comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sicut p̃ceperat ei ds̃: Cum centum
esset annorũ. hac quippe ȩtate pa-¬
tris natus. ẽ. isaac: Dixitq sara Ri¬
sum fecit michi ds̃ Quicũq audi.¬
erit: conridebit michi: Rursumq
ait: Quis auditorum crederet abra¬
ham quod sara lactaret filiũ quã
peperit ei iam seni: Creuit igitur
puer: et ablactatus. ẽ fecitq abra¬
ham grande conuiuiũ: in die ab¬
lactationis eius :xl. umq ui¬
disset sara filium agar aegyptiae
ludentem: dixit ad abraham Eice
ancillam hanc: & filium eius Non
enim heres erit filius ancillȩ: cum
filio meo isaac: Dure accepit hoc
abraham ꝓ filio suo Cui dixit dñs:
Non tibi uideatur asperum super
puero: et suꝑ ancilla tua: Omĩa que
dixerit tibi sara audi uocem eius:
quia in isaac uocabitur tibi semen
Sed & filium ancillȩ faciã in gentẽ
magnam: quia sem̃ tuũ. ẽ Surrexit
itaq abraham mane et tollens pa¬
nem & utrem aquȩ imposuit scapu¬

Expanded text:
sicut praeceperat ei Deus, cum centum sicut praeceperat ei Deus, cum centum esset annorum: hac quippe aetate patris, natus est Isaac. Dixitque Sara; Risum fecit mihi Deus: quicumque audierit, corridebit mihi. Rursumque ait: Quis auditurum crederet Abraham, quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni? Crevit igitur puer et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactationis ejus. C. XL. Cumque vidisset Sara filium Agar Aegyptiae ludentem, dixit ad Abraham: Ejice ancillam hanc et filium ejus; non enim erit haeres filius ancillae cum filio meo Isaac. Dure accepit hoc Abraham pro filio suo. Cui dixit Deus: non tibi videatur asperum super puero, et super ancilla tua, omnia quae dixerit tibi Sara, audi vocem ejus; quia in Isaac vocabitur tibi semen. Sed et filium ancillae faciam in gentem magnam, quia semen tuum est. Surrexit itaque Abraham mane, et tollens panem et utrem aquae, imposuit scapu
Abbreviated transcription (Latin):
mei et non filia matris meȩ: & duxi
eam uxorem: Postquã autẽ eduxit
me ds̃ de domo patris mei: dixi
ad eam: hanc miscđi̾am facias me.¬
cum in omni loco ad quẽ ingredi¬
emur. dicens quod frat̃ tuus sim
Tulit igitur ab imelech oues & bo¬
ues. et seruos & ancillas: et dedit
abraham: Reddiditq illi saram
uxorem suam: & ait: Terra coram
uobis. ẽ: ubicumq tibi placuerit
habita: Sarȩ autẽ dixit: Ecce dedi¬
millȩ argenteos fratri tuo: hoc e¬
rit tibi in uelam̃ oculorũ ad om̃s
qui tecum sunt: Et quocũq ꝑrȩxe¬
ris: memĩto q dep̃hensam: Orante
autẽ abraham sanauit ds̃ abime¬
lech et uxorem ancillasq eius: et
pepererunt: Concluserat enim ds̃
omnẽ uuluam domus abimelech:
ꝓpter saram uxorem abraham:
cutus. ẽ: Concepitq & peperit fili¬
um in senectute sua: tempore quo
predixerat ei ds̃: Uocauitq abrahã
nomen filii sui quẽ genuit ei sara
isaac: et circuncidit eum octauo die

Expanded text:
mei et non filia matris meae et duxi mei et non filia matris meae et duxi eam uxorem postquam autem eduxit me Deus de domo patris mei dixi ad eam hanc misericordiam facicum: in omni loco, ad quem ingrediemur, dices, quod frater tuus sim. Tulit igitur Abimelech oves et boves, et servos et ancillas, et dedit Abraham: reddiditque illi Saram uxorem suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit, habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo: hoc erit tibi in velamen oculorum ad omnes qui tecum sunt, et quocumque perrexeris: mementoque te deprehensam. Orante autem Abraham, sanavit Deus Abimelech, et uxorem ancillasque ejus, et pepererunt: concluserat enim Dominus omnem vulvam domus Abimelech propter Saram uxorem Abrahae. cutus est. Concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus. Vocavitque Abraham nomen filii sui, quem genuit ei Sara, Isaac: et circumcidit eum octavo die,
Abbreviated transcription (Latin):
cia manuũ mearũ fecihoc Dixitq
ad eum ds̃: Et ego scio quod sim¬
plici corde feceris: et idõ custodiui
te ne peccares in me: et non dimisi
ut tangeres eam: Nunc igitur red¬
de uxorem uiro suo quia ꝓpheta.ẽ.
et orabit ꝓ te & uiues Si autẽ nolu¬
eris reddere: scio quod morte mo¬
rieris tu & omĩa quȩ tua sunt: Sta-¬
timq de nocte consurgens abime¬
lech uocauit om̃s seruos suos: & lo¬
cutus. ẽ. uniuersa uerba hȩc in au-¬
rib eorum. timueruntq om̃s uiri
ualde Uocauit autẽ abimelech etiã
abraham: et dixit ei Quid fecisti no¬
bis: Quid peccauimꝰ in te quia in¬
duxisti suꝑ me et suꝑ regnũ meũ
peccatum grande: Quȩ non debu¬
isti facere fecisti nobis Rursumq
expostulans ait: Quid uidisti ut
hoc faceres: Respondit abraham:
Cogitaui mecũ dicens: forsitan ñ
est timor dĩ in loco isto: & int̃fici¬
ent me ꝓpter uxorem meam : Alias
autẽ uere soror mea. ẽ: filia patris

Expanded text:
tia manuum mearum feci hoc dixitque tia manuum mearum feci hoc dixitque ad eum Deus et ego scio quod simplici corde feceris et ideo custodivi te ne peccares in me et non dimisi ut tangeres eam nunc igitur redde uxorem viro suo quia propheta est et orabit pro te et vives si autem nolueris reddere scito quod morte morieris tu et omnia quae tua sunt statimque de nocte consurgens Abimelech vocavit omnes servos suos et locutus est universa verba haec in auribus eorum timueruntque omnes viri valde vocavit autem Abimelech etiam Abraham et dixit ei quid fecisti nobis quid peccavimus in te quia induxisti super me et super regnum meum peccatum grande quae non debuisti facere fecisti nobis rursusque expostulans ait quid vidisti ut hoc faceres respondit Abraham cogitavi mecum dicens forsitan non est timor Dei in loco isto et interficient me propter uxorem meam alias autem et vere soror mea est filia patris
Abbreviated transcription (Latin):
minor filia dormiuit cum eo: et
nec tunc quidem sensit quando
concubuerit uel quando illa surrexe¬
rit: Conceperunt ergo duȩ filiȩ loth
de patre suo Peperitq maior filium:
et uocauit nom̃ eius moab. ipse est
pater moabitarũ usq in p̃sentem
diem. Minor quoq peperit filium.
et uocauit nomen eius ammon:
idest filius populi mei. ipse. ẽ pat̾
ammanitarũ usq hodies. Eoput¬
rofectus. ẽ inde abraham in ter¬
fam australem. habitauit int̾ cades
et sur: et peregrinatus. ẽ. ingeraris:
Dixitq de sara uxore sua: soror mea
est: Misit ergo abimelech rex gerare
et tulit eam: Uenit autẽ ds̃ ad abi¬
melech ꝑ somnniũ nocte: & ait illi
En morieris ꝓpt̃ mulierem quam
tulisti: habet enĩ uirũ: Abimelech
uero non tetigerat eam: et ait: Dñe
num gentẽ ignorantẽ. & iustam
int̾ficies Nonne ipse dixit mich
soror mea. ẽ. & ipsa ait frat̃ m̃s est.
Insimplicitate cordis mei & mundi¬

Expanded text:
minor filia dormivit cum eo et minor filia dormivit cum eo et nec tunc quidem sensit quando concubuerit vel quando illa surrexerit conceperunt ergo duae filiae Loth de patre suo peperitque maior filium et vocavit nomen eius Moab ipse est pater Moabitarum usque in praesentem diem minor quoque peperit filium et vocavit nomen eius Ammon id est filius populi mei ipse est pater Ammanitarum usque hodie profectus inde Abraham in terram australem habitavit inter Cades et Sur et peregrinatus est in Geraris dixitque de Sarra uxore sua soror mea est misit ergo Abimelech rex Gerarae et tulit eam venit autem Deus ad Abimelech per somnium noctis et ait ei en morieris propter mulierem quam tulisti habet enim virum Abimelech vero non tetigerat eam et ait Domine num gentem ignorantem et iustam interficies nonne ipse dixit mihi soror mea est et ipsa ait frater meus est in simplicitate cordis mei et mundi
Abbreviated transcription (Latin):
fumũ: Cum enĩ subuerteret ds̃ ciui¬
tates regionis illius: recordatus est
abrahȩ & liberauit loth de subuer¬
sione urbium in quib habitauerat:
ascenditq loth de segor: et mansit
in monte. duȩ quoq filiȩ eius cũ eo:
Timuerat enĩ manere in segor: et
mansit in spelunca ipse & duȩ filiȩ
eius. Dixitq maior ad minorem: fat̃
noster senex. ẽ: et nullus uirorum
remansit in t̾ra qui possit ingredi
ad nos iuxta morem uniuerse t̾rȩ:
Ueni in ebriemus eum uino. dormi¬
amusq cum eo: ut seruare possimꝰ
expatre nr̃o semen: Dederunt itaq
patri suo bibere uinum nocte illa
et ingressa ẽ. maior. dormiuitq cũ
patre: At ille non sensit nec quando¬
accubuit filia: nec quando surrexit
Altera quoq die: dixit maior ad mi¬
norem: Ecce dormiui heri cũ patre
meo: demus ei bibere umũ etiam
hac nocte & dormies cũ eo: ut salue¬
mus sem̃ de patre nr̃o: Dederunt
et illa nocte patriuinum. ingressaq

Expanded text:
fumum cum enim subverteret Deus civifumum cum enim subverteret Deus civitates regionis illius recordatus est Abrahae et liberavit Loth de subversione urbium in quibus habitaverat ascenditque Loth de Segor et mansit in monte duae quoque filiae eius cum eo timuerat enim manere in Segor et mansit in spelunca ipse et duae filiae eius dixitque maior ad minorem pater noster senex est et nullus virorum remansit in terra qui possit ingredi ad nos iuxta morem universae terrae veni inebriemus eum vino dormiamusque cum eo ut servare possimus ex patre nostro semen dederunt itaque patri suo bibere vinum nocte illa et ingressa est maior dormivitque cum patre at ille non sensit nec quandoaccubuit filia nec quando surrexit altera quoque die dixit maior ad minorem ecce dormivi heri cum patre meo demus ei bibere vinum etiam hac nocte et dormies cum eo ut salvemus semen de patre nostro dederunt et illa nocte patri vinum ingressaque
Abbreviated transcription (Latin):
in monte saluari. ne forte app̃hendat
me malum & moriar Est ciuitas
hȩc uixta ad quam possum fugere¬
parua. et saluabor in ea: Nunqͥdnon
modica. ẽ. & uiuet anima mea.
Dixitq ad cum: Ecce etiam in hoc
suscepi p̃ces tuas. ut non subuertã
urbem pro qua locutus es: festina
et saluare ibi: quia non potero facere
quicquam donec ingrediaris illuc:
Icento uocatũ.ẽ. nom̃ urbis illius se¬
gor: Sol egressus. ẽ. suꝑ terram: et
loth ingressus. est segor . xxxuii¬
gitur dñis pluit suꝑ sodomã et
gomorram sulphur & ignem a dño
de cęlo. et subuertit ciuitates has. &¬
omnẽ cuta regionem uniuersos ha¬
bitatores urbium. & cuncta terre
uirentia Respicensq uxor eius post
se: uersa. ẽ in statuam salis: Ab rahã
autẽ consurgens mane ubi steterat
prius cum dño: intuitus. ẽ. sodomã
et gomorram. & uniuersam terram
regionis illius: uiditq ascendentem
fauillam de terra quasi fornacis

Expanded text:
in monte salvari, ne forte apprehendat in monte salvari, ne forte apprehendat me malum, et moriar: Est civitas hic juxta, ad quam possum fugerparva, et salvabor in ea: numquid non modica est, et vivet anima mea? Dixitque ad eum: Ecce etiam in hoc suscepi preces tuas, ut non subvertam urbem pro qua locutus et salvare ibi, quia non potero facere quicquam donec ingrediaris illuc. Iccirco vocatum est nomen loci illius Segor. Sol egressus est super terram et Loth ingressus est Segor. Igitur Dominus pluit super Sodomam et Gomorram sulphur, et ignem a Domino de celo, et subvertit has civitates et omnem circa regionem universos habitatores urbium et cuncta terrae virentia respiciensque uxor eius post se versa est in statuam salis Abraham autem consurgens mane ubi steterat prius cum Domino intuitus est Sodomam et Gomorram et universam terram regionis illius viditque ascendentem favillam de terra quasi fornacis
Abbreviated transcription (Latin):
bimus enim locum istum: eo quod
increuerit clamor eorum coram dño
qui misit nos ut ꝑdamus illos: Egres¬
sus itaq loth. locutus. ẽ. ad generos
suos qui accepturi erant filias eius.
et dixit: Surgite egredimini de loco
isto: quia delebit dñs ciuitatẽ hanc:
Et uisus ẽ eis quasi ludens loqui
Cumq esset mane: cogebant eum
angeli dicentes: Surge & tolle uxo¬
rem tuam . & duas filias quas habes.
ne & tu parit̃ pereas in scelere ciui¬
tatis: Dissimulante eo app̃hendert̃
manum eius & manũ uxoris. ac
duarum filiarum eius. eo quod
parceret dñs illi: & eduxerunt eum
posueruntq extra ciuitatem. ibi
locuti sunt ad eum: Salua animã
tuam. noli respicere post tergum
nec stes in omĩ circa regione. sed in
monte saluum te fac. ne & tu si-¬
mul pereas: Dixitq loth ad eos: Que¬
so dñe mi quia inuenit seruus tuus
grãm coram te & magnificasti mise-¬
ricordiam tuam quam fecisti mecũ.
ut saluares animã meam: nec possũ¬

Expanded text:
bimus enim locum istum, eo quod bimus enim locum istum, eo quod increverit clamor eorum coram Domino, qui misit nos ut perdamus illos. Egressus itaque Loth, locutus est ad generos suos qui accepturi erant filias suas, et dixit: Surgite, egredimini de loco isto: quia delebit Dominus civitatem hanc. Et visus est eis quasi ludens loqui. Cumque esset mane, cogebant eum Angeli, dicentes: Surge, tolle uxorem tuam, et duas filias quas habes: ne et tu pariter pereas in scelere civitatis. Dissimulante illo, apprehenderunt manum ejus, et manum uxoris, ac duarum filiarum ejus, eo quod parceret Dominus illi. Eduxerposueruntque extra civitatem; ibi locuti sunt ad eum, Salva animam tuam. Noli respicere post tergum; nec stes in omni circa regione, sed in monte salvum te fac, ne et tu simul pereas. Dixitque Loth ad eos, Quaeso, Domine mi, quia invenit servus tuus gratiam coram te, et magnificasti misericordiam tuam, quam fecisti mecum, ut sal
Abbreviated transcription (Latin):
populus simul Uocaueruntq loth:
et dixerunt ei Vbi sunt uiri qui in¬
troierunt ad te nocte : Educ illos
huc: ut cognoscamus eos Egressus
ad eos loth post tergum ac clau-¬
dens ostium: ait: Nolite queso fra-¬
tres mei. nolite malum hoc facere:
habeo duas filias quȩ necdum co-¬
gnouerunt uirum. educã eas ad
uos: et abutimini eis sicut uobis¬
placuerit. dum modo uiris istis
nichil faciatis mali. quia ingressi st̃
sub umbram culminis mei At illi
dixerunt: Recede illuc: Et rursũ:
Ingressus es inquiunt ut aduena:
nunquid ut iudices: Te ergo ipsũ
magis quam hos affligemus: Viq
erat ut infringerent fores. et ecce mi¬
serunt manum uiri et introduxerunt
ad se loth: clauseruntq ostium. et eos
qui erant foris ꝑcusserunt cecitate a
minimo usq ad maximũ. ita ut ostiũ
inuenire non possent: Dixerunt autẽ
ad loth habes hic tuorũ quempiam
generum. aut filios aut filias. omnes
qui tui sunt educ de urbe hac Dele¬

Expanded text:
populus simul. Vocaveruntque Lot, populus simul. Vocaveruntque Lot, et dixerunt ei: Ubi sunt viri qui introierunt ad te nocte? educ illos huc, ut cognoscamus eos. Egressus ad eos Lot, post tergum occludens ostium, ait: Nolite, quaeso, fratres mei, nolite malum hoc facere. Habeo duas filias, quae necdum cognoverunt virum: educam eas ad vos, et abutimini eis sicut placuerit vobis, dummodo viris istis nihil faciatis mali, quia ingressi sunt sub umbraculum culminis mei. At illi dixerunt: Recede illuc. Et rursus: ingressus es, inquiunt, ut advena; numquid ut judices? te ergo ipsum magis quam hos affligemus. Vimquerat ut infringerent fores. Et ecce miserunt manum viri, et introduxerunt ad se Lot, clauseruntque ostium, et eos, qui erant foris, percusserunt caecitate a minimo usque ad maximum, ita ut ostium invenire non possent. Diad Loth: Habes hic tuorum quempiam? generum, aut filios, aut filias, omnes, qui tui sunt, educ de urbe hac: dele
Abbreviated transcription (Latin):
nero ibi triginta Quia semel ait.
cepi loquar ad dñm meum Qiuid¬
si inuenti fuerint ibi uiginti. Dixit:
Non int̾ficiam ꝓpter uiginti Ob¬
secro inquit ne irascaris dñe: si lo¬
quar adhuc semel: Quid si inuenti
fucrint ibi decem: Dixit: Non dele¬¬
bo ꝓpter decem: Abiit dñs postꝗͣ
cessauit loqui ad abraham: et ille
reuersus. ẽ. in locum suũaΡut¬
eneruntq duo angłi sodomam
uespere: sedente loth in foribus
ciuitatis:. Qui cum uidisset eos. sur¬
rexit et iuit obuiam eis: et adora-¬
uit ꝓnus in terram & dixit Obse¬
cro dnĩ declinate in domũ pueri
ur̃i et manete ibi: lauate pedes
ur̃õs. et mane ꝓficiscemini in uiam
urãm: Qui dixerunt: Minime. sed
in platga manebimus: Compulit
illos oppido: ut deuerterent ad eũ
Ingressisq domũ illius fecit conui¬
uium: coxit azima et comederunt:
Prius autẽ quam irent cubitum:
uiri ciuitatis uallauerunt domũ
illius a puero usq ad senem omnis¬

Expanded text:
nero ibi triginta quia semel ait nero ibi triginta quia semel ait coepi loquar ad Dominum meum quidi inventi fuerint ibi viginti dixit non interficiam propter viginti obsecro inquit ne irascaris Domine si loquar adhuc semel quid si inventi fuerint ibi decem dixit non delebo propter decem abiit Dominus postquam cessavit loqui ad Abraham et ille reversus est in locum suum veneruntque duo angeli Sodomam vespere sedente Loth icivitatis; qui, cum vidisset eos, surrexit et ivit obviam eis, et adoravit pronus in terram, et dixit: Obsecro, domini, declinate in domum pueri vestri, et manete ibi; lavate pedes vestros, et mane proficiscemini in viam vestram. Qui dixerunt: Minime, sed in platea manebimus. Compulit illos oppido ut diverterent ad eum: ingressisque domum illius fecit convivium, coxit azyma: et comederunt. Prius autem quam irent cubitum, viri civitatis devellaverunt domum illius a puero usq
Abbreviated transcription (Latin):
pleuerint ita ut sciam: Conuerter̃q
se inde: et abierunt sodomã. Abra¬
ham uero adhuc stabat coram dño:
et apppinquans ait: Nunquid ꝑdes
iustum cum impio: Si fuerint qͥn¬
quaginta iusti inciuitate. peribunt
simul et non parces loco illo ꝓꝑter
quinquaginta iustis si fuerint in eo:
Absit ate ut rem hanc facias: &. occi¬
das iustum cum impio. fiatq iustus
sicut impius: Non ẽ. hoc tuum qui
inuenero sodomis quinquaginta ii¬
stos in medio ciuitatis: dimittã omĩ
loco ꝓpter eos: Respondens abrahã
ait: Quia semel cępi loquar ad dnm
meũ: cum sim puluis & cinis Quid
siminus quinquaginta iustis quinq
fuerint: delebis ꝓpter quinq uni-¬
uersam urbem : Et ait Non dele¬
bo si inuenero ibi quad raginta qͥnq
Rursumq locutus ẽ. ad eum: Sin
autẽ quadraginta inuenti fuerint
quid facies: Ait: Non ꝑcutiã ꝓpter
quadraginta: Ne queso inquit in¬
digneris dñe siloquar Quid si
inuenti fuerint ibi triginta.
Respondit: Non faciam: si inue¬

Expanded text:
est ita, ut sciam. Converteruntque se inde, et abierunt Sodomam: Abraham vero adhuc stabat coram Domino. Et appropinquans ait: Numquid perdes justum cum impio? Si fuerint quinquaginta justi in civitate, peribunt simul, et non parces loco illi propter quinquaginta justos, si fuerint in ea? Absit a te, ut rem hanc facias, et occidas justum cum impio, fiatque justus sicut impius. Non est hoc tuum. Quiinvenero Sodomis quinquaginta justos in medio civitatis, dimittam omni loco propter eos. Respondens Abraham ait: Quia semel coepi, loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis et cinis. Quid si minus quinquaginta justis, quinque fuerint? delebis, propter quinque, universam urbem? Et ait; Non delebo, si invenero ibi quadraginta et quinque. Rursumque locutus est ad eum: Sin autem quadraginta inventi fuerint, quid facies? Ait: Non percutiam propter quadraginta. Ne, quaeso, inquit, indigneris, Domine, si loquar: Quid si inventi fuerint ibi triginta? Respondit: Non faciam, si in
Abbreviated transcription (Latin):
fili mi Pergebant ergo pariter.
ueneruntq ad locũ quẽ osten¬
derat ei ds̃: in quo aedificauit
altare & desuꝑ ligna composuit.
Cumq colligasset isaac filium suũ. po. Exxii¬
suit eum in altari suꝑ struem lignorũ:
Extenditq manum & arripuit gla¬
dium: ut immolaret filiũ suũ: Et ecce
angelus dñi de cȩlo: cdamauit dicens:
Abraham abraham: Iui respondit:

Expanded text:
sit. Pergebant ergo pariter, veneruntque ad locum quem ostenderat ei Deus. In quo aedificavit altare, et desuper ligna composuit. Cumque colligasset Isaac filium suum, posuit eum in altare super struem lignorum: extenditque manum, et arripuit gladium, ut immolaret filium suum. Et ecce angelus Domini de coelo clamavit dicens: Abraham, Abraham. Qui respondit
Abbreviated transcription (Latin):
et filias: Uixit uero sarug trigin¬
ta annis: et genuit nachor: Cixit¬
q sarug postquã genuit nachor
ducentis annis: et genuit filios
et filias: Uixit autẽ nachor ui¬
ginti nouem annis: et genuit
thare: Uixitq nachor postquã
genuit thare centũ decẽ & nouẽ
annis. & genuit filios & filias:
Uixitq thare septuaginta annis.
et genuit abram. et nachor. & aran:¬
ȩ sunt autẽ generationes thare:
Tare genuit abram: et nachor. et
aran: Forro aran: genuit loth Mor-¬
tuusq ẽ. aran ante thare patrem
suum: in terra natiuitatis suȩ in
ur chaldeorũ:. Duxerunt autem
abram. & nachor uxores. nomen
uxoris abram sarai: et nom̃ uxoris
nachor melcha. filia aran patris
melchȩ. et patris ieschȩ: Erat autẽ
sarai sterilis: nec habebat liberos:
Tulit itaq thare abram filiũ suum
et loth filium aran filium filii sui.
et sarai nurum suam uxorem abram
silii sui: et eduxit eos de ur chalde¬

Expanded text:
et filias. Vixit vero Sarug triginet filias. Vixit vero Sarug triginta annis, et genuit Nahor. Vixitque Sarug postquam genuit Nahor, ducentis annis, et genuit filios et filias. Vixit autem Nahor viginti novem annis, et genuit Thare. Vixitque Nahor postquam genuit Thare, centum decem et novem annis: et genuit filios et filias. Vixitque Thare septuaginta annis, et genuit Abram, et Nahor, et Aranhae sunt autem generationes Thare Thare genuit Abram et Nahor et Aran porro Aran genuit Loth mortuusque est Aran ante Thare patrem suum in terra nativitatis suae in Ur Chaldeorum duxerunt autem Abram et Nahor uxores nomen autem uxoris Abram Sarai et nomen uxoris Nahor Melcha filia Aran patris Melchae et patris Ieschae erat autem Sarai sterilis nec habebat liberos tulit itaque Thare Abram filium suum et Loth filium Aran filium fiet Sarai nurum suam uxorem Abram filii sui, et eduxit eos de Ur Chaldae
Abbreviated transcription (Latin):
sit eos dñs suꝑ faciem cunctarũ
regionũ. He generationes sem:
Sẽm centũ erat annoꝵ quando
genuit arfaxad: biennio post
diluuiũ. Uixitq sem postquã
genuit arfaxad quingentis an-¬
nis: et genuit filios & filias:
Porro arfaxad uixit triginta
quinq annis: & genuit sale:
Uixitq arfaxad postꝗͣ genuit
sale trecentis trib annis: & genuit
filios & filias: Sale qͦq uixit
triginta annis: & genuit heber:
Uixitq sale postquã genuit
heber quadringentis trib annis.
et genuit filios et filias Uixit
autẽ heber triginta quatuor
annis: & genuit faleg Et
faleg quatdrĩgentis triginta an¬
nis: et genuit filios et filias Cixit
quoq faleg triginta annis. et
genuit reu Uixitq faleg post¬
quã genuit reu ducentis nouẽ
annis: et genuit filios & filias:
Uixit autẽ reu triginta duob
annis: et genuit sarug: Vixitq
reu postquã genuit sarug ducen¬
us septem annis: et genuit filios

Expanded text:
ersit eos Dominus super faciem cunctarum ersit eos Dominus super faciem cunctarum regionum hae generationes Sem Sem centum erat annorum quando genuit Arfaxad biennio post diluvium vixitque Sem postquam genuit Arfaxad quingentos annos et genuit filios et filias porro Arfaxad vixit triginta quinque annos et genuit Sale vixitque Arfaxad postquam genuit Sale trecentis tribus annis et genuit filios et filias Sale quoque vixit triginta annis et genuit Eber vixitque Sale postquam genuit Eber quadringentis tribus annis et genuit filios et filias vixit autem Eber triginta quattuor annis et genuit Faleg et Phaleg, quadringentis triginta annis: et genuit filios et filias. Vixit quoque Phaleg triginta annis, et genuit Reu. Vixitque Phaleg postquam genuit Reu, ducentis novem annis: et genuit filios et filias. Vixit autem Reu triginta duobus annis, et genuit Sarug. Vixit quoque Reu postquam genuit Sarug, ducentis septem annis, et genuit filios
Abbreviated transcription (Latin):
tur deoriente. in uenerunt campũ
in terra sennaar: et habitauerunt
in eo. Dixitq alter ad proximum
suum. Uenite faciamus lateres: &
coquamus eos igni. Habueruntq
lateres ꝓcraxis: et bitumen ꝓcemen¬
to. Et dixerunt. Uenite faciamus
nobis ciuitatem et turrem cuius
culmen pertingat adcȩlum: et
celebremus nomen nostrũ anteꝗͣ
diuidamur in uniuersas terras.
Descendit autem dñs ut uideret
ciuitatem et turrem quam ȩdifi¬
cabant filii adam: et dixit. Ecce
unus est populus: et unum labi¬
um omnibus. Cȩperuntq hoc fa¬
cere: ne desistent a cogitationibus
suis. donec eas opere compleant.
Uenite igitur descendamus ee con¬
fundamus ibi linguam eorum:
ut non audiat unusquisq uocem
ꝓximi sui. Atq ita diuisit eos dñs
exillo loco inuniuersas terras:
et cessauerunt ȩdificare ciuitatem
Et iccirco uocatũ ẽ. nomen
eius babel: quia ibi confusũ. ẽ.
labuĩ uniuersȩ t̾rae. et inde disꝑ¬

Expanded text:
tur de oriente, invenerunt campum tur de oriente, invenerunt campum in terra Sennaar, et habitaverunt in eo. Dixitque alter ad proximum suum: Venite, faciamus lateres, et coquamus eos igni. Habueruntque lateres pro saxis, et bitumen pro caemento: et dixerunt: Venite, faciamus nobis civitatem et turrim, cujus culmen pertingat ad coelum: et celebremus nomen nostrum antequam dividamur in universas terras. Descendit autem Dominus ut videret civitatem et turrim, quam aedificabant filii Adam, et diunus est populus et unum labium omnibus coeperuntque hoc facere nec desistent a cogitationibus suis donec eas opere conpleant venite igitur descendamus et confundamus ibi linguam eorum ut non audiat unusquisque vocem proximi sui atque ita divisit eos Dominus ex illo loco in universas terras et cessaverunt aedificare civitatem et idcirco vocatum est nomen eius Babel quia ibi confusum est labium universae terrae et inde disp
Abbreviated transcription (Latin):
filii cham: in cognationibus et lin¬
guis et generationibus: terrisq et
gentibus suis. De sem quoq nati sunt
patre omniũ filiorũ heber: fratre ia¬
feth maiore. Pilii sem: aelam et asur.
et arfaxad: et lud et aram. Filii aram
us. et ul: et gether. et mes. At uero
arfaxad genuit sela: de quo ortus ẽ.
heber. Natiq sunt heber filii duo: no¬
men unifaleg: eo quod indiebus eius
diuisa sit terra. et nomen fratris eius
iectan. Iui iectan gẽnuit helmo¬
dãd: et salepl. et asermoth: iare :
et aduram: et uzal: decla: et ebal:
et abimahel. saba. et ophir. et eiula.
et iobab. Om̃s isti filii iectan. Et
facta est habitatio eorum demessa
ꝑgentibus usq separ: montem ori¬
entalem. Isti filii sem. scđm cogna¬
tiones et linguas. et regiones in
gentibus suis. xXUii¬
ec familiȩ noe iuxta populos.
et nationes suas: abhis diuisȩ suỹ
autem terra labii unius: et sermo¬
num eorundem. Cumq ꝓficisceren¬

Expanded text:
filii Cham in cognationibus, et linfilii Cham in cognationibus, et linguis, et generationibus, terrisque et gentibus suis. De Sem quoque nati sunt, patre omnium filiorum Heber, fratre Japhet majore. Filii Sem: Aelam et Assur, et Arphaxad, et Lud, et Aram. Filii Aram: Hus, et Hul et Gether, et Mes. At vero Arphaxad genuit Sale, de quo ortus est Heber. Natique sunt Heber filii duo, nomen uni Phaleg, eo quod in diebus ejus divisa sit terra et nomen fratris ejus Jectan: Qui Jectan genuit Elmodad, et Saleph, et Asarmoth, Jare, et Aduram, et Uzal, et Decla, et Ebal, et Abimael, Saba, et Ophir, et Evila, et Jobab; omnes isti filii Jectan. Et facta est habitatio eorum de Messa pergentibus usque Sephar montem orientalem. Isti filii Sem, secundum cognationes, et linguas, et regiones, in gentibus suis. Hae familiae Noe juxta populos et nationes suas. Ab his divisae sunt autem terra labii unius, et sermonum eorumdem. Cumque proficisceren
Abbreviated transcription (Latin):
Porro chus. genuit nemrod. Ipse cepit
ẽẽ potens interra: et erat robustus ue¬
nator coram dño. Abhoc exiuit ꝓuer¬
bium: quasi nemrod robustus uenator
coram dño. Fuit autem principium
regni eius. babrlon et arach. et archads
et chalannȩ. in terra sennaar. De terra
illa egressus est assur. et ȩdificauit
ninuen. et plateas ciuitatis et chale.
resen quoq inter niniuen et chale.
hȩc est ciuitas magna. At uero mes¬
raim genuit ludim et ananim: et
laabin. nephetium. et fechrusim. et
cesluim. de quibus egressi sunt phi¬
listiim̾ et capturim. Chanaan autẽ
genuit sidonem primogenitum suũ:
aetheum et iebuscum. et amorieum.
gergesaeum. euaeum. et arachaeum.
sinȩum. et aradium samariten. et ama¬
theum. Et post hȩc disseminati ft̃
populi chananeorum. Eactiq sunt ter¬
mini chanaan uenientibus asydo¬
ne geraram usq gazam. donec in¬
grediaris sodomam et gomorram. et
adamam. et seboim usq lesam. Hi

Expanded text:
Porro Chus genuit Nemrod: ipse coepit Porro Chus genuit Nemrod: ipse coepit esse potens in terra, et erat robustus venator coram Domino. Ob hoc exivit proverbium: Quasi Nemrod robustus venator coram Domino. Fuit autem principium regni ejus Babylon, et Arach, et Achad, et Challane, in terra Sennaar. De terra illa egressus est Assur, et aedificavit Nineven, et plateas civitatis, et Chale. Resen quoque inter Nineven et Chale: haec est civitas magna. At vero Mesraim genuit Ludim, et Anamim, et Laabim: Nephtuim, et Phetrusim, et Chasluim, de quibus egressi sunt Philisthiim et Chaphturim. Chanaan autem genuit Sidonem primogenitum suum, Ethaeum, et Jebusaeum, et Amorrhaeum, Gergesaeum, Evaeum, et Aracaeum: Sinaeum, et Aradium, Samaraeum, et Amathaeum: et post haec disseminati sunt populi Chananaeorum. Factique sunt termini Chanaan venientibus a Sidone Geraram usque Gazam, donec ingrediaris Sodomam et Gomorram, et Adamam, et Seboim, usque Lesa. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
trissui. faciesq eorũ auersȩ erant: et
patris uirilia non uiderunt. Euigi¬
lans autem noe exuino: cum didicisset
quȩ fecerat ei filius eius minor ait.
Maledictus chanaan: seruus seruorum
erit fratribus sius. Dixitq Benedic¬
tus dominus deus sem: sit chanaan
seruus eius. Dilatet deus iafech: et ha¬
bitet in tabernaculis sem: sitq chana¬
an seruus eius. xxu
ixit autem noe post diluuium tre¬
centis quinquaginta annis: et impleci
sunt omnes dies eius nongentorum
quinquaginta annorum. et mortuus
sem. cham. iafeth. Natiq sunt eis filii
post diluiuum. Pilii iafech: gomer.
et magog. et madal: iaban. et tubal:
et mosoch. et thiras. Porro filii gomer-
ascenez. et rifat. et thogorna. Filii
autem iaban: helisa et tharsis: cetchim
et dodanim. Abhis diuisȩ sunt insulȩ
gentium in regionibus suis: unus quisq
im: et futh. et chanaan. Pilii chus. saba
et euila: et sabatha. et regma. et saba¬
thacã. Pilii regma: saba et dadam.

Expanded text:
tris sui: faciesque eorum aversae erant, et tris sui: faciesque eorum aversae erant, et patris virilia non viderunt. Evigilans autem Noe ex vino, cum didicisset quae fecerat ei filius suus minor, ait: Maledictus Chanaan, servus servorum erit fratribus suis. Dixitque: Benedictus Dominus Deus Sem, sit Chanaan servus ejus. Dilatet Deus Japheth, et habitet in tabernaculis Sem, sitque Chanaan servus ejus. C. XXVI. Vixit autem Noe post diluvium trecentis quinquaginta annis. Et impleti sunt omnes dies ejus nongentorum quinquaginta annorum, et mortuus Sem, Cham et Japheth: natique sunt eis filii post diluvium. Filii Japheth: Gomer, et Magog, et Madai, et Javan, et Thubal, et Mosoch, et Thiras. Porro filii Gomer: Ascenez et Riphath et Thogorma. Filii autem Javan: Elisa et Tharsis, Cetthim, et Dodanim. Ab his divisae sunt insulae gentium in regionibus suis: unusquisque im, et Phuth, et Chanaan. Filii Chus: Saba, et Evila, et Sabatha, et Regma, et Sabathaca. Filii Regma: Saba, et Dadan.
Abbreviated transcription (Latin):
recordabor fȩderis mei uobiscum
et cum omni anima uiuente quę
carnem uegetat. & non erunt ul¬
tra aquȩ diluuii addelendam
uniuersam carnem. eritq areus¬
meus in nubibus: et uidebo aAlum
et recordabor fȩderis sempiterni.
quod pactum est inter deum et
inter omnem animam uiuentem uni-¬
uersȩ carnis quȩ est suꝑ terram. Dixitq
deus noe. Hoc erit signum fȩderis:
quod constitui inter me et omnem
de archa: sem. cham. et iafeth. Porro
cham: ipse est pater chanaan. Tres isti
sunt filii noe : et abhis disseminatũ
est omne hominum genus suꝑ uni¬
uersam terram. Cȩpitq noe uir agri¬
cola exercere terram et plantauit
uineam: bibenꝰq uinum in ebriatus
est. et nudatus in tabernaculo suo.
Q uod cum uidisset cham pater chana¬
an uerenda scilicet patri sui esse nu¬
data: nuntiauit duobus fratribus suis
foras. At uero sem et iafech paullium
inposuerunt humeris sius: et inceden¬
tes retrorsum operuerunt uerenda pa¬

Expanded text:
recordabor foederis mei vobiscum, recordabor foederis mei vobiscum, et cum omni anima vivente quae carnem vegetat: et non erunt ultra aquae diluvii ad delendam universam carnem. Eritque arcus in nubibus, et videbo illum, et recordabor foederis sempiterni, quod pactum est inter Deum et inter omnem animam viventem universae carnis quae est super terram. Dixitque Deus Noe: Hoc erit signum foederis, quod constitui inter me et inter de arca, Sem, Cham, et Japheth: porro Cham ipse est pater Chanaan. Tres isti sunt filii Noe: et ab his disseminatum est omne hominum genus super universam terram. Coepitque Noe vir agricola exercere terram, et plantavit vineam. Bibensque vinum inebriatus est, et nudatus in tabernaculo suo. Quod cum vidisset Cham pater Chanaan, verenda scilicet patris sui esse nudata, nuntiavit duobus fratribus suis foras. At vero Sem et Japheth pallium imposuerunt humeris suis, et incedentes retrorsum, operuerunt verenda pa
Abbreviated transcription (Latin):
hominis. Quicumq effuderit hu¬
manum sanguinem fundetur
illius sangius: ad imaginem qͥp¬
pe dei factus est homo. Uos au¬
tem crescite et multiplicamini:
et in gredimini super terram.
et implete eam. xxiii
ȩc quoq dixit deus ad noe. &
adfilios eius cum eo. Ecce ego
statuam pactum meum uobiscũ:
et cum semine ur̃o post uos: et ad
gmnem animam uiuentem quȩ ẽ.
uobiscum: tam in uolucribus quã
inumentis et pecudibus terrę.
cunctis quȩ egressa sunt de archa
et uniuersis bestiis terrȩ. Statuã
pactum meum uobiscum: et ne-¬
quaquam ultra interficietur omĩs
caro aquis diluuii. neque erit
deinceps diluiium dissipans ter-¬
ram. Dtxitq deus. Hoc signum
fȩderis quod do inter me et uos:
et ad omnem animam uiuentem
quȩ est uobescum in generationes
sempiternas. Arcum meum ponã
innubibus: et erit signum fȩderis
inter me et inter terram. Cumq
obduxero nubibus cȩlum: appa¬
rebit arcus meus innubibus: et

Expanded text:
hominis. Quicumque effuderit huhominis. Quicumque effuderit humanum sanguinem, fundetur sanguis illius, ad imaginem quippe Dei factus est homo. Vos autem crescite et multiplicamini, et ingredimini super terram, et implete eam. C. XXIV. Haec quoque dixit Deus ad Noe et ad filios ejus cum eo. Ecce ego statuam pactum meum vobiscum, et cum semine vestro post vos: et ad omnem animam viventem, quae est vobiscum, tam in volucribus quam in jumentis et pecudibus terrae cunctis, quae egressa sunt de arca, et universis bestiis terrae. Statuam pactum meum vobiscum, et nequaquam ultra interficietur omnis caro aquis diluvii neque erit deinceps diluvium dissipans terram dixitque Deus hoc signum foederis quod do inter me et vos et ad omnem animam viventem quae est vobiscum in generationes semin nubibus, et erit signum foederis inter me et inter terram. Cumque obduxero nubibus coelum, apparebit arcus meus in nubibus: et
Abbreviated transcription (Latin):
altare. Odoratusq est dominus o¬
dorem suauitatis : et ait ad eum.
N equaquam ultra maledicam terrȩ
ꝓpter homines: sensus enim et co¬
gitatio humani cordis in malum
prona sunt ab adolescentia sua.
Non igitur ultra ꝑcutiam omnem
animantem sicut feci cunctis diebꝰ
terrȩ sementis et messis: frigus et
ȩstus. ȩstas et hiemps: nox et dies
Inon requiescent. Epitt9.¬
enedixitq deus noe et filii eius:
Et dixit adeos. Crescite et multi¬
plicamini et replete terram: et
terror uester ac tremor sit suꝑ cun¬
cta animalia terrȩ. et suꝑ omnes
uolucres cęli cum uniuersis quȩ
mouentur interra: omnes pisces
maris manui uestrȩ traditi sunt.
et omne quod mouetur et uiuit
erit uobis in cibum: quasi olera
uirentia tradidi uobis omnia: ex¬
cepto quod carnem cum sanguine
non comedetis. Sanguinem enim
animarum ur̃arum requiram de
manu cunctarũ bestiarum: et de
manu hominis. de manui uiri et
fratris eius: requiram animam

Expanded text:
altare odoratusque est Dominus oaltare odoratusque est Dominus odorem suavitatis et ait ad eum nequaquam ultra maledicam terrae propter homines sensus enim et cogitatio humani cordis in malum prona sunt ab adulescentia sua non igitur ultra percutiam omnem animantem sicut feci cunctis diebus terrae sementis et messis frigus et aestus aestas et hiemps nox et dies non requiescent benedixitque Deus Noe et filiis eius et dixit ad eos crescite et multiplicamini et implete terram et terror vester ac tremor sit super cuncta animalia terrae et super omnes volucres caeli cum universis quae moventur in terra omnes pisces maris manui vestrae traditi sunt et omne quod movetur et vivit erit vobis in cibum quasi holera virentia tradidi vobis omnia exce comedetis. Sanguinem enim animarum vestrarum requiram de manu cunctarum bestiarum, et de manu hominis, de manu viri et fratris ejus, requiram animam
Abbreviated transcription (Latin):
gitur sercentesimo primo anno pri¬
mo mense prima die mensis: inmi¬
nutȩ sunt aquȩ suꝑ terram. Et a-¬
pertens noe tectum archȩ : aspexit
uiditq quod exsiccata esset suꝑfici¬
es terrȩ. Mense secundo septima et
uicesima die mensis: arefacta est
terra. Locutus est autẽ deus ad noe¬
dicens. E gredere de areha tu et uxor
tua. filii tui et uxores filiorũ tuorum
tecum. cuncta animantia quȩ sunt
apud te exomni carne tam in uola¬
tilibus quam in bestiis et uniuer¬
sis reptilibus quȩ reptant super
terram educ tecum et in gredimim
suꝑ terram: crescite et multiplicami¬
ni suꝑ eam Egressus est ergo noe
et filii eius. uxor illius et uxores fili¬
orum eius cum eo: sed et omnia ani¬
mantia iumenta et reptilia quȩ re¬
ptant suꝑ terram. scđ̾m genus suũ
archa egressa sunt. NAedificauit au¬
tem noe altare dño: et tollens de
cunctis pecoribus et uolucribus
mundis. obtulit holo causta super

Expanded text:
gitur sescentesimo primo anno prigitur sescentesimo primo anno primo mense prima die mensis inminutae sunt aquae super terram et aperiens Noe tectum arcae aspexit viditque quod exsiccata esset superficies terrae mense secundo septima et vicesima die mensis arefacta est terra locutus est autem Deus ad Nodicens egredere de arca tu et uxor tua filii tui et uxores filiorum tuorum tecum cuncta animantia quae sunt apud te ex omni carne tam in volatilibus quam in bestiis et in universis reptilibus quae reptant super terram educ tecum et ingredimini super terram crescite et multiplicamini super eam egressus est ergo Noe et filii eius uxor illius et uxores filiorum eius cum eo sed et omnia animantia iumenta et reptilia quae repunt super terram secundum genus suum arcam egressa sunt aedificavit autem Noe altare Domino et tollens de cunctis pecoribus et volucribus mundis obtulit holocausta super
Abbreviated transcription (Latin):
montes armeniȩ. At uero aquȩ ibans
et decrescebant: usq ad decimum men¬
sem. Decimo enim mense prima die
mensis: apparuerunt cacumina mon¬
tium. Cuniq transissent quadragin¬
ta dies: aperiens noe fenestram ar¬
hȩ quam fecerat dimisit coruum.
ui egrediebatur et non reuertebatur:
lonec siccarentur aquȩ suꝑ terram.
nisit quoq columbam post eum
t uideret si iam cessassent aquȩ su-
faciem terrȩ. quȩ cum non inuenis¬
et ubi requiesceret pes eius: reuer¬
a est ad eum in archam. Aquȩ enim
rant suꝑ uniuersam terram. exten¬
litq manum et ad prȩhensam in¬
ulit in archam. Expectatis autẽ
iltra septem diebus aliis: rursum
limisit columbam exarcha. At illa
ienit ad eum ad uesperam: portans
ramum oliuȩ uirentibus foliis in
ore suo. Intellexit ergo noe quod
cessassent aquȩ super terram. E x¬
pectauitq nichilominus septem ali¬
os dies et emisit columbam: quȩ
non est reuersa ultra ad eum xxii¬

Expanded text:
montes Armeniae. At vero aquae ibant montes Armeniae. At vero aquae ibant et decrescebant usque ad decimum mensem: decimo enim mense, prima die mensis apparuerunt cacumina montium. Cumque transissent quadraginta dies, aperiens Noe fenestram arcae, quam fecerat, dimisit corvum: qui egrediebatur, et revertebatur, donec siccarenturEmisit quoque columbam post eum: ut videret si jam cessassent aque super faciem terre. Que cum non invenisset ubi requiesceret pes eius reversa est ad eum in arcam aquae enim erant super universam terram extenditque manum et adprehensam intulit in arcam expectatis autem ultra septem diebus aliis rursum dimisit columbam ex arca at illa venit ad eum ad vesperam portans ramum olivae virentibus foliis in ore suo intellexit ergo Noe quod cessassent aquae super terram expectavitque nihilominus septem alios dies et emisit columbam quae non est reversa ultra ad eum i
Abbreviated transcription (Latin):
fuit aqua suꝑ montes quos operue¬
rat. Consumptaq est omnis caro q̃
mouebatur suꝑ terram. uoluerum. as¬
mantium: bestiarum. omniumq rep¬
tilium quȩ reptant suꝑ terram. unis¬
uersi homines et cuncta in quibus
spiraculũ uitȩ ẽ. in terra mortua sun
Et deleuit deus omnẽ substantiã qr
erat suꝑ terram abhomine usq ad
pecus : tam reptile quã uolucres cęl
et deleca sunt de terra. Remansit
autẽ solus noe et qui cum eo erant
in archa: obtinueruntq aquę terras
çentũ quinquaginta diebus. Xxi¬
ecordatus aute deus nõe cuincta¬
rum̃q animantiũ et omniũ iumen¬
torũ quȩ erant cũ eo in archa: ad¬
duxit sp̃m suꝑ terrã et inminutȩ¬
sunt aquȩ: et clausi sunt fontes abys¬
si et cataractȩ cęli: et ꝓhibitȩ sunt plu¬
uiȩ de cęlo. Reuersȩq aquȩ de terra
euntes et redeuntes: et cȩperunt mi¬
nui post centum quinquaginta di¬
es. requieuitq archa mense septimo.
uicesima septima die mensis super

Expanded text:
aqua super montes quos operuerat consumptaque est omnis caro quae movebatur super terram volucrum animantium bestiarum omniumque reptilium quae reptant super terram universi homines et cuncta in quibus spiraculum vitae est in terra mortua sunt et delevit omnem substantiam quae erat super terram ab homine usque ad pecus tam reptile quam volucres caeli et deleta sunt de terra remansit autem solus Noe et qui cum eo erant in arca obtinueruntque aquae terras centum quinquaginta diebus recordatus autem Deus Noe cunctarumque animantium et omnium iumentorum quae erant cum eo in arca adduxit spsunt aquae. Et clausi sunt fontes abyssi, et cataractae coeli: et prohibitae sunt pluviae de coelo. Reversaeque sunt aquae de terra euntes et redeuntes: et coeperunt minui post centum quinquaginta dies. Requievitque arca mense septimo, vigesima septima die mensis, super
Abbreviated transcription (Latin):
bisq nom̃ eius ismael: eo quod au-¬
dierit dñs afflictionẽ tuã Hic erit
ferus homo. manus eius contra õm¬
nes. & manus omĩum contra eum.
et e regione uniuersoꝵ fratrũ suoꝵ
figet tabernacula Uocauit autẽ
nom̃ dnĩ qui loquebatur ad eam.
tu ds̃ qui uidisti me: Dixit enim:
Profecto hic uidi posteriora uidentisme.
Propterea appellauit puteũ illum.
puteum uiuentis & uidentis me
Ipse. ẽ. inter cades et barad Peperit¬
q agar abrae filiũ: qui uocauit
nomen eius ismahel Octoginta
& sex annorũ erat: quando pepe¬
ei dñs Dixitq ad cum Ego deus
omp̃s: ambula coram me & esto
ꝑfectus. ponamꝰs fȩdus meũ inter
me & te: et multiplicabo te uehe

Expanded text:
bisque nomen ejus Ismael, eo quod aubisque nomen ejus Ismael, eo quod audierit Dominus afflictionem tuam. Hic erit ferus homo, manus ejus contra omnes, et manus omnium contra eum, et e regione universorum fratrum suorum figet tabernacula. Vocavit autem nomen Domini qui loquebatur ad eam: Tu, Deus, qui vidisti me. Dixit enim: Profecto hic vidi posteriora videntis me. Propterea appellavit puteum illum, Puteum viventis et videntis me. Ipse est inter Cades et Barad. Peperitque Agar Abrae filium: qui vocavit nomen ejus Ismael. Octoginta et sex annorum erat Abram, quando pepeei Dominus: dixitque ad eum: Ego Deus omnipotens, ambula coram me, et esto perfectus. Ponamque foedus meum inter me et te, et multiplicabo te vehe
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃canti: tulit agar aegyptiã
ancillam suam. post annos de-
cem quã habitare cȩperant
in terra chanaan: & dedit eam
uiro suo uxorem: Qui ingressus
est ad eam: At illa concepisse
se uidens. despexit dominam
suam: Dixitq sarai ad abram:
Inique agis contra me: Ego
dedi ancillam meã in sinu tuo:
quȩ uidens quod conceperit.
despectui me habet: Iudicet
dñs int̾ me & te Cui respon¬
dens abram: Ecce ait ancilla
tua in manu tua. ẽ: utere ea
ut libet: Affligente igit᷑ eam
sarai: fugam iniit: Cumq in¬
uenisset illam angelus dñĩ iux¬
ta fontem aquȩ in solitudine
dixit ad illam. Agar ancilla
sarai unde uenis. & quo uadis:
Quȩ respondit: A facie sarai dñȩ
meȩ ego fugio: Dixitq ei angelus
dni : Reuertere ad dominã tuam:
et humiliare sub manu ipsius Et
rursum multiplicans inquit multi¬
plicabo : ẽm̃ tuũ: & non numerabit᷑
p̃ muititudine: Ac deinceps ecce
ait concipies & paries filium: uoca¬

Expanded text:
deprecanti tulit Agar Aegyptiam deprecanti tulit Agar Aegyptiam ancillam suam post acem quam habitare coeperant in terra Chanaan, et dedit eam viro suo uxorem. Qui ingressus est ad eam. At illa concepisse se videns, despexit dominam suam. Dixitque Sarai ad Abram: Inique agis contra me: ego dedi ancillam meam in sinum tuum, quae videns quod conceperit, despectui me habet: judicet Dominus inter me et te. Cui respondens Abram: Ecce, ait, ancilla tua in manu tua est, utere ea ut libet. Affligente igitur eam Sarai, fugam iniit. Cumque invenisset illam angelus Domini juxta fontem aquae in solitudine, dixit ad illam: Agar ancilla Sarai, unde venis? et quo vadis? quae respondit: A facie Sarai dominae meae ego fugio. Dixitque ei angelus Domini: Revertere ad dominam tuam, et humiliare sub manu ipsius. Et rursum: Multiplicans, inquit, multiplicabo semen tuum, et non numerabitur prae multitudine. Ac deinceps: Ecce, ait, concepisti, et paries filium: voca
Abbreviated transcription (Latin):
affligent quadringentis annis:
Veruntam̃ gentẽ cui seruituri st̃
ego iudicabo: et post hȩc egredi¬
entur cũ magna substantia. tu
autẽ ibis ad patres tuos in pace.
sepultus in senectute bona: Gene¬
ratione autẽ quarta reuertentur
huc. necdum enim completȩ sunt
iniquitates amorreoꝵ usq ad p̾sens¬
tempus Cum ergo occubuisset
sol facta ẽ. caligo tenebrosa.
et apparuit clibanus fumans
et lampas ignis transiens int̃
diuisiones illas: In die illo pe-¬
pigit dñs cũ abram fędus di-¬
cens: Semini tuo dabo terrã
hanc. a fluuio aegypti usq ad
fluuiũ magnũ eufratrẽ. cineos.
et cenezeos. cedmoneos. et etheos.
et ferezeos: rafaim quoq et
amorreos. & chanancos. & gerge¬
sȩos & iebuseosssgitur safai inor
abram non genuerat liberos.
sed habens ancillam aegyptiam
nomine agar:Marito suo fcce
conclusit me dñs ne parerem:
ingredere ad ancillam meam si
forte saltem ex illa suscipiam
filios: Cumq ille adqͥeuisset

Expanded text:
affligent quadringentis annis. affligent quadringentis annis. Verumtamen gentem, cui servituri sunt, ego judicabo, et posthaec egredientur cum magna substantia. Tu autem ibis ad patres tuos in pace, sepultus in senectute bona. Generatione autem quarta revertentur huc: necdum enim completae sunt iniquitates Amorrhaeorum usque ad praestempus. Cum ergo occubuisset sol, facta est caligo tenebrosa, et apparuit clibanus fumans, et lampas ignis transiens inter divisiones illas. In die illo pepigit Dominus cum Abram foedus dicens semini tuo dabo terram hanc a fluvio Aegypti usque ad fluvium magnum flumen Eufraten Cineos et Cenezeos et Cedmoneos et Hettheos et Ferezeos Rafaim quoque et Amorreos et Chananeos et Gergeseos et Iebuseos igitur Sarai uxor Abram non genuerat liberos sed habens ancillam aegyptiam nomine Agar dixit marito suo ecce conclusit me Dominus ne parerem ingredere ad ancillam meam si forte saltem ex illa suscipiam filios cumque ille adquiesceret