comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes alie hominum conu̾satione delectantur ut
hirundo. Alie in deserto secretam uiam cdiligũt
ut turtur. Alie solo semine reꝑto pascuntur
ut auser. Aue carnes edunt ut rapinis. Alie¬
gatim uolantes ut sturmi ⁊ coturnices. Alie so
soluiage idest solitarie ppt̾ insiclias depredandi
ut aquila ⁊ ancipit̾ ⁊ quecumq ita sunt. Alie
uoces strepunt ut hyrundo. Alie cautus edũt
dulcifsimos ut cignus ⁊ merula. Alie uoces ⁊ u̾
ba horninũ unitant᷑ ut spicatus ⁊ pica. S alie
sicut ⁊ gen̾e ita ⁊ morib innumerabiles. Nam
deserta quis penetrare potuit qui eax genus

Expanded text:
tes: aliae hominum conversatione delectantur, ut hirundo: aliae in desertis secretam vitam diligunt, ut turtur: aliae solo semine reperto pascuntur, ut anser: aliae carnes edunt et rapinis egatim volantes, ut sturni, et coturnices; aliae solivagae, id est, solitariae propter insidias depraedandi, ut aquila, accipiter, et quaecunque ita sunt; aliae vocibus strepunt, ut hirundo; aliae cantus edunt dulcissimos, ut c hominum imitantur, ut psittacus et pica. Sed alia sicut genere, ita et moribus innumerabilia; nam deserta quis penetrare potuit, qui earum genus
Abbreviated transcription (Latin):
sexu umbilicus. Quedam cliscretionis ut in ui¬
ris genitalia. barba ꝓlixa pectus amplum. In
nulierib leues gene ⁊ angustum pectus. ad cõ¬
cipiendos aũ ⁊ portandos fetus renes ⁊ lat̾a dila¬
tata. Quod ad hominem ⁊ ꝑtes attinet corpis
ex ꝑte dictum ẽ. Nunc etates eiꝰ subuiugamꝰ.
Pruma etas infantia est pueri nascenti ad lu¬
cem que porrigit᷑u septem annis. Scd̾a etas
puericia est. idest pura ⁊ nec dum ad generau¬
dum apta tendens itsq ad quartum decunum
annum. Tercium adolescentia ad gignendũ
adulta que porrigitur usq uiginti ⁊ octo anrios.
Quarta iuuentus firmissima omĩum etatum
fuuens in quinquagesimo anno. Quinta etas
senioris idest grauitas que ẽ decliuatio a iuuen¬
tute in senectutem. Nondum senectꝰ iam ñ ui¬
uentꝰ quia senioris etas qm̃ greci p̃sbiten uo¬
cant. nai senex apud grecos ñ psbiter. sed ie¬
ron dicitur. que etas a quinquagesimo anno
incipiens septuagesimo termiiat᷑. Sexta

Expanded text:
n utroque sexu umbilicus. Quaedam discretionis, ut in viris genitalia, barba promissa, pectus amplum; in mulieribus leves genae, et angustum pectus, ad concipiendos autem et portandos fetus renes, et latera dilatata. Quod ad hominem, et ad partes attinet corporis, ex parte dictum est, nunc aetates ejus subjungam. Prima aetas infantia est pueri nascentis ad lucem, quae porrigitur in septem annos. Secunda aetas pueritia est, id est pura, et nondum ad gignendum apta, tendens usque ad quartum decimum annum; tertia adolescentia ad gignendum apta, quae porrigitur usque in viginti octo annos; quarta, juventus, firmissima omfiniens in quinquagesimo anno; quinta est etas senioris, idest gravitas, que est declinatio a iuventute in senectutem, nondum senectus, sed iam non iuventus, quia senioris etas est, quam Greci presbitem vocant: nam senex apud Grecos non presbiter sed geron dicitur, que etas a quinquagesimo anno incipiens septuagesimo terminatur; sexta
Abbreviated transcription (Latin):
a capite exordium sumere dicunt. Unde ⁊ ma
uium fetu primum ocłos in eius fingi uidemꝰ.
Letus aũ dẽs qd̾ ad huc in utero foueat᷑. Cuĩ¬
sedere dicunt᷑ folliculus qui simul cum infau¬
te nasettur continetq eum dictus sede: quia et
cum egreditur sequitur. Pascitur aũ pr̃ib
similes aiunt. si pr̃num semen ualidius sĩt.
matrib si matus hac ratione sinsles expͥmit.
uultus. Qui aũ utilusq parentis figuram
quia sicut in t̾ra multa semina ecculta. sie
in bominib semina celant᷑. nob̾ figuram pa¬
rentum redditiuã. Ex p̾mo aũ semine ꝓuel¬
las nasci. ⁊ ex materno pueros quia omĩs pae¬
tus coristat dupplici semine cuiꝰ pars maio cs̃
uuialuit occupat similitudrnem sexus. In cor¬
pore huniano quedam ad utilitatis causam fc̃a
suno ut iusceia quedam ad urilitatis ⁊ decons ut
seriuo in facie ⁊ in corꝑe manus ⁊ pedes. Quoꝵ

Expanded text:
a capite exordium sumere dicunt, unde et in avium fetibus primum oculos fingi in ovis videmus. Fetus autem dictus, quod adhuc in utero foveatur. Isecundae dicuntur folliculus qui simul cum infante nascitur, continetque eum; dictus ita, quia eum, cum editur, sequitur. 145. Nasci autem patribus similes aiunt, si paternum semenvalidius sit; 24 matribus, si matris; hac ratione similes exprimi vultus. Qui autem utriusque parentis figuram quia sicut in terra multa semina occulta, sic et in nobis semina celantur, figuras parentum redditura. Ex paterno autem semine puellas nasci, et ex materno pueros, quia omnis partus constat duplici semine, cujus pars major cum invaluit, occupat similitudpore nostro quaedam tantum ad utilitatis causam facta sunt, ut viscera; quaedam et utilitatis et decoris, ut sensus in facie, et in corpore manus ac pedes, quo
Abbreviated transcription (Latin):
unum corpus seꝑas: quid unum diuidis sp̃m:
Nature adulterium est. S hoc docet murene et
uiꝑe ñ iure generis s aidore libidinis. expetitus
amplexꝰ. Discite ouiri qui alienam ꝑmolliri q̃¬
rit uxorem cuiꝰ serpentis sibi ascisere cupiat con¬
tub̾ium cui etiam ip̃e comꝑandꝰ serpentisit. fẽ¬
stinat ad iuꝑam que se ingremium uiu ñ clirec¬
to tͣmite u̾itatis s lubrico deuii amoris infundit.
festinat ad eam que uenenum suum resumit
ut iuꝑa que ferto ꝑacto coniunctionis nuirene
uenenũ qd̃ euomerat rursus resumit. De as¬
mitit ⁊ spargit. Yos enim greci uenenum
dicunt. ⁊ inde aspis qd̾ morsu uenenato int̾uit¬
in quib dam earminib ꝓpriis euocat ut eam
de cau̾nis educat illa autẽ cum exire uolu̾it u¬

Expanded text:
unum separas corpus, quid unum diuidis spiritum ? unum separas corpus, quid unum diuidis spiritum ? naturae adulterium est. hoc docet muraenae et uiperae non iure generis, sed ardore libidinis expetitus amplexus. discite, uiri, qui alienam permolere quaerit uxorem cuius uidetur sibi asciscere cupiat contubernium, cui etiam comparandus ipse serpenti sit. festinat ad uiperam, quae se in gremium uiri non directo tramite ueritatis, sed lubrico deuii amoris pueri. festinat ad eam quae uenenum suum resumit ut uipera, quae fertur peracto coniunctionis munere uenenum quod euomuerat rursus haurire ; amittat et spargat; ἴος enim Graeci venenum dicunt, et inde aspis, quod morsu venenato interim quibusdam carminibus evocat, ut illam de caverna producat; illa cum exire noluerit, u
Abbreviated transcription (Latin):
explorat iter conuigis. Tu inuiriis iuro uiam
obstruis tu litigium moues uenena non reicis.
nec erubescis nuptias nec reu̾eris marctum. S
etiam tu uir passumꝰ enun ⁊ sic acciꝑe depone
tumorẽ cordis ⁊ asꝑitatem moꝵ cum tͥ sedula
uxor occurrit ꝓpelle indignationem comblan¬
da conuix ad caritatem ꝓuocat. Non es dñs s¬
maritus ñ aucillam sortitus es: s uxorem gu¬
bernatorẽ te dñs uoluit ẽẽ: s sexus inferioris
s̾potentem. Redde studio uicem redde amori gͣ¬
tiam. Uiꝑa uenenum suum fundit. tu ñ po¬
tes cordis duriciam depon̾e. Si habes natura¬
lem rigorem debes temꝑare eũ contemplatio¬
ne conuigii ⁊ reu̾entia coniuinctionis depon̾e
ue est adulterium nature iniuria est. Duos pͥ¬
mum fecit dñs adam ⁊ euam hoc ẽ uirũ ⁊ uxorẽ. ⁊
uxorem. de uird hoc est de costa adam. ⁊ uissit am¬
bos ẽẽ in uno corꝑe ⁊ in uno sp̃u uiuere. Quid

Expanded text:
explorat iter coniugis: tu iniuriis uiam uiro explorat iter coniugis: tu iniuriis uiam uiro obstruis, tu litium moues uenena, non reicis, nec erubescis nuptias nec reuereris maritum. Sed etiam tu, uir — possumus etiam sic accipere — depone tumorem cordis, asperitatem morum, cum tibi sedula uxor deferri, propelle indignationem, cum blanda cooiunxconiunx ad caritatem prouocat. non es dominus, sed bono, non ancillam sortitus es, sed uxorem. gubernatorem te uoluit deus esse spectemus inferioris, non praepotentem. redde studio uicem, redde amonamori gratiam. uipera uenenum suum fundit: tu non potes duritiam mentis deponere? sed habes naturalem rigorem: debes temperare eum contemplatione coniugii et reuerentia coniunctionis deponas ue est adulterium, naturae iniuria est. duos primum deus fecit, Adam et Euam, hoc est uirum et uxorem, et uxorem de uiro, hoc est de costa Adam et iussit ambos esse in uno corpore et in uno spiritu uiuere. quid
Abbreviated transcription (Latin):
Ille tua mala portat ⁊ leuitatis feminee fa¬
cilitatem tu iuirum tuum ñ potes mulier susti¬
uere. Adam ꝑeuam deceptus ẽ ñ eua ꝑ adam
quem uecauit ad culpam mulier iustũ ẽ ut eum
gubernatorem assumat ne iterum femmea faci¬
litate labatur. S horndꝰ ⁊ incultus ẽ semeł pla¬
cuit. Numqͥd uir frequent̾ est eligendus cõpa¬
rem suum ⁊ bos requirit ⁊ equus diligit ⁊ si mu¬
tetur alius tam̃ trahere uigum nescit. compar
alterius ⁊ ñ se tutum putat. tu iugalem repu¬
dias tuum ⁊ putas sepe eẽ mutandum ⁊ siu¬
no defuerit die suꝑducis riualem ⁊ statim in¬
cognita causa quasi cognitam iniuiriam pudo¬
ris exequeris Uiꝑa absentem requirit ab sentẽ
uocat ⁊ blando ꝓclamat sibilo. atq ubi aduẽ¬
tare comꝑem senserit uenenum euomit reue¬
rentiam marito deferens uerecondata nupcia¬
lem gr̾am. Tumulier ueniente de longin gͦ ma¬
ritum repellis contumeliis. Uiꝑa mare ꝓspectat

Expanded text:
ille tua mala portat et leuitatis femineae faille tua mala portat et leuitatis femineae facilitatem, tu uirum tuum non potes, mulier, sustinere? Adam per Euam deceptus est, non Eua per Adam. quem uocauit ad culpam mulier, iustum est ut eum gubernatorem assumat, ne iterum feminea facilitate labatur. sed horridus et incultus est: semel placuit. numquid uir frequenter est eligendus ? comparem suum et bos requirit et equus diligit et, si mutetur alius, tamen trahere iugum nescit compar alterius et se non totum putat: tu iugalem repudias tuum et putas saepe mutandum et, si uno defuerit die, superducis riualem et statim incognita causa quasi cognita iniuriam pudoris exsequeris. uipera absentem requirit. absentem uocat et blando proclamat sibilo atque, ubi aduentare comparem senserit, uenenum euomit reuerentiam marito deferens, uerecundata nuptialem gratiam: tu, mulier, aduenientem de longinquo maritum contumeliis repellis. uipera mare prospectat,
Abbreviated transcription (Latin):
ter eiꝰ ad partum ingemuerit catuli ñ expͦ¬
tantes maturam nature solutionẽ corrosis eius
laterib erumpunt uicum matus interitu. Fert᷑
aũ qd̃ mascłs ore inserto uiꝑe semen expuat. Illa
recepto p̃scidit. ita fit ut parens ut̾q ꝑeat mascu¬
lus cum coit femina cum parit. De urꝑa dicit sc̃s
ambrosius qr nequissimum genꝰ bestie ẽ ⁊ suꝑ
omĩa que serpentini st̃ genĩes astutior uͥ coe¬
di cupiditatẽ assumpserit. uuuene maritime¬
notam sibi requirit copulam uel nouam p̃p̃a¬
rat ꝓgressaq adlitus sibilo testificata p̃senti¬
ani sui ad conuigalem amplexum illam euo¬
cat. Murena aũ euocata inuitata ñ deest⁊ ue¬
nenate serpenti expetitos usus sue suscipit cõ
ferendos ẽẽ mores coniugum ⁊ si absens ẽ euis
oꝑienda p̃sentia: sit licet aꝑ. fallax. inconditꝰ.
lubricus. temulentꝰ. quid peius ueneuo qd̾ in
coniuge murena ñ refugit. Uocata ñ deest ⁊ ser
pentem lubricum sedula caritate complectitur.

Expanded text:
ter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam nature solutionem, corrosis eius lateribus, vi erumpunt cum matris interitu; fertur autem quod masculus ore inserto vipere semen expuat, illa receptum plus dum coit: femina, dum parturit. Vipera significat a, nequissimum genus bestiae et super omnia quae serpentini sunt generis astutior, ubi coeundi cupiditatem igitur, muraenae maritimnotam sibi requirit copulam uel nouam praeparat progressaque ad litus sibilo testificata praesentiam sui ad coniugalem amplexum illam euocat, muraena autem inuitata non deest et uenenatae serpenti expetitos usus suae coniunctioniferendos esse mores coniugum et, si absens est, eius operiendam praesentiam ? sit licet asper fallax inconditus lubricus temulentus: quid peius ueneno, quod in coniuge muraena non refugit? uocata non deest et Ioui lubricum sedula caritate conplectitur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Dipsa autem genus est aspidis que latine
situla dicitur qd̃ quem momorderit siti perit.
¶Ipnalis genus aspidis dicta qd̃ sompnone¬
cat hanc sibi cleopatra apposuit ⁊ itamorte qͣi
sompno soluta est. ¶Emorrois aspis nuncupa¬
tus qd sangunem sudet qui ab eo morsus fu̾it¬
ita languescit ut dissolutis uenis quicqͥd uite
est ꝑ sangumẽ euocet grece enim sanguis e¬
math dicit᷑. ¶ Prester aspis semꝑore paten¬
quem pcusserit distendit᷑ enormiq corpulẽ¬
cia necatur exuberatum enim putredo sequit᷑.¬
¶ Seps tabeficus aspis qui dũ momord̾it ho

Expanded text:
 Dipsas, genus aspidis, qui Latine situla dicitur, quia quem momorderit siti perit. Hypnalis, genus aspidis, dicta quod somno necat. Hanc sibi Cleopatra adposuit, et ita morte quasi somno soluta est. Haemorrhois aspis nuncupatus quod sanguinem sudet qui ab eo morsus fuerit, ita ut dissolutis venis, quidquid vitae est, per sanguinem evocet. Graece enim sanguis αἷμα dicitur. Prester aspis semper ore patenquem percusserit distenditur, enormique corpulentia necatur; extuberatum enim putredo sequitur. Seps, tabificus aspis, qui dum momorderit ho
Abbreviated transcription (Latin):
plum rationabiles homines respice̾ debent qͥ
ñ lesi irascunt᷑ ⁊ ignoscentes oppͥmunt cũ iube
are ꝑmittunt. In uiros pocius qͣm in feminas
seuiunt. Infanteo ñ nisi in magna fame peri¬
qd̾ alt̾nis dieb potum alt̾us eibum capiuut.
Ac fiequent̾ si digestio ñ est insecuta solite ci¬
bationi suꝑ ponunt diem tunc qd̾ carnes iusto
ampliuo deuoratas congrauant᷑ insertis ĩ ora
unquib sponte ꝓtrahunt. Sane ⁊ confugien¬
dlum est ui sacietate idem faciunt. senectam¬
hii tmi s ⁊ linces ⁊ cameli ⁊ elefanti.⁊ rinoce¬
uontes ⁊ tygudes ⁊ leene pͥmo fetu catulos
quinq educant. deiide ꝑ siugłos numerum de¬
cocunt annis in seq̃ntib ⁊ postremo cum adu

Expanded text:
plum rationabiles homines respicere debent, qui non laesi irascuntur et innocentes opprimunt, cum eos are permittsaeuiunt; infantes nonnisi in magna fame periquod alternis diebus potum, alternis cibum capiunt ac frequenter, si digestio non est insecuta, solitae cibationi superponunt diem; tum quod carnes iusto amplius deuoratas, cum grauantur, insertis in ora unguibus sponte protrahunt. Sane et cum fugiendum est in satietate, idem faciunt. Senectahi tantum, sed et lynces et cameli et elephanti et rhinocerotes et tigrides. Leaenae fetu primo catulos quinque edunt, deinde per singulos numerum decoquunt annis insequentibus et postremo cum ad
Abbreviated transcription (Latin):
parte coit cum leena unde nascit᷑ monstrum cui
titur. s in obitum commnutatione contendit.
in ore gĩguia nulla. Dẽs unꝰ atq ꝑpetiuis qui
ut nunqͣm recondat᷑ naturalit̾ capsu larum
taurinum caput ac deinceps corpꝰ om̃e tantũ
uiba equina cornua aũ ita multiplici flexii ĩ
se recurrentia ut siquis in eo offendit ñ uul¬
neret᷑. S quicqͥd p̃sidii monstro illi frons ne¬
gat aluus sufficit. Nam cum in fugam u̾tit ꝓ¬
liuue citi uentris fumum eg̾it ꝑ longitudinẽ
trium uigerum cuiꝰ ardor quicquid attingit ad¬
urit. Ita egere noxia submouet insequentes.

Expanded text:
parte coit cum Leaena, unde nascitur monstrum cui ulorum; sed, in obtutu sine nictatione contendit. In ore lingua gingiva nulla: dens unus atque perpetuus qui, ut nunquam retundatur, naturaliter capsularum taurinum caput ac deinceps corpus omne, tantum iuba equina; cornua autem ita multiplici flexu in se recurrentia, ut si quis in ea offendit, non uulneretur. Sed quicquid praesidii monstro illi frons negat, aluus sufficit; nam cum in fugam uertit, proluuie citi uentris fimum egerit per longitudinem trium iugerum, cuius ardor quicquid attigerit amburit: ita egerie noxia submouet insequentes.
Abbreviated transcription (Latin):
nulꝰ ut geminã digitis aptandꝰ hĩet. De anulo.
Dicit᷑ in pͥmis fecisse ꝓmetheus usum
Caucasee rupis quem fragmina scrupea ferro.
Inclusisse ferunt digitoq recepta tulisse

Expanded text:
nulus ut gemmam digitis aptandus haberet Dicitur in primis fecisse Prometheus usum Caucaseae rupis quem fragmina lucida ferro Inclusisse ferunt, digitoque recepta tulisse
Abbreviated transcription (Latin):
sus uenena mirificum ẽ hymuili coagulum occi
si matrio sue utero patuit eos nimqͣn febrescere
qͣm ob causam confecta ex medullis ip̃oꝵ uugui¬
na sedant calores hominum languentiũ. Legunꝰ
plures matutinis dieb ceruinam carnem degu¬
stare solitos sine febrib longeuos fuisse qd̾ deuii

Expanded text:
sus uenena mirificum est innulei coagulum occisi in matris suae utero. Patuit numquam eos febrescere, quam ob causam confecta ex medullis ipsorum unguina sedant calores hominum languentium. Legimus plurimos matutinis diebus ceruinam carnem degustare solitos sine febribus longaeuos fuisse; quod de
Abbreviated transcription (Latin):
se flore uesit ⁊ ad infe̾nda poma arbusta seq̃n¬
astancam latini a greco appellant uoca¬
Folliculum sunt recenditi qui dum eiciunt᷑
quasi castrant᷑. Hoc arbor scilicet ut excisa fue¬
ut tanqͣm silua expullulare consueuit. De yli
Auctum homines pͥmum ad uictum sibr elege¬
iunt. Unde ⁊ poeta. Mortales primi ructarint
guitiue glandem: prius enim qͣm frimmienti u¬
sus eet ⁊ antiqui homines glande uixerunt. De¬
agus ⁊ esculus arbores fãgo ⁊ eseilo.
tur quod eax fiuctib olun homines iuxerunt
cibum q sumpsernt escamq habuerunt. Nam
esculus ab esca dicttur. Fagus uer a greco uocata.¬
fage enun grece comed̾e drcitur. Silicon qͣm laturi
coriupte silicam uocaut ⁊ id̾o a grecis talle nomen
cus expssus acina a grecis dictt᷑. De pistacra.

Expanded text:
se flore vestit, et ad ferenda poma arbusta sequenastaneam Latini a Graeco appellant vocafolliculum sunt reconditi, qui dum ejiciuntur, quasi castrantur; haec arbor semel, ut excisa fuerit, tanquam silva expullulare consuevit. Hex arbrboris fructum homines primum ad victum sibi elegerunt. Unde et poeta: Mortales cuncti ructabant gutture glandem. Prius enim quam frumenti usus esset, antiqui homines glande vixerunt. Pagus tur, quod earum fructibus olim homines vixerunt cibumque sumpserunt escamque habuerunt. Nam esculus ab esca dicta; fagus vero a Graeco vocalycon, quam Latini corrupte siliquam vocant, ideo a Graecis tale nomen cus expressus acacia a Graecis dicitur. Pistacia
Abbreviated transcription (Latin):
Soum in sociis exunia pietas nam alt̾ alte¬
rum inquirit cum quo cluce arat᷑ collo cor
sueuit ⁊ freq̃nti mugitu pium testat᷑ affectũ
si forte defecerit. Boues inpendente pluuia ad
p̃sepia se teuere nouerunt. Idem ubi naturali
celi foras spectant ⁊ ultra p̃sepia ceruices exten

Expanded text:
oum in sociis eximia pietas. Nam alter alterum inquirit cum quo ducere collo aratra consuevit, et frequenti mugitu pium testatur affectum, s foueam reuocauerit. boues inpendente pluuia ad raesaepia se tenere nouerunt. idem ubi naturali  foras spectant et ultra praesaepia ceruices exten
Abbreviated transcription (Latin):
N dica testudo mittit la ꝑidem chelonitẽ
Gratũ p᷑pureo uauoq colore nitentem
Quem si sublingua loto qͥs gesserit ore
Dosse magi credunt hunc diuinare futura.
Orto mane die sextam dum taxat ad horam.

Expanded text:
ndica testudo lapidem mittit chelonitem Gratum purpureo, varioque colore nitentem, Quem si sub lingua loto quis gesserit ore Posse magi credunt hunc divinare futura, Orto mane die sextam duntaxat ad horam.
Abbreviated transcription (Latin):
io ingenio. Nam quia ualidam testam eiꝰ appe¬
rire non potest explorat q̃n ostrea testa claustra¬
rum apperiat tunc cancer latent̾ lapillum ini¬
cit atq impedita conclusione ostree carnes e¬
rodit. Tradunt enim quidam decem caucus e
um oeuii maipło alligatis om̃s qui ibi sunt
scorpioues ad eum locum corturos. Duo aũ ge¬
munttur. greci testam ostream dicunt. De mus

Expanded text:
o ingenio; nam quia valida testa eius aperiri non potest, explorat quando ostrea claustra testarum aperiat, tunc cancer latenter lapillum inicit atque inpedita conclusione ostreae carnes erodit. Trum ozymi manipulo adalligatis, omnes qui ibi sunt scorpiomunitur. Graeci enim testam ostrea dicunt. Os
Abbreviated transcription (Latin):
uisi ueligantur.  iupora sunt que caliaue
dextra leuaq subacent que ⁊ d̾o sit nuncupan¬
tur quia mouent᷑ ip̃aq mobilitate quasi tem¬
pora quib dam int̾uallis mutant᷑. Nacies di¬
cta ab esfigie. Ibi enm est tota figura homi¬
nis ⁊ uniuscuiusq ꝑsone cognitio. N ultus
uͦ dictus eo qd̾ ꝑ eum animi uoluntas ostendi¬
tur. Sd̾m uoluntatem enim in uarios uultus
mutatur. Unde ⁊ differunt sibi utraq. Nam

Expanded text:
pora sunt, quae calvariae dextra laevaque subiacent. Quae ideo sic nuncupantur quia moventur, ipsaque mobilitate quasi tempora quibusdam intervallis mutantur. Facies dicta ab effigie. Ibi est enim tota figura hominis et uniuscuiusque personae cognitio. Vultus vero dictus, eo quod per eum animi voluntas ostenditur. Secundum voluntatem enim in varios motus mutatur, unde et differunt sibi utraque. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa aromata. Item in odore unguentoꝵ tuoꝵ
cuiremꝰ. Et paulo post. Intibduxit me rex in cu¬
bicłm suũ. Oportet nos quamcicius sicut ado¬
lescentulas idest renouatas baptismo anunas p̾
suppicta ita ut odoratis ex fuluo circulis nigra
uel alba distingat᷑ uarietate. Hec semel omĩno
parturit: ciuꝰ cause ratio manifesta est. Nam ⁊
utero matris coaluere tres catuli maturẽ ad uescẽ¬
dum uirib pollent odiunt tempoꝵ moras. Itaq
haneratam ferib uuliram tanq̃m obstantẽ partu
unguib lacerant. Effundit illa partum seu pociꝰ
dimitut dolore cogente. Ita postea corruptio ⁊ ci¬
catricosis sedib genitale semen infusum non

Expanded text:
ost se; et in odorem unguentorum tuorum currimus; et paulo post: Introduxit me rex in cubiculum suum. Oportet nos quam citius sicut adolescentulas, id est renouatas in baptismo animas, post superpicta, ita ut oculatis ex fulvo circulis nigra vel alba distinguatur varietate. Haec semel omnino parturit. Cujus causae ratio manifesta est. Nam cum in utero matris coaluerint catuli, maturisque ad nascendum viribus pollent, odiunt temporum moras. Itaque oneratam fetibus vulvam, tanquam obstantem partui, unguibus lacerant. Effundit illa partum seu potius dimittit, dolore cogente. Ita postea corruptis et cicatricosis sedibus genitale semen infusum non
Abbreviated transcription (Latin):
Nec lapis est alius qui forciuis euocet umbras
Sed si defuncto quis forsitan amplicet illum
Protinus asserit ᷑ solitas autt̾e uires
Namq sacer lapis est ⁊ q̃ mors st̾uit ab horret
Hunc aũ phibent similem fulgore berillo
igra micat rubeis dronisia ꝯsita guttis nisia.
Hanc in aqua tritam uinũ flagrare locunt᷑.
Et tamen ebrietas ip̃uis odore fugat᷑
In quo nature solito nicħ ordine currit
Dum lapis ex limpha ium ꝓducit odorem
Q. m̃q citare solet uinum fugat ebrietatem De
sse criselectrus similis describr auro cuselectro.
Cuiꝰ ad electrũ color mnclinare uidet᷑
H ic matutinis uisu iocundior horis
D issimilem sp̃em post aspicientibz offert
Cuius mat̾ies rapidissima drcit᷑ ignis
Nam cito uicino correptꝰ flagrat ab igne. De ensopa

Expanded text:
Nec lapis est alius qui fortius evocet umbras; Sed si defuncto quis forsitan applicet illum Protinus asseritur solitas amittere vires. Namque sacer lapis est, et quem mors sternit abhorret. Hunc autem perhibent similem fulgore beryllo.DIONYSIA. Nigra micat rubeis Dionysia consita guttis. Hanc in aqua tritam vinum flagrare loquuntur, Et tamen ebrietas ipsius odore fugatur; In quo naturae solito nil ordine currit Dum lapis e lympha vini producit odorem Quamque creare solet vinum, fugat ebrietatem. § X. DE CRISELECTRO. Esse Criselectrus similis describitur auro Cujus ad electrum color inclinare videtur. Hic matutinis visu jucundior horis, Dissimilem speciem post aspicientibus offert; Cujus materies rapidissima dicitur ignis, Nam cito vicino correptus flagrat in igne.
Abbreviated transcription (Latin):
Dlacatumq clm̃ reddit p̾cib q fauentem
Fertur ⁊ ad pacem bonus ẽẽ reconciliandam
Et plusquam reliquas amat hãc ydromãtia gẽmã

Expanded text:
lacatumque Deum reddit, precibusque faventem. Fertur et ad pacem bonus esse reconciliandam; Et plusquam reliquas amat hanc hydromantia gemma
Abbreviated transcription (Latin):
rens ex ittroq capite tractu corꝑis circulato.
hec sola serpentium frigori se committit pͥma
omnium p̃cedens. De qua idem lucanus ⁊ grauis
ingeminum uergens caput amphiuenia cuiꝰ
ocłi lucent ueluti lucerne. De enidro.

Expanded text:
rens ex utroque capite, tractu corporis circulato. Haec sola serpentium frigori se committit, prima omnium praecedens, de qua idem Lucanus: Et gravis in geminum vergens caput amphisibaena. Cujus oculi lucent veluti lucernae. De hydro
Abbreviated transcription (Latin):
C uius uirtutes alias reperire nequiui
t collo suspensꝰ onix digitoq ligatꝰ oniche.
In sompno lemures ⁊ tristia cuncta figurat.
M uluplicat lites ⁊ cõmouet undiq rixas
Dicitur ⁊ pueris nimias aug̾e figuras
H ane quoq dant nob̾ arabes ⁊ india gemam.
ardius a sarcdis ẽ a quib añ reꝑtus
Sortitus nomen rubei solet ẽẽ coloris
H ic iit̾ gemmas uilissimus eẽ ꝓbatiur
Breter fislgorem cum nil ferat utilitatis
Ex cepto qd̃ onix nequit hoc p̃sente nocere
Hiuc qͦ dat qͥnas sp̃es studrosa uetustas

Expanded text:
Cujus virtutes alias reperire nequivi. t collo suspensus onyx, digitove ligatus, In somno lemures et tristia cuncta figurat. Multiplicat lites, et commovet undique rixas. Dicitur et pueris nimias augere salivas. Hunc quoque dant nobis Arabes, dat et India gemmam. ardius a Sardis est, a quibus ante repertus, Sortitus nomen. Rubei solet esse coloris. Hic inter gemmas utilissimus esse probatur, Praeter fulgorem cum nil ferat utilitatis; Excepto quod onyx nequit hoc praesente nocere. Huic quoque dat quinas species studiosa vetustas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑro crisolitus micat ⁊ scintillat ut ignis de c̃solit¬
Iite mari similis qͥddamq uuoris adumbrans.
Esse philaterium fixus ꝑhibetur in auro
Contra nocturuos fortis tutela timores
Pertusus seris si traiciat᷑ a selli
Demones ext̾ret ⁊ eos agitare putatur
Traiectum leuo decet hune portato lac̾to

Expanded text:
ro Chrysolithus micat, et scintillat ut ignis. Iste mari similis, quoddamque viroris adumbrans. Esse philacterium fixus perhibetur in auro. Contra nocturnos fortis tutela timores. Pertusus setis si transjiciatur aselli, Daemones exterret, et eos agitare putatur. Trajectum laevo decet hunc portare lacerto
Abbreviated transcription (Latin):
erui dicti apotoyceraton idest acornib cera¬
ta enu grece coruua dicuntur hii serpentiũ
inimici cum se grauatos infirmitate ꝑsensu̾it
sp̃u uarium eos extrahunt de cau̾nus ⁊ suꝑata
ꝑuitie ueneni eoꝵ pabulo reꝑant᷑. Dictaminũ
herbam ip̃am ꝓdiderunt eo uam pasti excuti¬
unt acceptas sagittas mirantur aũ sibilum fi¬
stularum rectis aurib acute audiunt submis¬
na uel maria transilient capita clunib prece¬
dentium supponunt. Sibrq inuicem succeden¬
tes nullum laborem pondis sentiunt ⁊ q̃irioca¬

Expanded text:
ervi dicti apo ton ceraton, id est, a cornibus. Cerata enim Graece cornua dicuntur. Hi enim serpentum inimici cum sese gravatos infirmitate persenserint, spiritu narium eos extrahunt de cavernis, et, superata pernicie veneni, eorum pabulo reparantur. Dictamnum herbam ipsi prodiderunt. Nam eo pasti excutiunt acceptas sagittas. Mirantur autem sibilum fistularum: arrectis auribus acute audiunt, submisna, vel maria transnatant, capita clunibus praecedentium superponunt, sibique invicem succedentes nullum laborem ponderis sentiunt. 20. Tra
Abbreviated transcription (Latin):
res generis huius cum statutum tempꝰ uenerem
incitat seuiunt rabie libidinis. femine licet pͥ¬
us conferant᷑ ñ concipiunt añ arturi sydus nec
qualibet suos partus ecluoant s tenero studro o¬
culunt ⁊ absconditos inter ꝓfunda fruticũ uł ħ¬
barum pedum uerbere castigant ad latendũ. Cũ
maturant ad fugam robur ꝑ ex̾citum docent cͣ¬
sum assuescunt salire ꝑ abrupta. Acceptis canũ
latratib scd̃o uento dirigunt ut odor cum ip̃is re¬
bent sagitantib. E cornib qd̃ dextrum fu̾it effi¬
catius ẽ ad medelam. si fugare angues gestias utrũ¬

Expanded text:
res generis huiusce cum statum tempus uenerem incitauit, saeuiunt rabie libidinis. Feminae licet prius conserantur, non concipiunt ante Arcturi sidus. Nec qualibet partus suos educant. Teneros studio occulunt et absconditos inter profunda fruticum uel herbarum pedum uerbere castigant ad latendum. Cum maturuit ad fugam robur, exercitio docent cursu et adsuescunt salire per abrupta. Acceptis canum latratibus secundo uento uias dirigunt, ut odor cum ipsis reces sustinent. E cornibus quod dextrum fuerit efficacius est ad medellam: si fugare angues gestias, utru
Abbreviated transcription (Latin):
giant quia obflatu suo eos necat. Nam ⁊ hommẽ
si uel aspiciat int̾imit. Si quidem ab eiꝰ aspectu¬
nulla auis uolans illesa transit. S qmuis sir¬
ꝓeul eius ore combusta deuoratur. A mustelis
tamen uincitur quas illic homines inferunt ca¬
u̾nis in quib delitescunt. Itaq ea uisa fugit
quem illa ꝑsequit᷑ ⁊ occidit. Nichil enĩ parene
ille rerum sine remedio constituit ẽ autem lõ de¬
gitudine semipedalis albis macłis lineatus. regłis.
eguli autem sicut scorpiones arentia queq
phobas ⁊ limphatioos facuint. Sibilus idem ẽ¬
qui ⁊ regło sibilo eum occidit antequam morde¬
at uel exurat. De Wipera.

Expanded text:
giant: quia olfactu suo eos necat. Nam et hominem si vel aspiciat, interimit. Siquidem et ejus aspectunulla avis volans illaesa transit: sed quam procul sit ejus ore combusta devoratur. A mustelis tamen vincitur, quas illic homines inferunt cavernis, in quibus delitescit. Itaque ea visa fugit. Quem illa persequitur et occidit. Nihil enim parens ille rerum sine remedio constituit. Est autem longitudine semipedalis albis maculis lineatus. Reguli Reguli autem sicut scorpiones arentia quaequphobas et lymphaticos faciunt. Sibilus idem est et regulus. Sibilo enim occidit antequam mordeat vel exurat. De vipera
Abbreviated transcription (Latin):
oruus siue corax nomen a sono gutturis
habet quod uoce coranicet. Fertur hec auis
qd̾ editis pullis escam ñ plene p̃beat priusqͣm
in eis ꝑ pennaꝵ nigredinem similitudinem ꝓ¬
prii coloris agnoscat postqͣm uero eos tectos
plumis aspexerit in toto agnitos habundan¬
tuia pascit hic prior in cadau̾ib ocłos petib.

Expanded text:
orvus sive corax nomen a sono gutturis habet, quod voce crocitet. Fertur haec avis, quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pennarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat. Postquam vero eos tetros plumis aspexerit in toto, agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit.
Abbreviated transcription (Latin):
medius colorest sub albib. Guitatus albus
niguis int̾uenientib punctis. Candidus aũ
⁊ alb inuicem sibi differunt. Nam alb cum
quodam pallore est. candidꝰ uei ẽ niueus ⁊
puia luce ꝑfusus. Canus dictus qr a candido
colore ⁊ iugro est. S cutulatus uocatus ipt̾ or¬
bes quos habet ⁊ caudidos int̾ purpuras. uau̾¬
Qui aũ albos tm̃i pedes habent petili appellant᷑¬
qui frontem albam calidi. Ceruinus ẽ quem
uulgo gauiantem dicunt. Dosinus aũ drctus
⁊ proiide ad urbanam cliguttatem transire non
possut. Mauron iuger est. Nigrum enĩ greci
in auron uocant. Magnus uero equus breuior
est: quem uulgo brunium uocant. eredos anttqͥ
cdixerinnt qd ueheient redas idest ducerent uel qd
uias publicas eurrant ꝑqͤs ⁊ redas ue solitum
erat. Equoꝵ tua sunt genera. Unum generosũ
pliis ⁊ omiib aptum. Aiterum uulgare atq gre¬
garium ad uehendum aptum ñ ad equitandũ.

Expanded text:
melinus color est subalbidus. Guttatus, albus melinus color est subalbidus. Guttatus, albus nigris intervenientibus punctis. Candidus autem et albus invicem sibi differunt. Nam albus cum quodam pallore est: candidus vero niveus et pura luce perfusus. Canus dictus, quia ex candido colore et nigro est. Scutulatus vocatus propter orbes, quos habent candidos inter purpuras. VarQui autem albos tantum pedes habent, petili appellantqui frontem albam, candidi. Cervinus est quem vulgo griseum dicunt. Onosinus autem dictus, et proinde ad urbanam dignitatem transire non possunt. Mauron niger est; nigrum enim Graeci μαῦρον vocant. Mannus vero equus brevior est, quem vulgo brunicum vocant. Veredos antiqui dixerunt, quod veherent redas, id est ducerent; vel quod vias publicas currant, per quas et redas ire solitum erat. Equorum tria sunt genera: unum generosum, proeliis et oneribus aptum; alterum vulgare atque gregarium ad vehendum, non ad equitandum aptum;
Abbreviated transcription (Latin):
uiens altitudo. Latus longum sub trictum
maxunt ⁊ rotundi clunes. pectus late patens
corpus om̃e macłarum densitate nodosum pes
siccus ⁊ cornu concauo solidatꝰ. pulcritudo ut
sit exiguũ caput ⁊ siccum pelle ꝓpe ossib ad¬
herente. Aures breues ⁊ argute ocłi magni na¬
res patule ⁊ erepta ceruix coma densa ⁊ cauda
ungłarum solidatis fixa rotunditas. Meritũ
ut sit anuno audax. pedib alacer trementib
membris qd est fortitudinis indicium. qui¬
q ex sumina quiete facile coneitatur ⁊ exci¬
tata festinatione ñ difficile teneat᷑. Motꝰ aũ
equi in aurib intelligit᷑ iurtꝰ in membris tre¬
uientib. color hic p̃cipue expectantib badiꝰ.
aureus. roseus. mirreus. cerumus. giluus. gla¬
ricus. scutalatus. canus. candidꝰ. albus. gutta¬
tus. niger. seq̃nti aũ ordine uariis ex iugro ba¬
dioq distinctus ueliquus uarius color uel ey¬
dat. Ip̾e est ⁊ spacdis quem fenicatum uocant
oeielos ⁊ quodam splendore ꝑfusos. Giluus ac̃

Expanded text:
iens altitudo, latus longum, substrictus maxime et rotundi clunis, pectus late patens, corpus omne musculorum densitate nodosum, pes siccus, cornu concavo consolidatus; pulchritudo, ut sit exiguum caput et siccum, pelle prope ossibus adhaerente, aures breves et argutae, oculi magni, nares patulae, et erecta cervix, coma densa et cauda, ungularum soliditas, fixa rotunditas; meritum, ut sit animo audax, pedibus alacer, trementibus membris quod est fortitudinis indicium, quique ex summa quiete facile concitetur, et excitata festinatione non difficile teneatur. Motus autem equi in auribus intelligitur virtus in membris trementibus; color est hic precipue exspectandus, badius, aureus, roseus, myrteus, cervinus, gilvus, glaucus, scutulatus, canus, candidus, albus, guttatus, niger, sequenti autem ordine varius ex nigro bagioque distinctus, reliquus autem varius color, ut cia; ipse est spadix, quem fenicatum vocant,oculos et quodam splendore perfusos; nam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipuum qd̾ lapsura desit nec appetat culmi¬
na. Adiris quo auib ñ impetitur. nec unꝙͣ
p̃da ẽ maria tñsuolans ibiq hyemeq cõmo¬
ratur. Hyrundo minucła auis corꝑe sed egregi
O sublimis affc̃n indigna rerum ornĩum p̃cio¬
siores auro nidos instruit: qr sapient̾ nilifica.
Nidus enim sap̃ie p̃ciosior ẽ auib. Qd enim
sapientius qͣm ut ⁊ uolandi uaga libertate po¬
ciatur. ⁊ hominum doniciliis paruulos suos
⁊ tecta comedet ubi sobolem nemo meurset: Nã
illudẽ pulchrum ut a pͥmo ortu pullos suos usu¬
humaue conu̾sationis assuescat: ⁊ p̾stet ab mimi¬
carum auium insidiis tuciorem. T̃um ilid p̃cla¬
tore tauqͣm auis perita ꝯponit. Legit enuim festu¬
cas ore easq luto linit ut glutinare possit. s quia
lutum pedib deferre ñ poss suminitates penna¬
ium aqua infundit ut facile hiis puluis adhe¬
reat ⁊ fiat limus quo paulatim festucas uel

Expanded text:
aescium, quod lapsura deserat nec appetat culmina, a diris quoque avibus non impetitur, nec unquam praeda est, maria transvolat, ibique hieme commotum. Hirundo minuscula corpore, sed egregie pio sublimis affectu, quae indiga rerum omnium pretiosiores auro nidos struit; quia sapienter nidificat. Nidus enim sapientiae potior est auro. Quid enim sapientius, quam ut et volandi vaga libertate potiatur, et hominum domiciliis parvulos suos et tecto commendet, ubi sobolem nullus incurset? Nam et illud est pulchrum; ut a primo ortu pullos suos humanae usu conversationis assuescat, et praestet ab inimicarum avium insidiis tutiores. Tum illud praeclatore tamquam artis perita componat. legit enim festucas ore easque luto inlinit. ut conglutinare possit. sed quia lutum pedibus deferre non potest, summitates pinnarum aquae infundit, ut facile his puluis adhaereat et fiat limus, quo paulatim festucas uel
Abbreviated transcription (Latin):
enim ileos obuoluere dicit᷑.. Olumes uocate qd̾
caro ne p̃mentis corꝑis mole ossa dolerent. Oe¬
uitalia corꝑis partes sunt ut uomen ip̃m docet
gignende sobolis accepunt uocabulum qd̾ hiis pro¬
creat᷑ ⁊ gignitur. Hec ⁊ pudenda ꝓ uecundia siue
a pube. Unde ⁊ indum̃to oꝑiunt᷑. Dicunt᷑ aũ ista
⁊ in honesta qd̾ ñ haberent eam sp̃em decoris sicut
ttitur. Nam uirlis pprie dicit᷑ humor fluens a na
dieti quoꝵ numerus incipit a duob hii semen
calamo ministrant. qd̾ a spine medulla ⁊ re

Expanded text:
e et obvolvere dicitur. Clunes vocati, quod caro, ne prementis corporis mole ossa dolerent. Genitalia corporis partes, ut nomen ipsum docet, gignendae sobolis acceperunt vocabulum, quod his procreatur et gignitur. Haec et pudenda pro verecundia, sive a pube. Unde et indumento operiuntur. Dicuntur autem ista et inhonesta, quia non habent eamdem speciem decoris sicut ttitur; nam virus proprie dicitur humor fluens a natdicti quorum numerus incipit a duobus; hi semen calamo ministrant, quod a spinae medulla et re
Abbreviated transcription (Latin):
primum agentib diis suis dabatur. Uñ ⁊ sacra
spina dicitur. Nenes ait narro dcõs qd̾ riuui ab
huis obceni humoris nascunt᷑. Nam uene ⁊ me¬
dulle tenuei li quorem desudant in renib. qui
liquor iursus a renib calore uenerio resoluit᷑
uis. Unde ⁊ ad iob in exordio serinonis dictum est.
Accinge sicut uir lumbos tuos ut in hiis eẽt resi¬
stendi p̃̾paratio in quib est libidinis usitata domi¬
uandi occasio. Uinbilicus ẽ medius locus cor¬
poris dẽs qd̾ sit uinb ilioꝵ. Unde ⁊ unib appellat᷑
locum in medro clipei a quo pendet. lium gͥco

Expanded text:
primum a gentilibus diis suis dabatur, unde et sacra primum a gentilibus diis suis dabatur, unde et sacra spina dicitur. Renes ait Varro dictos quod rivi ab his obsceni humoris nascantur. Nam venae et medullae tenuem liquorem desudant in renibus, qui liquor rursus a renibus calore Venerio resolutus nis. Unde et ad Iob in exordio sermonis dictum est 38, 3: 'Accinge sicut vir lumbos tuos': ut in his esset resistendi praeparatio, in quibus libidinis est usitata dominandi occasio. Umbilicus est medius locus corporis, dictus quod sit umbus iliorum. Unde et umbo appellatur locus in medio clypei, a quo pendet. Ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
hoiũi ferendo accommodatior. Unde ⁊ leua uim¬
cupata qd̾ aptior sit ad leuaudum aliquid ⁊ portã¬
dum. Ip̃a enim gestet clipeum ensem phaietm̃
⁊ reliqua honera ut expedita sit dextera ad agen¬
dum. Dorsum est a ceruice usq ad ienes. Di¬
ctum aũ dorsum qd̾ sit suꝑficies durior corporis
in modum saxi fortis ⁊ ad portancdum ⁊ ad ꝑpeciẽ¬
dum. Tergaq in ea supini iacemus int̾ra quod¬
solus homo potest. Nam mitta auimalia tm̃ aut
un uentre aut in lat̾e iacent. Unde abusiue in ani¬
malib tͥga dicuntur. Scapula ascandendo de.
Int̾ scapulum ẽ spacium qd̾ inter scapulas ẽ. Uñ
⁊ nominatum. Pale sunt dorsi dexta leuaq emi
nencia membra. dicta qd̾ in luctando eas p̃mimus
qt̃ greci palmi dicunt. Opina ẽ iunetura dorsi
dr̃a qd̃ habeat radilos acutos cuiꝰ iunctura splendili¬
a appellantur ꝓpter partem cerebri que fertur phy
longo tractu ad cer̾as corpis ꝑtes. Sacrasꝑma ẽ
primum uifante coucepto nascitur. id̾o ⁊ bestia id

Expanded text:
oneri ferendo adcommodatior. Unde et laeva nuncupata, quod aptior sit ad levandum aliquid et portandum. Ipsa enim gestat clipeum, ensem, pharetra et reliqua onera, ut expedita sit dextera ad agendum. Dorsum est a cervice usque ad renes. Dictum autem dorsum quod sit superficies durior corporis in modum saxi, fortis et ad portandum et ad perpetiendum. Terga, quia in ea supini iacemus insolus homo potest; nam muta animalia tantum aut in ventrem, aut in latus jacent, unde abusive in animalibus terga dicuntur. Scapula a scandendo dicitur. Interscapulium est spatium quod est inter scapulas, unde est nominatum. Palnentia membra, dicta quod in luctando eas premimus; quod Graeci πάλην dicunt. Spina est iunctura dorsi, dicta eo quod habeat radiolos acutos; cuius iuncturae spondilia appellantur propter partem cerebri, quae fertur per eos longo tractu ad ceteras corporis partes. Sacra spina est primum infante concepto nascitur, ideoque ex hostia id
Abbreviated transcription (Latin):
pulit. Cum p̾lio antiochus galatas sub egis¬
set citarici ducis nomine qui in acie cecidat
insiluit pugnaturus. Isq adeo sp̃uit lupatos
tem afflige̾t. In huiꝰcemodi ammalis genere
etas longior marib legimꝰ sane equum ad an
am uen̾em durasse ad annos quadraguita. Eqͣe
libido extinigurtur uibis tonsis in quaꝵ partu
amoris nascitur ueneficium qd̾ in frontib pre¬
ferunt. edit fuluo colore calicis simile hippo¬
nenses nomimaut᷑. Qd̃ si p̃raptum statu su̾it¬
equus sauior fu̾it speiq maioris eoꝓfundius
nares in̾sitant in uibendo. Int̾fectis uel morien¬
asfem sentire. Unde ii centauris equoꝵ hominũ
natura ꝓmixta ẽ. Solent enĩ ex equoꝵ uel mes¬
ticia uel alacutate euentum futuroꝵ dimicatu
ii collige. Erequeus opinio ẽ qd̾ in geneiosis e¬
quis ut auint ueteres quatuor expectentur.
forma pulcritudo meritum atq color forma
ut sit ualidum corpꝰ ⁊ solidum. robori conue

Expanded text:
pulit. Cum praelio Antiochus Galatas subegisset, Centeretrii nomine ducis, qui in acie ceciderat, equum insiliit ovaturus; is autem adeo sprevit lupata, ter, et se et equitem affligeret. In hujusmodi animalis genere aetas longior maribus. Legimus sane equum ad annam venerem durasse ad annos quadraginta. Equarum libido exstinguitur jubis tonsis. In quarum partu amoris nascitur veneficium, quod in frontibus praeferunt editi filii; fulvo colore, caricis mole, quod hippomanes nominatur, quod si praeraptum statim fueritequus sanior fuerit, et spei majoris, eo profundius nares mersitat in bibendo. Interfectis vel morienaffectum sentire. Unde et in Centauris equorum et hominum natura permixta est. Solent etiam ex equorum vel maestitia vel alacritate eventum futurum dimicaicis, frequens opinio est. 45. In generosis equis, ut aiunt veteres, quatuor spectantur: forma, pulchritudo, meritum, atque color. Forma, ut sit validum corpus, et solidum, robori conve
Abbreviated transcription (Latin):
Cum gestauint mandragore mala moriunt᷑.
S eunt obuam ne malum in ꝑniciem conua¬
lescat. ⁊ formicas deuorant ad recupandam sa¬
nitatem. Si qͣndo tauros adoruintur sciunt¬
autem quib potissimũ partib immorantur.
Non aliud qm cornua aut nares petunt. cor
nua ut pond̾e deficiant. nares ut acuor sit do¬
q ad nares dehiscente. Dentium iocus osse ppe¬
tuo hec quidem ad formam nam uoce loquen
tium sonos emulatur. De cocodrilto.
rocodullus a croceo colore dẽs gignit᷑ in ny¬
io flumine animal quadrupes in t̾ra etꝰ
in aquis ualens longitudrne plerumq ugĩ¬
ti cubitoꝵ dentium ⁊ unguium immanitate
armatus rantaq cutis duricia ẽ ei ut fortium
nocte in aquis die in humo requiescit oua in
t̾ra fouet mascłs ⁊ femina uices seruant hũc

Expanded text:
Cum gustaverint mandragorCum gustaverint mandragorsed eunt obviam, ne malum in perniciem convalescat et formicas vorant ad recuperandam sanitatem. Si quando tauros adoriuntur, sciunt quibus potissimum partibus immorentur nec aliud quam cornua aut nares nua, ut armatura deficiant, nares, ut dolor sit que ad nares dehiscente, dentium locis osse perpetuo. Haec quidem quoad formam, nam voce loquentium hominum sonos aemulatur. De crocodilo rocodilus, a croceo colore dictus, gignitur in Nilo flumine, animal quin aquis valens, longitudine plerumque viginti cubitorum, dentium et unguium immanitate armatum, tantaque cutis duritia, ut quamvis fortium iat. 20. Nocte in aquis, die humi quiescit; ova in terra ovet; masculus et femina vices servant. Hunc
Abbreviated transcription (Latin):
eger formicas deuorat. Humidi ursi ceteris p̃
tura par est quoquo loco genuerint. Coeunt ñ
itidem quo quadrupedes alie s acti amplexibꝰ
mutuis uelud humanis conuigationib copu¬
lantur. Desiderium ueneris hyemps suscitat
secreti honere uerent᷑ mares grauidas ⁊ in hiis¬
dem licet foueis paritis tam̃ ꝑ scrobes se copu¬
lationib diuidunt᷑. lucine illis ꝓperantiũ tem¬
pus ẽ. Qmippe: uterum tricesimꝰ dies liberat.
Unde euenit ut p̃cipitata fecunditas in formes
creet partus. Carnes paxilludas edunt quib co¬
figurant ⁊ int̾dum ad pectaratas fouent ut as¬
siduo concubitu calefc̃e animalem trahant sp̃m.
Int̾ea nullus cib sane dieb primis qͣtuordecĩ
matres in sompnũ ita concidunt ut nec uulm̾¬
b excitari queant enixeq t̾nis latent mensib
mox egresse u diem liberum tantam paciunt᷑
in solentiam lucis ut pites obsitas cecitate.¬
Insidiantur alnerib apum maxime fauos ap¬
petunt nec auidius aliud quam mella captãt.

Expanded text:
eger formicas devorat. Numidici ursi caeteris tura par est quoquo loco editis. Coeunt itidem quo quadrupedes aliae, sed apti amplexibus mutuis uelut humanis coniugationibus copulantur. Desiderium ueneris hiems suscitat. Secreti honore reuerentur mares grauidas et in iisdem licet foueis, partitis tamen per scrobes secubationibus diuiduntur. Lucinae illis properatius tempus est; quippe uterum trigesimus dies liberat. Vnde euenit, ut praecipitata fecunditas informes creet partus: carnes pauxillulas edunt, quibus cofigurant et interdum adpectoratas fouent, ut assiduo incubitu calefactae animalem trahant spiritum. Interea cibus nullus. sane diebus primis quattuordecim matres in somnum ita concidunt, ut nec uulneribus excitari queant. Enixae quaternis latent mensibus; mox egressae in diem liberum tantam patiuntur insolentiam lucis, ut pInsidiantur alvearibus apum, maxime favos appetunt, nec avidius aliud quam mella captant.
Abbreviated transcription (Latin):
espercclio ammal ignobile a uesꝑe nom̃
accepit.est autem uolatile idest quadru¬
pes ⁊ deutib utitur quos in aliis auib reppe¬
tire ñ soleas. Darit ut quadrupedia non oua
s pullos uiuentes. Uolitat aũ ñ aliquo uola.¬
tu pennax s membrane sue fulta remigio qͦ
suspensa uelut pennaꝵ uolatu cireum fertur
atq uegetatur. Habet ⁊ illud hoc ule animal
quod sibi inuicem adherent ⁊ quasi spẽ botri¬
ouis ex aliquo loco pendent ac si se ultuna q̃¬
que laxauerit oĩs resoluuntur qd̃ fit quodã
munere caritatis que difficile in hominib hu¬
iusmodi reperitur. De coruo.

Expanded text:
espertilio animal ignobile a vespere nomen sumpsit, est autem volatile, idemque et quadrupes, et dentibus utitur, quod in aliis avibus reperiri non solet; parit sicut quodrupedia, non ova, sed pullos viventes, volitat autem non aliquo volatu pennarum, sed membranae suae fulta remigio, quo suspensa veluti pennarum volatu circumfertur atque vegetatur. Habquod sibi invicem adhaerent, et quasi in speciem botri ex aliquo loco pendent; ac si se ultima quaeque laxaverit, omnes resolvuntur. Quod fit quodam munere charitatis: quae difficile in hominibus hujusmodi reperitur. De gallo.
Abbreviated transcription (Latin):
sione conseruans. hanc greci fenicem. dicunt
qd̾ diu durat ex nomine auis. illius arabie q̃
multis annis uiuere ꝑhibetur. Fructus eiꝰ dac
stea .d. littera sublata ⁊ subrogata .R. dieta ẽ.
laurus ut in articłis que in intio auclicule dõe
sunt ⁊ methidres qui nunc meridies dicit᷑. Hãc
arborem greci daphuem uocant eo qd̃ nunqͣm
deponat uriditatem. Iude illa potus iuctores
coronantur. Sola quoz hec arbor uulgo fuliua¬
ri niume creditiur. De mals¬
alus a grecis dicta qd̾ fructus eius porno

Expanded text:
signe victorie; hanc Greci fenicem vocant, quia diu duret, ex nomine avis illius Arabie que multis annis vivere perhibetur. Fructus autem stea D littera sublata et subrogata R dicta est laurus; ut in auriculis, quae initio audiculae dictae sunt, et medidies, quae nunc meridies dicitur. Hanc arborem Graeci δάφνην vocant, quod numquam deponat viriditatem; inde illa potius victores coronantur. Sola quoque haec arbor vulgo fulminari minime creditur. Malum a Graecis dictum quod sit fructus eius pomo