comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fec̃is si miseris uiros in auxsli¬
um. qr discessit om̃is ex̾citus¬
ei ionathas tͥa milia ui¬
roꝵ fortium antiochiam. Et
uenerũt ad regem: ⁊ delectatus ẽ
rex in aduentu eoꝵ. Et ꝯuene¬
runt qͥ erañde ciuitate centum
uiginti milia uiroꝵ ⁊ uolebãt
interfic̃e regem. Et fugit rex
in aulam. ⁊ occupauerunt qͥ
erant deciuitate itin̾a ciuitatis.
⁊ ceꝑunt pugnare. Et uocauit
rex iudeos in auxiliũ:⁊ ꝯuene¬
rũt om̃s simul ad eum. Et dis¬
ꝑsi sũt om̃s ꝑciuitatẽ: ⁊ occide¬
runt iilla die centum milia
hor̃um. Et succenderũt ciuita¬
tem. ⁊ acceꝑunt spolia multa
in illa die: ⁊ liberauerũt regem.

Expanded text:
ros in auxilium quia discessit omnis exercitusei Ionathas tria milia virorum fortium Antiochiam et venerunt ad regem et delectatus est rex in adventu eorum et convenerunt qui erant de civitate centum viginti milia virorum et volebant interficere regem et fugit rex in aulam et occupaverunt qui erant de civitate itinera civitatis et coeperunt pugnare et vocavit rex Iudaeos in auxilium et convenerunt omnes simul ad eum et dispersi sunt omnes per civitatem et occiderunt in illa die centum milia hominum et succenderunt civitatem et ceperunt spolia multa in illa die et liberaverunt regem
Abbreviated transcription (Latin):
telegit ionathas de seniori¬
dit se ꝑiculo. Et accepit aurum¬
enia multa. ⁊ abiit ad regem
nathas ad demetrium regem
ut eiceret eos qui in arce erant
in ierlm: ⁊ qui in prelidiis erant.
quia impugnabant isrł. Et mi¬
sit demetrius ad ionathan dicẽs.
głia illustͣbote: ⁊ gentem tuam

Expanded text:
elegit Jonathas de senioridit se periculo. Et accepit pecuestes, et abiit ad regemnathas ad Demetrium regem ut eicerent eos qui in arce erant in Hierusalem et qui in praesidiis erant quia inpugnabant Israhel et misit Demetrius ad Ionathan dicens g
Abbreviated transcription (Latin):
coronis aureis. ⁊ scutilis. ⁊dedi¬
cauerunt portas. ⁊ pastoforia.
⁊ imposuerunt eis ianuas. et
facta est leticia in popło mag¬
na ualde: ⁊ auersum est obpro¬
brium gentium. Et statuerũt
iudas ⁊ frats eius. ⁊ uniuersa
cationis altaris in temporib
suis ab anno in anuum. ꝑdi¬
es octo. a qͥnta ⁊ uicesima die¬
mensis casleu: cum leticia et

Expanded text:
coronis aureis et scutulis et dedicoronis aureis et scutulis et dedicaverunt portas et pastoforia et inposuerunt eis ianuas et facta est laetitia in populo magna valde et aversum est obprobrium gentium et statuit Iudas et fratres eius et universa cationis altaris in temporibus suis ab anno in annum per dies octo a quinta et vicesima mensis casleu cum laetitia et
Abbreviated transcription (Latin):
et edem ⁊ atria lcĩficauerunt.
Et fecerũt uasa scã noua. ⁊ intu¬
lerunt candelabrũ ⁊ altare in¬
censoꝵ. ⁊ mensam in templũ:
⁊ incensum posuerunt super
altare. Et accenderũt lucernas
que suꝑ candelabrum erant.
⁊ lucebant in templo. Et posue¬
rũt suꝑ m̃sam panes. ⁊ appen¬
derunt uela. ⁊ consũmauerũt
om̃ia oꝑa q̃ fecerunt. l¬
t ante matutinum sur¬
rexerunt.quĩta ⁊uice¬
sima clie mensis noni. ħ mẽ¬
sis casleu: centesimi quadra¬
gesimi octaui anni. Et obtu¬
lerunt sacrificium secundũ
legem. suꝑ altare holocaustoꝵ
nouum. qd̃ fecerunt sccl̃m
tempus. et scdm diem in qͣ
contaminauerunt illud gen¬
tes. in ipsa renouatum est:in
canticis ⁊ cycharis. ⁊ cynaris.
⁊ cimbalis. Et cecidit omnis
populus in faciẽ. ⁊ adorauerũt
⁊ bñclixerũt in celũ eum qui
ꝓsꝑauit eis. Et fecerũt delica¬
tionẽ altaris dieb octo. ⁊ obtu¬
lerunt holocausta cum leticia
et salutaria laucdlis
rnauerunt autem le .iͣ.¬

Expanded text:
 atria sanctificaverunt et fecerunt vasa sancta nova et intulerunt candelabrum et altare incensorum et mensam in templum et incensum posuerunt super altare et accenderunt lucernas quae super candelabrum erant et lucebant in templo et posuerunt super mensam panes et adpenderunt vela et consummaverunt omnia opera quae fecerunt et ante matutinum surrexerunt quinta et vicesima mensis noni hic mensis casleu centesimi quadragesimi octavi anni et obtulerunt sacrificium secundum legem super altare holocaustorum novum quod fecerunt secundum tempus et secundum diem in qua contaminaverunt illud gentes in ipsa renovatum est in canticis et citharis et cinyris et cymbalis et cecidit omnis populus et adoraverunt et benedixerunt in caelum ei qui prosperavit eis et fecerunt dedicationem altaris diebus octo et obtulerunt holocausta cum laetitia et salutaria laudis ornaverunt faciem te
Abbreviated transcription (Latin):
pene manifesta sunt. illum in¬
spiciam us uersiculum in quo ait:
ego sum uermis ⁊ non homo. Cur dñs
tocius creature uermiculo se uoluit
comꝑari: Possumus hoc tam̃ humi¬
litati pͥmitus assignare. que scõrum
uirtus est maxima. sicut sc̃s moyses
animalse irrationabile ꝓfitet᷑: dauid
pulicem se sepe ꝯmemoe̾at. Sedmagis
illud accipiendam puto. qm̃ uermiᷤᷤ¬
ex nulla extrinsecus ammixtione ali¬
eni corporis. sed sola ⁊ pura terra ꝑcre¬
atur ideo illum ꝯparatum domino.
qm̃ ⁊ ip̃e saluator de sola ⁊ pura uͥgine¬
maria generat᷑. Legimꝰ etiã in libris
moysi. de manna uermiculos ꝓcͤatos.
Digna plane ⁊ iusta ꝯꝑatio Siqͥdem

Expanded text:
pene manifesta sunt, illum inspiciamus versiculum in quo ait: Ego autem sum vermis et non homo . Cur totius Dominus creaturae vermiculo se voluerit comparari, possumus hoc quidem humilitati primitus assignare, quae sanctorum virtus est maxima, sicut sanctus Moyses ante Deum animal se irrationabile profitetur, David pulicem se saepe commemorat. Sed magis illud accipiendum puto: quoniam vermis nulla extrinsecus admixtione alieni corporis, sed de sola ac pura terra procreatur, ideo illum comparatum Domino, quoniam et ipse Salvator de sola et pura Maria generatur. Legi etiam in libris Moysis de manna vermiculos procreatos : digna plane et justa comparatio; siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
ro. Est ppłs ꝑ om̃es ꝓuincias reg¬
ni tui disꝑsus. ⁊ a se mutuo seꝑa¬
tus nouis utens legib ⁊ cerimo¬
niis: insuꝑ tregis scita ꝯtemp¬
nens. Et optime nosti qd non
expecliat regno tuo. ut in loles¬
cat ꝑ licentiam. Sitͥ placet decer¬
ne ut pereat: ⁊decemmilia talen¬
toꝵ appendam archariis garetue.
Tulit ergo rex anulũ quo uteba¬
tur de manu sua. ⁊ dedit eum a¬
man filio amadachi de ꝓgenie
agag: hosti uideoꝵ. Dixitq ad
eum. Argertum qd̃ polliceris
tuum sit: ⁊ de popło age quod
tibi placet.

Expanded text:
 omnes provincias regni tui dispersus, et a se mutuo separatus, novis utens legibus et caeremoniis insuper et regis scita contemnens. Et optime nosti quod non expediat regno tuo ut insolescat per licentiam. Si tibi placet, decerne ut pereat: et decem millia talentorum appendam arcariis gazae tuae. Tulit ergo rex annulum, quo utebatur, de manu sua, et dedit eum Aman filio Amadathi de progenie Agag, hosti Judaeorum, dixitque ad eum: Argentum, quod tu polliceris, tuum sit, de populo age quod tibi placet.
Abbreviated transcription (Latin):
umq hoc crebriꝰ dic̾ent.
⁊ille nollet audire.nun¬
ciauerũt aman scire cupientes
utrũ ꝑseueraret in sentencia. di¬
xerat enim eis se ẽẽ iudeum. Qd̃
cum auclisset aman. ⁊ exꝑim̃to
ꝓbasset. qd̃ mardocheꝰ non flecte¬
ret genu. nec seacoraret:iratus
ẽ ualde. Et ꝓ nichilo cluxit in u¬
num mardocheũ mitt̾e manus
suas audierat enĩ qd̃ eẽt gentis
uidee. magisq uoluit omnem
iuideoꝵ qui erant in regno assu¬
eri ꝑdere nationem. le .iii.¬
ense primo cuiꝰ uocabłm
est nisan. anno duodecimo
regn̾i assueri. missa ẽ sors in ur¬
coram aman: quo cdie ⁊ quo m̃se
gens iudeoꝵ deberet int̾fici. Et
exiuit m̃sis duodecimꝰ qͥ uocat᷑¬

Expanded text:
umque hoc crebrius dicerent et ille nollet audire nuntiaverunt Aman scire cupientes utrum perseveraret in sententia dixerat enim eis se esse Iudaeum quod cum audisset Aman et experimento probasset quod Mardocheus non sibi flecteret genu nec se adoraret iratus est valde et pro nihilo duxit in unum Mardocheum mittere manus suas audierat enim quod esset gentis iudaeae magisque voluit omnem Iudaeorum qui erant in regno Asueri perdere nationem mense primo cuius vocabulum est nisan anno duodecimo regni Asueri missa est sors in urcoram Aman quo die et quo mense gens Iudaeorum deberet interfici et exi
Abbreviated transcription (Latin):
tor noster ĩminente sue passionis
articulo. discipulis ⁊ gl̾iam ascen¬
sionis qua ip̃e post mortem ⁊ resur¬
rectionem erat clarificandus. ⁊ ad¬
uentum sp̃s sancti quo illi erant
illustrandi patefecit: qͣtinus instã¬
te hora passionis eiusdem. minus
pro illius morte dolerent. quem pꝰ
mortem ad celos subleuandum ñ
dubrtarent: minul desira delola¬
tione trepidarent. quos abeunte
licet domino. sp̃c sancti gr̃a con¬
solandos esse sperarent

Expanded text:
imminente suae passionis articulo, discipulis et gloriam ascensionis, qua ipse post mortem et resurrectionem erat clarificandus, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent; minus de sua desolatione trepidarent, quos, abeunte licet Domino, Spiritus sancti gratia consolandos esse sperarent
Abbreviated transcription (Latin):
co pecc̃a dimissa. solus nou̾at qui
dimitrebat. Surge aũt ⁊ ambła.
tam ille qͥ surgebat. qͣm hii qͥ sur¬
gentẽ uidebant. approbare pot̾ant.
Eit igit᷑ carnale signũ ut ꝓbetur
⁊ corꝑis ⁊ anime peccã climictere.
Et dat᷑ nob̃ intlłigentia ꝓpt̃ pecc̃a.
plerũq euenire corpoꝵ debilita¬
tes. Et idcͥco forsitan priꝰ dimittũ¬
tur peccata ut cansis debilitatis
ablatis: sanitas restituat᷑. Lolle

Expanded text:
co peccata dimissa solus noverat qui dimittebat, surge autem et ambula, tam ille qui surgebat quam hi qui surgentem videbant approbare poterant. Fit igitur carnale signum ut probetur is et animae vitia dimittere. Et datur nobis intelligentia propter peccata plerasque evenire corporum debilitates. Et idcirco forsitan prius dimittuntur peccata ut, causis debilitatis ablatis, sanitas restituatur. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
iuitatem eiꝰ non aliam in¬
telligamꝰ qͣm narareth: un¬
de ⁊ nazareus appellatus ẽ. Obtu¬
gredi ñ ualebat. Uidens aũt ih̾e
ñ eius fidem qͥ offerebat᷑. s eoꝵ qͥ
offerebant. dixit ꝑalitico. Confi¬
de fili. remittũtur tͥ pecc̃a tua. O
mira humilitas. despectum ⁊ debi¬
lem totisq menbroꝵ ꝯpagibus
dissolutum. filium uocat. quem
sacerdotes ñ dignabant᷑ atting̾e.
Aut certe ideo filium uocat quia
dimitunt᷑ ei pecc̃a sua. lc uiiiͣ.¬
uxta tropologiam int̾lum ani¬
ma iacẽs in corꝑe suo. totis men¬
broꝵ uͥtitib dissoluta. a ꝑfecto
doctore offert᷑ curanda domino.
Que cum misccł̾ia eius sanata
fuerit. tm̃ roboris accepitz ut por¬
taret statim lectulum suum. Et
ecce qͥdam de scribis dixexũt intͣ
se. Hic blasphemat. Legimꝰ in¬
ꝓpha dicente dño. Ego sum qͥ
deleo miquitates tuas. Conseq̃n¬
ter gͦ scribe q hominẽ putabãt.
⁊ uerba der ñ inteligebant. argu¬
unt eum blasphemie. Sed dominꝰ¬

Expanded text:
ivitatem ejus non aliam intelligimus quam Nazareth, unde et Nazaraeus appellatus est. Obtugredi non valebat. Videns autem Jesus non ejus fidem qui offerebatur, sed eorum qui offerebant, dixit paralytico: Confide, fili, remittuntur tibi peccata tua. O mira humilitas, despectum et debilem, totisque membrorum compagibus dissolutum, filium vocat, quem sacerdotes non dignabantur attingere. Aut certe ideo filium, quia dimittuntur ei peccata sua. Juxta tropologiam interdum anima jacens in corpore suo, totis membrorum virtutibus dissolutis, a perfecto doctore offertur curanda Domino, 49 quae si misericordia ejus sanata fuerit, tantum roboris accipit, ut portet statim lectulum suum. Et ecce quidam de Scribis dixerunt intra se: Hic blasphemat. Et propheta dicente: Ego sum qui deleo iniquitates tuas . Consequenter ergo scribae quia hominem putabant t verba Dei intelligebant, arguunt eum blasphemiae. Sed, li
Abbreviated transcription (Latin):
intellectus. angłos singlax eccl̃iarũ
adcͦs scͥbit iohes ĩ apocalipsi sua. et
qͦꝵ angłi coticlie uident faciem dei.
Primũq cdicit᷑. ue pastorib isrł: qui
cũ gregem lñi pascere debeant. ⁊ salu¬
ti illius ꝓuid̾e. ꝓ sua festinãt luxͨia.
Unde maͣgnoꝑe cauend̾ est: ⁊ obseruã¬
dasũt illa precepta. Ne queras iudex fi¬
eri. ne forte ñ possis auferre miqͥtates.¬

Expanded text:
ectus angelos singularum ecclesiarum, ad quos scribit Joannes in Apocalypsi sua , et quorum angeli quotidie vident faciem Dei. Primumque dicitur, Vae pastoribus Israel, qui cum gregem Domini pascere debeant, et saluti illius providere, pro sua festinant luxuria. Unde magnopere cavendum est, et observanda illa praecepta, « ne quaeras judex fieri, ne forte non possis auferre iniquitates
Abbreviated transcription (Latin):
s sola posteritatis clilectiõe: in
qua benedicatur nomentuum
in secła secłoꝵ. Dixit itaq sara.
Miserere nob̃ dñe miserere no¬
bis. ⁊ consenescamus ambo pa¬
riter sani¬

Expanded text:
sed sola posteritatis dilectione, in qua benedicatur nomen tuum in saecula saeculorum. Dixit quoque Sara: Miserere nobis, Domine, miserere nobis, et consenescamus ambo pariter sani
Abbreviated transcription (Latin):
et iple conuingat uol. ⁊mplent¬
q bñdictionem suam in uob̾.
Et accepta carta. fecerũt cõscrip¬
tionem coniugii. Et post hec e¬
pulati sũt: benedicentes deum.
uxorem suam. ⁊precepit ei ut
preꝑaret alterum cubicłm: ⁊ in¬
troduxit in eum saram filiam
suam.⁊lacrimata est. Dixit q
ei. forti animo estofiliami: do
minus celi det tibi gaudium
ꝓ tedio quod ꝑpessa es. Post¬
quam uero cenauerunt. intro¬
duxerunt iuuenem adeam.
itaq tobyas sermonum
angeli ꝓtulit de cassidili suo par¬
tem iecoris posuitq suꝑ carbo¬
nes uiuos. Tũc raphael angłus
app̃hendit demonium. ⁊ religa¬
uit eum in deserto suꝑioris egip

Expanded text:
et ipse conjungat vos, impleatque benedictionem suam in vobis. Et accepta charta, fecerunt conscriptionem conjugii. Et post haec epulati sunt, benedicentes Deum. uxorem suam, et praecepit ei ut praepararet alterum cubiculum. Et introduxit illuc Saram filiam suam, et lacrymata est. Dixitque ei: Forti aminus caeli det tibi gaudium pro taedio quo perpessa es postquam vero cenaverunt introduxerunt iuvenem ad eam taque Tobias sermonem angeli protulit de cassidile suo partem iecoris posuitque eam super carbones vivos tunc Rafahel angelus adprehendit daemonium et religavit eum in deser
Abbreviated transcription (Latin):
gem atq consilium. ⁊ erit uita ani¬
metue: et gr̃a fancibus tuis. Lunc
ambulabis fiducialiter in uia tua:
et pes tuus non impinget. Si don¬
mieris non timebis. quiesces ⁊ su¬
auis erit sompnus tuus. Ne paueaᷤᷤ
repentino terrore.⁊irruentes tibi
potentias impiorum. Dñs enĩ erit
in latere tuo: ⁊ custocliet pedem tuũ
ne capiaris. Noli prohibere enn¬
benefacere qͥ potest. si uales ⁊ipse be¬
nefac.

Expanded text:
gem atque consilium: Et erit vita animae tuae, et gratia faucibus tuis. Tunc ambulabis fiducialiter in via tua, et pes tuus non impinget. Si dormieris, non timebis: quiesces, et suavis erit somnus tuus. Ne paveas repentino terrore, et irruentes tibi potentias impiorum. Dominus enim erit in latere tuo, et custodiet pedem tuum, ne capiaris. Noli prohibere benefacere eum, qui potest: si vales, et ipse benefac.
Abbreviated transcription (Latin):
portionẽ substantie q̃ me cõtingit. Et
diuisit illis substantiam. ⁊ cet̾a. Mur¬
m᷑antib depecc̃õꝵ susceptione scribis ⁊
phariseis. tres ex ordine ꝑabolas salua¬
tor posuit: duab pͥmis de qͥb disputa¬
tum ẽ. qͣntum ip̃e cum angłis depeni¬
tentũ salute gaudeat insinuans: t̃cia
murm᷑ rep̃hendens. Homo itaq qͥ duos
filios habuisse clicit᷑. d̾s pat̃ intlłigit᷑
duoꝵ uideliez genitor ppłoꝵ ⁊ qͣsi du¬
arũ gen̾is hum̾ani stir pium actor ⁊¬
creator. Mauor ⁊ filiꝰ eos qͥ in imiꝰ dei ꝑ¬
mansere cult᷑a. minor eos qͥ usq ad co¬
lenda ydola dm̃ desertiere. designat. ꝑs
sb̾stãtie q̃ minorẽ filiũ ꝯtĩgit. ip̃e sen

Expanded text:
onem substantiae quae me contingit. Et divisit illis substantiam. Murmurantibus de peccatorum susceptione, scribis et Pharisaeis, tres ex ordine parabolas Salvator posuit, duabus primis de quibus disputatum est, quantum ipse cum angelis de poenitentum salute gaudeat insinuans. Tertiamurmur reprehendens. Homo itaque qui duos filios habuisse dicitur, Deus Pater intelligitur, duorum videlicet genitor populorum, et quasi duarucreator. Major enim filius eos, qui in unius Dei permansere cultura: minor eos, qui usque ad colenda idola, Deum deseruere, significat. Pars substantiae, quae minori filio contigit, ipse se
Abbreviated transcription (Latin):
dabote uirgo filia syon: Magna ⁊
uelut mare contritio tua. N.¬
Quis medebitur tui: : Prophete
tui uiderunt tibi falsa ⁊ stulta. nec
aperiebant ini quitatem tuam: ut
te ad penitentiam prouocarent. Ui¬
derunt autem tibi assumptiones fal¬
sas: et eiectiones

Expanded text:
n magna enim velut mare contritio tua quis medebitur tui NUN prophetae tui viderunt tibi falsa et stulta nec aperiebant iniquitatem tuam ut te ad paenitentiam provocarent viderunt autem tibi adsumptiones falsas et eiectiones
Abbreviated transcription (Latin):
te & uaullate ĩ ebrianim & ñ auino. moue¬
mini & non inebrietate: qm̃ miscuit uobis
dñs sp̃m soporis. claudet oculos ur̃os. ꝓphas
⁊ pͥncipes ur̃os quiuident uisiones oꝑiet. Se
erit uobis uisio omnium sicut uerba libri
signati. Quem cum decłint scientiliteras. clicẽt.
Lege istũ. Et respondebit nonpossum: signatꝰ
ẽ enim. Et dabitur liber nescientilit̾as: dice¬
turꝙ ei. lege: & respondebit. Nesciolit̾as.Ui.
Toixit dominus. Eoquod apinquat
populus iste ore suo. & labus sius glorificat me:
cor autemeius longe est ame. Et tinuerunt
mandato hõinũ et doctrinis: ideo ecce ego
acdlam ut ãmirationem faciam ppło huic
miratulo grandi & stupendo. Dibit enĩ sap̃ia
a sapientidꝰ eiꝰ: et intellectus prudentium eiꝰ
abscondetur. Ue qui ꝓfuncliestis corde ut a
domino abscondatis consilium: quoꝵ sunt in
tenebris opera & dicunt. Quis uidet nos &
si silutum contra figulum iogitet. & dicat
opus factori suo ñ me fetisti. figmentum

Expanded text:
vacillate inebriamini et non a vino movemini et non ebrietate quoniam miscuit vobis Dominus spiritum soporis claudet oculos vestros prophetas et principes vestros qui vident visiones operiet et erit vobis visio omnium sicut verba libri signati quem cum dederint scienti litteras dicent lege istum et respondebit non possum signatus est enim et dabitur liber nescienti litteras diceturque ei lege et respondebit nescio litteras et dixit Dominus eo quod adpropinquat populus iste ore suo et labiis suis glorificat me cor autem eius longe est a me et timuerunt me mandato hominum et doctrinis ideo ecce ego addam ut admirationem faciam populo huic miraculo grandi et stupendo peribit enim sapientia a sapientibus eius et intellectus prudentium eius abscondetur vae qui profundi estis corde ut a Domino abscondatis consilium quorum sunt in tenebris opera et dicunt quis videt nos etitatio quasi lutum contra figulum cogitet et dicat opus factori suo non fecisti me et figmentum
Abbreviated transcription (Latin):
agnus dei. ecce qui tollit pec̃ca mundi: qͥ ⁊
humilitatem suam et diuinitatis. tiꝰ potẽ¬
ciaan considerans licit. Qui de terraẽ de t̾ra
loquitur. qui autem decelo uenit suꝑ om̃s
est. Cur incarcere positus mittenss disci¬
pulos requirit cues qui uenturus es an
alium expectamus: tanquam si ignora-¬
ret quem ostenderat. & anip̃e sit nesciat.
quem ip̃m ẽẽ ꝓphetando. baptizando ostẽ¬
dendo clamauerat. S ħ cicius questio soluit᷑:
sigeste rer tempꝰ & ordo pensatur. del iorda¬
nis emin fluenta positus quasi ipse redemp¬
tor mundi esset asseruit: missus u̾o ĩcar¬
cere an ipse ueniat requirit. Nonq
ipsum nundi redemptorem dubitat: s
querit ut sciat si is qui per se ĩ mundũ
uen̾at. per se etiam adclaustra inferni¬
descendat. Quem enim p̾currens mundo
nunciau̾at: hunc moriendo ad inferos p̾cͤ¬
rebat. L̾c¬

Expanded text:
 ecce qui tollit peccatum mundi ; qui et humilitatem suam, et divinitatis ejus potentiam considerans, dicit: Qui de terra est de terra loquitur, qui autem de coelo venit super omnes est ; cur in carcere positus, mittens discipulos suos, requirit: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? tanquam si ignoret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, et ostendendo clamaverat. Sed haec citius quaestio solvitur si gestae rei tempus et ordo pensetur. Ad Jordanis enim fluenta positus, quia ipse Redemptor mundi esset asseruit; missus vero in carcerem, an ipse veniat requirit, non quia ipsum esse mundi Redemptorem dubitet, 1453 sed quaerit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat per se etiam ad inferni claustra descendat. Quem enim praecurrens mundo nuntiaverat, hunc moriendo et ad inferos praecurrebat.
Abbreviated transcription (Latin):
uribus percipite x audite uocẽ meam:
atcendite & audite eloquium meũ.
Nunquid tota die arabit arans ut serat. ꝓ¬
scindet & sariet humum suam: Nonne cum
adequauerit fauiemeiꝰ seret gyth. & ciminũ
spauret. ꝙ ponet triticum ꝑordinem & or¬
deum. et milium ꝙ uiciam infinibꝰsuis. et
erudiet illud ĩ uidicio: Deus siuis docebit il
lud. Nonenĩin serris triturabitur gyth: nec
rota plaustri suꝑ ciminum circũiet. s ĩ uͥga
extutietur gyth. & ciminum iubaculo.
Panis autem cõminuetur. Um non inꝑpetu.¬
um triturans tͥturabit illud. neq uexabit
eum rota plaustri: nec in ungulis suis com¬
minuet eum. Et ħ auũo deo ex̾cituũ ex iuit:
ut mirabile fac̾et consilumni. & magnificaret
ad annum: sollempnitatese uolute sunt. &
speram ĩ circuitu tuo: & iaciam contra te agge¬
rem. ⁊ mnunimenta ponam inobsidionẽ tuã.
humiliab̾is de t̾ra lqͦuiẽris: & dehumo audiet᷑
eloquium tuum. Et erit quasi phitonis de

Expanded text:
vocem meam adtendite et audite eloquium meum numquid tota die arabit arans ut serat proscindet et sariet humum suam nonne cum adaequaverit faciem eius seret gith et cyminum sparget et ponet triticum per ordinem et hordeum et milium et viciam in finibus suis et erudiet eum illud in iudicio Deus suus docebit eum illud non enim in serris triturabitur gith nec rota plaustri super cyminum circumiet sed in virga excutietur gith et cyminum in baculo panis autem comminuetur verum non in perpetuum triturans triturabit illum neque vexabit eum rota plaustri nec in ungulis suis comminuet eum et hoc a Domino Deo exercituum exivit ut mirabile faceret consilium et magnificaretad annum sollemnitates evolutae sunt et spheram in circuitu tuo et iaciam contra te aggerem et munimenta ponam in obsidionem tuam humiliaberis de terra loqueris et de humo audietur eloquium tuum et erit quasi pythonis de
Abbreviated transcription (Latin):
hostias ad templum deferret. et eũ instante
persecutionis artitulo in egiptũ cũ matre
ferret ac referret: aliaq illi ꝑ plura que
assumpte humanitatis fragilitas posce bat
necessaria miiustraret. Ntmiltũ obfuit si
quis illum ad tempꝰ eiꝰ filium credidit: cũ
p̃dicantib apłis post ascensionem eiꝰ cuiie¬
tis palam credentibꝰ quod de uirgine natꝰ
eẽt patuerit. Nec p̃t̾eundũ quod beata dei
genitrix m̃itis p̃cipus eciam nomine testi¬
monium rectlit: int̾pretatur enun stella
maris. Et ipsa quasi sydus eximium: int̾
fluctus scł̃i labentis gr̃a pͥuilegii specialis
effulsit.

Expanded text:
hostias ad templum deferret, et eum, instante hostias ad templum deferret, et eum, instante persecutionis articulo, in Aegyptum cum matre ferret ac referret, aliaque illi perplura, quae assumptae humanitatis fragilitas poscebat, necessaria ministraret. Nec multum obfuit si quis illum ad tempus ejus filium credidit, cum praedicantibus Apostolis post ascensionem ejus cunctis palam credentibus, quod de virgine natus esset, patuerit. Nec praetereundum quod beata Dei genitrix meritis praecipuis etiam nomine testimonium reddidit. Interpretatur enim stella maris. Et ipsa quasi sidus eximium inter fluctus saeculi labentis gratia privilegii specialis refulsit.
Abbreviated transcription (Latin):
nomeuerat ioseph. de cdomo dauid: et
nom̃ uͥginis maria. Qe clr de do mo cdauid
ñ tantum ad ioseph sed eciam ꝑtinet ad
mariam. legis namq erat p̾ceptum ut
desua quisꝙy tribu ac familia duceret ux-¬
orem: apostolo quoq attestante qui ad ti¬
motheum scribensait. Memor esto gͥ sħ̾m¬
scł̃m eungłium menm. Icleo enim u̾acit̾
ex semine dauitl ortus ÷ dominus. quia in¬
corupta eius genitrix ueram de stirpe da¬
ur autem dñs non de simplici uirgine
s de desponfata uiro concipi & nasci
uoluerit: plurime a patrib rationabilẽ
cause ꝓferuntur. Ex quib ꝑmaxima est
ne uelut stupri rea dampnarct᷑ si uirum ñ
hñs filium ꝓcrearet: de inde eciam ut in
hiis que domestica cura naturalit̾ exigebat.
puerpera solatio sustentaret᷑ uirili. Oportebat
ergo beatam mariam hr̃e uirum qui et
testis integritatis eiꝰ certissimus. & nati ex
mus: quiq & ꝓ eo paruulo secuntł legẽ

Expanded text:
nomen erat Joseph, de domo David, et nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. Quod dicitur de domo David, non tantum ad Joseph, sed etiam pertinet ad Mariam. Legis namque erat praeceptum ut de sua quisque tribu ac familia duceret uxorem, Apostolo quoque attestante, qui, ad Timotheum scribens, ait: Memor esto DomEvangelium meum . Ideo enim veraciter ex semine David ortus est Christus, quia incorrupta ejus genitrix veram de stirpe Daur autem Dominus non de simplici virgine, sed de desponsata viro concipi et nasci voluerit, plurimae a patribus rationabiles causae proferuntur, e quibus permaxima est, ne velut stupri rea damnaretur, si virum non habens filium procrearet: deinde ut in his etiam quae domestica cura naturaliter exigebat, puerpera solatio sustentaretur virili. Oportebat ergo beatam Mariam habere virum, qui et testis integritatis ejus certissimus, et nati ex mus: quique et pro eo parvulo, secundum legem,
Abbreviated transcription (Latin):
men nazareth acl uirginem desponsatam
uiro cui nomen ioseph erat. Aptũ ꝓfecto
humane restaurationis pͥncipium ut an¬
gelus a deo mitt̾etur ad u̾ginem partucõ¬
secrandam diuino: quia pͥma ꝑditionis
humane fuit carisa cum serpens adiabło
mittebatur ad mulierem sp̃u superbie de¬
cipiendam: ĩmo ip̃e inserpente cdiaboluꝰ
ueniebat. qui genus humanũ deceptis
parentib pͥmis. ĩmortalitatis gła nudaret.¬
issus ÷ gͦ angłs gabriel a deo. Raro
aũ legimus quia apparentes hõib
angeli designentur ex nomine: u̾m quo¬
cienscũꝙ fit. ideo utiq fit ut &̾ nomine
ip̃o quid ministraturi ueniant insinu¬
ent. Gabriel namq fortitudo dei cłr. Et
m̃ito tali nomine p̾fulget: quia nascito
in carne deo testimonium ꝑhibet: de quo
ꝓpħ̃a inpsalmo. Dominus inquit fortis ꝙ
potens. dominus potens in p̾lio. Illo nimi¬
rum p̾lio: quo potestates aerias debellare.
& ab earum tirãnide mundũ ueniebat
eriꝑe. Ad uͥginem desponsatam uirocui

Expanded text:
Nazareth, ad virginem desponsatam viro, cui nomen erat Joseph. Aptum profecto humanae restaurationis principium, ut angelus a Deo mitteretur ad virginem partu consecrandam divino, quia prima perditionis humanae fuit causa, cum serpens a diabolo mittebatur ad mulierem spiritu superbiae decipiendam: imo ipse in serpente diabolus veniebat, qui genus humanum, deceptis parentibus primis, immortalitatis gMissus est ergo angelus Gabriel a Deo. Raro autem legimus quia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quotiescunque fit, ideo utique fit ut etiam nomine ipso quod ministraturi veniant, insinuent. Gabriel namque fortitudo Dei dicitur. Et merito tali nomine praefulget, quia nascituro in carne Deo testimonium perhibet. De quo Propheta in Psalmo: Dominus, inquit, fortis et potens, Dominus potens in praelio . Illo nimirum praelio, quo potestates aereas debellare, et ab earum tyrannide mundum veniebat eripere. Ad virginem desponsatam viro, cui
Abbreviated transcription (Latin):
assur. Et uenient & reqͥescent om̃s intorrentib
uallium: ꝙ cau̾nis petrarum. & inomnibus
frutectis ⁊ in uniu̾sis foraminib Incde illarad
dominus ĩ nouatula conducta. inhris qui trans
flumen sunt inrege assyriorum capud & pilos
pedum et barbam uiniu̾sam. Et erit incdie illa
nutriet homo uacramboum. & duas oues: et
p̾ub̾tate lactis co: ne det butirum. D̾utirumenĩ

Expanded text:
Assur et venient et requiescent omnes in torrentibus vallium et cavernis petrarum et in omnibus frutectis et in universis foraminibus in die illa radet Dominus in novacula conducta in his qui trans Flumen sunt in rege Assyriorum caput et pilos pedum et barbam universam et erit in die illa nutriet homo vaccam boum et duas oves et prae ubertate lactis comede
Abbreviated transcription (Latin):
propħis qui ueniunt aduos in
uestimentis ouium intrinsecus
autem sunt lupi rapaces. Et rel̾.¬
isti non fallunt oculum
simplicem. qui arborem clinosc̾e
ex fructib nouit. Ait enim. Ex
fructib eoꝵ cognoscetis eos. Deinde
similitudines adiungit. Numqͥd
colligunt despinis uuas: aut de
tribulis ficus: Sicom̃is arbor bo¬
na bonos fructus facit: mala aũt

Expanded text:
in vestitu ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces. isti non fallunt oculum simplicem, qui arborem dignoscere ex fructibus novit. Ait enim: « A fructibus eorum cognoscetis eos. » Deinde similitudines adjungit: « Numquid colligunt de spinis uvas, aut de tribulis ficus? Sic omnis arbor bona
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ẽ mons domꝰ dñi in uertice mõ¬
tium consona uoce p̃clicat. Qui
enĩ suꝑ se edificatam ciuitatem
siue domũ dñi id ẽ eccł̃iam. in al¬
tum bonoꝵ extollit oꝑum. ⁊ cũc¬
tis manifestam gentib exhibet.
ip̃e hanc ab infimis delectatioĩb
abstractam pane celi reficit: atq
ad appetitum suꝑne suauitatis
dato pignore cib lpiritalis accẽ
suꝑ tͥbam: qͥa ecce iã cͥduo
sustinẽt me: nec habent qd̃ man

Expanded text:
 est mons domus domini in vertice montium consona voce praedicat. Qui enim aedificatam super se civitatem, sive domum domini, id est, ecclesiam in altum bonorum extollit operum, et cunctis manifestam gentibus exhibet, ipse hanc ab infimis delectationibus abstractam pane coeli reficit, atque ad appetitum supernae suavitatis dato pignore cibi spiritualis accendit. urbam, quia ecce jam triduo sustinent me, nec habent
Abbreviated transcription (Latin):
Men qͥppe dico uobis donec
tͣnseat celum ⁊ t̾ra. iota unũ
aut unus apex nõ preteribit alege
donͨ om̃ia frant. Dum enim fiunt
etiam illa q̃ adducunt᷑ ad ꝑfectio¬
nem. ml̾tomagis fiũt illa que pre¬
missa ad inchoationẽ. Qd̃ aũt ait
iota unũ aut unꝰ apex ñ transibit
a lege. nichil potest aliud intelligi
nͥ uehemens exp̃ssio ꝑfectioĩs qͣndo
plitt̾as singłas demonstͥta ẽ: Int̃
quas litt̾as iota minor ẽ cet̾is qͥa
uno ductu fit: apex aũt etiã ip̃iꝰ
aliqͣ in sũmo particła. Qͥb u̾bis
ostendit in lege ad effectũ etiam
minima queq ꝑduci. le uiii
einde subiungit. Qͥ enim
solu̾it unũ de mãdatiᷤᷤistis
minimis. ⁊ docu̾it sic hoĩes minimꝰ
gͦ minima significant᷑ ꝑ unum

Expanded text:
 dico vobis, donec transeat coelum et terra, iota unum aut unus apex non transiet a Lege, donec omnia fiant. Dum enim fiunt etiam illa quae adduntur ad perfectionem, multo magis fiunt illa quae praemissa sunt ad inchoationem. Quod autem ait, Iota unum, aut unus apex non transiet a Lege, nihil potest aliud intelligi nisi vehemens expressio perfectionis, quando per litteras singulas demonstrata est: inter quas litteras iota minor est caeteris, quia uno ductu fit; apex autem est etiam ipsius aliqua in summo particula. Quibus verbis ostendit in Lege ad effectum etiam minima quaeque perduci. Deinde subjicit: Qui enim solverit unum de mandatis istis minimis, et docuerit sic ergo minima significantur per un
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ uob̃ qr nͥ habundau̾it iusticia
intrabitis ĩ regnum celoꝵ. id est nͥ
ñ solum illa minima legis p̃cepta
impleu̾itis q̃ inchoant homines.
s etiã ista q̃ ame addunt᷑. qui ñ ue¬
ni solue legem s adimplere: non
intrabitis in regnum celoꝵ. Eẽ¬
ed dicis michi. Side ixͣ.¬
ilł mandatis minimis cũ
suꝑiꝰ loqueret᷑. dixit minimũ uo¬
cari ĩ regno celoꝵ. qͥsqͥs unum eoꝵ
solu̾it. ⁊ sccłm suam solutionem do¬
cuerit. magnũ aũt̃ uocari. qͥs qͥsea

Expanded text:
abundaverit justitia intrabitis in regnum coelorum: id est, nisi non solum illa minima Legis praecepta impleveritis quae inchoant hominem, sed etiam ista quae a me adduntur, qui non veni solvere Legem, sed implere, non intrabitis in regnum coelorum. Sed dicis mihi: Si de ilis mandatis minimis cum superius loqueretur, dixit minimum vocari in regno coelorum quisquis unum eorum solverit, et secundum suam solutionem docuerit; magnum autem vocari quisquis ea
Abbreviated transcription (Latin):
habentes secum mutos. claudos.
cecos. debiles. ⁊ alios ml̾tos: ⁊ ꝓiece¬
runt eos ad pedes eiꝰ. ⁊ curauit eos.
Turba gͦ tͥduo dñm ꝓpt̾ sanatio¬
nẽ infirmoꝵ suoꝵ sustinet: cum
electi qͥq fide sc̃e trinitatis lucidi.
dño ꝓ suis suoꝵq pecc̃is. anime
uidelicet langorib: ꝑseueranti
instantia supplicant. Item tba
tͥduo dñm sustinet: qͣndo mltitu¬
do fidelium. pecc̃a que ꝑpetͣuit
ꝑpenitentiam declinans: ad do-¬
minũ se in oꝑe. in locutic̃e. atq
incogitatione conuertit. Quos
dimitt̾e ieiunos in domũsuam
dñs ñ uult. ne deficiant in uia
qr uidelicet conu̾si pect̃õres. inpre¬
sentis uite uia deficiũt: si in sua
ꝯscientia sine doctne scẽ ꝑabulo

Expanded text:
abentes secum mutos, caecos, claudos, debiles, et alios multos, et projecerunt eos ad pedes ejus, et curavit eos . Turba ergo triduo Dominum propter sanationem infirmorum suorum sustinet, cum electi quique fide sanctae Trinitatis lucidi Domino pro suis suorumque peccatis, animae videlicet languoribus, perseveranti instantia supplicant. Item turba triduo Dominum sustinet, quando multitudo fidelium, peccata quae perpetravit per poenitentiam declinans, ad Dominum se in opere, in locutione, atque in cogitatione convertit. Quos dimittere jejunos in domum suam Dominus non vult, ne deficiant in via, quia videlicet conversi peccatores in praesenti vitae via deficiunt, si in sua conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
panũ ⁊ luoꝵ piscium listat. qd̃
plena eẽ signata ẽ: hic aũt noui
ueritas ac gr̃a testam̃ti. fidelibus
ministͣnda monstͣta est. Sane utͣq
refectio ĩ monte monstrata ẽ: ut
alioꝵ euͣngłistaiꝵ narratio decla¬
rat qͥa utͥusq scͥptura testamẽti

Expanded text:
 piscium distat, quod plena esse signata est, hic autem Novi veritas ac gratia Testamenti, fidelibus ministranda monstrata est. Sane utraque refectio in monte celebrata est, ut aliorum Evangelistarum narratio declarat, quia utriusque scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
di głam declinare: aliena ñ appeti. ꝓ¬
pria largiri. Penset gͦ apud se unꝰ quiᷤᷤ¬
q irr̃m. si hec uox dei incorclis eiꝰ aure
ꝯualuit. ⁊ qr iã ex deo sit agnoscit. Nã
sunt ñ nulli qͥ precepta dei nec aure cor¬
poris ꝑciꝑe clignant᷑. Et sunt nõ nulli
qui h quidem corꝑisaure ꝑcipiũt. sed
nullo ea m̃tis desid̾io ꝯplectunt᷑. Et sũt
ñ nulli qͥlibent᷑ uerba dei suscipiunt.
ita ut etiã in fletib ꝯpũgant᷑. s pꝰ la¬
cͥmarũ tempꝰ ad iniquitatẽ redeũt.
Hii ꝓfecto uerba dei ñ audiũt qͥ hec

Expanded text:
iam declinare, aliena non appeti, propria largiri. Penset ergo apud se unusquisque nostrum, si haec vox dei in cordis eius aure convaluit, et quia iam ex deo sit, agnoscit. Nam sunt nonnulli, qui praecepta dei nec aure corporis percipere dignantur. Et sunt nonnulli, qui haec quidem corporis aure percipiunt, sed nullo ea mentis desiderio complectuntur. Et sunt nonnulli, qui libenter verba dei suscipiunt, ita / ut etiam in fletibus conpungantur, sed post lacrimarum tempus ad iniquitatem redeunt. Hi profecto verba dei n
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ int̃pretat᷑ iustificatus cre¬
den̾tẽ ex gentib ppłm significat
qͥ qͣnto curis secularib occupa¬
tior. tanto flagiciis depͥm̃tib.
erat factus humilior. S ablutꝰ
ẽ. s scĩficatꝰ ẽ. s iustificatꝰ in no¬
nr̃i. Q intͣntem ihericho salua¬
torẽ uidere cupiebat. s pre t̾ba
ñ pot̾at. qr gr̃e fidei qͣm mũdo
saluator aitulit ꝑticipare cupi¬
ebat: s inolita uicioꝵ cõsuetu¬
do. ne aduotũ ꝑueniret obstite¬
int. Eadem nãq tͤba noxieconsue¬
tudinis q̃ supracecũ claman¬
tẽ. ne lum̃ peteret incpabat eti¬
am suspicientẽ publicanũ ne
iħm uideat tardat. Sed sicut
cecus tͤbarũ uocẽ magiᷤ ac ma¬
gis clamãdo deuicit. ita pusil¬
lus. necc̃e ẽ tͣbe nocentis obsta¬
culũ altiora petẽdo tͣnscendat
t̾rena relinquat: arborem
crucis ascendat.

Expanded text:
 interpretatur justificatus, credentem ex gentibus populum significat: qui quanto curis saecularibus occupatior, tanto flagitiis deprimentibus erat factus humilior. Sed ablutus est, sed sanctificatus, sed justificatus in noho Salvatorem videre quaerebat, sed prae turba non poterat. Quia gratiae fidei, quam mundo Salvator attulit, participare cupiebat, sed inolita vitiorum consuetudo, ne ad votum perveniret, obstiterat. Eadem namque turba noxiae consuetudinis, quae supra caecum clamantem ne lumen peteret, increpabat , etiam suspicientem Publicanum, ne Jesum videat, tardat. Sed sicut caecus turbarum voces magis ac magis clamando devicit, ita pusillus, necesse est turbae nocentis obstaculum altiora petendo transcendat, terrena relinquat, arborem crucis ascendat.
Abbreviated transcription (Latin):
siturꝰ. Qͤ impossibilia sũt apd̃
hoĩes. possibilia sũt apd̾ deum.
Ecce enĩ camelus deposita gibbi
sarcina. ꝑ foram̃ acus transit:
hoc ẽ diues ac publicanꝰ relicto
oñe diuiciarũ. ꝯtẽptocẽsu fra¬
cliũ. angustã portam. artãq
uiam queducit ad uitã ascen¬
dit. Qͥmiradeuotiõe ad uidend̾¬

Expanded text:
tc. Quae impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum. Ecce enim camelus, deposita gibbi sarcina, per foramen acus transit , hoc est, dives et Publicanus, relicto onere divitiarum, contempto censu fraudium, angustam portam arctamque viam, quae ad vitam ducit, ascendit. Q
Abbreviated transcription (Latin):
itaq singule in sancta
trinitate persone aliqͥd ꝓprium.
quo inseparabili equalitate a¬
liquam in se ostendant ꝓprie¬
tatem. Pater solus est pater. filiꝰ
solus est filius: spiritus sanctus
solus est spiritus sanctus. Et pa¬
ter hoc habet proprium. quod ex
omnib que sunt solus est. qͥ ab
alio non est: ac perhoc solus est
in paternitatis persona. non so¬
lus in deitatis essentia. Unigeni¬
tus uero filius dei hoc habet pro¬
prium. quod ex solo id ẽpatre.
consubstantialiter ⁊ essentialit̃.
solus genitus est: ⁊ in hoc est ꝑ¬
sone sue proprietas. Spũs scus
itaq hoc habet proprium. quod
ex patre ⁊ filio equaliter procedit:¬
⁊ est amborum spiritus: eiꝰdemq
substantie et eternitatis. cum pa¬

Expanded text:
itaque singulae in sancta Trinitate personae aliquid proprium, quo inseparabili aequalitate aliquam in se ostendant proprietatem. Pater solus Pater, et Filius solus Filius, et Spiritus sanctus solus est Spiritus sanctus. Et Pater hoc habet proprium, quod ex omnibus quae sunt, solus est qui ab alio non est: ac per hoc solus est in paternitatis persona, non solus in deitatis essentia. Unigenitus vero Filius Dei hoc habet proprium, quod ex solo, id est, Patre consubstantialiter et coessentialiter solus genitus est; et in hoc est personae suae proprietas. Spiritus sanctus itaque hoc habet proprium, quod ex Patre et Filio aequaliter procedit; et est amborum Spiritus, ejusdemque substantiae et aeternitatis cum Pa
Abbreviated transcription (Latin):
eneamus igit᷑ firmissime
patrem ⁊ filium ⁊sprritũ
sanctum. unum esse naturalit̃
deum. neq tamen ip̃m patrem
esse qui filius ẽ: nec filium ip̃m
ẽẽ qui pat̃ est: nec spm̃ sanctum
ip̃m esse qui pater aut filius ẽ.
Una est enim patris ⁊ filii ⁊ sp̃c scĩ
essentia: in qua non ẽ aliud pat̃.
aliud filius. aliud sp̃s sc̃s: quã

Expanded text:
eneamus igitur firmissime Patrem et Filium et Spiritum sanctum unum esse naturaliter Deum: neque tamen ipsum Patrem esse qui Filius est, nec Filium ipsum esse qui Pater est, nec Spiritum sanctum ipsum esse qui Pater aut Filius est. Una est enim Patris et Filii et Spiritus sancti essentia. In qua non est aliud Pater, aliud Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
substantia ẽ. quo et̾nitas ẽ: hoc
pat̃ ⁊ filius ẽ. Una int̾b diuinita.
una essentia. una om̃ipotentia.
qͥo sit pat̃: responde d̾s̃. In t̾rogat
gatus fueris simul de patre ⁊ filio
⁊ sp̃u scõ. nondeos s deum respon¬
de unum. om̃ipotentem in com
npotẽs. ⁊ qͥcqͥd ad sedicit᷑. id est
substantiam diuinitatis signifi¬
cans. Quedam itaq relatiue li¬
tuntur. ut pater ad filium. ⁊ fi
siue pater siue filius. siuespiri¬
tus sc̃s deus dicit᷑. Itaq pater eo
qd̃ deus ẽ. hoc ip̃o substantia est:

Expanded text:
substantia est, quo aeternitas est, hoc Pater est et Filius. Una in tribus divinitas, una essentia, una omnipotentia. quid sit Pater, responde, Deus est. Interrogatus gatus fueris simul de Patre, et Filio, et Spiritu sancto, non deos, sed Deum responde unum, omnipotentem, incommnipotens: et quidquid ad se dicitur, id est, substantiam divinitatis significans: quaedam itaque vero relative dicuntur: ut Pater ad Filium, Filiusive Pater, sive Filius, sive Spiritus sanctus, Deus dicitur. Itaque Pater eo quo est Deus, hoc ipso substa
Abbreviated transcription (Latin):
t quartus angelus tuba ce¬
tinit: ⁊ ꝑ cussa est tercia par
solis:⁊ tertia pars lune ⁊ tertia
pars stellarum. ut obscuraretur
tertia pars eorum. ⁊ diei non lucẽt
pars tercia ⁊ noctis similit. Q ui¬
di ⁊ audiui uocem unuis aqui¬
le uolantis per medium celum di¬
centes uoce magna. Ne. ue. ue. ha¬
bitantib in terra. De ceteris uocib¬

Expanded text:
t quartus angelus tuba cecinit et percussa est tertia pars solis et tertia pars lunae et tertia pars stellarum ut obscuraretur tertia pars eorum et diei non luceret pars tertia et nox similiter et vidi et audivi vocem unius aquilae volantis per medium caelum dicentis voce magna vae vae vae habitantibus in terra de ceteris vocib
Abbreviated transcription (Latin):
circuitu nr̃õ sunt ex̾citꝰ multus.
t arabas ꝯcluxerũt in auxiliũ
sͥ: ⁊ castͣ posuerũt tͣnstorrentem
ꝑati uenire ad te in prelium. Et
abiit iudas obuiã illis. Et ait
torrentẽ aque. si tͣnsierit pͥor ad

Expanded text:
o sunt exercitus multus nimis et Arabas conduxit in auxilium et castra posuerunt trans torrentem parati venire ad te in proelium et abiit Iudas obviam illis et ait torrentem aquae si transierit ad
Abbreviated transcription (Latin):
t abiit symon ingalile¬
am. et commisit prelia
multa cum gentibus. Et contͥ¬
te sunt gentes a facieeius: t̃per¬
secutus est eos usq ad portam
tolomaidis. Et ceciderunt de gẽ¬
tibus fere tria milia uirorum.
et accepit spolia eorum. Et assũp¬
sit eos qui erant in galilea. ⁊ in
arbatis cum uxoribus ⁊ natis.
⁊ ad duxit in iudeam cum leti¬
cia magna.
t iudas machabeus et
ionachas ⁊ fratres eius
tͣnsierũt iordanẽ. ⁊ abierũt ui¬
am tͥum cliei ꝑ desertũ. Et occͤ¬
rerũt eis nabuthei. ⁊ susceꝑunt

Expanded text:
t abiit Simon in Galileam et commisit proelia multa cum gentibus et contritae sunt gentes a facie eius et persecutus est eos usque ad portam Ptolomaidis et ceciderunt de gentibus fere tria milia virorum et accepit spolia eorum et sumpsit eos qui erant in Galilea et in Arbatis cum uxoribus et natis et adduxit in Iudaeam cum laetitia magna  Iudas Macchabeus et Ionathas et fratres eius transierunt Iordanem et abierunt viam trium dierum per desertum et occurrerunt ei
Abbreviated transcription (Latin):
naim. Hee om̃s ciuitates muni¬
te ⁊ magne. s in cet̾is ciuitatib
galadichidis tenent᷑ ꝯp̃hensi.
una die. Et ꝯu̾tit iudas ⁊ excitꝰ
eiꝰ uiam in deserto bosor repente
⁊ occupauit ciuitatẽ. ⁊ occidit
om̃em mascł̾m ĩore glaclii. Et

Expanded text:
nain hae omnes civitates munitae et magnae sed et in ceteris civitatibus Galaditidis tenentur conprehensi euna die et convertit Iudas et exercitus eius viam in desertum Bosor repente et occupavit civitatem et occidit omne
Abbreviated transcription (Latin):
lius ieroboam. filii eliu. filii thau.¬
filii suph effrateus: ⁊ habuit duas
uxores. Nomen uni anna:⁊no
men secunde fenenna. Suerũtq
fenenne filii. anne añt nonerant
liberi. Et ascendebat uir ille de ci¬
uitate sua statutis dieb ut ado

Expanded text:
lius Hieroboam filii Heliu filii Thaui Suph Eufratheus: et habuit duas uxores. Nomen uni Anna: et nomen secunde Fenenna. Fueruntque Fenenne filii: Anne autem non erant liberi. Et ascendebat vir ille de civitate sua statu
Abbreviated transcription (Latin):
firmos abiectosq despexerant. lam soci¬
os uen̾antur. Hinc ÷ enum quod loth et
iosue angelos adorant: nec tñ adorare
ꝓhibentur. Iohannes u̾o in apocalipsi
adorare angłm uoluit: sed tamen idem
hunc angl̾s ne se debeat adorare compes¬
cuit dicens. Uide ne feceris: conseruus
enim tuus sum ⁊ fratrum tuors. Qd
ẽ quod ante redemptoris aduentum
angeli ab hominib adorantur ⁊ tacent.
postmodum u̾o adorari refugiunt: nisi ꝙ
hanc super se assumptam conspiciunt
substratam sibi uidere ꝑtimescunt. Nec
iam sub se uelud infirmam cõtempnere
ausi sunt: quam suꝑse uidelicet in celi re¬
ge uen̾antur. N habere declignantur ho
nos ĩmundicia polluat: qui in eterna p̾¬
sentia ⁊ dei ciues. ⁊ angelis equales sumꝰ.
Uendicemus morib dignitatem nr̃am.
nulla nos luxuria inquinet: nulla tur¬
pis cogitatio accuset. ñ malicia mentem
mordeat: ñ inuidie rubigo consumat.
ñ elatio inflet: non ambitio per t̾rera

Expanded text:
firmos abjectosque despexerant, jam socifirmos abjectosque despexerant, jam socios venerantur. Hinc est enim quod Loth et Josue angelos adorant, nec tamen adorare prohibentur; Joannes vero in Apocalypsi sua adorare angelum voluit, sed tamen 1463 idem hunc angelus ne se debeat adorare compescuit, dicens: Vide ne feceris, conservus enim tuus sum et fratrum tuorum . Quid est quod ante Redemptoris adventum angeli ab hominibus adorantur, et tacent, postmodum vero adorari refugiunt, nisi quod hanc super se assumptam conspiciunt, substratam sibi videre pertimescunt? Nec jam sub se velut infirmam contemnere ausi sunt, quam super se videlicet in coeli Rege venerantur. Nec habere dedignantur homnos immunditia polluat, qui in aeterna praescientia et Dei cives, et angelis ejus aequales sumus. Vindicemus moribus dignitatem nostram, nulla nos luxuria inquinet, nulla nos turpis cogitatio accuset, non malitia mentem mordeat, non invidiae rubigo consumat, non elatio inflet, non ambitio per terrena
Abbreviated transcription (Latin):
iugilantib pastorib angł̃s apparet. eõq
dei claritas cirtuinfulget. nisi quod illi
precetis uidere sublimia merentur. qui
fidelib gregib p̃ẽẽ sollicite sciunt: Dumq
ipsi pie suꝑ gregẽ uigilant. diuina super
eos gr̃a largius choruscat. Regem ũ̾o natũ
angelus nunciat: eĩq uoci angłoꝵs chori cõ¬
cinunt. ⁊ congaudentes clamant. Gła in ex¬
celsis deo: & in t̾ra pax hominibꝰ bone
uoluntatis. Prius quippe qͣm redemptor
angelis habuimus a quoꝵ claritate atq
mundicia ꝑ pͥme culpe m̃uitum: ꝑcotidia¬
na delicta longe distabamus. Quia e¬
nimpeccando extranei eramus a deo: ex¬
traneos nos a suo consortio deputabant an¬
gelici ciues. Sed quia cognoui mus regẽ
nr̃m: recognou̾nt nos angli cuies suos.
Quia enim rex celi terram nr̃e carnisas¬
sumpsit: infirmitatem nr̃am illa iam
angelica celsitudo ñ despicit. Ad pacem
nr̃am angłi redeunt. intentionẽ pͥoris
discordie post ponunt: & quos prus ĩ¬

Expanded text:
vigilantibus pastoribus angelus apparet, eosque Dei claritas circumfulget, nisi quod illi prae caeteris videre sublimia merentur, 1462 qui fidelibus gregibus praeesse sollicite sciunt? Dumque ipsi pie super gregem vigilant, divina super eos gratia largius coruscat. 2. Regem vero natum angelus nuntiat, ejusque voci angelorum chori concinunt, et congaudentes clamant: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis. Prius quippe quam Redemptorangelis habuimus, a quorum claritate atque munditia per primae culpae meritum, per quotidiana delicta longe distabamus. Quia enim peccando extranei eramus a Deo, extraneos nos a suo consortio deputabant angeli cives Dei. Sed quia nos cognovimus Regem nostrum, recognoverunt nos angeli cives suos. Quia enim coeli Rex terram nostrae carnis assumpsit, infirmitatem nostram illa jam angelica celsitudo non despicit. Ad pacem nostram angeli redeunt, intentionem prioris discordiae postponunt; et quos prius in