comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maenne cõgregatioĩb quas btẽ memorie mula¬
Mias ep̃t fuindauit: fuiter bernardꝰ. dareuallis uocatꝰ albas.
paraditi consolationẽ. Si haberemus hit manentẽ cuutatẽ.
copiosissimis i ure lac̾inis planueremur calẽ nos amisisse
conciuẽ. Ceterũ si futurã magis inqͥrimurs ut oportet. est
quidẽ nõ modica doloris occasio tam necessario duce destitui
debet tñ zelum cemperare scientia: et dolorem spei fiducia delmmire
Nec mirari quẽpiam decet. si gemitũ extorquet affecties. si
desolatio lacrimas exprinnit: modũ tñ adhibere necesse ẽ. ĩno¬
et non modice etiam consolari. incuentes non que uidentur.
si que non uidentur. Que enim uidentur temporalia sunt.
que autẽ nõ iudentur eterna. Primiũ quidẽ congiatulandũ
est amme fancte; ne nos arguat de inopia caritatis. dicens
et ip̃e quod dñt̃ ad aplos ait. Bi dilaeietes me gaudeietis
uenit nos ad patrẽ sprrituũ. spũs patris nr̃i nec modo

Expanded text:
oriae Malachias episcopus fundavit, frater BERNARDUS Clarae-Vallis vocatus abbas, Paracleti consolationem. 1. Si haberemus hic manentem civitatem, copiosissimis jure lacrymis plangeremus, talem nos amisisse concivem. Caeterum si futuram magis inquirimus ut oportet, est quidem non modica doloris occasio tam necessario duce destitui: debet tamen zelum temperare scientia, et dolorem spei fiducia delinere. Nec mirari quempiam decet, si gemitum extorquet affectus, si desolatio lacrymas exprimit: modum tamen adhibere necesse est, imo non modice etiam consolari, intuentes non quae videntur, sed quae non videntur. Quae enim videntur, temporalia sunt; quae autem non videntur, aeterna. Primum quidem congratulandum est animae sanctae, ne nos arguat de inopia charitatis, dicens et ipse quod Dominus ad Apostolos ait: Si diligeretis me, gauderetis enit nos ad Patrem spirituum spiritus patris nostri: nec modo
Abbreviated transcription (Latin):
alios. pugnare ip̃i nõ possumus. Quid tamen agunus: deẽ
certe admeptias agni bocati sumus: et incõspectu eius uacuos
apparere nõ licet. Diligenter ergo consideremus q̃ apponũtur no¬
bis qm̃ talia oportet nos preparare. Considerauit beatus. le
ad nuptias illas uniũ nchilominꝰ pprii sanguinis effusioẽ
portauit Bed nos pauiperes sumus: et uniũ duẽ nõ habenius.
Atille. Implete ĩquit ydrias aqua. Ergone et ip̃a suscipiet᷑ aqͣ.
si actulerius caĩ. utiq suscipiet᷑. nam et ipam cũ uino nobis
apposicã iuemiet.qui secundũ monita sapientie diliggenter
considerauerit que sibi apponũt᷑ ab eominirũ qui uenit non in
aq̃ sotum. sm aqua et languine. Cestimoniũ enim ꝑhibuit
qui uidie. quod a perte latere dñi dormientis in cruce. exierit

Expanded text:
alios, pugnare ipse non possumus. Quid tamen agimus? Omnes alios, pugnare ipse non possumus. Quid tamen agimus? Omnes certe ad nuptias Agni vocati sumus, et in conspectu ejus vacuos apparere non licet. Diligenter ergo consideremus quae apponuntur nobis, quoniam talia oportet nos praeparare. Consideravit beatus Clemad nuptias illas vinum nihilominus proprii sanguinis effusione portavit. Sed nos pauperes sumus, et vinum, Domine, non habemus. At ille: Implete, inquit, hydrias aqua . Ergone et ipsa suscipietur aqua, si attulerimus eam? Utique suscipietur. Nam et ipsam cum vino nobis appositam inveniet, qui secundum monita Sapientis, diligenter consideraverit quae sibi apponuntur , ab eo nimirum qui venit non in aqua solum, sed in aqua et sanguine. Testimonium enim perhibuit qui vidit, quod aperto latere Domini dormie
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ et mucrom uos arbitramim pose resistere: In minimis
probate conflictib. quã iuriliter in maiori certammestare
possitrs. Ecce enim nõ nobis dicit᷑ sacrificate idolrs et uiuite
aut si hoc nõ nultis oporter uos diuersis suppliciis interire.
Nouit dns figmentũ urm̃ nec dat uobrs tam forte certamen.
Bxato clementi tã forte certamen dedit ut uinceret. et disceret
qm̃ om̃i potentior est sapientia. Uim̃ autem certamen qualeẽ¬
fiatre ma. Cotidie uobis suggeritur in cordibus bas frãge
ordinem cuũ murmiura detrahe age remissus. infrrmitatẽ
ntus spiũ nr̃o. Si ergo in huiusmodi certamine periclitam᷑. si
uix refistimus. si interdũ etiã succũbimiꝰ quidin illo tam graui
certamine faceremus. Si iuncis fragilib cedit infirmitas nrã.
quomodo telis resisteret. Uidetis quomodo ad nichilũ redacti
sumus. et sicut mulieres aut parili pugnãtes laudamus

Expanded text:
unius, et mucroni vos arbitramini posse resistere? In minimis unius, et mucroni vos arbitramini posse resistere? In minimis probate conflictibus, quam 1057 viriliter in majori certamine stare possitis. Ecce enim vobis non dicitur: Sacrificate idolis, et vivite; aut si hoc non vultis, oportet vos diversis suppliciis interire. Novit Dominus figmentum nostrum, nec dat nobis tam forte certamen. Beato Clementi certamen forte dedit ut vinceret, et disceret quoniam omnium potentior est sapientia. 4. Vestrum autem certamen quale esfratres mei? Quotidie vobis suggeritur in cordibus vestris, Frange ordinem tuum, murmura, detrahe, age remissius, infirmitatem intus Spiritui sancto. Si ergo in hujusmodi certamine periclitamur, si vix resistimus, si interdum etiam succumbimus, quid in illo tam gravi certamine faceremus? Si juncis fragilibus cedit infirmitas nostra, quomodo telis resisteret? Videtis quomodo ad nihilum redacti sumus, et sicut solent mulieres aut parvuli, pugnantes laudamus
Abbreviated transcription (Latin):
pro eius gloria mortẽ corporis amplectebar. Quid nos ad
hec dicimus frẽs: Congratulabiiur martiri: ẜ iã gloria
eus nõ sine nostra cõfusione est. Ecte enim beatus clemens
homo erat similis nobis passibilis. eadẽ c̾cundatꝰ infrrmitate:
et carm sue eodem uniculo naturalis affectionis inherens.
Si ergo ille sic glorificauit xp̃m in corpore suo. et calicemsa¬
lutaris accepit. quid nos retribimus dño pro om̃bus que
retribuit nobis: Eadem certe insigmiuit iiagine eodem san¬
guine nos redemit: et uocauit in eandem hereditatẽ incor¬
ruptibilem incontaminatã. eternã conseruatã in celis. Ut qͥd
nõ possumus et nos cũ btõ clemẽte xp̃i bibere calicemꝰ Si forte
respondent aliqui. possumus si oportumtas non deesset. sed
persecutiõis tempus cessauit. At ego fateor non satrs credide¬
rim ista dicentib. Quidecum. Cocidie ceditis punctioni acus

Expanded text:
pro ejus gloria mortem corporis amplectebar. 3. Quid nos ad pro ejus gloria mortem corporis amplectebar. 3. Quid nos ad haec dicimus, fratres? Congratulamur martyri, sed jam gloria ejus non sine nostra confusione est. Ecce enim beatus Clemens homo erat similis nobis, passibilis, eadem circumdatus infirmitate, et carni suae eodem vinculo naturalis affectionis inhaerens. Si ergo ille sic glorificavit Christum in corpore suo, et calicem salutaris accepit; quid nos retribuimus Domino pro omnibus quae retribuit nobis? Eadem certe nos insignivit imagine, eodem sanguine nos redemit, et vocavit in eadem haereditatem, incorruptibilem et incontaminatam, aeternam, conservatam in coelis. Utquid ergo non possumus et nos cum beato Clemente Christi libere calicem? sed forte respondent aliqui: Possemus, si opportunitas non deesset; sed persecutionis tempus cessavit. At ego, fateor, non satis crediderim ista dicentibus. Quid enim? Quotidie ceditis punctioni acus
Abbreviated transcription (Latin):
preferat illi. Ecce habes potestatem iiruem eũ per satellites
cuos: ut cairtet᷑ e duobz. aut a dnõ necesse habens. aut a cor¬
pore separari. Uaria et inimania exquire genera tormẽtorũ:
h noueris te martiri nostro fabricare coronas. Sicut eñ ip̃a
uite huius ornamẽta et adumiẽta cõtempsit. sic cõtempint et
ipc̃m. corpus om̃e t̾ exponit in mortẽ. et in fatiem maledicit tibi
acq ydola tua sacro ore blasphemat: diñ deũ suũ etiã inter tor¬
te huius. nec mortis horrore. a caritate xpĩ potuit separari. Dic
queso nobis anima lancta q̃ sie corpie tuũ suppdlicns exponelit.
obsecro dilicebas illudannon: Uiq dilitebã inquit uemo
enim odio habuit carnẽ siã. Diligebã ergo eã. s parũ dilige¬
bam tanꝙͣ anculã. et mulconiagis diligebã dñm deũ. Utiq
probatio esset dilectionis operis exhibitio. libenter ip̃a quoq

Expanded text:
praeferat illi? Ecce habes potestatem: irrue in eum per satellites praeferat illi? Ecce habes potestatem: irrue in eum per satellites tuos, ut coarctetur e duobus, aut a Domino necesse habens, aut a corpore separari. Varia et immania exquire genera tormentorum; sed noveris te martyri nostro fabricare coronas. Sicut enim ipsa vitae hujus ornamenta et adjumenta contempsit, sic contemnit et ipsam. Corpus omne tibi exponit in mortem, et in faciem maledicit tibi, atque idola tua sacro ore blasphemat, Dominum Deum suum etiam inter tortae hujus, nec mortis horrore a charitate Christi noluit separari. Dic, quaeso, nobis, anima sancta, quae sic corpus tuum suppliciis exponebas: obsecro, diligebas illud, an non? Utique diligebam, inquit. Nemo enim unquam odio habuit carnem suam . Diligebam ergo eam: sed parum diligebam, tanquam ancillam; et multo magis diligebam Dominum Deum. Utque probatio esset dilectionis, operis exhibitio; libenter ipsam quoque
Abbreviated transcription (Latin):
enimi delectatio mũdi huius. umuersa eius gloria. quitqͥd
demq in eo cõcupiscitur. prorsus modicũ ẽ. in illius felicita¬
tis. m illius glorie in illius beatitudinis comparatiõe. si
tamen bel modicũ dici debet. et nõ potius nichilũ. uapor ad
modicum parens Acceperat beatus demens nobile genus
amplas possessiones. hereditatẽ multã. scientiã quoq ꝙͣpluri¬
mã. ita ut optimus quidã illius temporis philosophus habe¬
retur. Acceperat hec uiuersa adnõ. dei enim dona sunt etiã
hec. Fidelem ergto se probauit ei qui dederat: cum pro eiꝰ amore
uniuersa cõtempsit: onnã det̾mentũ fatiens. et arbitratus
ut stercora: ut lucrifaceret xp̃m. Sed forte murmurat etiam
nũc inmicus: pellẽ inquiẽs propelle et omia q̃ habet homo
dabit pro amma sua. Quid gͦ Putas quod in ip̃a corporis
sui bita quã accepit a domino fidelis mueniat᷑. ut uel ip̃am

Expanded text:
enim delectatio hujus mundi, universa ejus gloria, quidquid enim delectatio hujus mundi, universa ejus gloria, quidquid denique in eo concupiscitur, prorsus modicum est in illius felicitatis, in illius beatitudinis comparatione: si tamen vel modicum dici debet, et non potius nihilum, vapor ad modicum parens. Acceperat beatus Clemens nobile genus, amplas possessiones, haereditatem multam, scientiam quoque quamplurimam, ita ut optimus quidam illius temporis philosophus haberetur. Acceperat haec universa a Domino: Dei enim dona sunt etiam haec. Fidelem ergo se probavit ei qui dederat, cum pro ejus amore universa contempsit, omnia detrimentum faciens, et arbritratus ut stercora, ut lucrifaceret Christum. 2. Sed forte murmurat etiam nunc inimicus: Pellem, inquiens, pro pelle, et omnia quae habet homo, dabit pro anima sua . Quid ergo? putas quod in ipsa corporis sui vita, quam accepit a Domino, infidelis inveniatur, ut vel ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
Reciosa incõspectu dñi mors sctõrum eiꝰ. Audiat
peccator et irascat᷑. dentibus suis fremat et tabestat.
Deprehensus est in astucia sua. cecidit in foueã quã fecit. in
laqueũ maidit quẽ tetendit. Inuidia siquidẽ dyaboli mors in-¬
trauit inorbem terrarũ: s ecce pretiosa facta est mors sanctorũ.
audi erito hostis uite: mortis auctor altende. Quid ualet iam
fuaus tua. uersutia tua quidnocet. Immo uero ut plus doleas
etiam cooperaturm bonũ. his qui secundũ ꝓpositum bocati
sunt sancti. Neq enim aliter ꝙͣ ip̃a que tui est operis de ce ho¬
die beatus martir cuius solẽma celebramus morte corporis
triũphauit. fecit siquidẽ de necessitate iurtutẽ: penam pectati
in meritũ glorie cõmunicauit. dum fidelem se probauit in mo¬
dico. ut dignus ĩueniret᷑ supra multa cõstitui. Modicũ nãq
erat et omino modicũ quitquid prius acceperat amima illa
becta: ad eam gloriã quã presenti promeriut passone. Omis

Expanded text:
retiosa in conspectu Domini mors sanctorum ejus . Audiat peccator, et irascatur; dentibus suis fremat, 1056 et tabescat. Deprehensus est in astutia sua, cecidit in foveam quam fecit, in laqueum incidit quem tetendit. Invidia siquidem diaboli mors intravit in orbem terrarum; sed ecce pretiosa facta est mors sanctorum. Audi igitur, hostis vitae; mortis auctor, attende. Quid valet jam fraus tua? versutia tua quid nocet? Imo vero, ut plus doleas, etiam omnia cooperantur in bonum his qui secundum propositum vocati sunt sancti . Neque enim aliter quam ipsa quae tui est operis de te hodie beatus martyr, cujus solemnia celebramus, morte corporis triumphavit. Fecit siquidem de necessitate virtutem, poenam peccati in meritum gloriae commutavit; fidelem se probavit in modico, ut dignus inveniretur supra multa constitui. Modicum namque erat, et omnino modicum, quidquid prius acceperat anima illa beata, quantum ad eam gloriam, quam praesenti promeruit passione. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
eẜ ꝓpulsari. Bed ecce demoniũ meridianũ suꝑbie salicet spͥir̃s.
qui mimirũ in maiori splendore uirtutũ acrus insurgere solet.
hec autẽ ꝙͣ perinciosa sit. sepius uobis intimare curamus. Im¬
tiĩ quippe omr̃s pctĩ. et causa totuis perditionis superbia est.
Propterea quisques es qui salutẽ tuã operari studes. adu̾sus
hanc super caput crucis cornu habere memẽto. ut non eleueris
in superbiã. non exaltet᷑ cor tuũ. nõ anbules in magniis neq
in mirabilib superte. s cela ea q̃ de sublum ueniut̃. supeminẽs
capiti tuo cornu crucis excipiat. Sane hoc blum ẽ. au salutis
pariter et regin titulus inscribit᷑: quia solus qui se humiliat.
saluari et eraltari meret. Iam ut breniter repetã .iiii . hec cornua
sũt. continẽtia. patientia. prudentia. et humilitas. Felix amma
q̃ ii hac cruce gloriat᷑: in hac cruce t̾umphat. tancũ ut ꝑseueret
in ea. et nullis ualeat temptacionib deici. Oret gͦ quisquis in

Expanded text:
ed ecce daemonium meridianum, superbiae scilicet spiritus, qui nimirum in splendore majori virtutum acrius insurgere solet. Haec autem quam perniciosa sit, saepius vobis intimare curamus. Initium quippe omnis peccati, et causa totius perditionis, superbia est. Propterea quisquis es qui salutem tuam operari studes, adversus hanc super caput tuum cornu crucis habere memento, ut non eleveris in superbiam, non exaltetur cor tuum, non ambules in magnis, neque in mirabilibus super te; sed tela ea, quae de sublimi veniunt, supereminens capiti tuo cornu crucis excipiat. Sane hoc solum est, cui salutis pariter et regni titulus inscribitur; quia solus qui se humiliat, salvari et exaltari meretur. 8. Jam ut breviter repetam, quatuor haec cornua sunt continentia, patientia, prudentia et humilitas. Felix anima, quae in hac cruce gloriatur, in hac cruce triumphat! tantum ut perseveret in ea, et nullis valeat tentationibus dejici. Oret igitur quisquis in
Abbreviated transcription (Latin):
exiedere temporũ aut locorũ terminos transgredi constitutos.
eed et ip̃os sp̃s cam sublunes. audi admĩstratorios omẽs esse
et in nñsteriũ mitti dignantissimũ. uti ne indignũ dicã mĩme
camen puto repies in scripturis aliquãdo quẽꝙͣ illorũ uel con¬
tradixisse mutenti: uel erga ipõs tam inferiores se. propter queos
in misteriũ mutebant᷑. saltem tenuiter fuisse cõmotũ. Exempla
sunt obediencie si diligenter actendas. eosane acceptabiliora.
quommateria digniori. Ded noui quid ad ista submurmurat
sensus homr̃s et cogitatio prona semper in malũ. Quid tu
midii inquit elemẽtorũ ꝓpomie obedientiã supernorũ: Quasi
uero aut sensus ullus in eis. aut ulla uigeat deliberatio rors̃.
et nõ potius agi ip̃a quã agere iudeant᷑. Quid uero uel
rpẽtum angelorũ obedientiã sic cõmenda s.s Sentuĩt qͥde

Expanded text:
excedere temporum, aut locorum terminos transgredi constitutos. excedere temporum, aut locorum terminos transgredi constitutos. Sed et ipsos spiritus tam sublimes audi omnes administratorios esse, et in ministerium mitti dignantissimum, ut ne indignum dicam: minime tamen, puto, reperies in Scripturis aliquando quemquam illorum vel contradixisse mittenti, vel erga ipsos tam inferiores se, propter quos in ministerium mittebantur, saltem tenuiter fuisse commotum. Exempla sunt obedientiae, si diligenter attendas, eo sane acceptabiliora, quo in materia digniori. Sed novi quid ad ista submurmuret sensus hominis, et cogitatio prona semper ad malum. Quid tu mihi, inquit, elementorum proponis obedientiam supernorum? Quasi vero aut sensus ullus in eis, aut ulla vigeat deliberatio rationis, et non potius agi ipsa, quam agere videantur. Quid vero vel ipsorum angelorum obedientiam sic commendas? Sentiunt quide
Abbreviated transcription (Latin):
Quim uero non sine causa uingenitꝰ qui ẽ in siu patris. ip̃e
nobrs in regione hac ubre mortis quã ihabita. nꝰ celestiũ
uloriã spirituũ. sane ꝑfidẽ enariat corporũ uero per hoem̃ ma¬
infestat cludi ĩquit filia et uide. ffactum est. Quorsum ista ͥ
Inclina ait aurẽ tuã.: et obluiscere populũ cuũ et domũ patais
tui. Uult nos ponere contumatiã. discere obedientiã: apprehen¬
dere disciplinã. uult nos etiã obliusci posteriora. despicere infe¬
suꝑna q̃rere. anteriorib ihiare. uult in illũ tantũ decorẽ domis
cupiscat etiã rox decorem illiꝰ utiq spiritalem. M in quo iusut ille
inquios uel auditꝰ inchinare me aurẽ et obaudire monet. Nam
quod desideriũ pariat mainfestũ est. Bane ergo confidera uniuer¬
sam hanc celestiũ gloriã corporũ. incessanter legibus obtemperare
diuinis. nec umꝙͣ sibi positas in tam cõtinius motib methas

Expanded text:
6. Enimvero non sine causa Unigenitus, qui est in sinu Patris, ipse 6. Enimvero non sine causa Unigenitus, qui est in sinu Patris, ipse nobis in regione hac umbrae mortis, quam inhabitamus, coelestium gloriam spirituum sane per fidem enarrat, corporum vero per speciem manifestat. Audi, inquit, filia et vide. Et factum est. Quorsum ista? Inclina, ait, aurem tuam, et obliviscere populum tuum, et domum patris tui . Vult nos ponere contumaciam, discere obedientiam, apprehendere disciplinam. Vult etiam nos oblivisci posteriora, despicere infesuperna quaerere, anterioribus inhiare. Vult et illum tantum decorem domus oinde concupiscat etiam rex decorem illius, utique spiritualem. Sed in quo visus ille, inquies, vel auditus inclinare me aurem, et obaudire monet? Nam quod desiderium pariat, manifestum est. 7. Sane ergo considera universam hanc coelestium gloriam corporum incessanter legibus obtemperare divinis, nec unquam sibi positas in tam continuis motibus metas
Abbreviated transcription (Latin):
spũs et t̾restres. nec minor sane distantia inter eos. angeli
archangeli. iurtutes. principatus et potestates: dnãtiones.
thromi. cherubi. et seraphm. Bene noĩa noui. forte hoc totum
est. Quid enim ampliꝰ apiã terrigena de celestib: carnalis ho¬
mo de spiritualib et diuinis. Ueruntamẽ et si ignoro quid
lateat in his tantis appellatioib: illud equidẽ cacissime noui
quod magitũ et mirabile aliquid sub hac tanta maiestate uer¬
borũ. clausũ sit et signatũ. Non sine causa celũ hoc dr̃. plane
eximiũ nescio quid celat᷑ͥ in eo Celat᷑ in quã s nõ negatur tñ
fidei usqqͣq. uidere enim nobis dat᷑ in terra. ipãm &xteriorem
celi pulchuitudinẽ nõ adire: internã quoq gloriã secretorũ eius
et si nõ comprehendere concedit᷑ uel audire. uidemus patrã.
lz a longe salutamus. odoramnus illas delitias nõ gustamus.

Expanded text:
spiritus et terrestres, nec minor sane distantia inter eos: Angeli, spiritus et terrestres, nec minor sane distantia inter eos: Angeli, archangeli, virtutes, principatus, potestates, dominationes, throni, cherubin atque Seraphin. Bene nomina novi. Forte hoc totum est. Quid enim amplius capiam terrigena de coelestibus, carnalis homo de spiritualibus et divinis? Verumtamen etsi ignoro quid lateat in his tantis appellationibus, illud equidem certissime novi, quod magum et mirabile aliquid sub hac tanta verborum majestate clausum sit et signatum. Non sine causa coelum hoc dicitur: plane eximium nescio quid celatur in eo. Celatur, inquam, sed tamen non negatur fidei usquequaque. Videre enim nobis datur in terra ipsam exteriorem coeli pulchritudinem, non adire; internam quoque gloriam secretorum ejus, etsi non comprehendero, onceditur vel audire. Videmus patriam, sed a longe salutamus; odoramur illas delicias, non gustamus.
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ. Nonne eĩ pie et fideliter intuẽtib nebr̾s. uehemẽtis¬
simũ quoddã incentiuũ amoris. et ꝓuocatio fraglantissiim
desidern. est iusio ip̃a tam lucidissime regionit: Non sunt¬
stalle celi similes globit terre. Inter splendorẽ solis et caligniem.
soli huuis nõ parua distantia est. fforte tamẽ hic quoq nõ nulla.
s in suo genere pulchra uident᷑. et hec ipã utiqr mirta nõ pul¬
chris: ut aurũ in luto gẽma in sterqͥlimo. liliũ inter ẜpmas.
Tota pulchra es patria mea. et macula nõ est inte. toca pul¬
chra os: absq eo quod intrinsecus latet. Quid illud: Nempe
beati illi angelici spus. et amme ip̃e sctõrum: que iã ingredi
meruerũt in locũ tabernaculi admirabilis usq ad domũ dei.
Uicut eĩ sunt corpora terrestria. et sũt corpora celestia. longe
uero alia est celestiũ gloria quã terrestriũ. sic sunt et celestes

Expanded text:
sionem. 5. Nonne enim pie et fideliter intuentibus nobis vehementissionem. 5. Nonne enim pie et fideliter intuentibus nobis vehementissimum quoddam incentivum amoris, et provocatio flagrantissimi desiderii est visio ipsa tam lucidissimae regionis? Non suntstellae coeli similes glebis terrae. Inter splendorem solis, et caliginem soli hujus, non parva distantia est. Forte tamen hic quoque nonulla, sed in suo genere pulchra videntur: et haec ipsa undique mista non pulchris, ut aurum in luto, gemma in sterquilinio, lilium inter spinas. Tota pulchra es, patria mea, et macula non est in te: tota pulchra es, absque eo quod intrinsecus latet. Quid illud? Nempe illi beati angelici spiritus, et animae ipsae sanctorum, quae jam ingredi meruerunt in locum tabernaculi admirabilis usque ad domum Dei. Sicut enim 1051 sunt corpora terrestria, sunt et corpora coelestia; longe vero alia est coelestium gloria, quam terrestrium: sic sunt coelestes
Abbreviated transcription (Latin):
quod erat contrariũ nobis: et ip̃m tulit de medio affictens
illud cruci. exspolians principatꝰ et potestates. tradurit cõ¬
fidenter: palã triũ phans illos: pacificans q per sanguinẽ
suũ. q̃ sunt in celo. et q̃ suꝑ t̾ram. Propter hac̃ nempe salutẽ
quã in medio terre erat opaturus: nõ cõfestim sub terra
posuit hominẽ sicut peccando merueiat. s in terra. Miqͥdẽ
refpirandũ est nobis et nullatenus. desperandũ: donec in
terra adhuc interim cõstituti. et sufpicere celũ possumꝰ. et sus¬
apere data optima et dona ꝑfecta de sursũ a patre huminũ
a patre spũum. a patre imiãcũ. Nam et propterea rectũ fecit
hominẽ etiã corpore ip̃o. et os homini sublime dedit. aĩ prona
utiq spectent animãtia cetera t̾ram: ut actollens ad ẜdera
uultus illo suspiret: iutãbeatã et ꝑheninẽ conspiciat mã¬

Expanded text:
quod erat contrarium nobis, et ipsum tulit de medio, affigens quod erat contrarium nobis, et ipsum tulit de medio, affigens illud cruci; exspolians principatus et potestates, traduxit confidenter, palam triumphans illos , pacificansque per sanguinem suum quae sunt in coelo, et quae super terram . Propter hanc nempe salutem, quam in medio terrae erat operaturus, non confestim sub terra posuit hominem, sicut peccando meruerat; sed in terra. Siquidem respirandum est nobis, et nullatenus desperandum, donec in terra adhuc interim constituti, et suspicere coelum possumus, et suscipere data optima et dona perfecta desursum a Patre luminum, a Patre spirituum, a Patre misericordiarum. Nam et propterea rectum fecit hominem, etiam corpore ipso, et os homini sublime dedit, cum prona utique spectent animantia caetera terram: ut attollens ad sidera vultus illo suspiret, ubi tam beatam et perennem conspicit man
Abbreviated transcription (Latin):
trahens pct̃õ euidem accedente funiculirb: insi illuic qͦs
occurrerit grã. nõ ruurpet᷑. Mane ubi illa affuerit. haut du¬
biũ quin foluatur facile grauis iste quo trahunur. ñno ꝙ̃
trabinus funculus iniquitatrs. hec enim inter nos et
deũ nõ seꝑans inc̾ueit̃. s reparans et cõiungenes. Itaq ibo
michi ad montẽ grẽ. et colles mserationũ quarũ chesauro
omnes repositos audio penes epm̃. Ibo ad eũ qui plenus
est grẽ et ueritatis. si forte accipiã aliquid de plenitudine
illa ĩmo si forte accipiar in plenitudinẽ illã. ut cum citetis
aliqñ mẽbris occurrã. in mẽsurã etatis plenitudinis xp̃i.
Nemo quippe ascendit in celũ. insi qui de celo descendit. ffide¬
lissimus plane et benignissimꝰ mediator: quiqͥdẽ nõ discernit.
s⁊ fecit utraq unũ mediũ parietẽ macerie soluens. donas
nobis onnã delicta. deleus qd̾ adu̾sũ nõ erat crrographũ decti.

Expanded text:
trahens peccato equidem accedente funiculus, nisi illinc quoque trahens peccato equidem accedente funiculus, nisi illinc quoque occurrerit gratia, non rumpetur. Sane ubi illa adfuerit, haud dubium quin solvatur facile gravis iste quo trahimur, imo quem trahimus, funiculus iniquitatis. Haec enim inter nos et Deum non separans intervenit, sed reparans et conjungens. 4. Itaque ibo mihi ad montem gratiae, et colles miserationum, quarum thesauros omnes repositos audio penes Christum. Ibo ad eum qui est plenus gratiae et veritatis, si forte accipiam aliquid de plenitudine illa, imo si forte accipiar in plenitudinem illam: ut cum caeteris aliquando membris occurram in mensuram aetatis plenitudinis Christi. Nemo quippe ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo . Fidelissimus plane et benignissimus mediator, qui quidem non discrevit, sed fecit utraque unum, medium parietem maceriae solvens , donans nobis omnia delict
Abbreviated transcription (Latin):
inter creatorem patrẽq spũum. et spiricalẽ utiq creaturã.
Tareit ammã corpus in regionẽ suã. et ecce preualens op¬
ptimit peregrnuã. ffactũ nempe ẽ calentũ plũbi. nõ aliũde
tamen insi quia sedet iiquitas supillud. Corpus emm
eiggrauat anmã. ẜutiq qd̾ corrũpit᷑. Corrumpit᷑ autẽ.
uino etiã apło teste. mortuũ est propter pctĩ. Itaq licet quo¬
dãmodo celum sit homo. celestibr sme dubio spratib similes.¬
uero quia rationalis est mĩme tamẽ iã leuare eũ duo ista
sufficiunt. ut mereat᷑ audire quia celũ es et in celum ibis.
frustra glorietur de libertate arbitrii. q̃ in mente est: capti¬
uus duct᷑ in legem pcci. q̃ in carne est. Nam et si forsitan
ieldet᷑ duplex funculꝰ posse alteri eq̃ du plici preualere. ut
iudelicet quemsibi terra gemimo quodã iure canꝙͣ patria
pariter et materia uendicat. ob geminã nichilominꝰ que

Expanded text:
inter Creatorem Patremque spirituum, et spiritualem utique creaturam. inter Creatorem Patremque spirituum, et spiritualem utique creaturam. Traxit animam corpus in regionem suam, et ecce praevalens opprimit peregrinam. Factum est nempe talentum plumbi, non aliunde tamen, nisi quia sedet iniquitas super illud. Corpus enim aggravat animam, sed utique quod corrumpitur ; corrumpitur autem, imo etiam, Apostolo teste, mortuum est propter peccatum . Itaque licet quodam modo coelum sit homo, coelestibus sine dubio spiritibus similis, forma vero quia rationalis est: minime tamen jam levare eum duo ista sufficiunt, ut mereatur audire: Quia coelum es, et in coelum ibis. Frustra glorietur de libertate arbitrii, quae in mente est: captivus ducitur in legem peccati, quae in carne est. Nam etsi forsitan videretur duplex funiculus posse alteri aeque duplici praevalere, ut videlicet quem sibi terra gemino quodam jure tanquam patria pariter et materia vindicat, ob geminam nihilominus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
totus in laudẽ. et dicent onnã osla mea dñe quis similis tibi:
hominẽ in loco perditiõis. sim loco affuctionis humilians.
Quid cansaris homo: quid sententiã q̃reris duriorẽ Carre
addictus es. factus eterra: ut ip̃a cibi sit patria q̃ materia fuit.
ued audire inqͥes uelim: quia spũs es. et ad spm̃ ibie. Siq̃dõ
etiã spũs sum. qd̵ ad animã pertinet: nec portionẽ hanc mei
dubicauerini potiorẽ. udiui sane ab apło quia dñs fpũs eft¬
et ab ip̃o dnõ quia fous̃ ẽ deꝰ. Nec modo spus. sed et spinĩ patͥ
Ut quid ergo tenet me mater carnis. quia caro ex patre: spũã
tam substantia ip̃a quã culpa. Sicut eĩ pctored spus int̾
elum et t̾ram uentosũ hoc mediũ tenẽt. unde et potestates
huius aeris nominant᷑. sic petã nr̃a inter nos et deũ seꝑat̃

Expanded text:
totus erumpam in laudem, et dicent omnia ossa mea: Domine, quis similis tibi ? totus erumpam in laudem, et dicent omnia ossa mea: Domine, quis similis tibi ? on damnans hominem in loco perditionis, sed in loco afflictionis humilians. Quid causaris, homo? quid sententiam quereris duriorem? Terrae addictus es, factus e terra, ut ipsa tibi sit patria, quae materia fuit. 3. Sed audire, inquies, velim: Quia spiritus es, et ad spiritum ibis. Siquidem etiam spiritus sum, quod ad animam pertinet; nec portionem hanc mei dubitaverim potiorem. Audivi sane ab Apostolo, quia Dominus et ab ipso Domino, quia spiritus est Deus . Nec modo spiritus, sed et spirituum Pater. Utquid ergo tenet me mater carnis, quia caro ex parte; 1050 sptam substantia ipsa, quam culpa. Sicut enim peccatores spiritus inter coelum et terram ventosum hoc medium tenent, unde et potestates hujus aeris nominantur ; sic peccata nostra inter nos et Deum separant,
Abbreviated transcription (Latin):
Actamẽ uelit nolit. quãtũcũq recalcitret: uiuersꝰ adhuc fert
sententiã quã excepit. Cerra inquit es: et in terrã ibis. Grauis
equidẽ sentẽtia. E nõ grandis sine msericordie temperamẽto
Dura admodũ. R si merita penses indulgentie plena. Diqͥdem
nõ minꝰ iuste peccãti diceret᷑ terra eras: ẜ ex hoc subterĩ ibit.
Iustus foret etiã tuc̃ iustus dñs et laudabilis nimis: dianꝰ
plane qui laudaret᷑ R nõ ego i doneus qui laudarẽ. Alioquin
tuc̃ quoq nnchilominꝰ uere dicere. si tñ dicere possem: iufur es
dnẽ et rectũ udiciũ tuũ. t nõ infernus confitebicur tͥ. neq
more laudabit te. sed nor qͥ unumꝰ benedicinus dnm̃. Pepasti
ugit creature tue. pepcisti glorie nom̃s tui ut descendentem de
ilelm. mmĩme tñ usq in iberico patereris abdici. Denniius
adhuc relictus in uia. semi laudare possũ ubi totus uxero ibo

Expanded text:
Attamen velit, nolit, quantumcunque recalcitret, universus adhuc fert Attamen velit, nolit, quantumcunque recalcitret, universus adhuc fert sententiam quam excepit: Terra inquit, es, et in terram ibis . Gravis equidem sententia, sed non sine grandis misericordiae temperamento. Dura admodum, sed si merita penses, indulgentiae plena. Siquidem non minus juste peccanti diceretur: Terra es, sed ex hoc sub terram ibis. Justus foret etiam tunc justus Dominus, et laudabilis nimis. Dignus plane qui laudaretur, sed non ego idoneus qui laudarem. Alioquin tunc quoque nihilominus vere dicerem, si tamen dicere possem: Justus es, Domine, et rectum judicium tuum . At non infernus confitebitur tibi, neque mors laudabit te; sed nos qui vivimus, benedicimus Domino. Pepercisti ergo creaturae tuae, pepercisti gloriae nominis tui, ut descendentem de Jerusalem, minime tamen usque in Jericho patereris abduci. Semivivus adhuc relictus in via semilaudare possum : ubi totus vixero, ibi
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ decebat implere omẽ iusticiã. Uos quoq reuerendi prẽe.
deteriorem nõ facitis uobie partẽ urãm. ad audiendũ qppe
quã ad loquendũ uelotioris: etiã inter ip̃os qui uro magis
eguerar documẽto. Nam nos qd̾ qͥa omnẽ no possumꝰ ĩplere
iusticiã. uel nõ nullã uobis exhibere curamꝰ iustũ eẽ nõ igno¬
rantes inftriorem supioribus obedire. Ded unde loquemur.
Qui de terra est de terra loquit᷑ ait uox illa clamãtis. De t̾ra
ergo loqͣmur: quia de t̾ra subsistimus. et in terra. Audite quiq
terrigene et filn hom̃i uobrs dicimus et de uobis. In terra
ormiur. in terra moramiur: in terra morim. reuertẽtes in eam
unde sumus assup̃ti. hic angustus nobis introit᷑. mora breiuis.
sola mors carta Cogit᷑: totus adam iudiciũ portare qd meruit.
Dilatatus ẽ uehemiẽter. multiplicatus ẽ et repleuit terraom.

Expanded text:
quequedeteriorem nobis facitis partem nostram: ad audiendum quippe quam ad loquendum velociores, etiam inter ipsos qui vestro magis eguerant documento. Nam nos quidem, quia omnem non possumus implere justitiam, vel nonnullam vobis exhibere curamus, justum esse non ignorantes inferiorem superioribus obedire. 2. Sed unde loquemur? Qui de terra est, de terra loquitur, ait vox illa clamantis . De terra ergo loquamur, quia de terra subsistimus, et in terra. Audite, quique terrigenae et filii hominum: vobis dicimus, et de vobis. In terra orimur, in terra moramur, in terra morimur, revertentes in eam unde sumus assumpti. Hic nobis angustus introitus, mora brevis, sola mors certa. Cogitur totus Adam judicium portare quod meruit. Dilatatus est vehementer, multiplicatus est, et replevit terram.
Abbreviated transcription (Latin):
P uto sermonẽ a nebis expetit. tam ur̃ ifte conuentus¬
quã aduentꝰ harũ honorabiliũ personarũ. quas de longniq
gratulamur adesse. Sane audirẽ eos ip̃e libentiꝰ s qñ eligut̃
mimo et exigũt magis ut loquar michi si nõ licet audire eos
eis necesse est obaudire. Et quidẽ iuus ẽ sermo nobis tã multa
mãsuetudo eorũ. qua iudelicet meritis sanctiores. dignitate
supiores. sapiã locupletiore. nõmodo ad uisitandos. si etiã ad
audiendos nos diggnati sũt declinare. Efficax erudicio. et di
gna omi acceptiõe doctrina. Siquidẽ nõ uerbe et lingua. s ope
et ueritate nos ammonẽt mmutatores suos eẽ. sicut ip̃i suc̃ xp̃ĩ.
et discere quod ab rp̃o utiq didicerũt mites eẽ et humiles corde.
Dic maria elizabeth petuit. conuigatã uirgo. ancillã domia.
precursoris matrẽ iudicis mater: dei gemtrix. seriuili genit̾tẽ
Uic postinodũ ilbs et ip̃e iohem adnt. et abnt baptisand̾. ut poce

Expanded text:
Puto, sermonem a nobis expetit tam vester iste conventusquam adventus, harum honorabilium personarum, quas de longinquo gratulamur adesse. Sane audirem eos ipse libentius: sed quoniam eligunt, imo et exigunt magis ut loquar, mihi si non licet audire eos, eis necesse est obaudire. Et quidem vivus est nobis sermo tam multa mansuetudo eorum, qua videlicet meritis sanctiores, dignitate superiores, sapientia locupletiores, non modo ad visitandos, sed etiam ad audiendos nos dignati sunt declinare. Efficax eruditio, et omni digna acceptione doctrina. Siquidem non verbo et lingua, sed opere et veritate nos admonent imitatores suos esse, sicut ipsi sunt Christi; et discere quod ab ipso utique didicerunt, mites esse, et humiles corde. Sic Maria Elisabeth petiit , conjugatam virgo, ancillam domina; praecursoris matrem, judicis mater; Dei Genitrix, servuli genitricem. Sic postmodum Jesus etiam ipse Joannem adiit, et adiit baptizandus, utpote
Abbreviated transcription (Latin):
amplius per omuẽ modũ. ꝙͣ qui mori nõ metuis. mimo qͥ tãto
desiderio presentiã dñi cõcupiscit biuere quoq non renuis.
et expectatione molestissima fatigari. In quo enim alio non obe¬
dire potuerat. qui in hoc tanto articulo tam deuote clamabat.
fiat uoluntas tua. hecergo pars nr̃a sit fratros in comunio
hodierno. hanc nobis obedientiã in mẽsa pauperis nimo iã
diuitrs huius appositã diligenter consideremus sciente qm̃
ipã est que a nobis exigitur ip̃a ꝙͣ oportet nos preparare: ut
singuli quiq dicamius. quia paratus sũ et nõ sum turbatus
ut custodiã mandata tua. Nec modo semel aut in parte: sed
paratũ cormeũ deus paratũ cormeũ: paratũ ad utrũq et in
nullo tue prescribens dispoficiom. forte hoc cupio et spetialiter
et uehementer: sed ne illud quidẽ recuso: sicut fuerit uolunta
in celo sic fiat. Desiderorequiẽ si nõ recuso laborem fiat uoluntas

Expanded text:
amplius per omnem modum, quod qui mori non metuis, imo qui tanto amplius per omnem modum, quod qui mori non metuis, imo qui tanto desiderio praesentiam Domini concupiscis, vivere quoque non renuis, et exspectatione molestissima fatigari. In quo enim alio non obedire potuerat, qui in hoc tanto articulo tam devote clamabat: « Fiat voluntas tua? » Haec ergo pars nostra sit, fratres, in convivio hodierno, hanc nobis obedientiam in mensa pauperis, imo jam divitis hujus appositam diligenter consideremus, scientes quoniam ipsa est quae a nobis exigitur, ipsa quam oportet nos praepara re, ut singuli quique dicamus: Quia paratus sum, et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua . Nec modo semel, aut in parte; sed paratum cor meum, Deus, paratum cor meum ; paratum ad utrumque, et in nullo tuae praescribens dispositioni. Forte hoc cupio, et specialiter et vehementer: sed ne quidem illud recuso; sicut fuerit voluntas in coelo, sic fiat. Desidero requiem, sed non recuso laborem, fiat voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
et diu defiderata societate spirituũ beatorũ atq in huius mor¬
talitatis erumpnas ab ip̃o introitu glorie reuocari: postremo
qd maximũ est. a xpo tuo peregrinari duitus. si modo ip̃e uo¬
luisset. Nec sane dubiũ quin ampliorẽ grãm mereat᷑ qui pa¬
inuemiatur in nobis quisꝙͣ paratus in tale aliqñ ministeriũ
mitti in quo necesse habeat non udere fatiem patris. Magnũ
est petre quod dñm secuturus onnã reliquisti. ẜ audiui te in
monte dicentem ubi transfiguratus ẽ. corã uobis. Dnẽ bonũ ẽ.
nos hic esse: faciamus hic tria tabernacula. Non est hoc. si adhuc
populo tuo sum necessarius nõ recuso laborem. Paratũ cortuũ
martine. paratũ cor tuũ. fiue manere in corpore. siie dissolui et
esse cum xpõ Et magna quidẽ in non horrenda morte securitas.
terac singulariter desideranda ꝑloctio reperit᷑ Rd id quidẽ lõige

Expanded text:
et diu desiderata societate spirituum beatorum, atque in hujus moret diu desiderata societate spirituum beatorum, atque in hujus mortalitatis aerumnas ab ipso introitu gloriae revocari; postremo, quod maximum est, a Christo tuo peregrinari diutius, si modo ipse voluisset. Nec sane dubium quin ampliorem gratiam mereatur, qui painveniatur in vobis quisquam paratus in tale aliquando ministerium mitti, in quo necesse habeat non videre faciem Patris. Magnum est, Petre, quod Dominum secuturus, omnia reliquisti; sed audivi te in monte dicentem, ubi transfiguratus est coram vobis: Domine, bonum est nos hic esse; faciamus hic tria tabernacula . Non est hoc, « Si adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso laborem. » Paratum cor tuum, Martine, paratum cor tuum, sive manere in corpore, sivi dissolvi et esse cum Christo. 18. Et magna quidem in horrenda morte securitas; ter ac singulariter desideranda perfectio reperitur: sed id quidem longe
Abbreviated transcription (Latin):
sustinẽtes. Innoscite michi fratres exemplũ obedientie paulomi¬
nus preteriui. quoquide uel solũ iuxta ꝓpositũ ordinẽ. in marti¬
no quoq nobis cõuenit exhiberi. Sane morã facimꝰ ẜut arbitror
bonũ est nos hic esse: cardius eĩ hodie uenimus ad martinũ.
Domine ĩquit si adhuc populo tuo sum necessarius. nõ recuso
laborem fiat uoluntas tua. Ouere sanctissimã animã o mesti¬
mabilẽ caritatẽ. o obedientiã singularẽ. Bonũ certanẽ certasti
cursum cõsũmasti. fidem seruasti. de reliquo supest tibi corona ius
laborem fiat uoluntas tua Obtulisti plane ysaac unicũ illum¬
que diligrs quod in te est ingulasti. mimolasti singulare gaudiũ
tuũ pia deuotione paratus redire iterũ in pericula. innouare
certammna. demio subire laborẽ. sustinere tribulationẽ. prolon¬
gare temptationẽ: deinde differri adhuc ab illa tanta felictate

Expanded text:
sustinentes. 17. Ignoscite mihi, fratres: exemplum obedientiae paulo misustinentes. 17. Ignoscite mihi, fratres: exemplum obedientiae paulo minus praeterivi, quod quidem vel solum juxta propositum ordinem in Martino quoque nobis convenit exhiberi. Sane moram facimus, sed, ut arbitror, bonum nos hic esse: tardius enim hodie venimus ad Martinum. « Domine, inquit, si adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso laborem, fiat voluntas tua. » O vere sanctissimam animam! o inaestimabilem charitatem! o obedientiam singularem! Bonum certamen certasti, cursum consummasti, fidem servasti; de reliquo superest tibi corona justlaborem, fiat voluntas tua! Obtulisti plane Isaac; unicum illumquem diligis, quod in te est, jugulasti; immolasti singulare gaudium tuum pia devotione, paratus redire iterum in pericula, innovare certamina, denuo subire laborem, sustinere tribulationem, prolongare tentationem, deinde differri adhuc ab illa tanta felicitate,
Abbreviated transcription (Latin):
sam euersione cum gencilis eũ stricto gladio peteret. nuidã cer¬
uicem prebuit percussuro. donec ille extollens ad ictũ dexterã
cecidit resupinus: quomodo alter eum cultro ferire uoluit. ss ferrũ
de manibus eius elapsum repente disparuit. Pro qͥbus omĩb
dubiũ non est multipliciter coronari eũ. qui quidẽ et si non semel
esfectu cõsũmate passionis. si totiens martir fuit affectu deuotis¬
sime uolũtatis. Comedite iã amici et bibite et mebriamim caris¬
sum. Sic enim iuitur et in talib uita spus nr̃i. Nisi forte btõs
predicat sermo diuinus. qͥ mortuos suscitat. tecos illuminant.
morbidos sanat. leprosos mũdant. paraliticos curat. demonib
mrgant futura premũtiant. miraculis choruscant. et nõ magis
pauperes spũ.mites. lugentes. esurientes et sicientes iusticiã.
misericordes. mũdicordes. pacificos. persecutionẽ propter iusticiã

Expanded text:
fani eversione, cum gentilis eum stricto gladio peteret, nudam cerfani eversione, cum gentilis eum stricto gladio peteret, nudam cervicem praebuit percussuro, donec ille extollens ad ictum dexteram, cecidit resupinus; quomodo alter eum cultro ferire voluit, sed ferrum de manibus ejus elapsum, repente disparuit. Pro quibus omnibus dubium non est multipliciter coronari eum, qui quidem etsi non semel effectu consummatae passionis, sed toties martyr fuit affectu devotissimae voluntatis. Comedite jam, amici, et bibite; et inebramini, charissimi. Sic enim vivitur, et in talibus vita spiritus vestri. Nisi forte beatos praedicat sermo divinus, qui mortuos 1055 suscitant, caecos illuminant, morbidos sanant, leprosos mundant, paralyticos curant, daemonibus imperant, futura praenuntiant, miraculis coruscant; et non magis pauperes spiritu, mites, lugentes, esurientes et sitientes justitiam, misericordes, mundicordes, pacificos, persecutionem propter justitiam
Abbreviated transcription (Latin):
tos et tormẽtis uariis deputatos eripuit: pro quibus ante terre¬
in iudicis ianuã nocte media scribitur iacuisse. Quomodo eĩ
uel maxime indicat. quod nõ est cõfusus mimico loquens in porta
nichil in me funeste reperies. abrahe me sinus recipit. Namm
opere pacificorũ feliciter plane cõsũmans laboros suos: licet dieꝵ
suorũ fmẽ nõ ignoraret. clericos adnt diffidentes: inter quos
constantior custodie mancipacues est. ut iuermis postero die bar¬
baris obiceretur. quomodo cirta alper. sub securi ꝙͣ in bertcẽ eiꝰ
latꝰ iubrabat securissimus fuit. quomodo eũ mediolam auxenti
arrianus grauiter insectat᷑ multis q appetitũ ũunis tandem de
ciuitate exturbauit. quomodo et alibi prius aduersus perfidiã¬
sacerdotũ acerrmie prgnas̃. supplicus affiatus. publite birgcis
cesus. inde quaꝵ exire comprilsus ẽ quomodo itẽ in cuupdã

Expanded text:
tos, et tormentis variis deputatos eripuit pro quibus ante terretos, et tormentis variis deputatos eripuit pro quibus ante terreni judicis januam nocte media scribitur jacuisse. Quomodo enim ejus illud vel maxime indicat, quod non est confusus inimico loquens in porta: « Nihil in me, funeste, reperies; Abrahae me sinus recipiet. » Nam in opere pacificorum feliciter plane consummans labores suos, licet dierum suorum finem non ignoraret, clericos tamen adiit dissidentes, inter quos constatior, custodiae mancipatus est, ut inermis postero die barbaris opponeretur; quomodo circa Alpes sub securi, quam in verticem ejus latro vibrabat, securissimus fuit; quomodo illum Mediolani Auxentius Arianus graviter insectatus, multisque appetitum injuriis, tandem de civitate exturbavit; quomodo et alibi prius adversus sacerdotum perfidiam acerrime pugnans, suppliciis fuit affectus, publice virgis caesus, inde quoque exire compulsus est; quomodo item in cujusdam
Abbreviated transcription (Latin):
unde et hoc ip̃m qd̾ delirus bocabat᷑ in terra merito nõ attendit:
cuuis minirũ conuersatio esẜet in celis: cuius oculi in capite
suo. Sane illuc etiã lac̾me eiꝰ a maxilla ascendere cõsueuerant
quibus sie abiunidabat. ut solent pro illorũ qr qui obtrectatores
sui uidebant: flere peccatis. Sane quantũ uisticiã esurierit.
dumm ceteris eius actib cũ spetialiter in ydolatrie ꝑsecutione
ꝓbatum est: in templorũ destructiõe. in statuarũ deiectiõe. in
succisione morũ. ubi se quoq aliquãdo nõ est ueritꝰ dare disc̾imm.
ut occasio tanti c̾nimis de medio tolleret᷑. Nam misertꝰ ẽ eum
in paupere se expertũ. saluator ip̃e apud angelos gloriabat᷑ Datã
sibi medietatẽ bestis ostentans. Utinã autẽ nobis etiã imseris
apud sũmũ iudicẽ in cuius admirabile tabernaculũ introiuit
misericordiã illã exhibere dignet᷑. qua et illos olii morti destina¬

Expanded text:
Unde et hoc ipsum, quod delirus vocabatur in terra merito non attendit, Unde et hoc ipsum, quod delirus vocabatur in terra merito non attendit, cujus nimirum conversatio esset in coelis, cujus oculi in capite suo. Sane illuc etiam lacrymae ejus a maxilla ascendere consueverant, quibus sic abundabat, ut soleret pro illorum quoque, qui obtrectatores sui videbantur, flere peccatis. 15. Sane quantum justitiam esurierit, tum in caeteris ejus actibus, tum specialiter in idololatriae persecutione probatum est, in templorum destructione, in statuarum dejectione, in succisione lucorum. Ubi se quoque aliquando non est veritus dare discrimini, ut occasio tanti criminis de medio tolleretur. Nam misericordem eum in paupere se expertem Salvator ipse apud angelos gloriabatur, datam sibi medietatem vestis ostentans. Utinam nobis etiam miseris apud summum judicem, in cujus admirabile tabernaculum introivit, misericordiam illam exhibere dignetur; qua et illos olim morti destina
Abbreviated transcription (Latin):
bente. Cantã adiisus omẽs ĩiurias patientiã assup̃serat: ut cũ
esset sumus sacerdos impune etiã ab infims dericis lederet᷑
nec propter id eos aut loco umꝙͣ amouerit. aut a sua ꝙͣtum
in ip̃o fuit caritate repulerit. Quod quidẽ in brictio manifeste
probatũ omẽs uos arbitror memmisse. Eum nempe ex omił
sibi successorem elegit: et de tanca post futura aduersitate premo¬
nuit. postremo in fide et lenitate ip̃ius sam̃ fecit illũ: ad cuuis
os aures sue fuerant cum responderet homini. qui de eo fascitaba:¬
Ui illũ delirũ q̃rrs. prospice enimus: ecce celũ sicut amens res¬
picit. Caebro si quidẽ homo dei. utpote t̾ram despitiens celũ sus¬
piciebat. Nempe sciebat ad hoc sese ut supra memiminꝰ rectam
et in ip̃o corpore accepisse staturã: sciebat illic esse chesaurum
sese donec illus peruemiret. quod desiderabat asscuturum.

Expanded text:
bente: « Tantam adversus omnes injurias patientiam assumpserat ut cum bente: « Tantam adversus omnes injurias patientiam assumpserat ut cum esset summus sacerdos, impune etiam ab infimis clericis laederetur: nec propter in eos aut loco unquam amoverit, aut a sua, quantum in ipso fuit, charitate repulerit : » quod quidem in Briccio manifeste probatum, omnes vos arbitror meminisse. Eum nempe ex omnibus sibi successorem elegit, et de tanta post futura adversitate praemonuit: postremo in fide et levitate ipsius sanctum fecit illum, ad cujus os aures suae fuerant, cum responderet homini, qui de eo sciscitabaSi illum delirum quaeris, prospice eminus; ecce coelum solito sicut amens respicit. Crebro siquidem homo Dei, utpote terram despiciens, coelum suspiciebat. Nempe sciebat ad hoc sese ut supra meminimus rectam et in ipso corpore accepisse staturam. Sciebat illic esse thesaurum unquam sese, donec illuc perveniret, quod desiderabat assecuturum.