comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
futaberis: Sixisti enĩ purͦ
est sermo meus. ⁊ mudus
sum in ꝯspectu tuo. lc̃o .iiͣ.¬
tq utinã deus loque¬
retur tecũ ⁊ aperiet labi¬
a sua: ut ostenderet tibi se¬
creta sapiencie suc. Et qd̃
multiplex ẽẽt lex eius: ut
intelligeres qd multo mi¬
nora exigaris ab ed. qͣ me¬

Expanded text:
aberis? Dixisti enim: Purus est sermo meus, et mundus sum in conspectu tuo. Atque utinam Deus loqueretur tecum, et aperiet labia sua tibi. Ut ostenderet tibi secreta sapientiae, et quod multiplex esset lex ejus: Et intelligeres quod multo minora exigaris a
Abbreviated transcription (Latin):
tauit regnũ eius. ⁊ ñ
obtinuit spona eius. Om̃o
ꝯpositio eius ablata ẽ. Que
erat libera fẽa est ancilla.
Ecce sc̃a nr̃a ⁊ pulcritudo
nr̃a ⁊ claritas nr̃a desolata

Expanded text:
tavit regnum eius et non obtinuit spolia eius omnis conpositio eius ablata est quae erat libera facta est ancilla et ecce sancta nostra et pulchritudo nostra et claritas nostra desolata
Abbreviated transcription (Latin):
onfitebunur. AAperiens pe¬
trus os suum dixit in ueritate
comperi queniam non est perso¬
narum acceptor deus s in omni
gente que timet deum ⁊t opera¬
tur iusticiam acceptus est illi.

Expanded text:
iebus: aperiens Petrus os suum dixit. In veritate comperi: quoniam non est personarum acceptor Deus: sed in omni gente: que timet eum: et operatur justiciam: acceptio est illi.
Abbreviated transcription (Latin):
Etce apparebit dominus ⁊ non
mencietur si moram fecerit ex¬
pecta eum quia ueniens uentͥ
et ⁊ non tardabit᷑ alleluya. Exo¬
uae . a. Isontes ⁊ colles santa¬
bunt coram deo laudem ⁊ omina
ligna siluarum plaudent ma¬
nibus quoniam dominus ueni¬
et dominus dominator in regnũ
eternum allauya alleluya. Euouas¬

Expanded text:
Ecce apparebit Dominus, et non mentietur. Si moram fecerit, exspecta eum, quia veniet et non tardabit, all. Ant. Montes et colles cantabunt coram Deo laudem, et omnia ligna silvarum plaudent manibus, quoniam veniet Dominus, dominator in regnum aeternum, alleluia, alleluia.
Abbreviated transcription (Latin):
on quia prope est dies domi ni
etce ueniet ad saluandum nos
alleluya alleluya. Eyouae. A. Lcte
ueniet desideratus tunctis gen-¬
tibus ⁊ replebitur gloria domus
praua indirecta ⁊ aspera in uias
planas ueni domine ⁊ noli tar¬
dare. Alleluya. Euouae .a. Do

Expanded text:
on, quia prope est dies Domini. Ecce veniet ad salvandum nos, alleluia, alleluia. Ant. Ecce veniet desideratus cunctis gentibus, et replebitur gloria domus prava in directa et aspera in vias planas. Veni, Domine, et noli tarda
Abbreviated transcription (Latin):
fiusset in media selria
ip̃i sibi manib suis munda¬
uerunt locũ a spuus. Ubiorã¬
des suul ⁊ dantes sibi pacis
oscłi dantes genu posito de¬
tollati sunt. Hii aũt qui detol¬

Expanded text:
fuisset in media silva, ipsi sibi manibus suis mundaverunt locum ab spinis, ubi orantes simul, et dantes sibi pacis osculum, genu posito decollati sunt; et qui eo
Abbreviated transcription (Latin):
samuele. Quis est iste qui
dixit saul nõ regnabit super
nos. Date uiros ⁊ interficie¬
mus eos. Et ait saul. Non
occidetur quisꝙͣ in die hac
huia hodie fecit dñs salutem
in isrł. Dixit samuel ad ppłm.
uenite eamus in galgala: ⁊
innouemus ibi regnum. Et
perrexit om̃is ppłs in galgala.

Expanded text:
Samuhel quis est iste qui dixit Saul non regnabit super nos date viros et interficiemus eos et ait Saul non occidetur quisquam in die hac quia hodie fecit Dominus salutem in Israhel dixit autem Samuhel ad populum venite et eamus in Galgala et innovemus ibi regnum et perrexit omnis populus in Galgala
Abbreviated transcription (Latin):
pro eo qd̃ est irridebit: subse-¬
quẽter positũ est subsanna¬
bit. Nichil hor tñ sapere opor-¬
tet carnaliter qu isi aut buc¬
tis deus irridrat. a it naso su¬
santiet: s ea uis accipienda
est quam dat scĩs suis. ut fu-¬
tura cernentes. id at nomen
ram in posteros. ⁊ uniuersas
gentes obtẽturã illos mani
meditatos ẽẽ M¬
entelligant.

Expanded text:
Pro eo quod est, irridebit, subsequenter positum est, subsannabit. Nihil horum sapere oportet carnaliter, quasi aut buccis Deus irrideat, aut naso subsannet; sed ea vis accipienda est, quam dat sanctis suis, ut futura cernentes, id est nomenagaturam in posteros, et universas gentes obtenturam, illos inania meditatos esse intelligant.
Abbreviated transcription (Latin):
tocius ecc̃e gubernatula tͣ¬
derentur: aut quantum
in apłatus sui misterio ⁊¬
placuisse xp̃o credimus e¬
paulum. qui tantũ place¬
re potuit persecutor: Pla¬
tuit enim quia non mi¬
cui pcc̃oris studio. s sĩplici
ignorantie incauta deuo¬
cione certabat. Seniq ut
primũ sensib eius sp̃c uert¬
tatis infusiis est. ostendit
ꝯtenuo non se xp̃i seuisse
odio. s amore paterne le¬
gis innotenter errasse. Be
quo quid ego potissimum
dicam. cũ fidelissimus ip̃e
sibi sit testis qui cum nec
in se gestum est ⁊fitetur:
Et enĩ uelud de altero quo¬
dam. scio holem incunt in

Expanded text:
totius Ecclesiae gubernacula trtotius Ecclesiae gubernacula traderentur? Aut quantum in apostolatus sui ministerio complacuisse Christo credimus Paulum, cui tantum placere potuit persecutor? Placuit enim, quia non iniqui pectoris studio, sed simplicis ignorantiae incauta devotione certabat. Denique, ut primum sensibus ejus Spiritus veritatis infusus est, ostendit continuo, non se Christi saevisse odio, sed amore paternae legis innocenter errasse. De quo quid ergo potissimum dicam? cum fidelissimus ipse sibi sit testis: qui cum nec in se gestum est confitetur. Ut enim velut de altero quodam: Scio hominem, in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pauli in separabilem
fidem passionẽq germana
om̃i nos deuotione fr̃es ne-¬
tesse est telebrare. quia ⁊ lau¬
dabilis eos uita. ad gloriosi¬
simũ perduxit otcasũ: et
mirificus obitus perpetuã
transmisit ad uitam. Et li¬
cet in petro fides emineat.¬
⁊ in paulo doctrina pretel¬
lat. ⁊ magisteriũ pauli
tñ fidei plenitudo est ⁊ cre¬
dulitas petri doctrine est
fundamentũ. Quos tãta
celestis electionis dignatõ
uusitauit. ut hic fieret de
piscatore doctor . ille de per¬
secutore defensor.S in hoc
om̃ipotentis dei actollenda
maiestas est qui inspira¬
tione mirabili docẽdi gra¬
tiam tribuit imperito ⁊
inimitũ fecit amare csd̃ o¬
derat.⁊ fidem qmͣ impug¬
nabat assert . Islius pista¬
tionẽ non abͥstulit: s mu¬
tauit. Huius recauit ocu¬
los ut purgatione recepto
lumine clarissime mentis
acie ultra humanũ iudere
posset aspectũ. Quanti igi¬
tur meriti apud deũ suum
petrus erat. ut ei post na¬
uitule parue remigium

Expanded text:
et Pauli inseparabilem fidem, passionemque germanam omni nos devotione, fratres, necesse est celebrare, quia et laudabilis eos vita ad gloriosissimum perduxit occasum, et mirificus obitus perpetuam transmisit ad vitam. Et licet in Petro fides emineat, in Paulo doctrina praecellat; et magisterium tamen Pauli fidei plenitudo est, et credulitas Petri doctrinae est fundamentum; quos tanta coelestis electionis dignatio visitavit, ut hic fieret de piscatore doctor, ille de persecutore defensor. Sed in hoc omnipotentis Dei attollenda majestas est, qui inspiratione mirabili 225 docendi gratiam tribuit imperito, et inimicum fecit amare quod oderat, et fidem, quam impugnabat, asserere. Illius piscationem non abstulit, sed mutavit; hujus caecavit oculos ut, purgatiore recepto lumine, clarissimae mentis acie ultra humanum videre possit aspectum. Quantum igitur meriti apud Deum suum Petrus erat, ut ei post naviculae parvae remigium
Abbreviated transcription (Latin):
non parum desiberata adue¬
nit festiuitas. ⁊ ided quitũ¬
q tene deuoti bonis operib
adtantam celebritatem se
preparauerint securius s¬
gaudeant. Qut uero ad hoc
fatiendum migis adhuc
segnes extiterant mĩam dei
saltẽ nunt cũ lacrimis ⁊ge-¬
mitu intencius expeetant
ut gaudio scoꝵ perfecto met̾¬
num non careant.

Expanded text:
non parum desiderata advenit festivitas, et ideo quicunque bene devoti bonis operibus ad tantam celebritatem se praeparaverant, securius gaudeant; qui vero ad hoc faciendum magis adhuc segnes exstiterant, misericordiam Dei saltem nunc cum lacrymis et gemitu intentius expetant, ut gaudio sanctorum perfecto in aeternum non careant.
Abbreviated transcription (Latin):
triũphale martyrum
nomen.quiper diuersa tor¬
mentorũ genera xp̃i passi¬
onẽ nõ lacẽscentib pretordi¬
oꝵ mentib imittabãtur.
alii ferro perempti. alii fla
alii crutiati patibulo. alii¬
affucti. alii fame cruciati alii
uero rrũcatis manib siue
cetͥis membris cesis. spectacu¬
lũ ꝯtumelie in ppło nudi ꝓ¬
pter nomen dñi

Expanded text:
triumphale martyrum nomen, qui per diversa tormentorum genera Christi passionem non lacessantibus praecordiorum mentibus imitabantur. Alii alii cruafflicti, alii fame cruciati; alii vero, truncatis manibus, sive caeteris caesis membris, spectaculum contumeliae in populis nudi propter nomen
Abbreviated transcription (Latin):
constantia mar tyrum lau¬
dabi lis. ¶ caritas inex¬
patiencia in¬
Inter pressuras persequencium
iusa sit des pitabi lis In¬
uenietur in lau dem ⁊ glo¬

Expanded text:
constantia martyrum laudabilis! O charitas inexpatientia ininter pressuras persequentium visa sit despicabilis, invenietur in laudem et glo
Abbreviated transcription (Latin):
ria sunt munera pretio¬
sa que obtulerunt magi dom¬
no in die ist a ⁊ habent in
diuina miste ri a. In
auro ut ostendatur regis po

Expanded text:
ria sunt munera pretiosa quae obtulerunt 752 magi Domino in die ista; et habent in se divina mysteria: in auro ut ostendatur regis po
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃oꝵ semper netessarus bo¬
noꝵ operum decoremus
rio telestium memoria pre¬
teptoꝵ ⁊ angelite donationis
dulcedo resonet . Hii sunt cĩ
fructus bone optois arboris

Expanded text:
rum semper necessariis bonorum operum decoremus ri coelestium memoria praeceptorum et angelicae laudationis dulcedo sancta resonet. Hi sunt enim fructus bonae arboris
Abbreviated transcription (Latin):
ementote ergo admoni¬
tionũ meaꝵ: ⁊ cogitate
iam singuli. de uobismet¬
ip̃is. Hec inter om̃ta q̃ mo¬
neo: assidue agite. Hec sapi¬
te. hec retexite. ⁊ memoria
meam uobiscũ. semper ubi¬
tũq portare. Eliguis enim
migrat. ⁊ iam non crit ĩ hoc
seculo uobiscũ. Cũ hec ige¬
tur dixisset: om̃s qui ade¬
rant ingentẽ rugitũ leuã¬
tes. iuxq inter crebros sin¬
gultus uerba formantes:
ꝯsona õs uoce deflebãt ditẽ
ur nos pr̃¬

Expanded text:
ementote ergo admonitionum mearum, et cogitate jam singuli de vobismetipsis; haec inter omnia quae moneo assidue agite; haec sapite, haec retexite, et memoriam meam vobiscum semper ubique portate: Eligius enim migrat, et jam non erit in hoc saeculo vobiscum. Cum haec igitur dixisset, omnes qui aderant cum ingenti rugitu vocem levantes, vixque inter crebros singultus verba formantes, consona omnes voce deflebant, dicentes: Cur nos, P
Abbreviated transcription (Latin):
icit ei fabianus. Infelites
⁊ miseri deponite amaici
am et liberate uosmet ip̃os a
tib super uos. Cui respondẽ¬
tes ambo dixerũt. Nũquid
tam bene epulatisumus:
modo cepimus ẽẽ fixi in a¬
more xp̃i. Utinam nos ẽẽ
sic sicut sumus tam diu ꝑ¬
tegimur corporis idumento
umq transiss¬

Expanded text:
icit eis Fabianus: Infelices et miseri, deponite amentiam vestram, et liberate vosmetipsos a tibus super vos. Cui respondentes ambo dixerunt: Numquam tam bene epulati sumus: modo coepimus esse fixi in amore Christi. Utinam nos sic esse sicut sumus tamdiu ptegimur corporis indumento. Cumque transiss
Abbreviated transcription (Latin):
faceret thobias causa
nuipciaꝵ: sollicitus etat
parer eius thobias ditẽs.
Putas quare moratur fi¬
lius meus. aut quiare de¬
tentus est ibi: Puto ne ga¬
belus mortuus est. ⁊ nemo
uli reddet pecuniã: Cepit
aut ꝯtristari nimis ip̃e ⁊ an¬
na uxor eius cum eo. Et ce¬
peesit ambo simul flere eo ꝙ
die statuto minime reuerte¬
retur filius eoꝵ ad eos

Expanded text:
faceret Tobias causa nuptiarum sollicitus erat pater eius Tobias dicens putas quare moratur filius meus aut quare detentus est ibi putasne Gabelus mortuus est et nemo illi reddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et Anna uxor eius cum eo et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos
Abbreviated transcription (Latin):
precereatur. Quiã tusio nõie
demonii grauiter oppressus in¬
festatione turari meruit ex¬
presso uiri signatulo. Et cũ
iam multitudinis uirtutũ
fungerentur studiis fama¬
q eius per diuersas urbes
spacta gr̃a trescente pretelie-¬
tet. defuncto uernandẽsium
pontificeurbis. in eius lotũ

Expanded text:
praetereat. Quidam Tosio nomine daemonii graviter oppraessus infestatione curari meruit expresso viri dei signaculo. 25 Sed cum iam multimodis virtutum fulgeret studiis famaque eius per diversa orbis spacia gratia crescente praecelleret, | defuncto Veromandensium urbis pontifice in eius loco
Abbreviated transcription (Latin):
bum dñi. Nũciuid solitudo
fc̃s sũ iscłł. aut terra serotina:
Quare ergo dixit ppls meus
retessimũs non ueniemus
ultra ad te. Nũquid obliuisci¬
tur uirgo ornam̃ti sui. aut

Expanded text:
Numquid solitudo factus sum Israeli, aut terra serotina? Quare ergo dixit populus meus: Recessimus, non veniemus ultra ad te? Numquid obliviscetur virgo ornamenti sui, aut
Abbreviated transcription (Latin):
los uident. que cũ aromatib
ueniunt. quia idelicet ille
mentes supernos tiues aspi¬
tiunt. que cũ iruitũ odori¬
bus ad deũ per sc̃a desideria ꝓ¬
ficiscũtur. Notandũ uero
nobis est quib nam sit qd
in extris sedere angebis ter¬
nitur. Quid nam̃q uer si¬
nistram nisi uita pruens:
Quid i. u per dexterã. ins
perpetun uita

Expanded text:
nt quae cum aromatibus venerunt, quia videlicet illae mentes supernos cives aspiciunt, quae cum virtutum odoribus ad Dominum per sancta desideria proficiscuntur. Notandum vero nobis est, quidnam sit quod in dextris sedere angelus cernitur. Quid namque per sinistram nisi vita praesens? Quid vero per dextram nisi perpetua vita
Abbreviated transcription (Latin):
Agressi sũt igitur ad ragu¬
elem: ⁊ suscepit eos raguel
cum gaudio. Intuens q ra¬
guel thobiam. dixitanneu
xori sue. Qmͣ similis est iste¬
iuuents ꝯsobrino meo: Et
cũ dixilset ait. Unde estis in¬
uenes fr̃es nr̃i : At illi dixer̃t
Ex tribu neptalĩ sumis ex
tiuitate minue . Dixitq ei
raguel. Nostis thobiã fr̃em
meũ Qui dixerut. Nommꝰ.
uumq multa bona ho¬
loqueretur de eo. di .ii.¬
xit angłs ad raguel. Ghobi¬
as de quo interrogas. prhu
ius est. Et misit se raguel ⁊
cũ lacrimis osculatus est eu
⁊ plorãs super collũ suũ dix̃.
ni ⁊ optum uiri filius es. Et
anna uxor eius ⁊ sarra filta
¶ostꝙͣ aut locuti sũt p̾ce¬
pit raguel occidi arietẽ.
⁊ parare ꝯuiuiũ. Cũq orta¬
retur eos discũbere ad pran¬
diũ. thobias dixit. Hic ego
hodie non mandutabo nec
bibã nisi prius petitionem
dare sarrã filiam tuiaSe
uo audito uerbo ra¬
guel expauit. sciens quid
euenerit illis sept̾e uitis. ⁊ ti¬

Expanded text:
gressi sunt autem ad Raguhelem et suscepit eos Raguhel cum gaudio intuensque Tobiam Raguhel dixit Annae uxori suae quam similis est iuvenis iste consobrino meo et cum haec dixisset ait unde estis iuvenes fratres nostri at illi dixerunt ex tribu Nepthalim sumus ex captivitate Nineven dixit iRaguel: Nostis Tobiam fratrem meum? Qui dixerunt: Novimus. Cumque multa bona loqueretur de eo, dixit angelus ad Raguelem: Tobias, de quo interrogas, pater istius est. Et misit se Raguel, et cum lacrymis osculatus est eum, et plorans supra collum ejus, dixit: boni et optimi viri filius es. Et Anna uxor ejus, et Sara ipsorum Postquam autem locuti sunt, praecepit Raguel occidi arietem, et parari convivium. Cumque hortaretur eos discumbere ad prandium, Tobias dixit: Hic ego hodie non manducabo neque bibam, nisi prius petitionem dare Saram filiam tuam. Quo audito verbo, Raguel expavit, sciens quid evenerit illis septem viris et ti
Abbreviated transcription (Latin):
consilio: ad se examina i¬
ta torpora deferri iubent .
Qd̃ tum ft̃m ẽẽt: masculi
corpus ꝓpe ossa poni fecerũt.
ciue magnitudine p̾stare
iuderentur. Miroq modo
mox ut mortui mortua uã¬
gere ossa dicẽtis: per mortu¬
um mortuo uita reddita est.

Expanded text:
consilio ad se exanimata corpora deferri jubent. Quod cum factum esset, masculi corpus prope ossa poni fecerunt quae magnitudine praestare videbantur, miroque modo mox ut mortui mortua tetigere ossa jacentis, per mortuum mortuo et vita reddita est.
Abbreviated transcription (Latin):
te humiliatio nr̃a designatur.
in natiuitate qiuoqi domini
exaltatio ña. Iohes detrescen¬
te die natus est: xp̃c uero cres¬
tente. quia dignum fuitut
hõis fama minueretur. ⁊
gloria dei exaltaretur.

Expanded text:
te humilitas nostra designatur, in nativitate quoque Domini exaltatio nostra. Joannes decrescente die natus est, Christus vero crescente, quia dignum fuit ut hominis fama minueretur et gloria Dei exaltaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
quamuis huc illucq dis¬
currendo queramus. ad il¬
mus ⁊ respitimus ubi eã
posuisse meminimus: ita
tia freciuenta monumen¬
tũ aspitiebat ubi eũ posi¬
tum nouerat. Unde ⁊ si do¬
minuĩ statim idere nõ me¬

Expanded text:
quamuis huc illucque sæpius discurrendo quæramus, ad ilmus & respicimus, vbi eam posuisse meminimus. Ita tia, frequenter monumentum aspiciebat vbi eum positum nouerat. Vnde etsi Dominum statim videre non me
Abbreviated transcription (Latin):
onsiderandum est fr̃es¬
ueris mentẽ quantus amor
dñi accenderat. que ⁊̃ discipu¬
lis a montimento dñi rece¬
dentib non recedebat. Et qr
ab inquisitione non cessa-¬
uit: prima uidere meruit .
Plorabat ergo quia eũ quẽ
multũ desiderabat nõ ui
tum putabat. Cũ uero fle-¬
ret inclinauit se ⁊ prospexit
in monumentũ. Iam ent̃
monumentum uacuum
to furatũ discipulis nunti-

Expanded text:
onsiderandum est ieris mentem quantus amor Domini accenderat, quae, etiam discipulis a monumento Domini recedentibus, non discedebat. Et quia ab inquisitione non cessavit, prima videre meruit. Plorabat ergo, quia quem multum desiderabat non vidtum putabat. Dum vero fleret, inclinavit se, et prospexit in monumento. Jam enim monumentum vacuum  fur
Abbreviated transcription (Latin):
unc ualeriamis perrexit ⁊
scd̃m ea signa que accepe¬
rat inuenit ⁊ sc̃m urbanum
inter sepulchra mrͣm latitabat
Cui cũ dixisset oĩa uerba tat¬
liergaiusus est gaudio mag¬

Expanded text:
 Valerianus perrexit et secundum signa que acceperat inuenit sanctum Vrbanum nter sepulchra martyrum latitabat. Cui cum dixisset uerba Cecilie gauisus est ualde
Abbreviated transcription (Latin):
dñs qua semper orare.⁊
non deficere docebat ita ꝯlu-¬
sit ut diteret: ueniente iudi¬
te difficile in terra reperien¬
superuatua fidei cognitio¬
ne. uł etiã ⁊fessione ulandire¬
tur. mox altera iuncta para¬
bola diligẽtius ostendit. a
deo fida non uerba exami¬
nanda sed opera

Expanded text:
nus, qua semper orare et non deficere docebat, ita conclusit, ut diceret, veniente judice, difficile fidem in terra reperiensupervacua fide, cognitione, vel etiam confessione blandiretur, mox altera juncta parabola diligentius ostendit a Deo, fidei non verba examinanda, sed opera
Abbreviated transcription (Latin):
Longregati sunt gentes u ml
titudine ut dimitent¬
tontra nos ⁊ ignora
ciiid agere debe a mus de¬
mine deus ad te sulito¬
li nostri ne pere a

Expanded text:
ongregatae sunt gentes in titudine, ut dimicencontra nos, et ignoramus quid agere debeamus. Domine Deus, ad te sunt oculi nostri, ne perea
Abbreviated transcription (Latin):
lestencia sua. Non igitur ultͣ
pertuciã omnẽ animãtem si¬
cut feci: cunctis dieb texre se¬
mentis. ⁊ mensis. frigus ⁊ estꝰ
estas ⁊ hyemps. nox ⁊ dies non
requiescẽt. N̾ Eormauit gͥ. lc̃o

Expanded text:
centia sua. Non igitur ultra percutiam omnem animantem, sicut feci. Cunctis diebus terrae sementis, et messis, frigus et aestus, aestas et hiems, nox et dies non requiescent.
Abbreviated transcription (Latin):
re uenerabilis aygul¬
fus consiliis uenẽran¬
doꝵ uiroꝵ assens̃ dedit de¬
creuit q ut ip̃e cũ sius retẽ¬
to corpore sc̃i bñdc̃i sotios
suos cũ corpore uenerande
sororis eius dimitteret. Sed¬
quia certum non erat. qua
nendi ad hoc ꝯsilium uentu
est ut que minora uideren¬
tur ossa separatim ponerẽ-¬
tur maiora uero altrinse-¬
tus congregarentur.

Expanded text:
 venerabilis vir Aigulfus consiliis venerandorum virorum assensum dedit decrevitque, ut ipse cum suis retento corpore B. Benedicti, socios suos cum corpore venerandae sororis equia certum non erat qualinendi ad hoc consilium ventum est, ut ea quae minora viderentur ossa separatim ponerentur, majora vero altrinsecus congregarentur.
Abbreviated transcription (Latin):
salutationis uerba pro¬
ferret eraclio: ille respondit.
Si uis salutẽ hr̃e pro eo quod
lignũ sc̃e ceutis qmͣiuis indig¬
nũs honorifice iuxta modũ¬
lũ tuũ tractasti ⁊ si credere
sidib dabo. Sin autẽ aliude¬
geris mox meo gladio inte¬
ribis. Cũq ille nequaquã
acciiesceret: eraclius axrep¬
to gladio caput illtus ãpti
ip̃ec eũ de sacro fonte susce

Expanded text:
salutationis verba proferret Graccho, ille respondit: Si vis salutem habere, pro eo quod lignum sanctae crucis, quamvis indignus, honorifice juxta modulum tuum tractasti, si credere sidibus, dabo; sin autem aliud egeris, mox meo gladio interibis. Cumque ille nequaquam acquiesceret, Gracchus extracto gladio caput illius amputaipseque eum de sacro fonte
Abbreviated transcription (Latin):
multos eleuaret: humi¬
liauit se rex nr̃ ut suos mi¬
lites exaltaret. Qui cm̃ cor¬
pori suo iuirginis prepara¬
uit uterum: Ip̃e martyrisu-
non dedignatus est uteri.
ut aĩam stepħi latitudo sꝰ¬

Expanded text:
levaret; humiliavit se Rex noster, ut suos milites exaltaret. Qui enim corpori suo virginis praeparavit uterum, ipse martyri suonon dedignatus est uteri, ut animam Stephani latitudo su
Abbreviated transcription (Latin):
na postquam comederat
te sedante super sellã. ante po¬
stes templi dñi. tũ eẽt anna¬
amaro aĩo. orauit dñm¬
flens largiter. ⁊ uotũ nouit¬

Expanded text:
na, postquam comederat, te sedente super sella ante postes templi Domini, et cum esset amaro animo oravit flens largiter. 20.
Abbreviated transcription (Latin):
unt interrogauit the¬
bias angłm. ⁊ dixit ei
Obletro te azaria pr̃ fr̃. in
ditas michi qd̃ remediũ ha¬
bebũt ista que de pisce reser¬
uare iussisti. Respondens q
dixit ei.Cordis euis partitu¬
lamn si super carbones pones
fumus eius extritat om̃e
ro siue a muliere ira ut
ultra nõ accedat ad eos.¬

Expanded text:
unc interrogavit Tobias angelum et dixit ei obsecro te Azarias frater ut dicas mihi quod remedium habebunt ista quae de pisce servare iussisti respondensque dixit ei cordis eius particulam si super carbones ponas fumus eius extricat omne ro sive a muliere ita ut ultra non accedat ad eos
Abbreviated transcription (Latin):
galylee uel mare tyberiadis.
Sed mare galylee ab adiacẽ¬
te prouincia dc̃m est mare
tyberiadis a proxima tur¬
tate. que olim cenneret uo¬
tata. s ab herode tetrartha
instaurata. in honoretybe¬
rii tesaris tyberias est ap-¬
pellata.

Expanded text:
Galilaeae et mare Tiberiadis. Sed mare Galilaeae ab adjacente provincia dictum, mare Tiberiadis a proxima civitate, quae olim Cennerech vocata, sed ab Herode tetrarcha, instaurata in honorem Tiberii Caesaris, Tiberias est appellata.
Abbreviated transcription (Latin):
ra. Benedictione postulata
atq percepta: Ad pr̃is sui ĩ¬
perium ꝯcitus perrexit mau¬
rus. atq usq adandan los¬
cum quo ab unda ducebat
puer: per terrã se ire estimã
super aqm cucurrit: eumq
per capillos tenuit. rapidocs
ram tetigit: ad se reuersus pꝰ
terga respexit ⁊ quia super a¬
quas tucurrisset agnouit.¬

Expanded text:
a. Benedictione etenim postulata atque percepta, ad Patris sui imperium concitus perrexit Maurus; atque usque ad eum locum quo ab unda deducebatur puer, per terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cucurrisset agnovit
Abbreviated transcription (Latin):
aute dei alt̾a die oratorium e¬
gressus: stantẽ foras monachũ
reperit: ⁊ cum ꝓcetitate cor¬
dis sui uirga pectussit. Qui
ex illo die nil persuastonis

Expanded text:
 Dei oratorium egressus, stantem foris monachum reperit, quem pro caecitate cordis sui virga percussit: qui ex illo die nil persuasionis
Abbreviated transcription (Latin):
argelu cuba tecinit: ⁊
fc̃a est grando ⁊ ignis mix¬
ta in languine. ⁊ missum
est in terra. Et te tia pars
fenũ uiride ⁊bustum est.
Et tertia pars maris facta ẽ¬
sanguis.⁊mortua est tertia
pars̃ treature que habebant

Expanded text:
Angelus tuba cecinit, & facta est grando, & ignis, mixta in sanguine, & missum est in Terram, & tertia pars foenum viride combustum est. st tertia pars maris sanguis, et mortua est tertia pars creaturae eorum, quae habebant
Abbreviated transcription (Latin):
est per gabrielem archange¬
lum ad mariam uirgi nem
gio nem aurem uirgi
uisitare palatium ute ri ⁊ egres¬
sus est pet aureamn portain¬

Expanded text:
est per Gabriel archangelum ad Mariam virginem:gionem, aurem Virginis, visitare palatium uteri; et regressus est per auream vi
Abbreviated transcription (Latin):
menciũ nr̃aꝵ pulsauit au¬
ditũ ad magnam sacramẽ¬
ti nos intelligentiã uocat.
qm aspirante gr̃a da faciliꝰ
assequemur: si esiderationẽ
nr̃am ad ea que paulo supe¬
rius sũt narrata referamus.

Expanded text:
 pulsavit auditum, ad magni sacramenti nos intelligentiam vocat: quam aspirante gratia Dei facilius assequemur, si considerationem nostram ad ea quae paulo superius sunt narrata, referamus.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui au̾t de uirgine natus
est: maior est illo . Unde idẽ
ioh̾es ait. Qui post meueuit
ante me faccus est: cuius ñ
sum dignus soluere corri¬
giam calti amenti Et de ple¬
nitudine tus nos omnes
accepimus gr̃am pro gr̃a

Expanded text:
qui autem de Virgine natus est, major est illo; unde idem Joannes ait: Qui post me venit, ante me factus est, cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti ; et: De plenitudine ejus nos omnes accepimus, gratiam pro gra
Abbreviated transcription (Latin):
a solis ortu ad ocasũ lauda¬
Uant pueri nomen dñi . hec
est ut perfiliũ pr̃ innoteste¬
ret gantb ꝓfecto prẽm cla¬
rificauit ⁊ filius. Si autem
tñ modo mortuus eẽt filud

Expanded text:
a solis ortu usque ad occasum laudabant pueri nomen Domini, hocest, ut per Filium Pater innotesceret gentibus, profecto Patrem clarificavit et Filius. Si autem tantummodo mortuus fu
Abbreviated transcription (Latin):
ua lacrunas. maria
gaudiũ in uentee por¬
tauit. quia illa peccatorem:
ista edidit innocentẽ. Uir-¬
go quippe genuit: qr iurgo
ꝯcepit. Iniuolata peperit: qui¬
a in ꝯceptu libido non fuit .U¬
troq miraculo. ⁊ sine corru¬
ptione grauida: ⁊ in partu
iurgo puerpera. Aue inquit
tecum. Impleta est ergo gr̃a:⁊
eue: in benedictionẽ mutatur
marie. Aue gr̃a plena: dñs te¬
tũ. Tetũ dñs in corde. tetũ ĩ
uentre. tetũ in utero: tecũ in
rum tuũ ex simi pr̃is. in
uterũ dignatus est descen¬
dere matris. Benedicta ĩquit
tu inter mulieres: que uitã
uiris ⁊ mulierib peperisti.
Mater generis nr̃i penã ĩtu¬
lit mundo. genitrix dñi nr̃i.
salutẽ attulit mũdo. Auctͥx
per̃ti eua: auctrix meritima¬
ria. Eua occidendo obfuit:
maria uiuifitãdo ꝓfuit. ꝑ
tussit illa: ista sanauit. Pro
in obedientia enĩ: obedientia
ꝯmutatur. Fides pro perfidi

Expanded text:
a lacrymas, Maria gaudium in ventre portavit: quia illa peccatorem, ista edidit innocentem. Virgo quippe genuit, quia virgo concepit; inviolata peperit, quia in conceptu libido non fuit. Utrobique miraculum, et sine corruptione gravida, et in partu virgo puerpera. Descendit tecum. Impleta est ergo Maria gEvae in benedictionem mutatur Mariae: Ave, gratia plena, Dominus tecum. Tecum Dominus in corde, tecum in ventre, tecum in utero, tecum in rum tuum, ex sinu Patris in uterum dignatur descendere matris. Benedicta, inquit, tu, in mulieribus, quae vitam et viris et mulieribus peperisti. Mater generis nostri poenam intulit mundo; Genitrix Domini nostri salutem attulit mundo. Auctrix peccati Eva; auctrix meriti Maria; Eva occidendo obfuit, Maria vivificando profuit. Illa percussit; ista sanavit. Pro inobedientia enim obedientia commutatur, fides pro perfidia
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ iob dixit. utina
appenderẽtur pect̃a mea qͥ¬
bus irã merui. ⁊ talamitas
qm patior in statera. quasi
arena maris hec grauior ap¬
pareret. Unde ⁊ uerba mea
dolore sũt plena:quia sa¬
gitte dñi in me sunt. Q¬

Expanded text:
autem Job dixit: Utinam appenderentur peccata mea, quibus iram merui, et calamitas quam patior in statera; quasi arena maris haec gravior appareret. Unde et verba mea doloris sunt plena, quia sagittae Domini in me sunt
Abbreviated transcription (Latin):
que apud lutã sub appellati¬
one tene describitur lc̃o .uiii.¬
t quidẽ sũt nõ nulla que
sibi dissona ẽẽ indentur.
quia hic prandiũ. illic cena
memoratur. Hic qui ad imp¬
tias non dignis uestib intra¬

Expanded text:
sub appellatione coenae describitur . Et quidem sunt nonnulla quae sibi dissona esse videntur, quia hic prandium, illic coena memoratur; hic qui ad nuptias non dignis vestibus intra
Abbreviated transcription (Latin):
tens. quo egõ uado uos non
potestis uenire. interrogauit
eũ petrus ⁊ ait. Bi ĩe quo ua¬
dis: Responsũq est ei. Quo
ego uado: non põtes me mo¬
dõ sequi . Sequeris autẽ
postea. Quia nimirt̃ pas-¬

Expanded text:
uo ego vado, vos non potestis venire, interrogavit eum Petrus, et ait: Domine, quo vadis? Responsumque est ei: Quo ego vado, non potes me modo sequi, sequeris autem postea. Quia nimirum pas
Abbreviated transcription (Latin):
am. electus meus ꝯplacu¬
it sibi in illo aĩa mea . Bedi
gentib profert. Non clamabit
neci accipiet personã. net au¬
dietur foris uox eius. Calamũ
quassatũ non ꝯteret. ⁊ lignum
fumigans non¬

Expanded text:
eum: electus meus, complacuit sibi in illo anima mea: dedit gentibus profert. Non clamabit, neque accipiet personam, neque audietur foris vox ejus. Calamum quassatum non conteret, et lignum fumigans no
Abbreviated transcription (Latin):
sol in ortu suo.⁊luna nõ
spłedebit in lumine suo. Et ui-¬
sitabo super orbis mala. ⁊ itca
impios iniquitatẽ eoꝵ Et requi¬
estere faciam superbiam infide¬
liũ. ⁊ arroganciam forciũ hre¬
miliabo. Preciosior erit uirau¬
ro: ⁊homo mundo obrizo. Super
hot celũ turbabo: ⁊ mouebitui
terra de loto suo. ꝓpter indignati¬
onẽ dñ exertituum. ⁊ ꝓpt̾ diem

Expanded text:
sol in ortu suo et luna non splendebit in lumine suo et visitabo super orbis mala et contra impios iniquitatem eorum et quiescere faciam superbiam infidelium et arrogantiam fortium humiliabo pretiosior erit vir auro et homo mundo obrizo super hoc caelum turbabo et movebitur terra de loco suo propter indignationem Domini exercituum et propter diem
Abbreviated transcription (Latin):
ola digna tu fu¬
lustinens. Isti ferre pretiũ scłi
atai portũ preparare nauta
mundo naufrago qut̃ sacer
cruor perunxit fusus agni

Expanded text:
ola digna tu fuisti ferre pretium saeculi, Atque portum praeparare nauta mundo naufrago, Quem sacer cruor perunxit, fusus agni
Abbreviated transcription (Latin):
Uoliiator rogatus. mo¬
do ultro curat egrotis . os¬
tendenss: etca pectatoꝵ quo¬
q passis.es. ⁊ precib simper
annuere fibeliũ. ⁊ e qire ip̃i
miurne in se intelligunt.
uel mell gendadarẽ. uel ⁊̃
non intellect: diittere: iu

Expanded text:
Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra peccatorum quoque passiones et precibus semper annuere fidelium, et ea quae ipsi minime in se intelligunt et intelligenda dare vel etiam non intellecta dimitter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpellente ĩopia apłici aures
gregorius hactenus studuit
pascere tua sc̃itas nõ sinat fa¬
me perire. Quos uociferatio¬
num clamores idem moleste
ferc̃s respondit. Si gregoru
ad famam sue laudis cũctos
ppłos curauit suscipere: nos
om̃s non possumus pascere
Sicq uacuos sunt abire lc¬
lie uerba responsionis. ix¬
tũ sepius ad se claman-¬
tib iterans redderet apparu¬
it ei in uisu sẽs gregorius
tertio. illũ q tercio blande in¬
crepans super sua detractio¬
ne. ⁊ ip̃ius tenatia seu mise¬
roꝵ indigentia ãmonuit
trectatione adhibere custo¬
diam uoluit. nec manũ
ad lagitatẽ extendit. Unde
illi quarto apparuit beatꝰ
gregorius horribilit̾ eum
functus est. Sc̃i bñdicti ad

Expanded text:
compellente inopia, apostolici aures Gregorius hactenus studuit pascere, tua sanctitas fame non sinat perire. Quos vociferationum clamores idem moleste ferens, respondit: Si Gregorius ad famam suae laudis cunctos populos curavit suscipere, nos omnes non possumus pascere, sicque vacuos sivit abire. Quae verba responsionis cum saepius ad se clamantibus iterans redderet, apparuit ei in visu sanctus Gregorius tertio, illumque tertio blande increpans super sua detractione et ipsius tenacia, seu miserorum indigentia, admonuit trectatione adhibere custodiam voluit, nec manum ad largitatem extendit. Unde illi quarto apparens beatus Gregorius horribiliter eum functus
Abbreviated transcription (Latin):
indignationẽ meã ĩ eis.
⁊ scietis q ego dñs cũ fu̾int
interfectiuestri in medio ydo¬
ur̃aꝵ in om̃i colle excelso ⁊¬
in cunctis sũmitatib mõ¬
ciũ ⁊ subtus om̃e lignum
ntmorosũ. ⁊ subtus uniu̾¬
sam quertũ frondosã ⁊ super

Expanded text:
indignationem meam in eis et scietis quia ego Dominus cum fuerint interfecti vestri in medio idovestrarum in omni colle excelso in cunctis summitatibus montium et subtus omne lignum nemorosum et subtus universam quercum frondosam locu
Abbreviated transcription (Latin):
allius inter se discordantib pa¬
tem tupiẽs reformare. Litet
finem dierũ suoꝵ non igno.¬
raret ꝓficisci tñ ob istius modi
caulam non recusauit bonam
flumine conspicitur piscium
predam sequi ⁊ rapacem ĩglu¬
uiem assidiris urgere captu¬
ris. Forma inquit hec:demo

Expanded text:
illius discordantibus pacem cupiens reformare, licet finem dierum suorum non ignorasset, proficisci tamen ob istius modi causam non recusauit, bonamflumine conspicatur piscium praedam sequi et rapacem ingluuiem adsiduis urguere capturis. forma, inquit, haec daemo
Abbreviated transcription (Latin):
in merorem uersis: ait.
Nolite ob id filioli etristare
sed potius gaudete ⁊ egratu¬
lamim michi: qr olim hoc
¶tc̃pus desiderabã olim hãc mes¬
sionẽ. post longã uite ecump¬
nam pertipere cupiebã. His di¬
ttis: cũ om̃s flerent ⁊ eiula¬
rent. euotatis ille sigillatim
ꝓpriis uernatulis. constituit
eis monasteria inter tetera
excellentissima. ad q̃ post su¬
un discessum singuli qui¬
q ꝓperare deberent:⁊ dixit
ad tos. Etce hodie in manus
ur̃as commendo salutem a¬

Expanded text:
in merorem conversis, ait: in merorem conversis, ait: 'Nolite ob id, filioli, contristari, sed potius gaudete et congratulamini mihi, quia olim hoc tempus desiderabam, olim hanc messionem post longam vitae aerumie. His dictis cum omnes flerent et ejularent, evocatis ille singulatim propriis vernaculis, constituit eis monasteria inter caetera excellentissima, ad quae post suum discessum singuli quinque properare deberent; et dixit ad eos: Ecce hodie in manus vestras commendo salutem a
Abbreviated transcription (Latin):
expectetur. ut facilius ac so¬
lidius emendetur: ille res¬
pondit. Sinite huc usq fili¬
oli. qm̃ si modo non emenda¬
tur: me iam superstite ĩ cor¬
pore non emendabitur. Ex qͦ
uerbo cuncti pene tabefacti.
atq in angorẽ uersi: cepert
mutuo suspirãtes dit̾e. Nõ
contĩgat dñe famulis tus
hec uidere que loqueris: s
magis annis multis ador¬
natum ecc̃e sue dñs. paupe¬
rũ q presidiũ beatitudinem
tuã hic u̾nare permittat. l̃¬
d hec ille supplices o. iii¬
culos seloꝵ aspectui diri¬
gens. atq ex imo pectorelon¬
ga suspiria trahẽs: ait. Non
nr̃a in hoc. s potius dñi ĩme
fiat uolũtas. Exigit enĩ na¬
ture ꝯdicio: ut post multipli¬
cia huius uite oblectamen¬
ta. tandẽ iam pergamus ad
ueniã. S ⁊ uobis expedit ut
tum effectu nequeatis. uel
sola tamen uoluntate dei.
in hoc uoluntati non dũcre¬
petis: quia protuldubio tẽ¬
pus iam p̾finitũ est.¬
orro adhec uerba cunctis

Expanded text:
expectetur , ut tum facilius ac soexpectetur , ut tum facilius ac solidius emendetur', ille respondit: 'Sinite huc usque, filioli, quoniam si modo non emendatur, me iam superstite in corpore non emendabitur'. Ex quo verbo cuncti paene tabefacti atque in angorem versi, coeperunt mutuo suspirantes dicere: 'Non contingat, domine, famulis tuis haec videre quae loqueris, sed magis annis multis ad ornatum ecclesiae suae Dominus pauperumque praesidium beatitudinem tuam bic vernare permittat'. Ad haec ille, supplices oculos caelorum aspectu dirigens atque ex imo pectore longa suspiria trahens, ait: 'Non nostra ex hoc, sed potius Domini in me fiat voluntas. Exigit enim naturae conditio, ut post multiplicia vitae huius oblectamenta tandem iam pergamus ad veniam; sed et vobis expedit, ut cum effectu nequeatis, vel sola tamen voluntate Dei in hoc voluntati non discrepetis, quia procul dubio tempus iam praefinitum est'orro ad haec verba cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
põstqmͣ eligius cuncta mũ¬
di huius aduersa. cunctos iħ
labores equanmit̾ tolera¬
uit. post uite tẽporis admi¬
nistrationẽ bent tnͣsactam
post dultia uite exempla
post innumera captiuoꝵ
agmina liberata. post mo¬
nathoꝵ a uirginũq mul¬
titudinẽ copiosã deo traditã.
cenobiisq mancipatã: post
immensam molem substã¬
cie eltmosinis distributam:
post fidelissimã dispẽsationẽ
credite sibi pecunie. mdiq
mercta curmulata: uergẽte
iam in seno etate. cum etc
annoꝵ ampliꝰ septuaginita
cunttis bonis opereb refert.
senciens iam dissolutionem
sui corporis ĩminere. cepit qͣdã
die cum discipitlis nouiomo
in oppido deambulare. lc̃o ii¬
t fortuitu cõspitiẽs eminꝰ
uidit ex fronte basilut scĩ
medardi parietẽ ex parte dif¬
nam ĩmitantẽ instare Iussit
ergo ꝯtenuo artificẽ uotari.
⁊ parietis infirmitatẽ ilico
tũ limam̾itis solidare. lc̃o.¬
ui cũ discipuli dicerent¬
oportunũ dñe tempus

Expanded text:
postquam Eligius cuncta mundi huius adversa cunctosque labores aequanimiter toleravit, post vitae temporariae administrationem bene transactam,post dulcia vitae exempla, post innumera captivorum agmina liberata, post monachorum virginumque multitudinem copiosam Deo traditam coenobiisque mancipatam, post inmensam molem substantiae elemosinis distributam, post fidelissimae dispensationis creditae sibi pecuniae undique merita cumulata, vergente iam in senio aetate, cum esset annorum amplius septuaginta, cunctis bonis operibus refertus, sentiens iam dissolutionem sui corporis inminere, coepit quadam die cum discipulis Noviomo in oppido deambulare, et fortuitu conspiciens eminus, vidit ex fronte basilicae sancti Medardi parietem ex parte disnam minitantem instare. Iussit ergo continuo artificem vocari et parietis infirmitatem ilico cum liniamentis solidare. Cui cum discipuli dicerent'Oportunum, domine, tempus
Abbreviated transcription (Latin):
mat. castitatẽ roborat. dignita¬
tes exornat. In pueris splendet
in iuuenib floret: in prouechꝰ
apparet. Gubernat sexus. gradꝰ
prouehit. officia tiuicta cũstodit.
In paupere grata .t. inmedroci
leta: in lotuple

Expanded text:
mat, castitatem roborat, dignitates exornat. In pueris splendet, in juvenibus floret, in provectis apparet. Gubernat sexus, gradus provehit, officia cuncta custodit. In paupere grata est, in mediocri laeta, in locuple
Abbreviated transcription (Latin):
Ot in archa custodiit
noe . mũdũ ebrietas cum
demersit . Per hoc loch sodoint¬
ticũ restrinxit intendium:
qui per ebrietatẽ incesti est
ysen diuino fecit lumine ꝑ¬
lucere. qñ comessatio ⁊ eb̃¬
etas iscłiticũ ppłm simula¬
chraꝵ tenebrauit errorib
Hoc helyam peruexit ad celũ

Expanded text:
oc in arca custodivit Noe , mundum ebrietas cum demersit. Per hoc Loth Sodomiticum restinxit incendium, qui per ebrietatem incesti est ysem divini fervoris fecit lumine perlucere, quando comessatio et ebrietas Israeliticum populum simulacrorum tenebravit erroribus . Hoc Eliam pe
Abbreviated transcription (Latin):
mi chi uadam ⁊ uidebo e¬
um antequami
mori¬
ar. U. Lun q audisset iacob
quod filius eius uiueret qua si de
graui sompno e ui gilans

Expanded text:
mihi, vadam et videbo eum antequam moriar. Vers. Cumque audisset Jacob quod filius suus viveret, quasi de gravi somno evigilans
Abbreviated transcription (Latin):
iui quidẽ homo incantus
dũ dyabolo persuadenti.
qm dño iubenti ⁊sensit: sic ⁊¬
uitã qmͣ habuit perdidit: ⁊ mor¬
tem quam ignorabat accepit.
Stabat adã inter uxorẽ ⁊ dya¬
bolũ. inter euam ⁊ hostẽ: inter
mulierẽ ⁊ serpentẽ. Diabolus
persuadet ut noteat: eua ⁊ sen¬

Expanded text:
ui quidem homo incautus, dum plus diabolo persuadenti quam Deo jubenti consensit, et sic vitam quam habuit perdidit, et mortem quam ignorabat accepit. Stabat Adam inter uxorem et diabolum, inter Evam et hostem, inter mulierem et serpentem. Diabolus persuadet ut noceat, Eva consen
Abbreviated transcription (Latin):
mare transnauigasse
dicitur. s potiis ad mare
usq uenisse. ⁊ usci ad ip̃m
perirenisse lotũ̃ qui medioᷤ
fines decapolis longe trans
mare positos respitiebat
Et adducũt ei surdũ ⁊ mu¬
tũ. ⁊ depretabantur eum.
ut ĩponat illi manũ
uidus ⁊ mutus ẽ
qui nec aures audien¬
dis dei uecbis: nec os aꝑit
ꝑloquendis. Quales neces¬
se est ut hii quiloqui iã
audire diuina eloquia lõ¬
go usu didicerunt: dnio sa¬
nandos offerant quait¬
nus eos quos humana
fragilitas necuit ip̃e gui¬
e sue dexcera saluet. Et app̾¬
hendens de turba seorsunr
misit digitos suos in au¬
riulas. Prima ianua sa
lictis est infirmũ apprech̾e¬
dente dño de turba seorsu
duci. Apprehendẽs namci
infirmum de turba seorsũ
educit. cum mentẽ pecc̃is
languidam iusitatione
sue pretatis illustrans.
a ꝯsuecis humane ꝯuersa

Expanded text:
mare transnavigasse dicitur, sed potius ad mare usque venisse, atque ad ipsum pervenisse locum qui medios fines Decapolis longe trans mare positos respiciebat. Et adducunt ei surdum et mutum; et deprecabantur eum, ut imponat illi manum. Surdus et mutus est, qui nec aures audiendis Dei verbis, nec os aperit proloquendis, quales necesse est ut hi qui loqui jam et audire divina eloquia longo usu didicerunt, Domino sanandos offerant, quatenus eos quos humana fragilitas nequit, ipse gratiae suae dextera salvet. Et apprehendens eum de turba seorsum, misit digitos suos in auriculas. Prima salutis janua est infirmum apprehendente Domino de turba seorsum educi. Apprehendens namque infirmum de turba seorsum educit, cum mentem peccatis languidam, visitatione suae pietatis illustrans, a consuetis humanae conversa
Abbreviated transcription (Latin):
uator. Ego annũciaui ⁊ sal-¬
uaui ⁊ auditũ feci ⁊ non fu-¬
it in uobis alienus. Uos testes
mei dicit dñs ⁊ ego deus. Ab
inicio ego ip̃e:⁊ non est qui
de manĩi mea eruat . Operabor
⁊quis auertet illud: Hec di-
⁊ detraxi uectes uniuersos.
⁊ chaldeos in nauth suis glo¬

Expanded text:
go adnunciabi et salvabi: auditum feci et non fui in vobis Deus alienus. Vos testes mei dicit Dominus: et ego Deus ab initio. Ego ipse et non est qui de manu mea eruat: operabor et quis avertet illud haec diciet detraxi vectes universos et Chaldeos in navibus suis glo
Abbreviated transcription (Latin):
Re meniineritis prioꝵ:⁊ an
tiqua ne intureamini. Etre
ego facionoua: ⁊ nũt orient᷑.
titiq cognoscetis ea Ponam
in deserto uram: ⁊ in ĩuio
flumina. Glorificabit me
bestia agri: drachones ⁊ steucti¬

Expanded text:
memineritis priorum, et antiqua ne intueamini. Ecce ego facio nova, et nunc orientur, utique cognoscetis ea: Ponam in deserto viam, et in invio flumina. Glorificabit me bestia agri, dracones et struthi
Abbreviated transcription (Latin):
na aspiciens prescissurã
lingue sue: pietit in faciem
uiliani ⁊ percussit oculũ tuo
⁊ excecauit eũ. Et uox mag¬
na exiuit de ore eius dicẽs. Iu¬
liane ĩpudite ⁊ cõtaminate
intenebris desidrasti man¬
dutare organũ om̃is torpo¬
ris mei ⁊ abscidisti linguam
meam que benedicebat nom̃
dei celestis iniuste ⁊ ĩpie lumẽ
tuũ perdidisti. Eloqiuiũ celes¬
te uenit in faciem tuã: ⁊ ex¬
tecauit lumen ocłoꝵ tuoꝵ.
t hanc iniuriam

Expanded text:
 aspiciens praecissuram linguae suae proiecit in fa| ciem iulianae . et percussit oculum eius et excecauit| eum et uox magna exiuit de ore eius dicens iuliane| inpudice et contaminate in tenebris desiderasti| manducare organum omnis corporis mei et abscidisti| linguam meam qui benedicebat nomen dei caelestis| Iniuste et impie lumen tuum perdedisti . eloquium| celeste uenit in faciem tuam et excecauit lumen oculorum| tuorum et hanc iniuriam
Abbreviated transcription (Latin):
tra terni lustri spaciũ abẽa¬
to agripino diaconus ĩsti¬
tutur: ⁊ seciuenti triẽmo
pb̃r ordinatus. Dehinic aue¬
nerabili pontifite nectario
alba ad sc̃m simphorianũ
merito dignus asciscitur.
Sed quanta inibi abstinẽ¬
tia iuxerit: quantis q uigi¬
liis ꝯtinuando durauerit᷑.
fusus extiterit. illa res u¬
na testis est. cum iam reb
reliquis pauperib erogateꝰ.
net panis ip̃e resideret: qua¬
tinus fr̃es refiterẽtur. Qua
de re insurgẽtib aduersũ
se illis. retrudẽs se in cellu¬
lam amare fleut ⁊ doluit

Expanded text:
tra terni lustri spatium a beato Agripino diaconus instituitur et sequente triennio presbyter ordinatur. Dehinc a pontifice Nectario abba ad sanctum Synphorianum merito dignus adsciscitur. 10 Quanta vero inibi abstinentia vixerit, quantis quoque vigiliis continuando duraverit, fusus exteterit, illa res una testis est, cum iam rebus reliquis pauperibus erogatis nec panis ipse resideret, quatenus fratres refieerentur. Qua de re insurgentibus adversum se monachis, retrudens se in cellulam, amare flevit et doluit
Abbreviated transcription (Latin):
hodie mestice festa sollẽpnita¬
tis echibuit. que annis singu¬
lis dum in se tursus tẽpoꝵ
uoluitur: nr̃is desideriis in¬
nouatur hic itaci primis or¬
tus natalib: parentũ nobi¬
lidate fulgebat. Quem diui¬
na pietas non solũ priusꝙͣ
nasceretur. s etiã anteꝙͣ ꝯci¬
peretur elegit.¬

Expanded text:
hodie die mistice festa sollemni| tatis exhibuit . que annis singulis dum| in se cursus temporum uoluetur nostris| disideriis innouatur. Hic itaque primis ortus| natalebus parentum nobilitate fulgebat | Quem diuina pietas non solum prius quam nas| ceretur sed antequam conciperetur elegit
Abbreviated transcription (Latin):
torpori adiuncerũt et uenerati¬
one qua inter persecutoꝵ rabi¬
em poterant: deuotissue fre¬
quẽtabant. Facta deinceps fati¬
tione nec suũ seges negauit ob̃¬
sequiũ: que tali est fecũdata pĩ¬
guedine. Atq sic se in eam bñ¬
fitiũ ubertatis effudit: ut cen¬
tuplicatos fructus deuotissi-

Expanded text:
corpori conjunxerunt, et veneraticorpori conjunxerunt, et veneratione, qua inter persecutorum rabiem poterant, devotissime frequentabant. Facta deinceps satione, nec suum seges negavit obsequium, quae tali est fecundata pinguedine, atque sic se in eam beneficium ubertatis effudit, ut centuplicatos fructus devotissima
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutis ꝯsiliũ appetiuit: at¬
ci ad ꝯuiuiũ uenire postulat
sc̃oꝵ corpoꝵ perditores. S dĩt
eis dopiam oblate humanita¬
tis expendit: a memoria eoꝵ
que susceperant agenda discũs¬
lit. Eidelib sius ⁊ familiaris uo¬
ti ꝯsciis setreta ordinatione cõ¬
mittit. ut subtracta furto p̾ct¬
osa corpora beatoꝵ diligens ela¬
boret occultare ꝓuisio. Qui dñe
uolũtate ⁊ iussione ꝯperta: festi¬
nãter qd̃ eis preceptũ fuerat exe¬
quuntur. Furtũ laudabile: qd̃
pie tredentib lucrũ maximũ ⁊¬
tulit. sexto a memorata urbe
lapide. insulcis autũnalib qͦs
tũc seminib iaciendis p̾scrip¬
ta matrona in habũdantia pa¬
rabat aranciũ speciem agritola¬
rũ pretendẽtes uelut quidã rap¬
tulis opecis laborantes abscõdũt
Locũ etiã certo notamine assig¬
nare procurãt . Ex quo eadẽ deĩ
futura plenius femina ac sibi
college xp̃iani inter nocturna
secreta silentia prescripta mrͣm
torpora tollentes beati dyonisii

Expanded text:
irtutis consilium appetivit, atque ad convivium venire postulat sanctorum corporum perditores. Et dum eis copiam oblatae humanitatis expendit, a memoria eorum quae susceperant agenda, discussit, fidelibusque suis et familiaris voti consciis secreta ordinatione committit, ut subtracto furto pretiosa corpora beatorum diligens laboret occultare provisio. Qui dominae voluntate et jussione comperta, festinanter, quod eis praeceptum fuerat exsequuntur, furtumque laudabile, quod pie credentibus lucrum maximum contulit, sexto a memorata urbe lapide, in sulcis autumnalibus, quos tunc seminibus jacendis, praescripta matrona in abundantia parabat arantium, speciem agricolantium praetendentes, velut quiddam ruralis operis laborantes abscondunt: locum etiam certo notamine assignare procurant. Ex quo eadem Dei futura plenius femina, ac sibi collegae Christiani, inter nocturna secreta silentia, praescripta martyrum corpora tollentes, beati Dionysii