comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m luxuriam refrene
te induti lo. iusticie .i.
iusticia sit uob̾ lorsa
pareat locus hosti. os
estote calciati pedes .i.
i. affectiones ur̃e sint
munite urtutib. nea
uitiis pungãtur. o ħ
one enu¬
mines. calciam̃ta ħ uirtutũ debet hr̃e p̃dicator.
ue ille qui p̃dicat pede m̃tis tram tangat .i. ꝓ
tertenis faciat. hac significationẽ mareus dic¬
apłos sandaliis ł soleis calciari. ut s. neꝙ pes sit
tectus. nec nudus ad t̾ram .i. nec occulcetur e

Expanded text:
m luxuriam refrenette induti lorica justitiae, id itia sit vobis lorica pateat locus hosti; et estote calceati pedes, id t affectiones vestrae sint munitae virtutibus, vitiis pungantur: et hoc, one Evamines. Calceamenta haec virtutum debent habere praedicatores, ne ille qui praedicat pede mentis terram tangat, id est pro terrenis faciat. Hac significatione Marcus dicit, sandaliis vel soleis calceari, ut neque pes sit tectus neque nudus ad terram, id est nec occultetur E
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ea acci. cõcra eos armã¬
os armat. ⁊ iõ accipite
lib nequiciis in die ma
tatio. Nłi .it. ñ possetis
resistere nͥ habita arma¬
tura uirtutum. & ut ꝑ¬
fecti uirtutib possitis¬
stare in omĩb . s. ꝓspis¬

Expanded text:
ea accipite contra eos armaos armat, et ideo accipite, s nequitiis, in die malo, tatio. Aliter enim non possetis resistere, nisi habita armatura virtutum, et ut perfecti virtutibus possitisstare in omnibus, sci
Abbreviated transcription (Latin):
Dx uoluntate ẽ
merces. gͦ uideamuꝰ¬
quomͦ. ꝙ dic̃ sub ĩt̾¬
rogatione ita. Que ẽ
gͦ merces mea: i. qͣd
faciendo. & quomͦ¬
mercedem eternam
habebo: respondetita¬
s. habebo iuercedem.
si tantã regni habeo

Expanded text:
te est merces, ergo videamQuod dicit sub interrogatione ita: Quae go merces mea? id est quid faciendo et quommercedem aeternam habebo? Respondet: Iet habebo mercedem, si tantam regni habeo
Abbreviated transcription (Latin):
sumus consequi gra
mero hominum. as¬
sumptus ad aliquid
sunt ad deum offeren¬
stiis. p̃cib. que ducũt
ad dm̃ .i. ut offerat dõ¬
modi. ⁊ sacri. de anima¬
nib sumitur. ⁊ talis qͥ
pos. cõsueta bonitatẽ.¬
condolere his quris.
stus seruetur: s ut i ip̃e ⁊ alii pecc̃ores. hõc non¬

Expanded text:
simus consequi gratmero hominum, assumptus ad aliquod unt ad Deum offerenstiis, precibus, quae ducunt ad Deum, id est ut offerat smodi, et sacrificia de animainibus sumitur, et talis qui possit consueta bonitatcondolere his qui ignstus servetur, sed ut et ipse et alii peccatores rec
Abbreviated transcription (Latin):
i. inueniamus grãm.
ꝑ ꝙͣ auxilietur. ne re¬
cedamus. ł reci. in hac
uita. Ncͣ enini ẽ tem¬
ne pus auxilii. nc̃ ẽtem¬
pus donoꝵ. cũ post
baptm̃ peccantes. ꝑ¬

Expanded text:
st inveniamus gratiam per quam auxiliemur, ne recedamus vel recidamus in hac vita. Nunc enim tempus auxilii, nunc est tempus donorum, cum post baptismum peccantes
Abbreviated transcription (Latin):
grãm inuenire penitentiam possũt. Cum aũ
thalamus fu̾it olausus. cum intrau̾it rex uide¬
rerecũbentes. cũ ad sinũ patͥarche uen̾int qui
eo facti fu̾nt digni. tunc mał erit desꝑatõni
tempus. Nũc aũ cum adhuc agon ꝑmanet. &
palina pendet: non est desperandũ. s cum fĩducia.
i. sñ dubitatione accedendum. ut ꝑ grãm inue¬
niatur auxilium oportunum. est enim auxili¬
um ꝙ non congruit.

Expanded text:
am invenire poenitentiam possunt. Cum autem thalamus fuerit clausus, cum intraverit rex videre recumbentes, cum ad sinum patriarchae venerint qui eo facti fuerint digni, tunc malis erit desperationis tempus. Nunc autem, dum adhuc agon permanet et palma pendet, non est desperandum, sed cum fiducia, id est sine dubitatione accedendum, ut per gratiam inveniatur auxilium opportunum. Est enim auxilium quod non congruit.
Abbreviated transcription (Latin):
similis ad huc erat homini
re. ex eo enim ꝙ temptatus ẽ. scit ꝯpati. ex eo
u̾o: ꝙ sñ pecc̃o est. potens ẽ lib̾are. Impossibi¬
le est enim scire afflictoꝵ afflictõnes. homini
qui affuctõnis exꝑimentũ ñ habuit. &e sensi¬
bilit̾ omĩa ñ sustinuit. xp̃c u̾o scit: ñ solum ꝑ
hoc ꝙ ds̃: ẜ ꝙ. omĩa nouit. s ꝑ hoc ꝙ homo¬

Expanded text:
similis adhuc erat hominibre. Ex eo enim quod tentatus est, scit compati; ex eo vero quod sine peccato est, potens est liberare. Impossibile est enim scire afflictorum afflictionem homini qui afflictionis experimentum non habuit, et sensibiliter omnia non sustinuit. Christus vero scit non solum per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
om eius . s. filii dei: i qͣi
aliquis drẽt. quid ad noᷤ
de his om̃ib: subdit.
d quem dĩ filium.
nobis ẽ sermo .i. cui¬
oportet nos redd̾e rat᷑io¬
nem. de oꝑib &e cogita¬
abentes gͦ. Hic in

Expanded text:
Filii Dei. Et aliquis diceret: Quid ad vos de his omnibus? subdit: d quem Dei Filium nobis est sermo, ioportet nos reddere rationem de operibus et cogitHabentes ergo. Hic in
Abbreviated transcription (Latin):
bus nostris.
que ad eius ꝑtinent altitudinem. ⁊ si enimita
sit cõpati. s potiue
ab hominib quia
irrisus. &e crucifixꝰ

Expanded text:
bus, nostris. quae ad ejus pertinent altitudinem. Et si enim sit compati, sed potius, et hominibus, quia irrisus et crucifixus
Abbreviated transcription (Latin):
&e quomͦ dignior uet̾i¬
sacerdote. quem ⁊̃ inmur¬
tat. & legem que sub il¬
lo ẽ. ꝑ meliorem legem
suam. & quomͦ necessa¬
sit ⁊̃ in ore. que fides. & confessio est cã sꝑei .n.

Expanded text:
et quomodo dignior vetsacerdote. Quem etiam immutat, et legem, quae sub ilper meliorem legem suam, et quomodo necessasit etiam in ore: quae fides et confessio est causa spei no
Abbreviated transcription (Latin):
o fr̃es. qm̃ tempus bre¬
ue est. quo ñ gn̾atiõe
carnali ꝓpagandus ẽ
ppłs dei. s regn̾atioẽ
spũali: colligendus.
Et quia tempꝰ breue¬
ẽ reliquũ ẽ.i. hocso¬
lum restat agendũ.
ut qui hñt uxores:
sit tãquã ñ habenceᷤ.
studendo dĩ seruicio

Expanded text:
ratres, quoniam tempus breve est, quo non generatione carnali propagandus est populus Dei, sed regeneratione spirituali colligendus. Et quia tempus breve reliquum est, id est hoc solum restat agendum, ut qui habent uxores sint tanquam non habentes, studendo Dei servitio
Abbreviated transcription (Latin):
ł ꝑ aliqua cͥsticia se¬
culi: sint canquãñ
flentes. ut spe fuci᷑
boni ñ cedant ł fran¬
gantur. Et qui
gaudent. ꝓ aliqua
quã ñ gaudentes. ũ
sint tanꝙͣ ñ possiden¬
cor: ꝑ ituris reb. s sic
hãnt: ut amore illis
nõ h̾eant. Et ut
uniuersalit̾ colligã.
qui utuntur hoc inũ¬
do. sint tãꝙͣ ñ utãt᷑.¬
Nt .s. ex bonis eiua fa¬
Itemq ris colluntur ut crutientur:
reterit .i.¬

Expanded text:
 aliqua tristitia sculi, sint tanquam non flentes, et spe futuri boni non cedant, vel frangantur; et qui gaudent pro aliqua quam non gaudentes, ut sint tanquam non possidencor perituris rebus; sed sic habeant, ut amore illis non haereant. Et ut universaliter colligam, qui utuntur hoc mundo, sint tanquam non utantt ex bonis ejus faItemque eis tolluntur ut crucientur. Praeterit
Abbreviated transcription (Latin):
habentes ut p̾sbiteri simus meubͣ
alt̾ius in doctrina .i. in exhibitione doctri¬
sinas. tͥbuat ñ in du¬
plicitate p̾sentis ⁊ fu¬
ture głie. s in simpli

Expanded text:
habentes, ut presbyteri simus, membralterius, in doctrina, id est in exhibitione doctrisynas tribuat, non in duplicitate praesentis et futurae gloriae, sed in simpli
Abbreviated transcription (Latin):
aliqui subiciunturei. s ñ om̃s qui subiciendi st̃¬
subicientur: donec in uidicio. Distingue cũ ait.

Expanded text:
aliqui subjiciuntur ei, sed non omnes qui subjiciendi ssubjicientur, donec in judicio. Distingue cum ait,
Abbreviated transcription (Latin):
sulla enim creatura
erit nĩ subiecta: cui pͥ¬
mates ut ita dicam
sp̃c subiciuntur. In
in p̃dictis u̾bis habu¬
iecisti. In eo aũ ꝙ scͥp
necta ei ostendit omĩa: nichil

Expanded text:
ulla enim creatura erit non subjecta, cui pmates ut ita dicam spiritus subjiciuntur. In in praedictis verbis habujecisti: In eo autem quod n
Abbreviated transcription (Latin):
m̃bra ip̃a. ita os in eccłia illi qui ꝑ aliꝙ
pecc̃m uihonesti st̃: abundantius adiu¬
uantur ꝯsolatioĩb & orõnib Ut hone¬
sti fiant. ł ꝑ inhonesta m̃bra. significan

Expanded text:
mbra ipsa. Ita et in Ecclesia illi qui per aliquod peccatum inhonesti sunt, abundantius adjuvantur consolationibus et orationibus, ut honesti fiant. Vel per inhonesta membra significan
Abbreviated transcription (Latin):
.i. in xp̃o. qui pacient᷑ expectauit głiam
resurrectioĩs: & ascensionis. Et h sunt
arma quib miles xͥ: armatur. cius armatu¬
re s. p̃cipua arma p̾̃misit patientiam. & be¬
nigͥnitatem. quaꝵ alt̾a: illata a ꝓximis:
mala equanimit̾ portat. alt̾a: sua bona pro¬
ximis. desidabilit ĩpendit. ¶Heñs quippe
scõꝵ. in hoc temptationis p̾łio. & munita pa¬
tiẽtie clipeo. & gladiis amoris accuicta. ad
maleferenda siunit forticudinem. & ad ĩpen¬
denda bona erigit unitatẽ. qͣtinꝰ & odiorũ te¬
la potent᷑ accipiat: & amoris iacła ualent̃
reddat. Non eñĩ ad bella armatus ꝑgit. qͥ
aut clipeũ sumens gladiis. sĩ utitꝰ. aut utẽe
gład iis. clipeo si miunt᷑. Nñ & miles dei ad¬
uersitatis bello dep̃hensus. & scutũ patiẽ¬
tie debet asĩ ferre & ad p̃clicandium. ꝓnitus.

Expanded text:
it gloriam resurrectionis et ascensionis. Haec sunt arma quibus miles Christi armatur, cujus armaturae, quasi praecipua arma praemisit patriam et benignitatem. Quarum altera illata a proximis mala aequanimiter portat, altera sua bona proximis desiderabiliter impendit. Mens quippe sanctorum, in hoc tentationis praelio, et munita patientiae clypeo et gladio amoris accincta, ad mala ferenda sumit fortitudinem, et ad rependenda bona erigit unitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Non enim ad bella armatus pergit, qui aut clypeum sumens gladiis non utitur, aut utens gladiis clypeo non communitur. Unde et miles Dei adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, et ad praedicandum promptus
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ in bonum .i. tͥ est faciẽs bonum siue bomissi
ue malus sit: quia exercet. Nel tͥ datꝰ ẽ a dõ in
bonum tuum ut tueatur te & tua. Manifestũ
est enu ꝙ iõ dati sunt rectores a dõ. ne malum
fiat bonis. Si aũ male fecis. Qiͣ bono ñ est
portat gladiũ .i. ht̃
iudiciariam potesta¬
tem. ñ sine causa: s
ut malos punias. Et h

Expanded text:
 in bonum, id est tibi est faciens bonum sive bonus, e malus sit, quia exercet, vel datus est a Deo in bonum tuum, ut tueatur te et tua. Manifestum est enim quod ideo dati sunt rectores a Deo, ne malum fiat bonis. Si autem male feceris. Quasi dicatportat gladium, id est judiciariam potestatem, non sine causa, sed ut malos puniat, et h
Abbreviated transcription (Latin):
mͦi ẽ. s. qui ita de mẽ
opuatur. ⁊ ħ id̃ scia¬
cis uos. quia ꝙ minor
u̾b̾impleturus sum fcĩs. ꝙ ita ait. quia qua.¬
les .i. quam asꝑi sumus in u̾bo ꝑ epłas. dum
sumus absentes tales erimus. & p̃sentes in fr̃õ
s. ulciscentes omẽm inobedientiã. quua si u¬
cia ur̃a palparemus. tc̃ ñ eclificaremꝰ. s destrue
mus stbo quia ñ sumꝰ

Expanded text:
icet qui ita de me opinatur. Et hoc idem sciatis vos, quia quod minor verbis, impleturus sum factis. Quod ita ait, quia quales, id est quam asperi sumus in verbo per epistolas, dum sumus absentes, tales erimus et praesentes in facto, scilicet ulciscentes omnem inobedientiam, quia, si vitia vestra palparemus, tunc non aedificaremus, sed destruermus verbo, quia non sum
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi hanc potestatem de¬
dit mͥ dñs in edificatõ¬
nem. & ñ in destronẽ.
s tam̃ ulciscar. Hid̾e¬
tur enu ilł iõ debere
blandiri: quia pote
rũdam se dicit. Nt aũ
ad incelligñdum. os for¬
ces ad tetrendum. pre¬
sentia aũ cor. ẽ infir.
nõ audẽs exercere seu̾i¬
tatem. ⁊ sermo est con¬
cempcibilis. qr ut ydi¬
ota sñ argum̃tis loqͦr
utaiunt. attende ꝙ
infirma dicit ꝯͣ forteᷤᷤ
& ꝯtemptibiles ꝯtra
graues. ut aũ non esti. a uob̾ tamq̃. cer .u.¬

Expanded text:
otestatem dedit mihi Dominus in aedificationem et non in destructionem, sed tamen ulciscar. Videretur enim illis ideo debere blandiri, quia potesrumdam se dicit. Ut autead intelligendum, et fortes ad terrendum. Praesentia autem corporis est infirma, non audens exercere severitatem, et sermo est contemptibilis, quia ut idiota sine argumentis loquor, ut aiunt. Attende quod infirma dicit contra fortes, et contemptibilis contra graves. Ut autem non existimer a vobis tanquam ter
Abbreviated transcription (Latin):
ad destructionems
munitionum .i. ut
destruant ꝯsilia ho¬
minum seu demoñ
diu̾sis calliditatib
entes ꝯsilia hominũ
& demonũ. ⁊ omnẽ
altitudinẽ .i. ꝓfundi¬
tatem intellectus. tã
legis ꝑitoꝵ. ꝙͣ philo¬
sophoꝵ. altitudinem
dico excollentẽ se ad¬
de dõ est. ut dum ĩ¬
pugnant partũ nir
mus om̃s suꝑbe agen¬
tes ł intelligentes.
usq in obsequium

Expanded text:
ad destructionem munitionum, id est ut destruant consilia hominum seu daemonum diversis calliditatibusentes consilia hominum et daemonum, et omnem altitudinem, id est profunditatem intellectus, tam legis peritorum quam philosophorum. Altitudinem, dico, extollentem se adde Deo est. Ut dum impugnant partum virgmus omnes superbe agentes, vel intelligentes, usque in obsequium
Abbreviated transcription (Latin):
i. subhumanitate tua ut ipãm reu̾antur. ⁊ super
umnitatis. ꝑ pedes emm stabilitas eterna sig̃tatur.
ubi qĩ uestigiis positis uirtute omĩpotencie consi¬
stit. Ad quem aũ. an. dixit hoc aliqñ nulli. hoc
dixit. quia om̃s sp̃c sunt ex officio administrato¬
rii. filii missi actuałr in ministe. quoc̾ꝙ placet
filio. tñ semper assistunt ei qui ubiq est. missi

Expanded text:
 sub humanitate tua, ut ipsam revereantur et super vinitatis. Per pedes enim stabilitas aeterna significatur, quae quasi vestigiis positis virtute omnipotentiae consistit. Ad quem autem angelorum dixit hoc aliquando, nulli hoc dixit, quia omnes spiritus sunt, ex officio administratorii Filii, missi actualiter in ministerium quocunque placet Filio, tamen semper assistunt ei qui ubique est. Missi,
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ ꝓuidit. ł in augm̃cum dĩ dic̃. qr qͣi augetur de¬
us hominib ab errore recleuntib. sicut minueba¬
tur deserentib. Qui it. ꝑ errorem deseruerant
deum. minuebant copias diuiciarũ eius. negan¬
do se eius eẽ. cum uͦ redeunt: increm̃tum facinnt
dõ. quia ex ꝑditis ad quirũtur.
hactenus monuit stã¬

Expanded text:
s Vel, in augmentum Dei dicit, quia quasi augetur Deus, hominibus ab errore redeuntibus, sicut minuebatur deserentibus. Qui enim per errorem deseruerant Deum, minuebant copias divitiarum ejus negando se esse ejus. Cum vero redeunt, incrementum faciunt Deo, quia ex perditis acquiruntur. Hactenus monuit sta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dñt qui legem p̃di¬
cant. Ex quo capite.i.
de cuins plenitudine¬
accipiendo totum cor¬
caritatis ⁊ ꝑ comunc¬
tiones fidei. ⁊ spei. &¬
oꝑm in quib fideles
conuincti st̃. & simileᷤ.
subministratũ ẽ & cõ¬
structum. distingue & redde singła singl̃is cõstc¬

Expanded text:
nt qui legem pcant. Ex quo, capite, id est de cujus plenitudineaccipiendo, totum corcharitatis, et per conjunctiones fidei, spei um, in quibus fideles conjuncti sunt, et similes, subministratum est, et constructum. Distingue, et redde singula singulis. Construc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutis̾: similisei neqͣ¬
qmͣ fies. Bonitate gͦ
contende cõtra illum.
os ẽ uera cõtemptio
os salubre certamen.
ut sit bonus cõtrama¬
lum: non ut sint duo
anima. Et hic ad hũi¬
litatem inuitat. Hide¬
batur enim quibdã
ꝙ mali dnũ ce maxime
infidelesꝰ. non deberẽt᷑
fidelib dnãri. s̃ si bomi
& fideles eeñt. bonis&
fidelib deberent ẽẽ pa¬
res. quã ⁊ suꝑbiam

Expanded text:
cutis, similis ei nequam fies. Bonitate ergo contende contra illum. Et est vera contentio et salubre certamen, ut sit bonus contra malum, non ut sint duo anima. Et hic ad hulitatem invitat, videbatur enim quibusdam quod mali domini, et maxime infideles, non debent fidelibus dominari; etsi boni et fideles essent, bonis et fidelibus deberent esse pares
Abbreviated transcription (Latin):
dum: qͣi ñ sit ibi uiter¬
posita utraq cõuinc¬
tio. Ac si drẽt siue. sẽd
si esurierit o c̾. Nel.
ita pͭlegi ut neutra
suꝑfluat cõuinctio.
qͣi ñ solum ñ defenda¬
tis uos: s & si esurie¬
rit inumicus tuus ci¬
ba illum. Si sitit po¬
tum da illi .i. in uice
necessariis subueni
illi. Hoc enim facies.

Expanded text:
dum, quasi non sit ibi interposita utraque conjunctio. Ac si diceret sine sed, si osurierit, etc. Vel ita potest legi ut neutra superfluat conjunctio.Non solum non defendatis vos, sed si esurierit inimicus tuus, ciba illum; si sitit, potum da illi, id est in vitae necessariis subveni illi. Hoc enim faciens.
Abbreviated transcription (Latin):
iundicances dent locum ire dei. S si uult bo¬
nus ut deus inmicũ pumat: ubi gͦ illd̾. dili¬
gite iͥuinicos ur̃os os beuefacite illis qui ode¬
runt uos: &s illd̾. sĩ reddentes malum ꝓ malo:
nõirẽ hoc redd̾e malum ꝓ malo cũ non diligit. fͦi
bonũ facit inimico: Cum gͥ & homo iustus &s
homo malus de imicissuis uelint a dnõ uĩ¬
dicari in quo discermĩtur: S bonus magis
cupit corrigi inimicum: qmͣ puniri. & cum
deus puuit. non delectatur de pena inimici qr
ñ odit eum. s de iudicio dĩ. quia deũ diligit. ħ
ei placet ꝙ dño. quia & dns quem in hoc sequi¬
tur. si pluit suꝑ iustosꝰ o in uistos. tam̃ os in
hoc scło asꝑos corripit. & ꝑtinaces in fine dap̃
ait. Date locum ire .i. uindicte dei. Nel irẽ ad¬
uersarioꝵ. Ille dat locum ire aduersarii: qui
ꝑmittit aduersario facere ꝙ uult. & debetis da¬
re locum ire dei. Scriptum est enim iu ꝓuer¬
biis ¶ichi uindictam seruaui. ł uos reser¬

Expanded text:
vindicantes dent locum irae Dei. Sed si vult bonus, ut Deus inimicum puniat, ubi ergo est illud: Diligite inimicos vestros, benefacite illis qui oderunt vos , et illud, Non reddentes malum pro malo? Nonne hoc est reddere malum pro malo? et non diligit, nec bonum facit inimico? Cum igitur et homo justus et homo malus de inimicis suis velint a Domino vindicari, in quo discernuntur. Sed bonus magis cupit corrigi inimicum quam puniri, et cum Deus punit non delectatur de poena inimici, quia non odit eum, sed de judicio Dei, quia Deum diligit. Hoc ei placet quod Domino, quia et Deus, quem in hoc sequitur, pluit hic super justos et injustos : tamen et in hoc saeculo asperis corripit, et pertinaces in fine damnaait, date locum irae, id est vindictae Dei, vel, irae adversariorum. Ille dat locum irae adversarii, qui permittit adversario facere quod vult. Et debetis dare locum irae Dei. Scriptum est enim in Proverbiis: Mihi vindictam reservavi, vel vos rese
Abbreviated transcription (Latin):
cipib. tͥbunis. centuriorib. ⁊ aliis huius mͦ.
Si enim bonus fũit qui tͥ p̃est: nutͥtor tuus
ẽ. malus si fu̾t. temptator tuus ẽ. & nutͥmen¬
ta libent̃ accipe: o in temptatione approbare.
Esto gͦ aurum. & accende mundum istum qͣi
fornacem aurificis. Sit gͦ om̃is anima sub po¬
testatib sublimiorib . i. in hoc ꝙ sublimes st̃.
.i. in mundanis. Nel causa notatur cum dit᷑

Expanded text:
cipibus, tribunis, centurionibus, et aliis hujusmodi. Si enim bonus fuerit qui tibi praeest, nutritor tuus est; malus si fuerit, tentator tuus est. Et nutrimenta libenter accipe, et in tentatione approbare. Esto ergo aurum, et attende mundum istum, quasi fornacem aurificis. Sit ergo omnis anima subdita potestatibus sublimioribus, id est in hoc quod sublimes sunt, id est in mundanis. Vel cau
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ad defectum. dum
ar. ab eo qui purga
pecc̃a. ⁊ ñ debes fati¬
gari dũ argueris.
minus. ut coro¬
net. casti .i. castum
fac̃ corripiendo. fla.
rus ẽ in h̾editatem et̃¬
pecc̃o. si gͦ exceptus es
a passione flagelloꝵ:
exceptus es a nu̾o fili¬
oꝵ. Unicus ille depa
retur. Ad hoc aũ
caruo in dutus est. ut sine flagello non eẽt. Qui¬
ergo flagellat unicũ sñ pecc̃o relĩquit adopta¬
tum qui est cũ pecc̃o. unicus sñ pecc̃o ñ tñ sñ
flagello exemplum nob̾ ꝓposuit in passionib
suis. Ñon gͦ conturbari. dẽbemus cum aliqͥs
sc̃s̃ gͣuia ⁊ indigna ꝓpetitur. si obliti non sumꝰ
filius flagellatur. ałr enim nullus recipit᷑. &
quia flagellat ꝯmẽm filium: iõ ꝑseu̾ate
usq in fĩnem.
N disci. patient᷑ ferendo. ⁊

Expanded text:
e ad defectum, dum argueris ab eo, qui purgat peccata. Et non debes fatigari dum argueris; minus, ut coronet, castigat, id est castum facit corripiendo. Flagerus est in haereditatem aetepeccato. Si ergo exceptus es a passione flagellorum, exceptus es a numero filiorum. Unicus ille de Paretur. Ad hoc autem carne indutus est, ut sine flagello non esset. Qui flagellat unicum sine peccato, relinquit adoptatum qui est cum peccato? Unicus sine peccato, non tamen sine flagello, exemplum nobis proposuit in passionibus suis. Non ergo turbari debemus, cum aliquis sanctus gravia et indigna perpetitur, si obliti non sumus filius flagellatur. Aliter enim nullus recipitur. Et quia flagellat omnem filium, ideo perseverate usque in finem in disciplina, patienter ferendo: et
Abbreviated transcription (Latin):
fi. ẽ quem non corrip̃¬
disciplinam: ut non¬
noiusti. ñ timeas fla
noli eõ inquo sensu ⁊ puerili ut dicas. plus a¬
amat pat̾ meus frẽm meum cui ꝑmittit fac̾e
quicquid uult ꝙͣ me. qr si me moueo cͣc uissi¬
onem eius flagella inuerao. potins gaudesub
flagellis qr tibi seruatur ħeditas. illis ad tẽ¬
pus partit᷑ quos inet̾num dampnabit.

Expanded text:
 est quem non corridisciplinam, ut nnovisti, non timeas flagNoli esse iniquo sensu et puerili, ut dicas: Plus amat pater meus fratrem meum, cui permittit facere quidquid vult, quam me, quia si me movero contra jussionem ejus, flagella invenio. Potius gaude sub flagellis, quia tibi servatur haereditas, illis ad tempus parcit quos et in aeternum damnabit.
Abbreviated transcription (Latin):
collatur de medio ue¬
strum. quia omẽs
tulistis eum: qui p̾sentes eratis. s ego ab¬
tudine mentis. o ꝓ¬
ne mora. iudicaui¬

Expanded text:
ollatur de medio vestrum, quia omnes tulistis eum qui praesentes eratis, sed ego abtudine mentis et pne mora,
Abbreviated transcription (Latin):
eratarche ubi pone¬
bantur census tͥbu¬
toꝵ o uectigalium.
ẽ sic̃ & tercius.
modo salutant
uos grã domiui. ⁊ c̾.
uel hii p̃dicti salutãt
uos. & ego ip̃e subscͥ¬

Expanded text:
erat arcae ubi ponebantur census rerum et vectigalium. en sicut et Tertius. modo salutant , gratia Domini, etc. Vel, hi praedicti salutant t ego ipse subsc
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit in epła canonica gaudens.
quia frĩb sumptus ministrabat. & uniu̾sa ec¬
cłia. Supra dix̾at os̃¬
ALUOS ¶Aecłias salutare ilos ⁊
hic dicit uniuersam

Expanded text:
scripsit in Epistola canonica gaudens, quia fratribus his sumptus ministrabat; et universa Ecia. Supra dixerat omnes Ecclesias salutare illos, et hic dic
Abbreviated transcription (Latin):
s. que st̃ sñ fructu.
⁊ si ibi uideatur ẽẽ
rõ: ut in legalib. ł
anus narrare iuuen¬
culis̾: deuita:⁊ qi ñ
suffic̾ illa uitare nͥ u̾a
cõfirmet addit. Ex¬
fr̃ib. s exe ͤ. te ip̃m ad
pietatem .i. ad cultũ
⁊ ad religionem omĩ
qr corporał exercita¬
tio in qua te fatigas

Expanded text:
 quae sunt sine fructu, et si ibi videatur esse ratio ut in legalibus. Vanus narrare juvenculis, devita. Et quia non sufficit illa vitare, nisi vera confirmet, addit: Exfratribus, sed exerce teipsum ad pietatem, id est ad cultum et ad religionem Omnipquia corporalis exercitatio, in qua te fatigas
Abbreviated transcription (Latin):
ieu̾mando. ungilando. abstinendo. qu̾e sũt fre¬
na carnis. ad modicum ẽ utił. nͥ huic addatur
pietas. Ad hoc enim tm̃ ualet. ut q̃dam faciat
uitari uicia. quib uitatis: careat pena illis
dẽbita. s ñ omui. Pie̾tas aũ q̃ oꝑatur bona fr̃i¬
Ib ualet adꝓmerendum dm̃. Omĩs .it. summa
cituum corporis habuit. ꝑhennas penas patio¬
tur. Nota qr exhis u̾bis datur intelligi: ꝙ iugi¬
liis. ⁊ ienniis. ⁊ oꝑib timotheus exercebat se:¬

Expanded text:
unando, vigilando, abstinendo, quae sunt frena carnis, ad modicum est utilis, nisi huic addatur pietas. Ambrosius Ad hoc enim tantum valet, ut quaedam faciat vitari vitia, quibus vitatis careat poena illis debita, sed non omni. Pietas autem quae operatur bona fratribus, valet ad promerendum Deum. Omnis enim summa citium corporis habuerit, perennes poenas patietur. Nota quia ex his verbis datur intelligi quod vigiliis,
Abbreviated transcription (Latin):
tificatur it. cib ne di¬
abolus ꝑ eum noceat.
filium. ꝑ quem crea¬
tionem. U̾bum enim
sc̃ificat. orõ ĩpetrat. di¬
abolus u̾o ꝑcibum.
temptat. Hec qͥ
dixi de creaturis.
de nuptiis p̃ponẽs .i.
publice ponens frĩb
tu dico enutͥtus ab ali¬
doctrine. q̃ ẽ inmori¬
b. quam q̃ tuo stu¬
dio assecutus es: ab
infantia ħ ꝓpone..
Neptas autẽ

Expanded text:
tificatur enim cibus, ne diabolus per eum noceat, Filium, per quem creationem. Verbum enim sanctificat, et oratio impetrat. Diabolus vero per cibum tentat. Haec, quae dixi de creaturis et de nuptiis, praeponens, id publice ponens, fratribus, Tu, dico, enutritus ab alidoctrinae, in moribus, quam etiam tuo studio assecutus es ab infantia. Haec praepone. Ineptas autem
Abbreviated transcription (Latin):
culum ꝙ erat int̃ illos
duos ppłes huic ex lege
iñ ex ỹdolat᷑a soluit. re¬
mouens legem a inideis.
ydolacͥam agentib. qui
erat stabilis neꝙ robu¬
stus. Est enim mac̾ia cõ¬
g̾ies lapidum sine cem̃¬
to. ut fit circa horcos: Pa¬
ries gͦ mac̾ie ẽ qui faci¬
le destrueretur uenien¬
te gr̃a. que ⁊ legem amo¬
uit. õs corda gentium ab
ydolatͥa cõu̾tit. Medius
u̾o erat ut neut̃ ppłs al¬
t̾i concordaret. stante aũ
ħ pariete erant inumei¬
cie ira inuidieꝙ int̃ eos
que abolite sunt destitͥ¬
cias in carne sua assump¬
ta.ł ĩmolata legem hic
exponit parietem qͣncũ
legem uet̾em. quͣtum
ad ea que mandabat.¬

Expanded text:
los duos populos, hinc ex lege, inde ex idololatria solvit, removens legem a Judaeis, et idololatriam a gentibus: qui erat stabilis neque robustus. Est enim maceria congeries lapidum sine caemento, ut fit circa hortos. Paries vero maceriae est qui facile destrueretur veniente gratia, quae et legem amovit, et corda gentium ab idololatria convertit. Medius autem erat ut neuter populus alteri concordaret. Stante autem hoc pariete erant inimicitiae, ira, invidiaeque inter eos, quae abolitae sunt destrucnimicitias in carne sua, assumpta vel immolata. Legem. Hic exponit parietem quantumlegem veterem, quantum ad ea quae mandabat,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. iõ euacuauit. ut duos ppłos prius diuisos ꝑ
legem̃ cõdat in semet ip̃o .i. cõiungat in fide eiuᷤ
ip̃e dieo faciens pacem. destructis inimiciciĩs. fa¬
ciens dico in uno nouo homine .i. in se solo a quo
sĩ aliunde ẽ nouitas. Et itẽ iõ euacuat: ut recõ¬
lata inimicicia ⁊ lege euacuata facit pacem int̾
dõ. ꝙ ꝓ peccĩs se obculit ⁊ ꝑ euͣngłium illumina¬
uit. que duo cõseq̃nt᷑ ostendit subdens. ip̃e dico.
inic̾ficiens in semetip̃o inimiciciam. que erat int̃
Et uenieus .i.
ꝑ assumptam huma¬
nitatem apparẽs enrn¬
głizauit. & si nonm
sua ꝑsona s ĩ apłis.¬
uobis gentib. Pacẽ
dico qui longe fiuistis
& sine lege erant. Nõ ꝯ¬
enim regione adeo
i. uideis qui unum deum colebant: ⁊ legem a

Expanded text:
sunt, ideo evacuavit ut duos populos prius divisos per legem, condat in semetipso, id est conjungat in fide ejus. Ambrosius Ipse dico, faciens pacem, destructis inimicitiis. Faciens dico, in uno novo homine, id est in se solo a quo non aliunde est novitas. Et item ideo evacuat ut reconlata inimicitia, et lege evacuata, facit pacem inter is se obtulit, et per Evangelium illuminavit: quae duo consequenter ostendit, subdens; Ipse dico, interficiens in semetipso inimicitiam, quae erat inter Et veniens, id r assumptam humanitatem apparens, evansi non in sua persona, sed in aposvobis, gentilibus, pacem dico, qui longe fuistis t sine lege erant. Non enim regione a DeoJudaeis qui unum Deum colebant, et legem a
Abbreviated transcription (Latin):
uobis euacuet᷑
u hac parte. ii
quemadmodũ
dixi ꝑati sitis.
nec cum uene¬
rint mecum ma¬
cedones os inue¬
nerint nos inꝑ¬
atos erubescamꝰ
nos. ut non di¬
cam uos in hac
suba. Necessa¬
rium gͦ existi.¬
maui rogare

Expanded text:
uobis euacuetur in hac parte: ut, quemadmodum dixi, parati sitis, ne, cum uenerint mecum Machedones et inuenerint uos inparatos, erubescamus nos, ut non dicam uos, in hac substantia. necessarium ergo existimaui rogare
Abbreviated transcription (Latin):
riam nr̃ãm siłr deuo¬
b̾ habitã. ꝙͣ ostendi¬
stis ẽẽ ueram. nc̃ ostẽ¬
dice i illos qͦs misi¬
mus aduos bñ eos
recipiendo. ut bona
co. ⁊ ħ in facie eccłia¬

Expanded text:
r de vobis habitam, quam ostendistis esse veram, nunc ostendite in illos, quos misimus ad vos, bene eos recipiendo, ut bona co, et haec in facie Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
corinchioꝵ alie
eccł̃ie dum audi¬
unt eos pꝰ errori¬
b ĩplicatos pꝰea
bone uoluncatis
fuisse effectos: in¬
citate st̃ ad bonũ
c̾et. cur gͦ premit¬
tis illos ait.
non ut uos
ad ħ ortent᷑. s ut
dixi. illis uos eẽ
ꝑacos. ꝑati sitis

Expanded text:
Corinthiorum aliae Ecclesiae, dum audiunt illos prius erroribus implicatos, postea bonae voluntatis fuisse effectos, incitatae sunt ad bonum. ceret: Cur ergo praemittis illos? ait, es, ut vos ad hoc hortentur, sed ut dixi illis vos esse paratos. Parati sitis
Abbreviated transcription (Latin):
aũ cum audiuit
co sollicicior ẽ ꝓ it̃fi¬
dentia multa habi¬
ta in uos. ł in uob̾.
siue ꝓ tito. qui de¬
uobis ei multa re¬
tulit. ⁊ iõ apollo qͥ¬
pꝰ rogatus ab apło
& aliis fr̃ĩb ire ad¬
qr auliuit eoscor
rectos. Seq̃r. Qui

Expanded text:
em, cum audivit o sollicitiorem pro confidentia multa habta in vos, vel in vobis, sive pro Tito qui dobis ei multa retulit, et ideo Apollo,us rogatus ab Apostolo et aliis fratribus ire adquia audivit eos recto
Abbreviated transcription (Latin):
ti fu̾itis. iõ ꝑati
ẽẽ debetis. ne cũ
uen̾int mecũ ma¬
cedones & inuene¬
rĩt uos ĩꝑatos eru¬
bescamus nos qui
ñ fu̾it s inuentũ
ꝙ cestificatꝰ ẽ de his
⁊ ip̃e erubesc̾et.⁊
ipi ampliꝰ ꝯfund̾ẽ¬

Expanded text:
ti fueritis. Ideo parati esse debetis, ne cum venerint mecum Macedones, et invenerint vos imparatos, erubescamus nos, quinon fuerit hoc inventum quod testificatus est de iis, et ipse erubescet, et ipsi amplius confunden
Abbreviated transcription (Latin):
lieri dominari in ui¬
rum. s p̃cipio subi¬
oi ⁊ hoc ordo creati¬
oms ostendit .s. ꝙ¬
mulier uiro subsit.
Adam it pͥmum for¬
matus est deiñ eua
t adam ñ est se

Expanded text:
lieri dominari in virum, sed praecipio subEt hoc ordo creationis ostendit, scmulier viro subsit. Adam enim primum foratus est, deinde Eva, et Adam non est se
Abbreviated transcription (Latin):
Intẽst tñ aliquidin
arram &e pignus. Pig
turaliquid ꝙ ñ ẽ auferendum: s complen
dit: implebit. Iõ melius hr̃etur arra: quã
pignus. decdit nob̾ sp̃m ad ħ utiq . s. in re
demptione ad quisitionis .i. ad hoc ut in

Expanded text:
Interest tamen aliquid rrham et pignus. Pigntur aliquid quod non est auferendum, sed complenddit implebit Ideo melius habetur arrha quam pignus. Dedit nobis spiritum, ad hoc utique, scilicet in redemptionem acquisi
Abbreviated transcription (Latin):
excel .i. omni celesti
creatura. quia eum
om̃s angłi adorant.i
decebat ut tał pontifex
eẽt nob̃. filiis. serui
alios pontifices habu¬
erunt. Qui cum
at. ꝙ legalib sacerdo¬
tib conuenit. nõ ht̃
necessitatem dico. priꝰ¬

Expanded text:
est in omni coelesti creatura, quia eum omnes angeli adorant, et decebat ut talis pontifex esset nobis, filiis; servi alios pontifices habuerunt. Qui, cum at, quod legalibus sacerdotibus convenit. Non habet necessitatem, dico, pri
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝓ aliquo cͥmine. quia nam̃ꝙ patient̃ quelibi
ma̾la sustineo. patet ñ ẽẽ scelus falsitatis. ꝙ in
me iusta uindicta ꝑcellat. s qͣndam u̾itatis uir
tutem. ꝙͣ sustinendi fortitudo magnificat. ma¬
nifesta fierent dico: In omĩ p̃corio. uͥ ma

Expanded text:
non pro aliquo crimine, quia namque patienter quaelibet mala sustineo, patet non esse scelus falsitatis, quod in me justa vindicta procellat; sed quamdam veritatem, quam sustinendi fortitudo magnificat nifesta fierent dico in omni praetorio, quo ma
Abbreviated transcription (Latin):
ingentib ñ desꝑet gentilis. q̃uin par iudĩs
fiat. qr nos sic̃ illi eramus filii ire. In hacira
cum eeñt homines ꝑ originale pecc̃m tanto
grauius &s ꝑniciosius qͣuto maiora ł plura.
insuꝑ addidant: necessarius erat mecliator .i.
reconciliator. qui hanc iram singłaris sacͥfi¬
cii oblatione placaret.. Usi subdit.¬

Expanded text:
in gentibus, non desperet gentilis quin par Judaeis fiat, quia nos sicut illi eramus filii irae. In hac ira cum essent homines per originale peccatum, tanto gravius et perniciosius, quanto majora vel plura insuper addiderant, necessarius erat mediator, id est reconciliator qui hanc iram singularis sacrificii oblatione placaret. Unde subdit
Abbreviated transcription (Latin):
stram. in desid̾iis carnis nr̃e .i. in malis concu¬
piscentiis que ex carne sunt. ⁊ ⁊̃ facientes
cionum ł m̃tium .i. eã in quib caro ñ delec¬
tatur s anuma cogitat. ut sunt ħetice p̾uita¬
i. gentiles filii ire .i. debitores ecerne pene. ⁊
in pͥmo houuie ꝑ pecc̃m contigit. de quo õs
originem duximus. ñ solum mortis s iniqͥ¬

Expanded text:
stram in desideriis carnis nostrae, id est in malis concupiscentiis quae ex carne sunt, et etiam facientes ium, id est ea in quibus caro non delectatur, sed anima cogitat, ut sunt haereticae pravitaid est gentiles, filii irae, id est debitores aeternae poenae, et in primo homine per peccatum contigit, de quo omnes originem duximus, non solum mortis, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
fili uindicte. filii pene. filii gehenne. qͦmͦ
natura: qr peccante pͥmo homine uicium ꝓ
natura iuoleuit. Tenebatur iusta dampna¬
tione genus humanũ. es erant om̃s filii
ire. de qua ua dñs ait. Qui ñ credit in fi¬
lium ñ ht̃ uitam. s ira dĩ manet sr̃ eũ.
sĩ ait uenit s manet. cum hac quippeira
omis hõ nascitur. Ip̃a ẽ illa ira cum qͣ
om̃s nati sumus. cui nascendo hesimus. ira de
ꝓpagine iniquitatis. de massa pecc̃i. Et notaꝙ¬

Expanded text:
lii gehennae. Quomodo natura? quia peccante primo homine vitium pro natura inolevit. Tenebatur enim justa damnatione genus humanum, et erant omnes filii irae, de qua ira Dominus dicit: Qui non credit in Filium, non habet vitam, sed ira Dei manet super eum . Non ait venit, sed manet. Cum hac quippe ira omnis nascitur. Ipsa est enim illa ira cum qua omnes nati sumus, cui nascendo haesimus, ira de propagine iniquitatis, de macula peccati. Et nota
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m. principem di¬
co. potestatis aeris huius. i. qui ht̃ potesta¬
tem in hoc aere caliginoso. ñ cum homini¬
b in mundo. Qui ad ista caliginosa. de ap¬
paratu suꝑnoꝵ angłoꝵ cum angłis apo¬
statis lapsus ẽ tam quã ad carcerem. cali¬
ginosus enu aer infernus est demonum
usq ad iudicium. Uñ in canonica epła dr̃¬

Expanded text:
m. Principem dico, potestatis aeris hujus, id est qui habet potestatem in hoc aere caliginoso, non cum hominibus in mundo, qui ad ista caliginosa de apparatu supernorum angelorum cum angelis apostatis lapsus est tanquam ad carcerem. Caliginosus enim aer infernus est daemonum usque ad judicium. Unde in canonica Ep
Abbreviated transcription (Latin):
cipem aeris. qui ui hoc aers domiuatur. hãc
enum partem Sͥ nsurpauit. ad exercendam
dũationem. ⁊ qrita uicini sunt nobis os
pes nc̃ ⁊̃ adhuc oꝑant᷑ qͣntũ ds̃ sinit in fi¬
lias diffidentis.i. in eis qui diffidunt de et¬
nis. uel de quoꝵ salute nos liffidimꝰ. ⁊ idõ
erepti ei: sint gͣti ereptori xͦ. Qui intrauit
cuit & cohibuit pocestatem: potestatis sue
forciorib uincłis. ⁊ sic eripuit uasa eius:
quecsiꝙ p̃destinauit eriꝑe arbit̾um eorũ
ab eius lib̾ans pocestate. ut illo non inpediẽ¬
corrupit pͥmus adam. filios aũ diffidentie:
regit princeps iste .l. diabolus ad arbitͥum
suum. ꝙ nec ip̃e ht̃ lib̾um adbũfaciendum.
s in maxunã maliuolentiã suis scelerib ob¬
duratum. Uñ nemosan efidĩ credit ł dic̃
hos apostatas angłis ad pͥstinam pietatem
correcta aliqñ uoluntate cõu̾ti. quid aũ ope¬
ratur hic pͥnceps in filios diffidencie nͥ oꝑa
sua mala: Et in pͥmis maxi̾e q ipãm diffidẽ.¬

Expanded text:
cipem aeris, quia in hoc aere dominatur. Hanc enim partem sibi usurpavit ad exercendam dominationem; et quia ita vicini sunt nobis, etpes nunc etiam adhuc operantur, quantum Deus sinit, in filiis diffidentiae, id est in eis qui diffidunt de aeternis, vel de quorum salute nos diffidimus, et ideo erepti ei sint grati ereptori Christo. Qui intravit cuit et cohibuit potestatem, potestatis suae fortioribus vinculis, et sic eripuit vasa ejus quaecunque praedestinavit eripere. Arbitrium eorum ab ejus liberans potestate, ut illo non impediencorrupit primus Adam. Filios autem diffidentiae regit princeps iste, id est diabolus, ad arbitrium suum, quod nec ipsum habet liberum ad faciendum, sed in maximam malevolentiam suis sceleribus obduratum. Unde nemo sanae fidei credit vel dicit hos apostatas angelos ad pristinam pietatem correcta aliquando voluntate converti. Quid autem operatur hic princeps in filios diffidentiae, nisi opera sua mala? et in primis maximeque ipsam diffiden
Abbreviated transcription (Latin):
sid̾io. quia nũꝙͣ luxuriando sa¬
turantur. quoꝵ uoluptas t̾mino c̃aret ut s̃ ul¬
tra cõcessos nuptiaꝵ fines curpitudinem ope¬
rentur. ł sicut alii dicunt. & anaricie. ł ĩ aua¬
ricia. & accipr̃ ꝑ se de alio uicio: ut sit sensus.

Expanded text:
siderio, quia nunquam luxuriando satiantur, quorum voluptas termino caret, ut etiam ultra concessos nuptiarum fines turpitudinem operentur. Vel, sicut alii dicunt, et avaritiae, vel, in avaritia, et accipitur per se de alio vitio, ut sit sensus:
Abbreviated transcription (Latin):
põtens fac̾e ꝙ uult.
doloris augm̃tũ fec̾int.
solatium mitiorib me¬
dicaminib afferunt. ⁊¬
remeditm illi loco uͥdo¬
lor ĩ e. i ꝑturbatã ammã tefouẽt

Expanded text:
ult. oloris augmentum fecerint, solatium mitioribus medicaminibus afferunt remedium; illi loco, ubi dolor inest, et perturbatam refovent
Abbreviated transcription (Latin):
i. iulipend̾it. si ñ suf¬
fic̾e credatad salutẽ.
s ad animalia. ⁊ san.¬
xͥ. confirmatorem
ualentem. in quota
pollutum it. sangui¬
carnales obseruanti¬
as credit pecc̃a dunit¬
ti. a quib retrahit¬
nos sangnis xͥ. ⁊ ita
luit. si ab eo uñ ẽre¬
missio nos retrahit.

Expanded text:
ilipenderit, si non sufe credat ad salutem, sed animalia, et sansti confirmatorem valentem. In quo taPollutum enim sanguicarnales observantias credit peccata dimitti, a quibus retrahnos sanguis Christi: ita luit, si ab eo unde est remissio nos retrahit.
Abbreviated transcription (Latin):
meliam facit. qui
remissionem quam ipẽ sp̃c facit ascbit car¬
nalib obseruantiis. ł qui eum male uiuẽ¬
do: a se abicit. uł conculcat ilie xpm̃: qui li¬
b̾e peccat absq timore ⁊ penitentia ⁊ qui
eo iudigne participat. sanguinem pollutũ
ducit. si abeo mundatus ad uomitum re¬
dit. ⁊ penitere negligit. spiũ ẽ iniuriꝰ. qui
ẽille. qui dixit mͥ
riarũ ur̃arum. ⁊ ego
red. si alienas iudicat
miurias: ⁊ suas. ⁊ ite¬
rũ. scriptura dicit.
uidicabit do¬
gando: seꝑando a
malis. po. su qͣnto
magis puniẽt ini¬
micos.:

Expanded text:
meliam facit, qui remissionem quam ipse Spiritus facit, ascribit carnalibus observantiis, vel qui eum male vivendo a se abjicit. Vel conculcat ille Christum, qui libere peccat absque timore et poenitentia; et qui eo indigne participat, sanguinem pollutum ducit, si ab eo mundatus ad vomitum redit et poenitere negligit. Spiritui est injurius qui est ille, qui dixit: riarum vestrarum, et ego . Si alienas vindicat injurias et suas, iteScriptura dicit, udicabit purgando, separando a malis populum suum, quanto magis puniet inimicos.
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ taꝙͣ filius ministret quisq euugłiũ s tã¬
ꝙͣ seruus cui dispensatio credita est. ut tã¬
quã alienum erogans: nichil iñ ipẽ capiat p̃¬
ter cỹbaria. iAlibi tñ cs se dispensatorem di¬
c̃itapłs. Pocest enĩ &s seruus in filioꝵ nu¬
m̾o adoptatus eandem rem ĩ qͣ cohencdi sor¬
tem m̾uit: fidelit̃ dispensare participib su¬
is. Hic aũ dispensatio tał intlłigitur. ut qͣi
seruus alienum dispenset. uñ ip̃e nichil ca¬
piat p̾t̃ cibaria. illibi u̾o ut dictũ ẽ dis¬
pensator dr̃: qui ut filiꝰ ministrat enungli¬
um cohelib suis.gͦ sĩplici corde debemꝰ oꝑa¬
ribonum. Nõ gͦ debemus iõ euuͣngłizare u
manducemue: s iõ mãducare ut euungłi¬
zemꝰ. ut cib ñ sit honum ꝙ appetitur:. s neceᷤ

Expanded text:
non tanquam filius ministret quisque Evangelium, sed tanquam servus cui dispensatio credita est, ut tanquam alienum erogans, nihil inde ipse capiat praeter cibaria. Alibi tamen et se dispensatorem dicit Apostolus. Potest enim et servus 90 in filiorum numero adoptatus eamdem rem, in qua cohaeredi sortem meruit, fideliter dispensare participibus suis. Hic autem dispensator talis intelligitur, ut quasi servus alienum dispenset, unde ipse nil capiet praeter cibaria. Alibi vero, ut dictum est, dispensator dicitur, qui ut filius ministrat Evangelium cohaeredibus suis. Ergo simplici corde debemus operari bonum. Non ergo debemus ideo evangelizare, ut manducemus; sed ideo manducare, ut evangelizemus, ut cibus non sit bonu
Abbreviated transcription (Latin):
it. qr nemo accepit
remun̾ationem apd¬
fac̃. Si aũ uolunta¬
rius fac̃. dignus est mercede qr ꝯsentit dõ.
Et ꝙ uoluntate fit. meliꝰ fit. Qui aũ inde¬
uotus aliquid fac̃. ñ uoluntate s necessitate

Expanded text:
ia nemo accipit remunerationem apfacit. Si autem voluntarius facit, dignus est mercede, quia consentit Deo, et quod voluntate fit, melius fit. Qui autem indevotus aliquid facit, non voluntate, sed necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
ita hec fiant in me.i. si iõ euungłiz au̾o u̾
ad illa ꝑueniã. & finẽ euuͣngłii in cibo &
necessitas sustentande hꝰ uite mͥ ĩcũbit. ⁊ u̾e.
He enim .i. penuria. ñ ẽ sic̃ ꝑseudo. Si non
fame cruciabor. ⁊ uñ uinã ũ habebo. ħ ẽ gͦne

Expanded text:
ita haec fiant in me, id est si ideo evangelizavero ut ad illa perveniam, et finem Evangelii in cibo, et necessitas sustentandae hujus vitae mihi incumbit. Et vere. Vae enim, id est penuria mihi est sicut pseudo, si non fame cruciabor, et unde vivam non habebo. Haec e
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ si non enuͣngłiza¬
i aũ.Q. si neces¬
sitate facio. nõ
tas adiungitur ns¬
cessitati. ut ex dilec¬
tione p̾dicem habõ
m̃cedem etñam.
iaũ inuitus
ħago: dispen¬

Expanded text:
 si non evangelizai dicat: si necessitate facio, non tas adjungatur necessitati, ut ex diletione praedicem, habeo mercedem aeternam. utem invitus ago, dispen
Abbreviated transcription (Latin):
ratis quibrdam. qui¬
b assimilatur melch.
docii eius. p̃ferens
eum ipĩ abrahe pa
melchisedech. Intue¬

Expanded text:
ratis quibusdam quibus assimilatur Melchisdotii ejus, praeferens eum ipsi Abrahae paMelchisedech. Intue
Abbreviated transcription (Latin):
emini qͣnͣtussit .⁊.
i. quia aliqui qui¬
sacerdocium. illiter.it.
non auderent sumere.
nõ clico sumunt deci
dere. sum̾e dico: nec
absoluta licentia. s¬

Expanded text:
emini quantus sit. Et, id est quia, aliqui quisacerdotium. Aliter enim non auderent sumere, non dico sumunt decimdere, sumere, dico, nec absoluta licentia, s
Abbreviated transcription (Latin):
alieigena. absq legiᷤᷤ
mandato. sua auctori¬
tate. sũpsit deci.q. ex¬
cellentior ab abraham
tium. in suo semine be¬
nedicendarum. q. be¬

Expanded text:
alienigena absque mandato, sua auctoritate sumpsit decimas, quasi excellentior ab Abraham,issiones gentium in suo semine benedicendarum. Q
Abbreviated transcription (Latin):
quia hic quidem .a. ĩ
sacdotio leuitico. hõ
statur .i. mecum testatͤ.¬
ł cõcestatur .i. idem in
multis locis testacur.s.¬
qi uiuit. qi de morte eiꝰ
nichil dicit in figura xͥ¬
Gerebat enim typum
pontificis nr̃i. cuius ex

Expanded text:
quia, hic quidem, id est in sacerdotio Levitico, homistatur, id est mecum testat, contestatur, id est idem in multis locis testatur, sia vivit, quia de morte ejus nihil dicit in figura CGerebat enim typum pontificis nostri, cujus ex
Abbreviated transcription (Latin):
missiones be¬
uedixit. Si¬
ne ulla autẽ
contradictio¬
ne qd̵ minus
esta maiore
benȩdicitur.
t hic qui¬
dem decimas¬

Expanded text:
missionem benedixit. sine ulla autem contradictione qui minor est a maiore benedicitur. et hic quidem decimas
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ̃ fiat ꝙ bonũ ẽ. si tam̃ ñ faciendum credat᷑¬
iudicans alios mundos alios ĩmundos̾ dap̃¬
natus est .i. dampnacionem sͥ acquirit. & p̃¬
cipue si manducau̾it quia non manduca¬
uit ex fide .i. q̃uia unfi deliter agit. Non credes
omĩa mũda eẽ. dubitãs in ficde: & ea comedens
q̃ ĩmunda putat. & ita ũ scd̾m fidem agit. fi¬
des enim nr̃a uult ut homo agat hoc ꝙ bene ĩ¬
telligit eẽ agendum. & pecc̃m ẽ ꝙ alit̾ fit qͣm
ꝓbatum ẽ. Peccat ille gͦ qui ad fidem cõuersus

Expanded text:
 fiat quod bonum est, si tamen non faciendum credatujudicans alios mundos, alios immundos. Damnatus est, id est damnationem sibi acquirit, et praecipue, si manducaverit. Qui non manducvit ex fide, id est quia infideliter egit non credens omnia munda esse, dubitans in fide, et ea comedens quae immunda putat, et ita non secundum fidem agit. Fides enim nostra vult ut homo agat hoc quod bene intelligit esse agendum, et peccatum est quod aliter fit, quam probatum est. Peccat ergo ille qui ad fide
Abbreviated transcription (Latin):
uato odio. quia ali¬
qñ mecum ꝯtende¬
runt. ⁊ cõfutati st̃.
& ne uid̾entur cor¬
recti: add̾. ñ sinc̾e.
i. nĩ puro animo.
one eos accuset: ĩ
me auctorem eius
undicẽt. astũcia
gͦ simułonis isti
stolo.q. auctori.
qui multos agg̃¬
gau̾at suo colle
spẽs doctoꝵ distĩ¬
xit. duas bonoꝵ.
om̃e annunciãt

Expanded text:
t ex privato odio, quia aliquando mecum contenderunt et confutati sunt. Et ne viderentur correcti, addit, non sincere, id est non puro animo, one eos accuset in me auctorem ejus vindicent. Astutia ergo simulationis isti stolo, quasi auctori, qui multos aggregaverat suo collegspecies doctorum distinxit, duas bonorum, omnes annuntiant
Abbreviated transcription (Latin):
talia sustinere. Ita
ea que sustineo: ut
płes e fr̾ib. ñ in se
s in dño ꝯfidentes ĩ uincłis meis .i. in cõsida¬
re. ita dicentes. si iunctus loquitur cur non
potius nos : Constancia enim eius multos
aĩauit. ut ñ ti̾ent eungłizare. Alii autem
uidam diu̾sia
poub quia ma

Expanded text:
talia sustinere. Ita ea sustineo ut plures e fratribus, non in se, sed in Domino confidentes vinculis meis, id est in considerare ita dicentes: Si vinctus loquitur, cur non potius nos? Constantia enim ejus multos animavit, ut non timerent evangelizare. Alii autem, quidam diversi a  quia ma
Abbreviated transcription (Latin):
stituti sunt ut boni
landentur: malipu
nistri dei sunt: ipsi
dicoseruientes nobis
dum patͥam defendiuit. In hoc ipm .s. ꝓpt̾ tͥbu¬

Expanded text:
stituti sunt, ut boni laudentur, mali punistri Dei sunt. Ipsi dico servientes vobis, dum patriam defendunt, in hoc ipsum,
Abbreviated transcription (Latin):
ma. que reddi si potest nͥ habeatur. nec haberi
nͥ reddatur. Immo cun redditur ab homine cre¬
scit in homine. es tanto maior acquiritur: qͣn¬
to płib redditur. Hic aũ fic m̃tio de caritate:
dilectionem dicit ẽẽ habendam int̾ frẽs. ꝙ notat
dicendo inuicem. ⁊llit̾ enĩ uere frẽs ñ sunt. i et
uere dilectõ ẽ habenda: quia qui diligit proximũ
legem impleuit. &o hoc ꝑ parces ostendit dicens.

Expanded text:
nia quae reddi non potest, nisi habeatur, nec haberi nia quae reddi non potest, nisi habeatur, nec haberi nisi reddatur. Imo cum redditur ab homine, crescit in homine, et tanto major acquiritur, quanto pluribus redditur. Hic autem fit mentio de charitate, dilectionem dicit esse habendam inter fratres quod notat dicendo, invicem. Aliter enim vere fratres non sunt, et vere dilectio est habenda, quia qui diligit proximum, legem implevit. Et hoc per partes ostendit, dicens: