comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dignũ. Nonem̃ in cuiusquã ꝑsona
p̃t̃ mittendũ ẽ. qd in institutis gnaͣli¬
b ꝯtinetͣ. Nec putandus ẽ honor il¬
le legitimus. qui fuiͣt contradiuine
legis p̃cepta collatus. Mtͣto patrum¬
beatoꝵ uenerabiles sanctiones cũ saẽ¬
tiones cũs acerdotũ electiõe. loquerẽ¬
apuerilib ex ordiis usq adꝑfectiõte
annos ꝑ cliscipline eccłastice stipendi¬
a cucurris s. ut unicuiq testimoniũ
pͥor uita p̃beret. nec pͣde euis ꝓuectio.¬
ne dubitan. cui. plabõrib multis¬
res mundi sine suffrigio tpĩs siñ ñto
laboris indignũ ẽ ꝑueniri.⁊ notaiͣ
ambitus solent. quos ꝓbitatis do¬
cumenta ñ adiuuant. quã diligens
⁊ quã prudens babenda ẽ dispensatio
diuinoꝵr ⁊celestiũ dignitatũ. It̃ ex

Expanded text:
io. Non ergo in cujusquam persona permittendum est, quod in institutis generalibus continetur: nec putandus est honor ille legitimus, qui fuerit contra divinae legis praecepta collatus. Itbeatorum venerabiles sanctiones, cum de sacerdotum electione loquerena puerilibus exordiis, usque ad perfectiores annos, per disciplinae ecclesiasticae stipendia cucurrisset, ut unicuique testimonium prior vita perhiberet. Nec potest de ejus provectione dubitari, cui pro laboribres mundi sine suffragio temporis, sine merito laboris indignum est pervenire, et notari ambitus solent, quos probitatis documenta non adjuvant, quam diligens et quam prudens habenda est dispensatio divinor
Abbreviated transcription (Latin):
ratum ẽ. quia ẽ uigia semel mita int̃
eos ult̾ius solui non possunt. Horũ
quedamst̃ legitima. ueluti cũuxor
aparentib traditur. asponsodotat᷑
⁊ asacerdote benedit᷑. Hec talia ꝯiugia
legitima. ⁊ rata appellant᷑. Illorũ uõ
conuigia qui c̃ contẽptiᷤ omĩb illis sol

Expanded text:
est, quia conjugia semel inita inter eos, ulterius solvi non possunt. Horum quaedam sunt legitima, veluti quum uxor a parentibus traditur, a sponso dotatur, et a sacerdote benedicitur. Haec talia conjugia legitima et rata appellantur. Illorum vero conjugia, qui c
Abbreviated transcription (Latin):
ud ẽ legitimũ ⁊ nonratũ. aliud
ratũ ⁊ non legitimũ. aluid legiti¬
mũ ⁊ ratũ. Legitimũ coniugiũ
ẽ. qd legali institutione. uł.ꝓiũ¬
ciȩ morib contrahit᷑. hoc int̃ ĩ¬
fideles ratum ñ ẽ. quia non ẽ
firmũ. ⁊ iniuolabile ẽ uigrum
eorũ. Dato eñĩ libello repuctii. lic¬

Expanded text:
gitimum et non ratum, aliud ratum et non legitimum, aliud legitimum et ratum. Legitimum conjugium est, quod legali institutione vel provinciae moribus contrahitur. Hoc inter infideles ratum non est, quia non est firmum et inviolabile conjugium eorum. Dato enim libello repudii lic
Abbreviated transcription (Latin):
sola oratione coĩeant. De om̃ib
tam̃ his quia corꝑe. recedunt intra¬
dendo eis coĩonẽ cura ⁊ probatiosit

Expanded text:
sola oratione communicant. De omnibus tamen his qui a corpore recedunt, in tradendo eis communionem et cura et probatio sit
Abbreviated transcription (Latin):
ufficit sac̃¬
dotib unãmissam indie una cele¬
brare. quia x semel passus ẽ.⁊ totũ
mundũ redemit. Non modicares ẽ
unã missã facere. ⁊ ualde felix. qͥ unã
digne celebrare po̾t. Quidã tñpro
defunctis unã faciunt. ⁊ altãde die
plures facere missas. ñ estimo euade̾

Expanded text:
ufficit sadoti unam missam in die una celebrare, quia Christus semel passus est, et totum mundum redemit. Non modica res est unam missam facere, et valde felix est qui unam digne celebrare potest. Quidam tamen pro defunctis unam faciunt, et alteram de die,plures facere missas, non aestimo evadere
Abbreviated transcription (Latin):
gt̃s intrass nonexpotestate officii qua
poss dicere. oues pastorem suũ ñ accus
nec rep̃bendant. s exhac auctoritate di¬
uinȩ uirtutis quagentiles acceꝑant.
petrus potuit ex officio repellere q̃reliᷤᷤ
s noluit. non hoc exemplo p̃lati cogũ¬
tur suscipere. rep̃hensionẽ subditoꝵ.
Ex hac ⁊̃ humilitatiᷤ dispensa¬
tione intelligit᷑ illud leonis quarti lo¬

Expanded text:
gentes intrasset, non ex potestate officii qua posset dicere, oves pastorem suum non accusent nec reprehendant, sed ex ratione divinae virtutis, qua gentiles acceperantPetrus potuit ex officio repellere querelas, sed noluit, non hoc exemplo praelati coguntur suscipere reprehensionem subditorum. Ex hac etiam humilitatis dispensatione intelligitur illud Leonis IV , Lu
Abbreviated transcription (Latin):
distinguendum ẽ. alud cẽ dimittẽ
uolentem cohabitare. atq aliud di¬
scedente non sequi. Uolentẽ em̃ co¬
habitare licet quidẽ dimittẽ. s ñ ea
uiuente. aliã suꝑducere. Discedentẽ
uõ sequi ñ oportet ⁊ eauiuente aliã
ducere licet. Uerũ hoc non nisidehis
intelligendum ẽ. qui ininfidelitate¬
sibi copulatist̃. Cetinsi ad fidem ut̃q
conũsus ẽ. uł siuit̃q fidelis matrimo¬
mo uinctus ẽ. ⁊ procedente tp̃e alten
eorũ afide discesserit.⁊ odio fidĩ con¬
uigem derelinquent. derelictus di¬

Expanded text:
distinguendum est, aliud esse dimittere volentem cohabitare, atque aliud discedentem non sequi. Volentem enim cohabitare licet quidem dimittere, sed non ea vivente aliam superducere; discedentem vero sequi non oportet, et ea vivente aliam ducere licet. Verum hoc non nisi de his intelligendum est, qui in infidelitate copulati sunt. Ceterum si ad fidem uterque conversus est, vel si uterque fidelis matrimonio junctus est, et procedente tempore alter eorum a fide discesserit, et odio fidei conjugem derelique
Abbreviated transcription (Latin):
i infi delis discedit. odioxp̃ia
dm̃. si aliise copulauit. Contume¬
lia quppe creatoris soluit. uis mãtri¬
moni circaeum qui relinꝗt᷑. Infideł
aut̃ discedens. ⁊ in dm̃ peceat ⁊ inma¬
trimoniũ. nec ẽ ei fides ẜ uanda ẽ iu¬
gii. qui ꝓpt̾ea discessit. ne audiret x

Expanded text:
i infidelis discedit odio Christropter Deum, si alii se copulaverit. Contumelia quippe creatoris solvit jus matrimonii circa eum, qui relinquitur. Infidelis autem discedens et in Deum peccat, et in matrimonium, nec est ei  fides servanda conjugii
Abbreviated transcription (Latin):
rationis ordo distinxit. ⁊ iudiciaeẽ
constituit. ut nec p̃positi in opprimend̾o
se frustraualeant occupare subiectos.
nec subiectis tt̾m contrasuos p̃posito
effranatasit resultandi licentia. Uo lu
mus ergo ut quicꝗd eccłiȩ tuȩ ex reddi¬
tu. uł quolib alio titulo fortassis accẽ¬
serit. quartã exinde portionem siñdi¬
minutione aliqua debeas segregare. at¬
b. acderout tibi u̾isũ fu̾i̾t discrete di¬
uidere. Itẽ exsynodo .uii.¬

Expanded text:
rationis ordo distinxit et judicia esse constituit, ut nec praepositi in opprimendos se frustra valeant occupare subjectos, nec subjectis iterum contra suos praepositos effrenata sit resultandi licentia. Et mus ergo ut quidquid Ecclesiae tuae ex reditu vel quolibet alio titulo fortassis accesserit, quartam exinde portionem sine diminutione aliqua debeas segregare, ats, ac clero, ut tibi visum fuerit, discrete dividere; it
Abbreviated transcription (Latin):
ces electos acusatores idoneos. defensore᷑
congruos. atq testes legitimos. Iudices
autẽ debent uti ȩquitate. testes uitite.
accusatores intentione ad amplificãdã
causam. defensores extenuatione ad mĩ¬
libet inciusa duas ꝑsonas gerere ñiul

Expanded text:
ces electos, accusatores idoneos, defensores congruos atque testes legitimos. Judices autem debent uti aequitate, testes veritate, accusatores intentione ad amplificandam causam, defensores extenuatione ad milibet in causa duas personas gerere n
Abbreviated transcription (Latin):
gionis ꝓfessio tuncdemũ deb
ẽẽ firma. cũ ad ultã etatem ꝑuen¬
tum fui̾t. Sed hic de illa. ꝓfessio¬
ne agit᷑ que in annis pueritie ꝓ o
arbitrio dõ offert᷑. Quã ñ confir¬
mat parentum c̃ sensus. Ceterũq̃
aparentib dõ offertur. ꝓfessio in¬
uiolatam ẜuari oportet. Uñ gͥgͥse̾¬

Expanded text:
gionis professio tunc demum debet esse firma, quum ad adultam aetatem perventum fuerit. Sed hic de illa professione agitur, quae in annis pueritiae proprio arbitrio Deo offertur, quam non confirmat parentum consensus. Ceterum, quae a parentibus Deo offertur professio, inviolatam servari oportet. Unde Gre
Abbreviated transcription (Latin):
ia cobo atcestante quiait. fides siñ
ualeant sacerdotis. qui honores
tanti sacramenti ꝯ uincit᷑ obtinẽ¬
non solũ inordinatoris ⁊ ordina¬
ti animãletale uulnus infigit᷑.
tercessorib iuuari debuerat pre¬
grauat̃. Si eñi is dignus sacerdo¬
tio credit᷑. cui ñ actionis ñta. s
p̃miorũ copia suffragat̾. restat uͥ¬
honorib grauitas. nichil sibide¬
fendat industria. s cotum auri. ꝓ¬
fanus amor obtineat. ⁊ dũuitia
honorꝰ rentunerat. in locũ ultioris
is fortasse qui fuat ulciscendꝰ adu¬
cit᷑. atq hinc sacerdotes non ꝓfi¬
cere. s ꝑire potius udicant᷑. Itẽ¬

Expanded text:
Iacobo attestante, qui ait: 'Fides sine valeant sacerdotis, qui honorem tanti sacramenti convincitur optinenon solum in ordinatoris et ordinati anima lethale vulnus infigitur; tercessionibus juvari debuerat, praegravatur. Si enim dignus sacerdotio creditur, cui non merita sed praemia suffragantur, restat uticos gravitas, nihil sibi defendat industria, sed totum auri profanus amor obtineat, et dum vitia honor remunerat, in locum ultoris is fortasse qui fuerat ulciscendus adducitur, atque hinc sacerdotes non proficere, sed perire potius judicantur.
Abbreviated transcription (Latin):
quis curandis ouib adhibet me¬
dicinã : aut qũo ppłm orationis
clippeo tueatur. qui iaculis hostiũ¬
se se feriendũ exponit: aut qualẽ
fructũ de se. ꝓducturus ẽ. cuius
graui peste radix infecta ẽ: Maior
ergo metuendaẽ locis illis cala¬
mitas. ubi tales int̃cessores ad lo¬
cũ regiminis adducunt᷑. qui dĩ
inse magis iracundiã. p̾uocant
quã ꝑsemetipsos placare debue¬

Expanded text:
quis curandis ovibus adhibeat medicinam? aut quomodo populum orationis clypeo tueatur, qui jaculis se hostilibus feriendum exponit? aut qualem de se fructum producturus est, cujus gravi peste radix infecta est? Major ergo metuenda est locis illis fore calamitas, ubi tales intercessores ad locum regiminis adducuntur, qui Dei in se magis iracundiam provocant, quam per semetipsos placare debue
Abbreviated transcription (Latin):
fluũ iudemꝰ adiectũ. ut dẽ eͥp̃o ãbigat᷑.
quod pb̃ris licꝑre non dubiũ ẽ. Namid¬
cuto depb̃ris dictumẽ. quia ep̃i occupa¬
tionib alns impediti. adom̃s langni¬
dos ire non pꝰsunt. Cet̾isi ep̃s aut pot̃¬
aut dignũ ducit aliquẽ a se uisttandũ.
⁊ benetdicert. ⁊ tangere. cͥsmate siñ unra¬
tione põt. quius ẽ ipsũ crisma conficere.
sacram̃ta Negintur. quomõ unũ genus
putat᷑ posse concedi. Hig igit̾ fr̃fm̃e
om̃ib que tua dilectio uoluit a nobis
ad baptismi scĩficationẽ pb̃ni petant. Uñ
in concił cartiginensi.iiii.¬

Expanded text:
tum, ut de episcopo ambigatur quod presbyteris licere non dubium est. Nam idcirco de presbyteris dictum est, quia episcopi occupationibus aliis impediti, ad omnes languidos ire non possunt. Caeterum si episcopus postea dignum ducit aliquem a se visitandum, et benedicere et tangere chrismate sine cunctatione potest, cujus est ipsum chrisma conficere. sacramenta negantur, quomodo unum genus putatur posse concedi? His igitur, frateomnibus, quae tua dilectio voluit a nobis ad baptismi sanctificationem presbyteri petant. Unde in Concilio Carthaginensi I
Abbreviated transcription (Latin):
icet ergo dñs de ꝯstitu¬
endo principe precepisset. ⁊ dñsele¬
gisset tamen ꝯuocat̃ ⁊̃ synagoga. Reꝗ¬
ratur eñ inordinando sacerdote ⁊ pͥp
qui p̃stanͣtior ẽ ex oñippło qui docti¬
or. qui sanctior. qui in om̃i urcute e

Expanded text:
icet ergo Dominus de constituendo principe praecepisset, et Dominus elegisset, tamen convocatur etiam synagoga. Requiritur enim in ordinando sacerdote et praqui praestantior est ex omni populo, qui doctior, qui sanctior, qui in omni virtute e
Abbreviated transcription (Latin):
ilectissimi filii. offici m̃i
censura ꝯ moniti suademus. ut iuslisci¬
piendi antistitis eausa. nullus ur̃m neglec
modi iuramentũ offerre. Illud ab offi¬
cio tamquã munus inpetisũ deicit. H̾
aũt ꝯsecrando nullũ impe dimentum

Expanded text:
ilectissimi filii, officii nostri censura commoniti, suademus, ut in suscipiendi antistitis causa, nullus vestrum neglectmodi juramentum offerre. Illud ab officio tanquam munus impensum dejicit: hoc autem consecrando nullum impedimentum
Abbreviated transcription (Latin):
potestati sub qualegitime consti¬
titus ẽ. hõinem occidit. nullaciui¬
tatisue lege Reus homicidii. immo
nisi fecerit. reus imꝑn de serti atq
contẽptiẽ. Quod sisua sponte. atq
auetoritite feciss eri meneffusi hũa¬
ni sanguini incidisset. Itaq unde pu¬
nitur si fecĩt miussuᷤ. inde pumetͣ
nasi fecit iussus. Idem in questionib

Expanded text:
potestati sub qua legitime constitutus est hominem occidit, nulla ciuitatis suae lege reus est homicidii, immo nisi fecerit, reus est imperu deserti atque contempti est. Quod si sua sponte atque auctoritate fecisset, in crimen effusi sanguinis humani incidisset. Itaqnitur si fecerit iniussus, inde punietur si non fecerit iussus. Idem in questionibus
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. s quid de dñoloquantur
uobis magnoꝑe ẽ uobis preuiden¬
dũ. nec in in cariis beati petri apłi
uobis ẽ attendendũ quidsint. Sed
quid. ꝓcorreptione eccłãrũ. quid ꝓ
salute ur̃a satagant. Nec em̃ illo S
inferiores dicetis. scribis ⁊ pbariseis
secdentib suꝑcathedrã moysi. de ꝗ¬
cere.¶ Ergo inperator considera.
si illos dnit audiendos. suꝑcathedrã
moysi sedebant: quanto potius ꝗsuꝑ
cathedrã petriresident tẽ existimas

Expanded text:
nt, sed quid de Domino loquantur, est vobis magnopere praevidendum. Nec in vicariis beati Petri apostoli vobis est attendendum quid sint, sed quid pro correctione Ecclesiarum, quid pro salute vestra satagant. Nec enim illos dicetis inferiores Scribis et Pharisaeis sedentibus super cathedram Mosis, de cere . Ergo, imperator, considera si illos dixit audiendos, qui super cathedram Moysi sedebant, quanto potius qui super cathedram Petri resident esse existimas
Abbreviated transcription (Latin):
reddenda monstrant᷑. Aluidẽ em̃
in. ꝓfessione suȩ uitȩ ꝑsistere. aliu
aproposito sui ordinis discedere.
Si sc̃s aurelius degentin laicali ha¬
bitu oblatareddidit. quia pꝰobla¬
tionẽ filios accepit: ñ idõ inaposta¬
ut coacti redirent adordinẽ aquo
recesserant. S sic̃ inimicis ⁊ ꝑsecuto¬
rib iubemͣ necessaria sub ministra¬
re. sicut ab apło monemͣ tp̃s redi¬
mere: ut ex peditius oratio ni uacemꝰ.
sic ne eccła scandalũpatiat᷑. Ne disce¬
dens in det̾i̾ora p̃cipitet᷑. ne in ꝑnitiem
monachoꝵ aut incendiũ monast̾iioe¬
casione suorũ ex ardescat. laudabili¬
sua sibi nondicoreddunt᷑. s auferri
sinuntur. quã ab illo ista inferant᷑.¬

Expanded text:
reddenda monstrantur. Aliud est enim in professione suae vitae persistere, aliud a proposito sui ordinis discedere. Si S. Aurelius degenti in laicali habitu oblata reddidit, quia post oblationem filios accepit, non ideo in apostaut coacti redirent ad ordinem, a quo recesserant. Sed sicut inimicis et persecutoribus jubemur necessaria subministrare, sicut ab Apostolo monemur tempus redimere, ut expeditius orationi vacemus: sic, ne ecclesia scandalum patiatur, ne discedens in deteriora praecipitetur, ne in perniciem monachorum aut incendium monasterii occasione suorum exardescat, laudabilius sibi sua non dico reddantur, sed auferri sinantur, quam ab illo ista inferant
Abbreviated transcription (Latin):
Icłares qui coniugale consor
causas dissidii. ꝓbabilit̃ ꝓponen¬
tes. ꝓptea sua matrimonia di mit¬
tunt. ut aut illicita. aut aliena
ꝓuinciales dissidi causas dixerĩt.
⁊ prius quã uidicio dãpnentur. u¬
xoressuas abiecerint. acõione

Expanded text:
ares, qui coniugale consortcausas dissidii probabiliter proponentes, propterea sua matrimonia dimittunt, ut aut illicita aut aliena os comprovinciales dissidii causas dixerint, et prius, quam in judicio damnentur, uxores suas abjecerint, a communi
Abbreviated transcription (Latin):
duximus eẽ quosdam lucri turpis
cũpiditate captos. quiusuririã exercẽt
ditescere. q̃d nosut nondicamus meoᷤ
qui st̃ inclicaliordine constituti. s ⁊̃
in laicos cedere qui xͥanos se dicicupiũt¬
condolemus. qd uindicari acrius in eoᷤᷤ
qui fuerunt confutati de cernimus.
ut om̃is peccandi oportunitas adimat

Expanded text:
duximus, quosdam lucri turpis cupiditate captos usurariam exercere ditescere. Quod nos, ut non dicamus eos qui sunt in clericali officio constituti, sed et in laicos cadere qui Christianos se dici cupiucondolemus. Quod vindicari acrius in eos, qui fuerint confutati, decernimus, ut omnis peccandi opportunitas adimat
Abbreviated transcription (Latin):
omĩb execrabile apparet. ut uel
nullos prorsus. uł non tales hãt
defensores. ꝑ quos possit sci̾ma
causa qua correctio uͣborũ. uł uͣbe¬
rũ uidetur ẽẽ in utilis. uł suꝑflua
Predestinati enĩ aduitam. si ne
correctione mutantur. sicut petr̾
quẽ dñs respiciens. nemine corri¬
piente cõ mouit ad lacrimas. pre¬
sciti ad mortem: int̾ flagella detĩo¬
res fuint. sicut pħao. bonis gͦ
suꝑflua. dãpnandis inueniunt᷑¬
hec ẽẽ inutibia. His ita respondet᷑
auctoritate gͣgorii.⁊ augustini.

Expanded text:
omnibus exsecrabile apparet, ut vel nullos prorsus, vel non tales habeat defensores, per quos possit schisma causa, qua correptio verberum vel verborum videtur esse inutilis vel superflua. Praedestinati enim ad vitam sine correptione mutantur sicut Petrus, quem Dominus respiciens nemine corripiente commovit ad lacrimas. Praesciti ad mortem inter flagella deteriores fiunt, sicut Pharao. Bonis ergo superflua, damnandis haec inveniuntur esse inutilia. His ita respondetur auctoritate Gregorii et Augustini.
Abbreviated transcription (Latin):
tiods̃ ẽ. mebildebet curare insidm̃
ne alt̾ins impediat᷑ necessitatis mune
Quod em̃ ad alia officia conferunt᷑. h
religionis cultui. atͣq huic nr̃o officio
decerpitur. Hec eñĩuera ẽ saẽ dotis fu¬
gͣa. abclicatio domesticoꝵ ⁊ que dã
alienatio carissimoꝵ. ut suisse ab neg

Expanded text:
tio Deus est nihil debet curare nisi Deum, ne alterius impediatur necessitatis munere. Quod ad alia enim officia confertur, hoc religionis cultui atque huic nostro officio decerpitur. Haec enim vera est sacerdotis fuga, abdicatio domesticorum, et quaedam alienatio carissimorum, ut suis se abneget
Abbreviated transcription (Latin):
uidicio eorũ qui p̃sunt eccłiȩ. de¬
pellatur. ⁊ foras mittat᷑. si ip̃e antea¬
non exiit. hoc ẽ. si nonitaegit.uͥme¬
reretur exire. nichil ledit in eo qdũ
recto iudicio abhõib uidet᷑ expulsꝰ.
Et itafit ut int̃dum ille qui fora
mittit᷑ intus sit. et ille foris quiĩtus
suris ecclasticis libro. ⁊¬
onmꝑpetuũ dãpnamur. cum ĩ¬
uiste indicamͣ. Dicente psalmis¬
ta. Nec dãpnabit illum cũ uidica¬
bitur illĩ. Multi sac̃dotũ culpam ge¬
lodĩ se ꝑsequi ꝓfitentur. s dumĩ¬
discrete hoc agitur. saerilegifacinꝰ
incurrunt. ⁊ clump̃ cĩpites quasiad
emendandũ ruunt. ipsi quoq mul¬
tomagis detĩus cadunt. Itẽ ex concł¬

Expanded text:
udicio eorum qui praesunt Ecclesiae depellatur et foras mittatur, sed si ipse non ante exiit, hoc est, si non ita egit ut mereretur exire, nihil laeditur in eo, quod non recto judicio ab hominibus videtur expulsus, et ita fit ut interdumittitur, intus sit, et ille foris, qui suris ecclesiasticis, lib. perpetuum damnamur cum injuste judicamur, dicente Psalmista: Nec damnabit illum cum judicabitur illi . Multi denique sacerdotum culpam zelo Dei se persequi profitentur, sed dum indiscrete hoc agunt, sacrilegii facinus incurrunt, et dum praecipites quasi ad emendandum ruunt, ipsi quoque multo magis deterius cadunt. CAP. 21. - Q
Abbreviated transcription (Latin):
erit᷑ de eo qui ũborum callidita¬
te se circum uenire putat illũ cura
ramentũ defert. ansit reus ꝑ uirii.
nisi ẜuauit. q̃d uirasse creditur
de bocitaq seͥbit ysidorus senten¬

Expanded text:
eritur de eo, qui verborum calliditate se circumvenire putat illum, cui iuramentum defert, an sit reus periurii, nisi servaverit quod iurasse creditur? De hoc ita scribit Isidorus libro senten
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ita enĩpotuit ẽẽ consenus. S
int̃ timorẽ huus peccati. ⁊ timorẽ
huiꝰ ꝓditionis. hoĩmĩ non parua¬
non existit plerũq tẽptatio. Possu¬
nus enĩꝑatũ ad ꝑuiriũ ad monen¬
do. uł ꝓbibendo atam gram pec¬
catd reuocare. S si non audierit.
⁊ coram nob̾ dere quã nouimus fal¬
sũ uirauit. utrũ ꝓdendus sit. ita
ut ꝓclitus etiã ꝑiculũ moͣrtis incur¬
rat. difficillima questio ẽ. s quia
hic non expͣssit. eiu hoc inlicandũ
sit. utrũ illicui uirat᷑. ansacerdoti
irrogando supplicium. s etiã ora¬
re ꝓ illopͥ. uidetur michi q̃dse ab
hoc soluat peccati uinculo. si indie
talib qui magis possint. ꝓdẽe quã
obẽe ꝑuiro. siue eum corrigendo.

Expanded text:
potuit esse conscius. sed inter timorem huius peccati et timorem proditionis hominum non parua existit plerumque tentatio. possumus enim paratum ad periurium admonendo uel prohibendo a tam graui peccato reuocare; sed si non audierit et coram nobis de re quam nouimus falsum iurauerit, utrum prodendus sit, si proditus etiam in periculum mortis incurrat, difficillima quaestio est. sed quia non hic expressit cui hoc indicandum est, utrum illi cui iuratur an saceirrogando supplicium, sed etiam orare pro illo potest: videtur mihi quod se ab hoc solvat peccati vinculo, si indicet talibus, qui magis possunt prodesse quam obesse periuro, sive eum corrigendo
Abbreviated transcription (Latin):
hõinẽ quo audiente iurat aliꝙꝑͤ
falsum. ⁊ scit eum falsũ uirare et
tacer. Tunc aũt seit si ⁊ euis rei de
qua uirat᷑ testis fuit: aut uidens.
aut conscus fuit .i. aliquo modo
cognouit. aut oculis sinᷤs cõspex̃.¬

Expanded text:
hominem, quo audiente iurat aliquis falsum, et scit eum falsum iurare et tacet. tunc autem scit, si ei rei de qua iuratur testis fuit aut uidit aut conscius fuit, id est aliquo modo cognouit aut oculis suis conspex
Abbreviated transcription (Latin):
on ẽ nr̃m mortem arripere. sedilla¬
tam ab aliis libent excipere. Uñ
⁊ in ꝑsecutionib non licet ꝓͥa perire
mami. absq eo ubi castitas ꝑiclitatur
sed ꝑcutienti colla sub mit̾tere. Itẽ ex
concił bracirensi.

Expanded text:
on est nostrum mortem arripere, sed illatam ab aliis libenter excipere. Unde et in persecutionibus non licet propria perire manu absque eo, ubi castitas periclitatur, sed percutiendi colla submittere. Item ex concilio Bracharensi:
Abbreviated transcription (Latin):
iquisuxorẽ
suã scit adult̾am. ⁊ non uult di¬
mitcere eam. sed in matrimonio hr̃e.
tres annos peniteat. Et quãdui illa
penitet. abstineat ab illase. Item
fieri re conciliatio conugri.

Expanded text:
quis uxorem suam scit adulteram, et non vult dimittere eam, sed in matrimonio habere, tribus annis poeniteat, et quandiu poenitet, abstineat se ab illa. C. fieri reconciliatio conjugii.
Abbreviated transcription (Latin):
iquis pe¬
cuniaus grabumana. aut popyͭł¬
un lari. seumilitũ tumultu. sine cõ¬
tu ñ canonica eletioẽ ordine̾

Expanded text:
quis pecunia aut gratia humana, aut populari seu militari tumultu, sine concordi et canonica electione
Abbreviated transcription (Latin):
ris. ⁊ ẜpentis astutiam. n e aliorũ sup¬
planteris insidiis. Nonmultũ distat
inuitio decipere posse. uł decipi.xͥa¬
nũ quem senseris loquentẽ tͥ. aut sẽꝑ
p̃t̃ uictũ ⁊ uestitũ.⁊ manifestas nece¬
sitates. nicħ om̃o tribua ᷤᷤ. ne filioꝵ

Expanded text:
tis astutiam, ne aliorum supplanteris insidiis. Non multum distat in vitio vel decipere posse, vel decipi Christianum. Quem senseris tibi aut semper Praeter victum et vestimentum, et manifestas necessitates, nihil cuiquam tribuas, nec filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
Nosꝙ sinesciunt eosquid liceat quid¬
ue ñliceat cõmonere. non hiꝰ ꝯsensũ p̃¬
bere debemuis. Quis quiᷤ conatus fuit᷑
tẽptare ꝓhibita sentiat censurã seas
apłice mime de sitam. Que enĩso¬
la amonitionis auctõitate non coꝵ¬
rigimus. necẽe ẽ ut ꝑseuĩtatẽ congro¬
entẽ regłis uindiͣns. ꝑ totas hocergo
que ꝓͥis rectõĩb carent eccłas uoluoꝰ ut i¬
innotescat. ut nullus sibispe. aliqua
forsitam blanditiis illudat. ¶¬

Expanded text:
 nesciunt, eos quid liceat quidve non liceat commonere, non his consensum praebere debemus. Quisquis vero conatus fuerit tentare prohibita, sentiet censuram sedis apostolicae minime defuturam. Quae enim sola admonitionis auctoritate non corrigimus necesse est per severitatem congruentem regulis vindicemus. Per totas hoc ergo, quae propriis rectoribus carent, ecclesias volumus innotescat, ut nullus sibi spe aliqua forsitan blanditus illudat.
Abbreviated transcription (Latin):
ncestũosi. dũ inipso detestando. atq
nefando scelere man̾ent. non int̃ ẜi¬
deles xp̃ianos. s int̃gentiles aut cãte¬
lent᷑. nec salutent᷑ ab eis. S si suis sa¬
cerdotib inobedientes extiterint.⁊ A
tã nefando scelere segregai. atq ad pu¬
blicã penit̃tiã redire noluint. int̃
eos habeant᷑. quispũ ꝑiclitant᷑ ininũ¬

Expanded text:
ncestuosi, dum in ipso detestando atque nefando scelere manent, non inter fideles Christianos, sed inter gentiles aut catelentur, aut salutentur ab eis. Et si suis sacerdotibus inobedientes exstiterint, et a tam nefandissimo scelere segregari, atque ad publicam poenitentiam redire noluerint, inter eos habeantur qui spiritu periclitantur immun
Abbreviated transcription (Latin):
płicos ⁊ paternos canones reno d
uasa sacrata. exceptacausa olimabã¬
tiquis canonib ordinati uelidelic
ꝓredẽptione captiuorũ. sed nontrad̃e
salariaecłaꝵ in enphiocetica pacta.
Nec alias rusticas possessiones uenun¬
den. ac ꝑhoc eccłãsticos redditus ledẽ.
quos ad. ꝓͥamutilitatem. ⁊ obescam
pauperum. ⁊ ꝑegrinorũ sustentatioe
ẽẽ decernimus. ⁊ paulopost. Quis&¬
aũt pꝰ hanc diffinitionẽ nrãm contra¬
do agere tẽptiuĩt. de ponatur ut p̃¬
uaricator diuinarũ rerũ.⁊ preceptoꝵ.
cassatauidł om̃io quȩ facta ẽ inscͥptis.
ut sine scͥptis ab epo uenditiõe. uel en

Expanded text:
ones renovansvasa sacrata, excepta causa olim ab antiquis canonibus ordinata, videlicet pro redemptione captivorum; sed nec tradere salaria ecclesiarum in emphyteutica pacta, nec alias rusticas possessiones venundare, ac per hoc, ecclesiasticos reditus laedere, quos ad propriam utilitatem, et ob escam pauperum et peregrinorum sustentationem esse decernimus. Et paulo post: t hanc definitionem nostram contrado agere, deponatur ut praevaricator divinarum legum et praeceptorum, cassata videlicet omnino quae facta est in scriptis vel sine scriptis ab episcopo vendit
Abbreviated transcription (Latin):
predictis aliquid cimiluis ut salaniis.
⁊ non restitiui̾t eccłiȩ iterũ que eccłȩ
sunt. uł non redait ad incidendum
cartam uenditionis. uł enpbiteseos
sit anathema.usq dumfecit q̃d ab
hac scã ⁊ uniũsalisy nodo confirmatẽ

Expanded text:
edictis cimeliis vel salariis, et non restituerit ecclesiae iterum quae ecclesiae sunt, vel non dederit ad incidendum cartam venditionis vel emphyteuseos, sit anathema, usque dum fecerit quod ab hac sancta et universali synodo confirmatum
Abbreviated transcription (Latin):
fuisset nuntiata. ita nr̃o cordiẽ
niata letitia. ut negare ea que sibi
morare non possumꝰ frat̃ nita¬
tẽ tuã gramaticã quib dã exponẽ
quãrẽ ita moleste suscipimus. ac
sumus uehem̃tius asꝑnati. ut q̃
prius dicta fuant: ingemitũ. ⁊ tͥs¬
titiã uͣteremꝰ. qui inunose ore
cũ iouis laudib. xp̃i laudes ñca
piunt. Et quã graue ne fandũ¬
ꝙ sit epĩs canere. qd̃ nec religioso

Expanded text:
tudiis nuntiata, ita cordi nostro est nata laetitia, ut negare ea, quae sibi morare non possumus, fraternitatem tuam grammaticam quibusdam exponere. Quam rem moleste suscepimus, ac sumus vehementius aspernati, ut ea quae prius dicta fuerunt in gemitum et tristitiam verteremus, quia in uno se ore cum piunt. Et quam graue nefandumque sit episcopum canere quae nec laico
Abbreviated transcription (Latin):
copiis abundabant quia dõ decima
dabant. ⁊ cisaricensũ reddebant. Modo
aut̃ quia discessit de uotõdĩ. accessit
hoc tollit fiscus. qd nonaccipit. xp̃s.¬
Colũbasuͣtit qui
eccłam indisciplinatis cõmmittit.

Expanded text:
s abundabant, quia Deo decimas dabant, et caesari censum reddebant. Modo autem, quia discessit devotio Dei, accessit Hoc tollit fiscus, quod non accipit ChrisColumbas vendit qui ecclesiam indisciplinatis committit.
Abbreviated transcription (Latin):
domib conferunt᷑. non ꝑpetuo
s tp̃alit̃ ab eis quib conferuntuut
sunt possidenda. Quem quã illud
si machi ad necessitatis intuitum.
non ad pietatis ꝓspectũ. possit rifcit¬
ri. Ni delicet ut eaque ꝑegrins. uł
ea que religiosis domib ob quietẽ
religiose conũsationis concessa sũt
ꝓhibeantur. ꝑ petuo possideri. Ut
potius deutrisq intelligendum ẽ
uidelicet ut sicut necessitatẽ patien
tes. cessante necessitate beneficus
renuntiare coguntur: que eis mise¬
rationis indulsit intuitus. sic religi¬
ose uiuentes. cũ areligione cessaue¬
rint. priuilegiis exuuntur. que re¬
ligiosa conũsatio meruit. Priuilegia
ergo que religiosis domib conce¬
duntur. ut ineo casu accipienda sunt
in quoita eis cõsulit̾. qd nulli aliꝗd
derogatur. uidelicet ut ex nouali¬
bus quorũ decimationes nulli assi¬
gnate fua̾nt pͥuilegiorũ auctori¬
tate decimas aliquib ꝑsoluere
nisi aluis deroget᷑. ita priuilegiorũ

Expanded text:
 conferuntur, non perpetuo, sed temporaliter ab eis, quibus conferuntur, sunt possidenda. Quanquam illud Symmachi ad necessitatis intuitum, non ad pietatis prospectum possit referri, videlicet, ut ea, quae peregrinis vel ea, quae religiosis domibus ob quietem religiosae conversationis concessa sunt, prohibeantur perpetuo possideri. Vel potius de utrisque intelligendum est, videlicet, ut sicut necessitatem ptes, cessante necessitate, beneficiis renunciare coguntur que eis miserationis indulsit intuitus, sic religiosem viventes, cum a religione cessaverint, privilegiis exuuntur que religiosa conversatio meruit. Privilegia ergo que religiosis domibus conceduntur, in quo ita eis consulitur, quod nulli aliquid derogatur, videlicet ut ex novalibus, quorum decimationes nulli assignatae fuerant, privilegiorum auctoritate decimas aliquibus persolvenisi aliis derogetur, ita privilegiorum
Abbreviated transcription (Latin):
modo. uł illa ciuitas dum inquoꝵ
de seuiat nonbabebit. ab huius mo¬
di temeritate desistat. uł aliis inuitã¬
di contagia dira non p̃beat. Egeat
ergo ep̃alib subsidns sibimet aliuñ
pensadis. que sacrã insuo gremio col¬
locatam fuso crudelit maculat san¬
guine dignitatem. que in utroq¬
stinctu domestico. seufuriis incita
ta hoc cõmittit extius. Frebeat
ergo ur̃a dilectio in hoc statupoĩte
minist̾iũ iu̾sitationis eccłie. ⁊ aut
conueniendo parit̾. aut uicissim ꝓ¬
ut qualitas rerũ causaq poposcerit
diuina ministĩa rep̃sentet ingͣtis
amur pret̃ire frumenta. ¶Hõs

Expanded text:
modo vel illa civitas, dum in quos modo vel illa civitas, dum in quos desaeviat non habebit, ab hujusmodi temeritate desistat, vel aliis imitandi contagia dira non praebeat. Egeat ergo episcopalibus subsidiis sibimet aliunde pensandis, quae sacram in suo gremio collocatam fuso crudeliter maculat sanguine dignitatem, quia in utroqstinctu domestico seu furiis incitata nefas hoc committit externis. Praebeat ergo dilectio vestra in hoc statu positae ministerium visitationis ecclesiae, et aut conveniendo pariter, aut vicissim, prout qualitas rerum causaque poposcerit, divina ministeria repraesentet ingratis, amur praeterire frumenta. III.
Abbreviated transcription (Latin):
trahitur q̃ suos p̃sules i̾ntũnit
tanos sillanorũ cedes gemnata
pontificum. horrendi criminis
atrocitate confundit: ut diucõsti¬
tutio nr̃e delib̾ationis hesitaret. dũ
et ingerere quẽquã parricidalibus
ex emplis detestaremͣ antistitem. ⁊
ecdam ut cũq destitutã. nonusq a¬
dõ uidicaremus rclinquendã. Qua¬
ꝓpt̃ iã uelut usũ. consuetudinẽq sa¬
cri legam declinantes. eatenus reli¬
gioni duximus consulendũ. ut pai¬
rochie uice ab extrinsecus posttis sa¬
cerdotib guber net᷑. que ibidem
cõmanentes. ferrodidicit necare pas¬
tores. inauditoq facinore. qd ⁊̃ in
illis ꝓuinciis. nusquã ꝓrsus legit᷑
accidisse. quebellorũ continuis. di¬
uersisq in cursionib affliguntun¬
ministrantes sibi fidĩ xp̃ratie sine
ꝓpriorũ sanetur antistitũ. atq ita
saltĩ furoris tanti matĩa subtrabat᷑.
si inquẽ hec possit a cerbitis ꝑpetraiͣ
cõsistens ibidem ꝑsona defuĩt. eoq

Expanded text:
trahitur, quae suos praesules interemit. Ita nos Scyllacaenorum caedes geminata pontificum horrendi criminis atrocitate confudit, ut diu constitutio nostrae deliberationis haesitaret, dum et ingerere quempiam parricidalibus exemplis detestaremur antistitem, et ecclesiam utcunque destitutam non usque adeo judicaremus relinquendam. Quapropter jam velut usum consuetudinemque sacrilegam declinantes, eatenus religioni duximus consulendum, ut parochiae vice ab extrinsecus positis sacerdotibus gubernetur, quae ibidem commanentes ferro didicit necare pastores, inauditoque facinore quod etiam in illis provinciis nusquam prorsus legitur accidisse, quae bellorum continuis diversisque incursionibus affligunturministrantes sibi fidei Christianae sapropriorum sanetur antistitum, atque ita saltem furoris tanti materia subtrahatur, si in quam haec possit acerbitas perpetrari consistens ibidem persona defuerit, eoque
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse legitur. Nong priuilegia
eccłarũ sic inuolata manẽ censent᷑
ut quibdam de causis int̃ uenientib
aplĩca aucboritite derogari eis nõ
possit. Alioquin multitudo eccłaꝵ
ad paucitatẽ redigent᷑. cũ innumere
eccłie indiocesib aliarũ frequent̃
condite inueniant᷑. Seruent᷑ igit᷑
pͥulegia eccłãrũ cunctis in concus¬
sa tp̃ib. ne uidelieet pret̃ eius aucto¬
ritatem aquodata sunt contra ea
liceat ire alicui. S obicit᷑ illud si.¬
machi pp̃. Possessiones quas unꝗsq
eccłiȩ suorelinquid arbitrio. ⁊ cet᷑a
que supͣ intitulo dealienatione re¬
rũ ecclasticirũ legunt᷑ ascͥpti. Vñ
dat᷑ intelligi qd ea que de inre uniꝰtq

Expanded text:
fecisse legitur. Non ergo privilegia ecclesiarum sic inviolata permanere censentur, ut quibusdam de causis intervenientibus apostolica auctoritate eis derogari non possit; alioquin multitudo ecclesiarum ad paucitatem redigeretur, quum innumerae ecclesiae in dioecesibus aliarum frequenter conditae inveniantur. Serventur ergo privilegia ecclesiarum cunctis inconcussa temporibus, ne videlicet praeter ejus auctoritatem, a quo data sunt, contra ea liceat ire alicui. § 1. Sed objicitur illud Symmachi Papae: Possessiones, quas unusquisque ecclesiae suo relinquit arbitrio, etc., quae sup. in tit. de alienatione rerum ecclesiasticarum leguntur adscripta. Unde da
Abbreviated transcription (Latin):
inclignatione aliqua. uł iusto uł iitõ.
tenore suꝑatus truncauit. neꝙ illo ᷤᷤ ꝗ
usuraᷤ accepisse ꝯuncũt᷑. aut in scem
lusisse noscunt̃. nec eũ qui publicapẽ¬
nitentia mortalia crimina defleuit.

Expanded text:
indignatione aliqua, vel justo injustove timore superatus truncaverit; neque illum qui usuras accepisse convincitur aut in scena lusisse noscitur; neque eum qui publica poenitentia mortalia deflet;
Abbreviated transcription (Latin):
dentis. ¶ Expremissis colligͥ
qd uirare non ẽ peccatũ. ñtamẽ
tam quã bonũ ẽ appetendũ. ne ẽ¬
suetudine uirandi labamur ĩ
malo noncredentis: uidetͣ q̃d ⁊ si
uirare peccatũ nonsit. iuram̃tũ
tam̃ recipere malũsit. S noĩe
mali. non malitia. s peccati pena
intelligit᷑. Expenali eñi infirmi¬
tate incredulitas illi. ꝓcessit. qua
ad uirandũ cõpellimur. Ipsũ aũt
iurare sicut peccatum nonẽ. ita
iuramentũ ab aliquo recipere nra¬
lũ non ẽ. Unde aũs scͥbit ad pu¬
blicolam.

Expanded text:
emissis colligitur, quod jurare non est peccatum; non tamen tanquam bonum est appetendum, ne consuetudine jurandi labamur in malo non credentis, videtur, quod, etsi jurare peccatum non sit, juramentum tamen recipere malum sit. Sed nomine mali non malitia, sed peccati poena intelligitur. Ex poenali enim infirmitate incredulitas illa processit, qua ad jurandum compellimur. Ipsum autiurare sicut peccatum non est, ita iuramentum ab aliquo recipere malum non est. Unde Augustinus scribit ad Publicolam:
Abbreviated transcription (Latin):
uiratio. nec inuet̾i lege diceret᷑.
nob̾. Itẽ non uob dicimus nos non¬
Quãtũ adine ꝑtinꝰ non uiro. sed
quantũ michi uidet᷑ magnaneces¬
sitate cõpulsus. cũ uideo nisi faciã
michi noncredi. ⁊ ei qui michi ñcͣ¬
dit ñ expedire. qd̃ noncredit. bac
ꝑpensa ratione ⁊ cõsidãtione li¬
brata. cũ magno timore dico co-¬
ramdõ. aut testis ẽ michids̃ aut

Expanded text:
uratio, nec in veteri lege diceretur:nobis. Item: Non vobQuantum ad me pertinet, juro, sed quantum mihi videtur, magna necessitate compulsus. Cum videro nisi faciam mihi non credi, et ei qui mihi non credit non expedire quod non credit; hac perpensa ratione et consideratione librata, cum magno timore dico: Coram Deo, aut Testis est Deus, aut
Abbreviated transcription (Latin):
Htagione semaculamͣt. hoc
inmagno beneficio habeat.si
ad empta om̃i spe ꝓmotiõis
in quo inuenit᷑ ordine ꝑ ma¬
neat. ¶ Ec̃ce sicłicus uł or¬
dinatione: uł quolib sacm̃to
hereticis coĩcat. cessans a ꝓmo¬
tione uix insuo ordine ꝑseuãt.
Non enĩe dehoc sacramento
ut decet̾is. Cet̃a em̃ uł ad culpaᷤᷤ
absoluendas dantur. ut baptis¬
inet̃nũ. s adhorã negant᷑. ut

Expanded text:
tagione se macularit, hoc in magno beneficio habeat, si adempta omni spe promotionis, in quo invenitur ordine permaneat. » Ecce si clericus vel ordinatione vel quolibet sacramento haereticis communicat, cessans a promotione, vix in suo ordine perseverat. Non enim est de hoc sacramento, ut de caeteris. Caetera enim vel ad culpas abluendas dantur, ut baptisin aeternum, sed ad horam negantur ut
Abbreviated transcription (Latin):
Ue de ciusa maximi sint agenda ex
uistis. S quia qualis dehacre frat̃nitati
castorio cartulanio nr̃o renuntiãte cogno¬
uimus. idõ si idem maximus coramuob̾
añt corpus scĩ apollenaris ut scͥpsimus
tantũ mõ requisitus. liberũse ẽe respõ¬
dĩt. caus am ipsius frat̃ nitatis ur̃e ui¬
dicio de eo qd excõicatus missarũ sollẽp

Expanded text:
e de causa Maximi sint agenda, exovistis. Sed quia, qualis de hac re fraternitatis Castorio chartulario nostro renuntiante cognovimus; ideoque si idem Maximus coram vobiante corpus sancti Apollinaris, sicut scripsimus, tantummodo requisitus, liberum se esse responderit; causam ipsius fraternitatis vestrae, de eo quod excommunicatus missarum solemnia
Abbreviated transcription (Latin):
uanto anobis
credit᷑ ⁊ necessarias uides causas miũ¬
gi. tantostremiũ debeste ⁊ sollicitũ exi¬
bere ꝓinde simaximus solonitanus
p̃stitosacram̃to firmauiͣt se symoria¬
ca beresi non teneri: atq de aliis ante
corpus scĩ apollenanᷤᷤ tm̃ mõ requisitus
tutua dare debeat. Quiasicut in cõ¬
tumatia ꝑsistñtib seueros eẽ nos ꝯue¬

Expanded text:
uanto a nobis credi tibi, et necessarias vides causas injungi, tanto te strenuum debes et sollicitum exhibere. Proinde, si Maximus Salonitanus praestito sacramento firmaverit se simoniaca haeresi non teneri, atque dcorpus sancti Apollinaris, tantummodo requisitus,tia tua dare debeat; quia sicut in contumacia persistentibus severos esse nos conve
Abbreviated transcription (Latin):
ributũ pͥetit imꝑator non negamus.
agri eccłis soluent tributũ. siagros
desidat imꝑator. potestatem habec uen¬
dicãtorum. tollateos silibitumẽ. im
ꝑatori nondono.sed nonnẽgo.Idem.
Potestatib tributa non sunt negande.

Expanded text:
ributum petit imperator, non negamus: agri ecclesiae solvunt tributum. Si agros desiderat imperator, potestatem habet vendicandorum. Ac paperatori non dono, sed non nego. C. XXVIII. Potestatibus tributa non sunt deneganda.
Abbreviated transcription (Latin):
aut soror buius modi .i. si infid̾¬
lis nolu̾it eẽ cum coniuge fideli.
hic agnoseat fidelis suam lib̃tatẽ.
ne se ita subiectũ putet seruituti.
ut ipsam dimittat fidem. ne con¬
uigem amittat infidelem. hocrd̾ ł¬
t filicab atꝙ parentib. hoc ⁊ defrĩ¬
b atꝙ sõrorib intelligit᷑. ꝑꝑ xp̃m¬
eẽ dimittendos. cũ ponit̾ ista cõ¬
ditio. ut xp̃m dimittat. si eumse.¬
cũ habere desidãt. hoc ergo ⁊ de
que iure pecunnario possidentur

Expanded text:
aut soror in huius modi, id est si infidelis noluerit esse cum coniuge fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subiectum deputet seruituti, ut ipsam dimittat fidem, ne coniugem amittat infidelem. Hoc et de filiis atque parentibus, hoc et de fratribus ac sororibus intellegitur pes dimittendos, cum ponitur ista conditio ut Christum dimittat, si eum secum habere desiderat. Hoc ergo et de quae jure pecuniario possiden
Abbreviated transcription (Latin):
er uenit ad nos fama sinistra quod ꝗdã
cimas atq xp̃ianorũ oblationes confe¬
trans gressor: int̃ maximos hereticos
⁊ antix p̃os non minimus habeat᷑. ⁊ sicut
nicena sy nodus desymoniacis censuit. ⁊¬
quidat ep̃s ⁊ qui recipiunt ab eo laici. si¬
ue pretio. siue beneficio. et̃m incendii
ignib deputñtur. It̃ pascalis .Nͦ. Sem̃¬

Expanded text:
ervenit ad nos fama sinistra, quod quidcimas atque christianorum oblationes confe precepti transgressor, inter maximos hereticos et antichristos non minimus habeatur. Et sicut Nicena synodus dequidat episcopus et qui recipiunt ab eo laici, sive pretio sive beneficio, eterni incendii ignibus deputentur. Item Paschalis III: Al
Abbreviated transcription (Latin):
mnel inclerotaxati fiui̾nt si¬
ue in monast̾ns deputati. decreuimꝰ
non admilitiã neq ad honores scłare̾
uenire. Eos aũt quihoc ausi fuerĩt¬
facere. ⁊ ñ eius rei penitẽ maluerint.
ut ad hoc idem reuertant᷑. q̃d añt ñ
obtentu dĩ sibi. ꝓposuerunt. ꝯuenit
si ꝓͥa uoluntate susceptum nonfu̾i̾t.

Expanded text:
mel in clero taxati fuerunt, sive in monasteriis deputati, decrevimus, neque ad militiam, neque ad honores saeculares venire. Eos autfacere, et non ejus rei poenitere maluerint, ut ad hoc idem revertantur, quod ante obtentu Dei sibi proposuerunt, convenit si propria voluntate susceptum non fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
onputes tuncte a mare
amare filiuntuũ quando ñdas di¬
sciplinm. Aut tc̃ amare uĩcinũtu¬
um. quando ñ corrigiseũ. Non. ẽ.
ista caritas s languor. Ferueat cari¬
tas ad emendandũ. ad corrigendum
Sisuint bonimores. delectent si ft̃

Expanded text:
on putes tunc te amare amare filium tuum quando non das disciplinam, aut tunc amare vicinum tuum quando non corrigis eum. Non est ista charitas, sed languor; ferveat charitas ad emendandum, ad corrigendum; sed si sunt boni mores, delectent; si sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uõ loquimur. aut non inoportu¬
notp̃e. aut non inoportuno loco. au
non ut conuenit audientib. totienᷤ
sermo malus ꝓcedit de ore nr̃o. ad
destructionẽ eorũ qui audiunt. Cõ¬
sideremus itaq quid loquamͣ. quia
ꝓ om̃i otioso ubo retidituri sumus
rationem indie iudien. EIura

Expanded text:
ro loquimur, aut non in tempore, aut importuno loco, aut non ut convenit audientibus, toties sermo malus procedit de ore nostro, ad destructionem eorum qui audiunt. Consideremus itaque quid loquamur, quia pro omni otioso verbo, reddituri sumus rationem in die judicii .
Abbreviated transcription (Latin):
obstinationis ⁊ fraudis exerceat. cũ ta¬
men adaquã salutatẽ. adque adbap¬
tismisignificationẽ uenit᷑. scire debe¬
mus ⁊ fidem. qua illicdiabolus oppri¬
mit᷑. ⁊ homo dicatus dõ diuina ĩdul

Expanded text:
obstinationis et fraudis exerceat. cum taobstinationis et fraudis exerceat. cum tamen ad aquam salutarem adque ad baptismi sanctificationem uenitur, scire debemus et fidere quia illic diabolus opprimitur et homo dicatus D
Abbreviated transcription (Latin):
angłio dm̃cũ sem̃ equalit̃ seminat᷑.
dehis qui egribaptigant̃. sp̃ib ad hu
inmundi tenebãt̃. serat diaholi neqͥtĩ
ꝑtinatiã usq adaquã salutarẽ ualere.
inbaptismo uero om̃s nequitiȩ sue
iura amĩttere. Quod exemplũ cerni¬
mus in rege pbarione. quidiu reluc¬
tatus. ⁊ insua ꝑfidia demoratus caor
diu resistere potuit. ⁊ preualere. do¬
nec ad aquã uemret quo cũ uenissent
⁊ ictus ẽ ⁊ extinctus ẽ. Mart aũt
illus sacramentũbaptis mi fuisse.
declarat beatus apłs paulus dicens.
Nolo eniuos ignorare fr̃s. qua patͦs
nr̃i om̃s sub nube fuert̃. om̃s ꝑ mare
transierunt. ⁊ om̃s in moy senbapti
dicens. hec aũt omĩa figure nr̃e fu¬
tas uoce humana. ⁊ potestate diuina
flagellet᷑ ⁊ urat᷑ ⁊ torqueat᷑ diabolis.
⁊ eũ exire se ⁊ hoĩnes climittere sepe
dicat. in eotam̃ qd dixi̾t fallat. ⁊ idꝙ
ꝑ pharaonẽ prius gestum ẽ. eodem mõ

Expanded text:
angelio dominicum semen aequaliter semangelio dominicum semen aequaliter semex his, qui aegri baptizantur, spiritibus adhuc inmundis temptabantur, sciat diaboli nequitiam pertinacem usque ad aquam salutarem ualere, in baptismo uero omne nequitiae suae uirus amittere. quod exemplum cernimus in rege Pharaone, qui diu reluctatus et in sua perfidia demoratus tam diu resistere potuit et praeualere donec ad aquam ueniret: quo cum uenisset, et uictus est et extinctus. mare autem illud sacramentum baptismi fuisse declarat beatus apostolus Paulus dicens: nolo enim uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes per mare transierunt, et omnes in Moysedicens: haec autem omnia figurae nostrae futas uoce humana et potestate diuina flagelletur et uratur et torqueatur diabolus, et cum exire se et homines Dei dimittere saepe dicat, in eo tamen quod dixerit fallat et id quod per Pharaonem prius gestum est eodem mendacio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ aq̃ instar salutaris lauac optinẽ.
Ec quando hec in eccła fuint uerissi¬
me scit᷑. paccipientis ⁊ dantis fidem
integrastare om̃a ⁊ consũmari acꝑ
fici posse maiestare dñ ⁊ fidĩ uĩtite¬
dentes totus infundit᷑. Namsidies
om̃ib equalit᷑ nascit̃. ⁊ si sol suꝑ om̃s
pari. ⁊ equali luce diffundit᷑. quãto
sua lumen uste. eĩne pari equalita¬
te largitur: Cuuis equilitatis sac̃¬
mentũ uidemus in exodo ẽẽ cebratõ
cũ decȩlomanna deflueret.⁊ futuro¬
rũ p̃figuratione. alimentũ panis
celestis. ⁊ cibum xp̃i uenientis osten¬
deret. Illic eñisiñ discrimine. uel
sexus. uł etatis gomor singulieqͣlit̃
colligebant. Unde apparebat. xp̃i ĩ¬
dulgentiã. ⁊ celestem grãm̃ post mo¬
dũ secuturã. ȩqualit̃ om̃ib dundi.si¬
ne sexus uarietate. sine annorũdis
infundi. Plane cadem grã spãlis que
tur. in conu̾sarione atq actu nr̃o. pꝰ¬
modũ uł min̾m̃t ut aget᷑. ut in eu¬

Expanded text:
ae instar salutaris lauacri optinere et quando haec in ecclesia fiunt, ubi sit et accipientis et dantis fides integra, stare omnia et consummari ac perfici posse maiestate Domini et fidei ueritdentem totus infunditur. nam si dies omnibus aequaliter nascitur et si sol super omnes pari et aequali luce diffunditur, quanto sua lumen uitae aeternae pari aequalitate largitur? cuius aequalitatis sacramentum uidemus in Exodo esse celebratum, cum de caelo manna deflueret et futurorum praefiguratione alimentum panis caelestis et cibum Christi uenientis ostenderet. illic enim sine discrimine uel sexus uel aetatis gomor singulis aequaliter colligebatur. unde apparebat Christi indulgentiam et caelestem gratiam postmodum secuturam aequaliter omnibus diuidi sine sexus uarietate, sine annorum disinfundi. plane eadem gratia spiritalistur in conuersatione adque actu nostro postmodum uel minuitur uel augetur, ut in eu
Abbreviated transcription (Latin):
fide trinitatis emundatus ñ fuerit
in resurrectione. ap̃d scõrũ collegiũ
inmundus erit. Sidie t̃tio as ꝑsus ñ.
fuit septimo ñ potit emundari. Oĩs
quitetigit humane anime mortici

Expanded text:
fide Trinitatis mundatus non fuerit, in resurrectione apud sanctorum collegium immundus erit. Si die tertio aspersus non fuerit, septimo non poterit emundari. Omnis, qui tetigerit humanae animae mortici
Abbreviated transcription (Latin):
obilissimus un atꝙ streniuᷤ
sire subimitati legatus. licet
nullam epłãm iuxta consuetudi¬
nẽ. auobis nr̃o pontificio detulis¬
set. licet nũquã aplice sedi mõiͤ
fuiͣt absq signatis apicib und̾¬
cũq legationẽ suscipere. no̾tñ
uos in illo bnorantes. eiusq gra¬
uitatẽ et eloquioꝵ illius ueri¬
dica s cognoscentes assertioẽs.
iuchilominus eũ. ⁊ sicut deruit
suscipimus. ⁊ ei sicut honestũ
da. que in eoꝵ electione diligẽ¬
ter sunt considanda. multorũ
auctorib monstratasunt. s ꝗa
ueritas reinonnũ quã obscurat᷑
mutatione. ꝓuincie. decretũ ẽ sa¬
criscanonib. ut peregrini nisi qͥn¬
ꝙ. uł eo amplius suorũ ep̃orũ fu¬
eruit cõmendati eyrographis. ñ
ordinentur. Vnde silũr.p̾p. in

Expanded text:
obilissimus vir atque strenuus vestrae sublimitatis legatus, licet nullam epistolam juxta consuetudinem a vobis nostro Pontificio detulisset, licet nunquam apostolicae sedis modus fuerit absque signatis apicibus undecunque legationem suscipere, nos tamen vos in illo honorantes, ejusque gravitatem et eloquiorum illius veridicas cognoscentes assertiones, nihilominus eum et sicut decuit suscepimus, et ei, sicut honestum da, quae in eorum electione diligenter sint consideranda, multorum auctoritatibus monstrata sunt. Sed quia veritas rei nonnunquam obscuratur mutatione provinciae, decretum est sacris canonibus, ut peregrini, nisi quinque vel eo amplius suorum episcoporum fuerint commendati chirographis, non ordinentur. Unde Silvester Papa