comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tapat ut custodiatis legem dei ⁊ colatiꝰ eũ
n eatis post deos alienos qr archam ⁊ tab̾uacłiu
ñ hẽtis fr̃es sumus ⁊ serui unius dei. licet iit̾¬
tecto flumine seꝑemur. In uulra suba reditis
diuidite eam cũ tr̃ĩb qui remanserũt. qui re¬
uertentes uenerint ad tunulos iordauis. sic
eñĩ dictus est locus ꝑ qm tͣusierunt alius ꝑ q̃m

Expanded text:
ntaxat ut custodiatis legem Dei, et colatis eum, nec eatis post deos alienos, quia arcam et tabernaculum non habebitis. Fratres sumus et servi unius Dei, licet interjecto flumine separemur. In multa substantia reditis, dividite eam cum fratribus, qui remanserunt. Qui revertentes venerunt ad tumulos Jordanis . » Sic enim dictus est loc
Abbreviated transcription (Latin):
redissent ad ꝓpria: nũciatũ ẽ iosue. ⁊ hiis qui re¬
mauserant de edificacõne altaris. ⁊ arbit᷑ti sũt
illos erexisse illud ut ĩmolarent suꝑ eo ucti¬
mas ꝙ si licebat nisi suꝑ altare ꝙ statuerat deꝰ
ante tab̾naculum. cum ꝙ cornpuissent arma
ut eos delerent de consilio missus ẽ ad illos
phinees ꝑ honorati .x. cũ eo. qui dix̃iuit ad eos
q̃ ẽ ista tͣnsg̾ssio. cur reliquistis deum isrł. ⁊ cu¬
ltum eius editicantes uobis alare sacrileguin
at illi respond̾iunt. absit a nobis ħ scelus. aliqqͥu
ip̃e deus querat ⁊ iudicet. s timuinus ne cras
drẽnt filii ur̃i filus nr̃is. quid uobis ⁊ nobis.¬

Expanded text:
issent ad propria, nuntiatum est Josue et his qui remanserant de aedificatione altaris, et arbitrati sunt illos erexisse illud, ut immolarent super eo victimas; quod non licebat nisi super altare quod statuerat Deus ante tabernaculum. Cumque arripuisset arma, ut deleret eos, de consilio missus est ad eos Phinees, et decem honorati cum eo, qui dixerunt ad eos: « Quae est ista transgressio? Cur reliquistis Deum Israel, et cultum ejus, aedificantes vobis altare sacrilegum? At illi responderunt: Absit a nobis hoc scelus! alioqui Deus ipse quaerat, et judicet. Sed timuimus, ne cras dicerent filii vestri filiis n
Abbreviated transcription (Latin):
a ut haberet necc̃a ria sua sine labore ⁊
ita luccatiue tioluit acquirere sibi p̃ben¬
dam ut cum uo uisset totun p̃mum agͥ
uenditi ponere ante pedes apostoloꝵ non
soluens uotum de fraudauit de p̃dio agri
constia uxore sua mediam partem reser¬
uans. reliquam ante pedes apłoꝵi posuit
a. Cur temprauit sathanas cor tunm.
ientiti te sp̃m sancto. Cur suasti de pre¬
cio agri. Non es uentirus hominib s dõ
qui scutatur corda ⁊ ꝑdit om̃s qui loqun¬
tur uiendatium audiens h auanias cecidit
⁊ expirauit. Uñ notandum quia licet in
e uaugłio dñs dixerit. qui te ꝑcussent ĩna¬

Expanded text:
ut haberet necessaria vitae sine labore, et ita lucrative voluit sibi acquirere praebendam. Et cum voluisset totum pretium agri venditi ponere ante pedes apostolorum, non solvens votum, « defraudavit de pretio agri, conscia uxore sua, » mediam partem sibi reservans, reliquam ad pedes aposta, cur tentavit Satanas cor tuum mentiri te Spiritui sancto? Cur fraudasti de pretio agri? Non es mentitus hominibus, sed Deo, » qui scrutatur corda, et perdit omnes qui loquuntur mendacium. « Audiens hoc Ananias cecidit, et exspiravit. » Ubi notandum quia, licet in Evangelio Dominus dixerit: « Qui te percusserit in ma
Abbreviated transcription (Latin):
tis ꝑ collectione lignoꝵ in sabb̾o lapidabatin.
homo. In mitõ sacerdotum duo fili aaron .s.¬
nadab ⁊ abui igne consumpti sunt. pro obla¬
to igne alicuo sic̃ ananas de fraudans de
precio agri corruit ⁊ expirauit pro t̾rore a¬
liis incuciendo quia tam uelox uindicta
magnum timorem altis incussit factus ẽ
enim timor magnus n om̃i qui audierũt
est anticipatio. quia solius uiri mortem ante
uxoris exitum pauci audierunt. sinrgentes
autem iuuenes asportaueruit cadaner ⁊ se
trus quid utiq conuenit nob̾ temptare
spnitum dñi Ecce pedes eoꝵ qui sepelierũt
iurum drrum staut aute hostium ⁊ deferẽt

Expanded text:
ne lignorum in Sabbato lapidabatur homo . In initio sacerdotii duo filii Aaron igne consumpti sunt, pro oblato igne alieno. Sic Ananias, defraudans de pretio agri, corruit et exspiravit, pro terrore aliis incutiendo, quia tam velox vindicta magnum timorem aliis incussit. « Factus est enim timor magnus in omnes qui audierunt. » Et est anticipatio, quia solius viri mortem ante uxoris exitum pauci audierunt. « Surgentes autem juvenes asportaverunt cadaver, et strus: Quid utique convenit vobis tentare Spiritum Domini? Ecce pedes eorum qui sepelierunt virum tuum stant ad ostiu
Abbreviated transcription (Latin):
.s. tunc eis datum ad robur sp̃es linguarum
ad stĩam lingua enui scientiam explicat
Ignis testam roborat datus est ⁊ spc̃ .s. apoᷤ¬
tolis añ passionem qũ missi sunt ad p̃dicã¬
dum ⁊ dcm̃ est eis egros sanate demones
eicite mortuos suscitate. post tesurrectio

Expanded text:
 tunc datum eis ob robur, species linguarum ad scientiam. Lingua enim scientiam explicat, ignis testam roborat. Datus est etiam Sptolis ante passionem, quando missi sunt ad praedicandum, et dictum est eis: « Aegros sanate, daemones ejicite, mortuos suscitate . » Post resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
cut sic pascene ⁊ scenephegia s de hoc nouui¬
ue pastha qruestio est hũt .ii. hebrei iuulta
greca uocabula qiuia sepe ꝑ multas captu¬
tates particulares dispeisi sunt ⁊ fuerunt
erat quinquagesima si resurrectione ⁊ cum
inchoarentur dies pentecostes .i. illuis sollẽ¬
uitatis .un. dieb ꝓ te laude erant om̃s disci¬
płi uicenaculo ⁊ dum eẽnt parter uide eo¬
dem loto factus est repente de celo .i. de aere
sonus q fragor quidam tn sonut in aere tã
ut sit tamquã nota similitudinis ac si dice¬
taniquã expressuũ uentatis qr iure spc̃ .s. dr᷑

Expanded text:
nopegia. Sed de hoc nomine Pascha quaestio est. Habent enim Hebraei multa Graeca vocabula, quia saepe per multas captivitates particulares dispersi sunt, et fuerunt erat quinquagesima a resurrectione, et cum inchoarentur dies Pentecostes, id est illius solemnitatis septem diebus protelandae, erant omnes discipuli in coenaculo: « Et dum essent pariter in eodem loco, factus est repente de coelo, » id est de aere, « sonus, » quia fragor quidam insonuit in aere, « tut sit tanquam nota similitudinis. Ac si dicetanq
Abbreviated transcription (Latin):
curu se ierosolms¬
⁊ faceret eam. polyand̾¬
heudit eum a marus dolor nisterum ⁊ conti¬
git illum nupetu euuuitem de currn cadere
collisus est ⁊ manifestauit teus ni ea uutu¬
dem suam ut qui sibi uidebantur etiam flu¬
ctib maris unꝑare ⁊ mentiũ iltitudĩem in
stat̾a append̾e ingestatorio portaretur ⁊ ebuli¬
erunt u̾mes de carnibi enis ⁊ uinentes afflue¬
bant ⁊ fetore illius grauabat᷑ ex̾citus. Cum¬
q uecipẽ setorem suum ferre posset ductꝰ est
tur quoq se fcũrum uideum ⁊ ni om̃i loco
predicaturum dei potestatem ⁊ desperans stͥp¬
sit omĩa ħ ad uideos orans ut fidelit̾ adhere¬
rent antyocho filio euis. Cum q ꝓfit̾etur se
ochũ qr uoluit templii. diane inꝑside deuasta¬
re. Nam qui nullatenus egit pectatum set
tantum tegitauit nullo reatu tenetur hic
patet scdm opimonem. Io. quia lex cohibe¬
bat inanum ⁊ non anunũ Tunc uocauit
antyochus phillipũ collactaneumi suum ⁊ con¬

Expanded text:
urum se Jerosolt facere eam poliandrehendit eum amarus dolor viscerum, et contigit eum impetu euntem, de curru cadere, et collisus est. Et manifestavit Deus in eo virtutem suam, ut qui sibi videbatur etiam fluctibus maris imperare, et montium altitudines in statera appendere, in gestatorio portaretur. Et ebullierunt vermes de carnibus ejus, et viventes effluebant, et fetore illius gravabatur exercitus. Cumque nec ipse fetorem suum ferre potuisset, ductus est tur quoque se futurum Judaeum, et in omni loco praedicaturum Dei potestatem, et desperans scripsit omnia haec ad Judaeos, orans, ut fideliter adhaererent Antiocho filio ejus. Cumque profiteretur se ochum, quia voluit templum Dianae in Perside devastare. Nam qui nullatenus egit peccatum, sed tamen cogitavit, nullo reatu tenetur. Hic patet secundum opinionem Josephi, quia lex cohibebat manum, et non animum. Tunc vocavit Antiochus Philippum collactaneum suum, et con
Abbreviated transcription (Latin):
inuidea ꝑambulabat antyochuis superio¬
res regiones ⁊ audiuit ẽẽ ciuitatem elxmay¬
dei. in ꝑside opulentam ⁊ templum mea lo¬
cuplex in quo erant uelamuia aurea ⁊ lorice
⁊ stuta que reliq̃rat alex̃. ⁊ querebat preda
ri eam s uou potuit. Ilam elẏmaite fuga¬
uerunt eum ignonuniose ⁊ nunciatum est
ei muia quõ fracti eraut pͥncipes enis in ui¬
dea ⁊ uersus in furorem. Iussit agitari curriun¬
sine intermissione¬
superre nrchonaus uẽ

Expanded text:
erambulabat Antiochus superiores regiones , et audivit esse civitatem Elymaidem, in Perside opulentam, et templum in ea locuplex, in quo erant velamina aurea, et loricae et scuta quae reliquerat Alexanderri eam, sed non potuit; nam Elymaitae fugaverunt eum ignominiose, et nuntiatum est in via ei quomodo fracti erant principes ejus in Judaea. Et versus in furorem jussit agitari currusine intermissionesuperbe intona
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃n ñ initabiuit᷑. ꝑit. aliequin qͣi post longã
expectacõnem iustius puuit. ⁊ de tp̃ali pena tñ
intelligendinu est. sicut de agag. ⁊ iheu. in post¬
eris uindictam sumptã legimus. uł pot̃ expͥmi
seũitas uste iudicantis gͣuius enĩ puniunt᷑ pa¬
rentes si filios ꝓ se uideaut ⁊̃ puniri ⁊ iustius ꝓ
expectõne. origenes tñ hic intelligit. ꝑ pattes de¬
mones: ꝑ posteros coadiutores. quos qũ in pec¬
cando nobis adiungimꝰ. Ut pote pͥmo intͣuit dĩ¬
abolus in cor uide. etce pat accessit post ad pͥn
ñacio. dñs autẽ ñ uisitat hic pet̾a patrũ q̃ ret̃¬
uantur igni et̾no mͦ tñ sepe punit homines.

Expanded text:
it; alioqui quasi post longam exspectationem justius punit. Et de temporali poena tantum intelligendum est. Sicut de Achab, et Jehu, in posteris vindictam sumptam legimus . Vel potest exprimi severitas juste judicantis. Gravius enim puniuntur peccantes, si filios pro se etiam videant puniri, et justius pro exspectatione. Origenes tamen hic intelligit per patres, daemones; per posteros, coadjutores, quos quandoque in peccando nobis adjungimus, utpote: Primo intravit diabolus in cor Judae . Ecce neratio. Dominus autem non visitat hic peccata patrum, qui reservantur igni aeterno, modo tamen saepe punit homines.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ huiꝰmui. neꝙ hõĩs aut ium̃ti. neꝙ dconis uł rep¬
tilis ciuiꝰlibet q̃ colebat diũisus hoĩnũ error. nec
coles nec adorabis ea. Colere eni ẽ ĩmente ado¬
rare. a d orare aut̃ ẽ si ñ aĩo. saltẽ ꝑ metu. uł¬
regib ad ulando adorare. postea ad inculcan¬
dam custodiam dicti ⁊ dicendoiũ: addidit inci¬
denter. Ego sũ dꝰ. deꝰ. tuus fortis ⁊ zelotes uisi¬

Expanded text:
 aut hujusmodi, nec draconis, vel reptilis cujuslibet, quae colebat diversus hominum error: « Non coles, nec etiam adorabis ea. » Colere enim est mente adorare. Adorare autem est, si non animo, saltem pro metu, vel adulando regibus, adorare. Postea ad inculcandam custodiam dicti et dicendorum, addidit incidenter: « Ego sum Dominus Deus tuus fortis, et zelotes, visi
Abbreviated transcription (Latin):
fetus tẏri ferenti sibi auxilium mittendo ei
ligna cedrina ⁊ artifices. porro dauid accepit
alias uxores. ⁊ nati sunt ei filii in irłm .xi. int̃
iebus. a quo dict̾a ẽ salem. postea a dauid dicta
ẽ iebusalem. s postea mutata .b. in.R dixit
irłm qͣi muinitam salem. iero enĩ ebraice mu¬
nicio. ẽ. tͣdit iosephꝰ ꝙ hanc lict̾e inutacõnem
ab hom̃o fcãm: quidã putant. p̾ea dicta ẽ a salo

Expanded text:
e Tyri ferente sibi auxilium, mittendo ei ligna cedrina, et artifices. Porro David accepit alias uxores, et nati sunt ei filii in Jerusalem undecJebus, a quo dicta est Salem. Postea a David dicta est Jebusalem. Sed postea mutata b in r dixit Jerusalem, quasi munita Salem. Hiero enim Hebraice munitio est. Tradit Josephus quod hanc litterae mutationem ab Homero factam quidam putant, postea dicta est a Sa
Abbreviated transcription (Latin):
enigmatice cetus ⁊ claudus non intͣbuit. poñteᷤ
cecitatem ⁊ claudicaconẽ ꝓ qualib ĩmũdicia. por¬
ro infi̾orem ciuitatem obtinuit. dd. tradente eã
sibi ornam iebiseo. cũq arcen syon optinere
ñ posset ꝓposuit iu pͤm̾um pͥncipatum mlicie.
illi qui pͥmũ ꝑeut̾et iebuseum. ⁊ tang̾et doma¬
tum fistulas .i. tectorun canales ꝑ quos deflu¬
unt stillicidia. alii dicunt cuniculos fistulaᷤᷤ
subterraneos ꝑ quos erat ascensus ad tecta. ml¬
tis itaq festinautib ioab p̃uenit uiuu̾̃sos. ⁊ cla¬
mauit ad regeni exigens militie pͥncipatum. ⁊
ciuirateni dd̾ reliqͣm urbis ꝑtem extrusit ioab.
Mello aut̃ erat p̃cipicuin ⁊ quasi quedã funda
uorago uallis porro ip̃a ciuitas dauid. postea uo¬
cata ẽ mello. ⁊ editicauit dauid in ea domum

Expanded text:
aenigmatice. Caecus et claudus non intrabunt, ponentes caecitatem et claudicationem pro qualibet immunditia. Porro inferiorem civitatem obtinuit David, tradente eam sibi Ornan Jebusaeo. Cumque arcem Sion obtinere non posset, proposuit in praemium principatum militiae, illi qui primum percuteret Jebusaeum, et tangeret domatum fistulas, id est tectorum canales, per quos defluunt stillicidia. Alii dicunt fistulas cuniculos subterraneos, per quos erat ascensus, usque ad tectum. Multis itaque festinantibus, Joab praevenit universos, et clamavit ad regem exigens miCivitatem David. Reliquam urbis partem exstruxit Joab. Mello autem erat praecipuum, et quasi quaedam profunda vorago vallis. Porro ipsa Civitas David postea vocata est Mello. Et aedificavit in ea David domum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad eos. Int̃fecistis uirum ĩnoxium: sanguinẽ
dñi ur̃i fudistis. ⁊ iõ auferam uos de terra. ⁊ p̾ci¬
sis manib ⁊ pedibus eorum: suspend̾iut eos
suꝑ piscinam. uł spinam iu ebron. cap̃uo ysbo¬
sech sepelierunt in sepulcro abuer. ⁊ uener̃t̃
annorun erat daiud cum regnare cepissẽt¬
pꝰ isbosech regnauit in isrł. ñ uisi duobus an¬
nis reguauit in uida .s aiunt uidei euni reg¬
uasse in ebron aliquib anuis saule uiuente
qr domus uida iam affecralat eiun in regẽ.
⁊ ip̃e mittebat eis mun̾a tanqͣm suis. In irłm

Expanded text:
ad eos: « Interfecistis virum innoxium, sanguinem ad eos: « Interfecistis virum innoxium, sanguinem domini vestri fudistis, et ideo auferam vos de terra. » Et praecisis manibus, et pedibus eorum, suspenderunt eos super piscinam, vel spinam in Hebron, caput vero Isboseth sepelierunt in sepulcro Abner. Et venerunt annorum erat David, cum regnare coepissetpost Isboseth regnavit in Israel, non nisi duobus annis regnavit in Juda. Sed aiunt Hebraei eum regnasse in Hebron aliquibus annis adhuc Saule vivente, quia domus Juda jam affectabat eum in regem, et ipse mittebat eis munera tanquam suis. In Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
te sunt manus eius. ⁊ omnis isrł per om¬
ꝑturbatus ẽ. duo autem uiri pͥncipes irem is¬
latronũ eraut ysboseth. baana. ⁊ recab.
de filiis beniamyn qui irati recesserant ab
ysbosech. ⁊ ueñant ad nuphibosech filium
ionathe ut facerent enn regeni. qui noluit
ĩmo ꝓdidit eorum consilium. Quidã uõ tͣdũt
qd̾ isbosech offensus erat eis. eo qd̾ dicebant ei
iphiboseth debere regeni ẽẽ cum filius eẽt
pͥmogeniti saulis. erat iste miboseth claudus
utroq pede. quĩq̃nnis enini erat qñ tuntiat̃
ẽ ei de morte saulis. ⁊ ionathe. ⁊ tollente eum
nutrice ut fug̾et cecidit ⁊ confcͣcus ẽ. porro ba¬
ana ⁊ recab ing̾ssi sunt doniũ ẏboseth ferenteᷤ
spicas tritici qͣi primitias regi. hostiaria aut̃
domus obdormierat. ⁊ inuenientes ysbosech:
dormientẽ iu m̾idie int̾fecerunt eum. ⁊ attu¬
lerunt capud euis ad dauid: in ebron dñtes.
ecce cap̃ uiri qui q̃relat animã tuam. existi¬
mantes se mun̾a accepturos a dauid. ⁊ ait dd̾

Expanded text:
sunt manus ejus, et omnis Israel perturbatus est. Duo autem viri principes latronum erant eum Isboseth Baana, et Rechab de filiis Benjamin . » Qui irati recesserant ab Isboseth, et venerant ad Miphiboseth filium Jonathae, ut facerent eum regem. Qui noluit, imo prodidit eorum consilium. Quidam vero tradunt, quod Isboseth offensus erat eis, eo quod dicebant ei Miphiboseth debere regem esse, cum filius esset primogeniti Saulis. Erat iste Miphiboseth claudus utroque pede. Quinquennis enim erat quando nuntiatum est ei de morte Saulis, et Jonathae, et tollente eum nutrice, ut fugeret, cecidit, et confractus est. Porro Baana, et Rechab ingressi sunt domum Isboseth ferentes spicas tritici, quasi primitias regi. Ostiaria autem domus obdormierat. Et invenientes Isboseth dormientem in meridie interfecerunt eum, et attulerunt caput ejus ad David in Hebron dicentes: « Ecce caput viri, qui quaerebat animam tuam, » existimantes se munera accepturos a David. Et ait David
Abbreviated transcription (Latin):
mulierem quis inderet pulcͣm urgiue seu
iam nuptam. ⁊ uolũit eam hr̃e uxoren nõ
ñ pꝰ cubile eius eius ascendat. don illa rase¬
rit capud. ⁊ circunicidat ungues. ⁊ lugubre
sceuina suscipiens de fleat ꝑentes ⁊ anucos
quos amisit in bello .xxx. dieb. ut tandem
luctu saciata: cõũtatur ad epulas nupcialeᷤ
fũit ⁊ ñ sedebit auinio eius: dunittat eam
liberam. ñ enĩ licet ei. aut reuorare eã in ser¬
uitutem. aut uenundari alii. in aleficum
quoq suspensum in patibulo eadem die iꝰsit
deponi ⁊ cadauer eadem die sepeliri. qi male¬
dictus erat omnis pendens in ligno .i. sufficit
ad penaui qd̾ turpeni ⁊ maledicrã suscepit
mortem. ne ult̾us pena tenderetur. abho¬
iuinabile quoq dixit aput deum. si au mlier
ueste iuirili aut uir ueste feminea ut̾etur

Expanded text:
t pulchram, virginem seu jam nuptam, et voluerit eam habere uxorem, non prius cubile ejus ascendet, donec illa raserit caput, et circumcidat ungues, et lugubre schema suscipiens defleat parentes, et amicos, quos amisit in bello, triginta diebus, ut tandem luctu satiata, ad epulas nuptiales fuerit, et nec sederit animo ejus, dimittat eam liberam. Non enim licet ei, aut revocare eam in servitutem, aut venundare alii. Maleficum quoque suspensum in patibulo ea die jussit deponi, et cadaver ea die sepelire, quia maledictus erat omnis pendens in ligno, id est sufficit ad poenam quia turpem et maledictam suscepit mortem, ne ultra jus tenderetur poena. Abominabile quoque dixit apud Dominum, si aut mulier veste virili, aut vir veste feminea uteretur
Abbreviated transcription (Latin):
turam uiui fecisse uim uidebatur nͦ ex eo
pͥmicias deo offerre. aut qmpiam edere liceb¬
at. ꝙͣto uõ anno uindemiabat᷑ dũo. omeni
enĩ fructum eius anni de ferebat homo ad
urbem scãm cum scd̃a decima aliarũ fgͥum
ut epularetur ex his coram dño. quinto an¬
no fiebat hono dñs uinee. ⁊ umidemiabat
sibi. sexto anno ⁊ deinceps erat qͣi omnib cõ¬
fas nõ erat. neq uindenuantes de huis que ad
torcular portabantur. gustare ꝓhibebant si¬
bi occurrentes. alia tͣuslacio plana est. quiꝰ
ẽ hoitio qui plantauit iuineam. et de noue¬
lla eus nõ bibit ⁊ cecera¬

Expanded text:
us vim fecisse videbatur, nec ex ea primitias Deo offerre, vel quidpiam edere licebat. Quarto anno vindemiabatur Domino. Omnem enim fructum ejus anni deferebat homo ad urbem sanctam, cum secunda decima aliarum frugum, ut epularetur ex eis coram Domino. Quinto anno fiebat homo dominus vineae, et vindemiabat sibi. Sexto anno, et deinceps erat quasi omnibus comfas non erat, neque vindemiantes de his, quae ad torcular portabant, gustare prohibebant sibi occurrentes. Alia translatio plana est. Quis est homo qui plantavit vineam, et de novella ejus non bibit, e
Abbreviated transcription (Latin):
am adueñat dies tercius. ⁊ aute solis ortũ ũbo¬
ceꝑunt audiri tomitrua. ac micare fulgura. tenꝰ.¬
cabant. tandem letus apparuit moyses ⁊ serenuᷤ
qui ꝑ uobis ꝑcussit egyptun. qui ꝑ mare iter
dedit. qui cibuui de celo. potũ de terra uł petra¬
ꝓduxit. ꝑ queni adam de fructib terre comedit.

Expanded text:
m advenerat dies tertius, et ante solis ortum coeperunt audiri tonitrua, ac micare fulgura, etabant. Tandem laetus apparuit Moyses, et serenus qui pro vobis percussit Aegyptum, qui per mare iter dedit, qui cibum de coelo misit, potum de petra concessit, per quem Adam de fructibus terrae comedit,
Abbreviated transcription (Latin):
uide terrani chanaam. ⁊ morere. s añqͣm as¬
cend̾et moy. bñdixit filios isrł. bñ diccõnem
uõ incepit ĩ hũc modun. dominꝰ de sẏnaue¬
nit. ⁊ de seir ortus ẽ nobis. apparuit de mõ¬
te pharan in dextera euis ignea lex tͣdũt
hebrei qd̾ dũs nusit angelos suos ad ydume¬
os. ⁊ ad hysmaelitas in pharan. ⁊ obtulit eis
legem fuam qͣm eum recipere uollent. ue¬
nit ad iuideos in montem syna cũ multis i¬
ilibus angelorum. datis benediccõnib sing¬
ularum cribuum ascendit moy. suꝑnebo.
usq in u̾ticeni ip̃ius que dicitur phasga. ⁊ os¬
tendit ei dñs omnẽ terram ꝓmissioniꝰ usq
ad mare nouissimum. ⁊ partem australem
⁊ latitudinẽ campi iericho q̃ alio nonune dc̃a

Expanded text:
ascenderet Moyses, benedixit filios Israel. Benedictionem vero incepit in hunc modum: « Dominus de Sina venit, et de Seir ortus est nobis. Apparuit de monte Pharan in dextera ejus ignea lex . » Tradunt Hebraei quod Dominus misit angelos suos ad Idumaeos, et ad ismaelitas in Pharan, et obtulit eis legem suam. Quam cum recipere nollent, venit ad Judaeos in montem Sina, cum multis millibus angelorum. Datis benedictionibus singularum tribuum, « ascendit Moyses super Nebo, usque in verticem ipsius, qui dicitur Phasga, et ostendit ei Dominus omnem terram promissionis, usque ad mare novissimum, et partem australem, et latit
Abbreviated transcription (Latin):
tiu intͥfecit antipr̃ ⁊ uidĩ sub pompeio qu¬
cõ redisset in uideam timẽs cesaris imnpetum sar
liberos suos ad arabas cognatos eoꝵ trans mmi¬
sit. mortuo aũ ponpeio antipr ndientelam
cesaris se contulit misit añ tesar mecͥdantẽ
ꝑ gameum ad expugnãdũ pelusiũ mnittens t̃
emicuit. Nãq ꝯmurũ pͥmus tͣnscendit ⁊ mẽ¬
tem metridantem testem hũit marco atiã
autonio ni pl̾ib eum cõmẽdantẽ factus est
anutus cesaris quẽ cesar romana ciuilitate si
mul ⁊ ĩminitate donauit eiꝰ q gr̃ã pontifica¬
tĩ cõfirmauit hyrcano

Expanded text:
i interfuit Antipater, et Judaei sub Pompeio. Qucum redisset in Judaeam, timens Caesaris impetum, liberos suos ad Arabas cognatos eorum transmisit. Mortuo autem Pompeio, Antipater in clientelam Caesaris se contulit. Misit autem Caesar Mithridatem Pergameum ad expugnandum Pelusium, mittens cumenituit. Nam, et murum primus transcendit, et Memrem Mithridatem testem habuit. Marco etiam Antonio in pluribus eum commendante, factus est amicus Caesaris. Quem Caesar Romana civilitate donavit simul et immunitate, et ejus gratia pontificatum confirmavit Hircano
Abbreviated transcription (Latin):
at ille noluit. cui ait. qr ñ audisti uocem diũ
unus captiuũ suum ad me dicens. Custodi istũ.
qui si lapsus fu̾it: erit anima tua ꝓ anima eiꝰ.
.i. eris seruus michi ꝓ eo. aut talentum argenti
michi appendes. Cũ aut̃ u̾teremi me huc ⁊ illuc:
subito ñ apparuit. ⁊ ait rex. Iudiciũ tiũ ẽ ꝙ ip̃e
decreuisti. altutrum ncc̃e ẽ facias ei. tũc lota
auina tua ꝓ aniuia eius .i. ip̃e te iut̃ficiet. ⁊
iratus rex ꝓphete: iussit eun clausum cͦtodiri

Expanded text:
At ille noluit Cui ait: Quia non audisti vocem Domini, At ille noluit Cui ait: Quia non audisti vocem Domini, unus captivum suum ad me dicens: « Custodi istum; qui si lapsus fuerit, erit anima tua pro anima ejus, » id est eris servus mihi pro eo, « aut talentum argenti mihi appendes. » Cum autem verterem me huc atque illuc, subito non comparuit. Et ait rex: « Judicium tuum est, » quod ipse decrevisti, alterutrum necesse est facias ei. Tunc lota anima tua pro anima ejus, » id est ipse te interficiet. Et iratus rex prophetae jussit
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ die ꝑeussi sunt de sẏris. c̃ peditum. ⁊ reliqͥ
fugeriat in affech. ⁊ cecidit nitirus suꝑ eos qui
remauserant. beuadab aut̃ fugiens in ciuitatẽ
latuit ui cubiculo ꝙ erat intͣ tubiculum. serui
aut̃ eius timentes ne suꝑueniret achab. ⁊ nenu¬
ni ꝑceret. ⁊ scientes reges isrł demeutes acriuxeĩt̃
lurabos suos saccis. ⁊ pouentes funiculos i ca¬
pitibus uenerũt in oecursum achab dicentes ser¬
uiis tiis benadab dicit. Uiuat oro te aniuia mi̾a
frater ieus ẽ .i. faciama cuii eo fedus. qui ra¬
pientes ũbuni ex ore eius. qͣi ꝑ ouiine festinan¬
tes addux̃unt ad eum henadab. ⁊ leuauit eũ
achab secum ui curru suo. ⁊ dixit ad eum be¬
uadab. ciuitates qͣs rulit pat̾ ineus a patre tuo
reddam tibi. fac tibi placeas in damasco .i. forũ
rerun uenalium. sicut fecit pat̾ mieus in saua¬
ria. Cũꝙ fed̾ati eẽut redierunt ad ꝓpria. tũc
iuicheas dixit ad sociuni suum ĩ sp̃u. ꝑeute me

Expanded text:
 peditum, et reliqui fugerunt in Aphec, et cecidit murus super eos, qui remanserant. Benadab autem fugiens in civitatem latuit in cubiculo, quod erat intra cubiculum. Servi autem ejus timentes, ne superveniret Achab, et nemini parceret, et scientes reges Israel clementes, accinxerunt lumbos suos saccis, et ponentes funiculos in capitibus venerunt in occursum Achab dicentes: « Servus tuus Benadab dicit: Vivat, oro te, anima meafrater meus est, » id est faciam cum eo foedus. « Qui rapientes verbum ex ore ejus, quasi pro omine festinantes adduxerunt Benabad ad eum. Et levavit eum Achab secum in curru suo, et dixit ad eum Benabab: Civitates quas tulit pater meus a patre tuo, reddam tibi. Fac tibi plateas in Damasco, » id est forum rerum venalium; « sicut fecit pater meus in Samaria. » Cumqe foederati essent redierunt ad propria Tunc Michaeas dixit ad socium suum in spiritu: « Percute me.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ stantes ꝓcul dix̃unt moysi. loq̃re tu nobis.¬
altare de terra fatietis michi. forre aute cou¬
structõnem altaris portatilis. uoluit ħ fieri
uł ilud portatile trat de terra. sic̃ infra dice
miis ꝙ si altare lapideum feceris michi: nõ
edificabis illud de sectis lapidibus. si eleuaue¬
michi scũi. Inde ꝑ nos unius lapidis altare cõ¬
striuimis. foite ꝓhibuit ne suꝑ altare hostie oe¬
cid̾entur et addidit. nõ ascendes ꝑ gͣdus ad al¬
tare iacũ ne reueletur turpituido tuia. forte

Expanded text:
t stantes procul dixerunt Moysi. Non loAltare de terra facietis mihi . » Forte, ante constructionem altaris portatilis, voluit hoc fieri, vel illud portatile erat de terra, sicut infra dicemus. « Quod si altare lapideum feceris mihi, non aedificabis illud de sectis lapidibus. Si levavemihi sanctum. Inde et nos unius lapidis altare construimus. Forte prohibuit, ne super altare hostiae occiderentur. Et addidit: « Non ascendes per gradus ad altare meum, ne reveletur turpit
Abbreviated transcription (Latin):
altari in die .uiii. agg̃ssi sunt ip̃i nĩst̾ium ad
qd̵ fu̾ant ordiuati. ⁊ moyses cessauit. et tͣduit
quida diem hũc .uiii. fuisse pͥmã diem anni scdi
quo eg̃ssi sunt de egipto. ⁊ c̃ obicit᷑ eis qd̵ pͥma
moyses ignẽ terrenũ amoĩi ab altari quo us
uitulum. cuiꝰ adipes. renes. renũculos imposũ
altari igne ñ suꝑpoĩto. reliquũ combussit exͣ
castra. Immolauit ⁊̃ ꝓ se hostiam salutarem
a riecem ui holocaustun. ⁊ ĩposuit altari.s sñ
igne. deuiceps oblaturꝰ ꝓ ppͦ sumpsit ab eis hosti
agnuni: ꝓ pec̾o aĩe. bouem: in holocaustum.
arietẽ ꝓ pacificis. taniẽ in immolacõne ñ nisi
tͥa dicitur ĩmolasse. hircũ ꝓ pcc̃o ppłi. ⁊ bouẽ.
⁊ arietem forte ꝑ pacifitis. forte qi pruis ea no¬
de pcc̃o synagoge pͥncipis ⁊ aĩe ñ agebat. uͭ priꝰ
qd̾libet trium ꝓ pcc̃o ppłi potuit dici oblatum.
iu holcrarposim ꝙ sonat holocaustum fructu¬
osum. dicebatur ꝙ holocarposis holocaustũ ĩ:

Expanded text:
altari. In die octavo aggressi sunt ipsi ministerium ad quod fuerant ordinati, et Moyses cessavit. Et tradunt quidam diem octavam fuisse primam diem anni secundi, ex quo egressi sunt. Et cum oMoyses ignem terrenum amoveri ab altari, quo usvitulum, cujus adipem, renes, et renunculos imposuit altari, igne non supposito; caetera combussit extra castra. Immolavit etiam pro se hostiam salutarem, arietem in holocaustum, et imposuit altari, sed sine igne. Deinceps oblaturus pro populo, sumpsit ab eis hostiaagnum pro peccato animae, bovem in holocaustum, arietem pro pacificis. Tamen in immolatione non nisi tria dicitur immolasse, hircum pro peccato populi, et bovem, et arietem pro pacificis. Forte quia prius ea nude peccato Synagogae principis, et animae non agebat, ut prius, quodlibet trium pro peccato populi potuit dici oblatum. in holocarposin, quod sonat holocaustum fructuosum. Dicebaturque holocarposis, holocaustum illud
Abbreviated transcription (Latin):
collite fres ur̃os extͣ castͣ ⁊ exportauer̃t eo sit̃
erant iuduti liueis ⁊ thẏaris. ⁊ sepelierũt eos.
iõ ⁊ ministri altaris sepeliuit᷑ induti uestib
minist̾ii sui. cũ aũ a aron. ⁊ reliqui duo filii
ꝓhibuit moy. dicens oleum sc̃m ẽ suꝑ uos no¬
lite capita ur̃a nudare. uestes nolite scindere.
ne forte moriamiui ũ exibitis fores tab̾naculi
tñ iosephus aliter dicit. qr dum portarẽt hostiaᷤᷤ
mitus utebant᷑. subito inflãmati sunt nͨ ua¬
luit quisqͣm eos exting̃te. iussit ꝙ moy. prẽm
eoꝵ. ⁊ fr̃es portautes corpora extͣ castra congͣo
honore sepelire. dreit ꝙ moy. aaron. ⁊ filus
euis ut tolłent ꝑtes suas de hostus salutarib
⁊ oblata ꝓ pec̃o. quoꝵ sanguis ñ erat illatus ĩ
tab̾nałm. ⁊ comed̾unt ea. ⁊ cũ coq̃rent hircũ
oblatum ꝓ pec̃o pͥncipis: exustus inuentus ẽ.
excusauit se a arõ dicens. mͥ accidit ꝙ uides qͣi

Expanded text:
 Et exportaverunt eos, sicut erant induti, lineis, et tiaris, et sepelierunt eos, ita ut ministri altaris sepeliuntur induti vestibus ministerii sui. Cum autem Aaron, et reliqui duo filii prohibuit Moyses dicens: « Oleum sanctum est super vos, nolite capita vestra nudare; vestes nolite scindere, ne forte moriamini; non exibitis fores tabernaculi. » Tamen Josephus aliter dicit, quia dum portarent hostias rimo utebantur, subito inflammati sunt, nec valuit quisquam eos exstinguere. Jussitque Moyses patrem eorum, et fratres, portantes corpora extra castra, congruo honore sepelire, dixitque Moyses Aaron, et filiis ejus, ut tollerent partes suas de hostiis salutaribus, et oblata pro peccato, quorum sanguinis non erat illatus in tabernaculum, et comederent ea. Et cum quaererent hircum oblatum pro peccato principis, exustus inventus est.excusavit se Aaron dicens. « Mihi accidit quod vi
Abbreviated transcription (Latin):
rauit q̃ erant suꝑ altare ⁊ seruatus : ignis ꝑ
petiuis usq ad transmigͣcionem babilonis. nͦ
licuit deuiceps ignem in altari apponere ali
ignem imposuerũt alienũ desuꝑ incẽ¬
sum offerentes. eg̾ssus ꝙ ẽ ignis a dño. uł ille
qui iam erat in alrari. uł alius it̃ni ueniẽs de
sublii. ⁊ deuorauit .i. exturcit eos. ⁊ ait mo¬
pses ad aarõ. ħ ẽ qd̾ dixit dñs. sauctificabor in¬

Expanded text:
servatus est ignis iste perpetuus usque ad transmigrationem Babylonis, nec licuit deinceps ignem apponere alieignem imposuerunt alienum desuper incensum, offerentes . Egressusque est ignis a Domino, vel ille qui jam erat in altari, vel alius iterum veniens de sublimi, et devoravit, id est exstinxit eos. Et ait Moyses ad Aaron: «
Abbreviated transcription (Latin):
in hũc modunn. Claudius lysias opti¬
ino p̾sidi felici salntem nec seruauit qd
in epłis ur̃is seruamus. Nomen enim ex
suit in epła cam̃ accusatõnis parli ⁊ mo¬
dñ ⁊ ordinem accusationis. Emuq uenis¬
sont cesaream murtii cum paulo tradi¬
ta epla p̾lidi statuerunt paulum aute
ait p̃ses audiam te cum acusatores tui
ueneriuit ⁊ inssit enn tustodiri in p̃to¬

Expanded text:
in hunc modum . « CLAUDIUS Lysias optimo praesidi, FELICI salutem. » Nec servavit quod in epistolis nostris servamus. Non enim excsuit in epistola causam accusationis Pauli, et modum, et ordinem actionis. Cumque venissent Caesaream nuntii cum Paulo, tradita epistola praesidi statuerunt Paulum ante ait praeses: « Audiam te cum accusatores tui venerint, et jussit eum custodiri in praeto
Abbreviated transcription (Latin):
predicabat in resurrectionem. Et andiro
ꝙ ẽẽt controu̾sia de lege eoꝵ ꝑuipendes
felix ait andiam nos cum tͥbumis lysias
destendept ⁊ uissit paulũ eẽ in libera cło¬
dia ut libere posset tngredi ⁊ ogredi ⁊ de¬
ambulare ⁊ non ꝓ hĩderetur quisgͣ de suis
ei nimistrare. post uͦ aliquot dies uenit
felix cum uxore sua drusila ⁊ uocauit
pauluun. Ista diusilla uidea erat. ⁊ pulchᷤ¬
rima quam olim cũ cupierat lazitus rex
amaroꝵ ⁊ cum uollet duce̾ eam negauit
dicens q nullomͦ nuberet mentoucisio
pꝰ ea ille tircuncid̾ se ⁊ duxit eam¬

Expanded text:
praedicabat resurrectionem. Et audito quod esset controversia de lege eorum, parvipendens Felix ait: Audiam vos cum tribunus Lysias descenderit, et jussit Paulum esse in libera custodia, ut libere posset ingredi, et egredi, et deambulare, et non prohiberetur quisquam de suis ei ministrare. Post aliquot vero dies, venit Felix cum uxore sua Drusilla, et vocavit Paulum. Ista Drusilla Judaea erat pulcherrima, quam olim concupierat Lazitus, rex Amazonum. Et cum vellet eam ducere, negavit dicens, quia nullo modo nuberet incircumciso. Postea ille circumcidit se
Abbreviated transcription (Latin):
aqͣ de terra iersen qͣm ñ ꝑtussit dñs plagis p̃ fili¬
os isrł qui hĩtatant iu ea. tũ iosephus dicit. qr
hebreis erat fluuius potabilis licet eẽt mutatus.
egiptiis ũo ñ solum colore s ⁊ sapore amaro cruo¬
rer preferebant. Unde pocius uidetur qd̾ alibi ꝙͣ
ĩ nilo aqͣ fu̾̃it ui egypto ⁊ ħ ẽ pͥma plaga. qͣ petcᷤ¬

Expanded text:
ussit Dominus plagis propter filios Israel, qui habitabant in ea. Tamen Josephus dicit quod Hebraeis fluvius potabilis erat, licet esset mutatus; Aegyptiiis vero non solum colore, sed etiam sapore amaro, cruorem praeferebat. Unde potius videtur, quod alibi quam in Nilo aqua fuerit in Aegypto. Et haec est prima plaga, q
Abbreviated transcription (Latin):
citum ⁊ fecit arma copiosa. Ꝙ audiens rox
demetrius tontristatus ẽ ⁊ remisit ad iona¬
thau in h̾ u̾da. Manete in anucicia nr̃a ⁊
uunc ab soluo omnes uideos a tributis ⁊ po¬
testatem arcis que est in irtm do: summo sa
ouines dies souempnes. sint dies ĩ muni¬
tatis ⁊ remissionis ⁊ dies decreti cirta illos
.i. tres ante sollempuitates ⁊ tres pꝰ ꝑtolo¬
maiden ⁊ duas cuutates confmnes eius do.
simimo sacerdoti ad uecessanos sumptꝰ sanc¬
regis. Ionathas aũ ⁊ ppłs non credideriuit
regi ⁊ compiacuit eis in alexard̾ .⁊ ferebaut
ei auxilium om̃ibus diebus. Eunc congrega¬
uit rex aiex̃ exercitum ⁊ mouit castra contra
demetrium ⁊ sugit ex̾citus demetrii ⁊ ceci¬
dit demetͥus n illa die. Eunc inisit alexan¬
der ad prolomeum regem egypti dicens da
michi filiam tuam uxoreu. ⁊ acquieuit
pcho. significans ut occurreret ei ꝑtholo¬
mayde ⁊ exiuit ptho. de egipto ⁊ fila enis
eleo pat᷑. ⁊ occurrenti sibi alexandro inptho¬

Expanded text:
citum, et fecit arma copiosa. Quod audiens rex Demetrius contristatus est, et remisit ad Jonatham in haec verba: Manete in amicitia nostra, et nunc absolvo omnes Judaeos a tributis, et potestatem arcis, quae est in Jerusalem, do summo sacomnes dies solemnes sint dies immunitatis et remissionis, et dies decreti circa illos, » id est tres ante solemnitatem, et tres post. Ptolemaidem, « et duas civitates confines ejus do summo sacerdoti ad necessaregis. Jonathas autem et populus non crediderunt ei. » Et complacuit eis in Alexandro, et ferebant um omnibus diebus. Tunc congregavit rex Alexander exercitum, et movit castra contra Demetrium, et fugit exercitus Demetrii, et cecidit Demetrius in illa die. Tunc misit Alexander ad Ptolemaeum, regem Aegypti, dicens: « Da mihi filiam tuam uxorem. Et acquievit Ptolemaeus significans, ut occurreret ei Ptolemaide. Et exivit Ptolemaeus de Aegypto, et filia ejus Cleopatra, et occurrenti sibi Alexandro in Pto
Abbreviated transcription (Latin):
reddi. ⁊uenit ionathas in irłm ⁊ cepit ĩuo¬
uare ciuicatem ⁊ minuuit moutem syon
ni cireuitii ⁊ fugerint custodes quos miserit
balchides in iudea. tam̃ in tethura alicuire¬
inanserunt q̃ eiat eis ad refugrum ⁊ au¬
diuit alexꝰ proniissa que fec̾at demetͥus
Ionathe ⁊ preua ⁊ iirtutes qtias ip̃e fece¬
rat ⁊ frẽs eius ⁊ scͥpsit ad ionatham dicens
audiuimus de te q uir potens es ⁊ aptus ut
sis anicus noster  ninc constituimꝰ te ho¬
die siminũ sacdeteni gentis tue ⁊ ut ami¬
cus regis uoceris ⁊ misit eis purpuram ⁊¬

Expanded text:
enit Jonathas in Jerusalem, et coepit innovare civitatem, munivit montem Sion in circuitu, et fugerunt custodes, quos posuerat Bacchides in Judaea. Tamen in Bethsura aliqui remanserunt, quae erat eis ad refugium. Et audivit Alexander promissa, quae fecerat Demetrius Jonathae, et praelia, et virtutes, quas ipse fecerat, et fratres ejus, et scripsit ad Jonatham dicens: « Audivimus de te quod vir potens es, et aptus ut sis amicus noster: et nunc constituimus te hodie summum sacerdotem gentis tuae, et ut amicus regis voceris
Abbreviated transcription (Latin):
eum ⁊ accusabant eum si uon aitendit ad
oss rex s magnificauit iouatham ⁊uidiit
cum purpura ⁊ scripsit eura uiter pennes
amicos. sunt auteni. ui. insiguia regalia
purpura. sibła aurea. dyatema. ⁊ sceptrum
⁊ renersus est ionathas in trłm cum gloria.

Expanded text:
Sed non attendit ad eos rex, sed magnificabat Jonathan, et induit eum purpura, et scripsit eum inter primos amicos. Sunt autem quatuor insignia regalia, purpura, fibula aurea, diadema et sceptrum. Et reversus est Jonathas in Jerusalem cum gloria.
Abbreviated transcription (Latin):
ris. s ita intłłigend̾ ẽ. ut apponam. ⁊̃ .c. uiris ne¬
dum ppło. uł forte duos tm̃ panes pͥmiciarũ ap¬
posuit .c. uiris dicens ħ dicit dñs. comedent. et
suꝑerit. et factum est ita miraculose uiͣx uer¬
bum dñi

Expanded text:
ris. Sed intelligendum, ut apponam, etiam centum viris, neris. Sed intelligendum, ut apponam, etiam centum viris, nedum populo. Vel forte duos tantum panes primitiarum apposuit centum viris, dicens: « Haec dicit Dominus. Comedent, et supererit: » Et factum est ita miraculose juxta verbum Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ad heliseum. qui dixit uni de puens linqui
coque pulmentum filiis ipħarum qui tidiᷤ.¬
eg̾ssus ut collig̾et ħbas agrestes. inueuit qͣ
uittem siluestrem. ⁊ collegit ex ea colinqͥntidaᷤ
nesciens quid eẽt. ⁊ concidit in ollam puluiẽti
hee sunt agrestes eucurbite a marissime mino¬
res his q̃ in ortis nasciuitur uł ut quidã dicunt.
ħba ẽ qͣi uitis se diffundens in sepibus fructu mo¬
dico purpureo. ⁊ rotundo cũ maturus ẽ. cumꝙ
gustassent retumbentes de coccõne hac clamaue¬
runt. Mors in olla uiri dei .i. amaritudo qͣi in mor¬
te. uł mortifera. ⁊ allatam farinam misit ĩ ol¬
lam. ⁊ dulcorata ẽ aqua esca. uir autẽ quidam
deculit uiro dei panes. pͥmitiarum qui offere¬
bantur in pentecosten. nͨq de polenta q̃ offert᷑
in pascha. s qr fames erat in terra. festiuant̾ de
tͥtico adhuc recente fecerat iste panes. quos fe¬
cit heliseus apponi ppło. quidã dicũt .c. uiris qr
minist̃ dixit. qͣntum ẽ ħ ut apponam ⁊̃ .c. ui¬

Expanded text:
ad Elisaeum. Qui dixit uni de pueris: Coque pulmentum filiis prophetarum. Qui egressus, ut colligeret herbas agrestes, invenit quasi vitem silvestrem, et collegit ex ea colocynthidas nesciens quid esset, et concidit in ollam pulmenti . Hae sunt agrestes cucurbitae amarissimae, minores his quae in hortis nascuntur; vel, ut quidam dicunt, herba est, quasi vitis se diffundens in sepibus, fructu modico, purpureo et rotundo, cum maturus est. Cumque gustassent recumbentes de coctione hac clamaverunt: « Mors in olla, vir Dei! » id est amaritudo quasi in morte, vel mortifera. Et allatam farinam misit in ollam, et dulcorata est esca. Vir autem quidam detulit viro Dei panes pbantur in Pentecoste, neque de polenta, quae offertur in Pascha. Sed quia fames erat in terra festinanter de tritico adhuc recente fecerat iste panes, quos fecit Elisaeus apponi populo. Quidam dicunt centum viris, quia minister dixit: « Quantum est hoc, ut apponam centum vi
Abbreviated transcription (Latin):
te tm̃ abiecerũt: s me ne reguẽ suꝑ eos. uerũp¬
tam̃ p̃dic eis ius regis suꝑ eos ⁊ ait samuel ad
ppłm. ħ erit uis regis. filios nr̃os faciet seruos
suos. equites ⁊ p̾cursores agͥcolas ⁊ fabros ar¬
morũ. filias ur̃as faciet unguentarias. ⁊ coque¬
strias. ⁊ pauificas. seruos ur̃os ⁊ ancillas ⁊ iuñ¬
ta pouet iu oꝑe suo. optiia q̃q ur̃a dabit suis suiᷤ
⁊ uos eritis ei serui. ⁊ ait ppꝰ ñ audiemꝰ te. s erit
rex nobis ⁊ puguab it añ tios. ⁊ ait saniuel. ite
ad ꝓpria oportiunc euarabo uos cũ cognoũo a dño.¬

Expanded text:
em super eos. Verumtamen praedic eis jus regis super eos. Et ait Samuel ad populum: Hoc erit jus regis: Filios vestros faciet sibi servos suos, equites et praecursores, agricolas, et fabros armorum; filias vestras faciet unguentarias et coquestrias et panificas. Servos vestros, et ancillas, et jumenta ponet in opere suo, optimaque vestra dabit servis suis, et vos eritis ei servi. Et ait populus: Non audiemus te, sed erit rex nobis, et pugnabit ante nos, et ait Samuel: Ite ad propria opportune vos evocabo, cum cognovero a Do
Abbreviated transcription (Latin):
ui aut̃ senuisset sa muel posuit filios
suos iorł. ⁊ abiam. alt̾m in bethiei. alt̾ui
iu b̾salee. ut ibi sedentes iudicarent ppłm. qui
declinauerũt pꝰ auariciani. ⁊ ꝑũterunt iudi¬
cia qd̾ ñ ferens pp̾ dixit ad samuelem. da nob̾

Expanded text:
osuit filios suos Joel et Abiam, alterum in Bethel, alterum in Bersabee, ut ubi sedentes judicarent populum . Qui declinaverunt post avaritiam, et perverterunt judicium. Quod non ferens populus dixit ad Samuelem: « Da nobis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uniũsa q̃ possidemꝰ. at illi iuraueruit.
tũc dimisit mulier eos ꝑ funẽ coccineũ de
fenestra domus q̃ h̾ebat muro. ⁊ ait eis. la¬
cete in montanis trib dieb douͦ redeaut qͥ
uos ꝑsecunt᷑. qui dĩcunt ei ñ tenebim᷑ uira¬
mento. si ñ colleg̃is cũ capietur ciuitas om¬
nem domũ tuamꝰ tecum ⁊ ligaueris funẽ
hunc in fenestra. ut ħ signo domũ tuam
cognos camꝰ quicũq hostium domus tue in¬
gressus fu̾it sanguis ip̃ius erit in capud eiꝰ.
⁊ nos erimius alieni. itaq pꝰ tres dies redie¬
ruit exploratores ad idsue uarrauteᷤ oĩa
q̃ sibi aceid̾ant. Iosue uo elearar ⁊ maioreᷤ
ppłi ratum hũetunt iurameutum eorũ. de
ostea trib dieb euolucis transitu
dixit iosue ad ppłni sanctifica ior¬
mini. cras enĩ faciet dñs in uos nura dã¬
bilia. diluculo u̾o ait ad sacerdotes coni.¬
llite archam. ⁊ p̃oedite ppłm spacio cubitoꝵ
duũ milium. ut uideri possiris ab nniũsis.

Expanded text:
 universa quae possidemus. At illi juraverunt. Tunc dimisit eos mulier per funem coccineum de fenestra domus quae haerebat muro, et ait eis: « Latitate in montanis tribus diebus, donec redeant, qui vos persequuntur. Qui dixerunt ei: Non tenebimur juramento, si non collegeris, cum capietur civitas, omnem domum tuam tecum, et ligaveris funem hunc in fenestra, ut hoc signo domum tuam cognoscamus. Quicunque ostium domus tuae ingressus fuerit, sanguis ipsius erit in caput ejus, et nos erimus alieni. » Itaque post tres dies redierunt exploratores ad Josue, narrantes omnia quae sibi acciderant: Josue vero et Eleazar, et majores populi ratuPostea tribus diebus evolutis, dixit Josue ad populum: « Sanctificamini, cras enim faciet Dominus inter vos mirabilia . » Diluculo vero dixit ad sacerdotes: « Tollite arcam, et praecedite populum spatio cubitorum duorum millium, ut videri
Abbreviated transcription (Latin):
uulta uicio scriptorũ depuata sunt. acce¬
deutes asĩ ad iordanẽ : recepunt eũ ĩmei¬
bilem. plus enĩ solito tẽpore ͥticȩe messis
excreuerat. tũ ꝓ solõne niuium in mõtib¬
fcã. tum pp̃ inibrem serotinũ nouit datũ.
cumꝙ mntͣssent sacerdotes aqͣm: stererũt

Expanded text:
multa vitio scriptorum depravata sunt. Accedentes autem ad Jordanem, repererunt eum immeabilem. Plus enim solito tempore triticeae messis excreverat, tum pro solutione nivium facta in montibus, tum propter imbrem serotinum noviter datum. Cumque intrassent
Abbreviated transcription (Latin):
utrum in t̃cium diem nubes attolleret᷑
sine ciuuis motu. ũ mouebaut᷑ castra. qͥ sa
tñ asserunt. ħ ꝑ anticipa cõnem dem̃. nec
mandatuni ẽe a iosue donec redirent ñ cii¬
mouit castra. ⁊ metacus ẽ ea. sꝑa torib ⁊¬
ex ploratores autem sub sinulacõne fatui¬
tatis diligent̃ consid̾auerunt urbem. et
raab meretricis q̃ uĩcta erat uiuro ⁊ porte
ciuitatis. nũciatun ẽ aut̃ regi iericho cenã¬
ti: uiros exploratores ẽẽ. qui c̃ misisset ad ra¬
ab ut educeret eos: ab scondit eos: in stipła
lini qͣm siccabat suꝑ mur̃. menciens eos eg̃¬
ssos dum clauderetur porta. dreit ꝙ nũciis
ꝑ sequutiini eos ꝑ uiam ior danis. ⁊ compre¬
hendetis. tũc accedens ad eos quos oꝑuer¬
at dixit eis. noui qd̾ dñs tradet uobis t̾rã
hauc. ex his q̃ audiuimuꝰ ꝓ nob̾ fc̃a adño.

Expanded text:
utrum in tertium diem nubes attolleretur, utrum in tertium diem nubes attolleretur, sine cujus motu non moverentur castra. Quidam tamen asserunt hoc per anticipationem dictum, nec mandatum esse a Josue, donec redierunt nuntimovit castra, et metatus est ea spatio quaExploratores autem sub simulatione fatuitatis diligenter consideraverunt urbem, et muro et portae civitatis. Nuntiatum est autem regi Jericho coenanti viros exploratores esse. Qui cum misisset ad Raab, ut educeret eos, absconderat eos in stipula lini, quam siccabat supra murum, mentiens eos egressos, cum clauderetur porta. Dixitque nuntiis: « Persequimini eos per viam Jordanis, et comprehendetis. » Tunc ascendens ad viros, quos operuerat, dixit eis: « Novi quod tradet vobis terram hanc, ex his quae aud
Abbreviated transcription (Latin):
sicut fui cũ moyse ero ⁊ tecum. ⁊ eadẽ q̃ mo¬
eos deui t̃minos t̃re ꝓnussionis descͥpsit. Et
nota qr cũ dix̃. moyses mortuus ẽ: suggil¬
lauit errorem quorũdam dñtiui moysen
dampnarũ et̾naliter ꝓpt̃ aqͣs contͣdiccõius
ꝙ ũo dixit surge: locucio ẽ ⁊ nõ sensus. nõ
enim credendusu ẽ sedisse uł iacuisse cum
loqueretur ei dꝰ tũc p̃cepit iosue ppło ꝑ pre¬
cones. p̃parate uobis cibaria qͣm post diem
t̃cium tͣnsibitis iordaueni ꝙ de cibariis aluiᷤ
a manna intlłndum est ꝙ in t̾ciun diẽ
reseruari ñ pot̾at. ħ de humauo consilio
dixit iosue. neq enĩ tusierũt iordaneni
usq in . uui. diem. exploratores enĩ quos tõ
misit: ꝑtriduum morati sunt. post redit̃
quorũ: triduo ex p̾tauit ppłs diminiicõne
aqͣruui. ⁊ p̃parauit sibi cibaria iuxͣ mandãt
iosue. ꝑmisit gͦ dñs ut ait augustinus. er¬
tare iosue ne deiceps aliquid siłe si ne consi¬
moy. in eleccõne eius. iosue succedet tibi.

Expanded text:
. » Eadem quae Moeosdem terminos terrae promissionis descripsit. Et nota quia cum dixit, « Moyses mortuus est, » suggillavit errorem quorumdam dicentium Moysendamnatum aeternaliter, propter aquas contradictionis. Quod vero dixit, « surge, » locutio est, et non sensus. Non enim credendus esset sedisse, vel jacuisse cum loqueretur ei Dominus. Tunc praecepit Josue populo per praecones: « Praeparate vobis cibaria, quoniam post diem tertium transibitis Jordanem. » Quod de cibariis aliis quam manna intelligendum est, quod in tertium diem reservari non poterat. Hoc de humano consilio dixit Josue. Neque enim transierunt Jordanem, usque in diem septimum. Exploratores enim quos tunc misit, per triduum morati sunt. post quorum reditum triduo exspectavit populus diminutionem aquarum, et praeparavit sibi cibaria juxta mandatum Josue. Permisit ergo Dominus, ut ait Augustinus, errare Josue, ne deinceps simile aliquid sine divino consMoysi in electione ejus, « Josue succedet tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
decuna parł ephi. ł forte qͣntuncumꝙ quis colli¬
geret: ueniens ad ꝓpia ñ inuenielut nisi gomor¬
mor qui ab alus ⁊̃ comedelatur. solligeba t᷑ aut̃
mane. qr cum uicalesceret sol liq̃fielut. qd̾ ini¬
raculosum erat. cum ad igue: durum fielut.
terebant autẽ illud in puluerem. ⁊ conglitinat̃
in panes formabant. cuius sa por erat dulcissimꝰ.
ꝓ quo dem ẽ. similẽ ꝑꝰ melli. ⁊ alibi. sapor panis
ꝙ moyses ad ppłm nullus relinqͣt ex eo ĩ mane
quidam tñ reseruauerunt. ⁊ scaturielut sunib.
⁊ compiitit. p̃cepit ꝙ ioyses ut die .uͦi. collige¬
rent cibos duplices qr sall̾ato ñ inreniehatur
in agro manna tñ seruatũ in die sałbati non
collegisse quemqͣm nisi unũ gomor. s illud per
in tab̾uaculo reseruandum. aiuuit hebici ecs
pͥmo hũisse ꝑuũ tab̾uaculũ. in quo dñm cõsu¬
lebant de quo intͣ moy ses tollens tab̾naculum
tab̾naculo dem̃ ẽ. ħ cibo aliti sunt filii isrł. xl.ã
Aqua data

Expanded text:
decima pars ephi. Vel forte quantumcunque quis colligeret veniens ad propriam non inveniebat nmor, qui ab aliis etiam comedebatur. Colligebatur autem mane, quia, cum incalescebat sol, liquefiebat, quod miraculosum erat, cum ad ignem durum fiebat. Terebant autem illud in pulverem, et conglutinatum in panes formabant, cujus sapor erat dulcissimus, pro quo dictum est, simila cum melle. Et alibi « sapor panis tque Moyses ad populum: « Nullus relinquat ex eo in mane. Quidam tamen reservaverunt, et scatebat vermibus, et computruit. » Praecepitque Moyses ut die sexto colligerent cibos duplices, quia Sabbato non inveniebatur in agro. Tamen servatum in die Sabbati non  die collegisse quemquam, nisi unum gomor, sed illud per « in tabernaculo reservandum. » Aiunt Hebraei eos primo habuisse parvum tabernaculum, in quo Dominum consulebant, de quo infra: « Moyses tollens tabernaculumtabernaculo dictum est. Hoc cibo aliti sunt filii Israel quadraqua data