comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ibi hab̾e uidet᷑ & illis res quas saleharđ indie dedicationis ipsuis ecđẽ eidẽ
scõ loco & obis siue ipsis monachis legalit tradidit inibi ꝑhoctestũmtũ
confirmamꝰ hȩc auitẽ omĩa in pago cenomapnico sunt sita supͣdictas igit᷑
illas om̃ss & rescuntas suꝑius nominatas & ad p̃dictas uillas iuste ꝑtinen¬
tesuna cũ tenris domib edificus mancipiis uineis silius campis praitis pis¬
cius aquis a quarũue decursib: farinariis mobilib: & imn mobilib om̃it

Expanded text:
idelicet et illas res quas Saleardus in die dedicationis ipsius ecclesiae eidem sancto loco et nobis sive ipsis monachis legaliter tradidit inibi, per hoc testamentum confirmamus. Haec autem omnia in pago Cenomanico sunt sita. Supradictas igitur villas omnes et res cunctas superius nominatas et ad praedictas villas jure pertinentes, una cum caeteris domibus, aedificiis, mancipiis, vineis, silvis, campis, pratis, pascuis, aquis, aquarumve decursi
Abbreviated transcription (Latin):
&p̃fatũ monasteriolũ consistat atq illũ uisieã dñicã que int̃salnarias
ce lamdictũ monasteriolũ coniac& Et illa molina duo uxta illud monaste.¬
riolũ supꝰ fluiuũ sartȩ sita Nec non & illud pratũ exalit parte p̃futi monas¬
terioli sitũ una cũ silua sicut t̃mini p̃dictorũ monachorũ diuidunt delega¬
uimꝰ &iam ibidẽ uillã pirẽ sedis ȩccłiȩ apiacũ cũ omi intogritate inqua scr
ulfacius p̃ciosus apĩ confessor corpore requiescit simulq tradimꝰ ibi medicta¬
tẽ deiulla carion pariq modo confirmamꝰ ibidẽ uillã luciacũ cũ om̃i Ineogri¬

Expanded text:
s et jam dictum monasteriolum conjacet, et illa molina duo juxta illud monasteriolum supra fluvium Sarthae sita, necnon et illud pratum ex alia parte praefati monasterioli situm una cum silva, sicut termini praedictorum monachorum dividunt. Delegavimus etiam ibidem villam nostrae sedis ecclesiae Apiacum cum omni integritate, in qua sanctus Ulfacius, pretiosus Christi confessor, corpore requiescit; simulque tradidimus ibi medietatem de villa Canon; parique modo confirmamus ibidem villam Luciacum cum omni in
Abbreviated transcription (Latin):
& construere deberemꝰ qđ ita annueritedrĩo & facere studium inqͦ & eccłiam
put ualiumꝰ ad inuocaridũ ꝑp&ualit̃ nom̃ dĩ &xerni in honore dnĩ saluatoris¬

Expanded text:
et construere deberemus, quod ita annuente Domino et facere studuimus, in quo et ecclesiam, et construere deberemus, quod ita annuente Domino et facere studuimus, in quo et ecclesiam, prout valuimus, ad invocandum perpetualiter no
Abbreviated transcription (Latin):
eꝑoꝵ atq aliarũ multarũ ꝓuinciarũ nobiliũ ac sapientiũ pontificũ siue cum
oni nr̃ȩ curȩ commissȩ dõ deuotȩ congregationi matriquoq & prẽ sedis ȩcđiȩ
famulant ꝑtractans ego casũ fragiliiatis humanȩ pauescensq. ultimũ uocationis
diem pe multo mole peccaminũ oneratꝰ fine fructu aliquo qđ absit borui oꝑis
rept᷑ inueniar Confortatꝰq alloquio p̃dicatoris p̃cipui pauli scilie& apłi ubiait
Sicuꝰ opꝰ manserit mercedẽ accipiant Idcrco utdictũ ÷. cũ consensu & licentia
supͣ scripti principis atq p̃dictoꝵ scõrum p̃sulũ siue p̃fixorũ seruorũ dĩ ꝓmts¬
simo animo diuina inspirante dem̃tia nr̃ȩ deuotiorus decreuit cõpunctio
ut ad augeridũ cultũ diuinũ siue matris apirẽ sedis ȩccdiȩ atq. parrochiȩ nob̃
cõmisse accumularidũ honorẽ atq lucrũ multarũ animarũ Ut monasteriolũ
aliqđ in nr̃a parrochia pr̃o labore ad ꝑp&ũt omipotenitis dĩ laudẽ fundare

Expanded text:
inciarum nobilium ac sapientium pontificum, sive cum omni nostrae curae commissae Deo devotae congregationi matrique et nostrae sedis ecclesiae famulanti, pertractans ego casum fragilitatis humanae, pavescensque ultimum vocationis diem, ne multa mole peccaminum oneratus, sine fructu aliquo, quod absit, boni operis repertus inveniar, confortatusque alloquio praedicatoris praecipui, Pauli scilicet apostoli, ubi ait: Si cujus opus manserit, mercedem accipiat; idcirco, ut dictum est, cum consensu et licentia suprascripti principis atque praedictorum sanctorum praesulum sive praefixorum servorum Dei promptissimo animo, divina inspirante clementia, nostrae devotionis decrevit compunctio, ut ad augendum cultum divinum sive matris et nostrae sedis ecclesiae atque parochiae nobis commissae, ac cumulandum honorem atque lucrum multarum animarum, ut monasteriolum aliquod in nostra parochia nostro labore ad perpetuam omnipotentis Dei laudem fundare
Abbreviated transcription (Latin):
scȩ̃ dĩ ȩccłiȩ & nrĩs p̃sentib scilic& & futuris qm̃ adiens serenitatem
nrãm aldricus uenerabilis cȩnomannicȩ urbis ep̃s in notuit nobis
qđ mon asterium apisolȩ situm infra t̃minios parrocbiȩ suȩ in quo
uiam sc̃s k arilephus corporarequiescit aiamdicto p̃fato dõno carilepho concedente
atq ordinarite dõno innocente p̃scriptȩ urbis quondẽ ep̃o ipreb tamsui eꝑ̃u
uirorum memorato domno carilepho traditis quas & ipse postea ꝑstrum̃ta
cartarum & ꝑlicentiam sue ꝑmissum atq consensum childebti regis francorum

Expanded text:
renitatem nostram Aldricus venerabilis Cenomanicae urbis episcopus innotuit nobis quod monasterium Anisolae situm infra terminos parochiae suae, in quo etiam sanctus Carilephus corpore requiescit, a jam dicto domno Carilepho concedente atque ordinante domno Innocente praescriptae urbis quondam episcopo de rebus tam suvirorum memorato domno Carilepho traditis, quas et ipse postea per instrumenta chartarum et per licentiam sive permissum atque consensum Childeberti regis Francorum
Abbreviated transcription (Latin):
in suos usus r&orqueat sed sicut abeo utdiximꝰ religiosissime statutũ liquido
cernit᷑ ita abhis quos ab eandem distributionem impaerandã elegerit
incunctant̃ atq intrepide ꝑficiat᷑ quatenꝰ & ipse tantȩ dispositionis fructum
in ȩterna beatitudine ab om̃iũ retributore ꝑcipiat & nos tiusdẽ beatitudinus
consorciũ copiosus consequi meream᷑ Ut igit᷑ hȩc nr̃a auctoritas imꝑialem

Expanded text:
in suos usus retorqueat, sed sicut ab eo, ut diximus, religiosissime statutum liquido in suos usus retorqueat, sed sicut ab eo, ut diximus, religiosissime statutum liquido cernitur, ita ab his quos ad eamdem distributionem impetrandam elegerit, incunctanter atque intrepide perficiatur; quatenus et ipse tantae dispositionis fructum in aeterna beatitudine ab omnium retributore percipiat, et nos ejusdem beatitudinis consortium cop
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib fidelib nr̃is p̃sentib & futuris quia aldricus cenomannicȩ urbis
uenerabilis ep̃s obtulit ad relegendum maiestatis nrȩ̃ obtutib: quoddã
deuotionis atq dispositionis suȩ scriptum quostatuerat atq religiosa
distributione disposuerat qualit̃ res quas tẽpore suȩdecessionis inepiscopio
sibi cõmisso inuenirent᷑ insua dymosina scđm uoluntatẽ modũq a se
eccłiasticȩ descriptum fidelit̃ largirent᷑ p&ens humilit̃ utqđ ase pia
deuotione uotoq religiosissimo constabat dispositum nr̃a imꝑiałi auo.s¬
toritate fier& in conuulsum nam uenerabilib supplicatiorũb annuentȩ
hanc nrẽ auctoritatis conscriptionem eifieri uissimus ꝑquam decernimꝰ atq
sanccimꝰ ut quẽ ad modũ ab eo ꝑ memoratum scriptũ dispositũ atq distributũ
constat itamodis om̃ib obseru&᷑ atq. firmissime teneat᷑ Neq cuius lib&
cupida imꝓbitas in ꝓbaq cupiditas id ullo astu conuellere audeat aut quippiã

Expanded text:
omnibus fidelibus nostris, praesentibus et futuris, quia Aldricus Cenomanicae urbis venerabilis episcopus obtulit ad relegendum majestatis nostrae obtutibus quoddam devotionis atque dispositionis suae scriptum quo statuerat atque religiosa distributione disposuerat qualiter res quae tempore suae decessionis in episcopio sibi commisso invenirentur, in sua eleemosyna secundum voluntatem modumque a se ecclesiastice descriptum fideliter largirentur, petens humiliter ut quod a se pia devotione votoque religiosissimo constabat dispositum, nostra imperiali auctoritate fieret inconvulsum. Cujus venerabilibus supplicationibus annuentes hancsancimus ut quemadmodum ab eo per memoratum scriptum dispositum atque distributum constat, ita modis omnibus observetur atque firmissime teneatur, neque cujuslibet cupida improbitas improbaque cupiditas id ullo astu convellere audeat, aut quippiam
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerint sepedicti canonici lib̾am in om̃ib habeant potestatẽ quatinꝰ ꝓ nob̃
coniuge ꝓleq nr̃a ac stabilitate tocius imꝑii adõ nobis concessi dnĩ miscđiũ
lugit᷑ ualeant exorare Et ut hȩc nr̃e confirmacionis auctoritas nrĩs succes¬
scrũq. nr̃oꝵ tẽporib Inuiolabilẽ & in conuulsã obtineat firmittatẽ deanulo

Expanded text:
voluerint saepedicti canonici, liberam in omnibus habeant potestatem; quatenus pro nobis, voluerint saepedicti canonici, liberam in omnibus habeant potestatem; quatenus pro nobis, conjuge, proleque nostra, ac stabilitate totius imperii a Deo nobis concessi Domini misericordiam jugiter valeant exorare. Et ut haec nostrae confirmationis auctoritas nostris successorumque nostrorum temporibus inviolabilem et i
Abbreviated transcription (Latin):
dedicatiopũ festiuitatib p̃fixis &iam quibdã codicib dignã acnecessariã
refectionẽ habe ualerent. Quȩ sua institutio ꝑ hennib: tẽporib in uiolabibis
ꝑsistere poss& prẽ suplicauit celsitudini ut suꝑ idẽ deuotionissuȩ religiose insti¬
tutũ prãmfirmitatis gr̃a auctoritatẽ ꝑciꝑe merer& ꝑquã futuris temporib¬
in conuulse atq in uiolabile ꝑmaner& Ciũ supplicationib annuentes ꝑhoc nr̃ȩ
auotoritatis scriptũ statuentes decernumꝰ Ut quod studio diuini honoris & cultꝰ
religiose patrasse acq instituisse dinoscit᷑ & iamdicta Inscriptionis sue seriȩ
conscribi acroborare nondistulit cunctis tẽporib maneat in conuulsuna
Neq quispiã successorũ suoꝵ de conditionib: Inea cõphensis quicquã audeat
Immutare. Aue memoratã uillã diure eor unidẽ caponicorũ abstrahere sed
quicquid deea scđ̾m institutionẽ eiꝰ ut dictũ ÷ ordinare atq disponere

Expanded text:
onum festivitatibus, praefixis etiam quibusdam conditionibus dignam ac necessariam refectionem habere valerent. Quae sua institutio ut perennibus temporibus inviolabilis persistere possit nostrae, supplicavit celsitudini ut super idem devotissime religiose institutam nostram firmitatis gratia auctoritatem percipere mereretur, perlabiliter permaneret. Cujus supplicationibus annuentes, per hoc nostrae auctoritatis scriptum statuentes, decernimus ut quod studio divini honoris et cultus religiose patrasse atque instituisse dignoscitur, et jam dicta inscriptionis suae serie conscribi ac roborare non distulit, cunctis temporibus maneat inconvulsum, nec quispiam successorum suorum de conditionibus in ea comprehensis quidquam audeat immutare aut memoratam villam a jure eorumdem canonicorum abstrahere; sed quidquid de ea secundum institutionem ejus, ut dictum est, ordinare atque disponere
Abbreviated transcription (Latin):
scorit patrũ uidelic& eꝑorũ aenobiliũ &sc̃ȩ uiuentiũ sacerdotũ ꝑ librũ
quatiuor eiuangłioꝵ Nobilit᷑ ornatũ & auro ex parte conscriptũ seu ꝑcalicẽ
aureũ unũ cũ patena sua desuꝑ epis & sacer dotib mapus eorũ imponentib
multis scilic& nobilib corã adstanitib & uidentib tradidimꝰ simulq dehegra¬
uimꝰ una cũ umdicto ȩuuangłio & memorato aureo calice denrẽ
sedis ȩccdĩȩ reb ad sup̃dictũ scm locũ qui uocat̃ monasteriũ sc̃t̃ saluatoris olim
uero brogilus a priscis uocabat᷑ & ad opꝰ monachoꝵ inibi regularit̃ uiuentiũ
& dño famulantiũ donatũq in ꝑp&uũ ibidẽ obbmercedẽ & stabilita tẽ p̃ dict
dõni nr̃i hludouuici piissimi imꝑatoris cuiꝰ largitione & p̃fatũ locũ adqui
ꝓpordere peccatorũ nr̃orũ donamꝰ & ꝑ hoc testam̃tũ confir mamus
Confirmatũq futuris tẽporib eẽ uolumꝰ Tm oportunitatẽ eiusdẽ cenobu

Expanded text:
episcoporum ac nobilium et sancte viventium sacerdotum, per librum quatuor Evangeliorum nobiliter ornatum et auro ex parte conscriptum, seu per calicem aureum unum cum patena sua desuper episcopis et sacerdotibus manus eorum imponentibus, multis scilicet nobilibus coram astantibus et videntibus, tradidimus simulque delegavimus una cum jam dicto Evangelio sedis ecclesiae rebus ad supradictum sanctum locum, qui vocatur monasterium Sancti Salvatoris, olim vero Brogilus a priscis vocabatur; et ad opus monachorum inibi regulariter viventium et Domino famulantium, donatumque in perpetuum ibidem ob mercedem et stabilitatem praedicti dopondere peccatorum nostrorum donamus et per hoc testamentum confirmamus confirmatumque futuris temporibus esse volumus, tam opportunitatem quam et
Abbreviated transcription (Latin):
cenomannice urbis ep̃s nrȩ suggessit mansu& udini eo qđ primodus
ordinationis suȩ confusũ canonicorũ matris ȩccłiȩ sibi cõmissorum
ordinẽ statũq. inuenerit & daustrũ quicanonice iuuere debent eatenꝰ
habitaculis acuarus usib at tribuerit illicq constructꝰ & scđm oportunita¬
tẽ ciuꝰq usib edificatis acdecoratis eos scđm auctoritatẽ canonicã focerit
habitare r&ulit &iam serenitati nr̃ȩ eo qđ iam dictȩ matre ȩccłiȩ quib dã
additis oratorus aliisq forinsecꝰ ȩccłiis sollempnit̃ religiose que corũ deuotio

Expanded text:
uggessit mansuetudini eo quod primordiis ordinationis suae confusum canonicorum matris ecclesiae sibi commissorum ordinem statumque invenerit, et claustrum qui canonice vivere debent eatenus icorum habitaculis ac variis usibus attribuerit, illicque constructis et secundum opportunitatem cujusque usibus aedificatis ac decoratis, eos secundum auctoritatem canonicam fecerit habitare. Retulit etiam serenitati nostrae eo quod jam dictae matris ecclesiae quibusdam additis oratoriis aliisque forinsecus ecclesiis, sol
Abbreviated transcription (Latin):
deri cꝰ psalmos .L. & amplus quantũ dilectio & amordĩ instigauerit
lpsos autẽ psailmos tã ipsi canonici quam & suburbani uł monasteriales lerici
alterius choris in p̃fata ȩcłia uicissim decantare studeant Post obitũ uͦ meũ
quando ds̃ uoluerit in p̃dictis festiuita tib futuris temporib similit̾ ꝓde
functo faciant tam inmissis quã & psalmodis humilit̃ p̃camur hȩc ergo
omĩa diligent᷑ ꝑacta hore tercia inpublicũ introcant offi cũ ipsuis
diei festiuã ꝑagentes sollẽpnitatẽ ꝑ acto autẽ sollepnit̃ p̃dictȩ festiuita.¬
tis officio tunc in refectorio una cũ p̃dictis monasterialib & suburbanis
sacerdotib acclericis rdigiose lectionẽ continuo audientes & intendentes
religiosissime & cũ silentio reficiant hoc ergo sumoꝑe supplicit̃ obsecro
scõs successores meos & p̃positos ac magistros seu ministros canonicorũ
p̃dictorũ siue ipsos canonicos p̃sentes scilic& & futuros ut p̃dictos urbit

Expanded text:
tio et amor Dei instigaverit. Ipsos autem psalmos tam ipsi canonici quam et suburbani vel monasteriales clerici alterius chori in praefata ecclesia vicissim decantare studeant. Post obitum vero meum, quando Deus voluerit, in praedictis festivitatibus futuris temporibus similiter pro defuncto omnia diligenter peracta, hora tertia in publicum introeant officium, ipsius diei festivam peragentes solemnitatem. Peracto autem solemniter praedictae festivitatis officio, tunc in refectorio una cum praedictis monasterialibus et suburbanis sacerdotibus ac clericis religiose lectionem continuo audientes et intendentes religiosissime cum silentio reficiant. Hoc ergo summopere suppliciter obsecro sanctos successores meos et praepositos ac magistros seu ministros canonicorum p
Abbreviated transcription (Latin):
& sacerdotib multis sollempnit̃ dedicaui & multorũ sc̃orũ reliqͥas in ea
ꝓprus manib collocani siue decorpore ꝓprioscõrũ martirũ geruasii &
ꝓthasii in confessione senioris altaris reliquias dedicando decent̃ cõposui
omĩa dep̃fata uilla buxarias memoratis fr̃ib ueluti p̃fixũ: deuorissi¬
me ministrent᷑ ea scilic& ratione hȩc illis dare censuimꝰ ut p̃dictas.U.
festiuita tes sepedicti fr̃s sollempnit̃ & deuotissime celebrent adiunctos
sibi om̃s monasteriales siue suburbanos sacerdotes & reliquos lericos
qͥ in supͣdictas festiuitatũ uigilias deuotissime ueniant & tunc mane pͥmu
reuestiti in ȩccłia cuius festiuitas celebrat᷑ deuotissime adẽe ꝓcurent
ministrante autẽ eis custode ipsius ȩccłiȩ oblatas & uinũ sufficient̃ in ibi
ꝑsingula altaria ꝓme peccatore dũ aduixero unusquisq sacerdos missam¬

Expanded text:
um sanctorum reliquias in ea propriis manibus collocavi, sive de corpore proprio sanctorum martyrum Gervasii et Protasii in confessione senioris altaris reliquias dedicando, decenter composuomnia de praefata villa Buxarias memoratis fratribus, veluti praefixum est, devotissime ministrentur. Ea scilicet ratione haec illis dare censuimus ut praedictas quinque festivitates saepedicti fratres solemniter et devotissime celebrent adjunctos sibi monasteriales omnes, sive suburbanos sacerdotes et reliquos clericos, qui in supradictas festivitatum vigilias devotissime veniant, et tunc mane prima revestiti in ecclesia cujus festivitas celebratur devotissime adesse procurent, ministrante autem eis custode ipsius ecclesiae oblatas et vinum sufficienter inibi per singula altaria pro me peccatore, dum advixero, unusquisq
Abbreviated transcription (Latin):
censuimꝰ ut supͣdictȩ matris ȩcdię lamp̃fati ca nonici plenit̃ ad memoratã
dedicationis ȩccłiȩ cũ silentio & ceteris diuinis ornam̃tis ueniant festiuitatẽ
cũ ceteris suburbanis sacerdotib & reliquis dericis & tunc mane prima inibi
ꝓme peccatore dũ ad uixero unusquisq sacerdos capt& missam unã & amplius
silibuerit & caritas ministrauerit & unusquisq lericus psalmos .l. & amplius

Expanded text:
fati canonici pleniter ad memoratam dedicationis ecclesiae cum silentio et caeteris divinis ornamentis veniant festivitatem cum caeteris suburbanis sacerdotibus et reliquis clericis, et tunc mane prima inibi pro me peccatore, dum advixero, unusquisque sacerdos cantet unam missam et amplius, si libuerit et charitas m
Abbreviated transcription (Latin):
merear am̃ Quicquid autẽ in iamdicta uilla amplius
insertũ ÷ deqͣlicũq usto ingenio uł arte hocipsũ ueniat ad cõmunẽ
& nihil eis desumptib p̃fate uillȩ a quoquã subtractũ uł minoratũ
fiat ut magis ac magis dnĩ om̃ĩpotentis seruitiũ ad implere ualeant
& ꝑ p&uitate imꝑii domni &senioris pr̃is hludouuici p̃scripti pussimiq
Imꝑcitoris & sospitate coniugis & ꝓlis eiꝰ atq. inuictissima exercit᷑ sui uictoria
exorare doniq humilit̃ delectet᷑ & quasi ad uestigia pedũ eorũ ꝓuolutꝰ
dep̃cor uniuer sos i hac sede succedentes ut hanc firmittẽ quã ꝓ amore dni
scluatoris & ueneratione scẽ dĩ genitricis mariȩ scõrũq mr̃ stephani geruasi
& ꝓ thasu atq omiuĩ inueneratione scõrũ & elemosina sepedicti dõni hludo¬
uuici imꝑatoris ac ꝑ eius licentiã ꝓpondere peccaminũ meoꝵ fieri decertaui
in ꝑp&&i ũ conseruent eẽ mansuram Quã deuotionẽ siquispiã uiola re

Expanded text:
ius insertum est de qualicunque justo ingenio vel arte, hoc ipsum veniat ad communem  nihil eis de sumptibus praefatae villae a quoquam substractum vel minoratum fiat, ut magis ac magis Domini omnipotentis servitium adimplere valeantici praescripti piissimique imperatoris et sospitate conjugis et prolis ejus atque invictissima sui exercitus victoria exorare humiliter delectetur, et quasi ad vestigia pedum eorum provolutus deprecor universos in hac sede succedentes ut hanc firmitatem quam pro amore Domini Salvatoris et veneratione sanctae Dei genitricis Mariae sanctorumque martyrurum, et eleemosyna saepedicti domni Ludovici imperatoris, ac per ejus licentiam pro pondere peccaminum meorum fieri decertavit, in perpetuum conservent esse mansuram. Quam devotionem si quispiam violare
Abbreviated transcription (Latin):
III. & unus quisq clericꝰ ꝑse psadlteriũ decant& unũ aut
simul omĩs clerus uersa uice unũ decant& inchoro psalterium
Hȩc uͦ officia & missarũ sollẽpnia ꝓ aldrico uenerabili ep̃o deuotissime
cõpleta simul om̃s ad legitimũ & canonicũ tẽpꝰ inpublicũ & sollẽpne
in troeant officiũ sicut innatalicus pontificum facere constitutũ :
Postactũ quoq. publicũ & sollẽpne officiũ simultã ipsi canonici
quam & om̃s clerici ad p̃dicta officia ꝑagenda conuenientes in re-¬
fectoriũ parit̃ & sufficient̃ sollẽpnit̃q. reficiant dep̃benda
quȩ eis ad p̃dicta officia ꝑ agenda & adipsã sollẽpnitatẽ
complendã ap̃firo aldrico ep̃o dare deuilla cuiꝰ uocabulũ ÷ buxarias
to & ieo scripto atq firmato amultis ep̃is constitutũ ÷ Predicta uero
festuutas & ante dicta refectio frm̃ quȩ modo agit᷑ in .xii. Reł die unu¬
rirũ die que & una dic anticipa t᷑ ꝓpt̃ dedicatioriẽ p̃fixe matns¬

Expanded text:
unusquisque clericus pro se psalterium decantet unum, simul omnis clerus versa vice unum decantet in choro psalterium; haec vero officia et missarum solemnia pro Aldrico venerabili episcopo devotissime completa, simul omnes ad legitimum et canonicum tempus in publicum et solemne introeant officium, sicut in natalitiis pontificum facere constitutum est. Post actum quoque publicum atque solemne officium, simul tam ipsi canonici quam et omnes clerici ad praedicta officia peragenda convenientes in refectorium pariter et sufficienter solemniterque reficiant de praebenda quae eis, ad praedicta officia peragenda et ad ipsam solemnitatem complendam, a praefixo Aldrico dare de villa cujus vocabulum est Buxarias efato et in eo scripto atque firmato a multis episcopis constitutum est. Praedicta vero festivitas et antedicta refectio fratrum quae modo agitur in XII Calendarum Januariarum die, quae et una die anticipatur propter dedicationem p
Abbreviated transcription (Latin):
ATQUE SUEELEMENTŨ SIBI PAMULANNG̃ ET ABALEEIA SIUENTRIENOS¬
NOAĨS GENERIS EE CORA CONS TRUERE ET EXTIR PARETSTUOUIT
uxta monasteriũ scĩ saluatoris unũ sibi ad inhabittnidum fecit mansionẽ
Et inmonte sedoueris octo fecit mansionilia & inreb deuilla uodebistria
in caterniaco tria in runiaco tria supͣ fluuiolũ miliciae tria Int̃ agniacũ
& silua briscia tria Indrimniacoduo inmantula deratione scȩ̃ mariae duo
inmantula scĩ albini & frm unũ in noua uilla duo Inriuo p&roso unũ
Incolonica secus urbẽ in loco quidicitur uiuariis upiũ inpucit duo
In illa rua ultra fluuiũ sartȩ duo in illa rua scĩ iuncenti unũ In laude¬
mauro unũ in bella silua tria insilua landesinde duo Inuilla tricionis ..
fuit unũ hp̃silua uuastina uii in monciaco .iii. incapon duo In noiolo i

Expanded text:
atque supplementum sibi famulantium, et ad alenda sive nutrienda pecora, construere et exstirpare studuit. Juxta monasterium sancti Salvatoris unam sibi ad inhabitandum fecit mansionem, et in monte Sedoneris octo fecit mansionilia, et in rebus de villa Vodebistria in Caterniaco, tria, in Ruiniaco tria, super fluviolum Miliciae tria, inter Agniacum et silva Briscia tria, in Drumniaco duo, in Mantula de ratione sanctae Mariae duo, in Mantula Sancti Albini et fratrum unum, in Novavilla duo, in Rino petroso unum, in Colonica secus urbem, in loco qui dicitur Vivariis, unum, in Puscit duo, in illa rua ultra fluvium Sarthae duo, in illa rua Sancti Vincentii unum, in Laudemauro unum, in Bellasilva tria, in silva Laudensinde duo, in villa Tricionis quifuit, unum, in silva Vaustina septem, in Mouciaco tria, in Canon duo, in Noioli
Abbreviated transcription (Latin):
Inpaiciaco .i. Incitsiliaco duo Inaciaco .i. inrupiaco .iII. In asinariis uilla fr̃m .ii.
Incolonica .ii. inuetus uicũ .i. incelsiaco .ii. instauriaco in pago baio cassino .ii.
insilua blauau inpago oxominse .ii. Inspelteriis uilla fr̃m .i. indurno .i
sc̃ĩ Karilephi suꝑ illud magnũ uiutriũ .i. Ad monasteriolũ aliud ad belmona
terciũ luxta maceriolas. NII. luxtã illã siluã qđ god fređ fecit .u. in pani¬
uillare .i. Inuillã nouã .ii. in uuarinnas .i. Ad ruciacũ s. lnluco aldrici i.¬

Expanded text:
in Parciaco unum, in Casiliaco duo, in Aciaco unum, in Rupiaco tria, in Asinariis villa fratrum duo, in Colonica duo, in vetus vicum unum, in Celsiaco duo, in Stauriaco in pago Bajocassimo duo, in silva Blanau in pago Oxominse duo, in Spelteriis villa fratrum duo, in Colosancti Carilephi super illud magnum vivarium unum, ad monasterium aliud, ad Belmont tertium, juxta Maceriolas quatuor, juxta illam silvam quam Godefredus fecit quinque, in Panivillare unum, in villam nova
Abbreviated transcription (Latin):
Anã pasitionẽ lõ annuente tionrenuit sed sicut dep̃ catsũ adimpleuit & ꝑ p̃cq¬
tũ suĩ suo quippe apiulo sigillatũ confirmauit becauta tolit pacta plsia
lem̃tis lmparata p&u ut mlicentiã dar&ꝰ ut aliquid deipsis rob. adnecessasia
frĩ & canonicorũ nr̃oꝵ quas mͥ reddidit tribuerem qđ ita &e fecit lunos
gratulanti amio inhȩlemosina & memoria iã dicti domini mei hludouus
pussini dugust dedi sanam̃te & ꝓmptu animo p̃fixis fr̃ib ex ce nonias piris una

Expanded text:
Quam petitionem, Domino annuente, non renuit, sed sicut deprecatus sum adimplevit, et per praeceptum suum, suo quippe annulo sigillatum, confirmavit. Haec autem taliter peracta et a sua elementia impetrata, petii ut mihi licentiam daret ut aliquid de ipsis rebus ad necessaria fratrum et canonicorum nostrorum quas mihi reddidit tribuerem. Quod ita et fecit. Tunc ergo gratulanti animo in eleemosyna et memoria jam dicti domni mei Ludovici piissimi Augusti, dedi sana mente et prompto anim
Abbreviated transcription (Latin):
Prefatus gͦ aldricus ep̃s ingress uilla sui ep̃i indondita uidelic&
corm̃se monachos regularit̃ degentes instituit Ubi & monasteriolũ¬
ꝓut tunc temporis ratio dictituit & ipse melius potuit ȩcdiam & daustru
edificauit & futuris temporib habuttitiones monachis regularĩt uiuentib
p̃parauit Et hoc constituit ut sẽꝑ ibi monachi eẽnt & ꝓdõno imꝑator e
& peo siue puniuersa ȩccłia die noctuq orarent Suasq animas in ibi
saluarent & aliorũ lucrarent bonãq. uita ꝑ pa&ualit̃ regularit̃ iuuentes
ducerent ipsis enĩ monachis exreb suȩ sedis ȩccdiȩ sibiq diunit cõmissi
ad eorũ uarias pecessitates sufficient̃ fulciendas atq supplendas dare
habundant̃ ꝓut tunc tẽporis exposcebat necessitas nondistulit Unde
&scriptũ qđ dã sua ceterorũq uenerabiliũ ductoritate ep̃orũ reliquorũq

Expanded text:
Praefatus ergo Aldricus episcopus ingressus villam sui episcopii, in condita videlicet Praefatus ergo Aldricus episcopus ingressus villam sui episcopii, in condita videlicet Conedralinse, monachos regulariter degentes instituit, ubi et monasterioluut tunc temporis ratio dictavit et ipse melius potuit; ecclesiam et claustrum aedificavit, et futuris temporibus habitationes monachis regulariter viventibus praeparavit. Et hoc constituit, ut semper ibi monachi essent, et pro domno imperatore et pro eo sive pro universa Ecclesia die noctuque orarent, suasque animas inibi salvarent et aliorum lucrarent, bonamque vitam perpetualiter regulariter viventes ducerent. Ipsis enim monachis ex rebus suae sedis ecclesiae sibique divinitus commissis ad eorum varias necessitates sufficienter fulciendas atque supplendas dare abundanter, prout tunc temporis exposcebat necessitas, non distulit. Unde et scriptum quoddam sua caeterorumque venerabilium auctoritate episcoporum reliquorumque
Abbreviated transcription (Latin):
nitute p̃dictȩ dedicationis ȩccłiȩ Id÷ quarco iđ octobris plenã
& bonã facerent & ipsi canonici ad officiũ dedicationis ipsius ȩcłiȩ
reuestiti ueniant & illud inibi ꝑ singulos annos sicut in libris officioꝵ
continet᷑ sollepnit̃ celebrent atq ꝓp̃dicto aldrico ep̃o inibi missas
dmñ cęli ut uictt̃ &ernã hab̾e incelestib mereat᷑ Insuꝑ orantes & de-¬
uotissime supplicantes ut requiẽ xernã don& ei dñs & lux ꝑp&ua
luceat ei am̃ Supra dicta enĩ refectio canonicorũ tadis deb& eẽ
id ÷ ut accipiant ꝑ singulos annos depane obamo modios .iiii.
Et fris cingas porcinas optimas. uii. Et deuino obtimo modios iii.
Tam inuita ipsius aldrici quã & post eius obitũ itt fiat qualit̃ ambob
congregationib delect& semꝑ ꝓeo orare tã in ipsodie quã & in reli-¬
quis dieb & memoria ipsius nominis ab eis deuocissume celebretur
Qualit̃ cũscis dĩ incęlestib l& ari & beata requie frui meream am̃¬

Expanded text:
nitate praedictae dedicationis ecclesiae, id est quarto Idus Octob. plenam et bonam facerent, et ipsi canonici ad officium dedicationis ipsius ecclesiae revestiti veniant, et illud inibi per singulos annos, sicut in libris officiorum continetur, solemniter celebrent, atque pro praedicto Aldrico episcopo inibi missas Dominum coeli ut vitam aeternam habere in coelestibus mereatur, insuper orantes et devotissime supplicantes ut requiem aeternam donet ei Dominus, et lux perpetua luceat ei. Amen. Supradicta enim refectio canonicorum talis debet esse, id est ut accipiant per singulos annos de pane optimo modios quatuor, et friscingas porcinas optimas quatuor, et de vino optimo modios quatuor, tam in vita ipsius Aldrici quam et post ejus obitum, ita fiat qualiter ambobus congregationibus delectet semper pro eo orare, tam in ipso die quam et in reliquis diebus, et memoria ipsius nominis ab eis devotissime celebretur, qualiter cum sanctis Dei in coelestibus laetari et beata requie frui merea
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ karolo głoso rege quorũ licentia & auxilio fultꝰ hec agere
cepit & ꝓom̃ib sibi commissis gregib & popłis fidelit̃ & incessabilit̃
die noctuq implorarent sẽu ꝓom̃ib sc̃ȩ̃ dĩ ȩccłiȩ filiis incessanter
exorarent ut dñs saluator nr̃ quinos ꝓprio sanguine redemit
die noctuq in suo seruitio & ad suã ꝑ agendã uoluntatẽ ubiq.
custodiat semꝑq felicẽ uitã ducere concedat & ad societatẽ
scõrũ in tercedentib seruorũ & scõrũ dĩ meritis ꝑducere dign&᷑¬

Expanded text:
eorum Carolo glorioso rege, quorum licentia et auxilio fultus haec agere eorum Carolo glorioso rege, quorum licentia et auxilio fultus haec agere coepit, et pro omnibus sibi commissis gregibus et populis fideliter et incessabiliter die noctuque implorarent, seu pro omnibus sanctae Dei Ecclesia filiis incessanter orarent ut Dominus Salvator noster, qui nos proprio sanguine redemit, die noctuque in suo servitio et ad suam peragendam voluntatem ubique custodiat, semperque felicem vitam ducere concedat, et ad societatem sanctorum intercedentibus servorum et sanctorum Dei meritis perducere dign
Abbreviated transcription (Latin):
feruens parit̃ & amore monasteriũ scĩ uincentu uixta cenomannicã
urbem sitũ quasi a nouo reedificauit & renouare studuit ipsãq ȩccłiã
scĩ uincentii teguminib & aliis edificus ornare in terius exteriusq nori
distulit & uixtaeũ inaquilonali parte claustrũ mona choꝵ una
cũ aliis edificiis quȩ ad curã & regulã eorũ ꝑtinere uident᷑ ꝓut melius
potuit construere & ornare nobilit̾q & sapient̃ atq decent᷑ cõponere
studuit inp̃fato quippe monasterio p̃fixi scĩ uincentu qđ penedirutũ
& quasi adnullatũ inuenit iammagna ex parte reedificuto monachos¬
posuit ut regularit̃ in eo uiuerent & multos addni saluatoris serurtũ
& addecorẽ scẽ dĩ ȩccłiȩ attraherent & adlucrũ animarũ & corporũ
siue ad saluationẽ & exaltationẽ apĩam popłi multos ad quirerent
suasq atq̃. aliorũ innumerabiliũ animas multiplicit̃ mihi sc̃ȩ & iustȩ
acpie & regularit̃ uiuentes dño lucrarent & ꝓdõno hludo uuico

Expanded text:
fervens pariter et amore, monasterium Sancti Vincentii juxta Cenomanicam urbem situm quasi a novo reaedificavit et renovare studuit, ipsamque ecclesiam Sancti Vincentii teguminibus et aliis aedificiis ornare interius exteriusque non distulit, et juxta eum in aquilonari parte claustrum monachorum una cum aliis aedificiis quae ad curam et regulam eorum pertinere videntur, prout melius potuit, construere et ornare nobiliterque et sapienter atque decenter componere studuit. In praefato quippe monasterio praefixi Sancti Vincentii, quod pene dirutum et quasi annullatum invenit, jam magna ex parte reaedificato, posuit monachos, ut regulariter in eo vivertraherent, et ad lucrum animarum et corporum sive ad salvationem et exaltationem Christiani populi multos acquirerent, suasque atque aliorum innumerabilium animas multipliciter inibi sancte et juste ac pie et regulariter viventes Domino lucrarent, et pro domno Ludovico
Abbreviated transcription (Latin):
XUI. kalendarũ octobriũ die cũ ailiis epĩs & sacerdotib siue reliquus sçȩ
dĩ ȩcłiȩ ministris decent̃ & racionabilit̃ canoniceq atq. in signit̃ dño auxilian¬
eorum scõrũ quorũ nomina suꝑ ea inserti suntẽe p̃sentis tẽporis mom̃to uidetur¬
eorũq atq alioꝵ multorũ scõrũ patrocinia & reliquias in eis ꝓpris marub
collocari sollẽpnit̃q ea & decent̃ adiunctis nobis p̃facis sanctissimis socus
ordinabilit̃ scificanites consecrare dño miserante meruimꝰ Quorũ int̃̾ cessionib
nos aduiuari misericordit̃ confutimꝰ eorũq ꝑ p&ius tueri p̃sidus largiente

Expanded text:
 Cal. Octob. die cum aliis episcopis et sacerdotibus sive reliquis sanctae Dei ecclesiae ministris decenter et rationabiliter canoniceque atque insigniter, Domino auxilianeorum sanctorum quorum nomina super ea inserta esse praesentis temporis moma et reliquias meis propriis manibus collocavi, solemniterque ea et decenter adjunctis nobis praefatis sanctissimis sociis ordinabiliter sanctificantes consecrare, Domino miserante, meruimus, quorum intercessionibus nos adjuvari misericorditer confidimns eorumque perpetuis tueri praesidiis, largien
Abbreviated transcription (Latin):
teriũ fuerat id ÷ int̾murũ cuutatis & fluuiũ sartȩ monas teriũ
p̃dictus aldricꝰ ep̃s ut dictũ ÷ fundauit & a nouo ꝓut melus potuit

Expanded text:
terium fuerat, id est inter murum civitatis et fluvium Sarthae, monasterium terium fuerat, id est inter murum civitatis et fluvium Sarthae, monasterium praedictus Aldric
Abbreviated transcription (Latin):
cũ p̃dictȩ scȩ matris ȩccłiȩ canonicis in p̃dictis .vI. dieb & festiuitatib:
plenã & condecentẽ refectionẽ sicut ipsi canonici habeant gaudentes
& letantes plaudentesq inp̃dictis festiuitatib ꝑsistant laudantes
& benedicentes dñm qui eis tanta bon& tribuere nondedignatus ÷
orcintes quoq & supplicantes dm̃celi p̃cib incumbant Ut hanc uitam
pacifice & decent̃ sc̃ẽq & pie degere ualeant & post modũ quando
dñs uoluerit uita xerna sedib incȩlestib una cũ scĩs dĩ frui merean⁊¬
hanc eicũrue cupit dis soluere asura sectã
Mẽ pRIS aeccłis dissociatus eat
Fecit igit᷑ antedictꝰ aldricꝰ ep̃s monasteriũ in loco ubi dudum
monasterũ fuerat in honore scȩ̃ mariȩ constructũ qđ & ipse
legib & ꝑstrum̃ta kartarũ adõno impr̃ hludouuico aduis sepe¬
dictȩ eccłiȩ adquisiuit sed pene destructũ atq. dirutũ & absque
ulla regione neglectũ in loco uͦ supͣdicto ubi illud p̃dictũ monas¬

Expanded text:
matris ecclesiae canonicis in praedictis sex diebus et festivitatibus plenam et condecentem refectionem sicut ipsi canonici habeant, gaudentes et laetantes plaudentesque in praedictis festivitatibus persistant, laudantes et benedicentes Dominum qui eis tanta bona tribuere non dedignatus est; orantes quoque et supplicantes Dominum coeli precibus incumbant, ut hanc vitam pacifice et decenter sancteque et pie degere valeant, et postmodum, quando Deus voluerit, vita aeHanc quicunque cupit dissolvere, a membris Ecclesiae dissociatus eat. XXIV. Fecit igitur antedictus Aldricus episcopus monasterium in loco ubi dudum monasterium fuerat in honore sanctae Mariae constructum, quod et ipseer instrumenta chartarum a domno imperatore Ludovico ad jus saepedictae ecclesiae acquisivit, sed pene destructum atque dirutum et absque ulla ratione neglectum. In loco vero supradicto ubi illud praedictum monas
Abbreviated transcription (Latin):
temporib semꝑ monadas regularit̃ uiuentes & scđm regulã sci benedic¬
ti degentes inibi ꝑmanerent. Et siquis hȩc destruere aut infringere
nisus qđ ab sit fuerit ante tribunal ȩerni udicis inde tremebundã
redderae rationẽ Ipsis quoq scĩ monialib & monachis uillas dedit
ut inde eorũ stipenditru & uestumnta atq c&era suplem̃ta ꝑ singulos annos
plenit̃ hab̾ent ut absq ullo impedim̃ to aut indigentia regularit̃
uuere possent ld ÷ uillã macerias incondita conedra linse cũ om̃i in tegri¬
tate & aliã incondita uiuoniense cũ om̃i integritate que taumia cus
nomina t᷑ & ẽ sita suꝑfluuiũ sartȩ Terciũ uͦ suꝑ eundẽ fluuium
sartȩ quȩ monasteriolus uocat᷑ & quartã in conditit gabronstis equȩ¬

Expanded text:
temporibus semper monachae regulariter viventes et secundum regulam sancti Benedictemporibus semper monachae regulariter viventes et secundum regulam sancti Benedicti degentes inibi permanerent, et si quis haec destruere aut infringere nisus quod absit fuerit, ante tribunal aeterni judicis inde tremebundam redderet rationem. Ipsis quoque sanctis monialibus et monachis villas dedit, ut inde eorum stipendia et vestimenta atque caetera supplementa per singulos annos pleniter haberent, ut absque ullo impedimento aut indigentia regulariter vivere possent, id est villam Macerias in condita Conedralinse cum omni integritate, et aliam in condita Vivoniense cum omni integritate quae Taumiacus nominatur, et est sita super fluvium Sarthae, tertiam vero super eumdem fluvium Sarthae, quae Monasteriolus vocat
Abbreviated transcription (Latin):
iđ octob̵ canonice atq sollẽpnit̃ sa crauit Et ꝓpterea hoc illi uisum
fuit agere quia in eorũ scõrũ nomine & honore inquib capđ ipsius
monasteru id ÷ mater ȩccłia ciuitatis sacrata erat ut in ipsorũ memo¬
qualit̃ eorundẽ scorũ memoria ab omũib ut dec& in ibi futuris uene¬
rat᷑ tẽporib Porro claustrũ iuxta ipsã ȩcđiã fecit Id est refte toriũ
dormitoriũ Cellariũ & cetera officina que ad monasteriũ ꝑtinent
nobilit̃ cõposuit Et ita constituit ut in medio ditustrũ fons uiuus
& bonus sur ger& & inde ꝑ eorũ officina aquã eis ministrando
discurrer& in ipso quoq monasterio monachas instituit scđm regulã
scĩ benedisti degentes quas ꝑlicentiã dõni imꝑacoris hudouuici
& dõnȩ imꝑatricis uidit ab intrampus monasterio primit ibidẽ & hoc
decreuit atq sanxit parit̃ cũ suo m&ropolitano & suis conꝓuincialib
& aliis multis ep̃is auctoritate p̃dicti imꝑris hludouiici ut futuris

Expanded text:
rotasii IV Idus Octob. canonice atque solemniter sacravit. Et propterea hoc illi visum fuit agere quia in eorum sanctorum nomine et honore in quibus caput ipsius monasterii, id est mater ecclesia civitatis sacrata erat, ut in ipsorum memoqualiter eorumdem sanctorum memoria ab omnibus, ut decet, inibi futuris veneretur temporibus. Porro claustrum juxta ipsam ecclesiam fecit, id est refectorium, dormitorium, cellarium, et caetera officina quae ad monasterium pertinent, nobiliter composuit, et ita constituit ut in medio claustro fons vivus et bonus surgeret, et inde per eorum officina aquam eis ministrando discurreret. In ipso quoque monasterio monachas instituit secundum regulam sancti Benedicti degentes, quas per licentiam domni imperatoris Ludovici et domnae imperatricis Judith ab Intramnis monasterio misit ibidem. Et hoc decrevit atque sanxit pariter cum suo metropolitano et suis comprovincialibus, et aliis multis episcopis, auctoritate praedicti imperatoris Ludovici, ut futuris
Abbreviated transcription (Latin):
lã sc̃ĩ rigomeri & cellulã scĩ altmiri & cellulã scĩ ul faci & cellulã
scĩ baumadi Hȩc omĩa cũ omib ad se ꝑtinentib cũ uicis canonicis
id ÷ salicã montinia cũ cociacũ placiacũ & oxellũ auciacũ quoq
& artinis una cũ aliis uicis quorum nomina inplenariis p̃fate
matris ȩccłiȩ habent᷑ inserta cũ uillis seniorib & aliis uillulis adea¬
ꝑtinentibꝰ sicut in plenariis iam dictȩ matris eccłiȩ continet᷑ id ÷
ruputcũ cauaniã culturas baliaualancion colonicã u&usia cum¬
& celsiacũ uicũ canonicũ & uillã eiusdẽ episcopii aloniacũ quoq
& asinarias atq. uodebris callemartiũ scilic& siue alias uillu las
quorũ nomine in ꝓmptu nonhabent᷑ sed inplenarus iamdictȩ scẽ
matris ȩccłiȩ tenent᷑ insertas & censꝰ om̃ium uicorũ in eadẽ parroechia
consistentiũ sic̃ inplenarus & breuiariis eiusdẽ ȩccłiȩ habet᷑ inscriptũ insu

Expanded text:
ri, et cellulam sancti Ulfacii, et cellulam sancti Baumadi. Haec omnia cum omnibus ad se pertinentibus, cum vicis canonicis, id est, Salicam, Montiniacum, Cocciacum, Placiacum, et Oxellum, Anciacum quoque, et Artinis, una cum aliis vicis quorum nomina in plenariis praefatae matris ecclesiae habentur inserta, cum villis senioribus et aliis pertinentibus, sicut in plenariis iam dictę aecclesię continetur, id est Rupiacum, Cavania, Culturas, Baliauet Celsiacum vicum canonicum; et villam ejusdem episcopii, Aloniacum quoque, et Asinarias, atque Vodebeis, Callemartium scilicet, sive alias villulas quarum nomina in promptu non habentur, sed in plenariis jam dictae sanctae matris ecclesiae tenentur inserta, et census omnium vicorum in eadem parochia consi
Abbreviated transcription (Latin):
& iniã dictis ȩccłus oblatas & uinũ acustodib ipsarũ ȩcđiarũ accipiãt
& supͣdicta officia ꝓaldrico ep̃o mane prima ante horã terciã
obsecrantes tã sacerdotes cuncti quam & reliqͥ clerici om̃s ut absoluat
dñs animã aldrici peccatoris ep̃ĩ ab omni uinculo delictorũ quatinꝰ
in resurrectionis głam int̃scos & electos dĩ resuscitari mereat᷑ & uita
officia ꝓ aldrico sepedicto ep̃o deuotissime & bono animo ꝑ acta
hora tercia inpublicũ & sollẽpne ipsius diei officiũ om̃s introeant

Expanded text:
dictis ecclesiis oblatas et vinum a custodibus ipsarum ecclesiarum accipiant, et supradicta officia pro Aldrico episcopo mane prima ante horam tertiam ricordiam obsecrantes, tam sacerdotes cuncti quam et reliqui clerici omnes, ut absolvat Dominus animam Aldrici praedicti episcopi ab omni vinculo delictinter sanctos et electos Dei resuscitari mereatur, et vita officia pro Aldrico praedicto episcopo devotissime et bono animo peracta, hora tertia in publicum et solemne ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ urbanꝰ quã & subur batnꝰ siue cuncti monasteria les
sacerdotes ad ipsã festiuititẽ quȩ ẽ .xi. bł uiliarũ mane prima reuestiti
conueniant & ibi ꝓiamdicto pontifice aldrico uenerabili ep̃o missã unã
detantent Et si amplius uoluerit in eorũ erit potestate & miscđia siue
ꝓanima aldrici iamdicti ep̃i orantes quoq dm̃ cęli & dep̃canites miscđiã eiꝰ
ut anima p̃dicti aldrici epĩ uitã &ernã hab̾e ualeat suerequiẽ sẽpit̃ nã¬

Expanded text:
tam urbanus quam et suburbanus, sive cuncti monasteriales tam urbanus quam et suburbanus, sive cuncti monasteriales sacerdotes ad ipsam solemnitatem, quae est XI Calend. Juliarum, mane prima revestiti conveniant, et ibi pro jam dicto pontifice Aldrico venerabili episcopo missam unam decantent, et si amplius voluerint, in eorum erit potestate et misericordia sine pro anima Aldrici jam dicti episcopi, orantes quoque Dominum coeli et deprecantes misericordiam ejus ut anima praedi
Abbreviated transcription (Latin):
amicꝰ inuita qui post mortẽ animã illius nondibigu
Etpea orare noncertat atq ꝓrequie eius orare & certare negli¬
t & dedignat᷑ Est nãq a p̃fixis sacerdotib & dĩ seruis consideratũ
& decretũ ut quisquis hec p̃cerierit aut cuius negligentia p̃mis¬
sum fuerit sue indanda p̃dictit p̃qebienda seu in ꝑagendis
iamdictis officus ut ante tribunal districtis uidicis reddat ex hoc
rationẽ & ibi sententiã suã accipiat Uidete fr̃s & sc̃ĩ successores
antedictiep̃ uthȩc decretũ non neglegatis sed magis adimplere
studeatis Qualit̃ nondã pnationis pȩnã sedretributioni
animȩ p̃dicti pontificis aldrici tribuat primȩ resurretionis
Quuuuit & regnat cũ dõ patre inunitate sp̃s scĩ ds̃ ꝑ infinita scła
selonũ am̃. Similit̃ &iã infestiuittite dedicationis ocaidentalis partes
matris & senioris cuutatis ȩcđiȩ inquo alitare scĩ iobis construxit
&e alia altaria tria facere censuit. Id ÷ ut unusquisq presbit᷑

Expanded text:
amicus in vita qui post mortem animam illius non diligit, et pro ea orare non certat; atque pro requie ejus orare et certare negligit et dedignatur. Est namque a praefixis sacerdotibus et Dei servis consideratum et decretum ut quisque haec praeterierit, aut cujus negligentia praetermissum fuerit, sive in danda praedicta praebenda, seu in peragendis praedictis officiis, ut ante tribunal districti judicis reddat ex hoc rationem, et ibi sententiam suam accipiat. Videte, fratres et sancti successores antedicti episcopi, ut hoc decretum non negligatis, sed magis adimplere studeatis; qualiter non damnationis poenam, sed retributionis animae praedicti pontificis Aldrici tribuat primae resurrectionis qui vivit et regnat cum Deo Patre in unitate Spiritus sancti per infinita saonis occidentalis partis matris et senioris civitatis ecclesiae, in qua altare sancti Joannis construxit et alia altaria tria, facere censuit; id est ut unusquisque presbyter
Abbreviated transcription (Latin):
inpago cenomannico in fra quintã pfixȩ ciuitatis uillũ unã nomine buxariar
cũ om̃ib adse ꝑtinentib & siluã aliquã quȩ follicitionis uoca tur cũ omi integri¬
tate atqfuturis tẽporib ad eorũ supplem̃tũ augendũ ꝑ hoc testam̃tũ confirman
ita sane hocfeci ut ꝑsingulos annos habeant memorati fr̃s dep̃fita uillia in festiuidu
in bonore sc̃i iohis & alicduo in honore aliorũ scõrũ Quorũ nomina suꝑ ipsa
altaria s̃ conscripta & quartũ altare desuꝑ insolario comstructũ in honore omiũ
scõt ũ dinoscit᷑ Iniamdicto dic a nob ẽẽ sacratũ Inmemortto itaq. abotibaũ¬
die inueneratione iamdictȩ dedicationis & sollempnitatis dep̃distit uilla
buxarias statuentes ꝑ hoc testatm̃tũ censemꝰ & censentes consultu & axborta tiope
multorũ ep̃orũ ac sacerdotũ deuotissime statuimꝰ Ut acipiant supͣscripti
canonici & fr̃s nr̃i defrum̃to optimo modios .uI. & deupo optimo mođ uII.¬

Expanded text:
in pago Cenomanico infra quintam praefixae civitatis villam unam nomine Buxarias cum omnibus ad se pertinentibus, et silvam aliquam quae Follicionis vocatur cum omni integritate, atque futuris temporibus ad eorum supplementum augendum per hoc testamentum confirmavi. Ita sane hoc feci ut per singulos annos habeant memorati fratres de praefata villa in festiin honore sancti Joannis, et alia duo in honore aliorum sanctorum quorum nomina super ipsa altaria sunt conscripta et quartum altare desuper in solario constructum in honore omnium sanctorum dignoscitur indie, in veneratione jam dictae dedicationis et solemnitatis, de praedicta villa Buxarias statuentes per hoc testamentum censemus, et censentes consultu et exhortatione multorum episcoporum ac sacerdotum devotissime statuimus ut accipiant suprascripti canonici et fratres nostri de frumento optimo modios sex et de vino optimo modi
Abbreviated transcription (Latin):
eꝑii cũ reb aliis ꝑ intercessionem nobiliũ multorũ & obtimatũ suorum
eidẽ reddiderit ȩccłiȩ quib ipse sc̃s ad miniculatus locus lib̾e atq. in ex se¬
crabilit̃ diuine nunc famulatur potenciȩ Postulauit utiq nos p̃dictꝰ pontise
ut de eisdẽ cellulis & reb siue quas memoratꝰ genitor nr̃ & nos postea eidẽ¬
reddidimꝰ eccłiȩ nec non & dehis quas ante ipsam redditionẽ iuire & legalit̾
memorata tenebat ȩccł̃ia nrȩ auctoritatis atq. inmunitatis p̃ceptũ
circa ipsũ scm̃ locũ firmitatis grã fieri de creuissemus ꝑ quod firmius
& securius memoratas res modernis faturisq tẽporib ipsa teneat
& possideat atq defendat ȩcđia Ostendit &iam nobis p̃ceptũ bone
recordationis beati genitoris nr̃i dõni karoli inquo & eadẽ continebant᷑
singillatim nominata quȩ & in nr̃o pusi tantũ eaquȩ nos postea

Expanded text:
episcopii cum rebus aliis per intercessionem nobilium multorum et optimatum suorum episcopii cum rebus aliis per intercessionem nobilium multorum et optimatum suorum eidem reddiderit ecclesiae, quibus ipse sanctus adminiculatus locus libere atque inexcusabiliter divinae nunc famulatur potentiae, postulavit atque nos praedictus pontifex ut de eisdem cellulis et rebus, sive quas memoratus genitor noster et nos postea reddidimus ecclesiae, nec non et de iis quas ante ipsam redditionem jure et legaliter memorata tenebat ecclesia, nostrae auctoritatis atque emunitatis praeceptum circa ipsum sanctum locum firmitatis gratia fieri decrevissemus, per quod firmius et securius memoratas res modernis futurisque temporibus ipsa teneat et possideat atque defendat ecclesia. Ostendit etiam nobis praeceptum bonae recordationis beati genitoris nostri domni Caroli, in quo et eadem continebantur singillatim nominata quae et in nostro, nisi tantum ea quae nos postea