comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gradus scãm crucẽ adorat & osculatur. Sequentidie impe¬
ratrix & om̃s matronȩ Uł uirgines idem faciunt. Tertia
nihilominus die ep̃i & cuncti clericorũ gradus idem
faciunt. Et sic capsa reclusa. ad supradictũ armariũ
reportatur. Quandiuaut̃ suꝑ altare manet aperta.
totam eccłam mirus odor ꝑfundit. dedonis enĩ ligni scisliquor
odorifer oleosimilis profluit. Cuiꝰ si&iã aliquis infirmus mo¬
dicã particulã contingat omnẽ ȩgritudinẽ sanat
Hec de locis scis ꝓut potui fidẽ historiarũ secutus ex posui.
& maximȩ dicta arcuulfigalliarũ ep̃i. quȩ eruditissimꝰ
in scripturis presbiter adamnanus lacioso sermone descri¬
bens tribus libellis conprehendit. Siquidẽ memoratus
antistes desiderio locorũ scõrũ patriã deserens. terrã
repromissionis adiit . aliquot mensib: ierosolimis demo¬
ratus est. Veteranoq: monacho nomine petro duce

Expanded text:
gradus, sanctam crucem adorat et osculatur. Sequenti die impegradus, sanctam crucem adorat et osculatur. Sequenti die imperatrix et omnes matronae uel uirgines idem faciunt, tertia nihilominus die episcopi et cuncti clericorum gradus idem faciunt, et sic capsa reclusa ad supra dictum armarium repor- n tatur. Quandiu autem super altare manet aperta, totam ecclesiam mirus odor perfundit. De nodis enim ligni sancti liquor odorifer oleo similis profluit, cuius si etiam modica particula contingat, omnem aegritudinem sanat. Haec de locis sanctis, prout potui, fidem historiarum secutus exposui et maxime dictatus Arculfi, Galliarum episcopi, quos eruditissimus in scripturis presbyter Adamnanus lacinioso sermone describens tribus libellis conprehendit. Siquidem memoratus antistes desiderio locorum sanctorum patriam deserens terram repromissionis adiit, aliquot mensibus Hierosolimis demoratus est ueteranoque monacho nomine Petro duce
Abbreviated transcription (Latin):
parte turopȩ ubi nunc est ipsa ciuitas inuenta sunt Ibi
enĩ fieridĩ uoluntate intellecta est. In hac urbe᷑ basilica
mirioperis exstructa ẽs quȩ scã sophia nominatur . rotun¬
doschemate a fundam̃tis constructa & concamerata.
trib: cincta parietib: & magnis sustentata columnis.
arcubusq sublimatat̃ . Cuiꝰ interior domꝰ. in a quilona¬
li sui parte. grande & pulchrum ualde armarium
habet in quo capsa lignea ligneo ꝗꝗ cooꝑculo tecta crucis domi¬
nicȩ tresparticulas continet. Longũ uidelicet lignũ in
duas partes incisum & trans uersum eiꝰdẽ scȩ crucis lignũ
Hec trib tantũ ꝑ annũ dieh, hoc est incena dñi. inparasceue.
& in sabbato scõpopulis adoranda profertur. Quorũ primo
capsa suꝑ altare. aureũ duos cubitos altitudinis: &
un ũ latitudinis habens. cũ cruce sc̃a patefacta cõponit᷑
Accedensq primus imperator. deinde cunctus ꝑ ordinẽ laicorũ

Expanded text:
parte Europae. ubi nunc est ipsa ciuitas, inuenta sunt. Ibi parte Europae. ubi nunc est ipsa ciuitas, inuenta sunt. Ibi enim fieri Dei uoluntas intellecta est. In hac urbe basilica miri operis, quae sancta Sophia cognominatur, rotundo scemate et a fundamentis constructa et concamerata, tribus cincta parietibus et magnis sustentata columnis arcubusque sublimata est. Cuius - interior domus in aquilonali sui parte grande et ualde pulchrum armarium habet, in quo capsa lignea ligneo quoque cooperculo tecta crucis dominicae tres particulas continet, longum uidelicet lignum in duas partes incisum et transuersum eiusdem sanctae crucis lignum. Haec tribus tantum per annum diebus, hoc est in cena Domini, in parasceue et in sabbato sancto populis adoranda profertur. Quarum prima capsa illa super altare aureum duos cubitos altitudinis et unum latitudinis habens cum cruce sancta patefacta conponitur. Accedensque primus imperator, deinde cunctus per ordinem laicorum
Abbreviated transcription (Latin):
rit ȩcđa in quabeatꝰ marcꝰ euangelista requiesct . Cuiꝰ corpus
in orientali partet eiꝰdẽ ȩcđȩ ante altare humatũ ẽ Memoria
desuꝑ posita dequadrato marmore facta : Circa nilũ egiptii ag¬
geres crebros ꝓpt̃ irruptionẽ aquarũ facere solent : Quisi forte
custodũ incuria rupti fuerint ñ rigant sed opprimunt t̾ras
subiacentes It qͥ plana egipti in colunt suꝑriuos aqͥrũ sibi
domos faciunt : transuersis trabibus super PONEΗTE¬
onstant inopolis undiq p̃tera quilonẽ¬
maricincta qđ amari magno sexaginta milib passuum usq ad
murũ ciuitatis & amuro ciuitatis usq ad hostia danuuis. quadra¬
ginta milib: passuũ extenditur. Ambitu murorũ iuxta sitũ
maris anguloso duodetim milia passuũ circũ plectitur hanc
europamq: disterminat edificare disposuit. Ded quadam
nocte ferram̃ta om̃a ab lata missis qui requirerent in

Expanded text:
rit ecclesia, in qua beatus euangelista Marcus requiescit, cuius corpus rit ecclesia, in qua beatus euangelista Marcus requiescit, cuius corpus in orientali parte eiusdem ecclesiae ante altare humatum est memoria superposita de quadrato marmore facta. Circa Nilum Aegyptii aggeres crebros propter inruptionem aquarum facere solent, qui si forte custodum incuria rupti fuerint, non irrigant, sed opprimunt terras subiacentes, et qui plana Aegypti incolunt super riuos aquarum sibi domos faciunt transuersis trabibus superponenteONSTANTmari cincta, quod a mari magno LX milibus passuum usque ad murum ciuitatis, et a muro ciuitatis usque ad ostia Danubii quadraginta milibus passuum extenditur, ambitu murorum iuxta situm maris anguloso XII milia passuum circumplectitur. Hanc Europamque disterminat, aedificare disposuit, sed quadam nocte ferramenta omnia ablata missis, qui requirerent, in
Abbreviated transcription (Latin):
lurima extramuros ingiro oluieta. Athabor damascum
lexañ dr̃ia. ab occasu in ortũ solis longa ab austro hostus nili cingitur.
ab aquilone lacu mareotico Cuiꝰ portus ceteris difficilior. quasi ad for¬
mã humani corporis in capite ipso & statione capatior infaucibus
uͦ angustior qua meatus maris accipit ac nauiũ quib quedã spirandi
subsidia portu subministrant᷑. Vbi quis angustias atq ora portꝰ eua¬
serit tã quã reliqua corporis forma ita diffusio maris longe lattq ex¬
tendit᷑ In eiꝰdẽ dexterã portꝰ parua in sula habet᷑ inqua farꝰ id ÷
turris ẽ maxima nocturno tẽpore flamarũ facib: ardens ne de¬
cepti tenebris nautȩ inscopulos inadant. & uestibuli limitem
conp̃hendere nequeant qui & ipse sẽꝑ inquietꝰ ẽ fluctib: hinc
inde conlidentib: Portus uͦ placidus sẽꝑ amplitudinẽ habens
xxx. stadioꝵ Aparte ȩgipti urbẽ intrantib: addextera occur¬

Expanded text:
Plurima extra muros in gyro oliueta. A Thabor Damascum Plurima extra muros in gyro oliueta. A Thabor Damascum IAE ET NILO. Alexandria ab occasu in ortum solis longa ab austro ostiis Nili cingitur, ab aquilone lacu Mareotico, cuius portus ceteris difficilior quasi ad formam humani corporis in capite ipso et statione capacior, in faucibus uero angustior, qua meatus maris ac nauium suscipit, quibus quaedam spirandi subsidia portui subministrantur. Vbi quis angustias atque ora portus euaserit, tamquam reliqua corporis forma, ita diffusio maris longe lateque extenditur. In eiusdem dextera portus parua insula habetur, in qua Farus, id est turris est maxima, nocturno tempore flammarum facibus ardens, ne decepti tenebris nautae in scopulos incidant et uestibuli limitem comprehendere nequeant, qui et ipse semper inquietus est fluctibus hinc inde conlidentibus. Portus uero placidus semper, amplitudinem habens XXX stadiorum. A parte Aegypti urbem intrantibus ad dexteram occur
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ infans hȩc aut̃ ȩccła duob: ut dictũ est tumulis & in terpositis
arcubus suffulta hab& inferius inter eosdem tumulos fontem
lucidissimũ. unde ciues om̃s aquas inuasculis ꝑ trocleas in eccłam
extrahuNT. Altera uͦ eccła est. ubi domus erat inqua angłs ad
manasse adboreã amari cenereth distat ex om̃i parte ro¬
tundus herbosus ualde & floribus. altitud in isxxxstadioꝵ
Uertex ipse c̃pestris. & multũ amȩnꝰ .xx. xiiͦuͬ. stadiorũ spaciodilatat᷑
Vbi grande monasteriũ grandiꝗꝗ silua circũdat᷑ tres ȩcđas haberis
iuxta qđ petrus ait. faciamꝰ hic tria tabernacula. Locus smuro
Mamascus in cãpoposita slato & amplo murorũ ambitus & crebris
munita turrib: quã magna quatuor flumina int̾fluunt
bi dũ xp̃iani sc̃i baptistȩ ioħis eccłam frequentant. sarrace¬
norũ rex cũ sua sibi gente aliam instituit atq sacrauit

Expanded text:
est infans. Haec autem ecclesia duobus, ut dictum est, tumulis et interpositis est infans. Haec autem ecclesia duobus, ut dictum est, tumulis et interpositis arcubus suffulta habet inferius inter eosdem tumulos fontem lucidissimum, unde ciues omnes aquas in uasculis per trocleas in ecclesiam extrahunt. Altera uero est ecclesia, ubi domus erat, in qua angelus ad Manasse ? ad boream a mari Ceneret distat ex omni parte rotundus, herbosus ualde et floridus altitudinis XXX stadiorum. Vertex ipse campestris et multum amoenus, XX et trium stadiorum spatio dilatatur, ubi grande monasterium grandi quoque silua circumdatur, tres ecclesias habens, iuxta quod Petrus ait: Faciamus hic tria tabernacula. Locus muro TV DAMASCI. Damascus in campo sita lato et amplo murorum ambitu et crebris munita turribus, quam magna quattuor flumina interfluunt. Ubi dum christiani sancti baptistae Iohannis ecclesiam frequentant, Saracenorum rex cum sua sibi gente aliam instituit atque sacrauit.
Abbreviated transcription (Latin):
altus a latere ipso usq ad sũmũ digitorũ extentis. De quo
dñs a quã a sa maritana muliere petere dignatus est
nedixit & pisces. citra mare galileȩ ad aqͥlonẽ ciuitatis
tiberiadis cãpus ẽ herbosus & planꝰ nũquã ex illo tẽpore aratꝰ
nullã suscipiens edificationẽ. fontẽ tantũ ex quo tunc illibiber̃
ostendens: Qui gͦ abhelia capharnaũ ꝑgune. ꝑtiberia dem
iter habent. Deinde sicus marega lileȩ & locũ benedictionis
panũ a quo ñ longe caphurnaũ infinib: ẽ labulon & neptalĩ
Quȩ murũ ñ habens. angusto int̃montẽ & stagnũ situper
maritimã horã orientẽ uersus. longo tramite ꝓtenditur
mont̃ ab aquilene. lacũ ab austro habenis. Na sartth muros ñ labit sed
magna ȩdificia. duasq grandes ȩccłas Vna in medio ciuitatis. supra
duos fundatã crancros. ubi quondã fuerat domꝰ inqua dñs nutritꝰ

Expanded text:
altus, a latere ipso usque ad summum digitorum extentus, de quo altus, a latere ipso usque ad summum digitorum extentus, de quo Dominus aquas a Samaritana muliere petere dignatus est. XV. et pisces, citra mare Galilaeae ad aquilonem ciuitatis Tiberiadis, campus herbosus et planus nunquam ex illo tempore aratus, nulla suscipiens aedificia, fontem tantum, ex quo tunc illi biberunt, ostendens. Qui ergo ab Helia Capharnaum pergunt, per Tiberiadem iter habent, deinde secus mare Galilaeae et locum benedictionis panum, a quo non longe Capharnaum in finibus Zabulon et Neptalim, quae murum non habens angusto inter montem et stagnum situ per maritimam oram orientem uersus longo tramite protenditur, montem ab aquilone, lacum ab austro habens. Nazareth muros non habet, sed magna aedificia duasque grandes ecclesias: una in medio ciuitatis supra duos fundata cancros, ubi quondam fuerat domus, in qua Dominus nutritus
Abbreviated transcription (Latin):
uero ripa in suꝑcilio monticuli grande monasteriũ gestat.¬
beati baptistȩ ioħis ȩccłaclarũ. De quo ꝑpontẽ arcubus
suffultũ solent descendere ad illã crucẽ & orare In extre¬
ma fluminis parte quadrata ȩccła t̃ quatuor lapideis
cancris suꝑ posita. coctili creta desuꝑ tecta. Ubi dñi uesti¬
m̃ta cũ bapti laretur. seruata r̾e dicunt᷑ hanc non
homines intrare. sed undiq: cingere acpenetrare solent
Ab eo loco quo defaucib: maris galileȩ iordanis exit . usq ubi
Binimũ genus locustarũ fuisse. quopastus est baptista
iohs usq hodie apparet. quȩ corpusculis in modũ digiti
manus exilib: & breuib: in herbis facile captȩ coctȩq inoleo pau¬
perem p̃bent uictũ In eodẽ deserto. sunt arbores habentes folia
lata & rotunda lactei coloris & melliti saporis habentesq na
Ihoc est in crucis modũ facta. Intiũ medio. fons ia cob.xl. cubitis

Expanded text:
vero ripa in suvero ripa in subeati baptistae Iohannis ecclesia clarum, de quo per pontem arcubus suffultum solent descendere ad illam crucem et orare. In extrema fluminis parte quadrata ecclesia quattuor lapideis cancris superposita est, coctili creta desuper tecta, ubi Domini uestimenta, cum baptizaretur, seruata esse dicuntur. Hanc non homines intrare, sed undae cingere ac penetrare solent. Ab eo loco, quo de faucibus maris Galilaeae Iordanis exit, usque ubi IS. Minimum genus locustarum fuisse, quo pastus est baptista Iohannes, usque hodie apparet; quae corpusculis in modum digiti manus exilibus et breuibus in herbis facile captae coctaeque in oleo pauperem praebent uictum. In eodem deserto sunt arbores, folia lata et rotunda lactei coloris et melliti saporis habentes, quaeest, hoc est in crucis modum facta, in cuius medio fons Iacob XL cubitis
Abbreviated transcription (Latin):
assuetas aues aquis . Deniq si iordanis auctus imbrib: pisces
illuc influens rapuerit . statĩ moriuntur & pinguib: aquis
supernatant . Lucernã accensam ferunt suꝑnatare sine
O m̃ãq uiuentia demersalic& & uebem̃ter illisa . statĩ resilire
Deniq uespasianũ p̃cepissenandi ignaros reuinctis manib:
p̃cidi fertur sanguini tantũ mulierũ menstruo ł urinȩ
dedere Ntile est aũt̃ ad cõpagẽ nauiũ ł corporib hominũ
cherrima quȩ & edendi cupiditatẽ spectantib: generant
Si carpas. fatiscunt ac resoluuntur incinerẽ. fumũq: excitant quasi
adhuc ardeant Sane in dieb: estatis. in modicus ꝑspacia cãpi
exestuat uapor. Vnde & coalescente uitio nimiȩ siccitatis atq:
humi arido corruptior aer miserandas in colis conficit egritu
nlo cogͦ quo baptiatus est dñs crux lignea stat usq ad collũ
alta quȩ aliquotie saqua ascendente abscondit᷑ A quo loco
ripa ulterior id ÷ orientalis. in iactu funde est: Citerior

Expanded text:
amelique fluitent. Denique si Jordanis auctus imbribus pisces illuc influens rapuerit, statim moriuntur et pinguibus aquis subnatant. Lucernam accensam fertur supernatare sine omniaque viventia, demersa licet et vehementer illisa, statim resilire. Denique Vespasianum praecepisse natandi ignaros revinctis manibuspraecidi fertur, sanguini tantum mulierum menstruo uel urinae cedere, utilis autem ad compagem nauium uel corporibus hominum cherrima, quae edendi cupiditatem spectantibus generent; si carpas, fatescunt ac resoluuntur in cinerem fumumque excitant, quasi adhuc ardeant. Sane in diebus aestatis inmodicus per spatia campi exaestuat uapor, unde et coalescente uitio nimiae siccitatis atque humi arido cquo Dominus baptizatus est, crux lignea stat usque ad collum alta, quae aliquoties aqua transcendente absconditur. A quo loco ripa ulterior, id est orientalis, in jactu fundae est; citerior
Abbreviated transcription (Latin):
eicit sal. Et hoc sole siccatũ accipitur. multis utiq nationib ꝓfuturũ
Aliter uero inquodã siculo monte salfieri dr̃ ubi lapides deterra

Expanded text:
eicit sal, et hoc sole siccatum accipitur multis utique nationibus profuturum. eicit sal, et hoc sole siccatum accipitur multis utique nationibus profuturum. Aliter uero in quodam Siculo monte sal fieri dicitur, ubi lapides de terra
Abbreviated transcription (Latin):
st aut̃ genesarid ÷ mare galileȩ magnis siluis circũ data in
longitudine habenscentũ sex aginta stadia. in latitudine xL.
aqua dulcis & ad potũ habilis. Siquidt̃ nec palustris uliginis
crassũ aliqiđ aut turbidũ recipit . quia a renoso undiq: littore ar¬
cũ uenitur Ded & amenis circũdat᷑ oppidis ab oriente iulia dȩ
& ippo. ab occidente tiberiadȩ aquis calidis salubris henera
pisciũ gustu& specie magis quã in alio lacu prȩstantiora
are uero mortuũ longitudine stadiis quingentis octogin¬
ta usq ad goaros arabiȩ. latitudine centũ quinquaginta
usq aduicinia sod omorũ ꝓtendit᷑. Nã & de puteis quondã
salis. post sedomȩ & gomorre & ciuitatũ finitimarũ conbusti¬
ont̃ in undasse certissimũ est. Appar& uͦ ꝓcul despetula
montis oliueti cernentibus. qđ fluctuũ conlisione cõmotũ salsissimũ

Expanded text:
Est autem Genesar, id est mare Galilaeae, magnis siluis circumdatum, in Est autem Genesar, id est mare Galilaeae, magnis siluis circumdatum, in longitudine habens CXL stadia, in latitudine XL. Aqua dulcis et ad potandum habilis, siquidem nec palustris uliginis crassum aliquid aut turbidum recipit, quia arenoso undique litore circumuenitur; sed- et amoenis circumdatur oppidis, ab oriente Iuliade et Hippo, ab occidente Tiberiade aquis calidis salubri; genera quoque piscium gustu et specie quam in alio lacu praestantiora. are uero mortuum longitudine stadiis DLXXX ta usque ad Zoaros Arabiae, latitudine centum quinquaginta usque ad vicinia Sodomorum protendit. Nam et de puteis quondam salis post Sodomae et Gomorrae et ciuitatum finitimarum combustionem inundasse certissimum est. Apparet uero procul de specula montis Oliueti cernentibus, quod fluctuum conlisione commotum salsissimum
Abbreviated transcription (Latin):
ad radices montis libani. ubi paneon id ÷ cesarea philip¬
pisita t̃ unde & idem paneon hoc est speleũ ꝑ qđ se se
attollit iordanis. A rege agrippa decore admirabili exstructũ
uenustatũq: accipimꝰ łst aut̃ intra conitide terra fonsrotȩ
qualitatẽ exprimens. unde & fialȩ nom̃ accepit. quinde cĩ
tetrarches regionis eiꝰdẽ paleasmisit . quas in panea
fluuius ebulliuit: Undeliquet infiala principiũ esse
iordanis. sed post subterraneos meatus in paneo cȩpisse fluentũ
qui mox lacũ ingressus. paludes eiꝰ intersecat Inde ꝗꝗ cursus suos
dirigens quindecĩ milia passuũ sine ulla interfusione ꝓgreditur.
usq ad urbemcui iulias ẽ nom̃. postea lacũ genesar medio tran¬
sit fluente . Vnde plurima circũ uagatus as faltiũ hoc est mare
mortuũ ingressus. laudabiles ꝑdit aquas. Est enĩ coloris albi
sicut lac. & obhoc in mari mortuo longo tramite discernitur

Expanded text:
ad radices montis Libani, ubi Panium, id est Caesarea Philipad radices montis Libani, ubi Panium, id est Caesarea Philippi, sita est, unde et idem Panium, hoc est speleum, per quod sese adtollit Iordanis, a rege Agrippa decore admirabili extructum uenustatumque accipimus. Est autem in Traconitide terra fons rotae qualitatem etetrarches eiusdem regionis paleas misit, quas in Panio fluuius ebulliuit. Unde liquet in Fiala principium esse Iordanis, sed post subterraneos meatus in Panio coepisse fluentum, qui mox lacum ingressus paludes eius intersecat. Inde quoque cursus suos dirigens XV milia passuum sine ulla interfusione progreditur usque ad urbem, cui Iulias nomen. Postea lacum Genesar medio transit fluento, unde plurima circumuagatus Asfaltium, hoc est mare mortuum, ingressus laudabiles perdit aquas; est enim coloris albidi sicut lac et ob hoc in mari mortuo longo tramite discernitur.
Abbreviated transcription (Latin):
gat. lacrimis pulchrȩ rorantib: Cauerna aũt grȩco
nomine ope dr̃ Ilic cyprũ. illic mro balanũ nasci
fer̃ A qua ut cetera fontiũ illic tam̃ p̃stantius esta¬
te frigida hieme tepens. aer mollior. ut sũma hiemȩ
mons diffusior & nudus gignentiũ lgrũ enĩ & itiunũ
solũ & ideo desertũ ab incolis. Hic a sextopolis urbis ter¬
ra usq ad regionẽ sod omitanã & asfaltios fines. diffusus
habetur: Aduersus huic mons supra iordanẽ ab urbe iuliadȩ
usq ad goaros arabiȩ. petrȩ cont̾minos extentꝰ ubi& iã mons
ferreus ẽ nuncupatꝰ. Int̃ hos duos montes capus iac&. quẽ
ueteres magnũ appellauere : hebraice aut̃ aulon. Cuiꝰ
longitudo .xxx & octostadiorũ latitudo centũ uiginti¬
xordium auico genuari. finis usq ad asfaltiũ lacũ lorda¬
nis eũ mediũ int̃secat. uiridantib: ripis fluminis alluuione.
siquidẽ supͣripas eiꝰdẽ fructꝰ arborũ uberior est. alias. longe

Expanded text:
gat lacrimis pulchre rorantibus; cauerna autem graeco gat lacrimis pulchre rorantibus; cauerna autem graeco nomine ope dicitur. Illic cyprum, illic myrobalanum nasci ferunt. Aqua ut cetera fontium, illic tamen praestantius, aestate frigida, hieme tepens, aer mollior, ut summa hieme mons diffusior et nudus gignentium; aegrum enim et ieiunum solum et ideo desertum ab incolis. Hic a Scythopolis urbis terra usque ad regionem Sodomitanam et Asfaltios fines locus diffusus habetur. Aduersus huic mons supra Iordanem ab urbe Iuliade usque ad Zoaros Arabiae Petraeae conterminos extentus, ubi etiam mons est Ferreus nuncupatus. Inter hos duos montes campus iacet, quem ueteres latine Magnum appellauere, hebraice autem Aulon, cuius longitudo XXX et CCtorum stadiorum. latitudo CXX, exordium a uico Gennauari, finis usque ad Asfaltium lacum. Iordanis eum medium intersecat uiridantibus ripis fluminis alluuione, siquidem supra ripas eiusdem fructus arborum uberior est, alias longe
Abbreviated transcription (Latin):
separatũ. grandia palmeta cãpulis int̃positis extant cũ inter¬
habitatorib: cananeis. Duod ecĩ lapides quos iosuȩ de iordane
colli p̃ceperat. in ȩccła galgalis facta altrinsecus iuxta
parietes eiusdem iacent. uix singuli nunc duobus uiris eleua¬
biles. Quorũ unꝰ nescio quo ca sufractus. sed ferro medicante
reconuinctus ẽ. Est uxta iericho fons uber ad potũ pinguis¬
ad rigandũ qͥ quondã sterilis ad generandũ. parũ saltibris
r̃ Deniq: cãpus eũ circũ iac&. septuaginta stadioꝵ in
longitudine .xx. in latitudine patens. In quo mirabilis
hortorũ grã. uaria palmarũ genera. prȩstantissimi
apũ fȩtus Illic opobalsamũ gignit᷑ qđ ideo cũ adiectio¬
ne significamꝰ. qͥa agricolȩ corticetenus uirgulas acu¬
tis lapidibus incidunt eas in quib: balsama generant᷑.
ut ꝑ illas cauernas paulatĩ distillans humorse colli¬

Expanded text:
separatum, grandia palmeta campulis interpositis et inseparatum, grandia palmeta campulis interpositis et inhabitatoribus Cananaeis. Duodecim lapides, quos Iosue de Iordane tolli praeceperat, in ecclesia Galgalis facta altrinsecus iuxta parietes eiusdem iacent, uix singuli nunc duobus uiris eleuabiles, quorum unus nescio quo casu fractus, sed ferro medicante reconiunctus est. Est iuxta Hiericho fons uber ad potuad rigandum, qui quondam sterilis ad generandum, parum salubris . Denique campus eum circumjacet, septuaginta stadiorum in longitudine, viginti in latitudine patens, in quo mirabilis hortorum grapium fetus. Illic opobalsamum gignitur, quod ideo cum adiectione significamus, quia agricolae cortice tenus uirgulas acutis lapidibus incidunt eas, in quibus balsama generantur, ut per illas cauernas paulatim destillans humor se colli
Abbreviated transcription (Latin):
candidis adam obscurioris & uilis operis. qui haud longe ab illis adborta¬
lem ex tremãq muri illius partẽ pausat: Iriumꝗꝗ feminarũ uiliores
& minores memoriȩ cernuntur. Mlambre collis. mille passib: amo¬
num̃tis his ab est adboream herbosus ualde & floriđ campestrem
habens in uertice planitiem : Incuiꝰ aquilonali parte quercus abra hȩ
duorũ hominũ altitudinis truncus ȩccła circũdata ẽ lgredientib:
hebron ad aquilonẽ in sinistra parte iuiȩ occurrit mons spinosus.
paruus. trib: milib: passuũ ab hebron . unde iero solimã pinea ligna
feruntur in camelis. Nã in om̃i iudea plaustra uł currꝰraro
ericho abhelia adorientẽ uersus xx .viiii. milia pedes ab est
Quat̃no ad solũ destructa. sola domꝰ rahab obsignũ fidei reman&
Eius enĩ parietes adhuc sine culmine durant. Locꝰ urbis segites
& cuncta recipit : Inter hanc & iordanẽ quinq: ł sex ab ea milib:

Expanded text:
candidis, Adam obscurioris et uilioris operis, qui haud longe ab illis ad boreacandidis, Adam obscurioris et uilioris operis, qui haud longe ab illis ad borealem extremamque muri illius partem pausat. Trium quoque feminarum uiliores et minores memoriae cernuntur. Mambre collis mille passibus a monumentis his ad boream, herbosus ualde et floridus, campestrem habens in uertice planitiem, in cuius aquilonali parte quercus Abrahae, duorum hominum altitudinis truncus, ecclesia circumdata est. Egredientibus Chebron ad aquilonem in sinistra parte uiae occurrit mons pinosus paruus, tribus milibus passuum a Chebron, unde Hierosolimam pinea ligna feruntur in camelis; nam in omni Iudaea plaustra uel currus raro Hiericho ab Helia orientem uersus XVIII milia pedes abest, qua tertio ad solum destructa sola domus Raab ob signum fidei remanet; eius enim adhuc parietes sine culmine durant; locus urbis segetes et uineta recipit. Inter hanc et Iordanem, quinque uel sex ab ea milibus
Abbreviated transcription (Latin):
interius p̃ciosomarmore tecta. supͣ ipsũ locũ ubi dñs natus
spetialius tradit᷑ scȩ mariȩ grandẽ gestat ȩcłam Petra iuxta
murũ cauata. primũ dñici corporis lauacrũ demuro missũ
suscipiens. hactenꝰ seruat. quȩ siqua forte occasione Vł industria
fuerit ex hausta. nihilominꝰ continuodũ respicis sic̃ antea
tigua in ȩcłã sepulchrũ scĩ hieronimiẽ Porro ad oruentẽ
in turre oder id ÷ gregis mille passib: aciuitate. segregata
ȩccła ẽ triũ pastorũ dñicȩ natiuitatis consortiũ monum̃ta con¬
tinens. hȩc relationẽ arcuulfigalliarũ epĩ secutus dixerim
sepulchrũ rachel habens. titulũq nomine eiꝰ usq hodie sig
¶Omilib: separata uno ad orientẽ stadiõ speluncã duplicẽ
inualle habet ubi sepulchra patriarcharũ quadrato muro
circũ dantur. capitib: uersis ad aquilonẽ Et hȩc singula sin¬
gulis tecta lapidib: instar basilicis dolatis triũ patriartharũ

Expanded text:
interius pretioso marmore tecta supra ipsum locum, ubi Dominus natus specialius traditur, sanctae Mariae grandem gestat ecclesiam. Petra iuxta murum cauata primum dominici corporis lauacrum suscipiens, hactenus servat, quae si qua forte occasione, vel industria fuerit exhausta, nihilominus continuo, dum respicis, sicut antea tigua in ecclesia sepulcrum est sancti Hieronymi. Porro ad Orientem in turre Ader, id est gregis, mille passibus a ciecclesia est trium pastorum dominicae natiuitatis consciorum monumenta continens. Haec relationem Arculfi Galliarum episcopi secutus dixerim;sepulchrum Rachel habens titulo nominis eius usque hodie sigrusalem, XXII milibus separata, uno ad orientem stadio speluncam duplicem in ualle habet, ubi sepulchra patriarcharum quadrato muro circumdantur, capitibus uersis ad aquilonem, et haec singula singulis tecta lapidibus instar basilicae dolatis, trium patriarcharum
Abbreviated transcription (Latin):
anima tẽptando intẽptabilẽ . Tot igitur certitudines
habente ex dõ humili anima mea. hii increduli for¬
tas se hodie uenerunt. & me in diffidentiã fecũ cadere
hortant᷑ CAP. VIII.
dhuc existente eadẽ populi multitudine inciuitate.
Qqͥdã peregrinoꝵ udenstantã eius cõpassionẽ. uolu¬
it tẽptare eũ & induens uestim̃ta u&era adit adeũ

Expanded text:
anima, tentando intentabilem. Tot igitur certitudines anima, tentando intentabilem. Tot igitur certitudines habente ex Deo humili 183 anima mea, hi increduli fortasse hodie venerunt, et me in diffidentiam secum cadere hortabantur. CAP. VIII.-- Adhuc existente eadem populi multitudine in civitate, quidam peregrinorum videns tantam ejus compassionem, voluit tentare
Abbreviated transcription (Latin):
incapite ea oliuȩ foluis coronã Et enĩ ueracit̃ cõpassio
& benignitas erga homnes. dnm carne uestiri fec. Statĩ
gͦ uestiuime & nullũ domꝰ meȩ excitans ad eccłam
abii Erat enĩ iã aurora Et cũ irẽ obiuaui frĩ frigo¬
re ueaato & expoliauime indum̃to caprino dediq
ei Dixiq intrame Ecce in hoc sciã siutiq uera ẽ
uisio quã uidi. andemonica. Etueritate testante ñdũ
ȩccłam cõp̃henderã & subito obuiat mͥ qͥdã albis indu
tis uestib. dat mͥ ligaturã centũ nomismatũ dicens.
Accipe hȩc fr̃. & dispensa ut uis. Ego aũt p̃gaudiostat̃i
hȩc suscipiens. reũsus sũ uolens reddere eiligaturam
illã quasi nihil indigens. & ã plius nonuidi aliquem.
Tunc dixi ueraciter non. eẽ fantasiã. Ex illa ergohora sepe
ut dixit centuplũ. &cũ tẽptassẽ dm̃ male faciens. & sa¬
tis factus esse diuersis modis ꝑ eas resdixi. Cessa misera

Expanded text:
in capite ex olivae foliis coronam. Etenim veraciter compassio in capite ex olivae foliis coronam. Etenim veraciter compassio et benignitas erga homines Deum carne vestiri fecit. Statim ergo vestivi me, et nullum domus meae excitans, in ecclesiam abii. Erat enim jam aurora. Et cum irem obviam fratri frigore vexanti, expoliavi me indumento caprino, et dedi ei, dixique intra me: Ecce in hoc sciam si utique vera est visio quam vidi, an daemoniaca. Et veritate testante, nec dum ecclesiam comprehenderam, vestibus, dat mihi ligaturam centum numismatum, dicens: Accipe haec, frater, et dispensa ut vis. Ego autem prae gaudio statim haec suscipiens, reversus sum, volens reddere ei ligaturam illam, quasi nihil indigens, et amplius non vidi aliquem. Tunc dixi mihi: Veraciter non erat phantasia. Ex illa ergo hora saepe ut dixit, centupla. Et cum tentassem Dominum, malefaciens, et satisfactus essem diversis modis per eas res, dixi: Cessa, misera
Abbreviated transcription (Latin):
umq istos dimisiss& uniũ sã q̃ circũ CAP .VII.¬
Id ederat illos defectionẽ & modicã fidẽ scindens
loq bat᷑ his qͥ ei c̃sedebant. & ad mirabant᷑ de adõ data
eic̃ passione. Cũ essẽ inqͥens ad huc in cypro iiuenis
quasi annoꝵ .xv. uideo una noctiũ in sonis puellã
quandã cuiꝰ species suꝑ solẽ spendebat. ornatã suꝑ
omnẽ humanũ sensũ. Quȩ ueñ & st&it antelectũ me¬
ũ & pulsaũ me latere. Ex ꝑge factus uͦ uid eo eã inue¬
ritate stantẽ. & estimaui eã eẽ mulierẽ. łigura igitur
crucis signatꝰ. dixi ei. Quȩ estu & quomͦ ausaes intra¬
re suꝑmedũ dormirẽ: Habebat & coronã deoliua¬
rũ ramis super caput suũ Tunc illa hlariuul¬
tu & subridendo labis dic̃mͥ Ego sũ pͥma filiarũ
regis. Cũq hȩc audissẽ. statĩ ad oraui eã. Tunc dic̃ mͥ
ime possederis amicã . ego te ducã inc̃spectui imperato
nẽ & dixi. Credo. cõpassio atq: elemosinaẽ & ideo habebat

Expanded text:
umque istos dimisisset, universam quae circumdederat illos defectionem et modicam fidem scindens, loquebatur his qui ei consedebant, et admirabantur de a Deo data ei compassione: Cum essem, inquiens, in Cypro adhuc juvenis quasi annorum quindecim, video una noctium in somnis puellam quamdam, cujus species supra solem splendebat, ornatam supra omnem humanum sensum, quae venit et stetit ante lectum meum, et pulsavit me in latere. Expergefactus vero, video eam in veritate stantem, et aestimavi eam esse mulierem; figura igitur crucis signatus, dixi ei: Quae es tu? et quomodo ausa es intrare super me dum dormirem? Habebat et coronam de olivarum ramis super caput suum. Tunc illa hilari vultu et subridendo labiis dicit mihi: Ego sum prima filiarum regis. Cumque haec audissem, statim adoravi eam. Tunc dicit mihi: Si me possederis amicam, ego te ducam in conspectu imperatornem, et dixi: Credo, Compassio ac Eleemosyna est, et ideo habet
Abbreviated transcription (Latin):
circa dispositiones captiuoꝵ: Quos nihil neglegens c¬
uocaũ & nennẽ ptnitꝰ eax asptranss suꝑ a ux̃ mercedes
quȩ eis pͥus dabant᷑ ponens ũbũ quatinꝰ munira aqͦ

Expanded text:
circa dispositiones captivorum. Quos nihil negligens, ccirca dispositiones captivorum. Quos nihil negligens, convocavit; et neminem penitus exasperans, superauxit mercedes quae eis prius dabantur, ponens verbu
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑtate nr̃a degentib: qͥq: ab eodẽ dño & dõ nr̃o re¬
giniz Hec egregio brato paulo ꝑtũ qͥin eo loquebatꝰ
Ixp̃c liubente & in oomib legẽ ponente Obȩdite p̃po¬
sitis uris & subiacete eis: Ipsi enĩ ꝑuigilant quasi ra¬
diuin ũbo obȩdientess suscipere petitiones nr̃as ut ex
dõ & ñ exomne Unde hoc sciens mneo caritatẽ uram̃.
ut neqͣquã in qͦpiã urm̃ appareat huiꝰ cemdi p̃uarica¬
tio Denq ut ait diuin scriptura. staterã paruã &¬
ngnm odio ab& ds̃ Diuꝰ quis apparuerit p̃ p̃sentẽ
subscriptions nr̃ȩ c̃ditionẽ istud crim̃ incidens. unũ¬
sas facultates suas indigentib ñ uolens sine mercude
appon& Ergo ut dignũ memria & hoc ipsũ publicũ
p̃ceptũ hic ponere festinuimꝰ . CAP. III1
Iclatũ ẽ aliquando huic diuintꝰ sapientiã consecuto.
Qqđ ꝑ exena eccłȩ rectores em̃ptis ꝑsonas acciperent

Expanded text:
paupertate nostra degentibus, quique ab eodem Domino et Deo nostro repaupertate nostra degentibus, quique ab eodem Domino et Deo nostro regimini, haec: Egregio beato Paulo, per eum qui in eo loquebatur, Christum jubente, et omnibus legem ponente, Obedite praepositis vestris et subjacete eis; ipsi enim pervigilant, quasi raverbo divino obedientes vos, suscipere petitiones nostras ut ex Deo, et non ex homine; unde hoc sciens, moneo charitatem vestram, ut nequaquam in quopiam vestrum appareat hujuscemodi praevaricatio. Denique, ut ait divina Scriptura, Stateram magnam  Deus . Si vero quis apparuerit post praesentem subscriptionis nostrae conditionem, istiusmodi crimen incidens, universas facultates suas indigentibus, non volens, sine mercede, apponet. » Ergo, ut dignum memoria, et hoc ipsum publicum praeceptum hic ponere festinavimus. CAP. IV.-- Relatum est autem aliquando huic divinitus sapientiam consecuto, quod per xenia ecclesiae rectores empti personas acciperent
Abbreviated transcription (Latin):
& cȩloꝵ regnũ donare poterunt. Ꝙcũ hoc multa
uelocitate uidiss& factũ xp̃i imitator p̃cep̃ eis
ꝑ singulos dies stipendia tribui. & ꝑ ꝓpͥũ dispensa¬
torẽ suũ p̃bere eis sufficientẽ necessitatẽ. Plus enĩ
erant qua septẽ milia quingenti. Tunc quasi pas¬
tor uerꝰ & ñ mercenarius. cũ sacro suo ouili. & cũ con
cratus .ẽ. diuino iudicio. CAΡ III
ustũ uͦ .ẽ. & hoc gestoꝵ eius ñ post ponere honũ. Incras¬
tinũ enĩ iterũ mittens ꝑ totã ciuitatẽ: eosdẽ dĩ ami
cos iconsimos & canceblarios. & reliquos qͥb erat¬
dispositio ciuitatis credita. ñ ꝑmisit m̃surã qua lecũq
uł pondus paruũ & magnũ in tota ciuitate . sed om̃a in una
cãpana statera & modio & artabe uendere & emere
contestabatꝰ᷑ scribens in subscriptione sua conditionem
ꝑomnẽ regionẽ hbentẽ formã hanc loħs humilis

Expanded text:
et coelorum regnum donare poterunt. Et cum hoc multa et coelorum regnum donare poterunt. Et cum hoc multa velocitate vidisset factum Christi imitator, praecepit eis per singulos dies stipendia tribui, et per proprium dispensatorem praebens eis sufficientem necessitatem: plus autem erant quam septem millia quingenti. Tunc quasi pastor verus et non mercenarius, cum sacro suo ovili et cum convcratus est divino judicio. CAP. III.-- Justum vero est et hoc gestorum ejus non postponere bonum. In crastcos, oeconomos et cancellarios, et reliquos qdispositio civitatis credita, non permisit mensuram qualemcunque, vel pondus parvum vel magnum in tota civitate; sed omnia in una Campana statera, modio et artabe, vendere et emere contestabatur, scribens in subscriptione sua conditionem per omnem regionem, habentem formam hanc: « Joannes humilis
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ ergo cȩpiss& uitã scĩ sine mendaciorecitare:
dicebant᷑ ꝑ ordinẽ annotabã. CAP̃ .UI.
romotus ergo & inthronorefidens in amica
xp̃i magnaciuitate alex andria decr&o diuino
ueraciter & ñ ex hommib: neq ꝑ homines hoc
pͥmũ forte factũ & p̃miũ om̃i demons trauit
ittens enĩ max dispensatores. & eũ qͥ dicebatꝰ suꝑ
pacẽ dix̃ corã om̃ib: ad eos in honorabil secmo
bere quã xp̃i. Om̃i uͦ multitudine q̃. c̃uenerat. ũbo au¬
dito cõpuncta & sustinente dic̃ iterũ ille beatus. Tuntes
ergo ꝑ totã ciuitatẽ. c̃scribite mͥ usq ad unũ om̃s dom¬
nos meos. Illis aũt ñ intellegentib qͥ hi eeñt. sed rogan¬
tib dicere & mirantib qͥnã patriarchȩ domini existe¬
rent. respondit rursus angłicũ illud os &ait. Quos
uos egenos & mendicos uocatis. istos egodominos &
auxiliatores p̃dico. Ipsi enĩ nob̵ uere & auxiliari

Expanded text:
Cum ergo coepisset vitam sancti sine mendacio recitare, Cum ergo coepisset vitam sancti sine mendacio recitare, dicebantur, per ordinem annotabam. CAP. II.-- Promotus ergo, et in throno residens in amica Christi magna civitate Alexandria, decreto divino veraciter, et non ex hominibus, neque per homines, hoc primum forte factum et praemium omnibus demonstravit. Mittens enim mox dispensatores, et eum qui dicebatur super pacem, dicit coram omnibus ad eos in honorabili secrebere quam Christi. Omni vero multitudine quae convenerat, audito verbo compuncta ergo per totam civitatem, conscribite 181 mihi usque ad unum omnes dominos meos. Illis autem non intelligentibus, qui hi essent, sed rogantibus dicere, et mirantibus quinam patriarchae domini existerent, respondit rursus angelicum illud os, et ait: Quod vos egenos et mendicos vocatis, illos ego dominos et auxiliatores praedico. Ipsi enim nobis vere et auxiliari,
Abbreviated transcription (Latin):
Sam unũ tremissẽ & seruiã tibi unom̃se uł duob
ut uis & ubi uis. qm̃ esuriunt ualde qͥ indon mea
sunt. Et sumens dat ege: rogans ut neminidicat
Cũ gͦ sensiss& me isdẽ dĩ cultor mennas tãq eugłn
ris domne lã si inuensses scm patriarcham
quid : aio ei Qid̃ amplius uidere: Tum dix mihi
Creᵈ ꝑ indulgentiã dĩ ipse me fecit p̃sbiterũ &
uiced ominũ scĩssimȩ ȩcđȩ & uidi in eo oꝑa uniuersa
pene naturã humanã excedentia. & si dignatus fueris
inseruilia tua hodie ueniendo scĩficarenos. enarra¬
botibi gesta q̃ ipse inspector eoꝵ factus aspexi.
ũq hoc dixis se& tenui manũ & erexicũ apprehendens¬
q duxit me in adõ seruatã domũ suã. Itaq. cũ uolu¬
iss& nob̵ mensa dignatus apponere dixi ad eum.
Noniustũ ẽ odomine animȩ cibũ relinquentes. corpus
ante animã reficere. sed magiscibũ qͥ ñ perit suma¬
mus. & postmodũ corpori ꝓpͥã necessitatẽ p̃stemꝰ

Expanded text:
 unum tremissem, et serviam tibi uno mense vel duobus, ut vis et ubi vis, quoniam esuriunt valde qui in domo mea sunt. Et sumens dat egeno, rogans un nemini dicat. Cum ergo sensisset me idem Dei cultor Mennas, tanquam Evris, Domine? Jam si invenisses sanctum patriarcham, quid? Aio ei: Quid amplius viderem? Tunc dixit mihi: Crede per indulgentiam Dei. Ipse me fecit presbyterum, vicedominum sanctissimae ecclesiae, et vidi in eo opera, universam pene naturam excedentia. Et si dignatus fueris in servilia tua hodie veniendo, sanctificare nos, enarrabo tibi gesta, quae ipse inspector eorum factus aspexi. Cumque hoc dixisset, tenui manum et erexi eum; apprehendensque, duxit me in a Deo servatam domum suam. Itaque cum voluisset nobis mensam dignatus apponere, dixi ad eum: Non justum est, o Domine, animae cibum relinquentes, corpus ante animam reficere, sed magis cibum qui non perit, sumamus, et postmodum corpori necessitatem praestemus.
Abbreviated transcription (Latin):
e̾ent. fortasse bene in meis tenav existerẽ. Siuͦ q̃. dantur
dĩ ft̃. utiq insuis p̃ceptũ suũ custo diriuult. Si aut̃ ex in¬
credulitate aut modica fide illud tim&iss neforte
multitudo eoꝵ q̃. dant᷑ super& introitũ petuniarũ.
ego ur̃ȩ pusillȩ fidei cõmunicari ñ patior &enĩ sibene

Expanded text:
essent, fortasse bene in meis tenax existerem. Si vero quae dantur essent, fortasse bene in meis tenax existerem. Si vero quae dantur Dei sunt, utique in suis praeceptum suum custodiri vult. Si autem ex incredulitate aut modica fide illud timetis, ne forte multitudo eorum quibus dantur, superet introitum pecuniarum, ego vestrae pusillae fidei communicari non patior. Eteni
Abbreviated transcription (Latin):
uauer̃ & p̃dati sunt siriã Itaq pene om̃s qͥ effugieban
manus sine dõ ꝑsarũ: ad nom̃ huiꝰ terbeati tamꝙ
ad portũ sine fluctu accurrebant. ab eo & ipsi suffragio
& susceptione ꝑfru postulantes . Quos bratꝰ iste hos¬
picio recipiebat & consolabat᷑ ñ tãq captiuos. s: qua¬
suntura ueract̃ fr̃s Continuo gͦ plagatos qͥdẽ & infir¬
mos inxenodochis & nosochomus fecit recũbere: pre¬
cipiens curã eis & medicinã gratis impendi. & tõrece¬
lis qͥdẽ singulas siliquas dabat. mulierib aũt & pu¬
ellis tãꝗ in firmorib: m̃bris: binas Uenentib gͦ qͥb dã
indutis ornam̃tis aureis & dextralib & querentib
elemosinã. referebant de his patriarchȩshiqͥb roga
erat credita. Ad quos beatus illetoruo oculo ac seue¬
ra uoce usus. quã quã mitis eet⁊ uisu hilaris dix̃ Si qͥ
as curiosoꝵ minstroꝵ ñ indig& meq humlis io hnnes
iaut quȩ dantur mea existerent: & mecũ nata

Expanded text:
raedati sunt Syriam. Itaque pene omnes qui effugiebant manus Persarum, ad nomen hujus ter beati, tanquam ad portum sine fluctu accurrebant, ab eo et ipsi suffragio et susceptione perfrui postulantes. Quos beatus iste hospitio recipiebat, et consolabatur non tanquam captivos, sed quasi natura veraciter fratres. Continuo ergo plagatos quidem et infirmos in xenodochiis et nosocomiis fecit recumbere, praecipiens curam eis et medicinam gratis impendi; et tunc recelis quidem singulas siliquas dabat; mulieribus autem et puellis, tanquam infirmioribus membris, binas. Venientibus autem quibusdam indutis ornamentis aureis et dextralibus, et quaerentibus eleemosynam, referebant de eis patriarchae hi quibus erat roga credita. Ad quos beatus ille torvo oculo ac severa voce usus, quanquam mitis esset et visus hilaris, dixit: Si Deus curiosorum ministrorum non indiget, neque humilis Joannes. Si enim quae dantur mea existerent, et mecum nata
Abbreviated transcription (Latin):
cificans axp̃o creditũ tibi gregẽ ut nullã habeat
contra proximũ suũ litẽ aut dubi&atẽ. sed uelud
anglos sine litigio & sine iudicio homines esse
fecisti. Ille aũt uere mitis pastor credens qđ dic¬
tũ fuerat uerũ. ẽẽ : oculos incęlũ extendens. dice¬
bat. Grãs agotibi ds̃ qr & immeritã pusillitatẽ
meã sacerdotio fungi: & me exiguũ & peccatorẽ
sacerdotẽ tuũ uocari. & pascere rationabilem
gregẽ dignatꝰ es. Moxergo pusillanimitate om¬
ni deposita: gaudiũ inhumilitate multũ illi af¬
fuit. Hunc uͦ ut qͥdã aiunt in hos imitatꝰ . ẽ: & con¬
stantinꝰ qͥ post era diũ imperatotẽ extitit. cuius¬

Expanded text:
cificans a Christo creditum tibi gregem, ut nullam habeat cificans a Christo creditum tibi gregem, ut nullam habeat contra proximum suum litem aut dubietatem, sed velut angelos sine litigio et sine judicio homines esse fecisti. Ille autem vere mitis pastor, credens quod dictum erat verum esse, oculos in coelum extendens, dicebat: Gratias ago tibi, Deus, quia et immeritam pusillanimitatem meam sacerdotio fungi, et me exiguum et peccatorum, sacerdotem tuum vocari, et pascere rationabilem gregem tuum dignatus es. Mox ergo pusillanimitate omni deposita, gaudium in humilitate multum illi adfuit. Hunc vero ut quidam aiunt in hoc imitatus est Constantin
Abbreviated transcription (Latin):
tua dñe . quomͦ putas nos conseruorũ tuorũ p&itiones
cũ om̃i festinatione db eñ ꝑ agere : Memores dñi¬
ꝑfecistierittibi: Vna ergo dierũ simili modo hic
mirabilis ꝓcedens : & in solito loco p̃sidens usq ad
hora quintã: & nemine accedente. mestus & conla¬
crimans recessit . Hullo aut̃ audente introgare¬
eũ causa meroris. sc̃s sophronius ait ad eũ secreco
Illic enĩ erat cunc. Quȩ causa .ẽ. dĩcurator. reti¬
nentis scm̃ animũ tuũ tristitiȩ̃  Om̃s quippe nos
repente conturbauit. Quid ix̃ ei mansueta dioce
Hodie humilis ioħs qualẽtũq mercedẽ aqͦpiã non ha¬
buit. neq xp̃o ꝓ innumeris peccatis suis aliqͥđ ob¬
tulit. sic̃ nec aliquando. Cui sc̃s sophronius diuit᷑
inspiratus. responđ. Mox enĩ intellex̃ caus a. obquã isdẽ
tristabat᷑ patriarcha ł Iodie qͥdẽ gaudere & lȩcari
oport& beatissime: ueracit᷑ enĩ beatissim es. itapa¬

Expanded text:
tua, Domine ; quomodo, putas, nos conservorum nostrorum petitiones tua, Domine ; quomodo, putas, nos conservorum nostrorum petitiones cum omni festinatione debemus peragere, memores Domiperfecisti, erit tibi? Una ergo dierum simili modo hic mirabilis procedens, et in solito loco praesidens usque ad horam quintam, et nemine accedente, moestus et collacrymans recessit; nullo autem audente eum interrogare causam moeroris, sanctus Sophronius ait ad eum secreto illic enim erat tunc: Quae causa est, Dei curator, retinentis animum tuum sanctum tristitiae? omnes quippe nos repente conturbavit. Qui dixit ei mansueta voce: Hodie humilis Joannes qualemcunque mercedem a quopiam non habuit, neque Christo pro innumeris peccatis ejus aliquid obtulit, sicut nec aliquando. Cui sanctus Sophronius divinitus inspiratus, respondit mox enim intellexit causam ob quam idem tristabatur patriarcha: Hodie quidem gaudere et laetari 182 oportet, beatissime; veraciter enim beatissimus es, ita pa
Abbreviated transcription (Latin):
hbundauer̃ domꝰ eoꝵ ita ut qͥdã excis additã
sibi mercedũ quantitatẽ dimitterent: CAP.N.
iscens uͦ aliquando iterũ ille terdiuess qd qͥdam
in iuriam paterent᷑ ab ad ũsariis suis & uolentes adi¬
re eũ timre cancellario & ȩccłȩ de fensoꝵ atq ri
ad stantiũ ꝓhiberent᷑ consideraũ tale qđ dõ accep¬
tũ ntgotiũ & quarta & sexta feria publice po¬
nens sellae ĩ dtio scãnas sedebat ante ȩccłam s collo
Quib & confestĩ qd̾ dignũ erat pecclȩ de fensores
facitbat : Et p̃cipiebat ut nemo eo gustar& qͣ usq
ordinarent capitulũ Et audientib dicebat: Sinos
omnes ex istentes: ꝑmissionẽ sc̃ꝑ ꝓpetitionib: nr̃is
habemꝰ in grediendi domũ dĩ & petitiones nr̃as no¬
tas facere eis uidelic& intrectabili ac omĩ crra¬
ture suꝑ ennenti. atq: oꝑã damꝰ qͦ p̾ces nr̃t imple
ant᷑ nec ñ & rogamꝰ eũ ne tard &s sedillud ꝓphetȩ
dictũ ꝓtinꝰ ex clammꝰ cito antici p& ns misciłia

Expanded text:
bundaverunt domus eorum, ita ut quidam ex eis additae sibi mercedis quantitatem dimitterent. CAP. V.-- Discens vero aliquando iterum ille ter dives, quod quidam injuriam paterentur ab adversariis suis, et volentes adire eum, timore cancellariorum et ecclesiae defensorum atque ei astantium prohiberentur, consideravit tale quid Deo acceptum negotium; et quarta et sexta feria publice ponens sellam et duo scamna, sedebat ante ecclesiam, colloqquibus et confestim quod dignum erat, per ecclesiae defensores faciebat; et praecipiebat ut nemo eorum gustaret, quoadusque ordinarent capitulum. Et audientibus dicebat: Si nos homines existentes, permissionem semper pro petitionibus nostris habemus ingrediendi domum Dei, et petitiones nostras notas facere ei, videlicet intractabili ac omni creaturae supereminenti, atque operam damus quo preces nostrae impleeum, ne tardet, sed illud Prophetae dictum protinus exclamamus: Cito anticipet nos misericordia
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. & eo iocundis epulis & refectione fruerem̃. con¬
uenientib & conloquentib ibidẽ quib dã uiris uent¬
rabilib atq philo xp̃is. & disputaremꝰ de soripturis a
de animȩ institutione ueñ ad qs qͥda peregrinus
petens elem sinã Dicebat enĩ se nuꝑ de captiuitate
ꝑsarũ ereptũ Accidit gͦ ut nullus de consedentibus
in uenirethabens p̃ciũ aut nũmũ Unus gͦ de conseden¬
tib habebat illic asstantẽ mercennariũ callidedato¬
rtẽ accipientẽ tres tantũ nũns ꝑ singulos annos hben¬
tẽ uxorẽ & duos filios Cũq recessiss& qͥ petebat ꝓse

Expanded text:
nem, et eorum jucundis epulis et refectione frueremur, connem, et eorum jucundis epulis et refectione frueremur, convenientibus et colloquentibus ibidem quibusdam viris venerabilibus atque philochristis, et disputaremus de Scripturis et de animae institutione, venit ad nos quidam peregrinus petens eleemosynam. Dicebat enim se nuper de captivitate Persarum ereptum. Accidit igitur ut nullus de considentibus inveniretur habens pretium aut nummum. Unus ergo de considentibus habebat illic astantem mercenarium, callide datorem, accipientem tres tantum nummos per singulos annos, et habentem uxorem et duos filios. Cumque recessisset q
Abbreviated transcription (Latin):
quanuis omĩ fortitudine sua fructistrã hanc oliua
qus indomo dĩ ut ait psalmista planitata t. ꝓpt̃ mud¬
tiplices reuera oliuas quȩ in ea sunt aclodi uinde¬
niare studueruit at tam̃ latuit eos multus oliuę
arisiuisti gesta scripturȩ tradere festinauimus. sedẽ io
qdẽ ł qđ ut intelligimus ñ iustũ eẽsea q̃ possuntt utilita¬
te audientib facere silentio occultare. ne& nos incida¬
inus iudiciũ seruuillius qͥ talentũ interta ab scondit.
Secundo aũt ut in hac narratione nr̃a correctionies & de¬
lectabiles historiȩ conscribantur q̃ seriptȩ ñ sunt ali
optimis uiris in laudib: scissimi reuera e beatissimi iabaes¬
nis. Dcinde uͦ qr sapientes & potentes in sermone amator es
lustoriȩ erant sapienter & sublimit̃ materiã depinccen
qđ maxime & ꝑ ãplius erexit nos ad presentẽ sollicitudi¬
nẽ. ut eo qͥ inest nob̵ podestris deformi humiliq caracte
Qplectendos scs & inctores mytires burrũ &s ioban¬

Expanded text:
quamvis omni fortitudine sua fructiferam hanc olivam, quae in domo Dei, ut ait Psalmista , plantata est, propter multiplices revera olivas, quae in ea sunt, zelo Dei vindemiare studuerint, attamen latuit eos multus olivae itari, justi gesta scripturae tradere festinavimus; sed primo quidem ut quod intelligimus non justum esse, ea quae possunt utilitatem audientibus facere, silentio occultare; ne et nos incidamus in judicium servi illius , qui talentum in terra 180 abscondit. Secundo autem, ut in hac narratione nostra correctiores et delectabiles historiae conscribantur, quae scriptae non sunt ab optimis viris, in laudibus sanctissimi revera atque beatissimi Joannis. Deinde vero, quia sapientes et potentes in sermone, amatores historiae erant, sapienter et sublimiter materiam depinxerunt: quod maxime et peramplius erexit nos ad praesentem sollicitudinem, ut eo qui inest nobis, pedestri, deformi, humilique characterplectandos sanctos et victores martyres Cyrum et Joan