comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tractib nec ñ ⁊ iã in alus cetis ca¬
iioteeuae usis inopia pationũ ꝑuidicẽ u¬
tee r uirando causa cognita res decidr. or
actionẽ pispulus uis uiranctũ tutoᷤ¬
n dedit᷑. poitea candẽ utẽ exercere nõ
ꝓhibetur.

Expanded text:
contractibus nec non etiam in aliis causis inopia probationum per iudicem iureiurando causa cognita res decidi poteactionem pupillus iusiurandum tutori dedit, postea eandem litem exercere non prohibet
Abbreviated transcription (Latin):
unoaũt coctice subfelici nr̃i noĩsuo¬
cabulo cõponẽdo. in quẽ colligrtam
uellas pꝰeospositas constitutioes opõ¬
ꝵ tanteꝙ solicitudini sufficientes.
ioħem urrũ excellentissimũ ex que¬

Expanded text:
elici nostri nominis vocabulo componendo, in quem colligi tam vellas post eos positas constitutiones oporrum tantaeque sollicitudini sufficientes Iohannem virum excellentissimum ex quae
Abbreviated transcription (Latin):
tas ⁊ breuisermõe conscͥptas. exhisdẽ tͥb
codicib nouellis ̃constitutioĩb leges
conponẽ. ⁊ congriris subdere tituł. adhiti
oĩb disꝑsasũt. ⁊ sensũ eaꝵ clariorẽ effici¬
entes ita tñ ut ordotp̃oꝵ eakdem consti¬
tutionũ ñ solũ ex adiectis dieb ⁊ c̃sulib

Expanded text:
brevi sermone conscriptas ex isdem tribus codicibus, novellis etiam constitutionibus leges componere et congruis subdere titulis, adiciibus dispersa sunt, et sensum earum clariorem efficientes, ita tamen, ut ordo temporum earundem constitutionum non solum ex adiectis diebus et consuli
Abbreviated transcription (Latin):
ec quȩ necessario corrigenda eẽ mł¬
tis retropͥncipib uisa sunt. int̾im
tñ nullus eoꝵ hoc adeffectũ ducẽ
ausus ẽ: in p̾sentireb donare cõĩb
auxilio dĩ oĩpotentis censurmꝰ. ⁊ ꝓ¬
lixitatẽ liciũ amputare. multitu¬
dine ꝗ cõstitutionũ que tͥb coclicib
gregoriano:⁊ ermogeniano atq the¬
odosiano continebant᷑. Illaꝵ ⁊̃ quȩ¬

Expanded text:
ec, quae necessario corrigenda esse multis retro principibus visa sunt, interea tamen nullus eorum hoc ad effectum ducere ausus est, in praesenti rebus donare communibus auxilio dei omnipotentis censuimus et prolixitatem litium amputare, multitudine quidem constitutionum, quae tribus codicibus Gregoriano et Hermogeniano atque Theodosiano continebantur, illarum e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsultationũ more. exꝗb negiciũ in no¬
addendũ ẽẽ censemꝰ. ut si qd̃ ñ excedat. li
antã. magͥficis iudicib. s uni tm̃mꝰ di
sceptatio negocii deputetur. Sinuo me¬
moratã excedens ꝗͣtitatẽ .xx. libris auri
t̃minetur. duob tradat᷑ magnificis uidi¬
cib ur̃s scił. d̾uotis popularib cogͥticãlia

Expanded text:
sultationum more negotium in noaddendum esse censemus, ut, si quidem non excedat litiantea, magnificis iudicibus, sed uni tantummodo disceptatio negotii deputetur. Sin vero memoratam excedens quantitatem viginti libris auri terminetur, duobus tradatur magnificis iudici
Abbreviated transcription (Latin):
potest reb insuostatu manentior
adhire ħrlitatẽ. ⁊ suã abdicationẽ. qͦ¬
reuocaie o
tp̃e trãs acto nullus aditus penitus ad
pat̾nã ħrcditatẽ ei reseruet. ñfõte adh
gatur ei adire ħrlitatẽ. ⁊ recupare¬
res ⁊ creditorib pat̃nis satisfacere:¬

Expanded text:
potest rebus in suo statu manentibus adire hereditatem et suam abdicationem revocare. Quo tempore transacto nullus aditus penitus ad paternam hereditatem ei reservetur, nisi forte adhugatur ei adire hereditatem et res recuperare et creditoribus paternis satisfacere
Abbreviated transcription (Latin):
competẽ. Siue ꝑuirẽ siue condictionẽ. siue
is uiris articuł sepe ẽ ad missus. exceptaui¬
fuĩt inredepticẽ captiuoꝵ. tẽ ⁊ uenditiõe
p̃fataꝵ reraumdiuinaꝵ. ⁊ ypothecã ipigne¬
rationẽ fieri concedimꝰ. cum ñ ab surcdũ ẽ
ri ħoptinente ñsolũ infuturis negotiis
ẜi ĩ inuiditiis pendentib.

Expanded text:
ive per condictionem sive is iuris articulis saepe est admissus, excepta vifuerit in redemptione captivorum, tunc et venditionem praefatarum rerum divinarum et hypothecam et pignorationri: hoc obtinente non solum in futuris negotiis, sed etiam in iudiciis pendentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
dies ꝓtinꝰhãt licentiã discedendi. accusaticẽ
uͦst̾ criminib facta ꝑinscͥptionũ laq̃os inre¬
titus usq aot̾minũ caẽ ibidẽ necessaio ꝑdu
re censemꝰ. a ccusationẽ uõ seu cuilẽ intẽ¬
tionẽ semel uiditio decluctã p̃facto mͦ legi-¬
itime t̃minari.

Expanded text:
dies protinus habeat licentiam discedendi: accusatione vero super criminibus facta per inscriptionum laqueos inretitus usque ad terminum causae ibidem necessario perdurre censemus, accusationem vero seu civilem intentionem semel in iudicium deductam praefato modo legitime termina
Abbreviated transcription (Latin):
nec ñ rectores mietropoli spectabiles uͦ ui¬
dices tã cuules q̃militares incuutatib ami¬
domos latitantes. s uceleberitinis locis
añ õĩũ quos nuꝑgub̾nauerãt orauer sent᷑.
ut pateat oĩb facultas lia sr̃ fructis atꝙ

Expanded text:
nec non correctores in metropoli, spectabiles vero iudices tam civiles quam militares in civitatibus admidomos latitantes, sed in celeberrimis locis ante omnium quos nuper gubernaverant ora versentur, ut pateat omnibus fac
Abbreviated transcription (Latin):
populator int̾ũit. aut itoera firquen¬
tata usidiis agressioĩs obsederit. ꝑmi¬
sa cuicũꝙ licentia dignus ilico supli¬
cio subiunget̾. ac mo̾tem quã minaba¬
tur excipiat. ⁊ id qd̃ intendebat. incur¬
rat. melius N ẽ. occurrere intp̃r. quã
mittimꝰ ultionẽ. ⁊ ꝙͣ serũ ẽ pimire iu¬
dicio. subiugamꝰ eclicto. ut nullus par¬
çat militi. Cui obiuare telo oporteat

Expanded text:
populator intraverit aut itinera frequentata insidiis adgressionis obsederit, permissa cuicumque licentia dignus ilico supplicio subiugetur ac mortem quam minabatur excipiat et id quod intendebat incurrat. melius enim est occurrere in tempore, quam ermittimus ultionem dicio, subiugamus edicto: nullus parcat militi, cui obviari telo oporteat
Abbreviated transcription (Latin):
missa. mulus ad id ꝙͦ ꝑtinẽ existimet.
ꝙ ab ip̃o pacrẽte datũ ł añ nuptias doãti¬
onis cã ꝓuna exmemcãtis ꝑ soĩs p̃stitũ
fua̾t. ut minime ad eũ si casus tulit re¬
u̾tat᷑. ꝓspicienctũ ẽ ii ne hac iniecta¬

Expanded text:
istimet, quod ab ipso parente datum vel ante nuptias donationis causa pro una ex memoratis personis praestitum fuerat, ut minime ad eum, si casus tulerit, revertatur prospiciendum est enim, ne hac iniecta
Abbreviated transcription (Latin):
ellamiuit tuptus pactus est intra biemi ẽ xe¬
qui nuptias in ead̾ ꝓuincia degens suꝑsedit eiꝰ¬
qr ecu spacu fine decurso in altius pꝰ ea ꝯuenti¬
one puella ꝯuen̾it nicħ frandis ei fit. que mdti¬
as maturando uota sua duituit ludi passa nõ est.

Expanded text:
ellam suis nuptiis pactus est, intra biennium exsequi nuptias in eadem provincia degens supersederit, eiusque spatii fine decurso in alterius postea coniunctionem puella pervenerit, nihil fraudis ei sit, quae nuptias maturando vota sua diutiu
Abbreviated transcription (Latin):
Rris sponsalioꝵ nomine datis si init̾ea spons
stonsa decesserit que data sunt iubemꝰ restitui nisi
causa ut niptie nõ celebra̾nt᷑ definicta ꝑsona iam
lxat nactũ de filie nuptus uuerit ⁊ humana sor¬
te ꝯsuptus ad nota noti potu̾it ꝑtin̾e id int᷑ ip̃osos
firiũ ratũ ꝑmaneit quod a patre docebit᷑ des
quẽ minoris ꝯmoda ꝑtinebant docebit᷑ fuisse tñ¬
factum. piniquũ est enĩ ut ꝯtra pat̾am uolun

Expanded text:
rris sponsaliorum nomine datis, si interea sponsus vel sponsa decesserit, quae data sunt iubemus restitui, nisi causam, ut nuptiae non celebrentur, defuncta persona iam  pactum de filiae nuptiis inierit et humana sorte consumptus ad vota non potuerit pervenire, id inter sponsos firmum ratumque permaneat, quod a patre docebitur defquem minoris commoda pertinebunt, docebitur fuisse transactum. Periniquum est enim, ut contra patriam volun
Abbreviated transcription (Latin):
¶uriales om̃s uibemꝰ intminõe
mou̾i ne ciuitates fugiãt aũ deferãt
entes fisco ẽẽ sociand̾ eoq rure se carituros cꝰ
cã impios se pat̾am uitando demonstrau̾int.
SIue ꝓponis ea que ex cã fid̾i ꝯmissi si te ma¬
numisit ab eo lib̾tatẽ iustã fuit ꝯsecutã q̃ ori¬
ginẽ ex ꝓũcia liquitana ducebat. tu q eius
ꝯditõĩs eiꝰ h ciuitatis nu optines. uñ q̃ te ma¬
numisit fuit eoꝵ eum ꝯdicionẽ sequi ex cã fid̾i¬
ciuitate. ⁊ si ibi nati sint. si mͦ ñ domicilus retine¬
ant᷑ ad honores siue ĩiuria posse ꝯpelli explorati
festum est.. Lorp̃ꝵ. const̾. ã. Ad max̃. uicarium

Expanded text:
Curiales omnes iubemus interminatione moneri, ne civitates fugiant aut deserant entes fisco esse sociandum eoque rure esse carituros, cuius causa impios se patriam vitando demonstraverint. Si, ut proponis, ea, quae ex causa fideicommissi te manumisit, ab ea libertatem iustam fuerit consecuta, quae originem ex provincia aquitania ducebat, tu quoque eius condicionis eiusque civitatis ius obtines, unde quae te manumisit fuit. eorum enim condicionem sequi ex causa fideirna civitate, etsi ibi nati sunt, si modo non domiciliis retineantur, ad honores seu munera posse compelli explorati festum est. Imp. Constantinus A. ad Maximum vicarium
Abbreviated transcription (Latin):
si intestato diẽ suũ obierit. s siquid minꝰ fu̾it uł
minime delictũ ħ modis õĩb fiuo curiali uł filie
q̃ nupta est eiꝰd̾ ciuitatis decurioni ex sub̾a pr̃is
curiał modis õib uł deputari uł adimpleri nullo
obstacło curie opponando si scõm p̾dcãm legẽ filiꝰ
nepos ꝓnepos. pat̾. auꝰ. ꝓ auꝰ. curiali moriente fue¬
rint d̾elicti qui nexib curialib ex qͣcũq dignita¬
te uł occ̃one su̾int ab soluti. In ħ ⁊ enĩ thodosiane
legi aꝑtissime uolumꝰ eẽ derogatũ ⁊ gn̾ałr diffini¬
mus ex õi cã. neq mascłos liłos neq filias co¬
pulatas mmio curiali minꝰ qͣrta parentis sube¬

Expanded text:
diem suum obierit. Sed si quid minus fuerit vel minime derelictum, hoc modis omnibus filio curiali vel filiae, quae nupta est eiusdem civitatis decurioni, ex substantia patris curialis vel deputari vel adimpleri: nullo obstaculo curiae opponendo, si secundum praedictam legem filius nepos pronepos pater avus proavus curiali morienti fuerint derelicti, qui nexibus curialibus ex quacumque vel dignitate vel occasione fuerint absoluti: in hoc etenim Theodosianae legi apertissime volumus esse derogatum. Et generaliter definimus ex omni causa neque masculos liberos neque filias copulatas matrimonio curialis minus quarta parentis sub
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝰ. filio nepoti ꝓnepoti filie nepti ꝓnepte. nec
int̾ est nepte sint curialib ne postrema uolũtate
uł int̾ uiuos ⁊ donatõe quidꝙͣ de sius oꝑib largia
uictos p̾fatis titłis suas ꝯferãt facultates nlłiꝰ
accessione gͣuaminis . hꝰmõi lib̾alitas liq̃ret᷑. int̾¬

Expanded text:
poti pronepotive vel filiae nepti proneptive nec interest, nuptae sint curialibus nec ne postrema voluntate vel inter vivos etiam donatione quicquam de suis opibus largiatdevinctos praefatis titulis suas conferant facultates, nullius accessione gra
Abbreviated transcription (Latin):
pum placita. magc̃atuũ edcã. resp̃osa prudẽtiũ
¶Lex est ꝙ ppłs romanꝰ senatore magr̃atu int̾ro¬
gante uesuti ꝯsule ꝯstituebat. ¶ Plebiscitũ
est qd plebs plebeio magr̃atu int̾rogante uelii¬
ti tribuno ꝯscituebat. ¶plebs aũ a ppło eo diffi

Expanded text:
pum placita, magistratuum edicta, responsa prudentium. pum placita, magistratuum edicta, responsa prudentium. Lex est quod populus Romanus senatorio magistratu interrogante, veluti consule, constituebat. plebiscitum est, quod plebs plebeio magistratu interrogante, veluti tribuno, constituebat. plebs autem a populo eo differt
Abbreviated transcription (Latin):
sus locis ꝓponemꝰ. ¶ S ius quid̃ cnule exama qͣq
ciuitate applłat᷑. ueluti attheniensiũ. Nã siquis
uelit solonis ⁊ draconis leges applłate ius cuule at¬
theniensiũ ñ errau̾it. Sic enĩ ⁊ ius quo ppłs roma¬
nus utit᷑ uis cuule romanoꝵ applłamꝰ. Uł ius qͥritũ
quo quirites utunt᷑. ⁊ omani enĩ a quirino quirites
applłant᷑. S quotiẽs ñ adicimꝰ nom̃ cuiꝰ sit ciuitatis
nostrũ significamꝰ. sicuti cũ poetã dicimꝰ ⁊ ñ addimꝰ
nom̃ sb̾audit᷑ ap̃ grecos egregiꝰ homerꝰ. Ap̃ nos uir¬
gilius. ¶Ius genciũ aut om̃i humano gn̾i ꝯmũe
est. Nam usu exigente ⁊ humanis necessitatibus
genꝰ humane quedã sibi ꝯstituerũt. bella ⁊ enĩ or¬
a sunt. ⁊ captiuitates secute. ⁊ ẜuitutes q̃ sũt uire
scebant᷑. ⁊ ex hoc iure gẽciũ om̃s pene ꝯttactus in¬
roducti sunt. Ut emp̾tõ. uendicio. locatõ ꝯductõ
apud grecos.¬
Ns scͥptũ est lex plebiscita. senatꝰ ꝯsulta pͥnci¬

Expanded text:
locis proponemus. Sed ius quidem civile ex unaquaque civitate appellatur, veluti Atheniensium: nam si quis velit Solonis vel Draconis leges appellare ius civile Atheniensium, non erraverit. sic enim et ius quo populus Romanus utitur ius civile Romanorum appellamus, vel ius Quiritium, quo Quirites utuntur; Romani enim a Quirino Quirites appellantur. sed quotiens non addimus, cuius sit civitatis, nostrum ius significamus: sicuti cum poetam dicimus nec addimus nomen, subauditur apud Graecos egregius Homerus, apud nos Vergilius. Ius autem gentium omni humano generi commune est. nam usu exigente et humanis necessitatibus gentes humanae quaedam sibi constituerunt: bella etenim orta sunt et captivitatex hoc iure gentium et omnes paene contractus introducti sunt, ut emptio venditio, locatio conductio, apud Graecos ius est lex, plebiscita, senatus consulta, princi
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a auctoritate nr̃is q suasionib ꝯponãt
institutões. ut liceat nob pͥma legũ cunabu¬
ia ñ ab antiq̃s fabulis discere. s ab ĩꝑiali hplẽ¬
dore appet̾e tam aures ꝙ ꝙ̃ amime uiri. nichil
tiet argũmentis accipiãt ⁊ qd in priori tpre
ix pꝰ quadriẽniũ pͥorib ꝯtingebat ut tũc ꝯsti¬
tutõnes ĩꝑatorias legent. ¶Hoc uos a pͥmor¬
dio ingrediamini digni tanto honore tantaq
reꝑti telicitate. Ut ⁊̃ inicium nobis . ⁊ fixis le¬
gũ eruditõis ⁊ uoce pͥncipali cedat. ¶ Igit

Expanded text:
nostra auctoritate nostrisque suasionibus componant Institutiones: ut liceat vobis prima legum cunabula non ab antiquis fabulis discere, sed ab imperiali splendore appetere, et tam aures quam animae vestrae nihil tinet argumentis, accipiant, et quod in priore tempore vix post quadriennium prioribus contingebat, ut tunc constitutiones imperatorias legerent, hoc vos a primordio ingrediamini, digni tanto honore tantaque reperti felicitate, ut et initium vobis et finis legum eruditionis a voce principali procedat. Igit
Abbreviated transcription (Latin):
libros easdẽ institutões partia ussimꝰ ut sint to¬
cius legitune scĩe pͥma elem̃ta quib breuiter
expositũ est. Et qd̾ antea optinebat. ⁊ qd̾ pꝰea
dissuetudine ĩ umbratũ ab ĩꝑiali remedio in¬
iuiminatũ est. quas ex õĩb antiquoꝵ ĩsrctutõi

Expanded text:
tutiones partiri iussimus, ut sint totius legitimae scientiae prima elementa. Quibus breviter expositum est et quod antea optinebat et quod postea desuetudine inumbratum ab imperiali remedio illuminatum est. Quas ex omnibus antiquorum instituti
Abbreviated transcription (Latin):
est tͣꝑte collectũ. ¶ Collectũ est enĩ ex naturali¬
Uls nat᷑ale est qd̾ nat᷑a oĩa aĩalia docuit
nam ius illud ñ solũ humani gen̾is ꝓpͥũ
est. s õium aĩaliũ que in celo que in t̾ra q̃
in mari nascunt᷑. Hinc descendit maris at̾q fe¬
mine ꝯuigatõ ꝙͣ nos mat̾moniũ apollamꝰ. hĩc

Expanded text:
NATURALIurale est quod natura omnia animalia docuit. nam ius istud non humani generis proprium est, sed omnium animalium, quae in caelo, quae in terra, quae in mari nascuntur. hinc descendit maris atque feminae coniugatio, quam nos matrimonium appellamus, hinc
Abbreviated transcription (Latin):
testant᷑.¶Omnes u̾o ppłi legib
ꝯpositis ueguntꝰ ¶ Et cũ sacratis¬
simas ꝯstitoẽs antea ꝯfusas in lucu¬
lentã ereximꝰ ꝯsonãciã. tũc nr̃am
extendimꝰ curã ⁊ ad ĩmensa pru¬
dencie uet̾is uolumĩa ⁊ opꝰ desꝑatũ
qͣi ꝑ mediũ ꝓfundũ euntes celesti
fauore iam ad ĩpleuimꝰ. ¶Cuma
ħ deo ꝑpicio paratũ est tribumano ni¬
uiris illustrib antecessorib nr̃is quoꝵ
õĩum solerciã ⁊ legũ scĩam ⁊ c̾ca ñas

Expanded text:
legibus compositis reguntur. Et cum sacratissimas constitutiones antea confusas in luculentam ereximus consonantiam, tunc nostram extendimus curam et ad immensa prudentiae veteris volumina et opus desperatum, quasi per medium profundum euntes, caelesti favore iam adimplevimus. Cumque hoc Deo propitio peractum est, Triboniano, viviris illustribus, antecessoribus, quorum omnium sollertiam et legum scientiam et circa nos
Abbreviated transcription (Latin):
tious plus. s ⁊̃ ꝑ legitimos tͣmites
calupmãtiũ iniquitatẽ expellat ⁊
fiat tã uris religiosi fsi mus dx uic¬
tis hostib tͥum phator¶ quoꝵ utͣmq
uiã cũ sũris iugiliis ⁊ sũma ꝓidẽ¬
cia annuente deo ꝑfecimꝰ ⁊ bellicos
quid̾ sudores nr̃os barbarice gẽtes
sub iuga nr̃a deducte cognoscunt
tam asfrica ꝙͣ alie ĩnumose ꝓuĩcie
per tanta tẽpoꝵ spacia nr̃is uicto¬
riis a celesti minime p̾stitis iterũ

Expanded text:
s tramites calumniantium iniquitates expellens, et fiat tam iuris religiosissimus quam victis hostibus triumphator. Quorum utramque viam cum summis vigiliis et summa providentia adnuente Deo perfecimus. et bellicos quidem sudores nostros barbaricae gentes sub iuga nostra deductaefo cognoscunt et tam Africa quam aliae innumerosae provinciae post tanta temporum spatia nostris victor
Abbreviated transcription (Latin):
tõnem ꝓ uno qͦ domino rep̾sentet in minoꝵ
ꝑsona t̾utorib uł curntorib pena simili ĩmi¬
nente. ¶Quod si ad p̾dictã penã soluendã
is qui sũsceꝑit minime susficiat extimatõe
ꝯpetentis iudicis castigatõ in eũ ꝓcedat.
a seruus fugitinus ingenuũ se ẽẽ mentitus sb̃
mercede aput aliquẽ fu̾it nicħ is qui eũ habuit
pot̾it incusari. Sane mancipiũ torqueri oportet
ut mamfestet᷑ utrũ pp̃ lucrũ capiendũ cauide
a domino ad domũ uł ad agrũ eius qui susceꝑit
inmissus sit an nõ. quod si maligne fc̃m ẽẽ ex
seru int̾rogntõe patu̾it seruo ⁊ suo eum quĩ hoc
fecit pͥuari oportet.⁊ ad fiscũ ꝑtinere mancipi¬
hiꝰ uolent̾ agrediũtur cũ armis aut sine armis aũ in
ĩubemꝰ¬

Expanded text:
oque servo domino repraesentet. In minorum persona tutoribus, vel curatoribus poena simili imminente. Quod si ad praedictam poenam solvendam is qui susceperit minime sufficiat, aestimatione competentis judicis castigatio in eum procedat. Quod si servus fugitivus ingenuum se esse mentitus, sub mercede apud aliquem fuerit: nihil is qui eum habuit poterit incusari. Sane mancipium torqueri oportet, ut manifestet utrum propter lucrum capiendum callide a domino ad domum, vel ad agrum ejus qui eum suscepit immissus sit, an non. Quod si maligne factum esse ex servi interrogatione patuerit, servo etiam suo eum, qui hoc fecerit, privari oportet, et ad fiscum pertinere mancipiviolenter adgrediuntur aut cum armis aut sine armis, in domiubem
Abbreviated transcription (Latin):
porgis consfonei oportet ¶l¬
sut rer puplice sustentatõe
ees piontei opus efficiendũ
degimus tanto sastidis lab¬
oꝵ tanteq sollicituoini su¬
sucientes. iorem uirum ex¬
tellentissimum ex questo¬

Expanded text:
ones oportet. Isius rei publicae sustentationem respiciens opus efficiendum elegimus tanto fastigio laborum tantaeque sollicitudini sufficientes Iohannem virum excellentissimum ex quaesto
Abbreviated transcription (Latin):
ellamiuit tuptus pactus est intra biemi ẽ xe¬
qui nuptias in ead̾ ꝓuincia degens suꝑsedit eiꝰ¬
qr ecu spacu fine decurso in altius pꝰ ea ꝯuenti¬
one puella ꝯuen̾it nicħ frandis ei fit. que mdti¬
as maturando uota sua duituit ludi passa nõ est.
Rris sponsalioꝵ nomine datis si init̾ea spons
stonsa decesserit que data sunt iubemꝰ restitui nisi
causa ut niptie nõ celebra̾nt᷑ definicta ꝑsona iam
te ꝯsuptus ad nota noti potu̾it ꝑtin̾e id int᷑ ip̃osos
firiũ ratũ ꝑmaneit quod a patre docebit᷑ des
quẽ minoris ꝯmoda ꝑtinebant docebit᷑ fuisse tñ¬
factum. piniquũ est enĩ ut ꝯtra pat̾am uolun

Expanded text:
ellam suis nuptiis pactus est, intra biennium exsequi nuptias in eadem provincia degens supersederit, eiusque spatii fine decurso in alterius postea coniunctionem puella pervenerit, nihil fraudis ei sit, quae nuptias maturando vota sua diutiuArris sponsaliorum nomine datis, si interea sponsus vel sponsa decesserit, quae data sunt iubemus restitui, nisi causam, ut nuptiae non celebrentur, defuncta persona iam te consumptus ad vota non potuerit pervenire, id inter sponsos firmum ratumque permaneat, quod a patre docebitur defquem minoris commoda pertinebunt, docebitur fuisse transactum. Periniquum est enim, ut contra patriam volun
Abbreviated transcription (Latin):
sita sint ⁊̃ cã iuris auctoritate mun̾ib sb
ꝵ nulegio sp̃ali ciuitati ñ int̾ueniente tan¬
tum origĩnis rõne ac domiciliũ uolũtate ad
mun̾a cuulia quã quã uocari certissimũ est.
Dem. aã. ⁊ ccͣ. aurelio. e¶iues quid̃ origo ma¬
numissio adiectio adoptio. Incolas u̾o sicut et
diuus ad̾anꝰ edicto suo manifestissime decla¬
rauit. domiciliũ facit ⁊ in eod̾ loco singłos hr̃e
domiciliũ hñ ambigit᷑. uͥ quis larẽ reꝵ q ac for

Expanded text:
atis muneribus Privilegio speciali civitatis non interveniente tantum originis ratione ac domicilii voluntate ad munera civilia quemque vocari certissimum est. Idem AA. et CC. Aurelio. Cives quidem origo manumissio adlectio adoptio, incolas vero, sicut et divus Hadrianus edicto suo manifestissime declaravit, domicilium facit. Et in eodem loco singulos habere domicilium non ambigitur, ubi qui
Abbreviated transcription (Latin):
ħ uł p̾ces dare tẽptau̾it uł qualib fraude inti
ut originẽ ꝓpͥe cuitatis eludat diaꝵ ciuitatũ
decurionat᷑ hon̾a sustineat inuna uolũtatis
ĩiuria originis gr̃a
tibi obest sic̃ incola eẽs aliꝙ munꝰ
suscepisti mͦ si añꝙͣ ad alios honores¬
dom uocareris domiciliũ cnͣstulisti.. Mp̃
alex .ã. ẽ rilpo. Dec ip̃i qui studioꝵ cã
aliquo loco morant᷑ domiciliũ hr̃e ñ credũ¬
tur. nͥ .x. amis tnͣsactis eo loci sedes ibi ꝯstituer

Expanded text:
 preces dare temptaverit vel qualibet fraude niti, ut originem propriae civitatis eludat, duarum civitatum decurionatus onera sustineat, in una voluntatis, in una originis gratibi obest, si, cum incola esses, aliquod munus suscepisti, modo si ante, quam ad alios honores vocareris, domicilium transtulisti. Imp. Alexander A. Crispo. Nec ipsi, qui studiorum causa aliquo loci morantur, domicilium ibi habere creduntur, nisi decem annis transactis eo loci sedes sibi constituer
Abbreviated transcription (Latin):
SIue ꝓponis ea que ex cã fid̾i ꝯmissi si te ma¬
numisit ab eo lib̾tatẽ iustã fuit ꝯsecutã q̃ ori¬
ginẽ ex ꝓũcia liquitana ducebat. tu q eius
ꝯditõĩs eiꝰ h ciuitatis nu optines. uñ q̃ te ma¬
numisit fuit eoꝵ eum ꝯdicionẽ sequi ex cã fid̾i¬
ꝯmissi manumissos p̾dẽ placuit qui lib̾catẽ p̾sti¬
ciuitate. ⁊ si ibi nati sint. si mͦ ñ domicilus retine¬
ant᷑ ad honores siue ĩiuria posse ꝯpelli explorati
festum est.. Lorp̃ꝵ. const̾. ã. Ad max̃. uicarium

Expanded text:
ponis, ea, quae ex causa fideicommissi te manumisit, ab ea libertatem iustam fuerit consecuta, quae originem ex provincia Aquitania ducebat, tu quoque eius condicionis eiusque civitatis ius obtines, unde quae te manumisit fuit. Eorum enim condicionem sequi ex causa fideicommissi manumissos pridem placuit, qui libertatem praestiivitate, etsi ibi nati sunt, si modo non domiciliis retineantur, ad honores seu munera posse compelli explorati festum est. Imp. Constantinus A. ad Maximum vicarium
Abbreviated transcription (Latin):
lic casus euẽtu res eiꝰ ñ date st̃ reu̾tant᷑ ad lucr̃
nec int̾ lucͣtiuas nũabit᷑. nec descͥptõis honore sb̾¬
iacebit. nec enĩ uerꝰ uiris optum ẽ matͥmoniũ
cum tot tantis q suis difficultatib oppͥmãt᷑ ad¬
uenticiis ⁊ cumulare pond̾ib. res u̾o q̃ memo¬
ratis causis lucͣtiue semel nom̃ exordiũ q sortita
est. lic abeo qui susceꝑit ad alt̾um emꝑtõis uel
cuiꝰcũq ꝯtractꝰ iure migͣuit cũ p̾dco de scptõis gͣ¬
namine ꝓculdubio tͣnsferunt᷑. ut uł sciens sͥ im¬
cratiue nom̃ euaserĩt. ⁊ si pꝰ ea luc̾ titło ĩ dña¬
tum alicuiꝰ cecid̾it sarcinã memorate de sc̾ptõis
essugiet. Nulla enĩ quid̾ in h̾mõi causis ꝯfusio¬
ns int̾cedat occasio. Si a pͥmordio titłi post̾ior
qͦ formet᷑ euentꝰ nͥ forte res decurionis que ad eũ
cuilib mcimonii iuire ꝑuen̾it ad alt̾um fu̾it
postrema eiꝰ uolũtate. uł ab intestato uł inter

Expanded text:
eventu res eius cui data est vertatur ad lucrum, nec inter lucrativas numerabitur nec discriptionis oneri subiacebit. Nec enim iuris optimi est matrimonium, cum tot tantisque suis difficultatibus obprimatur, adventiciis etiam cumulare ponderibus. Res vero, quae memoratis causis lucrativae semel nomen exordiumque sortita est, licet ab eo qui susceperit ad alterum emptionis vel cuiuscumque contractus iure migraverit, cum praedicto discriptionis avamine procul dubio transferetur, ut vel sciens sibi imcrativae nomen evaserit, etsi postea lucri titulo in dominatum alicuius ceciderit, sarcinam memoratae descriptionis effugiet. Nulla enim in huiuscemodi causis confusionis intercedit occasio, si ad primordium tituli posterior quoque formetur eventus, nisi forte res decurionis, quae ad eum cuiuslibet mercimonii iure pervenerit, ad alterum fuerit postrema eius voluntate vel ab intestato vel inter
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃imꝰ uͭ necessaria quedã subiacet datio in aliquo. cui
exͣ nat᷑am debet᷑ quedã successio a testatore. ⁊ mori¬
ente. ¶Si u̾o nulla subẽ huiꝰ modi ꝑsona in ꝯstitu¬
tõib s spõtanea largitas dispõis atestatore fiat. de¬
dudũ tp̃c iliũ ꝙͣ pͥuari oĩb relictis nicħ penitꝰ neq
ꝑ falcidie occasionẽ. n ꝑ aliã cãm ꝑciꝑe ualente. Si¬
miłr aũt talia obtin̾e. Quã siqui sunt cohrdes hos
uocari. alioqͥn ad fid̾i ꝯmissarios. ⁊ legatarios et
ẜuos ⁊ om̃s ab intestato ẜ pͥus a nob̾ traditũ ordi¬
nem res uenire. uͥq honore coħrente. quatenꝰ opor

Expanded text:
sancimus, ubi necessaria quaedam subiacet datio in aliquo, cui ex natura debetur quaedam successio a testatore et moriente. Si vero nulla subest huiusmodi persona in institutionibus, sed spontanea largitas dispositionis a testatore fiat, deibus relictis, nihil penitus neque per Falcidiae occasionem neque per aliam causam percipere valentem. Similiter autem talia obtinere: et si quidem sint coheredes, hos vocari, alioquin ad fideicommissarios et legatarios et servos et omnes ab intestato secundum prius a nobis traditum ordinem r
Abbreviated transcription (Latin):
toritatẽ uałe scimꝰ si ab intestato succedat᷑ p̾fini¬
ti s̾ gr̃as ordine sociati. ⁊ uł ex his successionibus
nͥ is forte cuiꝰ lucro res cesserint eiꝰdẽ ciuitatis
ordini sit obstͥctus. qui lic intͣ exͣneos nu̾etur
nacuũ tñ ea fuctõe. quid datũ ẽ ꝯsoquit᷑. Nlam cũ
ꝑsone ꝯdicio ñ mutet᷑. nec rei quid statũ ꝯueñ

Expanded text:
ter valere sancimus, et si ab intestato succedant praefiniti sibi generis ordine sociati: ex his enim successionibus nisi forte is, cui lucro res cesserit, eiusdem civitatis ordini sit obstrictus: qui, licet inter extraneos numeretur, vacuum tamen ea functione quod datum est consequitur. Nam cum personae condicio non mu
Abbreviated transcription (Latin):
sit utr̃ asc̃pticiauł ẜuił. scĩmꝰ ea quid̃ que in ant̾io¬
rib legib cauta sũt ꝓ tali ꝓgene q̃ ex mulieril
ascͥpticiis uiris lib̾is ꝓgenita sĩt. in suo statu reli
⁊ sit ascͥpticia ꝓles ex tali copłatõe ꝓcreata. si quis
fu̾it editus matris sue uentrẽ sequit᷑. ⁊ talis sit ci¬
ditõis quał genit̾x fuit. suie ancilla siue ascͥpti¬

Expanded text:
quidem, quae in anterioribus legibus cauta sunt pro tali progenie, quae ex mulieribus adscripticiis et viris liberis progenita sit, in suo statu relinqui, et sit adscripticia proles ex tali copulatione procreata. Si quis fuerit editus, matris suae ventrem sequatur et talis sit condicionis, qualis et genetrix fuit, sive ancilla sive adscripti
Abbreviated transcription (Latin):
redes neꝙ ab intestato ad hrditatẽ uocabart᷑ his õi¬
u obtmetib licet ñ ab hr̃de s alegatario quat f d̾i¬
ꝯmusario. aut mortis cã r̾cipientẽ dor alic̾e ant fi
testator uoluit eod ordine in octalionẽ odlatrree
ũo anfisco rnullus ħaͣc legẽ durã bẽt tane relictis

Expanded text:
intestato ad hereditatem vocabantur. His omnibus obtinentibus, licet non ab herede, sed a legatario aut fideicommissario aut mortis causa percipiente dari aliquid aut fieri testator voluerit; eodem ordine in occasione ablatarum rvero in fisco. Et nullus hanc legem duram habeat tanquam relictis
Abbreviated transcription (Latin):
onusitatẽ fid̾i ꝯmissario aut młtis existẽtib maio¬
rem ꝑtẽ habenti. Qm̃ ⁊ in similitudine hrdis ꝯsistit¬
⁊ maxine ap̃ nos qui ex trebelliano solo dogmati
dedimꝰ in italib fid̾i ꝯmissis locũ pegasiani circui¬
ciones hodio hñtes ⁊ expellentes. Siu̾o aut ñ suerit
quispiã ꝑ uinu̾sitatẽ honoratꝰ aut uolu̾it ag̾e ꝙ
uissũ est ad eos qui maiorib ꝓpͥis legatis aut fid̾i¬
ꝯmissis honorati sũt huiꝰ modi uenire fiduciã ⁊ ad¬

Expanded text:
istentibus maiorem partem habenti, quoniam et in similitudinem heredis consistitt maxime apud nos, qui Trebelliano solo dogmati dedimus in talibus fideicommissis locum. Pegasiani circuitiones odio habentes et expellentes. Si vero aut non fuerit quispiam per universitatem honoratus aut noluerit agere quod iussum est, ad eos, qui maioribus propriis legatis aut fideicommissis honorati sunt, huiusmodi venire fiduciam.
Abbreviated transcription (Latin):
est. quom iustũ exit euocari ad res. quaꝵ cũ iłle p
ex hrdationẽ factã in eũ expssim fieri ꝑticipes no¬
lunt. Siu̾o ablatã ꝑtem a ñ ꝯplente morientis uolũ¬
tatẽ pͥus deduximꝰ ad subscitutos deinde ad cohrdes
⁊ pꝰ ilos allegatarios ⁊ fid̾i ꝯmassarios. nec ũ ⁊ ẜuos
⁊ ita ad eos qui ab intestato uocant᷑. ⁊ ad exͣneos. ⁊¬
ata fiscũ uenimꝰ. ñ absurde hoc scm est nec mauit̾
nec qͣs aliquẽ lateat qui decet. S ex ꝓuide̾tiae ⁊. ⁊ iggẽ
renũciantib ita ad eã que est ab intestato uocatio¬
nẽ ⁊ alios ueniremꝰ. In oĩb aũt ĩ quib scͥbtis nõ
ꝯplentib uocamꝰ aut ex testam̃to ꝑsonas aut ab
intestato ⁊ cetos damꝰ oĩb talib ꝑionis fieri hedes
ił aditõnis aut ꝑ hr̃dẽ gestionis hr̃e uͥs. ¶ henã uer¬

Expanded text:
um eum ille per exheredationem factam in eum expressim fieri participem noluit? Si vero ablatam partem a non complente morientis voluntatem prius deduximus ad substitutos, deinde ad coheredes, et post illos ad legatarios et fideicommissarios, nec non et servos, et ita ad eos, qui ab intestato vocantur, et ad extraneos atque fiscum venimus, non absurde hoc factum est nec inaniter, nec quasi alrenuntiantibus, ita ad eam quae est ab intestato vocationem et alios veniremus. In omnibus autem, in quibus scriptis non complentibus vocamus aut ex testamento personas aut ab intestato et ceteros, damus omnibus talibus personis fieri heredes et aditionis aut pro herede gestionis habere ius haec en
Abbreviated transcription (Latin):
mũ sit. aut si ñ illud aliqͣ lex. ł si ñ fiat ab eo qui honõ.
ñ imp̃lens ꝙ dispõitũ ẽ. S dũ ꝯpet̾et ei qui honoratꝰ est.
ꝙ relictũ ẽ ⁊̃ ex decreto iudicis admonitꝰ. amnũ totũ¬

Expanded text:
mum sit, aut si non illud aliqua lex, vel si non fiat ab eo qui honoratmum sit, aut si non illud aliqua lex, vel si non fiat ab eo qui honoratnon implens quod dispositum est, sed dum competat ei qui honoratus est, quod relictum est, et ex decreto iudicis admonitus annum totu
Abbreviated transcription (Latin):
tamus ⁊ legẽ sentire ⁊ trade. subiectis ꝑ se uiuancia ⁊
nõ semꝑ iussione imꝑatoꝵ egencia. ¶ Semꝑ gͥ nobis
oportuni sunt. alũ quid̃ ꝓ legatis relictis ñ tñ prebitis
adeuntes. Alii n̾o ꝓlib̾tatib. aln obaliud qd̾dam qd̾
tͣnͣsmitẽtes ꝙͣ hr̃ditates dari quibdã aut fieri ꝯsti¬
tuerũt. Indenote aũt ⁊ res adeunt. ⁊ eas ꝑcipiũt. et
sitas leges iam plerũq neglectas ĩuenimꝰ reꝑare eas
iuidicauimꝰ oport̾e ⁊ tam inuẽtib p̾bere ex eis cautelã
ꝙͣ moriẽtib hinc echibe honorẽ. ¶ Primũ itaq illud
est cogitandũ. qr testãtib. aliis quid̃ nec̃citatẽ ĩponit lex
uerũt leges. Alus aũt nulla ꝯsistit necessitas. ꝑtem
meruerũt sid̾i ꝯmissa ꝑ unu̾sitatẽ forsan aũ ꝑ spẽm
aut legatũ neccitatẽ hr̃e. quecũq testator ⁊ honorãs
eos disposu̾it ex om̃imodo ꝯplere si id ꝙ p̾cipit᷑ legiti¬

Expanded text:
ege sancire et tradere subiectis per se iuvantia et non semper iussione imperatorum egentia. Semper igitur nobis importuni sunt alii quidem pro legatis relictis, non tamen praebitis adeuntes, alii vero pro libertatibus, alii ob aliud quoddam, quod transmittentes quidem hereditates dari quibusdam aut fieri constituerunt, indevote autem et res adeunt et eas percipiunt, esitas leges iam plerumque neglectas invenimus, reparare eas iudicavimus oportere et tam viventibus praebere ex eis cautelam quam morientibus hinc exhibere honorem. Primum itaque illud est cogitandum, quia testantibus aliis quidem necessitatem imponit lex verunt leges, aliis autem nulla consistit necessitas partemmeruerunt fideicommissa, per universitatem forsan aut per speciem, aut legatum, necessitatem habere, quaecumque testator et honorans eos disposuerit, ex omni modo complere, si quod praecipitur legiti
Abbreviated transcription (Latin):
erint adire. hoc est cohr̃s aut legatariꝰ. aut fide ꝯmis¬
sariꝰ. aut ẜnis lib̾tate honoratꝰ. tũc ad alios qͦ lex ab
intestato nocat. pꝰ eũ quid̃ qui scͥptus est. ⁊ legitima
ꝑ hanc legẽ ꝑte exclusus deferri res. ⁊ ip̃os simiłr p̃¬
ita uocet᷑ pͥor. deinde qui pꝰ illũ est. ita decet̾o donec ul¬
timꝰ relictus locũ faciat ⁊ alicui ext̾ius uenienciũ
⁊ adire. ⁊ que uelicta sũt inplere. pꝰ quos ⁊̃ fiscũ si
uolu̾it ponimꝰ. Et enĩ in legetatus ⁊ sid̾i ꝯmitsariis

Expanded text:
e, hoc est coheres aut legatarius aut fideicommissarius aut servus libertate honoratus, tunc ad alios, quos lex ab intestato vocat post eum quidem, qui scriptus est, et legitima per hanc legem parte exclusus, deferri res, et ipsos similiter praeita vocetur prior, deinde qui post illum est, et ita de cetero, donec ultimus relictus locum faciat etiam alicui exterius venientium, et adire et quae relicta sunt implere; post quos etiam fiscum, si volu
Abbreviated transcription (Latin):
dium qui nouoilas gost cas
togis conffones oportet ¶¬
sius rei puplice sustentatõe
epic entos opus officiendũ
elegimus tanto sasfedis lab¬
oꝵ canteqr sollicituoĩni su¬
nicientes. iohem uirum ex¬
allentissimum ex questo¬

Expanded text:
dicum quam novellas post eos positas constitutiones oportet. Isius rei publicae sustentationem respiciens opus efficiendum elegimus tanto fastigio laborum tantaeque sollicitudini sufficientes Iohannem virum excellentissimum ex quaesto
Abbreviated transcription (Latin):
.t. Siquis ita ħidẽ. instituitur. titius
ỹrs esto. ⁊ sititius hrs nõ eĩt stichus ħrs esto¬
stichus lb̃esto noneẽ stichum ub̃m aristo
ait. titio hrce existente. michi uidetur poᷤ¬
se dici lb̃m fore. quasi non utiq aliogdu
acceꝑit. ub̾tatẽ. s. oupuciter. quo iire u¬

Expanded text:
.Si quis ita heredem instituerit 'Titius heres esto. si Titius heres non erit, Stichus heres esto.Stichus liber esto', non esse Stichum liberum Aristo ait Titio herede existente. mihi uidetur posse dici liberum fore, quasi non utique alio gradu acceperit libertatem, sed dupliciter: quo iure u
Abbreviated transcription (Latin):
dicicum suos nũmos siẜuus hae non pos¬
sit: ueꝵ cõnę uentib oculis creclendu̾ẽ: suis
nummis eũ redeptũ cũ ñ nũmis eius qui
eum redemit ꝯparetur. ꝓide siue expeculii
ꝙ aduenditorẽ. ꝑtin sie aduentitio lucio
siue : amici benefitio ut ułalita te ut ꝓrogã¬
te eo ut ꝓmittẽte. ut se delegante: ut nise.
retipiente debitũ. recẽtus sit. credendumẽ
tioni suum nonĩ accommodauit. nichu
de suo impendit ¶Siabignoto. ep̃tuint
pͣoitea aut pͣt iuꝰ suũ obtułit. dicendũ eĩt
nõeẽ audiendũ. abinitio enĩ hagideb ur¬

Expanded text:
seruus habere non possit: uerum coniuentibus oculis credendum est suis nummis eum redemptum, cum non nummis eius, qui eum redemit, comparatur. proinde siue ex peculio, quod ad uenditorem pertinet, siue ex aduenticio lucro, siue etiam amici beneficio uel liberalitate uel prorogante eo uel repromittente uel se delegante uel in se recipiente debitum redemptus sit, credendum estioni suum nomen accommodauerit, nihil de suo inpendit.Si ab ignoto emptus sit, postea autem pretium suum optulerit, dicendum erit non esse audiendum: ab initio enim hoc agi deb
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣditionus d̾onatio fuir anque mortis ꝯsci¬
num actitutulũ hab s denegai̾ nõ ꝑot. mõ¬
tis causa facta uidei. seꝗtt. ut soluta prio
dontioẽ qm̃ seiatitio suꝑstites fuit: seqͦuẽs
extoqui uideat ñniliere deniqͣ postea diẽ
funcũ ub̃ititii sicautioẽm exconsensu mu¬
ꝑsonalia tenebunt. ¶cum pat̃ mextremuis¬

Expanded text:
o fuit an quae mortis consilium ac titulum haberet? sed denegari non potest mortis causa factam uideri. sequitur, ut soluta priore donatione, quoniam Seia Titio superstes fuit, sequens extorqueri uideatur. muliere denique postea diem functa liberi Titii si cautionem ex consensu mupersona sua tenebuntur.Cum pater in extrem
Abbreviated transcription (Latin):
uatum est: ante remislionem eoificaũ¬
rit. deinde ceꝑit agere nis sibi eẽ itaedic a¬
tum habe p̃tor accionem ei negurẽ debcat.
⁊ int̾ bictum meumꝰ deoꝑe restituendo red¬
dere.¶pot̾ aut̾ quis nuntiare. ⁊̃ ingnoransqi¬

Expanded text:
um est, ante remissionem aedificauerit, deinde coeperit agere ius sibi esse ita aedificatum habere, praetor actionem ei negare debet et interdictum in eum de opere restituendo reddere.Potest autem quis nuntiare etiam ignorans
Abbreviated transcription (Latin):
o.⁊ que ꝑione nintient. quib ꝙ nuntietur.
in qb locis nuntiatiofiat. ⁊ quis efectu sit
nntiationis mntiatio sit uł nris nr̾icõ¬
seruandi cã. ut depellendi aut pͥublici niiͣ
tuendi gr̾¶Nuntiamis aut̃ ꝗa iꝰ aliꝗudphi¬
bendi nabemus uis ueluti cup̃nĩ infecucanea
nobis abeo qui fõte inpublico. uł in p̾ua¬
toquid mollit᷑ur. uł siquid ccͣ leges edicta¬
ue pͥncipum quem admodumĩ edifitio¬
u inloco religioso. ut pul lico. ui itpasiumi¬

Expanded text:
et quae personae nuntient quibusque nuntietur et in quibus locis fiat nuntiatio et quis effectus sit nuntiationis.Nuntiatio fit aut iuris nublici iuris tuendi gratia.Nuntiamus autem, quia ius aliquid prohibendi habemus: uel ut damni infecti caueatur nobis ab eo, qui forte in publico uel in priuato quid molitur: aut si quid contra leges edictaue principum, quae ad modum aedificiouel in loco religioso, u
Abbreviated transcription (Latin):
& edicio ꝑmitĩtur: ut siue uire siuem
iuria oprafiẽr ꝑͣnintiatiõnem inhi¬
beretur. de inde remuttẽrtur  phibͣnio
ac tenus: quatenus ꝓhibendi uis is ꝗnũ¬
ciass : ñ habẽt. ¶hoc aut elictumi remedi

Expanded text:
 edicto promittitur, ut, siue iure siue iniuria opus fieret, per nuntiationem inhiberetur, deinde remitteretur prohibitio hactenus, quatenus prohibendi ius is qui nuntiasset non haberet.Hoc au
Abbreviated transcription (Latin):
ougis est: ne possuus hic enim non opus
nouũ futiat. ñuntiatio exhedictum ioeum
nab siue in p̾uato. siue inꝑ. opus fatiadaẽ¬
seruandi cã. uł depellendi aut publici nũ
tuendi gr̾̃ ¶Nuntiamus aut̃ ꝗa iꝰ ali ꝗudphi¬
bendi rabemius uis ueluti dup̃nĩ infecticauea
nobis abeo qui fõte inpu̾blico. uł in p̾ua¬
to quid mollitͥur. uł siquid ccͣ leges edicta¬
ue pͥncipum quem admodumĩ edifitio¬
r̾i facta quedam sunt. fiant uł insacro
it inloco religioso. ut pub lico. uł ripasiumi¬

Expanded text:
gis est, ne possimus: hic enim non opus nouum fiat, nuntiatio ex hoc edicto locum habet, siue in priuato siue in publisa aut damni depellendi aut publici iuris tuendi gratia. Nuntiamus autem, quia ius aliquid prohibendi habemus: uel ut damni infecti caueatur nobis ab eo, qui forte in publico uel in priuato quid molitur: aut si quid contra leges edictaue principum, quae ad modum aedificiorum facta sunt, fiet, uel in sacro uel in loco religioso, u
Abbreviated transcription (Latin):
& edicto pimititur ut siueuire siuem
iuria oprafiẽr. ꝑnintiatiõnem inhi¬
beretur. de inde remittertiur phibntio
ac tenus: quatenus ꝓhibendi uis is ꝗnũ¬
ciass: ñ habet. ¶hoc ant edictmi remedi

Expanded text:
 edicto promittitur, ut, siue iure siue iniuria opus fieret, per nuntiationem inhiberetur, deinde remitteretur prohibitio hactenus, quatenus prohibendi ius is qui nuntiasset non haberet. Hoc autem edictum rem
Abbreviated transcription (Latin):
uaĩ muenie⁊ et sicoiomis rẽ quã cum alio¬
coiono commumẽ habebit pignoĩs noẽ
indixx̾it scilic ut ꝓparte dimidia pigno
duoꝵ ꝯmimẽ pig̾ã sint abaliquo muec¬
ta possessor uinc eĩt eis descendendũ ad
sau aũ iditium

Expanded text:
niet et si colonus rem, quam cum alio communem habebat, pignoris nomine induxerit, scilicet ut pro parte dimidia pignorduorum pignera sint ab aliquo inuecta, possessor uincet et erit eis descendendum ad Seruianum iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
exludendũ id̾ꝙͣ mintentionẽ deductũ ẽ.
Pcplicationes nich aliud sunͥt quã excep¬
tioẽs. aparte actoĩs neniut̃ que quidẽ id̾o
neressaĩe sunt ut exceptioẽs excludant. Sẽ¬
ꝑ enĩ replicatio idc̾co obitit᷑ ut exceptionẽ
opugne⁊ ¶Iuud enim tenendũ ẽ omẽm
exceptioẽm ut replicationẽ exdusoĩam eẽ.

Expanded text:
. Replicationes nihil aliud sunt quam exceptiones, et a parte actoris veniunt: quae quidem ideo necessariae sunt, ut exceptiones excludant: semper enim replicatio idcirco obicitur, ut exceptionem oppugnet. Illud tenendum est omnem exceptionem vel replicationem excluso
Abbreviated transcription (Latin):
t̃rogat᷑ e. Et u̾sa uice simt̾rogat᷑ fu̾i̾t sub
obligai Cum adic anqu̾id uł de thit obli¬
gationi semꝑ ꝓbadũ ẽ uitiatã eẽ obliga¬
tioẽm. ñ stipłatoi̾s diu̾sitas responsioĩs
uuco placuĩt. Tunc enĩ aua stipłatiõ ꝯ¬

Expanded text:
 fuerit sub obligari. cum adicit aliquid vel detrahit obligationi, semper probandum est vitiatam esse obligationem, nisi stipulatori diversitas responsionis ilico placuerit: tunc enim alia stipulatio co
Abbreviated transcription (Latin):
anseꝵ nõ ẽ fetã nat̾a. ꝑalã ẽ enĩ auaᷤ
eẽ feãs gaumas. ⁊ auos feras ansefes. itaq
si quolib mͦafseres mei.galnne mee.
turbati turbate ue adeo iongiꝰ euolaue¬
rint. ut ignoremus ubi siit̾. tñ incħomi
nus murõ dominio tentur quade cau¬
iure gentium statĩ capientium fũt

Expanded text:
palam est enim alias esse feras gallinas et alios feros anseres. itaque si quolibet modo anseres mei et gallinae meae turbati turbataeue adeo longius euolauerint, ut ignoremus ubi sint, tamen nihilo minus in nostro dominio tenentur. qua de cauiure gentium statim capientium fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
turali occiꝰ qmͣti cõceditu ssec int̾ ẽ. ꝙad
feasbestiaᷤᷤ ⁊ uoiucres utrum isuo sundo
ꝗq capiat an malieno plane ꝗ malienuõ¬
fundũ ingredit᷑ uenandi accupandi q gͣ¬
tia pot̃ adomino si is uideĩt nire ꝓhibei
ne ingrediat᷑. quicꝗc ant̃ eoꝵ ceꝑitmis. eo
łisqͦ nr̃m eẽ intelliget. donet nr̃a custõdi¬

Expanded text:
turali occupanti conceditur. Nec interest quod ad feras bestias et volucres, utrum in suo fundo quisque capiat an fundum ingreditur, venandi aut aucupandi gratia, potest a domino, si is previderit, prohiberi ne ingrediatur. Quidquid autem eorum ceperis, eo usque tuum esse intelligitur, done
Abbreviated transcription (Latin):
nostro euolauiͣt: eousq nr̃m eẽ intelligͥ
donec incõspectu md ẽ. nec difticilis enis
ꝑsecutioẽ. auoquin occupãtifit. ¶Pau
soiez. Nam : apes idẽ fatiunt qͣꝵ cõstat
ferãcẽ natura. ¶Ceruosqͦq ita ꝗdam mã¬
suetos mt̃: ut insuuas eant. zredeant. qͦ

Expanded text:
ro euolauerit, eo usque nostrum esse intellegitur, donec in conspectu nostro est nec difficilis eius persecutio est: alioquin occupantis fit.Pauosolent: nam et apes idem faciunt, quarum constat feram esse naturam: ceruos quoque ita quidam mans
Abbreviated transcription (Latin):
possit ¶H ec acco̾ ⁊ inp̃m fraudatoẽm
datur. ucez mela nõ putat infraudatoẽm
eam dandã quia milla accõ meũ exañ ge¬
sto. post bõꝵ uenditioẽm datetur.⁊ miquũ
ssi ueõ quedã disꝑdidiss si  niatioe reco¬
ꝑaĩ possent nchomimus accõ ineunda

Expanded text:
 ipsum fraudatorem datur, licet Mela non putabat in fraudatorem eam dandam, quia nulla actio in eum ex ante gesto post bonorum uenditionem daretur et iniquum si uero quaedam disperdidisset, si nulla ratione reciperari possent, nihilo minus actio in eum da
Abbreviated transcription (Latin):
eõ .t. Sententiam de ingenuitate. dic¬
tamħ douussoiꝰ p̃textu semei retractare ꝑ¬
mittit᷑. ¶ Siplue̾s adcollusioẽm detegendã
paĩter accedant caus a cognitam quis debe¬
at admitticõꝑatis omñum moꝵ ib ꝯeta¬
tib cuiꝰ mag̃ int̾ ẽ statui opoit¬

Expanded text:
omarum Sententiam pro ingenuitate dictam collusionis praetextu semel retractare permittitur. Si plures ad collusionem detegendam pariter accedant, causa cognita quis debeat admitti, comparatis omnium moribus et aetatibus et cuius magis interest, statui oport
Abbreviated transcription (Latin):
rit manumittere. ubi enimi conferenda
enit quantitas emolum̃ti que ad eum pẽ¬
uenit. ex iuidino eius qui rogauit cum p̃¬
tio eoꝵ quos rogatus ẽ. manumut̃e. s ⁊ sĩ
tatur ꝑmittendũ eĩt ei manmnt̾e nec¬
ꝯstitutio diu marci suꝑueniens cunctatio¬
nem ꝯfults dirimat. Matrimonii causa ma¬
numitt̾e. siquis uelit. ⁊ sit ꝗ non indigne pu¬
uis moĩ ꝯ ditionẽ uxox̾m sortius sit eĩt ei cõ

Expanded text:
it manumittere: hic enim conferenda erit quantitas emolumenti, quae ad eum pervenit ex iudicio eius qui rogavit, cum pretio eorum quos rogatus est manumittere. Sed et si tatur, permittendum erit manumittere, ne constitutio diui Marci superueniens cunctationem consulis dirimat.Matrimonii causa manumittere si quis uelit et is sit, qui non indigne huiusmodi condicionis uxorem sortiturus sit
Abbreviated transcription (Latin):
stimar possedeit. usucapie. ⁊̃ si falsa fuĩt
eius estimatio. ꝙ tñita int̾pretandũ est.
uꝓbabił error. poindentis usucapiorm
noͣ obͣst ueluti si ob id auquid possideam
re suceessẽ ennise idfalso existimẽ quia ĩ
Iaueni facti ignoantĩa touerabil errorẽ.¬

Expanded text:
ssederit, usucapiet, etiamsi falsa fuerit eius existimatio. quod tamen ita interpretandum est, ut probabilis error possidentis usucapioni non obstet, veluti si ob id aliquid possideam, ure successi, emisse id falso existimem, quia in alieni facti ignorantia tolerabilis error
Abbreviated transcription (Latin):
rit manumittere. ubi enimi conferenda
enit quantitas emolum̃ti que ad eum pẽ¬
uenit. ex iuidino eius qui rogauit cum p̃¬
tio eoꝵ quos rogatus ẽ. manumut̃e. s ⁊ sĩ
baclege. ⁊ ẜuus fui̾t donatus ur manuit¬
tatur ꝑmittendũ eĩt ei manmnt̾e nec¬
ꝯstitutio diu marci suꝑueniens cunctatio¬
nem ꝯfults dirimat. Matrimonii causa ma¬
numitt̾e. siquis uelit. ⁊ sit ꝗ non indigne pu¬
uis moĩ ꝯ ditionẽ uxox̾m sortius sit eĩt ei cõ

Expanded text:
it manumittere: hic enim conferenda erit quantitas emolumenti, quae ad eum pervenit ex iudicio eius qui rogavit, cum pretio eorum quos rogatus est manumittere. Sed et si hac lege ei seruus fuerit donatus, ut manumittatur, permittendum erit manumittere, ne constitutio diui Marci superueniens cunctationem consulis dirimat. Matrimonii causa manumittere si quis uelit et is sit, qui non indigne huiusmodi condicionis uxorem sortiturus sit
Abbreviated transcription (Latin):
tem epiam̃ fec. qua ꝑmisit eiquem int ex
ẜius fiusquos inministei̾o secũ he habetuat
umdicta ubeãre. postea quã filius stichum
tit potsit filio exnis quos mmmisteĩo habꝰ
manumitt̾e soiam enĩeiectionẽ fuiocõ¬
cefsit. cet̾m pẽ in anusmtt᷑¬

Expanded text:
quae permisit ei, quem uellet ex seruis, quos in ministerio secum hic habebat, uindicta liberare: post quam filius Stichum tere possit filio ex his, quos in ministerio haberet, manumittere? solam enim electionem filio concessit, ceterum ipse manumit
Abbreviated transcription (Latin):
Sincod̾ aiõ.⁊ meadẽ affeccioẽ c̾ca mees
quo semꝑ fuisti excontinenti accepti
ut̃is meis clistracta re tua ueni. Hect
quandiu uniã pr̃ãbo annuos .x. scio
enĩ quia ualde me ames quero cum
⁊ iem suã distrax̾it uitius titius. ⁊ ad

Expanded text:
in eodem animo et eadem affectione circa me es, quo semper fuisti, ex continenti acceptis litteris meis distracta re tua uen‹i› hoc: tibi quamdiu uiuam praestabo annuos decem. scio enim quia ualde me bene ames'. quaero, cum et rem suam distraxerit Lucius Titius et ad
Abbreviated transcription (Latin):
Pcplicationes nich aliud sunͥt quã excep¬
tioẽs. aparte actoĩs neniut̃ que quidẽ id̾o
neressaĩe sunt ut exceptioẽs excludant. Sẽ¬
ꝑ enĩ replicatio idc̾co obitit᷑ ut exceptionẽ
opugne⁊ ¶Iuud enim tenendũ ẽ omẽm
exceptioẽm ut replicationẽ exdusoĩam eẽ.

Expanded text:
Replicationes nihil aliud sunt quam exceptiones, et a parte actoris ueniunt: quae quidem ideo necessariae sunt, ut exceptiones excludant: semper enim replicatio idcirco obicitur, ut exceptionem oppugnet.Illud tenendum est omnem exceptionem uel replicationem excluso