comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ĩ sola intra se uidea ardoris eiꝰ amorẽ habuit: Post
incarnationẽ uero illiꝰ incircuitu eiꝰ ignis resplenouit: qͥa
inuniũso mundo gentibꝰ claritatẽ spe scĩ effulit. Priꝰ gͦ intͥn-¬
secus ignis erat. s splendor nõerat. qr sc̃s spc̃ in multis qͥdẽ¬
patribꝰ uideã replebat. s adnoticiã gentiũ necdũ eiꝰ ium̃
emieuerat. Alumbis uͦ eiꝰ ⁊ dorsũ ignis incircuitu resplen¬
det q̃c pꝰ quã deuirgine carnẽ sũpsit. in humano gene̾
longe lateq scĩ spc̃ dona dilatauit. E notandũ quod ig¬
nis iste alumbis suꝑiꝰ ꝑcircuitũ ẽẽ. describitur. ñe⁊ ex¬
trinsecꝰ s intrinsecꝰ q̃c amoris flamma sic̃ dictũ ẽ. ine-¬
lectis atq sp̾ia libꝰ uiris uͥq insuis finib iud eã replebat
Nec tm̃ exibat .trinsecꝰ. qc se se in multitudine gen¬
tiũ nõ dilatabat. Quȩ ardoris flãma iusa ẽ. pꝰ modũ

Expanded text:
nostri sola intra se Judaea ardorem amoris ejus habuit, post nostri sola intra se Judaea ardorem amoris ejus habuit, post incarnationem vero illius in circuitu ejus ignis resplenduit, quia in universo mundo gentibus claritatem sancti Spiritus effudit? Prius ergo intrinsecus ignis erat, sed splendor non erat, quia Spiritus patribus Judaeam replebat, sed ad notitiam gentium necdum ejus lumen emicuerat. A lumbis vero ejus et deorsum ignis in circuitu splendet, quia postquam de Virgine carnem sumpsit, in humano genere longe lateque sancti Spiritus dona dilatavit. Et notandum quod ignis iste a lumbis superius per circuitum esse describitur, non extrinsecus sed intrinsecus, quia amoris flamma, sicut dictum est, in electis atque spiritalibus viris ubique in suis finibus Judaeam replevit. Nec tamen exibat extrinsecus, quia sese in multitudinem gentium non dilatabat. Quae ardoris flamma visa est postmodum
Abbreviated transcription (Latin):
ignẽ intrinsecus nec tñ splendentẽ ignẽ hab̾e narratur:
Alumbis uero ndorsũ hab̾e ignis speciẽ or̃. nec tñ hunc ha¬
bere intrinsecꝰ memoratur: qr ie splendentẽ ⁊ incircu¬
itu hunc habere describitur. Quid enĩ lumboꝵ noĩe.
nisi ꝓpago mortalitatis exprimitur:: Propt̃ quod etiã
& leui dr̃. qr adhuc inlumbis patris erat cũ melchise¬
dech occurperit abrahȩ. Delumbis uero abrahe uir¬
go maria exiit ĩncuiꝰ utero unigenitus patris ꝑ spm̃
notuit mundo dd̾: sic̃ nꝑ psalmistã dr̃. Accinge̾ gladi¬
um tuũ circa fem᷑ tuũ potentissime. Gladiũ ⁊ enĩ cir¬
ca femꝰ potentissimꝰ sumpsit: ꝗc sermo p̃dicationis uliꝰ
ex incarnatione conualuit. Quiduero iste ignis de
signat. nisi ardorẽ scĩ spc̃ qui corda quȩ repleuit incen¬
alumbis suꝑiꝰ intrinsecus ꝑcircuitũ ignis ardet. alum¬
bis uero inferiꝰ nõ ignis intrinsecꝰ s incircuitu resꝑlen¬
duĩt. nisi qd ante incarnationẽ uni geniti redẽptoris

Expanded text:
ignem intrinsecus, nec tamen splendentem ignem habere narratur; a lumbis vero et deorsum habere ignis speciem dicitur, non tamen hunc habere intrinsecus memoratur, quia et splendentem et in circuitu hunc habere describitur. Quid enim lumborum nomine, nisi propago mortalitatis exprimitur? Propter quod etiam de Levi dicitur quia adhuc in lumbis patris erat cum Melchisedech occurrit Abrahae . De lumbis vero Abrahae virgo Maria exiit, in cujus utero Unigenitus Patris per Spinotuit mundo Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Accingere gladium tuum circa femur tuum, potentissime . Gladium etenim circa femur potentissimus sumpsit, quia sermo praedicationis illius ex incarnatione convaluit. Qsignat, nisi ardorem sancti Spiritus, qui corda, quae repleverit accena lumbis superius, intrinsecus per circuitum ignis ardet, a lumbis vero deorsum, non ignis intrinsecus, sed in circuitu resplendet, nisi quod ante incarnationem unigeniti redemptoris
Abbreviated transcription (Latin):
siita ut dictũ ẽ. suꝑfirmam̃tõ expͥmit᷑ dñs: irursũ homo
accipit᷑ dñs quaratione potest intelligi. & ipse suꝑ tronũ &
ipse subtrono: S astrictos huiꝰ q̃stionis nodos ipse soluit de-
qͦ loqͥm᷑: qͥ afflatii scĩspc̃ ea quȩ clausa sunt. aꝑit: Incarnatꝰ
enĩ unigenitꝰ patris ꝑħ quod ħo factꝰ ẽ. infra angłos fuit sic̃
de eo scriptũ ẽ. Miniusti eũ paulominꝰ ab angłis. kesurgeis

Expanded text:
 rursus homo accipitur Dominus, qua ratione potest intelligi et ipse super thronum, et ipse sub throno? Sed astrictos hujus quaestionis nodos ipse solvit, de quo loquimur, qui afflatu sancti Spiritus ea quae clausa sunt aperit. Incarnatus enim Unigenitus Patris per hoc quod homo factus est, infra angelos fuit, sicut de eo scriptum e
Abbreviated transcription (Latin):
nolunt. Q sunt quidã qui audiunt. s t̾n hanc medul-¬
litus nõ secuntur: qc alia a se uicia resecant s inaliis
grauiꝰ ꝑdurant. Sepe enĩ quosdã uidemꝰ qui ꝑ p̃dica-¬
tionis u̾bũ asemet ipsis auariciȩ estiĩ repellunt.⁊ nõ
solũ iã aliena nõ rapiunt. s nꝑpria indigentib largiũ¬
tͦ: nec t̾ñ irȩ stimulos edomant. nec patientiȩ modera¬
mina ꝑmentis tranquillitatẽ seruant. & sepe alii ad

Expanded text:
nolunt. Et sunt quidam qui audiunt, sed tamen hanc medulnolunt. Et sunt quidam qui audiunt, sed tamen hanc medullitus non sequuntur, quia alia in se vitia resecant, sed in aliis graviter perdurant. Saepe enim quosdam videmus qui per praedicationis verbum a semetipsis avaritisolum aliena jam non rapiunt, sed et propria indigentibus largiuntur; nec tamen irae stimulos edomant nec patientiae moderamina per mentis tranquillitatem servant. Et saepe alii
Abbreviated transcription (Latin):
pħam mittens aꝑu̾so ppło u̾ba sua denuntiat dificile au-
dirꝗͥ. cur nos miseri contristaeur.cĩ sepe afrĩbꝰ ĩ nr̃a
ad monicione contẽpnim᷑: Nã crebro delinquentes alloqui¬
mꝰ frequenter increpamꝰ: sepe cumeis bland̾ sermonibus
agimꝰ: Q tñ si alt̾ audit. alter audire contẽpnit: alter
exparte u̾bũ exortationis suscipit.⁊ exparte recipere
recusat ita ut cotidie impleri uideamꝰ hoc quod ꝑ ꝓpħam
aliũ dñs narrat. ꝗr fec̾it iratus cũ dicit. Plui suꝑ ciuitatẽ
unã nsuꝑ alterã nõ plui. Pars una cõpluta ẽ: ⁊pars quȩ
compluta non ẽ. aruit. Cum enĩ scẽ exortationis u̾ba
alia mens suscipit. alia susciꝑe recusat. suꝑ unã ciuita¬
tẽ dñs pluit.⁊ suꝑ alterã nõ pluit. Cum uͦ ⁊ ipsa quã di-
pluitur. ⁊ exparte arida remanet. inqua ase p̾dicatio¬
nis pluuiã repellit. Sunt &e enĩ quidã qui exortatio¬
nis uerba omĩno nõ audiunt: hi penitꝰ susciꝑe pluuiã

Expanded text:
am mittens a perverso populo verba sua denuntiat difficile 1272 audiri, cur nos miseri contristamur, cum saepe a fratribus in nostra admonitione contemnimur? Nam crebro delinquentes alloquimur, frequenter increpamus, saepe cum eis blandis sermonibus agimus, et tamen si alter audit, alter audire contemnit; alter ex parte verbum exhortationis suscipit, et ex parte recipere recusat; ita ut quotidie impleri videamus hoc quod per prophetam alium Dominus narrat quae fecerit iratus, cum dicit: Plui super civitatem unam , et super alteram non plui. Pars una compluta est, et pars quae compluta non est uruit . Cum enim sanctae exhortationis verba alia mens suscipit, alia suscipere recusat, super unam civitatem Dominus pluit, et super alteram non pluit. Cum vero et ipse proximus pluitur, et ex parte arida remanet, in qua a se praedicationis pluviam repellit. Sunt etenim quidam qui exhortationis verba omnino non audiunt, hi penitus suscipere pluviam
Abbreviated transcription (Latin):
feta quod ẽ. adaꝑire Estatĩ aꝑte sunt aures eiꝰ ⁊ solu¬
tumẽ. iunculũ linguȩ eiꝰ. & loquebat᷑ recte:. Quid est
enĩ quod creator om̃iũ ds̃ cũr surdũ imutũ sanare uoluisset.
inaures illus digitos suos misit. & expuens linguã eiꝰ tegit:
¶uid ꝑdigitos redemptoris.nisi dona scĩ spc̃ designantur:
Unde cum in loco alio eiecisset demonuũ dixit. Si indigito
dĩ eicio demonia: ꝑfecto ꝑuenit inuos regnũ dĩ. Qua de
re ꝑ eu angłistã aliũ dixisse deseribitur: Siego inspũ dei
loco colligit᷑. qs digitus dĩ. spc̃ sẽs uocatur. Digitos gͦ in au
re. ¶uid ẽ. uͦ quod expuens linguã eus tetigit: S alua¬
nob̾ ẽ. exore nr̃i redẽptoris accepta sapientia in elo quiodi¬
uino. Saluia quippe decapite defluit inore. Ca gͦ sapien-¬
tia quȩ ipse ẽ. dũ lingua nrã tangr̃: mox ad p̃dicationis u̾¬
ba formantur. Qui suspiciens incelũ ingemuit̾ nõ quod ip

Expanded text:
etha, quod est adaperire. Et statim apertae sunt aures ejus, et solutum est vinculum linguae ejus, et loquebatur recte . Quid est enim quod creator omnium Deus cum surdum et mutum sanare voluisset, in aures illius suos digitos misit, et expuens linguam ejus tetigit? Quid per digitos Redemptoris, nisi dona sancti Spiritus designantur? Unde cum in alio loco ejecisset daemonium, dixit: Si in digito Dei ejicio daemonia, profecto pervenit in vos regnum Dei . Qua de re per evangelistam alium dixisse describitur: Si ego in spirituloco colligitur quia digitus Dei spiritus vocatur. Digitos ergo in are. Quid est nobis est ex ore Redemptoris, accepta sapientia in eloquio divino; saliva quippe ex capite defluit in ore: ea ergo sapientia quae ipse est, dum lingua nostra tangitur, mox ad praedicationis verba formatur. Qui suspiciens in coelum, ingemuit: non q
Abbreviated transcription (Latin):
int cĩuitatẽ. Culm̃ enĩ bonȩ contẽplationis deseruit atq
intransmigrationẽ confusionis iacet Qd ilł sepe solet e
uenire qͥui cũ bona agunt inhis desua uirtute głantur.
Unde psalmista ne auisione pacis id ÷ abonis actibꝰ cap¬
tiuus adbabiloniã migraret᷑ dño supplicans ait Adui¬
tor m̃s ñ emigrabo. Sienĩ inse conficłet: austicie oꝑibꝰ
cadendo migrasset. S neq hi qui ab statu rectitudinis in
praua actione cecicłunt desꝑandi sunt: qr ecce ꝑpħa ad
trans migrationẽ babiloniȩ mittit᷑ & ꝑ ꝓꝑħam aliũ dñs¬
qui pꝰ quã inconfusionẽ uitiorũ cecidit. erubescens mala
quȩ ꝑ petrauit adpenitentiã redit seq asuis lapsibꝰ be¬
ne uiuendo erigit. Quid gͦ iste nisi usq ad babilonẽ ue¬
nit ubi lib̾atus ẽ Qui pꝰ quã confusus m̃te ꝑu̾sa ꝑpetͣ

Expanded text:
itatem venit. Culmen enim bonae contemplationis deseruit, atque itatem venit. Culmen enim bonae contemplationis deseruit, atque in transmigratione confusionis jacet. Quod illis solet saepe evenire qui cum bona agunt, in his de sua virtute gloriantur. Unde Psalmista ne a visione pacis, id est a bonis actibus captivus ad Babyloniam emigraret, Domino supplicans, dicit: Adjutor meus, non emigrabo . Si enim in se confideret, a justitiae operibus cadendo migrasset. 22. Sed neque hi qui a statu rectitudinis in pravam actionem ceciderunt desperandi sunt, quia ecce propheta ad transmigrationem Babyloniae mittitur. quis postquam in confusionem vitiorum cecidit, erubescens mala quae perpetravit, ad poenitentiam redit, seque à suis lapsibus bene vivendo erigit. Quis ergo iste, nisi qui usque ad Babylonem venit; et liberatus est, qui postquam conf
Abbreviated transcription (Latin):
mox effeta quod ẽ. ad aꝑire dr̃: istatim aꝑtȩ sunt aures eiꝰ.
n solutũ ẽ. uncłm lingue eiꝰ Qua uire notandũ ẽ. qr ꝑꝑt̾ clau¬
sas aures dictũ ẽ. ad aꝑire. S cui aurescord adobediendũ
aꝑte fuerint. ex subͥseq̃nti ꝓcul dubio. etiã linguȩ eiꝰ uin¬
culũ soluitur: ut bona quȩ ipse fecerit. &e̾ facienda aliis lo¬
quatur. U bene additꝰ᷑: iloquebatur recte. Ille enĩ itcte
loquitur qui priꝰ obediendo fecerit. quȩ loquendo admo¬
net ẽẽ. facienda Quod uͦ ad transinigrationẽ ppłi ad mo¬
nendã ꝓpħa mittitur: nõ solũ ea trans migratio debet
intenligiꝰ quȩ eiꝰ ppłi erat incorꝑe: s etiã quȩ facta fuerat
tm̃te Ab ierłm quippe. adbabilonẽ uenerat Q quid
ierłm nisi uisio pacis. quid babilonia nisi confusio uocat᷑
Quicquis uͦ a rectis oꝑibꝰ in ꝑu̾sis actionibꝰ cadit: qm̃ abo¬
no studio adiucia defluit quasi abierłm ad babiloniaeũẽ¬

Expanded text:
r; et statim apertae sunt aures ejus, et solutum est vinculum linguae ejus. Qua in re notandum est quia propter clausas aures dictum est Adaperire. Sed cui aures cordis ad obediendum apertae fuerint, ex subsequenti procul dubio etiam linguae ejus vinculum solvitur, ut bona quae ipse fecerit etiam facienda aliis loquatur. Ubi et bene additur: Et loquebatur recte. Ille enim recte loquitur qui prius obediendo fecerit quae loquendo admonet esse facienda. 21. Quod vero ad transmigrationem populi admonendam propheta mittitur, non solum ea transmigratio debet intelligi quae ejus populi erat in corpore, sed etiam quae facta fuerat in mente. A Jerusalem quippe ad Babyloniam venerat. Et quid Jerusalem nisi visio pacis, quid Babylonia nisi confusio vocatur? Quisquis vero a rectis operibus in perversis actibus cadit, quoniam a bono studio ad vitia defluit, quasi ab Jerusalem ad Babyloniae civ
Abbreviated transcription (Latin):
descend̾et atq enis aĩmũ deuenturis repleret. Uox &.¬
enĩ psalmo die cũ ꝑ intentionẽ cord̾ agitur. ꝑhanc om¬
nipotenti dño adcor it̾ paratur ut intente menti
uł ꝓpħiȩ misteria uł compunctionis grã infundat.
Unde seriptũ ẽ. Sacrificium laudis honorificabit me: &e illic iter:
quo ostendã illi salutare dĩ. d̾ enĩ latine salutare: hoo hebraicȩ
ihe dr̃. Insacrificio gͥ lau̾s fit iniħu it osfensionis. Quia dũ ꝑ
psalmodiã compunctio effundr̃.: iua nob̾ incorde fit ꝑquã ad
iłm infine ꝑuenitur: Sic̃ ipse desua ostensione loqr dicens.
Ediligit me diliget᷑ apatre meo: & ego diligam eũ ⁊ manise¬
stabo ei me ipsum: Hinc quoq scͥptũ ẽ Cantate dño: psalm̾
dicite nomini eiꝰ it̃ facite ei qui ascendit suꝑ occasum: dñs ẽ.¬

Expanded text:
descenderet, atque ejus animum de venturis repleret . Vox enim psalmodiae cum per intentionem cordis agitur, per hanc omnipotenti Domino ad cor iter paratur, ut intentae menti vel prophetiae mysteria, vel compunctionis gratiam infundat. Unare, hoc Hebraice Jesus dicitur. In sacrificio igitur laudis fit Jesu iter ostensionis, quia dum per psalmodiam compunctio effunditur, via nobis in corde fit, per quam ad Jesum in fine pervenitur, sicut ipse de sua ostensione loquitur, dicens: Qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum . Hinc quoque scriptum est: Cantate Domino, psalmum dicite nomini ejus, iter facite ei qui ascendit super occasum, D
Abbreviated transcription (Latin):
nnõ elonginquo: sic̃ samuel ꝑisse asinas nouerat. easq in¬
uentas eẽ. nuntiabat: saul regẽ futurum p̃dic̃: Dauid
tangunt᷑ ẽꝓximo: sic̃ isdẽ dauid incarnandũ dĩ unigeni-¬
tũ nouerat deuidea dicens. ħo factꝰ ẽ. inea.⁊ ipse fundaũ
ea altissimus atq hunc ad celos ascensurũ ⁊ adpatris dedx
terã sessurũ intelligit dicens. Dix̃ dñs dno meo sede adex¬
tris meism tñ multa quȩ euicino acta sunt minime p¬
uidit. Ut enĩ pauea de multis loquar. seruũ mifibosech sibi
contra suũ dnñ mentientẽ nõ intellex̃ Q amasae ꝓmictens

Expanded text:
erat, easque inventas esse nuntiavit, et Saul regem futurum praedicit ; David tanguntur e proximo, sicut idem David incarnandum Dei Unigenitum noverat, de Judaea dicens: Homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus . Atque hunteram sessurum intelligit, dicens: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis . Et tamen multa quae e vicino acta sunt minime praevidit. Ut enim pauca de multis loquar, servum Miphiboseth sibi contra suum dominum mentientem non intellexit ; et Amasae promittens,
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃t̾ito nõ tangebat. qͥ ⁊ferrũ imꝑfundͣ dim̾sum qc reuo¬
caturꝰ eẽt qͦsu ꝑficiem scire potuitꝰ: s uͥ ceciderat om̃ino nes
te ñ tangit: quod petri apłi historia testat᷑. cũ missi ad eu
quifiebat. In p̃senti gͦ m̃tẽ petri spc̃ exparte tetigit &
ex parte ñ tetigit: qͥ nad. ẽẽ. milites dix:i ꝑqͣ causa uenant¬
parte ñ tangit: sic̃ ꝑꝑhar̾ filii de aufe̾ndo elia adheliseũ
dicut. Nunqͥt nosti qr hodie dñs tollat dnm̃ tuũ ate : Q

Expanded text:
ex praeterito non tangebat, qui et ferrum in profundis demersum, quia revocaturus esset ad superficiem, scire potuit; sed ubi ceciderat omnino nesc tangit, et ex parte non tangit. Quod Petri apostoli historia testatur, cum missi ad eum quirebat. In praesenti ergo mentem Petri spiritus ex parte te tigerat, et ex parte non tetigparte non tangit; sicut prophetarum filii de auferendo Elia ad Elisaeum dicunt: Nunquid nosti quia hodie Dominus tollat dominum tuum a te ? Quo
Abbreviated transcription (Latin):
sen dñs diẽ. Dic eis. Nolite ascende neq pugnetis: ñ enĩ
sũ uob̾cu: necadatis corã inimicis ur̃is. Qua inre pen¬
sandũ ẽ.si cũ ipsiñ erat: cur eos ne cad̾ent ascendo ꝓhibe¬
bat. Si autẽ cum ipsis erat: quid ẽ. quod ait. non sũ enĩ uo
biscũ: S mira dispensatione disciplinȩ ac miscdĩȩ.⁊ cũ
ipsis erat : & cũ ipsis nõ erat. Cũ ipsis ñ erat ut uince̾nt:
s tñ cũ ipsis erat ne ab hostibꝰ ꝑirent. O in effabilia pieta¬
tis uiscã Culpas inseqr̃. ⁊ tñ peccantes ꝓtegit. Iratum
se indicat: ⁊ tñ abhostibꝰ defendit. Sic plerunq paruo¬
suo filio delinquenti irascit᷑ mat̾. rephendit: increpat:
uerberat. s si hunc p̃cipitẽ irx conspexerit ubi in

Expanded text:
sen Dominus dicit: Dic eis, Nolite ascendere, neque pugnetis; non enim sen Dominus dicit: Dic eis, Nolite ascendere, neque pugnetis; non enim sum vobiscum, ne cadatis coram inimicis vestris . Qua in re pensandum est, si cum ipsis non erat, cur eos ne caderent ascendere prohibebat? Si autem cum ipsis erat, quid est quod ait: Non enim sum vobiscum? Sed mira dispensatione disciplinae ac misericordiae, et cum ipsis erat, et cum ipsis non erat. Cum ipsis non erat ut vincerent, sed tamen cum ipsis erat ne ab hostibus perirent. O ineffabilia pietatis viscera! Culpas insequitur, et tamen peccantes protegit. Iratum se indicat, et tamen ab hostibus defendit. Sic plerumque parvulo filio delinquenti irascitur mater, reprehendit, increpat, verberat; sed si hunc in praeceps ire conspexerit, ubi in
Abbreviated transcription (Latin):
mittẽt. D agit ħ diuina miscd̾ia ut exuna eadenq re
exqͣcarnalibꝰ dat flagellũ : ex ea sp̃alibꝰ. uirtu tis prãt in¬
crem̃tũ. Cunq illos ꝑtͥbulationẽ p᷑gat: istos exsocieta¬
te tribulationũ admaiora ꝓmenda excitat. Q sic inuis
intribulatioẽ mittit qͦs amat Quis ista tante pietatis
iuscera pensare sufficiat. qd̃ nculpas ppłi dñs sine uindic¬
ta ñ deseriti ⁊ tñ delinquentaẽ popłi ase funditꝰ nõ repellit:
Siẽ eũ moy ses adreꝓmissionis t̾rã exploratores.xii. missiset
ex quibꝰ. cũ decẽ pꝰ modũ desꝑationẽ ppło face̾nt isdẽ popłs
inirã mur murationis accensus seductũ se ad nõ. eẽ. conquestꝰ
ẽ: ut eiꝰ cadauera iace̾nt indeserto Cui omĩpe dñs iratus
puncti prauȩ se egisse cognouer̃ seseꝰ inlacͥmis affuxerunt:
Q accinti arinis ꝓtinꝰ ceꝑunt contra hostes ascend̾e ut reꝑ¬
missionis t̾rã pꝰ lacrimas intrare potuissent. Qͥbꝰ ꝑ moy¬

Expanded text:
mitteret. Sed agit haec divina misericordia, ut ex una eademque re, ex qua carnalibus dat flagellum, ex ea spiritualibus virtutis praestet incrementum. Cumque illos per tribulationem purgat, istos ex societate tribulantium ad majora promerenda excitat. Et sic injustin tribulationem mittit quos amat. Quis ista tantae pietatis viscera pensare sufficiat? Quod et culpas populi Dominus sine vindicta non deserit, et tamen delinquentem populum a se funditus nois terram exploratores duodecim misisset , ex quibus cum decem postmodum desperationem populo facerent, idem populus in ira murmurationis accensus, seductum se a Domino esse conquestus est, ut ejus cadavera jacerent in deserto ; cui omnipotens Deus iratus puncti, prave se egisse cognoverunt, sese in lacrymis afflixerunt, et accincti armis, protinus coeperunt contra hostes ascendere, ut repromissionis terram post lacrymas intrare potuissent . Quibus per Moy
Abbreviated transcription (Latin):
tantis aimui exp̾̃senti parit̾ ⁊ ex futõ tang̃ qd exeose libro
minũ ꝓpinquaret iacob ei duos filios suos ioseph fecit as
sistere. ut ex benedictione eiꝰ possent longe pꝰ futã ꝓmereri
Cui maiorẽ addexterã. minorẽ uero posuit ad sinistrã. Cũ¬
q ille occłis senectute caligantibꝰ ne potes suos qͥs prior
qͥs ueeẽt minor. humano uisu discernere nequaꝗͣ posset. du¬
ctis mnoblicũ bRachiis dexterã manũ minori. sinistrã ma-¬
iori posuit. Qd dũ corrige̾ filius uellet: ait. Nõ ita conue¬
nit pat̾ qr hic ẽ. primo genit̾: audiuit. Scio filimi scio
Piste qͥdẽ erit imppłos ⁊ multiplicabitur: s fr̃ eiꝰ unior ma xpriu

Expanded text:
tantis animum ex praesenti pariter, et futuro tangit: quod ex eodem libro m terminum appropinquaret Iacob, et duos filios suos Ioseph fecisset assistere ante eum, ut ex benedictione illius possent longe post futura promereri: cui maiorem ad dextram, minorem vero posuit ad sinistram: cumque ille oculis senectute caligantibus, nepotes suos, quis prior quisve esset minor, humano visu discernere nequaquam posset: ductis in obliquum brachiis, dextram manum minori, sinistram maiori posuit. Quod dum corrigere filius vellet, ait: Non ita convenit, pater, quia hic est primogenitus: audivit, Scio fili mi, scio. Et iste quidem erit in po
Abbreviated transcription (Latin):
Uade ndic ieroboham. ħ dic̃ dñs ds̃ isrł. Nc oꝑatꝰ es ma¬
lũ suꝑ om̃s qͥ fuer̾ ante te. ⁊ fecisti tͥ deos alienos ⁊ confla¬
tiles ut me adiracundiã ꝓuocares: me autẽ ꝓrecisti pꝰ
corpꝰ tiuĩ id circo ego inducã mala suꝑ domũ hiero boã.
Exp̃senti gͦ. atq exfuto parit̾ ꝓpħantis aĩmꝰ tactꝰ fuerat:

Expanded text:
s mala super omnes qui fuerunt ante te, et fecisti tibi deos alienos et conflatiles, ut me ad iracundiam provocares, me autem projecisti post corpus tuum, idcirco ego inducam mala super domum Jeroboam . Ex praesenti enim atque ex futuro pariter prophetantis animus tactus fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Si ꝑeusises quinquies. aut sexies. siue septies: ꝑ cusisses
fyriam usq ad consũmationẽ. Nunc autẽ tribꝰ uicibꝰ ꝑcuti¬
eseam. Quiitaq nouerat qe totiens ꝑeut̾et syriam quotiens
ꝑeussis t̾ram. s cum ei dice̾t ꝑcute t̾rã. quotiens eam pcus¬
sur eẽt ignorabat: Iuippe qr nindignatꝰ ẽ trã t̾eio fuise¬

Expanded text:
ait: Si percussisses quinquies, aut sexies, sive septies, percussisses Syriam usque ad consumptionem: nunc autem tribus vicibus percuties eam . Qui itaque noverat quia toties percuteret Syriam, quoties percussisset terram; sed cum ei diceret, Percute terram, quoties eam percussurus esset ignorabat quippe qui
Abbreviated transcription (Latin):
b m̃te excedit porta int̾ior ẽ. In hoc uͦ qd̾̃ pariuilis
sobriȩ ĩp̃dicatione se tẽꝑat. ⁊ qnͣta ebrietate spc̃ infun¬
datꝰ ĩnm̃te: cũ p̃dicat non ostendit: ext̾iorẽ portã se
tuunt ncũ iã ꝓficientib celestis regni mistia p̃dicãt.
ꝑ subtiliorẽ intellectũ nos ad int̾ior& ꝑducunt Unꝰ

Expanded text:
bus mente excedit, porta interior est; in hoc vero quod parvulis sobrie in praedicatione se temperat, et quanta ebrietate spiritus infundatur in mente cum praedicat non ostendit, exteriorem portam se tuunt, et cum jam proficientibus coelestis regni mysteria praedicant, per subtili
Abbreviated transcription (Latin):
secretis suis ꝑ fecte intelligunt. qͥ iã cuncta tẽꝑalia
m̃te transcendere nouer̾. qui p̾sentẽ uitã quȩ sep¬
tẽ dierũ circulo uoluitꝰ plenȩ despiciunt. qui de in¬
tima contẽplatione pascuntꝰ: Habent gͥ porte spi-¬
ritał edificii septẽ gradus : qr timorẽ dnĩ.pietatẽ
⁊scientiã. fortitudin ẽ. ⁊ consiliũ. intellectũ ⁊ sapien

Expanded text:
am cuncta temporalia mente transcendere noverunt, qui praesentem vitam quae septem dierum curriculo evolvitur plene despiciunt, qui de intima contemplatione pascuntur. Habent igitur portae spiritalis aedificii septem gradus, quia timorem Domini, pietatem et scientiam, fortitudinem et consilium, intellectum et sapien
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝑ p̃cepta legis nouant oꝑa ppłi magis quã corda
custodire Int̾iores gͦ portas p̃dicatores scẽ eccliȩ
debemꝰ intellige̾: qui sp̾alib monitis discipuloꝵ su¬
oꝵ corda tustoduint. ne mał quȩ faciunt uł in cogi¬
tationib delectent᷑. ꝑ illas enĩ septẽ gradibꝰ ascen
di. dr̃. Istar̃ uero octo graduũ ascensus ẽẽ. ꝑhibet
appellatꝰ. qͥ t̾ciꝰ apassione.s octauos aconditione ẽ

Expanded text:
qui per praecepta legis noverant opera populi magis, quam corda qui per praecepta legis noverant opera populi magis, quam corda custodire? ut interiores portas praedicatores sanctae Ecclesiae debeamus accipere, qui spiritalibus monitis discipulorum suorum corda custodiunt, ne malis quae non faciunt, vel in cogitationibus delectentur. Per illas enim septem gradibus ascendi dicitur, istarum vero octo graduum ascensus esse perhibetappellatur, qui tertius a passione, sed octavus a conditione est,
Abbreviated transcription (Latin):
tis longituoine ⁊ quinq eubitis latitudin aduingiͣ¬
is metiuntur.
uł cur adeas nõ septẽ. sic̃ deportis ext̾iorib dictũ fu¬
erat. s octo gradibꝰ ascenditur Porta enĩ atrii int̾io¬
ris quȩ suꝑiꝰ dicta ẽ: de his tribꝰ portis int̾ioribꝰ nõ ẽ
qc illa contͣorientis naquilonis portã respicere
lonẽ positȩ eẽ. memorant᷑ Unde recte ꝑ illã aditꝰ intĩor¬
int̾iꝰ designat᷑. qr sic̃ p̃cedenti locutione iã dictũ est
tiã surgentib patet: Nunc aũ pꝰ qũã singulȩ io
riente naquilone ⁊ austro portȩ descriptȩ sunt. cũ in¬
tioris atriĩ rursũ portȩ singłe in austro oriente &e
aquilone describuntur. aspirante dõ magna intenti¬
one opꝰ ẽ. si nũ tantȩ ꝓfunditatis indagare. Si enim
portar nomine scõs p̃dicatores accipimꝰ. sciendũ nob̾
ẽ. Dapartes septẽ nec nũ & octo. Quid itaq dicere
possumꝰ ext̾i̾ores portas nisi antiquos patres fuisse.

Expanded text:
in longitudine, et quinque cubitis in latitudine metiuntur: vel cur ad eas non septem, sicut de portis exterioribus dictum fuerat, sed octo gradibus ascenditur. Porta enim atrii interioris, quae superius dicta est, de his tribus portis interioribus non est, quia illa contra orientlonem positae esse memorantur. Unde recte per illam aditus interior designatur, quia, sicut praecedenti locutione jam dictum est,tiam surgentibus patet. Nunc autem postquam singulae in Oriente et Aquilone et Austro portae descriptae sunt, cur interioris atrii rursum portae singulae in Austro et Oriente atque Aquilone describuntur? Aspirante Domino, magna intentione opus est sinum tantae profunditatis indagare. Si enim portarum nomine sanctos praedicatores accipimus, sciendum nobis est: « Da partem septem nec non et octo . » Quid itaque dicere possumus exteriores portas nisi antiquos patres fuisse,
Abbreviated transcription (Latin):
III.UIIͦI.gradꝰ ascensus   Quid itaq int̾iori atrio.
qͥd thalamo. quio frontibꝰ. qͥd uestibulo.quid fenestris. qͥd
longitudine matitudine. quid palmar̾ celatura signe¬
tur: Lateiã suꝑiꝰ diximꝰ nec oportet ut in eisdẽ iter̃
s in his solum modo quȩ nec dũ dicta funt occupemꝰ :

Expanded text:
ibus ascensus ejus. 2. Quid itaque interiori atrio, quid thalamo, quid frontibus, quid vestibulo, quid fenestris, quid longitudine et latitudine, quid palmarum caelatura signetur, late jam superius diximus , nec oportet ut in eisdem iterum, sed in his solummodo quae necdum dicta sunt occupemur.
Abbreviated transcription (Latin):
sic omp̃ĩs dĩ dona sunt. ut meis aliquid nrm̃ ñ sit. cur nos qͣsi
ꝓm̃itis et̾nã retributionẽ quęramꝰ. Si aũ ita nrã s unt ut
do subseqr̃ ne in anit̾ uelimꝰ s possi mꝰ implere qd uolumꝰ.
Preueniente gͦ nos grã ⁊ bona uoluntate subseqͣnte. h qd̃
tia explicat dicens. Pius ilł ꝯm̃ibꝰ laboraui: Qͥne uid̾et᷑ suȩ
uirtuti tribuisse qd̾ feca̾t aduinx̃. Nõ autẽ ego: s grã dĩ me

Expanded text:
ipotentis Dei dona sunt ut in eis aliquid nostrum non sit, cur nos quasi pro meritis aeternam retributionem quaerimus? Si autem ita nostra sunt ut do subsequitur ne inaniter velimus, sed possimus implere quae volumus. Praevenietia explicat dicens: Plus illis omnibus laboravi . Qui ne videretur suae virtuti tribuisse quod fecerat, adjunxit: Non autem ego, sed gratia De
Abbreviated transcription (Latin):
subsecutꝰ inoꝑe ãdiunx̃ dicens. s grã dĩ mecũ: Ac si dicẽt. In
bono oꝑe laboraui ñ ego s ego. Ineo enĩ quod dono dĩ solo p̾¬
uentꝰ sum : ñ ego: in eo autẽ qd donũ uoluntate sũ sub secutꝰ: et
ego. His gͥ breuit̾ contͣpelaguĩ ⁊celestinũ dictis: ad exponen¬
tecũ. Notandꝰ ẽ. nob̾ ordo locutionis & oꝑis qc priꝰ similitu¬
do głȩ dñi apparet ut dĩciat. pꝰ modũ alloqr᷑ ut eleuet deinde
suꝑ habundantis gr̃ȩ spm̃ mittit ⁊ leuat supͣ pedes statuit:
tendo cad̾emꝰ. S iã iacentes uox diũ consolatꝰ. nos facẽ ut in

Expanded text:
subsecutus in opere, adjunxit: sed gratia Dei mecum; ac si diceret: In bono opere laboravi, non ego, sed et ego. In eo enim quod solo Domini dono praeventus sum, non ego; in eo autem quod donum voluntate subsecutus, et ego. His igitur breviter contra Pelagium et Coelestium dictis, ad exponentecum . 3. Notandus nobis est ordo locutionis et operis, quia prius similitudo gloriae Domini apparet ut dejiciat, postmodum alloquitur ut elevet, deinde superabundantis gratiae spiritum mittit et levat, ac supra pedes statuit. tendo caderemus. Sed jam jacentes vox Domini consolatur ut in
Abbreviated transcription (Latin):
soctor ñ ẽ.Cũ uero auditores boni ꝑ ora docentiũ
semet ipsos taciti rep̾hendunt Nlacrimis insecuntur
omne quod se egisse iniquȩ meminer. Uñ hic qͦ
de ostio quod ẽ. in frontibꝰ portarũ: subditur. Ihilauant¬
bant holocaustũ. Qui enĩ se ꝑfidẽ inconu̾satione scã
dno deuouer̾. holo caustũ dnõ factisunt s qs ad huc
multa inse decorruptibili sua carne patiunt᷑. qt ad¬
huc meis cordis mundicia sordidis cogitationib in¬
quinat᷑. cotidie ad lacrimas reoeunt. assiduis fletib
affligunt᷑. Scõꝵ enĩ patrũ dicta ⁊ facta consid̾ant.
cũ se in dignos pensant. importar̾ ostio holocanstũ
lanant: Ecce nenĩ quis ꝓtimore omp̃is patiens eẽ.¬
deuou̾. nulli conuiciũ ꝓ conuicio redd̾e.omĩa eqͣni¬
mit̾ tolerare ⁊ tm̃ cum hunc contumelia abore
ꝓoximi. illata subito ꝑcusserit. turbatꝰ quoq aliqͥd

Expanded text:
doctor non est. Cum vero auditores boni per ora docentium doctor non est. Cum vero auditores boni per ora docentium semetipsos taciti reprehendunt, et lacrymis insequuntur omne, quod se egisse inique meminerunt. Unde hic quoque de ostio, quod est in frontibus portarum subditur: « Ibi lavabant holocaustum. » Qui enim se per fidem in conversatione sancta Domino devoverunt, holocaustum Domino facti sunt. Sed quia adhuc multa in se de corruptibili sua carne patiuntur, quia adhuc in eis cordis munditia sordidis cogitationibus inquinatur, quotidie ad lacrymas redeunt, assiduis fletibus affliguntur: sanctorum enim Patrum dicta et facta considerant, et cum se indignos pensant, in portarum ostio holocaustum lavant. Ecce etenim quis pro timore omnipotendevovit, nulli convicium pro convicio reddere, omnia aequanimiter tolerare, et tamen cum hunc contumelia ab ore proximi illata subito percusserit, turbatus forte aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
Igit᷑ qr ea quȩ nec dũ dicta fuerant ut domino largi¬
ente potuimꝰ. rimatisumꝰ nea que sepius sunt repli¬
cata transcurrimꝰ: nc̃ ad ea ueniamꝰ quȩ sic iã ꝑ ordi¬
nẽ dicunt᷑. ut in eis pene nicħ dehis quȩ dicta sunt re
tarum st̃ u̾ba atq oꝑa p̾̃dicatoꝵ: inquibꝰ eos foris
agnoscimꝰ.quales apud se intrinsecꝰ u̾iuant. Estaũ¬
ostiũ ꝑ gatophilatia singula infrontibꝰ portar: qs unꝰ¬
quisq doctor in corde auditoris intellectũ aꝑit indic¬
tis noꝑib patrũ: Cũ enĩ petri apłi p̃dicationẽ discuti¬
mus.cũ pauli uerba ꝑscrutam᷑. cũ ioħis euanglium
infrontib portar̾ aꝑimꝰͣ Dicatur gͦ. ꝑ singula garo¬
philatia ostiũ infrontibꝰ portar: qc si doctor hoc qd
tarũ hostiũ nõ ħt Ꝙ si ostiũ nħt: diciiã gaxophila¬
tiũ spał edificii non pot̾. qr si his intellectũ ñ aꝑit.

Expanded text:
Igitur quia ea quae necdum dicta fuerant, ut, Domino largiIgitur quia ea quae necdum dicta fuerant, ut, Domino largiente, potuimus, rimati sumus et ea quae saepius sunt replicata transcurrimus, nunc ad ea veniamus quae sic jam per ordinem dicuntur, ut in eis pene nihil de his quae dicta sunt reptarum sunt verba atque opera praedicatorum, in quibus eos foris agnoscimostium per gazophylacia singula in frontibus portarum: quia unusquisque doctor in corde auditoris intellectum aperit in dictis et operibus Patrum. Cum enim Petri apostoli praedicationem discutimus, cum Pauli verba perscrutamur, cum Joannis Evangelium frontibus aperimus? Dicatur ergo per singula gazophylacia ostium in frontibus portarum, quia si doctor hoc, qutarum ostium non habet: etsi ostium non habet, dici jam gazophylacium spiritalis aedificii non potest: quia si his intellectum non aperit,
Abbreviated transcription (Latin):
lonis: Cur autẽ eundẽ ordinẽ quẽ inceꝑat nõ tenuit. seo
hunc ĩportar̾ descriptione ꝑmutauit. ut n priꝰ diceret orien¬
tis portã aquilonis ⁊ austti ⁊ pꝰ modũ austri orientis n aqͥ¬
lonis: S si aquilonis nomine gentilitas designatur.
cunctis studiose legentibꝰ liquet ⁊ aute sinagogã gentili¬
tas fuit. Nã heber ipse a quo hebrei appellati sunt. exgen¬
tibꝰ ẽ.electꝰ. Dicatꝰ gͦ porta orientalis ante portã aquilo¬
nis ⁊ austri: quia in diuinitate sua dñs ante lege exide
subsequenti porta austri orientis naquilonis: qr redẽp¬
tor nr̃ inhumana nat̾a int̾ uid ȩã ⁊gentilitate nasci
quã exgentib collegit. Imprima gͦ descriptione sit ori¬
entał porta ante portã aquilonis naustri: inscd̾a
autẽ int̾ portã austri naquilonis orientis porta
nominetur. qr ⁊ eo dinitate antecessit omnia
ex humanitate uenit int̾ omĩa. Quioe decidentis ui-¬
deȩ fuus factus ẽ: nsubsequentis gentilitatis iciũ:

Expanded text:
r autem non eumdem ordinem, quem coeperat tenuit, sed hunc in portarum descriptione permutavit; ut et prius diceret orientis portam, aquilonis et austri, et postmodum austri, orientis et aquilonis? Sed si aquilonis nomine gentilitas designatur, cunctis studiose legentibus liquet, quia ante Synagogam gentilitas fuit. Nam Heber ipse, a quo Hebraei appellati sunt, ex gentibus electus est. Dicatur ergo porta orientalis ante portam aquilonis et austri, quia in divinitate sua Dominus ante gentilitsubsequenti porta austri, orientis et aquilonis: quia Redemptor noster in humana natura inter Judaeam et gentilitatem nasci quam ex gentibus collegit. In prima ergo descriptione sit Orientalis porta ante portam Aquilonis et Austri; in secunda autem inter portam Austri et Aquilonis Orientis porta nominetur, quia et ex divinitate antecessit omnia, et ex humanitate venit inter omnia, qui et decedentis Judaeae finis factus est, et subsequentis gentilitatis initium.
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sa gentilitas designari: Portã aũ dnñ dicimus.
qr ꝑ ipsũ intramꝰ adipsũ. Portas uͦ uideã atq gen¬
tilitatẽ nõ in congrue nominamꝰ. qe priꝰ ⁊ hebre¬
is ⁊ pꝰmodũ patrib exgentilitate uenientibus
aditũ eclificii celestis agnorumꝰ: S in hac re quę¬
stio animũ pulsat. cur insuꝑiori narratione
ꝓphȩ prius orientał. pꝰmodũ aquilonis. ae dem̃
austra p̾orta descripta ẽ: Cunq easdẽ portas uit̾ioriᷤᷤ atrid.
narret: priꝰ portã austri. de in̾ orientis.⁊t̾cio descripsit aqui

Expanded text:
 Portam autem Dominum dicimus, quia per ipsum intramus ad ipsum. Portas vero Judaeam et gentilitatem non incongrue nominamus, quia prius Hebraeis, et postmodum patribus ex gentilitate venientibus aditum aedificii coelestis agnovimus. Sed hac in re quaestio animum pulsat, cur in superiori narratione prophetae, prius Orientalis, postmodum Aquilonis, ac deinde Austri porta descripta est. Cumque easdem portas in interiori atrio na
Abbreviated transcription (Latin):
longanimitatẽ
tenent: Octauũ diem intrinitatis fide sustinent
solidantur. Piena sunt uestibula. qr humilia sunt
corda auditoꝵ bonoꝵ: Habent longitudinẽ: qr in
spei ꝑseuãt longanimitate.Uiginti ⁊ quinq cubitiᷤᷤ
ear̾ longitudo mensuratur: qr resurrectionẽ carnis
in octaua ꝑtrinitatẽ credunt. ⁊ eandẽ scam̃ trini¬
tatẽ unũ eẽ. dm̃ confitent᷑: Habent qͦ qͥnq cubitos
latitudinis: qr ꝑuitã simplicẽ quȩ qnq sensib du-¬
citur: circa amorẽ ꝓximi dilatant᷑ Ꝙ notandũ ꝗo

Expanded text:
longanimitatem tenent, octavum diem in Trinitatis fide sustinent: solidantur. Plana sunt vestibula: quia humilia sunt corda auditorum bonorum. Habent longitudinem: quia in spei perseverant longanimitate. Viginti et quinque cubitis earum longitudo mensuratur: quia resurrectionem carnis in octava per Trinitatem credunt, et eamdem sanctam Trinitatem unum esse Deum fatentur. Habent quoque quinque cubitos in latitudinem: quia per vitam simplicem quae quinque sensibus ducitur, circa amorem proximi dilatantur. Et notandum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ amore̾ insp̾ali edificio ⁊ quasi foris respiciunt
ꝑ simplicitatẽ. Potest ꝑuestibulũ quod ext̾iꝰ respic̃
fides inchoantiũ designari.⁊ ꝑ uestibulũ quod ẽ. in¬
tius fides ꝑ fectoꝵ. qͥ iã ꝑ eã insignis ac uirtutibꝰ¬
emicant. Possunt etiã ꝑuestibulũ interiꝰ pcepta
altiora: ꝑ uestibulũ uero quod respic̃ ext̾ius p̃cep¬
ta adhuc minima figurari ꝑ uestibulũ quippe
itur ad gradus ⁊ portã: q̃r ꝑ p̾cepta p̃dicationis per¬
tingitur ad uirtutes atq aditũ gr̃ȩ celestis: Cũ ue-¬
ro iubetur aliis in cogitatione sua ęt̾na meditari.
ex his multa iã suꝑiꝰ diximus. Cũ uero aliis p̃cipi¬
tur. uxor uir debitũ reddat. similit̾ autẽ ⁊ uxor
iuro. quasi uestibulũ quoa ext̾ius respicit oesig¬
natur Quod quã uis extra respiciat. tm̃ intꝰ est:
qr rud̃ auditor n adhuc agit quod carnis ẽ. ꝯtñ

Expanded text:
 amorem, et quasi foris respiciunt per simplicitatem. 12. Potest per vestibulum quod exterius respicit fides inchoantium designari, et per vestibulum quod est interius fides perfectorum, qui jam per eam in signis et virtutibemicant. Possunt etiam per vestibulum interius praecepta altiora, per vestibulum vero quod respicit exterius praecepta adhuc minima figurari. Per vestibulum quippe itur ad gradus et portam: quia per praecepta praedicationis pertingitur ad virtutes atque aditum gratiae coelestis. Cum vero jubetur aliis in cogitatione sua aeterna meditari, ex his multa jam superius diximus. Cum vero aliis praecipitur uxori vir debitum reddat, similiter autem et uxor viro, quasi vestibulum, quod exterius respicit designatur. Quod quamvis extra respiciat, et tamen intus est, quia rudis auditor adhuc agit, quod carnis est; et t
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpagatio agit᷑. ⁊ decessio nsuccessio nulla erit: qr neq
nubent neq nubent᷑ s er̃ similes angłisdĩ in celo: octa¬
ħt. ꝑhoc menbrũ mat̾ uirao descendit : quȩ dm̃ inu¬
tm̃ sine uirił carnis admixtione concepit: qͥ pͥmus nob
etne patrie
głam insua resurrectione monstrauit. Qui sugens amor¬
tuis iã non moritur: n mors ei ultͣ nõ dñabitur: Nobrs¬
qͦ exẽplũ dedit ut ea fieri indie ultimo denra carne cre-¬
damꝰ quȩ facta decarne illiuis indie resurrectionis agno¬
uimus: S qr nob̾ sermo decarnis resurrectione se in-¬
tulit. triste nimis nualde lugubre ẽ. qd qͦsdã ineccłia
stare. ⁊ decarnis resurrectione dubitare cognoscimus:
Hanc aũ antiqui patres uenturã eẽ. c̾tissimȩ crediderunt.
ħ cũ nullũ adhuc eiꝰdẽ resurrectionis exemplũ tenent:
Pignꝰ tenent. ꝯfidẽ nõ ħnt. Accłias replent. s qr deresurre-¬
ctione sua dubitant. m̃te uacua stant. Dehac ꝑbeatũ

Expanded text:
a erit, quia « neque nubent, neque nubentur, sed erunt sicut angeli Dei in coelo , » octahabet. Per hoc membrum mater virgo descendit, quae Deum in utero sine virilis carnis admixtione concepit, qui primus nobis aeternae patriae gloriam in sua resurrectione monstravit: qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur: nobisque exemplum dedit, ut ea fieri in die ultimo de nostra carne credamus, quae facta de carne illius in die resurrectionis agnovimus. Sed quia sermo nobis de carnis resurrectione se intulit, triste nimis et valde lugubre est, quod quosdam in Ecclesia stare, et de carnis resurrectione dubitare cognoscimus. Hanc autem antiqui Patres venturam esse certissime crediderunt: et etiam cum nullum adhuc ejusdem resurrectionis pignus tenent, et fidem non habent; Ecclesiam replent, sed quia de resurrectione sua dubitant, mente vacua stant: de hac per beatum
Abbreviated transcription (Latin):
uita in xp̃osꝑantes sumꝰ miserabiliores sumꝰ om̃ibꝰ ho¬
minib. Diuine aut̃ uirtutis mist̾ia. quȩ comphendi
nõ possunt: nõ intellectu discu¬
tienda sunt
s fide uenanda Sciendũ itaq¬
ẽ. nobis
qr quicqͥd ratione hoĩnis
cõpre¬
hendi pot̾. mir̃ ẽẽ.iã nõ
potest
s sola ẽ. miracuł ratio po¬
tentia
facientis: Ecee dũ dere¬
surrecti¬
one carnis loquimur.
abexpo¬
sitionis ordine paululũ
disgressĩ sumꝰ
adea gͦ quȩ cepimꝰ redea¬
mus. Habent
autẽ int̾ĩores porte uestibula que.xx.u. cubitis inlon¬

Expanded text:
biliores sumus omnibus hominibus . Divinae autem virtutis mysteria quae comprehendi non possunt non intellectu discutienda sunt, sed fide veneranda. Sciendum itaque nobis est quia quidquid ratione hominis comprehendi potest mirum esse jam non potest, sed sola est in miraculis ratio potentia facientis. Ecce dum de resurrectione carnis loquimur, ab expositionis ordine paululum digressi sumus. Ad ea ergo quae coepimus redeamus. 11. Habent autem interiores portae vestibula, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Inconspectu gͦ dnĩ ꝓcedunt qui int̾ra descendt̃ q̃r resur¬
gendo adiudiciũ uenient qui nc̃ ĩpulue̾ putrescunt:
Hinc itm̃ dic̃. Sitiuit inte anima mea: quã multipli-¬
cit̾ t᷑ caro mea. Sitit anima ut dm̃ uideat. caro quid
sitit : nisi ut resurgat᷑. Hinc rursus ait Auferes spm̃¬

Expanded text:
In conspectu ergo Domini procidunt qui in terram descendunt, quia resurgendo ad judicium veniunt qui nunc in pulvere putrescunt. Hinc iterum dicit: Sitivit in te anima mea, quam multipliciter et caro mea . Sitit anima ut Deum videat; caro quid sitit, nisi ut resurgat? Hinc rursus ait: Aufer sp
Abbreviated transcription (Latin):
abuntur : n renouabꝰ faciẽ t̾re. Hinc it̾m dic̃ E xurge
dnẽ in requiẽ tuã tu &e archa scĩficationis tuȩ. Ex¬
surrexit enĩ dñs in requiẽ suã: cũ carnẽ suã desepulcꝰ
suscitauit. Post hunc quoq exurget ⁊ archa: q̃r resurget
eccłia: Hinc ꝑ eundẽ ꝓpħam dequo loquim᷑ scriptũ ẽ.

Expanded text:
enovabis faciem terrae . Hinc iterum dicit: Exsurge, Domine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis tuae . Exsurrexit enim Dominus in requiem suam cum carnem suam de sepulcro suscitavit. Post hunc quoque exsurgit et arca, 1394 quia resurgit Ecclesia. Hinc per eumdem prophetam de quo loquimur scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
potentie creatoris tui qd̾ comp̃hend̾e nõ uales detemet¬
non potes resurrectionis effectũ ratione cõprehende:
ꝑpende  multa s int̾ quȩ nõ intelligis qualit̾ sint. ⁊ tñ
eẽ nõ dubitas. Dic rogo si nosti giros celi. terrȩ cardines
aquar abyssos. uͥ finiunt᷑ ubi suspensi sunt. Scimꝰ aũ
qr qd̃ exnichilo factũ ẽ.pendet innichilo S siẽ. aliquid.
nus ꝗͣ mundi moles dependͤt. nec ẽ. uͥ sit qd creatũ ẽ. ut
sit: quomͦ gͦ nusꝗͣ ẽ. qd nouimꝰ qr ẽ: S hȩc fortasse adte
tẽ temet ipsũ Perpend & rogo siuales qͦmodo rubrũ ma¬
re uirga diuisã ẽ. qͦmo do petre duricia ꝑcussio¬
floruit. qͦmͦ exeiꝰgene̾ ueniens uirao concepit. qͦ modo
⁊ipartu uirgo ꝑmansit. quomꝰ quatriduanꝰ mortuus uis¬
sione suscitatꝰ ligatis manib ⁊pedib desepulcro exiit.
quẽ pꝰmodũ solui dñs ꝑdiscipulos uissit. qͦmͦ isdẽ redẽp¬
tor nr̃ inuera carne atq ossibꝰ resurgens clausis hostiis

Expanded text:
potentiae Creatoris tui quod comprehendere non vales de temetnon potes resurrectionis effectum ratione comprehendere, perpende quam multa sunt quae non intelligis qualiter sint, et tamen esse non dubitas. Dic, rogo, si nosti gyros coeli, terrae cardines, aquarum abyssos, ubi finiuntur, ubi suspensi sunt? Scimus autem quia quod ex nihilo factum est pendet in nihilo. Sed si est aliquid moles dependet, nec est ubi sit quod creatum est ut sit. Quomodo ergo nusquam est quod novimus quia est? Sed haec fortasse ad te tere temetipsum. Perpende ergo si vales, quomodo Rubrum mare virga divisum est ; quomodo petrae duritia percussiofloruit ; quomodo ex ejus genere veniens virgo concepit, quomodo et in partu virgo permansit; quomodo quatriduanus mortuus jusjussione suscitatus, ligatis manibus ac pedibus de sepulcro exiit, quem postmodum solvi Dominus per discipulos jussit ; quomodo idem Redemptor noster, in vera carne atque ossibus resurgens, clausis ostiis
Abbreviated transcription (Latin):
na innocte. Carm̃ quippe innocte ẽ: leticia intribu¬
latione. Carm̃ innocte accipimus: qn̾do imp̃ssuris pre¬
sentib defuti̾s gaudiis consolam᷑. Carm̃ nob̃ innocte
ostendebat apłs cũ dicebat spe gaudentes. intribu¬
latione patientes. Carm̃ in nocte se dd̾ indicat habe

Expanded text:
 carmina in nocte? . Carmen quippe in nocte est laetitia in tribu carmina in nocte? . Carmen quippe in nocte est laetitia in tribulatione. Carmen in nocte accipimus, quando in pressuris praesentibus de futuris gaudiis consolamur. Carmen nobis in nocte ostendebat apostolus cum dicebat: Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Carmen in nocte se David habe
Abbreviated transcription (Latin):
& ħo crucifioũ. Ac si dicẽt. Ee uos caꝑe duunitatis eiꝰ
mistĩa nõ posse pensaur̃sola uob̃ hum anitatis eiꝰ infir
malo dici dubiũ non ẽ: qc ilȩtũ carm̃ ⁊ lugubre car¬
m̃ dic̾e̾ possumꝰ. S nosscripture sacre usũ seqñtes. quȩ
pene semꝑ carm̃ ponẽ improsꝑis solet: ħ in loco ꝓbo
um demari rubro lib̾asset: scriptũ ẽ. Tc̃ moyses nfilii is¬
rael cecinit carm̃ dño. Ꝙ cũ dauid iuctoriã de hostib
fecisset: scriptũ ẽ. Locutꝰ ẽ. dauid dño u̾ba carminis
huiꝰ. Salomon quoq ait. Acceptii innitro ⁊ qui can-¬
tat carmina cordi pessimo. Acceptũ quoq si mitatur
innitid: feruescit nitrũ ꝓtinꝰ ⁊ ebullit. Q ꝑuersa mens
qn̾do ꝑ increpationẽ corripit᷑ aut ꝑ p̾dicationis dul¬
cedinẽ bona sua detur. decorreptione fit deterioꝵ ͤ ł in
ĩmurmurationis iniquitatẽ succendit᷑. unde debuit im Nõ¬
quitate compesci. Per helui quoq de ingrato asese des

Expanded text:
hunc crucifixum . Ac si diceret: Quia vos capere divinitatis ejus mysteria non posse pensavi, sola vobis humanitatis ejus infirmmalo dici dubium non est, quia et laetum carmen, et lugubre carmen dicere possumus. Sed nos Scripturae sacrae usum sequentes, quae pene semper carmen ponere in prosperis solet, hoc in loco pro bonum de mari Rubro liberasset, scriptum est: Tunc Moyses et filii Israel cecinerunt carmen Domino . Et cum David victoriam de hostibus fecisset, scriptum est: Locutus est David Domino verba carminis hujus . Salomon quoque ait: Acetum in nitro, et qui cantat carmina cordi pessimo . Acetum quippe si mittatur in nitro, fervescit nitrum protinus et ebullit. Et perversa mens quando per increpationem corripitur, aut praedicationis dulcedinem bona suadetur, de correptione fit deterior; et inde in murmurationis iniquitate succenditur, unde debuit ab iniquitate compesci. Per Heliu quoque de ingrato ac sese de
Abbreviated transcription (Latin):
sp̾alib sensib quosiã cognoscimꝰ. ueritatis pabulo pascim᷑:
Dicat gͦ qe erat scriptꝰ intꝰ ⁊foris: qc insaero eloquio ⁊ dic¬
tis occultiorib atq sublimiorib satiant᷑ fortes:⁊ p̃ceptis
aꝑtiorib nos paruuli nutrimꝰ. Uñ scriptũ ẽ. Montes ex-¬
celsi cerus: petra refuguĩ erinaciis. Habeant enĩ montes
intelligentiȩ qui iã contẽplationis saltꝰ dare nouerunt::
S petra refugiũ sit erinaciis. qe nos pariuili ⁊ peccatoꝵ¬

Expanded text:
spiritalibus sensibus, quos jam cognovimus, veritatis pabulo pascimur. 31. Dicat ergo: Qui erat scriptus intus et foris, quia in sacro eloquio et dictis occultioribus atque sublimioribus satiantur fortes, et praeceptis apertioribus nos parvuli nutrimur. Unde scriptum est: Montes excelsi cervis, petra refugium herinaciis . Habeant enim montes intelligentiae, qui jam contemplationis saltus dare noverunt. Sed petra sit refugium herinaciis, quia nos parvuli et peccato
Abbreviated transcription (Latin):
accepit scripture sacrȩ paginȩ designantui. Liber autẽ
inuolutꝰ ẽ scripture sacrȩ eloquiũ obscurꝰ quod ꝓfundita¬
te sententiar̃ in uoluit᷑ ut ñ facile sensu om̃iũ peniretur.
S chorã ꝓpħa liber expanditur: q̃c ȩorã p̃dicatorib sacri
doquii obscuritas aꝑitur Inuolutũ librũ manus dĩ porre¬
xãt: cũ apłis dicebat. Simile ẽ. factũ regnũ celoꝵ homi

Expanded text:
iber autem involutus est Scripturae sacrae eloquium obscurum, quod profunditate sententiarum involvitur, ut non facile sensu omnium penetretur. Sed coram propheta liber expanditur, quia coram praedicatoribus sacri eloquii obscuritas aperitur. Involutum librum manus Dei porrexerat, cum apostolis dicebat: Simile factum est regnum coelo
Abbreviated transcription (Latin):
otritiei ꝯ abiit. Cũ aute creuisset herba .⁊ fructũ fecis¬
set: tunc appuer  ⁊izania. ⁊ teliqua quȩ caritas ur̃a ĩ
me reticente reminiscitur. S librũ quẽ in uoliatũ os
tend̾at expandit cũ hoc qd̾ ꝑ enigiata loquebaniris¬
posuit dicens. Quiseminat bonũ sem̃: ẽ. filiꝰ hominis:
Ager aũt ẽ mundꝰ. ħonũ uͦ sem̃: hi st̃ filii regna. Tira¬
nia autẽ. filii st̃ neꝗͣ. Inimicꝰ autẽ quiseminat᷑ e. diabo

Expanded text:
Cum autem crevisset herba, et fructum fecisset, tunc apparuerunt et zizania , et reliqua quae charitas vestra etiam me reticente reminiscitur. Sed librum quem involutum 1261 ostenderat expandit cum hoc quod per aenigmata loquebatur exposuit dicens: Qui seminat bonum semen, est filius hominis. Ager autem est mundus. Bonum vero semen hi sunt filii regni; zizania