comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc int̾cc̃o opꝰ restitũc debere
ant pacienciam restitrendi p̾s¬
a plane si mortuo alienatone
ẜno int̾clic̾ctur pacienciam
dũ taxat p̾stare debẽ ait ita
ut emptor cod̾ int̾dc̃o possit
coneniri ut uł ĩpensami p̾stet.

Expanded text:
ex interdicto opus restituere debere aut patientiam restituendi praes: plane si mortuo alienatove servo interdiceretur, patientiam dumtaxat praestare debere ait, ita ut et emptor eo interdicto possit conveniri, ut impensam praestet
Abbreviated transcription (Latin):
stcisse nidĩ uisi ꝑiuissu meo
face̾ ceꝑit nł q̃ alia iusta ca ac¬
cedente. si quis tũ ĩ becillitate
cus qui te magm faciebat. io̾
nõ ucuit ad prohibend̾ n̾o in¬
debitur adũsanꝰ uim fecisse
⁊ ita labeo scribit Item ait ⁊¬
si te uolentem ad prohibend
o ac pp hoc nõ ueni̾g no iudi
me num fecisse. Lenulcus.¬

Expanded text:
cisse, nisi permissu meo facere coeperit vel qua alia iusta causa accedente. Si quis tamen inbecillitate eum, qui te magni fanon uenerit ad prohibendum, non uidebitur aduersarius ui fecisse: et ita Labeo scribit. Idem ait et si te uolentem ad prohibenduo ac propter hoc non ueneris, non uideri me uim fecisse, 2 Uenuleius
Abbreviated transcription (Latin):
tunc incino prohib uimi fi̾
adĩc uolenti. ¶ Sem̃ ait
p̾tor q̃ arbor exagro tuom
agrum illius np̾end si ꝑ
tr stit quo mnuꝰ pedeo .xx. a¬

Expanded text:
tunc vicino prohibet vim fieri adimere volenti. Deinde ait praetor: "Quae arbor ex agro tuo in agrum illius impendet, si per te stat, quo minus pedes
Abbreviated transcription (Latin):
ir de responsum ẽ. ¶ Si ma¬
gistratimi rogass ut adu̾sa¬
num tuũ adec̃ ad indicnum
iuberet ne opꝰ nouũ tibi de¬
ufdcm ꝙ nni ant clam cõpe¬
t̾c filio fam̃. colono arborib
fecit ꝙͣ is qui quominꝰ prob¬
iltatur cosecutus ẽ piculum
puta adn̾sario denũciante
uł ianna puta p̾clusa ¶ꝑ¬
hibentis actu .i. uł dicentis
sc prohibe̾ uł manum oppo¬
nentis laprd̃ uc iactrãitis
prolibendi gra. ¶Tanchiui¬

Expanded text:
urde responsum est: si magistratum rogasses, ut adversarium tuum adesse ad iudicium iuberet, ne opus novum tibi uod vi aut clam competere filio familias colono arboribusfecit quam is qui, quo minus prohibeatur, consecutus est periculo puta adversario denuntiato aut ianua puta praeclusa. Prhibentis actu, id est vel dicentis se prohibere vel manum opponentis lapillumve iactantis prohibendi gratia. Tamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
Ab illo pͥenlo h̃res nõ qiͣ ame
⁊ si passus ẽ aliquo tp̃r ase p̾¬
cario br̃e ⁊ recte int̾dicat qͣi a
se p̾cario has. ¶Eum quorp̾
cario dem̾ uoliit p̾tor qui do¬
lo fec̾it ut hr̾s desĩet. ¶llud
ad nocitur ꝙ culpani n̾o p̾stat
is qui p̾cano rogan̾it. s dolũ
solum pr̾at. qͣqͣm is qui cõnto¬

Expanded text:
ab illo precario habeas, non quasi a me: et si passus est aliquo tempore a se precario habere, recte interdicet, quasi a se precario habeas. Eum quoque precario teneri voluit praetor, qui dolo fecit, ut habere desineret. illud adnotatur, quod culpam non praestat is qui precario rogavit, sed solum dolum pra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ funid̾ mcum fec̾it aut aue̾
proiectum aut stillicidun
cum eo agi ꝙ ĩ sepulcro ꝙ ui
qr sepulcri sit. no solũ is locus:
qui recipiat humaritõnem.¬

Expanded text:
 fundum meum fecerit aut avem proiectum aut stillicidiumcum eo agi, quod in sepulchro vi quia sepulchri sit non solum is locus, qui recipiat humationem
Abbreviated transcription (Latin):
ñt plac̾t qͥcumq fi̾nt ĩ solo e¬
un cĩ qui fructum tangit ũ
At qui arbores succid̾it uti
rinndincm ⁊ qui salictũ t̾it
ei ⁊ quodam moto solo ip̃i
cormpendo manꝰ ĩfcrt. to ⁊
accipiiꝰ ⁊̃ si quid circa arbo¬
res fiat u̾o tñ si quid ẽ circa
fructꝰ arboꝵ. ¶ Si quis ac̾uũ
st̾coris cirta agrum pĩgucłis¬

Expanded text:
 placere, quaecumque fiant in solo. eum enim, qui fructum tangit, non at qui arbores succidit, utique rundinem et qui salictum: terrae enim et quodammodo solo ipsi corrumpendo manus infert. idem et accipimus et si quid circa arbores fiat, non si quid circa fructum arborum. Si quis acervum stercoris circa agrum pingu
Abbreviated transcription (Latin):
eniq si arbores ĩ sundo cuiꝰ u¬
uł aꝓprictario succisse fu̾int
ticiꝰ ex legt aquilia ⁊ int̾d̾c̃o
ꝙ in aut̾ clam cumi utro eoꝵ
icclt exꝑietur. ¶ Labco scribit.
si filio tuo ꝓrohibãtt opꝰ fc̾m
sit ⁊ tc hr̃e int̾dc̃m ac site ꝓ¬

Expanded text:
enique si arbores in fundo, cuius uvel a proprietario succisae fuerint, Titius et lege Aquilia et interdicto quod vi aut clam cum utroque eorum recte experietur. Labeo scribit, si filio prohibente opus factum sit, et te habere interdictum, ac si te
Abbreviated transcription (Latin):
arcencli ca̾ ucim edts int̾cidim
⁊ꝙ n aut clim mecũ agat᷑.
aut dampi ẽ ĩnuic gaius
eĩ dubitat aueccipi oꝑtẽt qͣ
iuccudii defendendi ca fcñiũ
feciss dandam eẽ pͥnato aũt¬

Expanded text:
intercidi et quod vi aut clam mecum agatur aut damni iniuria. Gallus enim dubitat, an excipi oporteret: "quod incendii defendendi causa factufecisset, dandam esse, privato no
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃o locum. ¶In sũma qui i
aut clam ficit si possid paciẽ¬
ciam ⁊ ĩpensam tollendi opis
qui fecit uoc possid ĩ pensam
qui possid nec frcit pacienci¬

Expanded text:
dicto locum. In summa qui vi aut clam fecit, si possidet, patientiam et impensam tollendi operis: qui fecit nec possidet, impensam: qui possidet nec fecit, patien
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid distut ab aqͣ cotidi¬
tart qr qui de aq̃ coticliaua
int̾clicit ita int̾clicit utihoc
anno aꝙͣ clircisti. ac qui de
estina sienti pͥore estatt. nec
nõ ntitur refcrit sc uo̾ ad p̾

Expanded text:
aliquo distare ab aqua cottiditare, quod qui de aqua cottidiana interdicit, ita interdicit: "uti hoc anno aquam duxisti", at qui de aestiva, sic: "uti priore aestate", nec non utitur, re
Abbreviated transcription (Latin):
lꝰ ciꝰ usꝯcrit purgandꝰ añt
dam ut uti quis aqͣ possit dñ¬
modo nõ alit̾ utatur ꝙͣ sicu¬
ti hoc anno usus e̾ cob̾ctit ã¬
aqm̃ ẽ cõtin̾e sic ne defluat
uł dilabatur. dum modo no
ꝑuruitatur ci nonas uenas¬

Expanded text:
 eius erit. Purgandus autem dam, ut uti quis aqua possit, dummodo non aliter utatur, quam sic uti hoc anno usus est. Coercere aquam est continere sic, ne diffluat, ne dilabatur, dummodo non permittatur cui novas qua
Abbreviated transcription (Latin):
quo apparet ĩ hns omibi exi¬
gend̾ ut uina aqua sit cist̾ue
ant ĩbrib cocipuntur deui
cõstat inif̾drm cessare. si lacus
ad hanstum probibeitur.

Expanded text:
quo apparet in his omnibus exigendum, ut viva aqua sit: cisternae autem imbribus concipiuntur. denique constat interdictum cessare, si lacus ad haustum prohibeatur,
Abbreviated transcription (Latin):
sItem ꝙ̃itum ẽ si quis clum pu¬
tat t̾cio quo dic hr̃e se iꝰ aqͣ
recte ⁊ sũ captõneni possõris
recte cluxisse nidcitur. ut hoc
ti .i. alt̾uis cdieb. illis aũt uc¬
ħ inte̾ utr̃ qͥnto die aqͣdebeit᷑
an alt̾ins dieb an cotihie ciqͥ
hoc int̾dco uti uelit nam cum
sufficiat uł uo chie uł hoc
anno aqmͣ clirxisse uicła refeit
qualem aq̃ ductum habens
clux̾it: dum si quis cum die¬

Expanded text:
Item quaesitum est, si quis, dum putat tertio quoque die habere se ius aquae recte et sine captione possessoris recte duxisse videatur, ut hoc id est alternis diebus. illud aut, utrum quinto die aqua debeatur an alternis diebus an cottidie ei, qui hoc interdicto uti uelit: nam cum sufficiat uel uno die hoc anno aquam duxisse, nihil refert, qualem aquae ductum habens duxerit: dum, si quis, cum q
Abbreviated transcription (Latin):
p̾tor pł int̾licta ut cloace ⁊
purgentur ⁊ resicictur quoꝵ
ntr̃q ⁊ ad salubritatem ciu¬
tatum ⁊ ad tutelam ꝑtim nã¬
no reficicutur hoc an̾t int̾¬
dc̾m ꝓpo̾itum c̃ de cloacis pͥ¬
natio publice cĩ cloace pub¬
licam curam iu̾critur. ¶elo

Expanded text:
ec interdicta, ut cloacae et purgentur et reficiantur, quorum utrumque et ad salubritatem ciuitatium et ad tutelam pertinn reficiantur. Hoc autem interdictum propositum est de cloacis privatis: publicae enim cloacae publicam curam merentur. Clo
Abbreviated transcription (Latin):
niniꝰ possidcas ⁊ cĩ qui co¬
leit fumd̾ probibetur possi¬
t̾c probibetur in quit põp̾¬
¶ Item indcamꝰ si proiectũ
supͣ uicim solim nõ inte
hridicatur an int̾dẽm uti
possidetis sit ntile alt̾i. ad¬
n̾sus alt̾m q ẽ apõ cassium
alt̾ solum possidet altͤ cñ
eclib suꝑficiem ¶ Labco quor
scͥbit si ex elib ncis ĩ edes
tras proiectũ hc̃o int̾dicis
niccũ sicum locum posside¬
amꝰ qui proiecto tenctur.
as edes quas pofsidco ceua¬
nõ eum qui ĩceuacto mo¬
lo ced̾e. ¶Planc si ctnacłm
ex publico achitum h̃t. hẽ

Expanded text:
inus possideas: etenim qui colere fundum prohibetur, possidere prohibetur, inquit Pomponius. Item videamus, si proiectio supra vicini solum non iure haberi dicatur, an interdictum uti possidetis sit utile alteri adversus alterum. et est apud Cassiumalter solum possidet, alter cum aedibus superficiem. Labeo quoque scribit: ex aedibus meis in aedes tuas proiectum habeo: interdicis mecum, si eum locum possideamus, qui proiecto tegetur. aedes, quas possideo, cenanon eum qui in cenaculo molo cedere. plane si cenaculum ex public
Abbreviated transcription (Latin):
hoc aut᷑ ĩfdcd ita demum
enm uti posse qui hoc ãno
usus ẽ ⁊ nis sibi ce̾ itficiẽ¬
ostende̾ ⁊ hoc anno se usũ
sidesut alt̾utr̃ deficit inter¬
eĩ mult iregert tantis ꝑ qͦ¬
ad de ẜuntũte cõstet nõd
de uire suo doc̃e. ¶Quid
cĩ ꝑclit. qui ꝑcum patitur
hoc fac̾t. ꝙ hoc anuo facit.
cum u̾o qui uult refict a¬

Expanded text:
hoc autem interdicto eum demum uti posse, qui hoc anno usus est et ius sibi esse reficiendebet docere, et hoc anno se usum si desit alterutrum, deficit interim uult ire agere, tantisper, quoad de seruitute constet, non de‹bet de› iure suo docere: quid enim perdit, qui eum patitur hoc facere, qui hoc anno fecit? enimuero qui uult refic
Abbreviated transcription (Latin):
euit nõ ce̾ int̾dictum ad dend̃
qo nõ in nõ elam nõ p̾cario
lem usum hũit tñ uõ probi¬
beatur nolens cloacim ie fi¬
ce uł purgare. ¶Dcuident¬

Expanded text:
cuit non esse in interdicto addendum "quod non vi non clam non precario lem usum habuerit, tamen non prohibeatur volens cloacam reficere vel purgare. Dein
Abbreviated transcription (Latin):
uis fut. ¶Citbaciꝰ cum am¬
plior uus pecorio ad aqmͣ
appellatur qm d appelli pos¬
Qr ĩ uĩctũ petꝰ ei pctori cͥ appu¬
lsus debeatur totim cornm¬
pat petoris appulsũ. arcelł¬

Expanded text:
ua fiat. Trebatius, cum amplior numerus pecoris ad aquam appelletur, quam debet appelli, posquia iunctum pecus ei pecori, cui adpulsus debeatur, totum corrumpat pecoris adpulsum. Marcel
Abbreviated transcription (Latin):
petitoris noĩe fungetur ho
nere. S si int̾ ipõs cõtendat᷑
nt̃ possidcit. qr alt̾nt̾ se ma¬
gis possid̾e affirmat time si
res soli sit ĩ cuiꝰ possõnem
eĩ restitint in auissam possõ¬
q p̾tor possidenti im fĩne
tat ⁊ illud quidem int̾de̾m
oppugnat possõrem hoc tue¬
tur.¶ Et ut pecliꝰ ait om̃s
de possõne cõtrou̾sia ant ad
nobis restituatur ant adħ̾

Expanded text:
petitoris onere fungetur. sed si inter ipsos contendatur, uter possideat, quia alteruter se magis possidere adfirmat, tunc, si res soli sit, in cuius possessione enim restituit vi amissam possesique praetor possidenti vim fieri vetat: et illud quidem interdictum obpugnat possessorem, hoc tuetur. et ut Pedius ait, omnis de possessione controversia aut eo nobis resti
Abbreviated transcription (Latin):
cultas tm̃ eundi agendiqi fi¬
citt q̃ tẽporib estius lemor
te quo de agitur hoc
it int̾clicam. hoc intdictum ꝓ¬
poitur ei qui fontana aqn
ti prohibetur ẜuitrtos cĩ u̾o
q̃ kiriende ⁊ sicut discrete st̃
aq̃ hec ẽ sũ haurut aqua pro¬

Expanded text:
siti necarentur. et sane aqua pervenire nisi refecto rivo non te, quo de agitur, hocitem interdicam". Hoc interdictum proponitur ei, qui fontana aqua uti prohibetur: servitutes enim non riendae, et sicut discretae sunt aqua, hoc est siue haurire pro
Abbreviated transcription (Latin):
sꝙ̃ fuit. nõ possit ⁊ hoc itala¬
bronem probart anstoait.
¶Si quis se denũciau̾t opus
clam stcifse. si post demĩciati¬
onc̃ frc̾it debebit eĩ ⁊ italabo
⁊ diem ⁊ horam deuũciatõne
cõplecti ⁊ ubi ⁊ ꝙ opꝰ fcu̾rũ

Expanded text:
uam fiat, non possit. et haec ita Labeonem probare Aristo ait. Si quis se denuntiaverit opus clam fecisse, si post denuntiationem fecerit: debebit enim et ita Labeo et diem et horam denuntiatione conplecti et ubi et quod
Abbreviated transcription (Latin):
sequi flumen qũ ex loco ẜ¬
uitꝰ ĩ posita nõ sit. ꝙͣuis is lo¬
cꝰ meꝰ sit. o si allumone ꝑ¬
aulatun accesẜit fundo tuo
subsequi potest qr locꝰ tuus
fluuimo ẜnrit ductioni ssi¬

Expanded text:
flumen, quia ei loco servitus imposita non sit, quamvis is locus meus sit. sed si alluvione paulatim accesserit fundo tuo, subsequi potes, quia locus totus fluminis serviat ductioni. s
Abbreviated transcription (Latin):
dampins adiuistrantis expedũit᷑.¬
¶Olemꝑri ⁊ opitatura ap̾ al¬
tur. ¶ Snsceptores quo umꝑ
prouiciam affricani pr̾imomii
ant̾ uinu̾a dnplicia sunt nam

Expanded text:
damnis administra‹n›tis expediuntur.Elemporia et pratura apud Altur.Susceptores quoque uini per prouinciam Africam patrimonii autem munera duplicia sunt. nam
Abbreviated transcription (Latin):
nir cccatus eẽt. ¶ Item rescͥp¬
actonem petimie legatoꝵ ⁊ si
cessai̾mit ⁊ ip̃os uł sordes con¬
ucniriant si soluendo non
sint fideinsores coꝵ qui pro
hus cau̾ntꝰ. Item resc̾pẜunt
mmulicrem qmdin impta est
incolenam cisdem cuntatẽ
⁊ ibi unde originem traloit ñ
cogai mmun̾ib fumgi ¶tem resc̾¬
priit pr qui cosulto filim
einancipanat ne pro magist¬
qua acsic fideuissor proco cxsti¬
tifs ¶ tem rescͥpemnt /cum qͥ¬

Expanded text:
ir creatus esset.Item rescripactionem pecuniae legatorum, et si cessauerint, ipsos uel heredes conuen‹e›ri aut, si soluendo non sint, fideiussores eorum qui pro his cauerunt.Item rescripserunt mulierem, quamdiu nupta est, incolam eiusdem ciuitatis et ibi, unde originem trahit, non cogi muneribus fungi.Item rescripserunt patris, qui consulto filium emancipauerat, ne pro magistatque si fideiussor pro eo extitisset.Item rescripserunt, cum q
Abbreviated transcription (Latin):
pro aliis non excõgractu s: ex
ĩ dampnum sortis sustitin so¬
lert non ⁊̃ ĩusuras std̃ it spondit
lor̃des prĩs pp̾ mim̾a filii que
post mortem pr̃is susccpit in

Expanded text:
pro aliis non ex contractu, sed ex in damnum sortis substitui solere, non etiam in usuras.Idem respondit heredes patris propter munera filii, quae post mortem patris
Abbreviated transcription (Latin):
tum annum uł ad muna
q̃ non pr̃imonii sunt uł bo¬
nores adutti inmores non
o demq nec decuriones cre¬
antur uł citati suffragimi
incuria ferunt. amio ant̾.x
cĩ in lonorib fauoris cã con¬
stitutim ẽ ut pro plenis in¬
cohatos accipiamus s qne
hiis lonorib in quib itipu

Expanded text:
tum annum, uel ad munera quae non patrimonii sunt uel honores, admitti minores non oportet. denique nec decuriones creantur uel creati suffragium in curia ferunt. annus autem enim in honoribus fauoris causa constitutum est, ut pro plenis inchoatos accipi‹a›mus, sed in his honoribus, in quibus rei
Abbreviated transcription (Latin):
b acctis uenalib itb que cim¬
tattͥm populis cotichañ inct
nsi uiguntur ꝓsonalib mu¬
nam suscipit uł exigit uł ctro¬
gat ⁊ exactores pecume pro ca¬
pitib psonalis minno sollici¬
tndinem sustinent: s ⁊ curato¬
res qui ad colligendos cinitat̾
publicos redditus cligi solent
ꝑsonali unũc sub ñgantur.
¶Hni quo qui custodes ednĩ¬
nł archaott uł longo graphi
rł tabularii nł zenopr̃ochii
ut ĩquibꝰdam cinitatib uł li¬
minarche nł curatores ad extru
nauib rbi usus crigit p̾ponũ¬
¶ caniclara quo similit̾ ꝑsona¬
le uuꝰ ẽ nam ronc hĩta ⁊ ali¬
cainclaris darid. ut solo cor¬
poris mĩst̾io obligentur hos
ox alio ordine e nocar noc ulla
excusatõne lib̾ar nisi sola lesione.¬
⁊ ĩntilis corꝑis q ĩfirmitate
spalit̾ sit ex p̾ssuisegati quo
qui ad sacrarium principis
pis mttrutmr qr maticum quod
pͥstiuoꝵ curatores ꝑsonalc m¬
quos g̾ei synlicos appłłant.
et qui ad certam cam agendã

Expanded text:
enalibus rebus, quae civitatium populis ad cotidianum victum usui sunt, personalibus munam suscipit vel exigit vel erogat, et exactores pecuniae pro capitibus personalis muneris sollicitudinem sustinent. Sed et curatores, qui ad colligendos civitatium publicos reditus eligi solent, personali munere subiugantur. Hi quoque, qui custodes heotae uel logographi uel tabularii uel xenoparochi ut in quibusdam ciuitatibus uel limenarchae uel curatores ad extruenauibus, ubi usus exigit, praeponunr.Camelasia quoque similiter personale munus est: nam ratione habita et alicamelariis dari debet, ut solo corporis ministerio obligentur. hos ex albi ordine uocari nec ulla excusatione liberari, nisi sola laesi et inutilis corporis et infirmitate, specialiter sit expressum.Legati quoque, qui ad sacrarium principis mittuntur, quia uiaticum, quod pistrinorum curatores personale mquos Graeci syndicos appellant, et qui ad certam causam agendam
Abbreviated transcription (Latin):
mĩstratõne offc̃ntes anclien¬
cdi nonsunt. ¶Qm pro hono¬
re pecuniam prourifit si soln̾e
cii ccpit totam p̾stait opis.
incoacti etemplo cogendꝰ ¶
nitus filiꝰ pro pr̃c itͦm publ¬
cam saluani fore can̾t no̾ co¬
gitinstefensionẽ iti publice
a̾mpliꝰ ꝙ̃ semel nemo cogitꝰ

Expanded text:
istratione offerentes audiendi non sunt. Qui pro honore pecuniam promisit, si soluere eam coepit, totam praestare operis inchoati exemplo cogendus est. Inuitus filius pro patre rem publicam saluam fore cauere non cogitur. Defensionem rei publicae amp
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ locupletiores nõ debe sehoc p̾¬
quisq incuriam allegatussit᷑
is dignitatem¶ebitores itꝵ
pubłicaꝵ ad honores ĩ uitari.
nõ posse c̾tunc̾. usi pͥus ĩ io
ꝙ debetur iti publice sat̾fec̾it
d cos demum debitores reꝵ
publicaꝵ accipe debeniꝰ quier
acluñstratõne rei publice relĩ¬
quatur. ¶ Ect̾m si non ex adĩ¬
itatone suit debitorcs s pecum
pint non sunt ineacã ut hon¬
orib arcentur. ¶Plane nice
solutõnis sufficit ut quis ant
pignorib ant fideuissoribi y¬
toneis caueit ⁊̃ ita dim fĩts

Expanded text:
 locupletiores non debere se ho‹c› prquisque in curiam allectus sit, is dignitatem'.Debitores rerum publicarum ad honores inuitari non posse certum est, nisi prius in id quod debetur rei publicae satisfecerint. sed eos demum debitores rerum publicarum accipere debemus, qui ex administratione rei publicae rel‹i›quantur: ceterum si non ex administratione sint debitores, sed mutuam perint, non sunt in ea causa, ut honoribus arceantur. plane uice solutionis sufficit, ut quis aut pignoribus aut fideiussoribus idoneis caueat: et ita diui fratres
Abbreviated transcription (Latin):
tur ĩ snĩis fẽndis qui płib co¬
dein tempore suffragus iure
de quocimonis decorati sunt
si ⁊ qui płto lib̾os ht in suo coᷤ¬
llegio pͥmus seutenciai roga

Expanded text:
tur in sententiis ferendis, qui pluribus eodem tempore suffragiis iure decurion‹i› decorati sunt. sed et qui plures liberos habet, in suo collegio primus sententiam roga
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo ad ca qne cicatus fñ¬
it estimaibitur¶In oꝑes ho¬
n̾a primonii ip̃n non hr̃icti
nc̃citatt non sustinent corpi
ant᷑ indicta obĩc qma soltnt.¬
se crintitis fuit nom̃ mili

Expanded text:
iquis ad ea, quae creatus fuerit, aestimabitur.Inopes onera patrimonii ipsa non habendi necessitate non sustinent, corpori autem indicta obsequia soluunt.suae ciuitatis fuit, nomen mili
Abbreviated transcription (Latin):
repfunt ielegatos nõ posse tc̃p¬
orc funto ĩordinem decimonum
allegi nisi eiꝰ ctatis fu̾int. ut nõd̾
dccuriones citari possunt et dig¬
nitas c̾tam spem ciꝰ houoris to
fac̾ct ut prĩcipos indulg̾c poffĩt.

Expanded text:
runt relegatos non posse tempo in ordinem decurionum allegi, nisi eius aetatis fuerint, ut nondum decuriones creari possent, et dignitas certa spem eius honoris id faceret, ut princeps indulgere possit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qnod si forte is qui ꝑiculo su¬
o noĩanit magistratũt solnen¬
do sit utrum in cou̾ priꝰ actõ red¬
di qͣiͣ fidenissorem debeat. au n̾o
ño alias qm̃ si res acollega ser¬
uari no potu̾it s placet fidenis¬
soris cxemplo priorem cõnen¬
end̃ qui noĩart qm̃ collega
quidem negligencia ac pcne tã
qui u̾o uoĩamt fidi rõnem cõ¬

Expanded text:
is, qui periculo suo nominauit magistratum, soluendo sit, utrum in eum prius actio reddi quasi fideiussorem debeat, an uero non alias, quam si res a collega seruari non potuerit? sed placuit fideiussoris exemplo priorem conueniendum qui nominauit, quoniam collega quidem neglegentiae ac poenae causa, qui uero nominauit, fidei ratione co
Abbreviated transcription (Latin):
nioȯ. ⁊ notanto ⁊ disputando
bñ ⁊ optĩa rõne decrent / nã
decaproneticos a protitribu¬
ta crigentes ⁊ corporalc mĩs¬
t̾imun gerunt ⁊ pro honorib
de sunctoꝵ fiscaha detͥmenta
hoc mimꝰ nu̾ari debeat. si ea
hii qui fungunt᷑ exlege cim¬
tatis suc uł more q̃ deppͥis fa¬
cultatib ĩpensas faciant uł¬

Expanded text:
nus et notando et disputando bene et optima ratione decreuit: nam decaproti et icosaproti tributa exigentes et corporale ministerium gerunt et pro omnibus defunctorum fiscalia detrimenta hoc munus numerari debeat.Sed ea, hi qui funguntur ex lege ciuitatis suae uel more etiam de propriis facultatibus impens‹a›s faciant u
Abbreviated transcription (Latin):
pr decirio fict ⁊ quid̃ ꝙ̃tum ꝑ¬
tinet nc fustib castigetur ⁊ nc
ĩ metallum detur nõ nocet ex p¬
lebeio pr̃e c̃ẽ natum si postra ho¬
nor decurionis pr̃i coꝵ accefsit
o ⁊ si pr̃ rp̃ius orcdinc motus
sit. si quid̃ añ cõceptionem ciꝰ
moueatur arbitror cuni qĩple¬
bei filium in honorib spectari.
ꝙ si post cõceptionem pr̃ rp̃is
dignitatem amifit dicend̾ erit
lringne ut decurionis filuumĩ
tuend̃ prom̃ hic quo qui post
pr̾is irsegatonem natus sit si
quid̃ añ cõceptuo sit siłis sena¬
toris filio hc̃bitur er posita no¬
crbit illi itlegatio. ¶ Si ad tempꝰ
ordinc motõ pr̃e fint natꝰ me¬
chio q tempore cõceptꝰ ⁊ editꝰ an
qͣi dcturionis filiꝰ nascatut lic

Expanded text:
er decurio fieret. et quidem quantum pertinet, ne fustibus castigetur et ne in metallum detur, non nocet plebeio patre esse natum, si postea honor decurionis patri eorum accesserit..Sed si pater ipsius ordine motus sit, si quidem ante conceptionem eius moueatur, arbitror eum quasi plebei filium in honoribus spectari: quod si post conceptionem pater ipsius dignitatem amiserit, dicendum erit benigne ut tuendum.Proinde hic quoque, qui post patris relegationem natus sit, si quidem ante conceptus est, similis senatoris filio habebitur: si postea, nocebit illi relegatio.Si ad tempus ordine moto patre fuerit natus medioque tempore conceptus et editus, an quasi decurionis filius nasc
Abbreviated transcription (Latin):
restitrriniturs senatores ⁊ eoꝵ fi¬
lii filieq qui que ne co tempore
nati natt ne. id̃q nepotes nc¬
ptes pro nepotes ⁊ pucptes or
nicipalem retincant lignita¬
tem. ¶ Senatores qui lib̾m co¬
moranli arbittium ĩ petrau̾¬
mit domicilium ĩ nrbe retine̾t.
¶Aui fenus ex̾cent honib pr̃i¬
monii ĩtributitõnib fungi de
nam adeptuo dignitatem h
aut̃ qñtum ad maun̾a. qͣnͣtum
u̾o ad honorem ꝑtin̾e cteditur
mifsi ab cociꝰ inuncipii efficiũ¬
tur imunncipos nude orignicm

Expanded text:
restituitur. Senatores et eorum filii filiaeque quoquo tempore nati nataeve, itemque nepotes, pronepotes et proneptes ex municipalem retineant dignitatem. Senatores, qui liberum comorandi arbitrium impetraverunt, domicilium in urbe retinent. Qui faenus exercent, omnibus patrimonii intriiam adeptus dignitatem, quantum ad munera: quantum uero ad honorem, retinere creditur missi ab eo eius municipii efficiuntur municipes, unde originem
Abbreviated transcription (Latin):
cessantib mliano auiano bit¬
tib u̾o hus ⁊̃ spurus ad tecu¬
rionatum ⁊ it ⁊ uita houesta
recipientur ꝙ utiq nõ sordicli
crit ordinis cumer utilitate
eius sit sꝑ ordinem plemim

Expanded text:
no Auito Bittibus uero his etiam spurii ad decurionatum et re et uita honesta recipientur: quod utique non sordi erit ordini, cum ex utilitate eius sit semper ordinem plenum
Abbreviated transcription (Latin):
nati su̾iam hiꝰ meruerunt dn¬
norib ⁊ cĩ penis affectos igno¬
muna nelut tnͣsacto negocio pꝰ¬
Iuicsicantumi iuris ant̾ anctoͬ¬
kitas nõsit ĩ cum qui successo¬
lem suo ꝑiculo noiant si fun¬
to magistratu successor ydoncꝰ
fuit actõncmn dan nõ oꝑtet. ¶I
frandem cimlium mun̾um ꝑ
tacitam fidem p̾cha tñslata fisco
uendicantur tm̃q alt̾m int̾cli¬
ctt iri mĩster de sius bonis cog¬
itur solucre. ¶ Ius origims i
honoribi subeundis ac unim̃bꝰ¬

Expanded text:
ntiam eiusmodi meruerunt: durioribus etenim poenis affectos ignominia uelut transacto negotio poiudicantium, iuris autem auctoritas non sit.In eum, qui successorem suo periculo nominauit, si finito magistratu successor idoneus fuit, actionem dari non oportet.In fraudem ciuilium munerum per tacitam fidem praedia translata fisco uindicantur tantumque alterum interdictae rei minister de suis bonis cogitur soluere.Ius originis in honoribus obeundis ac munerib
Abbreviated transcription (Latin):
sioncin ⁊ magistiatu nenͣdenti¬
b factam de modo fudiͣccm¬
onstrato sat̃ debito factum noꝰ
ẽ q̃rebatur quis iti publict
ticium cum succefsores eiꝰ ꝑicuuas̃
lumꝰ riois agnou̾t co noie obͣ¬
st̾ctum nõ eeꝰ rendics ncc post
magistratꝰ qͥ nenclidisse ꝓpo¬
nuĩtur cum indelicet ppłis uẽ¬
diderunt pp̃ mensint agride¬
mõstratõnem ⁊̃ hoc qr płis nẽ
nomfsirum noncen proban¬
it indc̃pintati rei publice sa¬
t̾fact debe̾ si nomen adsuttes¬
sorem ydoneum tnͣsimifsisse
proninciaꝵ cognitio s̃ cunitũ
se quis negat incolonam cẽ
non apnd eam ex qua ⁊p̃e se
cris q̃ alminte orta alibi imꝑ¬
ta c̃lib̾tos co loco muius face̾¬

Expanded text:
sionem a magistratu uendentibus factam de modo fundi demonstrato satis debito factum non est. quaerebatur, quis rei publicae Titium, cum successores eius periculum nominis agnouerint, eo nomine obstrictum non esse respondi: sed nec post magistratus qui uendidisse proponuntur, cum uid‹e›licet pluris uendiderunt propter mensurae agri demonstrationemnouissimus nomen probauit, indemnitati rei publicae satisfacere debere, si nomen ad successorem idoneum transmississe prouinciarum cognitio est. cum tamen se quis negat incolam esse, non apud eam, ex qua ipse se eris, quae aliunde orta, alibi nupta est, libertos eo loco munus face
Abbreviated transcription (Latin):
tunc dignitates crunt spectan¬
de ut scribantur eo ordinc quo
quisq coꝵ marimo honore in
qui dinim urratũ gefẜunt s
si honor hic p̾cellit et unt̾ dnũ¬
uirilos antiquissinus quisq
prior deĩ hii ꝗuiscoo post du¬
uni uiratum honorem ĩ itra
publicam functi sunt post cos
¶insentenciis quo licendis id̃
ordo spectandꝰ ẽ ꝙͥ in albo scribẽ¬
do ditimus. Idem.¬

Expanded text:
tunc dignitates erunt spectandae, ut scribantur eo ordine, quo quisque eorum maximo honore in qui duumuiratum gesserunt, si hic htunc dignitates erunt spectandae, ut scribantur eo ordine, quo prior: deinde hi, qui secundo post duumuiratum honore in re publica functi sunt: post eosIn sententiis quoque dicendis idem ordo spectandus est, quem in albo scribendo diximus. 2 Idem
Abbreviated transcription (Latin):
ficri probũtur illiqͣi ĩhilos rem
publicam tucri at tempꝰ extusã¬
non alias semores ne semoꝵ er¬
cusatõric minores ou̾cntur ad
oĩa minĩa publica suscipienda

Expanded text:
ieri prohibentur. illi quasi inhabiles rem publicam tueri ad tempus excusannon alias seniores, ne seniorum excusatione iuniores onerentur ad omnia munera publica suscipienda
Abbreviated transcription (Latin):
accipurit. s int̾im suffragĩ
rio q̃ sue cintatis nectigalia
excere proh.qui indicii pub¬
lici q̃onem citra nemam abo¬
liomis deẜucrint. ¶Securioñ
honore decorari no post̃. cumi
exturpiliano senatus cõsulto
notentur igno nnma ueluti
dampnati ¶Pr ꝗm filio dec¬
urionc creato pr̃onecant. ⁊ si

Expanded text:
m suffragium rio etiam suae ciuitatis uectigalia exercere prohibetur.Qui iudicii publici quaestionem citra ueniam abolitionis deseruerunt, decurionum honor‹e› decorari non possunt, cum ex Turpilliano senatus consulto notentur ignominia ueluti damnati.Pater, qui filio decurione creato prouocauit, etsi
Abbreviated transcription (Latin):
tib tot annis abfint. aut for¬
ami uł egrani nalitudinem rei
publice nogocia n̾o gefẜit ⁊ oĩa
collega solus adim̃strau̾it nec
tũ tota res abeo ẜnari poffit.
tał ordo dabitur ut ĩ pͥmis qui¬

Expanded text:
tibus toto anno afuerit aut foriam uel aegram ualitudinem rei publicae negotia non gesserit et omnia collega solus administrauerit, nec tamen tota res ab eo seruari possit? talis ordo dabitur, ut in primis qu
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ro qui maticum pctt abͥ ce
qui non restituit litt̾as ci q̃ui
⁊ is qui sublato alicno noĩe ĩ¬
scripto q suo q̃i rp̃c infsus apa¬
tͥadec̾tum ĩꝑatori porietit b¬
enmꝰ mod̃ . ticium quid̃ ma¬
ticum pct̾e pͣofse. or eum qui non
inciclissticrus pro pecuma ꝑ¬
ublica ꝙͣ ip̃e credidit piguns
accepit. pacto fc̃o cniu debitore
nt non soluto debito sũ ulla
it pro missione dist ralatur pi¬
guus succetentes grͣidus in
locum ticrinoni pignus pro

Expanded text:
ro, qui uiaticum petere ab ea qui non restituit litteras ei, cui  is, qui sublato alieno nomine inscriptoque suo, quasi ipse iussus a patria, decretum imperatori porrexitdit Titium quidem uiaticum petere non posse: sed eum qui nomen incidisset.Titius pro pecunia publica, quam ipse credidit, pignus accepit pacto facto cum debitore, ut non soluto debito sine ulla repromissione distrahatur pignus. succedentes gradus in locum Titii nomen et pignus pro
Abbreviated transcription (Latin):
cis exqͦno negocietur misqmͣ
domicilium hr̃c posse : quoidã
ant̾ clicc̃ refert płib locis eñ
ĩcolam eẽ aut domicilium hr̃e
em̃ u̾itas originis nõ admittit.
nec mendatio dicentis eẽ xñu̾
niutare pot filiꝰ cinitatem naͣ¬

Expanded text:
quo negotietur, nusquam domicilium habere: quosdam autem dicere refert pluribus locis eum incolam esse aut domicilium haberenim veritas originis non amittitur nec mendacio dicentis se esse, umutare potest. Filius civitatem, e
Abbreviated transcription (Latin):
porng̾et ĩpatori decretunnciꝰ¬
tem ciitatis ꝙͣ crat cum ip̃a
epła missimm. Is ant᷑ qui sus¬
cepiss lr̃as restitucrdas col¬
lusione facta declit lncio ticio
qui ⁊ ip̃c rome moribatur su̾¬
e iti grã sublato ticii noĩc qͦni

Expanded text:
ori decretum eiusdem ciuitatis, quod erat cum ipsa epistula missum. is autem, qui suscepisset litteras restituendas, collusione facta dedit Lucio Titio, qui et ipse Romae morabatur suae rei gratia: sublato Titi nomine, cui
Abbreviated transcription (Latin):
uimiꝰ int̾ sordida min̾a non
mandatnsex caus fid̾iꝯmissi
b mau̾missoris originem sc¬
quitur. nõ eius qui lib̾tatem
ieliquit. ¶ In adoptina famili¬
a susceptum exemplodati imu¬
n̾̃ib cunlibr apd̃ originem a¬
inquo natutał responr̾ dino
pio placint. ꝙͣns ĩ isto frandis
suspicio quidem int̾ueniret.
Etror cłꝰ qui se inincipemant
⁊colonum eristimans mun̾a ci
tris domicilumi filium aliorũ¬

Expanded text:
da munera non mandatur. Ex causa fideicommissi bus manumissoris originem sequitur, non eius qui libertatem reliquit. In adoptiva familia susceptum exemplo dati muneribus civilibus apud originem avi quoque naturalis respondere divo Pio placuit, quamvis in isto fraudis nec suspicio quidem interveniret. Error eius, qui se municipem aut colonum existimans munera citris domicilium filium alioru
Abbreviated transcription (Latin):
cat lib̾ti u̾o senatoꝵ qui nego¬
cia pr̾onoꝵ gtrunt atutela dec̃¬
to patrum excusantur. ¶ film̃
silium ex psona sua res publi¬
silii nec ad rem ꝑtinebit. an
fili castrense pctulium tm̃ pͦ
sidcat. cum ant̾ militafs uł pꝰ¬

Expanded text:
eat.Liberti uero senatorum, qui negotia patronorum gerunt, a tutela decreto patrum excusantur.Filium filium ex persona sua res publifilii. nec ad rem pertinebit, an filius castrense peculium tantum possideat, cum ante militasset uel p
Abbreviated transcription (Latin):
er. Eis qui iustum ꝑa ¶e¬
trem non bt pͥma origo ama¬
tre eoq clic quo ex qͣ ea edictꝰ e̾.
numerari debet. M arẽ.
nisi noĩatim id aprĩcipe datũ

Expanded text:
 Eius, qui iustum patrem non habet, prima origo a matre eoque die, quo ex ea editus est, numerari debet. Marcianunisi nominatim id a principe datum
Abbreviated transcription (Latin):
suos quo licet ĩ collegio tenu¬
oꝵ recipi uolentib dm̃ns. ut cu¬
ratores corpoꝵ coꝵ sciant. ne in¬
uito aut ignorante dño ĩ colle¬
futur̾ pena tencantur ĩ singłos
odalos sunt. Q. qui cius deu
facit lex pactõnem ꝙͣ uelit si¬
bi ferit dumi nequid ex ꝓubli¬

Expanded text:
quoque licet in collegio tenuiorum recipi uolentibus dominis, ut curatores horum corporum sciant, ne inuito aut ignorante domino in collefuturum poena teneantur in singulos odales sunt, qui eiusdem m facit lex pactionem quam uelint sibi ferre, dum ne quid ex publi
Abbreviated transcription (Latin):
datis principa s¬
prouinciariune pacĩtur ce̾
collegia sod alici.a nent ĩ mlite̾
colleg̾ia in castris he̾nt.¶or per¬
mittͤctur teminorib stipe̾ inc̾st¬
ruam cõferis. dum tñ seiuclĩ
mense icerut. uc sub p̾tectu:¬

Expanded text:
datis principaprouinciarum, ne patiantur esse collegia sodalicia neue milites collegia in castris habeant. sed permittitur tenuioribus stipem menstruam conferre, dum tamen semel in mense coeant
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝓuincno lecum hr̃e. dimis
hibentur. dimi tũ ꝑ hoc nõn
fiat contra senatꝰ consultum.
quo illicita collegia arcentar.
est cõstitutum ⁊ adinis fr̃̾ib.¬

Expanded text:
cum habere diuus hibentur, dum tamen per hoc non fiat contra senatus consultum, quo illicita collegia arcentur.Nest constitutum et a diuis fratrib
Abbreviated transcription (Latin):
land̃ ẽ ad aliquid utiles cc or̃o
dim marciuolunt. si forte ciꝰa
quo pronocatur cpia non fu̾¬
it urci libelli deutur.ait cĩ
is dies fnabitur quo pͥmo. id¬
forte post sinãra statim dictam
copian sui uo fcc̾it is qui pro¬
ũcin̾nt ut fi assolet dicend̾ c̃
ich̾ noc̾c appellatoꝵ namubiͦ¬

Expanded text:
landum est, ad aliquid utiles esse, oraio divi Marci voluit, si forte ejus, a quo provocatur, copia non fuerit, ut ei libelli dentur. Ait enim: Is dies servabitur, quo primo faforte post sententiam statim dictam copiam sui non fecerit is, qui pronunciavit ut fieri assolet, dicendum est nihil nocere appellatori. Nam ubi
Abbreviated transcription (Latin):
diꝰ plinc si appellatone nou re¬
ccpta non ip̃madicnt q̃ debũ¬
it s principem. pro co habebi¬
tur. at si is aditus ess qui. ad
nc si alium pro alio adut no
principem incħ ci hic iror ꝓ¬
dit. licet non uiteitur cess asse¬
intra cõstituta ant appellato

Expanded text:
Plane si appellatione non recepta non ipsum adierit, quem debuit, sed principem, pro eo habebitur, atque si is aditus est, qui adirratur.Plane si alium pro alio adiit non principem, nihil ei hic error proderit, licet non uideatur cessasse.Intra constituta autem appella
Abbreviated transcription (Latin):
b̾ctur eremplum hraꝵ litigato¬
ri edictum sit n is appellamt
⁊ postta cõtracum it scuptum
sit an appelłat aliis pͥten sibi
editis possit. qr qui timc non. ip¬
pellant u̾a ec̃ que scͥpta sunt
cõsensisse uitctur noc. iidicni¬

Expanded text:
iberetur, exemplum litterarum litigatori editum sit, neque is appellaverit, et postea contra eum rescriptum sit, an appellare a litteris pridem sibi editis possit? quia qui tunc non appellavit vera esse quae scripta sunt consensisse videtur, nec est audien
Abbreviated transcription (Latin):
ad applland̾ an n̾o ex dic quo
cõditio sĩc exstitit᷑ s anc quid̃
si fi̾nt dicta quid fict ⁊ e̾ utile
statimi ttmpora ad appella rõ
cxputari debcre. ¶Euod ĩ sen¬
tencus p̾crptum ẽ ut uł alt̾a
dic nł t̾cia pronocctur hoc ⁊̃ ĩ

Expanded text:
ad appellandum, an vero ex die, quo conditio sententiae exstitit? Sane quidem si fuerit dicta, quid fiet? Et est utile statim tempora ad appellandum computari debere. § 2. Quod in sententiis receptum est, ut vel altera die, vel tertia provocetur, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
noĩt inꝑtem pro alicno lictigat
ambigi pot̃ utr̃ bidui ant
ut suo uoĩc bicluum alicno t̾¬
defensores reꝵ publicaꝵ ⁊ cu¬
ratores adolesc̾nm uł fimosi
t̾cium dicm hr̾e debent. idc̾coq
alicno noĩe applłatu / ex hocap¬
paret t̾cio clic pronocand̾ de fc̃¬
sori. si modo qͣi tefensor cãme¬
g̾it non suoͣ cum obitͣntu alie¬
in noĩs suam c̃m agcus t̾cio
dic appellart poffit. ¶Si sus pac᷑¬
tum tutoremq facitus non ob

Expanded text:
at, ambigi potest, utrum biduum an ut suo nomine biduum, alieno trdefensores rerum publicarum et curatores adulescentium uel furiosi, tertium diem habere debent, idcirco quia alieno nomine appellant. ex hoc apparet tertio die prouocandum defensori, si modo quasi defensor causam egit, non suo nomine, cum optentu alieni nominis suam causam agens tertio die appellare possit.Si quis suspectum tutorem
Abbreviated transcription (Latin):
h̾t non opt̾ct cum prouocait.
hec eĩ dinꝰ marc̃. efficit. o in¬
tra te nĩpora statuta eccusatõ¬
nem allegandam h̃t ⁊ si fu̾nt
repulsa tunc demũ applłart de¬
bebit cet̾m ant̾ frustra applła

Expanded text:
 non oportet eum prouocare hoc enim diuus Marcus effecit, sed intra tempora praestituta excusationem allegandam habet et, si fuerit repulsa, tunc demum appellare debebit: ceterum ante frustra appella
Abbreviated transcription (Latin):
cit ut sc reciꝑet si forte dictafit
sin̾̃a iam supp̾ma hora utiq ñ
uidebitur se sub traxisse. ¶Ad¬
cuncli ant̾ facultattm sꝑ acci¬
piniꝰ no ĩ publico sui copiã
fccit ectͣm si nõ fecit. in ĩpuio¬
tur alicui ꝙ ad domũeiꝰ nõ ne

Expanded text:
cit, ut se reciperet? si forte dicta sit sententia iam suprema hora? utique non uidebitur se subtraxisse.Adeundi autem facultatem semper accipimus, si in publico sui copiam fecit: ceterum si non fecit, an imputetur alicui, quod ad domum eius non ue
Abbreviated transcription (Latin):
nuim uł tͥclim ex quo quis
scit xputand̾ c̃ non exquo ꝓ¬
n̾ciatumẽ. ¶S uod ant̃ cdici¬
tur abscutem pone ꝓnocait
ex quo scit sic accipimꝰ. si non
ĩ cã ꝑ procuratorem defensus
c̾nam si ille non ꝓ nocamit
cdiffiłe ẽ ut hic ancditur Garc̃¬
iꝓcinatorio uoĩc eg̾̃is ⁊ nictus
ippellanis deite inista ap¬
pellatio tria fint pron̾ciata po
t̾fuisse nrͣ s itctius dicetur t̾ci¬

Expanded text:
duum vel triduum ex quo quis scit computandum est, non ex quo pronunciatum est. Quod autem dicitur absentem posse provocare ex quo scit, sic accipit, si non in causa per procuratorem defensus est, nam si ille non provocavit, difficile est, ut haec audiaturcuratio nomine egeris et uictus appellaueris, deinde iniusta appellatio tua fuerit pronuntiata, poterfuisse uidetur. sed rectius dicetur te
Abbreviated transcription (Latin):
rei restitutionem continent auit
iuc̾tam ꝙͣ titateni sicsiti sti pu¬
lacio ex nom opis nũciatione qͣ
cuictur ut opus restituatur. ĩor
sũ actor sũ rens decesẜit płib
lordib relictis inio mucente
uł uicto totumopus restitin
debeat. ꝙͣlu eĩ aliquid supest
tam clii non pot̾ ind̾i opus

Expanded text:
estitutionem continent aut ‹in›certam quantitatem. Sicuti stipulatio ex operis noui nuntiatione, qua cauetur, ut opus restituatur: ideoque siue actor siue reus decesserit pluribus heredibus relictis, uno uincente uel uicto totum opus restitui debebit: quamdiu enim aliquid superest, tamdiu non potest uideri opus
Abbreviated transcription (Latin):
tiqͣ de co quod in publico itpro¬
sono uoic cauerint itꝓmittunt
qui alicno sifdant. ¶ Ittmex cã
dampu infc̃i int̾clum iepunt¬
titur int̾clum sat̃datur namsi
quid in flumuc publico fiat si¬
ꝑdatur de elibr aũt it promitti¬
tur ¶ Stipulatio dupłe itꝓinis¬
sio cͥ uisi si cõuen̾it ut saf̃detur
ꝙ si sit aliqua cõtro usia ut pu¬
ta si clicatur ꝑcalumpniam desi¬
cognoscert ⁊ can̾c uibt̾ ant denc¬
gare s ⁊ si quid uł addiuł detra

Expanded text:
est: de eo, quod in publico, reprosuo nomine cauent, repromittunt, qui alieno, satisdant. Item ex causa damni infecti interdum repromittitur, interdum satisdatur: nam si quid in flumine publico fiat, satisdatur, de aedibus autem repromittitur. Stipulatio duplae repromissio est, nisi si conuenerit, ut satisdetur. Quod si sit aliqua controuersia, ut puta si dicatur per calumniam desicognoscere et cautum iubere aut denegare. Sed et si quid uel addi uel detra
Abbreviated transcription (Latin):
aulꝰ notat᷑ qui sub conditione ĩ¬
stitutus c̃ agnita bonoꝵ possõ¬
ne cogitur substituto indicnici¬
uere longiorcm p̾tor cĩ bũficiũ
sinim/ neurim uult oc captiosũ
⁊ potest ind̾i calumpinose satis
pet̾c ꝙ̃ alius qui an̾cedit. ¶ Cum
sub contrarus conclitionib titõ
⁊ nicmo logatum sit. utriq caue¬
tur qr ut̾q ex uoluntate defim¬
cti sperat legatum. ¶cuuleus.

Expanded text:
aulus notat: qui sub condicione institutus est, adgnita bonorum possessione cogitur substituto in diem cauere longiorem: praetor enim beneficium suum nemini uult esse captiosum et potest uideri calumniose satis petere, quem alius antecedit. Cum sub contrariis condicionibus Titio et Maeuio legatum sit, utrique cauetur, quia uterque ex uoluntate defuncti sperat legatum. 9 Uenuleius
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ cc̃ nr᷑ pronocitõne int̾põiti
gͤ ⁊ si abstiñe ordĩc inssus ẽa
im ꝑticipare cum hoc sit cõsti¬
tutum ⁊ sit niris ne quid pen¬
dente applłatõne nouetim:
¶Si quis expłib facinorib cõ¬

Expanded text:
prouocatione interposita. Ergo et si abstinere ordine iussus sit um participare, cum hoc sit constitutum et sit iuris, ne quid pendente appellatione nouetur. Si quis ex pluribus facinoribus co
Abbreviated transcription (Latin):
ttmpus cõfertur. ueluti cum stic̾
morietur lib̾ esto nulliꝰ mou̾ities¬
timanda ẽ ¶ Ban̾t scͥptura sticus
si capitolimn nõ ascend̾it lib̾ esto.
ita accipicuda sͥsi cum pͥũ potu¬
it capitosiiisno ascendit ĩsto em
moco pueniet stieus ad lib̾tatem
si facultate data ascendencli capi¬
¶b scͥptũra te stau̾ti pampbilꝰ lib̾
esto ita ut filiis uicis rõnes reddat.
cẽ ad rõnes reddendus. ¶post au¬
uos inclistincte lib̾ ẽe inssus po¬
st bicumum lib̾ erit /id qr ⁊ fauor
lib̾tatis crigiii ⁊ u̾ba pacnintur nͥ¬

Expanded text:
tempus confertur, ueluti 'Stichus cum morietur, liber esto', nullius momenti existimanda est. Haec autem scriptura 'Stichus si Capitolium non ascenderit, liber esto' ita accipienda est 'si cum primum potuerit, Capitolium non ascenderit': isto enim modo perueniet Stichus ad libertatem, si facultate data ascendendi Capiscriptura testamenti 'Pamphilus liber esto, ita ut filiis meis rationem reddat' ad rationes reddendas. Post annos indistincte liber esse iussus post biennium liber erit: idque et fauor libertatis exigit, et uerba p‹a›tiuntur: n
Abbreviated transcription (Latin):
dicto legati remittitur. ¶dem.
si insulamelificaunt nł si statu¬
am posncrint cliuili ħ conlietõ
uo potit ¶ Solam rͦa illam h̾ebit
dubtatõnem. an alt̾o faciente sas¬
fc̃m nolmitati indeatur/ĩo ad lib̾¬
tatem pueniat ꝙ mag̾ ẽ insi aliud
exp̾sẜit testator faeiendo sib t̾n

Expanded text:
dicio legati remittetur. 13 Idesi insulam aedificauerint uel si statuam posuerint, diuidi haec condicio non poterit. solummodo illud habebit dubitationem, an altero faciente satisfactum uoluntati uideatur ideoque ad libertatem perueniat: quod magis est, nisi aliud expressit testator. faciendo tamen sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Isite ꝓmeruerint clignoscos
ec̃ lib̾tate ex istimet p̾toris hee ꝑ¬
tes sunt. ut cogat lib̾tatem p̾s¬
ifint. ut incligni sint quo lib̾ti¬
tem conseꝙtur non ĩ ut taluof¬
ficia abhus crigantur ꝓquibꝰ
lib̾tatem m̾eri debent arhitrm̃
tũ cius crit qui rogatus sit quo
rendit quodam modo cĩ cu̾das¬
se errorci sinum testatorem: idẽ¬

Expanded text:
i te promeruerunt, dignos eos libertate existimes'. praetoris hae partes sunt, ut cogat libertatem praeserint, ut indigni sint, quo libertatem consequantur, non etiam ut talia officia ab his exigantur, pro quibus libertatem mereri debent. arbitrium tamen eius erit qui rogatus sit, quorespondit: quodammodo enim emendasse errorem suum testatorem. idem
Abbreviated transcription (Latin):
offensas exclusis resiclin᷑ lib̾ta
offensa fu̾nt lib̾i su̾pto. conli¬
cõncmi scͥptam ind̃i placuit ciũ
int̾ p̾tatõnem talem faciendam
ut de bus ĩ lib̾tate danda cogiͣsse
ño indeatu quos penacob̾eut ⁊
ab honore adinist̾udi uł auustu¬

Expanded text:
offensam exclusis residui in libertoffensa fuerunt, liberi sunto', condicionem adscriptam uideri placuit, cuius interpretationem talem faciendam, ut de his in libertate danda cogitasse non uideatur, quos poena coercuit aut ab honore ministrandi uel a
Abbreviated transcription (Latin):
sat̾fecit. cracta cantõne acuratori¬
ganis scius filius testatoris nega
⁊cuatorib sius iccte pecin̾am il¬
latamet. quero au nirc soluta sit
ꝙͣtitas panlꝰ respondit curatoribꝰ

Expanded text:
satisfecit: exacta cautione a curatoriGaius Seius filius testatoris negat curatoribus suis recte pecuniam inlatam: quaero, an iure soluta sit quantitas. Paulus respondit curato
Abbreviated transcription (Latin):
icia ẜuis quibꝰdam ⁊ ancillis no¬
inmatim lirectas lib̾tatos ded̾it.
deinde ita scripsit ⁊ pedissequas
scripta sunt lib̾as ẽt nolo qͥitũ¬
acceꝑat mortis au̾t tẽpe in ne̾ia¬
tur actori in eiun tubino tracli¬
ta ex gen̾ali capite pedisscq̃rum
lib̾tatem consequi possit. ii ni
ch̾ impediri lib̾tateui pedisscce
que mortis demum cempore pe¬
dissequa ẽe desicrit. ¶ purram ⁊¬
⁊clirectam dm̃ sin testam̃to lib̾¬
tatem sticus acceꝑat ⁊ exhrclita¬
tr młta ꝑ fraudem amonisse di

Expanded text:
itia seruis quibusdam et ancillis nominatim directas libertates dedit, deinde ita scripsit: 'et pedisequas scripta sunt, liberas esse uolo'. quacceperat, mortis autem tempore inveniatur actori in contubernio tradita, ex generali capite pedisequarum libertatem consequi posset. respondit nihil impediri libertatem pedisequae, quod mortis demum tempore pedisequa esse desiit. Puram et directam domini sui testamento libertatem Stichus acceperat et ex hereditate multa per fraudem amouisse dic
Abbreviated transcription (Latin):
rencli cã int̾uenit ita nec pecm̃a
petetur cucmolim̃itum legis
nolitatẽ uenditoris sccutimisit.¬
¶ Bempore alienatõnis ꝯucint¬
aninum ĩpletum maĩmtte̾tur ⁊
ut eat̾iam mcedem int̾im meu¬
struam p̾beret conclitonem lib̾¬
titi m̾cedem nõ fac̾e̾ si obsequio
temparic ẜuitutis mod̃ p̾stitum
tis ca traclitum cõꝑari statulibo.¬

Expanded text:
rendi causa interuenit: itaque nec pecunia petetur, cum emolumentum legis uoluntatem uenditoris secutum sit. Tempore alienationis contteretur et ut certam mercedem interea menstruam praeberet. condicionem libertati mercedes non facere, sed obsequio temporariae seruitutis modum praestitutum tis causa traditum comparari statulib
Abbreviated transcription (Latin):
urbumm matimum ĩea condi¬
tõuemi redigiti. ut lib̾tatẽ adut¬
piscatur. ⁊̃ primo quidem ui̾un¬
is sins nõ ꝓprie ur emptus dici
dendc̃ sins nunis eẽ itdemptum¬
cum cum non nians cius qui
cum redemit cõpetur p̃m̃ sñ er¬

Expanded text:
um in eam condicionem redigitur, ut libertatem adipiscatur. Et primo quidem nummis suis non proprie uidetur emptus dici, dendum est suis nummis eum redemptum, cum non nummis eius, qui eum redemit, comparatur. proinde
Abbreviated transcription (Latin):
acceꝑit ue n̾ꝙͣ maumintte̾tur.
tamẽ ip̃ius accessit aliquid ut
replen rerumponit uł si quid
suo mnerito adquisie rit cdicend̾ ent
lib̾tatem orpete. ¶Quoc si ꝑtem

Expanded text:
mitteretur. tamen ipsius accesserit aliquid, ut repleri pretium possit, uel si quid suo merito adquisierit, dicendum est libertatem competere. Quod si partem
Abbreviated transcription (Latin):
cĩc̾ h̾rlib lib̾tatis celĩtas pͥma¬
ture peciu̾aꝵ solutõmi. ¶Lbco¬
sit scribit. si sic lib̾tas relicta sic.
sticus intra anium postꝙͣ mor¬
tinis ero lib̾ esto/ statim eiuulib̾¬
si intra aminuim .x. lreliico de¬
d̾it lib̃ esto statini soluendo eum

Expanded text:
 heredi libertatis celeritas praematurae pecuniarum solutioni. Labeo scribit, si sic libertas relicta sit: 'Stichus intra annum, postquam mortuus ero, liber esto', statim eum libesi intra annum decimum heredi meo dederit, liber esto', stat
Abbreviated transcription (Latin):
iiniꝰ pignoris ꝑsccntõ salna
fit. ut ci usufr̾ usucipi non
potest. ita ꝑsccutio pignoris
qͥue ulła socictate dino cõm̾¬
gitur. o sola cõnentõne con¬
s̾cituitur usucaꝑione iti nõ
pimitur. ¶ Eum qui postci
ꝙͣ usuciꝑe ceꝑit ĩ furorem ĩ¬

Expanded text:
inus pignoris persecutio salua sit: ut enim usus fructus usucapi non potest, ita persecutio pignoris, quae nulla societate dominii coniungitur, sed sola conuentione constituitur, usucapione rei non peremitur. Eum, qui postea quam usucapere coepit in furorem i
Abbreviated transcription (Latin):
tum si ibi deceffit clubitat᷑
an ꝑ legeni corueliam adsuc¬
cessores eiꝰ ꝑtineat marcellꝰ
posse pleuiꝰ fictõnem logis cor¬
mo reu̾sus plꝰ miris pore pot̾.¬

Expanded text:
tum: si ibi decesserit, dubitari, an per legem Corneliam ad successores eius pertineat. Marcellus posse plenius fictionem legis acio reuersus plus iuris habere pot