comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Id est cum esses in illo popło sub lege con¬
stitutus. quȩ carnali umbra illũ popłu
ꝓtegebat : uidi te ibi. Quid est ibite ui¬
di Ibi tui misertus sũ. Ille autẽ recoe¬
datus quod fuerat etiã sub arbore fici
in ueritate. ad miratus quia putabat se
a nemine uisũ cũ ibi eẽt. confitet᷑ & dic̃.
Tu es filius dĩ: tu es rex isrł. Quis hoc
dixit: Qui audierat quod uerus esset is¬
raelita: & dolus in illo ñ esset. Et dñs
Quia dixitibi uidi te sub arbore fici cre¬
y didistr
mauis hoꝵ uidebis. Loquit᷑ cum isrł. cui
iacob. cũ illo qui sibi lapidẽ ad caput po¬
suerat: maiora horũ uidebis. Quare ma¬
iorae Quia iam lapis ille ad caput ẽ. Aꝙ̃
dico uobis: uidebitis cȩlum aꝑtũ & angłos
dĩ ascendentes & descendentes suꝑ filium
hominis. Angli dĩ ascendant et descendant
suꝑ scalas illas: fiat hoc in ȩccła. Angeli
di annunciatores sunt ueritatis. Ascendan

Expanded text:
id est, cum esses in illo populo sub Lege conid est, cum esses in illo populo sub Lege constitutus, quae carnali umbra illum populum protegebat, ibi te vidi. Quid est, ibi te vidi? Ibi tui misertus sum. Ille autem recordatus quod fuerat etiam sub arbore fici in veritate, admiratus, quia putabat se a nemine visum cum ibi esset, confitetur et dicit: Tu es Filius Dei, tu es rex Israel. Quis hoc dixit? Qui audierat quod verus esset Israelita, et dolus in illo non esset. Et Dominus: Quia dixi tibi, Vidi te sub arbore fici, credidisti; majora horum videbis. Loquitur cum Israel, cum Jacob, cum illo qui sibi lapidem ad caput posuerat. Majora horum videbis. Quae majora? Quia jam lapis ille ad caput est. Amen dico vobis, videbitis coelum apertum, et Angelos Dei ascendentes et descendentes super Filium hominis . Angeli Dei ascendant et descendant per scalas illas, fiat hoc in Ecclesia, Angeli Dei annuntiatores sunt veritatis: ascendant
Abbreviated transcription (Latin):
eo cui p̃ualuit nom̃ mutatũ est ut appel¬
ut crucifigeret eum. & tamen in his qui
xp̃o credidert̃ ab ipso cui p̃ualuit benedies¬
tus est. Sed multi ñ crediderunt: inde clau¬
dicatio iacob. Benedictio & claudicatio. Be¬
nedictio in his qui credidunt. nã postea
noirimus ex illo popło multos credidisie.
claudicatio autẽ in his qui ñ credidunt.
Et quia plures ñ credidert̃ & pauei eres¬
diderunt: ideo ut fieret claudicatio teti¬
git latitudinẽ femoris eius. Quid est la¬
titudo femoris: Multitudo generis. Uide
gͦ scalas illas. Dñs quando uidit nathana¬
elem in eugłio ait. Ecce uere isrłita in qͦ
dolus non ẽ. Sic enĩ dicit᷑ de ipso iacob. st
Hoc recolens dñs. uidens nathanaelem
sine dolo de gente illa & de popło illo:
ecce uere inquit isrłita in quo dolus ñ est.
Appellauit isrłitã in quo dolus ñ ẽ. ꝓpt̃
iacob. & ille nathanael. Unde me nostie
Et dñs. Cũ esses sub arbore fici. uidi te

Expanded text:
eo cui praevaluit, nomen mutatum est, ut appeleo cui praevaluit, nomen mutatum est, ut appelit Christo, ut crucifigeret eum; et tamen in his qui Christo crediderunt, ab ipso cui praevaluit, benedictus est. Sed multi non crediderunt, inde claudicatio Jacob. Benedictio et claudicatio. Benedictio in his qui crediderunt: nam postea novimus ex illo populo multos credidisse. Claudicatio autem in his qui non crediderunt. Et quia plures non crediderunt, et pauci crediderunt; ideo ut fieret claudicatio, tetigit latitudinem femoris ejus. Quid est latitudo femoris ejus? Multitudo generis. Videte ergo scalas illas · Dominus quando vidit Nathanaelem in Evangelio ait: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est . Sic enim dicitur de ipso Jacob, Et hoc recolens Dominus videns Nathanaelem sine dolo de gente illa et de populo illo, Ecce vere, inquit, Israelita, in quo dolus non est. Appellavit Israelitam, in quo dolacob. Et ille Nathanael, Unde me nosti? Et Dominus, Cum esses sub arbore fici vidi te:
Abbreviated transcription (Latin):
las a cęlo interrã: et anglos ascendentes &
descendentes. Hoc uiso euigilauit: uxit
lapidẽ et discessit. In illo lapide intellexit
xp̃m: ideo unxit. Uidete ex quo p̃dicatur
xp̃c. Quid sibi uult illa unctio lapidis:
p̃sertim apud patriarchas qui unũ dm̃
colebant: Factũ est enĩ in figura & dis¬
cessũ est. Non enĩ unxit lapidẽ et uenit
illuc semꝑ adorare &e sacrificia facere:
Expressum est mysteriũ: non inchoatũ
lapis ad caput. Attendite magnũ sacra¬
mentũ. Lapis xp̃c. Lapidẽ uiuũ ait pe¬
trus. ab hominib reprobatũ: adõ autẽ
electũ. Et lapis ad caput quia caput mri
xp̃c: & unctus lapis quia a crismate
dictus ẽ. xp̃c. & uident᷑ scalȩ reuelãte
xp̃o a terra in celũ uel acȩlo interrã:
& ascendentes et descendentes angłi. Quio
hoc sit melius uidebimus: cũ testimonuĩ.
ex euglio ab ipso dño cõmemorauimͦ. Nis¬
tis quia iacob ipse est isrł. Illi enĩ eum
gelo luctanti & p̃ualenti & benedieto ab

Expanded text:
lam a coelo in terram, et Angelos ascendentes et descendentes: hoc viso evigilavit, unxit lapidem, et discessit. In illo lapide intellexit Christum, ideo unxit. Videte ex quo praedicatur Christus. Quid sibi vult illa unctio lapidis, praesertim apud Patriarchas, qui unum Deum colebant? Factum est autem in figura, et discessum est. Non enim unxit lapidem, et venit illuc semper adorare, et sacrificia ibi facere. Expressum est mysterium, non inchoatum lapis ad caput. Attendite magnum sacramentum: lapis Christus. Lapidem vivum, ait Petrus, ab hominibus reprobatum, a Deo autem electum . Et lapis ad caput, quia caput viri Christus . Et unctus lapis quia a chrismate dictus est Christus. Et videntur scalae, revelante Christo, a terra in coelum, vel a coelo in terram, et ascendentes et descendentes Angeli . Quid hoc sit, melius videbimus, cum testimonium evangelicum ab ipso Domino commemoraverimus. Nostis quia Jacob ipse est Israel. Illi enim cum Angelo luctanti et praevalenti, et benedicto ab
Abbreviated transcription (Latin):
cationẽ digna remuneratione donauit.
sed & ipsa petri appellatio quid inse sacͦ¬
menti gestaret aꝑuit. Primo naniq ait
de symone. beatus es symon bariona q
caro &e sanguis ñ reuelauit tibi. s pat̃
meus qui in cęlis est: ac deinde adiuuxit
de petro. Et ego dico tibi: quia tues petrũ.
& suꝑ hanc petrã edificabo ȩccłiam mcã. Tu
es inquit petrus:: & suꝑ hanc petrã a qua¬

Expanded text:
cantiam digna remuneratione donavit; cantiam digna remuneratione donavit; sed et ipsa Petri appellatio quid in se sacramenti gestaret aperuit. Primo namque ait de Simone: Beatus es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus, qui in coelis est; ac deinde subjunxit de Petro: Et ego dico tibi, quia tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam. Tu es, inquit, Petrus, et su
Abbreviated transcription (Latin):
rũ preueniente seͥ gracia suꝑnȩ pietatis
ut hab̾e posset accepit. Ecce audistis km̃i.
quare primus apłoꝵ prius symon dictꝰ
quo mysterio filius sit iohanna: restat ꝑ¬
serutari quid arcani contineat nom̃ qͦ eum
denuo saluator appellauit. Tu inquit uo¬
cabis cephas: quod interp̃tat᷑ petrus. Neq
uero petri uocabulo quasi hebreo uł siro
aliam int̃pretationẽ querere oportet: sed
pro certo nosse quia idem grece &e latine
petrus quod syriace cephas significat. et
in utraq lingua nomen apetra diriua¬
tum est. Uocatur autẽ petrus obfirmita¬
tem fidei. uocatur petrus ob inuincibile
robur mentis: uocatur petrus quia illi
solidissime petrȩ de qua apłs ait petra
autem erat xp̃e. unica deuotione adhe-¬
sit. Hinc est enĩ quod eadẽ petra uideli¬
cet xp̃c. cum int̾rogaret discipłos suos quẽ
eum dicerent. & petrus respondẽt dicens.
fessionẽ uxta utriusq nominis signifi¬

Expanded text:
rum praeveniente se gratia supernae pietatis, rum praeveniente se gratia supernae pietatis, ut habere posset, accepit. Ecce audistis, fratres charissimi, quare primus Apostolorum prius Simon dictus, quo mysterio filius sit Joanna; restat perscrutari quid arcani contineat nomen, quo eum denuo Salvator appellavit. Tu, inquit, vocaberis Cephas, quod interpretatur PETRUS. Neque vero Petri vocabulo, quasi Hebraeo vel Syro, aliam interpretationem quaerere oportet, sed pro certo nosce quia idem Graece et Latine Petrus quod Syriace Cephas significat, et in utraque lingua nomen a petra derivatum est. Vocatur autem Petrus ob firmitatem fidei; vocatur Petrus ob invincibile robur mentis; vocatur Petrus, quia illi solidissimae petrae, de qua Apostolus ait: Petra autem erat Christus , unica devotione adhaesit. Hinc est enim, quod eadem petra, videlicet Christus, cum interrogaret discipulos suos quem eum dicerent esse, ac Petrus responderet, dicens: confessionem juxta utriusque nominis signifi
Abbreviated transcription (Latin):
Tues symon filius iohanna: tu es obe¬
diens filius graciȩ dĩ. Et merito obediẽ¬
tis nomine censetur : qui & prius in¬
uitante andrea mox dñm uidere cura-¬
uit. & post modũ cũ ipse dns eũ ad dis¬
cipłatũ uocaret. statim cũ ipso andrea
quẽ pariter uocauit relictis retib quoꝵ
usu uiuebat eũ sequi ñ distulit. Unde
& andreȩ̃ quoq nom̃: uerã mentis eius
unaginẽ prefert. Andreas namq grece.
ussionẽ sequendo. adeoꝵ se sortẽ ꝑtinere
docet. qui temꝑalia quȩ possident fortter
ȩternors amore contẽpnunt: qui credin¬
tes uidere bona dñi in t̾ra uiuentiũ. donis
hec ꝑcipiant expectare dñm cũ psalmisti
or uiriliter agere ac cor suũ confortare
contendunt. Quod autem symon filiꝰ fuit
iohanna. id est graciȩ: aꝑte demonstrat.
quia quicquid deuotȩ obeditionis dño
impendit. quicqͥd merito obedientiȩ pre¬
mii ꝑennis adnõ ꝑcepit. totũ hoc nimi¬

Expanded text:
Tu es Simon filius Joanna, tu es obeTu es Simon filius Joanna, tu es obediens filius gratiae Dei. Et merito ille obedientis nomine censetur, qui et prius, invitante Andrea, mox Dominum videre curavit; et postmodum cum ipse Dominus eum ad discipulatum vocaret, statim cum eodem Andrea, quem pariter vocavit, relictis retibus quorum usu vivebat, eum sequi non distulit. Unde et Andreae quoque nomen veram mentis ejus imaginem praefert. Andreas namque Graecejussionem sequendo ad eorum se sortem pertinere docet, qui temporalia quae possident fortiter aeternorum amore contemnunt: qui credentes videre bona Domini in terra viventium, donec haec percipiant, exspectare Dominum cum Psalmista, et viriliter agere, ac cor suum confortare contendunt. Quod autem Simon filius fuit Joanna, id est, gratiae Dei, aperte demonstrat, quia quidquid devotae obeditionis Domino impendit, quidquid merito obedientiae praemii perennis a Domino recepit, totum hoc nimi
Abbreviated transcription (Latin):
natus est: ut nos sp̃uali grã ꝑ unctos ac
renatos sui sc̃i nominis donaret eẽ. par-¬
ticipes. Sequit᷑. Intuitus autẽ eũ iħc dixit.
Tues symon filius iohanna. Intuitus est
simonẽ iħc: non extĩorib solũ oculis sed
& interno diuinitatis intuitu: uxta illud
beati samuelis. Homo uidet in facie: ds
autem intuet᷑ cor. Uidit cordis eius sĩpli¬
citatẽ: uidit animmi sublimitatẽ. cuiꝰ me¬
rito cunctȩ esset p̃ferendus ȩccłȩ. Uidit
quia uocante andrea feruente amore ad¬
se ꝑ uolauerit: ideoq uenientẽ mox fa¬
miliari affatur colloquio. Tues inqui¬
ens symon filius ioħa. Nec magnũ ẽ. dño
uocabulũ cuius libet hominis uel patris
eius dicere. qui om̃iũ scõrũ nomina scͥp¬
ta tenet in cęlo: sed positurus discipło
nomen. meritiq sublimioris ditaturus
eret: primo uoluit ostende. quia qđ a
parentib acceꝑat nom̃. etiã ipsũ signifi¬
catione uirtutis ñ careret. Sy mon ergo
obediens: iohanna int̃pretat᷑ dñi grã.

Expanded text:
Al. add. nos spirituali gratia perunctos ac sanatos suis ancti nominis donaret esse participes. Sequitur: Intuitus autem eum Jesus, dixit: Tu es Simon filius Joanna. Intuitus est Simonem Jesus, non exterioribus solum oculis, sed et interno divinitatis intuitu, juxta illud beati Samuelis: Homo videt in facie, Deus autem intuetur cor . Vidit cordis ejus simplicitatem, vidit animi sublimitatem, cujus merito cunctae esset praeferendus Ecclesiae. Vidit quia, vocante Andrea, fervente ad se amore pervola verit; ideoque venientem mox familiari affatur eloquio: Tu es, inquiens, Simon filius Joanna. Nec magnum est Domino vocabulum cujuslibet hominis vel patris ejus dicere, qui omnium sanctorum nomina scripta tenet in coelo; sed positurus discipulo nomen meriti sublimioris, ditaturuseret, primo voluit ostendere quia quod a parentibus acceperat nomen etiam ipsum significatione virtutis non careret. Simon ergo obediens Joanna dicitur Domini gratia.
Abbreviated transcription (Latin):
cdilucidant᷑: quã quȩ sine ullis figurarũ
exemplis simplici tantũ narratione credẽ¬
da uel agenda monent᷑. Curemus autẽ
rentes nulla labentiũ rerũ contrarie-¬
tate trente. nulla blandiente serenitate.
a fidei firmitate diuellam᷑: neglectis de¬
liciis temporalib sola nos in p̃senti redẽ¬
toris nr̃i dona cȩlestia delectent. sola in¬
ter erũpnas scłi spes uisionis illius con¬
soletur. R ecolamus seduli egregiũ dđ¬
ꝓpħȩ & regis exemplũ: qui cũ in tantis re-¬
gni affluentis honorib ac diuiciis nullũ
animȩ suȩ solatiũ posset inuenire. tandẽ¬
erecto ad suꝑna desidia m̃tis intuitu me
mor fuit di &x delectatus est. Utq ad eandẽ
eius uisionẽ ꝑuenire meream᷑: obstacła
uicioꝵs quȩ hanc impedire solent. sataga¬
mus a nr̃o & corpore et mente secludere.
Neq enĩ ad eam nisi rectis oꝑũ gressib ꝑ¬
uenit᷑ : neq facies eius munda nisi amim¬

Expanded text:
dilucidantur, quam quae sine ullis figurarum dilucidantur, quam quae sine ullis figurarum exemplis simplici tantum narratione credenda vel agenda monentur. Curemus autem,o semper adhaerentes nulla labentium rerum contrarietate terrente, nulla blandiente serenitate, a fidei firmitate divellamur. Neglectis deliciis temporalibus, sola nos in praesenti Redemptoris nostri dona coelestia delectent, sola inter aerumnas saeculi spes visionis illius consoletur. Recolamus seduli egregium Daprophetae et regis exemplum, qui cum in tantis regni affluentiis, honoribus ac divitiis, nullum animae suae solatium posset invenire, tandem ad superna desmor fuit Dei, et delectatus est . Utque ad eamdem ejus visionem pervenire mereamur, obstacula vitiorum, quae hanc impedire solent, satagamus a nostro et corpore et mente excludere. Neque enim ad eum nisi rectis operum gressibus pervenitur, neque facies ejus munda nisi a mun
Abbreviated transcription (Latin):
eius sacram̃ta renouant. Ipse est enĩ man-¬
na quȩ nos uictu celesti ne in huius scłi
itinere deficiamus recreat: ipse petra q̃
sp̃ualib nos donis in ebriat. quȩ ligno
crucis ꝑcussa. poculũ nobis uitẽ suo de
latere manauit. Unde dicit in eugłio.
Ego sum panis uitȩ: qui uenit ad me
non esuriet. & qui credit in me ñ siciet
umquã. & congruenti satis figurarũ
ordine primo popłs ꝑmare saluatus est.
ac sic ad cibũ mannȩ atq ad petrã potus.
mystice ꝑuenit: quia primũ quidẽ aqua
nos regenerationis abluit. ac deinde ad
participationẽ sacri altaris ubi redẽpto¬
ris nr̃i carni ac sanguini cõmunicemus
trans mtit. Hoc de mysterio petrȩ sp̃u¬
alis aqua & primus pastor ȩccłiȩ nom̃
accepit. et in qua totuis scȩ̃ eccłȩ fabrica
do dicere libuit: quia solent multo artiꝰ
& aliquanto diutius in herere cordib au¬
dientiũ. ea que figurarũ antiquitate p̃mis-¬
sa sic demũ noua spualit̃ explanatione

Expanded text:
et  Al., renovent. Ipse est enim manna quae nos victu coelesti, ne in hujus saeculi itinere deficiamus, recreat; ipse petra, quae spiritualibus nos donis inebriat, quae ligno crucis percussa, poculum nobis vitae suo de latere manavit. Unde dicit in Evangelio: Ego sum panis vitae. Qui venit ad me, non esuriet; et qui credit in me, non sitiet unquam . Et congruenti satis figurarum ordine primo populus per mare salvatus est, ac sic ad cibum mannae atque ad petram mystici potus pervenit, quia primum quidem aqua nos regenerationis abluit, ac deinde ad participationem sacri altaris, ubi Redemptoris nostri carni ac sanguini communicemus, transmittit. Haec de mysterio petrae spiritualis, a qua primus pastor Ecclesiae nomen accepit, et in qua totius sanctae Ecclesiae fabrica do dicere libuit, quia solent arctius multo et aliquando dulcius inhaerere cordibus audientium ea quae, figurarum antiquitate praemissa, sic demum nova spiritualiter explanatione
Abbreviated transcription (Latin):
nis quis quis deuiauerit: quãuis sibi mag¬
na uideatur agere. ad ȩdificium eccłiȩ meȩ
ñ ꝑtinet. Petrus igit᷑ a firma petra uideli¬
cet xp̃o quẽ ardent̃ amauit nom̃ accepit.
Up̃e ee enĩ uocatur petra: quia in expug¬
nabile ad se confugientib p̃sidiũ tribuit.
quia sꝑantes in se ab antiqui hostis insi¬
diis inuictos reddit &e tutos. Nec pretere¬
undũ: quod obhoc quoq dñs petra uoca¬
tur. quia sp̃ualiũ nobis karismatũ fluẽ¬
ta ministrat: quia saero scã nos sui san¬
guinis cõmunione purificat. Quoo facilius
intelligit᷑ & iocunduis forte retinebit᷑: si
ad memoriã reuocetur quȩ sit uixta hysto¬
uenit in desertũ: in quo ꝑ annos quadra¬
guita donec ad terrã repmissionis ueniret
iter agebat. Qui quodã tempore fãme ac sici
fatigatus in heremo: clamauit admoysen.
At dñs orante Moyse sicut scriptũ est plu¬
it illis manna manducare: panẽ celi dedit
eis. Rursus quoq p̃cepit moysi: ut ꝑcu¬

Expanded text:
 quisquis deviaverit, quamvis sibi magna videatur agere, ad aedificium Ecclesiae meae non pertinet. Petrus igitur a firma petra, videlicet Christo, quem ardenter amavit, nomen accepit. Christus etenim vocatur petra, quia inexpugnabile ad se confugientibus praesidium tribuit, quoniam sperantes in se ab antiqui hostis insidiis munitos reddit et tutos. Nec praetereundum est quod ob hoc quoque Dominus petra vocatur, quia spiritualium nobis charismatum fluenta ministrat, quia sacrosancta nos sui sanguinis communione purificat. Quod facilius intelligitur, et jucundius forte retinebitur, si ad memoriam revocetur, quae sit juxta histovenit in desertum, in quo per annos XL, donec ad terram repromissionis veniret, iter agebat. Quid quodam tempore fame ac siti fatigatus, in eremo clamavit ad Moysen. At Dominus, orante Moyse, sicut scriptum est, pluit illis manna, manducare panem coeli dedit eis. Rursus quoque praecepit Moysi, ut percu
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. Unicuiq autẽ nr̃m clata ẽ. gr̃ã: scdm
mensurã donationis xp̃i. uocabant᷑ audem
xp̃i &e sacerdotes in lege & reges: infigura
ni dñi ac saluatoris. in cuius typo etiã ma¬
teriali liniebant᷑ oleo. Non solum autẽ illi.

Expanded text:
s: Unicuique autem nostrum data est gratia secundum mensuram donationis Christi . Vocabantur autem Christi, et sacerdotes in lege et reges, in figurani, Domini ac Salvatoris, in cujus typo etiam materiali liniebantur oleo. Non solum autem illi,
Abbreviated transcription (Latin):
.II. dundare mysteriis. Stabat enĩ ioħes & res¬
pexit iħm: quia in magno iam culmine
ꝑfectionis animi gressum fixerat. unde
iure celsitudinẽ diuine maiestatis mere¬
retur intueri. Stabat: quia illã uirtutũ
arcem conscendat. a qua nullis tẽptatio¬
nũ posset improbitatib deici. Stabant
cũ illo & discipuli: quia magisteriũ eiꝰ
corde sequebant᷑ immobili. Et respiciens
qua ad nos uenire ac nobis exempla ui¬
uendi p̃bere dignatus est insinuat: sic̃
mansio eius ȩternitatẽ diuinitatis inqͣ
semꝑ est patri ȩqualis. aptissime desig¬
nat. Respiciens ergo iħm ambulantẽ
ioħes dicit. ecce agnus dĩ: quia uidens
eum int̾ hemines conũsantẽ ꝑfectãq il-¬
lis normã uitȩ cęlestis & factis demons¬
trantẽ & ũbis. aꝑte ꝓnunciabat. quia ñ
ipse ut putabant. sed ille esset qui ao
redemptionẽ generis humani adõ patre
esset missus inmundũ. ille qui fornã in¬

Expanded text:
lestibus redundare mysteriis. Stabat enim Joannes, et reslestibus redundare mysteriis. Stabat enim Joannes, et respexit Jesum, quia in magno jam culmine perfectionis animi gressum fixerat, unde jure celsitudinem divinae Majestatis mereretur intueri. Stabat, quia illam virtutum arcem conscenderat, a qua nullis tentationum posset improbitatibus dejici. Stabant cum illo et discipuli, quia magisterium ejus corde sequebantur immobili. Et respiciens,qua ad nos venire, ac nobis exempla vivendi praebere, dignatus est, insinuat; sicut mansio ejus aeternitatem divinitatis, in qua semper est Patri aequalis, aptissime designat. Respiciens ergo Jesum ambulantem Joannes dicit: Ecce Agnus Dei, quia videns eum inter homines conversantem, profectumque illis vitae coelestis et factis demonstrantem, et verbis aperte pronuntiabat, quia non ipse, ut putabant, sed ille esset, qui ad redemptionem generis humani a Deo Patre missus esset in mundum, ille qui formam in
Abbreviated transcription (Latin):
bulantẽ dicit. ecce agnus dĩ: statimq cog¬
nouinius. imimo iam notũ ad memoriã
reuocauimus. quare dñm p̃cursor suus
agnũ dĩ uocauerit. quia uidelicet eum
p̃ceteris mortalib singularit̃ innocentẽ. hoc
est ab omĩ peccato mundũ nouit. quia nos¬
suo sauguine redempturũ. quia clona
sui uelleris sponte largiturũ ex qͦ uestẽ
nobis nuptialẽ facere possiłmus. id est
exempla uiuendi nobis relicturũ p̃uidit.
quib indilectione cale fieri deberemus.
Hoc gͦ testimoniũ precursoris dñi quia
facile patet fidelib : citũ amoris intimi
fomitem audientiũ cordib infundit.S
non est putandũ: quod sine certi racione
mysterũ hoc relaturus eugłista p̃ mise.¬
rit stetisse ioħem cũ liscipulis. iħm uͦ
ambulasse: & illo utiq ambulasse. ubi se¬
quentib se discipłis ioħis mansionẽ in qͣ
habitabat ostendit. Cet̃aq huius modi. q̃
sequentia lectionis eugłice cõmemorant:
si enucleatius discutiant᷑ inueniemus re¬

Expanded text:
cit: Ecce Agnus Dei, statimque cognovimus, imo jam notum ad memoriam revocavimus, quare Jesum praecursor suus Agnum Dei vocaverit; quia, videlicet, eum e caeteris mortalibus singulariter innocentem, hoc est, ab omni peccato mundum novit, quia nos sanguine suo redempturum quia dona sui velleris sponte largiturum, ex quo vestem nobis nuptialem facere possimus, id est, exempla vivendi nobis relicturum praevidit, quibus in dilectione calefieri deberemus. Hoc est ergo testimonium praecursoris Domini, quia facile patet fidelibus cum amoris intimi fomitem audientium cordibus infundit. Sed non est putandum quia sine certi ratione mysterii hoc relaturus evangelista praemiserit, stetisse Joannem cum discipulis, Jesum vero ambulasse, et illo utique ambulasse, ubi sequentibus se discipulis Joannis mansionem in qua habitabat ostenderet; caeteraque hujusmodi, quae sequentia lectionis evangelicae commemorant, si enucleatius discutiatur, inveniemus coe
Abbreviated transcription (Latin):
sublimitas: ut ñ solũ uerba quȩ
a sc̃is uel ab ipso dño dicta refẽ¬
runt᷑. sed etiam circumstantia rerũ quȩ
simplicit᷑ posita uidet᷑. spũalib sit plena
mysteriis. Ecce enĩ narrante eugłista au.¬

Expanded text:
sublimitas, ut non solum verba, quae a sanctis vel ab ipso Domino dicta referuntur, sed etiam circumstantia rerum, quae simpliciter posita videntur, spiritualibus sint plena mysteriis. Ecce enim, narrante evangelista
Abbreviated transcription (Latin):
inuenire. uera illius dilectione feruere: fr̃¬
nȩ quoq salutis curã gerere. Ille & enĩ ꝑfec¬
tȩ conditoris sui ducatũ sequit᷑: qui etiã ꝓ¬
ximi quantũ ualet habere comitatũ nititur.
Inuenimus inquit messiã. quod est int̃pre¬
sias hebreo fermone. xp̃c dicit᷑ greco: lati¬
ne autem interp̃tat᷑unctus. Unde &e crisma
grece. latine unctio dicit᷑. Xp̃e autẽ id est
unctus appellat᷑ dñs: quia sicut ait petrus.
unxit eum ds sp̃u scõ &r uirtute. Unde etiã
psalmista in euis laude loquitꝰ Unxt te
cds. ds tuus oleo lȩticiȩ p̃consoetib tuis. Con¬
sortes autẽ eius nos uocat: qui ad accipien
ni uocamur. Sed ille p̃consortib unctus ẽ.

Expanded text:
ere illius dilectione fervere, fraternae quoque salutis curam gerere. Ille enim perfecte Conditoris sui ducatum sequitur, qui etiam proximi, quantum valet, habere comitatum nititur. Invenimus, inquit, Messiam, quod est interpresias Hebraeo sermone, Christus dicitur Graeco, Latine autem unctus interpretatur. Unde et chrisma Graece, Latine unctio dicitur. Christus autem, id est, unctus, appellatur Dominus, quia, sicut Petrus ait, Unxit eum Deus Spiritu sancto et virtute . Unde etiam Psalmista in ejus laude loquitur: Unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae prae consortibus tuis . Consortes autem ejus nos vocat, qui ad accipiendni vocamur. Sed ille prae consortibus unctus est,
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ peccators quȩ nos p̃mebant accepi¬
inus: nos qui int̾ exũpnas uite p̃sentis
quasi in siccitate heremi ꝓ missu nobis
patriȩ cȩlestis expectantus ingressũ. In qua
uidelicet heremi siccitate siti ꝑiclitam᷑ ac¬

Expanded text:
sionem peccatorum, quae nos premebant, accepimus, nos qui inter aerumnas vitae praesentis, quasi in siccitate eremi, promissum nobis patriae coelestis exspectamus ingressum, in qua, videlicet, eremo sit
Abbreviated transcription (Latin):
cem horas diei sole illustrante compleat.
Et illi quidẽ die illo manentes apud dnm.
felicissima ueritatis speculatione uespam
expectabant: at uero om̃s elect post opũ
bonoꝵ ꝑfectionẽ. post impleta legis cłi pre¬
y cepta.
ꝑpetuũ & nullo fine obnoxiũ diem sunt
cũ illo acturi: illũ uidelicet quẽ uidere
desiderans ꝓpħa cantabat. Quia melior est
dies una in atriis tuis suꝑ milia. Erat
autem andreas frͣ simonis petri unus ex du¬
obus qui audierant ab ioħe: & secuti fuerag
eum. Inuenit hie primũ frẽm suũ symonẽ:

Expanded text:
cem horas diei sole illustrante, compleat. cem horas diei sole illustrante, compleat. Et illi quidem die illo manentes apud Dominum, felicissima veritatis speculatione vesperam exspectabant. At vero omnes electi post operum bonorum perfectionem, post impleta legis Dei praecepta, perpetuum et nulli fini obnoxium diem sunt cum illo acturi, illum, videlicet, quem videre desiderans propheta cantabat: Quia melior est dies una in atriis tuis super millia. Erat autem Andreas, frater Simonis Petri, unus ex duobus qui audierant a Joanne, et secuti fuerant eum. Invenit
Abbreviated transcription (Latin):
dignetur: dicentes cũ moyse. Dñe: ostende
nobis głam tuã. Quod autẽ ipse discipłos
uenire & ubi maneret uidere p̃cipit: uir¬
tutũ ꝓfecto studiũ quib ad eterna gaudia
ꝓueniamus subeundũ nobis ostendit. ue¬
nire & enĩ post iħm est. ut mansionẽ eiuꝰ
uidere possimus: bonis oꝑib que ipse
p̃ monstrauit insistere. horũq cotidianis
ꝓfectib ad celsitudinẽ diuinȩ uisionis at¬
tingere. uenerunt inquit & uidert̃ ubi
maneret: & apud eũ manserunt die illo.
Hora autẽ erat quasi decima. Quia lex in
decem p̃ceptis data est: solet in denario nu-¬
mero ꝑfectio legis indicari. Bene gͦ decima
hora uenert̃ discipłi ut mansionẽ iħu ui¬
derent: quia nimirũ necesse est ut qͥdm̃
desiderat uidere dĩ se mandatis humilit̃
subdat. quiq luce diuinȩ contem platioĩs
postmodũ frui appetit. prius adiuuãte
dno decalogũ legis ꝑ oꝑa lucis quasi de¬

Expanded text:
dignetur, dicentes cum Moyse: Domine, ostende dignetur, dicentes cum Moyse: Domine, ostende nobis gloriam tuam . Quia autem ipse discipulos venire, et ubi maneret videre praecipit, virtutum profecto studium, quibus ad aeterna gaudia perveniamus, subeundum nobis ostendit. Venire etenim post Jesum est, ut mansionem ejus videre possimus, bonis operibus quae ipse praemonstravit insistere, horumque quotidianis profectibus ad celsitudinem divinae visionis attingere. Venerunt, inquit, et viderunt ubi maneret, et apud eum manserunt die illo: hora autem erat quasi decima. Quia lex in decem praeceptis data est, solet in denario numero perfectio legis indicari. Bene ergo decima hora venerunt discipuli, ut mansionem Jesu viderent, quia nimirum necesse est, ut qui Deum videre desiderat, Dei se mandatis humiliter subdat; quique luce divinae contemplationis postmodum frui appetit, prius, adjuvante Domino, decalogum legis per opera lucis, quasi de
Abbreviated transcription (Latin):
ritatis ꝑfrui: sed mansionẽ potius in qua
habitaret inquirebant. quatinus & tune
libius insecreto uerbis illius imbui. et
ex inde sepuis eũ possent uisitare plenius
instruendi. Unde & ipse quia illos bene
petentes. quȩ rentes. pulsantes uidit: eis¬
libens secretariũ sui reserauit arcͥani. eosq
introducens. ueritatis euglicȩ rudim̃tis quȩ
dȩsiderabant illustrauit. Nam sequit᷑. Dicit
eis. Uenite & uidete.Statimq subiungitur.
Uenerunt et uiderunt ubi maneret: oe apd̃
eum manserunt die illo. Q uod si altiore.F.
sensu libet inspicere. quid nobis agendũ in¬
sinuent discipłi in eo qđ ad dñm quidẽ am¬
hulantem uenerant. sed locũ continuo ubi
habitaret inqui rebant : admonent utiq
nos ut quotiens incarnationis eius transi.¬
tũ ad mentẽ reducimus. sollicito semꝑ eũ
corde rogemus. ut habitationẽ nobis eternȩ
suȩ mansionis quȩ est apud patrem ostendẽ

Expanded text:
ritatis perfrui, sed mansionem potius, in qua ritatis perfrui, sed mansionem potius, in qua habitaret, inquirebant; quaetenus et tunc liberius in secreto verbis illius imbui, et exinde saepius eum possent visitare plenius instruendi. Unde et ipse, quia illos bene petentes, quaerentes, pulsantes vidit, libens eis secretarium sui reseravit arcani, eosque introducens veritatis evangelicae rudimentis, quae desiderabant illustravit. Nam sequitur: Dicit eis: Venite et videte. Statimque subjungitur: Venerunt et viderunt ubi maneret, et apud eum manserunt die illo. Quod si altiore sensu libet inspicere, quid nobis agendum insinuent discipuli in eo quod ad Dominum quidem ambulantem venerunt; sed locum continuo ubi habitaret inquirebant, admonent utique nos, ut quoties incarnationis ejus transitum ad mentem reducimus, sollicito semper eum corde rogemus, ut habitationem nobis aeternae suae mansionis, quae est apud Patrem, ostendere
Abbreviated transcription (Latin):
discipłi loquentẽ: & secuti sunt iħm. Tes¬
timoniũ ꝑhibente ioħe quia iħc esset ag¬
nus dĩ. secuti sunt illũ duo discipłi: ma¬
gis desid̾antes ab ipso iħu quã ap̃cursore
illius uerbũ gr̃ȩ ꝑciꝑe. quo ce ipsi mere¬
rentur in agnorũ dĩ sortẽ computari. Be
primi sequerent᷑ : ut etiam mystice desig¬
narent. om̃s qui illũ ꝑfecte sequerentur
gemina dilectione deuotos esse debere:
hoc est. & eiusdẽ sui redẽptoris & fr̃m si¬
mul amore flagrantes. Conuersus autem
ihc & uidens eos sequentes. se: dicit eis.
Quid queritis: Non potuit ignorare
dñs. quid sequentes se discipłi ioħis quȩ¬
rerent: sed in eo quod ad illos sequẽtes
conũtit᷑. quod ipse prior quid quererẽt
lent rogandi. manifeste innotuit quan¬
tũ bonis nr̃is studiis delectetͦ ꝙͣ. libent̃
iter ueritatis inchoantib ipse auxiliũ
laturus occurrat. Qui dixerunt. Ri abbi
quod dicit᷑ int̃pretatũ magister: ubi ha¬
bitas Nolebant transitorie inagisterio ue.¬

Expanded text:
Testimonium perhibente Joanne, quia Jesus esset Agnus Dei, secuti sunt illum duo discipuli, magis desiderantes ab ipso Jesu, quam a praecursore illius verbum gratiae percipere, quo et ipsi mererentur in agnorum Dei sorte computari. Benprimi sequerentur, ut etiam mystice designarent omnes qui illum perfecte sequerentur, gemina dilectione devotos esse debere, hoc est, et ejusdem sui Redemptoris et fratrum simul amore flagrantes. Conversus autem Jesus, et videns eos sequentes se, dicit eis: Quid quaeritis? Non potuit ignorare Dominus, quid sequentes se discipuli Joannis quaererent, sed in eo quod ad illos se sequentes convertitur, quod ipse prior quid quaererentlent rogandi, manifeste innotuit, quantum bonis nostris studiis delectetur, quam libenter iter veritatis inchoantibus ipse auxilium laturus occurrat. Qui dixerunt ei: Rabbi, quod dicitur interpretatatum MAGISTER, ubi habitas? Nolebant transitorie magisterio ve
Abbreviated transcription (Latin):
sarius minister infirmat: quanta mora¬
litas dñi qui ꝑiclitari apud nos uidicũ
suũ quã affectũ maluit. Suscepat enĩ
hominis fragilitatẽ: &e ideo nec has pa¬
tes recusauit infir mitatis humane. Uo¬
luit deseri: uoluit prodi. Uoluit ab
apło suo tradi : ut tu a socio desertus. a
socio proditus. modeste feras tuũ errasse
iudiciũ. ꝑisse beneficiũ. Ordinatis autẽ¬

Expanded text:
sarius minister infirmat? Quanta morasarius minister infirmat? Quanta moralitas Domini, qui periclitari apud nos judicium suum quam affectum maluit? Susceperat enim hominis fragilitatem et ideo nec has partes recusavit fragilitatis humanae. Voluit deseri, voluit prodi, voluit ab apostolo suo tradi, ut tu a socio desertus, a socio proditus, modeste feras tuum errasse judicium, perisse beneficium. II. Hos du
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Nonne istȩ est faber filius mariȩ.
frͣ iacobi & ioseph iudȩ &e simonis: Tad
lens: quia om̃is p̃dicator cultor cordis
ñ corporis debet esse. Et simonẽ canant¬
um. & iudã scarioch qui & tradidit eũ
Et hos cũ additam̃to posuit: addistĩonẽ
Symonis petri et iudę iacobi. Simon aittẽ
cananeus. acana uico galileȩ cognom̃ ac¬
cȩpit: quod ęugłista lucas cũ int̾pretatio¬
ne posuit. simon zelotes. Cana quippe
zelus: cananeus dicit᷑ zelotes idest emu¬
lator. Iudas autẽ scarioth: aut auico in qͦ
ortus est ant ex tribu isachar p̃sagũ suȩ
dampnationis uocabulũ. sumpsit. Isachar
quippe quod dicit᷑ merces p̃eiũ ꝑdicionis
insinuat: scarioth autẽ quod memoria
mortis interp̃tat᷑ arguit eum ñ repente
ꝑsuasũ sed meditatũ ditius dñi& tra¬
ditionis patrasse flagitiũ. Qui ñ ꝑ impri¬
dentiã sed ꝑ ꝓuidentiã int̃ apłos eligit᷑.
Quanta enim est ueritas quã nec aduer¬

Expanded text:
bant: Nonne iste est fabri filius et Mariae, bant: Nonne iste est fabri filius et Mariae, frater Jacobi et Joseph, et Judae, et Simonis ? lens, quia omnis praedicator cultor cordis, non corporis debet esse. Debet esse Chananudas Scariothes, qui tradidit eum. Et hos cum additamento posuit ad distinctionem Simonis Petri et Judae Jacobi: Simon autem Chananaeus a Chana vico Galilaeae cognomen accepit. Quod evangelista Lucas cum interpretatione posuit, Simon zelotes, Chana quippe zelus, Chananaeus dicitur ζηλωτὴς, id est aemulator. Judas autem Scarioth aut a vico in quo ortus est, aut ex tribu Isachar praesagium suae damnationis vocabulum sumpsit: Isachar quippe, quod dicitur merces, pretium proditionis insinuat; Scarioth autem, quod memoria mortis interpretatur, arguit eum non repente persuasum, sed meditatum diutius Dominicae traditionis patrasse flagitium. Qui non per imprudentiam, sed per providentiam inter apostolos eligitur. Quanta enim est veritas, quam nec adver
Abbreviated transcription (Latin):
conũsationis recordantes suggillare euã
ubi abundauit peccatũ suꝑ abundet grͣa.
Et iacobũ alphei & thadoeũ. Iacobũ al¬
phei cũ additam̃to posuit: ad distinctio¬
nẽ iacobi zebedei. Ipse est qui in eugłiis
nominat᷑ frat dñi. & in epła ad galathas:
quia maria uxor alphei soeor fuit ma¬
riȩ matris dñi. quã mariã cleophe ioħ̃s
eugłista cognominat: fortasse quia uel
isdẽ alpheus etiã cleophas ẽ. dictus. uł ip¬
sa maria defuncto post natũ iacobũ al¬
pheo. cleophe nupsit. Quia uͦ iacob me¬
rito filius alphei idẽ. docti cognominatꝰ¬
sit ipsi testant᷑ apłi: qui eũ post dñi pas¬
nauerunt. Thaddeus autẽ ipse est quẽ
lucas in ȩugłio suo & in actib apłoꝵ iui
uã iacobi nominat. E rat enĩ fr̃ iacobi frͣis
dñi: ut ipse in epła sua scribit. Unde etñ
ipse fr̃ dñi uocabat᷑: attestantib ciuib
ipsius qui de uirtutib eius stupentes aie¬

Expanded text:
conversationis recordantes, suggillare evangconversationis recordantes, suggillare evangubi abundavit peccatum, superabundet gratia . Et Jacobum Alphaei, et Thaddaeum. Jacobum Alphaei cum additamento posuit, ad distinctionem Jacobi Zebedaei. Ipse est qui in Evangeliis nominatur frater Domini, et in Epistola ad Galatas: quia Maria uxor Alphaei soror fuit Mariae matris Domini, quam Mariam Cleophae Joannes evangelista cognominat, fortasse quia vel idem Alphaeus etiam Cleophas est dictus vel ipsa Maria, defuncto post natum Jacobum Alphaeo, Cleophae nupsit. Quia vero Jacobus merito filius Alphaei, id est docti, sit cognominatus, ipsi testantur apostoli, qui eum post Domini pasae. Thaddaeus autem ipse est quem Lucas et in Evangelio suo, et in Actibus apostolorum Judam Jacobi nominat. Erat enim frater Jacobi fratris Domini, ut ipse in Epistola sua scribit. Unde etiam ipse frater Domini vocabatur, attestantibus civibus ipsius, qui de virtutibus ejus stupentes aie
Abbreviated transcription (Latin):
denter filiũ dĩ sonat. qui p̃dicatoꝵ suors
mentes ad celestia contemplanda suspen¬
dit. ut quo celsa lib̃ius ꝑuolant. trenoꝵ
corda feracius dictoꝵ suoꝵ guttis in ebri¬
ent. Matheus donatus dicit᷑: udelicet
quia magno dñi munere de theloneario
ac publicano in apłi est &e eugłistȩ delega¬
tus officiũ. Thomas abyssus. uel genunꝰ
quod est grece didimus: quȩ utrãq inter¬
p̃tatio statui congruit. Didinius & enim
recte uocari potuit: propt̃ dubiũ cor in
credendo effectum dñi ce resurrectionis.
Abyssus idem potuit iure dici: cũ altitu¬
dinẽ dñicȩ uirtutis in resurrectione ce-¬
lebrata certa fide penetrauit. Notandũ
sane quod apłoꝵs nomina describens ȩuã¬
gł ista matħs. ita ponit. Philippus & bar¬
tholomeus: thomas & maths publicanus.
Ceteri gͦ eugłistȩ in coniunctione nominũ
pͥmũ ponunt matħm: et postea thomã. Et
publicanũ eũ ñ ascribunt. ne antique

Expanded text:
denter Filium Dei sonat, qui praedicatorum suorum denter Filium Dei sonat, qui praedicatorum suorum mentes ad coelestio contemplanda suspendit, ut quo celsa liberius pervolant, eo terrenorum corda feracius dictorum suorum guttis inebrient. Matthaeus donatus dicitur, videlicet quia magno Domini munere de teloneario ac publicano, in apostoli est et evangelistae delegatus officium. Thomas, abyssus vel geminus, quod est Graece Δίδυμος quae utraque interpretatio ejus statui congruit. Didymus etenim recte vocari potuit, propter dubium cor in credendo effectu dominicae resurrectionis. Abyssus idem potuit jure dici, cum altitudinem dominicae virtutis in resurrectione celebratam certa fide penetravit. Notandum sane quod apostolorum nomine describens evangelista Matthaeus, ita ponit: Philippus et Bartholomaeus, Thomas, et Matthaeus publicanus. Caeteri ergo evangelistae in conjunctione nominum primum ponunt Matthaeum, et postea Thomam, et publicanum eum non ascribunt, ne antiquae
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. E lectos in monte apłos ad domũ re¬
diictt: quasi tacite eos ad monens. ut post
acceptũ apłatus gradũ ad conscientiã suã
redeant. & quo ampliorẽ docendoꝵs curã
susceꝑunt popłors. eo sollertius ipsi habi¬
tacula mentiũ suarũ considando penetrẽt¬
& nequid ibi forte quod occulti inpectoriꝰ
oculos offendat inueniat᷑. sedula exami¬
natione ꝑquirant. Sic &e enĩ quisq sic ꝓ¬
xuinũ rite regit: si a suo prius corde stu¬
diosa exploratione quicquid in heret pra-¬
uitatis expurgat. Et conuenit iterũ tur¬
ba: ita ut ñ possent neq panẽ manducare.
Oquã felix occupatio saluatoris. quã beata
frequentia turbȩ confluentis: cui tantũ
tori salutis cũ eis qui secũ erant ne uescẽ¬
di quidẽ hora asolatio uitȩ miseris im¬
pendendo libera maneret. Utinã dñe iħu
et in nr̃i temꝑib eui tantũ gr̃ȩ tuis fide¬
lib largiaris : qui doctores suos assiduita¬
te discendi non solũ ab appet:u carnaliũ

Expanded text:
ue in monte apostolos ad domum reducit, quasi tacite eos admonens ut post acceptum apostolatus gradum ad conscientiam suam redeant, et quo ampliorem docendorum curam susceperunt populorum, eo solertius ipsi habitacula mentium suarum considerando penetrent, et ne quid ibi forte quod occulti inspectoris oculos offendat inveniatur, sedula examinatione perquirant. Sic etenim quisque, sic proximum rite regit, si a suo prius corde studiosa exploratione quidquid inerat pravitatis expurgat. Et convenit iterum turba, ita ut non possent neque panem manducare. O quam felix occupatio Salvatoris, quam beata frequentia turbae confluentis, cui tantum tori salutis cum eis qui secum erant, ne vescendi quidem hora a solatio vitae miseris impendendo, libera maneret! Utinam, Domine Jesu, et in nostri temporibus aevi tantum gratiae tuis fidelibus largiaris, qui doctores suos assiduitate discendi, non solum ab appetitu carnalium
Abbreviated transcription (Latin):
nescistis quȩrere ȩternã salutẽ. Hinc ẽ. quod
& paulus ñ exaudit᷑: quia si liberaret᷑ atemp
conuenistis. genu flectitis. pectus tunditis.
uoces orationis ac confessionis emtitis. faciẽ
lacrimis rigatis. Sed pensate quȩso peticioẽs
ur̃as. uidete si in nonine iħu petatis: id est
si gaudia eternȩ salutis postulatis. Indomo
enĩ iħu iħm nõ queritis: si in ęternitatis dem¬
plo importune ꝓtemporalib oratis. E cce aliꝰ
in oratione quȩrit uxorem. alius petit uillã.
alius postulat uestẽ: alius dari sibi dep̃catur
da sunt: sed meminisse continuo debemus.
quod ex mandato eiꝰdẽ nr̃i redẽptoris acce¬
pimus. Querite primũ regnũ dĩ. & iusticiã
eius: & hȩc omĩia adicient᷑ uobis. Et hȩc itaq

Expanded text:
nescitis petere aeternam salutem. Hinc est quod nescitis petere aeternam salutem. Hinc est quod et Paulus non exauditur, quia si liberaretur a convenistis, genua flectitis, pectus tunditis, voces orationis ac confessionis emittitis, faciem lacrymis rigatis. Sed pensate, quaeso, petitiones vestras; videte si in nomine Jesu petitis, id est si gaudia salutis aeternae postulatis. In domo enim Jesu Jesum non quaeritis, si in aeternitatis templo importune pro temporalibus oratis. Ecce alius in oratione quaerit uxorem, alius petit villam, alius postulat vestem, alius dari sibi deprecatur nti Deo petenda sunt. Sed meminisse continuo debemus quod ex mandato ejusdem nostri Redemptoris accepimus, Quaerite primum regnum Dei, et justitiam ejus, et haec om
Abbreviated transcription (Latin):
Si quid patrem petieritis in nomine meo da¬
bit uobis: usq modo ñ petistis quicquã in no-¬
inine meo. Si om̃e quod petimus in nomine
filii dat nobis pat̾: quid ẽ. quod paulus t̃ dñm
rogauit &e exaudiri ñ meruit. sod dictũ ẽ. illi
sufficit tͥ grã mea. nã uirtus in infirmitate ꝑ.¬
ficitur.: Numqͥd ille tam egregius p̃dicator
in filii nomine ñ petiite Quare autẽ ñ acce¬
pit quod petiite Quomͦ autẽ uerũ ẽ. qr quic.¬
quid petierimus in nomine filii dat nobis pa.¬
ter: si auferri a se angłm sathane petiit apłs
in nomine filii &e tam̃ quod petiit nõ accepit:
Sed qr nomen filiĩ iħc est. iħc autẽ saluator uł
petit. qui illud petit quod ad uerã salutẽ ꝑti¬
net. Nam si id qđ nõ expediat petitur: ñ in no¬
mine iħu petiturpat᷑. Unde & isdẽ apłis ad.¬
huc infirmantib dñs dicit. Usq modo nõ pe.¬
tistis quiequã in nomine meo. Ac si aꝑte dice
retur: Non petistis in nomine saluatoris: qͥ

Expanded text:
Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis. Usque modo non petistis quidquam in nomine meo . Si omne quod petimus in nomine Filii dat nobis Pater, quid est quod Paulus ter Dominum rogavit, et exaudiri non meruit, sed dictum est illi: Sufficit tibi gratia mea: nam virtus in infirmitate perficitur ? Nunquid ille tam egregius praedicator in Filii nomine non petiit? Quare autem non accepit quod petiit? Quomodo ergo verum est quia quidquid petierimus in nomine Filii, dat nobis Pater, si auferri a se angelum Satanae petiit Apostolus in nomine Filii, et tamen quod petiit non accepit? Sed qpetit, qui illud quod ad veram salutem net. Nam si id quod non expedit petitur, non in nomine Jesu petitur Pater. Unde et eisdem apostolis adhuc infirmantibus Dominus dicit: Usque modo non petistis quidquam in nretur: Non petistis in nomine Salvatoris, quia
Abbreviated transcription (Latin):
audiui apatre meo nota feci uobis. Quȩ st̃
oña quȩ audiuit apatre suo quȩ nota fieri
uoluit seruis sius ut eos efficeret amicos
suos. nisi gaudia int̾nȩ caritatis. nisi illa fes¬
ta suꝑnȩ patriȩ. quȩ nr̃is cotidie mentib
ꝑ aspirationẽ sui amoris imprimite Dũ eñ
audita cȩlestia amamus. amata iam noiuimꝰ:
quia amor ipsa noticia est. Om̃ia gͦ eis noca
fecerat: qui aterienis desidiis immutati.
amoris sũmi facib ardebant. Istos uͦ amicos
dĩ aspexerat ꝓpħa cũ dicebat. Michi autẽ ni.¬
mis honorificati sunt amici tui ds̃. Amicus
enĩ quasi anumi custos uocatur. Quia igit᷑
psalmista ꝓspexit electos dĩ amundi hunis
amore separatos custodire in mandatis celes¬
tib uoluntatẽ dĩ: miratus est amicos dĩ
dicens. Michi autem nimis honorificati sẽ
amici tui ds̃. Et tamquã si ab eo protinꝰ can¬
sas honoris tanti nobis in sintiari quȩrere¬
mus: ilico ad uinxit. Nimis confortatus est

Expanded text:
bis. Quae sunt omnia quae audivit a Patre suo, quae nota fieri veluit servis suis, ut eos efficeret amicos suos, nisi gaudia internae charitatis, nisi illa festa supernae patriae, quae nostris quotidie mentibus per aspirationem sui amoris imprimit? Dum enim audita supercoelestia amamus, amata jam novimus, quia amor ipse notitia est. Omnia ergo eis nota fecerat, qui, a terrenis desideriis immutati, amoris summi facibus ardebant. Istos vero amicos Dei aspexerat Propheta, cum dicebat; Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus . Amicus enim quasi animi custos vocatur. Quia ergo Psalmista prospexit electos Dei a mundi hujus amore separatos custodire in mandatis coelestibus voluntatem Dei, miratus est amicos Dei, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus. Et tanquam si ab eo protinus causas honoris tanti nobis insinuari quaereremus, illico adjunxit: Nimis confortatus est
Abbreviated transcription (Latin):
tus oꝑemur qui maneant: tales fruetus ope¬
mur: qui cũ mors cuncta interimat ipsi ȩxo¬
diũ amorte sumant. Nam quod amorte in¬
cipiat fructus dĩ. testatur ꝓpħa qui dicit.
Cũ dederit dilectis siuis somitti:. hec et het¬

Expanded text:
tus operemur qui maneant; tales fructus operetus operemur qui maneant; tales fructus operemur qui, cum mors cuncta interimat, ipsi exordium a morte sumant. Nam quod a morte incipiat fructus Dei, testatur Propheta, qui dicit: Cum dederit dilectis suis somnum, haec est haer
Abbreviated transcription (Latin):
quanti it̃ a nobis cõprehendi ñ possunt: Sed
quisqͥs ad hanc ꝑuenit dignitatẽ ut amicus¬
dĩ uocetur. sese in se conspiciat. dona autem
quȩ ꝑcepit suꝑ se: nichil suis merttis tribu
ne ad inimicitias erumpat. Unde & subatt᷑
Nõ uos me elegistis sed ego elegi uos: et posi
uos ut eatis &r fructũ afferatis. Posui ad gr̃amn
plantaui ut eatis uolendo: fructum afferatꝰ
oꝑando. Catis aut uolendo dixi: quia uele
aliquid facere iam mente ire est. Qualẽ ues
fructũ afferre debeant subdit᷑. Et fructus iñ
maneat. Om̃e quod scđm scłm laboram᷑ uix
usq ad mortẽ sufficit. Mors namq interue¬
niens: fructũ nr̃i laboris abscidit. Quoa
uero ꝓ ȩterna uita agitur. etiã post mortem
seruatur: &e tunc apparere incipit cũ laboꝵ
carnaliũ fructus ceꝑit ñ uideri. Ibi gͦ illa re¬
tributio inchoat: libi ista t̃minatur. Quis¬
quis igit᷑ iam ȩterna cognouit: apud eiꝰ ani¬
niũ temporales fructus uilescant. Tales frue.¬

Expanded text:
ti sint, a nobis comprehendi non possunt. 5. Sed quisquis ad hanc pervenit dignitatem, ut amicus vocetur Dei, sese in se conspiciat, dona autem quae percipit, super se. Nihil suis meritis tribuat, ne ad inimicitias erumpat. Unde et subditur: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos, et posui vos, ut eatis, et fructum afferatis. Posui ad gratiam, plantavi ut eatis volendo, fructum afferatis operando. Eatis enim volendo dixi, quia velle aliquid facere, jam mente ire est. Qualem vero fructum afferre debeant subditur: Et fructus vester maneat. Omne quod secundum prausque ad mortem sufficit. Mors namque interveniens fructum nostri laboris abscidit. Quod vero pro aeterna vita agitur, etiam post mortem servatur; et tunc apparere incipit, cum laborum carnalium fructus coeperit non videri. Ibi ergo illa retributio inchoat, ubi ista terminatur. Quisquis ergo jam aeterna cognovit, apud ejus animum temporales fructus vilescant. Tales fruc
Abbreviated transcription (Latin):
amici mei estis. O quanta est misodia condito.¬
ris nr̃i. Serut digni ñ sumus: & amici uo¬
camur. Quanta est dignitas homunũ: esse
anncos dĩ. Sed audistis głam dignitatis: au.¬
dite &e laborem certaminis. Si feceritis q̃ ego
p̃cipio uobis. A mici mei estis: si ea que p̃.¬
cipio facitis. Ac si aꝑte dicat. Gaudetis de
culmine: pensate quib laborib uenit᷑ ad
culnien. Certe dũ filii zebedei int̾uenien¬

Expanded text:
tur: Vos amici mei estis. O quanta est misericordia conditotur: Vos amici mei estis. O quanta est misericordia conditoris nostri. Servi digni non sumus, et amici vocamur. Quanta est dignitas hominum esse amicos Dei? Sed audistis gloriam dignitatis, audite et laborem certaminis. Si feceritis quae ego praecipio vobis. Amici mei estis, si ea quae praecipio vobis facitis. Ac si aperte dicat: Gaudetis de culmine, pensate quibus laboribus pervenitur ad culmen. Certe dum filii Zebed