comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sus. motus.
preferant
Sc̃itatẽ. nõ¬
criminatri¬
aliis ĩponẽ¬
fac̾e̾ adoles.¬
centulis. ñ¬
multo uino.
seruientes¬
esse quedã. q̃ corꝑis frigescente lux᷑ia
uino se ꝓ libidine dederũt. Bene do¬
centes nͨ quid̃ publice uiros. s pri¬
uate adolescentulas. ita tñ uͥ doceãt
ip̃as adolescentulas prudentiã .s. ũ
ament uiros suos. Uł ita distingue.
bene docentes ita ũ pru. doceant.
Hic distingue. Deinde sequitur
dolescen

Expanded text:
sus, motus, praeferant sanctitatem; nocriminatrialiis imponenfacere adolescentulis; nmulto vino servientesesse quaedam quae corporis frigescente luxuria vino se pro libidine dederunt. Bene docentes, 228 non quidem publice viros, sed private adolescentulas, ita tamen ut doceant ipsas adolescentulas, prudentiam, scilicet ut ament viros suos. Vel ita distingue: Bene docentes, ita ut prudentiam doceant. Hic distingue. Deinde sequitur. Adolescen
Abbreviated transcription (Latin):
Senes. ut
sobrii sint
pudici. ne¬
luxuriert᷑.
prudentes¬
ꝓuidentes
⁊ patienciaz sani in fide
ut sint sani. in dilectione dei. ⁊ ꝓxi¬
mi. ⁊ mordine ip̃o caritatis. Et sĩt
sani inꝑatiencia. tẽptationũ ttͥbła¬
tionũ. hortare ⁊̃:

Expanded text:
senes, ut sobrii sint, pudici, neluxurient, prudentesvidentes essaria, sani in fide,ut sint sani in dilectione Dei, et proximi, in ordine ipso charitatis, et sint sani in patientia tentationum et tribulation
Abbreviated transcription (Latin):
cerũt uitulũ
rauerũt sculp
ne indignemini: si dico uos neglectos
qr dñs dicit in me. Patent̃ uitio eoꝵ
deputat. qd̾ ñ ꝑmanserũt in testam̃¬
to dei. ne lex qmͣ tũc acceperũt culpã¬
da uideatur. ip̃a enĩ est: quã ñ uenit
s gr̃a. hoc quippe agit uiuificans sp̃s:
sine qͦ litt̃a occidit. Uñ gͦ illud uetus

Expanded text:
cerunt vitulum raverunt sculptne indignemini, si dico vos neglectos, quia Dominus dicit, in me. Patenter vitio eorum deputat quod non permanserunt in testamento Dei, ne lex quam tunc acceperunt culpanda judicetur. Ipsa enim est quam non venit sed gratia. Hoc quippe agit vivificans spiritus, sine quo littera occidit. Unde igitur illud Vetus
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ. qui fecit utraq¬
in fide ⁊ morib. Ip̃e¬
fecit utraq enĩ est lapis angu¬
laris in quo duo po¬
de diuerso angulo¬
um parietẽ uenientes sibimet cu
in patis oscło copsan¬
it qd seq̃uitur. Et .i. qr¬
illos duos ppłos. hĩc¬
tria. solũens remo¬
ydolatriam agentib¬
ecretis euaqui paries dͦr mace¬
rie. qr ñ erat stabilis
Tneq robustus. Elt .n.
mac̾ia. congeries la¬
uos Con pidũ sine cemento.
ut fit circa ortos. Pa¬
qui facile destrueret᷑.¬
nouo Hõle da gentiũ ab ydolatͥa
conuertit. Medius¬
faciens Pa autẽ erat ut neuter
ppłs alt̾i concordaret.
erant inimicicie. ira.
ambos in uno destructo pari¬

Expanded text:
utraqin fide et moribus. Ipse enim est lapis angularis, in quo duo pode diverso angulo venientes sibimet quasi in pacis osculo copulanit, quod sequitur: Et, id illos duos populos, hitria solvit, remoidololatriam a gentibus: qui paries dicitur maceriae, quia non erat stabilis neque robustus. Est enim maceria congeries lapidum sine caemento, ut fit circa hortos. Pqui facile destrueretet corda gentium ab idololatria convertit. Medius autem erat ut neuter populus alteri concordaret. erant inimicitiae, ira, quae abolitae sunt destructo pari
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ex Ratione sũt. ideo euacuit. ut du¬
os ppłos pͥus diu̾sos. ꝑ legẽ condat in
semetip̃o .i. coniungat in fide eus:
cis. faciens dico. in uno nouo homuĩe
.i. in sesolo aquo ñ aliunde ẽ noritã.
Et it̾ idõ euacuat. ut reconciliet am¬
bos deo. posi tos in uno corpore eccłie.
ta. facit pacẽ int̾ ip̃os ⁊ ambos recon
illuminauit. q̃ duo ꝯseqnt̾ offñdit
subdens. ip̃e dico int̾ficiens in semetip̃o
nitatem apparẽs.¬

Expanded text:
 ex ratione sunt, ideo evacuavit ut duos populos prius divisos per legem, condat in semetipso, id est conjungat in fide ejus.citiis. Faciens dico, in uno novo homine, id est in se solo a quo non aliunde est novitas. Et item ideo evacuat ut reconciliet ambos Deo, positos in uno corpore, Ecclesita, facit pacem inter ipsos, et ambos reconcilluminavit: quae duo consequenter ostendit, subdens; Ipse dico, interficiens in semetipso nitatem apparens
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑus ẽ ut
custodias.
qd̾ om̃s illi
qui adu̾si
qui recẽsse¬
runt ame.
mͦ sũt in a
est. hii quos memorat. fallacia ple¬
nierant. simulate enĩ fuerant cũ
apło ut addiscerent. un calũpniã
illi facerent. s pꝰꝗͣ uid̾unt se maĩsesta¬
Stoᷤ recessert̃ ab eo.
.a. illi recesse¬
rũt a me. s
det dñs mi¬
familie one¬
si phori. asia¬
tnͣdo michi
necc̃ia. hũc

Expanded text:
opus est ut custodias, illi ui aversi qui recesserunt a do sunt in Ass Hi quos memorat simulatione pleni erant, simulate enim fuerant cum Apostolo, ut addiscerent unde calumniam illi facerent, sed postquam viderunt se manifesta recesserunt ab eo. at: Illi recesserunt a me, sed det Dominus mifamiliae, Onesiphori, Asiaando mihi necessaria. Hunc
Abbreviated transcription (Latin):
data est uob̾. Unde¬
subdit. Quia donatũ
ut in eũ credatis. s¬
⁊̃ ut pro illo patiami.¬
Unde magͣis głaerit
u̾tr̃q gͦ ad dei gr̃am.¬
ꝑtinet. ⁊ fides credñ¬
tium. ⁊tolerantia pa¬
tientiũ qr utrũq di¬
xit. esse donatũ. nos
men. contra hostes¬
quale ⁊ iuidistis in
me. dũ apud uos p̾
nudus pro muliere¬
phytonissa. aqua spi¬
ritũ malignũ exclu¬
si. que magnũ q̃stũ
prebabat uł p̾stabat¬
dñis suis quãle nũc
audistis de me. dumn
diceret. ñ hortornos

Expanded text:
data est vobis. Unsubdit: quia denatum ut in eum credatis, sed pro illo patiamUnde major gloria erit. Utrumque ergo ad Dei gratiet, et fides credentium et tolerantia pentium, quia utrumque dixit esse donatum. Vos men, contra hostesquale et vidistis in me, dum apud vos pranudus pro mulierthonissa, a qua spiritum malignum excsi quae magnum quaestum praebebat, vel stabatinis suis; quale nunc audistis de me, dum dicat: Non hortor vos
Abbreviated transcription (Latin):
uno sp̃u sc̃o. cui non
hẽt contrariꝰ sp̃c sc̃s.
⁊ sicut ip̃e unus est¬
ita ⁊ uos unanimes
esse debetis. Uñ subd̃.
uos dico unanimes
uolũtate. ⁊ collabo¬
rantes actu fidei eu
que fides xp̃i exigit.
Om̃nis enim pugna
nnanimiter aggref¬
sa: uictoriam parit.
⁊ post ħ in nuilo ꝑi¬
uersariis qͥ uos t̾rẽt.¬

Expanded text:
uno Spiritu sancto, cui non haeret contrarius spiritus, et sicut ipse unus ita et vos unanimes esse debetis. Unde subdit: Vos dico unanimes voluntate, et collaborantes, actu fidei Evaquae fides Christi exigit. Omnis enim pugna unanimiter aggressa victoriam parit. Et post haec, in nullo versariis qui vos terrent
Abbreviated transcription (Latin):
donũdei ⁊ qr patioꝵ.
⁊ qr utile ẽ. ut suꝑͣ¬
dictũ ẽ. gͦ qui iam
rnefecistis. gaudere
de cõmunione nr̃a
plete gaucdiũ meũ.
addita sustinentia
tribulationũ ⁊ cet̾is
que sequuntur. Et
hoc est qd̃ ait. Si qͦ
ergo consolatio est

Expanded text:
donum Dei, et quia patior et quia utile est, ut supradictum est, ergo qui jam me fecistis gaudere de communione vestra implete gaudium meum addita sustinentia tribulationis et caeteris quae sequuntur, et hoc est quod ait: Si qua ergo consolatio est
Abbreviated transcription (Latin):
eos qͥ dormier̃t. longo temꝑe .i. illi de
torm̃tis antixͥ. uñ sũt diguissimi. ñ
p̃uenient mortuos ad eo er̃ festinata
resurrectio mortuoꝵ. Et nota qd̃ ait.
Nas qui uiuimꝰ. Sic̃ enĩ uidentur ħ¬

Expanded text:
eos qui dormierunt longo tempore, id est illi de tormentis Antichristi, unde sunt dignissimi, non praevenient mortuos: adeo erit festinata resurrectio mortuorum. Et nota quod ait: nos qui vivimus. Sic enim videntur
Abbreviated transcription (Latin):
qr ñ fuit am¬
fides simul iuĩgent᷑¬
cuierunT ñ fuit creditus dico:
crediderunt. Egressi ẽnĩ de egypto
cũ multã uiam ꝑ ambłassent. ⁊ ml¬
ta uidicia iurtutis dei accepissent
inegypto: in mari rubro. in h̾emo:
consiliũ fecerũt mandare speculato¬
res. qui debent insꝑicere naturam
t̃re. illi uͦ cũ ꝑ rexissent. reu̾si sunt
ꝓuinciã qͣndam magnoꝵ fructuũ.
⁊ uiroꝵ in expugnabiliũ ⁊ fortiũ ꝓ¬
creatͥom esse dicentes: Qb auditis

Expanded text:
non fuit admfides simul jungerentur. Non fuit creditus, dico, crediderunt. Egressi enim de Aegypto cum multam viam perambulassent, et multa judicia virtutis Dei accepissent in Aegypto, in mari 240 Rubro. In eremo consilium fecerunt mandare speculatores qui deberent inspicere naturam terrae. Illi vero cum perrexissent reversi sunt, provinciam quidem magnorum fructuum et virorum inexpugnabilium et fortium procreatricem esse dic
Abbreviated transcription (Latin):
in illiꝰ reqͥei
designatione.
erat ꝯpletio
illiꝰ uer̃e reqͥ¬
ei ⁊ significa¬
gio loco scripture de die seꝑtima.
ꝑ quã significatur et̃na requies
⁊ requieuit ds̃. anoua operatõne
cessando. die seꝑtima ab om̃ib suis
ut iã ñ noua crearet oꝑa scđm spe¬
ciẽ uł mat̾iam. s de mãtia tc facta.
ad similitudinẽ tũc fcõꝵ oꝑaretur.
Requieuit dico: oꝑib perfectis pꝰt
qd̾ poterat requiescere. q̃ fec̃ incho¬
ando. ab institutione mũdi .i. ex qͦ
mũdus cȩpit institui. qi ip̃e om̃nia
fuit fc̃o homine. pro quo om̃ia fc̃ã
sũt. ⁊ ip̃e ad dm̃ głificandũ factus ẽ.
Reqiueuit deus die septima. Sex it
diẽb fecit d̃s om̃ia. in materia uł
similitudine. ut pꝰtea nͥl fieret nͥ
de mat̾ia ibi fc̃a. Uł ad similitudi¬

Expanded text:
in lilius requiei designatione: erat completio illius verae requiei et significacet egregio, loco Scripturae de die septima, per quam significatur aeterna requies: Et requievit Deus a nova operatione cessando die septima ab omnibusn nova crearet opera, secundum speciem vel materiam, sed de materia tunc facta et ad similitudinem tunc factorum operaretur. Requievit dico, operibus perfectis, post quod poterat requiescere quae fecit inchoando, ab institutione mundi, id est ex quo mundus coepit institui, quia ipse omnia fuit facto homine pro quo omnia facta sunt, et ipse ad Deum glorificandum factus est. Requievit Deus die septima. Sex enim diebus fecit Deus omnia in materia vel similitudine, ut postea nihil fieret, nisi de materia ibi facta, vel ad similitudi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sexta hora diei passus ẽ. Septima
uero die in sepulchro quicũ. sio ⁊ nos
dũ sub oꝑib sex dierũ uiuimus:
operam᷑ uñ exeuntes. quiescimus.
Uł eod̾ u̾boꝵ sensu manente: ita pͥ
legi: ut sit ibi enĩ. Dixit enĩ. ⁊ subin¬
telligatur: nũtiatũ ẽ hoc modo. Et

Expanded text:
 sexta hora diei passus est. Septima vero die in sepulcro quievit, sic et nos dum sub operibus sex dierum vivimus operamur; inde exeuntes quiescemus. Vel eodem verborum sensu manente ita potest legi, ut sit ibi enim, dixit enim, et subintelligitur nuntiatum est, hoc modo: Et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sci. abscon. ħ duo int̃ se ita distant.
ut sapĩa de diuinis scĩa de hũanis accr¬
piatur. utrũq in xp̃o cognosco ⁊ sa¬
pĩam in eo qid̾ u̾bũ est apud dm̃. ⁊ sci¬
enciam in eo qd̾ hõ nobistũ est. Om̃ia
enĩ que pro nobis u̾bũ caro fc̃m. tẽpo¬
rałr fecit ⁊ ꝑtulit ad scĩam ꝑtinent.
qd̃ aũ uerbum ẽ sine tẽꝑe ⁊ loco patri
coet̾nũ. ⁊ uͥq totũ ad sapĩam refert᷑.¬

Expanded text:
nditi. Haec duo inter se ita distant ut sapientia de divinis, scientia de humanis accipiatur. Utrumque in Christo agnosco. Et sapientiam in eo quod Verbum est apud Deum, et scientiam in eo quod nobiscum homo est. Omnia enim quae pro nobis Verbum caro factum temporaliter fecit et pertulit, ad scientiam pertinent. Quod autem Verbum est sine tempore et loco, Patri coaeternum, et ubique totum, ad sapientiam refert
Abbreviated transcription (Latin):
scĩe. totiꝰ creature superne. uł t̾rene in
eo ẽ qui ẽ caput ⁊ actor omniũ celesti¬
ũ ⁊ t̾restriũ. ut qui hunc nouit nicħ
ultra q̃rat. nec sapĩam nec uirtutem.
qr agnouit eũ. in quo ꝑfc̃a uirtus est.
ꝑfcãq sapĩa. Qͥcquid alibi queritur:
hic ꝑerfecte inuenitur: Nã qͥd sapien¬
tius salomone. Quid prudentiꝰ dani
ut in daniele ⁊ salõmone ostenderet
in fidelib se actorẽ esse totius sapĩe.¬
qd̃ mnfideles ñ putant. qr ñ legũt in
euungłiis.⁊ ꝓpħis. astrologiã. geo¬
metriam ⁊ alia huiꝰmͦi. q̃ ideo despec¬
ta sunt a nr̃is. quia nichil ad salutẽ
ꝑtinent. s magis mittunt in errorẽ.
⁊adeo auocantiut dũ his stũdent. dis¬
putationũ rõcinationib curã anĩe

Expanded text:
e totius creaturae supernae vel terrenae in eo est qui est caput et auctor omnium coelestium et terrestrium, ut qui hunc novit, nihil ultra quaerat, nec sapientiam nec virtutem, quia agnovit eum in quo perfecta virtus est, perfectaque sapientia. Quidquid alibi quaeritur, hic perfecte invenitur. Nam quid sapientius Salomone, quid prudentius Danieut in Daniele et Salomone ostenderet infidelibus, se auctorem esse sapienfideles non putant, quia non legunt in evangeliis et prophetis astrologiam, geometriam, et alia hujusmodi. Quae ideo despecta sunt a nostris, quia nihil ad salutem pertinent, sed magis mittunt in errorem, et a Deo avocant, ut dum his student disputationum ratiocinationibus curam animae
Abbreviated transcription (Latin):
animos eoꝵ fouere incaritate. Et ut
prõpti fiererit ꝑ epłam agnitionẽ ac¬
cipẽre sacram̃ti dei in xp̃o. aduertens
catur xp̃c in deitatis sue plenitudine
adorandus. Et est ordo. Ad hoctendo:

Expanded text:
animos eorum fovere in charitate, et ut prompti fierent per Epistolam agnitionem recipere sacramenti Dei, in Christo advertentes catur Christus, in deitatis suae plenitudine adorandus. Et est ordo: Ad hoc tendo,
Abbreviated transcription (Latin):
copie sapĩe¬
de diuinis.
scĩe de hũanis.¬
s absconditi.
⁊ideo ne mi¬
remini. si in
nistis quia non om̃ib patent nͥ his
qui petunt ⁊ pulsant. Uł aliis non
mutatis ita pot̃ legullud. Coñsolan¬
tur corda sua dico instructi incaritate
⁊ in omnib diuities. alia litt̃a. Pleni m¬
tel. ad qͥd: ad cognoscendũ misferiũ dei¬
lego u̾bũ caro fcm ẽ. in uerbo intelli¬
go uerũ dei filiũ. incarne agnosco
uerũ hominis filiũ. ⁊ utrũq simul. in¬

Expanded text:
apiede divinis, et scientiae, de humanis.d absconditi. Et ideo ne mremini si in nistis, quia non omnibus patent, nisi his qui petunt et pulsant. Vel aliis non mutatis, ita potest legi illud: Consolentur corda sua, dico, instructi in charitate, et in omnibus divitiis, alia littera, pleni, intellectus. Ad quid? ad cognoscendumlego, Verbum caro factum est , in Verbo intelligo verum Dei Filium, in carne agnosco verum hominis Filium, et utrumque simul De
Abbreviated transcription (Latin):
nifestantur sibi ip̃is. qd̃ mali sunt. Tuñc¬
enĩ uidentur sibr ⁊ aliis. peccores cum
obuirgantur. ⁊ id̾o arguendi surit.
sic incipiunt esse lumen. Unde subdit.

Expanded text:
nifestantur, sibiipsis qui mali sunt. enim videntur sibi et aliis peccatores cum objurgantur, et ideo arguendi sunt, quia sic incipiunt esse lumen. Unde subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt om̃es malicatholici. qui ñ u̾b̾
s fcĩs negant. Nolite gͦ esse tanqm
de fide securi. adiũgite fidei recte. rec¬
tam uitam. ut xp̃m confiteamini.
⁊u̾bĩs uera dicendo. ⁊ fcĩs bñuiuen¬
do. Nam siconfitemini uerbis ⁊ nõ
factis. fides taliũ moꝵ ꝓpefides est
deo odibiles. ⁊ incredibiles .i. nec ha¬
biles credere. ⁊ ad omne opus bonũ
reꝑbi .i. adeo repbati. ut ñ habeant
gr̃am ad beneoꝑandũ. Tu autem¬
.Q. illi docẽt
que ñ opor

Expanded text:
nt omnes mali catholici, qui non verbis, sed factis negant. Nolite ergo esse tanquam de fide securi, adjungite fidei rectae vitam rectam, ut Christum confiteamini, et verbis vera docendo, et factis bene vivendo. Nam si confitemini verbis et non fDeo odibiles, et incredibiles, id est nec habiles credere, ad omne opus bonum reprobi, id est a Deo reprobati, ut non habeant gratiam ad bene operandum. Tu autemat: Illi docent quod non opor
Abbreviated transcription (Latin):
in maiestate ⁊ uerũ diceret. S ñ ẽ mag¬
nũ in sapĩa dei. uł maiestate. us potes
sultat. irridetq philosophus. Et .&. qͥs
drẽt: cur gł̾aris in cruce xp̃i: Quide¬
nim ꝓdest: Respondet. Ecce quid. per
cifixus est. ut me ñ teneat. ⁊ ego mũ¬
do. ut eũ ñ teneam. Quia nẽc ego in
mundo aliquid cupio. nec ip̃e suum
in me aliquid cognoscit sicut dñs
⁊ in me ñ ht̃ quicqmͣ. ⁊ Est sensus. ꝑ
crucẽ xp̃i mũdi scupiscencie ñ hñt
in me dñiũ. nec mundus. iã se michi
ingerit. ⁊ ego contra eũ sũ fortis. Et
enĩ contingit. ut hõ mũdũ mente ñ
teneat. s tñ mundus eũ suis occupa¬
tionib astringit. ⁊ mortuuꝰ ẽ hõ mũ¬
do. ⁊ mundꝰ eũ .a. uiuꝰ ꝯcupiscit. dũ alio
intentũ suis actib rapere cõtendit.S
pautꝰ nͨ m̃dũ cupit. nͥ mũdꝰ eũ: ut in du¬
obus mortius. neut̃ neutrũ uidet. ¶a
gͦ nec paulus m̃di głam q̃rebat. nec a

Expanded text:
in majestate: et verum diceret. Sed est magin majestate: et verum diceret. Sed est magnum in sapientia Dei vel majestate vel potestsultat, irridetque philosophus. Et quasi quis diceret: Cur gloriaris in cruce? quid enim prodest? Augustinus Ecce quid: Per ndus crucifixus est, ut me non teneat, et ego mundo, ut eum non teneam. Quia nec ego in mundo aliquid cupio, nec ipse aliquid suum in me cognoscit, sicut Dominus et in me non habet qucrucem Christi mundi concupiscentiae non habent in me dominium, nec mundus jam se mihi ingerit, et ego contra eum sum fortis. Et enim contingit ut homo mundum mente non teneat, sed tamen mundus eum suis cuptionibus astringit. Et mortuus est homo mundo, et mundus cum quasi vivus concupiscit, dum alio intentum in suis actibus rapere contendit. Sed nec Paulus mundum cupit, nec mundus eum, ut in duobus mortuis neuter neutrum videt. Quia ergo nec Paulus mundi gloriam quaerebat, nec a
Abbreviated transcription (Latin):
De qũa cruce ut non
Do cilio locauimꝰ. Idẽo enĩ crux in frõ¬
te credentiũ. uͥ sedes uerecũdie ÷ sigitrr.
ut de nomĩe eiꝰ fides ñ erubescat.⁊ magis
deigłam qͣm homiñ diligat. Signũ ue¬
tĩs testam̃ti cicũcisio in latenti car¬
ne. Sigñ. noni .t. crux in lib̾a fronte. Ibi
enĩ occultatio. hic reuelatio ẽ. Ideo illd̾
sub uelamine. hic in facie ẽ. Erucẽ aũ
ut in ea głemur. dñs suo gestans hu¬
mero prouiga regni nob̾ cõmendauit.
qd̾ ẽ grande ludibriũ impiis. grande
misteriũ piis. Hõc gͦ opprobriũ ⁊ defor¬
mitatẽ xp̃i ñ erubescamus. s uenerem᷑
Deformitas enĩ uͥ te format. nͥ deformiꝰ
ille esse uoluisset. tu formã qͣm ꝑdidis¬
ti ñ recepisses. Pendebat gͦ in cruce de¬
formis. s deformitas illius pulchritu¬
do nr̃a erat. In hac gͦ deformitate głe¬
mur. cuius sigñ in fronte portamus.
De hac deformitate ñ erubescami.
s gaudeamꝰ cũ apło qui dicit segłari

Expanded text:
de qua cruce ut non cilio locavimus. Ideo enim crux in fronte credentium, ubi sedes est verecundiae figitur, ut de nomine ejus fides non erubescat, et magis Dei gloriam quam hominum diligat. Signum veteris Testamenti circumcisio in latenti carne, signum novi Testamenti crux in libera fronte. Ibi enim occultatio, hic revelatio est: ibi sub velamine, hic revelata facie. Crucem autem ut in ea gloriemur Dominus suo gestans humero, pro virga regni nobis commendavit: quod est grande ludibrium impiis, grande mysterium piis. Hic ergo opprobrium et deformitatem Christi non erubescamus, sed veneremur. Deformitas enim Christi te format; nisi deformis ille esse voluisset, tu formam quam perdidisti non recepisses. Pendebat enim in cruce deformis, sed deformitas illius pulchritudo nostra erat. In hac ergo deformitate gloriemur, cujus signum in fronte portamus. De hac deformitate non erubescamus, sed gaudeamus cum Apostolo, qui dicit se gloriari
Abbreviated transcription (Latin):
uuntur. impleri ñ pos
in carne¬
nali curtũtisione in qua dolorẽ uob̾.¬
ur̃a glorien¬
os eo qd̃ tam multos¬
proselitos faciunt.

Expanded text:
vos in carnenali circumcisione in qua dolor est vobis, glorienos, eo quod tam multosproselytos faciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nomine cuis fallat incautos. cauet.
finem epłe manus sue annotatione
complens. Ab hoc enĩ loco manusua
stolam ame missam.⁊ ꝑhoc magis o¬
beciatis. Quicũq enĩ. Quasi
opus fuit ut scribe¬
tant. ⁊ hoc ẽ. Quicũ¬

Expanded text:
nomine ejus fallat incautos cavet, finem Epistolae manus suae adnotatione complens. Ab hoc enim loco, manu sustolam a me missam, et per hoc magis obediatis. Quicunque enim. Quasi Opus fuit ut scribtant. Et hoc est: Quicu
Abbreviated transcription (Latin):
octouianꝰ. ⁊ augustus leges ꝓrnulgaue¬
runt. ut uidei ubicũq essent. proprio
ritu uiuerent. ⁊ pr̃iis cerimoniis de¬
seruirent. Quicũq igͦ cirtũtisus erat. li¬
cet in xp̃m crederet.q. udeus habebat᷑
in gñtibus. Qui uͦ incircũcisus se ñ esse
uideum p̃putio preferebat ꝑsequutio¬
nib tã gñtiliũ qmͣ uideoꝵ fiebat ob¬
noxius. Has igͦ ꝑsequutiones hii qui
galathas deprauauerant declinare cu¬
pientes circũcisionẽ ꝓ defensione disci¬

Expanded text:
Octavianus Augustus leges promulgaverunt, ut Judaei, ubicunque essent, proprio ritu viverent et patriis caeremoniis deservirent. Quicunque igitur circumcisus erat, licet in Christum crederet, quasi Judaeus habebatur in gentibus; qui vero incircumcisus se non esse Judaeum praeputio praeferebat, persecutionibus tam Gentilium, quam Judaeorum, fiebat obnoxius. Has igitur persecutiones hi qui Galatas depravaverant declinare cupientes, circumcisionem pro defensione disci
Abbreviated transcription (Latin):
est cruditio ꝑ molestias. qñ ꝓ pec̃cis
sius mala quis ꝑatitur. ut corrigat᷑
potest. ⁊ dr᷑ grece epysthem̃. Omnis
inquã disciplia. in p̃senti quidem
ñ uidetur esse gaudii s meroris. s
ñ est ita. siquis modo cogitat futura.
Postea aut̃.¬
.i. in alia uita.
exercitatis ꝑ¬
eam discipli¬
nã. reddet deus¬
fructũ iusticie
meretur. fruc¬
tũ dico: qui ñ¬
fructus huius mũdi. qui ñ qͣm intͣnͣ¬
quillitate ẽ. S pacatissimũ .i. in om̃i
quiete ꝑossidendũ .i. pacẽ. qͣ maior ñ ẽ.¬
Propter
ut habeatista¬
lem fructum.
caritatis. quo
bamini. modo
remissas .i. pi¬
gras ad elemo¬
sinas ⁊ genua
genib q̃ solu¬
ta est. refrigi¬
data caritate.
Erigie sursũ
ad dm̃ ut nec¬
ocio torꝑeatis:
ne debilrrate

Expanded text:
est, eruditio per molestias, quando pro peccatis suis mala quis patitur, ut corrigaturpotest, et dicitur Graece episteme; Omnis, inquam, disciplina in praesenti quidem non videtur esse gaudii, sed moeroris, sed non est ita. Si quis modo cogitat futura. Postea auest in alia vita, exercitatis peam disciplinam reddet Deufructum justitiae, meretur. Fructus, dico, qui nfructus hujus mundi qui nunquam in tranquillitate est. Sed pacatissimum, id est in omni quiete possidendum, id est pacem qua major non esPropter ut habeatislem fructum, charitatis quo bamini modo, remissas, id gras ad eleemosynas, et genua genibus quae solta est refrigidata charitate, erigite, sursum ad Deum, ut necotio torpeatis, nec debilitate
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Sciendũ qd̾ uoceilla uerborũ
significat᷑ legis p̃ceꝑtio. ⁊ ꝯt̃minatõ
quã ppłs grauẽ putauit. ⁊ intolera¬
bilem. qr sola p̃cepͣtio erat sñ gr̃a adiu¬
uante. Non enĩ portabant qd diceba¬
tur. qr sñ gr̃a insũfficientes erant. ad
obseruanda legis p̃cepta. ⁊ dicebatur.
Si bestia tetigerit montẽ. laꝑidabit᷑.
Cons est diuinitas. bestia defectus
fertut in deũ. Tangere ẽ: offendere.
Tangit gͦ montẽ ut bestia. ꝙ offend̾
dm̃ blasphemia. q̃m p̃cipit lex sine
ritꝰ ẽ. qi tanta erat legis aspitas. ut
⁊ perfecti t̾r̾entur. qr ñ erat ibi adiu¬
ꝑ caritatẽ diffusam incordib per
sp̃m sc̃m. Uide gͦ distantiã ibi. post
pascha qd̃ agni immolatione celebͣ¬
tũ erat. xl. die descendit deus iusyna
in igne. s plebẽ longe stantẽ t̃ritãs
⁊ digito suoscribẽs in lapide. ñ in cor
in igneis linguis. ñ de longinqͦ t̾ritãs
ĩmo sedit suꝑ singłos eoꝵ. De celo qͥd̾

Expanded text:
orum significatur legis praeceptio et comminatio, quam populus gravem putavit et intolerabilem, quia sola praeceptio erat sine gratia adjuvante. Non enim portabant quod dicebatur, quia sine gratia insufficientes erant, ad observanda legis praecepta, et dicebatur: Si bestia tetigerit montem, lapidabitur. Mons est Divinitas, bestia, defectus rofertur in Deum; tangere est offendere. Tangit ergo montem ut bestia qui offendit Deum blasphemia, quem praecipit lex sine rritus est, quia tantum erat legis asperitas, ut imperfecti terrerentur, quia non erat ibi adjuper charitatem infusam in cordibus per Spiritum sanctum. Vide ergo distantiam: ibi post Pascha, quod agni immolatione celebratum erat primo die, descendit Deus in Sina in igne, sed plebem longe stantem territans, et digito suo scribens in lapide, non in cordin igneis linguis, non de longinquo territans, imo sedit supra singulos eorum; de coelo quidem
Abbreviated transcription (Latin):
pene totus. Aer iste uentosus. quem
celũ uł celos scriptura uocat. istos u¬
tiq imos: ñ illos sup̃mos ubi sol
⁊ luna ⁊ sydera constrtta sũt: dicit
hio scriptura mouendos. ⁊ alibi ꝑutͦos.¬

Expanded text:
poene totus aer iste ventosus quem coelum vel coelos Scriptura vocat. Istos utique imos, non illos summos, ubi sol, et luna, et sidera constituta sunt. Dicit hic Scriptura movendos
Abbreviated transcription (Latin):
deũ accessistis
cuiꝰ sanguis me¬
nalia prohibet: spũalia p̃̾cipit:
Si em̃ illi ñ
ñ euaserũt pe¬
nã recusantes
loq̃batur eis
les obseruan¬
tias manda¬

Expanded text:
Deum accessistis, cujus sanguis menalia prohibet, spiritualia praecipit. Si enim illi, non evaserunt p, recusantes loquebatur eis les observantias manda
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑ illũ iremꝰ. Missus ẽ gͦ medicus:
q̃m tñ ñ cognouit egrotus. idõq eũ occi¬
dit. s ⁊ aspsus sangius medici. ualuit
ad medicam̃tũ egroti. Uenit: ut uisita¬
ret. occisus ẽ: ut sanaret. Ideo addit. Et
accessistis ad asꝑsionẽ sanguĩs xͥ .i. ad¬

Expanded text:
issus est ergo medicus, quem tamen non cognovit aegrotus, ideoque eum occidit, sed aspersus sanguis medici valuit ad medicamentum aegroti. Venit, ut visitaret; occisus est, ut sanaret. Ideo addidit: Et accessistis ad aspersionem sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
lestis pacis. ⁊
ad freqñtiã mł
torũ miliũ an¬
sotii futiͦ estis.
multoꝵ dicit.
ior erit beati¬
tudo. ⁊ ad eccłiã
primitiuorũ
fidei illi adiũcti sunt. Qui apłi oscriꝑ¬
ti sunt in celis asimili hoodicit. ut
olim dicebantur pr̃es conscripti. quia
coꝵ nomina scripͥta sunt in libro uite.
ac si dr̃et. ne dubitetis ad angłos per¬
uenire. qr ur̃i añcessores ꝑuenerunt.

Expanded text:
lestis panis: et, ad frequentiam torum millium ansocii futuri estis. Multorum dicit, jor erit beattudo. Et ad Ecclesiam primitivorum, id fidei illi adjuncti sunt. Qui apostoli conscripti sunt in coelis; a simili hoc dicit, ut olim dicebantur patres conscripti, quia eorum nomina scripta sunt in libro vitae. Ac si diceret: Ne dubitetis ad angelos pervenire, quia vestri antecessores pervenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ: lapidabr longe state a
monte. qr ⁊ si bestia tetigerit mon¬
tẽ laꝑidabitur gnͣdine. sicut p̃cepe¬
rat dñs ditens. longe se faciant filii
ifrł amonte. qr si homo uł bestia teti¬
gerit montẽ lapidib gñdiniꝰ ĩtficiet᷑.
ut nec audire
tem. Nam etiam.
Moyses uix̃¬
Exterritus sũ

Expanded text:
tur eis longe stare a onte, quia si bestia etiam tetigerit montem, lapidabitur, grandine, sicut praeceperat Dominus dicens: Longe faciant filii Israel a monte, quia si homo vel bestia tetigerit montem, lapidibus grandinis interficietur . ut nec audire tem, Nam etiam Moyses dixExterritus sum
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ xp̃i. melius loqñtem ꝗͣ loquit᷑
sanguis abel. qr iste ueniã. ille uindic¬
tam. iste salutẽ: ille dãpnationẽ cla¬
mat. Iste ⁊̃ ꝑseqiutorib uitã ⁊ indł¬
gñtiam imp̃lorat: dño dicente. Pat̃
ignosce illis. qr nesciunt qͥd faciunt.
Et nota qd̃ abel qui fuit pͥmꝰ iniꝰte oc¬
cisus. posuit ꝓ om̃ib aliis. quoꝵ san¬
guis nullam̃ remissionẽ fac̃e potuit.
tũc multo minꝰ sanguis ammalium.
s sanguis xp̃i fecit. ⁊ ideo drͦ meliꝰ loqͥ.¬

Expanded text:
guinem Christi, melius loquentem quam loquitur sanguis Abel, quia iste veniam, ille vindictam; iste salutem, ille damnationem clamat. Iste etiam persecutoribus vitam et indulgentiam implorat, Domino dicente: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Et nota quod Abel qui fuit primus injuste occisus, posuit pro omnibus aliis quorum sanguis nullam remissionem facere potuit, tunc multo minus sanguis animalium, sed sanguis Christi fecit. Et ideo dicitur melius loq
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. Tempora uͦ cũ dñt mͦ ẽ initiũ u̾is.
Annos aũ. cũ dñt nouꝰ annꝰ ẽ. kalende
sunt ianuarii. ñ licet hoc uł illud fa¬
cẽ. s nulla debet esse suspitio haõ rer̃.
qr ꝓspere debet cedere. quicqͥd simpłr
płr erant subuersi galathe ut ad legẽ
⁊ ad pͥstinos errores conu̾terentur.
Ergo eligat lector utrã uolet snĩam.
dũ mͦ intelligat ad tm̃ pericłm aĩe ꝑ¬
tin̾e. suꝑstitiosas tẽpoꝵ obseruantias
ut huic loco subiec̾it apłs. Timeo ⁊ c̃¬
q̃ leuissima putarentur. nͥ in scͥpturis
demonstrarentur opiniorie grauiora.
Quis enĩ dicentẽ fatue fr̃i suo reum
gehenne putaret. nͥ ueritas ħ dr̃et:
Simiłr dies obseruare. ⁊ tẽpora non
Timeo ne for. sine cã la. in uobis. ħ¬

Expanded text:
. Annos autem cum dicunt, novus annus est. Calendae sunt Januarii, non licet hoc vel illud facere. Sed nulla debet esse suspicio harum rerum, quia prospere potest cedere quidquid simpliciter liciter erant subversi Galatae, ut ad legem et ad pristinos errores converterentur. Ergo eligat lector utram volet sententiam, dummodo intelligat ad tantum periculum animae pertinere superstitiosas temporum observantias, ut huic loco subjecerit Apostoquae levissima putarentur nisi in Scripturis demonstrarentur opinione graviora. Quis enim dicentem fatue fratri suo, reum gehennae putaret, nisi Veritas hoc diceret Similiter dies observare et tempora non Timeo ne forte sine causa
Abbreviated transcription (Latin):
Pos enĩ culpat qui ꝯstellationes secũ¬
tur. dicentes ñ ꝓficiscar qr luna fic
fertur. Uł ꝓficiscar. uͭ ꝓsꝑacedant:
qr ita se hãbet positio syderũ. agam
hoc mense ꝯmertiũ. qr illa stella agit
mensem. Non plantabo hocͥanno
uineam. qr bissextus ẽ. tales culpan¬
turz Non qui naturales elem̃torum
effectus in syderũ ordinatissima con¬
uessione nouerũt. ut .s. tempestate
ñ nauigent. autũpno seminent. de

Expanded text:
stellationes sequuntur, dicentes: Non proficiscar, quia luna sic fertur, vel proficiscar ut prospera cedant, quia ita se habet positio siderum; agam hoc mense commercium, quia ista stella agit mensem; non plantabo hoc anno vineam, quia bissextus est. Tales culpantur, non quia naturales elementorum effectus in siderum ordinatissima conversione noverunt, ut scilicet tempestate non navigent, autu
Abbreviated transcription (Latin):
mina tẽpoꝵ ꝑelem̃ta huiꝰ mũdi. hoc
est celũ. ⁊ t̾rã. ⁊ motus. atq ordinem
syderũ amministrari. q̃ ĩnfirma ap¬
pellat ex eo qd̃ infirma ⁊ instabili spe
uariantur. egen̾a uͦ eo qd̃ egent sũma
⁊ stabili specie creatoris. ut possint esse
eo qd̃ sui inuicẽ egent ad regendum

Expanded text:
per elementa hujus mundi, hoc est coelum et terram, et motus, atque ordinem siderum administrari. Quae infirma appellat, ex eo quod infirma et instabili specie variantur, egena vero, eo quod egent summa et stabili specie Creatoris ut possint esse eo quod sui invicem egent ad regendum
Abbreviated transcription (Latin):
ad circũcisionẽ. uł ad legẽ dic̃ eos reu̾
tunqua nũquã fuerant. s ad infir¬
ma ⁊ egena elem̃ta. qͥb rursus ut an
rebus. uł in expectandis euentibus
uite ⁊ negocioꝵ suoꝵ ab astrologis
⁊ caldeis notatos dies. ⁊ m̃ses ⁊ ainos.
⁊ tẽpora obscuent. quos redarguit dicẽs.

Expanded text:
cumcisionem vel legem dicit eos reverti, in qua nunquam fuerant, sed ad infirma et egena elementa, quibus rursus ut antrebus, vel in exspectandis vitae et negotiorum suorum, ab astrologis et Chaldaeis notatos dies, et menses, et annos, et tempora observent. Quos redarguit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
batur. ⁊ a quarta decima. usq ad uice¬
simã pͥmã eiꝰdẽ m̃sis. qñ arima come¬
debantur. septẽ. ⁊̃ septimas. qͦs ritu
uidaico. post azimã ꝯputant. dies is¬
rłititi pentecostes seruant. ñec ñ ⁊ clã¬
bris.s. decima ⁊̃ eiꝰtẽ m̃sis expiationẽ
⁊ ieuiniũ. ⁊ in qͥnta decima cenophe¬
giam. ⁊ m̃se obseruatis. ut neomeni¬
as. Meñses ⁊̃ custodiunt. qͥa pͥmum
⁊ septimũ mensẽ obseruant. ⁊ tẽꝑa
ut tẽpus egressionis de egypto tẽꝑa
⁊̃ colebant. qui ꝑannossingłos. ihero¬
solimam ueniebant. putantes ĩpłe
diem festũ agitis michi. ⁊ apparebit
masculinũ tuũ ⁊ in conspectu deitui
⁊ annos septimos. Pũto equid̃ hoc de
septimo remissionis anno dici. ⁊ de qͥn¬
quagesimo qͥ ab illis iubileus dicit᷑.
qm̃ uidei aliq̃n suo ordine seruare ne¬
quiuerũt captiuitate p̾ssi. qua soluta.
ꝓ coseptimũ anniũ septime decadis
coluerunt. qui pͭ intelligi uł sexagesi¬

Expanded text:
ma usque ad vigesimam primam ejusdem mensis, quando azyma comedebantur; septem etiam septimanas, quas ritu Judaico post azyma computant. Dies Israelitici Pentecostes servant, nec non et clanimi, decima etiam ejusdem mensis expiationem et jejunium, et in quinta decima scenopegiam. Et menses observatis, ut neomenias. Menses etiam custodiunt, quia primum et septimum mensem observant; et tempora, ut tempus egressionis de Aegypto: tempora etiam colebant qui per annos singulos Hierosolymam veniebant, putantes se impdiem festum agetis mihi, et apparebit masculinum tuum in conspectu Dei tui . Et annos septimos. Puto equidem hoc de septimo remissionis anno dici, et de quinquagesimo qui ab illis jubileus dicitur, quem Judaei aliquando suo ordine servare nequiverunt captivitate pressi, qua soluta pro eo septimum annum septimae decadis coluerunt, qui potest intelligi vel sexagesi
Abbreviated transcription (Latin):
U̾erꝰ gͦ ẽ d̾s. qui naturałr d̾s ẽ. Ueri gͦ
dii esse ñ poterant. qͥb hoo naturałr
minunt suppetebat. Igitur saluator
uerus d̾s ẽ. qr scdm essentiã deus ẽ
S d̾icũt heretici ñ natura essem
filiũ. s creatũ. Quib respõdẽdũ ẽ:
Qd̾ sinatura d̾s̃ ñ ẽ filius. s creat᷑a.
nec colendꝰ ẽ om̃ino. nͨ ut d̾s adoran¬
dus dicente apło. Coluer̃t ⁊ scrui¬
erunt potius creature quã creatori.
S illi adhet replicabt̃ ⁊ dicent. Qͥd¬
÷ qd̾ carnẽ eius qm treaturã ẽẽ negas
simul cũ diuinitate adoras ⁊ ci ñ mi¬
nus qͣmͣ diuinitati desernis: Ego do¬
nunicam carnẽ ĩmo ꝑfc̃am in xp̃o

Expanded text:
ergo Deus est qui naturaliter Deus est. Veri ergo dii esse non poterant, quibus hoc naturaliter minime suppetebat. Igitur Salvator verus Deus est, qui secundum essentiam Deus est. Sed dicunt haeretici non natura esse ipsum Filium, sed creatum. Quibus respondendum, uia si natura Deus non est Filius, sed creatura, nec colendus est omnino, nec ut Deus adorandus, dicente Apostolo: Coluerunt et servierunt potius creaturae quam Creatori .  illi ad haec replicabunt et dicent: Quid, quod carnem ejus, quam creaturam esse non negas, simul cum divinitate adoras, atque ei non minus quam divinitati deservis? Ego Dominicam carnem, imo perfectam in Christo
Abbreviated transcription (Latin):
suscipitis. ac si dicat.
o ñ alid̾. uł ita. Nͦ¬
mͦ it̾m ut hõc de er¬
rore gñtiliũ intel¬
qd̾ dicit. Conu̾timĩ¬

Expanded text:
suscipitis. Ac si dicat: o, non aliud. Vel ita: iterum, ut hoc de errore gentilium intelquod dicit, convertimi
Abbreviated transcription (Latin):
se potuisse qd̃ eis posse ille donauat.
conuertimini afide¬
Quomodo ad elementa .i. ad
legẽ initia lẽ ad
¶O lex dr in firma.
egena elem̃ta ᷤ respectu gr̃e facit.
eonu̾̃timini dico: iterũ ut añ ꝯu̾sionẽ.
S nũquid añ ꝯu̾sionẽ galathe isti ser
uarent: Non utiq. qr gentiles erant.

Expanded text:
se potuisse quod eis posse ille donaverat. se potuisse quod eis posse ille donaverat. convertimini a fide ad elementa, id est ad legem initialem, ad . Lex dicitur infirma, e, sed respectu gratiae facit. Convertimini, dico iterum, ut ante conversionem; sed nunquid ante conversionem Galatae isti legem servaverant? Non utique, quia gentiles eran
Abbreviated transcription (Latin):
cognitores uos fecit. Hoc gen̾e locutõ¬
nis freqñter utitur scriptura. Uñ inr
pͦs ait uir ꝓpħicus. Sic in scõ appa¬
ruitibi. ut uiderẽ uir. tu. ⁊ glo. tuã.
ut uiderẽ. ñ dix̃i apparui tͥ ut uid̾es.
s uiderẽ. Simile ẽ hoc qd̾ait apłs.
Nũc aũ cũ cognou̾itis dm̃. immo
cogniti estis a deo correxit enĩ qd̃di¬
rerat: cũ ait. ĩmo cog. estis adeo. ut
ꝑ ħ intelligamꝰ: nec hoc quidẽ nobis
ẽsse tribuendũ. qd̾ noscimꝰ dm̃. s illiꝰ¬
mĩe tribuamꝰ. Cũ dr cognoscitiꝰnos
d̾s. sic intelligñdũ ẽ .i. cognitionẽ sur
dicitur: qñ ut cognoscatur. facit.
cimꝰ. Non enĩ tũc cognou̾at eos ds̃
p̃cognitos uideł. añ cognstitutionẽ.
mũdi. s tũc ip̃i eũ illus mun̾e ñ si¬
o merito. uł sua facultate cognoue¬
rant: Et ideo maluit tͦpice loqui. ut
tũc ab illo cognitos dic̾e̾t cũ eis se
.&. hoc minus recte dix̃it. qd̾ ꝓprie di¬
xerat. qmͣ sin̾e. ut hoc sibi arrogarẽt.

Expanded text:
cognitores suos nos fecit. Hoc genere locutionis frequenter utitur Scriptura. Unde in Psalmo ait vir propheticus: Sic in sancto apparui tibi, ut viderem virtutem tuam ut sed ut viderem. Simile est hoc quod ait Apostolus, nunc autem cum cognoveritis Deum, imo cogniti estis a Deo. Correxit eum quod dixerat, cum ait, imo cogniti estis a Deo, ut per hoc intelligamus, nec hoc quidem nobis esse tribuendum quod noscimus Deum, sed illiiae tribuamus. Cum dicitur, cognoscit nos Deus, sic intelligendum est, id est cognitionem sui dicitur, quando ut cognoscatur facit, scimus. Non enim tunc cognoverat eos Deus, praecognitos videlicet ante constitutionem mundi, sed tunc ipsi eum illius munere non suo merito vel sua facultate cognoverunt: et ideo maluit topice loqui, ut tunc ab illo cognitos diceret, cum eis cogere, quasi hoc minus recte dixerit quod proprie dixerat; quam sinere ut hoc sibi arrogarent
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ seruio. uelut siquis purpurã uel
dyadema regale iacens inueniat ñqͥd
ea conabitur adorare: Cũ ea uͦ rex fu̾it
indutus. periculũ mortis inturrit. si
ea cũ rege qͥs adorare ꝯtempserit. Ita
⁊̃ in xp̃o dño humanitatẽ ñ solam
uł nudã. s diuinitati unit᷑ã .s. unũ

Expanded text:
nec servio; velut si quis purpuram vel diadema regale jacens inveniat, numquid ea conabitur adorare? Cum vero eis rex fuerit indutus, periculum mortis incurrit, si ea cum rege adorare quis contempserit. Ita et in Christo Domino humanitatem non solam vel nudam, sed divinitati
Abbreviated transcription (Latin):
pater itaq iam .i.
more seruiens.sed
filius .s. ex dilectio¬
ne seruiens. qd̾ si¬
rit infuturo.⁊ hoc:
lii. modo dicitis pr.¬
fideles eratis. igno.¬
aliqͣ excusatio. serui.¬

Expanded text:
Pater. Itaque jam, id more serviens, sed filius, scilicet ex dilectione serviens. Qrit in futuro: Et hoc lii, modo dicitis,fideles eratis ignora excusatio, ser
Abbreviated transcription (Latin):
uł ita. Estote sic̃ ego. qr ⁊ ego sicut uos.
hom̃o sum. qui de errore correctus sũ.
ita ⁊ uos potestis corrigi. uł ita. Estote
sicut ego qr ⁊ ego qui legẽ habui sũ
enĩ iudeus natus sim. iam illa carna¬
lia. sp̃ali diiudicatione ꝯtempno:
ego. qr ofr̃s. ego. obsecro uos. ħ obsecro
⁊ seture obsecrare possũ. ut qͦs m̃ito
diligo. qr nͥl me lesistis. ⁊ ita ñ penes uõ
inimiciciar̃ mear̃ ẽ cã hoc dicendo. ex¬
cusat se. qr pseudo dix̾ant paulũ. gala¬
this inimicũ. nec uoluisse eos docere. q̃
in aliis eccłiis p̾dicabat. Hanc calũpmã
diluens apłs: inimicicie cãm submo¬
uet cũ ait. nichil me lesistis.
Scitis autẽ

Expanded text:
 ita, estote sicut ego, quia et ego sicut vos, homo sum qui de errore correctus sum, ita et vos potestis corrigi. Vel ita, estote sicut et ego, quia ego qui legem habui, sum enim Judaeus natus sim, jam illa carnalia spiritali dijudicatione contemno. ego, quia, o fratres, ego obsecro vos, dico, obsecro et secure obsecrare possum, ut quos merito diligo, quia nihil me laesistis, et ita non penes vos inimicitiarum mearum est causa. Hoc dicendo excusat se, quia pseudo dixerant Paulum Galatis inimicum, nec voluisse eos docere quae in aliis Ecclesiis praedicabat. Hanc calumniam diluens Apostolus inimicitiae causam submovet, cum ait, nihil me laesistis. Scitis aute
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlicet sclari¬
b negotiis.
lex agonis. qd̾ nemo pot̃. nisi ab oĩbus
q̃ illũ agonẽ impedire possũt. abstine
at ⁊ e. ille quereret. uñ gͦ uiuã cũ fo¬

Expanded text:
licet saecularibus negotiis, lex agonis, quod nemo potest nisi ab omnibus quae illum agonem impedire possunt abstineat. Et quasi ille quaereret: Un
Abbreviated transcription (Latin):
attendens. ħ caduca.⁊ sobrie eis uta¬
mur. ñ qͣi bonis nr̃is. sed ad sustenta¬
tionem dati .
Qui enĩ .e.
u̾e nos. qui ñ
sumꝰ filii noc¬

Expanded text:
attendens haec caduca, et sobrie eis utamur, non quasi bonis nostris, sed ad sustentationem datis. Qui enim, Vere nos, qui non sumus filii noc
Abbreviated transcription (Latin):
cõꝑatio. Ut enĩ ꝑuulus ñ disc̾nt cy¬
bos. ⁊ ꝑit sum̃do noxios: sic indoctꝰ
qui nͣ ⁊̃ minoꝵ nedũ maioꝵ ualet
app̃hendere rationẽ. Qͥ enĩ capit u̾bũ
caro fcm̃ ẽ. qͦmͦ capiet in pͥncipio erat
u̾bũ. Menͣte adhuc ꝑuilis ⁊ lacte nu¬
triendis. ꝑcipe talia ñ ualentib. om̃is
de hacre sermo qͦ agitur ut ñ solum
credatur uerũ ⁊̃ intelligatur. sciat᷑ͦ
q qd̃ dr᷑. onerosus ẽ. faciliꝰ illos ꝑre¬
mnit. qm pascit. ex qͦ fit: ũ sp̃uales
ista carnalia ñ om̃ mͦ taceant pp̃is¬
ta carnalib ñ om̃i mͦ taceant. ꝓpt̃
catholicam fidẽ que om̃ib p̾dicanda
est. nec tñ sic disserant. ut uolentes
ea ꝑducere ad intelligentia ñ caꝑacẽ.
faciliꝰ fastidiri faciant inueritate
ꝯ̃monẽ. quã in õmone ꝑcipi u̾itatẽ.

Expanded text:
ulus non discernit cibos, et perit sumendo noxio, sic indoctus qui nec etiam minorum nedum majorum valet apprehendere rationem, qui enim non capit, Verbum caro factum est, quomodo capiet, in principio erat Verbum? Mente adhuc parvulis et lacte nutriendis percipere talia non valentibus, omnis de hac re sermo quo agitur, ut non solum credatur, verum etiam intelligatur, sciatur quod dicitur, onerosus est. Facilius illos premit quam pascit. Ex quo fit ut spirituales ista carnalibus non omnino taceant, pta carnalibus non omnimodo taceant, propter catholicam fidem, quae omnibus praedicanda est; nec tamen sic disserant, ut volentes ea perducere ad intelligentiam non capacem, facilius fastidiri faciant in veritate sermonem, quam in sermone percipi veritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
testatib mi¬
noribus. ⁊ obe¬
dire dicto illo¬
ũ. ñ quidem
ad mabam:
tos esse. ad õe¬
dire illis in
neminẽ blas¬
phemare. ⁊ si
p̾mũtur ab

Expanded text:
potestatibus minoribus, et obedire dicto illoon quidem ad malum, tos esse ad omdire illis in neminem blaphemare, et si premuntur ab
Abbreviated transcription (Latin):
ea suscepit ñ ad hñdũ. s ad delendũ
Attende qd̃ ait. In pͥori tab̾nacło sẽꝑ
introibant sacerdotes. qr hic cotidie
debent se fideles sacͥficare. Ałr enim
Ad celestem prĩã ñ poterũt ꝑuenire
Pontifex qui semel in anno c̃ sangͥni
semel intrauit. ꝑ sanguinẽ suũ. q̃m
ꝓ pecc̃is hominũ fudit. Hoc signifi

Expanded text:
ea suscepit, non ad habendum, sed ad delendum. Attende quod ait: In priori tabernaculo semper introibant sacerdotes, quia hic quotidie debent se fideles sacrificare. Aliter enim ad coelestem patriam non poterunt pervenire. Pontifex qui semel in anno cum sanguincoelum intravit per sanguinem suum quem pro peccatis hominum fudit. Hoc signific
Abbreviated transcription (Latin):
eisq dñari. Istã hic ꝯm̃dat distan¬
tiam: qd̾ leges suas daturus esset tłs
in mentes eoꝵ qui ꝑtinent ad no¬
uũ testam̃tũ. ⁊ in eoꝵ cordib eas scͥꝑ¬
turus. ñ utiq attram̃to. ut alibi ait
ditur caritas in cordib q̃ ẽ plenitudo
legis. ⁊ finis pꝰcepti. Nã q ꝓmissa
uet̾is testa: terrena sũt: nc ip̃iꝰ cor
Dabo leges me. inment. eoꝵ ⁊ incor.¬
eo. sr̃scribã eas. ꝑ qd̃ significaũ eos.
ñ forinsecus t̾rentẽ legẽ formidat᷑os
s intͥnsecus habitantẽ ip̃am legis

Expanded text:
eisque dominari. Istam hic commendat distantiam quod leges suas daturus esset Deus in mentes eorum quae pertinent ad Novum Testamentum, et in eorum cordibus eas Scripturas non utique atramento, ut alibi ait ditur charitas in cordibus quae est plenitudo legis et finis praecepti. Nam quia promissa Veteris Testamenti terrena sunt, nunc ipsius cordDabo leges meas in mentem illorerscribam eas, per quos significavit eos non forinsecus terrentem legem formidaturos; sed intrinsecus habitantem ipsam legis
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dispensatirie. s uẽ. ut tu intelligis.
q̃madmodũ apłs culpat. hos dãpna¬
biliter dicit esse sub lege. quos lex fãt̃
reos ñ implentes legem. dũ nescientes
gr̃am superba elatione de se prisumũt
Sub lege est qui timore supplicii qd̾ lex
minatur. ñ amore iusticie amalo oꝑe
abstinet. reus uolũtate nũdũ liber. nec
alienus a uolũtate peccaudi. qr uellet
si fieri posset. ñ esse qd̾ timeat. uͭ libere
facẽt. qd̾ octulte desiderat. ⁊ est sͦ. Si
estis sub lege. q̃ timorẽ uncutit. ñ amo¬
rem tribuit. ⁊ ideo ħ pars iã eligenda
est qua liberamur a lege,
Manifesta sũt. oꝑa

Expanded text:
non dispensative, sed vere, ut tu intelligis. quemadmodum Apostolus culpat: hos damnabiliter dicit esse sub lege quos lex facit reos, non implentes legem, dum nescientes gratiam superba elatione de se praesumunt. Sub lege est qui timore supplicii quod lex minatur, non amore justitiae, a malo opere cessat, reus voluntate, nondum liber nec alienus a voluntate peccandi; quia vellet, si fieri posset, non esse quod timeat, ut libere faceret quod occulte desiderat. Et est sensus: Si estis sub lege, quae timorem incutit, non amorem tribuit. Et ideo haec pars jam eligenda est, qua liberamur a lege. Manifesta sunt. O
Abbreviated transcription (Latin):
est minorprẽ. q̃m iniuriose equatis
legi. dũ ip̃m sñ lege ad salutẽ ñ suffi¬
t̾ẽ asseritis. sic̃ nec legẽ sñ eo. S ab ip̃o
sñ lege. grã est ⁊ pax aqͦ:. secure q̃renda
t̃ aliꝰ. qui pꝰset aperire libr̃. nͥ leo de tͥbu
iuda. semetip̃m. qr ñ erat alia digna
hostia offerri: ꝓ peccis nͥs delend̾. qd̾ ẽ
mitiũ saluatioͬnis. Quẽ gͦ locũ ht̃ lex :
Nullũ pñitꝰ. Dedit ⁊̃ ad hoc: ut exiperet
.Q. ui quadã. nos pec̃cis irretitos qui rei
mũdo ꝯmituntur. cuiꝰ mõi sunt: insi¬
piencia. spurticia ⁊ infirmitas.aqͥbus
nos eripuit ille: qͥ est sapĩa. scĩtas. ⁊ forti¬
nos. cũ et̾na ñ uideantur. ⁊ nequã. ꝙ s.

Expanded text:
est minor Patre, quem injuriose aequatis legi, dum ipsum sine lege ad salutem non sumcere asseritis, sicut nec legem sine eo. Sed ab ipso sine lege gratia est et pax, a quo securest alius qui posset aperire librum, nisi Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia offerri pro peccatis nostris delendis, qui est initium salvationis. Quem ergo locum habet lex? nullum penitus. Dedit etiam ad hoc, ut eriperet, quasi vi quadam nos peccatis irretitos, qui rei mundo committuntur: cujusmodi sunt insipientia, spurcitia, et infirmitas, a quibus nos eripit ille qui est sapientia, sanctitas, et fortin
Abbreviated transcription (Latin):
Ex hoc sen su dt᷑: dies mali sunt. dies
iacob pessimi. mundꝰ in maligno po¬
situs. tẽpora ꝑicłosa. Saltꝰ qͦ qui st̾
testabuntur. am̃ .i. semꝑ. ħ: efirmati¬
onis nota ẽ. Adtñde qd̾ in hac saluta¬
tione p̾libauit apłs.⁊ om̃dationem¬

Expanded text:
Ex hoc sensu dicitur: Dies mali sunt, dies Jacob pessimi, mundus in maligno positus, tempora periculosa, saltus quoque qui sunt testabuntur. Amen. Hoc confirmationis nota est. Attende quod in hac salutatione praelibavit Aposto
Abbreviated transcription (Latin):
buit. ⁊ p̾dicare. nec in ħ qd̾ maledictꝰ
appłłatus est: qui pendet in ligno. son¬
tumelia in dm̃ putanda ẽ. Ex parte
quid̃ mortali pependit in ligno. Mor¬
talitas aũ ex maledictione pecc̃i pͥmi
hominis ẽ. Si gͦ dr̃et. Mors maledc̃a
est. nemo exhorresceret. Itẽ. si dr̃et. pec¬
catũ maledictum est. nemo miraret᷑.
Quid aũ pependit in ligno. nͥ caro mor¬
talis: cuiꝰ mortalitas ex pec̃co ueteris

Expanded text:
buit et praedicare, nec in hoc quod maledictus appellatus est qui pendet in ligno, contumelia in Deo putanda est. Ex parte quippe mortali pependit in ligno. Mortalitas autem ex maledictione peccati primi hominis est. Si ergo diceret: Mors maledicta est, nemo exhorresceret. Item, si diceret: Peccatum maledictum est, nemo miraretur. Quid autem pependit in ligno nisi caro mortalis, cujus mortalitas ex peccato veteris