculii fuit, in pauperes erogavit. Legerat enim: « Qui vult perfectus esse, vendat omnia quae habet, et det pauperibus, et sequatur Deo et mammonae. Excepta vili tunica et operimento pari, quod tecto tantum corpore frigus excluderet, nihil sibi amplius reservavit. Cultus ipse provinciae
Abbreviated transcription (Latin):
abraã & ysaac & scĩ uiri. ismahel & esau por¬
catores genuerint. & e regione iepte in ca¬
thalogo iustoꝵ apłi uoce numeratꝰ de mere¬
tͥrice sit nat᷑. Amma inquit que peecauerit.
ipsa moriet᷑. Ergo & quȩ ñ peccauerit. ipsa
uiuet. Nec urcutes nec uitia parentũ lib̾is
imputant᷑. Ab eo tempore censem᷑ ex qͦ in rp̃o
renascim. Paulus ꝑsecutor eccłie. & mane lu¬
pꝰ rapax. beniamim ad uesꝑam dedit esđm
annaniȩ oui sũmittens caput. Igͥ & nepotianꝰ
nr̃ qͥsi infantulus & rudis puer. subito nob̾
de iordane nascit᷑. Aliꝰ forfici scrib̾et qđ
ob salutẽ iluꝰ orientẽ heremũq dimiseris.
UIt pͥmũ si fieri posset sororẽ cũ paruulo
udua dein si consiliũ illa respueret saltẽ
nepotẽ dulcissimũ conseruares. Nic ẽ. enim
ille de qͦ tͥ qͦndã uaticinat᷑ sum. licet pariui¬
lus ex collo pendeat nepos. Refercet inꝗͣ atiꝰ

Expanded text:
Abraham et Isaac, sancti uiri, lsmahelem et Esau pecAbraham et Isaac, sancti uiri, lsmahelem et Esau peccatores genuerint et e. regione Iephte in catalogo iustorum apostoli uoce numeratus de meretrice sit natus. anima,inquit, quae eccauerit, ipsa morietur; ergo et, quae non peccauerit, ipsa uiuet. nec uirtutes nec uitia parentum liberis inputantur; ab eo trenaseimur. Paulus, perseeutor ecclesiae et mane lupus rapax Beniamin, ad vesperam dedit eseam Ananiae ovi submittens eaput. Igitur et Nepotianus noster quasi infantulus vagiens et rudis puer subito nobis de Iordane nascatur. Alius forsitan scriberet, quod ob salutem illius orientem heremumque dimiseris ut primum, si fieri posset, sororem cum parvulo viduam; deinde, si consilium illa 337 respueret, saltem nepotem dulcissimum conservares. Hic est enim ille de quo tibi quondam vaticinatus sum: licet parvulus ex collo pendeat nepos. Referret, inquam, a
Abbreviated transcription (Latin):
auunds & ep̃s. hoc ẽ. & in carne &̾ in spu
pat̾. doles uiscera tua & qͣsi a te diui sa
suspiras: S: obsecͦ te modũ adhibeas in dolo¬
re. memor illiꝰ sententiȩ. neqͥd nimis. ob¬
ligatoq parũꝑ uulnere. audias laudes eiꝰ.
cuiꝰ semꝑ uirtute letatꝰ es. Nec doleas qđ
talẽ amiseris. s gaudeas qđ tale̾ habreri.
Et sic hi qͥ in breui tabella terrar̃ situs pin¬
gunt: ita in paruo isto uolumine cernas
adubrata ñ exp̃ssa signa uirtutũ suscipia¬
q a nob̾ ñ uires s uoluntatẽ. Hec p̃cepta
ft̃ rethoꝵ ut maiores eĩ qͥ laucdandus ẽ &
cour altiꝰ gesta repetebant᷑. sitq ad ipsũ ꝑ gra¬
dꝰ sermo ꝑueniat. Qđ ui delicet a uitis ꝑat̾¬
nisq uirtutib illustrior fiat. & aut ñ dege¬
nerasse a bonis. aut mediocres ipse ornasse
tudeat᷑. Ego carnis bona quȩ semꝑ & ipse con¬
tempsit. in anime laudib ñ reqͥrã. nec me
iactabo de genere. ide. de alienis bonis. c̃ &

Expanded text:
scopus, hoc est et in carne et in spiritu pater, aues uiscera tua et quasi a te diuulsa suspiras! sed obsecro, ut modum adhibeas in dolore memor illius sententiae: ne quid nimis\' obligatoque parumper uulnere audias laudes . eius, cuius semper uirtute laetatus es, nec doleas, quod talem amiseris, sed gaudeas, quod talem habueris, et sicut hi, qui in breui tabella terrarum situs pingunt, ita in paruo isto uolumine cernas adumbrata, nonexpressasignauirtutumsuscipiasque a nobis non uires, sed uoluntatem. Praecepta sunt rhetorum, ut maiores eius, qui laudandus est, orum altius gesta repetantur sicque ad ipsum per gradus sermo perueniat, quo uidelicet auitis paternisque uirtutibus inlustrior fiat et aut non degenerasse a bonis aut mediocres ipse ornasse uideatur. ego carnis bona, quae semper et ipse contempsit, in animae laudibus nOlI requiram nec me iactabo de genere, id est de alienis bonis, cum et
Abbreviated transcription (Latin):
a dolescentia rudis & sine peccato pueritia in¬
maturo fiore mecit᷑. quid canse ẽ. ut sepe binili
trimuliq & ubera materua sactentes a demonio
cerripiant᷑. repleant᷑ lepra. morbo regio deuorent᷑
&e contrario impii. aduiteri. hornicidę. sacrile¬
gi. uegeti atq securi de sua in dñ santrate blas¬
phement. p̾sertim cũ intusticia patris ñ redundet
ad filiũ. & anima quȩ pecranerit ipsa moritt᷑
repensare. Et diri. Ergo sine couisa iustificaui
cor meu̾. & lauri inter inocentes manꝰ meas. &
factꝰ sũ flagellatꝰ tota die. S: eũ hec cogitarẽ:
statim cdidici cum ꝓpħa. Et suscepi ut cognoserẽ.
hoc. labor ẽ in conspectu meo. donec ingrechar
in scũarium dei. & intelligam in nouissima eor.
Iudicia enim chĩ abyssus muita. &. o ꝓfundum¬

Expanded text:
adulescentia rudis et sine peccato pueritia inmaturo flore exuitur? quid causae est, ut saepe bimuli trimulique et ubera materna lactantes daemonio corripiantur, repleantur lepra, morbo regio deuorentur et e contrario inpii, adulteri, homicidae ac sacrilegi uegeti atque securi de sua in deum sanitate blasphement, praesertim cum iniustitia patris non redundet ad filium et anima, quae peccauerit, ipsa moriatur? repensare: et dixi: ergo sine causa iustificaui cor mefactus sum flagellatus tota die » . Sed cum haec cogitarem, statim didici cum Propheta: « Et suscepi, ut cognoscerem: hic labor est in conspectu meo, donec ingrediar sanctuarium Dei, et intelligam in novissima eorum » . « Judicia enim Domini abyssus multa. »
Abbreviated transcription (Latin):
in infernũ. qr necdũ ꝑadysi ianuã xp̃s
effregerat. necdũ fiãmcã illã rumpheã
& uertiginẽ p̾sidentiũ cherubin sangai
eiꝰ extiprerat. unde & abraam licet in loco
reftigerii. tam̃ apud inferos cum lazaro
scribit᷑: & dd̃ iuste fieuisse filiũ parricidã
De moyse uͦ & aaron qd eis ex uet̾i more sit
planctꝰ exhibitꝰ : ñ mirandũ ẽ. cũ & in ac¬
tib apłoꝵ iam euangłio coruschante ste¬
phanu fecert᷑ ierusolime fr̃s planctũ ma
gnũ. & utiq planctꝰ magnꝰ ñ in plangentiũ
examinatione ut tu estimas. s in pompa fune¬
ris & exequiarũ frauentia intelligendus sit
Deniq de iacob scribit᷑. ac sic loqͥt᷑. Et ascendit
iosepħ sepelire patrẽ suũ. & ascendert̾ cũ eo

Expanded text:
 necdum paradisi ianuam Christus effregerat, necdum flammeam illam romphaeam et uertiginem praesidentium cherubin sanguis eius extinxerat — unde et Abraham, licet in loco refrigerii, tamen apud inferos cum Lazaro scribitur —, etDauidiuste fleuisse filium parricidam,de Moysi uero et Aaron, quod eis ex ueteri more sit planctus exhibitus, non mirandum est, cum et in Actibus apostolorum iam euangelio coruscante Stephano fecerint Hiergnum : et utique planctus magnus, non in plangentium exanimatione, ut tu putas, sed in pompa funeris, et exequiarum frequentia intelligendus sit. Denique de Jacob Scriptura sic loquitur: « Et ascendit Joseph sepelire patrem suum, et ascenderunt cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ fuasea leronime consulens te deꝰ
his qua nescio. fructuosum etꝰ nob̾
tulo. Sed ad discendũ qđ opꝰ ẽ. nula mͥ etas
sera uideri potest qr iẜ si senes magis decet
canis reputes: sed canos sapientiȩ script᷑a te¬
stante. Cani hominis prudentia eiꝰ. Nou
inꝗͣ fidẽ pensare temporib : nec me iocuro
meliorẽ putes. qđ pͥor in xp̃i exercitu ceꝑim
militare. AUGUSTIN OS
Iccipe gͥ quȩ mͥ peco apire ac disserere
Lñ graueris. Questio de anima muitõ
mouet. in qͥb & me e̾ẽ. confiteor. slam qͥd
de anima firmissime teneã: ñ tacebo.
mam̃q partẽ conuiiii occupas: ut patris¬
familiȩ iudicio ꝓueharis. S uelle fateor
sedenti p̾fero. Magistrũ renuens: comitẽ
ER IUS sum etiã animã nulla dei
culpa. nulla dei necessitate. uł sua
s. ꝓpͥa uoluntate in pecatũ eẽ. collapsã.
Nec lib̾ari posse de corpore mortis huiꝰ.
uł sue uotuntatis uirtute tanꝗ̃ sibi adboc
sufficiente. uł ipsius corporis morte. s grã¬

Expanded text:
e frater Hieronyme, consulens te de his, quae nescio, fructuosum esse nobisulo. sed ad discendum, quod opus est, nulla mihi aetas sera uideri potest, quia, etsi senes magis decet canos reputes, sed canos sapientiam, Scriptura testante: Cani hominis, prudentia ejus. Noli, inquam, fidem pensare temporibus: nec me idcirco meliorem putes, quod prior in Christi exercitu coeperim militare. Augustinus. Accipe igitur quae mihi peto aperiri, ac disserere non graveris. Quaestio de anima multos movet, in quibus et me esse confiteor: nam quid de anima firmissime teneam, non tacebo.mamque partem convivii occupas, ut patrisfamilias judicio proveharis. Sed velle fateor, sed eniti praefero, magistrum renuens, comitem etiam sum animam nulla dei culpa, nulla dei necessitate uel sua sed propria uoluntate in peccatum esse conlapsam nec liberari posse de corpore mortis huius uel suae uoluntatis uirtute tamquam sibi ad hoc sufficiente uel ipsius corporis morte
Abbreviated transcription (Latin):
ambitio. & qđ illiꝰ eremplo
facimꝰ ait. qͣ discite a me
qr mitis sum & hunił cor¬
de. głȩ facere appetitione
dicatit᷑. & ñ uidua alloqͥ & in angustia
constitutam. s aulȩ nos insinuare rega¬
li. &̾ sub occasione sermonis amicitias poten¬
tium querere. Q& liqͥdo ñ putabit qͥ scierit

Expanded text:
ambitio; et quod illius exemplo facimus, qui ait: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde , gloriae facere appetitione dicamur: et non viduam alloqui, et in angustia constitutam; sed aulae nos insinuare regali; et sub occasione 498 sermonis, amicitias potentium quaerere. Quod liquido non putabit, qui scierit
Abbreviated transcription (Latin):
me ante hoc ferme bienniũ edidisse conꝰ
tra iouinianũ. qͥb uenientes e contrario
questiones ubi apłs concedit scd̃a matri¬
monia. scripturarũ auctoritate contriui.
& ñ nece̾e̾ ẽ. ead̾ ex integid scribere. cum
possis inde que scripta st̾ mutuari. Hoc
tantũ ne modũ egrediar epłe admonitã¬
te uolo. Cogita te cotidie dẽ. moriturã &
nunꝗͣ de sccłis nptis cogitabis. E xpł¬

Expanded text:
me ante hoc ferme biennium edidisse libros me ante hoc ferme biennium edidisse libros contra Iovinianum, quibus venientes e contrario quaestiones, ubi apostolus concedit secunda matrimonia, scripturarum auctoritate contrivi. Et non necesse est eadem ex integro scribere, cum possis inde, quae scripta sunt, mutuari Hoc tantum, ne modum egrediar epistulae, admonitam volo: cogita te cottidie esse morituram, et numquam de secundis nuptiis cogitabis.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ habes & da pauꝑib. & ueni sequere
me. Et qr hanc sententiam implere ñ po¬
terat. habens urorem paruulos liberos.
Hȩc st̾ duo seraphin ter głificantia tͥni¬
tatẽ. & in thesauro exccliȩ condita. unde &
forcipe utriꝰq testam̃ti ardens carbo con¬
p̾hensus: purgat labia peccatoris. Quid
uetera. repetam. & uirtutes feminarũ de
tari exemplum debeas: Et ne uidear adu¬
latione ꝑ singulas currere. sufficit tͥ scã
marcella que respondens geueri suo aliꝗd
nob̾ de ȩuangłio retulit. Anna aut̃ septẽ
annis a uirginitate sua uirerat cũ marito.
ista septẽ mensib. Illa xp̃i expectabat
aduentum. ista tenet quẽ illa fusceperat.
Illa uagientem canebat. ista p̾dicat trium¬
phantem. Illa loquebat᷑ de eo om̃ib qͥ ex¬
pectabant redemptionẽ ierłm. hȩc cũ re¬
demptis gentib clamitat fr̃ ñ redimit
redimec homo. Et in alio loco. Homo natꝰ
ẽ. in ea. ipse fundauit eã abcissimꝰ. Scis¬

Expanded text:
quae habes, et da pauperibus, et veni, sequere me » . Et quia hanc sententiam implere non poterat, habens uxorem et parvulos liberos, ec sunt duo seraphin ter glorificantia trinitatem et in thesauro ecclesiae condita, unde et forcipe utriusque instrumenti ardens carbo conprehensus purgat labia peccatoris. Quid uetera repetam et uirtutes feminarum de tari exemplum debeas? et ne uidear adulatione per singulas currere, sufficit tibi sancta Marcella, quae respondens generi suo aliquid nobis de euangelio retulit. Anna septem annis a uirginitate sua uixerat cum marito, ista septem mensibus; illa Christi expectabat aduentum, ista tenet, quem illa susceperat; illa uagientem canebat, ista praedicat triumphantem; illa loquebatur de eo omnibus, qui expectabant redemptionem Hierusalem, haec cum redemptis gentibus clamitat: frater non redimit, redimet homo? et de alio psalmo: homo natus est in ea et ipse fundauit eam altissimus. sci
Abbreviated transcription (Latin):
qđ filio meo auito roganti negare nichil
potui. qui crebris litteris interpellatricẽ
nens. ita suffudit pudorẽ negant̾i.: ut plu̾
consicłarẽ qͥd ille cuperet. quã qͥd me facere
conueniret. Alius forsitan laudet nebridiui
qd̃ d̾ sorore generatꝰ augustȩ. & inter mater¬
tere nutritꝰ sinũ inuictissimo pͥncipi ita ca¬
rꝰ fuit. ut ei coniugem nobilissimã quererti.
&̾ bellis ciulib affricam dissidentẽ hac ue¬
liit obside sibi fidam redderet. Michi a pͥn¬
cipio statim illud ẽ. p̃dicanctũ. qd̾ qͣsi uici¬
ne mortis p̾sciꝰ. inter fulgorẽ palatu & ho¬
noꝵ culmina quȩ etatẽ ante ibant. sic uix
rat hystoria. cornelium centurionẽ cohor¬
tis italice in tantum acceptũ deo ut angł
ad eum mitteret. & om̃e mi st̾i̾um qͦ pẽcrꝰ
de circuncisionis angustiis transferebat᷑ ad
p̃putũ latitudinẽ. ad illiꝰ merita ꝑtineret.
qͥ pͥus ab apło baptizatꝰ salutẽ gentium de

Expanded text:
quod I filio meo Auito roganti negare nihil quod I filio meo Auito roganti negare nihil potui, qui crebris litteris inter- . pellatricem nens ita suffudit pudorem negantis, ut plus considerarem, quid ille cuperet, quam quid me facere conueniret. 1 Alius forsitan laudet Nebridium, quod de sorore generatus Augustae et in materterae nutritus sinu inuictissimo principi ita carus fuit, ut ei coniugem nobilissimam quaereret et bellis ciuilibus Africam dissidentem hac uelut obside sibi fidam redderet. mihi a principio statim illud est praedicandum, quod quasi uicinae mortis praescius inter fulgorem palatii et honorum culmina, quae aetatem anteibant, sic uixirat historia Cornelium, centurionem cohortis Italicae, in tantum acceptum deo, ut angelum ad eum mitteret et omne mysterium, quo Petrus de circumcisionis angustiis transferebatur ad praeputii latitudinem, ad illius merita pertineret, qui primus ab apostolo baptizatus salutem gentium
Abbreviated transcription (Latin):
sunt opes si eis bene utat᷑. nec pauꝑem e¬
gestas com̃dabiliorem facit. si inter for¬
des & inopiam peccata ñ caueat. De utrs¬
cẽpla cotidiana ȩccłia suppeditant. qͦrũ alter
in sũmis diuitiis amicꝰ dei fuit. alii coti¬
die in scelerib dep̾hensi penas legib sol
ut nesciat quȩ possidet. Ieq enim mar¬
supiũ eiꝰ discutimꝰ. s aniȩ puritatẽ.
Loqͥm᷑ ad eam ciuꝰ faciẽ ignoramꝰ & uirtu¬
tes nouimꝰ. quã nob fama cõmendat. cuiꝰ
uenerabiliorẽ pudicitiã adolescentia facit.
que mortẽ uiuenis mariti sic fieuit ut
exemplũ coniugii dederit. sic tulit ut eũ
ꝓfectum credet ñ amissũ. Orbitatis mag¬
nitudo. religionis occasio fuit. Nebridiũ
suũ sic querit absentẽ. ut in xp̃o p̾sentẽ
nouerit. Cur gͦ ad eam scribimꝰ. quã igno¬
ranꝰ Triplex nimirũ causa  ͣ. Prima qͥ
ꝓ officio sacerdotii om̃s xp̃ianos filiore lo
qua pater defuncti intima i necessitudi¬
ne copulatꝰ fuit. Extrema quȩ & ualidior.

Expanded text:
sunt opes, si eis bene utatur; nec pauperem egestas commendabiliorem reddit, si inter sordes et inopiam peccata non caveat. » Ad utrius. . . quotidiana exempla suppeditant, quorum alter in summis divitiis amicus Dei fuit, alii quotidie in sceleribus deprehensi, poenas legibus solt ipsa, quae possidet; neque enim marsuppium eius discutimus, sed animae puritatem –, loquimur ad eam, cuius faciem ignoramus et uirtutes nouimus, quam nobis fama commendat, cuius uenerabiliorem pudicitiam adulescentia facit, quae mortem iuuenis mariti sic fleuit, ut exemplum coniugii dederit, sic tulit, ut eum profectum crederet, non amissum. orbitatis magnitudo religionis occasio fuit. Nebridium suum sic quaerit, ut in Christo praesentem nouerit. cur ergo ad eam scribimus, quam ignoramus? triplex nimirum causa est: prima, qua pro officio sacerdotii omnes Christianos filiorum locqua pater defuncti intima mihi necessitudine copulatus fuit; extrema, quae et ualidior,
Abbreviated transcription (Latin):
comunicent. thesaurizent sibi bonũ funda
m̃tum in futurũ. ut app̃hendant uerã uitã.
Didicimꝰ qͦmͦ camelus introire possit ꝑfo¬
ramꝰ acͦ. qͦmͦ animal tortuosum deposito
pondere sarcinarum assumat sibi pennas
columbȩ. ut reqͥescat in ramis arboris. quȩ
de synapis semente succreuit. Legimꝰ in y¬
saia camelos madian & gepthan & saba
aurum & thus ad urbem dm̃ deportantes.
In tẏpo hor camelor ismahelite negotiato¬
res stacten & timiama & resinã quȩ nascit᷑
in galaad. & cutes uulnerib obducit. egy¬
ptiis. deferunt. tanteq felicitatis st̃: ut
tanañ. P & uendant ioseph. & mercimoniũ
eoꝵ mundi salus sit. Docet & esopi fabula
plenũ moris uentrẽ ꝑ angustum foram̃ e¬
gredi non ualere. Ergo nebridius ns cotidi
illud reuoluens. qui uolunt duites fieri
incidunt intemptationẽ & laqueum diabo¬

Expanded text:
municent, thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut adprehendant ueram uitam. didicimus, quomodo camelus introire possit in foramen acus, quomodo animal tortuosum deposito pondere sarcinarum adsumat sibi pennas columbae, ut requiescat in ramis arboris, quae de sinapis semente succreuit. legimus in Esaia camelos Madian et Gephan et Saba aurum et thus ad urbem domini deportantes; in typo horum camelorum Ismahelitae negotiatores stacten et thymiama et resinam, quae nascitur in Galaad et cutem uulneribus obducit, Aegyptiis deferunt tantaeque felicitatis sunt, ut emant et uendant Ioseph et mercimonium eorum salus mundi sit. docet et Aesopi fabula plenum muris uentrem per angustum foramen egredi non ualere. Ergo Nebridius meus cotidie illud reuoluens: qui uolunt diuites fieri, incidunt in temptationem et in laqueum diabo
Abbreviated transcription (Latin):
pecciia. Nec statim ulud huic testimonio
putemꝰ aduersum. Am̃ dico uob̃. difficile
diues intrabit in regnum cȩloꝵꝰ Alioqn¬
zacheus publicanꝰ quẽ ditissimũ script᷑a
cõmemorat. contra hanc sententiã saluatꝰ
uidebit᷑. Sed qͦmͦ qd̾ apud homines impos¬
sibile ẽ. apud dm̃ posfibile fiat: apłi con
silium docet scribentis ad timotheum. Bi¬
uitib huĩ scłi p̾cipe ñ suꝑbe sapere. nec
sꝑare in incerto diuitiarũ suarũ. s in deo
habundanter ad fruendum. Benefaciant.

Expanded text:
pecunia. nec statim illud huic testimonio pecunia. nec statim illud huic testimonio putemus aduersum: amen dico uobis: difficile diues intrabit in regna caeloZacheus publicanus, quem ditissimum scriptura commemorat, contra hanc sententiam saluatus uidebitur. sed quomodo, quod apud homines inpossibile est, apud deum possibile fiat, aposilium docet scribentis ad Timotheum. Divitibus hujus saeculi praecipe, non superbe sapere, nec sperare in incerto divitiarum suarum, sed in Deo abundan
Abbreviated transcription (Latin):
si nominuis dignitatẽ oꝑib destruant.
Legimꝰ & in euangłio de alio centurione
dñi testimontũ. nec in isrł tantã fide
inueni. Et ut ad suꝑiora redeamꝰ: loseph
qͥ & in egestate & in diuitus dedit exꝑi¬
m̃ta uirtirtum. qͥ seruos & dños docuit
anime libertatẽ. nonne post pharao¬
ne̾ regis ornatꝰ insignib sic deo carꝰ fuit.
ut suꝑ om̃s patriarchas duarũ tribuũ
pater fieret. Daniel & tres pueri sic p̃¬
erant babylonie oꝑib. & erant inter
pͥncipes ciuitatis ut babitu nabucodo¬
nosor. deo mente seruirent. Mardoche¬
us & hester inter purpurã. sericũ & gẽ¬
mas suꝑ biam humilitate uicert̃ : tan¬
tiq fuere meriti ut capti iuccorib¬
imꝑarent. Hȩc illuc tendit oratio. ut osten¬
dam iuuenẽ icũ comunctionẽ regalis sangͥ¬
nis & affiuentiã diuitiarum atq insignia po¬
testatis mat̾iam habuisse uirtutũ. dicente
eccłiaste. Sic̃ ꝓtegit sapientia. sic ꝓtegit &

Expanded text:
si nominis dignitatem operibus destruant. si nominis dignitatem operibus destruant. legimus et in euangelio de alio centurione domini testimonium: nec in Israhel tantem fidem inueni. et ut ad superiora redeamus, Ioseph, qui et in egestate et in diuitiis dedit experimenta uirtutum, qui seruus et dominus docuit animae libertatem, nonne post Pharaonem regis ornatus insignibus sic deo carus fuit, ut super omnes patriarchas duarum tribuum pater fieret? Danihel et tres pueri sic praeerant Babyloniae operibus et erant inter principes ciuitatis, ut habitu Nabuchodonosor deo mente seruirent. Mardocheus et Hester inter purpuram, sericum et gemmas superbiam humilitate uicerunt tantique fuere meriti, ut captiui uictoribuimperarent. Haec illo tendit oratio, ut ostendam iuuenem meum coniunctionem regalis sanguinis et affluentiam diuitiarum atque insignia potestatis materiam habuisse uirtutum dicente Ecclesiaste: sicut protegit sapientia, sic protegit et
Abbreviated transcription (Latin):
ar̃ italica. religiosus & timens dm̃ cum oĩ
domo sua. faciens elemosinas multas ple¬
bi. & orans dm̃ semꝑ. Quicqͥd d̃ illo ddicit᷑
hoc nomine cõmittato in nebridio meo uin¬
dico. Sic religiosus fuit ã amator pudici¬
tiȩ: ut uirgo sortiret᷑ uxorẽ. sic tunens
dm̃ cũ om̃i domo sua: ut oblit̾ dignitat̾i.
om̃e consortiũ cũ monachis hab̾et & cle¬
ricis. tantasq elemosinas faceret in popłiᷤ.
ut fores eiꝰ pauꝑum ac debilium obsid̾eis
examina. cerre sic semꝑ orans dm̃: ut illi
qd̾ optimũ e̾ẽt. ueniret. Raptꝰ ẽ. ne ma¬
litia mutaret m̃tẽ eiꝰ. qr placita erat dõ
anima illiꝰ. Unde & ego possum suꝑ eo
uere abuti apłi uoce dicentis. In uerita¬
iusticiam acceptꝰ est illi. Nichil nocuit
militanti paludam̃tũ & balteus & appa¬
ritoꝵ caterue. qꝑ sub habitu alteri alte¬
ri militabat. Dic̃ e contrario nichil ꝓ¬
dest aluis ui lȩ palliolum. furua tunica.
corporis illuiies. & simulata pauꝑtas.

Expanded text:
m cum omni domo sua, faciens eleemosynas multas plebi, et orans Deum semper . Quidquid de illo dicitur, hoc nomine commutato, in Nebridio meo vindico. Sic religiosus fuit, et amator pudicitiae, ut virgo sortiretur uxorem: sic timens Deum cum universa domo sua, ut oblitus dignitatis, omne consortium cum Monachis haberet et Clericis: tantasque eleemosynas faceret in populis, ut fores ejus pauperum ac debilium obsiderent examina. Certe sic semper orans Deum, ut illi quod optimum esset, eveniret. Raptus est, ne malitia mutaret mentem ejus, quia placita erat Deo anima illius . Unde et ego possum super eo vere abuti Apostoli iustitiam, acceptus est illi. nihil nocuit militanti paludamentum et balteus et apparitorum cateruae, quia sub habitu alterius alteri militabat, sicut e contrario nihil prodest aliis uile palliolum, furua tunica, corporis inluuies et simulata paupertas,
Abbreviated transcription (Latin):
post quã aseraphim audierit. eoce tetigit
hoc labia tua & abstulit iniqͥtates cuas.
& peccata tua purgauit: ocio noluisse tor¬
pere. & ult in minsteriũ dĩ quasi apec¬
catis lib̃rum zelose optulisse fidei. moysen
uͦ quia seculatoribꝰ eruditꝰ fuerio discipli¬
nis. & int̾fecto ȩgyptio conscientia eiꝰ ali

Expanded text:
postquam seraphim audierit: ecce tetigit postquam seraphim audierit: ecce tetigit hoc labia tua et auferet iniquitates tuas et peccata tua circumpurgabit, otio noluisse torpere et ultro in ministerium dei, quasi a peccatis liberum, zelo obtulisse se fidei. Moysen uero, quia saecularibus eruditus fuerit disciplinis et interfecto Aegyptio conscientia eius ali
Abbreviated transcription (Latin):
tionabis om̃s gentes ad quas ego te mit¬
tam. & bibent & uoment. & insanient¬
& cadent a facie gladii quẽ mutta in me¬
dio earum. Qͦd cũ audisset ꝓpħa: non
renuit. ñ scam exemplũ morsi dix̃. pͥcor
añe non sũ dignꝰ. & ꝓuide aliũ quẽ mit¬
tas: s amator popłi sui & pucans qͥa ex
potu calicis inimicȩ g̃s̃ int̾ficerent᷑ &¬
ruerent. calic̾e̾ meri libent᷑ accepit: ñ
in celligens in om̃ibꝰ gentib etiã ierłm
cõpͥhendi. Deniq int᷑ cȩteras nationes.
& accepi ait calice de manu añi & po-¬
& in inuiũ & sibilationẽ. Pro qua ꝓphe.¬
tia. licet inplerisq codicib ordo ꝑu̾sus
sit: qͥd in alio loco dicat. ausculta. Sedu¬
xisti me dñe & seductꝰ sũ. tenuisti me &
posusti. factꝰ sũ in derisũ tota die. exiui
in subsannationẽ. Et e contrario qͥ asser
cor ẽ: ysaiȩ illa ꝓfert. Propħam noncã
suo merico quã miscdia dei confisum

Expanded text:
tionabis omnes gentes, ad quas ego te mittionabis omnes gentes, ad quas ego te mittam, et bibent, et voment, et insanient, et cadent a facie gladii, quem mittam in medio eorum . Quod cum audisset Propheta, non renuit: non secundum exemplum Moysi dixit: Precor, domine, non sum dignus et: prouide alium, quemmittas, sed amator populi sui et putans, quia ex potu calicis inimicae gentes interficerentur et ruerent, calicem meri libenter accepit non intellegens in omnibus gentibus etiam Hierusalem conprehendi. denique inter ceteras nationes: et accepi, ait, calicem de manu domini et poet ininuium et in sibilationem. pro qua prophetia, licet in plerisque codicibus ordo peruersus sit, quid etiam in alio loco dicat, ausculta: seduxisti me, domine, et seductus sum; Epistula me et potuisti; factus sum in derisum, tota die egi in subsannatione. e contrario, qui adser \'Esaiae, illa proferat: prophetam non tam suo merito quam misericordia dei confisum,
Abbreviated transcription (Latin):
iude aliũ quẽ mittas. an ysaias qͥ cũ
ii fuisset electꝰ ultro se optulit dicenꝰ
ecce ego ntte me. Nec ignoro dice¬
bat picłosum ce̾. de scõꝵ meritis dis
uelle de eo que dns coronauit. Sed qͥa
ipse dix̃. querite & inuęnietis pulsa¬
dechahamꝰ. sed ui scripture sensũ sci¬
entes. ad eiꝰ nos dirigamꝰ ȩxempla.: de¬
bemꝰ inqͥrere qđ potest facere questi¬
onẽ. Qui moysi inqͥt assercor ẽ. hu¬
militatẽ eiꝰ p̾dicat ac mansuetudinẽ
qđ se indignũ uidicans ministerio dĩ
maior effectꝰ sit. lsaias qͥa ultro se optu¬
lit : incipiens ꝓpħare amaledictis cȩpit.
ꝓinsano habitꝰ: cũ iterũ uox diuina di¬
xisset. clama. sciens qͦd suꝑiori facilita¬
te se ipsũ offerens ꝓtulisset. non ait. ecre
ego mitte me : s int̾rogauit qͥa illud. eẽ.
qđ clamare deberet. Et dixi. Qd clama¬
bo: Cui simile ẽ. islud in ieremia. Acci¬
pe calic̃e meri huiꝰ de manu mea. & po¬

Expanded text:
ide alium, quem mittas, an Esaias, qui, cum ide alium, quem mittas, an Esaias, qui, cum non fuisset electus, ultro se obtulit dicens: ecce ego, mitte me. nec ignoro\', dicebat, \'periculosum esse de sanctorum meritis dispuelle de eo, quem dominus coronauit; sed quia ipse dixit: quaerite et inuenietis. pulsadetrahamus, sed ut scripturae sensum scientes ad eius nos dirigamus exempla, debemus inquirere, quod potest facere quaestionem. qui Moysi\', inquit, \'adsertor est, humilitatem eius praedicat et mansuetudinem, quod se indignum iudicans ministerio dei maior effectus sit; Esaias uero, quia ultro se obtulit, incipiens prophetare a maledictis coepit: pro insano habitus, cum iterum ei uox diuina dixisset: clama, sciens, quid superiori facilitate se ipsum offerens pertulisset, non ait: ecce equod clamare deberet, et dixit: Quid clamabo? Cui simile est illud in Jeremia: Accipe calicem vini meri hujus de manu mea, et po
Abbreviated transcription (Latin):
losã. sagutȩ potenus acute cu carboni¬
purã faciat a peccato. sermo diinꝰ ẽ.
de qͦ & in ysaia dr̃. Habes carbones ig¬
nis. sedeb suꝑ eos. hi erunt tͥ in adu¬
toruim. & audiui uocẽ dñi dicentis.
Quẽ mittã. & qͥs ibit ad popłm istũ: Et
dixi. Ecce ego mitte me. Et ait. Uade
&̃ dic popło huic. Aure audietis. & ñ
intelligetis. Int̾rogantis st̃ uerba diũ
ñ uibentis. quẽ debeat mittere. & qͥs
iturꝰ sit ad popłm. Cui facił. ꝓpħa res¬
pondit. ecce ego mitte me. Et post pol¬
licitationẽ iubet᷑ ut dicat. uade &
dic popło huic. Aure audiecis & ñ in¬
telligetis. & cernentes aspicietis &̾ ñ
uidebitis. & cętera quȩ ipsius sermo
ꝓpħie conteruit. Audiui ego hoc in
loco ñ paruã hebrei mei disputatio¬
ne. Cuiꝰ pauca ponã. ut sensũ homi¬
nis auertas. diebat. de moyse & ysa¬
ia qͦ meliꝰ fecerit reqͥramꝰ. Utrũne
moi ses qͥ cũ a deo mitteret᷑ ad popłm
ait. p̾cor dnẽ ñ sũ dignꝰ. & rursũ ꝓ¬

Expanded text:
est: « Sagittae potentis acutae cum carbonipuram facit a peccato, sermo divinus est, de quo et in Isaia dicitur: « Habes carbones ignis, sedebis super eos, hi erunt tibi in adtur: Et audivi vocem Domini dicentis, Quem mittam, et quis ibit ad populum istum? Et dixi: Ecce ego, mitte me. Et ait: Vade et dic populo huic: Aure audietis, et non intelligetis. Interrogantis sunt verba Domini, non jubentis, quem debeat mittere, et quis iturus sit ad populum, cui facilis Propheta respondet: Ecce ego, mitte me, et post pollicitationem jubetur, ut dicat: Vade, et dic populo huic: Aure audietis, et non intellegetis, et cernentes aspicietis et non uidebitis et cetera, quae ipsius prophetiae sermo contexit. audiui ego hoc in loco non paruam Hebraei mei disputationem, cuius pauca ponam, ut sensum hominis aduertas. aiebat: de Moysi etEsaia, quis melius fecerit, requiramus: utrumne Moyses, qui, cum a deo mitteretur ad populum, ait: precor, domine, non sum dignus et rursu