comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necdũ protessit usq ad effectũ eperis deliberatio cogitatiõis. et adhut forfasse
per habitũ intus astrĩgitur : qui iã mente foras uatatur Sed talis qulibet sste
tunt ante oculos interm iuditis tetidit: cũ appetendis etenoribus pei desidel
exiuit. Nonnũ ꝙͣ uero alii pest male oꝑatioĩs isũ ad spe celifti sulito anscre
reuuscunt. et qui in peruer sa actione se sgserãt Asinu intesue totucteoĩs
semetixsos incuepando recollugũt. Ios adhut ressiciat  es quares duduai iors
nouerat. tales putãt At contia illi per distucte consideratis ⁊pamenta suar
qualẽ fuisse retdũt insequũtur. sciturq quid fuerint e sed qued ĩ oanteperte sam
mestitur. in hoc urgo utroq genere hom ut iũq sepe contĩgi t nt et qui uet

Expanded text:
necdum processit usque ad effectum operis deliberatio cogitationis, et adhuc fortasse necdum processit usque ad effectum operis deliberatio cogitationis, et adhuc fortasse per habitum intus astringitur, qui jam 797 mente foris vagatur. Sed talis quilibet iste tunc ante oculos interni judicis cecidit, cum ab appetendis interioribus per desiderium exivit. Nonnunquam vero alii post malae operationis usum ad spem coelestem subito amore reviviscunt; et qui in perversa actione se sparserant, ad sinum internae retractationis semetipsos increpando recolligunt. Hos adhuc respicientes homines quales dudum in opere noverant, tales putant. At contra illi per districtae considerationis examen vitam suam qualem fuisse recolunt insequuntur, sciturque quid fuerint, sed quid jam coeperint esse nescitur. In hoc ergo utroque genere hominum saepe
Abbreviated transcription (Latin):
prna differtur: culpa despicitur. l abũtur uero ab statu¬
iuititie et locũ uite alii illis cadentibus sortiuntur. sed eo
lapsũ suũ negligũt: quo interitũ qui se neternũ maneat ne
timerent
unttis liquet ꝙ in illa extrema inquisitiõe epamen publicũ facturus ⁊̃ oĩpctẽs
deus: ut alios ad tormenta deserat: alios ad porticipationẽ cebestis ⁊ egmi adm̾ittat
ded hoc nũt setreto uidicio quotidie agitu . quotu pulite demonstra cdmitta
na iuste et miieritorditer singuloꝵ torda uel estammãs ues dis ouens alios in
exteriora respuit: alios ad ea que sunt intrĩsetus trahit l ce accendit᷑ ĩterna
appetere : illos pro uoluptatibus suis deserit enteriora togitare. lxru mentei
ad superna engit : illoꝵ supeibiã in infiis desideris mergit ͥ prũ mentẽ
Suia aliena corda humanis oculis clauia sunt. nescitur qui rexellit ur : quia
penetran nequeunt que ab uncquoq cogitãtur. ram sepe torde peruquso

Expanded text:
citur. Labuntur vero a statuitiae, et locum vitae, illis cadentibus, alii sortiuntur. Sed eo lapsum suum negligunt, quo interitum qui se in aeternum maneat timerent. Cunctis autem liquet quod in illa extrema requisitione examen publicum facturus est omnipotens Deus, ut alios ad tormenta deserat, alios ad participationem regni coelestis admittat. Sed hoc nunc secreto judicio quotidie agitur, quod tunc publico demonstratur. Nam juste ac misericorditer singulorum corda vel examinans, vel disponens, alios in exteriora respuit, alios ad ea quae sunt intrinsecus trahit; hos accendit interna appetere, illos pro voluptatibus suis deserit exteriora cogitare; horum mentem ad superna erigit, illorum superbiam ia autem corda humanis oculis clausa sunt, et nescitur qui repellitur, quia penetrari nequeunt quae ab unoquoque cogitantur. Nam saepe de corde perverso
Abbreviated transcription (Latin):
ecentia latrone crederet causam inte etiam i ipsoartituo mortis iuente
Aetultus aute iudex presidens et utiorũq torda discemẽs ateanore ftaurnte:
alterũ iuste confregit. Nlã distucte exterius eppuut ꝰ hũt meioe sus mii dite
traxit. Ende bene etia per prophetã casuros alios passions sue tẽporeatꝰ dar
alio resurrecturos ãnuncians ait. Potum ieũ eum fleti inisteta tẽperabam
Potus quippe ab exterioribus interiuis trabitur. Iletus autẽ ab interioribꝰ ext̾ue
emanat. Potũ erigo cũ pletu tẽperare e. alics ab exte⁊ ioribus mr iorsus taletes
Ibi ergo ferĩtur ubi superbiũt. Unde scͥptũ
ẽ. Cõtuui cor eoꝵ forntãs : ⁊ recedẽs a m̃e.
Interiꝰ em̃ foritari ẽ: exteriꝰ uetitis delc̃ari

Expanded text:
e contra, latronem crederet causam vitae posse etiam in ipso articulo mortis invenire? Occultus autem judex praesidens, et utrorumque cor discernens, alterum pie statuit, alterum juste confregit; illum districte exterius repulit, hunc introrsus misericorditer traxit. Hinc est ergo quod per prophetam casuros alios passionis suae tempore, atque alios surrecturos annuntians, ait: Potum meum cum fletu temperabam. Potus quippe ab exterioribus interius trahitur: fletus autem ab interioribus exterius emanat. Potum ergo Domino cum fletu temperare, est alios ab exterioribus introrsus trahere, Ibi ergo feriuntur, ubi superbiunt. Unde scriptum est: Contrivi cor eorum fornicans et recedens a me . Interius enim fornicari est exterius vetitis delectari
Abbreviated transcription (Latin):
patifitorũ. Nã quisquis in se hũc ignẽ caritatis accendit semeti xsum utiq holodausta
desuper imponit : quia one uitiũ quod in se male iuebat exirit. ram em cogitatu
uarũ interna considerat et uita reprobam per muitatiõis gladu mactat mtdra
Ie sui cordis ĩposuit. et igne caritatis actendit: de qua hostia patifitoꝵ  adites ndolẽt
quia interna uite noue impĩguatio patẽ inter nos et deui facies. aorẽ ntis suauasut¬

Expanded text:
pacificorum. Nam quisquis in se hunc ignem charitatis accendit, semetipsum utique holocaustum pacificorum. Nam quisquis in se hunc ignem charitatis accendit, semetipsum utique holocaustum desuper imponit, quia omne vitium quod in se male vivebat exurit. Cum enim cogitationum suarum interna considerat, et vitam reprobam per immutationis gladium mactat, in ara se sui cordis imposuit, et igne charitatis accendit. De qua hostia pacificorum adipes redolent: qui interna novae vitae impinguatio, pacem inter nos et Dominum facie
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ta ministrare. Quia enim interna nouitas nr̃a ipsa quotidie huius iute queqatita
ueterastit igiis iste adhabitis lignis nut ⁊ uendus est . ut Nũ per usũse nr̃e uetustatie
extenuat per patiũ testimonia et exẽpla reuiuiscat. Et bene illic p̃cipitur tustatis
mane ligna per dies singulos congerãtur. lꝯet quippe nõ fũt. msi cũ noo tetitatis
extĩguitur. Uel certe quia mane prima pars diei est. post positis rogitatiõit ꝰ uite
presentis hoc primori loco quisq fideliũ cogitet: ut quod in se iã iãq quasi detiute
quibus ualet insibus studiũ caritatis inflãmet. Ignis enm iste i alcari dm ideft ⁊
corde nr̃o citius extĩguitur: inħi solłerter adbitis exempls patru et dñtis teftionii
reparetur. Bene autẽ illit subiugitur. Et ĩpoito helocausto desuper:. ad̃debit ado

Expanded text:
dominica ministrare. Quia enim interna novitas nostra ipsa quotidie hujus vitae conversatione dominica ministrare. Quia enim interna novitas nostra ipsa quotidie hujus vitae conversatione veterascit, ignis iste adhibitis lignis nutriendus est, ut dum per usum se nostrae vetustatis extenuat, per patrum testimonia et exempla reviviscat. Et bene illic praecipitur ut mane ligna per dies singulos congerantur. Haec quippe non fiunt, nisi cum nox caecitatis exstinguitur. Vel certe quia mane prima pars diei est, postpositis cogitationibus vitae praesentis, hoc priori loco quisque fidelium cogitet, ut quod in se jamjamque quasi deficit, quibus valet nisibus studium charitatis inflammet. Ignis enim iste in altari Domini, id est in corde nostro citius exstinguitur, nisi solerter adhibitis exemplis patrum, et Dominicis testimoniis reparetur. Bene autem illic subjungitur: Et imposito holocausto, desuper adolebit adipes
Abbreviated transcription (Latin):
uñde bene ad moysen dicitur. Ignis in altari semper ardebit:. quẽ nutrret sacerdoe᷑
subitiẽs mane ligna per singulos dies. Altare quippe dei. est tor nr̃m. In quo ubetu
ignis semper ardere: quia necesse est ex illo ad dñm caritatis flãmã indesmẽte
ascendere. Cui per singulos dies sacerdos ligna subitiat : ne extĩguatur. eĩs enim
xp̃i fide preditus mẽbrũ utiq sumi sacerdotis effectus est: sicũt cuetie fidelbueͫ
petius apłs dicit. Uõs autẽ genus electũ: regale sacerdotiũ. Et sicut icħes apło dĩt
ecit nos deo nr̃o regnũ et sacerdetes. Sacerdos ergo in altari ignẽ nutur̃s quctidi
ligna subiciat. id est fidelis quisq ne in eo caritatis ꝑlãma deficiat: in corde suo
tam exẽpla precedentiũ ꝙ sacre strpture testimonia congerere non desiitat lã
quas i quedã fometa igm dare ẽ. in entitatione caritatis uel exẽpla patũ uel pcepta

Expanded text:
Unde bene ad Moysen dicitur: Ignis in altari semper ardebit, quem nutriet sacerdos, Unde bene ad Moysen dicitur: Ignis in altari semper ardebit, quem nutriet sacerdos, subjiciens mane lingua per singulos dies . Altare quippe Dei est cor nostrum, in quo jubetur ignis semper ardere, quia necesse est ex illo ad Dominum charitatis flammam indesinenter ascendere. Cui per singulos dies sacerdos ligna subjiciat, ne exstinguatur. Omnis enim Christi fide praeditus membrum utique summi sacerdotis effectus est, sicut cunctis fidelibus Petrus apostolus dicit: Vos autem genus electum, regale sacerdotium . Etecisti nos Deo nostro regnum et sacerdotium . Sacerdos ergo in altare ignem nutriens quotidie ligna subjiciat, id est, fidelis quisque ne in eo charitatis flamma deficiat, in corde suo tam exempla praecedentium, quam sacrae Scripturae testimonia congerere non desistat; nam quasi quaedam fomenta igni dare, est in exercitatione charitatis vel exempla patrum vel praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ad uetustatem rre est: et cũ indiscussa mens ⁊elĩquitur in quodã semo
torpous sopitur. quia sui negligẽs et propositũ robur insens ĩbiliter perdẽs :
a forma prioris forcitudinis dũ nescit senescit Uñde et per prophetã sub effraym
spetie dicitur. Comẽderũt aleni robur eius et ipse nesciunit sc̾det cam effusi¬
sunt in eo: et ixse ignorauit. Cum uero semet ipsam querit. et subtilite᷑
penitendo se discutit: ab hac ipsa uetustate sua lota lacaimis et merore tensa
renouatirr : que ia pene inueterata infrperat: per subiũstrata interni amtas
ftudia nouũ calet. Unde paulus apłs usu mortalis ute ueterascẽtes discipulos
admonet dicẽs. Renouanim spiritũ mentis uestre. Sed ad hec agenda : ualde
inspicimus et diuinis iussionibus aurẽ prebemus. ałia nosͣ contemplata. alia
audita suctendũt. et cor nr̃m torpore nõ const ũgitur: dũ imitatiõe prouotatur

Expanded text:
quasi ad vetustatem ire est, 794 et cum indiscussa mens relinquitur, in quodam senio quasi ad vetustatem ire est, 794 et cum indiscussa mens relinquitur, in quodam senio torporis sopitur, quia sui negligens, propositum robur insensibiliter perdens, a forma prioris fortitudinis dum nescit senescit. Unde et per prophetam sub Ephraim specie dicitur: Comederunt alieni robur ejus, et nescivit; ssunt in eo, et ipse ignoravit . Cum vero semetipsam quaerit, et subtiliter poenitendo se discutit, ab hac ipsa vetustate sua lota lacrymis et moerore incensa renovatur, et quae jam pene inveterata frixerat, per subministrata interni amoris studia novum calet. Unde Paulus apostolus usu mortalis vitae veterascentes discipulos admonet, dicens: Renovamini spiritu mentis vestrae . Sed ad haec agenda, valde inspicimus, et divinis jussionibus aurem praebemus, alia nos contemplata, alia audita succendunt, et cor nostrum torpore non constringitur, dum imitatione provocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
enim ultra in hc̃is ptãte est: ut urĩat ad dẽũ in iudiciũ. Reprotorũ nãq esse¬
propriũ solet semper praua agere: et nũꝙͣ que egerĩt retractare. oume enm
quod faciũt ceca nr̃ete pertrãseñt : factũq suũ insi cũ puniti fuerĩt nõ agnostũt
At contra electorũ est actus suos quotidie ab ixso cogitatiõis fonte discutere:
et õne quod turbidũ profluit ab intimis exsictare. ncut enim nõ sentimus
quomddo crescũt mẽbra. proficit corpus. mutatur species. igredo capilloꝵ
albescit in cams. hec quippe oĩa nobis nescĩetibus agũtur in nobis: ita mens
nostra per momẽta uurendi. ipocurarũ usu a semetipsa permutatur et nõ
agnos cimus: mnsi uigilãti custodia ad interiora nr̃a residentes prouectꝰ nr̃os
quotidie defectusq pensemus. hocipsum enim in hac mortali uita cõsistere

Expanded text:
enim ultra in hominis potestate est ut veniat ad Deum in judicium. Sequitur: VERSenim ultra in hominis potestate est ut veniat ad Deum in judicium. Sequitur: VERS quae egerint retractare. Omne enim quod faciunt caeca mente pertranseunt, factumque suum nisi cum puniti fuerint, non agnoscunt. At contra electorum est actus suos quotidie ab ipso cogitationis fonte discutere, et omne quod turbidum profluit ab intimis exsiccare Vet. VII. Sicut enim non sentimus quomodo crescunt membra, proficit corpus, mutatur species, nigredo capillorum albescit in canis haec quippe omnia nobis nescientibus aguntur in nobis, ita mens nostra per momenta vivendi ipso curarum usu a semetipsa permutatur, et non agnoscimus, nisi vigilanti custodia ad interiora nostra residentes, provectus nostros quotidie defectusque pensemus. Hoc ipsum enim in hac mortali vita consistere,
Abbreviated transcription (Latin):
timor ligat. dolor excruciat: quodq iudiciũ eocertius punit quo interius seuit: quia
iuidelitet ab exterioribus nõ accedit. Unusquisq enim cũ cauia huius examini
contra se aggredi ceperit. ipse est actor qui exhibet ipse reus qui exhibetur.
atq ab ipso hoĩe aduersus semetipsum fit quedã rixa: et aĩo parturoes patemcũ
ded. Hant cordis rixã dñs requirebat: cum per prophetã diteret. Actendi et
auscultaui. nemo quõd bonũ est loquitur : nullus est qui agat penitentiã supe
peccato suo dicẽs quid feci. Ista cordis humani rixa placatus est: cũ prophete
fuo de achab rege semetipsu reprehendente loqueretur dicens. Uidisti achab
humiliatũ corã me: eruia ergo hũiliatus est mei causa: non inducã malũ ĩdieb¬
recognoscendo accusemus nos metipsos quales fumꝰ : penitendo torqueamu
Non cessemus dumlicet iudicare quod fecimꝰ: audiamus caute quod dicitur. Neq

Expanded text:
timor ligat, dolor excruciat. Quod judicium eo certius punit, quo interius saevit, quia timor ligat, dolor excruciat. Quod judicium eo certius punit, quo interius saevit, quia videlicet ab exterioribus non accedit. Unusquisque enim cum causam hujus examinis contra se aggredi coeperit, ipse est actor qui exhibet, ipse reus qui exhibetur; atque ab ipso homine adversus semetipsum fit quaedam rixa in animo, parturiens pacem cum Deo. Hanc cordis rixam Dominus requirebat, cum per prophetam diceret: Attendi et auscultavi, nemo quod bonum est loquitur, nullus est qui agat poenitentiam super peccato suo, dicens: Quid feci ? Ista cordis humani rixa placatus est, cum prophetae suo de Achab rege semetipsum reprehendente loqueretur, dicens: Vidisti Achab humiliatum coram me? Quia igitur humiliatus est mei causa, non inducam malum in diebrecognoscendo accusemus nosmetipsos quales fuimus, poenitendo torqueamus, non cessemus, dum licet, judicare quod fecimus. Audiamus caute quod dicitur: Neque
Abbreviated transcription (Latin):
subtilia diuina iudicia. etiã de his que in semet ixsis intelligere fortasse non pñt
uident enim uderi diuinitus quod ipsi in se per humanitatẽ non iudent. ꝯspitiũt
districtũ iudicẽ: qui quo tardius uenit eo seuerius pertutit. Sanctoꝵ etiã patrũ
conuentũ residere cũ eo pariter cõtemplãtur: eorũq uel exx̃pla uel dict a se
contẽpsisse reprehendunt: atq in hoc secretario interioris iuidieii ipsa prentis sue
exequutione constricti penitendo feruĩt: quod superbiendo cõmiserũt. Ibi nãq
aduersũ se quidquid se impugnat enumerãt: ibi ante oculos suos one quod defbeãt
coateruãt. Ibi quidquid per irã districti iudicis detern possit intuẽtur: ibi ter
patiũtur supplicia quot pati timent. Nec deest in hoc iudicio mẽte cc̃cepto omne
nĩsteriũ quod punire recs suos plenius debeat: nã constĩa accusat. ratio iudicat

Expanded text:
subtilia divina judicia, etiam de his quae in semetipsis intelligere fortasse non possunt. subtilia divina judicia, etiam de his quae in semetipsis intelligere fortasse non possunt. Vident enim videri divinitus, quod ipsi in se per humanitatem non vident. Conspiciunt districtum judicem, qui quo tardius venit, eo severius percutit. Sanctorum etiam patrum residere conventum cum eo pariter contemplantur, eorumque vel exempla, vel dicta se contempsisse reprehendunt, atque in hoc secreto interioris judicii ipsa mentis suae exsecutione constricti poenitendo feriunt, quod superbiendo commiserunt. Ibi namque adversum se, quidquid se impugnat enumerant, ibi ante oculos suos omne, quod defleant, coacervant. Ibi quidquid per iram districti judicis discerni possit intuentur, ibi tot patiuntur supplicia quot pati timent. Nec deest in hoc judicio mente concepto omne ministerium, quod punire reos suos plenius debeat; nam conscientia accusat, ratio judicat,
Abbreviated transcription (Latin):
et actus suos sub eius pñtia sollicita inquisitiõe diicerint. Quẽ tanto quisq securiꝰ
expectat: quãto quotidie uitã suã suspectus examinat. Qui enim ad extrenũ eiꝰ
iudiciũ uenerit: nõ iã torã illo. sed ab illo iuditatur. De hoc quoq mentis iuidit ioi
dtuuiscenti aĩs per prophetã dñs dicit. Feduc me in memoriã ut iuditemur simul :
narra si quid habes ut iustificeris. Debet enim uniustuiꝰq mens et cauias suas
apud dñm: et cauias dñi contra se sollicita inquiiitiõe distutere. debet caute pẽsare
uel que ab eo bona perceperit: uel que mala bomis illuis peruerse uurẽdo respõdit.
euod electi quidem quotidie facere õmno non cessant. Ende bñ salomon ait.
cogitationes iustoꝵ iudicia. Accedũt emm ad secretariũ iudicis intra sinũ cordis
considorãt ꝙͣdistricte qñq feriat: qui diu patrẽter expectat. Metuũt in his que
Te egisse memmerũt: pumũt flendo quod perpetrasse se intelligũt. Tinent

Expanded text:
sollicita inquisitione discernit. Quem tanto quis securius exspectat, quanto quotidie vitam suam suspectus examinat. Qui enim ad extremum ejus judicium venit, non jam coram illo, sed ab illo judicatur. De hoc quoque mentis judicio obliviscenti animae per prophetam Dominus dicit: Reduc me in memoriam, ut judicemurnarra si quid habes ut justificeris . Debet enim uniuscujusque mens et causas suas apud Dominum, et causam Domini contra se sollicita inquisitione discutere. Debet caute pensare vel quae ab eo bona perceperit, vel quae mala bonis illius perverse videndo responderit: quod electi quidem quotidie facere omCogitationes justorum judicia. Accedunt enim ad secretarium judicis intra sinum cordis, considerant quam districte quandoque feriat, qui diu patienter exspectat. Metuunt in his, quae se egisse meminerunt, et puniunt flendo, quod perpetrasse se intelligunt, timent
Abbreviated transcription (Latin):
blandiatur infirmitas: atq in his que recolit semetipsã delitate non palpet
sed quãto sibi male sit conscia: tanto inde benigius sit seuera. proponat᷑
contia se iudiciũ futirrũ. et queq in se sentit districte feruenda ꝑ sentẽtiã
iudicis. hec in se pie feriat per pemtentiã conuersiom ᷑ ¬

Expanded text:
blandiatur infirmitas; atque in his quae recolit semetipsam delicate non palpet; blandiatur infirmitas; atque in his quae recolit semetipsam delicate non palpet; sed quanto sibi male contra se futurum judicium, et quaeque in se sentit districte ferienda per sententiam judicis, haec in se pie feriat per poenitentiam conversio
Abbreviated transcription (Latin):
umbras ignorãtie mutabilitatisq non perpeti: dicatur recte. Non sũt tenebre
et non est umbra mortis ut abscondantior ibi qui operãtur iquitat xiii.
lux enim eterna que deus est quãto ineõmut abiliter fulget tãto penetrabilit
iudẽt. et neq occulta nescit quia cũcta penetiat : neq p eipetrata cbluuscit᷑
quia incõmutabilis durat. Proinde quotiens indignũ aliquid corde concipimus
ictiens in luce peccamus quia ipsa nobis et non sibi presetibus presto est.
et peruerse gradiẽtes in ipsa ĩpingimꝰ a qua per meritũ longe sumue.
Cum uero nos iuderi nõ credimus: in scle clauios oculos tenemius. Illũ iudelitet
nobis abscondimus: non nos illi. Nlunc ergo dũ possumꝰ a conspectu et erm
iuditis et mala cogitata et peius perpetrata delcamus. Reuotemus añ oculos
cordis: quidquid peruerse egimꝰ per nequitiã presũptiois rchil sibi nostra

Expanded text:
umbras ignorantiae mutabilitatisque non perpeti; dicatur recte: Non sunt teumbras ignorantiae mutabilitatisque non perpeti; dicatur recte: Non sunt teet non est umbra mortis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem.Lux enim aeterna, quae Deus est, quanto immutabiliter fulget, tanto penetrabiliter videt: et neque occulta nescit, quia cuncta penetrat; neque penetrata obliviscitur, quia incommutabilis durat. Proinde quoties indignum aliquid corde concipimus, toties in luce peccamus, quia ipsa nobis, et non sibi, praesentibus praesto est, et perverse gradientes in ipsa impingimus, a qua per meritum longe sumus. Cum vero nos videri non credimus, in sole oculos clausos tenemus: illum videlicet nobis abscondimus, non nos illi. Nos ergo, dum possumus, a conspectu aeterni Judicis male cogitata et pejus perpetrata deleamus. Revocamus ante oculos cordis quidquid perverse egimus per nequitiam praesumptionis. Nihil sibi nostra
Abbreviated transcription (Latin):
niime rediret. In hec ergo ipso ꝙ redire ad uitã intitirr: defectus suos cegit᷑ :
alternãte semper mutabilitate toberare. Quia ergo ep nnchilo condita ex se
nichilommꝰ infra se tendit: insi ad bom desiderii Itatum artificis sui mtanu
teneatur. Ex eo utiq ꝙ creatura est deorsum ire habet. Urtute nãq propria
in preceps se ire posse considerat: sed ad creatorẽ Iuũ amoris manu se retinet
ne cadat: queuiq ad ĩniuitabilitatem trãseat. et eo uere ĩmortaliter que
iuitabiliter uiuat. Ipsi quoq angelici sp̃us mutabiles ex natirra sunt conditi.
quatenꝰ aut sua sponte caderent: aut ex arbitrio suo starent. Sed qr humiliter
ei inherere elegerũt a quo creati sunt: hanc ipsa in se mutabilitatẽ suã stãdi
iã ĩiutabilitate uicerunt. ut hoc ipsũ merito transcenderent: ꝙ nature sue
ordine mutabilitati subesse potiussent. Quia ergo soliis diuine nature est

Expanded text:
minime rediret. In hoc ipsum vero quod redire ad vitam nititur, defectus suos cogitur minime rediret. In hoc ipsum vero quod redire ad vitam nititur, defectus suos cogitur alterna semper mutabilitate tolerare. Quia ergo ex nihilo condita, ex se nihilominus infra se tendit nisi ad boni desiderii statum artificis sui manu teneatur. Ex eo itaque quod creatura est, deorsum ire habet. Virtute namque propria in praeceps posse se ire considerat, sed ad Creatorem suum amoris manu se retinet, ne cadat, quousque ad immutabilitatem transeat; et eo vere immortaliter, quo immutabiliter vivat. Ipsi quoque angelici spiritus mutabiles ex natura sunt conditi, quatenus aut sua sponte caderent, aut ex arbitrio starent. Sed quia humiliter elegerunt ei inhaerere, a quo creati sunt, hanc ipsam in se mutabilitatem suam standi jam immutabilitate vicerunt, ut hoc ipsum merito transcenderent, quo naturae suae ordine mutabilitati subesse potuissent. Quia ergo solius divinae naturae est,
Abbreviated transcription (Latin):
mius ĩmutatio nelut quedã mortis iitatio est. Ienim quod mutat quasi ab eo
quoderat interficit: ut desmat ẽe quod fuit: et incipiat ẽẽ quod nõ fuit. Lumen
ritur uerũ creator iudelicet nqͨter quia nulla mutabilitatis uit issit udie teneb tit
nullis nature sue defectibus dmbratur. sed eius eẽ sine mutabilitate fulgere eͣt :¬
tenebre ei uel umbra mortis dicitur nõ mẽe. Unde alias scuptũ ẽ Apudqitem non
est trãsmutatio: nec uiciisitũdims cbũbratio. Et unde rursus paulus apis dicit
Qui solus habet imortalitatẽ: et lucẽ habitat maccessibilem. Sed cum cunt
nouermiꝰ ꝙ et humana aĩa et angelici sp̃us sint ĩmortales instituti: tur ab
apło solus deus ĩmortalitatẽ habere perhibetur: mii quia sclus uere nõ moritur:
qui solus nũꝙͣ mutatur: Humana quippe aĩa in lapsũ nõ caderet: si mutabilis
non fuisset. Que a paradisi quoq gaudiis expulsa. si mutabilis nõ eẽt: in iutã

Expanded text:
mque immutatio velut quaedam mortis immutatio est. Id enim quod mutat, quasi ab eo quod erat interficit, ut desinat esse quod fuit, et incipiat esse quod non fuit. Lumen igitur verum, Creator videlicet noster, quia a nulla mutabilitatis vicissitudine tenebrescit, nullis naturae suae defectibus tenebrae ei vel umbra mortis dicuntur non inesse. Unde alias scriptum est: Apud quem non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio . Et unde rursus Paulus dicit: Qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem . Sed cum cuncti noverimus, quod et humana anima, et angelici spiritus sint immortales instituti, cur ab Apostolo Deus solus immortalitatem habere perhibetur, nisi quia solus vere non moritur, qui solus nunquam mutatur? Humana quippe anima in lapsum non caderet, si mutabilis non fuisset. Quae a paradisi quoque gaudiis expulsa, si mutabilis non esset, ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
saltẽ pertussa ⁊equirat quod deseruit. Et te autẽ scuptura satra terrore quodan
torpentia corda trãsfigit. ne in his ihercãt que exterius defluũt: sed in hi¬
que interius eterna perdiderũt. Indicat quid sentẽtia octulta decerintur: ne
ĩmoderate a nobis lyt publita togitẽtur. dicit quid super nos agatur de ucbie:
ut ab hoc publito tẽporalitatis colligamus otulũ cordis. ad secie̾tũ et e ndue
dispositionie¬

Expanded text:
saltem percussa requirat quod deseruit. Ecce autem Scriptura sacra terrore quodam saltem percussa requirat quod deseruit. Ecce autem Scriptura sacra terrore quodam torpentia corda transfigit, ne in his inhaereant quae exterius defluunt, sed quae interius aeterna perdiderunt. Indicat quid sententia occulta decernitur, ne immoderate a nobis haec publica cogitentur. Dicit quid super nos agatur de nobis, ut ab hoc publico temporalitatis colligamus oculum cordis ad secretum internae dispositioni
Abbreviated transcription (Latin):
quod tũt non possumus : ne nũt quod possumus negligamus. Sed ecce negocia
occupãt: que nobis incessanter apposita a considerãdis nobis mẽtis nr̃ẽ oculum
declinãt. Istis nãq uisibilibus que intuetur cor nr̃m eptra se sꝑgitur et quoddi
se intrĩsetus agatur obliuiscitur : dũ extrĩsetus occupatur. Diuia auten uoꝵ
terribilibus sentẽtiis suis quasi quibusdã clauis illud pungit ut euigilet ut homio
occulta siper se iudicia que pressus torpore dissimulat: terrore saltẽ pulsatue
expauescat. Ut enim superius dixinus ipsonsu uite ueteris mens male assue̾ta
deprimitur: et in hec que expectat exterius quasi dormies sopitur. qr postꝙͣ
semel se ad appetenda iuisibilia foras fudit: a cõtẽflandis muisibilibꝰ intu¬
euanuit. Uñde nũt nc̃ce est ut que per iusibilia spargitur: de inusibildou e
iuiditiis feriatur. Et quia in his se exterioribus male delectata piostiauit ĩ

Expanded text:
quod tunc non possumus, ne nunc, quod possumus negligamus. Sed ecce negotia occupant, quae nobis incessantur apposita a considerandis nobismetipsis, mentis nostrae oculum declinant. In istis namque visibilibus, quae intuetur cor nostrum, extra se spargitur: et quidquid de se intrinsecus agatur obliviscitur, dum extrinsecus occupatur. Divina autem vox terribilibus sententiis occulta super se judicia, quae pressus torpore dissimulat, terrore saltem pulsatus expavescat. Ut enim superius diximus, ipso usu vitae veteris mens male assueta deprimitur, et in haec quae exspectat exterius quasi dormiens sopitur; quia postquam semel se ad appetenda evanuit. Unde nunc necesse est ut quae per visibilia spargitur de invisibilibus judiciis feriatur; et quia in iis se exterioribus male delectata prostravit,
Abbreviated transcription (Latin):
et etpuũt. quasi ligãt et tiahũt. coatant et lntr dd ne lurat ussiro ferbiũtoũ
tralntur intidatur simul etiã ueteres pam de ponũtiors qui dutat diin pimbua
nos perreãt ãtiquoꝵ patrũ exẽpla  cota euia nedius epto¬
ne infirmos nos at timidos precepta subtilia uulneret dũleuãt. Euenuiqdã
pãnes ueteres paulus apłs subiũgebat . cũ beuãdis distipulis pteptis sl qpetu¬

Expanded text:
et eripiunt, quasi ligant et trahunt, coarctant et levant. Sed ne ligatus his funibus dum trahitur incidatur, simul etiam panni veteres deponuntur, quia ne divina praecepta nos terreant, antiquorum patrum nos exempla cone infirmos nos ac timidos praecepta subtilia vulnerent dum levant. Quasi quosdam pannos veteres Paulus apostolus subjungebat, cum levandis discipulis suis p
Abbreviated transcription (Latin):
diluit. Hoc autẽ est de quo dicitur. neq rnim ultra in hõis ptate ẽ ut ueĩat
ad deũ in iudiciũ: quibus profecto urerbis qstenditur esse quõdda iudiciũ quod
qñq etiã a dãpnatis ac reprobis desideretur. Et hoc quidem illud est dẽ¬
quo paulus apłs dicit. si noͣmetipsos diuidicaremꝰ. nõ utiq iudicaremur. et
de quo per prophetã dicitur. Non est iudiciũ in teaessibus eorũ. Et de quo dauidd
aut. lopnoꝵ ⁊eg̃is iudiciũ diligit: ut iudelicetꝰ qui ia dñm honorat ex fide:
sallicite iudicet qͣd ei debeat in oꝑatione. Unde ⁊ur sum strptũ est. Iudicare

Expanded text:
itur: Neque enim ultra in hominis potestate est, ut veniat ad Deum in judicium, profecto ostenditur esse quoddam judicium quod quandoque etiam a damnatis ac reprobis desideretur. Et quod est illud, quo Paulus apostolus dicit: « Si nos ipsos judicaremus, non utique judicaremur ; » et de quo per prophetam dicitur: « Non est judicium in gressibus eorum ; » et quod David ait: « Honor Regis judicium diligit . » Ut videlicet qui jam Deum honorat ex fide, sollicite judicet quid ei debeat in operatione. Hinc propheta ait: « re
Abbreviated transcription (Latin):
In tãta quiꝑpe multitudine gentiu ad dexterã extenditu dũ quosdã iustifitades
suscipit ad beuã quoq dilatatur. dũ ad se quosdam etiã in ĩquitate ꝑmasuros
permittit. Propter hant multitudinẽ que extia electoꝵ nime ⁊ iacẽt in
uuglio dñs dicit. Multi uocati: panci uero electi

Expanded text:
. In tanta quippe multitudine gentium ad dexteram 799 extenditur, dum quosdam justificandos . In tanta quippe multitudine gentium ad dexteram 799 extenditur, dum quosdam justificandos suscipit. Ad laevam quoque dilatatur, dum ad se quosdam etiam in iniquitate permansuros admittit. Propter hanc multitudinem, quae extra electorum numerum jacet, in Evangelio Dominus dicit: Multi sunt vocati, pauci vero
Abbreviated transcription (Latin):
multiplicitate trãicendunt: Unde et per iheremia prophet᷑a dicitur. Oificabit̃.
ciuitas dño a turre ananelyel. usq ad portã anguli: et exibit ultra norman
menlure. Tiutatẽ quippe eẽ domini sanctã ecclesia malus ignorat: ananehel
uero dei grã interpretatur. I ãgulo autẽ duplex paries ũigitur cuuta s
ergo dm̃i a turre a nanehiel usq ad portã anguli edifitari perlibetur quia
anita ecclia a celsitudine superne gratie melpans usq ad mo essũ ssreptionĩ
construitur utiorũq populoꝵ: iudaiti uidelicet atq gentilis. Sed quia nrea
crescente multitudure etia reprobi colligũtur: apte subditur: exibit ͣ utia
normã mensure. quia usq ad eosͣ quoq extendituor: qui normã usticie tͣnseũte
iitia mensure celestis nimerũ nõ sunt. Unde per ysayã quoq eidẽ etglesre
dicitur. Ad dexterã enim et adleuã dilataberis : et semen tuĩ gẽtes heditabi

Expanded text:
Unde et per Jeremiam prophetam dicitur: Aedificabitur civitas Domino a turre Ananehel usque ad portam anguli, et exibit ultra normam mensurae . Civitatem quippe esse Domini sanctam Ecclesiam nullus ignorat. Ananehel vero Dei gratia interpretatur. In angulo autem duplex paries jungitur. Civitas ergo Domini a turre Ananehel usque ad portam anguli aedificari perhibetur, quia sancta Ecclesia a celsitudine supernae gratiae inchoans, usque ad ingressum susceptionemque construitur utrorumque populorum, Judaici vidcrescente multitudine etiam reprobi colliguntur, apte subditur: « et exivit ultra norma mensurae: » quia usque ad eos quoque extenditur, qui normam justitiae transeuntes, intra mensurae coelestis numerum non sunt. Unde per Isaiam quoque eidem Ecclesiae dicitur: Ad dexteram enim et ad laevam dilataberis, et semen tuum gentes haereditabit
Abbreviated transcription (Latin):
re ds alpus eso  sirge et stern tibi. Questditr suuge dint malt sar
paperastide eliqueiet quid est dicere sterne tibi nii mertedis ausas i
fitne idiesori debeas operare Ut et deserat sinrgendo qued pecit les meiat
du erim quisoẜ coriss etularibus fatugatugeate sus
fugiat. et ab eius laboribus ⁊ egurescat sibiq mot desidi ate quruube deinie ⁊ia¬

Expanded text:
Jesus Christus: surge et sterne tibi. Quid est dicere, surge, nisi mala quae perpetrasti derelinque? Et quid est dicere, sterne tibi, nisi mercedis causas in quibus requiescere debeas operare, ut et deserat surgendo quod fecit et inveniat Cum enim quisque curis saecularibus fatigatus desererefugiat, et ab ejus laboribus requiescat, sibique mox desideratae quietis ord
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nulla miĩ que uirtutis sũt sentiũt. sed magnitudinẽ et robutos motue
de pomimꝰ: qñ puliante iicio cogimur pensare quod sumus. Rcbustos motue
dexominꝰ. qñ non ĩa de uirtute actollimur : sed in culpa consentiẽdo obriu dẽ
ipsa quã patimur infirmitate formidamus. Multũ nãq de se ammꝰ confidit
in sibi ard uotti au ed dista oefense d nispitit. Iam sibi fiduciã sanctitatis arrogat : ian

Expanded text:
nulla nisi quae virtutis sunt sentiunt. Sed magnitudinem et robustos motus deponimus, quando pulsante vitio cogimur pensare quid sumus. Robustos motus deponimus, quando jam non de virtute attollimur, sed in culpa consentiendo obrui de ipsa qua quatimur infirmitate formidamus. Multum namque de se animus confidit do sibi ad votum vires suppetere conspicit. Jam sibi fiduciam sanctitatis arrogat, jam se
Abbreviated transcription (Latin):
asperitate ⁊ edarguũt: ita ĩtertis uitiis cũ trãquillitate contraditũt. Certa ferrẽtes
merepant: incerta p̃mumenteꝰ deuitãt. Quam quia arrogãtes urri diicretiois
regullã nescũt : sentẽtiaꝵ suaꝵ iaculis sicut nota sit incognita. sicut tert a
sit etiã interta configũt Unde nũt ab helur dicitur. Caure ne declines ad ñquita
hant enim tepisti sequi post miferian D31.¬

Expanded text:
asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes increpant, incerta praemunientes devitant. Quam quia arrogantes viri discretionis regulam nesciunt, sententiarum suarum jaculis sicut nota, sic incognita; sicut certa, sic etiam incerta configunt. Unde nunc ab Eliu dicitur: Cave ne declines ad iniquitatem; hanc enim coepisti sequi post miseria
Abbreviated transcription (Latin):
diteret. ne declines ad iniquitatẽ: de eadẽ iniquitate pretinꝰ subdidit. hãt enim
quasi ad quã declinatũ fuerit dãpnat. insi ꝙ arrogãtes uiri plus iuderi iudites
ꝙ consolatores uolunt: Uñde et nõnũꝙͣ ea districtis sentẽtiis feruĩt que nata
icorde suspicãtur. et priusꝙͣ certa sit culꝑa delinquẽtiũ profertur inuectio disti
berborũ. et añ per sentẽtiam percutitur ꝙͣ prodeat quod feriatur: ꝙͣiuis et
rogitatioires ałua que prerũt opera demõstrãt. ꝑberĩq ab auditoꝵ suoꝵ cordibus
ea uitia que̾ necdĩa prclata sũt manu torreptic̃is eradicãt: sediã illa subsequi
conspitiũt ex aliis que precedunt. Sicut enim corporales medici quasdan
egritudines iã uenisse inueniũt. quasdã urero ne uemãt medẽtur: ita doctores
saneti aliqñ inuẽta nulnera saluti ⁊ estituũt: aliqñ uero agũt in mẽtibus ne
numerẽtur. In quibus hoc sollerter intuendũ est. quia sicut certa plerũq cũ

Expanded text:
diceret: Ne declines ad iniquitatem, de eadem iniquitate protinus subdidit: Hanc enim quasi ad quam declinatum jam fuerit, damnat; nisi quod arrogantes viri plus videri judices quam consolatores volunt? Unde et nonnunquam ea districtis sententiis feriunt, quae nata in corde suspicantur, et prius quam certa sit culpa delinquentium, profertur invectio districta verborum; et ante per sententiam percutitur, quam prodeat quod feriatur. 87. Sanctocogitationes aliqua quae praeeunt opera demonstrant, plerumque ab auditorum suorum cordibus ea vitia quae necdum prolata sunt manu correptionis eradicant, sed jam illa subsequi conspiciunt ex aliis quae praecedunt. Sicut enim corporales medici quasdam aegritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus ne vulnerentur.
Abbreviated transcription (Latin):
humilia sentiat: scit tñ magna eẽ que agit. Nlam si magna ũẽ nescit. ea
proculdubio mĩme custodit que dũ custodire negligit aut in eis miuꝰ proficit
aut ea funditus amittit. dũ ergobona nr̃a opera scire ncte ẽ ut custodiamus
ex ipsa eoꝵ scĩa elatiõis aditus panditur: et ad operãtis cor tulpe manue
admittitur qua uastãte ⁊ apiãtur. Mira autẽ dispensatioe agitur ut conditor
nr̃ subleuatũ prosperis mñm subita cõtuti rẽptatione permittat. quat enꝰ semetipm
in infirmitate uerius iudeat: et ab eo quẽ de uirtutibus sũpserat iã seip̃o melior
elatiois fastu descendat. Inde et bene nũc dicitur. De pone magntudinẽ tuã¬

Expanded text:
humilia sentiat, scit tamen magna esse quae agit. Nam si magna esse nescit, ea humilia sentiat, scit tamen magna esse quae agit. Nam si magna esse nescit, ea procul dubio minime custodit. Quae dum custodire negligit, aut in eis minus proficit, aut ea funditus amittit. Dum ergo bona nostra opera scire necesse est ut custodiamus, ex ipsa eorum scientia elationis aditus panditur, et ad operantis cor culpae manus admittitur, qua vastante rapiantur. Mira autem dispensatione agitur, ut conditor noster sublevatum prosperis animum subita concuti tentatione permittat, quatenus semetipsum in infirmitate verius videat, et ab eo quem de virtutibus sumpserat, jam seipso melior elationis fastu descendat. Unde et bene nunc subditur: CAPUT XLV.
Abbreviated transcription (Latin):
munere gaudentes accipuĩt. Cui sese propha ĩniuitabilitati uirtute amorie
astuxerat: cũ dicebat. Unã petii a dño hãt requirã: ut inhabitẽ in domo domii.
luie paulus uintati intentiois adheserat dicens. Unũ autẽ que retrosũt oolitꝰ
ad ea que ante sut extentus. sequor ad palmã superne uocatiõis xpi. nã si quid
pueriliter cogitatio labitur. iiuenili mox cohertione refrenatur. Inde fit ut
spsã mente continue colligãt: et in una quãtũ preuabent cogitatiõe cõponãt.
Quia igitur status mentis cogitationũ mutabilitate curuatur: recte ab heliu
in ipsa intentiõis sue arce consistit. dũ ab õi mutabilitatis sue sꝑsĩoe se celligit.
dũ quidquid in se superflure cboritur premitur ipsa sue rectitudinis głia tãgitur :
et in tumore proprie presũptioĩs eleuatur. Qui enim magna agit. ꝙͣuis de se

Expanded text:
munere gaudentes accipiunt. Cui se Propheta immutabilitati virtute amoris munere gaudentes accipiunt. Cui se Propheta immutabilitati virtute amoris astrinxerat, cum dicebat: Unam petii a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini . Huic Paulus unitati intentione adhaeserat, dicens: Unum autem, quae retro sunt oblitus, ad ea quae ante sunt extentus, sequor ad palmam supernae vocationis Dei in Christo .quasi pueriliter cogitatio labitur, juvenili mox coercitione refrenatur. Unde fit ut sparsam mentem continuo colligant, et in una quantum praevalent cogitatione componant. Quia igitur status mentis cogitationum mutabilitate curvatur, recte ab Eliu din ipsa intentionis suae arce consistit, dum ab omni mutabilitatis se sparsione colligit, dum quidquid in se superflue oboritur premit; ipsa suae rectitudinis gloria tangitur, et in tumore propriae praesumptionis elevatur. Qui enim magna agit, quamvis de se
Abbreviated transcription (Latin):
cogitata fastidit: docet ꝙ aliũde pendet que quolibet posita non requiescit.
Ad illũ quiꝓpe suspensa et a quo formata : quia ad deũ solũ appetendũ facta
est÷ omne autẽ quod infra appetit minus est: iure ei nõ sufficit quod deꝰ nõ est
lme est ꝙ huc illutq s pcragitur : et ab unaquaq re ut diximꝰ fastidio ĩpellẽte
remouetur debectatiõis udelitet auida querit quo pauset: unũ uero quen⁊
sufficiẽter habere poterat amisit. Unde nũc per multa ducitur: ut qr qͣlitate
ad cogitationẽ qua deũ diligũt se sollerter astringunt. In contẽplatione nãq
creatoris hoc actepturi sũt: ut una sẽper mentis stabilitate perfruãtur ⁊lull
eos tũt mutatilitas dissipat: quia scilicet eorũ cogitatio sibimetipsi semper
indissilis perseuerat. Hoc ergo cũ labore nũc conãtes imuitãtur: quod post in

Expanded text:
cogitata fastidit, docet quod aliunde pendet, quae quolibet posita non requiescit. cogitata fastidit, docet quod aliunde pendet, quae quolibet posita non requiescit. Ad illum quippe suspensa est a quo formata. Et quia ad Deum solum appetendum facta est, omne autem quod infra appetit minus est, jure ei non sufficit quod Deus non est. Hinc est quod huc illucque spargitur, et ab unaquaque re, ut diximus, fastidio impellente removetur. Delectationis videlicet avida, quaerit quo pauset, unum vero quem sufficienter habere poterat amisit. Unde nunc per multa ducitur, ut quia qualitaad cogitationem qua Deum diligunt se solerter astringunt. In contemplatione namque creatoris hoc accepturi sunt, ut una semper mentis stabilitate perfruantur. 850 Nulla eos tunc mutabilitas dissipat, quia scilicet eorum cogitatio sibimetipsi semper indissimilis perseverat. Hoc ergo cum labore nunc conantes imitantur, quod post in
Abbreviated transcription (Latin):
libenter occupatior : uelut in loco quodã poĩtur ut quiescat. Nlam quotiens
iutti tedio a togitatione in cogitationẽ ducimur: quaii fessa mente de loco ad
lotũ migramus. Tot itaq loca culmen mentis inclinãt: quet suboꝵte
cogitatioẽs unitatẽ bonẽ intẽtiõis dissipant. Recta mens demq staret:
sium cui debuerat cogitationi sẽper inhereret. Recta mens staret: et si
non se ĩnumeris motibus flupa mutabilitate prosterneret. Eed dũ ñc ista
peribrattat nũt ad alia iabitur quasi per locoꝵ multitudinẽ ab statu sue rcitũ
ielinatur. et dũ per plura se tendit. ab una tui inherere debuit intentionẽ
sedeitit: qui tñ nutabilitatis usus ex prime prenaricatias uitio iã quas ĩ
in naturã uẽĩt. Nã tũ stare amimꝰ in semetipso ntitur: a semetipso aliquo
modo etĩa nesciendo deriuatur. Humana nãq aĩa ab unaquaq re cii ĩtẽdit᷑.
fͣastidio ĩpellente demouetur. Ied dũ inhyanter cogitanda appetit et repẽte

Expanded text:
libenter occupatur, velut in quodam loco ponitur ut quiescat. Nam quoties victi taedio a cogitatione in cogitationem ducimur, quasi fessa mente de loco ad locum migramus. Tot itaque loca culmen mentis inclinant, quot subortae cogitationes unitatem bonae intentionis dissipant. Recta etenim mens staret, si uni cui debuerat cogitationi semper inhaereret. Recta mens staret, si non se innumeris motibus fluxa mutabilitate prosterneret. Sed dum nunc ista pertractat, nunc ad alia dilabitur, quasi per locorum multitudinem a statu suae rectitudinis inclinatur; et dum per plura se tendit, ab una, cui adhaerere debuit, intentione se dejicit. Qui tamen mutabilitatis usus ex primae praevaricationis vitio jam quasi in naturam venit. Nam cum stare animus in semetipso nititur, a semetipso aliquo modo etiam nesciendo derivatur. Humana namque anima ab unaquaque re cui intenditur fastidio impellente removetur. Sed dum inhianter cogitanda appetit, et repente
Abbreviated transcription (Latin):
aeris altitudinem terra que infeuꝰ iacet et infetuꝰ intelluꝵ Et duqtũaute adenisden
Quantũ uero ad riusdem terre alatudinẽ. duicta lota infeu het loco nõ merito nnfirm
inse insensibile in terrã deserit. quousq ad intorrurtioue resurrectiois ⁊edeatꝰ e
ee nõ sentit. dĩa itaq sua in infernũ profundissimũ destensura perhet: quosaã
suã aĩam descesurã iudet. qr i̾ tctꝰ est. ubi sentire pessit quid receperit aeł certe
quiete recipi prestolatatur et quasi illut destendit õne quod egit qua ii quietẽ
tributionis sue ex õmbus muenit. Unde etiã ipsa quies prestdata subiũgitr: cũ
ẽẽ se adhut de suscipienda requre dubut desigrt.

Expanded text:
aeris altitudinem, terra que inferius iacet et infernus intelligi et profundus potest; quantum vero ad eiusdem terre altitudinem, et illa loca inferi que superiora se insensibile in terra deserit, quousque ad incorruptionem resurrectionis redeat, se esse non sentit. Omnia itaque sua in infernum profundissimum descensura perhibet, quo solam suam animam descensuram videt, quia ibi totus est, ubi sentire possit quod receperit. Vel certequi et recipi praestolabatur, et quasi illuc descendit omne quod egit, qui ibi quietem retributionis suae ex omnibus invenit. Unde etiam ipsa quies praestolata subjungitur, cum esse se adhuc de suscipienda requie dubium designat:
Abbreviated transcription (Latin):
corripitur. Uenturi iudicis ira tẽperatur: isti cũ se impeti redargutione
ospiciunt. gladiũ percussiomis credunt: quia dũ per correptioĩs uotẽ culpa
decegitur. pñtis glorie opimo fedatur. Hinc quippe in laude iusti per
salomonẽ dicitur. Doce iustũ: et festinabit accipere. huie prauorum
ꝯtumatiã despicit dicens. Qui erudit derisorẽ: ipse sibi facit muriam.
Nã fit plerũq ut cũ correpta in se mala defendere nequeũt. ex uerecũdia
peiores fiant: ac sit in sua defensione superbiant. ut quedã uicia contra
uitã corripientis exquirant: ut eo se criminosos nõ estimant. si crimina
et aliis imponant. Que cũ uera muenire negueunt fingunt: ut ipsi q
habeant quod non impari iusticia increpare uideantur:¬

Expanded text:
corripitur, venturi judicis ira temperatur; isti cum se impeti redargutione conspiciunt, gladium percussionis credunt, quia dum per correptionis vocem culpa detegitur, praesentis gloriae opinio foedatur. Hinc quippe in laude justi per Salomonem dicit Veritas: Doce justum, et festinabit accipere . Hinc pravorum contumaciam despicit, dicens: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . Nam fit plerumque ut cum correpta in se mala defendere nequeunt, ex verecundia pejores fiant; ac sic in sua defensione superbiant, ut quaedam vitia contra vitam corripientis exquirant; et eo se criminosos non aestimant, si crimina et aliis imponant. Quae cum vera invenire nequeunt, fingunt, ut ipsi quoque habeant quod non impari justitia increpare videantur
Abbreviated transcription (Latin):
relnquat. Inde ergo a deo disiũgitur. unde
in deo laudanda uidebatur. Nonnũꝙͣ uero recto o
forio per laudes potuit. repulsus ꝯtumeliis ad semetipsũ redit: et eointꝰ seirsum
⁊ cbustius in deo solidat: quo foris non iuenit ubi r egurescat. Toca etem̃ spes in auctoe
figitur: et inter irrisionũ conuitia sclus interior testis imploratur: atq affluct i
ammꝰ fit deo tanto preximꝰ. quanto et a gratia hũam fauoris alienꝰ. In pretem
pretmnꝰ funditur: et pressus exteriꝰ ad penetrãda qure intus sunt numdiꝰ liquatur
Bene itaq nũc dicitur. qui deridetur ab amito suosicut ego. muccabit dẽũ. et
exaudiet eũ: quia bonoꝵ menti dum praui exprobrant. oftendunt quẽ suorum
actuum testem querant. Que dũ ꝯpuncta sese in precibꝰ accingit. inde intra se
superne exauditioni iungitur: unde extra se ab humana laude separatur

Expanded text:
relinquit. Inde ergo a Deo disjungitur, unde in Deo laudanda videbatur. Nonnunquam vero recto foras per laudes potuit, repulsus contumeliis, ad semetipsum redit; et eo se intus robustius in Deo solidat, quo foris non invenit quo requiescat. Tota etenim spes in auctore figitur, et inter irrisionum convicia solus interior testis imploratur; atque afflicti animus fit Deo tanto proximus, quanto 360 et a gratia humani favoris alienus: in precem protinus funditur, et pressus exterius, ad penetranda quae intus sunt mundius liquatur. Bene itaque nunc dicitur: Qui deridetur ab amico suo sicut ego, invocabit Deum, et exaudiet eum, quia bonorum menti dum pravi exprobrant, ostendunt quem suorum actuum testem quaerant. Quae dum compuncta sese in precibus accingit, inde intra se supernae exauditioni jungitur, unde extra se ab humana laude separatur
Abbreviated transcription (Latin):
ab amico suo sicut rgo: inuocabit¬
⁊ Suut ego. Ualde prouide inteiponitur sicut xgo
qr sunt nõnulli quos et hũane irrisioẽs depͥmunt¬
et tñ diuinis auribꝰ exaudibiles non sunt. Nam cũ
derisio ꝯͣ tulpã nascitur : prfecto millũ uirtutis

Expanded text:
e eminet, nequaquam se contra vires erigat scientia qu vero quam provide interponitur Sicut ego, quia sunt nonnulli quos et humanae irrisiones deprimunten divinis auribus exaudibiles non sunt. Nam cum derisio contra culpam nascitur, profecto nullum virtutis