comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mus facit prima ꝑsonã pluralem. ut amauimꝰ.
iͦ.: a mauistis. legistis. Intercia uͦ ꝑ sona plural
mutat .i. i ne ꝓductã. & ad summit. runt. ł re¬
ut amauerunt. uł amauere. plus quã ꝑ fectum
inomni coniugatione. a p̃terito ꝑfecco. fit .i.
finali. in e. breuem conuersa. ⁊ ad suptarã
ut amaui. am aueram. audiui. uel audii. au¬
diueram. ł audieram. Euturũ prunȩ quidem
et secundȩ coniugationis: a secunda ꝑ sona. ad¬
iccta .s. & ad sumptabo solet fieri. ut amasama

Expanded text:
mus facit primam pluralem ut amauimus mus facit primam pluralem ut amauimus ut amauistis docuistis; in tertia uero plurali mutat i in e productam et adsumit runt ueut amauerunt uel amauere. Plusquamperfectum in omni coniugatione a praeterito perfecto fit, i finali in e breuem conuersa et adsumpta ram ut amaui amaueram audiui uel audii audiueram uel audieram. Futurum quidem primae et secundae coniugationis a secunda persona abiecta s et a
Abbreviated transcription (Latin):
audiuisses. audisset. faudissec. Similiter
optatiui futurum. siue sub iunctiui p̃sens tepꝰ
prime conugitionis. ut amem. ames. amec.
cionẽ quam habec p̃sens tempꝰ indicati ui. fu¬
turum primȩ et secundȩ coniugationis seruat.¬
ut amabo. amabis. bit. docebo. bit docebit. Si¬
militer quarte in co desinencͦia. utibo. ibis.¬
bit. Similiter sub iunctiua. p̃terta. ꝑ fecti
& futuri uniuersarum coniugationum. ut
ero. ris.rit. His igitui generalibus trium con¬
iugationum declinacionibus collectini
expositis de p̃terito perfecto quoq generalit
doceamꝰ. Omnis p̃teriti perfecti prima ꝑ¬
sona ini desinit. ut amaui: cilius depsaulti¬
mis litteris. uł sillabis in libro terao uerbi
dep̃terito lacius: deseruimiꝰ. hȩc ad sumpta b¬
facit secundam ꝑsonam. ut amaui. amainsti
docu. dociusti. audiui. audiusti. T. uͦ adsup¬
ta. et correpta .i. terciam facit ꝑsona. ut ama¬
uit. docuit. Similit̾ cortepta .i. & ad samitra

Expanded text:
legisses, audissem audisses; similiter optatiuum futurum siue subiunctiuum praesens primae coniugationis, ut amem ames amet. tionem, quam habet praesens indicatiui, futurum primae et secundae coniugationis seruat,ut amabo amabis amabit, docebo docebis docebit; similiter quartae in eo desinentis, ut ibo ibibit; similiter subiunctiua praeteriti perfecti t futuri uniuersarum coniugationum ut rit. His igitur generalibus trium coniugationum declinationibus collectim expositis de praeterito quoque perfecto generaliter doceamus. Omnis praeteriti perfecti prima persona in i desinit ut amaui, cuius de paenultimis litteris uel syllabis in libro secundo uerbi de praeterito latius disseruimus. haec adsumpta facit secundam personam ut amauisti docuisti legisti audiuisti; t uero adsumpta sed correpta i tertiam facit personam ut amauit docuit. similiter per correptam i et adsumpta
Abbreviated transcription (Latin):
pluralẽ. ut amas. amatis. doces tis. logis tis. audis. ts
ercia uͦ ꝑsona plurał. inprima quidem. ⁊ sccunda
coniugatione. interposita. terciȩ singulari .n. sol&e
fieri. ut amat. amant. Daret. docent. Interciauꝰ
et quarta. pͥmȩ ꝑsonȩ .o. finalem. inunt. conũ¬
tentes. facimꝰ terciã pluralẽ. ut facio. unt. lego
legunt: audio. audiunt.: eo. eunt. Precerttũ imꝑ¬
fectũ pͥ mȩ quidẽ. ⁊ secundȩ comugationis. a scdã
ꝑsona. abiecta finali .s. et ad ditabã ꝓferimus
ut amas. bã. doces. bam. Similit̃ fit inuerbis
quartȩ conugationis. eoꝵ. ineo desientib
ut eo. is ibam. Ina liis om̃ĩb. quartę coniugationis. itercię
gatione. audibã. ⁊ munibã. dicere. ⁊ similia. Cande
aut̃ habet declinatione. p̃teritũ imꝑ fectũ. in omĩ
coniugatione. quia hab& pͥmȩ coniugationis. p̃sens

Expanded text:
 docetis legis legitis audis auditis. tertia uero pluralis in prima quidem et secunda coniugatione interposita tertiae singulari n solet fieri, ut amat amant docet docent; in tertia uero et quarta primae personae o finalem in unt conuertentes facimus tertiam pluralem, ut facio faciunt lego legunt audio audiunt eo eunt. Praeteritum imperfectum primae quidem et secundae coniugationis a secunda persona abiecta finali s et adiecta bam proferimus, ut amas amabam doces docebam; similiter fit in uerbis quartae coniugationis in eo desinentibus, ut eo is ibam. in aliis uero omnibus quartae coniugationis et tertiae gatione audibam et munibam dicere et similia. eandem autem habet declinationem praeteritum imperfectum in omni coniugatione, quam habet primae coniugationis praesens
Abbreviated transcription (Latin):
in his finitur. ut hos. ⁊ has om̃s. uel omnis gent̃.
plerumq ir.in cesinit non ante cedente .i. ut. a¬
rege. regum. In aui h cla at̃ ire cedente .i. ut hoꝵ¬
monciũ dequib. ia .xi: libio denomine dociuimus.¬
DEIUARTA DECLINATION¬
duct desint. ut huc senatꝰ. huiꝰ. senatꝰ. datiuꝰ
inui. ut huic senatui. Accs̃. inum. ut hunc sena¬
tũ. uocẽs simł .ẽ. suo nominatiuo. ut o scnatꝰ
DEQNINTA DE CLINATION

Expanded text:
in is finitur, ut hos et has omnes et omnis; genetiuus plerumque in um non antecedente i, ut arege regum, in quibusdam autem antecedente i, ut homontium, de quibus in septimo libro de nomine docuimus. Quartae declinatioroductam desinit, ut hic senatus huius senatus, datiuus in ui, ut huic senatui, accusatiuus in um, ut hunc senatum; uocatiuus similis est nominatiuo, ut o senatusQuintae declination
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ ꝑ sona habet uotm̃ qui:init. ẽ. rominatuo.
⁊ accs̃ ut ouos. Idõ aut̃ sui nominatiuũ non habet¬
est deꝓ nomine lacus tractauimꝰ. Alterauͦ est¬
delinatio in reliquis .U. pͥmitius. quoꝵ geniauuꝰ
inius. idt̃ de sinit ꝑtria genera. Accusatiuꝰ¬

Expanded text:
tantum persona habet uocatiuum, qui similis est nominatiuo et accusatiuo, ut o uos. Ideo autem sui nominatiuum non habetest de pronomine latius tractauimus. altera declinatio in reliquis quinque primitiuis, quorum genetiuus in i desinit per tria genera. accusatiu
Abbreviated transcription (Latin):
rem̃ . tis. rene. Inisũ termuinencia secunda ꝑsona
tercȩ conugationis declinationem ꝙ habet inp̃¬
tercia persona plurat non conucrtit᷑ inu. ut
alis secunde ꝑ sonę ꝙ penultima primae
sis. sit. simus. sitis. suit. uelim . lis. lit. ue¬
limus tis. lint. In aliis uͦ rarissime. Appa¬
ret igitur omnia tempora in omni con¬
trium coniugationũ. etomne quidem p̃teritu
imꝑfectũ. & plusquã ꝑfectum. secundum pͥ¬
mȩ soniugationis p̃senstempꝰ declinantur

Expanded text:
rent. In is uero terminantia secundam personam tertiae coniugationis declinationem quam habent in prtertia persona pluralis non conuertit i in u ut aalis secundae personae quam paenultima primae sis sit simus sitis sint uelim uelis uelit uelimus uelitis uelint; in aliis uero rarissime. Appret igitur omnia tempora in omni contrium coniugationum. Et omne quidem praeteritum imperfectum et plusquamperfectum secundum primae coniugationis praesens tempus declinantur,
Abbreviated transcription (Latin):
amaueras. raat. Opt̃ futurũ. ⁊ p̃sens conunctiui.¬
logam. gas. gat. lcgamꝰ.tis. gant. In es quoq ꝓduc¬
tã desiuencia in secunda ꝑ sona. cuius cumq sunt
temporis. uel modi. uel con iugacionis fandum
p̃sens tempꝰ in dicatiui moili. secunde coniugauo¬
nis declinamur pui doceo. ces. uecnloumꝰ mseit

Expanded text:
sens coniunctiulegamus legatis legant. In es quoque productam desinentia in secunda persona, cuiuscumque sint temporis uel modi uel coniugationis, secundum praesens tempus indicatiui modi secundae coniugationis declinantur, ut doceo doces doc
Abbreviated transcription (Latin):
quocies potuerint meciantur eumq
trans gressi numerum quot constent
mensei cognosca tur atq exhisprimo.
DE A pRiedRNU. de inde caeterasig¬
genclum existimant. Demle ubixxx¬

Expanded text:
quoties potuerit, metiatur; cumque transgressi fuerint numerum, qui constent menses agnoscantur, atque ex his primo Capricornus. Deinde caetera siggendum existimant; deinde ubi
Abbreviated transcription (Latin):
dita .o. et correpta .i. nomina. ut comiuaus
conuneti. coniunctio. ratus rati ratio. poe¬
nultima correpta. E st tam̃ quando partici¬
pus quidem futuri temporis femininis. in ura.¬
desinentibus. similia sunt. ut scriptura. pictura.
inum. & iam desinunt. uł inor. ut factum.
dictũ. labor. amor. Ino desiuencia omnia
actiuoꝵ regulã seruant. Inor uͦ pasiuorũ.¬

Expanded text:
dita o, correpta i, ut coniunctus coniuncti coniuctio ratus rati ratio pnultima correpta. est tamen quando participiis futuri temporis femininis in raesinentibus similia sunt, ut scriptura pictura iam desinunt uel in or, ut factum dictum labor amor. in o desinentia omnia actiuorum regulam seruant, in or uero passiuoru
Abbreviated transcription (Latin):
Lereiȩ uͦ coniugationis omniũ uerbeꝵ. futurõ
ꝑ sona p̃sentis indicatiui .o. finali conuersa. inam
ut lego. legã. leges. audio. audiã. audies. & no¬
tandũ.ẽ. quod innullo aliomꝰ inuenies impͥma
persona. ante.im. litterã uocalem. quȩ inalia¬
uocalem transeat. in secunda ꝑ sona. nisi in
ꝑ sona imperatiuu p̃sentis temporis a secunda
fit indicatiiu modi abiecta.s. Inter cianꝰ cori
coniugatione. & iam. in e. correptã. conũtitur
ut amas. ama. doces. doce. legis. lege. audis.

Expanded text:
nium uerborum futurum persona praesentis o finali conuersa in am ut lego legam leges audio audiam audies. et notandum est, quod in nullo alio modo inuenies in prima persona ante m litteram uocalem quae in aliam transeat in secunda persona nisi in persona imperatiui praesentis temporis a secunda persona fit indicatiui abiecta s; in tertia uero coniugatione etiam i in e correptam conuertitur, ut amas ama doces doce legis lege audis
Abbreviated transcription (Latin):
doceo doces. lercia .ẽ. quę imo quidem desinens
in pͥma ꝑsona. abiecta .o. ad suntnut .s. iminuitur
una sẏllaba. in secunda ꝑsona. ut fatio. facis. Alia
uͦ quacumq littera. ante cedente .o. in is. hreuem¬
conũtit. ut ueho. uelas. ruo. ruis. lego gis.
uarta coniuigatio pͥmã ꝑsonã. inio. uł ineo fi¬
nit eisq mis ꝓductã transuersis. fa:. secunda
minorem. na fillaba. ut audio. audis. eo .is .s.
uͦ finali secundȩ ꝑsonȩ. int cotiũsa. fit tercia
ꝑsona momĩ coniugatione uocal tam̃ correpa¬
ante .t. ut amas. amat. doces. docet. facis. fac̃
logis legit. audis. audt . is. it. Inter positauꝰ
mu. eadem sccunda ꝑ sona. seruans .s. fac̾ primam¬
ꝑ sonã pluralẽ. ut amas .mꝰ. doces. mꝰ. logis. logimus

Expanded text:
doceo doces. Tertia est quae in io quidem desinens  persona abiecta o adsumit s et minuitur una syllaba in secunda persona ut facio facis; alia uero quacumque littera antecedente o in is breuemrtit, ut ueho uehis ruo ruis lego legis. Quarta coniugatio primam personam in io uel in eo finit eisque in is productam conuersis facit secundam minorem una syllaba ut audio audis eo is. S  finali secundae personae in t conuersa fit tertia persona in omni coniugatione, uocali tamen correpante t, ut amas doces docet facis facit legis legit audis audit is it. interposita uero mu eadem secunda persona seruans s facit primam pluralem ut amas amamus doces docemus legis legimus
Abbreviated transcription (Latin):
iuenire lic&. et maxime. in .xiͦ. et inseptimo li¬
V bro denominatiuo. et obliqus cusib composit
multoꝵ testimoniis nituntur. dei nomine
ronomina dequib nulla dubitatio.ẽ. sunt
apud latiuos.xXI. Primetiua quide octo hȩc
sunt primȩ ꝑsonȩ. unũ. ego. ⁊ scde. unũ .tu. Ter¬
igitur pͥmitiuas duas dedinationes. diriuatiua
uꝰ.ii. iuna quidem pͥmitiuoꝵ . c̃. declinatio. ꝙ¬

Expanded text:
uenire licet et maxime in sexto et in septim de nominatiuo et obliquis casibus compositi multorum testimoniis nituntur auctorum. de pronomine pronomina, de quibus nulla dubitatio est, sunt indecim. primitiua quidem octo sunt: primae personae unum, ego, et secundae unum, tu, terigitur primitiua duas declinationes, deriuatiua una quidem primitiuo
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ ⁊abł singularis. ⁊ oms casus plurał in masculi¬
no quidem inecitro scełȩ dedi⁊auonis nominum
terminationes seruant. In fenumino uͦ pͥmȩ. utille¬
illius. illi. illa. illius. illi. illud. illius. illi illũ.
illam. illud Necesse .ẽ. enim neutra nominatuuĩ
⁊ acciñ. simi lem hab̃e. abillo abilla. ab illo
illi. ille. illa. Nlotandũ. ẽ. tauieu. quad luc. ethȩc

Expanded text:
atiuus singularis et omnes casus plurales in masculino quidem et neutro secundae declinationis nominum terminationes seruant, in feminino uero primillius illi illa illius illi illud illius illi illum illam illud necesse est enim neutra nominatiuum et accusatiuum similem habere ab illo ab illa ab illo illi illae illa. notandum est tamen quod hic et haec
Abbreviated transcription (Latin):
in his finitur. ut hos. ⁊ has om̃s. uel omnis gent̃.
plerumq ir.in cesinit non ante cedente .i. ut. a¬
rege. regum. In aui h cla at̃ ire cedente .i. ut hoꝵ¬
duct desint. ut huc senatꝰ. huiꝰ. senatꝰ. datiuꝰ
inui. ut huic senatui. Accs̃. inum. ut hunc sena¬
tũ. uocẽs simł .ẽ. suo nominatiuo. ut o scnatꝰ
DEQNINTA DE CLINATION

Expanded text:
in is finitur, ut hos et has omnes et omnis; genetiuus plerumque in um non antecedente i, ut arege regum, in quibusdam autem antecedente i, ut horoductam desinit, ut hic senatus huius senatus, datiuus in ui, ut huic senatui, accusatiuus in um, ut hunc senatum; uocatiuus similis est nominatiuo, ut o senatusquintae declination
Abbreviated transcription (Latin):
stanciȩ ł qualitatis. uel quantitatis. uel numeri
significatiua ꝓ nomino. eẽ. putauer̃. ut quisqui
quał. tat. quantꝰ. tantꝰ. quot toc. eeq̃ ex his com¬
posita sunt. seu diriuatiua. Sed ꝓ̃ nonuna. eẽ. poss :
quia fiuitas personas nã habent quod ꝓpͥum .ẽ.¬

Expanded text:
iae uel qualitatis uel quantitatis uel numeri significatiua pronomina esse putauerunt, ut quis qui qualis talis quantus tantus quot tot et quae ex his composita sunt seu deriuata; sed pronomina esse non possunt quia finitas personas non habent quod p
Abbreviated transcription (Latin):
iunctiui simile . ẽ. p̃terito ꝑfecto. et plus quam¬
per fecto optatiu ut utinã amauissem. uł¬
cum amauissem. docussem. legissem. au¬
dissem. Infinitiua momĩi coniugatio ne fi¬
unt p̃sentis temporis tamtum a secunda ꝑ¬
sona imperatiui ad dita .re. ut ama. ama¬
re. doce. docere. lege. legere. audi. audire.
iectã . in. ut a mauissem. a mauisse. docuissem
docuisse. legissem. legisse. audissem. audi ssc
lecui ire. aud tum ire ł por participum fitu¬
docturũ. eẽ letura eẽ. auditurũ eẽ. Par¬
tcipalia ł supina que trescasus habe uide
rentur: etloco in fintuu cum articulo cori¬
iuneti apud grecos accipiuntur. nascuntur
I. E.o. uł.um. ut amans. amandi a mando

Expanded text:
ecto et plusquamperfecto optatiui ut utinam amauissem cum amauissem docuissem legissem audiuissem. Infinitiua in omni coniugatione fiunt praesentis temporis secundae personae imperatiui addita re, ut ama amare doce docere lege legere audi audire. iecta m fit ut amauissem amauisse docuissem docuisse legissem legisse audiuissem audiuisselectum ire auditum ire, uel per participium futudocturum esse lecturum esse auditurum esse. Participialia uel supina, quae tres casus uidentur habere et loco infinitiui cum articulo coniuncti apud Graecos accipiuntur, nascuntur i uel o uel um ut amans amandi amando
Abbreviated transcription (Latin):
doceto. docetd. docento. do centor. lego. logor
lenito. legitor. legunto. leguntor. audio. au¬
dior. audito. auelitor. audiunto. audiuntor. Om
ab actiuo suo fit interposita .ri. Sed intercia
p.i. penultina.e. correptã hab&. Sed &iã¬
ris. inre conuersa. solet eadem secunda ꝑ sona
momĩ conigatione pro ferri. ut amas. ama¬
ris. nel amare. doces doceris. uł docere. legis
ceutor. legunto. leguntor. audiuito. audiuntor. Se¬
cunda ũ ꝑsona. a sccunda indicatnu fit. mutacione
.÷ finat inor ut amamini. amaminor. docemini.
& iã fururã ut amatus su. uel. fu eni. uł fucram.

Expanded text:
doceto docetor docento docentor lego legor doceto docetor docento docentor lego legor legito legitor legunto leguntor audio audior audito auditor audiunto audiuntor. omnab actiua sua fit interposita ri, sed in tertia paenultima e correptam habet; sed ris in re conuersa solet eadem secunda persona in omni coniugatione proferri ut amas amaris uel amare doces doceris uel docere legis entor legunto leguntor audiunto audiuntor. secunda uero persona a secunda indicatiui mutatione  fit ut amamini amaminor docemini etiam futurum, ut amatus sum fui eram fueram
Abbreviated transcription (Latin):
participii preteriti temporis desinunt. intum &
intu. ut amatum amatu. Sed hoc int̾.ẽ. inter
uͦ inicium ad amare. Similit̃ amando in ipso
amore. Amatuuͦ ꝓ amatione. uł amore .i. ꝓ
ipsa re accipitur. & hoc manifestat. &i am ipsa
inter p̃tatio greca quod supiora in finitiuoꝵ non
solũ cũ articulo ẜ &iã cum p̃positione. uim. ha
ꝓ ipsare ad locũ accipitur uenatũ. ꝓ adueta¬
tionẽ. quomiͦ. etuenatu ꝓuenatione sicut. est mi¬
rabile uisu. ꝓuisione. ut nec uisu. facilis nec¬
Aultis igitur modis sicut et inalus docuimꝰ
locis : nomina magis liȩc accipienda sunt ꝗ
uerba. Uinde & p̃positiones inueniuntur ante
est abłt posite ut ad amandũ. & in amando.
assua uerba exactuuis fiunt hoc modo
omnia aecua cuius cumq coniugationis
in quo cumq tempr̃. ł modo. id ꝑsona ino. de¬
sinencia assumunt .r. & facrunt passuia i ut amo.¬
amor. amabo. amabca. amato. amator. aman¬
u. amantor. do ceo. doceor. docebo. docebor.

Expanded text:
participii praeteriti temporis desinunt in um uel in u, ut amatum amatu. sed hoc interest inter autem itionem ad amorem; similiter amando in ipso amore, amatu uero pro amatione uel amore, id est pro ipsa re accipitur. et haec manifestat etiam ipsa interpretatio Graeca quod superiora infinitiuorum non solum cum articulo sed etiam cum praepositione uim habeno ipsa re ad locum accipitur, uenatum pro ad uenationem quomodo et uenatu pro uenatione sicut miserabile uisu pro uisione, «nec dictu ne. multis igitur modis, sicut et in aliis docuimus locis, nomina sunt haec accipienda magis quam uerba, unde et praepositiones inueniuntur ante est ablatiuus, positae, ut ad amandum et in amando. Passiua uerba ex actiuis fiunt hoc modo. Omnia actiua cuiuscumque coniugationis in quocumque tempore uel modo uel persona in o desinentia adsumunt r et faciunt passiua sua, ut amoamor amabo amabor amato amator amanto amantor doceo doceor docebo docebor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectũ sub iunctiui simile. ẽ. p̃senti ip̃terito
amaremo. docerem. legerem. audirem. Prete¬
ritũ ꝑfectum sub iunctini. ap̃terito ꝑ fecto indi¬
catiui. fit quod mutat finalem .i. inc. correp¬
tã. ⁊ ad summit. rim. ut a maui. Amauerim.
do cui. docuerim. legi. legerim. audi. adieri.
dem .e. fiairũ eiusdem modi. pͥma tantũ mͦ
persona. mutantoim. ino. ut amauerĩ. Amauero
amaueris. rit. ama uerimꝰ. amaueritis rint.¬

Expanded text:
tum subiunctiui simile est praesenti et praeterito tum subiunctiui simile est praesenti et praeterito amarem docerem legerem audirem. praeteritum perfectum subiunctiui a praeterito perfecto indicatiui fit, quod mutat finalem i in e correptam et adsumit rim ut amaui amauerim docui docuerim legi legerim audiui audiuerim. idem est et futurum eiusdem modi, prima tantummodo persona mutante im in o, ut amauerim amauero amaueris amauerit amauerimus amaueritis amauerint
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsone commune.e. ut fit. ad dita.a securda
persona p̃sentis tempcris .to. sillaba. ut ama.
a mato. doce. doceto lege. legito. audi. audi¬
to. hic quoq notanduti. ẽ. quod e finalis re
dit .ini. impenultina sił laba. propter supra
diccã rationem. ut lege legito hic addentes
amant. amanto. docent. docento. legunt. le¬
gunto. audiunt. audiunto. Optatiu modi p̃sens
ctp̃teritũ imꝑfectum. in omni con iugatione fit
a secunda ꝑsona imꝑatiui ad sumpta rem. ut a¬
ma. amarẽ. doce. docere. loge legerem. audi. audi¬
re. E neaentũ uͦ ꝑ fectũ iplusq ꝑ fectũ. ciusdem modi
fit. a p̃terito ꝑfecto indicatiui. ad sumpta .s. ise.
ut amaui. amauissem. docuiDocuissẽ. & reliqua.¬
Futurũ optatiui facimꝰ apͥma ꝑsona indicatuu
o inem. conuertentes impͥma coniugatione: in
alus uero. inam ut amo. amem. doceo . doce¬
am. lego. legam. audio. audiã. Simile. est
doceam legam. audiã. Preceritum quoq im

Expanded text:
personae commune est et fit adiecta secundae personae commune est et fit adiecta secundae personae praesentis temporis to syllaba, ut ama amato doce doceto lege legito audi audito. hic quoque notandum est quod e finalis in i redit in paenultima syllaba propter supra dictam rationem, ut lege legito. huic addentes mant amanto docent docento legunt legunto audiunt audiunto eunt eunto. Optatiui modi praesens et praeteritum imperfectum in omni coniugatione fit a secunda persona imperatiui adsumpta rem, ut ama amarem doce docerem lege legerem audi audirem. Praeteritum uero perfectum et plusquamperfectum eiusdem modi fit a praeterito perfecto indicatiui adsumente s et sem, ut amaui amauissem docui docuissem. futurum optatiui facimus primae personae indicatiui o in em conuertentes in prima coniugatione, in aliis uero in am, ut amo amem doceo doceam lego legam audio audiam. simile est doceam legam audiam. Praeteritum
Abbreviated transcription (Latin):
audi. Idõ aut̃ .i. ine conĩtit. tercia quia de¬
bet seruare tempꝰ. quod habuit inseunda in¬
dieaciui ꝑsona non potuit finalene .i. corripere
I momĩ uerbo .i. infine posita ꝓducitur. Ternia
ũ eiusdem impatiui ꝑ sona fit aprima indi¬
catiu.o. finali. in prima qui dem coniugatnone
in.& in aliis .uͦ. inat. conuersa. ut amo. am&
doceo. doceat. lego. legat. audio. audiat. hiȩc
aut̃ eidem ꝑ sona. tereia ab iorta seꝰ ꝓducta .e
I.A & ad sumptamꝰ facit pluralem primam.
it amet. ameniꝰ. doceat. docemꝰ. legat. lega¬
dum .ẽ. quod intertia coniugatione .e. finot
que in loco .i. correpte ponitur. Implurali nu¬
mero cuuis dem ꝑ sone in penultimo loco ingoa
licet . coreptã inueniri redit̃. ini. ut legi¬
te. Tenia ũ plurtł persona imperatiu mo¬
di. in omni coniugatione. a singulari suasit
interposita .N. littera. ut amot. ament. do¬
ceat. doceant. logat. legant. aediat audi¬
ant. ł urturum imperatiui. secundȩ. et tercie

Expanded text:
audi. ideo autem i in e conuertit tertia quia, debens seruare tempus quod habuit secunda indicatiui persona, non poterat finalem i corripere; in omni enim uerbo i in fine posita producitur. tertia uero eiusdem imperatiui persona fit a prima indicatiui o finali in prima quidem coniugatione in et, in aliis uero in at conuersa, ut amo amet doceo doceat lego legat audio audiat. haec autem eadem tertia persona abiecta t sed producta e uel a et adsumpta mus facit primam pluralem suam ut amet amemus doceat doceamus legat legadum quod in tertia coniugatione e finalis, quae loco i correptae ponitur, in plurali numero eiusdem personae in paenultimo loco, in quo licet i correptam inueniri, redit in i, ut legite. tertia autem pluralis imperatiui modi in omni coniugatione a singulari sua fit interposita n littera, ut amet ament doceat doceant legat legant audiat audiant. futurum imperatiui secundae et tertiae
Abbreviated transcription (Latin):
neutra sunt inu desinencia. iunum tercię declinatio¬
nis. ut lac lepꝰ. huus leporis. Nam periꝰ. ⁊ specus
tam mas culini quam feminini. ⁊ neutri generis
inueniuntur. ⁊ secundȩ. ⁊ tercię declinationis. &¬
quartȩ. ut luc. echec penꝰ. luuꝰ peni. ⁊ hoc peniꝰ¬

Expanded text:
neutra sunt in u desinentia, et unum tertiae declinationis, hic lepus huius leporis. nam penus tam masculini quam feminini et neutri generis inueniuntur et secundae et tertiae declinationis quartae, ut hic
Abbreviated transcription (Latin):
xhisdem ab exordio mundi annis ꝑxuiii.
separatis men ses exuber ancium annorũ
sidenuo per eandem partem diuisi .xuiui
caeteris totidem tribuantur ubur̃a
UPITER domiciliũ habeant indica¬
bunt. iquidem ciu signo .XUIII. tri¬
buendi defecerint oVEMIneo morari

Expanded text:
i. Ab exordio mundi annis per octodecim separatis, menses exuberantium annorum, si denuo per eamdem partem diviseris octocaeteris totidem tribuantur, ubinam Jupiter domicilium habeat, indicabit. Siquidem cui signo octodecim tribuendi defuerint, Jovem in eodem morari
Abbreviated transcription (Latin):
igitur declinatio.ẽ. cuius genitiuus mae diptongon
desinit. ut hic poeca huius poecȩ. Secunda cuiꝰ
ini. productã supradictus finitur casus. ut hic

Expanded text:
igitur est declinatio cuius genetiuus in desinit, ut hic poeta huius poetae; secunda cuius in i productam supra dictus finitur casus, ut hic
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ
niuoca uero dicurt᷑ quoꝵ & nomen comunet & secđm
nomen eadem substantieut nimal homo aqbos
Qnium ̃ nomine utraq: animalia nuncupant᷑ & ẽ ratiosub¬
stantiȩ eadem. Siauis aut assion& utriusa: rationẽ. qiđ¬

Expanded text:
rationem. Vnivoca vero dicuntur quorum et nomen commune est et secundum nomen eadem substantiae ratio, ut animal homo atque bos. Communi enim nomine utrique animalia nuncupantur, et est ratio substantiae eadem; si quis enim assignet utriusque rationem, q
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ
niuoca uero dicunt᷑ quoꝵ & nomen comune ẽ & secam
tantiȩ eademꝰ. Siquis auit assigi& utriusq ratioñe qidđ
utrisq sit quos siq̃ animalia eandem assignabit pacior
enominatiua uero dicunt᷑ D T¬
quȩ cũq ab aliquo solo differentiȩ casu secđimtũ mn
habeis appellationem ut a g̾amatica gr̃amaticus &
a fortitadine fortis DEIS  DICUTA¬
Seoꝵ quȩ dicunt᷑ alia quidem secłm ẽplexionẽ dicunt᷑
auia uero sine conplexione & eaquȩ secđm conplexionem
dicunt᷑ sud̃ ut homo currit. homo uincit Ea uero quȩ sin
eplexione homo bos currit uincit Eoꝵ quȩ s̃ alia de
subiecto quodã dicuit in subiecto u nullo s ut homo
desubuec to quidẽ dͥr̃ aliquo hominȩ in sabiec do ui nollo r̃
dicuitar In subieto aut eedieo qđł cũ hnali no¬

Expanded text:
rationem. Vnivoca vero dicuntur quorum et nomen commune est et secundum stantiae eadem; si quis autem assignet utriusque rationem, quid utrisque sit quo sint animalia, eandem assignabit rationem. Denominativa vero dicuntur quaecumque ab aliquo, solo differentia casu, secundum nomen habent appellationem, ut a grammatica grammaticus et a fortitudine fortis. 2 Eorum quae dicuntur alia quidem secundum complexionem dicuntur, alia vero sine complexione. Et ea quae secundum complexionem dicuntur sunt ut homo currit, homo vincit; ea vero quae sine complexione,  homo, bos, currit, vincit. Eorum quae sunt alia de subiecto quodam dicuntur, in subiecto vero nullo sunt, ut homo de subiecto quidem dicitur aliquo homine, in subiecto vero nullo est; dicuntur in subiecto aut
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ
niuoca uero dicunt᷑ quoꝵ & nomen comune ẽ & secam
tantiȩ eademꝰ. Siquis auit assigi& utriusq ratioñe qidđ
utrisq sit quos siq̃ animalia eandem assignabit pacior
enominatiua uero dicunt᷑ D T¬
quȩ cũq ab aliquo solo differentiȩ casu secđimtũ mn
habeis appellationem ut a g̾amatica gr̃amaticus &
a fortitadine fortis DEIS  DICUTA¬
Seoꝵ quȩ dicunt᷑ alia quidem secłm ẽplexionẽ dicunt᷑¬
auia uero sine conplexione & eaquȩ secđm conplexionem
dicunt᷑ sud̃ ut homo currit. homo uincit Ea uero quȩ sin
eplexione homo bos currit uincit Eoꝵ quȩ s̃ alia de
subiecto quodã dicuit in subiecto u nullo s ut homo
desubuec to quidẽ dͥr̃ aliquo hominȩ in sabiec do ui nollo r̃
dicuitar In subieto aut eedieo qđł cũ hnali no¬

Expanded text:
rationem. Vnivoca vero dicuntur quorum et nomen commune est et secundum stantiae eadem; si quis enim assignet utriusque rationem, quid utrique sit quo sint animalia, eandem assignabit rationem. Denominativa vero dicuntur quaecumque ab aliquo, solo differentia casu, secundum nomen habent appellationem, ut a grammatica grammaticus et a fortitudine fortis. 2 Eorum quae dicuntur alia quidem secalia vero sine complexione. Et ea quae secundum complexionem dicuntur sunt ut homo currit, homo vincit; ea vero quae sine complexione,  homo, bos, currit, vincit. Eorum quae sunt alia de subiecto quodam dicuntur, in subiecto vero nullo sunt, ut homo de subiecto quidem dicitur aliquo homine, in subiecto vero nullo est; dicuntur in subiecto aut
Abbreviated transcription (Latin):
unt q nomine utraq animalia tuncupant᷑. &e ratiõ subo¬
stantiȩ eadem. Siquis au̾t cs niga& utriusq rationẽ. qidđ
utrisq sit quor siq̃ animalia eandem assignabit padior¬
Senominatiua uero dicunt᷑ OE T¬
quȩ cũq ab aliquo solo differentiȩ casu secđmiũ in
habens appellationem. ut a gramatica gr̃amaticus &
a fortitudine fortis DT EIO IT DICUT
Seoꝵ quȩ dicunt᷑ alia quidem secđm ẽplexioniẽ dicunt᷑
alia uero sine conplexione & eaquȩ secđm conplexionem
dicunt᷑ sudd ut homo currit homo uuncit Ea uero quȩ sin
eplexione hono bos currit uincit. Eoꝵquȩ s̃ alia de
subieto quodã dicuit in subiecto u̾ nullo s̃ ut hom̃o
de subiec toquidẽ qdr ali quo homine li abie to u nullor
dicuntur In subiedoaut epe dico qđ cũ inali quo¬
sit non sicut quedã pars in possibile ẽ tesine en inquo
st ut quȩdã gra matica in subiec toquds efeolanuna
de sib ec douero nullo dicit᷑  qđdã albũ in subiectoe

Expanded text:
nim nomine utraque animalia nuncupantur, et est substantiae ratio eadem. Si quis enim assignet utriusque rationem quid utrumque sit, quo sint animalia, eamdem assignabit ratioENOMINATIVA VERO DICUNTUR QUAECUMQUE AB ALIQUO, SOLO DIFFERENTIA CASU, SECUNDUM NOMEN HABENT APPELLATIONEM, UT A GRAMMATICA GRAMMATICUS ET A FORTITUDINE FORTIS. DENOMINATidem secundum complexionem dicuntur, alia vero sine complexione. Et ea quae secundum complexionem dicuntur sunt ut homo currit, homo vincit; ea vero quae sine complexione,  homo, bos, currit, vincit. Eorum quae sunt alia de subiecto quodam dicuntur, in subiecto vero nullo sunt, ut homo de subiecto quidem dicitur aliquo homine, in subiecto vero nullo sunt, de subiecto aut impossibile est esse sine eo in quo est, ut quaedam grammatica in subiecto quidem est in anima, de subiecto vero nullo dicitur, et quoddam album in subiecto est
Abbreviated transcription (Latin):
cũ quẽ iure po bĩtudiis potentissum̃ ẽẽ ꝯcessimꝰ.
mo huic bono uel uelit t possit obsiscẽ.b. Nõ ũyͣ
nõ modo ea q̃ ꝯclusa ẽ sũma rõnũ. uerꝭ multo
magꝭ hec ipã quib uteris uba delectant. ut tad
Accepisci ĩquit ĩ fabuł lacessentes celũ gigantes¬
s illos quo uti adignũ fuit benigna forti disposuit.

Expanded text:
eum quem iure beatitudinis potentissimum esse concessimus? quid quod summo huic bono uel uelit uel possit obsistere. Non, inquam, non modo ea, quae conclusa est, summa rationum, verum multo magis haec ipsa, quibus uteris, verba delectant, ut tandAccepisti, inquit, in fabulis lacessentes caelum Gigansed illos quoque, uti condignum fuit, benigna fortitudo disposuit.
Abbreviated transcription (Latin):
eccursoniedr̃s natiuitas sic̃ sacra¬
tissima leccionis euangłicę ꝓdit historia.
multa miracłoꝵ sublimitate refulget.
Quia nimirũ decebat. ut ille quo maior
int̾natos mulierũ nemo surrexit. maiore
p̾cetis scis in ipso mox ortu uirtutũ iubare
daresceret. Senes ac diu infecundi paren¬
tes dono nobilissimȩ ꝓlis exultant: ipsi pa-¬
tri quẽ incredulitas mutũ reddiderat. ad
salutandũ nouȩ p̃conẽ grãe os &e lingua re¬
seratur. Nec solũ facultas dm benedicendi
restituitur. sed de eo etiã ꝓphetandi untus
augetur. Excitati fama facti : om̃s uicini am¬
miratione ac metu ꝑcelluntur. omiũ qͥ audi-¬
ere circũ quaq ad aduentũ noui ꝓpħę. cor.¬
da pparantur. Unde merito scã ꝑorbẽ ecđa¬

Expanded text:
 nativitas sicut sacratissima lectionis evangelicae prodit historia, multa miraculorum sublimitate refulget: quia nimirum decebat ut ille quo major inter natos mulierum nemo surrexit, majore prae caeteris sanctis in ipso mox ortu virtutum jubare claresceret. Senes ac diu infecundi parentes dono nobilissimae prolis exsultant, ipsi patri quem incredulitas mutum reddiderat, ad salutandum novae praeconem gratiae os et lingua reseratur. Nec solum facultas Deum benedicendi restituitur, sed de eo etiam prophetandi virtus augetur. Excitati fama facti omnes vicini admiratione ac metu percelluntur, omnium qui audiere, circumquaque ad adventum novi prophetae corda praeparantur. Unde merito sancta per orbem Ec
Abbreviated transcription (Latin):
ta felicis oli uiridisq uiuente:
polat᷑ mesti nc̃ mea fata senis.
uenit n ꝓperata mał mopina senet
ꝓ dolor etatẽ uistit in ee suã
Intẽpestiui fundũt᷑ u̾tice cam
Ettrͤmit offeto corꝑe laxa cutis
Mors hominũ felix que se nec dulcib annis
Inserit. ⁊ mestis sepe uocata uenit

Expanded text:
a felicis olim uiridisque iuuentae Solantur maesti nunc mea fata senis. Venit enim properata malis inopina senectus Et dolor aetatem iussit inesse suam. Intempestiui funduntur uertice cani Et tremit effeto corpore laxa cutis. Mors hominum felix quae se nec dulcibus annis Inserit et maestis saepe uocata uenit
Abbreviated transcription (Latin):
Et trͤmit offeto corꝑe laxa cutis
heu ꝗͣ surda miseros au̾tit᷑ au
I flentes ocłos claude seua neg

Expanded text:
et tremit effeto corpore laxa cutis. Eheu, quam surda miseros auertitur aure et flentes oculos claudere saeua neg
Abbreviated transcription (Latin):
Gła felicis ołi uiridisq uiuente:
polat᷑ mesti nc̃ mea fata senił.
uenit n ꝓperata mał mopina senect
dolor etatẽ iustit in e̾t̾ suã
Intẽpestiui fundũt᷑ u̾tice cani
Et trͤmit offeto corꝑe laxa cutis¬
& ors hominũ felix que se nec dulcib annis
Inserit. ⁊ mestis sepe uocata uenit

Expanded text:
a felicis olim uiridisque iuuentae, solantur maesti nunc mea fata senis. Venit enim properata malis inopina senectus et dolor aetatem iussit inesse suam. Intempestiui funduntur uertice cani et tremit effeto corpore laxa cutisMors hominum felix quae se nec dulcibus annis inserit et maestis saepe uocata uenit
Abbreviated transcription (Latin):
enestrum comites ꝓsequerentur iter
leria felicisolim ur dis que iuuentȩ
oladitur mesti nunc mea fata senis sto
lent enim properata malis mopma senectus
d dolor aecatera ussit in esse suam.
Ntem pestiui fun duaiur uertice cam.
etremit effeto corpore laxa cutis
ors hminum felix quȩ senee dulcibia nnis
usent et mestis sȩpe uocata uenit
heuquam surda miseros auertitiraure.
łfentes oculos dalidere seua negat.
une quia falla tem mutauit aubila uultum.
pocrahit i gratas inpia uitamoras
Quid ne felicem totiens icãtastis amici.
uiteciest stabilis tori erat ille gradu

Expanded text:
nostrum comites prosequerentur iter. Gloria felicis olim uiridisque iuuentae Solantur maesti nunc mea fata senis. Venit enim properata malis inopina senectus Et dolor aetatem iussit inesse suam. Intempestiui funduntur uertice cani Et tremit effeto corpore laxa cutis. Mors hominum felix quae se nec dulcibus annis Inserit et maestis saepe uocata uenit. Eheu quam surda miseros auertitur aure Et flentes oculos claudere saeua negat.unc quia fallacem mutauit nubila uultum, Protrahit ingratas impia uita moras. Quid me felicem totiens iactastis amici? Qui cecidit, stabili non erat ille gradu
Abbreviated transcription (Latin):
lelilis. heu mestos c̃ogor inire modos.
Ncce mubi lacerȩ dictane scͥbencda exmenȩ
t uenis elegi flecbs ora rigant.
alialtem nallus potuit piincere t̃ror
eaestru comites ꝓsequerentur iter
leria felicisolim uin dis que iuuentȩ
olanitur mesti nunc mea fata senis su¬
ent enim properata malis mopma senectus
d dolor aecatera ussit in esse suam.
xtem pestiuu fut̃ duair uertice cani.
t tremit effeto corpore laxa cutis
ors hominum felix quȩ senec dulciban nis
senit eomestis sȩpe uocata uenit
henquam surda miseros a uerticu aure.
ł flentes oculos dali dere seua uegat
um leuib in alefida bonis fortuna faueror
aene capuc triscis merserat hos aaueam.
une qͥuia failla cem mutauit aub. la uultum.
ietrahit ie gratas imnpia uita mora s
uid ne flicem totiens accastis. amici
uicicict stabilin oti erat ille gfadu¬

Expanded text:
lebilis heu maestos cogor inire modos. Ecce mihi lacerae dictant scribenda Camenae Et ueris elegi fletibus ora rigant Has saltem nullus potuit peruincere terror, Ne nostrum comites prosequerentur iter. Gloria felicis olim uiridisque iuuentae Solantur maesti nunc mea fata senis. Venit enim properata malis inopina senectus Et dolor aetatem iussit inesse suam. Intempestiui funduntur uertice cani Et tremit effeto corpore laxa cutis. Mors hominum felix quae se nec dulcibus annis Inserit et maestis saepe uocata uenit. Eheu quam surda miseros auertitur aure Et flentes oculos claudere saeua negat. Dum leuibus male fida bonis fortuna falleret, Paene caput tristis merserat hora meum. Nunc quia fallacem mutauit nubila uultum, Protrahit ingratas impia uita moras. Quid me felicem totiens iactastis amici? Qui cecidit, stabili non erat ille gradu
Abbreviated transcription (Latin):
uera sit sine cunctatione de monstragcił aciam in quit illa
tui causa libenter : Sed quȩ tibi causa notior est eam prius de¬
signare uerbis atq: in formare conabor : ut ea ꝑspecta cum in

Expanded text:
uera sit sine cunctatione demonstra. – Faciam, inquit illa, uera sit sine cunctatione demonstra. – Faciam, inquit illa, tui causa libenter; sed quae tibi causa notior est, eam prius designare uerbis atque informare conabor, ut ea perspecta cum in
Abbreviated transcription (Latin):
audiendi auidum stupentemq arrectis adhuc auribus car¬
minis mulcedo defxerat : Itaque paulo post. Oinquam sũ¬
mum lapssorum solamen animorum quantum me uel sen¬
tentiarum pondere uel canendi etiam iocunditate refouisti:
adeo ut amme post haec in parem fortunȩ ictib esse non arbi¬
trer : Ita que remedia quae paulo acriora esse dicebas: non
modo non ꝑhorresco. sed audiendi auidus uehementer effla¬
gito Ai Tum illa sensi inquit cum uerba nr̃a tacitus ac¬
tentusq rapiebas eumq tuae mentis habitum uel expectaui
uel quod ÷ uerius ipsa ꝑfecii Talia sunt quippe quae restant:
ut degustata quidem mordeat interius autem recepta
dulcescant: Sed quod tute audiendi cupidum dicis quan¬
to ardore flagrares si quo namte ducere aggredimur agnos¬
ceres : Eiquonam inquam : CAdueram inquit felicitatem quam
tius quoq: sominiat animus: Sed occupato adimagines uisu. ipsã
illam non postest intueri: Ei. Tum ego : fac obsecro : et quae illa

Expanded text:
audiendi auidum stupentemque arrectis adhuc auribus carminis mulcedo defixerat. Itaque paulo post: O, inquam, summum lassorum solamen animorum, quam tu me uel sententiarum pondere uel canendi etiam iucunditate refouisti, adeo ut iam me posthac imparem fortunae ictibus esse non arbitrer! Itaque remedia quae paulo acriora esse dicebas non modo non perhorresco, sed audiendi auidus uehementer efflagito. – Tum illa: Sensi, inquit, cum uerba nostra tacitus attentusque rapiebas, eumque tuae mentis habitum uel exspectaui uel, quod est uerius, ipsa perfeci; talia sunt quippe quae restant ut degustata quidem mordeant, interius autem recepta dulcescant. Sed quod tu te audiendi cupidum dicis, quanto ardore flagrares si quonam te ducere aggrediamur agnosceres! – Quonam? inquam. – Ad ueram, inquit, felicitatem, quam tuus quoque somniat animus, sed occupato ad imagines uisu ipsam illam non potest intueri. – Tum ego: Fac, obsecro, et quae illa
Abbreviated transcription (Latin):
sunbildemquillis est ec̃ quod boni ec̃substas¬
tiuliu lgitur boncsunt : qm̃ non pusticipat
bonitutem. quod ipsum eẽ ineis bonum est
non ẽ dubium qun substuntiali cumsin
bonu. primosint bono similici. Ac ꝑhoc
hoc ipsumbonum eruNt: Nihil enĩ illi p̃
se ipsum simile e ex quofit: ut omniu quue
sunt ds̃ sint qđ dictu nefus ÷ : NsuN
gitur substantiadia bona.ac ꝑhoc non

Expanded text:
lis est esse quod boni esse; substantialia igitur bona sunt, quoniam non participant bonitatem. Quod si ipsum esse in eis bonum est, non est dubium quin substantialia cum sint bona, primo sint bono similia ac per hoc hoc ipsum bonum erunt; nihil enim illi praeter se ipsum simile est. Ex quo fit ut omnia quae sunt deus sint, quod dictu nefas est. Non sunt igitur substantialia bona ac per hoc non
Abbreviated transcription (Latin):
eq enĩ tanta indigentia in adam̃ fuisse c¬
dendaẽ ut nisimanducass& ulieere
Sedsi exomini quidem ligno ȩscam
sumer&. semꝑuiuere potuiss&. his quen
mori: Idcirco pan disi fructibus indigentiã

Expanded text:
e enim tanta indigentia in Adam fuisse credenda est ut nisi manducasset uiuere sed, si ex omni quidem ligno escam sumeret, semper uiuere potuisset hisque non mori; idcirco paradisi fructibus indigentiam
Abbreviated transcription (Latin):
Nxiete quidem diuque sustini
ut deea quae inconuentu motci
et ego incristinũ constitut is neg¬
Negotiis

Expanded text:
nxie te quidem diuque sustinui, ut de ea quae in conventu mota est et ego in crastinum constitutis negotiis
Abbreviated transcription (Latin):
plus aprico quã deitinere
nob cogitare ideretor
Tum uero partim p̃dictȩ hyemis
inclem̃tia partĩ scõꝵ qui in stabatt
dierũ reuerentia. domnꝰ abba
interĩ nr̃m iter remorari
conices sa
Lectis tam̃ quȩ iã di gesta erant.
& paucis contraeos qui prauoꝵ
deteriorant᷑̃ exemplo reꝑtis

Expanded text:
plus de aprico quam de itinere nobis cogitandum videretur. Tum vero partim prædictæ hyemis inclementia, partim sanctorum qui instabant dierum reuerentia, domnus Abba interim iter nostrum remorari concessit. Lectis tamen quæ iam digesta erāt, & paucis contra eos, qui prauorum deteriorantur exemplo, repertis
Abbreviated transcription (Latin):
placuit aliqua subregari
Verũ ergo nsatis c̃fidã qđ hȩc
saltẽ audire dignent᷑. quippe
it oportuerat reuereri. tam̃ ea
spe iussionẽ aggrediar. ut in
aggere testimonioꝵ quo suꝑbi
filii. iuxta p̃ceptũ mopsi lapi¬
dandi sunt uel lipillũ megau¬
deã iacta usse

Expanded text:
placuit aliqua adhuc subrogari. Verum ego non satis confidam, quod hoc saltem audire dignentur, quippe vt oportuerat reuereri: tamen ea spe iussionem aggrediar, vt in aggere testimoniorum, quo superbi filij iuxta præceptum Moysi lapidandi sunt, vel lapillum me gaudeam iactauisse
Abbreviated transcription (Latin):
TIIUTI
FLoxe¬
RANT
BAM PATEOR
qđ sub occasione breui tẽporis
urãe iussionis munia. licebat
breuitate condudi.
Qm̃ quidõ stultũ genꝰ consultati¬
onis ÷ ut si tacere nescit.
uel parũ loquatur.
Cũ repente solito brumosior
byemps ingruit. Alasq sii
dieculas. ita in asperauit. ut

Expanded text:
tituti fluxerant, bam, fateor, quod sub occasione breuis temporis vestræ iussionis munia licebat breuitate concludi; quandoquidem stulto genus cōsolationis est, vt si tacere nescit, vel parum loquatur: cum repente solito brumosior hyems ingruit, illasq. sui dieculas ita inasperauit, vt
Abbreviated transcription (Latin):
rescentes. ecclesi asticã
urã pornitus contemp¬
tes quos lib& inualidos
emo dehis qui diuina
i tuti mancipari debue
imulate deseruiunt:

Expanded text:
rescentes, & Ecclesiasticam censuram penitus contemnentes, quoslibet inualidos Postremo de his, qui diuinæ seruituti mancipari debuersimulate deseruiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Sollẽ pnitate uͦ scĩ martini
nuꝑ elapsa denuntiauit mihis
dõnꝰ abba qđ statĩ a duos me
ess& trans missurus:
Sedcũ de p̃dicta ur̃a. immo
ipsius iussiore. nihilme ad huc
egisse didiciss&. XU inquid
p̃sentiã neglecto issu eiꝰ. ad¬
ire confundaris:
Artatus fateor tabellã arripui.
sedquid nam scribendũ quo ue
ordine prima uel postrema
disponenda essent hebretatus
esitabam

Expanded text:
Sollemnitate vero S. Martini nuper elapsa, denuntiauit mihi domnus Abba, quod statim ad vos me esset transmissurus. Sed cum de prædicta vestra, immo ipsius iussione nihil me adhuc egisse didicisset, Quindecimpræsentiam, neglecto eius iussu, adire confundaris. Artatus, fateor, tabellam arripui: sed quidnam scribendum, quoue ordine prima vel postrema disponenda essent, hebetatus hæsitabam
Abbreviated transcription (Latin):
mala quȩlib& uel bona cũ¬
malis bominib sentiunt
lic& hii aspertus. & frequen¬
tius mala patiantur. bonis
trero restricius utantur
Qui tam̃sic & ꝓsperitate. & ad¬
uersitate utunt᷑. ut in reb
psperis. sit eis consolatio ne
frangant᷑ aduersis & in reb:
aduersis exercitatio ut ñ
corrũpent᷑ ꝓsperis.
Maliuero adhoc cupiunt habere

Expanded text:
mala quælibet vel bona cumalis hominibus sentiunt, licet hi asperius & frequentius mala patiantur, bonis vero restrictius vtantur. Qui tamen sic & prosperitate & aduersitate vtuntur, vt in rebus prosperis sit eis consolatio, ne frangantur aduersis, & in rebus aduersis exercitatio, vt non corrumpantur prosperis. Mali vero ad hoc cupiunt habere
Abbreviated transcription (Latin):
Cecoriuero aut unde quide xistit aut quẽ admodũ ac&eris hominib in una qrasi populiformadunda tusem
so d aontuun  quotmre collectionẽ populifacit. Vt ab alterius generis poptilosegregetor bes illud qa¬
scđm procreationẽ dictuẽ non rei procreatȩ substantiã monstrat. sedtantum iuodeius fuerit proererci¬
onis initium:. Acq uero genus idcuisubponitur species ad speciem a comoditu speei eisu bstano q uisdit nari
etq in ainter pͥ hrlosophos ħma uima s̃ questuid qͣuodꝙ sit Tunc eni unũ quodq sire debemus quando. quedsri deruo¬

Expanded text:
caetera vero aut unde quid existat, aut quemadmodum a caeteris hominibus in unam quasi formam populi dividatur caetera vero aut unde quid existat, aut quemadmodum a caeteris hominibus in unam quasi formam populi dividatur  tantum uno nomine collectionem populi facit, ut ab alterius generis populo segre- getur. item illud qdum procreationem dictum est, non rei procreatae substantiam monstrat, sed tantum quod eius fuerit procreationis initium. at uero genus id cui sup- ponitur species, ad speciem accommodatum speciei substantiam informat. et quia inter philosophos haec maxima est quaesti
Abbreviated transcription (Latin):
duceretur. Quod eorũ quae procreantur principiũ est. Cũigitur sint superius duae generis propositae signi¬
ficationes Tercid̃ non addit. Da quainter philo sophos sermo ẽ . Illud scilic& cui supponitur species Qđ id circo
cuduse dc uino suo nomniiem ulacucdine claudit Ita &i amgenus plurimas speties cohert& & continaeaigeis
suis deprincipium. Ergo ꝗmi utrisq esimile Ideir eo nemen quoq generis &iã ihac signficatione asi perciori¬
b mutuatuc⁊ uorisimile e Priplicater igitur cũgenus dicantur detertio a pud phelosophos sermoe Quodetiã¬
derribentes as signauer᷑ genus eẽ dicentes quodde plurib & differentibs pecie. ineo quod quist praedicatur.
ue anibonte sã d toiaiũ genus ꝑhilosophi a d dispucitione sumunt. Hoceni soluẽ quodsubstanti ã moustiat

Expanded text:
duceretur, quod eorum quae procreantur principium est. cum igitur sint superius duae generis propositae signiduceretur, quod eorum quae procreantur principium est. cum igitur sint superius duae generis propositae significationes, tertium nunc addit de quo inter philosophos sermo est, illud scilicet cui sup- ponitur species, quod idcirco tudinem dicitur, uno suo nomine multitudinem claudit, ita etiam genus plurimas species coht suis speciebus esse principium. Ergo quoniam utrisque est simile, idcirco nomen quoque generis etiam in hac significatione a superioribus mutuatuDESCRIBENTES ASSIGNAVERUNT GENUS ESSE DICENTES QUOD DE PLURIBUS ET DIFFERENTIBUS SPECIE IN EO QUOD QUID SIT PRAEDICATUR, ut animal. Jure tertium genus philosophi ad disputationem sumunt, hoc enim solum est quod substantiam monstrat,
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑloquendiusũ & iã multitudinis ad aliquẽ quodammodo sehabentis genusdicer&ur propter diuisi onẽ scilic&
gentiũ. Vt ess& intereas nominis societasq discretio: Hisigitur expletis uenit ad tertiũ genus quodinterphi¬
losophos tractatur cuiusq ad dialecticã facultatẽ multus est Horum quippe generũ historia magis uł poesis
tractat exordiũ Tertiũ uͦ genus apud phylosophos conside ratut hoc modo loquitur. Alit̃ autẽ rursus genus dr̃
cui supponitur species ab hor ũ fortasse similitudinẽ diccũ. &enĩ principiũ quoddam ẽ huius modi genusearum
autẽ ad superiorũ similitudinẽ ut diccũ ẽ arbitratur. Superius autẽ dictȩ significationes s̃. Vna quid niomen
generis principii antiquitate adiuncta mulatudinẽ continer&. Aliamuero cũgenus ab uno q̃q̃ procreanite

Expanded text:
ut per loquendi usum etiam multitudinis ad aliquem quodammo|do se habentis genus diceretur propter diuisionem scilicet ut per loquendi usum etiam multitudinis ad aliquem quodammo|do se habentis genus diceretur propter diuisionem scilicet gentium, ut esset inter eas nominis societatisque discretio. His igitur expletis uenit ad tertium genus quod inter philosophos tractatur cuiusque ad dialecticam facultatem multus usus est. horum quippe generum historia magis uel poesis tractat exordium, tertium uero genus apud philosophos con- sideratur. de quo hoc modo loquitur : Aliter autem rursus genus dicitur cui supponitur species, ad horum fortasse similitudinem dictum. et- enim principium quoddam est huiusmodi genus earum autem ad superiorum similitudinem dictam esse arbitratur. superius autem dictae significationes sunt una quidem, cum nomen generis quadam principii anti- quitate ad se iunctam multitudinem contineret, alia uero, cum genus ab uno quoque procreante