comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abram: et dixit ei. Demini tuo dabo t̾rã
hanc. Qui aedificauit ibi alteͬre dño: qͣus
apparuerat ei. Et inde trans grediens ad
montẽ qui erat contra orientẽ bethel teten¬
dit ibi tab̾naculum suum: ab occidente
habens bethel & ab oriente ai. Aedificauit
quoq ibi altare dño: & inuocauit nom̃ eius.
Perexitq abram: uadens & ultra ꝓgrediens ad
meridiem. Facta est aut̃: fames in terra. Des¬
cenditq abram inegyptum: ut ꝑegrinaretur
ibi. Preualuerat enim: fames in terra. Cumq
ꝓpe eẽt ut ingrederetur egyptũ: dixit farai
uxori. suȩ. Noui quod pulchra sis mulier: et
quod cum uiderint tẽ egyptii. dicturi sunt
uxor ipsus est et int̾ficient me. & te reserua¬
bunt. Dic ergo obsecro te quod soror
mea sis: ut bene sit michi ꝓpt̃ te et iuuat
anima mea ob grãm tui. Cũ itaq iN¬
gressus eẽt abram egyptum: uiderunt egyp¬
tu. mulierẽ quod eẽt pulchra nimis. Et

Expanded text:
Abram, et dixit ei: Semini tuo dabo terram Abram, et dixit ei: Semini tuo dabo terram hanc. Qui aedificavit ibi altare Domino, qui apparuit ei. Et inde transgrediens ad montem, qui erat contra orientem Bethel, tetendit ibi tabernaculum suum, ab occidente habens Bethel, ab oriente Hai: aedificavit quoque ibi altare Domino, et invocavit nomen ejus. Perrexitque Abram vadens, et ultra progrediens ad meridiem. Facta est autem fames in terra: descenditque Abram in Aegyptum, ut peregrinaretur ibi: praevaluerat enim fames in terra. Cumque prope esset, ut ingrederetur Aegyptum, dixit Sarai uxori suae: Novi quod pulchra sis mulier: et quod cum viderint te Aegyptii, dicturi sunt: Uxor ipsius est: et interficient me, et te reservabunt. Dic ergo, obsecro te, quod soror mea sis: ut bene sit mihi propter te, et vivat anima mea ob gratiam tui. Cum itaque ingressus esset Abram Aegyptum, viderunt Aegyptii mulierem quod esset pulchra nimis. Et
Abbreviated transcription (Latin):
abram filii sui: & eduxit eos de ur chaldeoꝵ.
ut iret it̾ra chanaam. Ueneruntq usq aran.
& habitauer̃ ibi. Et facti sunt dies thare
ducentoꝵ quinq annoꝵ: & mortuus est
inarim. S Dixit aut̃ dñs ad abrã. E gredẽ¬
deterra tua & dȩ cognatione tua & de do¬
Faciamq te̾ ingentẽ magnam: et
benedicam tibi. & magnificabo nom̃ tuũ.
erisq benedictus. Benedicam benedicen-¬
tibus tibi. & maledicam maledicentibis
tibi: atq inte benedicentur uniuersȩ cogna¬
preceperat ei dñs: et iuit cũ eo loth. Sep-¬
tuaginta quinq annoꝵ erat abram. cum
egrederetur de haran. Iulitq sarai uxorẽ
suam et loth filium fr̃is sui. uniuersamq
substantiam quam possederant. & animas
quas fecerant in aram: ẽgressi sunt ut irent
in terram chanaam. Cumq uenissent in
eam: ꝑ transiuit abram terram usq ad locũ
sichem. usq ad conuallem illustrem. Cha-¬
naneus aut̃: tunc erat interra. Apparuitq d̃s

Expanded text:
Abram filii sui, et eduxit eos de Ur Chaldaeorum, Abram filii sui, et eduxit eos de Ur Chaldaeorum, ut irent in terram Chanaan: veneruntque usque Aram, et habitaverunt ibi. Et facti sunt omnes dies Thare ducentorum et quinque annorum, et mortuus in Aram . Dixit autem Dominus ad Abram: Egredee tua, & de doFaciamque te ingentem magnam, & benedicam tibi, & magnificabo nomen tuum, erisque benedictus. Benedicam benedicentibus tibi, & maledicam maledicentibus tibi; atque in te benedicentur omnes cognapraeceperat ei Dominus, et ivit cum eo Loth: septuaginta quinque annorum erat Abram, cum egrederetur de Aran. Tulitque Sarai uxorem suam, et Loth filium fratris sui, universamque substantiam quam possederant, et animas quas fecerant in Aran: et egressi sunt ut irent in terram Chanaan. Cumque venissent in eam, pertransivit Abram terram usque ad locum Sichem, usque ad convallem illustrem: Chananeus autem tunc erat in terra. Apparuitque Deus
Abbreviated transcription (Latin):
nouem annis: & genuit filios & filias. Uixit aut̃
reu triginta duobus annis: & genuit saruch.
Vixit uero reũ postꝗ genint saruch. ducentis
septem annis: et genuit filios et filias. Uixit
uero saruch triginta annis: & genuit nachor.
Uixitq saruch post quã genuit nachor ducen-¬
tis annis: & genuit filios & filias. Uixit
aut̃ nachor iuginti nouem annis: et genuit
thare. Uixitq̃. nachor postꝗ genuit thare
centum decem et nouem annis: & genuit
filios et filias. Uixitq. thare septuaginta
annis: et genuit abram. & nachor. &aram¬
ante chare patrem suum int̾ra natiuita-¬¬
tis suȩ inur chaldeorum. Duxerunt aut̃
abram. & nachor. uxores. nomen uxoris abrã
sarai: et nomen uxoris nachor melcha. filia
aram. patris melche. et patris iesche. E rat
aut̃ sarai sterilis: nec habebat liberos. Tulit
itaq chare abram filium suum: et lotb. filiũ
aram filii sui. & sarai nurũ suã uxorem

Expanded text:
novem annis: et genuit filios et filias. Vixit autem novem annis: et genuit filios et filias. Vixit autem Rheu triginta quinque annis, et genuit Saruch. Vixit quoque Rheu, postquam genuit Saruch, ducentis septem annis: et genuit filios et filias. Vixit vero Saruch triginta annis, et genuit Nachor. Vixitque Saruch, postquam genuit Nachor, ducentis annis: et genuit filios et filias. Vixit autem Nachor viginti et novem annis, et genuit Thare. Vixit autem Nachor, postquam genuit Thare, centum decem et novem annis: et genuit filios et filias. Vixitque Thare septuaginta annis, et genuit Abram, Nachor, et Aante Thare patrem suum in terra nativitatis suae in Ur Chaldaeorum. Duxerunt autem Abram et Nachor uxores: nomen uxoris Abram, Sarai: et nomen uxoris Nachor, Melcha, filia Aram, patris Melchae, et patris Jeschae. Erat autem Sarai sterilis, nec habebat liberos. Tulit itaque Thare Abram filium suum, et Loth filium Aram, filium filii sui, et Sarai nurum suam, uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
aedificare ciuitatẽ. Et id circo uocatũ ẽ. nom̃
eisbabel: quia ibi confusũ ẽ labiũ uniuersȩ
terrȩ. et inde disꝑsit eos dr̃s suꝑ faciem
cunctarũ regionũ. : hȩ generationes sem.
Sem centũ erat annoꝵ quando genuit
ar farad: biennio post diluuiũ. Uxitq sem
postꝗ genuit arfaxad quingentis annis: et
genuit filios & filias. Porro arfaxad uixit
trignta quinq annis: et genuit sale. Uixitq
arfaxad postꝗ genuit salẽ. trecentis tribus
annis: et geniut filios & filias. Salẽ quoq
uixit triginta annis: et genuit beber. Uixitq
sale postꝗ genuit heber: quadringentis trib
annis: et genuit filios & filias. Uixit autem
heber triginta quatuor annis: & genuit faleg.
Et uyit heber postꝗ genuit faleg. quadringen¬
tis triginta annis: & genuit filios et filias.
Uixit aut̃ faleg. triginta annis: & genuit reu.
Uixit quoq faleg postꝗ genuit reu ducentis

Expanded text:
aedificare civitatem. Et idcirco vocatum est nomen aedificare civitatem. Et idcirco vocatum est nomen ejus Babel, quia ibi confusum est labium universae terrae: et inde dispersit eos Dominus super faciem cunctarum regionum. Hae sunt generationes Sem: Sem centum erat annorum quando genuit Arphaxad, biennio post diluvium. Vixitque Sem postquam genuit Arphaxad, quingentis annis: et genuit filios et filias porro Arfaxad vixit triginta quinque annos et genuit Sale vixitque Arfaxad postquam genuit Sale trecentis tribus annis et genuit filios et filias Sale quoque vixit triginta annis et genuit Eber vixitque Sale postquam genuit Eber quadringentis tribus annis et genuit filios et filias vixit autem Eber triginta quattuor annis et genuit Faleg et vixit Eber postquam genuit Faleg quadringentis triginta annis et genuit filios et filias vixit quoque Faleg triginta annis et genuit Reu vixitque Faleg postquam genuit R
Abbreviated transcription (Latin):
ingentibus sius. N ae familie noe iuxta
populos & nationes suas. Abhis duusȩ sunt
gentes interra post diluuium.¶ Erat aut̃
t̾ra labu unius: & sermonũ eorundem.
Cumq ꝓfisciscerentur deoriente: inuenerunt
campum int̾ra sennaar. et habitauer̃ in ed
Dixitq alt̃ acd pximum suum: Uenite facia¬
mus lateres: & quoquamus eos igne. Habu¬
eruntqi. lateres ꝓsaxis: & bitum̃ ꝓcemento.
et dixerunt. Uenite faciamus nob̾ ciuitatẽ.
et turrem cuius culmen ꝑtingat ad celum: et
celebremus nomien nr̃m ante quam diuidam᷑
in unuiersas terras. Descendit autem dñs
ut uideret ciuuitatẽ et turrem: quam aedi.
ficabant filii adam. Et dixit. Ecce
unus est populus & unum labium omnib
Ceꝑuntq hoc facere: nec desistent acogitati¬
onibus suis. donec eas oꝑe compleant. Ue¬
nite igitur᷑ : descendamus et confundamus
ibi linguam eorum: ut non audiat unusquisq
uocẽ ꝓximi sui.Atq. ita diuisit eos dñs ex
illo loco inuniuersas t̾ras: et cessauerunt

Expanded text:
in gentibus suis hae familiae Noe iuxta populos et nationes suas ab his divisae sunt gentes in terra post diluvium erat autem terra labii unius et sermonum eorundem cumque proficiscerentur de oriente invenerunt campum in terra Sennaar et habitaverunt in eo dixitque alter ad proximum suum venite faciamus lateres et coquamus eos igni habueruntque lateres pro saxis et bitumen pro cemento et dixerunt venite faciamus nobis civitatem et turrem cuius culmen pertingat ad caelum et celebremus nomen nostrum antequam dividamur in universas terras descendit autem Dominus ut videret civitaficabant filii Adam, et dixit: Ecce, unus est populus, et unum labium omnibus: coeperuntque hoc facere, nec desistent a cogitationibus suis, donec eas opere compleant. Venite igitur, descendamus et confundamus ibi linguam eorum, ut non audiat unusquisque vocem proximi sui. Atque ita divisit eos Dominus ex illo loco in universas terras, et cessaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
udices : te ergo ipsum magis quam hos affligemꝰ
erat ut infringerent fores: &ecce miserunt
manum uiri. & introduxerunt adse loth.
clauseruntt ostium. & eos os qͥ eraut foris ꝑeussert̃
aminimo usq ad maxi mũ¬
m iere utate naut ostiũ ĩuenire ñ possent. Dixert̃ aut̃
ad loht: habes hic tuoꝵ quepiã generũ aut filios aut filias.
omnes qui tui sunt educ de urbe hãc.
Delebimus enim locum istum: eo quod in¬
creuerit clamor eoꝵ cotam dño qui misit
nos ut ꝑdamus illos. E gressus itaq loth
loquutus ẽ ad generos suos qui accepturi
erant filias eus: & dixit. Surgite egredimi-

Expanded text:
judices? te ergo ipsum magis quam hos affligemuserat ut infringerent fores. Et ecce miserunt manum viri, et introduxerunt ad se Lot, clauseruntque ostium, et eos, qminimo usque ad maximum, ita ut ostium invenire non possent. Dixerunt autem ad Lot: Habes hic tuorum quempiam? generum, aut filios, aut filias, omnes, qui tui sunt, educ de urbe hac: delebimus enim locum istum, eo quod increverit clamor eorum coram Domino, qui misit nos ut perdamus illos. Egressus itaque Loth, locutus est ad generos suos qui accepturi erant filias suas, et dixit: Surgite, eg
Abbreviated transcription (Latin):
nationes terrȩ: Scio enim quod p̃ceptu¬
rus sit filus suis & domui suȩ post se ut
custodiant uiam dñi. & faciant iusticiam
& iudicium ut adducat dñs ꝓpt̾ abrahã
omnia que locutus est adeum. Dixitq¬

Expanded text:
nationes terrae? Scio enim quod praeceptunationes terrae? Scio enim quod praecepturus sit filiis suis, domui suae post se, ut custodiant viam Domini, et faciant justitiam et judicium; ut adducat Dominus propter Abraham omnia quae locutus est ad eum. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
adeum. Ubi est sarra uxor tua: ille respon¬
dit. Ecce intab̾naculo est. Qui dixit.
Reuertens ueniam ad te tempore isto uita comite
& habebit filium sarra uxor tua. Quo audi-¬
to sarra risit post ostium tab̾naculi. Erat̃
aut̃ ambo senes ꝓuectȩq aetatis: et desieruł
sarrȩ fieri muliebria. Quae risit oculte
dicens. P ost quã consenui & dñs m̃s uetulꝰ
est. uoluptati oꝑam dabo: Dixit dñs ad
uero paritura sum anus: Nur quid deo ẽ
quicꝗ difficile: luxta condictum reuercar
adtẽ. hoc eodem tempore uita comite:
& habebit sarra filium. Negauit sarra di-¬
cens. Non risi: terrore ꝑterrita. Dñs
aut̃: non est inquid ita: sed risisti. Cum
ergo surrexissent inde iuri: direxerunt
oculos contra sõdomã. & abrahã grẽdiebatur¬
deducens eos. Dixitq dñs. Num celare¬
potero abraham quȩ gesturus sum cum
futurus sit ingentẽ magnam acrobustis¬
simam. & benedicendȩ sint ineo omnes

Expanded text:
ad eum: Ubi est Sara, uxor tua? ille responad eum: Ubi est Sara, uxor tua? ille respondit: Ecce in tabernaculo est. Cui dixit: Revertens veniam ad te tempore isto, vita comite, et habebit filium Sara uxor tua. Quo audito, Sara risit post ostium tabernaculi. Erant autem ambo senes, provectaeque aetatis, et desierunt Sarae fieri muliebria. Quae risit occulte, dicens: Postquam consenui, et dominus meus vetulus est, voluptati operam dabo? Dixit autem Dovere paritura sum anus? Numquid Deo est quidquam difficile? juxta condictum revertar ad te hoc eodem tempore, vita comite, et habebit Sara filium. Negavit Sara dicens, Non risi, timore perterrita. Dominus autem: Non est, inquit, ita; sed risisti. Cum ergo surrexissent inde viri, direxerunt oculos contra Sodomam, et Abraham simul gradiebaturdeducens eos. Dixitque Dpotero Abraham, quae gesturus sum, cum futurus sit in gentem magnam et robustissimam, et benedicendae sint in eo omnes
Abbreviated transcription (Latin):
.xxxu Apparuit aut̃ dominus ei in conualle mã¬
bre: sedenti in ostio cab̾naculi sii: in ipso
feruore dici. Cumq eleuasset oculos: ap¬
paruerunt ei tres uiri stantes ꝓpe eum.
Quos cum uidisset: cuͣrit in ocursum eoꝵ
de ostio tab̾naculi. & ad orauit int̾ra et
dixit. Domine si inueni gr̃am in oculis
tius. ne transeas seruum tuum: sed afferã paxillũ
aquae. et lauentur pedes ur̃i. & requiescite
sub arbore. Ponamꝙ bucellam panis: et
confortate cor ur̃m. Postea transibitis.
Id circo enam declinastis ad seruũ ur̃m̃.
Qui dixerunt:. Fac ut locutus es E estinauit
ab raham intabernaculũ ad sarrã: dixitq
ei. Accelera tria sata simile: cõmisce et
fac subeynericios panes. Ipse uero ad ar¬
mentum cucurrit: & tulit inde uitulum
tenerrimum & optimum deditq puero.:
Qui festinauit & corit illum. Tulit buty q̃¬
rum. & lac. & uitulum quẽ coxerat: &
posuit coram eis. Ipse uero stabat iuxta eos
sub arbore. Cumq comedissent: dixer̃

Expanded text:
Apparuit Dominus Abrae in convalle Manbre sedenti in ostio tabernaculi sui in ipso fervore diei. Cumque elevasset oculos, apparuerunt ei tres viri stantes prope eum. Quos cum vidisset, cucurrit in occursum eorum de ostio tabernaculi et adoravit in terram et dixit: Domine, si inveni gratiam in oculis tuis, ne transeas servum tuum, sed afferam pauxillum aque et laventur pedes vestri et requiescite sub arbore. Ponamque buccellam panis, et confortate cor vestrum, postea transibitis: idcirco enim declinastis ad servum vestrum. Qui dixerunt: Fac ut locutus es. Festinavit Abraham in tabernaculum ad Saram, dixitque ei: Accelera, tria sata similae commisce, et fac subcineritios panes. Ipse vero ad armamentum cucurrit, et tulit inde vitulum tenerrimum et optimum, deditque puero, qui festinavit et coxit illum. Tulit quoque butyrum et lac, et vitulum quem coxerat, et posuit coram eis: ipse vero stabat juxta eos sub arbore. Cumque comedissent, dixerunt
Abbreviated transcription (Latin):
loniȩ: sidrac misac et abdenago. Uiri
isti contemserunt rex decretũ tuum:
Deos tuos ñ colunt: et statuam aureã
quam erexisti ñ adorant: Tunc nabu¬
godonosor infurore et inira p̃cepte
ut adducerentur sidrac. misac. etab-¬
denago. Qui confestim adducti sunt
in conspectu regis: Pronuntiansq
nabugod onosor rex: ait eis: Uere ne
sidrac. misae et abdenago deos meos
ñ colitis: et statuam auream quam
constitui ñ adoratis: Nunc gͦ si estis
ꝑati: quacumq hora audieritis so¬
nitum tubȩ. fistulȩ. et cytharȩ. sim¬

Expanded text:
lonie: Sidrac: Misac: et Abdenago. Viri lonie: Sidrac: Misac: et Abdenago. Viri isti contempserunt Rex decretum tuum: deos tuos quam erexisti, non adorant. Tunc Nabuchodonosor in furore et in ira praecepit, ut adducerentur Sidrach, Misach et Abdenago: qui confestim adducti sunt in conspectu regis. Pronuntiansque Nabuchodonosor rex, ait eis: Verene, Sidrach, Misach, et Abdenago, deos meos non colitis, et statuam auream, quam constitui, non adoratis? Nunc ergo si estis parati, quacumque hora audieritis sonitum tubae, fistulae, citharae, sam
Abbreviated transcription (Latin):
citharȩ. sambuce. et psalterii. et sim¬
phoniȩ. et uniuersi generis musicoꝵ:
cadentes ad orate statuam auream quã
constituit nabugodonosor rex: Siquis
autem ñ ꝓstratus ad orauerit: eadem
hora mittetur infornacem ignis ar-¬
dentis: Post hec gͥ statim ut audierunt
omnes populi sonitum cubȩ. fistulȩ.
et cithare. sambucȩ. et psalterii. simpho¬
niȩ et omnis generis musicorum:
cadentes omnes popłi. et cribus et lin¬
guȩ. ad orauerunt statuam auream ꝗͣ
statuerat nabugodonosor rex. Statim¬
q et in ipso tempore accedentes uiri
chaldei accusauerunt iudeos: dixer̃¬
q nabugodonosor regi Rex inȩt̾̃nũ
uiue. Tu rexposusti decretum ut oĩs
homo qui audierit sonitum tubȩ fi¬
et simphonie. et uniuersi generi
musicorum. ꝓsternat se et ad oret sta¬
taiam auream: Si quis autem ñ pro¬
cidens adorauerit: mittatur in forna¬
cem ignis ardentis: Sunt gͦ uiri iudei
quos consticiusti suꝑ oꝑa regis babi-¬

Expanded text:
cithare: sambuce: et psalterii: et sicithare: sambuce: et psalterii: et siphonie: et universi generis musicorum: cadentes aconstituit Nabuchodonosor rex. Si quis autem non prostratus adoraverit, eadem hora mittetur in fornacem ignis ardentis. Post haec igitur statim, ut audierunt omnes populi sonitum tubae, fistulae, et citharae, sambucae et psalterii, et symphoniae, et omnis generis musicorum: Cadentes omnes populi, et tribus et linguae adoraverunt statuam auream, quam constituerat Nabuchodonosor rex. Statimque in ipso tempore accedentes viri Chaldaei accusaverunt Judaeos: dixeruntque Nabuchodonosor regi: Rex, in aeternum vive: Tu, rex, posuisti decretum, ut omnis homo, qui audierit sonitum tubae, fiet simphonie et omnis generis musicorum: prosternat se et adoret statuam auream. Siquis autem non procidens adoraverit: mittatur in fornacem ignis ardentis. Sunt autem viri Judei quos constituisti super opera regionis Baby
Abbreviated transcription (Latin):
gum reuelans misteria: qm̃ potiusti
aꝑire sacram̃tum hoc: Tunc rex danie¬
lem in sullime extulit: et munera ma-¬
gna et multa dedit ei Et constituit
eu pͥncipem suꝑ om̃s ꝓuincias babilo¬
nis: et prefectum magistratuum
suꝑ cunctos sapientes babilonie:
Daniel autem postulauit a rege et
constituit suꝑ oꝑa ꝓuinciȩ babilonis
sidrac. misac: et abdenago Iꝑ se autem
altitud ine cubitorum quinquaginta
latitudine cubitorum sex: et statuit
eam incampo duram ꝓuintiȩ babi-¬
lonis: Itaq nabugodonosor rex misit
ad congregandos satrapas. magistratꝰ.
et iudices. duces et tirannos et p̃fectos.
et om̃s pͥncipes regionum: ut conue¬
nirent ad declicationem statuę. quam
erexerat nabugodonosor rex Stabais¬
autem in conspectu statuȩ quã posu-¬
erat nabugodonosor rex: et preco
clamabat ualenter Uobis dicitur
populis. tͥbub et linguis: In hora qua
audieritis sonitum tube. et fistulȩ. et

Expanded text:
gum, et revelans mysteria: quoniam potuisti gum, et revelans mysteria: quoniam potuisti aperire sacramentum hoc. Tunc rex Danielem in sublime extulit, munera multa et magna dedit ei: Et constituit eum principem super omnes provincias Babylonis, et praefectum magistratuum super cunctos sapientes Babylonis. Daniel autem postulavit a rege, et constituit super opera provinciae Babylonis, Sidrach, Misach, et Abdenago: ipse autem altitudine cubitorum sexaginta, latitudine cubitorum sex, et statuit eam in campo Dura provinciae Babylonis; Itaque Nabuchodonosor rex misit ad congregandos satrapaset judices, duces et tyrannos, et praefectos, omnesque principes regionum, ut convenirent ad dedicationem statuae, quam erexerat Nabuchodonosor rex. » Praautem in conspectu statue quam posuerat Nabuchodonosor Rex: et preco clamabat valenter. Vobis dicitur populis tribus 186 et linguis: in hora qua audieritis sonitum tube et fistule et
Abbreviated transcription (Latin):
mixtum teste ex luto: et digitos pedũ
ex parte ferreos. et ex parte fictiles:
ex parte regnum erit solidum. et ex
parte contritum Quia autem uidi¬
sti ferrũ mixtum teste exluto: con¬
miscebuntur quidem humano semi¬
ne. sed ñ ad herebunt sibi. sicut ferrũ
regnorũ illoꝵ suscitabit deus cęli re¬
gnum quod inȩternũ ñ dissipabitur.
et regnum eius popło alteri ñ tradet᷑
Comminuet autem et consumet uni-¬
uersa regna hȩc. et ipsum stabit in ȩter-¬
num: scđm quod uidisti quod demon-¬
te abscisus ẽ. lapis sine manib. et com-¬
minu it testam. et ferrum. et ȩs. et ar-¬
gentum. et aurum. ds̃ magnus osten-¬
dit regi quȩ futura sunt postea Et ue-¬
rum est somnium: et fidelis int̃preta¬
tio eius: Iunc rex nabugodonosor ceci-¬
dit infaciem suam. et danielem ad orauit:
ex hostias et incensum precepit ut sacri¬
ficarent ei Loquens gͦ rexait danieli
Uere rex ur deus deorum ẽ. et dñs re-¬

Expanded text:
mixtum testae ex luto. Et digitos pedum mixtum testae ex luto. Et digitos pedum ex parte ferreos, et ex parte fictiles: ex parte regnum erit solidum, et ex parte contritum. Quod autem vidisti ferrum mixtum testae ex luto, commiscebuntur quidem humano semine: Sed non adhaerebunt sibi, sicut ferrum regnorum illorum, suscitabit Deus coeli regnum, quod in aeternum non dissipabitur, et regnum ejus populo alteri non tradetur. Comminuet, et consumet universa regna haec: et ipsum stabit in aeternum. Secundum quod vidisti, quod de monte abscisus est lapis, sine manibus, et comminuit testam, et ferrum, et aes, et argentum, et aurum. Deus magnus ostendit regi, quae futura sunt postea, et verum est somnium, et fidelis interpretatio ejus. Tunc rex Nabuchodonosor cecidit in faciem suam, et Danielem adoravit: et hostias et incensum praecepit ut sacrificarent ei. Loquens ergo rex, ait Danieli: Vere Deus vester Deus deorum est, et Dominus re
Abbreviated transcription (Latin):
comminuit eos: Tunc contricta sunt
parit̃. ferrum. testa. es. argentum et
aurum. Et redacta quasi in fauillam
estiue areȩ rapta sunt uento. nullusq
⁊ inuentus ẽ. eis Lapisq autem qui ꝑ-¬
cusserat statuam. factus ẽ. mons magnꝰ:
et impleuit uniuesam t̾ram Hoc est
somnium: Intprecationem quoq eiꝰ
dicemus coram te rex: Iu rex regum
es. et deus cęli regnum et fortitudinẽ
et imꝑium. et głam deoit tibi Et oĩa
inquibus habitant filii hominum et
bestiȩ agri. Uolucresq cęli dedit in
manu tua: et subditione tua uniuer¬
sa constituit. Tues gͦ caput aureum:
Et post te consurget regnum aliud
Et regnum quartum erit uelut fer¬
rum Quomodo ferrum comminuit
et domat omnia: sic cõminuet omnia
hȩc et conteret. Porro quia uidisti
pedum et digitoꝵ partem testȩ figuli
et partem ferream: regnum diuisũ
erit Quod tam̃ de plantario ferri
orietur Scđm quod uidisti ferrum

Expanded text:
comminuit eos. Tunc contrita sunt comminuit eos. Tunc contrita sunt pariter ferrum, testa, aes, argentum, et aurum: Et redacta quasi in favillam aestivae areae, quae rapta sunt vento: nullusque locus inventus est eis: Lapis autem, qui percusserat statuam, factus est mons magnus, et implevit universam terram. Hoc est somnium: Interpretationem quoque ejus dicemus coram te, rex. Tu rex regum es: et Deus coeli, regnum, et fortitudinem, et imperium, et gloriam dedit tibi: Et omnia in quibus habitant filii hominum: et bestias agri, volucres quoque coeli dedit in manu tua, et sub ditione tua universa constituit; tu es ergo caput aureum. Et post te consurget regnum aliud Et regnum quartum erit velut ferrum: quomodo ferrum comminuit et domat omnia, sic comminuet omnia haec, et conteret. Porro quia vidisti pedum et digitorum partem testae figuli, et partem ferream: Regnum divisum erit, quod tamen de plantario ferri orietur, secundum quod vidisti, ferrum
Abbreviated transcription (Latin):
Misterium quod rex interrogat sapi¬
entes magi. et arioli. et auruspices que-¬
unt indicare regi: sed est deus incȩlis
reuelans misteria qui indicauit tibi
rex nabugodonosor quȩ uentura sint
nouissimis temporibus: Somnium
tuum et usiones capitis tui in cubili
tuo: huius cemodisunt: Tu rex cogi¬
tare cepisti instratu tuo quid ẽẽt. fu-¬
turum post hȩc. et qui reuelat miste¬
ria ostendit tibi quȩ uentura sunt:
Michi quoq ñ insapientiaquȩ est
in me plusquam incunctis uiuenti.¬
bus sacram̃tum hoc reuelatum est:
sed ut inter p̃tatio regi manifesta fieret
et cogitationes mentis tuȩ scires: Tune
uidebas: et ecce quasi statua una gran-¬
dis. stritua illa magna. et statura sulli¬
mis stabat contra te. et intuitus eius
erat terribilis: Huius statuȩ caput
ex auro optimo erat Pectus autem
et brachia: de argento Porro uent̃
et femora: exȩre: libiȩ autem: ferreȩ
Pedum quȩdam pars erat ferrea: quȩ

Expanded text:
Mysterium, quod rex interrogat, sapiMysterium, quod rex interrogat, sapientes, magi, et harioli, et aruspisces non queunt indicare regi. Sed est Deus in coelo revelans mysteria, qui indicavit tibi, rex Nabuchodonosor, quae ventura sunt in novissimis temporibus. Somnium tuum et visiones capitis tui in cubili tuo, hujuscemodi sunt: Tu, rex, cogitare coepisti in stratu tuo, quid esset futurum post haec: Et qui revelat mysteria, ostendit tibi quae ventura sunt. Mihi quoque non in sapientia, quae est in me plus quam cunctis viventibus, sacramentum hoc revelatum est: Sed ut interpretatio regi manifesta fieret, et cogitationes mentis tuae scires. Tu, rex, videbas, et ecce quasi statua una grandis: statua illa magna, et statura sublimis stabat contra te, et intuitus ejus erat terribilis. Hujus statuae caput ex auro optimo erat, pectus autem et brachia de argento, porro venter et femora ex aere. Tibiae autem ferreae, pedum quaedam pars erat ferrea, quaeda
Abbreviated transcription (Latin):
quia sapientia et fortitudo eius sunt:
Et ipse mutat tempora et ȩtates:
tranffert regna et constituit: Dat sa-¬
pientiam sapientibus: et scientiam
intelligentib disciplinam: Ipse reue¬
lat ꝓfunda et abscondita. et nouit in
tenebris cõstituta. et lux cum eo est:
laudo. quia sapientiam et fortitudinẽ
dedisti michi Et nunc ostendisti michi
quȩ rogauimus te: quia sermonem
regis aꝑuisti nobis: Post hȩc damiel in-¬
gressus ad arioth quem constituerat
rex ut ꝑderet sapientes babilonis sic
ei locutus est: Sapientes babilonis ne
ꝑdas: Introduc me in conspectu regis:
et solutionem regi narrabo: Tunc arioth
festinus introduxit danielem ad regem:
et clixit ei: Inueni hominem de filiis
transmigrationis uide: qui solutionẽ
regi annuntiet. i. Pespondit rex: et
dixit danieli cui nomen erat baltasar
Putas ne uere potes indicare michi sõ¬
nium quod uidi. et interp̃tationẽ eiꝰ:
Et respondens damiel coram rege:ait:

Expanded text:
quia sapientia et fortitudo ipsius sunt, quia sapientia et fortitudo ipsius sunt, et ipse mutat tempora et etates, transfert regna atque constituit. Dat sapientiam sapientibus et scientiam intelligentibus disciplinam. Ipse revelat profunda et abscondita et novit in tenebris constituta, et lux cum eo est. teque laudo, quia sapientiam et fortitudinem dedisti michi, et nunc ostendisti michi que rogavimus te, quia sregis aperuisti nobis. Post haec Daniel ingressus ad Arioch, quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis, sic ei locutus est: Sapientes Babylonis ne perdas; introduc me in conspectu regis, et solutionem regi narrabo. Tunc Arioch festinus introduxit Danielem ad regem, et dixit ei: Inveni hominem de filiis transmigrationis Juda, qui solutionem regi annuntiet. Respondit rex, et dixit Danieli, cujus nomen erat Baltassar: Putasne vere potes indicare mihi somnium, quod vidi, et interpretationem ejus? Et respondens Daniel coram rege, ait:
Abbreviated transcription (Latin):
na prcepit ut ꝑirent: om̃s sapientes
babilonis: Et egressa sententia: sapien-¬
des int̾ficiebantur: Querebanturq
daniel et socii eius: ut ꝑirent: Tunc dani¬
el requisiuit de lege atq sententia ab
arioth pͥncipem miliciȩ regis. qui egres¬
sus fuerat ad interficiendos sapientes
babilonis: et interrogauit eum qui a
rege acceperat potestatẽ. quam ob causã
tam crudelis sententia a facie regis
eẽt. egressa Cum gͦ rem indicasset:
arioth danieli: daniel ingressus rogauit
regem. ut tempus daret ei ad solutionẽ
indicandam regi Et ingressus ẽ. do-¬
mum suam: ananiȩq misaeli et azariȩ
sociis siuis indicauit negocium. ut que¬
rerent miscłiam a facie dei cęli super
sacramento isto. et ñ ꝑirent daniel et
socii eius cum ceteris sapientib babilo-¬
nis: Tunc danieli ꝑ uisionem nocte mi-
sterium reuelatum ẽ Et daniel bene¬
dixit deo cȩli : et locutus ait Sit nom̃
dñi benedictum a scło et usq inscłm:

Expanded text:
s sapientes Babylonis et egressa sententia sapientes interficiebantur quaerebaturque Danihel et socii eius ut perirent tunc Danihel requisivit de lege atque sententia ab Arioch principe militiae regis qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis et interrorege potestatem acceperat, quam ob causam tam crudelis sententia a facie regis esset egressa. Cum ergo rem indicasset Arioch Danieli, Daniel ingressus rogavit regem, ut tempus daret sibi ad solutionem indicandam regi. Et ingressus est domum suam, Ananiaeque, Misaeli et Azariae sociis suis indicavit negotium: Ut quaererent misericordiam a facie Dei coeli super sacramento isto, et non perirent Daniel et socii ejus cum caeteris sapientibus Babylonis. Tunc Danieli per visisterium revelatum est. Et Daniel benedixit Deo celi et locutus ait: Sit nomen Domini benedictum a seculo usque in seculum,
Abbreviated transcription (Latin):
trita. et sp̃u humilitatis suscipiamur:
Sieut inholocausto arietum et tau-¬
rorum. et sicut in milibus agnorum
pinguium. sic fiat sacrificium nrm̃
inconspectu tuo hodie et placeat tibi
quia non ẽ. confusio confidentib in te
Et nunc sequimur in toto corde et
timemus te : et querimus faciem tuã:
Non confundas nos: sed fac nobiscũ
iuxta mansuetudinem tuã. et scđm
multitudinem miscđiȩ tuȩ. et erue
nos inmirabilib tius: et da glam no¬
mini tuo dñe. et confundantur om̃s
qui ostendunt seruis tuis mala: Con¬
fundantur in omni potentia: et robur
eoꝵ c̃teratur et sciant quia tues dñs
deus solus et głiosus ꝑ orbem trarum:
ñ cessabant qui miserant eos Ui.
ministri regis succende fornacẽ
napta et stupa et pice. et malleolis:
Et effundebatur flamma suꝑ forna¬
cem cubitis quadraginta nouem: et
erupit et incendit quos repperit iu¬
xta fornacem de chaldeis Angl̾s aũt
dñi descendit cum azaria et socus

Expanded text:
trita, et spiritu humilitatis suscipiamur. trita, et spiritu humilitatis suscipiamur. Sicut in holocausto arietum, et taurorum, et sicut in millibus agnorum pinguium: Sic fiat sacrificium nostrum in conspectu tuo hodie, ut placeat tibi: quon am non est confusio confEt nunc sequimur in toto corde nostro et timemus te: et querimus faciem tuam ne confundas nos. Set fac nobiscum secundum mansuetudinem tuam: et secundum multitudinem mistuis, et da gloriam nomini tuo, Domine: Et confundantur omnes, qui ostendunt servis tuis mala, confundantur in omni potentia, et robur eorum conteratur: Et sciant, quia tu es Dominus Deus solus, et gloriosus super orbem terrarum. Et non cessabant qui miserant eos, ministri regis succendere fornacem, naphtha, et stuppa, et pice, et malleolis; Et effundebatur flamma super fornacem cubitis quadraginta et novem: Et erupit, et incendit quos reperit juxta fornacem de Chaldaeis. Angelus autem Domini descendit cum Azaria, et sociis
Abbreviated transcription (Latin):
uero iudicio fecistis: et tradidisti nos
in manib in imicoꝵ iniquorũ. et pes¬
simoꝵ p̃uaricatorumq et regi in iusto
et pessimo ultra omnẽ t̃ram: Et nunc
ñ possumus aꝑire os. confusio et obꝓbri-¬
um facti sumus seruis tius: et his qui
colunt te Ne quesumus tradas nos in
perpetuũ ꝓpt̃ nomen cuum: et ne dissi¬
pes testam̃tum tuum. neq auferas mise-¬
ricordiam tuam anobis. ꝓpter abraham
dilectum tuum. et isaac seruum tuum.
et isrł scm̃ tuum quib locutus es polli¬
cens quod multiplicares sem̃ eorum sicut
stellas cęli. et sicut harenam quȩ ẽ. inlit¬
tore maris: quia dũe imminuti sunius
plusꝗ om̃s gentes. sumusq humiles in
uniuersa terra hodie ꝓpter peccata nr̃a:
Et ñ ẽ. intempore hoc princeps. et ꝓpħa¬
et dux. neq holocaustum. neq sacrifi-¬
cium. neq oblatio. neq incensum. neq
locus pͥmitiarum coram te. ut possimꝰ
inuenire miscđiam: sed inanima con-¬

Expanded text:
vero iudicio fecisti. Et tradidisti nos vero iudicio fecisti. Et tradidisti nos in manibus inimicorum inicorum, pessimorum prevaricatorumque: et regi iniusto et pessimo ultra omnem terram. Et nunc non possumus aperire os: confusio et obprobium facti sumus servis tuis et his qui colunt te. Ne quesumus tradas nos in perpetuum propter nomen tuum: neque dissipes testamentum tuum neque auferas misericordilectum tuum et Isaac servum tuum et Israel sanctum tuum, quibus locutus es pollicens quod multiplicares semen eorum sicut stellas coeli et sicut arenam quae est in littore maris. Quia, Domine, imminuti sumus plus quam omnes gentes, sumusque humiles in universa terra hodie propter peccata nostra; et non est inet dux, neque holocaustum, neque sacrificium, neque oblatio, neque incensum, Neque locus primitiarum coram te, ut possimus invenire misericordiam: Sed in anima con
Abbreviated transcription (Latin):
misac. et ab denago: interfecit flãma
ignis Uiri autem hii tres. id ẽ. sidrac
misac. et abdenago: ceciderunt in me¬
dio camini ignis ardentis colligati:
Quȩ secuntur in hebraͥcis uolumini-¬
bus ñ repperiU Et ambulabant
in medio flam mȩ laudantes deum et
benedicentes domino: Stans autem
azarias: orauit sic Aꝑiensq os suum :¬
in medio ignis: ait Benedictus es
dñe ds̃ patrum nr̃oꝵ. et laudabilis.
et gloriosum nom̃ tuum in scła. quia
bis. et uniuersa oꝑa tua uera. et uiȩ
tuȩ rectȩ. et omnta iudicia tua recta:
Iudicia enim uera fecisti. iuxta omnia
tate et in iudicio induxisti omnia hȩc
propt̾ peccata nr̃a: Peccaiumus enĩ et
inique egimus recedentes ate: et dere¬¬
liquimus inomnib Et precepta tua
ñ audiuimus. nec obseruauimus nec
fecimus : sicut preceꝑas nobis. ut bene
nobis. eẽt Omnia gͦ quȩ induxisti
suꝑ nos. et unuiersa quȩ fecisti nobis

Expanded text:
Misac: et Abdenago: interfecit flamma Misac: et Abdenago: interfecit flamma ignis. Viri autem ii id est tres: Sidrac: Misach, et Abdenago, ceciderunt in medio camino ignis ardentis, colligati, Quae sequuntur, in Hebraeis voluminibus non reperi. Et ambulabant in medio flammae, laudantes Deum, et benedicentes Domino. Stans autem Azarias oravit sic, aperiensque os suum in medio ignis, ait: Benedictus es, Domine Deus patrum nostrorum, et laudabile et gloriosum nomen tuum in saecula: Quia bis et universa opera tua et vie tue recte: et omnia iudicia tua vera. Iudicia enim vera fecisti iuxta omnia  Quia in veritate et in iudicio induxisti omnia hec: propter peccata nostra. Peccabimus enim et inique egimus recedentes a te: et deliquimus in omnibus et precepta tua non audibimus nec observabimus nec fecimus sicut preceperas nobis ut bene nobis esset. Omnia ergo que induxisti super nos et universa que fecisti nobis:
Abbreviated transcription (Latin):
si uos non ad oraueritis: eadem hora
mittemini infornacem ignis arden-¬
tis: Et quis est d̃s qui eripiat uos
de manu mea: Respondentes sidrac.
misac. et abdenago: dixerunt regi
nabugodonosor Non oportet nos de
hac re respondere tibi: Ecce enĩ deus
ñr quem colimus. potest eriꝑe nos de
camino ignis ardentis: et de manib
tius o rex liberare Quod si noluertt:
notum tibi sit rex quã deos tuos ñ
colimus. et statuam auream quam
erexisti ñ adoramus: Tunc nabugodo¬
nosor replectus ẽ. furore: et aspectus
faciei illius immutatus ẽ. suꝑ sidrac. mi¬
sac. et abdenago Et p̃cepit ut succende¬
retur fornax septuplum quam succen-¬
di consueuerat: et uiris fortissimis de
exercitu suo iussit ut ligatis pedibus
sidrac. misac. et abdenago miterent
eos infornacem ignis arcdentis: Et
confestim uiri illi uincti. cum braccis
tis. missi sunt in medium fornacis ignis
ardentis: Nam uissio regis urgebat:
fornax autem succensa erat nimis:
Porro uiros illos qui miserant sidrac.

Expanded text:
adem hora mittemini in fornacem ignis ardentis: et quis est Deus, qui eripiat vos de manu mea? Respondentes Sidrach, Misach, et Abdenago, dixerunt regi Nabuchodonosor: Non oportet nos de hac re respondere tibi. Ecce enim Deus noster, quem colimus, potest eripere nos de camino ignis ardentis, et de manibus tuis, o rex, liberare. Quod si noluerit, notum sit tibi, rex, quia deos tuos non colimus, et statuam auream, quam erexisti, non adoramus. Tunc Nabuchodonosor repletus est furore: et aspectus faciei illius immutatus est super Sidrach, Misach, et Abdenago, et praecepit, ut succenderetur fornax septuplum quam succendi consueverat. Et viris fortissimis de exercitu suo jussit, ut ligatis pedibus Sidrach, Misach, et Abdenago, mitterent eos in fornacem ignis ardentis. Et confestim viri illi vincti, cum braccis bus: missi sunt in medium fornacis ignis ardentis: nam jussio Regis urgebat. Fornax autem succensa erat nimis. Porro viros illos qui miserant Sidrac:
Abbreviated transcription (Latin):
pretationẽ quoq eius ueram loqͣmini:
Respondentes ergo chaldei coram re-¬
ge: dixerunt: Non ẽ homo suꝑ t̃ram:
qui sermonẽ tuum rex possit implere.
sed neq regum quis quam magnus
et potens uerbum huiuscemodi scisci¬
catur ab omni ariolo. et mago et caldeo:
Sermo enĩ quemturex queris grauis
est: nec retꝑtetur quisquã qͥ indicet
illum in conspec tu regis. exceptis diis

Expanded text:
pretationem quoque ejus veram loquamini. pretationem quoque ejus veram loquamini. Respondentes ergo Chaldaei coram rege, dixerunt: Non est homo super terram, qui sermonem tuum, rex, possit implere: Sed neque regum quisquam magnus et potens verbum hujuscemodi sciscitatur ab omni hariolo, et mago, et Chaldaeo. Sermo enim, quem tu, rex, quaeris, gravis est: nec reperietur quisquam, qui indicet illum in conspectu regis: exceptis diis,
Abbreviated transcription (Latin):
quid uiderim: Responderuntq chaldei
regi siriace: Rex insempit̃num uiue: Dic
somnium serius tuis: et int̃pretationem
eius indicabimus Et respondens rex:
ait caldeis: Sermo recessit ame nisi in¬
dicaueritis michi somnium et comiectu-¬
ram eius: ꝑibitis uos. et domus ur̃ȩ pu-¬
blicabuntur Si autem somnium et
coniecturam eius narraueritis: p̃mia
et dona et honorem multũ accipietis a
me: Somnium gͥ et int̃pretationem
eius indicate michi Responderunt
scdo: atq dixerunt. Rex somniũ dicat
seruis suis: et int̃pretationem eius in¬
dicabimus: Respondit rex: et ait Cer¬
te noui quia tempus recdimitis: scien-¬
tes quia recessit ame sermo: Si gͦ somni-¬
um ñ indicaueritis michi: una ẽ. de
uobis sententia. quod int̾pretationẽ
quoq fallacem. et deceptione plenam
composueritis ut loquamini michi
donec tempus ꝑtranseat: Somnium
itaq dicite michi: ut sciam quod int¬

Expanded text:
quid viderim. Responderuntque Chaldaei quid viderim. Responderuntque Chaldaei regi Syriace: Rex, in aeternum vive: Dic somnium servis tuis, et interpretationem ejus indicabimus. Et respondens rex, ait Chaldaeis: Sermo recessit a me: Nisi indicaveritis mihi somnium, et conjecturam ejus, peribitis vos, et domus vestrae publicabuntur. Si autem somnium, et conjecturam ejus narraveritis, praemia, et dona, et honorem multum accipietis a me: somnium igitur, et interpretationem ejus indicate mihi. Responderunt secundo, atque dixerunt: Rex somnium dicat servis suis, et interpretationem illius indicabimus. Respondit rex, et ait: Certe novi quia tempus redimitis, scientes quod recesserit a me sermo. Si ergo somnium non indicaveritis mihi, una est de vobis sententia, quod interpretationem quoque fallacem et deceptione plenam composueritis, ut loquamini mihi donec tempus pertranseat. Somnium itaque dicite mihi, ut sciam, quod int
Abbreviated transcription (Latin):
sar tollebat cibaria et iunũ potus eorum:
dabatq eis legumina: Pueris autẽ his
dedit dñs scientiam. et disciplinã in õi
libro et sapientiam: danieli autẽ intel¬
ligentiam omniũ uisionũ et somnioꝵ:
Completis itaq dieb post quos dixerat
rex ut introducerentur: introduxit
eos p̃positus eunuchorum in conspectu
nabugodonosor Cumq loͣtͣus fuisset eis¬
rex ñ sunt inuenti de uniuersis tales. ut
daniel. ananias. misael. et atarias: Et stete-¬
runt inconspettu regis: Et omne uer-¬
bum sapienti e et intellectus quod scisci¬
tatus ẽ. ab eis rex: inuenit in eis decuplũ
suꝑ cunctos ariolos et magos qui erant
inuniuerso regno eius:⁊ i Tuit autem
tus ẽ. sp̃c eius: et fugit somnium eius
abeo: Precepit gͦ rex ut conuocarentur
arioli. et magi.et malefici. et chadei. et in¬
dicarent regi somnia sua Quicũ uenissent.:
steterunt coram rege Et dixit ad eos rex:
Uidi somnium et m̃te confusus: ignoro

Expanded text:
sar tollebat cibaria et vinum potus eorum sar tollebat cibaria et vinum potus eorum dabatque eis legumina pueris autem his dedit Deus scientiam et disciplinam in omni libro et sapientia Daniheli autem intellegentiam omnium visionum et somniorum conpletis itaque diebus post quos direx ut introducerentur: introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor. Cumque eis locutus fuisset rex, non sunt inventi de universis tales, ut Daniel, Ananias, Misael, et Azarias: Et steterunt in conspectu regis: et omne verbum sapientiae et intellectus, quod sciscitatus est ab eis rex, invenit in eis decuplum, super cunctos hariolos et magos, qui erant in universo regno ejus. Fuit autem tus est spiritus ejus, et somnium ejus fugit ab eo. Praecepit autem rex, ut convocarentur harioli, et magi, et malefici, et Chaldaei, ut indicarent regi somnia sua: qui cum venissent, steterunt coram rege. Et dixit ad eos rex: Vidi somnium: et mente confusus ignoro
Abbreviated transcription (Latin):
regis. neq deuino potus eius: Et rogauit
eunuchorũ prepositũ: ne contaminaret᷑.
Declit autem ds̃ danieli grãm et miseri¬
cordiã inconspectu pͥncipis eunuchor:
Et ait pͥnceps eunuchorum: ad danielẽ:
Timeo ego dñm meum regem: qui con¬
stituit uobis cibum et potũ. qui si uid̃it
ur̃os uultus macilentiores p̃ceteris ad¬
olescentib coeus ur̃is: condempnabitis
caput meum regi Et dixit daniel ad
malasar: quẽ constituerat pͥnceps eunu¬
chorũ suꝑ daniel. ananiam. misael. et
atariam: Tempta nos obsecro seruos tuos
dieb decem: et dentur nobis legumina
aduescendum: et aqua ad bibendum:
Et comtemplare uultus nr̃os. et uultus
pueroꝵ qui uescentur cibo regio: et
sicut uideris facies conserius tuis fac¬
Qur audito sermone huiuiscemodi.
temptauit eos dieb decem. Post dies autẽ
decem apparuerunt uultus eoꝵ melio¬
res et corpulen. tiores p̃omnibꝰ pueris:
qui uescebantur cibo regio. Porro mala-¬

Expanded text:
regis, neque de vino potus ejus, et rogavit regis, neque de vino potus ejus, et rogavit eunuchorum praepositum ne contaminaretur. Dedit autem Deus Danieli gratiam et misericordiam in conspectu principis eunuchorum. Et ait princeps eunuchorum ad Danielem: Timeo ego dominum meum regem, qui constituit vobis cibum et potum: Qui si viderit vultus vestros macilentiores prae caeteris adolescentibus coaevis vestris, condemnabitis caput meum regi. Et dixit Daniel ad Malassar, quem constituerat princeps eunuchorum super Danielem, Ananiam, Misaelem, et Azariam, Tenta nos, obsecro, servos tuos diebus decem, et dentur nobis legumina ad vescendum, et aqua ad bet contemplare vultus nostros et vultus puerorum qui vescuntur cibo regio et sicut videris facies cum servis tuis qui audito sermone huiuscemodi temptavit eos diebus decem post dies autem decem apparuerunt vultus eorum meliores et corpulentiores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio porro Malas
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm: et obsedit eam Et
tradidit dñs in manũ eiꝰ
ioachim regem uidȩ: et partem ua¬
sorũ domus dei Et asportauit ea in
terram sennaar indomũ dĩ sui. et ua-¬
sa intulit indomum thesauri dĩ sui
Et ait rex affanez p̃posito eunuchoꝵ¬
suoꝵ ut introduceret defilus isrł. et de
semine regio. et tyrannoꝵ pueros
inquib nulla eẽt. macula. decoros
forma. et eruditos omni sapientia.
cautos scientia. et doctos disciplina:
et qui possent stare in platio regis:
ut doceret eos litteras. et linguam calde¬
orum: Et constituit eis rex annonam ꝑ
singulos dies: de cibis sius. et de uno unde
bibebat ipse: et enutriti trib annis post
ea starent in conspectu regis: Euerunt
gͦ int̾ eos le filiis iuda. daniel. ananias.
misael et azarias: Et imposuit eis p̃po¬
situs eunuchorũ nomina Danieli: bal-¬
tasar. Etananiȩ. sidrac. Et misaeli: misas:
Et azariȩ: ab denago Preposuit autem
daniel incorde suo. ne pollueret᷑ dem̃sa

Expanded text:
em, et obsedit eam. Et tradidit Dominus in manu ejus Joiacim regem Juda, et partem vasorum domus Dei: Et asportavit in terram Sennaar in domum Dei sui, et vasa intulit in domum thesauri Dei sui. Et ait rex Asphanaz praeposito eunuchorum, ut introduceret de filiis Israel, et de semine regio et tyrannorum, pueros, In quibus nulla esset macula, decoros forma, et eruditos omni sapientia, cautos scientia, et doctos disciplina, Et qui possent stare in palatio regis, ut doceret eos litteras, et linguam Chaldaeorum. Et constituit eis rex annonam per singulos dies de cibis suis, et de vino unde bibea starent in conspectu regis. Fuerunt ergo inter eos de filiis Juda, Daniel, Ananias, Misael, et Azarias. Et imposuit eis praepositus eunuchorum, nomina: Danieli, Baltassar: Ananiae, Sidrach: Misaeli, Misach, et Azariae, Abdenago. Proposuit autem Daniel in corde suo, ne pollueretur de mensa
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ exaltate eum in scła: Benedicite
anania. azaria. misael dño: laudate
et suꝑ exaltate eum in scła: quia eri-¬
puit nos de inferno. et saluos fecit
de manu mortis. et lib̾auit de medio
ardentis flammȩ. et de medio ignis
erurt nos: Confitemini dño qm̃ bo
laudate et cõfiteminu qr in omnia
secula misericordia eius:¬

Expanded text:
Benedicite Anania, Azaria, Misael Domino: laudate et superexaltate eum in saecula. Quia eruit nos de inferno, et salvos fecit de manu mortis, et liberavit nos de medio ardentis flammae, et de medio ignis eruit nos. Confitemini Domino quonilaudate et confitemini ei, quia in omnia saecula misericordia ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Ũq audisset dñs uocẽ sermonũ ue¬
ftrorũ. iratus iurauit & ait Non ui¬
debit quispiã de hominibus generati¬
onis huius pessime t̾ram bonã quã sub
iuramento pollicitus sũ patribus uris:
preter chaleph filiũ iepphonne: ipse
enim uidebit eã. & ipsi dabo terram
quã calcauit: & filiis eius quia secu¬
ec aRANoΑ indignatio in populũ:
ex̃ michi quoq iratus dñs propter
uos dixerit nec tu ingredieris illuc
sed sosue filius nun. minister tuus ipse
intrabit ꝓte. hunc exortare & robo¬
ra. & ipse terrã sorte diuidat israheli
Paruuli urĩ de quibus dixistis qđ
captiui ducerentur. & filii qui ho.¬
die boni ac mali ignorant distantiã:
ipsi ingredientur. & ipsis dabo t̾ram
& possidebunt eã. Uos autẽ reuerti¬
mini & abite in solitudinẽ ꝑ uiã ma¬
ris rubri & respondistis michi pec

Expanded text:
nus vocem sermonum vestrorum iratus iuravit et ait non videbit quispiam de hominibus generationis huius pessimae terram bonam quam sub iuramento pollicitus sum patribus vestris praeter Chaleb filium Iepphonne ipse enim videbit eam et ipsi dabo terram quam calcavit et filiis eius quia secuec miranda indignatio in populum cum mihi quoque iratus Dominus propter vos dixerit nec tu ingredieris illuc sed Iosue filius Nun minister tuus ipse intrabit pro te hunc exhortare et robora et ipse terram sorte dividat Israheli parvuli vestri de quibus dixistis quod captivi ducerentur et filii qui hodie boni ac mali ignorant distantiam ipsi ingredientur et ipsis dabo terram et possidebunt eam vos autem revertimini et abite in solitudinem per viam maris Rubri et respo