comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
simo coraentanta se cape potat duicedinis ⁊ alacͥtans affluentia. uelado concepe elusadet h uũti at marie¬
der acosius fui uderet᷑ imota si coꝵ q̃ ⁊̃ t̾ris tam ꝓpe geierent᷑ remansisset iguaranu e⁊l no poti cõenis
eusabeth marit nũtiat᷑ e n dũ ñc saluatoris nc̃ p̃cursoris edocet᷑ aduentũ retũ temuꝰ ⁊ erdiẽm teuers
ipã pot modir u enĩ san tonbas pdicutoruꝰ eiuuangli reseret uertatẽ. ã plere de omĩbr a p̾acipio cesre
nũt oistuudt̃ misteons. Uelido idhuc nũtiat᷑ marie cõceptꝰ elisabeth utaudiens cognatã uetalã ngra¬
ad huc dño fui ofsicui ualeat exhibere pͥmitias. ⁊ dum ad se m̃uicẽ concurrit mr̃m ĩfantiũ q. abaltatio¬

Expanded text:
atque hilarissimo tanta se capere poterat dulcedinis et alacritatis affluentia. Vel ideo conceptus Elisabeth nuntiatur MariDei a consiliis Filii videretur amota, si eorum quae in terris tam prope gererentur, remansisset ignara. Vel ideo potius conceptus Elisabeth Mariae nuntiatus est, ut dum nunc Salvatoris, nunc praecursoris edocetur adventum, rerum tempus et ordinem tenenset plene de omnibus a principio coelitus fuerit instructa mysteriis. Vel ideo adhuc nuntiatur Mariae conceptus Elisabeth, ut audiens cognatam vetulam et graadhuc Domino suo officii valeat exhibere primitias; et dum ad se invicem occurrit matrum, infantumque ab alt
Abbreviated transcription (Latin):
digiis habear eo qͣlicũq replicare sermone. ait gͥ euuangłista.t ing̃ssus angłs ad eant.
Haud dubiũ qͥuad mariam dix̃. Aue grã plena: dñs tecũ. Qͦ in gressus ad eam. Puto in secretar iũ
astare orantibꝰ: ⁊ delectari in hũs quos uident leuare puras manꝰ in oratione. holo caustũ sõe de

Expanded text:
dignus habear meo qualicunque replicare sermone. Ait igitur evangelista: Et ingressus Angelus ad eam, dignus habear meo qualicunque replicare sermone. Ait igitur evangelista: Et ingressus Angelus ad eam, haud dubium quin ad Mariam, dixit: Ave, gratia plena, Dominus tecum. Quo ingressus ad eam? Puto in secretarium astare orantibus, et delectari in his quos vident levare puras manus in oratione: holocaustum sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. ⁊ libet dulcitor contemplari insilentio qd̾ laboriosa ñ sufficit explicare loquutio. Interim
ex deuota scintillantis syderis contemplatione feruentior reꝑabitur ĩ hũs
ibent̾ ubi mͥ congruere uideo. u̾ba scõꝵ assumo: qͣ uel
exuasculoꝵ pulcheitudine. gratiora fiant queq mñ eis lectori apposuerim. Ut aũ nẽ aꝓpheti¬
na. qͦt falsa. qt turpia. ꝑ hoc ip̃m spurcissimũ os meũ em euomuisse merecolo:
cias meas ⁊ assumis testam̃tũ meũ ꝑ os tuũꝰ Utinam ⁊ mͥ de suꝑno altari. ñ quidẽ caibo unꝰ sed
ingens globꝰ igneus afferat᷑. qͥ iudelicet multã ⁊ inueteratã prurentis oris mei rubigĩem ad ple¬
nũ excoquere suffitiat: qͣtinꝰ angłi ad uirgiẽm ⁊ iunginis ad ip̃m. grata ĩuicẽ ac casta colloquia

Expanded text:
 est nos hic esse : et libet dulciter contemplari in silentio, quod laboriosa non sufficit explicare locutio. Interim autem  est nos hic esse : et libet dulciter contemplari in silentio, quod laboriosa non sufficit explicare locutio. Interim autem ex devota scintillantis sideris contemplatione, ferventior reparabitur in hisibenter, ubi mihi congruere video, verba sanctorum assumo, quo vel vasculorum pulchritudine gratiora fiant quaecunque in eis lectori apposuerim. Ut autem nunc a prophetina, quot falsa, quot turpia per hoc ipsum spurcissimum os meum evomuisse me recolo,tias meas, et assumis testamentum meum per os tuum? Utinam et mihi de superno altari, non quidem carbo unus, sed ingens globus igneus afferatur, qui videlicet multam et inveteratam prurientis 744 oris mei rubiginem ad plenum excoquere sufficiat! quatenus angeli ad Virginem, et Virginis ad ipsum grata invicem ac casta colloquia
Abbreviated transcription (Latin):
et p̃fulget in suꝑnis. ⁊ inferos penetrat: terras etiam ꝑlustrans.⁊ calefatiens magis m̃tes qͣm cor
spatiosum necessario subleuata: micans meritis. illustrans ecemplis. O quisquis de in telligis
ulos tribulationũ: respice stellam: uoca mariam. Si iactaris suꝑbie undis¬
ocogcta mariam. In ꝑiculis. in angustus. in reb dubus. cogita mariam: mariam inuoca. ñ re¬
cedat ab ore. ñ recedat a corde. et ut impetres eiuis orõnis suffragiũ: ne deseras cõu̾satior
exemplũ. Ipam sequens ñ deuias. ipãm rogans ñ desperas: ipãm cogitans ũ eiras. Ipã denẽte
Iñ corrius. ip̃a ꝓtegente ñ metuis. ipã duce ñ fatigaris. ipã ꝓpitia ꝑuenis: ⁊ sic ĩ temet ip̃e
exꝑiris qͣm merito dcm̃ sit ⁊ nom̃ uirginis maria. S iam modice pausandũ est. ne ⁊ uos in
tu claritatẽ tauti luminis intueamur. Ut enim u̾bis apłicis utar bonũ

Expanded text:
jus splendor et praefulget in supernis, et inferos penetrat: terras etiam perlustrans, et calefaciens magis mentes quam corpora, r hoc mare magnum et spatiosum necessario sublevata, micans meritis, illustrans exemplis. O quisquis te intelligis ias scopulos tribulationum, respice stellam, voca Mariam. Si jactaris superbiae undiscogita Mariam. In periculis, in angustiis, in rebus dubiis, Mariam cogita, Mariam invoca. Non recedat ab ore, non recedat a corde; et ut impetres ejus orationis suffragium, non deseras conversationis exemplum. Ipsam sequens non devias: ipsam rogans non desperas: ipsam cogitans non erras. Ipsa tenente non corruis; ipsa protegente non metuis; ipsa duce non fatigaris; ipsa propitia pervenis: et sic in temetipso experiris quam merito dictum sit, Et nomen Virginis Maria. Sed jam modice pausandum est, ne et nos in transitu claritatem tanti luminis intueamur. Ut enim verbis apostolicis utar, Bonum
Abbreviated transcription (Latin):
i ocem tuã. Si gͦ ti eũ facias audire uocẽ tuã.ipẽ te faciet audire uidere salutẽ¬
ñ hoc est qd̾ querebas. qd̾ gemebas. qd̾ dieb ac noctibꝰ orando suspirabas: Quid gͥ. Tues cui hoc ꝓuis
profer taũ ⁊ concipe diuinũ. Enutte trausiroriũ: ⁊ amplectere sempit̾aũ. Quid tardas: Qid tͤpidaᷤ :¬
tece. ⁊ sicspire suscipe. Sumat hirmilitas audatiam. uerecandia fidutiã. nul
cõuenit uc̃. ut uuginal simplicitas obliuiscat᷑ prudentiã. Inhac sola re ne timeat pͥdens nigo
p̃sumptionẽ: q ⁊ si grata mñ silentio uerecundia. mag̃ tã nc̃ iñ u̾bo pietas necessaria. aꝑi uͥgo
ba or adei. labia confessioni. iuscera creatori. Etce desid̾ atꝰ cunctis gentab̾ foris puisat ad hostiũ. Esi te morã¬

Expanded text:
audire vocem tuam. Si ergo tu eum facias audire vocem tuam, ipse te faciet videre audire vocem tuam. Si ergo tu eum facias audire vocem tuam, ipse te faciet videre n hoc est quod quaerebas, quod gemebas, quod diebus et noctibus orando suspirabas? Quid igitur? tu es cui hoc promprofer tuum, et concipe divinum: emitte transilorium, et amplectere sempiternum. Quid tardas? quid trepidas? Crede, confitere, et suscipe. Sumat humilitas audaciam, verecundia fiduciam. Nullatenus convenit nunc ut virginalis simplicitas obliviscatur prudentiam. In hac sola re ne timeas, prudens Virgo, praesumptionem: quia, etsi grata in silentio verecundia, magis tamen nunc in verbo pietas necessaria. Aperi, Virgo beata, cor fidei, labia confessioni, viscera Creatori. Ecce desideratus cunctis gentibus foris pulsat ad ostium. O si te mora
Abbreviated transcription (Latin):
cie qd desideramꝰ ut iam exultent osra huiniliata. Audisti ĩ qͣm fc̃m ⁊ credidisti. crede ⁊ de iͦn qd au¬
disti. Audist. qr concipies ⁊ ꝑres fuiũ. audesti qd̾ ñ ꝑ homĩem. s ꝑ spm̃ scũ. specterangłs resuse
In sempit̾uo dei ułdo ft̃i sumꝰ om̃s ⁊ ecce morimͣ. ĩ tuo breui responso sumꝰ refiiendi ut ad uttã reuocem᷑. Hoc
supplicat ate opia uurgo flebilis adam cũ misera sobole sua. exul de ꝑadyso. hoc abraham. hoc dd. hoc
ceceri flagitant scĩ. prẽs scilicet tui qui et ip̃i hĩtant iñ regione umbre mortis. hoc totꝰ mũdꝰ uis
genib ꝓuolutus expectat. Nec ĩmerito. qñ exore tuo pendet cõsolatio misecoꝵ. redemptio captiuoꝵ
iem tuũ. tantũ desiderat ⁊ responsionis assensũ in qͣ nimirũ ꝓposuit saluare niũdũ. Et cui pla¬
cuisti in suentio ⁊am mag̃ placeb̾ ex ũbo. cũ ip̃e tͥ clamet e celo. Opulchra int̾ multeres : fac me

Expanded text:
e quod desideramus, ut jam exsultent ossa humiliata. Audisti, inquam, factum, et credidisti: crede et de modo quod audisti. Audisti quia concipies, et paries filium: audisti quod non per hominem, sed per Spiritum sanctum. ExspeIn sempiterno Dei Verbo facti sumus omnes, et ecce morimur: in tuo brevi responso sumus reficiendi, ut ad vitam revocemur. Hoc supplicat a te, o pia Virgo, flebilis Adam cum misera sobole sua exsul de paradiso, hoc Abraham, hoc David. Hoc caeteri flagitant sancti Patres, patres scilicet tui, qui et ipsi habitant in regione umbrae mortis. Hoc totus mundus tuis genibus provolutus exspectat. Nec immerito quando ex ore tuo pendet consolatio miserorum, redemptio captivorum, decorem tuum, tantum desiderat et responsionis assensum: in qua nimirum proposuit salvare mundum. Et cui placuisti in silentio jam magis placebis ex verbo, cum ipse tibi clamet e coelo: O pulchra inter mulieres, fac me
Abbreviated transcription (Latin):
iñtellexit. qũ p̃ueniente̾ se mueri gͣtuite ꝓmissionis. iuuxit meritũ sue orõnis.fiat ĩ quietis

Expanded text:
intellexit, quando praevenienti se muneri gratuitae promissionis, junxit meritum suae orationis: fiat, inquiensintellexit, quando praevenienti se muneri gratuitae promissionis, junxit meritum suae orationis: fiat, inquiens
Abbreviated transcription (Latin):
ũ a mala contuigũt. nͥ qd ulam qͣ scłi̾ deseriumꝰ deserentes humilitatẽ dũ ꝑhoc cogim᷑ iñ epta denuo secta¬
ri studia scla̾rnm: canes efficiit reu̾tentes ad uomitũ. audiamꝰ itaq qͦtqͦt tales sumꝰ. quid illa responde¬
rit q̃ dei mr̃ eligebat᷑. s humilitatẽ ñ obliuiscebat᷑. Eoce aucala dñi: fiat mͥ sed̾m ũbũ tuũ. fiat est de¬
sider ii sigmĩ: ñ dubitationis iñdiciũ. Et ꝑ hoc qd̾ dicit fiat mͥ sed̾m u̾bũ tuũ. mag̃ iñ telligñda ẽ affecũ
expͥmere desiderantis qͣm affcĩ requirere more dubitantis. Quãquã ni chil obstat iñ telligi. fiat eẽ
ũbum orõnis. Nemo quippe orat: nͥ qd̾ credit ⁊ sperat. Uult aũ a se requiri d̾s. etiam qd̃ pollicet᷑.
Et io̾ forte multa q̃ dare disposuit priꝰ pollicet᷑. ut ex ꝓmissione deuotio extitet᷑: sicq qd gratis
bis: et dũ nos p̃uenit tͥbuendo qd̾ retͥbuat. gratis agit ne gratis tͥbuat. Hoc utiq pͥdens uirgo

Expanded text:
unt, nisi quod illam, qua saeculum deseruimus, deserentes humilitatem, dum per hoc cogimur inepta denuo sectari studia saecularium, canes efficimur revertentes ad vomitum. 11. Audiamus itaque, quotquot tales sumus, quid illa responderit, quae Dei mater eligebatur, sed humilitatem non obliviscebatur. Ecce, ait, ancilla Domtationis indicium. Et hoc quod dicit, fiat mihi secundum verbum tuum, magis intelligenda est affectum exprimere desiderantis, quam effectum requirere more dubitantis. Quanquam nil obstat intelligi, fiat, esse verbum orantis. Nemo quippe orat, nisi quod credit et sperat. Vult autem a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione devotio excitetur: sicque quod gratis bis: et dum nos praevenit tribuendo quod retribuat, gratis agit, ne gratis tribuat. Hoc utique prudens Virgo
Abbreviated transcription (Latin):
limis. int̾ uos tam humil. a uob̾ ꝑitͥ ⁊ a nob̾ detur et diguitati debita reuerentia ⁊ diguationi honor et
gloria in secula scłoꝵ amen.
pͥmam ĩ ter creaturas cetas ẽẽ caniturã. nemo qͥ ambigat. Puto aũ illam p̃ter illu
de ꝑtu. ñ in se: s in ip̃o quem peꝑit. Deꝰ si quidẽ deꝰ enĩ est quẽ peꝑit. irem suã singulari ĩ celestibꝰ do
naturꝰ gła. singulari int̾ris. p̃uenire curauit et grã. qͣ uidelicet in effabilit̾ ⁊ in tacta conciꝑet. et pare¬
ret incorrupta. Porro dm̃ hiuꝰmodi decebat uatiuitas. qͣ ñ nͥ de uirgĩe nasceret᷑. Tał cõgnuebat et
debuit deligere. ĩmo conde̾ mr̃em: qualem et se decere sciebat ⁊ sibi nouerat placiturã. Uoluit itaq ẽẽ
immaculata ĩmatulatꝰ ꝓcederet. om̃iũ maculas purgaturꝰ. Uoluit ⁊ hũilem: de qͣ i¬

Expanded text:
limis, inter nos tam humilis, a vobis pariter, et a nobis detur et dignitati debita reverentia, et dignationi honor et gloria in saecula saeculorum. Amen. primam inter caeteras esse cantaturam, nemo est qui ambigat. Puto autem illam, praeter de partu, non in se, sed in inaturus gloria, singulari in terris praevenire curavit et gratia, qua videlicet ineffabiliter et intacta conciperet, et pareret incorrupta. Porro Deo hujusmodi decebat nativitas, qua nonnisi de Virgine nasceretur: talis congruebat et debuit deligere, imo condere matrem, qualem et se decere sciebat, et sibi noverat placituram. Voluit itaque esse virginem, de qua immaculata immaculatus procederet, omnium maculas purgaturus: voluit et humilem, de q
Abbreviated transcription (Latin):
parari. nec rapinam estimat nec iniuriam. Recte gͥ hic erit magnꝰ: qui filius altissimi uo¬
cabitur. S qͣre hic erit. ⁊ ñ potiꝰ est magtꝰ. qui semꝑ equalit̾ maguꝰ ñ ht̃ qͦ crescat. nec maior

Expanded text:
parari, nec rapinam aestimat, nec injuriam. Recte ergo hic erit magnus, qui Filius Altissimi voparari, nec rapinam aestimat, nec injuriam. Recte ergo hic erit magnus, qui Filius Altissimi vocabitur. 13. Sed quare hic erit, et non potius est magnus, qui semper aequaliter magnus, non habet quo crescat, nec major
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o iħu qr mitis ẽ ⁊ humił corde ⁊ eris de beato ppło eiꝰ. quẽ eleg̃ ĩ ħeditatẽ sͥ. ⁊ eris de laudabłi ppͦ eius.¬
diamꝰ quid isdem angłs sentiat de illo: cui nec dum cõcepto tale indidit nom̃. Ait uamq. Hie
it magnus: ⁊ filius altissimi uocabit᷑. Bene maguꝰ: qui filius altissimi mereb
tissimꝰ: qr et ip̃e altissimꝰ. Neq eĩ altissimi filiꝰ rapiam arbitͣbit᷑ eẽ se equalẽ altissimo. Ine me¬
rito arbit᷑ndꝰ est cogitasse rapiãm. qͥ cũ de nulla iñ angłicam formã factꝰ fuisset fcõri suo secõ¬
parans. ufurpaũ sibi qd̾ filii asttissim ꝓpͥũ est: qui utiq in forma dei a deo ñ factꝰ. s genitꝰ est.
filium. fẽcit itaq augłm magnũ. s ñ qͣntus ipẽ: ⁊ ideo nec altissimũ. Solũ ã unigenitũ. quẽ
ñ fec̃ s genuit. omp̃e omĩpoteutẽ. altissimus altissimũ. et̾uus coec̾nũ. ipm sibi ꝑ omiã com¬

Expanded text:
ipso Jesu, quia mitis est et humilis corde; et 748 eris de beato populo ejus, quem elegit in haereditatem sibi; eris de laudabili populo ejusdiamus quid idem angelus sentiat de illo, cui necdum concepto tale indidit nomen. Ait namque: Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur. Bene magnus, qui Filius Altissimi merebitissimus, quia et ipse Altissimus. Neque enim Altissimi Filius rapinam arbitrabitur esse se aequalem Altissimo . Ille merito arbitrandus est cogitasse rapinam, qui cum de nihilo in angelicam formam factus fuisset, factori suo se comparans, usurpavit sibi quod Filii Altissimi proprium est, qui utique in forma Dei a Deo non factus, sed genitus est.ualem gignere filium. Fecit itaque angelum magnum, sed non quantus ipse: et ideo nec altissimum. Solum autem Unigenitum, quem non fecit, sed genuit Omnipotens omnipotentem, Altissimus altissimum, Aeternus coaeternum; ipsum sibi per omnia com
Abbreviated transcription (Latin):
rcutiubꝰ s uirtutes honori. eo sanctiorẽ qͦ suꝑiorẽ me estimo. Uideas plerosq in eccłia de
gnari ꝑentes. Uideas ⁊ homĩes pecuniosos. ad honores qͦ eccłiasticos ꝑuolare. moxq aplaudere iͥ sãtatẽ.
uestiũ dũ taxat mntatione. ñ mẽtiũ. ⁊ dignoᷤ se estimare dignitate. ad qͣm ambiendo ꝑuenerũt. qd̾q si au¬
deo dicere adepti sunt nñmis. attͥbuere meritis. Enuito aũ de hiis quos exoecat ambitio.⁊ honor ip̃e suꝑbĩẽ¬
di. eis materia est. S uideo qd̾ magis doleo. post spretam scłi pompã. ñ nullos in scola humuilitatis suꝑbi¬
am magis addiscere ac subalis mitis humilisq magñ grauiꝰ in solescere ⁊ impatientes ampliꝰ fieri ĩ¬

Expanded text:
rtutibus, sed virtutes honori, eo sanctiorem, quo superiorem me aestimo. Videas plerosque in Ecclesia deasticos pervolare; moxque sibi applaudere sanctitatem, vestium duntaxat mutatione, non mentium; et dignos se aestimare dignitate ad quam ambiendo pervenerunt; quodque si audeo dicere adepti sunt nummis, attribuere meritis. Omitto autem de his quos excaecat ambitio, et honor ipse superbiendi eis materia est. 10. Sed video quod magis doleo post spretam saeculi pompam nonnullos in schola humilitatis superbiam magis addiscere, ac sub alis mitis humilisque magistri gravius insolescere, et impatientes amplius fieri i
Abbreviated transcription (Latin):
licet in dutũ ñ aere. fĩat mͥ ñ tĩ audibile aurib. s ⁊ uisibłe ocuł. palpabłe manibꝰ gestabłe
humeris. Nec fiat mͥ u̾bum scriptũ ⁊ mutũ. s incarnatũ ⁊ uiuum. Hoc est ñ mutis figuris.
mini post me faciendũ. porro multipharie multis ꝙ mõis olim deꝰ loquutꝰ est prĩb ⁊̃ ꝓpħis. ⁊¬
⁊ alus quidem ĩ aure alis in ore alus etiã ĩmauu fem̃ eẽ u̾bũ diũ memorat. M aũ oro na et ãnoro ⁊odixͣ
cũ suio ufiat i a ut d elam ator ie p̾dicatũ. aut figurałi significatĩ. auit ymaginatorie sõpuia

Expanded text:
licet indutum, non aere. Fiat mihi non tantum audibile auribus, sed et visibile oculis, palpabile manibus, gestabile humeris. Nec fiat mihi verbum scriptum et mutum, sed incarnatum et vivum: hoc est, non mutis figuris, mini post me faciendum. Porro multifariam multisque modis olim Deus locutus est Patribus in prophetis; et aliis quidem in aure ut fiat mihi aut declamatorie praedicatum, aut figuraliter significatum, aut imaginatorie somnia
Abbreviated transcription (Latin):
ditas ĩnuirgĩe. an in m̃r̃e integritas. sublimitas inꝓle.an cũ tanta sublimitate humilitas. nͥ ꝗd̾ ĩ dubitãt᷑
quid mirũ si deꝰ qui mirabilꝰ legitur. et cernit᷑ in sc̃is suis nurabłiorem se exhibuit in mr̃e sua: Uen̾ami

Expanded text:
ditas in virgine, an in matre integritas; sublimitas in prole, an cum tanta sublimitate humilitas: nisi quod indubitantditas in virgine, an in matre integritas; sublimitas in prole, an cum tanta sublimitate humilitas: nisi quod indubitantquid mirum si Deus, qui mirabilis legitur et cernitur in sanctis suis , mirabiliorem se exhibuit in Matre sua? Veneram
Abbreviated transcription (Latin):
dei sunt. De ip̃o namq dẽm ẽ: et erat subditꝰ ilł. Si hõis o hõ nuitari dedignaris exemplũ¬
cula est. nec hus ad eiꝰdem mansuetudiẽm descend̾e diguat᷑. qͣ scilicet ñ coram tondente. s corã occidente se ab¬
mutuit. At tñ salubriorẽ elegit sequendi ꝑtem ĩ humilitate pcc̃or. qͣm in uirgiuitate suꝑb . cũ ⁊ illiꝰ ĩmũdi¬
tiam sua humil satisfactio purget. et hꝰ pudititiã suꝑbia inquinet. S feliie maria cui nechũilitas defuit.
nam sis humi. Et qra t sinquaaris ungiitas qͣm ũ demerauit s honorauit fecunditas. et nichilomiuꝰ
specialis humilitas qͣm ñ abstulit. s extulit fecunda iurgmitas ⁊ ĩ comꝑabilis prorsus fecũditas qͣm uir¬
ginitas simul comitat᷑ et humilitas. Quid hoꝵ ñ mirabłe.quid ũ in corꝑabłe .quid ñ singulare. Mirũ uͦ
hesitas in coꝵ ponderatione. quid tua iudices digniꝰ amnuratione. uttũ uidelicet potiꝰ stupenda sit fec̃u¬

Expanded text:
Dei sunt. De ipso namque dictum est: Et erat subditus illis. Si hominis, o homo, imitari dedignaris exemplucula est; nec is ad ejusdem mansuetudinem descendere dignatur, quia scilicet non coram tondente, sed coram occidente, se obmutuit. Attamen salubriorem elegit sequendi partem in humilitate peccator, quam in virginitate superbus: cum et illius immunditiam sua humilis satisfactio purget, et hujus pudicitiam superbia inquinet. 9. Sed felix Maria, cui nec humilitas defuit, nec virginitas. Et quidem singularis virginitas, quam non temeravit, sed honoravit fecunditas: et nihilominus specialis humilitas, quam non abstulit, sed extulit fecunda virginitas: et incomparabilis prorsus fecunditas, quam virginitas simul comitatur et humilitas. Quid horum non mirabile? quid non incomparabile? quid non singulare? Mirum vero si non haesitas in eorum ponderatione, quid tua judices dignius admiratione, utrum videlicet potius stupenda sit fecun
Abbreviated transcription (Latin):
pientẽ qpmuis uirũ ũ cognoscentẽ: Huiꝰ magni minaculi. mai mirałm y sarns edierit dieae:
gens. d su tͥ qd̾ nũc inflore xp̃c in telligi dr̃ suꝑiori uidet᷑ ad ilsari sententie q̃ n uuge fore se fo¬
ris sruetu designari docebat᷑. noueris ineadem aaronica uirga q̃ ñ solũ sloruit s ⁊ fconduit. et
son nec fructu iuge neiroret futn si ip̃is etc̃a fcondib eundem significari. Nou̾is ⁊ apd̾ moy¬
con nec fructu uuge nec fiore. s ip̃a iunga demonstrari. Inla utiq uuga: qͣ feriẽte aq uł diuidit᷑
transituris. uł depetͣ excutit᷑ bibituris. Nullũ aũ incõueniens ẽ dulsis reb. diu̾sis ex causis ip̃m
figuram. et iniurga quidem podentiã. inflore uͦ fraglantiam. in fructu aut saporis dulcediẽm
in frondibꝰ q sedulam eiꝰ intelligi ꝓtectionẽ. ꝗͣ uidelicet ꝑuulos ad se cõfugientes. sub umb alax
suaꝵ ꝓtegere ñ desinit. siue ab estu carnaliũ desiderioꝵ. siue afacie imꝑioꝵ qui eos astiaut¬

Expanded text:
pientem, quamvis virum non cognoscentem? Hujus magni miraculi majus mysterium Isaias edisserit, d quod nunc in flore Christus intelligi dicitur, superiori videtur adversari sententiae, qua non virgae flore, sed floris fructu designari dicebatur; noveris in eadem Aaronica virga quae non solum floruit, sed et fronduit, etpsis etiam frondibus eumdem significari. Noveris et apud Moysen nec fructu virgae, nec flore, sed ipsa virga demonstrari; illa utique virga, qua feriente, aqua vel dividitur transituris , vel de petra excutitur bibituris . Nullum autem inconveniens est, diversis rebus diversis ex causis Christum figurari; et in virga quidem potentiam, in flore vero fragrantiam, in fructu autem saporis dulcedinem, in frondibus quoque sedulam ejus intelligi protectionem, qua videlicet parvulos ad se confugientes sub umbra alarum suarum protegere non desinit, sive ab aestu carnalium desideriorum, sive a facie impiorum, qui eos a
Abbreviated transcription (Latin):
cõtemptiba ⁊ ut illi placeas cui te ꝓbasti. inaledc̃m incurrere stilitatis. Ed iedee maĩ eduatis
Sicdione aomutat᷑. Rilitas fecũditate ie cõpensat᷑. Aꝑi uirgo sinũ ⁊ expande g̃miũ p̃paraut̾ui
qr ecns cũrus ẽ t magna qͥ potens est in tm̃ ut ꝓ maledictione isrł beatam de diemt orãis ae¬
uerationes. Ilee suspectam habeas prudens ungo fecunditatẽ: ꝙr ñ auferet iutegͥatẽ Sõcipies:

Expanded text:
contemptibilis, et ut illi placeas cui te probasti, maledictum incurrere sterilitatis: et ecce maledictio contemptibilis, et ut illi placeas cui te probasti, maledictum incurrere sterilitatis: et ecce maledictio benedictione commutatur, sterilitas fecunditate recompensatur. 8. Aperi, virgo, sinum, expande gremium, praepara uterum: quia ecce facturus est tibi magna qui potens est, in tantum ut pro maledictione Israel, beatam te dicant omnes generationes. Nec suspectam habeas, prudens Virgo, fecunditatem, quia non auferet integritatem. Concipies,
Abbreviated transcription (Latin):
dolore ꝑturiam. Hinc ⁊ enĩ ⁊ si uideo maledc̃m: s ñ pocm̃. Illinc uͦ ⁊ pccm̃ simil ⁊ cruciatã. Deniq
ħ maledictio quid aliud est quam homuinũ exꝑbratio : seq ob aliud sane dr̃ st̾a ialedcã. nͥ qd̾ ob¬
qd̾ ħ omiuib displiceo: dũ me possũ uirgiẽm castam exibere xͦ. Ouirgo pͥdeas. o uirgo deuota. Qͥs
te docuit deo placere uirginitatem: Q lex q̃ iusticia q̃ pagina ueteris destamenti. uł p̃cipit uł
cõsult uł hortatur in carne ñ carualit̾ uiuere.⁊ iñterois angłicam uitã duc̾e: U̾ legeras beata
uurgo. sapĩa carnis mors est. ⁊ curam carnis ne ꝑfeceritis in desid̾io: uͥ legeras de uirgiuibꝰ. quia
⁊ qui in atͥmonio iungat nirgoĩe sũã bñ facit. ⁊ qͥ ñ uingit meliꝰ fac̃t u̾ audieras uolo uos om̃s
habeo eonsim̃ añ do. Tu uͦ ñ dicam pͣceptã. s nec cõsiliũ nec exemplũ. uͥ qd̾ unctio docebat ce deoĩb.

Expanded text:
m. Hinc etenim etsi video maledictum, sed non peccatum: illinc vero et peccatum simul et cruciatum. Denique haec maledictio quid aliud est, quam hominum exprobratio? Neque ob aliud sane dicitur sterilis maledquod hominibus displiceo, dum me possim virginem castam exhibere Christo. O Virgo prudens, o Virgo devota, quis te docuit Deo placere virginitatem? Quae lex, quae justitia, quae pagina Veteris Testamenti vel praecipit, vel consulit, vel hortatur in carne non carnaliter vivere, et in terris angelicam ducere vitam? Ubi legeras, beata Virgo: Sapientia carnis mors est ; et: Curam carnis ne perfeceritis in desiderio ? Ubi legeras de virginibus, quia ; et: Qui matrimonio jungit virginem suam, bene facit; et habeo, consilium autem do . Tu vero non dicam praeceptum, sed nec consilium, nec exemplum: nisi quod unctio docebat te de omnibus;
Abbreviated transcription (Latin):
sibi elegerat. cuius decorẽ concupierat. Qũẽ ꝓspitiens alonge uenientẽ : gͣtulãs ⁊ exul¬
tans ait eccłia. Ecce uenit iste saliens ĩ montib: transiliẽs colles. Merito aũ cõcupi

Expanded text:
sibi elegerat, cujus decorem concupierat. Quem prospiciens a longe venientem gratulans et exsulsibi elegerat, cujus decorem concupierat. Quem prospiciens a longe venientem gratulans et exsultans ait Ecclesia: Ecce venit is saliens in montibus, transiliens colles . 3. Merito autem concupi
Abbreviated transcription (Latin):
repletos fuisse spũ sc̃o: s longe similit̾ amaria. Alioquin: nec in illo hitant plenitudo di¬
uinitatis corꝑałr. quẽ ad modũ in maria. nec illi conceꝑunt de spũ scõ qͦmodo maria. Aue
inquid grã plena: dominꝰ tecũ. Quid mirũ si grã plena erat : cum qͣ dñs erat: s ħ potiꝰ
mirandũ ẽ. qͦmͦ qui angłm miserat ad uirginẽ. ab angło inuentꝰ est ẽẽ cũ uirgine. Ita ne
uelotior angło fuit deꝰ. ut festinantẽ nintuĩ celerior ip̃e p̃ueniret ad terras  slec mirum.
Nam cũ eẽt rex in accubitt suo: nardꝰ uinginis dedit odorẽ slũ. ⁊ ascendit ĩ conspectu głe
eiꝰ fumꝰ aromatis. ⁊ ĩuenit grãm corani ocuł dñi: clamantib qͥ crcũ stabant. Q̾ est ista
q̃ ascendit ꝑ desertũ sicut uirgula fumi ex aromatib myrre t churis  Statĩq rex egre¬
iens de loco sc̃õ suo: exultauit ut gygas ad currendam uiam. Et licet asi

Expanded text:
repletos Spiritu sancto ; sed longe dissimiliter a Maria. Alioquin nec in illo habitavit plenitudo divinitatis corporaliter, quemadmodum in Maria: nec illi conceperunt de Spiritu sancto, quomodo Maria. Ave, inquit, gratia plena, Dominus tecum. Quid mirum si gratia plena erat, cum qua Dominus erat? Sed hoc potius mirandum, quomodo qui Angelum miserat ad Virginem, ab Angelo inventus est esse cum Virgine. Itane velocior Angelo fuit Deus, ut festinantem nuntium celerior ipse praeveniret ad terras? Nec mirum Nam cum esset Rex in accubitu suo, nardus Virginis dedit odorem suum, et ascendit in conspectu gloriae ejus fumus aromatis, et invenit gratiam coram oculis Domini, clamantibus qui circumstabant: Quae est ista quae ascendit per desertum, sicut vir gula fumi, ex aromatibus myrrhae et thuris? Statimque Rex egrediens de loco sancte suo, exsultavit ut gigas ad currendam viam; et licet a su
Abbreviated transcription (Latin):
ad tempꝰ nuptiarũ sponsis sponse traderent᷑ custodiende : qͣtiuus earũ ip̃i eo sibi puduitiã curio¬
sius seruarent. quo scor ip̃i fideliores existerent. Sic̃ gͥ thonias dubitando. p alpando. cõstãtissimꝰ
factꝰ est dũice confessor resurrõnis: ita et ioseph mariã sibi despõsando eiꝰ cõu̾sationẽ ĩ tꝑr custo die studĩosusꝰ
do facdus est pudititie fidelissimus testis. Pulchra utriꝰq rei conuenientia. Et drbitat
ma sit certitudo. Nam et de filii resurr̃õne citi quidẽ ego qui infurmꝰ sũ crediderim thome dubitante ⁊ pa¬
panti. qͣm cephe audienti et credenti. ⁊ de m̃r̃is continentia faciliꝰ sponso eiꝰ custodienti ⁊ exꝑienti. quã¬

Expanded text:
usque ad tempus nuptiarum, sponsis sponsae traderentur custodiendae: quatenus earum ipsi eo sibi pudicitiam curiosius servarent, quo sibi ipsi fideliores existerent. Sicut ergo Thomas dubitando, palpando, constantissimus factus est Dominicae confessor resurrectionis, ita et Joseph Mariam sibi desponsando ejusque conversationem in tempore custodiae studiosius do, factus est pudicitiae fidelissimus testis. Pulchra utriusque rei convenientia: et dubitatma sit certitudo. Nam et de Filii resurrectione citius quidem ego, qui infirmus sum, crediderim Thomae dubitanti et palpanti, quam Cephae audienti et credenti: et de Matris continentia facilius sponso ejus custodienti et experienti, qua
Abbreviated transcription (Latin):
ce eq̃i es nabunt. regn quiꝰ ñ coit finis. Oquam głosm ẽ regtiũ ulud. inquo reges cõgregate
sũt  oueuerunt ĩ uiuũ ad laudandũ sciicet. ⁊ glificandũ et̃ qͥ suꝑ om̃s ẽ rex regũ ⁊ dc̃is dnãntiũ.
De cuꝰ splend id isima contemp latione: fulgebũt iusti sic̃ sol in reguo prĩs eor. Osi ⁊ mei pcc̃oris memine¬
laudet᷑ etiã amie cũ ħeditate sua. Ueni interĩ dñe iħu. anfer scandala de reguo tuo. qd̾ ẽ animiatua mea:¬
ut regues ta qͥ debes m̃ea. Ueuit enĩ auaritia ⁊ uendicat ĩme sibi sedem. ⁊ actantia cupit dũari mͥ supbia
urat m̃ eẽ rex. luxuria dicit ego reguabo ambitio. detractio. inuidra ⁊ iacundia ceptantĩ metp̃s. ꝓu
me ip̃o: cuiꝰ ego potissimũ ẽẽ uidear. Ego aũ qͣntũ ualeo resisto. renitor qͣntũ iuor: dnm̃ meã iħm recla

Expanded text:
cum eo regnabunt, et regni hujus non erit finis. O quam gloriosum est regnum illud, in quo reges congregati sunt, convenerunt in unum, ad laudandum scilicet et glorificandum eum qui super omnes est Rex regum, et Dominus dominantium: de cujus splendidissima contemplatione fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum . O si et mei peccatoris meminelaudetur etiam aut regnes tu qui debes in ea. Venit enim avaritia, et vindicat in me sibi sedem; jactantia cupit dominari mihi; superbia vult mihi esse rex. Luxuria dicit: Ego regnabo; ambitio, detractio, invidia et iracundia certant in me ipso de me ipso, cujus ego potissimum esse videar. Ego autem quantum valeo resisto; renitor quantum juvor. Dominum meum Jesum recla
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ est uirginitas: multo tñ pautior ẽ cũ uirgmitate hunlitas. Si gͦ uirginitatẽ ĩ maru
potes nͥ mirari. stude hũilitatẽ iuitari et sufficit tͥ. Qd̾ si ⁊ iurgo ⁊ huiuilis es: quisquis es. magnꝰ es. Est
uideas: nec satis posse mirari : Nonuetuo minio ueritatis iudicio. illa q̃ d̾m hũtt᷑
singularit̾ cauit᷑: qd sequunt᷑ agnũ quocũqi ierit. Quib gͦ laudibꝰ iudicas dignã:
ud subditus illis. Haut dubiũ: quin marie et ioseph. Erubesce suꝑbe cinis. Deꝰ se
tu de exaltas: Deꝰ se hominib subdit. et tu dñari gestiens. hom̃ib. tuo te p̃ponis auctori: Uriuã
m̃i aliqñ tale aliqͥd cogitandi dẽ respondere dignet᷑. qd̾ ⁊ suo increpando apło respondit. Uade ⁊̃gd̾¬

Expanded text:
quidem est virginitas: multo tamen pauciorum est cum virginitate humilitas, Si igitur virginitatem in Maria uon potes nisi mirari, stude humilitatem imitari, et sufficit tibi. Quod si et virgo, et humilis es, quisquis es, magnus es. 7. Est hoc, ut te videas nec satis posse mirari? Nonne tuo, imo Veritatis judicio, illa quae Deum habusingulariter canitur, quod sequuntur Agnum quocunque ierit . Quibus ergo laudibus judicas dignam, inquit, subditus illis; haud dubium, quin Mariae et Joseph. Erubesce, superbe cinis! Deus se humiliat, et tu te exaltas? Deus se hominibus subdit, et tu dominari gestiens hominibus, tuo te praeponis auctori? Utinam mihi aliquando, tale aliquid cogitanti, Deus respondere dignetur,
Abbreviated transcription (Latin):
angło gabriel adeo. Ad qtĩe ꝰ Duigiẽm desponsatã iuro cui nom̃ erat ioseph. Q est ħ uirgo tã tienaba
ut sal tectu ab angło tam huiił ut desponsata sit fabꝰ: Pulchua ꝑmixtio uirgiuitatis et huni¬
litaras: nee medio coiter ꝓlacet deo ula anima inqͣ et hunnilitas cãmendat io gira it ets et gunis
exornat humilitatẽ. S quanta putas ueneratione digna est. inqͣ humilitate exaltat fecãdiris ptꝰ
consecrat uuginitatẽ : Audis iurgiẽm. audis humilem. si ñ potes uirginitatẽ humilis. miit are
p̃cpitur. Ad illam inuitaris: ad istam cogeris. De illa dr̃. qui potest capere capiat: de ista dr̃ nͥ quis
esfitiatur sicut ꝑuulus iste ñ intrabit in regnũ celoꝵ ila gͥ remunabis ist⁊ exigit᷑. p̾otest denar suie uist¬

Expanded text:
ponsatam viro, cui nomen erat Joseph. Quae est haec Virgo tam venerabilis, ut salutetur ab angelo; tam humilis, ut desponsata sit fabro? Pulchra permistio virginitatis et humilitatis: nec mediocriter placet Deo illa anima, in qua et humilitas commendat virginitatem, et virginitas exornat humilitatem. Sed quanta putas veneratione digna est, in qua humilitatem exaltat fecunditas, et partus consecrat virginitatem? Audis virginem, audis humilem: si non potes virginitatem humilis, imitare sulitur, ista praecipitur. Ad illam invitaris, ad istam cogeris. De illa dicitur: Qui potest capere, capiat ; de ista dicitur: Nisi quis efficiatur sicut parvulus iste, non intrabit in regnum 735 coelorum . Illa erg
Abbreviated transcription (Latin):
plicit̾ scm̃. ⁊ absq additamento: siedo qr ũ hũit quid ꝓpͥe digue ue nominaret niud extmum
illud magnificũ. illud reuetendũ. qd̾ de purissĩma uidelicet utrginis carnecũ sua anima iico
uideretur. Posuit gͦ indefinite sem̃. qr quicqͥd illud sit qd̾ uirgo genuit. scm̃ ꝓcuidubio ac singa¬
cognata tua: ⁊ ip̃a concepit filiũ insenectare sua. Quid fuit uoccẽ etiã hꝰ st̾ilis uirgini uũtiare
conceptũ: Nñquid forte dubiam adħtic ⁊ incredulam oraculo. icentiori uoluit cõfumare at¬
miracido ᷑ Aẜsit Iegiiꝰ ⁊acharie ineedusitatẽ ab hoc ip̃o angło fuue castogiatã inariã aũ ĩ aliedcephen

Expanded text:
pliciter sanctum, et absque additamento? Credo quia non habuit quid proprie digne nominaret illud eximium, illud magnificum, illud reverendum, quod de purissima videlicet virginis carne cum sua anima unico videretur. Posuit ergo indefinite sanctum, quia quidquid illud sit quod Virgo genuit, sanctum procul dubio ac singucognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua. Quid fuit necesse etiam hujus sterilis Virgini nuntiare conceptum? Nunquid forte dubiam adhuc et incredulam oraculo, recentiori voluit confirmare miraculo? Absit! Legimus et Zachariae increduli
Abbreviated transcription (Latin):
c euuangelista cõmendat. cũ angłm ꝑhibet ad eo destinatũ ad iurgĩem. Ad eo ĩqͥ
id est a celso ad humilẽ. a dnõ ad ancillam: a creatore ad creaturã. Quanta dignatio dei qͣnta u̾ginis
ritis. adite uirginalẽ thalamũ. ingredimini si potestis pudicũ sororis ur̃e cubicłm. Ecce enĩ deꝰ nutat
ad uͥgiẽm: ecce affat᷑ augłs marĩa. Apponite aurẽ ꝑieti: ascultate quid nũtiet ei: si forte audiatis unde cõ¬
solemini. Letare pr̃ adam. s magis tu o eua mrͣ exulta. qͥ sic̃ om̃iũ ꝑentes. ita om̃iũ fuistis ꝑemptores:
et qd̾ ĩ felitꝰ est priꝰ ꝑemptores qͣm ꝑentes. Amibo in qͣm cõsolamini suꝑ filia: et tali filia. S illa ampliꝰ

Expanded text:
c Evangelista commendat, cum angelum perhibet a Deo destinatum ad Virginem: A Deo, inquit, ad virginem: id est, a celso ad humilem, a Domino ad ancillam, a Creatore ad creaturam. Quanta dignatio Dei! quanta Virginini cum tristitia, et parturitis. Adite virginalem thalamum, ingredimini, si potestis, pudicum sororis vestrae cubiculum. Ecce enim Deus mittit ad Virginem, ecce affatur angelus Mariam. Apponite aurem parieti, auscultate quid nuntiet ei, si forte audiatis unde consolemini. 3. Laetare, pater Adam, sed magis tu, o Eva mater, exsulta, qui, sicut omnium parentes, ita omnium fuistis peremptores; et, quod infelicius est, prius peremptores, quam parentes. Ambo, inquam, consolamini super filia, et tali filia; sed illa ampliu
Abbreviated transcription (Latin):
Accipe ⁊ in hoc ñ meã: s patrũ sententiã. Propt̾ hoc ioseph uoluit dimittere eam. ꝑꝑ qd̃ et petrꝰ
bebat cum diceret. dnẽ ñ sũ dignus ut intres sub tectũ meũ. Ita gͦ ⁊ ioseph in dignũ ⁊ pcc̃orẽ
sereputãs: dicebat intͣ se atali ⁊ tanta ñ debere sibi ultͣ familiare p̃stari cõtub̾niũ. cuꝰ supͣ
se mirabłem expauescebat dignitatẽ. Uidebat ⁊ horrebat diuine p̃sentie certissimũ gestantẽ
insigne ⁊ qr nsteriũ penetrare ñ poterat: nolebat dimittere ean. Expauit petiꝰ potẽtie magti

Expanded text:
hoc non meam, sed Patrum sententiam. Propter hoc Joseph voluit dimittere eam, propter quod et Petrus bebat, cum diceret: Domine, non sum dignus ut intres sub tectum meum . Ita ergo et Joseph indignum et peccatorem se reputans, dicebat intra se, a tali et a tanta non debere sibi ultra familiare praestari contubernium, cujus supra se mirabilem expavescebat dignitatem. Videbat et horrebat divinae praesentiae certissimum gestantem insigne: et quia mysterium penetrare non poterat, volebat dimittere e
Abbreviated transcription (Latin):
re ionꝑe marta coniuge tũa. Conuenient itaq gabriel ad hocopus eligit᷑ ĩmmo ꝙi talenuii ne¬
gotiũ iniuingit : recte t ali noĩe designat᷑. Missus ẽ gͦ angło gabriel a deo. Eͦ Inciunt aetẽ gali¬
see: au nom̃ nar areth. Uideamus si ut ait nathanael: a nadareth potest alicͥd boni eẽ. Naza¬
reth in tpretatui flos. Uidetur aũ mͥ qd̾dam semen fuisse diuine cognitionis damẽm. ẽ celo iac¬
tatũ in terias allocutiones ⁊ ꝓmissiones fcẽ eelitꝰ ad pr̃es: abraham̃ scaiceti ysaae et sia como
De ꝗͣ semĩe sarptũ est. susi dñs sabaoth reliqͥsset nobis sem̃ sicut sodoma fcissemꝰ. ⁊ sic̃ gomor

Expanded text:
ipere Mariam conjugem tuam . Convenienter itaque Gabriel ad hoc opus eligitur: imo quia tale illi negotium injungitur, recte tali nomine designatur. 3. Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Quo? In civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth. Videamus si, ut ait Nathanael, a Nazareth potest aliquid boni esse . Nazareth interpretatur flos. Videntur autem mihi quoddam semen fuisse divinae cognitionis, tanquam e coelo jactatum in terras, allocutiones et promissiones factae coelitus ad patres, Abraham scilicet, Isaac et Jacob; de quo semine scriptum est: Nisi Dominus Sabaoth reliquisset nobis semen, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
uirginitatẽ.⁊ Et si placuit ex uirginitate. tñ ex humilitate concepit. Uñ constat: qr etiã ut pla¬
ceret uirginitas. humilitas ꝓculdubio fecit. Quid dieis uirgo suꝑbe: Maria iurgĩem se oblita glo¬
riat᷑ de humilitate. et tu negligendo humilitatẽ: blandiris tͥ de uugmitate. Respexit ait nia. deꝰ hũi¬
litatẽ ancille sue. Q̾ illa: Nimquid deuotior. Aut nũquid tua forte pudititia gratior castitate ma
rie ut tu scaicet sine humilitate placere suffitias extua qd̾ illa ñ potuit ex sua: Deniq qͣnto

Expanded text:
potius quam virginitatem. Et si placuit ex virginitate, tamen ex humilitate concepit. Unde constat, quia etiam ut placeret virginitas, humilitas procul dubio fecit. 6. Quid dicis, virgo superbe? Maria virginem se oblita gloriatur de humilitate: et tu negligendo humilitatem, blandiris tibi de virginitate? Respexit, ait illa, humilitatem ancillae suae. Quae illa? Virgo uriae; ut tu scilicet sine humilitate placere sufficias ex tua, quod illa non potuit ex sua? Denique quanto
Abbreviated transcription (Latin):
ne uita mortalium mortalib est plena pecea¬
tis. ut uix ualeat inueniri. ꝗ ñ deuiet ad si¬
nistram. qͥui ñ reũtatur ad uomitũ e ñ ꝯpueres¬
cat instͥorre. Quin pocius głiantur cũ male¬
fecerunt : exuicent in reb pessimis. Repleti

Expanded text:
ne vita mortalium mortalibus est plena peccatis, ut vix valeat inveniri qui non deviet ad sinistram, qui non revertatur ad vomitum, qui non computrescat in stercore suo. Qui potius «gloriantur cum malefecerint et exultant in rebus pessimis». «Repleti
Abbreviated transcription (Latin):
rib. ꝑiuris ⁊ epeeratis. p̾sumptnosis ⁊ arco¬
gantib. Incrudelis ⁊ desꝑatib. Demum uni¬
uersis uicus irretitis. põrro. Sicut deficit
fumus tͣ deficient. ⁊ Sic fliit cera ⁊ fa¬
cie ignis. Ita petentore s peribrant.

Expanded text:
exsecratis, praesumptuosis et arrogantibus, incredulis et desperatis, demum universis vitiis irretitus. Porro, « sicut deficit fumus deficient, et sicut fluit cera a facie ignis, ita peccatores peribunt
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa.ẽ alib ⁊ peiorib mundus iste repletꝰ
hñdat hr̃citis ⁊ srismaticris. ꝑfidis ⁊ tyrãnis¬
⁊ ẏmoĩa tis. ⁊ ypocutis cimbiciosis ⁊ cupidis. rap¬
torib ⁊ p̃donib uiolentis ⁊ exactorib. Usuta¬
riis ⁊ fuisaru. Impũs s sacrilegiis ꝓditorib ⁊
mendacib. ad ulatorib ⁊ fallatib. Garruł

Expanded text:
alibus et peioribus mundus iste repletus habundat hereticis et scismaticis, perfidis et tyrannis, simoniacis et ypocritis, ambitiosis et cupidis, raptoribus et predonibus, violentis et exactoribus, usurariis et falsariis, impiis et sacrilegis, proditoribus et mend
Abbreviated transcription (Latin):
uiis ciuis. ut iudicent pͣ uulbo iudicio. nͥ ĩ
aicerã ꝑtẽ declinẽt. Nõ accipient̾ ꝑm nec
inuinera. quia munera excecant oculos
sapientũ. ⁊ myccant ũba iustoꝵ. S iuste
sus q̃dam ĩiuiste ꝗuistũ ẽ. aAlii iuste. qd̃
ꝯtracti amore uł odio. dicitis bonũ malũ
⁊ malũ bonu̾. ponẽter tenebias lucẽ. ⁊ lucem
tenebras. Mortificantes aĩas q̃ ñ moriũtur.
tes mͣita cãu. ẜ m̃ita pͥꝵ ñ iura s munã nõ¬

Expanded text:
is tuis, ut iudicent populum iusto iudicio, nec in alteram partem declinent. Non accipies personam nec munera, quia munera excecant oculos sapientum et mutant verba iustorum. Sed iuste rsus quidam iniuste quod iustum est, alii iuste quod io, qui tracti amore vel odio «dicitis bonum malum et malum bonum, ponentes tenebras lucem et lucem tenebras», mortificantes animas, que non moriuntur, tis merita cau
Abbreviated transcription (Latin):
ac mag̾̃ humana natura corrũ¬
pitur. Itaq multa fuerũt olim
exꝑimenta sobabria.q̃ ꝓpter de¬
fc̃m ip̃ius hodie s̾ mortifera. Se¬
niut nam mundus ut̾q. mega¬
gosinus.⁊ nugrogosmus. ⁊ quanto
cp̃ lixius utriusq senectus ꝓducitub
tanto de t̾ius utuiusq natura sb̾at.¬
cum hon suspicatur. infortu¬
in nõ actidit calamitas irruit.
morbus inuadit. mors in t̾cipit.
quam nullus euadit. Ergo ue
hõ fu̾i suũ s sic̃ pisces capiuntur
hamo. ⁊ sicut anes comphendã¬
tur laq̃o. sic capuintur homines
iugalantur.Gremantur flam¬
as ⁊ lapidib obruuntur. dis¬
penduntur. torqũtur unguib
iscorpionib fagellantuy. ar¬
tantur uinculis ⁊ laq̃is suggil¬
lantur. docruduntur carcerib
tur ⁊ subm̾gantur. Excoriaut᷑
⁊ diserahuntur. Secant᷑. ⁊ suffo¬
diuntur. Qui ad mortem ad mortẽ. Qui
ad głiand̾ ad głiand̾. Qui ad famem ad fa¬
ine̾. ⁊ qͥ ad captiuitatẽ ad captiuitatem.
Crudele iudicium in mane supplinũ. Tris¬

Expanded text:
natura corrumpitur, ita quod multa fuerunt olim experimenta salubria, que propter defectum ipsius hodie sunt mortifera. Senuit iam mundus uterque, macrocosmus et microcosmus, et quanto prolixius utriusque senectus producitur, tanto deterius utriusque natura tucum non suspicatur, infortunium accidit, calamitas irruit, morbus invadit, mors intercipit, quam nullus evadit. Ergo, «nhomo finem suum, sed sicut pisces capiuntur hamo, et sicut aves comprehenduntur laqueo, sic capiuntur homines iugulantur, cremantur flammis et lapidibus obruuntur, dispenduntur, torquentur tigribus et scorpionibus flagellantur, arctantur vinculis et laqueis sugillantur, detentuntur carceribus tur et submerguntur, excoriantur et distrahuntur, secantur et suffodiuntur. «Qui ad mortem ad mortem, qui ad gladium ad gladium, qui ad famem ad famem, et qui ad captivitatem ad captivitatem». Crudele iudicium, immane supplicium, tris
Abbreviated transcription (Latin):
Iui. ad cõgregñd̾. ꝗs instet eũ stare ñ possit
ille qui cõ gregat. Nam qͥsi flors egreditur
⁊ ꝯtĩcur ⁊ fugit uelud umbm. ⁊ nũquã ĩ eodã statu
ꝑmanet. Cur multa desideret. cũ pauca sufficiãt.
hñtes in quid iuctũ ⁊ uesticũ. his contenci sitis. Cur
nec̃tia cũ młta solicitudine q̃uat cũ ip̃i sũ mag̃
Nolite soliciti ẽẽ dicentes. Quid manducabua
aũ ꝙ bibemus. aũ quo oꝑiennur: Sae enĩ prñr

Expanded text:
ur ad congregandum quis instet, cum stare non possit ille qui congregat? Nam «quasi flos egreditur et conteritur et fugit velut umbra, et nunquam in eodem statu permanet». Cur multa desideret cum pauca sufficiant? «Habentes, inquit, victum et vestitum, his contenti sitis». Cur necessaria cum multa sollicitudine querat, cum ipsa sine magna «Nolite solliciti esse dicentes: ‘Quid manducabimus aut quid bibemus aut quo operiemur’. Scit enim Pater
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝯungitis domũ ad domũ. ⁊ agrũ agro copła
Eteram abraam diues fuit locuples dau̾
opulentus ⁊ cñ abraam in qͥd scriptura.
quia credidit deo ⁊̃ reputaũ est illi ad iusticiã.
Et de iob. Quia ñ erat ei simił ĩ t̾ra. uir sĩplex
⁊ rectus. ac tunens dm̃ ⁊ reteclens a malo. de datũ

Expanded text:
ungitis domum ad domum et agrum agro copulatis eterum Abraham dives fuit, Iob locuplex, David opulentus. Et tamen de Abraham inquit Scriptura quia «credidit Deo et reputatum est illi ad iustitiam», et de Iob quia «non erat ei similis in terra, vir simplex et rectus ac timens Deum et recedens a malo»; de David
Abbreviated transcription (Latin):
cũ flurat ierosolimis comunẽ cũ om̃il obsidi¬
onis casum ferebat. ħ reliq̃s faestates quas
declonio in urbe ꝯuerãt. tyranni penitꝰ inuas
sania faciebat ita ut int̾dũ p̃dones ĩ necem
siu maledictis ꝯuicus instigaret. Unĩ eũ nec
tratꝰ quãꝙͣ. ħ misãtꝰ illam perimẽt. Et si qd̾
forte cibi fuisset au illa q̃ sicũ id aliis queret᷑
nec iaro usqͣ fieret copia regrendi fames aũ
dura uisterib insistẽt. ac medulł̾ ⁊ ad furorẽ
iam fames in edia ꝑregẽt. Pessima ilsa ꝯflliis¬
sĩpãm iam armat̾ iura nature. Erat n ei sub
ub̃il ꝑuulus filius ꝙ̃ aũ ocłos ferens. Infeli¬
cis in co matris. o infelicior fili ibello. fame
b furor scłis fabula q̃ sola deerat eladib ude¬
orum. Et ħ cũ ditisset ꝓtinus filiũ iugnlauit

Expanded text:
onfluxerat Hierosolimis communem cum omnibus obsidionis casum ferebat. Huius reliquas facultates, quas de domo in urbem convexerat, tyranni penitus invassania fatigabat, ita ut interdum predones in necem sui maledictis et conviciis instigarquam nec miseratus illam perimeret, et si quid forte cibi fuisset ab illa quesitum, id ab aliis quereretur, nec iam usquam fieret copia requirendi, fames autem dira visceribus insisteret ac medullis, et ad furorem iam famis inedia perurgeret, pessimis usa consisa iam armatur iura nature. Erat enim ei sub uberibus parvulus filius, quem ante oculos ferens: «Infelicis, inquit, matris, o infelicior fili, in bello, fame bus furor, seculis fabula, que sola deerat cladibus Iudeorum». Et cum hoc dixisset protinus fili
Abbreviated transcription (Latin):
falsa diuiciaꝵ felicitas que duutem
u̾acit̾ efficit in felicẽ. Quid eͥ faisus
q̃ opes mũdi diuͥtie nũcupantur. epposi¬
ta s̃ esse diuitẽ ⁊ egemini. at opes mundi
ñ aufer̃. sed aufer̃ egestatẽ. Mlagis eͥ suf¬
ficit modicũ pauꝑi ꝙͣ płimũ druiti qm̃¬

Expanded text:
falsa divitiarum felicitas, que divitem veraciter efficit infelicem! Quid enim falsius quam opes mundi, que divitie nuncupantur? Oppositi sunt dives et egenus. At opes mundi non auferunt, sed afferunt egestatem. Magis enim sufficit modicum pauperi quam plurimum diviti, quo
Abbreviated transcription (Latin):
cere uult umui nõ u̾aset᷑. famu¬
lari non patrtur. s dñari mollit᷑
cuncta uult posse. nulla nõ pos¬
se. Sipulcra nõ fu̾it facile ad¬
amatur. Si feda facile toncupis¬
citur s difficile custoditur. ⁊ a
multi diligi. ⁊ molestũ ẽ possi¬
dere. quod nẽo. dignatur hr̃e. aliꝰ
forma. alii ingenit. alius facici¬
is. alius libertate sollicitat. ⁊ sio
ex aliqua ꝑte capitur. quod undiq
urcelus. prius ꝓbatux ⁊ post¬
ea tomꝑatur. Sponsa u̾o tandem¬
iux oscenditur. ne prius displite¬
da. sifeda. si fetida. Siegra. s.
fatua. si suꝑba. Si iracundia. si
incacionẽ pot̃ uxor amiq dimiti.
cere. nec dimissam pot̾ alũ co¬
płari. ilam quicũq dimisent ux¬
orom suam nisi obfornicacionẽ¬

Expanded text:
cere vult, sed vinci non valet. Famucere vult, sed vinci non valet. Famulari non patitur, sed dominari molitur. Cuncta vult posse, nulla non posse. Si pulchra fuerit, facile adamatur: si foeda, non facile concupiscitur. Sed difficile custoditur, quod a multis diligitur: et molestum est possidere, quod nemo dignatur habere. Alius forma, alius ingenio, alius facetiis, alius liberalitate sollicitat: et ex aliqua parte capitur, quod undiqueet urceolus prius probantur, postea comparantur: sponsa vero vix tandem ostenditur, ne prius displiceda. Si foeda, si fetida, si aegra, si fatua, si superba, si iracunda, si qnicationem, non potest uxor a viro dimitti. cere, nec dimissa alii potest copulari. Nam « quicunque dimiserit uxorem suam, nisi ob fornication