comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
exhib̾etur. tãto magis si
apparebit eo cãu mortuũ
cẽ. qui nõ incidifsi. situne
exbibitus fuisẜ. ¶Suu¬
sta ex causa statim exhibe
nres nõ possit. iussuiudici¬
cauẽ debebit. sese illo die ex¬
hibiturũ. ¶Reres nõ q̃¬
si heres s suo noĩe hac ac¬
tlone uti põt. Itẽ heres pos¬
sessoris suo nõie tenetur.
Igitur nõ ꝓcedit querẽ ã
heredi ⁊ in hrdem dãda sit.
plane exdolo defucti dãda
est in hrdem hec actio silo¬
cuplectior b̾rditas eo nõie
facta sit. ueluti qd̃ pretium
Aius. Siliber hõ detineĩ
ab aliquo dicatur. intic¬
tum adu̾sus eũ qui detinẽ
dicitur de exhibẽdo eo põt ꝙͥ
hre. ña ad exhibẽdum acti¬
o in eamrẽ mutił uidetur
quia hec actio ei c̃ditur ꝯpe¬

Expanded text:
exhiberetur: tanto magis si apparebit eo casu mortuum esse, qui non incidisset, si tum exhibitus fuisset. Si iusta ex causa statim exhiberi res non possit, iussu iudiccauere debebit se illo die exhibiturum. Heres non quasi heres, sed suo nomine hac actione uti potest: item heres possessoris suo nomine tenetur: igitur non procedit quaerere, an heredi et in heredem danda sit. plane ex dolo defuncti danda est in heredem haec actio, si locupletior hereditas eo nomine facta sit, ueluti quod pretiumausa. Si liber homo detineri ab aliquo dicatur, interdictum aduersus eum, qui detinere dicitur, de exhibendo eo potest quis habere: nam ad exhibendum actio in eam rem inutilis uidetur, quia haec actio ei creditur
Abbreviated transcription (Latin):
sicut actor rem possideat is
torem qui rupta cesa nõ re¬
stituit. adexhibẽdum teneĩ
inquãtum ulitẽ iurauõ. E
ibi adicit siemptor possidea.
aut dolo fec̃ quominus pos¬
sideat. tẽ celsus seribꝰ. ster¬
cus qd in aieã meam ogesi¬
sti. ꝑ adexhibẽdum act̾ioe
posse te ꝯsequi ut tollas. siċ
tñ ut totum tollas cet̾m ali¬
as nõ posse. ¶S asiratis
ḋlata siuifluminis in agru
alt̾ius. posse eũ ꝯuẽmi adex¬
hibẽdum. nerat̾ scrib. unde
quent nerat. utru de fucto
dũtaxat dapno ã ⁊ dep̾retito

Expanded text:
sic, ut actor rem possideat, istorem, qui ruta caesa non restituit, ad exhibendum teneri in quantum in litem iurauero: sed ibi adicit, si emptor possideat aut dolo fecit quo minus possideat. Item Celsus scribit stercus, quod in aream meam congessisti, per ad exhibendum actionem posse te consequi ut tollas, sic tamen ut totum tollas: ceterum alias non posse. Sed et si ratis delata sit ui fluminis in agrum alterius, posse eum conueniri ad exhibendum, Neratius scribit. unde quaerit Neratius, utrum de futuro dumtaxat damno an et de praet
Abbreviated transcription (Latin):
qs in libtatem uẽdicare ⁊¬
uelit. huic actioi locus ẽẽ
põt. ¶ Et filius familia
ea actiõe tenetur. si faculta¬
tem rei exhibede ht. ¶ Se¬
pis adexhibẽdum ager¬
ti. si exeadẽ causa agat ob¬
statura exceptioẽm aul ait.
exceptioem eino officẽ ¶Itẽ
siei qui furti actinus adexhi¬
bẽdum egissꝰ. Iterũ fuitu
fẽm sit. deruq siꝗs optacdi.
gra ad exhibẽdum egisset.
mẽto optio data sit. adexhi¬
bẽdum agẽ põt. ¶Siqs
ex uuis meis mustũ feceit.
uł ex oliuis oleñ. uł exlara
uestim̃ta. cũ sciet hec alieã
ẽẽ. utriusq noĩe adexhibẽ¬
dum actioe tenebit qr qdex

Expanded text:
is in libertatem uindicare uelit, huic actioni locus esse potest. Et filius familias ea actione tenetur, si facultatem rei exhibendae habet. Saepius ad exhibendum agenti, si ex eadem causa agat, obstaturam exceptionem Iulianus ait: exceptionem ei non officere. item si ei, qui furti acturus ad exhibendum egisset, iterum furtum factum sit. denique si quis optandi gratia ad exhibendum egisset es testamento optio data sit, ad exhibendum agere potest. Si quis ex uuis meis mustum fecerit uel ex oliuis oleum uel ex lana uestimenta, cum sciret haec aliena esse, utriusque nomine ad exhibendum actione tenebitur
Abbreviated transcription (Latin):
nũc uõ cogitur uacare pin
et si apud offitiũ fuĩt depõi¬
tus exhibẽdus eibaria debe¬
bit agnoscẽ qui exhibi de¬
sidea̾uit. ni nõ solebat posses¬
sor ẜuu pascẽ. nam si soleba
sicuti pascit. ita. ⁊ cibaria po¬
test nõ recusare it̃dum tñ
eo loci exhibe debet suis sũp¬
tib. si forte ꝓponas datao¬
pera eũ in locum abditỹ res

Expanded text:
nunc uero cogitur uacare. proinde et si apud officium fuerit depositus exhibendus, cibaria debebit adgnoscere qui exhiberi desiderauit, si non solebat possessor seruum pascere: nam si solebat, sicuti pascit, ita et cibaria potest non recusare. interdum tamen eo loci exhibere debet suis sumptibus, si forte proponas data opera eum in locum abditum res
Abbreviated transcription (Latin):
tituro. ꝯpet̾e ad exhibẽdum
rus. rem exiberl desideret au¬
dietur. It si optare uelim
suum uł quãlibet aliam rẽ
cuius optio michi pelicta ẽ
ad exhibẽdum me agere pꝰ¬
se cõstat. ut exhibitis. possi
uendicare. ¶Eiqs noxa¬
li iuditõ exꝑirĩ uelit. ad ex¬
hibendum actio necessana¬
hiberi. ut noxiũ ẜuũ agno

Expanded text:
tituro competere ad exhibendum rus rem exhiberi desideret, audietur. Item si optare uelim seruum uel quam aliam rem, cuius optio mihi relicta est, ad exhibendum me agere posse constat, ut exhibitis possim uindicare. Si quis noxali iudicio experiri uelit, ad exhibendum ei actio est necessarihiberi, ut noxium seruum adgno
Abbreviated transcription (Latin):
exigere suꝑ sedit a fructua¬
no.effectũq ẽ. ut legatum
tuũ euãesce̾ puta cũ ia nũ¬
mos uẽdicae ñ possis. Ita de¬
mũ aũt locũ habebit adex¬
hibẽdum actio. si gdictio ex¬
tit̾it legati. p̃otuisti tñ tibi
ꝓspicere stipulatioe legato¬
rum. ⁊ si ꝓspexisti: nõ erit
tibi neccessaria adexhiben¬
dum actio Sitñ ignarus¬
tu legatitua fructuario sa¬
tis nd̃ exegĩt. dicit marrell
cessare adexhibẽdum acti
onem.silicet quia nllus do
qui hac actioẽ qd destinaũ.¬
qua in nlło caũ quã intẽdu
lesa. quauis nõ derestituẽ

Expanded text:
exigere supersedit a fructuario effectumque, ut legatum tuum euanescere‹t›, cum iam nummos uindicare non possis. ita demum autem locum habebit ad exhibendum actio, si condicio extiterit legati. potuisti tamen tibi prospicere stipulatione legatorum et, si prospexisti, non erit tibi necessaria ad exhibendum actio. si tamen ignarus legati tui a fructuario satis non exegit, dicit Marcellus cessare ad exhibendum, scilicet quia nullus dolqui actione quam destinauit in nullo casu quam intendit laesa, quamuis non de rest
Abbreviated transcription (Latin):
um est. si dolo malo in ali¬
ud corpus res sit tralatare¬
luti si exsiphomasa fcã sitq̃¬
quam eñi massã exhibeat.
adexhibedum tenebr. nam
mutata forma ꝓpe intimi
substãtiam rei maycellus
scrib. ¶ Mitibi dece num¬
mismata sĩt sub ꝯlictioẽ le¬
usus .f. pure deinde heres
pẽdentẽ dictioe nõ exacta
cautioẽ.x. fructuaĩo soluĩt.
adexbibẽdum eum actioe

Expanded text:
um est, si dolo malo in aliud corpus res sit translata, ueluti si ex scypho massa facta sit: quamquam enim massam exhibeat, ad exhibendum tenebitur, nam mutata forma prope interemit substantiam rei. Marcellus scribit, si tibi decem nomismata sint sub condicione lefructus pure, deinde heres pendente condicione non exacta cautione decem fructuario soluerit, ad exhibendum eum actione
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃ Siq̃s hoĩem quem p̾¬
sidebat. occidit siue ad aliũ
trastulit pofsessioẽm. sine i¬
ta rem corruꝑit. ne habi po
possit. adexhibẽdum tene¬
bitur. quia dolo fecit quoi
minus possidẽt. ꝓin. ⁊ siui¬
num ul oleũ: ul ꝗd aliud ⁊¬
effudit. uł ꝯfregit adexhi¬
bendum tenebĩtur. ¶Glas¬
que ex arbore tua in fũdum

Expanded text:
 si quis hominem quem possidebat occiderit sive ad alium transtulerit possessionem sive ita rem corruperit ne haberi possit, ad exhibendum tenebitur, quia dolo fecit quo minus possideret. proinde et si vinum vel oleum vel quid aliud effuderit vel confregerit, ad exhibendum tenebitur. Glans ex arbore tua in fundum
Abbreviated transcription (Latin):
dem̃ defierit posside. mox ce¬
perit. siue ex ea decausa. siũ
ex alia ꝯdepnar eũ oport̾e
nisi restituat. ¶Ibidẽ nõ
male. pop. iugit eius qui
adexhibedum egit. utroq¬

Expanded text:
de desierit possidere, mox coeperit siue ex eadem causa siue ex alia, condemnari eum oportere, nisi restituat. Ibidem non male Pomponius iungit eius, qui ad exhibendum egit, utroq
Abbreviated transcription (Latin):
facultatem restituẽdi nõ ha¬
beat. licet possideat. tñ ad ex¬
hibẽdum nõ tenebitu ut
puta siĩfuga ẜuus sit. ad
hoc plane solum tenebitur
ut caueat se exhibiturum
siin potestatẽ eius puenerit.
utẽ eiibi uelit moran. id̾ eĩt
dicẽdum aut si pegre ate
missus sit. uł inpredus a¬
emma inͣclusa
auro alieno ul sigillum cã¬
delabro uẽdicari nõ põt. si
ut excludatur. adexhibẽdũ
agi põt. alitatq intingno
umcto edibo de quo nec ad
actioẽ detigno in ĩcto exea

Expanded text:
ultatem restituendi non habeat, licet possideat, tamen ad exhibendum non tenebitur, ut puta si in fuga seruus sit: ad hoc plane solum tenebitur, ut caueat se exhibiturum, si in potestatem eius peruenerit. utem ei ubi uelit morari, idem erit dicendum, aut peregre a te missus sit, uel in praediis emma inclusa auro alieno uel sigillum candelabro uindicari non potest, sed ut excludatur, ad exhibendum agi potest: aliter atque in tigno iuncto aedibus, de quo nec ad actione de tigno iuncto ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
sit ethibere ide aĩt quono¬
aut possidet qui uehedas
condux. an quia pignus
tenetur. que spẽs ostendit
eciã eos qui facultatẽ exhi¬
bendi hñt. adexhibe̾dum te¬
neri. ¶ul. aũt it᷑a scribit.
adexhibendũ acticẽ tr̃qui

Expanded text:
sit exhibere. idem ait: quomom possidet qui uehendas conduxit? an quia pignus tenet?–quae species ostendit etiam eos, qui facultatem exhibendi habent, ad exhibendum teneri. Iulianus autem ita scribit ad exhibendum actione teneri
Abbreviated transcription (Latin):
nõ calũpnie causa id postr
mine caueatur ne uim fa¬
cias michi quominus euz
tesaurũ effodiam. tollã ex¬
porte qd siecia fuitunis¬
aliꝗd dñs adexhibẽdum ⁊¬
suo noĩe tenetur. siaũt ser¬
uus cit᷑ scĩam añi dolo fec̃
quominus hãt uł finrti
actõ łde dolo malo noxalis
ẜuinoĩe dãda ẽ. adebiben¬
ꝯee dum aũt utił nlła ꝯstituen

Expanded text:
non calumniae causa id postulmine caueatur, ne uim facias mihi, quo minus eum thensaurum effodiam tollam exportem. quod si etiam furtiinus ad exhibendum suo nomine tenetur: si autem seruus citra scientiam domini dolo fecit quo minus habeat, uel furti actio uel de dolo malo noxalis serui nomine danda est, ad exhibendum autem utilis nulla constituen
Abbreviated transcription (Latin):
ui est elegãter igitur defi¬
nit. nerat᷑. iudicẽ ad exhibẽ¬
dum actenus cognoscẽ. an
iustam ⁊ ꝓbabilem camba
beat actiois. pꝑ quam exhi¬
beri sibi desideret. ¶Pop.
recte ad exhibñd̾ agẽ pos¬
se. forte sihõ primi sit. sedi
in cousus. f. sit.titius por¬
sessioem suã ꝯtẽdat. quar¬
tus pignoratũ eum sibi af
efirmet om̃ib igitur adexi¬
bendum actio ꝯpetit. quia
om̃ium intest exhiben ho¬
minem. ¶bidem sub iur¬
git iudicẽ ꝑ arbitriũ sibiex
Bac actioẽ ꝯmissum eciã ex¬
ceptioẽs exstimare quaᷤ pos¬
sessor obicit. ⁊ siqua tã eui¬
dens sit: ut facile repellat
agẽtem. debe possessorem t¬
absolui. siobscurior ul q̃
hãt altiorẽ questionẽ. dif¬
ferẽdam indirectũ iuditiũ¬

Expanded text:
um est. eleganter igitur definit Neratius iudicem ad exhibendum hactenus cognoscere, an iustam et probabilem causam habeat actionis, propter quam exhiberi sibi desideret. Pomponius plures ad exhibendum agere posse: forte si homo primi sit, secundi in eo usus fructus sit, tertius possessionem suam contendat, quartus pigneratum sibi eum adfirmet: omnibus igitur ad exhibendum actio competit, quia omnium interest exhiberi hominem. Ibidem subiungit iudicem per arbitrium sibi ex hac actione commissum etiam exceptiones aestimare, quas possessor obicit, et si qua tam euidens sit, ut facile repellat agentem, debere possessorem absolui, si obscurior uel quae habeat altiorem quaestionem, differendam in directum iudiciu
Abbreviated transcription (Latin):
¶qui ad exhibẽdum agit. nõ
tandum ẽ. qd reus ꝯtumar
ꝑ mlitẽ ius uurãdum petito¬
competit qui in rem acturui
est. qualicũq ĩrem actioẽ
eciampignoraticia ẜinana
siue ypotecaria que credito

Expanded text:
Qui ad exhibendum agit, non tandum est, quod reus contumax per in litem iusiurandum petitoei competit qui in rem acturus est qualicumque in rem actione, etiam pigneraticia Seruiana siue hypothecaria, quae credito
Abbreviated transcription (Latin):
exhibeat. nõ uidetur ex hiby¬
isse cũ pecitor intẽtionem suã
pclidit. ⁊ ido absolui eũ non
oporte. nisi ꝑatus sit repetita
die intẽtionem suscipe. itau
fructus sedm legem extirie¬
tur.¶Quia tñcausa petitoruĩ
hac actioẽ restituitur. sab̾. pr¬
tauit. parts̃ quoꝙ restiruen
obhoc qñ exhibet uł qd̾ ño¬

Expanded text:
exhibeat, non uidetur exhibuisse, cum petitor intentionem suam perdiderit, et ideo absolui eum non oportere, nisi paratus sit repetita die intentionem suscipere, ita ut fructus secundum legem aestimentur. Quia tamen causa petitori in hac actione restituitur, Sabinus putauit partum quoque restituendob hoc quod non exhibetur uel
Abbreviated transcription (Latin):
lique sibiobliget. ⁊ inꝑso¬
nam labiture põp.scrib̃.¬
¶¶posei iudicẽ posse aquolib
socioꝵ. E eciã si unus ex soci¬
as mutris erit. recte cũ eo cõ¬
muni diuidũdo agi.
do iuditõ recte agi. siue ne¬
uter possideat. siue alt̾ socio¬
rum fũdum nõ possideat.

Expanded text:
liquem sibi obliget, et in persona labitur. Pomponius scripsit posci iudicem posse a quolibet sociorum: sed etiamsi unus ex sociis mutus erit, recte cum eo communi diuidundo agi.dicio recte agi, siue neuter possideat siue alter sociorum fundum non possideat.
Abbreviated transcription (Latin):
o nequid faciat põt. ut tñ
factum opus tollat cogi nõ
põt. sicũ ꝓhibe̾ poterat. hoc
pretermisit. ⁊ ido ꝑ cõi diui¬
dundo actioẽm dapnum ⁊¬
sarciri pot̾it. Sin aũt faciẽ¬
ti ꝯsensĩt. nec ꝓdapno ht ac¬
tioẽm. qd siqd absente sotõ
Adlesioẽm eius fecit. tũc e¬
ciam tollere cogitur.

Expanded text:
o ne quid faciat potest, ut tamen factum opus tollat, cogi non potest, si, cum prohibere poterat, hoc praetermisit: et ideo per communi diuidundo actionem damnum sarciri poterit. sin autem facienti consensit, nec pro damno habet actionem. quod si quid absente socio ad laesionem eius fecit, tunc etiam tollere cogitur.
Abbreviated transcription (Latin):
meum decidit eam egoim¬
misso pecore de pascõ. qua
actiõe possum teneri. pop̃.
scrib̾. ꝯpet̾e actioẽm adexi¬
bendum si dolo malo pecu
immissi ut glandẽ ꝯmede¬
rit. nam ⁊ siglans extaret.
nec patiei̾s me tolle. adex¬
bibẽdum tenebis quead¬
modum si mat̾iam mea de¬
latam ĩ agrum suũ. qs au¬
ferre nõ pat̾etur ⁊ placer
nobis põponii srña. siue
glans extet: siũ ꝯsũpta sit.
s q extet eciã int̾clicto de
dãpni infecti cauõ. ¶Si

Expanded text:
meum decidit, eam ego immisso pecore depasco: qua actione possum teneri? Pomponius scribit competere actionem ad exhibendum, si dolo pecus immissi, ut glandem comederet: nam et si glans extaret nec patieris me tollere, ad exhibendum teneberis, quemadmodum si materiam meam delatam in agrum suum quis auferre non pateretur. et placet nobis Pomponii sententia, siue glans extet siue consumpta sit. sed si extet, etiam interdicto de damni infecti cauero. Si
Abbreviated transcription (Latin):
sideam. Idẽ ⁊ si armario. uel
nauitabulam meã uł ansa
sipho iunxeris. uł embla¬
mata phyale. uł purpurã
uestim̃to intexis. aut bra¬
chiũ statue cobaduna¬
ueris. ¶Itẽ muncipes ad

Expanded text:
ssideas. Idem et si armario uel naui tabulam meam uel ansam scypho iunxeris uel emblemata phialae, uel purpuram uestimento intexeris, aut bracchium statuae coadunaueris. Item mu
Abbreviated transcription (Latin):
fitrũt sibi intlicta in hãc
rem ꝯpetẽcia ⁊ ita põp. ait.¬
¶ Syciendum ẽ aũt nõ solum
eis quos diximus ꝯpetere ad
exhibẽdum actioẽm. um ei
quap cuius intest exhiberi
iudex igitur sũmatimn debeb̾
cognoscere aneĩ int̃̾sit ño
an enis res sit. ⁊ sic uibeul
ex hibi ul nõ quia nieħ̾ int̾¬
est. splus dicit mł. ⁊ si uedi

Expanded text:
ficiunt sibi interdicta in hanc rem competentia: et ita Pomponius. Sciendum est autem non solum eis quos diximus competere ad exhibendum actionem, uerum ei quoque, cuius interest exhiberi: iudex igitur summatim debebit cognoscere, an eius intersit, non an eius res sit, et sic iubere uel exhiberi, uel non, quia nihil interest. Plus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
filium habebit ꝓin ⁊ sifuriosa
fuĩt uxorea ant xeptus in po¬
testate nascitur. ẜ sunfurore
cius xeptus abeo quiro fu¬
rebat sine cdubio inpotate na¬
scitur quia retinetur matrinx¬
mum. ⁊ si ambo infinore a¬
gant.⁊ uxor⁊ maritas ⁊ tũe¬

Expanded text:
si furiosa sit uxor, ex ea ante conceptus in potestate nascetur: sed et in furore eius conceptus ab eo qui non furebat sine dubio in potestate nascetur, quia retinetur matrimonium. sed et si ambo in furore agant et uxor et maritus et tu
Abbreviated transcription (Latin):
pubes. simili mo natres Ma¬
tres familiasum filii ⁊ filie
familiasum sr̃ fihe qui sũt
inaliẽa potate. Namqui ex
me ⁊ uxore meanascitur. in
mea potãte ẽ. ¶t quiexfi¬
lio meo ⁊ uxore eius nascitũ.
idest nepos meus ⁊ neptis. eq̃
in mea sũt potate ⁊̃ ꝓnepos
⁊ ꝓneptis⁊ de inceps ceteͤri.¬
Depotes ex filio:mor¬
tuo ano recide solẽt infilu
potestate. hoc ẽ patris sui. Si¬
milimo ⁊ ꝑnepotes ⁊ demcepͤ
uł in filu potãte siuiuit ⁊ inf̾a¬
mili qn̾imansit. ulineius pa

Expanded text:
puberes: simili modo matres familiarum: filii familiarum et filiae, quae sunt in aliena potestate. nam qui ex me et uxore mea nascitur, in mea potestate est: item qui ex filio meo et uxore eius nascitur, id est nepos meus et neptis, aeque in mea sunt potestate, et pronepos et proneptis eepotes ex filio mortuo auo reccidere solent in filii potestatem, hoc est patris sui: simili modo et pronepotes et deinceps uel in filii potestate, si uiuit et in familia mansit, uel in eius pa
Abbreviated transcription (Latin):
ilisimeum definimũ
qui exuipo ⁊ ircore eius nasci¬
tur ¶Gr ⁊ si fingamus.b¬
inuẽisse in domo sua. placet
filium agnoscẽ.quasino suo

Expanded text:
ilium eum definimus, qui ex uiro et uxore eius nascitur. sed si fingamus ainuenisse in domo sua, placet filium. n
Abbreviated transcription (Latin):
optet. Hec cuq̃ hõnim ius
suum detrabi. sr dño̾ꝵ inter¬
est. ne auxilium cẽ seueritiã.
uł fame us intollabilem in¬
iuri amdenegͥetur bis qui
iuste depcentur. Idoqr cogno
bitos qua equumẽ. uł infa¬
muniuria affectos cognoue
quandam matronam. inqui¬
quenium relegaunt. qd exle¬
uissimis causis ancillas a¬
tiocissime tractass.

Expanded text:
ortet nec cuiquam hominum ius suum detrahi. sed dominorum interest, ne auxilium contra saevitiam vel famen vel intolerabilem iniuriam denegetur his qui iuste deprecantur. ideoque cobitos quam aequum est uel infami iniuria affectos cognouerquandam matronam in qnium relegauit, quod ex leuissimis causis ancillas atrocissime tractasset.
Abbreviated transcription (Latin):
lieno uiri subiecte sũt. Raz
si cognouernus que iste ꝑ¬
sone̾ sunt. simul intlłigem
apudom̃s ꝑeque gentes ⁊¬
aĩaduertere posumus dñis
in ẜuos. uite necisq potãtẽ
fuisse. ⁊ quodcũq ꝑstñ aq

Expanded text:
alieno iuri subiectae sunt: nam si cognouerimus quae istae personae sunt, simul intellegemus apud omnes peraeque gentes animaduertere possumus dominis in seruos uitae necisque potestatem fu
Abbreviated transcription (Latin):
qui sine cauͣsa ẜuum suum
occłdit. nõ minus puniri ui¬
betur. quã qui allenum ẜuũ
occidit. ¶ Mr⁊ maior aspi¬
tas dominoꝵ eiusdem prin¬
cipis ꝯstitutõe chocicetur .ꝯ.¬

Expanded text:
qui sine causa servum suum occiderit, non minus puniri iubetur quam qui servum alienum occiderit. sed et maior asperitas dominorum eiusdem principis constitut
Abbreviated transcription (Latin):
suipotate sũt. Id ⁊ in om̃ib
ẽ parẽtibͤ quihũt lib̾os inpo¬
testate. nam cumius potesta¬
tis mo̾rib sit receptumi. nec i¬
possit desmere qs habe in po¬
testate. nisiexͥerĩt liberi ꝗb
cãib sole̾t. nͣeͣquͣqͣqͣ dubit i¬
quos an̾furorem genuit. ue¬
rum ⁊ si qui añ fũrorem xep¬
tiinfurore edictisũt. E⁊ si in
furore agẽte eo. uxor cipit
idẽdum᷑ ẽ aninpotãte eius
nascatur filius. nam furios̾¬

Expanded text:
state sunt: idem et in omnibus est parentibus, qui habent liberos in potestate. nam cum ius potestatis moribus sit receptum nec possit desinere quis habere in potestate, nisi exierint liberi quibus casibus solent, nequaquam dubitquos ante furorem genuit, uerum et si qui ante furorem concepti in furore editi sunt. sed et si in furore agente eo uxor concipiat, uidendum an in potestate eius nascatur filius: nam furios
Abbreviated transcription (Latin):
conductũ. uł diu̾sorium. uł
qrea. tacitã ꝯuẽtionem. de ĩuec¬
tis allatis. eciã ĩhus locũ hr̃e
pignorieẽ eredãtur. quasi id ra¬
cite ꝯuenit. In rusticis predus

Expanded text:
conductum uel deuorsorium uel area, tacitam conuentionem de inuectis illatis etiam in his locum habere pignori esse credantur, quasi id tacite conuenerit: in rusticis praediis
Abbreviated transcription (Latin):
accipipõt. ⁊ ido qua ratõe si
post actões dictatas. ẜuus
pecumaniꝰ ex solũit. nõ ma¬
gis repetere põt. qu̾a siuidi¬
cium dietatum nõ fuiss. ead̾
ratõc fideuissor quoq iauti¬
ẜuus suscpe udebaturin
litem tr̃ailata nõ est. ¶ siser¬
uus alienus cum boatide ẜ¬
uint michiñimos atitome¬
tuatus michi dedit. ut cum
manumitterem ⁊ manumi¬
si.creditor querebat. que de

Expanded text:
accipi potest et ideo, qua ratione, si post actionem dictatam servus pecuniam exsolverit, non magis repetere potest quam si iudicium dictatum non fuisset, eadem ratione fideiussor quoque utiruus suscipere uidetur, in litem translata non est. Seruus alienus, cum bonae fidei seruiret mihi, nummos a Titio mutuatos mihi dedit, ut eum manumitterem, et manumissi: creditor quaer
Abbreviated transcription (Latin):
to. n in eo dequonesciat qs.
uiuat an mortuus sit. cu
est qd dominus ẜuo xessit.i
uerum id quoq qd̾ ignorãte
scisset passurus erat inpeculio¬
ẽẽ. ¶Gugnorãte me ẜuus
meus negotiamea admini¬
strauĩt. tantidem debitor mi¬
chi intelligit̾. quantiteneba¬
tur. si liber negotiamea ador¬
nistrass. ¶ An debitor uel
ẜuus dño uel dñs ẜuo intel¬
ligatur. ex cã ciuli computa¬
dum ẽ id̾oq sidñs in ratioẽs

Expanded text:
que in eo, de quo nesciat quis, vivat an mortuus sit. Cuiest, quod dominus servo concessit, verum id quoque, quod ignorante scisset, passurus erat esse in peculio. Si ignorante me seruus meus negotia mea administrauerit, tantidem debitor mihi intellegetur, quanti tenebatur, si liber negotia mea administrasset. Ut debitor uel seruus domino uel dominus seruo intellegatur, ex causa ciuili computandum
Abbreviated transcription (Latin):
at. ip̃e nichil in peculio hr̃s
inclłigãtur. ꝙ certe ẽ absũ¬
dum. ¶Soeruo quẽ tibi
uendid̾am pecuniam credi¬
di. quesitumẽ an ita nueb
inte acc̃o. depeculio dari de¬
beat. ut deducatur. id ꝙ ex¬
quidem minime ucrum est.
nec interit intra annũ quã
uendidim. an postea exꝑiar.
nam nec cet̾is ꝗdem qui tue
cum co cc̃xerunt in me actõ
datur. in ccͣium quoq agẽti¬
bo mecũ his qui antea cum

Expanded text:
 ipse nihil in peculio habere intellegatur, quod certe est absurdum. Seruo quem tibi uendideram pecuniam credidi: quaesitum est, an ita mihi in te actio de peculio dari debeat, ut deducatur id, ququidem minime uerum est, nec interit, intra annum quam uendiderim an postea experiar: nam nec ceteris quidem, qui tunc cum eo contraxerint, in me actio datur. in contrarium quoque agentibus mecum his, qui ant
Abbreviated transcription (Latin):
Ceñ. Quod dehenir ẜuo ab
ex t̾raneis. age t  e peculio ñ
ꝯm̃uncdo dus ad qͣntitater
debiti s dẽpnandus ẽ or sup̃¬
tus inpetendo. ⁊ euetus exse¬
cutõis possit eẽ inc̾tus.⁊ co¬
git̾ada sit moras tp̃is que i
data iudicatis aut uẽdatõis
bonor.si id magis faciẽdum
erit. Ergo ni ꝑatus sit actc̃es
mandare absoluctur S ḋ
crim dicitur sicũ uno et sea¬
is agatim iniu̾sum peculiũ
compntãdum. quia sit cum
Ant᷑. Ex fc̃o quer̾tm. quitu¬
telam quasilib̾ ad ministra¬
bat. suns ꝓm̃itiatus ẽ. ansi
peculio qd dño debeti ⁊ su
putauĩs posse deduci. anint᷑¬
sit. utrum cũ ad huc inliber¬
tat᷑e agẽt. dñ debitor fẽs est.
an poitea. ⁊ an de pecł̾io pube¬
ricompetat redi nllumpri¬
Iuilegium p̃poni patri. ul dño
de pecłio ꝯnẽuntur. plane ĩ
ceteris creditoribo bẽnda est
iatio priułioꝵ. quid eĩ sifiliꝰ
dotem ꝯccer it utelom ad¬
ministrauit meĩtoigitur ⁊

Expanded text:
. Quod debetur seruo ab extraneis, agenti de peculio non omnimodo dominus ad quantitatem debiti condemnandus est, cum et sumptus in petendo et euentus exsecutionis possit esse incertus et cogitanda sit mora temporis quod datur iudicatis, aut uenditionis bonorum, si id magis faciendum erit. ergo si paratus sit actiones mandare, absoluetur. quod enim dicitur, si cum uno ex sociis agatur, uniuersum peculium computandum quia sit cum num. Ex facto quaeritur: qui tutelam quasi liber administrabat, seruus pronuntiatus est. an si peculio, quod domino debetur? et si putaueris posse deduci, an intersit, utrum, cum adhuc in libertate ageret, domini debitor factus est, an postea? et an de peculio impuberi competat? respondi nullum priuilegium praeponi patri uel domino de peculio conueniuntur. plane in ceteris creditoribus habenda est ratio priuilegiorum: quid enim si filius dotem accepit, tutelam administ
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum̃ fuiss cũ ianuano ẜ¬
uo meo gen negotium ueto.i
hoc solum ꝯsecuturũ ẽẽ domi¬
num ꝯstat. ne institoĩa tencat̃
nõ alias dandam de peculioi¬

Expanded text:
scriptum fuisset 'cum Ianuario seruo meo geri negotium ueto', hoc solum consecutum esse dominum constat, ne institoria teneatur, spondit non alias dandam de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
placuit. de futuro increm̃to
peculii hoc eñi inꝓsocio acti¬
onem locumꝰ h̃t. quia socui
uniu̾sum debet. ¶ Si credi¬
tor ẜui. abemptore eẽt par¬
tem ꝯsecutus competͣe in re¬
liquum mueditorem utile
iuditium. ꝓcuł. ait. Ere in¬
tegrano esse ꝑmittedum ac¬
tori diuide actõem ut simul
cum ep̃tore ⁊ uenditore expe¬
natur. Satis eñi esse hoc so¬
lum ei tribui. ut rescisso supe¬
riore iudito in alterum detur
ei actio. cuelecto epͣtore eẽt¬
dñs ninꝰ cõsecutꝰ. ⁊ hoc iuure u¬
timur. ¶Hõ tantum autẽ
quinis cirditor cũ uenditore

Expanded text:
placuit de futuro incremento peculii: hoc enim in pro socio actione locum habet, quia socius uniuersum debet. Si creditor serui ab emptore esset partem consecutus, competere in reliquum in uenditorem utile iudicium Proculus ait, sed re integra non esse permittendum actori diuidere actionem, ut simul cum emptore et cum uenditore experiatur: satis enim esse hoc solum ei tribu‹i›, ut rescisso superiore iudicio in alterum detur ei actio, cum electo reo minus esset consecutus: et hoc iure utimur. Non tantum autem quiuis creditor
Abbreviated transcription (Latin):
Arc̾. Peculium nascitur
crescit ⁊ decrescit. moritur ⁊
ideo elegãter. papinus fron¬
to diceb̾at. peculium sinule
ẽe homim. quomĩo peculiũ
nascitur qͣitum ẽ. ⁊ ita nete
mile ꝙ ei dñs neccesse ht p̃¬
stare nõ esse peculiuim. ita
igitur nascitur peculumi
crescit: aut cũ auctum fuit
decrescit cũ ẜi uicarumoriũ¬
tur res intercidunt moritur
cum ad ẽptum sit.
P. Hec ẜuus quicq̃ dełe
pot̾est nec ẜuo põt deberi. set
cum eo u̾bo ab utimur fẽmi
magis demostramus qua
adius ciuile referimus obli¬
gatõem. itaqr ꝙ r̾uo debetur
ab er̃neis. dns recte pecit. ꝙ
⁊ ẜuus ip̃e debet conoĩe in pec¬
culuim. ⁊ siꝗd inde inrem i¬
dominiu̾sumẽ: in dominum
actio datur.
culio actoem dandam. ꝗda
recte putãt qũauis sabinus
⁊ cassius ex ante gesto depoc
de peculio egĩ. añ rem iudiea¬
tam ẜuum uendidis. labeo a
it. ⁊ cius pecłii nomine ꝙ ap̃
emptore quesient dapnante¬

Expanded text:
arum. Peculium nascitur crescit decrescit moritur, et ideo eleganter Papirius Fronto dicebat peculium simile esse homini. Quomodo autem peculium nascitur, quaesitum est. et ita uetermile quod ei dominus necesse habet praestare, non esse peculium. ita igitur nascitur peculium: crescit, cum auctum fuerit: decrescit, cum serui uicarii moriuntur, res intercidunt: moritur, cum ademptum sit.. Nec seruus quicquam debere potest nec seruo potest deberi, sed cum eo uerbo abutimur, factum magis demonstramus quam ad ius ciuile referimus obligationem. itaque quod seruo debetur, ab extraneis dominus recte petet, quod seruus ipse debet, eo nomine in peculium et si quid inde in rem domini uersum est in dominum actio datur.culio actionem dandam quidam recte putant, quamuis Sabinus et Cassius ex ante gesto de pecde peculio egi, ante rem iudicatam seruum uendideris, Labeo ait etiam eius peculii nomine, quod apud emptorem quaesierit, damna
Abbreviated transcription (Latin):
peculio quamui̾s nicħ patri
filius debe at. ⁊ ħ.x. teneat ni¬
chilomaius magis tm̃pa¬
trem dampnadum existima¬
in. sinullum preterea pecuili¬
um sit. hanc enim pecumã
cummea maneat. non esse
peculii. deniq quolibet ali¬
o agete depeculio minime
dubitadum ait. computa¬
n ño oporterre. Itaq ad exhi¬
bendum agere mc. ⁊ exhibi¬
tam usndicare debere.
nuptura filio familias dotiꝰ
nomine cͥtam pecciam ꝓmi¬
serit. ⁊ diuortio fc̃o agati
de dote cum patre. atrum ne
tota ꝓmissione. an declucto
eo ꝙ patri filius debeat libe
esse. cũpi certe ⁊ siex ꝓunissi¬
oẽ cũ caageͣt᷑. exceptĩe doli
mali tucri se possit. ¶ Sti

Expanded text:
peculio. quamuis nihil patri peculio. quamuis nihil patri filius debeat et haec decem teneat, nihilo magis tamen patrem damnandum existimauit, si nullum praeterea peculium sit: hanc enim pecuniam, cum mea maneat, non esse peculii. denique quolibet alio agente de peculio minime dubitandum ait computari non oportere. itaque ad exhibendum agere me et exhibitam uindicare debere. Si nuptura filio familias dotis nomine certam pecuniam promiserit et diuortio facto agat de dote cum patre, utrumne tota promissione an deducto eo, quod patri filius debeat, libeesse, cum certe et si ex promissione cum ea ageretur, exceptione doli mali tueri se posset.
Abbreviated transcription (Latin):
lio cum ticio aut sẽpronio
dixi sicum sempnio agere¬
tur. ñiquam ratioem c̃ius
peculu ꝙ apud me eẽt hab̾i
debere. Suia is nllam adu¬
sus me acrioem hĩet. ꝑ quan
uendidissem ag̾ẽtur. similit̃
non eẽ computadum peculi¬
um. qdapud meẽ. quia iam
mecum agi de peculio non
posset. Sin aũt intra annuz
agẽtur. tũc quoq habenda
huĩ peculi tatoẽm: postqũa
placiit alienato homine ꝑ¬
mittẽdum creditori. ⁊ cumũe¬
ditore. ⁊ cum emptore agere¬
¶ Si actum sit depeculio cũm
eo qui usũfructum in ẜuoh̾t.
⁊ minus ꝯsecutus sit credit᷑o.
non ẽ iniquinut ex uniuer¬
so cius peculio sine apud eum¬
fructuanum siuem apudi
ꝓprietarium erit. remi ꝯsequo¬
tur. ¶Nichil int̾est ano¬
peras suas ꝯlurxit fuus ra
afructuario. an pecumam
mutuam ab eo accepit.da
nitaq debebit ꝯetio ei adn¬
sus dñin ꝓprietati cĩ d̾due¬
cto eo quod ẜuus peculiiyo¬
mine apd fructuarium ħt.
De posui apud filiuz
frmilias .x. ⁊ ago depositi de

Expanded text:
lio cum Titio aut cum Sem pronio i deberet. dixi, si cum Sempronio ageretur, numquam rationem eius peculii, quod apud me esset, haberi debere, quia is nullam aduersus me uendidissem ageretur, similiter non esse computandum peculium quod apud me est, quia iam mecum agi de peculio non posset. sin autem intra annum ageretur, tunc quoque habendam huius peculii rationem, postquam placuit alienato homine permittendum creditori et cum uenditore et cum emptore agere. Si actum sit de peculio cum eo qui usum fructum in seruo habet et minus consecutus sit creditor, non est iniquum, ut ex uniuerso eius peculio, siue apud fructuarium siue apud proprietarium erit, rem consequatur. nihil interest, operas suas conduxerit seruus a fructuario an pecuniam mutuam ab eo acceperit. dari itaque debebit actio ei aduersus dominum proprietatis deducto eo, quod seruus peculii nomineDeposui apud filium familias decem et ago depositi de
Abbreviated transcription (Latin):
uor suoꝵ peculium nõ habẽ¬
ti. credidiss. idq itase hr̃e C
uide̾tius apiturum .ut. Nsti¬
cho peculium legatum ee ꝓpo¬
natur. qui certe siextestamen¬
to agat cogẽdus non ẽ eiusꝙ
uicãnus funs debet. alit qͣm¬

Expanded text:
non habenti credidisset. idque ita se habere euidentius appariturum ait, si Sticho peculium legatum esse proponatur: qui certe si ex testamento agat, cogendus non est eius, quod uicarius suus debet, alit
Abbreviated transcription (Latin):
qr ẽ ⁊ si mn alt̾ius iem fui̾t uẽ¬
sum. s ⁊ si płes sint fruetua¬
rii. uł bonefidei possessores
unus ꝯuetus cettros lib̾at.
quaui nõ maioris peculii q̃
in cos  danqui occasione nũs
liberantur ut magis eos per¬
cepͣtio quam intentio lib̾et.
nam qui cumẜ̃uo ccͣhit. uni¬
uersum peculium eius ꝙ u
brcũq est ueluti patrimõi¬
um in tuetur. ¶In hoc aũt
uiclitio licet restauietur. re¬
cedens. tam̃ ⁊ augm̃ti ⁊ dece̾¬
sionis rato̾em haberi oport.
⁊ id̾o siue hocsie nichilsit. ĩpec¬
culio. siue accesẜit aliqd. p̃¬
cessit peculium posse nos.b
emptore ꝯsequi nec retror¬
sum ueludinuno iuditio
ad id tp̃s ꝯuentõem reducẽ
emptoris. quo uenditori
ꝯuentus sit. ¶Uendi¬
tor ẜui sicum peculio ẜuu
uendid̾it ⁊ tradidit pecu¬
bum. nec intra annum q

Expanded text:
et si in alterius rem fuerit uersum. sed et si plures sint fructuarii uel bonae fidei possessores, unus conuentus ceteros liberat, quamuis non maioris peculii, quin eos dari, qui occasione iuris liberantur, ut magis eos perceptio quam intentio liberet: nam qui cum seruo contrahit, uniuersum peculium eius quod ubicumque est ueluti patrimonium intuetur. In hoc autem iudicio licet restauretur praecedens, tamen et augmenti et decessionis rationem haberi oportet, et ideo siue hodie nihil sit in peculio siue accesserit aliquid, praecessit peculio posse nos ab emptore consequi, nec retrorsus uelut in uno iudicio ad id tempus conuentionem reducere emptoris, quo uenditor conuentus sit. Uenditor serui si cum peculio seruum uendidit et tradiderit peculium, ne intra annu
Abbreviated transcription (Latin):
tibo questionis ẽ an de peculi¬
d. an insolilum pater uł do¬
minus tenẽntur. ut ẽ in ac¬
ciomb de dotc agitatum. su
filio dos data sit. an paterdũ¬
taxat de peculio ꝯuenuetur.
ego aũt arbitror nõ solumd
tenea dolom̃alo patris. cap¬
ta frandataqr ẽ mulier tompx¬
tere actionem. namfibãta
res nec restituere sit paratus.
equumẽcum quanti cares
est odempnani. nam ꝙ inser¬
uocuires pignoridataest᷑. i¬
erpressum est. hoc ⁊ incer̃is
bonefidci iudiciis accipien¬
dum eẽ. põp. scribit. namq
siẜuores pignori data sit.ni¬

Expanded text:
 an de peculio an in solidum pater uel dominus tenerentur: ut est in actione de dote agitatum, si filio dos data sit, an pater dumtaxat de peculio conueniretur. ego autem arbitror non solum de terea dolo malo patris capta fraudataque est mulier, competere actionem: nam si habeat res nec restituere sit paratus, aequum est eum quanti ea res est condemnari. nam quod in seruo, cui res pignori data est, expressum est, hoc et in ceteris bonae fidei iudiciis accipiendum esse Pomponius scripsit. namque si seruo res pignori data sit
Abbreviated transcription (Latin):
sim rem patris u̾sum fuit: cur
nõ conscquat᷑ filius acch̾rde
qued in re patris u̾sum ẽ. Ite
et si ꝑeculium locũpler fĩt
Is qui semel de pecłio
egit. nirsus aucto pecłio dere¬
sicluo debiti age̾ põt. ¶ Si
annua exceptõe sit repulsũ
ueniri ut deducta ea quãtita
duum ꝯsequatur. ¶Indo
dedolo actõ post statutum⁊

Expanded text:
 rem patris uersum sit? cur non consequatur filius a coherede, quod in patris re est? Idem et si peculium locuples sit. Is, qui semel de peculio egit, rursus aucto peculio de residuo debiti agere potest. Si annua exceptione sit repulsus ueniri, ut deducta ea quantitatduum consequatur. In de dolo
Abbreviated transcription (Latin):
te stipłationis quanta pecer¬
ma erhrditate ei adte puemit
tenebens de peculio. ¶On
uo tuo pmiris uicarium core¬
ie quiris octo. ille decem eine
nt. ⁊ tibi scriprit se octoemniꝰ¬
se. tuqr ei ꝑmiseris eos octoi

Expanded text:
anta pecunia ex hereditate ad te peruenerit' teneberis de peculio. Si seruo tuo permiseris uicarium emere aureis octo, ille decem emerit et tibi scripserit se octo emisse tuque ei permiseris eos octo
Abbreviated transcription (Latin):
nens ꝑtinebit. ꝓratautrĩq
peculio decluceie deb̾e ex quo
intlłigi põt. nad alterũ pe¬
culium. Sctus ptinebit. m̾o
soliuxori detrabi mo nonḋ¬
trahi. si ad id peculium perti¬
nuit cont̾ctus . ꝙ apud man¬
tum resedit. ¶Int̾dum ⁊ ip
si apud cũ habeat peculium.

Expanded text:
rata utrique peculio decedere debere. ex quo intellegi potest, si ad alterum peculium contractus pertinebit, modo soli uxori detrahi, modo non detrahi, si ad id peculium pertinuit contractus, quod apud maritum resedit. Interdum et ipsi apud eum habeat peculium,
Abbreviated transcription (Latin):
Siẜ̃uus alic̾atus sit. q̃uis
in eum qui alic̃auit intra an¬
num p̾tor depeculio actioẽ
pollicetur. tm̃ nchilominu̾
⁊ in nouum dominum acto
datur.⁊ nichilintest. anali¬
ud apud eũ acꝗnerit pecu¬
lium.anꝙ parit cumeo eox¬
rit. uł ex donatõe accep̃it uł¬
eidem ꝯcesyit. ¶Illud quoq ⁊

Expanded text:
sit, quamuis in eum, qui alienauerit, intra annum praetor de peculio actionem polliceatur, tamen nihilo minus et in nouum dominum actio datur, et nihil interest, aliud apud eum adquisierit peculium an quod pariter cum eo emerit uel ex donatione acceperit eidem concesserit. Illud quoque
Abbreviated transcription (Latin):
duestim̃tum pecu¬
In ẽẽ incipit. qd̾ ita dełiti
dominus ut eouestimñto ẜ¬
uum ꝓpetuo uti uellet eoq
nomine eitraderet.neqs a¬
ꝙ dolo fecent dñs prestit̾it
depeculio ꝯuetus ceteris ex
cadem eã nichil pr̃abit. s ⁊
si tm̃dem ẜuus eideb̾at quã¬
tum dolo minuit nõ erit cõ¬
dempnadus. cui ꝯseq̃ns eĩt
ut manumisso quoq uł a¬
lienato ẜuo excͣausa ⁊ doluĩ¬
tra annũ teneatur.
qua sarcinatrix aut textrre
tio dẽpõiti quoqr ⁊ cõmoda¬
ti actoe̾m dandam cor nõĩe

Expanded text:
uestimentum peculii esse incipit, quod ita dederit dominus, ut eo uestitu seruum perpetuo uti uellet eoque nomine ei traderet, en qpraestiterit de peculio conuentus, ceteris ex eadem causa nihil praestabit. sed et si tantundem seruus ei debeat quantum dolo minuit, non erit condemnandus. his consequens erit, ut manumisso quoque uel alienato seruo ex causa etiam doli intra annum teneatur. qua sarcinatrix aut textrix tio. depositi quoque et commodati actionem dandam earum nomine
Abbreviated transcription (Latin):
dolum malum accipe debe
innecem creditoꝵ passusẽ.
meia serib. dolo malo eius
factum s ⁊ siq̾s cum suspi¬
caretur alium secum actu¬
rum alio peculium: aduer¬
tat dolo non caret s si aha
solinͣt nõ dubito de hoc qͦii
ad suum ꝯseq̃ndum: Gido¬
lo tutoris uł curatoris furio¬
si. uł ꝓcuratoris fẽmsit. an
pupillus. uł funosus uł do¬
minus depeculio ꝯueĩatur
indẽdum: ⁊ putosi soluendo
tutor sit. pr̃arc pupillum ex
dolo eius. maxime siꝗd ad
epłaꝵ scrib̾. Idẽ ⁊ in curatõe
⁊ ꝑcuratore erit dicẽdum.
Emptor aũt ex dolo uẽdico¬
ris nõ tenebitur nec h̾rs uł
alius successor. nisi mid qd
ad se ꝑuenit. siueaũt post
iuditium acceptum. siue a¬
ntem dolo fc̃m sit. ꝯtinetur
offitio iudicis. ¶ Sidñs
uł pater ircuset depeculioɨ
actioem non ẽ audiendus.
s cogẽdus ẽ quasi aliam qya¬
ius pioãlem actõem susciꝑe.¬

Expanded text:
dolum malum accipere debin necem creditorum passus est, Mela scribit dolo malo eius factum. sed et si quis, cum suspicaretur alium secum acturum, alio peculium avertat, dolo non caret. sed si alii solvit, non dubito de hoc, quinad suum consequendum. Si dolo tutoris vel curatoris furiosi vel procuratoris factum sit, an pupillus vel furiosus vel dominus de peculio conveniatur, videndum. et puto, si solvendo tutor sit, praestare pupillum ex dolo eius, maxime si quid ad  scribit. idem et in curatore et procuratore erit dicendum. Emptor autem ex dolo uenditoris non tenebitur nec heres uel alius successor, nisi in id quod ad se peruenit. Siue autem post iudicium acceptum siue ante dolo factum sit, continetur officio iudicis. Si dominus uel pater recuset de peculio actionem, non est audiendus, sed cogendus est quasi aliam quamuis personalem actionem suscipe
Abbreviated transcription (Latin):
ro eũq redimero deinde alie¬
nauo eq nõ putat micha in
emptorem dan deh̾e icuciũ.
inuenditorem aũt dum ta¬
uat intra annum post redẽp¬
tioẽm numerãdum. de eoꝙ
ad huc alieno eitdicłim da¬
dam michi actõem existimt.
deducto eo ꝙ apudine pecr¬
lii ẜuus habebit ssicut aute
deco quodip̃ẽ crediderim ser¬
uo meo nõ putat iuł. in ẽp̃to¬
rem alieatoeo actõem nĩchi
meus ẜuo meo credidit. sus
cui creditum fuerat. alienatꝰ
sit. negat ꝑmitti michideb̾e.
cum emptore ex piri. ¶ Si
quis cũ ẜuo dũoꝵ pliumue
contrax̾it. ꝑmittẽdum ẽ ei. c̃
quo uelit dñor in solidum Ø¬
expiri ẽ enim iniquum in phe¬
qui cũ uno ccͣxerit. nec huius
mõidum taxat pecłii ratioba
beri dehet qd̃ apud eũ cũ quo
agitur is ẜuus hr̃et. s ẽ eius
dampnosa futurae eiqui cõ¬
dẽpnatur. cũ possit riususi

Expanded text:
nde alienauero, aeque non putat mihi in emptorem dari debere iudicium. In uenditorem autem dumtaxat intra annum post redemptionem numerandum de eo, quod adhuc alieno crediderim, dandam esse mihi actionem existimat deducto eo, quod apud me peculii seruus habebit. Sicut autem de eo, quod ipse crediderim seruo meo, non putat Iulianus in emptorem alienato eo actionem mihi meus seruo meo crediderit, si is, cui creditum fuerit, alienatus sit, negat permitti mihi debere cum emptore experiri. Si quis cum seruo duorum pluriumue contraxerit, permittendum est ei cum quo uelit dominorum in solidum experiri: est enim iniquum in plqui cum uno contraxerit: nec huius dumtaxat peculii ratio ha beri debet, quod apud eum cum quo agitur is seruus haberet, sed et eius damnosa futura est ei qui condemnatur, cum poss
Abbreviated transcription (Latin):
simecũ agatur ex eo cẽtuq̃
ad me respicit. utrũ om̃e de¬
ductam ꝙ debetur michi cx
siue excã mea. siue ex ea que
aduxorem respicit. anuero

Expanded text:
mecum agatur ex eo contractu qui ad me respicit, utrum omne deducam quodquod debetur mihi, sive ex mea causa sive ex ea quae ad uxorem respicit? an vero
Abbreviated transcription (Latin):
rius mcarios h̃t. id qd̾ incai̾
imichidebẽt: andeducamd̾
peculio ẜi ordĩarii. ⁊ primi
illa questio c̃. an hec peculia
in peculio ẜu orlinariicor¬
put̾etur. Et ꝓcuł ⁊ anticilinꝰ
existimãt. sicut ip̃iucarust̃
inpeculio ita ⁊̃ peculia eorũ.

Expanded text:
rius uicarios habeat, id quod uicarii mihi debent an deducam ex peculio serui ordinarii? et prima illa quaestio est, an haec peculia in peculio serui ordinarii computentur. et Proculus et Atilicinus existimant, sicut ipsi uicarii sunt in peculio, ita e
Abbreviated transcription (Latin):
legatum sit. isq ex testam̃¬
to agat. nõ aliter cogetur id
quodincarius eius testatori
debet relinq̃re. nist is. idẽst ui¬
carius peculium habeat.

Expanded text:
legatum sit isque ex testamento agit, non aliter cogetur id, quod uicarius eius testatori debet, relinquere, nisi is, id est uicarius peculium habeat.
Abbreviated transcription (Latin):
Ap̃. S et siduo sint bone
fidei possõres. ad huc dicẽ¬
ddum erit. nentñi plus de¬
ducturum: quã ꝙ sibi de¬
betur. idẽq ⁊ si duo sunit
fructuani quia nullam

Expanded text:
. Sed si duo sint bonae fidei possessores, adhuc dicendum erit neutrum plus deducturum quam quod sibi debetur. idemque et si duo sunt fructuarii, quia nullam
Abbreviated transcription (Latin):
latum est iuratum nõ ẽ.
cum paratus eẽt adu̾sariꝰ
iurare. gr̃am ei facit. ꝯtẽptꝰ
uolũtate suscep̾ti niris in¬
rãdi qd sinõ susceꝑit ius¬
iurãdum. licet postea ꝑato¬
eo iiram actornolit deferre:
nõ uiderur remissum. na
qd susceptum ẽ. rrmitri dcb.
qua ius uirãdum delatũm
fui̾t. neq in ipsum n ĩ enz
ad quemeares ꝑtint. acti¬
oẽmdabo. ¶Euis rei. sic
ent accipiendum. siue de

Expanded text:
latum est iuratum non est.cum paratus esset aduersarius iurare gratiam ei facit contentus uoluntate suscepti iurisiurandi. quod si non suscepit iusiurandum, licet postea parato iurare actor nolit deferre, non uidebitur remissum: nam quod susceptum est remitti debet. qua iusiurandum delatum fuerit, neque in ipsum neque in eum ad quem ea res pertinet actionem dabo.' eius rei sic erit accipiendum, siue de
Abbreviated transcription (Latin):
quo agetur. ꝯdictione d̾¬
lata uram̃t. ¶Eumcũ
quo a getur accipe debe¬
mus ip̃sum reum. nec frx¬
stra adicitur ꝯdictõe delã¬
ta. nã sireus iurauĩt. neĩe
ei nisuuiradum defcrẽte. p̃¬
tor eu us urãdum nõ tu ic¬
bitur. sibi enĩ iuirauit ali¬
oquin facillimus quisq
li actioẽ. uł q̃uis alia agat᷑.
siue de interclicto. ¶Ectet
si decõdictione ꝑsone fue¬
rt uratum. p̃tor id iusu¬
rãcdum tuebit᷑ ut puta de¬
tuli tibi iuusiurãdum ⁊ iura¬
sti. inpotestate mea te nõ cẽ.
tuendum erit iusiurandũ.
unm arcelł senb̾. eciã de eo i¬
iirari posse. an p̃gnas sit
mulier. uł nõ sit. ⁊un nra¬
depossessioe crit questio ẜua
noportere. si forte qiͣ p̃gnãs
si oc̃m sine metu. si cẽeam. ñ
ibit. quãuus uere p̾gn̾as fu¬
erit ꝓdeĩtq inquit marcell
mulieri mranti ius iuran¬
dum. ne ꝯueniat᷑. quasi ca¬
lũpnie causa. uentris nõie

Expanded text:
quo agetur condicione delata iurauerit'. eum cum quo agetur accipere debemus ipsum reum. nec frustra adicitur 'condicione delata': nam si reus iurauit nemine ei iusiurandum deferente, praetor id iusiurandum non tuebitur: sibi enim iurauit: alioquin facillimus quisqueli actione uel quauis alia agatur siue de interdicto. Sed et si de condicione personae fuerit iuratum, praetor iusiurandum tuebittuli iusiurandum et iurasti in potestate mea te non esse: tuendum erit iusiurandum. Unde Marcellus scribit etiam de eo iurari posse, an praegnas sit mulier uel non sit, et iuriiurade possessione erat quaestio, seruari oportere, si forte quasi praegnsionem sine metu, si contra eam, non ibit, quamuis uere praegnas fuerit: proderitque, inquit Marcellus, mulieri iuranti iusiurandum, ne conueniatur quasi calumniae causa uentris nomine
Abbreviated transcription (Latin):
dam. quia uis inrã dumi
altĩ neq ꝓdest. neq nocẽt.
matris g ius iurandum pã¬
tui nõ ꝓficiet. nec nõcebit. si
mater detułit. ⁊ iupet̾ exeo p̃¬
gnãs nõ eẽ. ¶uiran᷑ autẽ
dportet. ut delatum ẽ iusiu¬
rancdum. cẽtmͣsi ego detuli
tuum uirasti.¬

Expanded text:
dam, quia iusiurandum alteri neque prodest neque nocet: matris igitur iusiurandum partui non proficiet: nec nocebit, si mater detulerit et iuretur ex eo praegnas non esse. Iurari autem oportet, ut delatum est iusiurandum: ceterum si ego detuli tuum iurasti
Abbreviated transcription (Latin):
na fide tracita sũt. Idẽ est
sulam quõ aṅo emero boa
fide. ¶Gires talis sit ur
cam lex aur ꝯstitutio alie¬
nar ꝓhibeat eo cau pnbli¬
tiana nõ competit. quia his
casib neminẽ pretor tuet
ne cẽ leges faciat. ¶Publi¬
tana actidẽ eciã de infante
fuo eciam nõdum ãniculo
uti possumus. ¶ S ipro
ꝑte quis pet̾e rem uuit pu¬
blitiana accioẽ uti põt. s cci¬

Expanded text:
 mihi tradita est.Idem est sulam a non domino bona fide emero.Si res talis sit, ut eam lex aut constitutio alienari prohibeat, eo casu Publiciana non competit, quia his casibus neminem praetor tuetur, ne contra leges faciat.Publiciana actione etiam de infante seruo nondum anniculo uti possumus.Si pro parte quis rem petere uult, Publiciana actione uti potes
Abbreviated transcription (Latin):
ał cepiss añ usucapioẽmi
rescriptum est adiuopio di¬
uortio facto restituẽdum ẜ¬
uum eẽ. nam ualuisse doai¬
tioẽm int̾ sponsum ⁊ ipon¬
sam dabitur ergo ⁊ possidẽ¬
ti exceptio ⁊ amua possessi¬
one publitiana siue ex̃neu
siue donator possideat. ¶ hi¬
cui extrebelliano ħmlitas re¬
stituta ẽ. eciam sino nactus
fiũt possessioem. uti publi

Expanded text:
accepisset ante usucapionem, rescriptum est a diuo Pio diuortio facto restituendum esse seruum: nam ualuisse donationem inter sponsum et sponsam. dabitur ergo et possidenti exceptio et amissa possessione Publiciana, siue extraneus siue donator possideat.Is cui ex Trebelliano hereditas restituta est, etiamsi non fuerit nactus possessionem, uti p
Abbreviated transcription (Latin):
qui libtatem accep̃. ¶ Gi
Ammore qs emeĩt ignorãs
cum minorẽ c̃ẽ. habet pu¬
blicianã /ẜ ⁊ si ꝑmutatio fac¬
ta sit. eadem accio ꝯpetit. pu¬
blitiana actõ ꝯpetit ad ĩstor
ponetatis. nõ ad instar pos¬
sessioĩs respicit. ¶Sipetẽ¬
tuleris ego ꝙ iuranõ rem

Expanded text:
tatem accepit. Si a minore quis emerit ignorans eum minorem esse, habet Publicianam. Sed et si permutatio facta sit, eadem actio competit. Publiciana actio ad instar proprietatis, non ad instar possessionis respicit. Si petentuleris egoque iuravero rem
Abbreviated transcription (Latin):
Auł. E me peculiari noĩe
imp̃r. seucrus. rescripsit. ⁊¬
publitianã illi dandam.¬
gatur. publtiana datur. ⁊¬
predioꝵ ꝑtraditioẽm ꝯsti¬
tutis : uł ꝑ patiẽtiam fõte

Expanded text:
um. siue peculiari nomine imperator Seuerus rescripsit Publicianam illi dandam.radito, Publiciana datur: ipraediorum per traditionem constitutis uel per patientiam forte