comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deduci ꝯting̾it exceptionem
huiꝰ ñ admittũt mulierẽ qͦ
q̃ suã alienauit dotẽ ⁊ ñ ueni¬
re qͣ iurauit. audiñt dotem
ipãm coram eis post mod̾ repetẽ¬
tem. ꝓͣuis legittĩe cõstet de huiꝰ
iuramẽto. priores autẽ ⁊ abbateᷤ
alias ꝙ ꝑsonas eccłiasticas ad so¬
lutionẽ debitoꝵ super qͥb forte

Expanded text:
deduci contingerit, exceptionem deduci contingerit, exceptionem hujus non admittunt; mulierem quoque que suam alienavit dotem et non venire contra juravit, audiunt dotem psam coram eis post modum repetentem, quamvis legittime constet de hujus juramento. Priores autem et abbates aliasque personas ecclesiasticas ad solutionem debitorum super quibus forte
Abbreviated transcription (Latin):
suam ponant huiꝰ acquisita
dñi infuper scl̃ares exigunt
et extorquẽt ab eoꝵ prelatis
⁊ aliis ꝑsonis ecc̃asticis religi¬
osis ⁊ scl̃arib pedagia ⁊ uiona¬
gia. ⁊ per illoꝵ districtũ eos
tnͣsire uł res ip̃oꝵ deferri conti¬
gerit. ⁊ cũ aliqui eccl̃iis ⁊ aliis
ꝑiis locis uł ꝑsonis aliqͥb ĩ suis
testamentis legant de bonis
ꝓpͥis aliqͣ uł relinquũt seu resti¬
tui precipiũt ⁊ acqͥsita minus
licite uł obtentu ñ ꝑmittunt
dc̃e ꝯmunie uł untu̾sitates le¬
gata huiꝰ lib̾e exhiberi. nͨ talit̾
habita reddi. nͥ prius de hiis cer¬
ta tuxta eaꝵ libitũ ꝓ solucione
debitoꝵ ip̃aꝵ qͥb suas ciuitates
uł munitipia ten̾i asserunt
porcio deducat᷑. iudices etiam
scłares excõicatos admittut
in iudiciis ad agendũ patroci
corã eis de re iudicata uel de
sentẽtia lata per ecc̃asticũ iu¬
dicẽ cũ cãm aliꝙͣ sic decisam
ad ip̃oꝵ auditoriũ uł examen

Expanded text:
suam ponant hujus acquisita; suam ponant hujus acquisita; domini insuper seculares exigunt et extorquent ab eorum prelatis et aliis personis ecclesiasticis, religiosis et secularibus pedagia et vionagia, et per illorum districtum eos transire vel res ipsorum deferri contigerit, et cum aliqui ecclesiis et aliis piis locis vel personis aliquibus in suis testamentis legant de bonis propriis aliqua vel relinquunt seu restitui precipiunt et acquisita minus licite vel obtentu, non permittunt dicte communie vel universitates legata hujus libere exhiberi, nec taliter habita reddi, nisi prius de hiis certa juxta earum libitum pro solucione debitorum ipsarum quibus suas civitates vel municipia teneri asserunt porcio deducatur. Judices etiam seculares excommunicatos admittunt in judiciis ad agendum, patrocincoram eis de re judicata vel de sentencia lata per ecclesiasticum judicem, cum causam aliquam sic decisam ad ipsorum auditorium vel examen
Abbreviated transcription (Latin):
rei memoriã. qͥa ñ nulli
temporale habentes dñium
uł potestatis gerẽtes officiũ
scłaris libertatẽ ⁊ ĩmunitatẽ
ecliasticã ledere ac mintiere
tanee honoris ⁊ priuilegii ecc̃a¬
rũ incudi moliũt᷑. expedit
qd̵ per diligentiã ⁊ auctoritatẽ
sedis apłice q̃ curã ht̃ ecc̃aꝵ oĩ¬
um ⁊ tutelam ꝯͣ taliũ ausus
⁊ conamina oportunũ remedi¬
ũ apponat᷑ ut ecc̃e ip̃e in pleni¬
tudine sui iuris ⁊ libertatis
integritate letent᷑ ⁊ detestabil
malignoꝵ audacia ⁊ in silẽciũ
nepharia temeritas ꝓpulset᷑.
Sane intelleximꝰ qd̵ in regno
francie cõmunie scabini et
hii qͥ iurisdicionẽ in ip̃is com¬
muniis tp̃ralem exercẽt. uł
qͥb in illis cõmissa est execucio
iusticie scłaris molesti sunt
nimiũ eccłiis suꝑ płib ⁊ in¬
festi nitũt᷑ enim ⁊ student.
Ut uł collectas ⁊ taillias ⁊ alia
huiꝰmodi heedẽ ecc̃e pretextu
bonoꝵ q̃ acqͥsiuerũt tribuant
⁊ ꝑsoluant. uł extra manum

Expanded text:
rei memoriam. Quia non nulli, temporale habentes dominium vel potestatis gerentes officium secularis, libertatem et immunitatem ecclesiasticam ledere ac minuere, tanquam honoris et privilegii ecclesiarum invidi, moliuntur, expedit quod per diligenciam et auctoritatem Sedis apostolice, que curam habet ecclesium et tutelam, contra talium ausus et conamina oportunum remedium apponatur, ut ecclesie ipse in plenitudine sui juris et libertatis integritate letentur et detestabilis malignorum audacia et insolentium nepharia temeritas propulsetur. Sane intelleximus quod in regno Francie communie, scabini et hii qui jurisdicionem in ipsis communiis temporalem exercent, vel quibus in illis commissa est executio justicie secularis molesti sunt nimium ecclesiis super pluribus et infesti. Nituntur enim et student ut vel collectas et taillias et alia hujusmodi heedem ecclesie pretextu bonorum que acquisiverunt tribuant et persolvant, vel extra manum
Abbreviated transcription (Latin):
oĩo redũdant᷑ nͭ obsertiata u̾gãt
in dispendrũ salutis et̾ne. ꝓpt̾
qd decreuimꝰ p̾fatos iudites
scłares ad obseruand̾ hoc ius ca¬
nonicũ per censurã eãdem fore
cogendos. qͥ ⁊̃ ne ꝑsonas ecc̃asticas
ad solutionẽ debitoꝵ ⁊̃ si dc̃aꝵ
personaꝵ lr̃e seu quetũꝙ alie

Expanded text:
omnino redundantur nec observata vergant omnino redundantur nec observata vergant in dispendium salutis eterne, propter quod decernimus prefatos judices seculares ad observandum hoc jus canonicum per censuram eamdem fore cogendos, qui et ne personas ecclesiasticas ad solutionem debitorum, et si dictarum personarum littere seu quecumque alie
Abbreviated transcription (Latin):
ta per scłarem iudicẽ excipit᷑
corã eis exceptionẽ hiꝰ teneãt᷑
admitt̾e in hiis q̃ iuri cañ non
repugnãt. ⁊ ad ħ dc̃i scłares nisi
moniti a tali gͣuamine uł iiqͥta¬
te desistant cũ indignationẽ et
contemptũ iuridictõis ecc̃astice
ac p̾stimere dignoscant᷑ ꝑ ordina¬
rios locoꝵ. ⁊ ip̃i ordinarii ꝑ su¬
periores suos censura etãastica
coartãt᷑. Qͥa u̾o̾ contĩgit inter¬
dũ qd̾ cõstãte matrimonio mu¬
lieres alienatõib superiorib
dotalib ⁊ donationib ꝓpt̾ nup¬
tias consenciũt ne cõtra ulteriꝰ
ueniant ꝓpͥo iuramẽto firmãdo
⁊ soluto ꝓcessu tp̃rm matrimo¬
nio ꝯtͣ uenire nitũt᷑ declaratũ
est iur̃ cañ qd̾ licet mulieris
consensus in talib ñ uideatur
obligatori scd̾m legittimas sanc¬
tiones. ne tamẽ tali pretextu uiã
contingat periuriis aperiri.
mulieres ip̃e seruare debet hiꝰ
iuramẽta sine ui ⁊ dolo sponte
prestita cũ in alt̾iꝰ preiudiciũ

Expanded text:
pitur coram eis, exceptionem hujus teneantur admittere in hiis que juri canonico non repugnant, et ad hec dicti seculares nisi moniti a tali gravamine vel iniquitate desistant cum indignationem et contemptum juridictionis ecclesiastice ac presumere dignoscantur per ordinarios locorum, et ipsi ordinarii per superiores suos censura ecclesiastica coartantur. Quia vero contingit interdum quod, constante matrimonio, mulieres alienationibus superioribus dotalibus et donationibus propter nupcias consentiunt, ne contra ulterius veniet soluto processu temporum matrimonio contra venire nituntur, declaratum est jure canonico quod, licet mulieris consensus in talibus non videatur obligatori secundum legittimas sanctiones, ne tamen tali pretextu viam contingat perjuriis aperiri, mulieres ipse servare debent hujus juramenta sine vi et dolo sponte prestita, cum in alterius prejudicium
Abbreviated transcription (Latin):
tenꝰ extendat᷑. nͭ sencionib ca¬
nonicis ꝓpt̾ ipm ĩ posterũ aliꝙ
preiuditiũ geniet᷑. P̃ret̾ea nlła
peuulegia uł indulgencie seu
sub q̃cũꝙ forma u̾boꝵ deceto
ĩpetrãda obsistant. prefato sta¬
tato cũ iam plenũ tus ꝑ huiꝰ
collatõnẽ aut electionẽ seu pre¬
sentationẽ accͥrat᷑ ꝑsonis eisdẽ
⁊ alud eis tolli ñ possit absq di¬
nini offensa noĩs et sedis ap ͭ ͤ
minitia manifesta nos om̃iñ
nichilominꝰ si aliqͥd super hiis
ꝯͦ prefatũ statutũ contigerit
attẽptari ñ solum irritum ⁊
uenite p̾sumpserint dinine
maledictõi ⁊ nr̃e uolumtis
subiat̾e. licitũ ꝙ sit uobis uni¬
u̾sis ⁊ singłis tanꝙͣ nrĩs ⁊̃ hac
parte mtnistris nr̃as ser legatõ¬
tũ nr̃oꝵ lacerare lrãs si que
statute ip̃i ꝯtrarie uobis aut
alitui ur̃m fuerĩt presentate
canonicatuũ insuꝑ ⁊ p̾bendaꝵ
ac beneficioꝵ ⁊ alioꝵ predc̃oꝵ
stantib lrĩs memoratis. Sepe¬

Expanded text:
sanctionibus canonicis propter ipsum imposterum aliquod prejudicium generetur. Preterea nulla privilegia vel indulgencie seu sub quacumque forma verborum de cetero impetranda obsistant prefato statuto, cum jam plenum jus per hujus collationem aut electionem seu presentationem acquiratur personis eisdem et illud eis tolli non possit absque divini offensa nominis et sedis apostolice injuria manifesta. Nos enim nihilominus si aliquid super hiis contra prefatum statutum contigerit attemptari non solum irritum et venire presumpserint divine maledictioni et nostre volumus subjicere, licitumque sit vobis universis et singulis, tanquam nostris in hac parte ministris, nostras seu legatorum nostrorum lacerare litteras, si que statuto ipsi contrarie vobis aut alicui vestrum fuerint presentate; canonicatuum insuper et prebendarum ac beneficiorum et aliorum predictorum stantibus litteris memoratis. Sepe
Abbreviated transcription (Latin):
sigillis dampnabili p̾sũptione
consfitute. nec ⁊̃ lr̃e ilł tp̃as ecc̃ãs
uł ꝑsonas ad distrahendũ uł alie¬
nandc̃i aut extͣ manũ suã ponẽd̾
astisita iami uł que deiceps acqs¬
rent aliqͣtenꝰ coartare: decnumus
insuꝑ dc̃as ecc̃as ⁊ ꝑsonas ecc̃asti¬
cas ad pedagia ⁊ iuonagia penitꝰ
ñ teru̾. nͨ ad exhibend̾ uł soluend̾
talia ꝓ reb suis ꝓpͥis qͣs non cã
negociandi deferũt sen deferri
faciunt uł tnͣsmittũt. statut¬
mus qͦ nichil oĩo ex hiis que
testator legat uł relmqͥt. seu
eciã restitus p̃retĩpit de alicite
acqͥsitis fore diminiiend̾ alł sicb¬
trahendũ aut deducendũ pre¬
textu alecuiꝰ ĩpositois post telta¬
toris obitũ uel eciã ante. diu
in egritudinis lecto decumbit
in fraudẽ sibi fõe ab uintusitate
sine cõmunia uł eiꝰ noĩe ꝓ debi¬
tis sen qͥbcũꝙ negttiis eidẽm¬

Expanded text:
sigillis dampnabili presumptionecompellunt. Volentes itaque super hiis hendum vel alienandum aut extra manum suam ponendum acquisita jam vel que deinceps acquirent aliquatenus coartare. Decernimus insuper dictas ecclesias et personas ecclesiasticas ad pedagia et vionagia penitus non teneri, nec ad exhibendum vel solvendum talia pro rebus suis propriis quas non causa negociandi deferunt seu deferri faciunt vel transmittunt. Statuimus quoque nichil omnino ex hiis que testator legat vel relinquit seu eciam restitui precipit de illicite acquisitis fore diminuendum vel subtrahendum aut deducendum pretextu alicujus impositionis, post testatoris obitum vel etiam ante, dum in egritudinis lecto decumbit, in fraudem sibi facte ab universitate sive communia vel ejus nomine pro debitis seu quibuscumque negociis e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ordinarios locoꝵ a pͥsũptiõne
huiꝰmodi seu ecc̃astica cõpescant᷑.
Statiumꝰ ⁊̃ per iudices scłares
cenistira simili per ecc̃asticos iu¬
dices trina monitione p̾missa
excõicatos ab agendo ⁊ testificã¬
Do in suis curiis iudiciis repel¬
lere cõpellant᷑. qd̾q ip̃i iudices
scłares exceptionẽ rei iudicate
per ecc̃astitũ iuiditẽ de qͣ qͥdẽ re
ad ip̃m ec̃casticũ cognicio ꝑtinet
de cõsuetudine uł de iuire ⁊ co¬

Expanded text:
os locorum a presumptione hujusmodi censura ecclesiastica compescantur. Statuimus etiam per judices seculares censura simili per ecclesiasticos judices, trina monitione premissa, excommunicatos ab agendo et testificando in suis curiis judiciis repellere compellantur, quodque ipsi judices seculares exceptionem rei judicate per ecclesiasticum judicem, de qua quidem re ad ipsum ecclesiasticum cognitio pertinet de consuetudine vel de jure
Abbreviated transcription (Latin):
timenciũ patẽtes lr̃as obtimie¬
rit qd̾ de morte sic occisi suspectꝰ
nullatenꝰ habeat᷑. Ceteꝵ impiis
ꝑsonis eisdẽ in graue posset res¬
expectarent. ⁊ ad hoc nr̃a desudet
intẽtio. ut de canoniis ⁊ p̾bendis
ac beneficiis seu p̾sentationib
sentationẽ spectãtib q̃ preter
huiꝰmodi ꝓuisionẽ utam uacãt
ad presens. seu uacare contigit
dũ mͦ nulli alti de iure ꝯpetãt
liberaliter ac sine mora ꝓtudea¬
tis eisdẽ ⁊ post mod̾ ip̃aꝵ loco aliaᷤ
ꝑsonas ydoneas ꝙͣ ciclus subro:¬
getis. ad hos statut ĩ predẽm¬
deuis iuri oppositũ qd̾ pro causa
legittima ⁊ salubri ad nulliꝰ req¬
sitionẽ uł instantiã ꝓpͥo motie
fecimꝰ plenã ⁊ muiolabilẽ str¬
mitatẽ uolumꝰ obtin̾e. s tamẽ¬

Expanded text:
timentium, patentes litteras obtinuetimentium, patentes litteras obtinuerit quod de morte sic occisi suspectus nullatenus habeatur. Ceterum quia personis eisdem in grave posset reexpectarent, et ad hoc nostra desudet intentio ut de canoniis et prebendis ac beneficiis seu personatibus etsentationem spectantibus, que preter hujusmodi provisionem vestram vacant ad presens seu vacare contigerit, dummodo nulli alio de jure competant, liberaliter ac sine mora provideatis eisdem, et post modum ipsorum loco alias personas ydoneas quas cicius subrogetis. Ad hoc statutum predictquamvis juri oppositum, quod pro causa legittima et salubri ad nullius requisitionem vel instantiam proprio motu fecimus, plenam et inviolabilem firmitatem volumus obtinere, s
Abbreviated transcription (Latin):
cessiue hoc fac̾e in cuiꝰuis eaꝵdẽ
cessione uł obitu ꝑsonaꝵ sub
diuini tñ iudicii obtestacione
p̾cipimꝰ qd̃ ꝑsone ip̃e contra po¬
ssessores dc̃oꝵ canonicatuum
⁊ beneficioꝵ ac prebendaꝵ seu
ꝑsonaꝵ ⁊ dignitatũ ⁊ redditu¬
um seu pensionũ nullas insi¬
dias aut fraudẽ uł molestias
siue quetũq aliud ꝓinconue¬
niens machinãt᷑. Alias autẽ
ip̃o fc̃o cadant ab omni iure eis
super ꝓuisione huiꝰ acquisitio
cũ dignũ sit qd̵ sicut gracia
ꝓ uirtute tribuit᷑ ita pena ꝓ
uitio cõpenset᷑. ꝓ maliciis aut̃
cohibend̾ que huiꝰ forsitã occa¬
sione statuti oriri possent in
mentib peru̾soꝵ. uolumꝰ ut si ali¬
quẽ cui subrogatio ex beneficio
eiꝰdem statuti fc̃a fuit qd̾ absit
perimi cõtig̾it quoqͦmͦ talit̾ sub¬
rogatus posset sue ꝓuisionis ñ
habeat nͨ aliqͣtenꝰ apprchendat.
nͥ pritis apłicas uł ordinarii. et
aliquoꝵ religiosox uiroꝵ deũ

Expanded text:
cessive hoc facere in cujusvis earumdem cessive hoc facere in cujusvis earumdem cessione vel obitu personarum, sub divini tamen judicii obtestacione, precipimus quod persone ipse contra possessores dictorum canonicatuum et beneficiorum ac prebendarum seu personatuum et dignitatum et reddituum seu pensionum nullas insidias aut fraudem vel molestias sive quodcumque aliud pro inconveniens machinantur; alias autem ipso facto cadant ab omni jure eis super provisione hujus acquisito cum dignum sit quod sicut gracia pro virtute tribuitur, ita pena pro vitio compensetur. Pro maliciis autem cohibendis que hujus forsitan occasione statuti oriri possent in mentibus perversorum, volumus ut si aliquem cui subrogatio ex beneficio ejusdem statuti facta fuerit, quod absit, perimi contigerit quoquomodo, taliter subrogatus possessionem sue provisionis non habeat nec aliquatenus apprehendat nisi prius apostolicas vel ordinarii et aliquorum religiosorum virorum Deum
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ tamen priusꝙͣ naccent se ali¬
qͣtenus intromittant. sed ea
ip̃o iure ꝙͣ cicius uacauerint
asseqͣnt᷑ ⁊ ip̃a intrandi ac reti¬
nendi nulliꝰ reqͥsito ꝯsensu li¬
beram habeant faciulcatẽ Ita
tamẽ qd̵ illi qͥ nũc ip̃a obtinẽt
ea qͦ usq cesserint uł decesserĩt
pleno iure patifice habeant ⁊¬
quiete. ac nullũ ot̃o suꝑ hiis
pretextu statim eiꝰdem pre iu¬
diciũ paciant᷑. uolumꝰ tamẽ
qd̾ si sub expectatione preben
recepti uł si super ꝓuisione
sua ĩ eis lr̃as apłicas ĩpetͣrẽt
sicut in receptione uł impetͣ¬
cione sio in prebendaꝵ assecu¬
tione personis preferent᷑ eisdẽ.
Si u̾o̾ aliqua personaꝵ ip̃aꝵ
cui obtentu eiꝰdem statuti pro¬
uisum fuerit uł ei per uos iuxͣ
mod̾ inferius annotatũ conti¬
gerit de ur̃a liberali gr̃a ꝓui¬
deri. cedat interĩ uł decedat
licitũ sic uobis tancito loco sui
aliam ydoneã subrogare ac suc¬

Expanded text:
nec tamen priusquam vaccent se alinec tamen priusquam vaccent se aliquatenus intromittant, sed ea ipso jure quam cicius vacaverint assequantur et ipsa intrandi ac retinendi, nullius requisito consensu, liberam habeant facultatem: ita tamen quod illi qui nunc ipsa obtinent ea quousque cesserint vel decesserint pleno jure pacifice habeant et quiete ac nullum omnino super hiis pretextu statuti ejusdem prejudicium patiantur. Volumus tamen quod si sub expectatione prebendrecepti vel si super provisione sua in eis litteras apostolicas impetrarent, sicut in receptione vel impetratione sic in prebendarum assecutione personis preferentur eisdem. Si vero aliqua personarum ipsarum cui obtentu ejusdem statuti provisum fuerit vel ei per vos juxta modum inferius annotatum contigerit de vestra liberali gratia provideri, cedat interim vel decedat, licitum sit vobis tancito loco sui aliam ydoneam subrogare ac suc
Abbreviated transcription (Latin):
siones qͣs dam prorsus muite fe¬
cerimus qͣs potuisse uitare ꝓ
magno ⁊ sollempni gaudio du¬
cerem᷑. Cũ itaq fuerimꝰ dudũ
mente uigiles ut suꝑ hiis po¬
ssemꝰ adhibere remediũ opor¬
tunũ. nos ꝓ qͥete mentis nr̃e
tuendũ qd̾ singuli nr̃m cano¬
ntas ⁊ prebendas ac beneficia
seu ꝑsonatꝰ ac dignitates cum
cura uł sine cura redditus et
etiam post pensiones ad colla¬
tionẽ ⁊ electionẽ seu presenta¬
tionẽ nr̃am spectancia q̃ obtĩ¬
nent᷑ a qͥb cũꝙ oriũdis extra
regna m̃ quib canonicatus et
prebende habent᷑. ac alia supra
aut alibi cõmorant᷑ ex nunc
personis ydoneis deũ habendo
pre ccłis ꝯferre uł eas ad illa
eligere. ac erestas cõfirmare
seu p̾sentare. ⁊ presentatas ad¬
et ex tũc ꝑsone ipse in eisdem ca¬
noniis ⁊ prebendis ⁊ beneficiis
seu dignitatib ⁊ personatibus
redditib ⁊ pensionib plenum
ius ⁊ inconcussum obtineant

Expanded text:
siones quasdam prorsus inviti fesiones quasdam prorsus inviti fecerimus quas potuisse vitare pro magno et sollempni gaudio duceremus. Cum itaque fuerimus dudum mente vigiles ut super hiis possemus adhibere remedium oportunum, nos pro quiete mentis nostrtuendum quod singuli nostrum canonias et prebendas ac beneficia seu personatus ac dignitates cum cura vel sine cura, redditus et etiam post pensiones ad collationem et electionem seu presentationem nostram spectantia, que obtinentur a quibuscumque oriundis extra regna in quibus canonicatus et prebende habentur ac alia supradaut alibi commorantur ea nunc personis ydoneis, Deum habendo pre oculis, conferre, vel eas ad illa eligere ac erectas confirmare seu presentare et presentatas adet ex tunc persone ipse in eisdem canoniis et prebendis et beneficiis seu dignitatibus et personatibus, redditibus et pensionibus plenum jus et inconcessum obtineant,
Abbreviated transcription (Latin):
eduẽn ⁊c̃. Editum a nobis de¬
de nouo statutũ de uerbo ad u̾bũ
p̾sentib fecimꝰ annotari cuius
tenor talis est. Innocentiꝰ ep̃s
chiepĩs ⁊ ep̃is. ac dilectis filiis
⁊ cõuentib seu collegiis tam
exemptis ꝙͣ ñ exemptis. ac pa¬
tronis ⁊ cłicis seu laicis p̾sentes
lrãs inspecturis salutẽ ⁊ apłi¬
cam benedictionẽ. Postꝙͣ regi¬
mini gen̾a̾lis ecc̃e nos licet im¬
meritos diuina pietas uoluit
presidere. corda semper habuimꝰ
qd̾ honestatẽ ⁊ ordinẽ in oĩb
seruatemꝰ. ao ĩ ꝓuisionib faci¬
endis habemꝰ illiꝰ ꝓuidencie
modũ per quẽ eccłiis ⁊ mona¬
steriis siue aliis piis locis ho¬
nor ⁊ ꝯmod̾ ꝑueniret. Quod
autẽ qnͣdoꝙ contͣriũ accidisse
dignostitur tũ ꝓpter maliciã
tpr̃oꝵ cum ꝓpter imꝓbitatem
nimiam petitoꝵ sepe nobis do¬
lorem intulit. et cordi nostro
suspiria cumulauit. Maxime
cũ post młta diffugia ac exco¬
gitate resistencie studiũ ꝓui¬

Expanded text:
etc. sic. Editum a nobis de novo statutum de verbo ad verbum presentibus fecimus annotari, cujus tenor talis est : Innocentius, c dilectis filiis et conventibus seu collegiis tam exemptis quam non exemptis, ac patronis et clericis seu laicis presentes litteras inspecturis salutem et apostolicam benedictionem. Postquam regimini generalis ecclesie nos, licet immeritos, divina pietas voluit presidere, cordi semper habuimus quod honestatem et ordinem in omnibus servaremus, ac in provisionibus faciendis haberemus illius providencie modum per quem ecclesiis et monasteriis sive aliis piis locis honor et commodum proveniret. Quod autem quandoque contrarium accidisse dignoscitur, tum propter maliciam temporum cum propter improbitatem nimiam petitorum, sepe nobis dolorem intulit et cordi nostro suspiria cumulavit, maxime cum post multa diffugia ac excogitate resistencie studium provi
Abbreviated transcription (Latin):
ordinauimꝰ irreuocabiliter
ut obitus nr̃i diem anniu̾sar̾.
post decessum nr̃m celebrent
sollempnit̾ imperpetuũ an¬
nuatim ac de facultatibus
pictencia decẽ soł. usuał mo
⁊ ualere p̾sentib litt̾is sigillũ
nr̃m ad perpetuã rei memoriã
⁊ testĩm duximꝰ apponi. actũ

Expanded text:
ordinavimus irrevocabiliter ut obitus nostri diem anniversarium post decessum nostrum celebrent sollempniter in perpetuum annuatim ac de facultatibus pictancia decem solidorum usualis monet valere, presentibus litteris sigillum nostrum ad perpetuam rei memoriam et testimonium duximus apponendum. Actu
Abbreviated transcription (Latin):
os Ioh̾es dñs de cuysello
poralem misimꝰ possessionẽ
terrã nr̃am de glane ⁊ castel¬
laniam eiꝰdem qd̵ renebamtis
⁊ ten̾e confitem᷑ a predicto
ep̃o in feodũ. ⁊ de feodo suo
dc̃i uigerii eduẽn. uolumus
autẽ ⁊ concedimꝰ qd̵ si dictus
pensas aliqͣs fecerit ułex inde
dampna uł ꝑdita fustineret
nos eidem ep̃o resarcire tene¬
amur. Datũ edue die lune
post apparitionẽ dñi. Anno

Expanded text:
os Johannes dominus de Cuysello poralem misimus possessionem, terram nostram de Glane et castellaniam ejusdem, quod tenebamus et tenere confitemur a predicto episcopo in feodum et de feodo suo,dicti vigerii Eduensis. Volumus autem et concedimus quod si dictus ionis, expensas aliquas fecerit vel exinde dampna vel prejudicia sustineret, nos eidem episcopo resarcire teneamur. Datum Edue, die lune post apparitionem Domini, anno
Abbreviated transcription (Latin):
uertat᷑. nichiloꝰ attendentes
qd eccã de saligñ constituta
in nr̃a dẏocꝰ ⁊ in confinio sepe¬
dc̃e ecc̃e de ꝑigmi que ecc̃a¬
de saligñ ad tp̃oꝵ abbatis et
conuentꝰ pertinens patronat᷑
per duos canonicos de prefato
collegio reqͥrat q̃ disponitur
ex consimilib incõmodis seu
caĩs ñ modic̃ paciat᷑ in suis
facultatib redditib detrimẽ¬
tũ ꝯmiũcato suꝑ hiis ꝯsilio

Expanded text:
vertatur, nichilominus attendentes quod ecclesia de Saligniaco, constituta in nostra dyocesi et in confinio sepedicte ecclesie de Pynu, que ecclesia Saligniaci ad ipsorum abbatis et conventus pertinens patronatum per duos canonicos de prefato collegio regitur atque disponitur ex consimilibus incomodis seu causis non modicum patiatur in suis facultatibus et redditibus detrimentum, communicato super hiis bo
Abbreviated transcription (Latin):
soꝵ de sarcea sue dẏoc cum
ommni emolimento ⁊ honere
eoꝵdẽ nobis ad edificãd̃ et
habitand̃ ⁊ tnfferendũ nos
modi subleuand̾ ex paterna
ꝓuidencia relig  obtentu ac
pietatis intuitu concedere
dignaretur. Idem uero pater
uen̾ ductus pietate nr̃e mise¬
rie cõpaciens de uen̾ prĩs. G.¬

Expanded text:
sorum de Sarcea, sue dyocesis, cum omni emolimento et honere eorumdem, nobis ad edificandum et habitandum et transferendum nos modi sublevandis, ex paterna providencia, religionis obtentu ac pietatis intuitu concedere dignaretur. Idem vero pater venerabilis, ductus pietate, nostre miserie compaciens, de venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
noris titulo obligauerimus
Reu̾endo pr̃i Girardo dei gͣtia
edueñ ep̃o medietatẽ castri ⁊̃
tocius castellanie de glane
in omnib uidel hominib
possessionib redditĩb. tailliis
costumis õimoda iusticia.
iurib seruientib uel quasi
nia mim̾ata. Nos iccirco dicto
ep̃o titulo pigtioris obligamꝰ
oĩa ⁊ singula supͣdc̃a ꝓ centũ
libris dyuioñ. de qͥb dictus
ep̃s nobis in petunia num̾a¬
ta plenarie satiffecit. In cuiꝰ
rei testm̃ ego dictus Ioħes¬
dñs de curẜseaux presentibus
litt̾is sigillũ meũ apposui. ⁊
ego Iohanna cũ sigillũ ꝓpriũ
ñ habeam ꝯtenta sum predc̃o
sigello dñi ⁊ mariti mei cũ
sigello religiosi uiri prioris
de gignon qđ̵ nos ambo in pre-¬
dcĩs litt̾is in maius testĩm ro¬
gauimꝰ apponi. Nos u̾o dicttis
prior ⁊ c̃. Actum anno dñi mͦ.

Expanded text:
noris titulo obligaverimus reverendo patri Girardo, Dei gratia Eduensi episcopo, medietatem castri et tocius castellanie de Glane, in omnibus, videlicet hominibus, possessionibus, redditibus, tailliis, costumis, omnimoda justicia, juribus, servitutibus vel quasi nia numerata: nos iccirco dicto episcopo titulo pignoris obligamus omnia et singula supradicta pro centum libris Dyvionensium, de quibus dictus episcopus nobis in pecunia numerata plenarie satisfecit. In cujus rei testimonium, ego dictus Johannesdominus de Cuyseaux, presentibus litteris sigillum meum apposui, et ego Johanna, cum sigillum proprium non habeam, contenta sum predicto sigillo domini et mariti mei, cum sigillo religiosi viri prioris de Grignon, quod nos ambo in predictis litteris, in majus testimonium rogavimus apponi. Nos vero dictus prior, etc. sic. Actum anno Domini
Abbreviated transcription (Latin):
dei grã eduẽn ep̃o significaui¬
mus incõmoditates nostras
dignũ duximꝰ declarand̃. qd
ꝓpter raritatẽ nemoꝵ ⁊ lapidũ
⁊ ip̃iꝰ loci inhabitabilem ad edi¬
ficand̃ tam pauca ⁊ pauꝑrima
essent ibi edificia qd̵ ad suffici¬
encia qͥn pocius habitationi
cessent dici. Addidimꝰ etiam
sine falsitati uicio signifita¬
tioni predc̃e qd̵ aque tantus
ecc̃e deffectus ibidẽ ad̾ ut de
hiis que coquine ⁊ domꝰ mun¬
dicie sũt neccͣr̾ taceamꝰ aque
a riuulo ñ parum aloco di¬
stant delatã puttidã ⁊ infectã
ex feruido calore estatis plur̃
siti urgente actissima bibere
cog̾emur. Qua de cã prefatũ¬

Expanded text:
Dei gratia Eduensi episcopo, significavimus incommoditates nostras dignum duximus declarandum, quod propter raritatem nemorum et lapidum et ipsius loci inhabilitatem ad edificandum, tam pauca et pauperrima essent ibi edificia quod insuffisiencia, quin pocius habitationi possent dici. Addidimus etiam, sine falsitatis vicio, significationi predicte, quod aque tantus esset deffectus ibidem quod, ut de hiis que coquine et domus mundicie sunt necessaria taceamus, aquam ex rivulo non parum a loco distanti delatam putridam et infectam, ex fervido calore estatis, pluries siti urgente bibere cogeremur. Qua de causa prefatu
Abbreviated transcription (Latin):
umeaꝵ in monte de uasy. et
qͥndecim oꝑatas de monte des¬
tables. ⁊ sexdecim operatas in
monte de ponte alberiti. Itẽ
habet qͣtuoꝵ soł de censu ĩ bur¬
go de aualone. ⁊ unã domũ
in castro de aualone. In cuiꝰ rei
testim ⁊ ut perpetuã obtine¬
at firmitatẽ. sos predc̃a abba¬
tissa ⁊ conuentꝰ sigillũ supͣ¬

Expanded text:
vinearum in monte de Vasy, et vinearum in monte de Vasy, et quindecim operatas in monte d’Estables, et sexdecim operatas in monte de Ponte Alberti; item, habet quatuor solidos de censu in burgo de Avalone et unam domum in castro de Avalone. In cujus rei testimonium et ut perpetuam obtineat firmitatem, nos predicta abbatissa et convent
Abbreviated transcription (Latin):
et etiam qͥbl litt̾is impetra¬
tis ⁊ etiam impetrandis que
nos possent ꝯͣ predc̃a iurare
suibsidiũ uł afferre. ante uo̾
qd̾ absit defic̾e̾mꝰ in aliqͦ pre¬
dc̃oꝵ uidel in receptione le¬
ꝓsoꝵ de dc̃a ꝑrochia uel habi¬
tatoĩs congrue aut nccͣaꝵ
dcas leges exist̾emꝰ in aliqͦ
uolumꝰ ⁊ concedimꝰ qd̃ idem
leprosis assignare tanꝙͣ ius
⁊ ꝓpͥetatẽ ip̃oꝵ etiam nobis
contͣdicentib ⁊ intutis dc̃a
locũ ⁊ domũ de sarces et
possessiones inferiꝰ noĩatas
cũ omni intremento ⁊ melio¬
ratione eodem ⁊ a nobis au¬
predcãm pacifice possidebant
pleno ture tnͣsferre possessio
nes dc̃e domꝰ de sarces tales
sunt. pͥmo dc̃a domꝰ habet
terras arabiles ad unã carru¬
tam in finagio de margñ. et
de sauigniaco. It̃ habet pͣta
⁊.xii. carras feni in eodem fi¬
nagio. It̃ habet qͣtuor arpẽta
nemoꝵ desuꝑ tp̃am domum
It̃ habet sexaginta oꝑatas

Expanded text:
et etiam quibuslibet litteris impetraet etiam quibuslibet litteris impetratis et etiam impetrandis que nos possent contra predicta juvare subsidium vel afferre. Si vero, quod absit, deficeremus in aliquo predictorum, videlicet in receptione leprosorum de dicta parrochia vel habitationis congrue aut necessadictas leges existeremus in aliquo, volumus et concedimus quod idemleprosis assignare, tanquam jus et proprietatem ipsorum, etiam nobis contradicentibus et invitis, dicta locum et domum de Sarces et possessiones inferius nominatas cum omni incremento et melioratione eorumdem, et a nobis aufpredictam pacifice possidebant, pleno jure transferre. Possessiones vero dicte domus de Sarces tales sunt: primo, dicta domus habet terras arabiles ad unam carrucam in finagio de maigniaco et de Sauvigniaco; item, habet prata ad duodecim carras feni in eadem finagio; item, habet quatuor arpenta nemorum desuper ipsam domum; item, habet sexaginta operatas
Abbreviated transcription (Latin):
de sarcea ac eiꝰ possese inferiꝰ
noĩand̃ cũ omni emolimẽto¬
⁊ honere nobis concessit .
Ita tñ qđ̵ nos ⁊ quecũq in
dc̃o loco de sarces nobis suc¬
cesserint tenem᷑ imperpetuũ
leprosos de dc̃a uilla ⁊ ꝑroch̃
qͥ in dc̃o loco sunt uł pro tp̃re
⁊ mandatũ.⁊ eidem reu̾endo
pr̃i ep̃o edueñ ⁊ eiꝰ successorib
subiectionẽ plenat᷑ obedienciã
⁊ reu̾entiam sine aliqua cõ¬
tradc̃oe imperpetuũ exhib̾e
ac eisdem in oĩb q̃ ad legem
tinent pleno iure subesse.
Ita qd̵ ip̃e ⁊ eiꝰ successores ha¬
bebunt imperpetuũ in nos
⁊ illas que in dc̃o loco de sarces
ꝓ tpre fuerĩt uisitationem
correctionẽ reformationem
⁊ oĩa alia q̃ ad dcãm iuridc̃onẽ
ꝑtinent ⁊ poterũt ꝑtinere.
hoc autẽ uolumꝰ ⁊ concedimꝰ
abrenũciantes spontanee ñ
circũuente ñ coacte om̃ib
pͥuilegiis ⁊ indulgenciis or¬
dinis cist̾cieñ ⁊ nob̾ ꝯcessis
a sede apłica uł ip̃ius legat᷑

Expanded text:
ferius nominandas cum dicto emolumento, nobis concessit, ita tamen quod nos et quicumque in dicto loco de Sarces nobis successerunt tenemur in perpetuum leprosos de dicta villa et parrochia qui in dicto loco sunt, vel pro tempore ndatum, et eidem reverendo patri episcopo Eduensi et ejus successoribus subjectionem plenariam, obedientiam et reverentiam, sine aliqua contradictione, imperpetuum exhibere, ac eisdem in omnibus que ad legem tinent pleno jure subesse, ita quod ipse et ejus successores habeant imperpetuum in nos et illas que in dicto loco de Sarces pro tempore fuerint visitationem, correctionem, reformationem et omnia alia que ad dictam juridictionem pertinent et poterunt pertinere. Hec autem volumus et concedimus, abrenunciantes spontanee, non circumvente, nec coacte, omnibus privilegiis et indulgenciis ordinis Cisterciensis et nobis concessis a sede apostolica vel ipsius legatis,
Abbreviated transcription (Latin):
dño. Recolentes qd nos ad
instantiam religiosoꝵ uiroꝵ
abbatis ⁊ ꝯuentꝰ sc̃i martini
niieñ humilem ⁊ deuotã
olim admiserimꝰ unũ de ca¬
nonitis ex eoꝵ collegio ad
qui cur̃ canonicus una cũ
alio canonico sacerdote in ip̃a
ecc̃a deseruiret. Intelleximꝰ
post dectirsum annoꝵ aliqd̃
anteced̾e eccłie facultates et
redditꝰ esse adeo tenues et
exilies tam ob inhabitanciũ
paupertatẽ cũ qͥa plurimi
de eadem ꝑrochia qd̵ ob steri¬
litatẽ terraꝵ ip̃iꝰ prĩe. ⁊ ꝓpter
oppressionẽ scłarit̃ potestatũ¬
ex actionib infinitis eos gͣ¬
uanciũ. s cum bonis suis ad
cet̾as ⁊ remotas tnͣstulerũt
regiones cũ ip̃e ꝓpter causas
bus neqͥt ꝯmode sustentari.
nͨ exactiones ⁊c̾. possint hona
subportari. ꝓpter qd̵ memora¬
tis abbate ⁊ conuẽtu implo¬
rantib suꝑ dcĩs incommodis

Expanded text:
Domino. Recolentes quod nos ad instantiam religiosorum virorum abbatis et conventus Sancti Martini Nivernensis humilem et devotam, olim admiserimus unum ex canonicis de eorum collegio ad qui curatus canonicus una cum alio canonico sacerdote in ipsa ecclesia deserviret, intelleximus post decursum annorum aliquot ante dicte ecclesie facultates et redditus esse adeo tenues et exiles, tum ob inhabitantium paupertatem, tum quia plurimi de eadem parrochia ob sterilitatem terrarum ipsius patrie ac propter oppressionem secularium potestatuexactionibus infinitis eos gravantium, se cum bonis suis ad exteras et remotas transtulerunt regiones, tum propter causas bus nequit comode sustentari, nec exactiones et cetera possunt honera supportari, propter quod memoratis abbate et conventu implorantibus super dictis incommodis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ conuentꝰ de reqͥe beate marie
q̃ uulgaliter dicit᷑ de marceille
eduẽn dẏoc̾ eternã in dño sa¬
lutẽ. Notũ facimꝰ uniuersis
qd̾ cũ nos in predc̃o loco de
marcessle minꝰ fertili atq sicco.
oni ninꝰ apte sustineremus
incõmoditates ñ modicas et
intolerabiles euident̾ uen̾ pr̃i¬

Expanded text:
 conventus de Requie beate Marie, que vulgariter dicitur de Marceille, Eduensis dyocesis, eternam in Domino salutem. Notum facimus universis quod cum nos in predicto loco de Marceille, minus fertili, multum sicco, oni minus apto, sustineremus incommoditates non modicas et intolerabiles evidenter
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃aꝵ de saligni uidelicet et
de pignii ꝓut in lr̃is ip̃ius
uerbo ad u̾bum inferius an¬
notatis plenius continet᷑.
gratam ⁊ ratã habentes
ipãm in oĩb ⁊ per omnia
unanimiter acceptamus. ⁊
ad illitis obseruantiam nos
⁊ suctessores nr̃os imperpetu¬
um obligamꝰ. tenor dictarũ¬

Expanded text:
rum de Saligniaco videlicet et de Pignu, prout in litteris ipsius verbo ad verbum inferius annotatis plenius continetur, gratam et ratam habentes, ipsam in omnibus et per omnia unanimiter acceptamus et ad ipsius observantiam nos et successores nostros in perpetuum obligamus. Tenor au
Abbreviated transcription (Latin):
cce beatus ste¬
Sideo çelos aꝑtos
et filiũ honũs stan¬
t̾em a dextris dei ł. in¬
Onsi derate at¬
tencius dilec¬
tissimi frẽs cũ be¬
atus martir dñm
dexteram dei prĩs
stantem uidisset
uidere testatus ẽ
et non pocuis fi¬
lisi dei. Cumutiq
delaturus uid̾et:
si se dei pocins ꝙͣ
hoĩs filiũ uide di¬
ed certa racio
postulabat ut hoc
ita ei ostend̾etur
ĩ celo sicut p̾dica¬
batur ĩ m̃dou.
orũ scandalũ ĩ hoc
homĩs. esse eciam
filius dei dicetur
deo ergo pulcre
re meõrauit. ut
deoꝵ incredulita¬
tem. illi martut
ostend̾etur ĩ celo
qui a ꝑfidis nega

Expanded text:
 beatus Stevideo coelos apertos, et Filium hominis stantem a dextris Dei . Considerate attentius, dilectissimi fratres, cum beatus Martyr Dominum dexteram Dei Patris stare vidisset, videre testatus est, et non potius Filium Dei; cum utique delaturus videretur, si se Dei potius quam hominis Filium videre died certa ratio postulabat ut hoc ita ostenderetur in coelo, et praedicaretur in mundo; orum scandalum in hoc hominis, esse etiam Dei Filius diceretur. Ideo ergo pulchrere memoravit, ut daeorum incredulitatem, illi martyri ostenderetur in coelo, qui a perfidis nega
Abbreviated transcription (Latin):
procellã eiꝰ in auram:
et sluerũt fluctꝰ eiꝰ.
Et letati sunt quia
siluerunt: et deduxit eos
in portũ uolũtatis eoꝵ¬

Expanded text:
procellam ejus in auram, et siluerunt fluctus ejus, et laetati sunt, quia siluerunt, et deduxit eos in portum voluntatis eo
Abbreviated transcription (Latin):
obus gregib
Unũ ouile efficit
quia iudaicũ ⁊ gẽ¬
tilem ppłm ĩ sua
fide cõningit atte
ait. Ip̾e est pax nra
qui fecit utraq u

Expanded text:
obus gregibus unum ovile fecit, quia Judaicum et gentilem populum in sua fide conjungit, Paulo ait: Ipse est pax nostra qui fecit utraqu
Abbreviated transcription (Latin):
nram quiex
gentili pplo ueĩmus
dñs aspexerat cũ se
adduc̾e ad alias oue
dicebat. Hoc cotidie
fieri frẽs aspicitis.
hoc reconciliatis gẽ¬
tib fcm̃ hedie uide e¬

Expanded text:
ram qui ex gentili populo venimus, Dominus aspexerat, cum se adducere et alias oves dicebat. Hoc quotidie fieri, fratres, aspicitis, hoc reconciliatis gentibus, factum hodie vide
Abbreviated transcription (Latin):
esse fieret ĩ orone
posito ita nͥ somp¬
taut nec uigi¬
lans a ꝑte nõs
dormies ĩteͬgre ui¬
derem aꝑtis oculis.
mecũ duos uiuene
ephebos uestibus
candidissimis id ẽ
colobio et pallio ĩ¬
dutos. caligulis
calciatos manib
ertensis orantes
ullam quidẽ
gra iuidinẽ pa¬
ciens loqui cũ eis
non poteram
quia ut dixi pars̃
plene autẽ me e¬
uigilante uisio eo¬
rũ aib oclĩs meis
elapsa est. Conce¬

Expanded text:
e positum ita me somut nec vigilans aperte, nec dormiens integre, viderem apertis oculis mecum duos juvenes ephebos vestibus candidissimis, id est, colobio et pallio indutos, caligulis calceatos, manibus extensis orantes. Nullam quidem gravedinem patiens, loqui cum eis non poteram: sed quia, ut dixi, pars Plene autem evigilanti visio eorum ab oculis meis elapsa est.
Abbreviated transcription (Latin):
a uirginitate si
a seꝑtem anis uux¬
rat cũ uiro suo. quo
expectabat ĩfanciã
saluatoris. ut ꝑuũ
cogno sc̾et anicula

Expanded text:
A virginitate enim sua septem annos vixerat cum viro suo; quo exspectabat infantiam Salvatoris; ut parvum agnosceret anicula,
Abbreviated transcription (Latin):
esistentes tolle¬
rat et tamẽ coti¬
ter uocat. Confessio¬
nem nram ex puro
corde desid̾at et cũcã
que deliquimꝰꝰ uela¬

Expanded text:
esistentes tolerat et tamen quotiter vocat: confessionem nostram ex puro corde desiderat, et cuncta quae deliquimus rela
Abbreviated transcription (Latin):
in ałiã p̾iudicaret
a domiciano cesare
ĩ pathinos ĩsula.
in etallo religatur.
ubi eciã positus
apocalipsim scͥpsit

Expanded text:
in Asia praedicaret, a Domitiano Caesare in Pathmos insulam metallo relegatur, ubi etiam positus Apocalypsim scripsit
Abbreviated transcription (Latin):
N terfecto autẽ
a senatu domi¬
ciano exilio resolu¬
tus recessit effesmm
ibiq ob hereticorũ
refutandas uorsu¬
cias efflagitatus
ab asie eꝑĩscopis
eungeliũ nouissis
edidit. Tu .RQui¬

Expanded text:
nterfecto autem a senatu Domitiano, exsilio resolutus, recessit Ephesum, ibique ob haereticorum refutandas versutias, efflagitatus ab Asiae episcopis Evangelium novissimus edidit. 128. Cu
Abbreviated transcription (Latin):
niic bethauem ad
orientalẽ plagã o¬
pidi betheł dixĩt eiꝰ.
Ascendite et explo¬
rate terram. Qui
precepta ꝯplente.
explorauerũt hay
et reu̾si dixerũt ei.
Non ascendat oĩs
ppłs sed duo uel t̾a

Expanded text:
 Beth-Aven, ad orientalem plagam oppidi Beth-El, dixit eis: Ascendite, et explorate terram. Qui praecepta complentes exploraverunt Ai. Et reversi dixerunt ei: Non ascendat omnis populus, sed duo vel tria
Abbreviated transcription (Latin):
preuaritati st̃
mandatũ. et usur¬
pauerũt de anathe¬
mate. Nam achat
filius carmi filii
zabdi. filii z are de
tubu iida. tulita¬
liquid de anath̾ate
filios israel. Cũq

Expanded text:
praevaricati sunt mandatum, et usurpaverunt de anathemate. Nam Achan filius Charmi, filii Zabdi, filii Zare, de tribu Juda, tulit aliquid de anathemate. filios Israel, »
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcolle p̾pucioꝵ. hec
aut̃ cã est scd̾e circũ¬
cisionis. Omĩs po¬
pulus qui egressus
est ex egypto gene¬
ris masculim uin¬
u̾si bellatores uiri
lon gissiõs uie cir¬
cuitus qui om̃s cir
tudĩs ĩcircũ cisus fu¬
it donec ꝯsu m̾ent᷑:
qui nõ audierant
uocẽ dm̃. et quib
ante mrauerat ut¬

Expanded text:
in colle Praeputiorum haec autem causa est secundae circumcisionis omnis populus qui egressus est ex Aegypto generis masculini universi bellatores viri longissimos viae circuitus qui omnes cirtudinis incircumcisus fuit donec consumerentur qui non audierant vocem Domini et quibus ante
Abbreviated transcription (Latin):
Astitutio sollẽ¬
intatis hodierne
cathedre nom̃ aice¬
postoloꝵ petrus
hodie ep̃atus cathe¬
dram suscepissea
talem sedisi¬
liuis colũt quã a¬
postolus pro ectar
salute suscepit dicẽ¬
te dño tu es petius
et suꝑ hanc petrã e¬
dificabo ect̃am mea.
etrũ itaq fũda¬
minauit. Et ideo
digne hoc fũdamẽtũ
clesiastici edificii al¬
titudo ꝯsurgit RCe

Expanded text:
stitutio solemnitatis hodiernae Cathedrae nomen accepostolorum Petrus hodie episcopatus cathedram suscepisse talem sedis illius colunt, quam Apostolus pro Ecclesiarum salute suscepit, dicente Domino: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam etrum itaque fundaminavit: et ideo digne fundamentum clesiastici aedificii altitudo consurgit. Unde
Abbreviated transcription (French):
uod natalis gͦ
cathedre hodiẽ
colitur sac̾ dotale ho¬
ncce est plus habeãt
sac̾dotãle offm̃ pluᷤ
honoris keu es pe¬

Expanded text:
uod natalis ergo Cathedrae hodie colitur, sacerdotale necesse est plus habeat in sacerdotale officium plus honoris. Dies e
Abbreviated transcription (Latin):
ponitur quo modo
id fiat qd loquit:
et quid sit mãdi¬
care corpus eius
et sanginez eus¬
bibere . Et qui mã¬
et bibit meũ san¬
gunẽ ĩ me man
e̾t ego ĩ eo .lxc est gͥ
mandusare illam̃
escã et illũ bibere
non manet ĩ xp̃o
et ĩ quo non manet
manducat spũalr
eius carnẽ. licet
carnaliter et uisi¬
biliter p̾mat denti¬
bus sacram̃ta cor¬
poris et sangũsx.¬

Expanded text:
ponit quomodo id fiat quod loquitur, et quid sit manducare corpus ejus et sanguinem bibere. Et qui manet bibit meum sanguinem, in me manet, et ego in eo. Hoc est ergo manducare ill bibere non manet in Christo, et in quo non manet manducat spiritaliter ejus carnem, licet carnaliter et visibiliter premat dentibus sacramentum corporis et sanguini
Abbreviated transcription (Latin):
cibo et poͬtu id
appetant hoĩes ut
non esurient neqz
nõ p̾stat insi iste
cibus et potus Q̾
eos aquib sumit.
ubi pax erit et uin¬
tas plena atq per¬
fecta. Propt̾ea qͥ ppe

Expanded text:
cibo et potu id appetant homines, ut non esuriant neque non praestat nisi iste cibus et potus, qui eos a quibus sumitur, ubi pax erit et unitas plena atque perfecta. Propterea quippe
Abbreviated transcription (French):
lasmator hoĩs
deus qui cũcta
solus ordinãs hu¬
mũ iubes ꝓduc̾e
reptãtis ⁊ fere ge¬
nus Qui mag̾na
rerũ corpõra dictu
uibentis ĩuida ut
seruiant ꝑordinẽ
subdens dẽ disti ho¬
mini . Nepelle a
seruis tuis quid¬

Expanded text:
lasmator hominis Deus, Qui cuncta solus ordinans Humum iubes producere Reptantis et ferre genus. Qui magna rerum corpora Dictu iubentis vivida, Ut serviant per ordinem Subdens dedisti hominem. Repelle a ser
Abbreviated transcription (Latin):
Ossi debit eos
domus israel
lũꝑ terram dñi ĩ
seruos ⁊ ancillas
et erunt capien¬
tes eos qui se te¬
perant et su biciẽt
coactores suos. ad

Expanded text:
ossidebit eos domus Israhel super terram Domini in servos et ancillas et erunt capientes eos qui se ceperant et subicient exactores suos et
Abbreviated transcription (Latin):
Smens igitur ĩ¬
ferri sͥ qͥdq̃uid sa¬
cerdotũ ĩcita mẽ¬
tis turor po pula¬
us audebat ad ã¬
nam cayphe soce¬
rĩ. ac deuide ad
cayphã ex auue
tran sinissione ꝑ¬
ducitur. Et post
ĩsanas calũpni¬
anciũ abiectione.
ornatoꝵ testiũ
talsitates. ad au¬
dienciã ꝓylati põ¬
ti fi cũdelegaçione
nebre facte st̃ dũ
crucifixissent ihm̃
uidei et circa horã
non ã exclam auit
deus deus meꝰut
quid dẽliquisti et ĩ¬
latus eius aperuit

Expanded text:
ens igitur inferri sibi quidquid sacerdotum incitamentis furor popularis audebat, ad Annam Caiphae socerum, ac deinde ad Caipham ex Annae transmissione perducitur: et post insanas calumniantium objectiones, ornatorum testium falsitates, ad audientiam Pilati pontificum delegatione nebrae factae sunt dum crucifixissent Jesum Judaei; et circa horam nonam exclamavit Deus, Deus, ut quid me dereliquisti? latus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
oñu causa ĩ quoso¬
lo erat ꝯimi natura
sine culpa I rruert̾
sii tenebraꝵ et n¬
tentes faculis at¬
serũt ĩfidelitatis
suc nottẽ quia nõ
ĩ tellexerũt lucis
auctorẽ. Occupãt
hũt nolentẽ tra¬
hi. qͥ si uellet ob¬
niti nichil quidẽ
manus possent.

Expanded text:
omnium causa, in quo solo erat omnium natura sine culpa. Irruerunt filii tenebrarum, et utentes faculis atserunt infidelitatis suae noctem, quia non intellexerunt lucis auctorem. Occupant trahunt volentem trahi: qui si vellet obniti, nihil quidem manus possent,
Abbreviated transcription (Latin):
ut de ip̃o iam passi¬
onis ordine sicut
ꝓmisimus digera¬
mus. N am cũ uer¬
bis sacre oronis
sue dñs declarass.
uerissime sibi atq
pleĩssime et hũa¬
nã dĩnã esse na¬
turã. ostendẽs uñ
ess qd̾ pati noll
et unde ꝙ uellet.
depulsa trepida¬
cione ĩfirmitatis
et ꝯfirmata magͣ¬
nunitate uirtuti
rediit ĩ sentẽciã
dispoĩtõis. et ne

Expanded text:
a, de ipso jam passionis ordine, sicut promisimus, disseramus. Nam cum verbis sacrae orationis suae Dominus declarasset verissime sibi atque plenissime et humanam et divinam inesse naturam, ostendens unde esset quod pati nollet, et unde quod vellet; depulsa trepidatione infirmitatis, et confirmata magmitate virtutis, rediit in sententiam suae dispositionis aete
Abbreviated transcription (Latin):
si spũs filioꝵ adam
ascendat sursũ. et
dep̾hendi nichil esse
melius ꝙͣ letari ho¬
minẽ ĩ eꝑe suo. et
alĩa. et indi calũpni¬
solatorẽ nominem
nec posse resist̾e eoꝵ¬
toꝵ auxilio destitu
gis mortuos ꝙ ui
uentes. et feliciorẽ
nec dũ natus ẽ. nͨ¬

Expanded text:
us filiorum Adam ascendat sursum, et deprehendi nihil esse melius quam laetari hominem in opere suo, et alia, et vidi calumnisolatorem neminem nec posse resistere vtorum auxilio destitutos; gis mortuos quam viventes et feliciorem nondum natus est.
Abbreviated transcription (Latin):
el posuit filios su¬
oS iudices isrł. fu¬
it qr nomẽ filii eius
pirogeniti iohele
noñi scdi abia udi¬
cũ ĩ bersabee. Ie̾ .i¬
t non amblaue¬
rũt filii illius ĩ¬

Expanded text:
el posuit filioos iudices Israhel fuitque nomen filii eius primogeniti Iohel et nomen secundi Abia iudicum in Bersabee et non ambrunt filii illius i
Abbreviated transcription (Latin):
ciet qr sͥ equites et ꝑc.¬
sores quadrigar̃ su¬
arũ et astituet s tri¬
turiones et aratore
agroꝵ suoꝵ ⁊ messo¬
rõs segetũ et fabros
armor et curcũ suor
ilias qͦqͣr¬

Expanded text:
cietque sibi equites et praecursores quadrigarum suarum, et constituet sibi trituriones, et aratores agrorum suorum, et messores segetum, et fabros armorum et curruum suorum. Filias q
Abbreviated transcription (Latin):
uinuersã pro¬
uĩdam btĩssime
Uirgĩs agathes.
ad urbem cathenẽ¬
s iĩ scient̾ ꝑge̾t ad
the uirgĩs uenerã¬
uciam tua .¬

Expanded text:
uniuersam prouinciam . beatissimae uirgi| nis . Agathes fad urbem| cataniensium sicienter pergeret ad thes uirginis ueneranuciam u
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c. et super
hanc petram id est
qui fideli suo cogi¬
tori amatori ꝯfesso
dnauit. ut scilicet
petrus a petra uoca

Expanded text:
c. Et super hanc petram: Id est qui fideli suo cognitori, amatori, confessori donavit, ut scilicet a petra Petrus voca
Abbreviated transcription (Latin):
etrus qui hi¬
mon antea diceba¬
tur ob fortitu dine
fidei et ꝯfessionis
petii nomẽ accepit
qr indelicet illi fir¬
ma ac tenaci mẽte
adhesit. De quo scͥp¬

Expanded text:
etrus qui Simon antea dicebatur, ob fortitudinem fidei et confessionis Petri nomen accepit, quia videlicet illi firma ac tenaci mente adhaesit de quo scrip
Abbreviated transcription (Latin):
elix ꝑ om̃s fe¬
stñ mũdi car¬
let asacriter ꝓͥetri
beati pauli sacca¬
tissimi quos xp̃c al¬
mo ꝯsecrauit san¬
tauit pͥnçipes.
ii st̾ oliue due
coram dño et can¬
delabza luce radiẽ¬
cia p̾clara celi duo
luiaria forcia sol¬
portas olimupi rese¬
rant fidelib . Ha¬
bent su ꝑnas pote¬
statẽ claũd̾e sermo¬
ne sedes pand̾e sple¬
dencia lumina po¬
li suꝑ alta sydera
lingue eoꝵ claues
celi fc̃e st̾ lamas
repellũt ultra m̃di
limites . Petrus
beatus cãthenarũ
laq̃os xp̃o iubente
rupit inurabłr custoᷤᷤ
ouilis ⁊ doctor ecc̃e
pastor qz grogis con¬
seruator omiñ aiter
lupoꝵ truculente
rabiem Quodcũq
xerit erit ĩ astus re¬
ligatũ fortit᷑ et qd̾̃
resoluit ĩ tris arbi¬
trio erit solutũ suꝑ
celi radiũ ĩ fine m̃di
impar paulus hu¬
ic doitor gentiur̃ e¬
lectionis tẽplũ sa¬
cratissimũ ĩ morte
ꝯpar ĩ corona ꝑti¬
ceꝑs ambo luqer¬
ne et decus ecce ĩ
orbe claro choruscat

Expanded text:
elix per omnes festum mundi carlet alacriter Petri beati, Pauli sacratissimi, quos Christus almo consecrauit santauit principes. 2. Hi sunt oliue due coram domino et candelabra luce radiantia, preclara caeli duo luminaria, fortia solportas Olimpi reserant fidelibus. 3. Habent supernas potestatem claudere sermone sedes, pandere splendentia limina poli super alta sydera. Lingue eorum claues caeli facte sunt, laruas repellunt ultra mundi limites. 4. Petrus beatus catenarum laqueos, Christo iubente rupit mirabiliter, custos ouilis et doctor ecclesiae pastorque gregis, conseruator ouium arcet luporum truculentam rabiem. 5. Quodcumque xerit, erit in astris religatum fortiter, et quod resoluit in terris arbitrio, erit solutum super caeli radium. in fine mundi inpar Paulus huic, doctor gentium, electionis templum sacratissimum, in morte compar, in corona particeps. Ambo lucerne et decus ecclesiae in orbe claro coruscant
Abbreviated transcription (Latin):
uirgies mee. ⁊ ui¬
uen̾es mei cecide¬
rũt ĩ gladio int̾ fe¬
osti mͦ die fu rori
misertus es. thaũ.
Pocasti quasi addi¬
em sollẽnem qui t̾¬
rerent me de circui¬
tu et nõ fuit ĩ die
furoris dñi qui ef¬
fugeret ⁊ reliq̃ret
Quos educami et
enntrim ĩimicu᷑
meꝰ ꝯsup̃sit Ego

Expanded text:
irgines meae, et juvenes mei ceciderunt in gladio: interfecisti in die furoris misertus es.  Thau.  Vocasti quasi ad diem solemnem, qui terrerent me de circuitu, et non fuit in die furoris Domini qui effugeret, et relinqueretur, quos educavi, et enutrivi, inimicus meus consumpsit eo