comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iseptuagin¬
ta interp̃tum
pura et ut ab
ets in grecum
uersa est editio ꝑmaneret:
suꝑflite michromati epis¬
copoꝵ sanctissime atq doc¬
tissime impelleres ut hebre¬
auolumina latino sermo¬
ne transferrem. Qd̃ enim
semel aures hominũ occut¬
pauerat. et nascentis eccle¬
sie roboraterat fidem: iu¬
stũ erat ettam nr̃o silentio
cõꝓbari. Nunc uero cũ ꝓ
uarietate regionũ diu̾sa fe¬
rantur exemplaria. et ger¬
mana illa antiquaq tͣns¬
latio corrupta sit atq ui¬
olata: nr̃i arbitrii putas.
aut e plurib iudicare qͥd
uerũ sit. aut nouũ opus
inueteri oꝑe cidere: illudẽ¬
tibq iudeis cornicumut
dicitur oculos ꝯfigere. A¬
lexandria et egyptus ĩ sep¬
tuaginta suis esychium
laudat auctorem. Constã¬
tinopolis usq antiochiã:
luciani martyris exempla¬
ria ꝓbat. Medie int̾ has ꝓ¬
uintie palestinos codices
legunt: quos ab origene
elaboratos eusebius.⁊ pã¬
phylus uulgauerunt. To¬
tusq orbis hac int̃ se tͥpha¬

Expanded text:
Septuaginta Interpretum pura, et ut ab eis in Graecum versa est, editio permaneret, superflue me, mi Chromati, episcoporum sanctissime atque doctissime, impelleres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero, cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicum, ut dicitur, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis laudat auctorem. Constantinopolis usque ad Antiochiam Luciani martyris exemplaria probat. Mediae inter has provinciae Palaestinos codices legunt, quos ab Origene elaboratos Eusebius et Pamphilius vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifa
Abbreviated transcription (Latin):
aque uiue. Uz tiq scriptũ
est: qd̃ saluator scriptum
esse testatur. U. bi scriptũ
est: septuaginta ñ habẽt.
Apocripha nescit ecclesia.
Ad hebreos igitur reu̾ten¬
dũ est: unde ⁊ dñs loquit᷑
et discipuli exempla pre¬
sumunt. Hec pace ueterũ
loquor: et obtrectatorib
meis tantũ respondeo qui
canino dente me rodunt :
in publico detrahentes:¬
et legentes inangulis.
Idem ⁊ accusatores ⁊ defẽ¬
sores ⁊ cũ in aliis ꝓbent
qd̃ in me repbant:quasi
uirtus ⁊ uitiũ ñ in reb
sint. sed cũ auctore mute¬
tur. Ceters̃ nemini edici¬
onẽ septuaginta transla¬
toꝵ oltm de greco emenda¬
tam cribuisse me nostis:
nec inimicũ debere estima¬
ri eoꝵ quos in conuentu
fratrũ semꝑ edissero. Et
ũba dierum interp̃tatus
sum idcirco feci: ut in extri¬
cabiles moras ⁊ siluã no¬
minũ que scriptoꝵ ꝯfusa
sunt uitio. sensuũq bar¬
colla digererem: michimet¬
ip̃t ⁊ mets iuxta hysment¬
um canens: si aures surr¬
de sunt ceteroꝵ.

Expanded text:
scriptum est, quod Salvator scriptum esse testatur. Ubi scriptum est? Septuaginta non habent: apocrypha nescit Ecclesia. Ad Hebraeos igitur revertendum est, unde et Dominus loquitur, et discipuli exempla praesumunt. Haec pace veterum loquor, et obtrectatoribus meis tantum respondeo, qui canino dente me rodunt, in publico detrahentes; legentes in angulis, iidem et accusatores et defensores, cum in aliis probent quod in me reprobant: quasi virtus et vitium non in rebus sit, sed cum auctore mutetur. Caeterum memini, editionem Septuaginta Translatorum olim de Graeco emendatam tribuisse me nostris: nec inimicum debere aestimari eorum, quos in conventu fratrum semper edissero. Et d est, Verba dierum, interpretatus sum, idcirco feci, ut inextricabiles moras, et silvam nominum, quae scriptorum confusa sunt vitio, sensuumque barcola digererem: mihimetipsi et meis juxta Ismeniam canens, si aures surdae sunt caeterorum.
Abbreviated transcription (Latin):
audiunt sapientiã cuam.
Sit dñs deus tuus bñdc̃s:
qui uoluit te ordinare su
ꝑthronũ suũ regẽ dñt dei
cui. Qua diligit deus istł.
et uult saluare eũ in ecer¬
num: idcirco posuit te su¬
ꝑ eũ regem. ut facias iudi
tiũ ⁊ iusticiam. Sedit au¬
tẽ regi centũ uiginti talẽ¬
ta auri ⁊ et aromata multa
uimis: et gẽmas p̃ciosissi¬
mas. Non fuerunt aro¬
mata talia: ut hec q̃ dedit
regina saba regi salomto¬
ni. Seci ⁊ serui hẏrã cum
seruis salomonis atcule¬
runt aurũ de ophir. et lig
domo dñt ⁊ in domo regia:
cytharas quoq et psalteria
cantorib. Nũ quã uisa sũt
in terra iuda ligna talia.
R ex autẽ salomon dedit
regine saba cuncta q̃ uolu¬
it et q̃ postuiauit: multo
plura quã atculerat ad eũ

Expanded text:
uam. Sit Dominus Deus tuus benedictus, qui voluit te ordinare super thronum suum, regem Domini Dei tui. Quia diligit Deus Israel, et vult servare eum in aeternum, idcirco posuit te super eum regem, ut facias judicia atque justitiam. Dedit autem regi centum viginti talenta auri, et aromata multa nimis, et gemmas pretiosissimas: Non fuerunt aromata talia ut haec quae dedit regina Saba regi Salomoni. Sed et servi Huram cum servis Salomonis attulerunt aurum de Ophir, et ligndomo Domini, et in domo regia, citharas quoque, et psalteria cantoribus: Numquam visa sunt in terra Juda ligna talia. Rex autem Salomon dedit reginae Saba cuncta quae voluit, et quae postulavit, multo plura quam attulerat ad eu
Abbreviated transcription (Latin):
a uiroꝵ fortiũ. Humilia¬
tiq sunt filii isrł in tẽpo¬
re illo ⁊ et uehem̃tissime
confortati filii iuda: eo qd̃
sꝑassent in dño deo patrũ
suoꝵ. Persecutus ẽ autem
abia fugientẽ ieroboã et ce¬
pic ciuitates eius bethel et
filias eius : et iesena ciutm
faliab sius: ephron quo¬
q et filias eius. Nec ua¬
luit ultra resisterẽ ierobo¬
am: indieb abie. Quem
ꝑcussit dñs: et mortuus
ẽ. Igitur abia confortato
imperio suo: accepit uxo¬
res quatuordecim. Procte¬
auitq uiginti duos fili¬
os: et sexdecim filias. Re¬
liqua autẽ sermonũ abie
uiarũq. et operũ eus: scͥp¬
ta sunt diligentissime in

Expanded text:
a virorum fortium humiliaa virorum fortium humiliatique sunt filii Israhel in tempore illo et vehementissime confortati filii Iuda eo quod sperassent in Domino Deo patrum suorum persecutus est autem Abia fugientem Hieroboam et cepit civitates eius Bethel et filias eius et Hiesena cum filiabus suis Ephron quoque et filias eius nec valuit ultra resistere Hieroboam in diebus Abia quem percussit Dominus et mortuus est igitur Abia confortato imperio suo accepit uxores quattuordecim procreavitque viginti duos filios et sedecim filias reliqua autem sermonum Abia viarumque et operum eius scripta sunt dili
Abbreviated transcription (Latin):
panes in mensa mũdis¬
sima. Estq apd̃ nos can¬
delabrũ aureum ⁊ lucer¬
ne eius: ut accendantire
semꝑaduesperã. Nos qͥppe
custodimꝰ p̃cepta dñi dei
nr̃i: quẽ uos reliquistis.
Ergo in exercitu nr̃o dux
deus ẽ: et sacerdotes eius
qui clangunt tubis ⁊ re¬
sonant contͣuos. Filii is¬
rahel nolite pugnare ⁊tͣ
ñ uobis expedit. Hec illo
loquente: ieroboam retro
moliebat᷑ insidias. Cũq
ex adu̾so hostiũ staret: ig¬
norantẽ iudã suo ambie¬
bat exercitu. Respiciens¬
q iudas uidit instare bel¬
lum ⁊ ex adu̾so ⁊ post ter¬
gũ: ec clamauit ad dñm
ac sacerdotes tubis canere
ceperunt. Om̃sq uiri iu¬
da uociferatisunt. Et ecce
iluis clamantib ꝑterruit
deus teroboã ⁊ omnẽ tscł:
qui stabat ex adu̾so abia
et iuda. Fugeruntq filii
istł iudam: et tradidit eos
deus in manus eoꝵ. Per¬
cussit ergo eos abia ⁊ ppłs
eius: plaga magna. Et
corruerunt uulnerati ex
istł quinquaginta mili¬

Expanded text:
panes in mensa mundispanes in mensa mundissima; Estque apud nos candelabrum aureum, et lucernae ejus, ut accendantur semper ad vesperam: Nos quippe custodimus praecepta Domini Dei nostri, quem vos reliquistis. Ergo in exercitu nostro dux Deus est, et sacerdotes ejus, qui clangunt tubis, et resonant contra vos: Filii Israel, nolite pugnare contra non vobis expedit. Haec illo loquente, Jeroboam retro moliebatur insidias. Cumque ex adverso hostium staret, ignorantem Judam suo ambiebat exercitu. Respiciensque Judas vidit instare bellum et ex adverso et post tergum, et clamavit ad Dominum: ac sacerdotes tubis canere coeperunt. Omnesque viri Juda vociferati sunt: et ecce illis clamantibus, perterruit Deus Jeroboam, et omnem Israel, qui stabat ex adverso Abia et Juda. Fugeruntque filii Israel Judam, et tradidit eos Deus in manu eorum. Percussit ergo eos Abia, et populus ejus, plaga magna: et corruerunt vulnerati ex Israel quingenta milli
Abbreviated transcription (Latin):
boam filius nabach ser¬
uus salomonis filii cł.
et rebellauit contra dñm
suũ. Congregatiq sunt
ad eũ uiri uanissimi et
filii belial: et p̃ualuerũt
contra roboã filiũ sałomᷤ.
Porro roboam erat rudis
et corde pauido: nec potuit
resistere eis. Nunc ergo uoᷤ
dicitis qd resistere possitiᷤᷤ
regno dei qd̃ possidet ꝑ fili¬
os dauid: habetisq gran¬
dem pplĩ muititudinem
atq uitulos aureos qͦs
fecit uobis teroboam ĩ de¬
os. Et eiecistis sacerdotes
dñi filtos aaron atqz le¬
uitas: et fecistis uobis sa¬
cerdotes si c̃ om̃s ppłi t̾raꝵe.¬
Quicũq uenerit et intet¬
auerit manũ suã in tau¬
ro ⁊ in bub ⁊ in arietibus
septẽ: fit sacerdos eoꝵ qui
ñ sunt dii. Noster autem
dñs deus eit: quẽ ñ reli¬
quimus. Sacerdotesq qͥ
ministrant dño de filiis
aaron: et leuite sunt in
ordine suo. Holocausta qͦ
offerunt dño ꝑ singulos
dies mane et uesꝑe: et chi¬
miama iuxta legis p̃cep¬
ta confectũ. Et ꝓponunt᷑

Expanded text:
Nabat, servus Salomonis filii David: et rebellavit contra Dominum suum. Congregatique sunt ad eum viri vanissimi, et filii Belial: et praevaluerunt contra Roboam filium Salomonis: Porro Roboam erat rudis, et corde pavido, nec potuit resistere eis. Nunc ergo vos dicitis, quod resistere possitis regno Domini, quod possidet per filios David, habetisque grandem populi multitudinem, atque vitulos aureos, quos fecit vobis Jeroboam in Deos. Et ejecistis sacerdotes Domini, filios Aaron, atque Levitas: et fecistis vobis sacerdotes sicut omnes populi terrarumquicumque venerit, et initiaverit manum suam in tauro, in bobus, et in arietibus septem, fit sacerdos eorum qui non sunt dii. Noster autem Dominus Deus est quem non relinquimus: Sacerdotesque ministrant Domino de filiis Aaron, et Levitae sunt in ordine suo: Holocausta quoque offerunt Domino per singulos dies mane et vespere, et thymiama juxta legis praecepta confectum, et proponuntur
Abbreviated transcription (Latin):
tente sint ad orationẽ. que
fit in loco isto. Nunc igitur
consurge dũe deus in requi¬
em̃ tuam: tu ⁊ archa forti¬
tudinis tue. Sacerdotes
tuidñe deus induant᷑ sa¬
lute: et sc̃i tuĩ lecentur in
bonis. Bñe deus ne au̾se¬
ris faciẽ xp̃i tui. Mem̃to
miscd̾iaꝵ dauid serui tut.
Cũq cõplesset salomon
fundens p̃ces⁊ ignis descẽ¬
dit de celo ⁊ deuorauit holo¬
causta ⁊ uictimas: et ma¬
iestas dñi impleuit domũ.
Nec poterant sacerdotes in¬
gredi templũ dñt: eo qd̃ im¬
plesset matestas dñi tem¬
plumdñt. S ed ⁊ om̃s filii
istl uidebant descendentem
mũ. Et corruentes ꝓni in
terrã suꝑ pauim̃tũ stratũ
lapide adorauerunt:⁊lau¬

Expanded text:
tentae sint ad orationem quae tentae sint ad orationem quae fit in loco isto nunc igitur consurge Domine Deus in requiem tuam tu et arca fortitudinis tuae sacerdotes tui Domine Deus induantur salute et sancti tui laetentur in bonis Domine Deus ne averseris faciem christi tui memento misericordiarum David servi tui cumque conplesset Salomon fundens preces ignis descendit de caelo et devoravit holocausta et victimas et maiestas Domini implevit domum nec poterant sacerdotes ingredi templum Domini eo quod implesset maiestas Domini templum Domini sed et omnes filii Israhel videbant descendentem mum et corruentes proni in terram super pavimentum stratum lapide adoraverunt
Abbreviated transcription (Latin):
hec est quã elegisti. et domꝰ
quã edificaut nomini tu¬
o ⁊ ut exaudias de celo p̃ces
eoꝵ ⁊ obsecratõnẽ: et ulcis¬
caris. S̾i autẽ ⁊ peccauerĩt
tibi. neq eñi est homõ qui
ñ peccet ⁊ ec iratus fueris eis
et tradideris hostib. et cap¬
tiuos eos duxerint ĩ terrã
longinquã uel certe que
iuxta ẽ: et euersi corde su¬
o in t̾ram ad quã captiui
ducti fuerant egerint peni¬
tentiã. et dep̃cati te fuerint
in terra captiuitatis sue
dicentes peccauimus ⁊ ini¬
q̃ fecimus ⁊ iniuste egimꝰ:¬
i et reu̾si fuerint ad te in to¬
to corde suo. et in tota aĩa
sua in terra captiuitatis
sue ad quã ducti sunt ad¬
orabunt te contͣuiam ter¬
re sue quã dedisti patrib
eoꝵ. et urbis quã elegisti.
ec domus quã edificaui
nõi tuoz ut exaudias de
celo hoc est de firmo habita¬
culo tuo p̃ces eoꝵ. et facias
iuditiũ: et dimittas ppło
tuo quãuis peccatori. Tu
eñi es deus meus. Aꝑiant᷑
q̃so oculi tui. ⁊ aures tue ĩ¬

Expanded text:
legisti et domus quam aedificavi nomini tuo ut exaudias de caelo preces eorum et obsecrationem et ulciscaris si autem et peccaverint tibi neque enim est homo qui non peccet et iratus fueris eis et tradideris hostibus et captivos eos duxerint in terram longinquam vel certe quae iuxta est et conversi corde suo in terra ad quam captivi ducti fuerant egerint paenitentiam et deprecati te fuerint in terra captivitatis suae dicentes peccavimus inique fecimus iniuste egimus et reversi fuerint ad te in toto corde suo et in tota anima sua in terra captivitatis suae ad quam ducti sunt adorabunt te contra viam terrae suae quam dedisti patribus eorum et urbis quam elegisti et domus quam aedificavi nomini tuo ut exaudias de caelo hoc est de firmo habitaculo tuo preces eorum et facias iudicium et dimittas populo tuo quamvis peccatori tu es enim Deus meus aperiantur quaeso oculi tui et aures tuae in
Abbreviated transcription (Latin):
ni⁊ et ñ dissoluant᷑ manꝰ
ur̃e. Erit eñi merces ope¬
ri ũro. Qd̾ cũ audisset a¬
sa u̾ba scilicet ⁊ ꝓphetiã¬
fortatus ẽ: et abstulit y¬
dola de om̃i terra iuda. et
beniamin ⁊ ex urbib qͣs
ceꝑat montis effraym:
et dedicauit altare dñi qd̃
erat ante porticũ domus¬
dñi. Congregauitq uni¬
uersũ uidam ⁊ beniamĩ:
et aduenas cũ eis de effra¬
ẏm. et de manasse. et de sy¬
meon. Slures enĩ ad eũ
confugerant ex isrł: uidẽ¬
tes qd dñs deus illius es¬
set cũ eo. Cũq uenissent
iherł̾m mense tercio anno
quintodecimo regni asa:
ĩmolauerunt dño in die
illa de manubiis ⁊ de p̃da
quã adduxerant boues
septingentos. et arietes
septẽ genta milia. Et in¬
trauit ex more ad corrobo¬
randũ fedus: ut q̃rerẽt
dñm deũ patrũ suoꝵ in

Expanded text:
ni et non dissolvantur manus ni et non dissolvantur manus vestrae erit enim merces operi vestro quod cum audisset Asa verba scilicet et prophetifortatus est et abstulit idola de omni terra Iuda et Beniamin et ex urbibus quas ceperat montis Ephraim et dedicavit altare Domini quod erat ante porticum Domini congregavitque universum Iuda et Beniamin et advenas cum eis de Ephraim et de Manasse et de Symeon plures enim ad eum confugerant ex Israhel videntes quod Dominus Deus illius esset cum eo cumque venissent Hierusalem mense tertio anno quintodecimo regni Asa immolaverunt Domino in die illa de manubiis et praeda quam adduxerant boves septingentos et arietes septem milia et intravit ex more ad corroborandum foedus ut quaererent Dominum Deum patru
Abbreviated transcription (Latin):
et exercitu illius p̃liante.
Tulerunt ergo spolta mł¬
ta: et ꝑcusserunt omnes¬
ciuitates ꝑ circuitũ gera¬
re. Grandis quippe terror
cunctos inuaserat. Et di¬
ripuerunt urbes: et mul¬
tam p̃dam asportauer̃t̃
Sed ⁊ caulas ouiũ destru¬
entes: tulerunt pecoꝵ in¬
finicam multitudinem
oded fc̃o in se spiri¬
tu dei egressus est in occur¬
sũ asa: et dixit et. audite
me asa: et oĩs iuda ⁊ ben¬
iamin. Pñs uobiscum:
quia fuistis cũ eo. Si q̃¬
sieritis eũ: inuenietis.
Si autẽ dereliq̃ritis eũ:
derelinquet uos. Tran¬
q sacerdote doctore: et abs¬
q lege. Cũq reu̾si fuerĩt
inangustia sua. clamaue¬
quesierint eũ: tepperient.¬
In tempore illo ñ erit pax
ingredienti ⁊ egredienti:
sed terrores undiq in cũc¬
tis habitatorib terrarũ.
Pugnabit eñi gens ꝯtra
gentẽ: et ciuitas contra
ciuicatẽ: quia dñs cont᷑¬
babit eos in om̃i angusti¬
a. Wos ergo confortami¬

Expanded text:
et exercitu illius praeliante. et exercitu illius praeliante. Tulerunt ergo spolia multa, et percusserunt civitates omnes per circuitum Gerarae: grandis quippe cunctos terror invaserat: et diripuerunt urbes, et multam praedam asportaverunt. Sed et caulas ovium destruentes, tulerunt pecorum infinitam multitudinem,Obed, facto in se spiritu Dei, egressus est in occursum Asa, et dixit ei: Audite me Asa, et omnis Juda, et Benjamin: Dominus vobiscum, quia fuistis cum eo. Si quaesieritis eum, invenietis: si autem dereliqueritis eum, derelinquet vos. Trant absque sacerdote doctore, et absque lege. Cumque reversi fuerint in angustia sua aquaesierint eum, in tempore illo non erit pax egredienti et ingredienti sed terrores undique in cunctis habitatoribus terrarum pugnabit enim gens contra gentem et civitas contra civitatem quia Dominus conturbabit eos in omni angustia vos ergo confortami
Abbreviated transcription (Latin):
o portantiũ scuta ⁊ hastas
de iuda trecenta milia. Pe
beniamin uero scutarioꝵ
et sagittatioꝵ: ducenta
octoginta milia. Omnes
isti uiri fortissimi. Egres¬
sus ẽ autẽ contra eos ⁊ a¬
ra ethyops cũ exercitu de¬
cies centena nulia. ⁊ cur¬
rib trecentis: et uenit ma
resa. Porro asa ꝑrexit ob¬
uiã ei ÷ et instruxit aciẽ
ad bellũ in ualie sephata.
q̃ est iuxta maresa: et in¬
uocauit dñm deũ ⁊ ait.
Pñe ñ est apud te ulla di¬
stancia: utrũ inpaucis au¬
xilieris auc in plurib Ad¬
iuua nos dñe deus noster.
In te eñi ⁊ in tuo noĩe ha¬
bentes fidutiã: uenimꝰ
contra hanc multitudinẽ.
Bñe deus noster tu es:
ñ p̃ualeat contra te homo.
Exterruit itaq dñs echy¬
opas: corã asa ⁊ iuda. fu¬
geruntq echyopes et ꝑse¬
cutus ẽ eos asa ⁊ ppłs qͥ
cũ eo erat: usq gerara. Et
ruerunt ethyopes usq ad
internecionem : quia do¬
mino cedente contriti sũe:

Expanded text:
o portantium scuta et hastas o portantium scuta et hastas de Iuda trecenta milia de Beniamin vero scutariorum et sagittariorum ducenta octoginta milia omnes isti viri fortissimi egressus est autem contra eos Zara Aethiops cum exercitu decies centena milia et curribus trecentis et venit usque Maresa porro Asa perrexit obviam et instruxit aciem ad bellum in valle Sephata quae est iuxta Maresa et invocavit Dominum Deum et ait Domine non est apud te ulla distantia utrum in paucis auxilieris an in pluribus adiuva nos Domine Deus noster in te enim et in tuo nomine habentes fiduciam venimus contra hanc multitudinem Domine Deus noster tu es non praevaleat contra te homo exterruit itaque Dominus Aethiopas coram Asa et Iuda fugeruntque Aethiopes et persecutus est eos Asa et populus qui cum eo eruerunt Aethiopes usque ad internecionem, quia, Domino caedente, contriti sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tem abia cũ pr̃ibus
suis: et sepelierunt eũ in
ciuitate dauid. Regnauit¬
q asa filius eius ꝓ eo: in
cuius dieb quieuit terra
annis decẽ. Fecit autẽ asa
qd bonũ ⁊ placitũ erat in
conspectu dei sui ÷ et subu̾¬
tit altaria ꝑegrini cultus
et excelsa: et confregit sta¬
tuas lucosq succendit :¬
ac p̃cepit iude ut q̃ rerẽt do¬
minũ deũ patrũ suoꝵ: et
facerent legem ⁊ uniu̾sa¬
mandata. Et abstulit de
cunctis urbib iuda aras
et fana: et regnauit in
pace. Edificauit quoq
urbes munitas iniuda
quia quietus erat. et nul¬
la temporib eius bella
surrexerant: pacem dño
largiente. Sixit autẽ iu¬
de. Edificemus ciuitates
istas ⁊ uallemus muris
et roboremus turrib ⁊ por¬
tis ⁊ seris ⁊ donec a bellis
quieta sunt oĩa: eo qd̾ q̃¬
sierimus dñm deũ patrũ
nr̃oꝵ. et dederit nobis pacẽ
ꝑ gyrũ. Edificauerunt i¬
gitur: et nuliũ in extru¬
endo ĩpedim̃tũ fuit. Habu¬
it autem asa in exercitu su¬

Expanded text:
tem Abia cum patribus suis et sepelierunt eum in civitate David regnavitque Asa filius eius pro eo in cuius diebus quievit terra annis decem fecit autem Asa quod bonum et placitum erat in conspectu Dei sui et subvertit altaria peregrini cultus et excelsa et confregit statuas lucosque succidit ac praecepit Iudae ut quaereret Dominum Deum patrum suorum et faceret legem et universamandata et abstulit e cunctis urbibus Iuda aras et fana et regnavit in pace aedificavit quoque urbes munitas in Iuda quia quietus erat et nulla temporibus eius bella surrexerant pacem Domino largiente dixit autem Iudae aedificemus civitates istas et vallemus muris et roboremus turribus et portis et seris donec a bellis quieta sunt omnia eo quod quaesierimus Dominum Deum patrum nostrorum et dederit nobis pacem per gyrum aedificaverunt igitur et nullum in extruendo inpedimentum fuit habuit autem Asa in exercitu su
Abbreviated transcription (Latin):
et uniu̾sus ppłs ad robo¬
am die tercio: si c̃ p̃ceperat
eis. Responditq rex dura
derelicto consilio sentoꝵ: Lo¬
cutusq est iuxta iuuenũ
uoluntatẽ. Pat̃ meus gͣ¬
ue uobis imposuit iugũ.
qd̃ ego grauius faciã. Pat̃
meus cecidit uos flagellis:
ego uero cedam scorpionib
Et ñ acquieuit ppłi p̃cib.
Erat eñi uoluntas det ut
cõpleretur sermo eius quẽ
locutus fuerat ꝑ manum
ahie sylonitis: ad teroboã
filiũ nabach. Populus au¬
tem uniu̾sus rege duriora
dicente: sic locutus ẽ acl
eũ. Non ẽ nobis pars in
dauid: neq hereditas ĩ fi

Expanded text:
et universus populus ad Roboet universus populus ad Roboam die tertio sicut praeceperat eis responditque rex dura derelicto consilio seniorum locutusque est iuxta iuvenum voluntatem pater meus grave vobis inposuit iugum quod ego gravius faciam pater meus cecidit ego vero caedam scorpionibus et non adquievit populi precibus erat enim voluntatis Dei ut conpleretur sermo eius quem locutus fuerat per manum Ahiae Silonitis ad Hieroboam filium Nabath populus autem universus rege duriora dicente sic locutus est ad eum non est nobis pars in David neque here
Abbreviated transcription (Latin):
iniit consiliũ cũ senibus
qui steterant corã pr̃e eiuᷤ
salomone dũ adhuc uiue¬
ret: dicens. Quid datis ⁊¬
silu ut respondeã pplõ. Qͥ
dixerunt ei. Si placueris
ppło huis. et lenieris eos
u̾bis clem̃tib: seruient
tibi om̃i tempore. At ille
reliquit consiliũ senũ ⁊ et
cũ iuuenib tractare cepit
qui cũ eo nutriti fuerant:
et erant in comitaci illiꝰ.
B̾ixitq ad eos. Quid uo¬
bis uidecur ⁊ uel responde¬
re quid debeo ppło huicqui
dixit michi subleua iugũ
qd̃ imposuit nobis pac̾ tu¬
us: IAt illi responder̃t ut iuue¬
nes ⁊ nucriticũ eo in deli¬
ciis: atq dixerunt. Siclo¬
q̃ris ppło qui dixit tibi pa¬
ter tuus aggrauauit iu¬
gũ nr̃m. tũ subleua: ⁊ sic
respondebis eis. Minimus
digicus meus: grossior est
lumbis pr̃is mei. Pat̃ me¬
us imposuit uobis iugũ
graue: et ego maius pon¬
dus apponam. Pat meus
cecidit uos flagellis: ego
uero cedam uos scorpiont¬
b. Nz enit ergo ieroboam

Expanded text:
iniit consilium cum senibus, iniit consilium cum senibus, qui steterant coram patre ejus Salomone dum adhuc viveret, dicens: Quid datis consilii, ut respondeam populo? Qui dixerunt ei: Si placueris populo huic, et lenieris eos verbis clementibus, servient tibi omni tempore. At ille reliquit consilium senum, et cum juvenibus tractare coepit, qui cum eo nutriti fet erant in comitatu illius dixitque ad eos quid vobis videtur vel respondere quid debeo populo huic qui dixit mihi subleva iugum quod inposuit nobis pater tuus at illi responderunt ut iuvenes et nutriti cum eo in deliciis atque dixerunt sic loqueris populo qui dixit tibi pater tuus adgravavit iugum nostrum tu subleva et sic respondebis eis minimus digitus meus grossior est lumbis patris mei pater meus inposuit vobis iugum grave et ego maius pondus adponam pater meus cecidit vos flagellis ego vero caedam scorpionibus venit ergo Hieroboam
Abbreviated transcription (Latin):
q regionib. Reliqua ue¬
ro operũ salomonis prio¬
rũ ⁊ nouissimoꝵ scripta
sunt inu̾bis nathan ꝓph̾e
et in libris ahie sylonitis:
inuisione quoq addo ui¬
dentis contra ieroboã fili¬
um nabath. Regnauit
attẽ salomon in thecłm
suꝑ omnẽ istł: quadragĩ¬
ta annis. Bormiuitq
cũ pr̃ib suis: et sepelier̃t̃
eum in ciuitate dauid.
filius eius ꝓ eo ꝓ¬
fectus ẽ autẽ roboam in
sychem. Illuc eñĩ cunctues
istł conuenerat: ut consti¬
tuerent eũ regẽ. Qd̾ cum
audissec teroboam filius
nabath qui erat in egyp¬
to ⁊ fugerat quippe fuluc¬
ante salomonẽ: statim re¬
uersus ẽ. Uz ocauerũtor.
eũ: ec uenit cũ uniu̾sois¬
rahel. Et locuti sunt ad ro¬
uoam dicentes. Pat̾ tuus
durissimo iugo nos pres¬
sit ⁊ culeuiora impera pa¬
tre tuo qui nobis grauẽ
ĩposuit seruitutẽ: et pau¬
lulũ de onere subleua. ut
seruiamus tibi. Qui ait.
Post tres dies reu̾timint
ad me. Cũq abisset ppłs

Expanded text:
que regionibus reliqua veque regionibus reliqua vero operum Salomonis priorum et novissimorum scripta sunt in verbis Nathan prophetae et in libris Ahiae Silonitis in visione quoque Iaddo videntis contra Hieroboam filium Nabath regnavit autem Salomon in Hierusalem super omnem Israhel quadraginta annis dormivitque cum patribus suis et sepelierunt eum in civitate David filius eius profectus est autem Roboam in Sychem illuc enim cunctus Israhel convenerat ut constituerent eum regem quod cum audisset Hieroboam filius Nabath qui erat in Aegypto fugerat quippe ante Salomonem, statim reversus est. Vocaveruntque eum, et venit cum universo Israel, et locuti sunt ad Roboam, dicentes: Pater tuus durissimo jugo nos pressit, tu leviora impera patre tuo, qui nobis gravem imposuit servitutem, et paululum de onere subleva, ut serviamus tibi. Qui ait: Post tres dies revertimini ad me. Cumque abiisset populus,
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuii regis: erant au¬
rea. Et uasa domus saltuᷤ
libant: ex auro purissimo.
Argentũ eñt in dieb illis:
ꝓ nichilo reputabatur. St¬
quidẽ naues regis ibant
in tharsis cũ seruis hyram
semel in annis tribz: et de¬
ferebant inde aurũ ⁊ argen¬
tum. et ebur. et simias. et
pauos. Magnificatus est
igitur salomon suꝑ om̃s
deferebant et munera. uasa
et arma. et aromata: equos
et mulos ꝑ singłos annos.
Habuit quoq salomon qͣ¬
draginta milia equoꝵ ĩ sta¬
bulis: et curruũ equitũq¬
duodecim milia. Consti¬
tuitq eos in urbib qua¬
drigar: et ubi erat rex
in ihersm. Exercuit autẽ
potestatẽ suꝑ cunctos re¬
ges a fliuio euphrate
usq ad terrã philistinoꝵ:
et usq ad terminos egyp¬
ti. Tantãq copiã p̃buit
argenti in iherłm quasi
lapidũ: et cedroꝵ tanqͣm
multitudinẽ uelut sycho¬
moꝵ q̃ gignunt᷑ in cam¬
pestrib. Noducebant᷑ auitẽ
ei equi de egypto: cunctis¬

Expanded text:
convivii regis erant auconvivii regis erant aurea, et vasa domus saltus Libani ex auro purissimo. Argentum enim in diebus illis pro nihilo reputabatur. Siquidem naves regis ibant in Tharsis cum servis Huram, semel in annis tribus: et deferebant inde aurum et argentum, et ebur, et simias, et pavos. Magnificatus est igitur Salomon super omndeferebant ei munera, vasa et arma, et aromata, equos, et mulos, per singulos annos. Habuit quoque Salomon quadraginta millia equorum in stabulis, et curruum equitumquduodecim millia, constituitque eos in urbibus quadrigarum, et ubi erat rex in Jerusalem. Exercuit etiam potestatem super cunctos reges a fluvio Eufraten usque ad terram Philisthinorum id est usque ad terminos Aegypti tantamque copiam praebuit argenti in Hierusalem quasi lapidum et cedrorum tantam multitudinem velut sycaminorum quae gignuntur in campestribus adducebantur autem ei equi de Aegypto cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
tempondus auri qd̾ offe¬
rebatur salomoni ꝑ annoᷤᷤ
singłos sexcenta sexagin¬
ta sex talenta auri: excep¬
ta ea sũma quã legati di¬
u̾sai gentiũ ⁊ negociaco¬
res afferre consueuerant :
om̃sq reges arabie et satͣ¬
pe terraiꝵ qui cõportabãt
aurũ ⁊ argentũ salomoni.
Fecit igitur rex salomon
ducentas hastas aureas
de sũma sexcentoꝵ aureo¬
rũ: qui in hastis singłis
expendebant᷑. Trecenta
quoq scuta aurea trecẽ¬
toꝵ aureoꝵ: quib tegebã¬
tur scuta singła. Posuit¬
q ea rex in armamenta¬
rio: qd̃ erat consitum ne¬
more. Fecit quoq rex so¬
liũ eburneũ grande: et
uestiuit illud auro mũ¬
dissimo. Sex quoq gra
dus quib ascendebatur
ad soliũ: et scabellũ au¬
reũ. ⁊ brachiola duo altͥn¬
secus: et duos leones stã¬
tes uxta brachiola. Sed
ec alios duodecim leunciu¬
los stantes suꝑ sex gradus.
ex utraq parte. Non fuit¬
tale soliũ in uniuersis reg¬
nis. Om̃ia quoq uasa

Expanded text:
tem pondus auri quod afferebatur Salomoni per annos singulos sexcenta sexaginta sex talenta auri, excepta ea summa quam legati diversarum gentium et negotiatores afferre consueverant, omnesque reges Arabiae, et satrapae terrarum, qui comportabant aurum et argentum Salomoni. Fecit igitur rex Salomon ducentas hastas aureas de summa sexcentorum aureorum, qui in hastis singulis expendebantur: Trecenta quoque scuta aurea trecentorum aureorum, quibus legebantur scuta singula: Posuitque ea rex in armamentario, quod erat consitum nemore. Fecit quoque rex solium eburneum grande, et vestivit illud auro mundisdus quibus ascendebatur ad solium, et scabellum aureum et brachiola duo altrinsecus, et duos leones stantes juxta brachiola; sed et alios duodecim leunculos stantes super sex gradus ex utraqtale solium in universis regnis. Omnia quoque vasa
Abbreviated transcription (Latin):
bustus ad p̃lia eliada: ⁊
cũ eo tenentiũ arcũ ⁊ cly.¬
peum ducenta milta. Post
istũ eciã iorabad: et cũ eo
centũ octoginta milia ex¬
peditoꝵ mulitũ. Hii om̃s
erant ad manũ regis⁊ ex¬
ceptis aliis quos posue¬
rat inurbib muratis:
et in uniu̾so iudã

Expanded text:
bustus ad proelia Heliada et bustus ad proelia Heliada et cum eo tenentium arcum et clypeum ducenta milia post istum etiam Iozabath et cum eo centum octoginta milia expeditorum militum hii omnes erant ad manum regis exceptis aliis quos posuerat in urbibus muratis et in universo Iuda
Abbreviated transcription (Latin):
dñi ⁊ et circuibant cunctaᷤᷤ
urbes iuda: atq erudiebãt
ppłm. Itaq fc̃s ẽ pauor do¬
mini suꝑ oĩa regna terra¬
tũ que erant ꝑ gyix iuda:
nec audebant bellare ꝯtra
iosaphat. S̾ed ⁊ philistei
iosaphat munera defere¬
bant. et uectigal argenti.
Arabes quoq adducebãt
pecora: arietũ septẽ milia
septingentos: et hyrcos
totidem. Creuit ergo iosa¬
phat et magnificatus ẽ
usq in sublime: atq edi¬
ficauit in iuida domos ad
instar turriũ. urbesq mu¬
ratas: et multa oꝑa pat᷑¬
uit in urbib iuda. Wirt
quoq bellatores et robu¬
sti erant in ihetim quoꝵ
iste est numerus: ꝑ domos
atq familias singłoꝵ. In
iuda principes exercitus
ednas dux: et cũ eo robu¬
stissimoꝵ trecenta milia
Post hunc iohannã prin¬
ceps: ec cũ eo ducenta octo¬
ginta milia. Post istum
quoq amasias filius ze
chri consecratus dño: et cũ
eo ducenta milia uirorũ
fortiũ. Hunc sequebat᷑ ro¬

Expanded text:
Domini et circuibant cunctas Domini et circuibant cunctas urbes Iuda atque erudiebant populum itaque factus est pavor Domini super omnia regna terrarum quae erant per gyrum Inec audebant bellare contra Josaphat. Sed et Philisthaei Josaphat munera deferebant, et vectigal argenti, Arabes quoque adducebant pecora, arietum septem millia septingentos, et hircorum totidem. Crevit ergo Josaphat, et magnificatus est usque in sublime: atque aedificavit in Juda domos ad instar turrium, urbesque muratas. Et multa opera paravit in urbibus Juda. Viri quoque bellatores, et robusti erant in Jerusalem, quorum iste est numerus per domos atque familias singulorum. In Juda principes exercitus, Ednas dux, et cum eo robustissimorum trecenta millia. Post hunc Johanan princeps, et cum eo ducenta octoginta millia. Post istum quoque Amaschri consecratus Domino et cum eo ducenta milia virorum fortium hunc sequebatur ro
Abbreviated transcription (Latin):
bib iude que erant ual¬
late muris ⁊ p̃sidiaq dis¬
posuit interra uida et in
ciuitatib effraym: quaᷤ
ceꝑat asa pat̾ eius. Et fu¬
it dñs cũ iosaphat quia
ambulauit in uiis cbl
pr̃is sui primis ⁊ et ñ spe¬
rauit inbaalim sed in dõ
pr̃is sui: et ꝑrexit in pre¬
ceptis illius. et ñ iuxta
peccata istl̃. Confirmauitq
dñs regnũ in manu eiuᷤ
Et dedit om̃is iuda mit¬
nera iosaphat: fc̃ẽq sũt
et infinite diuitie ⁊ mul¬
ta gl̾a. Cũq sũpsisset cor
eius audatiã ꝓpt̾ uias
dñi: etiã excelsa ⁊ lucos
deuida abstulit. Tercio
autẽ anno regni sui mi¬
sic deprincipib suis be¬
nail. et obdiam. et zacha¬
riam. et natanahel ⁊ miche¬
am ut docerent in ciuitati¬
b iuide ⁊ et cũ eis leuitas.
semeiam. et nathaniã. et
zabadiam. asahel quoq
et semiramoth. et ionathã
adoniam. et tobiam. et co¬
cobadoniam leuitas: et cũ
eis helisama. et torã. sacer¬
uida habentes librũ legis

Expanded text:
nt vallatae muris praesidiaque disposuit in terra Iuda et in civitatibus Ephraim quas ceperat Asa pater eius et fuit Dominus cum Iosaphat quia ambulavit in viis David patris sui primis et non speravit in Baalim sed in Deo patris sui et perrexit in praeceptis illius et non iuxta peccata Israhel confirmavitque Dominus regnum in manu eius et dedit omnis Iuda munera Iosaphat factaeque sunt ei infinitae divitiae et multa gloria cumque sumpsisset cor eius audaciam propter vias Domini etiam excelsa et lucos de Iuda abstulit tertio autem anno regni sui misit de principibus suis Benail et Obdiam et Zacchriam et Nathanahel et Micheam ut docerent in civitatibus Iuda et cum eis Levitas Semeiam et Nathaniam et Zabadiam Asahel quoque et Semiramoth et Ionathan Adoniam et Tobiam et Tobadoniam Levitas et cum eis Elisama et Ioram sacerIuda habentes librum legis
Abbreviated transcription (Latin):
ea rex in argillosa terra:
int̾ soccoch ⁊ saredata. Erat
autẽ multitudo uasoꝵ in¬
numerabilis: ita ut igno¬
raretur pondus eris. Fecit¬
q salomon om̃ia uasa do¬
mus dei. et altare aureũ.
et m̃sas ⁊ suꝑ eas panes
ꝓpositõnis: candelabra qͦ¬
q cũ lucerns suis. ut lu¬
cerent ante oraculũ iuxta
ricũ ex auro purissimo:
et florentia quedã. et lucer¬
nas. ⁊ forcipes aureos. Oĩa
de auro mundissimo fac¬
ta sunt. Tymiamatheri¬
a quoq et thuribula. et fi¬
alas. et mortariola: ex au¬
ro purissimo. Et ostia ce¬
lauit cempli interioris id
est in scõ sc̃oꝵ: et ostia tem¬
pli forinsecus aurea. Sic¬
q cõplecũ est omne opus:
qd̃ fecit salomon in domo
doniini.

Expanded text:
ea rex in argillosa terra, ea rex in argillosa terra, inter Sochot et Saredatha. Erat autem multitudo vasorum innumerabilis, ita ut ignoraretur pondus aeris. Fecitque Salomon omnia vasa domus Dei, et altare aureum, et mensas, et super eas panes propositionis: Candelabra quoque cum lucernis suis, ut lucerent ante oraculum juxta ritum, ex auro purissimo: Et florentia quaedam, et lucernas, et forcipes aureos: omnia de auro mundissimo facta sunt. Thymiamateria quoque, et thuribula, et phialas, et mortariola, ex auro purissimo. Et ostia caelavit templi interioris, id est, in sancto sanctorum; et ostia templi forinsecus aurea. Sicque completum est omne opus, quod fecit Salomon in domo Domini.
Abbreviated transcription (Latin):
Necũ ⁊ m̃sas decem posu¬
itq eas in templo: quin¬
q a dextris et quinq a sini¬
stris. Fialas quoq aure¬
as centũ. Fecit etiam atri¬
um sacerdotũ ⁊ basilicam
grandem ⁊ et ostia inbasi¬
lica: que texit ere. Porro
mare posuit in latere dex¬
tro contra orientem: ad
meridiem. Fecit autẽ hy¬
ram lebetas quoq creagͣs:
et fialas. Et cõpleuit õe
opus regis in domo dei:
hoc est colũpnas duas. ⁊
epistilia et capita: et qͣsi
quedã reciacula q̃ capita
tegerent suꝑ epistilia. Ma¬
logranata quoq quadr̃¬
genta. et reciacuia duo:
itaut bini ordines ma¬
logranatoꝵ singulis reci¬
aculis iungerentur: q̃
ꝓtegerent ep̾istilia ⁊ capt¬
ta colũpnar. Bases etiã
fecit: et conchas quas su¬
ꝑposuit basibz. Mare u¬
num ⁊ bouesq duodecim
sub mari: et lebetas. et cre¬
agras. et fiaias. Oninia
uasa fecit salomoni hy¬
ram pat̾ eius in domo do¬
nitnt: ex ere mundissĩo.
In regione iordanis fudit

Expanded text:
Necnon et mensas decem: posuNecnon et mensas decem: posuitque eas in templo, quinque a dextris, et quinque a sinistris: Phialas quoque aureas centum. Fecit etiam atrium sacerdotum, et basilicam grandom: et ostia in Basilica, quae texit aere. Porro mare posuit in latere dextro contra orientem ad meridiem. Fecit autem Hiram lebetes, et creagras, et phialas: et complevit omne opus regis in domo Dei: Hoc est, columnas duas, et epistylia, et capita, et quasi quaedam retiacula, quae capita tegerent super epistylia. Malogranata quoque quadringenta, et retiacula duo, ita ut bini ordines malogranatorum singulis retiaculis jungerentur, quae protegerent epistylia et capita columnarum. Bases etiam fecit, et conchas, quas superposuit basibus. Mare unum, boves quoque duodecim sub mari. Et lebetas, et creagras, et phialas. Omnia vasa fecit Salomoni Hiram pater ejus in domo Domini ex aere mundissimo. In regione Jordanis fudit
Abbreviated transcription (Latin):
litudo quoq boum erat
subter illud. Et decẽ cubi¬
tis quedam excrinsecus
celature: quasi duob u̾si¬
b aluũ maris circuibant.
Boues autẽ erant fusiles:
et ip̃m mare suꝑ duodecĩ
boues impositũ erat. Quo¬
rũ tres respictebant aqui¬
lonem: et alii tres occiden¬
tem. Porro tres alii meridi¬
em. ec tres qui reliqui erãt
orientem: mare habentes
suꝑ positũ. Posteriora ati¬
tem boum erant intrinse¬
cus sub mari. Porro ua¬
stitas illius habebat m̃su¬
ram palmi. Et labiũ illiꝰ¬
erat quasi labiũ calicis
uel repandi lilii: capiebat¬
q mensure tria milia me¬
trecas. Fecit quoq conchas
decẽ ⁊ et posuit quinq a
dextris et quinq a sinisth:
ut lauarent in eis oĩa q̃
in holocaustũ oblaturi e¬
rant. Porroin mari sacer¬
dotes lauabantur. Fecit au¬
tem ⁊ candelabra aurea de¬
cem scd̃m speciem qua ius¬
sa erant fieri: et posuit ea
in templo:quinq a dex¬
tris ⁊ quinq a sinistris.

Expanded text:
litudo quoque boum erat litudo quoque boum erat subter illud, et decem culitis quaedam extrinsecus caelaturae, quasi duobus versibus alvum maris circumibant. Boves autem erant fusiles: Et ipsum mare super duodecim boves impositum erat, quorum tres respiciebant ad aquilonem, et alii tres ad occidentem: porro tres alii meridiem, et tres qui reliqui erant, orientem, mare habentes superpositum: posteriora atem boum erant intrinsecus sub mari. Porro vastitas ejus habebat mensuram palmi, et erat labium illius quasi labium calicis, vel repandi lilii: capiebatque mensurae tria millia metretas. Fecit quoque conchas decem: et posuit quinque a dextris, et quinque a sinistris, ut lavarent in eis omnia, quae in holocaustum oblaturi erant: Porro in mari sacerdotes lavabantur. Fecit autem et candelabra aurea decem, secundum speciem qua jussa erant fieri: et posuit ea in templo, quinque a dextris, et quinque a sinistris:
Abbreviated transcription (Latin):
gniti. Ip̃i autẽ stabant e¬
rectis pedib: et facies eoꝵ
u̾se erant ad exteriorem do¬
mũ. Fecit quoq uelũ ex
iacincto. purpura. coccino
et bysso: et intexuit ei che¬
rubin. Ante fores eciã tem¬
pli diias colũpnas: que
triginta ⁊ quinq cubitos
habebant altitudinis. Por¬
ro capita ear: quinq cu¬
bitoꝵ. Necũ et quasi cathe¬
nulas in oraculo: et suꝑ¬
posuit eas capitib colũp¬
nai. Malogranata etiã
centũ: que cathenulis in¬
terposuit. Ip̃asq colũpnas
posuit in uestibulo templt:
unama dextris ⁊ alteram
a sinistris. Cam q̃ a dextͥs
erat: uocauit iachim. Et
que ad leuam:boor.
ecit quoq altare ene¬
um uiginti cubitoꝵ
longitudinis et uigĩticu¬
bitoꝵ laticudinis: et decem¬
ti cubitoꝵ altitudinis. Ma¬
re etiã fusile decẽ cubitis a
labio usq ad labiũ rotũdũ
ꝑcircuitũ qͥnq cubitos habe¬
bat altitudinis: et funicu¬
lus triginta cubitoꝵ am¬
biebat gẏrũ eius. Simi¬

Expanded text:
ginti ipsi autem stabant eginti ipsi autem stabant erectis pedibus et facies eorum versae erant ad exteriorem domum fecit quoque velum ex hyacintho purpura coccino et bysso et intexuit ei cherubin ante fores etiam templi duas columnas quae triginta et quinque cubitos habebant altitudinis porro capita earum quinque cubitorum necnon et quasi catenulas in oraculo et superposuit eas capitibus columnarum malagranata etiam centum quae catenulis interposuit ipsas quoque columnas posuit in vestibulo templi unam a dextris et alteram a sinistris eam quae a dextris erat vocavit Iachin et quae ad levam Booz ecit quoque altare aeneum vigintlongitudinis, et viginti cubitorum latitudinis, et decem cubitorum altitudinis. Mare etiam fusile decem cubitis a labio usque ad labium, rotundum, per circuitum: quinque cubitos habebat altitudinis, et funiculus triginta cubitorum ambiebat gyrum ejus. Simi
Abbreviated transcription (Latin):
eius ⁊ postes ⁊ et parieces¬
et ostia: et celauit cheru¬
bin inparietib. Fecit quo¬
q domũ scĩ scõꝵ longitu¬
dinẽ iuxta latitudinẽ do¬
mus cubitoꝵ uiginti: et
latitudinẽ similit̾ uigin¬
ti cubitoꝵ: et laminis au¬
reis texit eam qͣsi talentis
sexcentis. Sed ⁊ clauos fe¬
cit aureos: ita ut singuli
claui siclos quinquage¬
nos appenderent. Cenacu¬
la quoq texit auro. Fecit
etiã in domo scĩ scõꝵ cheru¬
bin duos oꝑe statuario:
et texit eos auro. Ale cheru¬
bin uiginti cubitis extẽ¬
debantur ⁊ ita ut una ala
haberet cubitos quinq et
tangeret parietẽ donus:
et altera quinq cubitos
habens. alam tangeret al¬
terius cherubin. Similit̾
cherub alterius ala quin¬
q habebat cubitos et can¬
gebat parietẽ: et ala eius
aitera quinq cubitoꝵ alã
alterius cherub continge¬
bat. Igitur ale utriusq che¬
rubin expanse erant: et ex¬
tendebantur ꝑ cubitos ui¬

Expanded text:
ejus, et postes, et parieejus, et postes, et parieet ostia et celavit cherubin in parietibus fecit quoque domum sancti sanctorum longitudinem iuxta latitudinem domus cubitorum viginti et latitudinem similiter viginti cubitorum et lamminis aureis texit eam quasi talentis sescentis sed et clavos fecit aureos ita ut singuli clavi siclos quinquagenos adpenderent cenacula quoque texit auro fecit etiam in domo sancti sanctorum cherubin duo opere statuario et texit eos auro alae cherubin viginti cubitis extendebantur ita ut una ala haberet cubitos quinque et tangeret parietem domus et altera quinque cubitos habens alam tangeret alterius cherub similiter cherub alterius ala quinque habebat cubitos et tangebat parietem et ala eius altera quinque cubitorum alam cherub alterius contingebat igitur alae utriusque cherubin expansae erant et extendebantur per cubitos vi
Abbreviated transcription (Latin):
operum popult.I¬
t cepit salomonedi¬
ficare domũ dñi in
ihetłm in monte moria qͥ
demonstratus fuerat dd̃
pr̃i eius: in loco quẽ para¬
uerat dauid in area ornã
iebusei. Cepit autẽ edifi¬
care mense scd̃o: anno qͣr¬
to regni sui. Et hec sũt fũ¬
dam̃ta q̃ iecit salomon ut
edificaret domũ dei÷ longi¬
cudinis cubitos in iñsu¬
ra prima sexaginta: lati¬
cudinis cubitos uiginti.
Porticũ uero ante frontẽ
que tendebatur in longũ
iuxta mensurã latitudi¬
nis domus: cubitoꝵ uigĩ¬
ti. Porro altitudo: centum
uiginti cubitoꝵ erat. Et
deaurauit eam intrinse¬
cus auro mundissimo.
Bomũ quoq matorem
texit tabulis ligneis abi¬
egnis: et laminaᷤᷤ auri o¬
briti affixit ꝑ totũ. Sculp¬
sitq in ea palmas: et qͣsi
cathenulas se inuicẽ ꝯplec¬
tentes. S̾trauit quoq pa¬
uinientũ templi p̃ciosissi¬
mo marmore: decore mul¬
to. P orro aurũ ꝓbatissi¬
mum erat. de cuius lami¬
nis texit domũ ⁊ trabes

Expanded text:
operum populi.operum populi.et coepit Salomon aedificare domum Domini in Hierusalem in monte Moria qui demonstratus fuerat David patri eius in loco quem paraverat David in area Ornan Iebusei coepit autem aedificare mense secundo anno quarto regni sui et haec sunt fundamenta quae iecit Salomon ut aedificaret domum Dei longitudinis cubitos in mensura prima sexaginta latitudinis cubitos viginti porticum vero ante frontem quae tendebatur in longum iuxta mensuram latitudinis domus cubitorum viginti porro altiviginti cubitorum erat: et deauravit eam intrinsecus auro mundissimo. Domum quoque majorem texit tabulis ligneis abiegnis, et laminas auri obrizi affixit per totum: sculpsitque in ea palmas, et quasi catenulas se invicem complectentes. Stravit quoque pavimentum templi pretiosissimo marmore, decore multo. Porro aurum erat probatissimum, de cujus laminis texit domum, et trabes
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑari in auro ⁊ argento et
ere. et ferro. et marmore. et
lignis ⁊ in purpura quo¬
q et tacincto. et bisso et coc¬
cino ⁊ et qui sciat celare
omnẽ sculpturã ⁊ et adin¬
uenire prudent̾ qd̃cũq in
oꝑe est necessariũ cũ artifi¬
cib tuis: et cũ artificibus
dñi mei dauid pr̃is tui.
Triticũ ergo et ordeũ. et ui¬
nũ. et oleum q̃ pollicitus
es dñe mi: mitte seruis tu¬
is. Nos autẽ cedemus lig¬
na de libano quot necessa¬
ria habueris: et applicabi¬
mus ea ratib ꝑ mare in
ioppe. Tuũ erit transferre
ea in thecłm. Numerauit
igitur salomon om̃s ui¬
ros ꝓselitos qui erant ĩ t̾¬
ra tstł. post dinumeratõnẽ
quã dinumerauit dauid
pater eius: et inuenti sũt
centũ quinquaginta mi¬
lia. et tria mtlia sexcenti.
Recitq ex eis septuagin¬
ta milia qui humeris o¬
nera portarent ⁊ et octogin.¬
ta milia qui lapides ĩ mõ¬
tib cederent: tria milia au¬
tem ⁊ sexcentos p̃positos

Expanded text:
operari in auro et argento et operari in auro et argento et aere et ferro et marmore et lignis in purpura quoque et hyacintho et bysso et coccino et qui sciat celare omnem scalpturam et adinvenire prudenter quodcumque in opere necessarium est cum artificibus tuisdomini mei David patris tui. Triticum ergo, et hordeum, et oleum, et vinum, quae pollicitus es, domine mi, mitte servis tuis. Nos autem caedemus ligna de Libano, quot necessaria habueris, et applicabimus ea ratibus per mare in Joppe: tuum erit transferre ea in Jerusalem. Numeravit igitur Salomon omnes viros proselytos, qui erant in terra Israel, post dinumerationem, quam dinumeravit David pater ejus, et inventi sunt centum quinquaginta millia, et tria millia sexcenti. Fecitque ex eis septuaginta millia, qui humeris onera portarent, et octoginta millia, qui lapides in mtibus caederent: tria millia autem et sexcentos praepositos
Abbreviated transcription (Latin):
rauit dauid pat̾ meus.
Sed ⁊ ligna cedrina mit¬
te michi ⁊ archeutina. et
pinea: de libano. Scio eĩ
qd̾ serui tui nouerint ce¬
dere ligna de libano. Et̃ e¬
runt serui mei cũ seruis
tius: ut parentur michi
ligna plurima. Pomus
enim quã edificare cupio:
magna ẽ nimis ⁊ inclita.
Preterea ⁊ oꝑariis qui cesu¬
ri sunt ligna seruis tuis
dabo in cibo in cibaria tri¬
tici choros uiginti milia
et ordei choros totidẽ: olei
quoq sata uiginti mili¬
a. Bixit autẽ htran rex ty¬
ri per litt̾as quas miserat
salomoni. Quia dilexit
dñs ppłm sitũ: idctrco te
regnare fecit suꝑ eũ. Et ad¬
didit dicens. Benedictis
dñs deus isrł qui fecit ce¬
lum ⁊ terrã ⁊ qui dedit da¬
uid regi filiũ sapientem
et eruditũ ⁊ sensatũ atq
prudentem: ut edificaret
domũ dño ⁊ palatiũ sibi.
Misi ergo tibi uirũ prudẽ¬
tem et scientissimũ hirã
prẽm meũ filiũ mulieris
de filiab dan. cuius pater
tyrius fuit : qui nouerit

Expanded text:
ravit David pater meus. Sed et ligna cedrina mitte mihi, et arceuthina, et pinea, de Libano: scio enim quod servi tui noverint caedere ligna de Libano. Et erunt servi mei cum servis tuis, ut parentur mihi ligna plurima. Domus enim, quam cupio aedificare, magna est nimis, et inclyta. Praeterea operariis, qui caesuri sunt ligna, servis tuis dabo in cibaria tritici coros viginti millia, et hordei choros totidem olei quoque sata viginti milia dixit autem Hiram rex Tyri per litteras quas miserat Salomoni quia dilexit Dominus populum suum idcirco te regnare fecit super eum et addidit dicens benedictus Dominus Deus Israhel qui fecit caelum et terram qui dedit David regi filium sapientem et eruditum et sensatum atque prudentem ut aedificaret domum Domino et palatium sibi misi ergo tibi virum prudentem et scientissimum Hiram patrem meum filium mulieris de filiabus Dan cuius pater Tyrius fuit qui noverit