comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtissime ostendit. Ait eni. aut facite arborem bonã. ⁊ fructũ
eiꝰ bonũ : aut facite arbor̾e malã. & fructũ eiꝰ malũ: satis a¬
nasci fruc tꝰ nͥ posse: exipsa tam̃ t̾ra cui loquebat᷑. utrãq ar¬
c̾sequendã ꝑtinere. si sciamꝰ magnarũ causas in mundo. corporalt¬
um motionũ. quȩ aditissimis nat᷑ȩ sinib occultant᷑. Unde tremor
t̾ris. qͣ ui maria alta tumeset̾: obicib ruptis. rursꝰq ĩ se ipsa resi¬
da̾t. Et cet̾a huiꝰ modi. Sed bonarũ & malarũ rerũ causas. nosse
debemꝰ. Et id hac tenꝰ. qͣtinꝰ cas hoi in hac uita errorib eru̾pnisq
plenissima. ad eosde errores & erupnas euadendas c̾cedit᷑ nosse.
ad illã felicitatẽ quippe tendendũ ẽ: ubi nullã patiam᷑ eru̾pnã
nullo errore fallam᷑. Nã si causȩ corporaliũ motionũ noscende
nob̾
eent : nullas magis nosse. ꝗͣ nr̃ȩ ualitudinis debe¬
remꝰ. Cũ uͦ eas ignor antes medicos querimꝰ.

Expanded text:
facite arborem bonam et fructum ejus bonum, aut facite arborem malam et fructum ejus malum : satis adnasci fructus non posse; ex ipsa tamen terra cui loquebatur, utramque arconsequendam pertinere, si sciamus causas magnarum in mundo corporalium motionum, quae abditissimis naturae sinibus occuluntur; Unde tremor terris, qua vi maria alta tumescant, Objicibus ruptis, rursusque in se ipsa residant. et caetera hujusmodi: sed bonarum et malarum rerum causas nosse debemus, et id hactenus, quatenus eas homini in hac vita erroribus aerumnisque plenissima, ad eosdem errores et aerumnas evadendas nosse conceditur. Ad illam quippe felicitatem tendendum est, ubi nulla quatiamur aerumna, nullo errore fallamur. Nam si causae corporalium motionum noscendae nobis essent, nullas magis nosse quam nostrae valetudinis deberemus. Cum vero eis ignoratis, medicos quaerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ec illud ẽ c̾sequens. ut ido diuersa statura sit reuiuis.¬
centiũ singłor: qr fuerat diuersa uiuentiũ. aut ma¬
eri cũ eadẽ macie: aut pinguescũ eadẽ pinguedine reuiuiscant.
Sed hoc ẽ in c̾silio creatoris. ut ineffigie sua cuiꝰq ꝓprietas: &
discernibilis similitudo seruet᷑. Incet̾is aut̾ corporibꝰ: bonis ȩqͣ¬
ut nec aliꝗd exea pereat: & qđ alicui defuerit ille suppleat. qͥ

Expanded text:
ec illud est consequens, ut ideo diversa statura sit reviviscentium singulorum, quia fuerat diversa viventium; aut macri cum eadem macie, aut pingues cum eadem pinguedine reviviscant. Sed si hoc est in consilio Creatoris, ut in effigie sua cujusque proprietas et discernibilis similitudo servetur, in caeteris autem corporis bonis aequa, ut nec aliquid ex ea pereat, et quod alicui defuerit, ille suppleat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qr inmor te ipsiꝰ baptizati sumꝰ. ꝓfecto & paruuli qͥ bapti¬
rant᷑ in xpͥo peccato moriunt᷑: qr in morte ipsiꝰ baptixant᷑. Nullo
enĩ excepto dictũ ẽ. Nui cũq baptirati sumꝰ in xpͥo cħu. inmor¬
te ipsiꝰ baptirati sumꝰ. & ido dic tũ ẽ: ut ꝓbaret᷑ nos mortuos ce pec¬
cato. Cui aut̃ paruuli peccato renascendo moraunt᷑. nͥ qđ nas.¬
cendo traxert̾: Ac ꝑ hoc etiã ad ipsos ꝑtinet. qđ seqͥt᷑ dicens.
Consepulti enĩ sumꝰ cũ illo ꝑbaptismũ ĩ mortẽ. ut quẽ ad¬

Expanded text:
 in morte Christi baptizati sumus; profecto et parvuli qui baptizantur in Christo, peccato moriuntur, quia in morte ipsius baptizantur. Nullo enim excepto dictum est, Quicumque baptizati sumus in Christo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus. Et ideo dictum est, ut cato: cui autem peccato parvuli renascendo moriuntur, nisi quod nascendo traxerunt? ac per hoc etiam ad ipsos pertinet quod sequitur, dicens: Consepulti enim sumus illi per baptismum in mortem, ut quemad
Abbreviated transcription (Latin):
implebit᷑. Harũ qͣituor differentiarũ. pͥma ẽ ante legẽ: scda sub
m ediatoris aduentũ : quȩ qͥdẽ grã. nec ante defuit qͥbꝰ eã oportuit im

Expanded text:
implebitur. Harum quatuor differentiarum prima est ante Legem, secunda sub implebitur. Harum quatuor differentiarum prima est ante Legem, secunda sub Mediatoris adventum . Quae quidem gratia nec antea defuit, quibus eam o
Abbreviated transcription (Latin):
in cordibꝰ ur̃is iubese lex poterit ñ iuuare. & p̾uaricator ẽ
insuꝑ facere qui de ignorantia se ñ possit excusare. Regnat enĩ car¬
nalis cupiditas. ubi non ẽ dĩ caritas. Sed cũ in altissimis ignor antiȩ¬
tenebris. nulla resistente ratione scđm carnẽ uiuit᷑: hȩc st̾ pͥma hõis.
ut & peccatũ oꝑet᷑ in hoĩe oẽm c̾cupiscentiã: cumulo p̃uaricatio¬
nis adiecto. atq ita qđ scriptũ ẽ impleat᷑. Lex sub intrauit. ut
habundaret delictũ. Hȩc st̃. scd̾a hõĩs. Si aut̃ respexerit ds̃ ut ad implen¬
uis adhuc sit qđ hõi repugnet ex hoĩe. ñ dũ tota infirmitate sana¬
ta: ex fide tam̃ iustꝰ uiuat. iusteq uiuat: in qͣntũ ñ credit male
c̾cupifcentiȩ. uincente delec tatione iusticiȩ. Hȩc st̃ t̾na bone spei
hõis. ĩ qͥbꝰ siqͥdem pia ꝑseuerantia qͥsq ꝓficiat. Postrema pax restat.
quȩ pꝰ hãc uitã ĩ rebuie sp̃c: deinde in resurrectione carnis ẽtiam

Expanded text:
in cordibus nostris , jubere lex poterit, non juvare; et praevaricatorem insuper facere, qui de ignorantia se excusare non possit. Regnat enim carnalis cupiditas, ubi non est Dei charitas. CAPUT CXVItenebris nulla resistente ratione secundum carnem vivitur, haec sunt prima hominis. ut peccatum operetur in homine omnem concupiscentiam, cumulo praevaricationis adjecto, atque ita quod scriptum eabundaret delictum . Haec sunt secunda hominis. Si autem respexerit Deus, ut ad implenvis adhuc sit quod homini repugnet ex homine, nondum tota infirmitate sanata, ex fide tamen justus vivat , justeque vivat, in quantum non cedit malae concupiscentiae, vincente delectatione justitiae. Haec sunt tertia bonae spei hominis; in quibus si pia perseverantia quisque proficiat, postrema pax restat, quae post hanc vitam in requie spiritus, deinde in resurrectione etiam carnis
Abbreviated transcription (Latin):
inueni eũ. Inuener̾ me uigiles qͥcũstodiunt ciuitatẽ. nũ quẽ
dilig̃ anima mea uidistis: Uigiles s̃ qͥcustodiunt ęccłã apłi ⁊
lulũ cũ ꝑtransissẽ eos. inueniquẽ dilig anima mea. Dũ me illoꝵ
donec introducã illũ indomũ matris meę. ⁊ in cubisulũ genitricis
meę. Teneo illũ firma fide . donec infine scłi ꝑ offitiũ p̾dicatioĩs

Expanded text:
. Invenerunt me vigiles, qui custodiunt civitatem. Num quem diligit anima mea, vidistis? Vigiles sunt qui custodiunt Ecclesiam apostlulum, cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea. Dum me illorum donec introducam illum in domum matris meae et in cubiculum genitricis meae. Tenui
Abbreviated transcription (Latin):
tegm̃ eis subtrahunt. Ad iuiro uos filiȩ ihrł. si inueneritis dileõ¬
tũ nm̃ ut adnuntietis ei qr̾ amore langueo. Merito languet spon¬
deo dignas animas adiurat. ut sui amouis magnitudinẽ addm¬
dilece uus ccedilecto opulchemina mulierũ quał e dilect tiuis
or dilecto ql sic adiurasti nos : Obseero te qr sic adiurasti me ut
ardescere.⁊ mͥ ostendas qualis sit dilectꝰ tuus exea parte qua pos

Expanded text:
 eis subtrahunt. 12. Adjuro vos, filiae Jerusalem, si inveneritis dilectum meum, ut nuntietis ei quia amore langueo. Merito languet sponm, id est, Deo dignas animas adjurat, ut sui amoris magnitudinem addilectus tuus ex dilecto, o pulcherrima mulierum? qualis est dilectus tuus ex dilecto, quia sic adjurasti nos? Obsecro te, quia sic adjurasti me, ut ardescere, et mihi ostendas qu
Abbreviated transcription (Latin):
unguentis.i. karismatib ututũ excellentioribꝰ ⁊ pulchra ẽ ꝯiunctio
harũ arboꝵ cũ unguentis. qr dũ carnẽ alasciuia refrenamꝰ. seq̃ns
ẽ ut maiora dona scilicet karitatis ꝑcipiamꝰ. ꝑ ons ortoꝵ. puteus
a quarũ uiuentiũ que fluunt impetu delibano. Utrũq eccła est
aquarũ uiuentiũ ꝓpt̃ eloqi diuina que de inuisibilib diuine gr̃ȩ
munditiã. ⁊ alta ꝑuͥtutũ głã. Uox sponsi. Surgẽ aqͥlo ⁊ ueni aust¬
ꝑfla ortũ nm̃. In aqͥlone enĩ adu̾sa mundi. In austro blandimta de¬
signant᷑. Iua gemina expugnatione ꝓbat᷑ excła. Consurge ꝑmittentus
uox ẽ. ñ imꝑantis. Et fluant aromata illiꝰ. Id ẽ ꝯstantia. ⁊u̾tutũ ioꝑũ¬

Expanded text:
unguentis, id est charismatibus virtutum excellentioribus. Et pulchra est conjunctio harum arborum cum unguentis, quia dum carnem a lascivia refrenamus, consequens est ut majora Spiritus dona percipiamus. « Fons hortorum, puteus aquarum viventium, quae fluunt impetu de Libano. » Utrumque est Eccaquarum viventium, propter eloquia divina, quae de invisibilibus divinae gratiae  Surge, Aquilo, et veni, Austm. In Aquilone adversa mundi, in Austro blandimenta designantur, quia gemina expugnatione probatur Ecclesia. Surge, permittentis vox, non imperantis est. Et fluant aromata illius. Id est, virtutum co
Abbreviated transcription (Latin):
nlectulo
meo ꝑ noctẽ quesiui quẽ dilig̃ anima mea. quesiui illũ ⁊ ñ inueni.
ã dudũ inqͥt multo studio quesiui dnm̃. s qi̾ ad huc illecebris car¬
nis mee qͥescendo subdita fui ⁊ tenebris ꝓfunde ignorantię obcecata
ñ inueni lum̃ uitatis idẽ đm. Surgã ⁊circ iubo ciuitatẽ ꝑ uicos

Expanded text:
lectulo meo per noctes quaesivi quem diligit anima mea; quaesivi, et non inveni. Jam dudum, inquit, multo studio quaesivi Dominum; sed quia adhuc illecebris carnis meae subdita fui, et tenebris ignorantiae obcaecata, non inveni lumen veritatis, id es
Abbreviated transcription (Latin):
aboriosa fortitudo ut obtineri debeat querit᷑ ÷ acob ad memoriã dedu¬
potusset aluctante angło suꝑari. C onam᷑ carnis in lecebrã iuncere.
s oseph ad memoriã redeat. qͥ tẽptante se domina: studuit carnis cõ
obtinere querimꝰ: moẏsen ante oculos deducamꝰ qͥ exceptis paruuilis
ac mulierib sexcenta milia armatoꝵ uiroꝵ regens. mitis fuisse descri¬
bit᷑. suꝑ os homines qͥ habitabant suꝑ fatiẽ orbis t̾rȩ
Rectitudinis
t elo contra uitia accendim᷑: finees ante oculos deducat᷑ qͥ coeuntes gla¬
dio trans figens. castitatẽ ppło reddidit. ⁊ irã dei iratꝰ placauit. De spe
oĩpotentis dei p̃sumere indubiis querimꝰ. iosue ad memoriã reuocemꝰ.
qͥ dũ dubia certamina certa m̃tis firmitate iniit. ad iuctoriã sine dubie¬
tate ꝑuenit. Iã mentis inimicitias p ponere cupimꝰ in benignitate animõ

Expanded text:
Laboriosa fortitudo, ut obtineri debeat, quaeritur? Jacob ad memoriam deduLaboriosa fortitudo, ut obtineri debeat, quaeritur? Jacob ad memoriam dedupotuisset a luctante angelo superari . Conamur carnis illecebram vincere? Joseph ad memoriam redeat, qui, tentante se domina, studuit carnis contsse quaerimus? Moysen ante oculos deducamus, qui exceptis parvulis et mulieribus, sexcenta millia armatorum virorum regens, mitis fuisse describitur super omnes homines, qui habitabant super faciem orbis terrae. Rectitudinis zelo contra vitia accendimur? Phinees ante oculos deducatur, qui coeuntes gladio transfigens, castitatem populo reddidit, et iram Dei iratus placavit. De spe omnipotentis Dei praesumere in dubiis quaerimus? Josue ad memoriam revocemus, qui, dum dubia certamina certa mente adiit, ad victoriam sine dubietate pervenit. Jam mentis inimicitias ponere cupimus, in benignitate animum
Abbreviated transcription (Latin):
dpł̃s. Qxidã relinquunt omĩa. multi aut̃ etiã possidendo renuntiãt
qi sic adusũ possessa retinent. ut eis ex desidio ñ succũbant. qđ dr̃¬
dependent. qi qͦt illic p̃cepta s̃. tot etiã pastoris nr̃i munimina. Ad ser¬
uandã itaq innocentiã etiã lesi aꝓximo ꝑdurare inhumilitate fes¬
tinamꝰ: abel ante oculos ueniat. qͥ ioccis a fre scribit᷑. ⁊ ñ legit᷑ reluctatꝰ.
entis munditia etiã in ꝯiugali copula legit᷑ enoch debet imitari. qͥ ⁊in
ꝯuigio positꝰ ambulau̾ cũ deo. ⁊ñ inueniebat᷑. qi transtulit illũ ds̃.
Recepta di festinamꝰ p̃senti nr̃e utilitati p̃ponere: noe añ oculos ue¬
ni at: qi cura domestica p posita. ex iussione oĩpotentis dñi ꝑ centũ
annos ad archȩ fabricã iuxit occupatꝰ. Subire obedientiȩ u̾tutem
nitim᷑. nimirũ aspicere abrahã debemꝰ. qͥrelicta domo. cognatione.
titudine gentiũ insemine accep̃. Irũ simplicitas placet isa ach ad

Expanded text:
dam enim relinquunt omnia, multi autem etiam possidendo renuntiant; quia sic ad usum possessa retinent, ut eis ex desiderio non succumbant. dependent, quia quot illic praecepta sunt, tot etiam pectoris nostri munimina. 21. Ad servandam itaque innocentiam etiam laesi a proximo perdurare in humilitate festinamus? Abel ante oculos veniat , qui et occisus a fratre scribitur, et non legitur reluctatus. Mentis munditia etiam in conjugali copula eligitur? Enoch debet imitari, qui et in conjugio positus ambulavit cum Deo, et non inveniebatur, quia transtulit illum Deus . Praecepta Dei festinamus praesenti nostrae utilitati praeponere? Noe ante oculos veniat, qui, cura domestica postposita, ex jussione omnipotentis Domini, per centum annos ad arcae fabricam vixit occupatus . Subire obedientiae virtutem nitimur? Aspicere Abraham debemus , qui, relicta domo, cognatione, titudinem gentium in semine accepit . Morum simplicitas placet? Isaac ad
Abbreviated transcription (Latin):
tenebris. & tum̾ti oceano ciunc tas ad scientiȩ lum̾ fidĩq portũ de¬
duxit. Deinde iherapoli frigiȩ ꝓuinciȩ urbe crucifixiis lapidatqͦ obut:
rectoq sepultꝰ cadauere simulq cũ filiabꝰ suis ibidẽ reꝗescit. Bartho-¬
lomeus apłs licaoniã insorte p̃dicationis accepit. atq ȩuangłium
iuxta matħm apud indos in eor linguã c̃uertit. Ad ultimũ in al¬
bano maioras armeniȩ urbe uiuens a barbaris decoriatꝰ: sicq t̾rȩ
conditꝰ¬

Expanded text:
tenebris et tumenti Oceano conjunctas, ad scientiae lucem, fideique portum deducit. Deinde in Hierapoli Phrygiae provinciae urbe crucifixus, lapidatusque obiit, rectoque sepultus cadavere, simul cum filiabus suis ibidem requiescit. Matthens, Lycaoniam in sortem praedicationis accepit, atque Evangelium juxta Matthaeum apud Indos in eorum linguam convertit. Ad ultimum in Albano majoris urbe Armeniae vivens a Barbaris decoriatur, sicque terrae condit
Abbreviated transcription (Latin):
tionem facere c̃paris suȩ. quã se id̾o ade negat circũ ducere ut ad p̃¬
duci ad passionẽ. gauisũ eẽ elections grã: ac regressionis ad ꝓpriam
domũ. & exclamasse pꝰcã cũ duceret᷑ ac ꝓpͥo noie c̃pellante̾ dixisse.
dinauit duos ep̃os linũ & cletũ. ꝗ p̃sentialit̾ omẽ ministeriũ sa¬
cerd̾tale inurbe roma popło: & ceteris suꝑuenientibꝰ exiberent.
causa factũ putemꝰ. qđ uno die. unoͥloco. uniꝰ tyranni tolerautre
sententiã. Una die passi st̃. ut ad xp̃m parit᷑ ꝑuenirent. Uno ĩ loco
ne alteri roma deesset. Sub uno ꝑsecutore: ut eqł erudelitas utrũq

Expanded text:
tionem facere comparis suae, quam se ideo tamen negat circumducere, ut ad prduci ad passionem suam, gavisum esse electionis gratiam ac regressionis ad propriam domum, et exclamasse post eam, cum duceretur, ac proprio nomine appellantem dixisse: dinavit duos episcopos, Linum et Cletum, qui praesentialiter omne ministerium sacerdotale in urbe Roma populo vel supervenientibus exhiberent; causa factum putemus quod una die, uno in loco, unius tyranni toleravere sententiam. Uno die passi sunt, ut ad Christum pariter pervenirent; uno in loco, ne alteri Roma deesset; sub uno persecutore, ut aequalis crudelitas utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
epauleũ ascensio tortuosa. magdolũ turris belse fon. ascensio spe
⁊ ascensio tortuosa. ñ enĩ ꝓcliue it̾ ẽ. qͦtendit᷑ adiͥtutes. s ascen¬
huiꝰ tenebras delinquas. ⁊ sequaris legẽ dei ⁊ moysen: obuiet a
tͥ mare. ⁊ contradicentiũ tͥ fluctꝰ occuirant. ꝑcute obluctantes
disputando ꝑ adũsarios pandet.cedent unde ꝯtinuo. ⁊ sic rectũ¬

Expanded text:
Epauleum quidem ascensio tortuosa: Magdalum turris. Beelsephon ascensio specuet ascensio tortuosa: non enim proclive iter est, quo tenditur ad virtutes, sed ascenantiae tenebras relinquas, et sequaris legem Dei Moysen, obviet autem tibi mare, et contradicentium fluctus occurrat, percute tu obluctantes disputando per adversarios pande, cedent undae continuo et superat
Abbreviated transcription (Latin):
lomodo existim et ad nõ sua peccata dimitti. qͣm m̃tiri ueritas ñ po
test. Quẽ uͦ euangłii lateat auditor̃e. siue lectorẽ: quis dixerit
ego sũ ueritas: Qui cũ docuisset orationẽ hãc in ea positã sententi.¬
ã. uehem̃t᷑ cõm̃dauit dicens. Si enĩ dimiseritis hoĩb peccata eors.
dimittet & uob̾ pat̾ ur̃ cęlestis : delicta nrã. Si aut̃ ñ dimiseritis

Expanded text:
lo modo existimet a lo modo existimet a test. Quem vero Evangelii lateat auditorem, sive electorem quis dixerit: Ego sum veritas? Qui cum docuisset orationem, hanc in ea positam sententiam vehementer commendavit, dicens. Si enim dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet
Abbreviated transcription (Latin):
stͥ ista filiore dĩ. qͦ qͥdem se deb& ois fidelis extendere & umlanũ aimũ
ad hc̃ affectũ orando dm̃ secũq agendo luc tandoq ꝑducere : tam̃ qr
hoc tã magnũ bonũ tante multitudinis ñ ẽ: qͣntã credimꝰ exaudiri.
cũ in oratione dr̃ dimitte nob̾ debita nrã. sicut & nos dimit̾timꝰ debi
toribꝰ nr̃is: ꝓcul dubio uerba sponsionis huiꝰ implent᷑. si hõ qͥ ñdum
ita ꝓficit ut̃ iã diligat inimicũ : tam̃ qͣndo rogat᷑ ab hoie qͥ peccauit
in eũ ut eĩ dimittat. dimittit ex corde: qr etiã sibi roganti utiq uult
dimitte rogantib nobis debita nra: sicut & nos dimittimꝰ rogantibus
debitorib tris. Iã uͭ qͥ eũ ĩquẽ peccauit hominẽ rogat. sic peccato suo¬
mouet᷑ ut roget. ñ ẽ adhuc deputandꝰ ininicꝰ: ut eũ diligere sit
difficile. sicut difficile erat qͣndo inimicicias exercebat. Quisqͥs
aut̾ nec roganti nec peccati sui penitenti excorde ñ dimittit. nul-¬

Expanded text:
ista filiorum Dei, quo quidem se debet omnis fidelis extendere, et humanum animum ad hunc affectum, orando Deum, secumque agendo luctandoque perducere: tamen quia hoc tam magnum bonum tantae multitudinis non est, quantam credimus exaudiri, cum inndum ita proficit ut etiam diligat inimicum, tamen quando rogatur ab homine qui peccavit in eum ut ei dimittat, dimittit, ex corde, quia etiam sibi roganti utique vult dimitte nobis rogantibus debita nostra, sicut nos dimittimus rogantibus debitoribus nostris. Jam vero qui eum imovetur ut roget, non est adhuc deputandus inimicus, ut eum diligere sit difficile, sicut difficile erat quando inimicitias exercebat. Quisquis autem roganti et peccati sui poenitenti non ex corde dimittit, nul
Abbreviated transcription (Latin):
Qus m admodũ simplũ dnĩ & saluatoris nr̃i iħu xp̃i duplo
nr̃o e̾gruat. & qͦdãmͦ concin̾at ad salutẽ. Nos certe qdđ nemo xp̃ianꝰ
abigit. & anima. & corpore. mortui sumꝰ. anima ꝓpt̾ peccatum.
aut̾ rei nr̃e id ẽ animȩ & corpori. medicina ex resurrectione opu
erat: ut in meliꝰ renouaret᷑. qđ erat ĩ deteriꝰ c̾mutatũ. Una gͦ mors
nr̃i saluatoris. duab: mortib⁊ hr̃is saluti fuit: & una eiꝰ resurrec¬
tio. duas nob̾ resurrectiones p̾stitit.¬

Expanded text:
quemadmodum simplum domini et saluatoris nostri Iesu Christi duplo nostro congruat et quodam modo concinat ad salutem. nos certe, quod nemo christianus ambigit, et anima et corpore mortui sumus: anima propter peccatum, ae, id est et animae et corpori, medicina ex resurrectione opus erat, ut in melius renouaretur quod erat in deterius commutatum. morsnostri saluatoris duabus mortibus nostris saluti fuit et una eius resurrectio duas nobis resurrectiones praestitit
Abbreviated transcription (Latin):
ibi uendebat illi. opꝰ habebat hoĩes ĩ sacrificiis illiꝰ tẽporis. Nouit enĩ
karitas ura qđ sacrificia illi popło ꝓeiꝰ carnalitate. & corde adhue
lapideo talia data st̃ qͥbꝰ teneret᷑ ne inidola deflueret: & ĩmolaba̾t illi
tes ea quȩ licita st̾ & contra iusticiã n̾ st̃: quȩ enĩ honestȩ emunt᷑ non
illicitȩ uendunt᷑. expulit tam̃ & nͥ ẽ passꝰ fieri domũ orationis: domũ

Expanded text:
ibi vendebant illi? Quae opus habebant homines in sacrificiis illius temporis. Novit enim Charitas vestra quod sacrificia illi populo pro ejus carnalitate et corde adhuc lapideo talia data sunt, quibus teneretur ne in idola deflueret; et immolabant ibi tes ea quae licita sunt, et contra justitiam non sunt quae enim honeste emuntur, non illicite venduntur, expulit tamen, et non est passus domum orationis fieri domum
Abbreviated transcription (Latin):
ropħa dicit. Priusquã
sciat puer bonũ cuit malũ. contẽpnet maliciã: ut eligat bonum.
Quomꝰ qđ nescit. aut contẽpnit. aut eligit. nͥ qr hȩc duo sciuntur.
alit̾ ꝑprudentiã boni: alit̾ ꝑ exꝑientiã mali. ł prudentiã boni. malũ¬
scit᷑: & non sentit᷑. Itẽ ꝑ exꝑientiã mali scit᷑ bonũ. qm qͥd amiserit sen
ret bonũ: idẽ noluit amittere qđ habebat. ne sentir& amittendo qđ

Expanded text:
ropheta dicit, Priusquam sciat puer bonum aut malum, contemnet malitiam, ut eligat bonum . Quomodo quod nescit, aut contemnit aut eligit, nisi quia haec duo sciuntur aliter per prudentiam boni, aliter per experientiam mali? Per prudentiam boni maluscitur, etsi non sentitur. Teret bonum, id est, noluit amittere quod habebat, ne sentiret amittendo quod
Abbreviated transcription (Latin):
nis quȩ lib& hoĩes de uarietate penarũ . de doloꝵ releuatione ł ĩ¬
termissione ꝓsuis humanis motibꝰ suspicent᷑: sicut manebit cõmunit
fidei cͥfessione quȩ breuit᷑ sẏmbolo c̾tinet᷑. & carnalit̾ cogitata: lac
cit᷑a spes bõna fideliũ. cui karitas sc̃a comitat᷑.¬

Expanded text:
nis, quaelibet homines de varietate poenarum, de dolorum relevatione vel innis, quaelibet homines de varietate poenarum, de dolorum relevatione vel intermissione pro suis humanis moribus suspicentur; sicut manebit communiter fidei confessione, quae breviter Symbolo continetur, et carnaliter cogitata lac pcitur spes bona fidelium, cui charitas sancta comitat
Abbreviated transcription (Latin):
illis ira dĩ. hoc ẽ ipsa dãpnatio. Nȩc cnĩ uocat᷑ ira dĩ. nͥ diuini animi ꝑ¬
turbatio: ut inira sua hoc ẽ manente ĩ sua. nͥ tam̾ ẽtineat miseratio¬
nes sucs: ñ ȩt̃no supplicio finẽ dando. sed letiam̾ adhibendo. ł int̾ ponen¬
do eruciatibꝰ: qr nec psalmꝰ ait ad finiendã irã suã ł pꝰirã suã sed inira sua.
Quȩ si sola ee̾t. qͣnta ibi n minima cogitari potest ꝑire a regnodĩ: exula¬
ri aciuitate dĩ. alienari auitai dĩ: carere tã inagna multitudine dul¬
cedinis dĩ. ꝗͣ abscondĩt ti̾tib se: ꝑfecit aut̾ sꝑcintibꝰ inse: tã grandis¬
ẽ pena. ut ei nulla possut torm̾ta quȩ nouimꝰ c̾parari: si illa sit ȩt̾¬
na. ista sit aut̃ ꝗͣ lib& multis scłis longa. Manebit gͦ sine fine mors
illa. ꝑpetua dãpnatoꝵ: idẽ alienatio auita dĩ. Et oĩb erit ipsa cõmu¬

Expanded text:
illis ira Dei , hoc est ipsa damnatio haec enim vocatur ira Dei, non divini animi pillis ira Dei , hoc est ipsa damnatio haec enim vocatur ira Dei, non divini animi perturbatio, ut in ira sua, hoc est manente ira sua, non tamen contineat miserationes suas; non aeterno supplicio finem dando, sed levamen adhibendo vel interponendo cruciatibus. Quia nec Psalmus ait, Ad finiendam iram suam, vel, post iram suam; sed, in ira sua. Quae si sola esset quanta ibi minima cogitari potest; perire a regno Dei, exsulare a civitate Dei, alienari a vita Dei, carere tam magna multitudine dulcedinis Dei ei possint nulla tormenta quae novimus comparari; si illa sit aeterna, ista autem sit quamlibet multis seculis longa. Manebit ergo siilla perpetua damnatorum, id est, alienatio a vita Dei, et omnibus erit ipsa commu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ plurimi ȩt̃nã dãpnator ꝑ penã. & cruciatꝰ sine int̾missio¬
ne ꝑpetuos: humano miserant᷑ affectu. atq ita futurũ e̾e̾ ñ credut̃.
Non qͥdẽ diuinis aduersando scripturis. sed ꝓsuo motu dura queq
molliendo & in leuior̾e flectendo sententiã : quȩ putãt inhis tribiliꝰ
inira. sua miserationes suas: Hoc qͥdẽ ĩ psalmo legit᷑ scõ. Sed de his
meritis sius. sed dõ miserante: de miseria liberant᷑. Aut si hoc ad om̃s
estimant ꝑtinere non idõ necesse ẽ ut dãpnationẽ opinent᷑ posse
finiri. eoꝵ de qͥbꝰ dictũ ẽ: ibt̾ isti insuppliciũ ęt̃nũ. Nec isto mͦ putetꝰ
habitura finẽ qͣndoq felicitas etiã illoꝵ. de qͥbꝰ ec̾trario dic tũ ẽ: iusti ãu
in uitã ȩt̾nã. Sed penas dãpnator s certis tẽpoꝵ int̾uallis existinent. si
hoc eis plac& aliqͣtenꝰ mitigari. Etiã sic qͥppe intelligi potest manere ĩ

Expanded text:
 plurimi, aeternam damnatorum poenam et cruciatus sine intermissione perpetuos humano miserantur affectu, atque ita futurum esse non credunt. Non quidam Scripturis adversando divinis, sed pro suo motu dura quaeque moliendo, et in leniorem flectendo sententiam quae putatur in eis terribilius in ira sua miserationes suas . Hoc quidem in psalmo legitur sancto; sed de his meritis suis, sed Deo miserante de miseria liberantur. Aut si hoc ad omnes istimant pertinere, non ideo necesse est ut damnationem opinentur posse finiri eorum de quibus dictum est, Et ibunt isti in supplicium aeternum: ne isto modo putetur habitura finem quandoque felicitas etiam illorum, de quibus e contrario dictum est, Justi autem in vitam aeternam . Sed poenas damnatorum certis temporum intervallis existiment, si hoc eis placet, aliquatenus mitigari. Etiam sic quippe intelligi potest manere in
Abbreviated transcription (Latin):
nant᷑: Redẽptor enĩ nr̃ simplicitatẽ atq pacͥentiã p̾dicantiũ. siue manu
uirtutis tenens: auiciis suis carnales int̾ficit. Et maxilla int̾rã piec ta
post modũ aqͣs fudit. qr pꝰ modũ morti p̾dicatoꝵ corpora tradita.
magna popłis monstrauere miracła.

Expanded text:
nantur? Redemptor enim noster simplicitatem atque patientiam praedicantium suae manu virtutis tenens a vitiis suis carnalibus interfecit, et, maxilla in terram projecta, postmodum aquas fudit, quia data morti praedicatorum corpora, magna populis monstravere miracula.
Abbreviated transcription (Latin):
tã ꝗͣ exponens ꝗd dixerit. neq corruptio ĩqͥt in corruptio¬
nẽ possidebit. Qđ priꝰ dix̃ caro & sanguis. hoc posteariꝰ dix̃ cor¬
ruptio. Et qđ priꝰ dĩ regnũ: hoc posteriꝰ incorruptionẽ. Quantũ
aut̃ attinet adsubstantiã. etiã te caro erit. Propt̾ qđ & pꝰ resurrec.¬
tionẽ corpꝰ xp̃i. caro appebbata ẽ. Sed idõ ait apłs. Seminat᷑ corpꝰ
animale : surget corpꝰ sp̃uale. qm tanta erit te̾ concordia carnis
& sp̃s: uiuficante sp̃u sine sustentaculi alicuiꝰ indigentia subditã
carnẽ. ut nichil repugn& nob̾ ex nob̾: sed sicut foris neminẽ. it a
nec intꝰ nos ipsos patiam᷑ inimicos.

Expanded text:
tanquam exponens quid dixerit, neque corruptio, inquit, incorruptionem possidebit . Quod prius dixit, caro et sanguis; hoc posterius dixit, corruptio: et quod prius, regnum Dei: hoc posterius, incorruptionem. Quantum autem attinet ad substantiam, etiam tunc caro erit. Propter quod et post resurrectionem corpus Christi, caro appellata est . Sed ideo ait Apostolus, Seminatur corpus animaet spiritus, vivificante spiritu sine sustentaculi alicujus indigentia subditam carnem, ut nihil nobis repugnet ex nobis; sed sicut foris neminem, ita nec intus nos ipsos patiamur inimicos.
Abbreviated transcription (Latin):
bitauert̾ eñ & ctiã angłi. cũ resurgeret xp̃c. dubitauert̾ potestates
cȩloꝵ. uidentes qđ caro in cȩlũ ascenderet. Deniq dicebat᷑. Qsẽ iste
rex głe  Bt cũ alii dicerent tollite portas pͥncipes uras. & eleua¬
mini portae et̾nales: & introbit rex głȩ. Alĩ dubitabat dicentes. Qs
ẽ iste rex głȩ Inysua qͦq habes dubitantes urtutes celoꝵ dixisse. Ec
ẽ iste qͥascendit exedom : Rubor uestim̾tor eiꝰ exbosor: specios ĩ stola
candida.¬
Probatũ ẽ antiꝗora eẽ ȩccłiȩ sacram̾ta.
& cotidiano cȩli. pascebant᷑ alimto. Unde dictũ ẽ. Panẽ angłorꝓ man¬
ducauit hõ. Sed tam̃ panẽ illũ ꝗ manducauer. os in deserto mortuist̾.¬

Expanded text:
nt etiam angeli cum resurgeret Christus, dubitaverunt Potestates coelorum videntes quod caro in coelum ascenderet. Denique dicebant: Quis est iste gloriae? Et cum alii dicerent: Tollite portas Principis vestri, et elevamini portae aeternales, et introibit Rex gloriae; alii dubitabant dicentes: Qex gloriae? In Isaia quoque habes dubitantes virtutes coelorum dixisse: Quis est iste qui ascendit, ex Edom, rubor vestimentorum ejus ex Bosor, speciosus in stola candidaProbatum est antiquiora esse Ecclesiae sacramenta, et quotidiano coeli pascebantur alimento. Unde dictum est: Panem angelorum manducavit homo . Sed tamen panem illum qui manducaverunt, omnes in deserto mortui
Abbreviated transcription (Latin):
Pꝰ xp̃i ẽ. Censidera ne̾ utrũ p̃stantior sit panis angłors an caro xpĩ. quȩ
utiq corpꝰẽ uitȩ. Manna illud ẽ ȩelo. hoc supra cęlũ. Illud cȩli. hoc dnĩ
cȩloꝵ. Illud corruptioni ob noxiũ siĩdiẽ alterũ seruaret᷑. hoc alienum
ab õĩ corruptiont. Qđ ꝗcuq religiosȩ gustauerit. corruptionẽ sintire
nͥ poterit. idem.¬

Expanded text:
 ait: Considera nunc utrum prestantior sit panis angelorum an caro Christi que utique corpus est uite. Manna illud e celo, hoc supra celum. Illud celi, hoc domini celorum. Illud corruptioni obnoxium si in alterum diem seruaretur, hoc alienum ab omni 431 corruptione. Quod quicumque religiose gustauerit, corruptionem sentire non poterit. I
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiꝰ aduentu iã nͥ umbra sanaret singłos. sed ueritas uniuersos. Iste ẽ gͦ ꝗ
expectabat᷑ ut descenderet. de qͦ dix̃ d̾s pat̾ ad ioħ̃m baptistã. Suꝑ quẽ ui¬
deris sp̃m descendentẽ decȩlo & manentẽ suꝑeũ: hic ẽ ꝗbaptizat in sp̃u sc̃o.¬
Dñs ait petro. Qui lotꝰ ẽ ñ indiget nͥ ut pedes lauet. sed ẽ mundꝰ totꝰ. Mun-¬
dus erat petrꝰ. sed plantã lauare debebat. Habebat enĩ pͥmi hoĩs de sue-¬
cessione peccatũ. qͣndo eũ supplantauit serpens & ꝑsuasit errorẽ. Ideo
planta ciꝰ abluit᷑. ut hercditaria peccata tollant᷑. Nrã enĩ ꝓpͥa ꝑbaptis-¬

Expanded text:
cujus adventu non jam umbra sanaret singulos, sed veritas universos? Iste est ergo qui exspectabatur ut descenderet, de quo dixit Deus Pater ad Joannem Baptistam: Super quem videris Spiritum descendentem de coelo, et manentem supeDe mysteriis: Qui lotus est, non indiget, nisi ut pedes lavet, sed est mundus totus . Mundus erat Petrus, sed plantam lavare debebat; habebat enim primi hominis de successione peccatum, quando eum supplantavit serpens et persuasit errorem. Ideo planta ejus abluitur, ut haereditaria peccata tollantur. Nostra enim propri
Abbreviated transcription (Latin):
euenit. ut dũ fr̃ib p̃eẽ festinant. nũꝗͣ seniorib ipsi subitiant᷑. ⁊ asu¬
ꝑbia in caintes. dũ alios instruere cupuint. nec discere ipsi. nec ag̾e
ea que s̃ docenda mereant᷑. Iuo necesse ẽ ut scđ saluatoris senten¬
tiã ceci duces cetoꝵ effecti. parit̾ infoueã cadant. Cuiꝰ suꝑbiȩ du
plex ẽ speties. una que seueritatẽ grauitatẽq iungit. ⁊ imitatur.
Alia que efrenata lib̾tate in cachinnos fatuos risq dissoluit᷑. Alia
obelationẽ clericatꝰ ambit offitiũ. alta despicit ut pote iudicans
illd̾. aut dignitati p̾stinȩ. aut uitȩ. aut nataliũ suoꝵ meritis in¬
ogruũ ł indignũ. quarũ que det̾iori ꝓnutianda sit. uniꝰ cuiꝰq
discutiat ac ꝑpendat examen.

Expanded text:
euenit, ut dum fratribus praeesse festinant numquam senioribus ipsi subiciantur et a sueuenit, ut dum fratribus praeesse festinant numquam senioribus ipsi subiciantur et a superbia inchoantes, dum alios instituere cupiunt, nec discere ipsi nec agere ea quae sunt docenda mereantur: qui necesse est ut secundum saluatoris sententiam . caeci duces caecorum, effecti pariter in. foueam cadant. cuius suest species: una quae serietatem grauitatemqae iugiter imitatur, alia quae effrenata libertate in cachinnos fatuos risusque . dissoluitur. ob elationem clericatus ambit officium, altera despicit, utpote iudicans illud aut dignitati pristinae aut uitae ac natalium suorum meritis incongruum uel indignum. quarum quae deterior pronuntianda sit, uniuscuiusque discutiat ac perpendat examen.
Abbreviated transcription (Latin):
udet dice.ita plerosq abrenũciasse ꝯspicimꝰ. ut niħ ampliꝰ inmutas¬
se de antiorib uiti is ac morib cõꝓbent᷑: nͥ ordinẽ tantũ mͦ. atq habi¬
tũ scłarẽ. Nã ⁊ adqͥrere pecunias gestiunt: qͥs nec antea posseder̃.
ł certe qͥs habuerant retinere ñdesinunt aut qđ lugubriꝰ ẽ. etiã
amplicare desidant. sub hoc p̾textu qđ ł famulos suos exinde sẽꝑ. ł fr̃s
alere se deb̾e iustũ eẽ ꝯtendant. ł certe suboptentu ꝯg̃gandi cetꝰ reser¬
uant. cũ ł ut abbes institui se posse p̾sumunt:. Iui si inuitate uiã ꝑ¬
fectionis ingrerent. hoc potiꝰ tota utute ꝑfic̾e niterent᷑ ut scilicet
exuti ñ solũ pecuniis. uerũ affectionib pͥstinis. ⁊ distensionib uni-¬
u̾sis. semetipsos singulares ac nudos. tta subsenioꝵ iꝑio collocarent.
ut curã ñ mͦ alioꝵ alioꝵ nullã. s ne suiqͥde gererent. Ecõtrario aut̃

Expanded text:
udet dicere, ita plerosque abrenuntiasse conspicimus, ut nihil amplius inmutasse de anterioribus uitiis ac moribus conprobentur nisi ordinem tantummodo atque habitum saecularem. nam et adquirere pecunias gestiunt quas nec ante possederunt, uel certe quas habuerant retinere non desinunt ant, quod est lugubrius, etiam amplificare desiderant sub hoc praetextu, quod uel famulos suos exinde semper uel fratres alere se debere iustum esse contendant, uel certe sub obtentu congregandi coetus reseruant, quem uelut abbates instituere se posse praesumunt. qui si in ueritate uiam perfectionis inquirerent, hoc potius tota uirtute perficere niterentur, ut scilicet exuti non solum pecuniis, uerum etiam affectionibus pristinis et distentionibus uniuersis semet ipsos singulares ac nudos ita sub seniorum imperio conlocarent, ut curam non modo aliorum nullam, sed ne sui quidem gererent. e contrario autem
Abbreviated transcription (Latin):
guinis ꝓfluuio lib̾ata ꝯstituerat. eo deposito. suã ibi statuã collo¬
cauit. Que uiolento igne de cęlocadente. eitta eiꝰ pectꝰ diuisa :.
⁊ caput cũ ceruice una parte deiectũ atq int̾ra fixũ. reliqua uͦꝰ

Expanded text:
fluvio constituerat, eo deposito, suam ibi statuam collocavit. Quae violento igne de coelo cadente, circa ejus pectus divisa est, et caput cum cervice una parte dejectum atque in terra fixum: reliqua
Abbreviated transcription (Latin):
tieos ꝗ bonii nescio quẽ efingentes dm̃ ipsũ diẽt consumationẽ mundi ẽe
fas turi: se argiuit᷑ legis dm̃ qͣsi eredulitatis qđ multos puiniat. ał pro
dũ & cͥumatione eꝰ faciet: qr si uob uidet᷑ erudelis &e rigid̾ &eruent
qđ in diluauio genꝰ deleuit humanũ. suꝑ sodomã & gomorrã igne d sul¬
phure pluit: gyptios subinersit fluc tibus. isrłitarũ ea dauera ꝓstraũ
in heremo: scitote ides eũ ad p̾sens reddidisse supplicia. ne in ȩt̾nũ punoi¬
ret. s crte aut uera scͥ quȩ ꝓpħiȩ locunt᷑. aut falsa. Siuera st.: quȩ de se¬
ueritate ciꝰ uident᷑ dicere. ipsi dixert̃: ñ uindicabit ds̃ bis inidipsũ in
trabilatione. Sin aut̃ falsa sut: & falsũ ẽ hoc qł dic tũ ẽ nͥ consurget
duplex tribulatio. falsa ẽ gͦ & erudelitas: quȩ ĩ lege descripta ẽ i ua
suierũ ẽ ut negare ñ potert̃ dicente ꝓpħa. ñ uindicabit ds̃ bisinidu

Expanded text:
nsummationem mundi esse facturum, et arguunt Legis Deum quasi crudelitatis, quod multos puniat, et pro dum, et consummationem ejus faciet. Quod si vobis videtur crudelis, rigidus et cruent in diluvio genus delevit humanum, super Sodomam et Gomorrham ignem et sulphur pluit, Aegyptios submersit fluctibus, Israelitarum cadavera prostravit in eremo, scitote, eum ideo ad praesens reddidisse supplicia, ne in aeternum puniret. Certe aut vera sunt quae Prophetae loquuntur, aut falsa. Si vera sunt quae de severitate ejus videntur dicere, ipsi dixerunt: Non vindicabit Dominus bis in id ipsum in tribulatione; sin autem falsa sunt, et falsum est quod dicitur: Non consurget duplex tribulatio: falsa est ergo et crudelitas, quae in lege descripta est. Quod si verum est, ut negare non poterunt, dicente Propheta: Non vindicabit Dominus bis in id
Abbreviated transcription (Latin):
ri: at cruciat: fi ustrent᷑ et̾nos. Ad qđ respondebimꝰ dm ut õiũ rerũ ta
supplicior s qͦq scire m̾suras: & non p̃ueniri sententia iudicis. nec illi in
peccatore exercende de h̃c̃ pene aufferri. Potest aut̃ & magnu peccatũ
magnis diurnisq elui cruciatibꝰ. Siꝗs aut̃ punitꝰ sit ut ile i lege qrsrli¬
tico maledixerat. & ꝗĩ sabbato ligna colligerat.: talespꝰca ñ punirbo
qr culpa leuis p̃senti supplicio ẽpensata sit. hebreus hẽ locu rta ex po¬

Expanded text:
 cruciatus. Ad quod respondemus Deum ut omnium rerum ita suppliciorum quoque scire mensuram; et non praeueniri sententiam iudicis, nec illi in peccatorem exercendae dehinc poenae auferri potestatem; et magnum peccatum magnis diuersisque lui cruciatibus. Si quis uero punitus sit, ut ille qui Israelitae maledixerat et qui in sabbato ligna collegerat, tales postea non puniri, quia culpa leuis praesenti supplicio compensata sit; leuis enim culpa
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ st̃ in uoluntate & p̾scientia dĩ qͥ exȩt̾nitate nouerat: qđ illo tẽpore
facꝰtus erat. & hoc uere futurũ erat. Tc̃ erat finiturꝰ uitã qͣndo finiuit
uitã. qr & si oranti c̾cessũ etiã ẽ sic eũ oraturũ: ut tali or antioni
c̾cedi opor teret. ille utiq p̾sciebat. cuiꝰ p̃scientia falli ñ poterat: & id̾o
qd p̃sciebat. necessario futurũ erat.

Expanded text:
quae sunt in uoluntate et praescientia dei, qui ex aeternitate nouerat quid illo tempore quae sunt in uoluntate et praescientia dei, qui ex aeternitate nouerat quid illo tempore facturus erat — et hoc uere futurum erat — tunc erat finiturus uitam, quando finiuit uitam. quia etsi oranti concessum est, etiam sic eum oraturum, ut tali orationi concedi oporteret, ille utique praesciebat cuius praescientia falli non poterat; et ideo quod praesciebat necessario futurum erat.
Abbreviated transcription (Latin):
ulta scđm inferior es causas futura st̃. Sed si ita st̃: & in
prescientia dĩ. uere futura st̃. Si aut̃ ibi alit̾ st̃. ita potiꝰ fut᷑a
st̃: sicut ibi st̃. ubi qͥp̃scit falli ñ potest. Nã futura dicit᷑ senec¬
tus in iuuene. sed tamen futura n̾ ẽ: si ante moriturꝰ ẽ. hoc autẽ
ita erit. sicut se habent aliȩ causȩ. siue mundo contextȩ: siue in
dĩ p̃scientia reseruatȩ. Nã scđ̾m qͣsdã causas futuroꝵ. futuroꝵ ꝑ¬
moriturꝰ erat es echias cui addidit ds̃ qͥndeci annos ad uitã: id utiq
faciens qđ ante mundi constitutionẽ se facturũ e̾e̾ p̾sciebat. & in sua
uoluntate seruabat. Non gͦ id fecit. qđ futurũ non erat. Hoc eni ma-¬
gis erat futurũ. qđ se
facturũ ẽẽ p̾sciebat. Nec tam̾ illi an-¬
ni additi recte dicerent᷑. nͥ ad aliqͥd adderent᷑: qđ se alit̾ in aliis causis
habuerat. Scdm aliqͦs gͥ causas inferior es ĩa uitã finierat. scđm illas aut̃

Expanded text:
ulta secundum inferiores causas futura sunt; sed si ita sunt et in praescientia dei, uere futura sunt. si autem ibi aliter sunt, ita potius futura sunt, sicut ibi sunt, ubi qui praescit falli non potest. nam futura dicitur senectus in iuuene; sed tamen futura non ita erit, sicut se habent aliae causae siue mundo contextae siue in dei praescientia reseruatae; nam secundum quasdam causas futurorum moriturus erat Ezechias, cui deus addidit quindecim annos ad uitam, id utique faciens, quod anuoluntate seruabat. non ergo id fecit quod futurum non erat. hoc enim magis erat futurum quod se facturum esse praesciebat. nec tamen illi anni additi recte dicerentur, nisi ad aliquid adderentur quod se aliter in aliis causis habuerat. secundum aliquas igitur causas inferiores iam uitam finierat; secundum illas autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħari. In qͣcũq aut̃ qͣttuor istarũ ut etatũ. singulũ quẽq hoĩem
grã regenerationis inuenerit: ibi ei remittunt᷑ p̾terita uniuersa pecca¬
ta. & reatꝰ ille nascendo c̾tractꝰ: renascendo dissoluit᷑. tãq multũ ual&
qđ sp̾s ubi uult spirat: ut qͥ. dã scđ̾m illã seruitutẽ sub lege c̾eͥ non
nouerint. sed cũ mandato incipiat᷑ adiutoriũ habere diuinũ. Anteꝗͣ¬

Expanded text:
a. In quacumque autem quatuor istarum velut aetatum singulum quemque hominem gratia regenerationis invenerit, ibi ei remittuntur praeterita universa peccata; et reatus ille nascendo contractus, renascendo dissolvitur. Tamque multum valet quod Spiritus ubi vult spirat. , ut quidam secundam illam servitutem sub Lege non noverint, sed cum mandato incipiant adjutorium habere divinum.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ pꝰ hãc uitã ĩ rebuie sp̃c: deinde in resurrectione carnis ẽtiam
implebit᷑. Harũ qͣituor differentiarũ. pͥma ẽ ante legẽ: scda sub
m ediatoris aduentũ : quȩ qͥdẽ grã. nec ante defuit qͥbꝰ eã oportuit im

Expanded text:
quae post hanc vitam in requie spiritus, deinde in resurrectione etiam carnis quae post hanc vitam in requie spiritus, deinde in resurrectione etiam carnis implebitur. Harum quatuor differentiarum prima est ante Legem, secunda sub Mediatoris adventum . Quae quidem gratia nec antea defuit, quibus eam o
Abbreviated transcription (Latin):
in cordibꝰ ur̃is iubese lex poterit ñ iuuare. & p̾uaricator ẽ
insuꝑ facere qui de ignorantia se ñ possit excusare. Regnat enĩ car¬
nalis cupiditas. ubi non ẽ dĩ caritas. Sed cũ in altissimis ignor antiȩ¬
tenebris. nulla resistente ratione scđm carnẽ uiuit᷑: hȩc st̾ pͥma hõis.
Deinde cũ ꝑlegẽ fuerit cognitio facta peccati. ñ dũ diuinꝰ adiuuat sp̃c.¬
ut & peccatũ oꝑet᷑ in hoĩe oẽm c̾cupiscentiã: cumulo p̃uaricatio¬
nis adiecto. atq ita qđ scriptũ ẽ impleat᷑. Lex sub intrauit. ut
habundaret delictũ. Hȩc st̃. scd̾a hõĩs. Si aut̃ respexerit ds̃ ut ad implen¬
uis adhuc sit qđ hõi repugnet ex hoĩe. ñ dũ tota infirmitate sana¬
ta: ex fide tam̃ iustꝰ uiuat. iusteq uiuat: in qͣntũ ñ credit male
c̾cupifcentiȩ. uincente delec tatione iusticiȩ. Hȩc st̃ t̾na bone spei
hõis. ĩ qͥbꝰ siqͥdem pia ꝑseuerantia qͥsq ꝓficiat. Postrema pax restat.

Expanded text:
in cordibus nostris , jubere lex poterit, non juvare; et praevaricatorem insuper facere, qui de ignorantia se excusare non possit. Regnat enim carnalis cupiditas, ubi non est Dei charitas. CAPUT CXVItenebris nulla resistente ratione secundum carnem vivitur, haec sunt prima hominis. Deinde cum per legem cognitio fuerit facta peccati, si ut peccatum operetur in homine omnem concupiscentiam, cumulo praevaricationis adjecto, atque ita quod scriptum eabundaret delictum . Haec sunt secunda hominis. Si autem respexerit Deus, ut ad implenvis adhuc sit quod homini repugnet ex homine, nondum tota infirmitate sanata, ex fide tamen justus vivat , justeque vivat, in quantum non cedit malae concupiscentiae, vincente delectatione justitiae. Haec sunt tertia bonae spei hominis; in quibus si pia perseverantia quisque proficiat, postrema pax restat,
Abbreviated transcription (Latin):
qr inmor te ipsiꝰ baptizati sumꝰ. ꝓfecto & paruuli qͥ bapti¬
rant᷑ in xpͥo peccato moriunt᷑: qr in morte ipsiꝰ baptixant᷑. Nullo
enĩ excepto dictũ ẽ. Nui cũq baptirati sumꝰ in xpͥo cħu. inmor¬
te ipsiꝰ baptirati sumꝰ. & ido dic tũ ẽ: ut ꝓbaret᷑ nos mortuos ce pec
cato. Cui aut̃ paruuli peccato renascendo moraunt᷑. nͥ qđ nas.¬
cendo traxert̾: Ac ꝑ hoc etiã ad ipsos ꝑtinet. qđ seqͥt᷑ dicens.
Consepulti enĩ sumꝰ cũ illo ꝑbaptismũ ĩ mortẽ. ut quẽ ad¬

Expanded text:
 mortem ipsius baptizati sumus, profecto et parvuli qui baptizantur in Christo, peccato moriuntur, quia in morte ipsius baptizantur: nullo enim excepto dictum est: Quicunque ergo baptizati sumus in Christo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus, et ideo dictum est, ut probaretur mortuos esse cato: cui autem peccato parvuli renascendo moriuntur, nisi quod nascendo traxerunt? ac per hoc etiam ad ipsos pertinet quod sequitur, dicens: Consepulti enim sumus illi per baptismum in mortem, ut quemad
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ peccato : uiuere aut̃ dõ in xp̃o iħu. hinc enĩ ꝓbare ceꝑat ñ
ẽẽ nob̾ ꝑmanendũ in peccato. ut grã habund&. Et dixerat. Si
mor tui sumꝰ peccato. qͦm uiuimꝰ in eo : Atq ut ostende.¬
ret nos mortuos e̾e̾ peccato. subiecerat. An ignoratis q̃m qui¬
cũq baptizati sumꝰ in xp̃o iħu. in morte ipsiꝰ baptizati sumus :
Sic itaq totũ istũ locũ clausit. ut cepit. Mortẽ qͥppe xp̾i sic
insinuauit. ut etiã mortuum ipsũ diceret e̾e̾ peccato. Cui
peccato. nͥ in carne carni in qͣerat. Non peccatũ. sed simi¬
litudo peccati: & id̾o noĩe appellata peccati. Baptiratis itaq
inmor tẽ xp̃i. in qͣn̾ soli maiores. uerũ etiã paruuli baptizan¬
t᷑ ait. Sic & uos id ẽ quẽ ad modũ xp̾c. sic & uos existimate

Expanded text:
re autem Deo in Christo Jesu. Hinc enim probare coeperat non esse nobis permanendum in peccato, ut gratia abundet, ut dixerat: Si mortui sumus peccato, quomodo vivemus in eo? Atque ut ostenderet nos mortuos esse peccato, subcumque baptizati sumus in Christo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus? Sic itaque totum locum istum clausit, ut coepit. Mortem quippe Christi sic insinuavit, ut etiam ipsum mortuum diceret esse peccato. Cui peccato, nisi carni, in qua erat, non peccatum, sed similitudo peccati, et ideo nomine appellata est peccati? Baptizatis itaque in morte Christi, in qua non solum majores, verum etiam parvuli baptizantur, ait, Sic et vos, i
Abbreviated transcription (Latin):
gimꝰ mendaciũ ẽ. sed qͣndo id fingimꝰ qđ nichil significat: te m̾daciũ¬
ẽ. Cũ aut̃ finctio nrã refert᷑ ad aliꝗͣ significationẽ ñ ẽ mendacium.
sed aliqͣ figura ueritatis. Alioqͥn oĩa quȩ asapientibꝰ sc̃is uiris. ł etiã
abipso dño figurate dicta st m̃dacia deputabunt᷑: qr scãm usitatũ in¬
tellec tũ nͥ subsistit ueritas talibꝰ dic tis. de hoĩe enĩ qͥ habuit duosfilio.¬

Expanded text:
nihil significat, tunc est mendacium. cum autem fictio nostra refertur ad aliquam significationem, non est mendacium, sed aliqua figura ueritatis. alioquin omnia, quae a sapientibus et sanctis uiris uel etiam ab ipso domino figurate dicta sunt, mendacia deputabuntur, quia secundum usitatum intellectum non subsistit ueritas talibus dictis. non enim homo, qui habuit duos filio
Abbreviated transcription (Latin):
significatio uerax in illa ẽ finctione p̃missa. qr in hac ꝑfectione il¬
liꝰ ẽ significationis ueritas subsecuta. Ille gͥ contendat xp̃m mntitum
ẽẽ fingendo. qͥnegat eũ qđ significauit ĩpleuisse faciendo. Non ẽ ergo
m̃daciũ cũ silendo abscondit᷑ uerũ. sed cũ loquendo ꝓmit᷑ falsũ. lacob
aut̃ qđ matre auctore fecit. ut patrẽ fallere uideret᷑: si diligent᷑
& fidelit̃ ad tendat᷑. ñ ẽ m̾daciũ: sed mysteriũ. Hedinis certe pellibꝰ.
m̃bra c̾texit. Si ꝑ causã ꝑximã reqͥramꝰ. m̾̃titũ putabimꝰ. Hoc enĩ fe¬
cit. ut putaretur eeꝰ qͥ non erat. Per hedinas pelles peccata. ꝑ eum
uͦ qͥ eis se oꝑuit ille significatꝰ ẽ: qͥn̾ sua sed aliena peccata por tauit.
Uerax gͦ significatio nullo mͦ m̃daciũ recte dici potest. ut aut̃ ĩ
facto: ita & in uerbo.

Expanded text:
significatio uerax in illa est fictione praemissa, quia in hac profectione illius est significationis ueritas subsecuta. ille igitur contendat Christum mentitum esse fingendo, qui negat eum quod significauit implesse faciendo. Non est ergo mendacium, cum silendo absconditur uerum, sed cum loquendo promitur falsum. Iacob autem quod matre fecit auctore, ut patrem fallere uideretur, si diligenter et fideliter attendatur, non est mendacium, sed mysterium. membra contexit. si causam proximam requiramus, mentitum putabimus; hoc enim fecit, ut putaretur esse qui non erat. uero qui eis se operuit ille significatus est qui non sua, sed aliena peccata portauit. uerax ergo significatio nullo modo mendacium recte dici potest. ut autem in facto, ita et in uerbo.
Abbreviated transcription (Latin):
scripsisse: qͦs olĩ ad fidẽ cuersos ꝑuos cognouimꝰ ut quarta ꝓgenie
ciuncti non separent᷑. quȩ c̃suetudo dudũ illis aut istis partibus
qͣndo una nob̾eũ ab infantia nutritꝰ atq edoctꝰ fui nͥ erat : n ec.
in ullis p̾decessoꝵ uror decretis. aut reliquor generalit̾ ł spe¬
cialit̾ patrũ institutis legi aut hactenꝰ abullis sapientibꝰ ẽẽ didici:
sed sc̃ꝑ usq ad septimũ originis suȩ gradũ. Hȩc ascis antecessor itꝰ¬

Expanded text:
scripsisse, quos olim ad fidem conversos per vos cognovimus, ut quarta progenie conjuncti non separentur. Quae consuetudo dudum in illis, aut in istis partibus, quando una vobiscum ab infantia nutritus atque edoctus fui, non erat, nec in ullis praedecessorum vestrorum decretis aut reliquorum generaliter, vel specialiter Patrum institutis legi, aut hactenus ab ullis sapientibus esse concessum didici, sed semper usque septimum originis suae gradum hoc a sanctis antecessorib