comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Omnis gͦ disciplina: ad p̾sens ñ
gaudii ẽẽ iudetur. s tristicie.
Postea autem: fruetum pacifiẽu
his qui ꝑ eam certarunt. reddoe
iusticie. Cum quo gͦ facit ds bo¬
nitatem. id÷ eui ꝓpicius inspi¬
rat bom delectationẽ. atq ut
re debet quo tantum sͥ augea¬
tur hoc donum ⁊ ut non solũ
ciplina. Nonenim guantulaẽ¬
da est et optanda: s tam mag¬
na ut sub p̃ssura non possit
extingur: s sicut ingens flam¬
ma sub impetu uenti quanto
magis repͥmitur: tantomagis
ardentius ualeat excitari. Ioeo
parum fuit dicere. bonitatem fecis¬
ti cum seruo tuo: nisi rursus pete¬
ret ut doceret eum bonitatem.
tantam utiq ut disciplinã poss
pacientissime sustinere. Tercia po-¬
nitur scientiar qm̃ si magnitudi¬
ne sua p̾cedit scientia magnitudi¬
nẽ caritatis. non edificat. s iniflat
Cum gͦ tanta fuerit caritas. in bo¬
ni suauitate. ut intribulationib
ñ possit extingui. quas adhibet
disciplina: tunc utilis erit scientia.

Expanded text:
Omnis enim disciplina ad praesens, non gaudii videtur esse sed tristitiae, postea autem fructum pacificum his, qui per eam certarunt, reddet justitiae. Cum quo ergo facit Deus suavitatem, id est cui propitius inspirat boni delectationem, atque ut re debet, quo tantum sibi augeatur hoc donum, ut non solum ciplina. Non enim quantulaeda et optanda est; sed tam magnae, ut sub ejus pressura non possit exstingui, sed sicut ingens flamma sub impetu venti, quanto magis reprimitur, tanto ardentius excitari. Ideo parum fuit dicere, «Suavitatem fecisti cum servo tuo;» nisi rursus peteret ut eum doceat suavitatem, tantam utique ut disciplinam possit patientissime sustinere. Tertia ponitur scientia; quoniam si magnitudine sua praecedit scientia magnitudinem charitatis, non aedificat, sed inflat . Cum ergo tanta fuerit charitas in bonitate suavi, ut tribulationibus non possit exstingui, quas adhibet disciplina; tunc utilis erit scientia,
Abbreviated transcription (Latin):
custodiui. Hic ostẽdit humilita¬
tẽ ortã eẽ de culpa. E qͥa culpa pͥ¬
cessit. icleo humiliari se sentit:
id ÷ attritum tẽptationib et ad¬
u̾sis. et traditum anxietatib Pot̃¬

Expanded text:
 ostendit humilitatem ortam esse de culpa. Et quia culpa praecessit, ideo humiliatum se ostendit, hoc est, attritum tentationibus et adversis, et traditum anxietatibus: q
Abbreviated transcription (Latin):
tutẽ: et fit ñ pena s remediũ dͤ¬
linquentis. Nã si peceatis tius tͥ¬
buas quod humiliatꝰ es. et quic¬
qͥd accitłit in te retorqueas ⁊ ex
reo incipis eẽ iustuꝰ: qͥte ut reum
in pͥncipio accusator est sui. Dicat᷑¬

Expanded text:
tutem et fit non poena, sed remedium delinquentis. nam si peccatis tuis tribuas quod humiliatus es, quicquid acciderit in te retorques et ex reo incipies esse iustus qui te ipse  enim accusator est sui i
Abbreviated transcription (Latin):
mista ait. Quidocet hominem
scientiam. Docet enim d̃s et m̃¬
tes illuminat singłorum: oe cla¬
ritatem cognicionis infundit.
Situ aꝑias ostia cordis tui: celestis
gre recipies sanitatem. Qñ gͦ du¬
bitas: diligent̾ inguire. Nam

Expanded text:
dixerit: Qui docet hominem scientiam ? Docet autem Deus, et mentes illuminat singulorum, et claritatem cognitionis infundit, si tu aperias ostia cordis tui, et coelestis gratiae recipias claritatem. Quando dubitas, diligenter inquiras; qui
Abbreviated transcription (Latin):
oNitateoi fecisticum ser¬
fecisti ut me delectaret bo¬
num. Qñ enĩ delectat bonũ: magñ
est d̃i donũ. Qñ aut̃ bonũ opus
quod lex imꝑat fit timore pene.
non delectatione iusticie ⁊ cum
ds metuitur ⁊ non amatur. ser-¬
iuliter fit. non lib̾alit̾. Seruus
autem nĩ manet indomo inetͥ¬
num. filius manet inetͣnum:
quia consũmata caritas foras

Expanded text:
itatem fecisti cum serfecisti ut me delectaret bonum. Quando enim delectat bonum, magnum est Dei donum. Quando autem bonum opus quod lex imperat, fit timore poenae, non delectatione justitiae, cum Deus metuitur, non amatur; serviliter fit, non liberaliter. Servus autem non manet in domo in aeternum, filius manet in aeternum ; quia consummata charitas
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum caro factumest: &e ha-¬
bitauit in nobis. ꝑ hanc enim
participationẽ nobis gr̃a submi¬
nistratur : ut caste timeamꝰ dm̃
⁊ custodiamꝰ mandata eius. ꝓui.¬
de ipse ih̃c loguitur in ista p̾ro¬
phetia. s quedam in mẽbris et
unitate corporis sui. tanquam
inuno quodam homine diffu¬
so toto orbe terrarum: oe suceͤs¬
cente ꝑ uolumina scłorũ. que¬
dam u̾o inipso capite nro. Inde
⁊ hoc est quod ait. Particeps ego
sum omnium timentium te: &
eustodientium mandata tua. Et
quia ꝓpter hoc quod particeps
factus est frm̃ suorum. d̃s homi¬
num. immortalis mortalium:
ideo gͣnum frum̃ti cecidit inter¬
ram ut mortificatũ multum fru¬
ctum faceret. De ip̃o fructu seguu¬
plena est terra. Et unde hoc. nisi
cum iustificatur impuisꝰ Incu¬
ius grã: euis scientia ut ꝑficiatur
adiungit. Iustificationes tuas do

Expanded text:
erbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Per hanc ejus participationem nobis gratia subministratur, ut caste timeamus Deum, et custodiamus mandata ejus. Proinde ipse Jesus loquitur in ista prophetia: sed quaedam in membris suis et unitate corporis sui, tanquam in uno quodam homine diffuso toto orbe terrarum, et succrescente per volumina saeculorum; quaedam vero in seipso capite nostro. Unde et hoc est quod ait, «Particeps ego sum omnium timentium te, et custodientium mandata tua.» Et quia propter hoc quod particeps lactus est fratrum suorum, Deus hominum, immortalis mortalium, ideo granum cecidit in terram, ut mortificatum multum fructum faceret; de ipso fructu secuplena est terra.» Et unde hoc, nisi cum justificatur impius? In cujus gratiae scientia ut proficiatur, adjungit, «Et justificationes tuas
Abbreviated transcription (Latin):
quia egit dolorem aut non uult
aut non potest sustin̾e. ꝓpt̾ in¬
firmitatẽ affectus sui: rogat uͭ
medicus eum quadam bonita¬
te oe suaiitate sua euret. ñ asꝑi¬
tatem adhibeat medicamento¬
rum. non ferro inẽidat fibras¬
uulnerũ ⁊ aut si alit̾ non pot̾
ut eum modatione faciat. et
quadam suauitate mutiget

Expanded text:
quia aeger dolorem aut non uult aut non potest sustinere propter infirmitatem affectus sui, rogat ut medicus eum quadam bonitate et suauitate sua curet, non asperitatem adhibeat medicamentorum, non ferro incidat uulnerum fibras aut, si aliter non potest, ut cum moderatione faciat et quadam subtilitate mitiget
Abbreviated transcription (Latin):
ri potest eur non dix̾it obediur.
s credidi. Alia st̃ enĩ mandata:
alia ꝓmissa. Q mandata facien¬
do suscipimus: ut acciꝑe ꝓmissa
meream᷑. ꝓmissis gͦ credimus:
mandatis obtemꝑamꝰ. Quiã est
gͦ mandatis tuis credidi ⁊ insi
credidi quod tu illa mandau̾us
ñ aliqͥs hõ. qͣmius ꝑ homines ho¬
minib ministrata sint: Quia
itaq eredidi tuaẽẽ mandata: iꝑ¬
sa fides mãqua id credidi impe¬
tret abste grãm. qua faciã qd mã¬

Expanded text:
ri potest cur non dixerit, obedivi; sed, «credidi.» Alia sunt enim mandata, alia promissa. Mandata facienda suscipimus, ut accipere promissa mereamur. Promissis ergo credimus, mandatis obtemperamus. Quid est ergo, «mandatis tuis credidi,» nisi, credidi quod tu illa mandaveris, non aliquis homo, quamvis per homines hominibus ministrata sint? Quia itaque credidi tua esse mandata, ipsa fides mea qua id credidi, impetret abs te gratiam qua faciam quod man
Abbreviated transcription (Latin):
do cũ feruet: s eadem horrida oc
execranda cum ꝓditur. Suaues
epule cum sumuntur: s fetide
cum digeruntur. Non sunt gͦ
m̾itorum atq uirtutum sub¬
sidiis gaudeat se ẽẽ munitum:¬
datis tius credidi. Augeris sͥ
ista poseit et ꝑfici. Nam utiq:
tatem doce me: nisi ut ei gr̃a dei
magis magisq innotescat. boni¬
fidem qui dixerunt. Oñe auge
nob̃ fidem Et quam du uiuit᷑
in hoc mundo: ꝓficientium ẽ
ista cantatio. Addidit autem &¬

Expanded text:
do cum feruet, sed eadem horrida et execranda cum proditur: suaues epulae cum sumuntur, sed faetidae cum digeruntur. bona multa meritorum atque uirtutum subsidiis gaudeat se esse munitums credidi.» Augeri sibi ista poscit et perfici: nam utiquedicit, «Suavitatem doce me,» nisi ut ei gratia Dei magis magisque innotescat dulcfidem qui dixerunt: «Domine, auge nobis fidem» . Et quamdiu vivitur in hoc mundo, proficientium est ista cantatio. Addidit autem
Abbreviated transcription (Latin):
ctificantur. ẽx uno om̃s. Propt̾
quam causam: non confundi¬
tur fres eos uocare. E paulopꝰ
municauerunt carm ⁊ sangui-¬
ni:. &e ipse ꝓpemodum eorum
participarit. Quid enim aliud.
Neq enm efficerem᷑ participes
diuinitatis eius: nisi ipse morta¬
litatis nr̃e particeps fieret. Nã
ce ineuͣgłio quod nos diuinitatis
eius participes facti sumus: ita
dicitur. Dedit eis potestatem fili¬
os dei fieri his qui crelunt in no¬
mine eius: qui non ex sanguinib.

Expanded text:
ctificantur, ex uno omnes; propter quam causam non confunditur fratres eos vocare.» Et paulo post: municaverunt carni et sanguini, et ipse «propemodum eorum participavit» . Quod quid est aliud, Neque enim efficeremur participes divinitatis ejus, nisi ipse mortalitatis nostrae particeps fieret. Nam et in Evangelio, quod nos divinitatis ejus participes facti sumus, ita dicitur: «Dedit eis potestatem filios Dei fieri; his qui credunt in nomine ejus, qui non ex sanguinib
Abbreviated transcription (Latin):
er hoc: cẽ non ante hoc ⁊ ante oĩa
sclã sit nomen domini benedictũ
Respondebo paruulo: qui non
contumaciter querit. Tobis dicit᷑
dñ bñdictũ: ex ħutiq ex quo uob̃
dicatis. Incipiamus modo nom̃
domini laudare. quia pueri su¬
mus : s cumereuerimus magniq
fuerimus. nos ipsos laudabimus.
dominus ꝑ ysaiam. Ego sum: cẽ
usq dum senescatis ego sum. Sẽ
ꝑ enim laudandus est: qui semꝑ¬

Expanded text:
ex hoc,» et non ante hoc et ante omnia saecula «sit nomen Domini benedictum?» Respondebo parvulo, qui non contumaciter quaerit: Vobis dicitur, dictum, «ex hoc» utique ex quo vobis dicatis: Incipimus quidem laudare Dominum, quia pueri sumus; sed cum creverimus magnique fuerimus, nos ipsos laudabimus. Dominus per Isaiam, «Ego sum; et usque dum senescatis, ego sum» . Ille semper laudandus est qui e
Abbreviated transcription (Latin):
intudo. et iõ dñm non laudant¬
laudare suꝑbi: sit senectus nr̃a
puenł. et puericia senilis: id est
ut nec sapientia nr̃a sit rum suꝑ¬
bia. nec humilitas sine sapientia:
ditur: laudate nomen domini.
hoc est enim. a solis ortu usq ad
orcasum laudabile nomen dñi:¬
Excelsus suꝑ omnes gentes do

Expanded text:
 non laudantlaudare non norunt: sit senectus vestra puerilis, et pueritia senilis; id est: ut nec sapientia vestra sit cum superbia, nec humilitas sine sapientia, ditur, «Laudate nomen Domini:» hoc est enim, «A solis ortu usque ad occasum, laudate nomen DomiExcelsus super omnes ge
Abbreviated transcription (Latin):
ta diuina se erigentem. oe suaui
iugo dõmini resistentem deicite
frangite. comminuite: atq con¬
audate pueri dominum.
laudate nomen domini. Illa enĩ
prostrata et extincta: erit ꝑfecta¬
laus exore infantium cẽ lactenti

Expanded text:
icibus erigentem et suavi jugo Domini resistentem dejicite, frangite, comminuite atque conudate, pueri, Dominum, laudate nomen Domini.» Illa enim prostrata et exstincta, ex ore infantium et lactenti
Abbreviated transcription (Latin):
Et multis aliis loeis dominus
rĩr. singulare humilitatis erẽ¬
t̾is hominis. ad innouandam
humiliter uitam. similitudi.¬
inpsalmo. laudate puendnm:¬

Expanded text:
et multis aliis locis Dominus noster, per singulare humilitatis exemteris hominis ad innovandam humiliter vitam similitudiin Psalmis, «Laudate, pue
Abbreviated transcription (Latin):
domini. Consuetudo erat ingente
udet aliquos facere aliquoil opus
in agro. uł in uinea. uel in messe.
uł aliquid huiusmodr. non licebat
transire sñ benedictione. ꝑ illos qͥ¬

Expanded text:
ista consuetudo erat in gente videbat aliquos facere aliquod opus in agro, vel in vinea, vel in messe, vel aliquid hujusmodi; non licebat transire sine benedictione. Alii
Abbreviated transcription (Latin):
si dicitur. Qui nocet noceat adhuic:
ce gui in sordib est. sordescat adhuc
hinc dauid ait. Appone iniqͥta¬
tem suꝑ iniquitatẽ ip̃oꝵ: oe nõ
intrent iniusticiã tuam. Quia gͦ¬

Expanded text:
 dicitur: Qui nocet, noceat adhuc; et qui in sordibus est, sordescat adhuc . Hinc David ait: Appone iniquitatem super iniquitatem eorum, ut non intrent in justitiam tuam .
Abbreviated transcription (Latin):
gradum. Clamauit de ꝓfundo
lonas: de uentre ceti. Erat non so¬
lum sub fluctib: uerum etiam ĩ
usc̃ib belue. Nec tamen ullud
corpus. & illi fluctus incluserusi
orationem. ne ꝑueniret ad aureᷤ¬

Expanded text:
um. Clamavit de profundo Jonas, de ventre ceti . Erat non solum sub fluctibus, verum etiam in visceribus belluae; nec tamen illud corpus et illi fluctus intercluserunt orationem ne perveniret ad De
Abbreviated transcription (Latin):
Nulla inuenitur scͥpt᷑a que de
illis bene loquatur: quia transe¬
untes uiam non benedixeruns¬
illos. ẽransierunt ꝓpħe: omnia de
illis mala dixerunt. Ecce et iste da¬

Expanded text:
Nullam invenis Scripturam quae de illis bene loquatur, quia transeuntes viam non illos benedixerunt. Transeuntes Prophetae omnia de illis mala dixerunt. Ecce et iste
Abbreviated transcription (Latin):
uenturi sunt messores. et collec̃¬
turi sunt triticum in orreum:
oe Tizanua alligabunt. ce mit¬
tent in ignem. Sic ⁊ fenum tec¬
torum expurgatur ⁊ cẽ quiequid
inde euellitur inignem mittit᷑.
quia oc pͥusqͣm euelleretur exaru¬
implebit manũ suam qui me¬
⁊tet: & sinum suum qui mani¬
pulos colliget. Messores accipiun-¬

Expanded text:
enturi sunt enim messores, et collecturi sunt triticum in horreum, et zizania alligabunt, et mittent in ignem. Sic et fenum tectorum expurgatur, et quidquid inde evellitur, in ignem mittitur; quia et priusquam evelleretur aruimplebit manum suam qui metet, et sinum suum qui manipulos colliget. » Messores is
Abbreviated transcription (Latin):
faciem tuam. Iustorum hostes in
extremo ex amine confusio indu¬
et: quia tunc transacta mala re¬
dundare sͥante oculos m̃tis cons¬
uident: quantum debuerunt
fugere quod amauerunt. Tune
cordationis sue laculis. ipsa se
conscientia impugnat. Quid gͥ
digne penset unguoꝵ confusio
quanta tunc erit. qñ ⁊ foris et̾nꝰ
uidex cernitur ⁊ cẽ intus ante
oculos culpa uersatur: Cune¬

Expanded text:
fusione. - Justorum hostes in extremo examine confusio induit, quia cum transacta mala redundare sibi ante oculos mentis asvident quantum debuerint fugere quod amaverunt, ibi ccordationis suae jaculis ipsa se conscientia impugnat. Quis igitur digne penset iniquorum confusio quanta tunc erit, quando et foris aeternus judex cernitur, et intus ante oculos culpa versatur? Qu
Abbreviated transcription (Latin):
nunquid delere potuerunt: Ab¬
sit. Et enim non potuerunt mͥ:¬
me. Quid est nonpotuerunt ins
Non illis consensi ad malum. Oĩs
enim malus ꝓpteͬa ꝑsequit᷑ bo¬
num: quia non illi consentit bonꝰ

Expanded text:
uerunt mihi.» Quid est, «non potuerunt mre. Quid est, «non potuerunt mihi?» Non illis consensi ad malum. Omnis enim malus ideo persequitur bonum, quia non illi consentit bonus
Abbreviated transcription (Latin):
dñm non ht̃ ⁊ cuius fidelis est uoxe
Neruntam̃ ⁊ nos debemꝰ intelligͣe:
de quo ꝓfundo clamemꝰ addñm
Profundum enim nob̃: ista utta mor-¬
talis est. Quisquis gͦ se in ꝓfundo
intellexerit. clamet. gemat. suspi¬
ret.donec de ꝓfundo eruatur. oe
ueniat adeum qui intuens abys¬
sos sedet suꝑ cherubin: suꝑ omĩa
que creauit. non solum corporalia.
s etiam sp̃alia. Dicat gͦ. Gradꝰ iste uo

Expanded text:
m non habet, cujus fidelis est vox? Verumtamen et nos debemus intelligere de quo profundo clamemus ad Dominum. Profundum enim nobis est vita ista mortalis. Quisquis se in profundo intellexerit, clamat, gemit, suspirat, donec de profundo eruatur, et veniat ad eum qui super omnes abyssos sedet et super Cherubim, super omnia quae creavit, non solum corporalia, sed etiam sp
Abbreviated transcription (Latin):
habet in nocte in tempesta: qđ¬
maturo. Si hoc ad unumquẽq
fidelium referamus. oc ad ꝓpͥeta¬
tem reigeste ⁊ sepe contingit ut
tali noctis tempore iugilet amor
d̃i cẽ magno surgente orationis
affectu. non expectetur. s p̃ue¬
natur: qđ post galli cantum
consueuit tempus eẽ orandi.
Qͣmꝗͣ si uelimꝰ intelligere un¬
mat᷑um tempꝰ noctis huius. an-¬
teꝗͣ ueniss plenitudo temporis.
excła tacuit. s p̾ueniens istam
maturitatem ꝓphetando clama¬
uit: &e in u̾b dei sꝑauit poten¬
tis facere qd̃ ꝓmisit: ut in semi¬
ne abrahe benedicerentur õs

Expanded text:
in nocte intempesta, ravi.» Si hoc ad unumquemque fidelium referamus, et ad proprietatem rei gestae; saepe contingit ut tali noctis tempore vigilet amor Dei, et magno urgente orationis affectu, non exspectetur sed praeveniatur quod post galli cantum consuevit esse tempus orandi.m si velimus intelligere immaturum tempus noctis hujus, antequam venisset plenitudo temporis, Ecclesia tacuit, sed praeveniens Istam maturitatem, prophetando clamavit, et in verbis Dei speravit potentis facere quod promisit, ut in semine Abrahae benedicerentur omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Qua ꝓpter restat ut intelligamꝰ
non om̃s malos ñ inuenire sa¬
pientiam. si quesierint : s eos
qui intantum sunt mali. ut
odint eam. Sic enim cẽ dixit.
Querent me mali ce non inuem¬
ent : oderunt enim saplentiam.
Ideo non inuenerunt: quia ode¬
runt. S rursus si oderunt. qͦmͦ
querunt: nisi quia non eam ꝓpt̾
enim qui dicta sapientie studiosis¬
sime inguirunt : eamq indoctͥ¬
ut non ꝑ mores quos uibet sapi¬
entia. ꝑueniant ad lucem di qđ¬

Expanded text:
Quapropter restat ut intelligamus, non omnes malos non invenire sapientiam, si quaesierint; sed eos qui in tantum sunt mali, ut oderint eam. Sic enim et dixit: «Quaerent me mali, et non invenient; oderunt enim sapientiam» . Ideo ergo non inveniunt, quia oderunt. Sed rursus si oderunt, quomodo quaerunt; nisi quia non eam quaerMulti enim sunt qui dicta sapientiae studiosissime inquirunt, eamque in doctrut non per mores quos jubet sapientia, perveniant ad Dei
Abbreviated transcription (Latin):
lationib qđ eas non inmerito pa¬
tiuntur. tribuere ueritatem deo.¬
scõꝵ est usitata confessio. Ita regi¬
nahester. ita sc̃s daniel. ita tres ui¬
ri in camino: ita eoꝵ scĩtatis alii so¬
cũ confitentur. Queri autem potͥ
quomͦ hic dictum sit. om̃s uiȩ tuȩ
u̾itas: cum in alio psalmo legatur
ga scõs uniu̾se iue domini mĩa ce
ueritas: quia inuidicando subue¬
nit. atq ita nondeẽsse miscłia ⁊ oẽ
miserando id exhibet qđ ꝓmisit.
ne desit u̾itas. Erga om̃s autem
nat. Inicio cognoui de testimoni¬
is tius: quia inet̾num fundasti
ea. Testimonia dñi inet̾num ab
illo dicit ẽẽ fundata: &e hoc se mi¬
eio cognouisse testatur. nec aliũ¬
de cognouisse quam de ip̃is uti-¬
q testimoniis. Que sunt ipsa te¬
stimonia: nisi quib testatus est d̃s
daturum se eẽ regnum suis filiis
sempit̾num: Q quia hoc ꝑ uni-¬
genitum se daturum testatus ẽ.
de quo dictum est ⁊ regnieius ñ
erit finis:ipsa testimonia dieit uie

Expanded text:
suis, quod eas non immerito patiuntur, tribuere Deo veritatem, sanctorum est usitata confessio. Ita regina Esther , ita sanctus Daniel , ita tres viri in camino , ita eorum sanctitatis alii socii confitentur. Quaeri autem potest quomodo hic dictum sit, «Omnes viae tuae veritas;» cum in alio psalmo legatur,ga sanctos et universae viae Domini miseveritas, quia et in judicando subvenit, et ita non deest misericordia, et in miserando id exhibet quod promisit, ne desit veritas. Erga omnes autemInitio cognovi de testimoniis tuis, quia in aeternum fundasti ea?» Testimonia Domini in aeternum ab illo dicit esse fundata, et hoc se initio cognovisse testatur, nec aliunde cognovisse quam de ipsis utique testimoniis. Quae sunt ista testimonia, nisi quibus testatus est Deus daturum se regnum suis filiis sempiternum? Et quia hoc in Unigenito se daturum esse testatus est, de quo dictum est, «Et regni ejus non erit finis
Abbreviated transcription (Latin):
rei ꝓficiat suus clamor
uit in toto corde suo. &e hoc sibi
desiderauit a dño exaudiente
p̾stari: ut iustificationes eiꝰ exqui¬
rat: Quod ut faciamꝰ iubetur:
ut exquiramꝰ oratur. Non pot̾¬
autem nͥ qui inuenerit facere :
et nisi quesierit inuenire. S mag¬
nam spem: dñs ihc dedit dicen¬
do. Querite et inuenietis. Quib

Expanded text:
roficiat suus clamor,vit in toto corde suo, et hoc sibi desideravit a Domino exaudiente praestari, ut justificationes ejus exquirat. Proinde quod ut faciamus jubetur, ut exquiramus oratur. Quam loautem nisi invenerit, facere; et nisi quaesierit, invenire. Sed magnam spem Dominus Jesus dedit dicendo: «Quaerite, et invenietis.» Rursus
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt oculi mei ad te dilucu¬
lo: ut meditarer eloquia tua.
sedebant inumbra mortis. lux
orta est eis. Nonne inscĩs qui e¬
lum oculi eccłie p̾uenerunt. qͥa
hoc futurum antea p̾uideruns.
ut meditarentur eloquia di que
tune erant: oe in lege ac ꝓpħis hec
futura nuntiabant:. Nocẽ me¬
dñe: oe sełm iudieium tuum
iuuificame. Prius enim d̾s sed̾m
miscd̾iam fuam aufert a pecca¬
torib penam⁊ eisq postea uis¬
tis seđm uidicium dabit uitã.
quia non frustra illi hoc ordi¬

Expanded text:
nerunt oculi mei ad matutinum, ut meditarer eloquia tua.»ando qui sedebant in umbra mortis, lux orta est eis ; nonne in sanctis qui pnum oculi Ecclesiae praevenerunt, quia hoc futurum antea praeviderunt, ut meditarentur eloquia Dei, quae tunc erant, et in Lege ac Prophetis haec futura nuntiabant? 6. , et secundum judicium tuum vivifica me. Prius enim Deus secundum misericordiam aufert a peccatoribus poenam, eisque postea justis secundum judicium dabit vitam. Quia non frustra illi hoc ordi
Abbreviated transcription (Latin):
appropinquant qui ꝑsequunt᷑.
qñ usq ad carnem cruciandam
ẽ quippe anime ꝓpius carne qͣm
gestat. Appropinguauerunt gͦ
ꝑsequentes. affligendo eorum car¬
nem qͦs ꝑsequebantur. S atten¬
de quod sequitur: Alege autem
tua longe facti sunt. Quantoma¬
gis appropinquauerunt ꝑseqͤn¬
do iustos: tanto longe facti sunt
a iusticia: S quid nocuerunt ilł
quib ꝑsequendo ꝓpinquauerunt:
quando int̾ior est ꝓpinquatio dñi
eorum. a quo nullatenꝰ deserunt᷑¬

Expanded text:
appropinquant qui persequuntur, quando usque ad carnem cruciandam est quippe animae propius carne quam gestat. Propinquaverunt ergo persequentes, affligendo eorum carnem, quos persequebantur. Sed attende quod sequitur: «A lege autem tua longe facti sunt.» Quanto magis propinquaverunt persequendis justis, tanto magis longe facti sunt a justitia. Sed quid nocuerunt eis, quibus persequendo propinquaverunt; quando interior est propinquatio Domini eorum, a quo nullatenus deserunt
Abbreviated transcription (Latin):
mur. Cum iudicamur autem
a dño corripimur: ut non cum¬
hoc mundo damynemur. E eiꝰ
ultimum tempus iudicũ ñ erit
sine miscdia. qui coronat te a
miscdia: s sinistris qui non fecer̃¬

Expanded text:
mur; cum iudicamur autem, a domino corripimur, ne cum mundo damnemur. eum ltimum tempus judicii non erit sine misericordia, quia «coronat te,» misericordia sed sinitris qui non fecer
Abbreviated transcription (Latin):
mitatem negem. Salus quippe
anime agit. ut fiat quod facien¬
dum ẽẽ cognoscit: & usq ad mor¬
tem corꝑis si hoc flagitat extre¬
ma demptatio. pro testimoniorũ
diuinorum u̾itate certetur. Ubi
autem non est salus: succumbite

Expanded text:
mitatem negem. Salus quippe animae facit ut fiat quod faciendum esse cognoscitur, et usque ad mortem corporis, si hoc flagitat extrema tentatio, pro testimoniorum divinorum veritate certetur: ubi autem non est salus, succumbit
Abbreviated transcription (Latin):
bo. Contra ignorantie tenebras il¬
luminatio ⁊ contra infirmitatẽ
lio salus est dñs: qñ or ostendit
quid debeat ad agendum ppet.
et iures p̾bet. ut qđ ostendit. pos¬

Expanded text:
bo ? Contra ignorantiae enim tenebras illuminatio, contra infirmitatem vero salus est Dominus, quando et ostendit quid debeat ad agendum appeti, et vires praebet ut quod ostenderit pos
Abbreviated transcription (Latin):
saria. qñ res ipsa uidebitur: ꝓpter
quam credendam nunc testimo¬
nia requiruntur. Et ido bene in¬
telligitur dictum fundasti ea: qͥa
inxp̃o ea uera monstrantur. fun
dam̃tum enim aliud nemo potͣ
loquitur. que terris non defuit ab
inicio gen̾is humami: Cuius pͥmi¬
cie abel sẽs est: immolatus et ip̃e
intestimonium futuri sanguiniᷤ
meditoris ab impio fr̃e fundendi.
Nlam ce illud ab initio dictũ est:
erunt duo incarne una. Quod
magnum sacram̃tum apłc ex po

Expanded text:
ando res ipsa videbitur, propter quam credendam nunc testimonia requiruntur. Et ideo bene intelligitur dictum, «fundasti ea,» quia in Christo vera monstrantur. Fundamentum enim aliud nemo potesloquitur, quae terris non defuit ab initio generis humani, cujus primitiae Abel sanctus est, immolatus et ipse in testimonium futuri sanguinis Mediatoris ab impio fratre fundendi? Nam et illud ab initio dictum est, «Erunt duo in carne una» : quod magnum sacramentum apo
Abbreviated transcription (Latin):
Nimum intendite ad
psalmum: quem in or¬
dum. Est etiam ipse p̃notatus
canticum gͣluum: &e aliquanto
cet̾is sub eodem titulo ꝓlixior . Ni
ergo immoremur. nͥ ubi neces¬
sitas coegerit: ut totum possi
õ ꝓficiendum est. De ipso quip¬
ꝓficiamꝰ ut ex noiuis uetes effi¬
ciamur: s ip̃a nouitas ereseat.

Expanded text:
nimum intendite ad Psalmum, quem in ordum habemus. Est etiam ipse praenotatus, «Canticum graduum;» et aliquanto caeteris sub eodem titulo prolixior. Non ergo immoremur, nisi ubi necessitas coegerit; ut totum, et proficiendum est. De ipso quipproficiamus ut ex novis veteres efficiamur, sed ipsa novitas crescat.
Abbreviated transcription (Latin):
dam infirmis ait apłs. Lac uobis
potum dedi.non escam. Nondũ
enim poteratis : s necdum qui¬
dem potestis. Sunt infirmi qui
non sunt idonei ualido eybo:
uolunt se tendere ad id quod ca-¬
pere non possint &e si aliguid ut¬
eunq ceꝑint. aut uisi sibi fue¬
rint caꝑe quod non ceperint.:
extolluntur inde o suꝑbiunt:
et uidentur sibi quasi sapien¬
des. hoc autem quod contigit
omnib hereticis ⁊ quicũ eẽnt
animales cẽ carnales. defendẽ¬
do sententias suas prauas. quas
falsas ẽẽ non potuerunt uidere:
exclusi sunt de catholica eccłia.¬

Expanded text:
dam infirmis dicit Apostolus, «Lac vobis potum dedi, non escam: nondum enim poteratis; sed nec adhuc quidem potestis» . Sunt infirmi qui non sunt idonei valido cibo; volunt se extendere ad id quod capere non possunt: et si aliquid utcumque coeperint, aut visi sibi fuerint capere quod non ceperunt, extolluntur inde, et superbiunt inde; videntur sibi quasi sapientes. Hoc autem contingit omnibus haereticis; qui cum essent animales et carnales, defendendo sententias suas pravas, quas falsas esse non potuerunt videre, exclusi sunt de Catholica. Dica
Abbreviated transcription (Latin):
lis:. quasi somnus est. Cepisti spare
ex quo resurrexit dñs: noli defic̃e
sꝑare. quousq exeas ab hac uita.
Nam si non usq ad noctem sꝑa¬
ĩus: deletur totum quod spera¬

Expanded text:
lis, quasi somnus est. Coepisti sperare ex quo resurrexit Dominus, noli deficere sperare quousque exeas ab hac vita. Nam si non usque ad noctem speraveris, deletur totum quod spera
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a conditoris nr̃i que cuncta in
nobis errata corrigat. ĩmunda seĩ¬
ficet. turbulenta serenet. Fidelis ñaq
& iustus est. ut remittat nobis pec¬
cata nr̃a. & emundet nos ab omni
iniquitate. si ad illum sedula mẽ¬
se et uitam suam: uidit illam undi¬
q flagiciis oẽ facinorib eooꝑtam. Qa¬
cunq respexit: nichil in se bonũ
uidex agere uolueris. non miseri¬
cors pater : quis stabit ante oculos
tuos: Et non ait ego non sustine¬
bo: s quis sustinebit: Nidit enim
ꝓpe totamuitam humanam eireũ¬
latrari peccatis suis : accusari om̃s
conscientias acogitationib suis: ñ
inueniri corcastum p̃sumens de

Expanded text:
gratia Conditoris nostri, quae cuncta in gratia Conditoris nostri, quae cuncta in nobis errata recorrigat immunda sanctificet, turbulenta serenet. Fidelis namque et justus est, ut remittat nobis peccata nostra et emundet nos ab omni iniquitate; si ad illum sedula menexit vitam suam; vidit illam undique flagitiis et facinoribus coopertam: quacumque respexit, nihil in se bonum judex agere volueris, non misericors pater, quis stabit ante oculos t?» Non dixit, Ego non sustinebo; sed, «quis sustinebit?» Vidit enim prope totam vitam humanam circumlatrari peccatis suis, accusari omnes conscientias cogitationibus suis, non inveniri cor castum praesumens de
Abbreviated transcription (Latin):
oramus ore. ⁊ alibi corde intendimꝰ:
nec ip̃m qđ dicimꝰ recolimꝰ. Sed
dit: eui ip̃e qui orat non inten¬
dit. Quod instinctu diaboli: se¬
pe fier solet. Sciens enim utilita¬
tem orandi &e nobis inuidens gͣ¬
ciam impetrandi. immittit orantib
cogitationum tumultus: rit men¬
tem aboratione diuidat. ce fructũ
orationis tollat. Contra cuius ma-
ut quanto plus tͣba cogitacionũ nos
impugnat: tanto robustius nr̃amẽs
insui status rectitudine fixa ꝑma-¬
neat. Multum autem iuiuat ad
orationis puritatem: si omni loco
uel tempore nos ab actib temꝑe¬
mus illicitis. si semꝑ abociosis ser¬
monib auditum pariter castige¬
mus. & linguam. si in lege dñi am¬
bulare. & testimonia eius assuesca¬
mꝰ toto corde scrutari. Quec̃q em̃i
sepuis agere. loqui uł audire so¬
lemus. eadem necesse est ad ani¬
mum quasi solitam ꝓpͥamq re-¬
currant ad secdem. Sane siadexẽ
plum chananee mulieris in orã¬
do ꝑstamꝰ. fixiq manemꝰ. aderce

Expanded text:
oramus et alibi corde intendimus, nec ipsum quod dicimus recolimus. Sed dit orationem, cui qui orat non intendit; quod instinctu diaboli saepe fieri solet. Sciens autem utilitatem orandi, et nobis invidens gratiam impetrandi, immittit orantibus cogitationum tumultus, ut mentem ab oratione dividat et fructum orationis tollat. Contra cujus maliut quanto plus cogitationum turba nos impugnat, tanto robustius mens nostra in sui status rectitudine fixa permaneat. Muorationis puritatem, si in omni loco vel tempore nos ab actibus temperemus inlicitis, si semper ab otiosis sermocinationibus auditum pariter castigemus et linguam, si in lege domini ambulare et testimonia eius adsuescamus toto corde scrutari. Quaecumque enim saepius agere / vel loqui vel audire solemus, eadem necesse est saepius, ad animam quasi solitam propriamque recurrant ad sedem. plum Chananaeae mulieris in orando perstamus fixique manemus, aderit
Abbreviated transcription (Latin):
fundum merguntur: quanto
fallax enim felicitas: ip̃a est maior
infelicitas. Deinde et hoc solent ho¬
mines dicere. Iam qm̃ multa feci
&e dampnatio ĩminet: hoc ꝑdo. qdͣ
solent desꝑati latͦnes dicere. Sic
me occisurus est uidex ꝓ decem
homicidiis. quomodo ꝓquinq.
est peccator eum uenerit in ꝓfun¬
dum peccatorũ contempnit. S do¬
stra contempsit: quiusq ad istam
uitam uenire dignatus est: pro¬
mittens remissionẽ omniũ peccõ¬
rum. etiam de ꝓfundo excitauit
hominẽ ut clamaret de ꝓfundo
sub molib uiciorũ: et ꝑueniret
uox peccatoris ad diñ. Unde sub¬

Expanded text:
rofundo merguntur, quanto fallax enim felicitas, ipsa major est infelicitas. Deinde et hoc solent homines dicere: Jam quoniam multa feci et damnatio imminet, hoc perdo, quod nsolent desperati latrones dicere: Sic me occisurus est judex pro decem homicidiis, quomodo pro quinqest, «Peccator, cum venerit in profundum malorum, contemnit.» Sed Dostra contempsit, qui usque ad istam vitam venire dignatus est, promittens remissionem omnium peccatorum; etiam de profundo excitavit hominem, ut clamaret de profundo sub molibus peccatorum, et perveniret vox peccatoris ad Deum: unde
Abbreviated transcription (Latin):
mus. non quasi unius hominis eã¬
tantis uocem accipidebere: s om¬
nium qui sunt in xp̃i corpore:
Et quia in illuis corpore sunt om̃s.
tanquam unus. coue. homo lo¬
quitur: & ipse est u mis qui
multi. Multienim sunt in se ipsis:
unus sunt in illo qui unus est.

Expanded text:
m, non quasi unius hominis cantantis vocem accipi debere, sed omnium qui sunt in Christi corpore. Et quia in illius corpore sunt omnes, tanquam unus homo loquitur: et ipse est unus qui et multi sunt. Multi enim sunt in seipsis, un
Abbreviated transcription (Latin):
gem. Data est enim lex iusta. scã¬
⁊ bona uideis: s reos eos potuit fa¬
cere. Nondata est lex que posset
uiuificare: s que posset peccata pec-¬
catori ostendere. Peccator enim obli¬
tus erat se: nec uidebat se. Data est
illi lex: ut uidet se. fecit reum: ñ
nui te domine: quia dignatus es
tamea dimittere. dare michi de cet̾o
monita ne te offendam. In ipsis mo-¬
uitis siquid forte titub auero: dedisti
mͥ remedium quote orem dicens.
Dimitre nobis debita nr̃a: sicut cẽ
nos dimittimus debitorib nostris.
hanc legem statiusti mͥ: ut quomo¬
do dimitto. dimittatur mͥ. E ꝓpter
hanc legem sustinuite dñe. Expecta¬
ui qn uenias cẽ lib̾es ab omni neces¬
sitate: quia in ip̃a necessitate. ne de¬
seruisti legem miscłie. Loquutus

Expanded text:
fecit? Data est enim lex sancta, justa, bona Judaeis ; sed reos eos potuit facere. Non data est lex quae posset vivificare , sed quae ostenderet peccata peccatori. Peccator enim oblitus erat se, nec videbat se; data est illi lex, ut videret se. Fecit reum lex; nui te, Domine;» quia dignatus es ta mea, dare mihi de caetero monita ne te offendam: in ipsis monitis si quid forte titubavero, dedisti mihi remedium, quo te orem, dicens, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . Hanc legem statuisti mihi, ut quomodo dimitto, dimittatur mihi. «Propter» hanc «legem sustinui te, Domine.» Exspectavi quando venias et liberes ab omni necessitate, quia in ipsa necessitate non deseruisti legem misericordiae.
Abbreviated transcription (Latin):
Quide ꝓfundoclamat: surgit
de ꝓfundo. Et ipse clamor: non
eum ꝑmittit multum mimo
ẽe. Ualde enim in ꝓfundo sunt:
qui nec clamant deꝓfundo. Di¬
cit scͥptura. Peccator cum uenerit
in ꝓfundum malorum contẽp¬
sit: ubi contempnitur deus.
Cum quisq uiderit se cotidia¬
nis peccatis obrutum. ⁊ p̃mi qͥ
dicit. Si d̾o displicerent facino
res humanas curaret: ad tanta
scelera que feci non solumiiu̾e¬

Expanded text:
de profundo clamat, surgit de profundo, et ipse clamor non eum permittit multum in imo esse. Valde enim in profundo sunt, qui nec clamant de profundo. Dicit Scriptura: «Peccator, cum venerit in profundum malorum, contemsit, ubi contemnitur Deus. Cum quisque viderit se quotidianis peccatis obrutum, acervis qudicit: Si Deo displicerent facinorres humanas, ad tanta scelera quae feci, non solum vive
Abbreviated transcription (Latin):
sustinet: nͥ qui ñlum accepit qđ¬
ꝓmissum est. Accepimꝰ remissionẽ¬
omniũ peccatoꝵ: s ꝓmissum est no¬
bis regnũ cȩlorum. Debita nr̃a de¬
leta sunt: s merces nr̃a adhue fu¬

Expanded text:
sum est: nam qui jam accepit, quid sustinet? Accepimus remissionem peccatorum; sed promissum est nobis regnum coelorum: debita nostra deleta sunt; sed merces nostra adhuc fu
Abbreviated transcription (Latin):
infirmꝰ est: qui in pͥma infantia¬
matrem suam est. Si forte fue¬
rit alacte ablactatus: extingui¬
tur. Non frustra gͦ additum est.
suꝑ matrem suam. AblactariN
omnes possunt credendo. Qui
crescit ⁊ sic ablactatur: bonum
illi est. Qui autem adhuc super
matrem suam est : ꝑniciosũ ẽ.
Ergo cauendum est ⁊ timendũ.
nequis ante tempus ablactetur.
huc suꝑ matrem suam est: cum
portatur manib matris. Non er¬

Expanded text:
infirmus est prima infantiamatrem suam est; si forte fuerit a lacte ablatus, exstinguitur. Non frustra ergo additum est, «super matrem suam.» Ablactari enim omnes possunt crescendo. Qui crescit, et sic ablactatur, bonum est illi; qui autem adhuc super matrem suam est, perniciosum. Ergo cavendum, fratres, et timendum est ne quis ante tempus ablactetur. huc super matrem suam est. Cum autem portatur manibus matris, qui
Abbreviated transcription (Latin):
um. Eradus uł descendentiũ sunt:
uł ascendentiũ. S gradus qui mͦ in
his psalmis positisunt: ascendentes
significant. Intelligamꝰ gͦ tanguã
ascensuri: nec ascensiones pedibus
corporalib queramꝰ. s sicut in alio
psalmo scͥptum ẽ. Ascensiones in
corde suo disposurt. Itaq hune psal
ium ascensionis cantemus. ascen¬
suri in corde: quia ut ascendamus
descensũ est ad nos. Nam scalam
sunt ei ascendentes ce descendentes.¬

Expanded text:
. Gradus vel descendentium sunt vel ascendentium: sed gradus quomodo in his psalmis positi sunt, ascendentes significant. Intelligamus ergo tanquam ascensuri: nec ascensiones pedibus corporalibus quaeramus, sed sicut in alio psalmo scriptum est, «Ascensiones in corde ejus disposuit, in mum ascensionis cantemus ascensuri in corde; quia ut ascendamus descensum est ad nos. Nam vidit ssunt ei ascendentes et descendentes
Abbreviated transcription (Latin):
quod non credunt. o ido repba¬
ti sunt: quanius sint utiles eis.
quos instruit dominꝰ dicens. Que
dicunt facite: que autem faeur
ille seruus quitalentum habuit

Expanded text:
quod non credunt, et ideo reprobati sunt; quamvis sint utiles eis quos instruit Dominus, dicens: «Quae dicunt, facite; quae autem faciunt, ille servus quamvis talentum habueri
Abbreviated transcription (Latin):
nos qui uuumus benedicimus
domino: ex hac morte potest
recte intelligere homo fidelis.
iam ereptam ẽẽ animam suam.
eo ipso quod ex infideli fidelis
effecta est. Unde ipse saluator
completasunt ineis: qui ñdũ
ex hac uita emigͣuerunt. Nũc
autem eum lapsus nr̃os peri¬
culosos cogitamus: non cesset¬
oeuli a lacrimis. Tune autem
erpiet oculos nr̃os a lacͥmis. qñ
⁊ pedes alapsir:. quia tune nul¬
lus erit lapsus ambulantium
pedum. quando infirme carnis nus¬
lum erit lubricum. Audi quẽadmo¬
dum ad spemꝑtineat hoc quod ea
nitur : uelut iam sit effectum. ẽ¬
⁊s ripuit inguit oculos meos a lacͥ¬
mis. pedes meos alapsur: & tam̃
rientium: id: in carne mortali
Qui enim incarne sunt: deo pla¬
cere non possunt. Unde ⁊ quod
seguitur. dicit idem a płs. Nos au¬
tem non estis in earne. Quod se¬
cundum id dicit. quia corpꝰ mor¬

Expanded text:
nos qui vivimus, benedicimus Dominum» . Ex hac ergo morte potest recte intelligere homo fidelis jam exemptam esse animam suam, eo ipso quod ex infideli fidelis effecta est: unde ipse Salvator,completa sunt in eis qui nondum ex hac vita emigrarunt. Nunc enim cum lapsus nostros periculosissimos cogitamus, non cessant a lacrymis oculi: tunc autem eximet oculos nostros a lacrymis, quando et pedes a lapsu. Quia tunc nullus erit lapsus ambulantium pedum, quando infirmae carnis nullum erit lubricum. Nunc vedum ad spem pertineat quod ita canitur velut jam sit effectum, «Exemit,» inquit, «oculos meos a lacrymis, pedes meos a lapsu:» et tamen rtuorum, id est in carne mortali. «Qui» enim «in carne sunt, Deo placere non possunt.» Unde quod sequitur, et dicit idem apostolus, «Vos autem non estis in carne;» secundum id dicit, quod «corp
Abbreviated transcription (Latin):
Talis actio debet eẽ anime que
tendat ad quietam securitatẽ:
non que augeat inquietum labo¬
q ⁊⁊ humilis tanquam uiam
tendentis ad requiem: Und̾ sc̃p

Expanded text:
ergo actio debet esse animae, quae tendat ad quietam securitatem, non quae augeat inquietum laboque et humilis, tanquam viam tendentis ad requiem: non tamen
Abbreviated transcription (Latin):
quen placebant d̃o. qui scđm
ipsum inxarne non erant. Quis
autem placeat deo uiuo. incorpo¬
re mortuo  S quid ait  Si aut̃
sp̃c eius qui suscitauit xpm a
Tunc erimus iregione uiuoꝵ
ex omni parte placentes in cons¬
pectu domini. ex nulla parte ab¬

Expanded text:
quem placebant Domino, quia secundum ipsum in carne non erant. Quis autem placeat Deo vivo, in corpore mortuo? Sed quid ait? «Si autem Spiritus ejus qui suscitavit Jesum , Tunc erimus «in regione vivorum,» ex omni parte placentes in conspectu Domini, ex nulla ab eo par
Abbreviated transcription (Latin):
iego tribulationem ⁊ dolorem
inueni: nomen domini inuoca¬
ui. Latebat enim me tribulatio:
idolor uitalis. Tribulatio de qua
dat auxilium: cuidicitur. Da no¬
bis auxiliuuim de tribulatione: qi
uana salus hominis. Ego autem
de uana salute hominis gauden-
pectaui. ut pͥus amitt̾em bonatẽ¬
poralia. quib male oblectabar. &
tunc lug̾em: s attendi in eadem
ipsam miseriam meam: qua ta¬
libus oblectabar. que oẽ amitt̾e
ciari aduersitatib huiꝰ scłi. s etiã
obligari ꝓsꝑitatib uidi. Atqita
tribulationem et dolorem inue

Expanded text:
ego «tribulationem et dolorem inveni, nomen Domini invocavi.» Latebat enim me tribulatio et dolor utilis; tribulatio de qua dat auxilium, cui dictum est, «Da nobis auxilium de tribulatione, et vana sulus hominis» . Ego enim de vana salute hominis gaudenduspectavi ut prius amitterem bona temporalia quibus male oblectabar, et tunc lugerem: sed attendi in eamdem ipsam miseriam meam qua talibus oblectabar, quae et amittereciari adversitatibus hujus saeculi, sed etiam obligari prosperitatibus vidi; atque ita «tribulationem et dolorem» qui
Abbreviated transcription (Latin):
dicere miserie meȩ. dies morta¬
litatis meẽ. dies scd̃m adam ple¬
nos laboris ⁊ sudoris: dies sedͬm
uetustatem putredinis. Dies me
os dico. quos ipse mͥ feci pͥuata
rantie tenebras. ⁊ compedes mor¬
talitatis accepi: ⁊ ideo in his die¬

Expanded text:
dicere dies miseriae meae, dies mortalitatis meae, dies secundum Adam, plenos laboris et sudoris, dies secundum vetustatem putredinis. os dico, quos ipse mihi feci privata rantiae tenebras, et compedes mortalitatis accepi. «In» his «die
Abbreviated transcription (Latin):
est.S tam clementer humane
consuluit infirmitati: ut quia
eum sicut non est possumus ag-¬
noscere : nr̃e loquutionis more
se ipsum nob̃ insinuet. Inde et
membrorum nrorum qualitatẽ
habere descrbitur: &e passionũ
indigna de se dici uoluit. quatinuis
ad sua ꝑnr̃a nos traheret ⁊ ce dum¬
condescenderet nobis. consurgere¬

Expanded text:
est. Tam clementer Deus consulit humanae infirmitati, ut quia eum sicut est non possumus agnoscere, nostrae locutionis more se ipsum nobis insinuat. Unde et membrorum nostrorum qualitatem habere scribitur, et passionum indigna digna dici de se voluit, quatenus ad sua condescendit nobis, consurgere
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Bomine quis credidit au¬
ditui nr̃o: Inter quos illi enume¬
rantur: de quibus dicit idem apłs.
Omnes suaquerunt: nonque
iħu xp̃i. Quos alio loco dieit. nõ
exueritate. s ex occasione p̃dicare
uerbumder: non caste id: ñ ani
mosimpliciet puro. exfide since¬
ra que ꝑdilectionem oꝑatur. Ter¬
renis quippe cupiditatib consu¬
lentes. regnum cȩlorum annun¬
tiabant habentes in pectore fal¬
sitatem: in lingua u̾itatem. De his¬

Expanded text:
dicitur, «Domine, quis» «credidit auditui nostro» ? Inter quos etiam illi numerantur, de quibus dicit idem apostolus, «Omnes sua quaerunt, non quae Jesu Christi» : quos alio loco dicit non ex veritate, sed ex occasione praedicare verbum Dei, non caste , mo simplici et puro, et fide sincera quae per dilectionem operatur : terrenis quippe cupiditatibus consulentes, regnum coelorum annuntiabant, habentes in pectore falsitatem, in lingua veritatem. Sci
Abbreviated transcription (Latin):
loquebatur qui intrauerat in
sanctuariũ dĩ. qui audierat for¬
te ineffabilia uerba que non
licet homini loqui. Qui dixit
quod posset hominib diei:. ce
tenuit apud se qd̃ non posset di¬
ci. Ergo et audiatur ad qd̃ possu-¬
mus oe credatur ad quod non pos¬
sumus. Ad quod possumus audi
ipse dd̾ cognouit qd̃ magnus est

Expanded text:
loquebatur, qui intravit in sanctuarium Dei, qui audivit forte ineffabilia verba quae non licet homini loqui ; qui dixit quod posset hominibus dici, et tenuit apud se quod non posset dici. Ergo et audiatur ad quod possumus, et credatur ad quod non possumus. Ad quod possumus audiaipse cognovit «quod magnus est
Abbreviated transcription (Latin):
inspirantur nares insensatorum.
dissoluuntur ora mutoꝵ. constringũ¬
tur manus paraliticoꝵ: corrigun¬
tur pedes claudoꝵ. De lapidib istis
suscitantur filii abrahe: quib õĩb
iam dicatur. Domꝰ isrł benedicite

Expanded text:
inspirantur nares insensatorum, dissolvuntur ora mutorum, constringuntur manus paralyticorum, corriguntur pedes claudorum, de lapidibus istis excitantur filii Abrahae : quibus omnibus jam dicatur, «Domus Israel, benedicite
Abbreviated transcription (Latin):
enimmatia est: illud q ualcde amant
& aurum : oculos hñt ⁊ uident: Er¬
go c̃ istaĩsensata sint. quid facitis
⁊ habent &e non uidebunt. Aures hnͣt
potuit. ⁊ oculos. ⁊ aures. ⁊ nares. nos.
⁊manus. ⁊ pedes: s nec lucem oculis.
nec auditum aurib. nec uocem ori.
nec sensum naribus. nec motum pra¬
factus es agnouisti. De illis autem
qui non agnouerunt. quid dicitur:
s Similes illis fiant qui faciunt ea:
: ⁊ om̃s qui confidunt ineis. Expͥmi
tur eñim illis quedam similitudo
ydolorum. non quidem in carne.
bent: &e non audient. Ad illos cla¬

Expanded text:
eria est: illud quod valde amant,  aurum, ideo oculos habent et vident? nc cum ista insensata sint, quid facitis  habent, et non audient; nares habent, potuit, et oculos, et aures, et nares, et os, et manus, et pedes; sed nec lucem oculis, nec auditum auribus, nec vocem ori, nec sensum naribus, nec motum mai, si a quo factus es agnovisti. De illis autem qui non agnoverunt, quid dicitur? «Similes illis sint omnes qui faciunt ea, et omnes qui confidumi in eis quamdam similitudinem idolorum, non quidem in carne ebent, et non audiunt: ad illos
Abbreviated transcription (Latin):
non creditur: interelusa est uia
Si autem int̾clusa fuerit quia ñ
creditur. quid restat nͥ ut cũ uene¬
rit qui non colebatur ⁊ confundã¬
tur qui non crediderunt. Qñ ens¬

Expanded text:
non creditur in Deum, interclusa est via. Si autem interclusa fuerit, quia non creditur; quid restat, nisi ut cum venerit qui non credebatur, confundantur qui non crediderunt? Quare
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Sigͦ magna di gr̃a ẽ ut con¬
seruetur fides nr̃a: magna pena
est occidere pͥmogenita. Qñ homi¬
fidem: affligunt enim eccłiam
ut ꝑdant fidem. nam ⁊ ipsa egyp¬
tus afflictio int̾pͣtatur⁊ quiẽq gͥ
affligunt ȩccłiam. quicunq seã¬
dala eccłie immitunt. ⁊ si xp̃ia¬
ni appellantur. moriuntur in

Expanded text:
i ergo magna Dei gratia est ut conservetur fides nostra; magna poena est occidere primogenita, quando homifidem. Affligunt enim Ecclesiam, ut perdant fidem: nam et ipsa Aegyptus afflictio interpretatur. Quicumque ergo affligunt Ecclesiam, quicumque scandala Ecclesiae immittunt, etsi christiani appellen
Abbreviated transcription (Latin):
serunt iniusti. Audi dñm dicẽtẽ.
Iniudicium ueniin hunc mundũ:
ut qui non uident uideant. ⁊ qui
uident ceci fiant. Excecati sunt suꝑ¬
bi. illuminati sunt humiles. Iudi
casse gͦ intelligitur plebem suam:¬
separando in ipsa plebe sua. bonos
a malis. fideles ab infidelib. apłos
a uideis mendacib. Seruorum¬

Expanded text:
njusti. Audi Dominum dicentem: In judicium veni in hunc mundum, ut qui non vident, videant; et qui vident, caeci fiant . Excaecati enim sunt superbi, illuminati sunt humiles, et icasse enim intelligitur plebem suam,separando in ipsa plebe sua bonos a malis, fideles ab infidelibus, Apostolos a Judaeis mendacibus. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
opponendo figm̃ta sua. Nam quo
modo ꝑ xp̃m agitur. ut pateat
lua que fuerat int̾elusa. nã per
eum redemptus ẽ quidã et dicio
indõ meo trans grediar murũ:
sic diabolus nichil aliud agit. nͥ
ut int̾cludat uiam. ne credatur

Expanded text:
opponendo figmenta sua, oopponendo figmenta sua, om id agitur, ut pateat via, quae fuerat interclusa; nam per eum redemptus quidam dicit, «Et in Deo meo transgrediar murum» : sic diabolus nihil aliud agit, nisi ut intercl