comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Si uis. perfectus esse uade et uende omma que
habes et da pauperibus ¶ Iem insi quis renũ¬
ciauerit ommibris que possidet non potest esse
discipulus ¶ Item nemo potest duobus dñis
seriuire id est deo et mamone. Uidit peritus
magister discipulos suos luctatores cum mũdo
qui si haberent unde tenerentur. leuius deicerẽt
Culit igitur arma sus et nrio hostibus dum
nos priuauit terrems possessiomibris Iludus
namq Latrones non debet timere Qui uero
se mundanis implicat tela parat quibus ꝯfodi¬
atur Qui ergo non uult confodi midꝰ eat
nere. Que sunt que uibet appetere. Audi apm
dicentem. Querite regnum dei Item thesauri¬
rate nobis Thesaurum in celo. Queret iter
aliquis bi deus uult hommes terrena odire
qͥua debent diligere. Ista funt que p̃cepit diligẽ
Quin per moysem respondit Diluges dmiu deũ
tuum ex toto corde tuo et proxmium tium
tamꝙ̃ te ip̃m. Proximus in terra tantũ diligi
precipitur quia celestis regin hereditatem nob̾cũ

Expanded text:
quae habes, et da pauperibus . Item, Nisi quis renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Item, Nemo potest duobus dominis servire, id est, Deo et mammonae . Vidit peritus magister suos discipulos luctaturos cum mundo, qui si haberent unde tenerentur, levius dejicerentur. Tulit igitur arma suis et nostris hostibus, dum nos privavit terrenis possessionibus. Nudus namque latrones non solet timere: qui vero se mundanis implicat, tela parat quibus confodiatur. Qui ergo non vult confodi, nudus procedat nere, quae sunt quae jubet appetere? Audi ipsum dicentem. Quaerite regnum Dei. Item Thesaurizate vobis thesauros in coelis . Quaeret iterum aliquis: Si Deus vult homines terrena odire, quae debent diligere? Ista sunt quae praecepit diligere, cum per Moysen respondit, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et proximum tuum tanquam te ipsum . Proximus in terra tantum diligi praecipitur, quia coelestis regni haereditatem nobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
prodest homimi st uimier sum nuunidum lucret᷑
Annna uero euis de trimentum panatur. Doel
quam connuncationem dabit homo pro amina
sua uoliuitarie proximo nec ponanius qnqi
dimictenda ne quod absit por transitoriis ad¬
micdanius eterna Haurianius antidohim
in mense gaudia salutis. sic modo cur ranius
Ut in futuro comprehendanuo. Ubi inueuen
Ibi Iudicabiur Non perdanius tempus at¬
ceptabile. Non enm erit apud niferos temr
pententie. Dum igitur uacat dum sus
n uia aduersario nr̃o legi dei nõ cõsencianiꝰ
Lex quippe diuina uidetur Ideo dicitur adu¬
sarius. quia nr̃is carnalibus omnino ꝯͣ digit
uoluptatibus Aduersario itaq nr̃o ides tr
eungelio. dum rex expectat dum nos adhuc
ad pacem linitat. nuntios nuttanus cum eo
patis fedus meamus ut cum uenerit ille pr̃
familias non ut seruos mutiles pumiẽdoe
S ut filios hereditarioe Iuueniat secumq n¬
troducat ad npcias ut de sius benefitiis per

Expanded text:
est homini si universum mundum lucretur, animae vero suae detrimentum patiatur? Vel quam commutationem dabit homo pro anima sua ? voluntarie pro Christo nunc ponamus quandoque dimittenda: ne, quod absit, pro transitoriis amittamus aeterna. Hauriamus antidotum ercipiamus immensae gaudia salutis. Sic modo curramus, ut in futuro comprehendamus: ubi inveniemur, ibi judicabimur. Non perdamus tempus acceptabile: non enim erit apud inferos locus poenitentiae. Dum igitur vacat, dum sumus in via, adversario nostro legi Dei consentiamus. Lex quippe divina noster ideo dicitur adversarius, quia nostris carnalibus omnino contradicit voluptatibus. Adversario itaque nostro, id est, Evangelio, dum rex exspectat, dum nos adhuc ad pacem invitat, nuntios mittamus; cum eo pacis foedus ineamus: ut cum venerit ille magnus paterfamilias, non ut servos inutiles puniendos, sed ut filios haereditandos inveniat, secumque introducat ad nuptias, ut de suis beneficiis sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Qan c uim sidn obedit Apło. contradixit eu̾uglio
Et uxta eiisdem apłi uocem dicentis. An q̃ritis
experimentimi eiue qui in me loquitur xpris
Intermi si aingelus uenit de celo et aluid eunge¬
hurq menciauerit uobis anathenia sit ex tirpe¬
absit adeo expellatur eiie oratio. Huis ugitur¬

Expanded text:
Qui enim non obedit Apostolo, contradicit Evangelio. Qui enim non obedit Apostolo, contradicit Evangelio. Et juxta ejusdem apostoli vocem dicn me loquitur: Cristus? Item: Si angelus de celo veniret, et aliud ewangelium nuncciaverit vobis, anathema sit. Extirpeabsit, a deo expellatur eius oracio. Hec i
Abbreviated transcription (Latin):
do sunt aterrenis cogitacionibus oĩno uatii esse
non possunt. Quisquis igitur clĩcus ad sortem
dm̃ uocatas qui comam nutrit capillos radere
uel tondere. erubescit. perfecto se non de dei sedde
mundi sorte esse testatur Quanto enn qͥsqͥs
carius crines ẜ diligit. fouet et nutrit. tanto
cor suum non in celis sed in terra fixum esse
ostendit. Quanto autem radit et ebdomat tãto
Ut inter nos et deum interesse approbemus mullũ
obstatulum. profecto patet ꝙ cum in or̃one per¬
si stinnus abiena uelamma capitibus ntie apponiẽ
non debemus. Presertim cum aplus dixerat uir¬
non debet orare uelato capite. ymago enmi dei ẽ
dessent itaq clici psalio die hympinsq spuãlib
infistentes capillos mitras cetera uelamina ui cas¬
pitibuis portare Ne dun deo loquimur familtus
sui sigua ocultantes eius indigna indiceni ꝓpici¬
atione ciuius salubri doctrine p̃sumimus obedut

Expanded text:
do sunt, a terrenis cogitationibus omnino vacui esse do sunt, a terrenis cogitationibus omnino vacui esse non possunt. Quisquis igitur clericus ad sortem Domini vocatus, qui comam nutrit, et capillos radere vel tondere erubescit, profecto se non de Dei, sed de mundi sorte esse testatur. Quanto enim quisque carnis crines diligit, fovet et nutrit, tanto cor suum non in coelis, sed in terra fixum esse ostendit: quanto autem radit et edomat, tanto ut inter nos et deum nichil esse comprobemus, profecto patet, quod, cum in oracione persistimus, aliena velamina capillis nostris apponere non debemus, presertim cum Apostolus dicatdebet orare velato capite, imago enim Dei est . Cessent itaque clerici psalmodiae hymnisque spiritualibus insistentes, capillos, mitras, caeteraque velamina in capitibus portare: ne dum cum Deo loquimur, famulatus sui signa occultantes, ejus indigni judicemur propitiatione, cujus salubri doctrinae praesumimus non obedire.
Abbreviated transcription (Latin):
sue. Leuita inter pretatur assumptus. quiso
Namq i officiis dignis assumptuo est pilos car¬
nis id est super fluas cogitationes cordis radere
debet Caput igitur radere significat cogitacões
superfluas a mente resecare. Nec incongrue per
pilos et capillos significantur cogitationes suꝑ¬
flue. sicut enmi pili non sunt pars corporis sea
quedam suꝑfluitas procedens. ex corporis humo¬
re Sic bona temporalia non sunt nobis nͣlia
sed aliena et superflua. Huic itaq fideles xp̃i qͥ
ad eternam uitam medullitus suspirant qui mũ¬
dum cum suis obłitationibus sub pedibus concul¬
cant. qui in terra nichil possidere uolunt sed cum
Apło dicunt. Nrã conuersatio in celis est. capillo
niimiam partem in capitibus retinent. Ut per eoꝵ
ab rasionem se mimam terrenoꝵ solicitudinem habere
designẽt Quapropter etiaui illam niuiam capil¬
loꝵ particulami retinent. Quia dum in hoc mũ¬

Expanded text:
suae . Levita interpretatur Assumptus. Quisquis suae . Levita interpretatur Assumptus. Quisquis namque in officiis divinis assumptus est, pilos carnis, id est superfluas cogitationes cordis, radere debet. Caput igitur radere, significat cogitationes terrenas et superfluas a mente resecare. Nec incongrue per pilos et capillos significantur cogitationes superfluae. Sicut enim pili non sunt pars corporis, sed quaedam superfluitas procedens ex corporis humore: sic bona temporalia non sunt nobis naturalia, sed aliena et superflua. Hinc itaque fideles Christi, qui ad aeternam vitam medullitus suspirant, qui mundum cum suis oblectationibus sub pedibus conculcant, qui in terra nihil possidere volunt, sed cum Apostolo dicunt, Nostra conversatio in coelis est , capillorum minimam partem in capitibus retinent, ut per eorum abrasionem se minimam terrenorum sollicitudinem habere designent. Quapropter etiam illam minimam particulam capillorum retinent, quia dum in hoc mun
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt. Cur peccata populi commedunt si decima
fit Cur saltem cl̃icatus sui sigͣ quibꝰ a laxtie
Disceriuntur Non perpendunt. Non eniisme ca
capita eoꝵ Raduntur et tondentur sed ꝑspicatissiã
et euidentissima rõne Nam hiis signio se siguãtut
profitiat ad monitionem utilissime duximꝰ inserere¬
¶ Dixmius niultoꝵ patrum auĩtẽ. cerebrum
esse sedem sapiencie. xp̃m uere. Paulo attestã¬
te dei uirtutem et sapiam esse. Cum itaq cere¬
sam cuncta menbra regantur acapite qd ꝑ cere¬
brum est quod est sedes sapiencie Mu niter
caput est deus. Ut ostendamus nullum obstaculũ
mus per hoc signantes malam terrenaꝵ reꝵ so
impedire. Scimus enim ꝙ quisq quanto magis
terrenis occupationibus implicatur. tantemagis
a sui conditoris uisione impeditur. Unde apls
Nemo militans deo implicat se negotiis secula¬
ribus. Iem qui sine uxore est cogitat questͤ
dei huic moyses ait le uite radant pilos carnis

Expanded text:
nolunt, cur peccata populi comedunt? Si decimas cum nolunt, cur peccata populi comedunt? Si decimas cum ro. Cur saltem clericatus sui signa, quibus a laicis discernuntur, non perpendunt? Non enim sine causa capita eorum raduntur et tondentur, sed perspicacissima et evidentissima racione; nam hiis secernuntur propiciante admonicioni utilissime duximus inserere. Dicimus multorum patrum autoritate cerebrum esse sedem sapiencie, Cristum vero Paulo attestante dei virtutem et sapienciam esse. Cum itaque ceresam cuncta membra regantur a capite. Sicut cerebrum est sedes sapiencie, sic inter caput nostrum est : ut ostendamus nullum obstaculum cognoscimus: per hoc signantes, malam terrenarum rerumimpedire. Scimus enim quod quisque quanto magis terrenis occupationibus implicatur, tanto magis a sui Conditoris visione impeditur. Unde Apostolus: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus . Item: Qui sine uxore est, cogitat quae sunt Dei . Hinc Moyses ait: Levitae radant pilos carnis
Abbreviated transcription (Latin):
tribus israel ¶ Hec itaq frẽs. Oxͣto singularia
Tanto precipua. Eto acrioria tanto deo gration
auerit omnibus que possidet non potest esse disti¬
pulus meus. Qui dixit ommibus nicħol ꝓpͥu
a suis discipulis possidere uoluit Quiquitꝙ̃ possib
in terra remotus est axp̃i disciphna. Qui aut̃
non est discipulus xp̃i quomodo presinint sibi
ligandi atq soluendi pocestatem. Intendite frã
uerba eũngelii dicentis. Intrauit ihs Iamus clau¬
sis ad discipulos et in sufflans dixit eis. Accipiti¬
spm meum. Quoꝵ remiseritis pectata renictũ¬
tur eis et quoꝵ retinueritis retenta funt. Nunqͥ
illi habeant proprium. quibue mag̃r indixerat
Nichil tuleritis in ura Tequibus hicas euuanꝙ¬
lista reffert Erant eis omña comumia. Uidete
quid petrus dixit ad ihm. Ecce nos relniqui¬
mus omma et secuti sumus te. Qui omma reli¬
querant sibi penitus nichil retinuerant undeg̾
hereditatis mee. Ubi est illud apłi Que comiẽtio

Expanded text:
tribus Israel . Haec itaque, fratres, quanto singularia, tanto praecipua; quanto acriora, tanto Deo gratioraiaverit omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Qui dixit, omnibus, nihil proprium a suis discipulis possideri voluit. Qui quidquam possidet in terra, remotus est a Christi disciplina. Qui autem non est discipulus Christi, quomodo praesumit sibi ligandi atque solvendi potestatem? Intendite, fratres, verba Evangelii dicentis, Intravit Jesus januis clausis ad discipulos, et insufflans dixit eis, Accipit quorum remiseritis peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenta sunt . Numquid illi habebant proprium, quibus Magister indixerat, Nihil tuleritis in via : de quibus Lucas evangelista refert, Erant eis omnia communia ? Videte quid Petrus dixerit ad Jesum, Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te . Qui omnia reliquerant, nihil sibi penitus retinuerant. Unde ergo haereditatis meae ? Ubi est illud apostolicum, Quae c
Abbreviated transcription (Latin):
nobis factus sit pauper et egenus nos pro ĩpo
cur pauperes esse erubescemus Nunquit eius
pauperes non facit diuites ueritate attestante
Reguimi celoꝵ non diuitum sed pauperum eẽ
tum. Hoc quoq dedarat nobis euuĩgehũ dicẽs
Nomo quidem erat diues et post pauta /biũꝯͥ
Erat autem et quidem mendicus noĩe lazarus
qui iatebat ad Ianuam ems ulteribus plenuorꝰ
factum est autẽ ut moreretur menditus et por
tacetur ab angelis in snui abrahe Mortuue. est
autem diues et sepultus in inferno Rlon repu¬
tot quisoꝵ het uerba esse augustii Non scuit
hommio sed ueritatis que nec fallere potest
to mendico Hlemo eniui potest gaudere cuni
secuio et Regnare cum xp̃o. Audi apͥm dicente
per multas tribulaciones oportet nos nfrate
in reguii teloꝵ. et iuxta ueritatis uocen p̾mo
mus ad Regni concessionem Qui autem uult
epulari cum diute ꝑpat se epulas in uiribus
gehenie In qua pro g̃audio momentaneo ardeb
felix paupertas per ꝙͣ celestis acquiritur heditag

Expanded text:
nobis factus sit pauper et egenus, nos pro ipso cur pauperes esse erubescimus? Numquid ejus pauperies non facit divites, Veritate attestante, regnum coelorum non divitum, sed pauperum essetum. Hoc quoque declarat nobis Evangelium dicens, Homo quidam erat dives. Et post pauca subjungit, Erat autem et quidam mendicus, Lazarus nomine, qui jacebat ad januam ejus, ulceribus plenus, etc. Factum est autem ut morab Angelis in sinum Abrahae. Mortuus est autem et dives, et sepultus est in inferno Non reputet quisquam haec verba esse Augustini: non sunt hominis, sed Veritatis, quae nec fallere potest,ro mendico. Nemo enim potest gaudere cum saeculo, et regnare cum Christo. Audi Apostolum dicentem, Per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum coelorum . Et juxta Veritatis vocem, primo mus ad regni concessionem . Qui autem vult epulari cum divite, praeparat se epulas vermibus gehennae: in qua pro gaudio momentaneo ardebiFelix paupertas, per quam coelestis acquiritur haereditas!
Abbreviated transcription (Latin):
querins mandatuim. Salmon quoq subsequit᷑
diceus. Wanitas uanitatun et omĩa uanitas
lidet intueri. Quos bene sonat organo spũs sancti
Monet apłs ut non dilizaniue mundĩ Inuchit᷑
psalmographus in eius amatores. Claunat salon
cuncta subiacere uanitati. Quare nõ dilianus
mundum nec sequannir mendatium eccł̃iastes
declarat ac si diceret ideo non sunt amanda y
quia transitoria mandatia. quia que proiittut
non conferunt bona igitur nor sunt. Cum en
bonoꝵ omnum auctor sit deus et afidelibus sus
queri et diligi quoq bona precipiat si mundan a
bona essent nec ipe quidem contempneret nec aliis
sequacibus contempm preciperet Quid igitũ
dese ueritas testatur. audiamus Uulpes foueas
hũt. Filius autem honnius non habet ubi capͭ
suum recliuet. Item si uiundi głia uana non
esset non se abscondisset cum turbe eum regeni facẽ
uoluissent Iem si numdi glia uana non esset si
diuicie terrene uera bona essent non eaꝑ possesso¬

Expanded text:
 subsequitur dicens, Vanitas vanitatum, et omnia vanitas . Libet intueri quam bene consonant organa Spiritus sancti. Monet Apostolus, ut non diligamus mundum: invehitur Psalmographus in ejus amatores: clamat Salomon, cuncta subjacere vanitati. Quare non diligamus mundum, nec sequamur mendacium, Ecclesiastes declarat: ac si diceret, Ideo non sunt amanda ima, quia transitoria mendacia: quia quae promittunt non conferunt, bona igitur non sunt. Cum enim bonorum omnium auctor sit Deus, et a fidelibus suis quaeri et diligi quaeque bona praecipiat: si mundana vera bona essent, nec ipse quidem contemneret, nec a suis sequacibus contemni praeciperet. Quid igitur Veritas de se testatur, audiamus: Vulpes foveas habent, Filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet . Item si mundi gloria vana non esset, non se abscondisset, cum turbae eum regem facere voluissent. Item si mundi gloria vana non esset, si divitiae terrenae vera bona essent: non earum possesso
Abbreviated transcription (Latin):
Anfestum est igitur. credo prudẽcie
rinitur. Nolo autem ut ab hac iurtute tua
sit meus aliena que in pectore perfectoꝵ hoiz
habitat. Per hanc muati domino placuerunt.
Per hanc dyabolus unicitur. pper hane uicia
dicta sunt complentur ueras enna lag̾mas
hẽ qui nõ conitit qd̃ defleat. hoc est dorte
plangere. docte plangit qui plangendo. malu
quod fecit non ꝑpetrat. Qd iterum plangere
debeat. Dieit enim ysidorus. qd irrisione¬
facit peintens. qui adhuc agit qd penitet¬
Qua ꝓpter post luctum amonenda est beatitas
tua ut qd̃ plangis desiderio emendandi ne itm
delectas dyabolo suadente. Cans namq
assimilatur om̃is penitens. qui plangendo.
iteꝵ cõmictit qd plangat. Canis reuersꝰ ad
uomitum. sic et penitens ad peccatum. Młti
latrinas indesmenter fundunt: et peccare
non defistunt. et ideo o soror caritatem ortor¬
tuam ut qd plangis iterum iterare non uelis.
ẜcito ergo ꝙ ille qui plangit. hoc q̃d iterum

Expanded text:
anifestum est igitur, credo, prudentiairuntur. Nolo autem ut ab hac virtute tua mens sit aliena, quae in pectore perfectorum hominum habitat. Per hanc multi Domino placuerunt, per hanc diabolus vincitur, per hanc vitia dicta sunt complentur. Veras etenim lacrymas habet, qui hoc committit, quod defleat. Hoc est etiam docte plangere: docte plangit, qui plangendo malum, quod fecit, non perpetrat, quod iterum plangere debeat. Dicit enim Isidorus, quod miser est non poenitens, qui adhuc agit, quod poeniteQuam prope post luctum admovenda est beatitudo tua, ut quod plangis desiderio emendandi, ne iterum delectet diabolo suadente! Cani enim assimilatur omnis poenitens, qui plangendo iterum committit, quod plangit: canis reversus ad vomitum, et poenitens ad peccatum; multi enim lacrymas indesinenter fundunt, et peccare non desinunt. Et ideo, o mater, charitatem tuam hortor, ut, quod plangis, iterare ne velis. Scito ergo, quod ille, quod plangit, iterum
Abbreviated transcription (Latin):
tus efficitur quis. Qui plangendo malum qđ
fecit itermu non cõmittit qd plangit. De illa
enm amma que plangit mala sua. et iterat¬
ip̃a scriptum est in ꝓpħa. Quã uilit facta es
minis. iterans mas tuas. Non ideo hoc tibi
scribo. ut de te suspiter talia sed ut pleniter. et
lucide scias. qualis compnuttio esse debeat.

Expanded text:
us efficitur, quisquis plangendo malum, quod fecit, iterum non committit, quod plangat. De illa enim anima, quae plangit mala sua, et iterat, scriptum est in propheta: Quoniam vilis facta es nimis iterant vias tuas . Non ideo haec tibi scribo, ut de te suspicer talia; sed ut pleniter et lucide scias, qualis compunctio esse debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
presumens non stans dño supplicauit. neq
genua fixit. sed pronus in paimento Iacens.
dauiticam uocem proclamauit. Adhesit paui¬
mento amma mea. uiuifica me scdm ꝟbum
aspergens. ueniam impetrare poscebat. Euq
tempꝰ atideret. quo nuiꝰ ad altare solebat offre
surgens cum lacrinuis est ingressus Cum uero
obtulisset sicut solitus erat intra cancellos.stetit.
Rursus autem ambrosus non quieuit. Bed diffe-¬
rentiam locoꝵ edocuit. Et primo que sunt. que¬
ibidem expectaret imperatore dicente. sustiere
secretoꝵ iinisterioꝵ perceptione per archidiacone
remandauit: O imperator interiora loca tin
expectationem cum ceteris habe cõminiẽ: Purpu¬
ra namq imperatores: non saterdotes facti. Tut
fidelissinus imperator: etiam hanc orationem gͣ¬
tanti cũo snstipieus remandauit. Non audacie cã
pio huius mediciia: Tali ergo et tanta uirtute: e
presul et iperator clarebant. Eego namq ufuꝙ¬

Expanded text:
sacra presumens, non stans Domino supplicavit, neque sacra presumens, non stans Domino supplicavit, neque genua flexit, sed pronus in pavimento jacens, Daviticam proclamavit vocem: Adhesit pavimento anima mea, vivifica me secundum verbum aspergens, veniam poscebat. Cumque tempus accederet, quo munus ad altare solebat offerre, surgens cum lacrimis, ingressus est. Cum vero obtulisset sicut solitus erat, intra cancellos stetit. Rursus autem Ambrosius non acquievit, sed differentiam locoibidem exspectaret. Imperatore autem dicente, sustinere se sacrorum ministrorum praeceptionem, per archidiaconum remandavit: O imperator, interiora loca tantexspectationem cum caeteris habe communem; purpura namque imperatores, non sacerdotes facit. Tunc fidelissimus imperator etiam hanc traditionem gratanti animo suscipiens remandat: Non audaciae causa pro hujusmodi medicina. Tali ergo et tanta virtute et praesul et imperator clarebant. Ego namqu
Abbreviated transcription (Latin):
mquit. opus est et docere et meditamma tẽpare
menue dero oblata sustipere. Tnn santtus am¬
brosus dixit. Qm̃ furori tuum inditiu coni¬
sistis et mon ratio. ꝓtulit. sinam sed porius na
euatuet ut xxx. dieb sententia necis atq pro¬
striptionis ni ħrie fantũmꝰ maueãt. et inditu
rations cepectas. Quibus traxatis diebus
ira uidelicet iam cessante. ratio causa idi¬
cart a pud senet ĩpam que toguonent sub ue¬
nitate disponat. in hiis emim diebus agnoti¬
tur si iusta sit sententia quam protuleris an
miuusta Ei iusta fuerit ꝑmaneat. Si autem ĩm¬
mperitor. libenti amino sustipĩes. legen ꝗsibi
npente p̾cepit: et ꝓp̾e manuo litteris. cõfroma
Quo faeto imitulum eius soluit ambrosino q̃
lex hactenus obseruetur. In tali nãq tenore stã
furt illa dest̾ptio: ut si quos imperator morti
et qd iustum probasset hoc agere studuisse. Sic¬
igitur sacratissimus imperator ingredi hinmna

Expanded text:
inquit, opus est et docere, et medicamina temperare; inquit, opus est et docere, et medicamina temperare; meum vero oblata suscipere. Tunc sanctus Ambrosius dixit: Quoniam furore tuum judicium commisisti, et non ratio protulit senebus, etc. sententia necis atque proscriptionis in litteris tantummodo maneat, et judicium rationis exspectet. Quibus transactis diebus ira videlicet jam cessante, ratio causam judicans, apud semetipsam quae cognoverit sub veritate disponat. In his enim diebus agnosctur, si justa sit sententia, quam protuleris, an injusta. Si justa fuerit, permaneat; sin autem injuimperator libenti animo suscipiens et optirepente praecepit, et propria manu litteras confirmavit. Quo facto vinculum ejus solvit Ambrosius. Quae lex hactenus observatur. In tali namque tenore facta fuit illa descriptio, ut si quos imperator morti et quod justum probasset, hoc agere studuisset. igitur sacratissimus imperator ingredi limina
Abbreviated transcription (Latin):
diceret uenturum: supernozelo accẽsꝰ ambrisiꝰ
inde mutabit necem. et ego libenter sustipio.
hec et alia plurima Ruffinus audiens mintiaͭ
imperatori uotum Autistitis. monens ne de pa-¬
lacio forte precederet. At miperator hec in media
iam platea cognostens. pergo inquit: et iustas
in facie suspicio contumelias. Cumq ad sacra
limnia ꝑuenisset in scam quide basillicam nõ
presumpsit intrare: hed uemeus ad antistitẽ
et niuenieus eum in salutario residentem sup¬
plicabat ut eius unicula solueret. At ille tru¬
uesaĩre theodosinm emsq caligare leges. Ueꝵ
contendo: sed te soluero mea uintula deposto:
Et doͬ cdemẽtiã pro me orare stude: nec michi
iauuam claudi precipias. quia dñs nr̃ cunctis
agentibus penitentiã apparuit. tn axt antistes
Qpara cuitii pemtentiam oftendisi. post fantas
inquitatet quibus meditaminib uturabilia
uulnera plagasq curasti: at nuperater func

Expanded text:
diceret venturum esse, superno zelo accensus Ambrosius: diceret venturum esse, superno zelo accensus Ambrosius: nnidem mutabit, necem ego libenter suscipio. Haec et alia plurima Rufinus audiens nuntiavit imperatori votum antistitis, monens ne de palatio forte procederet. At imperator hoc in media jam platea cognoscens: Pergo, inquit, et justas in facie suscipio contumelias. Cumque ad sacra limina pervenisset, in sanctam ecclesiam non praesumpsit intrare; sed veniens ad antistitem et inveniens eum in solario residentem, supplicavit ut ejus vincula solveret. At ille crueum insanire Theodosium, ejusque calcare leges. Verum, contendo; sed te solvere mea vincula deposco, et Domini clementiam pro me exorare stude: nec mihi januam claudi praecipias, quam Dominus noster cunctis agentibus poenitentiam aperuit. Tunc ait antistes: Quam, inquit, poenitentiam ostendisti post tantas iniquitates? Quibus medicamentis incurabilia vulnera plagasque curasti? At imperator: Tuum,
Abbreviated transcription (Latin):
tmn. apud prnicipe in lamentacione prostiti
accessit ut lar̾maꝵ causas requiteret.: at ille
⁊marissime ingemisceus et uehemẽtius latmas
fundans. tunc inquit. Rufmne ludis. et mali
mea non sentis. Ego autem lamentor et gemo
calamitatem mẽa. quia seruus quide et nidica¬
tibus apta funt templa dei es ꝓpui domu nci¬
dientee licenter exorant. mithi uero mgressꝰ ad
deum non est insuꝑ etiam celi sunt cdausi. he¬
fuadeo. ut soluatur inticlum qd siganit ait
imperator. Non inquit fuadebis amibrosio noui
emin decretum illius. esse iustum neꝙ reuelabit
Iperialem potentiam ut legem possit p̾uaritan
diuinã. Cumq ruffinus uerbis plurmus ieter
data post̃ paululum est setutus: credens fuffmni
promissiomibus: porro uirmitãdꝰ Ambrosius
mox ut indit Rufmũ ait impudentiam canum
mutatus es o rufine tante uidelicet necis autor
existens. Pndorem ex fronte detergens. nec eru-¬
bestit. net contra diuinam ymagnie latrare.
Cimiq ruffinus supplitaret. et imperatorem

Expanded text:
ns principem in lamentatione prostratum, accessit ut lacrymarum causas inquireret. At ille amarissime ingemiscens et vehementius lacrymas fundens, Tu, inquit, Rufine, ludis et mala mea non sentis; ego autem lamentor et gemo calamitatem meam, quia quidem servis et mendicantibus aperta sunt templa Dei, et proprium Dominum libenter exorant, mihi vero ingressus non est ad eum. Insuper etiam clausi sunt coeli. Hpersuadeo, ut solvatur vinculum, quo te ligavit. Ait imperego decretum illius esse justum, neque reverebitur imperialem potentiam, ut legem possit praevaricare divinam. Cumque Rufinus verbis plurimis uteretur, data post paululum est secutus, credens Rufini promissionibus. Porro vir mirandus Ambrosius, mox ut vidit Rufinum, ait: Impudentiam canum imitatus es, o Rufine, tantae videlicet necis auctor existens, pbescis, nec metuis contra divinam imaginem latrare. Cumque Rufinus supplicaret, et imperatorem
Abbreviated transcription (Latin):
inspirante et adiuuante qui dicit ii euũgelio: sine
me inthil potestis facere: Non solum facee ẜ nec
cogitare: Quid e aliꝙ̃ bom ualemus insi illo
operate. illo donante aquo omne bonum ꝓcedt̾
Andi qͦ actente quid dũs de hac cã ꝑ Ihereniam
ꝓrhetaniditat: Non glorietur sapiens in sapia
sua. et glorietur fortis in fortitudine sua. et dmes¬
iuinutus. sed in hoc glietur quia g̃latur scite et
intelliggere et nosse me: Per hec enim uerba ois
omnmno aufertur superbia. Quia sapientia et
fortitudo et onnes opes reputantur in nichilum
Et ista est sola głiatio. ut stiat et intelligat ꝙ ipe

Expanded text:
inspirante et adjuvante, qui ducit in Evangelio: Sine inspirante et adjuvante, qui ducit in Evangelio: Sine me nihil potestis facere . Sed nec cogitare quidem aliquid boni valemus nisi illo operante, illo donante, a quo omne bonum procedit. Audi quoque attente, quid Dominus de hac causa per Jeremiam prophetam dicat: Non glorietur sapiens in potentia sua, et non glorietur fortis in fortitudine sua, et uis, sed in hoc glorietur, qui gloriatur: scire et intelligere et nosse me . Per haec enim verba cum fumo auferetur superbia; quia sapientia et fortitudo et omnes opes reputantur in nihilum, et ista et sola gloriatio, ut sciat et intelligat quod ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Magnum igitur exuinum oput nunic narratum est
qd te potest ercitare osanctissima soror. deoq dediat¬
in custodia multaꝵ uirtutum. Hoc enuis Theddo su
xpranssum pruicipis. Et beati ambrosii pontifins
tibi scribere studui: Prouocat etiam ad caritati
humilitate obedientiamq sectandam. Quas il¬
tutes in principio huiis amonitionis tue dilecio
commendare curaui De quibus igitur iurtuti¬
bus te ni principio. huiis exortationis amonũ
De insistere et in finẽ cõmones quãts bonumas
cepisti: perseueranti fine ꝑficias. Pprouocat enia
durum et lapideum cor ad lacrimas ꝓfluendas
prouotat etiam. ad zeli feruorem deprecor etia
ficis. crebro legas. qr magnus anini profectus
m ea latet. Si itaq eaq tu sanctitati scripsi.
prudenti ssima soror perficere poteris opere: idest
si prorsꝰ ante omma iuicia repuleris. et que
i hac amonitione narratur bona Icustodire did¬
lueris sc̃ito ꝙ non trus iuribus hoc facias. sed illo¬

Expanded text:
m. Igitur eximium opus nunc narratum est, quod te potest excitare, o sanctissima mater, in custodia multarum virtutum. Haec enim Theodosii christianissimi principis, et beatissimi Ambrosii pontificis tibi scribere studui. Provocat etiam ad charitatem, humilitatem, obedientiamque sectandam, quas virtutes in principio hujus admonitionis tuae dilectioni commendare curavi. De quibus ergo virtutibus te in principio hujus exhortationis admonude ipsis te et in fine admoneo, quatenus bonum quod coepisti, perseveranti fine percipias. Provocat etiam durum et lapideum cor ad lacrymas profluendas, incitat ad zeli fervorem. Deprecor vero ficis crebro legas, quia magnus animi profectus in ea latet. Si itaque ea, quae sanctitati tuae scripsi, prudentissima mater, perficere potueris opere, id est, si prorsus a te omnia vitia repuleris, et quae in hac admonitione narrantur bona, custodire volueris, scito, quod tuis viribus hoc non facias, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tandem cadaueri quasi fimbres uerines
assistent unius gemit pediculos et lũb̾ros
mortuꝰ gñabit uermes et muscas unꝰ
produxit scertꝰ et uomitum mortiuis
producet putredinẽ et fetore unius hoĩez
nuciũ impigna ͭ mortuꝰ uermes płimos
generabit Quid gͦ fedius humano cadane
Quid horribilius mortuo hoĩe cuiꝰ ꝯͣtissinũ
aula modo sordet midꝰ in tumba Qui mͦ¬
tumulo Qui modo uescebatur deliciis in
cenaculo modo ꝯsmuit᷑ a uerinib in sepłc¬

Expanded text:
tandem cadaveri quasi funebres vermes adsistent. Vivus genuit pediculos et lumbricos, mortuus generabit vermes et muscas; vivus produxit stercus et vomitum, mortuus producet putredinem et fetorem; vivus hominem unicum impinguavit, mortuus vermes plurimos impinguabit. Quid ergo fetidius humano cadavere? quid horribilius mortuo homine? Cui gratissimus aula, modo sordet nudus in tum; qui modo vescebatur deliciis in cenaculo, modo consumitur a vermibus in sep
Abbreviated transcription (Latin):
Imndicta Carins impii uerius et
ignis uterq duplex interior q̃ rodit¬
et urit cor Exterior qͥ rodit et rodit corpus
Wermis inquit eoꝵ nõ moriet᷑ et ignis no
extinguetur Dabit dũs ignẽ et uermes
in carnes eoꝵ ut urantur et senciat usq

Expanded text:
indicta carnis impii vermis et ignis». Uterque duplex: interior, qui roditet urit cor, exterior, qui rodit et urit corpus. «Vermis, inquit, eorum non morietur, et ignis non exstinguetur». «Dabit Dominus ignem et vermes in carnes eorum, ut urantur et sentiant usqu
Abbreviated transcription (Latin):
uestigium sic et nos nati ꝯtuo dezimꝰ ẽõ
Uirtutis qͥdẽ nullum signũ ualemus ostendẽ
sed in maliguitate nr̃a p̃sups sumꝰ cum
ignẽti curbatione recogitabunt que cũ
nima delectatione gesserut ut stimulꝰ
morte pugnat ad penã quos aculeꝰ neq̾cie
stinmilauit ad culpam
de mutili pmiã¬

Expanded text:
vestigium». Sic et nos: nati continuo desinimus esse virtutisque signum nullum valemus ostendere, sed in malignitate nostra consumpti sumus. Cum ingenti turbatione recogitabunt que cum nimia delectatione gesserunt, ut stimulus memorie pungat ad penam quos aculeus nequitie stimulavit ad culpam. VI De inutili p
Abbreviated transcription (Latin):
penthapoli cũ adiacẽti regione subu̾tit
Sithen cũ ppło int̾emit hec et olla filios Iude
ꝑcussit In deũ et madiam itidẽ pugione
transfodit Tribum Remanim ꝓ uxore
le uite deleuit filios heli sacer dotis in bello
prostra. hec ur̃ia occidit Am̃o int̃ficit pbros

Expanded text:
regione subvertit, Sichem cum populo interemit, Her et Onam filios Iuda percussit, Iudeum et Madianitidem pugione transfodit, tribus Beniamin pro uxore levite delevit, filios Eli sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, Ammon interfecit, pres
Abbreviated transcription (Latin):
dolore partus et enilatu nascentis
Qñis nasaituri ululantes ut nature
miẜ̾ias expͥmaniꝰ masculꝰ eĩs recent᷑ natꝰ
dicit a. femĩa e. dicẽtes e uel a qͥtqͥt nascũt
ri ex qͦ sibi dictu audiuit In dolore pariee¬
nõ est dolor sicut dolor ꝑturiẽtis Uñ Rachad
p̃ͥmimo dolore ꝑtꝰ interiit et moriẽs uocauit
noñe filii sui bemnioni .i. filiꝰ doloris. uxor
phines subditis dolorib irruẽtib peperit
simul ac periit et in ip̃o mortis articulo uoca
ĩiudicia et fetore parit cũ tristicia et dolore
iicenit cũ angustia et labore custodit cũ
in raricia et timore
De nuditate

Expanded text:
dolore partus et ejulatu infantis. Omnes nascimur ejulantes, ut nostram miseriam exprimamus. Masculus enim recenter natus dicit A, femina vero E: Dicentes E vel A, quotquot nascuntri, ex quo sibi dictum audivit: « In dolore parienim dolor sicut parturientis: unde Rachel prae nimio dolore partus interiit, et moriens vocavit nomen filii sui Benoni, id est filium doloris . Uxor Phinees subitis doloribus irruentibus peperit simul ac periit, et in ipso mortis articulo vocavit immunditia et fetore, parit cum tristitia et dolore, nutrit cum angustia et labore, custodit cum instantia et timore. VII De nuditate
Abbreviated transcription (Latin):
n tatu ut dormietes aliqu lacrimantur et
uigilẽtes sepiissime ꝯturbẽt. Si uero Iormidu¬
cãꝙͣ illud amiserunt nichilonuꝰ ingilates
mates ĩ orrore iusionis nocturne qn solet
occupare sopor hoies pauor tenuit me et
tremor et oĩa ossa mea ꝑtrita sut et cũ sps̃¬

Expanded text:
crimentur et evigilantes sepissime conturbentur. Si vero iocundum quid viderint, nichilominus evigilantes manites: «In horrore visionis nocturne, quando solet sopor occupare homines, pavor tenuit me et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt, et cum sp
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ore tremor ĩ corꝑe q̃ promit stulta
prodit occulta cui mẽs alienat᷑ facies tnffor̃t᷑
nõ sufficit uiini nõ suicera nõ ceruisia ẜ
studiose ꝯficit᷑ mulsu srrupꝰ daretu labore
multo solicitudine magͣ sumptu nõ modito
et irã et ruueas młtas facit et osee forn¬
apłue Fugite uinu in quo ẽ luxuria Et salomo
Ebriosares ẽ uinu et tumul tuosa ebrietas
filii rechab et filii zacharie uiñu et suicera
et de qd̾ mebriare poterit nõ biberut Exẽpla
Exẽpla

Expanded text:
in ore, tremor in corpore, qui promittit multa, prodit occulta, cui mens alienatur, facies transformatur? « non sufficit vinum, non sicera, non cervisia, sed studiose conficitur mulsum, syropus, claretum, labore multo, sollicitudine magna, sumptu non modico, et iram, et ruinam multam facit Eccli XXXI. » Fornari vino in quo est luxuria». Et Salomon: «Ebriosa res vinum et tumultuosa ebrietas». Filii Rechab et filius Zacharie vinum et siceram et omne quod inebriare poterat non biberunt. XX Exempla
Abbreviated transcription (Latin):
pcerieñt Si quis autẽ ad senectute ꝓue¬
ueria statimi cor eiꝰ affligitur capud cõtatis
languet spũs et fecet anbelitus facies ru¬
gatur et statura curuatur calligat odi
et uacillant articuli/ nares effluũt et c̾nes
defluut tremit tattus et deperit accus
dentes putrescũt et aures sordescũt yener
tenax et cupidus tristis et querulus uelox
ad boquẽdũ tardꝰ ad audiẽdũ sedno tard̃ ad
ad uamne audat antiquos et sperint maerna
nituperat senious pns et comimieait ꝓreteriti
siportat et antiatus torquetur edunis iretetu¬

Expanded text:
is autem ad senectutem processerit, statim cor eius affligitur, et caput concutitur, languet spiritus et fetet anhelitus, facies rugatur et statura curvatur, caligant oculi et vacillant articuli, nares effluunt et crines defluunt, tremit tactus et deperit actus, dentes putrescunt et aures sordescunt. Senextenax et cupidus, tristis et querulus, velox ad loquendum, tardus ad audiendum, sed non tardus ad iram, laudat antiquos et spernit modernos, vituperat presens et commendat preteritum, suspirat et anxiatur, torpet et infir
Abbreviated transcription (Latin):
tracta ne ħ agas nͥ de tuo celesti sponso displiceas
auditam leticiam et inuisumi gaudium cum cetis
ꝯdonabit santis. Paulo affirmante qui ait.
Qd̾ oculus non uidit nec auris audiuit nec in
tor honmins ascendit que preparauit deus dili¬
gentibus se festina igitur ad illud gaudium ad
illam leticiam in qua multi sanctoꝵ requiescunt
Considera deo dilecta quanta sit felicitas dei
uultum sine defectu cernere sanctoꝵ angeloꝵ
choris interesse cum sauctoꝵ hominum multitu¬
diue sme fine gaudere. et ad hoc gressibus uir¬
tutum cotidie apropnicare stude et ut ad ea que
cõmemoraui recto tramitte pergas sicius ꝙ̃ ꝑ¬
uenire queas. Hanc tue beatitudim. amonicioni
corscripsi per quã non de una solummedo uirtute
sed de multis cupio amonere uirtutibus Quẽ
sermonem ideo siguli mumero admonitionem
ortamenta ad uuam tamen pertinent uiam et

Expanded text:
rtracta, ne hoc agas, unde tuo coelesti sponso displiceas,rtracta, ne hoc agas, unde tuo coelesti sponso displiceas,auditam laetitiam, invisum gaudium cum caeteris condonabit sanctis, Paulo apostolo affirmante, qui dicit: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit; quae praeparavit diligentibus se Deus . Festina igitur ad illud gaudium, ad illam laetitiam, in qua multi sanctorum requiescunt. Considera, Deo dilecta, quanta sit felicitas Dei vultum sine defectu cernere, sanctorum angelorum choris interesse, cum sanctorum hominum multitudine sine fine gaudere, et ad hanc gressibus virtutum quotidie appropinquare stude, et ut ad ea, quae commemoravi recto tramite pergas, citiusque pervenire queas, hanc tuae beatitudini admonitionem conscripsi, per quam non de una solummodo virtute, sed de multis te cupio admonere virtutibus. Quem sermonem ideo singulari numero admonitionem umerabilia hortamenta, ad unam tamen pertinent viam,
Abbreviated transcription (Latin):
O carissinia tibi ut Rogasti stribe
studu noui ennu ardorem aĩmi
tiu erga scripturas diuinas nomi tibi mee studiũ
legendi et implendi ea que legis Memor igitur
sum Lacrimaꝵ tuaꝵ et om̃is stridii tui q̃d in te
sepe prospexi Dum tecum de amme tue ẜmoci¬
narer profectu et idcirco non pungit hoc quod
michi tua suggere studuit caritas. admiplere
Quatenus et tu ex hac ipa amoitione in deu
gradatini amore proficias et ego tue mercedis
effici merear particeys Scio uero non mediocrit
esse beatum qui se solummodo domino aduiuate
saluat b noui multo latiorem esse qui secum aliq
ad celeste regnum trahere festinat Qua propter
ortor tuani exmuam dilectioneni ut hanc amo¬
nitionem subide leges et memorie conmedas
atq opere legas ut aliis bonuni exemplum moꝵ¬
strando et te et alios salues et de tuo et de alior
profectu felicem remunerationem a sponse tuo ĩ¬
mortali recipere mercaris Mentem solerter ꝑ¬

Expanded text:
o charissima mater, tibi, ut rogasti, scribere studui. Novi enim ardorem animi tui erga Scripturas divinas, novi tibi inesse studium legendi, et implendi ea quae legis. Memor igitur sum lacrymarum tuarum, et omnis studii tui, quod in te saepe perspexi, dum tecum de animae tuae sermocinarer profectu, et idcirco me non piguit, hoc, quod mihi tua suggerere studuit charitas, adimplere, quatenus et tu ex hac ipsa admonitione in Deum gradatim amore proficias, et ego tuae mercedis effici merear particeps. Scio vero non mediocriter esse beatum, qui se solummodo Domino adjuvante salvat, sed novi multo beatiorem esse, qui secum alios ad coeleste regnum trahere festinat. Quapropter hortor tuam eximiam dilectionem, ut hanc admonitionem subinde legas, et memoriae commendes, atque opere compleas, ut aliis bonum demonstrando, et te, et alios salves; ut de tuo, et aliorum profectu felicem remunerationem a sponso tuo immortali recipere merearis. Mente solerti pe
Abbreviated transcription (Latin):
Odite frẽs Carissimi salu¬
tiferam prĩs nr̃i doctrmani
Qui non terrenam sed eter¬
nam concupistitis hẽditatẽ
Qui non uultis sortem accipere in terra morien¬
tum. Bed cum psalunsta cantare Portio mea
in terra uiuentium. Qui egyptum reliuquistis
Et ad promrissionis terran festinastio ¶ Audi¬
te itaq hñtes aures audiendi piũ prem adhe¬
rentem celoꝵ nos uocantem et dicentem uenite
fili Audite me timorem dñ docebo uos. Dͥs
est homo qui uule uitam. Quis es qui ad uita
uis nigredi serua mandata dei Quoꝵ mandatoꝵ
alia sunt sp̃alia alia uero coĩa Bpeciailia siit
ꝓprie Canonitoꝵ sine cłitoꝵ et monachoꝵ Coiã
omunm eaitholicoꝵ Spetialia igitur sunt hec
Si uis perfectus esse uende omma que habes et
da pauperibus et sequere me. et iteꝵ. Ouis qͥ
relinquit domuni aut agrum. uit ꝓrem aut inrem
aut fres aut sorores. aut filios aut filias propter
ad discipulos Uos qui secuti estis me in regeuera¬

Expanded text:
fratres charissimi, salutiferam Patris nostri doctrinam, qui non terrenam, sed aeternam concupiscitis haereditatem; qui non vultis sortem accipere in terra morientium, sed cum Psalmista decantare, Portio mea in terra viventium ; qui Aegyptum reliquistis, et ad promissionis terram festinatis. Audite itaque, habentes aures audiendi, pium patrem ad haereditatem coelorum nos vocantem, et dicentem, Venite, filii, audite me, timorem Domini docebo vos. Quis est homo qui vult vitam ? Quis es qui vitam vis ingredi? Serva mandata Dei. Quorum mandatorum alia sunt specialia, alia vero communia. Specialia sunt proprie canonicorum sive clericorum, et monachorum; communia omnium Catholicorum. Specialia igitur sunt haec: Si vis perfectus esse, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et sequere me. Et iterum: Omnis qui reliquerit domum, aut agrum, aut patrem, aut matrem, aut fratres, aut sorores, aut filios, aut agros propter ad discipulos: Vos qui secuti estis me, in regenera
Abbreviated transcription (Latin):
aufferut egestatem Magis em sufficit maditũ
multi sunt qui comedunt illas. O qͦt et ꝙͣtis
magnates indigent ipemet freꝙͣter experior
Opes itaq no facuit diuite sed egenum
Exempla coutͣ cupiditatem
de anathe ncatesherico Naboth interẽ ptꝰ ẽ
ut achab uiieam possideret grezi lepra
ꝑcussit qz peciit et recepit argẽtũ et uestes
sub noie helisei iudas laqueo se supendit

Expanded text:
afferunt egestatem. Magis enim sufficit modicum multi qui comedunt illas». 2 Quot et quantis magnates indigeant, ipsemet frequenter experior. Opes itaque non faciunt divitem, sed egenumExempla contra cupiditatem. de anathemate Iericho. Naboth interemptus est, ut Achab vineam possideret. Giezi lepra perfudit, quia petiit et recepit argentum et vestes sub nomine Elisei. Iudas laqueo se suspendit
Abbreviated transcription (Latin):
dituri sunt rationẽ in quo usq ad nouissimũ
quadrãtẽ exiget᷑ debitum cum usuris Qiuis
gꝭ fugere poterit ab ira uẽtura mittet¬
gͦ filius hoĩs angelos suos et colligent
de regno suo omña scaudala et eos qui fa¬
ciũt nnquitatẽ et alligabunt faciculos ad
ꝯburendum et mitent eos in caminũ ignis
ardentis Ibi erit fletꝰ et stridor gemitꝰ¬

Expanded text:
dituri sunt rationem», in quo usque ad novissimum quadrantem exigetur debitum cum usuris. «Quis ergo fugere poterit a ventura i Filius hominis angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala, et eos qui faciunt iniquitatem, et alligabunt fasciculos ad comburendum, et mittent eos in caminum ignis ardentis. Ibi erit fletus et stridor dent
Abbreviated transcription (Latin):
cietas acerbitas et asꝑitas augustia et
t̾sticia obliuo et cõfusio tortiones et ꝑmuti¬
ones amaritudines et terrores fames et
sitis frigus et canua sulphur et ignis
ardens in scła scloꝵ¬

Expanded text:
itas, calamitas et egestas, angustia et tristitia, oblivio et confusio, torsiones et punctiones, amaritudines et terrores, fames et sitis, frigus et cauma, sulphur et ignis ardens in saecula saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
ius autem nõ timeat illud examen ĩ¬
quo idem erit accusator et adnocatꝰ
et inder actusabit cum dicet Esurmi et nõ
dedistis mͥ maducare uitiui et nõ desti mͥ
bibere Aduocabit cum dicet Qm̃ dui nõ feci

Expanded text:
is autem non timeat illud examen, iquo idem erit accusator et advocatus et iudex? Accusabit enim cum dicet: «Esurivi et non dedistis michi manducare, sitivi et non dedistis michi bibere». Advocabit cum subdet: «Quandiu non feci
Abbreviated transcription (Latin):
Beati quoꝵ remisse sunt inquitates et
quoꝵ tecta sunt pcta ab sinã illa nĩꝙͣ
poterit pronocari Quia pr omẽ indiciũ
dabit filio qui claudit᷑ neõ aperit aperit
et nemo claudit Os em̃ dm̃ locutꝰ est hec

Expanded text:
« Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata Isa. LVIpoterit provocari, quia «Pater omne iudicium dedit filio», «qui claudit et nemo aperit, qui aperit et nemo claudit». «Os enim Domini locutum est». XX
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ aut ut magnus uideatur satagit uestirr
dupplicib indui mollib p̃ciosis ornari Sed
quid ẽ homo p̃ciosis ornatus insi sepult I foris
dealbatum Intꝰ aut plenus sprrticia iacintꝰ¬
et purpura cottus et bissꝰ etiã in hiio put̾scut
aurum et argetum lapides et gẽme in hato
sordescũt Dignitas et potesfas male iacet ĩ
pulue̾r honor et głia male sedent ĩ tiere
cas fimibrias diues ille qui iuiduebat᷑ p̾pmra
et hesso sepultꝰ ẽ in inferno diua filia pr̃a¬
arthe Iacob anteꝙͣ egͤderet᷑ ut ait Iosephꝰ
Ut ornatum mulieꝵ pronncialiũ emeret
filius regis am̃o eã uiolenter oppsit olopher¬
nes qui sedebat in canopeo qd̾ erat et pur¬
pura et auro smaraldo etlapidib p̃ciosis
intextum ingulatꝰ ẽ a iudich q̃ cum p̾us¬
q̃ cũ pͥmis uteret᷑ cilicio tunt ornatum
iocunditatis assumpsit Audi super hoc
cosiliũ sapietis In uestitu ne glorieris

Expanded text:
us autem, ut magnificus videatur, satagit vestiri duplicibus, indui mollibus, pretiosis ornari. Sed quid est homo pretiosis ornatus, nisi sepulcrum foris dealbatum, intus autem plenum spurcitia? Matet purpura, coccus et bissus in limo putrescunt, aurum et argentum, lapides et gemmae in luto sordescunt. Dignitas et potestas male iacent in pulvere, honor et gloria male sedent in cinerecas fimbrias? Dives ille, qui induebatur purpura et bisso, sepultus est in inferno. Dina, filia patriarche Iacob, antequam egrederetur, ut ait Iosephus, ut emeret ornatum mulierum provincialium, filius regis Amor eam violenter oppressit. Holofernes, qui sedebat in canopeo quod erat ex purpura et auro et smaragdo et lapidibus pretiosis intextum, iugulatus est a Iudith, que, cum prius uteretur cilicio, tunc ornatum iucunditatis assumpsit. 3 Audi super hoc sententiam sapientis: «In vestitu ne glorieris
Abbreviated transcription (Latin):
que propter deum fit. Intende ergo filia uirtutis
huiꝰ aliquid ex parte uestigium. Obedientia. sals
omnium fidelium. Obedientia genitrie est õiu
uirtutum. Obedientia reguum celoꝵ Inuẽtrix
est. Obedientia celos aperiens. hommiem de t̾ra
eleuans Obedientia coh̃r tx est angeloꝵ. Obedi¬
entia sanctoꝵ omnium cibus est Ex hac
autem ablatati sunt et per hanc ad ꝑfectio¬
neui uenerunt
continencie.

Expanded text:
quae propter Deum fit. Intende ergo, mater, virtutis quae propter Deum fit. Intende ergo, mater, virtutis hujus aliquod ex parte vestigium. Obedientia salus est omnium fidelium, obedientia genitrix est omnium virtutum, obedientia regni coelorum inventrix est, obedientia, coelos aperiens, hominem elevat de terra, obedientia cohabitatrix est angelorum, obedientia sanctorum omnium cibus est; ex hac enim abluti sunt, et per hanc ad perfectionem venerunt. continenti