comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ponit uendẽ: itaminister. ułno¬
tarius ñ debet in ordinatione eiꝰ
uocemsuã. uł calamũ uenundare
Is aũt qͥ ordinatus fuit siñ explaci¬
to neq exactus acpetitus. pꝰacceptiᷤ
cartas: ⁊ palliũ offerre aliquid einli¬
b exclero gr̃e tantũ modo causauo¬
.i. quia eiꝰ oblatio nullã culpe macul̃
ingerit. Que ñ exambi eñtis peti¬
tione ꝓcessit. EAuctoĩtate
AAuctoĩtate
bonifatii patñt᷑ ostendit᷑. qd sicut
nullus p̃tio ẽ initandus ad ꝯu̾sio¬
nẽ. ita nulli pecumȩ int̃uentu.
ecdĩȩ largnioportet ingressum.
Auctoritate uero g̾g datur intel¬
ligi qd ꝓ ingressu eccłiȩ ñ licet pe¬
cuniã exigere. s spontinee obla

Expanded text:
ponit vendere, ita minister vel notarius non debet in ordinationem eius vocem suam vel calamum venundare. Is autem qui ordinatus fuerit, si non ex pacto, neque exactus ac petitus, post acceptas chartas et pallium, offerre aliquid cuilibet ex clero, gratie tantummodo causa vous, quia ejus oblatio nullam culpae maculam ingerit, quae non ex ambientis petitione processit. Gratian. Auctoritate Bonifacii patenter ostenditur, quod, sicut nullus pretio est invitandus ad conversionem, ita nulli pecuniae interventu ecclesiae largiri oportet ingressum. Auctoritate vero Gregorii datur intelligi, quod pro ingressu ecclesiae non licet pecuniam exigere, sed spontanee ob
Abbreviated transcription (Latin):
mana cõ patiatur eocłã uobfon¬
tassis incognitum. s cognitori
om̃iũ ñ incognitũ habetur. Du¬
bitationi aut ur̃e q̃d ut idoneõ
demus responsũ dm̃testificon.
ipsa me quoq dubitatio reddit
anxiũ.⁊ inneptũ. Nũ quã enile¬
gimu ᷤ dñi discipłoᷤ uł eorũ mis¬
tio ꝯu̾sos. quẽpiã adłicultum
aliquo muneris int̃ uentũ ꝓuo¬
casse. nisi forte depanperũ alim̃to.
quis in concinne ꝓponat.
Quorũ nulli cuiꝰ cũq ꝓfessioĩs
eẽt iuictualia nẽgabant᷑. Scimꝰ
equidẽ qd om̃e datũ optimũ. ⁊ õe¬
ne uoluntatis donũ accipit. qui
scõ delib̾ationis arbitriogratꝰ
do ẜuire disponit. Restat ergo
tre luminũ descendẽ debuit.
uñdat. munus aũ largiens inpor¬
tunus eniat: Quid aũ dediuitudo¬
ni uenditorib uł ẽptorib ꝯseqͣt᷑.
ꝯ chudi necesse: nẽ. Cauete qͥ fr̃s

Expanded text:
mana compatiatur ecclesia, vobis fortassis est incognitum, sed cognitori omnium non incognitum habetur. Dubitationi autem vestrae quod idoneum demus responsum, Deum testificor, ipsa quoque me dubitatio reddit anxium et ineptum. Nusquam enim legimus Domini discipulos vel eorum ministerio conversos quempiam ad Dei cultum aliquo muneris interventu provocasse, nisi forte de pauperum alimento quis inconcinne proponat, quorum nulli, cujuscunque professionis esset, victualia negabantur. Scimus equidem, quod omne datunae voluntatis donum accipit qui sancto deliberationis arbitrio gratis Deo servire disponit. Restat ergo tre luminum descendere debuit, vendat; munus autem largiens importunus emat. Quid autem de divini doni venditoribus vel emtoribus consequatur, concludi ne
Abbreviated transcription (Latin):
tũ nilla inuemimus ratione con¬
firinatũ. Uerũtam̃ siur̃e necessi¬
tati adõ ẽ oportunus quẽ reꝑistis.
dũ tam̃ õĩs absit pactio. om̃iscess
distractio. acceclat gratis. dõser¬
uire incipiat.. Suiq regiminis
deuote gestet obsequna. ac pꝰmodũ¬

Expanded text:
tum nulla invenimus ratione confirmatum. Veruntamen, si vestrae necessitati adeo est opportunus quem reperistis, dum tamen omnis absit pactio, omnis cesset distractio, accedat, gratis Deo servire incipiat, suique regiminis devote gestet obsequium, et postmodu
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo fidelium ad consecranda
eccłas ep̃i inuitant᷑. non quasi exde¬
bito munus aliqd afundatore reꝗ¬
rant. s si ipse quidẽ aliquid ex suo
uoto obtulit. ñ respuatur. Siuero
aut pauꝑta illũ aut necessitas re¬
retinet: nichil exigat᷑ ab illo. ł¬
tam̃ unusquisq ep̃oꝵ memine¬
rit ut non prius dedicet eccłam
nisi antea dõtẽ basilice. ⁊ obse¬
quiũ ipsius ꝑdonationem car¬
tule. confirmatũ accipiat. Nã
non leins culpe ẽ ista temĩtaᷤᷤ. ut
sine luminariis. uł sine sub̃an¬
tiali substñtatione ẽorũ. qui
ibidem ẜ uiturisunt. tã quãdo¬
mus pͥuata ꝯsecrat᷑ eccła. It̃ bo¬
nifatius urbisrome ep̃s. scͥbit
umũsis caralitanȩ eccłie cenobi¬

Expanded text:
aliquo fidelium ad consecrandas ecclesias episcopi invitantur, non quasi ex debito munus aliquod a fundatore requirant, sed si ipse quidem aliquid ex suo voto obtulerit, non respuatur. Si vero aut paupertas illum, aut necessitas retinet, nihil exigatur ab illo. Attamen unusquisque rit, ut non prius dedicet ecclesiam, nisi antea dotem basilicae et obsequium ipsius per donationem chartulae confirmatum accipiat. Nam non levis culpa est ista temeritas, si sine luminariis vel sine substantiali sustentatione eorum, qui ibidem servituri sunt, tanquam domus privata consecretur ecclesia. Item Bonifacius urbis Romae Episcopus scribit omnibus Caralitanae ecclesiae Coenobi
Abbreviated transcription (Latin):
dote qui fui̾t cõp̃hensus madult̾io.
siue dehoc q̃d sola fama respsus ẽ. de¬
bettis cõionẽ suscipere. necne. Respon¬
demus. Nonpot aliquis quantũcũq
pollutus sit sacramenta diuina pollũe.
que purgatoria eunctirũ contagio¬
nũ existunt. qualiscumꝙ enĩsac̃dossit
que scã sunt comquinari non possunt.¬
cõĩo ꝑcipiendaẽ. qm̃ mali bona mini¬
trandose tantũ moledt. Et cerea fAac
censa sibi quidẽ decrim̃tũ pr̃at. aliis uõ
lumen intenebriꝰ aministrat.⁊ unde a¬
liis comodũ exbibet. inde sibi dispen¬
diũ pbet. Sumite ꝗͥ ab om̃isa c̃dote
baptis inũ ẽ ꝑfectũ. ⁊ in om̃isac̃dote. xp̃i¬
corpis ẽ ꝑfectũ. Qui rursus sacre scͥptͣe
concordans ait. Priusquã audias ne
accusationis ulate. neminẽ a tua cõiõe
suspendas. quia nonstatim quiaccusat̃.

Expanded text:
dote qui fuerit comprehensus in adulterio, sive de hoc sola fama respersus est, debeatis communionem recipere necne, respondemus: Non potest aliquis quantumcunque pollutus sit, sacramenta divina polluere, quae purgatoria cunctarum contagionum existunt. Qualiscunque enim sacerdos sit, quae sancta sunt cocommunio percipienda est. Quoniam mali bona ministrando, se tantummodo laedunt. Et cerea facensa sibi quidem detrimentum praestat, aliis vero lumen in tenebris administrat: et unde aliis commodum exhibet, inde sibi dispendium praebet. Sumite ergo ab omni sacerdote baptismus est perfectus, et in omni sacerdote perfectum, qui rursus sacre scripturę concordans ait: Priusquam audias, ne accusationis illate neminem a tua comunione suspendas, quia non statim qui accusatur
Abbreviated transcription (Latin):
tana illa eccła consistebat. Mic primũ
querit̾ utrũ monachis liceat officra
ppłis celebrare. penĩtentiamdare.⁊ bap¬
tigare. Scdo. si contigĩt eos capellã
babere ep̃opali beneficio. anabeis sint.
instituende. an ab ep̃is. ¶ertio. aniura
eccłarũ p̃sc̾ptione tollantur ¶Quarto.
to. sicapellam in suo t̾ritorio edificatã
uire tritoru sibi uendi care ualeat Gex¬
serit illani. ancadat acausa. ut eccła
cui p̃sidec. nonultrababeat ius reposcẽ¬
di. qd suus pastor illicite usurpauit.
Septimo. qr̃ silaici capellam illã te¬
nebant. ut quib dã moris ẽ.⁊ inmani¬
b abbatis eam refutauert. ⁊ ordinan¬
dã tradiderunt. anconsensuẽp̃i. ⁊ cłi¬
corũ abbas possit eam tenere Quod¬

Expanded text:
Hic primum quaeritur, utrum monachis liceat populis officia celebrare, poenitentiam dare et baptizare? Secundo, si contigerit eos capellas habere episcopali beneficio, an ab eis sint instituendae, an ab episcopis? Tertio, an jura ecclesiarum praescriptione tollantur? Quarto, to, si capellam in suo territorio aedificatam jure territorii sibi vendicare valeat? Sexserit, an cadat a causa, ut ecclesia, cui praesidet, non ultra habeat jus reposcendi quod suus pastor illicite usurpavit? Septimo quaeritur, si laici capellam illam tenebant ut quibusdam moris est et in manibus abbatis eam refutaverint, et ordinandam tradiderint, an consensu episcopi et clericorum abbas possit eam tenere? QU
Abbreviated transcription (Latin):
caritatem mandamus. ut si aliquisꝗ
bilit̃ attẽptamͣt. licet illipꝰ auditionẽ
primatũ dioceseos sinecẽe fui̾t nos ap¬
pellare.⁊ nr̃a aueboĩtate aut añt nos. au̾
tiones. nullusq illũ añt ħ uidicet. aut
iudicare p̃sumat. s siquid q̃d absit gra¬
deto quiad sinũ sc̃e romane confugit
eccłĩȩ eiusq implorat auxiliũ decer¬
natur: quã ab eiusdẽ eccłiȩ fuĩt aucboi̾
tiuit eccłus. ut in partem sint uocate sol¬
licitudinis. ñ implenitudinẽ potestatis.
Ne lupi qui sub spẽ ouiũ subintrauer̃.
bestiali seitia quosq audeant lacera¬
re. ⁊ qd sibi ficrinolunt. aliis inferre p̃¬

Expanded text:
ro mandamus, ut si aliquis quod biliter attentaverit, liceat illi post auditionem primatum dioeceseos si necesse fuerit nos appellare, et nostra auctoritate, aut ante nos, aut tiones, nullusque illum ante haec judicet aut damnare praesumat. Sed si quid, quod absit! grade eo quod ad sinum sanctae Romanae confugit Ecclesiae, ejusque implorat auxilium, decernatur, quam ab ejusdem Ecclesiae fuerit rtivit Ecclesiis, ut in partem sint vocatae sollicitudinis et in plenitudinem potestatis. ur, ne lupi, qui sub specie ovium subintraverunt, bestiali saevitia quosque audeant lacerare, et quod sibi fieri nolunt aliis inferre pr
Abbreviated transcription (Latin):
cinorosus quisacrificat mic̾
utt᷑ulũ. quasi canẽ occidat.⁊ qui
colit similaginẽ. quasi sangui¬
nẽ porcinũ. ⁊ qui offert thus in
memoriam quasiblas phemus.
Quilib ubilib offert sacrificiũ.
tali corde. uł factis. ut hoc mere
non ilis bõnis. qui scd̃m. ꝓpħam
ecechielem gemunt. ⁊ merent
peccata. ⁊ iniquitates que st̃ in me¬
dio eoꝵ. quãuis inde se non cor¬
ꝑalit̃ separent. Infra. Sacrificia¬

Expanded text:
cinorosus autem qui sacrificat mihi vitulum, quasi qui canem occidat; et qui similam offert, quasi sanguinem porcinum; et qui thus in memoriam, quasi blasphemus . quilibet ubilibet offert sacrificium tali corde uel factis, ut haec audire non illis bonis qui secundum prophetam Ezechielem gemunt et maerent peccata et iniquitates quae fiunt in medio eorum, quamuis non se inde corporaliter separent;
Abbreviated transcription (Latin):
Inboc scło quasi quadragesima absti¬
nentie celebramus. cũ bene uiuimꝰ
cũ abinquitatib. ⁊ ab illicitis uolup¬
tatib abstinemus. Sed quia hec ab¬
stinentia si ne mercede nonerit. ex
ibuxp̃i. In illa spe cũfu̾it de spe facta
res: accepturisumus mercedem dana
anũo cdecem reridit᷑. ⁊ coniunctus.
quadragenario fit quinquagenariꝰ.
Unde cum labore celebramuᷤs. xlm̃a¬
ante pascha. Cũ letitia uõ tamquã
mercede accepta quinquagesimã
post pascha. Nam huic tamquã sabo¬

Expanded text:
adragesimam abstinentiae celebramus, quum bene vivimus, quum ab iniquitatibus et illicitis voluptatibus abstinemus. Sed quia haec abstinentia sine mercede non erit, exris Jesu Christi. In illa spe, quum fuerit de spe facta res, accepturi sumus mercedem denara numero decem, redditur, et conjunctus quadragenario fit quinquagenarius. Unde cum labore celebramus Quadraante Pascha, cum laetitia vero, tanquam accepta mercede. Quinquagesimam post Pascha. Nam huic tanquam salu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpinquitatẽ uire iurando firmauit
amore. timore. pretio. ⁊ om̃ĩ malostu¬
dio supraclieto modo consangiuinta¬
tt̃ firmauerint. sine omn mora ꝯuigia
dissoluant᷑. Quod si ppinqui ut extra¬
nei u̾bis tantũ ꝓpinquitatẽ testantur¬
⁊ iuiram̃to ꝓbare noluerint: uł nequi¬
uerint. coniugiũ nullitenus dissoluat᷑.
s cõpetens eis penitentia ꝓpt̃ infamiam
ut peccati macu̾lã. si forte in hoc contra¬

Expanded text:
pinquitatem jurejurando firmaverint, amore, timore, pretio et omni malo studio, supradicto modo consanguinitatem firmaverint, sine omni mora conjugia dissolvantur. Quod si propinqui, aut extranei verbis tantuet juramento probare noluerint, vel nequiverint, conjugium nullatenus dissolvatur, sed competens eis poenitentia propter infamiam vel peccati maculam, si forte in hac re contra
Abbreviated transcription (Latin):
ne scĩmoniales simul cũ canonicis.
⁊ monachis in eccła inuno eboro cõ¬
alii quos ep̃i p̃grãuantes. salutẽ ipsa¬
rũ animaꝵ negligunt. quib libet
occasionib bona monast̾i̾oꝵ cdistra¬
here cupint. Tales erant quidã
cłici rauennatis eccłiȩ. qui simulata
religione. monast̾n̾s cupietant p̃fici.
nontranseuntes ad monasticũha¬
bitũ. neq renunti antes eccłastice
militiȩ. De quib gg scribit ioħira¬

Expanded text:
emus, ne sanctimoniales simul cum canonicis vel monachis in ecclesia in uno choro conalii, quos episcopi praegravantes salutem ipsarum animarum negligunt, quibuslibet occasionibus bona monasteriorum distrahere cupiunt. Tales erant quidam clerici Ravennatis ecclesiae, qui simulata religione monasteriis cupiebant praefici, non transeuntes ad monasticum habitum, neque renunciantes ecclesiasticae militiae. De quibus Gregorius scribit Joa
Abbreviated transcription (Latin):
micilia. in quib sub hospitalitatis
uelamine passim hospites minõs
res suscipere nullatenus erubescant.
Quia gͦ om̃is quimale agit odit lu-¬
cẽ. ac ꝑ hoc ipse abscondite. in i̾toꝵ
tab̾ naculo opinant᷑ se posse latẽ ocłoᷤ

Expanded text:
micilia, in quibus sub hospitalitatis velamine passim hospites et minus res suscipere nullatenus erubescunt. Quia ergo omnis, qui male agit, odit lucem, ac per hoc ipsae absconditae in justorum tabernaculo se opina
Abbreviated transcription (Latin):
caripossint. eatam̃ cirea monacbo
cautela ẜuata. ut remoti ab earũ fa¬
miliaritate. nec usq ad uestibulum
habeant accedendi familiare ꝑmisũ.
S neq ab batem. uł eũ qui p̃ficitur
&traeam que pre ẽ. loqui uirginib
xp̃i aliquid q̃d ad institutionẽ earũꝑ
tinet licebit. nec cũ easola que pre e
frequent̃ eos loqui oportet. s subtes¬
timonio duãrũ uł triũ sororũ. ita ut
rata sit accessio ⁊ breuis omĩo locutio.

Expanded text:
cari possint, ea tamen circa monachos cautela servata, ut remoti ab earum familiaritate nec usque ad vestibulum habeant accedendi familiare permissum.  neque abbatem vel eum qui praeficitur extra eam quae praeest loqui virginibus Christi aliquid, quod ad institutionem morum pertinet, licebit. Nec cum sola quae praeest frequenter eum colloqui oportet, sed sub testimonio duarum aut trium sororum. Ita ut rara sit accessio brevis locutio.
Abbreviated transcription (Latin):
nenclisunt scolastici. ut hũilitate¬
t indutixp̃ina. discant ñ contẽpnere.
quos cognouerint moꝵ uttia quãuͣboꝵ
ampliis deuitare. s cordi casto linguã
ex ercitatam. nec c̃ferre audeant quã
etiã p̃ferre ꝯsueuerant. His em̃ maxẽ¬
utile ẽ nosse. ttar. eẽ p̃ponendã ũbis
sentñtiã. ut p̃poit᷑ aĩus corꝑi. Ex quo
fit ut ita malle debeant ueriores quã
disserciores audire ẜ mones. sic̃ malle
debent prudentioit᷑ quã formõsiõres
irridebt̃ si aliquo antistites. ⁊ minits
eccłĩe fõre anim ad uͣterint. uł cum
barbaris mũ ⁊ soloecismis dm̃ inuo¬
care. uł cadẽ ũba q̃. ꝓnuntiant. ñ in¬
telligere ꝑturbateq distinguere:
non quia ista mimme corrigenda sit̃
ułt p̾padid quod plant intelligit di¬
cat am̃. s quia pie tollerandast abess
qui didicerint ut sono inforo. sic uoto
ineccła benedic. Itiꝙ forensis illa ñ¬
nunquã forte bonadictionã ꝗ tubñe

Expanded text:
nendi sunt scholastici, ut, humilitate induti Christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare, et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre consueverant. Et infrautile est nosse ita esse praeponendas uerbis sententias, ut praeponitur animus corpori. ex quo fit, ut ita malle debeant ueriores quam disertiores audire sermones, sicut malle debent prudentiores quam formonsiores irridebunt, si aliquos antistites et ministros ecclesiae forte animaduerterunt uel cum barbarismis et soloecismis deum inuocare uel eadem uerba, quae pronuntiant, non intellegere perturbateque distinguere: non quia ista minime corrigenda sunt, ut populus ad id quod plane intellegit dicat amen, sed tamen pie toleranda sunt ab eis qui didicerint ut sono in foro sic uoto in ecclesia benedici. itaque forensis illa nonnumquam forte bona dictio numquam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
que in proprio conseruanda ẽ uiro.
Hecnimirũ inuxoris parentela de
lege nuptiarũ custodiendaẽ quia ẽ¬
stat eos duos fuisse incarne una. Idõ¬
q cõmuniis illis utraꝙ parentela eͣ¬

Expanded text:
quae in proprio viro observanda est, haec nimirum in uxoris parentela de lege nuptiarum custodienda est, et quia constat eos duos fuisse in carne una, communis illis utraque parentela e
Abbreviated transcription (Latin):
principe constantino. quẽ longe suꝑius
memorauimꝰ dm̃ appellatũ. cũ nec posse
dm̃ ab hõinib iuidicari manifestũ ẽ. S
⁊ theodosius minorsc̃e: synodo sc̾bens
epbesine prime dixit. Deputatus igit᷑
candidianus magnificentissimus comt̾
strenuorũ domesticoꝵ transire usꝙ ad
scĩssimã sy nodũ ur̃am. ⁊ in nullo quidẽ
que faciende sunt deꝑiis dogmatibus
questiones. seu potuus ex positiones coĩ¬
ri tractatib. Et post panea. hisitaq

Expanded text:
principe Constantino quod longe superius memoravimus Deum appellatum, nec posse Deum ab hominibus, judicari manifestum est. Sed et Theodosius minor sanctae synodo scribens Ephesinae primae, dixit: Deputatus est igitur Candidianus, magnificentissimus comes strenuorum domesticorum, transire usque ad sanctissimam synodum vestram, et in nullo quidem eis, quae faciendae sunt de piis dogmatibus quaestiones seu potius expositiones, communiri tractatibus. Et post pauca: § 1. His itaque
Abbreviated transcription (Latin):
i quis qualibet conditiõe eẽ poi¬
de rebus eccłie aliquid alienare ꝑ̃¬
tulĩt quantũ uisũ ẽ. abstulisse. tẽ
demũ illud stare licebit. E tem
illis fuaͣt᷑. ꝓpetua firmitate tenebt̃.
sitam̃ quartatẽ canonib p̃fixã.
cdata non excesserint. Vnde in eodẽ
iquos de seruis eccłiȩ bene mitos
sibi ep̃s lib̾tati donauiͣt. collatam
inlibertate contulerat. Quod tam̃
⁊ modũ. interrula. uineola. uł hos¬
pitiolo tenere. Quod am̃plius datũ
fuit post mãnumissoris mortẽ eccłȩ
non retento ecclãstico patroeinio. nisi
manumissor duos euisdem nũti. ⁊
eius dempeculii eccłiȩ conferre uol¬
erit. Unde inconcilio .iiii.tolletano.¬

Expanded text:
i quis qualibet conditione de rebus ecclesiae aliquid alienare prntulerit, quantum visus est abstulisse, tum demum illud stare licebit. VIII Pillis fuerint, perpetua firmitate tenebunt, si tamen quantitatem canonibus praefixam data non excesserint. Unde in eodem quos de servis Ecclesiae bene meritis episcopus libertate donaverit, collatam in libertate contulerit. Quod tamen  modum, in terrula, vincola, vel hospitiolo tenere. Quod si amplius datum fuerit, post mannon retento ecclesiastico patrocinio, nisi forte manumissor duos ejusdem meriti et ejusdem peculii ecclesiae conferre voluerit. Unde in Concilio Toletano
Abbreviated transcription (Latin):
ut suprastatui efficiat᷑. Tam̃si illiuꝰ
conu̾sionẽ. ⁊ lacrimarũ fontem in
om̃ib iuditis floridis actionibus
⁊ optimis oꝑib pullulare. hũãnu̾
circaeũ sollicitudo ꝑuigil appareat.
mituq om̃ib de monstretur. Itẽ.

Expanded text:
ut supra statuimus efficiatur. Tamen si illius ut supra statuimus efficiatur. Tamen si illius conversionem et lacrymarum fontem in omnibus videritis floridis actionibus et optimis operibus pullulare, humanius circa eum sollicitudo pervigil appareat, mitisque in omnibus demonstretur. V.
Abbreviated transcription (Latin):
atorem p̃¬
sentiũ matricidam ẽt̃ cognoui¬
mus. ciu p̃cipimu ᷤ ut sub penitñtie
stans. orans ac deprecans dm̃ ꝑseue¬
ret. qualit̃ tanto eripiat᷑ piculo. Cõ¬
pletouero annicirculo intro eundi
in eccłam licertiã hãt. tm̃ int̾ audiẽ¬
tes stet. ⁊ nondũ tõicet. Conpletis
aũt triũ annorũ curriculis. sacre
coĩonis illi gr̃a concedat᷑. Oblati¬
onesuero non offerat. nisi prius a
liorũ uii. annorũ curricula expleã¬
tur. In his aũt om̃ib annis atq tẽ¬
porib carnẽ nonmandue. nec
uinũ bibere presumat. Excepti
festis dieb. atq dm̃icis. ⁊ apascha
usq ad pente costen.⁊ quocũqi
re uolui̾t. nullo uehiculo declu
cat᷑. si pedib. ꝓficiscatur. Arma
ma conuge non separet᷑. ñ in foa¬
nicationis uoraginẽ corruat. Q
ne fiat optamus. Si aũt an annoꝵ
trienmũ cursũ fimis uitȩ illiis ap¬
ꝓpinquauĩt. corꝑis ⁊ sanguinas dr̃¬
nr̃i iħu xp̃i particeps fiat. Sin aut

Expanded text:
atorem psentium matricidam esse cognovimus, cui precepimus ut sub penitentia stans, orans et deprecans deum perseveret, qualiter a tanto eripiatur piaculo. Completo vero anni circulo, introeundi in ecclesiam licentiam habeat, tantum inter audientes stet, et nondum communicet. Completis autem trium annorum curriculis sacrae communionis illi gratia concedatur. Oblationes vero non offerat, nisi postquam aliorum septem annorum curricula expleantur. In his autem omnibus annis atque temporibus carnem non manducet, nec vinum bibere praesumat, exceptis festis diebus atque Dominicis, et a Pascha usque ad Pentecosten; et quocunque ire voluerit nullo vehiculocatur, sed pedibus proficiscatur; arma ma conjuge non separetur, ne in fornicationis voraginem corruat, quod ne fiat optamus. Si autem ante annorum trium cursum finis vitae illius appropinquaverit, corporis et sanguinis Domini nostri particeps fiat. Sin autem,
Abbreviated transcription (Latin):
nadolescentia constitus. siurgũt¬
te. aut metumortis. aut captiuita¬
tis ꝑiculo penit̃tiã gesserit. ⁊ pꝰea
timens lapsũ in continentiȩ niue¬
nilis copulam uxoris elegit. necri¬
men fornicationis incurreret. rẽ
uidetur fecisse uenialẽ. sip̃t̃ ꝯuigẽ
nullã omĩo cognouĩt. In quotam̃
ñ regulam ꝯ stituimuᷤ. s quid sit col

Expanded text:
adolescentia constitutus, si urgente aut metu mortis, aut captivitatis periculo, poenitentiam egit, et postea timens lapsum incontinentiae juvenilis copulam uxoris elegit, ne crimen fornicationis incurreret, rem videtur fecisse venialem, si praeter conjugem nullam omnino cognoverit; in quo tamen non regulam constituim
Abbreviated transcription (Latin):
ũ baptisat malu s exaliqua ułigno¬
rantia eccłiȩ. uł tolleranta. aut
quo usq inultimouentilet᷑ area. illd̾
qd datumẽ unũẽ. nec inpar ppt̃ inpa¬
res mainistros. s par ⁊ equale ꝓpt̃ bũc

Expanded text:
um baptizat malus ex aliqua vel ignorantia ecclesiae, vel tolerantia aut quousque in ultimo ventiletur area, illud, quod datum est, unum est, nec impar propter impares
Abbreviated transcription (Latin):
potestatẽ a dño inneminẽ. sed mins¬
tiũ in bonos ⁊ malos. Nonex orreat. c̃o¬
lũba minist̾iũ malorũ. respiciatdm̃
potestatẽ. Quid gͥ tibi facit minit᷑
malus. ubibonus ẽ dñs: Quidte ĩ¬
pedit malitiosu s p̃co ubi beniuolus
ꝗ incathectra moysi sedent. securũ me
ulterũ ebriosũ. ñhõicidã. quia colũ¬

Expanded text:
Potestatem a Domino in neminem, sed ministerium in bonos et in malos. Non exhorreat columba ministerium malorum; respiciat Domini potestatem. Quid tibi facit minister malus, ubi bonus est Dominus? Quid te impedit malitiosus praeco, si benevolus qui in cathedra Moysi sedent, securum me ulterum, non ebriosum, non homicidam, quia colum
Abbreviated transcription (Latin):
forte coegerit ex trema necessitaᷤᷤ
⁊ubi catholicũ ꝑ quem accipiat ñ in¬
uenerit ⁊ maĩo pacẽ catbolicã custodienꝰ.
ꝑaliquẽ extraunnatẽ catholicã põtiũ accept̃i¬
tholicum deputamus. Si aũt fui̾t
a corꝑalimorte libatus. cũ se catho¬
lice cõgregatiom ⁊̃ p̃sentia corꝑa¬
li redderit Vnde nũquã corde dĩ¬
cesserat. nonsolũ ñ improbamus
q̃d fecit. sed etiã securissime uerissi¬
meq laudamus. qm̃presentem dm̃
credidit cordisuo. ubi untatẽ ser¬
uabat. ⁊ sine seĩbapͣtismi sacram̃to.
q̃d ubicũq inuenit non hominũ. s
dĩ eẽ cognouit. noluit ex hac iuta
migrare. Si quis autẽ eumpossitꝗ
te elegerit. inscismate baptisari. ⁊̃¬
si postea uenĩt ad catbolieam eccłam.
certũs ibi ẽ ꝓ dẽẽ sacramentũ. qd a¬
quanto scientius. Itẽ lucinus pp̃
annũpeniteat quidemanuhetici
nesciens prohibirã cõĩonẽ accepit.

Expanded text:
forte coegerit extrema necessitas, ubi catholicum per quem accipiat non invenerit, et in animo pace catholica custodita per aliquem extra unitatem catholicam positum acceperitholicum deputamus. Si autem fuerit a corporali morte liberatus, cum se catholicae congregationi etiam praesentia corporali reddiderit, unde nunquam corde discequod fecit, sed etiam securissime verissimeque laudamus, quia praesentem Deum credidit cordi suo, ubi unitatem servabat, et sine sancti baptismi sacramento quod, ubicunque invenit, non hominum, sed Dei esse cognovit noluit ex hac vita migrare. Si quis autem, quum possete elegerit in schismate baptizari, etiamsi postea venerit ad catholicam ecclesiam, certum est ibi prodesse sacramentum, quod aquanto scientius. C. XLI. Per annum poeniteat qui de manu haeretici nesciens prohibitam communionem accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem auiro non discedere. Uñ
datur intelligi. qd qualiscũq fui̾t
iur. ⁊ uxor. ex quo conuigali affec¬
tu sibi adheserint. ult̾ius ab inuicẽ
discedere nonualent. Vnde ãbr
se mel placuit non ẽ dimittendas

Expanded text:
uxorem a viro non discedere. Inde datur intelligi, quod qualescunque fuerint vir et uxor, ex quo conjugali affectu sibi adhaeserint, ulterius ab invicem discedere non valent. Unde Ambrosius semel placuit, non est dimittendus
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ergonichil hoꝵ inistadepre¬
hendatur fuisse. quia nec ꝓͥe libi¬
dinis instinctu. nec aliene consen¬
su. nec iurosuo languente. uł c̃tinẽ
ium ꝑtuleͣt. mĩto apparet qd nec
adultera. nec fornicaria dici po̾t.
Vn de necaliqua occasione ualet.
dimitti. Cũ eñiiudĩ quererent
suã qua cũq excausa. respondit eis.
Nũquã legistis. quia qui fecit eos
ab initio masculũ ⁊ feminã creauit
cos. Qd̃ ergods coniunxit hõñ seꝑet.
De inde itasermonemsuũ conelu¬
sit. ut diceret neminẽ posse dimit¬
tere uxorem suã excepta causa fon¬
corinthios. his quimatrimonio
uinctisunt. p̃cipiononego s dñs.¬

Expanded text:
um ergo nihil istorum in ista deprehendatur fuisse, quia nec propriae libidinis instinctu, nec alienae consensu, nec viro suo languente vel absente,vim pertulit, apparet, quod nec adultera, nec fornicaria dici potest. Unde nec aliqua occasione valet dimitti. Quum enim Judaei quaererent  quacunque ex causa, respondit eis: Non legistis, quia qui fecit eos ab initio masculum et foeminam creavit eos? Quod ergo Deus conjunxit homo non separet. Deinde sermonem suum ita conclusit, ut diceret, neminem posse dimittere uxorem suam, excepta causa forstola ad Corinthios: His, qui matrimonio conjuncti sunt, praecipio non ego, s
Abbreviated transcription (Latin):
fensare ꝑsistunt. hereticist̃. Itẽ
irrbanus p̃p̃
uialioꝵ¬
errorem defendit. multo ẽ dãp¬
nabisior illȩ̾ quierrant. Quia ñ¬

Expanded text:
fensare persistunt, heretici sunt. Item Urbanus papa: Qui alioerrorem defendit, multo est dampnabilior illis; qui errant, quia n
Abbreviated transcription (Latin):
aicis quãuis religiosis nulla de eccłaᷤ¬
ticis dignitatib aliquid disponendi
legitur atributa facultãs. Itẽ calixtꝰ¬
p̃. Laicus sacrilegus habetur qui
Dispositionẽ ⁊ doͣnationẽ rerũ eoclaᷤᷤ¬

Expanded text:
aicis quamvis religiosis nulla de ecclesiasticis facultatibus aliquid disponendi legitur attributa facultas. C. XXV. Laicus sacrilegus habetur qui dispositionem vel dominationem rerum eccl
Abbreviated transcription (Latin):
a pastoralib curis destituta ꝯsistit.
dignũ ẽ ut brachio amplitudini
aor ꝑtegat᷑. Unde salutationis allo¬
qurio premisso. urãm mansuetudinẽ
dep̃camur. quatinus colono hũili
diacono: Eandẽ eccłam ad regen¬
dam c̃cedere dignemini. ut ur̃alicẽ¬
tia accẽpta ibidẽ eum dõ uiuante
ꝯsecrare ualeamus ep̃m. Sin aut̃ ĩ
ur̃a serenitas dignet᷑ concedere. ut
conserratus a nr̃o p̾sulatu. dõ om̃i po¬
tenti urõq imꝑio grates ꝑ agere

Expanded text:
a pastoralibus curis destituta consistit, dignum est, ut brachio amplitudinis protegatur. Unde; salutationis alloquio praemisso, vestram mansuetudinem deprecamur, quatenus Colono humili diacono eamdem ecclesiam ad regendam concedere dignemini, ut vestra licentia accepta ibidem eum, Deo adjuvante, consecrare valeamus episcopum. Sin autem in vestra serenitas dignetur concedere, ut consecratus a nostro praesulatu Deo omnipotenti vestroque imperio grates peragere
Abbreviated transcription (Latin):
p̃buit. ex dĩ ⁊ dñinr̃i iħu xp̃i sp̃udr fini
lec: tantimali ch̃scuis. ⁊ phibitus corpꝰ
aũt̃ meadẽ ciuitate ingressus .pͣ. poͬtu¬
ꝗ it docere que dixit. uł certe sciens se
non posse que scͥpsit ostendere errorẽ
suũ fuit aꝑte confessus. dñici corporis
ac sanguinis participatione ñ sit pri¬

Expanded text:
inimlet, si tanti mali conscius, etiam prohibitus, corpus  eadem civitate egressus ad publicum potuerit docere quae dixit, vel certe sciens se non posse quae scripsit ostendere, errorem suum fuerit aperte confessus, dominici corporis ac sanguinis participatione non sit pri
Abbreviated transcription (Latin):
tet etiã amultis licitis abstinere ddicen¬
te apło. Omulicent. sed non om̃ia ẽx¬
pediunt. Vnde siquis peutens habet
causam quã negligere forte non debeat
meluis ex pectet ecłasticũ quam forense

Expanded text:
tiam a multis licitis abstinere, dicente Apostolo: Omnia licent, sed non omnia expediunt ; unde si poenitens habet causam, quam negligere forte non debeat, melius expetit ecclesiasticum quam forense
Abbreviated transcription (Latin):
i quis menbrorũ trun¬
cationes. domorũ incendia feci̾t.
siue facere uisserit. aut facienti cõ¬
senserit: quousq debis unicuiꝙ le¬
galiter. uł amicabilit̃ coram ep̃o eiui¬
tatis. aliisq cuub non emendauit.

Expanded text:
i quis membrorum truncationes, domorum incendia fecerit, sive facere jusserit, aut facienti consenserit, quousque de his unicuique legaliter et amicabiliter coram episcopo civitatis aliisque civibus non emendaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
huius decreti: qd apłico mocdami¬
ne. ⁊ pietatis officio a nobis ẽ constitu¬
tũ. sacerdotib. monachis. apłorũ
figurã tenentib. liceat p̃dicare. bap¬
tigare. coĩonemdare. ꝓpeccatorib

Expanded text:
hujus decreti quod apostolico moderamine et pietatis officio a nobis est constitutum sacerdotibus monachis apostolorum figuram tenentibus liceat praedicare, baptizare, co
Abbreviated transcription (Latin):
ad moysen.⁊ ad eleazarũ filium
Aaron sacerdotem. Tollite turribu¬
la erea emedio exustorũ. ⁊ignẽ aliẽ¬
nũ hunc seminaibi. quia scĩficauer̃
turnbula peccatorũ horũ. in anima¬
b suis. ⁊ facias laminas ductiles. cir¬
cũ positionẽ altai̾. qm̃ oblatast̃ ante
dñm ⁊ scĩficatast ⁊ facta sunt insignũ
infiliis isrł. Sed notandũ nouo modo¬

Expanded text:
ad Moysen et ad Eleazar filium Aaron sacerdotem: tollite turibula aerea e medio exustorum et ignem alienum hunc semina ibi, quia sanctificauerunt turibula peccatorum horum in animabus suis; et fac ea laminas ductiles circumpositionem altari, quoniam oblata sunt ante dominum et sanctificata sunt et facta sunt in signum in filiis Isr
Abbreviated transcription (Latin):
magna ꝑnties. nullus igit᷑ pastoꝵ
placere lupis ⁊ gregib ouiũ po̾t.
ꝑ ditem̃ laborũ memorũ. mens
trenis obligati carcerib. Sicut¬
aũt artiũ in suo quoq oꝑe inue¬
nit᷑ mat̾ instantia. ita nouerca ero
enis criminib oportet eẽ in munẽ
tam̃si aliorsũ ĩe se babu̾it. ñ idõ
ũba sue p̃dicationis debent ꝯtẽp¬

Expanded text:
magna pernicies. Nullus ergo pastorum placere lupis et gregibus ovium potest. Perdit enim labiorum memoriam mens terrenis obligata carceribus. Sicut artium in suo quoque opere invenitur mater instantia, ita noverca erudenis criminibus oportet, esse immunem, tamen si aliorsum sese habuerit, non ideo verba suae praedicationis debent
Abbreviated transcription (Latin):
lebs ditrensis cdata nobis. bet¬
petitione defleuit. diuse sine rec¬
toris ꝓͥigubnatione disꝑgi. acsiẽa ᷤ¬
serit᷑ isqui auobis iã ꝓbatus dicit᷑
a paucis ⁊ tenuib putatur electus.
Cũ adnos ꝑtineat uniũsos assicdua
ãmonitione cõpellere. ut om̃sunũ
quẽ dignũ sacerdotio uidĩnt ⁊ siñ
aliqua rep̃bensione consentiant.
dicti loci parrochiis. pbros diaconoᷤᷤ.
⁊ uniu̾sã turbã uos oportet sep iuᷤᷤ cõ¬
uocare. quatinus non ꝓut cuiq li¬

Expanded text:
lebs Diotrensis data nobis petitione deflevit diu se sine rectoris proprii gubernatione dispergi. Ac, sicut asseritur, is qui a vobis jam probatus dicitur a paucis, et tenuibus jam putatur electus, cum ad vos pertineat universos assidua admonitione compellere, ut omnes in unum quem dignum sacerdotio viderint, et sine aliqua reprehensione consentiant. dicti loci parochiis presbyteros, diaconos, et universam turbam vos oportet saepius convocare, quatenus non
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiores gradus posst̃ ꝯscendere. Uñ
ad subdiaconatũ accedentes ñsine
uocato castitatis iubent᷑ ad mitti. au¬
ctoi̾tate beatibs̃. quiscͥbens petro
subdiacono. ait.

Expanded text:
sunt gradus conscendere. Unde ad subdiaconatum accedentes, non sine voto castitatis jubentur admitti, auctoritate B. Gregorii, qui scribens Petro subdiacono lib.
Abbreviated transcription (Latin):
erat romane cesset sedi. nulla ẽ
que eius nonsit subiecta dictiom.
net ab eius dispositione uos deu¬
re õportet. ad quã cuncta maiora
eccłastica negotia diuina disponẽ¬
te gr̃a uissa sunt referri. ut ab ea
regulariter disponantur. a qua

Expanded text:
erat, Romanae cessit sedi, nulla est, quae ejus non sit subjecta dictt sedi, nulla est, Nec ab ejus dispositione vos deviare oportet, ad quam cuncta majora ecclesiastica negotia divina disponente gratia jussa sunt referri, ut ab ea regulariter disponantur, a qua
Abbreviated transcription (Latin):
apłs amputanᷤᷤ. aꝑtissime diffim¬
uit. uiuente uiro eẽ ad ultãm mulie¬
rem. si alt̾inupserit. Nolo michi ꝓ¬
feras raptoris uolentiam. mãtrꝰ prã¬
uiuit uiR. licet adult̃ sit. licet sõ¬
domita. licet flagitiis om̃ib co
lictus. maritus ẽ reputatus. cui al¬

Expanded text:
s amputans, apertissime definivit, vivente viro adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris uiuit uir, licet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus colictus, maritus eius reputatur, cui al
Abbreviated transcription (Latin):
tatus ẽ. qui ait inenagłio. Qui di¬
mittt uxoremsuã exceptacausa for¬
nicatioras. facit eam mechari. Et ꝗdi¬
missam acceꝑit ad ulter ẽ. Uñ ⁊ apłi
grauẽ conuigii sarcinam intelligen¬
tes. siitaẽ in quiunt. non expeditbõi
plo triũ cunuchorũ. uirgmitasinferc
beatitudinẽ. que nulli carns lege

Expanded text:
te, qui ait in Evangelio: Qui dimittit uxorem suam, excepta causa fornicationis, facit eam maechari; et qui dimissam acceperit, adulter est . » Huigrauem coniugii sarcinam intellegentes: si ita est, inquiunt, non expedit homiplo trium eunuchorum uirginitatis infert beatitudinem, quae nulla carnis lege
Abbreviated transcription (Latin):
uomõ nirginib fornicationis
ꝑiculo concedit nuptias.⁊ excu¬
sabile facit. qd̃ ꝑse non appetitur
dit uidus scdã matrimonia. Meliꝰ
ẽ em̃ licet altm. ⁊ t̃tiũ unũ uirũnos¬
se quã plurimos .i. tollerabilius. ẽ.
unihõim ꝓstitutã cẽ quã multis.
Si quidẽ ⁊ illa in euangłio samarita¬
na. sextũ maritũ habere se dicẽns.
arguit᷑ adño qd nonsit uĩr̾ eiꝰ. Ubi¬
eñi nũs maritorii ẽ ibiuir qui pͥe
umus ẽ eẽ desistit. Unacosta apͥn.¬
cio in unã uxorẽ uersaẽ. ⁊ erunt
inquid luo in earne una. non tres
neq quattuor. alioquin non duo.
sed plures. Primus lamecb sangui¬
narius. atq bonucida. unam earnẽ
induas diuisit uxores. fratricidiũ.
⁊ digamiã eadem cataclismi pena
deseuit. dc alto septies. de altero
septuagies sepͣties uindicatum ẽ
Quantũ clistant uinuo. tantũ ĩ
crimine. Quã sca cdiganiia. hinc
que eccłie pascunt᷑ elimosinis. ⁊¬

Expanded text:
m virginibus ob fornicationis periculum concedit nuptias, et excusabile facit, quod per se non appetitur, dit viduis secunda matrimonia. Melius est enim licet alterum et tertium, unum virum nosse, quam plurimos: id est, tolerabilius est uni homini prostitsiquidem et illa in euangelio Samaritana sextum maritum habere se dicens arguitur a domino, quod non sit uir eiuenim numerus maritorum est, ibi vir, qui proprie unus est, esse desiit. Una costa a principio in unam uxorem versa est. Et erunt, inquit, duo in carne una : non tres, neque quatuor, alioquin jam non duo, si plures. Primus Lamech sanguinarius et homicida, unam carnem in duas divisit uxores: fratricidium et digamiam, eadem cataclysmi poena delevit. De altero septies, de altero septuagies septies vindicatum est. Quantum distant in numero, tantum et in crimine. Quam sancta sit digamia, hinc quae Ecclesiae pascu
Abbreviated transcription (Latin):
si anus ẽ etiã. ⁊ decrepita. ⁊ egenᷤ.¬
eocłiȩ stipens non merit᷑ acͤcipere.
uiolati corꝑis. ⁊ sanguinisdm̃. Quã¬
quã hec testimoma que sup̃posuii. ĩ
quib uidius concedit᷑ ut si uelint
de nuo nubant. quidã int̃ pretant᷑.
suꝑhis uidius quas anussis maritis.
nentiȩ. non in c̃dẽpnationẽ socđaꝵ
⁊ de inceps nuptiarũ dixisse. quas
multorũ auctorittib. constat lici¬
tas ẽẽ. exũbis euis dẽ datur intelligi.
Att eñi ad pamachiũ¬

Expanded text:
si anus sit, et decrepita, et egenstipes non meretur accipere. violati corporis et sanguinis quam haec testimonia, quae supra posui, in quibus viduis conceditur ut, si velint, denuo nubant, quidam interpretantur super his viduis, quas amissis maritis snentiae, non in condemnationem secundarum et deinceps nuptiarum putamus dixisse, quas multorum auctoritatibus constat licitas esse, ut ex verbis ejusdem datur intelligi. Ait enim ad Pammachiu
Abbreviated transcription (Latin):
seͥptura ur̃a discurrent ioħindiaco¬
nẽ qui ab altã parte electus ẽ. pariuilã
habere filiã quoꝵdã relatione cogno¬
uimus. uñ sirationẽ. uoluissent atten¬
dere. nec alni eũ eligere. nec ipse de¬
buerat ꝯsentire. Namqua p̃sũptiõeꝰ  pͥ¬
ad ep̃atũ audet accetdere: quiad huc
longã corꝑissu continentiã filia

Expanded text:
stra discurrerent, Joannem diaconum, qui ad altera parte electus est, parvulam habere filiam ex quorumdam relatione cognovimus. Unde si rationem voluissent attendere, nec alii eum eligere, nec ipse debuerat consentire. Nam qua praesumptione ad episcopatum audet accedere, qui adhuc longam corporis sui continetiam, filiola
Abbreviated transcription (Latin):
uocatos. extoto corde ad abrenun¬
tiandũ diabolo ẽẽ cõmonitos. Nẽ
uõ de int̾iorib iã mistͣns locuturi
sumus que inipso scõfonte celebra¬
tasunt. Emissa em̃ certissa cͤautiõe
Quaduos abremuntiare om̃ib pon¬
cationid iabolice spopondistis. Desce¬
distis infontẽ. fontem sacrũ. fontẽ
redẽptionis. fontẽ scĩficatũ utute
celesti. Item. In hoc ergõ fonte añquã
uos toto corꝑe tingueremus. int̾ro¬
gauimus. Credimus indm̃ patrẽ om̃i¬

Expanded text:
vocatos ex toto corde ad abrenuntiandum diabolo esse commonitos. Nunc vero de interioribus jam mysteriis locuturi sumus, quae in ipso sancto fonte celebrata sunt. Emissa enim certissima cautione, qua vos abrenuntiare omnibus pomcationi diabolicae spopondistis descendentes in fontem, fontem sacrum, fontem redemptionis, fontem sanctificatum virtute coelesti. Item. In hoc ergo fonte antequam vos toto corpore tingeremus, interrogavimus: Credis in Deum Patrem omni
Abbreviated transcription (Latin):
one debis tãnĩ locutisumus q̃ uob
priusquã adfontem sc̃m ueniittis.
uixta catholice eccłie instituta tra¬
dimus. ⁊ quid figuraret unctio. que
diũsis corportis nr̃i ad hibita parti¬
b diu̾̃sũ intellectũ designat prou̾
dñs donare dignatus ẽ int̃p̃tatisu¬
mus. Cũ ostenderemꝰ uos ꝑ oleum

Expanded text:
one de iis tantum locuti sumus, quae vobis priusquam ad fontem sanctum veniretis, juxta catholicae regulae instituta tradidimus, et quid significaret unctio, quae diversis corporis nostri adhibita partibus diversum intellectum designat, prout Dominus donare dignatus est interpretati sumus, cum ostenderemus vos per oleum
Abbreviated transcription (Latin):
sic ineccłamscãm catholicã. Propt᷑a
scã ⁊ catbolicaẽ. quia reete creditur
indm̃. Nongͦ diximꝰ ut in eccłam qͣsi
indm̃ crederetis. s intelligite nos dice̾
⁊ clixisse ut in eccła seã ⁊ catholica con¬
nͣsantes. in dm̃crederetis. Credereti ᷤ

Expanded text:
licam. Propterea sancta et catholica est, quia recte credit in Deum. Non ergo diximus, ut in Ecclesiam quasi in Deum crederetis, sed intelligite nos dicere et dixisse, ut in Ecclesia sancta et catholica conversantes in Deum crederetis. Crederetis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
nus inpositione ꝑcepta. suꝑ ãbonẽ
in regłait̃ incollecta legentes p̃cipi
ris aut̃ mantis impositionẽ licentiat̃
unicuiq abbati in ꝓͥ omonast̾io solũ¬
mõ faciendi. si dũtixat eidẽ albati
manus ĩpositio ab ep̃o facta noseat᷑.

Expanded text:
nus impositione percepta, super ambonem irregulariter in collecta legentes, praeciris autem, manus impositione licentia est unicuique abbati in proprio monasterio solummodo faciendi, si duntaxat eidem abbati manus impositio facta noscatur
Abbreviated transcription (Latin):
se coniuigati in modestum. in¬
uere cundũ. sordidũ gerunt. uitiũ
est hõiũ non culpa nuptiarũ. Iam
impsa quoq in inođita exactione
debiticirnalis quã eis non scđm im¬
periũ precipit. s sedm ueniam ẽce
disibi misceant᷑. ⁊ si eos praui mor̾e
ad talẽ concubitũ impellunt. nup¬
tie tamen ab ad̾ ult̾io seu fornca¬
tione defendunt. Neq illud ꝓpt̃
nuptias ad mittit᷑. sed ppnuptias
ignoscit᷑. Debent ergo sibi conui¬
giti. non solum ipsiuis sexus sui cõ¬

Expanded text:
se coniugati inmodestum, inuerecundum, sordidum gerunt, uitium est hominum, non culpa nuptiarum. Iam in ipsa quoque inmoderatiore exactione debiti carnalis, quam eis non secundum imperium praecepit, seddi sibi misceantur, etsi eos praui mores ad talem concubitum inpellunt, nuptiae tamen ab adulterio seu fornicatione defendunt. neque enim illud propter nuptias admittitur, sed propter nuptias ignoscitur. debent ergo sibi coniugati non solum ipsius sexus sui co
Abbreviated transcription (Latin):
miscendi fidemliberorũ proerem¬
dorum cansa. que prima ẽ hũani
gnis inista mortalitate societas. ue¬
rũ ⁊̃ infirmitatis inuic̃e excipiende
ad illicitos concubitus euitandos
mutuã modo quodã seruitutem. ut
ceat: nisi ex alt̾ius consensu nonpꝰsit.¬

Expanded text:
miscendi fidem liberorum procreandorum causa, quae prima eat humani generis in ista mortalitate societas, uerum etiam infirmitatis inuicem excipiendae ad inlicitos concubitus euitandos mutuam quodam modo seruitutem, ut, ceat, nisi ex alterius consensu non possit
Abbreviated transcription (Latin):
citie eus. Tertiũ filia p̃dicta dep̃hen¬
sa. si ñfuit uoluntas patriᷤ. detrahet
eam a p̃dictouiro. ⁊ tradet eamalu. ⁊
dotabit eam. ⁊ legitima erit ci. Sed
primũ hisduob prefert᷑. Itẽ ambr̃¬

Expanded text:
itur ei. Tertium, filia praedicta deprehensa, si non fuerit voluntas patris, trahet eam a praedicto viro, et tradet eam alii, et dotabit eam, et legitima erit ei, Sed primum his duobus praefertur . A
Abbreviated transcription (Latin):
ullũ añt ueram iustamq. ꝓba¬
tionẽ uidicare. aut dapnare.
debemus. teste apłõqui ait. Tu
audita nullum moueant. nec pas¬
simdicta absq cerca ꝓbations
quisq umꝗͣ credat. s añt audita
diligent̃ inquirat. nec p̃cipitando

Expanded text:
ullum ante veram justamque probationem judicare aut damnare debemus, teste Apostolo, qui ait: Tu audita nullum moveant, nec passim dicta absque certa probatione quisque unquam credat, sed ante audita diligenter inquirat, ne praecipitando
Abbreviated transcription (Latin):
ia conus qui eligit̾ si ꝯͣ testatus fui̾t.
ꝓ accipiendo matrimonio. ⁊ clixĩt
se incastitate ñ posse manere: Hic ñor¬
dinet᷑. Quodsi in ordinatione: tacuat.
zorcdinatus fuĩt.⁊ pꝰeamatri monium
accipere uolunt. nec diacones. nec sa¬
cerdotes fieripꝰsunt. nisi ꝯtinentiao
lic̃ĩte pͥuti. Nã ⁊ si mordinatione sua
castitatis uotũ obtulĩt. tñtanta ẽ uns
insacram̃to ꝯuigiiqd nec exiuolatio¬
ne uoti. po̾t dissolui ipsũ ꝯuigiũ. Uñ

Expanded text:
iaconus qui eligitur, si contestatus fuerit pro accipiendo matrimonio, et dixerit non posse in castitate permanere, hic non ordinetur. Quod si in ordinatione tacuerit et ordinatus fuerit, et postea matrimonium accipere volunt, nec diaconi, nec sacerdotes fieri possunt, nisi continentiam licite potest uti. Nam etsi in ordinatione sua castitatis votum obtulerit, tamen tanta est vis in sacramento conjugii, quod nec ex violatione voti potest dissolvi ip
Abbreviated transcription (Latin):
michi credite. ñ modicũ errat᷑. quia ꝗe¬
quid benegestũ fuĩt. ⁊ scd̾m p̃cepta le¬
galia custoditũ. ñ pot̾ ficientib de ꝑi¬
let re. Nuptiaꝵ ꝗͦ copula quia dĩ manda¬
to ꝑficit̃ ñ põt dicipet̃c.⁊ qd peccatũ ñẽ

Expanded text:
mihi credite, non modicum erratur, quia quidquid bene gestum fuerit, et secundum praecepta legalia custoditum, non potest facientibus reperire. Nuptiarum ergo copula, quia Dei mandato perficitur, non potest dici peccatum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
qui ut cmina cõmittent᷑ inꝑadiso p̃¬
cepit. cũ ipse eos benedixit. Siũo ñ ẽ
crim̃ quia q̃d ds̃ instituit nefas ẽ crim̃
appellaiͣ. ⁊ salomon addidit. ⁊ em̃p̃pa
que añbaptis mũ fuit uxor: Eruntq
appellandi. ut nat̾ales. uł spunii. quia
non ẽ legitimũ matmoniũ nisi illudũ
d̃s cũ int̃roget᷑ aiudĩs siliceret dimitt̾e
uxorẽ. atq exponeret fieri ñdebere:

Expanded text:
qui, ut crimina committerentur, in paradiso prqui, ut crimina committerentur, in paradiso praecepit, quum ipse eos benedixit. Si vero non est crimen, quia quod Deus instituit nefas sit crimen appellari; et Salomon addidit: Etenim a Dquae ante baptismum fuit uxor, eruntque appellandi vel naturales, vel spurii, quia non est legitimum matrimonium, nisi illud ut Dominus, cum interrogaretur a Judaeis, si liceret dimittere uxorem, atque exponeret fieri non debere,
Abbreviated transcription (Latin):
e inde opponit᷑
ñ dici oportere bigamũ eũ ꝗ cathe¬
cuminus habui̾t atq amiserit uxorẽ
si pꝰ baptismũ fuĩt aliã sortitus eamq
primã uider que nouo hõi copulatasit.
quia illid coniugiũ ꝑbaptismi sacra¬
m̃tũ cũeet̾is criminib sit ablatũ. qd
cũ deim̾a utiq dicit᷑ certe sitres habiũt.¬
inuet̾i poĩtus hoĩne uxores: erit ei q̃ pꝰ
baptismũ quarta ẽ. sic int̃p̃tantibus
pͥma uirginis eq̃uȩ nom̃ accipiz. que.
quarto ductaẽ loco. Qui soroistud ñ
uideat contra apłi eẽ p̃ceptũ qui ait.
unius uxoris uirũ oportere fierisac̃¬
dotẽ: S obĩcit᷑ qd̃ inbaptismoꝰ totu
quicꝗd inueti hoĩe gestum ẽ sit solutõ
dicite michi ut cũ pace ur̃a loquor.
criminatm̃ dimittunt᷑ inbaptismo.
an zilla que scdm dñi precepta. ac dei
instituta cõplent᷑ uxorẽ duc̃e crim̃ ẽ.
an ñ ẽ crim̃: Si crim̃ ẽ. ergo ut᷑ p̃fa¬
ta uenia dixerĩ erit auctor inculpa

Expanded text:
einde ponitur non dici oportere bigamum, eum qui catechumenus habuerit, atque amiserit uxorem, si post baptismum fuerit aliam sortitus, eamque primam videri, quae novo homini copulata sit: quia illud conjugium per baptismi sacramentum cum caeteris criminibus sit ablutum, quod cum de una utique dicitin vetere positus homine uxores, erit ei quae post baptismum quarta est, sic interpretantibus prima, et virginis aeque nomen accipiet, quae quarto ducta est loco. Quis oro istud non videat contra apostoli esse praeceptum, qui ait, unius uxoris virum oportere fieri sacerdotem? Sed objicitur, quod in baptismo totum, quicquid in veteri homine gestum est, sit solutum. Dicite mihi cum pace vestra loquor, crimina tantum dimittuntur in baptismo, an et illa, quae secundum Domini praecepta ac Dei instituta complentur? Uxorem ducere crimen est, an non est crimen? Si crimen est, ergo praefata venia dixerim erit auctor in culpa,
Abbreviated transcription (Latin):
laptis inũ sortiunt᷑ meminerint o
Queto ⁊ sollicitus quero. si una eadẽ¬
ꝙ sit uxor eius qui añt cathecuminꝰ
postea fit fidelis filiosq ex eacũ ẽẽt ca¬
thetuminus suscepit. at post ea alios
cũfidelis. Utrũ sint fr̃s appellandi.
ac non habeant. pꝰ eade functo patre
nar ciscũ dehereditatis consortiũ. ꝗ

Expanded text:
aptismum sortiuntur, meminerint hoc Quaero, et sollicitus quaero, si una eademque sit uxor ejus, qui ante catechumenus, postea sit fidelis, filiosque ex ea cum esset catechumenus susceperit, ac postea alios, cum fidelis? utrum sint fratres appellandi an non? habeant postea defuncto patre herciscundae haereditatis consortium,