comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ mͦ ingredientes. s & om̃s munici mei cũ so¬
au̾rib inuicẽ murm᷑ando. sion enĩ audent
ꝯsilia deteg̾e. qui sunt in scełe socis. Uł ita dis¬
tingue litt̾am. Egrediebat᷑ foras ⁊ loquebat᷑.
hic distingue. ni mutat᷑ sensus. Seq̃r. In id
ipsum .i. uno ꝯfilio. om̃s mimici mei adu̾sũ
me susurrabant. &e adu̾sumine cogitabant
mala siqͥs amplius alioinueniret. Mala dico
ñ es amicꝰ cesaris. Isti sunt mali colom. qui occisiˢ
seruis delib̾ant occid̾e filium patͥs. f. dicentes. Oc¬
cidamꝰ eum. ⁊ habebimꝰ etus ħeditatem. Ipsi ita.¬

Expanded text:
n modo ingredientes, sed et omnes inimici mei, cum soauribus invicem murmurando. Non enim audent consilia detegere, qui socii sunt in scelere. Aug. Vel ita distingue litteram: Egrediebatur foras et loquebatur. Hic distingue, nec mutatur sensici mei adversum me susurrabant, et adversum me cogitabant quis amplius alio inveniret, mala dico non es amicus Caesaris . Isti sunt mali coloni, qui occisis servis deliberant occidere filium patrisfamilias, dicentes: Occidamus eum, et habebimus haereditatem ejus . Ipsi ita
Abbreviated transcription (Latin):
.i. in sua ꝑͣ. Postea inducit. xp̃m loquentẽ e in
menbris ⁊ in se. In menbris ibi. Ego dixi. In
um. s beatus est in eternis. qui intelligit xp̃m
ut eis det᷑. qd̾ et adeum ꝑtinet. & hoc est beatꝰ
qui intelligit suꝑ egenum ⁊ pauꝑem. Et nota
qd ñ ait qui dat. s qui intelligit ut &̃ ñ peten¬

Expanded text:
in persona sua. Postea inducit Christum loquentem, et in membris et in se; in membris, ibi: Ego dixi; in colit, sed beatus est in aeternis qui intelligit Christum, ut eis detur, quod et ad eum pertinet. Et hoc est: Beatus qui intelligit super egenum et pauperem. Et nota quod non ait, qui dat, sed qui intelligit, ut etiam non peten
Abbreviated transcription (Latin):
re. Quasi. Parau̾unt mͥ mortem. ⁊ ex ea ueniat
illis laq̃us quem ignorant .i. laqueꝰ u̾itatis.
quã pecc̃or ignorat astringat eos. cuiꝰ nexu
mors .x̃. app̃hendat eos. ne siuis scełib relin¬
quant᷑. ⁊ in laqueum cadant bonũ qͦ a ma¬
lis cohibeantur. ⁊ hoc in ipso .i. ex ipsa mor
te. Nnima aut̃. Scd̾a pars uͥ p̃missa spe bo¬
ni ⁊ gauctio narrat ꝗͣ maligne ergabenig
illis fiant anina ã mea exultabit. ut q̃ au¬
dit salus tua ego sum. Exultabit dico in
dño. ñ querens alias extͥnsecus duutias.
ñ querens eircũfluere uoluptatib bonisꝙ
terrenis. s ipsum solum sibi ꝓponens quo
ncħ suauus ẽ. nec deficit qui᷑ om̃ia fecit.
hpsum gͦ pete. ⁊ in illo habebis om̃a. Et de¬

Expanded text:
at: Paraverunt mihi mortem, et ex ea veniat ille laqueus quem ignorat, id est laqueus veritatis quam peccator ignorat, astringat eos, cujus nexu Christi, apprehendat eum, non suis sceleribus relinquatur. Et in laqueum cadat, bonum, quo a malis cohibeant. Et hoc in ipso, id est ex ipsa moretc. Alcuin. Secunda pars ubi praemissa spe boni et gaudio enarrat quam maligne erga benigillis fient, anima autem mea exsultabit, ut quae audit salus tua ego sum, exsultabit, dico, in Domino, non quaerens alias extrinsecus divitias, non quaerens circumfluere voluptatibus bonisque terrenis, sed ipsum solum sibi proponens, quo nil suavius est: non deficit qui omnia fecit. Ipsum ergo pete, et in illo habebis omnia, et de
Abbreviated transcription (Latin):
tate. ut ꝑ eam aduersarios debelles. ⁊ nosꝓ
innaui. ⁊ tunc fluctuabat nauis. Siuigila¬
ret: ñ fluctuaret. Nauis cortuũ est. Aliq̃ñ
gͦ dormit ihc in naui: .i. fides in corde tuo
tepescit. ⁊ tuno fluctuat nauis Obserua nan¬
fragium. ⁊ excita xp̃m dormmentem .÷. fidem. q̃
si iigilau̾it fiet tranquillitas. Recedent eĩ

Expanded text:
t per eam adversarios debelles, et nos in navi, et tunc fluctuabat navis : si vigilaret, non fluctuaret. Navis cor tuum est, aliquando ergo dormit Deus in navi, id est fides in corde tuo tepescit; et tunc fluctuat navis. Observa naufragium, et excita Christum dormientem, id est fidem: quae si vigila
Abbreviated transcription (Latin):
inde qd̃ dix̾at euidentiꝰ determinat dicens.¬
est contra audaciã quam habuer̃t furentes.
Reu̾entia: contra inpudentiam falsitatis. ħ
debent hab̾e. ut his illa curent. Uel in malo
pͭ accipi. Induant᷑. Quasi. Erubescant hicad
tur suꝑmȩ. Exultent ⁊ c̾. In sp̾e magna fide¬
liũ finit: sicut alii psalmi de passione. Quasi
illi erubescant ⁊ confundantur. exultent ã
⁊ lecent᷑ qui uolunt ñ suam usticiam statuere.

Expanded text:
inde quod dixerat evidentius determinat dicensinde quod dixerat evidentius determinat dicensest contra audaciam quam habuerunt furentes; reverentia, contra impudentiam falsitatis. Hoc debent habere, ut his illa curent. Vel in malo potest accipi, induantur, quasi dicat, erubescant hic adus. » Exsultent Cassiod. In spe magna fidelium finit, sicut alii psalmi de passione. Quasi dicat: Illi erubescant et confundantur, exsultent autem et laetentur qui volunt, non suam justitiam statu
Abbreviated transcription (Latin):
rant᷑ illi. qui sunt incorꝑatimalis. Sic̃ enĩ illi
reuiuiscunt qͦs mactat petrꝰ ⁊ manducat. ita
illi absorbentur. qui m corpꝰ maloꝵ transfor¬
mant᷑. Seq̃r. Erubescant. Quasi. illi ñ di¬
cant hoc: s potius erubescant de peccis. ut
nos absorbeamꝰ eos. ut isrł absorsit uitulum
cõminutum. quẽ aaron in igne conflauit. Mo¬
yses uͦdemonte descendens inignẽ misit ⁊ con¬
fudit formam. dem̃ cõminuit. ⁊ misit in aquã
⁊ dedit ppło bib̾e. quo sig̃catur corpꝰimpioꝵ
cuiꝰ malicie caracterem sc̃i p̃dicatores confim¬
duit igne celesti. ⁊ ꝑ aquam baptisi munda¬
tum in societatem eccłiȩ trahunt. qd̾ ut fiat:
hic p̃dicat dicens. Erubescãt. Quierubescit ac¬
tus suas ꝓpͥa estimatione dampnat. S q ñp̃
erubescere quiũ ht̃ reu̾entiam. ĩo addit & re¬
uereant᷑ simul. ut conu̾sionem notet. qr reu̾en¬
tia est timor dm̃cũ amore. Et qͦs erubescere
uelit. subdit. Qui gratulant᷑ malis meis. De¬

Expanded text:
rant illi qui sunt incorporati malis. Sicut enim illi reviviscunt quos mactat vel manducat Petrus, ita illi absorbentur, qui in corpus malorum transformantur. Erubescant. Quasi dicat: illi non dicant hoc, sed potius erubescant de peccatis ut nos absorbeamus eos, ut Israel absorpsit vitulum comminutum, quem Aaron in ignem conflavit. Moyses vero de monte descendens in ignem misit, et confudit formam, et deinde comminuit, et misit in aquam, et dedit populo bibere . Quo significatur corpus impiorum cujus malitiae characterem sancti praedicatores confundunt igne coelesti, et per aquam baptismi mundatum in societatem Ecclesiae trajiciunt. Quod ut fiat hic precatur dicens: Erubescant. Cassiod. Qui erubescit actus suos, propria aestimatione damnat, sed quia potest erubescere qui non habet reverentiam, ideo addit: et revereantur simul, ut conversionem notet, quia reverentia est timor Domini cum amore. Et quos erubescere velit, addit, qui gratulantur malis meis. De
Abbreviated transcription (Latin):
tione humanigen̾is patior ⁊ morior. tu dicom
iudicium sicut ꝓmisisti. ecce ego uobcũ sũ usꝙ
ad consũmationem scłi s exurge dñe in auxi¬
liũ meũ. ⁊ ad remim̾andũ. ⁊ intende iudicio
meo. scił qd̾ tͥbulatꝰ sum. qd̾ laborib ⁊ dolorib
cruciatꝰ sum. S qi ⁊ ista multimali patiunt᷑.
addit. intende in causam meã ꝓ qua patior.
Pena enĩ est similis scełatis ⁊ bonis. s ñ causa.

Expanded text:
tione humani generis patior et morior. Tu dico, judicium, sicut promisisti mihi: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saecuandum. Et intende judicio meo, quod tribulatus sum, quod laboribus et doloribus cruciatus sum. Sed quia et ista multi mali patiuntur, addit, intende in causam meam, pro qua patior. Poena enim similis est sceleratis et bonis, sed non causa;
Abbreviated transcription (Latin):
catũ ñ quasi ñ uidendo ⁊ ñ udicando. s ñ cõ¬
mittendo. dlienum ẽ enim ab oꝑe ⁊ a conscien¬
tia eius. ⁊ ĩo dicit ignorabam. quomꝰ arsuescit
ait. que ignorabam interrogabant me. Quasi
qͥs ñ discit. nͥ facere bonum. Et cũ uenissem sal¬
uare eos. ⁊ curassem infirmos eoꝵ. ꝓhis bonis
meȩ. cũ ego attulissem fecunditatem ipsi retri¬
buebant sterilitatẽ. Ego attuli uitam: ipsire
tribueriuit mortem. Ego honores: ip̃i contu¬
melias. Ego medicinam: ip̃i uuln̾a. Hanc
stilitatẽ in ficu malecdirit dñs. uͥ fructũ cum
.i. uerba erant in synagoga. & factañ erant.
Uide enĩ in uerbis num̾ositatem. ⁊ infactis ste¬
rilitatem. dit enim apłs. Qui p̾dicas ñ furan¬
duebar eilicio .i. sub carne mortali latebam. qi
Cilicium emĩfit de pilis caprarũ. que inueti lege¬

Expanded text:
asi non videndo, et non judicando, sed non committendo. Alienum est enim ab opere, et a conscientia ejus. Et ideo dicit, ignorabam, quo modo ars dicait: Quae ignorabam interrogabant me, quasi quisque non discit nisi facere bonum. Et cum venissem salvare eos, et curassem infirmos eorum, pro iis bonismeae: cum ego attulissem fecunditatem, Aug. ipsi retribuebant sterilitatem. Ego attuli vitam, ipsi mortem retribuerunt; ego honores, ipsi contumelias; ego medicinam, ipsi vulnera. Hanc sterilitatem in ficu maledixit Dominus, ubi cum erant , id est verba erant in Synagoga, et facta non erant. Vide enim in verbis numerositatem, et in factis sterilitatem. Ait enim Apostolus: Qui praedicas non furanduebar cilicio, id est sub carne mortali latebam secuCilicium enim fit de pilis caprarum, quae in veteri leg
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ꝑ totum orbem a romanis. nͨ tam̃ ꝯpuncti
Is¬
Alii enim dicunt qd̾ bonus est. alii ñ. s seducit
sannatione. Hoc genus locutionis. scił uͥ est ge¬
minatio ponr. cumres copiose facta đr ut bñ
uult tacens ostendit. H aut̃ que capiti in cruce

Expanded text:
sunt per totum orbem a Romanis. Nec tamen, compuvisAlii enim dicunt quod bonus est, alii non; sed seducit sannatione: Hoc genus locutionis, scilicet ubi est geminatio, ponitur, cum res copiose facta videtur utvult tacens ostendit. Aug. Haec autem quae
Abbreviated transcription (Latin):
lingua. Quasi. Confitebor. laudabo. ⁊ lingua
mea meditab̾r iusticiam tuã. Meditatio cordis
ẽ ñ linguȩ. s ita xͥ uox consonat cordi. ut qͦd est
cordis detur ori. cum ait. lingua mea meditab̾r
iusticiam. Lingua eiꝰ meditata ẽ iusticiã. qñ no¬

Expanded text:
lingua. Quasi dicat: Confitebor, laudabo, et lingua mea meditabitur justitiam tuam: meditatio cordis est non linguae, sed ita Christi vox consonat cordi, ut quod est cordis detur ori, cum ait, lingua mea meditabitur justitiam tuam. Lingua ejus meditata est justitiam
Abbreviated transcription (Latin):
nis est ñ inpalea. Palea uolat frimentũ rema¬
net q graue est. Bona est ħ grauitas: longe
distans ab illa. de qua alibi. usqueqͦ graui
cordes ħ confirmat. illa depͥmit. ⁊ in ꝓfun¬
Repetit hicx̃ de passione sua. ut de pena eoꝵ¬

Expanded text:
nis, non in palea. Palea volat, frumentum remanet, quia grave est. Bona est haec gravitas, longe distans ab illa de qua alibi: Uusquequo gravi corde? Haec confirmat, illa deprimit, et in profunRepetit hic Christus de passione sua, Hier.
Abbreviated transcription (Latin):
tes. scimꝰ. qr uerax es magister. ⁊ inu̾itate uiamdi
nuentes. qui talia loq̃bant᷑. ⁊ipsi loquentes tałr
hoc miracundia .⁊. exiciałr. Cogitat enim qͥs do¬
lum: quiñ uult occid̾e. Que iracundia erat ter
ipsi qui pͥus erant annuentes. ⁊ dolos cogitanteᷤ
post aꝑte dilatauer̃t suꝑ mȩ os suum. lib̾a ⁊ aꝑ¬
tauoce mortem inclamantes. crucifige crucifige
eum. Et in ipsa morte dix̾unt. euge euge bñ est
bamꝰ. Uel dixunt insultando euge euge. Uoxirri¬
soria est. ⁊ insultatoria. iamiudunt ocłinr̃i fr̃a

Expanded text:
tes: Scimus quia verax es, magister, et in veritate viam Dei nuentes qui talia loquebantur, et ipsi loquentes talithoc in iracundia, id est exitialiter. Cogitat enim quis dolum, qui non vult occidere, quae iracundia erat teripsi qui prius erant annuentes et dolos cogitantes, post aperte dilataverunt 75 super me os suum, libera et aperta voce mortem inclamantes: Crucifige, crucifige eum . Et in ipsa morte dixerunt: Euge, euge, bene est bamus. Vel, dixerunt insultando, euge, euge. Aug. Vox irrisoria est et in
Abbreviated transcription (Latin):
cebam in eis .i. de eoꝵ affinitate gaudebã. qui
eos. subaudi sic: quasi ꝓximũ & qͣi fremnr̃m.¬
⁊ cũ nollent ꝯuerti. ego sic humiliabam .i. dole¬
bam qͣi pater lugens filium ⁊ cont̾statꝰ de morte
filii. Atii interp̃tes dicunt. quasilugens mater

Expanded text:
cebam in eis, id est de eorum affinitate gaudebam, qui eos, subaudi sic, quasi proximum, et quasi fratremet cum nollent converti, ego sic humiliabar, id est dolebam quasi pater lugens filium, constristatus de morte filii. Alii interpretes dicunt, quasi lugens mater
Abbreviated transcription (Latin):
s in iꝑsutm quẽ m tetñd̾unt. tanqͣ si quisquã
uenen calicem p̃pararet alicui. ⁊ oblitꝰ bib̾et
inquem incid̾unt. Nemo enĩ malus est. qͥ ñ
sibi pͥus noceat. Sic enim ẽẽ putato maliciã.¬
qͦmꝰ ignem. Si iicendẽ us aliqͥd: illud qd̾ admo¬
ues igni pͥus ardet. nͥ ardeat ñ incendit aliud.
Uerbi gr̃a. cũ faculam apponis igni pͥor ardet.
ut aliud possit incend̾e. Ita gͦ malicia ꝓcedit ex
te. ⁊ quem uastat ante quã te: Quo ꝓfundit
ramũ ledit uͭ radicem h̃t ñ ledit: Equid̾ dico
qd̾ malicia tuaut alteriñ noceat. fieri pͭ. ut ã¬

Expanded text:
etenderunt, tanquam si quisquam veneni calicem praeparet alicui, et oblitus biberet. Christo: in quem inciderunt. Nemo enim malus est, qui non prius sibi noceat. Sic enim putato malitia ignem. Si incendere vis aliquid, illud quod admoves igni, prius ardet: nisi ardeat, non incendit aliud. Verbi gratia, cum faculam apponis igni, prius ardet ut aliud possit incendere: ita ergo malitia procedit ex te, et quem vastat antequam te, quo profundit ramum, laedit; ubi radicem habet, non laedit. Equidem dico, quod malitia tua ut alteri non noceat, fleri pot
Abbreviated transcription (Latin):
or̃o qua in menbͥs orãuit. a uideis ñ accepta ad
eum rediit. Quasi ꝓximũ. Item̃ hic loquit᷑ inm̃¬
bris. in quib sunt quidam ualde ꝓximi dõ. qui
cͥminali macła munꝗͣ sunt polluti. Alii qui ꝑ
pec̾cm longe sunt Illis gͦ gaudium est istis luc¬
tus ⁊ tͥsticia. De illis qui ꝓximi sunt pͥus agit.
ponens casũ ꝓ casu. Et hoc est ego sic compla
Ad łm & gaudenti qui placet dõ quasi fr̃ĩ ⁊ ꝓri¬
mo. cui ñ appinquatur locis s actionib. Deõ¬
enĩ quiubiq est ⁊ nullo continet᷑ loco ñ ut ꝑlo
ca ꝓpinquamꝰ. uł ab illo remouem. s ꝓpinquare
illiest. similem isli fieri. longinquare ab illo. dis¬
similem fieri. ut cũ iides cuas res ꝓpe similes. di¬
cifꝓpiqua ħ est illi. ⁊ qñ dissimiles ꝗͣuis uno lo¬
co ⁊ una maniteneant᷑. dicis tam̃. longe est hec
sp̃es uł res ab illa. Et sicut quisimilis ẽ gaudet.
itã qui dissimilis est gemit. uñiste subdit. quasi

Expanded text:
oratio, qua in membris oravit, a Judaeis non accepta ad eum rediit quasi proximum. Item hic loquitur in membris, in quibus sunt quidam valde proximi Deo, qui criminali macula nunquam sunt polluti; alii sunt qui per peccatum longe sunt. Illis ergo gaudium est, istis luctus et tristitia. De illis qui proximi sunt prius agit, ponens casum pro casu. Et hoc est, ego sic complacad Deum, gaudenti, qui placet Deo, quasi fratri et proximo: cui non appropinquatur locis, sed actionibus. enim, qui ubique est, et nullo continetur loco non ut per loca appropinquamus, vel ab illo removemur; sed propinquare illi est similem ei fieri, longinquare ab illo dissimilem illi fieri, ut cum videris duas res prope similes, dicis: Propinqua haec est illi; et quando dissimiles, quamvis uno loco, una manu teneantur, tamen dicis: Longe est haec species, vel res ab illa. Et sicut qui similis est gaudet, ita qui dissimilis est gemit. Unde iste subdit, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
tare tuum. ⁊ om̃ia ossamea dicent .i. om̃is for¬
titudo mentis mȩȩ dicet. qr hoc alius dicere
forti. Uñ subdit. Tu es exipiens incarnatione uer¬
gauit diabolum. qui erat fortior homine quẽ
unus inops. egenus ⁊ pauꝑ. Inops q mortale:
egenꝰ q in sudore uultus sui querit panem.
Pauꝑ. qi de pura sap̃ia deiectum. tenuẽ ⁊ umbͣ¬
tilem habet rõnem. Surgentes. Dictis cala
mitatib hominis ne ipse xp̃c ab his alienꝰ uide¬
atur passionem suam exponit. Quasi ñ mͦ alii
equum testabant᷑ interrogabant me. ñ conum¬
cebant eascił que ignorabam actu pecc̃a. sunt
ea que &ͦ ignorabat facere. sicut usu dr dealiqͦ¬

Expanded text:
tare tuum . Et omnia ossa mea dicent, id est omnis fortitudo mentis meae dicet, Aug. quia hoc alius dicere forti. Unde subdit: Tu es gavit diabolum, Aug. qui erat fortior homine, quem unus inops, et egenus et pauper: Inops, quia mortalis; egenus, quia in sudore vultus sui quaerit panem ; pauper, quia de pura sapientia dejectus, tenuem et umbratilem habet rationem. 74 VERS. mitatibus hominis, ne ipse Christus ab his alienus videatur, passionem suam exponit, quasi dicat: Non modo alii equum testabantur, interrogabant me, non convincebant ea, scilicet quae ignorabam actu, peccata sunt ea quae Christus ignoravit facere, sicut usu dicitur de aliq
Abbreviated transcription (Latin):
dent consilium s accipiant. Petrꝰ enĩ pre¬
cedendo sathanas sequendo discipłs fuit.
Et confundantur salubrit̃ cogitantes mͥ ma-
la. sequentes iam delib̾abunt bona. ꝑtinaceᷤᷤ
hic qua p̃dicit mala miquoꝵ. ñ optatio. ut
optet sic euenire. Uel pph̃a in sp̃ucdi eo mͦ
ea dicit. quo d̾s illa facit .i. fierisinit certo iudi¬
cio. sc̃õ: iusto atq tranquillo. ñ ꝑturbata tra

Expanded text:
dent consilium, sed accipiant. Petrus enim praecedendo, Satanas sequendo discipulus fuit. Et confundantur salubriter cogitantes mihi mala, id est sequentes jam deliberabunt bona; pertinaces  qua praedicit mala iniquorum; non optatio, ut optet sic evenire. Vel propheta in spiritu Dei eo modo ea dicit quo Deus facit ea, id est fieri sinit certo judicio, justo et sancto, atque tranquillo, non perturbata ira,
Abbreviated transcription (Latin):
est qd̾ pͥus dix̾at arma .i. anima iusti. Hframta
effundr̃. dum habundantib ustis uitabona
choruscat. Uñ ⁊ ꝯcludit᷑ hostis ñ habens de no¬
bis male loqui. Et qͥa suggerunt inuisibiles
hostes animȩ mȩȩ. ñ est salus ipsi incło̾ euis tu
contra eas dicanimȩ meȩ in reipsa. ut audiã
p̃ter te nullũ queram. uelm ꝓpͥa ꝑͣ dicitxͦ. Ap

Expanded text:
 anima justi. Haec framea effunditur, dum abundantibus justis vita bona coruscat. Unde et concluditur hostis, non habens de nobis male loqui. Et quia suggerunt invisibiles hostes animae meae, non est salus ipsi in Deo ejus. Tu contra eos dic animae meae in re ipsa, ut audiam praeter te nullum quaeram. Vel in propria p
Abbreviated transcription (Latin):
tio. Nil enĩ iustius quã illa euenire. que abscon¬
d̾unt. In enĩ decipiunt᷑ uñ deciꝑe uoluerunt.
In nocet᷑ eis. iiñ nocere uoluerunt. Uñ subdit.
Et captio quã abscondit app̃hendat eũ uͭ um¬
cõmiserunt occulte. tractantes qͦmͦ caperent

Expanded text:
e absconderunt. Inde enim decipiuntur, unde decipere voluerunt; inde nocetur eis, unde nocere voluerunt. Unde subdit, et captio quam abscondit apprehendat eum, ut funcontulerunt occulte tractantes quomodo caperent
Abbreviated transcription (Latin):
Er xͦ quiuincendo diabolum ẽ mamifortis.
uutam eternã ꝓmittendo est defid̾abilis. Qd
nĩ fortius illa mani. que hostemstrauit ñ ar¬
mata. s in ligno claiuis transfixa: Qd desid̾abi
martires ñ uidentes mori uoluerunt. ut ad illũ

Expanded text:
 qui vincendo diabolum est manu fortis: vitam aeternam promittendo, est visu desiderabilis. Quid enim fortius illa manu, quae hostem stravit, non armata; sed in ligno clavis on videntes martyres, mori voluerunt, ut ad illum
Abbreviated transcription (Latin):
bricum .i. luxuria: fiat uia illoꝵ. ut his uiciis
tanꝗͣuiis in baratr unĩ descendant. mortis. Hor¬
renda uia est hõc. Quis ñ horreat lubricũ ⁊ te¬
nebras: Quis ñ caueat ibi figere pedes: Sunt
ista duo mala magna ⁊ penȩ hominũ. Seq̃r.¬
Et angłs am̃ sit ꝑsequens eos. qui ñ siłt eos sta¬
re donec luceat añpedes. Hoc c̾icit a simili illiꝰ
tur eis. s inuaria malã p̾cipitat. Qm̃ gratis.¬
Hic cõmemorat culpam inmncoꝵ. Et qͣi quis
quer̾et. quom̃ito sunt tanta mala eis: respon

Expanded text:
via illorum, ut in his vitiis tanquam in barathrum mortis descendant. Horrenda via est haec, quis non horreat lubricum et tenebras? Quis non caveat ibi figere pedes? Sunt ista duo mala magna et poenae hominum. Et angelus Domini sit persequens eos, qui non sinat eos stare, donec luceat ante pedes. Hoc dicit a simili illiustur eis, sed in varia mala praecipitat. Hic commemorat culpam inimicorum. Et quasi quis quaereret: Quo merito sunt tanta mala eis? respond
Abbreviated transcription (Latin):
quilate agunt de passione xͥ. Intentione mo¬
net. ut aduersa feramus. Modus. Triꝑtitꝰ est
gaudio: narrat ꝗͣ maligne erga xp̃m fecer̃t
ibi. Amma aut̃. Tercio de fructu passionis ag̃.
ꝓmutens confessionem tocius eccłiȩ ibi. Confi¬
tebor tͥ. Incipiens itaq ab or̃one in ꝑͣ sua et¬
me actu. Ecce ds̃ ꝓ nob̃pugnat. Et si ds̃ ꝓnob̾.
hoc ages: Apphende ꝓ me arma ⁊ scutum.
scuto nos ꝓtegit. S qͥd est scutum d̃i ⁊ que st̃
arma: S̾cutum ẽ ꝓtectio bonȩ dĩ uoluntatiᷤ
qua nos deffendit᷑ Uñ alibi. Ut seutobone
uoluntatis tue coronasti nos. Arma dĩnos su¬
mus. qi ut nos ab eo. ita ipse armat᷑ de nobis
nauoluntate. ut ⁊ inmicos ꝑcutiamꝰ. ⁊ ab eoꝵ
iaculis ꝓtegam᷑. Uel arma dicit animã xp̃i¬

Expanded text:
qui late agunt de passione Christi. Intentio. Monet ut adversa feramus. Modus. Tripartitus egaudio, narrat quam maligne erga Christum fecerint, ibi, anima autem. Tertio de fructu passionis agit, promittens confessionem totius Ecclesiae, ibi, confitebor tibi. Incipiens itaque ab oratione in persona me actu. Ecce Deus pro nobis pugnat. Si Deus pro nobis, hoc ages? Apprehende pro me arma et scutum. scuto nos protegit. Sed quid est scutum Dei, et quae sunt arma ejus? Scutum est protectio bonae voluntatis Dei, qua nos defendit. Unde alibi: Ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos . Arma Dei nos sumus, quia ut nos ab eo, ita ipse armatur de nobis, na voluntate, ut et inimicos percutiamus, et ab eorum jaculis protegamur. Vel arma Dei dicit animam
Abbreviated transcription (Latin):
uti acceptis scił armis ⁊ scuto. ⁊ effunde fra¬
meã ⁊ ꝯclude aduersus eos qui ꝑsequunt᷑ me.
.i. me quimͦ sũ inobscuro głifica ita euidenter.
ut concludas ⁊ comuncas inimicos ne habeãt.
qͥd oblatrent. ⁊ dic animȩ mee itaut õs sciant
malamimicoꝵ. Et est ppħia. ñ optatio. Qua
si. Salua animã meam᷑ ita: ut querentes eam
auertant᷑ ado ut sint retrorsum. ⁊ ꝯfundant᷑
mortifera confusione cogitantes mͥ mala. uł

Expanded text:
 effunde frameam, et conclude adversus eos qui persequuntur me, id est qui modo sum in obscuro clarifica, ita evidenter ut concludas et convincas inimicos, ne habeant quid oblatrent; et dic animae meae, ita ut omnes sciant: m. Aug. Et est prophetia, non optatio. Quasi dicat: Salva animam meam, ita ut quaerentes eam Avertantur a Deo, ut sint retrorsum; et confundantur mortifera confusione cogitantes mihi mala. Vel
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s uie st̃ misccłia. om̃s u̾itas. qr & in iudicando
subuenit. & ita ñ deest miscłia. & in miserando
id exhibet qd̾ ꝓmisit. ne desit u̾itas. Erga om̃s ã
ce quos lib̾at. & quos dampnat. om̃s uie st̃ mise¬
ricordia ⁊ u̾itas. qr uͥ ñ miseret. scił ad salutẽ um¬

Expanded text:
omini sunt misericordia, omnes veritas, quia et in judicando subvenit, et ita non deest misericordia, et in miserando id exhibet quod promisit, ne desit veritas. Erga omnes autem, et quos liberat, et quos damnat, omnes viae sunt misericordia et veritas, quia ubi non miseretur, sci
Abbreviated transcription (Latin):
qui in carne ambulat. ⁊ ñ sod̾m carnẽ militat. sicut
cornu carm heret ⁊ eam suꝑat. E ẽ sensus. Cantate
dȩ corneȩ .i. ita aliis sonent. uͭ in se ipsis uicia carnis

Expanded text:
Qui in carne ambulat, sed non secundum carnem militat , sicut Qui in carne ambulat, sed non secundum carnem militat , sicut cornu carni haeret , et eam superat. Et est sensus: Cantate bae corneae, id est ita aliis sonent ut in se ipsis vitia carnis
Abbreviated transcription (Latin):
incẏthara .i. actu carnis. scił mortificatione carmꝰ
oꝑa diuina facite pascendo pauꝑes. ⁊ c̾. quȩ sig̃can¬
tur ꝑ psalmũ. Dem̃ ead̾ p̃posterata subiungit. Can¬
tate incythara & uoce ꝑsalmi. Iõ p̃posterat: ut
qͦd uis eoꝵs pͥꝰ fiat. totũ ad am̃ ꝑtineat. Seq̃r. In
tubis ductilib scił in tubis angenteis. ł ereis. q̃
deoꝵs tangit. qui habebant duo gen̾a tubaꝵ sic̃
legr̃ in libͦ nũi. alias quȩ argento ł ere ductili
ꝓducebant᷑. alias corneas. ꝑ ductiles tubas sig̃ran¬
tur illi qui t̃bulati sub malleo uniu̾sȩ terrȩ.i.
diabolo ꝓficiunt. ⁊ sonant laudes dĩ. Tribu¬
latio gͦ cunsio ẽ. ꝓfectus ꝓductio ẽ. Talis tuba
erat iob: qui repente ꝑcussus tantis dãpnis ⁊
orbitate filioꝵ tunsione illa tantȩ tͥbułonis
quasi tuba ductilis sonuit. Dñs dedit .d. abst̾.¬
dedit ista tuba. Cornu uͦ carnẽ excedit: ⁊ sic
ꝑat. ⁊ libidines. qui ñ sapit terrã. s quȩ sursũ sunt

Expanded text:
Id est, actu carnis, scilicet mortificatione carnis, et opera divina facite pascendo pauperes, quae significantur per psalmum. Deinde eadem praeposterata subjungit, cantate in cithara et voce psalmi. Ideo praeposterat, ut quodvis eorum prius fiat, totum ad Deum pertineat: Et in tubis ductilibus, scilicet in tubis argenteis, daeorum tangit, qui et habebant duo genera tubarum sicut legitur in libro Numeri, alias quae argento vel aere ductili producebantur, alias corneas . Aug. Per ductiles tubas significantur qui tribulati sub malleo universae terrae, id est diabolo, proficiunt et sonant laudes Dei. Tribulatio ergo tunsio est, profectus productio est. Talis tuba erat Job, qui repente percussus tantis damnis et orbitate filiorum, tunsione illa tantae tribulationis, quasi tuba ductilis sonuit: Dominus dedit, dedit ista tuba. Cornu vero carnem excedit, sic fierat et libidines, qui non sapit terram, sed quae sursum sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
in eo. hoc ĩo subdit: ut quȩ figuratĩ dix̃ de homi¬
re futuri iudicii. uͥ impii timent. ⁊ plenitudo
eius .i. multitudo hominũ peccatis plena. qr ibi
terã. qr n ip̃e orbis tunc uertet᷑ in nouã faciem
qñ erit celũ nouum ⁊ terra noua. ⁊ qui habitant
in eo moueant᷑ timore. s flumina .i. boni tẽ plau¬

Expanded text:
in eo. Hoc ideo subdit, ut quae figuratum dixerat de homire futuri judicii, ubi impii timent; et plenitudo ejus, id est multitudo hominum peccatis plena, quia ibi tteram, quia et ipse orbis tunc vertetur in novam faciem, quando erit coelum novum et terra nova; et qui habitant in eo, moveantur timore; sed flumina, id est boni, tunc plau
Abbreviated transcription (Latin):
ipse idemxͦ. qui dr brachium ꝓ fortitudine sal¬
uauit sion dicit qͥd. s intelligimꝰ orbem terrȩ
qd̾ fuit magnũ miraculũ. Ma̾ius N ẽ qd̾ totũ
orbem terre a morte et̾naerexit: quã qd̾ mor¬
tuos suscitauit. Saluauit dico s dõ. hoc ad¬
dit. qr multi saluant᷑ corꝑalr. s sibi ipsis ñ ei. ꝙ
accepta corꝑali sanitate lasciuiunt. Q enĩ egͦ¬
ti castierant sanati adulteri fiunt. ⁊ qui cum
egrotarent neminẽ ledebant. receptis uirib oppͥ¬

Expanded text:
i dicitur brachium, pro fortitudine salvavit. Non dicit quid, sed intelligimus orbem terrae, quod fuit magnum miraculum. Majus enim est quod totum orbem a morte aeterna erexit, quam quod mortuos suscitavit. Salvavit dico, sibi Deo. Hoc addit, quia multi salvantur corporaliter, sed sibi ipsis, non ei; quia Accepta sanitate lasciviunt: qui aegroti casti erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis virib
Abbreviated transcription (Latin):
Tubis sonantib moueatͦ mare .i. indulcet᷑ mare
legis .i. legalis amaritudo ligno crucis in ea posi¬
to qͣi ligno moysi in marath. Cũ enĩ uenissent fi¬
lii isrł in marath. uͥ erant amarȩ aquȩ. ñ pot̾ant
bib̾e p̃minia amaritudine. ĩoq ostendit dñs mo

Expanded text:
tubis sonantibus, Moveatur mare, id est indulcetur mare legis, id est legalis amaritudo, ligno crucis in ea posito, quasi ligno Moysi in Marath. Cum enim venissent filii Israel in Marath, ubi erant aquae amarae, non poterant bibere prae nimia amaritudi
Abbreviated transcription (Latin):
eo qd̾ saluat. iusticia: eo qͦd iustificat. Seq̃r. Rȩ.
ꝙ u̾itatis suȩ quã in futuro exhibebit. q̃n faciȩ ad
faciem eũ uidebunt. S quib ẽ recordatꝰ: Domui
dit. Nñ subdit. Et u̾tatis suȩ. Miscdia gͦ p̃misit
ꝓmissionẽ. ꝓmissio reddidit ueritatẽ. S cui:
sp̾emuidebit. Et nȩ ad litterã putes isrł unã gen-¬

Expanded text:
eo quod salvat; justitia, eo quod justificat. VERS. 4.-- « et veritatis suae, quam in futuro exhibebit, quando facie ad faciem eum videbunt; sed quibus est recordatus? Domui dit. Unde subdit, et veritatis suae. Misericordia ergo promisit promissionem, promissio reddit veritatem, sed cui? et post per speciem videbit, et ne ad litteram putes Israel unam gen
Abbreviated transcription (Latin):
tib malis hominib uł diabolo fiunt. Putͥsq
in mȩ latentib. meis scił quȩ ex mȩ ꝓuȩniunt
mundamȩ. Mea enĩ mȩ inquinant. A meisdi¬
comunda: ut ñ sedlucar ab alienis. qͥa ñ capit᷑
ab alienis. qui ẽ mundꝰ a suis. Uñ congruȩ sub¬
dit. Et ab alienis scił a pecc̃is quȩ aliunde sunt
parce: Aliena enim affligunt mȩ. Et ĩo dico par¬
ce m̃ seruotuo. ñ suꝑbomeo. & inpotestate me¬
pellendo suasorem. qͥa iam seruus tiuus sũ: ñ
liber ms. Quȩ si ñ atñant᷑: tc̃ sum mundꝰ. Unde
ñita qͦd om̃ino collant᷑ qͦd inpossibile est. s nȩ
& aliena: tẽ inmacłatus ero a cͥminali macła
qͥa ñ est tercia origo pecẽi pret̃ occultum qͦ ceci¬
dit diabolus. & alienũ quo homo seductus ẽ.
dabor a celcto maximo .i. a delicto su ꝑbie.

Expanded text:
tibus malis hominibus, vel diabolo fiunt. Aug. Ptibus malis hominibus, vel diabolo fiunt. Aug. Pin me latentibus, meis scilicet quae ex me proveniunt, munda me. Mea enim me inquinant. A meis dico, munda, ut non seducar ab alienis, quia non capitur ab alienis qui est mundus a suis. Unde congrue subdit, et ab alienis, scilicet a peccatis, quae aliunde sunt, parce. Aliena enim affligunt me. Et ideo dico, parce mihi, servo tuo, non superbo meo, et in potestate mepellendo suasorem, quia servus tuus sum jam, non liber meus. Quae si non dominantur, tunc sum mundus. Unde non ita quod omnino tollantur, quod impossibile est, sed ne et aliena, tunc immaculatus ero a criminali macula, quia non est cerdit diabolus, et alienum, quo homo seductus est, dabor
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ dulcia post salubria. Et ita ñ loquendo
s ea custodiendo. ꝓbat ea dulcia. Custodit
ea dico. & retributio multa quȩ quanta sit
custodia: magnum est gaudium. Seruire enim
pha petit sȩ a uiciis purgari. ut sit dignꝰ psal¬
uidenti quȩ erit suauitas: Nulla. S quare ñui¬
det: ꝓpter delicta. Nec mirum. Delicta enĩ qͥs in¬
telligite uł ita continua. Quasi. Seruꝰ tuus cũ¬
todit iudicia: s timeo nȩ quibdam p̃occuper.
qͦ intnꝰ ea custodiam. Qͥs enĩ intelligit delicta.
nota sunt. Ideo om̃ia delicta nullus intelligit:¬
qr sicut tenebrȩ ocłos obuoluunt: ita delicta
delictis. subdens ab occultis. Quasi. Ut possim
intellig̾e & tȩ laudare. o dñe munda mȩ ab oc
pecc̃a induob concludit. occultis scił ce alienis.
Occulta sunt origialia. &e quȩ secreta cẽ uolun¬
tate oriunt᷑. q̃multis ante effectum reicelant᷑.
Quȩ si forte noscunt᷑ ut dicit salomon. ñ eas
pͦt concupiscentias. Aliena sunt: quȩ suaden¬

Expanded text:
modo dulcia, post salubria. Et ita non loquendo, sed custodiendo probat ea dulcia. Custodit ea dico, et retributio multa quae quanta sit custodia magnum est gaudium. Servire enim eta petit se a vitiis purgari, ut sit dignus Psalvidenti quae erit suavitas? nulla. Sed quare non videt? Propter delicta. Nec mirum. Delicta enim quis intelligit? Vel ita continua, quasi dicat: Servus tuus custodit judicia, sed timeo ne quibusdam praeoccuper, quo minus ea custodiam. Quis enim intelligit delicta, nota sunt, ideo delicta omnia nullus intelligit sicut tenebrae oculos involvunt, ita delicta delictis subdens, 40 ab occultis, quasi dicat: Ut possim intelligere et te laudare, o Domine, munda me ab occuta in duobus includit, occultis scilicet et alienis. Occulta sunt originalia, et etiam quae secreta voluntate oriuntur, multis ante effectum rei celantur quae si forte noscuntur, ut dicit Salomon, non eas post concupiscentias
Abbreviated transcription (Latin):
pompȩ : ꝑħ duo. scił ꝑ aurum ce lapidem sig
lia supͣ om̃e id qͦd appetitur ꝓdiuitiis quȩ no¬
tantur in auro. uł ꝓpotentia. quȩ notat᷑ in
lapide p̃cioso. uł ꝓ uoluptate. quȩ notat᷑ ĩ mel¬
le ce fauo. Uñ subdit. Et sunt dulciora suꝑ
nifesta st̃ iudicia dĩ: sine figis. fauo p̃fert scd̾m¬

Expanded text:
per haec duo, id est per aurum et lapidem signlia supra omne id quod appetitur pro divitiis, quae notantur in auro; vel pro potentia, quae notatur in lapide pretioso; vel pro voluptate, quae notatur in melle et favo. Unde subdit, et sunt dulciora supenifesta sunt judicia Dei sine figuris. Favo vero
Abbreviated transcription (Latin):
bilia sunt suꝑ aurum &e lapidem p̃ciosũ mul¬
tum. & dulciora suꝑ mel ce fauum .i. siqͥs est
aurum uł lapis. uł mel uł faiuis: plus desid̾at
Et dulciora sunt. quã ipse sibi. Aurum aut̃
ce lapis p̃ciosus ẽ ille: qui ñ est igne consum̃¬
dus. s purꝰ inthesaurum dĩ assumendꝰ. Cibꝰ
aut̃ dĩ est ille. qui ẽ mel .i. solutus iam ascłi
huiꝰ uincłis. expectans diem qͦ ueniat inepu¬
las cłi. E ille qui fauus est .i. qui adhuc circũ
s ñ a carnalitate om̃mno liber. cui opus ẽ preᷤ¬
sura ñ depͥmentis. s exp̃mentis manus dĩ ut
dȩ temꝑali uita dirigat᷑ ad uitameternam.

Expanded text:
lapidem pretiosum multum et dulciora super mel et favum, id est si quis est aurum, vel lapis, vel mel, vel favus, plus desiderat et dulciora sunt quam ipse sibi. Aurum autem et lapis pretiosus est lapis ille qui non est igne consumendus, sed purus in thesaurum Dei assumendus. Cibus autem Dei est ille qui est mel, id est solutus jam a saeculi hujus vinculis, exspectans diem quo veniat in epulas Dei; et ille qui favus est, id est qui adhuc circumps, nec a carnalitate omnino liber, cui opus est pressura, non deprimentis, sed exprimentis manus Dei, ut de temporali vita dirigatur ad vitam aeternam.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ temꝑib mutat᷑ .i. mutari facit homines dȩ
temꝑalib ñ habitis. uł amissis. Timor autẽ
dñi sine om̃i ꝑturbatione est. qr est mixta cũ
pauore dilectio. qͥa si timet uidicem. scit mi¬
fructus eius ꝑmanet in eternũ. Cel ipse
iudicium dedit filio sunt in xͦ. uera. qͥa siue
minatur siue pollicet᷑: neminem fallit. Ee st̃
iustificata in semet ipsa. uł in id ipsum. alia
litt̾a .i. incõmutabiłi. Qͥa ñ eripit quis pre¬

Expanded text:
 id est mutari facit homines de temporaliter habitis, vel amissis. Timor autem Domini sine omni perturbatione est, quia est mista cum pavore dilectio, quia si timet judicem, scit mifructus ejus permanet in aeternum. Vel ipse judicia minatur, sive pollicetur, neminem fallit, et sunt, justificata in semetipsa; vel, in idipsum, alia littera, id est incommutabiliter, quia non eripit quis prae
Abbreviated transcription (Latin):
eum corde gaudent meis quȩ lib̾ȩ cũ caritate
fac̾ent. ñ seruiłr cum timore. Iusticiȩ dico leti¬
ficantes corda: spȩ p̃mii eterm. ñ terrentes ti
uationũ. Preceptum dico illummans ocłos.
.i. int̾ioris hominis aspectum ñ obtundens sic̃
moyses. in cuius faciȩ ñ pot̾ant intend̾e filii is¬
rł. & iõ ponebat uelamen suꝑ faciem suam.¬
ri. s separari timens: ñ timore punitionis.
s amissionis sũmi boni seruiens. Hic ẽ timor
castus. & filialis. Quatuor enĩ timores st̃ p̃ter El
nat᷑alem. scił mundanꝰ quo tunemꝰ ꝑd̾e bo¬
na mundi: seruilis. qͦ timore penȩ a malo
uit᷑. filialis suie castus quo offend̾e timemuᷤ¬
sponsum. & separari. Et de hoc timore hic
agr̃. Non enimille penalis ꝓterrenis quoꝵ
amore fornicat᷑ anima sc̃s est. s castus. Quo
qͣnto diligit eccłia: tanto diligentiꝰ cauet offñ¬
dere sponsum. E iõ ñ foras mittit᷑ hic timor a
caritate ꝑfecta. s ꝑmanet. quȩ foras mittit mi¬

Expanded text:
cum charitate facerent, non serviliter cum timore. Justitiae, dico, laetificantes corda, spe praemii aeterni, non terrentes timvationum: praeceptum dico, illuminans oculos, id est interioris hominis aspectum non obtundens, sicut Moyses in cujus facie non poterant intendere filii, Israel, et ideo ponebat velamen super faciem suamri, sed separari timens, id est non timore punitionis, sed amissionis summi boni serviens. Hic est timor castus et filialis. Quatuor enim sunt timores, praeter naturalem, scilicet mundanus, quo timemus perdere bona mundi; servilis, quo timore poenae a malo filialis, sive castus, quo sponsum offendere timemus et separari. Et de hoc timore hic agitur. Aug. Non enim ille poenalis, pro terrenis, quorum amore fornicatur anima, sanctus est, sed castus; quo quanto diligit Ecclesia, tanto diligentius cavet offendere sponsum. Et ideo non foras mittitur hic timor a charitate perfecta , sed permanet: quae foras mittit ini
Abbreviated transcription (Latin):
lex fecit. Ipse dico conu̾tens a lib̾tate dilec¬
tionis ad sȩ nitandũ ñ preueniens ugo ser¬
uitutis. Et nota qͦd ait animas .i. uolunta¬
qͥd̾ manus maximȩ ñ animũ cohibebat. Et
ip̃e est testimoniũ dm̃ fidele. qͥa nemo nouit¬

Expanded text:
pse, dico, convertens animas, libertate ad se imitandum, non premens jugo servitutis. Aug. Et nota quod ait, animas, id est voluntax manum maxime, non animum cohibebat. Et ipse est testimonium Domini fidele, Gl. int. qui
Abbreviated transcription (Latin):
ad sedem pat̾s occurrit. ascendit aut̃ scdm
Item relĩqui mundũ. &e uado ad patrem.
Seqr̃. sec est qui se abscondat pt uerbi mn¬
carnationem a calore eius. Uerbum enĩ ca¬
rofactum mortalitatem nr̃am suscipiens
ñ ꝑmisit ullum mortaliũ se excusare de um
netrauit c& ddissoluit calor uerbi .i. amor uł¬

Expanded text:
ad sedem Patris, occurrit. Ascendit autem secuiterum relinquo mundum, et vado ad Patrem . Nec est qui se abscondat, post Verbi incarnationem, a calore ejus. Aug. Verbum enim caro factum mortalitatem nostram suscipiens, non permisit ullum mortalium se excusare de umbnetravit, et dissolvit calor Verbi, id est
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inuitus suscepit laborem ad currendã ui¬
am. ñ hãbitandam. qͥa ñ stetit in uia mundi.
Exultauit dico ut gygas .i. siciit fortissimũ.
& om̃s homines incomparabili uirtute p̃ce¬
dens. Bñ gͦ gyganti comparat᷑. qͥa inꝑturba
exiuit uenit in mundũ factus homo. Et¬
it̾um relinquens mundũ: ascendit ad patrẽ.
ab equalitate patͥs est egressio euis ñ temꝑa

Expanded text:
non invitus suscepit laborem ad currendam viam; non ad habitandam, quia non stetit in via hujus mundi: Exsultavit ut gigas, id est sicut fortissimus, et omnes homines incomparabili virtute praecedens. Bene ergo giganti comparatur, quia imperturbabexivit, venit in mundum factus homo; iterum relinquens mundum ascendit ad Patrem. ab aequalitate Patris est egre
Abbreviated transcription (Latin):
studiosȩ querenda sine mensura ꝓfundunt
incauti. umoq ineb̾ant qͦs opus est alilacte.
plus curantes ingeniũ ostentare. quã ꝓximiᷤᷤ
in cẏathis minima & tenuis sig̃catur. qͥa in
doctrina sacri eloquii ñ solũ sunt exhibenda
magna ce archana quȩ debrient. s cẽ parua¬

Expanded text:
studiose quaerenda sine mensura perfundunt studiose quaerenda sine mensura perfundunt incauti, vinoque debriant quos opus est ali lacte, plus curantes ingenium ostentare quam proximis in cyathis, minima et tenuis signatur quia in doctrina sacri eloquii non solum sunt exhibenda magna et arcana qu
Abbreviated transcription (Latin):
sis & carnalib quasi longe positis indicat ut
simplicib ñ uerbum patris. s scientiam q̃ est
dȩ humanis .i. de humanitate .xͥ. uł indicat
scientiam .i. fidem humanitatis insinuando
anñciat futuram scientiam. scił qͦd ꝑ illamino¬
ra ꝑuemiet ad illa maiora. Hanc discretionem
sȩ habuisse in p̃dicatione docet apłs. cum ait.
fectos. Et alibi. Siue excedimꝰ. siue sobrii sumꝰ.
uob̾. Excedunt. cũ mente ascendunt usq ad
uerbum ꝑfectum. qͦd semel locutus ẽ ds. Sobi
sunt. cũ sȩ parułis contemꝑant. Uñ dñs ait.
Qs putas est fidelis seruus &e prudens. quẽ
const̃.d̾. & cet̾a. Paucienĩ sunt fideles. & pau¬
ciores prudentes in dispensatione uerbi dĩ.
Rarus enĩ est doctor. quieloquiis diuinis ali¬
qͥd adulterma opinione ñ admisceat. Rarior:
qui singłis congrua duudicet. Illi gͦ ñ sunt
dispensatores. s ꝓdigi exstirpatores. qr celan¬
dairreu̾enter quib ñ oportet detegunt. &

Expanded text:
sis et carnalibus, quasi longe positis, indicat, ut simplicibus, non Verbum Patris, sed scientiam quae est de humanis, id est de humanitate Christi. Vel, indicat scientiam, id est fidem humanitatis insinuando, annuntiat futuram scientiam, scilicet quod per illa minora perveniet ad majora. Rem. Hanc discretionem se habuisse in praedicatione docet Apostolus, cum fectos . Et alibi: Sive excedimus Deo, sive sobrii sumus vobis . Excedunt, dum mente ascendunt, usque ad Verbum Patris, quod semel locutus est Deus; sobrii sunt, dum se parvulis contemperant. Unde Dominus ait: Quis putas est fidelis servus et prudens, quem cum, etc. . Aug. Pauci enim sunt fideles, et pauciores prudentes in dispensatione verbi Dei. Rarus enim doctor est, qui eloquiis divinis aliquod adulterina opinione non admisceat; rarior quod singulis congrua dijudicet. Illi ergo non sunt dispensatores, sed prodigi exstirpatores, quia celanda irreverenter, quibus non oportet detegunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
.xͥ. inqua ẽ equalis patri. & qͦd ds est. &e qͦd pecc̃a
se filius patrem głificauit. suꝑ terram. Et fir
passi sunt. qͥa p̃dicauerunt uerbum in pͥncipio
apd̃ patrem. s qi adnuntiauert̃ eundem dĩ
filium hominem factum. passum. mortuũ.
Uñ apłs. Nlon enim erubesco eungłium. Et
qͥdem scandalum. gentib uͦ stultitiam. Ecce qͥ
&e qͥd p̃dicant. uel ad litteram. Celi enarrant
głam cłĩ. ce oꝑa manuũ eius adnuntiat firma¬
mentum. Quia celi stellam miserunt nouã. or¬
tũ siũm regis nunciantem. q̃ magos ad presepe
cant. Non enĩ omia om̃ib dicunt. S dies diei

Expanded text:
 in qua est aequalis Patri, et quod Deus est, et quod peccata m qua ipse Filius Patrem glorificavit super terram; et firmpassi sunt, quia praedicaverunt Verbum in principio apud Patrem, sed quia annuntiaverint eumdem Dei Filium hominem factum, passum, mortuum. Unde Apostolus: Non enim erubesco Evangelium . Et uidem scandalum, gentibus vero stultitiam . Ecce qui et quid praedicant. Vel ad litteram, coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum, Aug. quia coeli stellam miserunt novam, ortum summi Regis nuntiantem, quae Magos ad praesepe cant. Non enim omnia omnibus dicunt. Sed, dies diei, id
Abbreviated transcription (Latin):
reuersus in celum. post ascensionem apłis
misit. A quo nemo absconditur. qͥa ut deus
omniũ corda nouit. ut ualeat arguere mundũ
de pecco &e aȩ iustitia &e dȩ iudiao. Inhi ũbis
ostenditur tͥnitas & unitas. ce utraq xͥ. natura.
Ubi enim dicit a sũmo celo. pater intelligitur.
Ubiuͦ ait egressio: intelligitur et̾na gen̾atio fi¬
lii. Cum ait occursus: ipse idem filius scdm ho¬
minem intelligitur. Cum ait usq ad summũ.

Expanded text:
reversus in coelum post ascensionem apostolis misit, a quo nemo absconditur, quia ut Deus omnium corda novit ut valeat arguere mundum de peccato, et justitia, et de judicio . In his ostenditur Trinitas et unitas et utraque Christi natura. Ubi enim dicit, a summo coelo, Pater intelligitur; ubi vero ait, egressio, intelligitur aeterna generatio Filii; cum ait, occursus, idem Filius secundum hominem, intelligitur, cum ait, usque ad summum ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
Si aut̃ ñ mundꝰ fuero a suꝑbia: eloqͥa mea pla¬
cebunt inconspectu hoĩnum ñ dĩ. Si uͦ mundꝰ

Expanded text:
Si autem non mundus a superbia fuero, eloquia mea placebunt in conspectu hominum, non Dei. Si vero mund
Abbreviated transcription (Latin):
Qdͣ alios fecisse laudat ꝓpħa: ipse facit. Pre¬
dicat enim incarnationem. Et quasi qͥs que
quib aꝑitur qͥd p̃dicent. Quasi. Exierunt in
suit tab̾nacłm suum. quasimilitare habita¬
culũ .i. dispensationem incarnationis suȩ. in
qͣuent expugnare errores mundi. insole.
Sol tͥa facit. Lucet &e urit. &e uarietatem tem¬
porũ facit. Posuit gͦ tab̾naculũ suũ in sole.
.i int̾emꝑe. qͥa carnẽ assumpsit temꝑalib
uicissitudinib subiectam. Uł in sole .i. in m̃a¬
nifestatione. scił in m̾anifesto mundi. Unait.
festo ñ inoccuito ut lateat. scł̃m illud. Non
potest ciuitas abscondi suꝑ montem posita.¬

Expanded text:
d alios fecisse laudat Propheta, ipse facit. Praedicat enim Incarnationem. Et quasi quis quaquibus aperitur quid praedicent. Quasi dicat: Exierunt in suit tabernaculum, quasi dicat, militare habitaculum, id est dispensationem incarnationis suae, in qua venit expugnare errores mundi. Alcuin. in sole; sol tria facit, lucet, urit, et varietatem temporum facit. Posuit ergo tabernaculum in sole, Aug. in tempore, quia carnem assumpsit temporalibus vicissitudinibus subjectam. Vel, in sole, id est in manifestatione, 39 scilicet in manifesto mundi. Unde ait: festo, non in occulto ut lateat, secundum illud: Non potest civitas abscondi supra montem posita
Abbreviated transcription (Latin):
entiinfinem .i. in xp̃m. qui est finis consũmati¬
onis. uł in tempꝰ plenitudinis. Hic enĩ ꝓpħareᷤ¬
ut relicta uetustate ad nouũ hominẽ &e nouam
legem accedamꝰ. Modus. Triꝑtitus est p̃s. Pri¬
mo ꝓph̃a loquens dȩ xͥ incarnatione cõmendat
p̃dicationem nouȩ legis. Scdõ laudat p̃cepta¬
noui testam̃ti ce uet̾is. ibi. Lex dñi. Tercio petit
purgari a uiciis. ut sit dignus tanta sacram̃ta
referre ibi. Delicta qͥs intelligit. Cõmendans gͦ
p̃dicationem nouȩ legis. qͥ p̃dicent & qͥd & ꝗͣ dis¬

Expanded text:
est in Christum, qui est finis omnis consummationis, vel in tempus plenitudinis. Hic enim Propheta resut relicta vetustate ad novum hominem, vel ad novam legem accedamus. Modus. Tripartitus est psalmus, Primo Propheta loquens de Christi incarnatione commendat praedicationem no Testamenti, ibi, lex Domini. Tertio petit purgari a vitiis, ut sit dignus tanta sacramenta referre, ibi, delicta quis. Commendans ergo praedicationem novae legis, qui praedicent, et quid et qui dis
Abbreviated transcription (Latin):
cat enĩ pupillum: cẽ qui condẽpnat. Iudicat
uͦ pupillo: qui ꝓ illo ꝓfert sententiã. Et no¬
tandũ qd̾ hic memorat᷑ sccłs ãduentꝰ ad iudi¬
ciũ. qͥ manifestus erit: cũ iste p̃s de occultis
filii agat. sicut titłs insinuat. S ce ille ad¬
uentꝰ nuncint̾ occulta filii rectȩ ponr̃: qͥa
dȩ eo nemo scit. neq angłi. neq uirtutes.
neq filius hominis. ñ utiq ad cognoscendũ.

Expanded text:
t enim pupillum, etiam qui condemnat. Judicat vero pupillo, qui pro illo profert sententiam. Et notandum quod hic memoratur secundus adventus ad judicium, qui manifestus erit, cum iste psalmus de occultis filii agat, sicut titulus insinuat. Sed et ille adventus nunc inter occulta filii recte ponitur, quia de eo nemo scit, neque angeli, neque virtutes, neque Filius hominis. Non utique ad cognoscendu
Abbreviated transcription (Latin):
ini. in .i. o xp̃e altus efficere. &e incognitꝰ mi¬
micis meis qui ce tui st̃ inimici. ut te ñ intel¬
ligant. qͦd ẽ silentiũ. un̾ intitłat᷑ p̃s. ut sic te
altus esto. Ipse enĩ humilitate ex altatus ẽ.
i. ñ intellectus. & ꝑ hoc qd̾ ñ intelligunt te
uideiqͥ crucifigunt: credent in te gentes.¬

Expanded text:
iste, id est altus efficere, et incognitus inimicis meis, qui sunt tui inimici, ut te non intelligant; quod est silentium, unde intitulatur psalmus, ut sic te altus esto. Ipse enim humilitate exaltatus est, id est non intellectus. Et per hoc quod non intelligunt te Judaei, qui crucifigunt
Abbreviated transcription (Latin):
E uere. qi concepit a diabolo. scił ꝑ suggestionẽ
dolorem .i. appetitũ temꝑaliũ rerũ. quid̾r dolor.
qr dolor ẽ malis de terrenis reb amissis. ꝓ qͥb
mala machinant᷑. Hȩȩ sunt semen: uñ unqͥ
.i. initit᷑ efficere iniustitiã. scił. ut decipiat
ce enuisit iniqͥtatem. Iniqͥtas. hoc ẽ qd̾ inuis¬
titia. Hoc gͦ peꝑit qͦd parturiuit. in quo nota¬
tur pece̾m oꝑis patrati. Emisit enĩ miqͥtatẽ.
cũ ad actum ꝑduxit. E in emissa iniquita¬
te est lacus .i. p̃cipitiũ aliis. uñ subdit. L a¬
inchoauit consentiendo suggestioni terre
fodienti part᷑iendo .i. instando oꝑi fraudiᷤ.
& incidit in foueã quã fecit .i. simił ẽ inci¬
mno innocentie qͣ alius pecume. & dolor¬

Expanded text:
it a diabolo, scilicet per suggestionem, dolorem, id est appetitum temporalium rerum. Qui dicitur dolor, quia dolor est malis de terrenis rebus amissis, pro quibus mala machinantur. Hae sunt semen, unde iniqid est nititur efficere injustitiam, scilicet ut decipiat et emisit, iniquitatem. Iniquitas hoc est quo injustitia. Hoc ergo peperit, quod parturit. In quod notatur peccatum operis patrati. Emisit enim iniquitatem, cum ad actum perduxit. Et in emissa iniquitate, est lacus, id est praecipitium aliis. Unde subdit: inchoavit, Aug. consentiendo suggestioni terrenfodienti parturiendo, id est instando operi fraudis. Et incidit in foveam quam fecit, id est similis est incimno innocentiae, quam alius damno p