comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ligit᷑. Per arcã memoria. ꝑligna septĩ mundicia. ꝑ legẽ
mandata dĩ signant᷑. Manna uͦ pietatis dulcedinẽ dicimꝰ.
s uirgã disciplinȩ seueritatẽ. Precipit benignꝰ dĩ inlege
sua ꝓnr̃a utilitate. ñ ꝓsua necessitate ut tabnaculũ.
id. ẽ. scĩficationis habitationẽ ei faciamꝰ. Ubi uͦ habita-¬
tio ista facienda sit uł construenda. scriptura insinu¬
habitare possit exhibemꝰ. Hec etiã recepta cula non
uult sibi ex hib̃i cũ aliqͣ difficultate.s cũ om̃i deuotio-¬
tunꝰ exactor a nob̾ exigit que ñ habemꝰ. nec eiꝰ iussio
nos sibi cogit offerre qđ debeat. eẽ. contrariũ cordi
nr̃o. Pellib: siqͥdẽ & ciliciis tabnaculũ extrinsecus
bene tegimꝰ. cũ exteriꝰ & inferiꝰ nr̃m. carnẽ scilicet nrãm
ita cũ uici is & concupiscenti is mortificamꝰ: ut cor nrm̃m
qđ tab̾naculũ dĩ dicit᷑. eiꝰ illecebris mimme corrũpat᷑.
Ornamꝰ tab̾naculũ auro : si pura & in tegra fides . ẽ. in

Expanded text:
gem mandata Dei signantur. Manna vero pietatis dulcedinem dicimus: sed virgam, disciplinae severitatem. Praecipit benignus Deus in lege sua, pro nostra utilitate, non pro sua necessitate, ut tabernaculum, id est sanctificationis habitationem, ei faciamus, Ubi vero habitatio ista facienda sit vel construenda, Scriptura insinuhabitare possit, exhibemus. Haec etiam receptacula non vult sibi exhiberi cum aliqua difficultate, sed cum omni devotiotunus exactor, a nobis exigit quae non habemus, nec ejus jussio nos sibi cogit offerre quod debeat esse contrarium cordi nostro. Pellibus siquidem et ciliciis tabernaculum extrinsecus bene tegimus, cum exterius et inferius nostrum, carnem scilicet nostram, ita cum vitiis et concupiscentiis mortificamus, ut cor nostrum, quod tabernaculum Dei dicitur, ejus illecebris minime corrumpatur. Ornamus tabernaculum auro, si pura et integra fides est in
Abbreviated transcription (Latin):
& disciplinȩ sẽueritas qua suꝑbos & immites corrigine¬
cessẽ. ẽ. & increpari. Correctio qͥdẽ nr̃a uł increpatio ñ
cũ ira & indignatione fieri debet. s cũ tranquillitate.
Licet enĩ extrinsẽcus disciplina sȩuiat: cor semꝑ plenũ
sit caritate. Sciendũ tam̃. ẽ. qͥa delinquentib aliqͣndo
irasci possumꝰ & indignari. Sed iterũ non obliuioni tra-¬
dendũ . ẽ. quia ira nr̃a uł indignatio ultionis executio
.eẽ. non debet. s magis absolutionis oꝑatio. Ad hoc nãq
irasci & indignari debemꝰ. ut eos q̃ delinquunt ad satis¬
factionẽ ñ addeationẽ ꝓuotemꝰ. Non enĩ indestru-¬
ctionẽ sic̃ ait apłi: s in edificationẽ missi sumꝰ. Cuncta
gͦ fr̃s quȩ agimꝰ iusta pietate & pia seueritate parit̃
faciamꝰ : ut & cȩt̃a quȩ detabnaculo dicta st̃ nichilominꝰ
retinentes: scm̃ &immaculatũ tab̾naculũ effici mere:¬

Expanded text:
et disciplinae severitas, qua superbos et immites corrigi neet disciplinae severitas, qua superbos et immites corrigi necesse est et increpari. Correctio quidem nostra vel increpatio non cum ira et indignatione fieri debet, sed cum tranquillitate. Licet enim extrinsecus disciplina saeviat, cor semper plenum sit charitate. Sciendum tamen est, quia delinquentibus aliquando irasci possumus et indignari. Sed iterum non oblivioni tradendum est quia ira nostra, vel indignatio, ultionis exsecutio esse non debet, sed magis absolutionis operatio. Ad hoc namque irasci, indignari debemus, ut eos qui delinquunt ad satisfactionem, non ad desperationem provocemus. Non enim in destructionem, sicut ait Apostolus, sed in aedificationem missi sumus . Cuncta ergo, fratres, quae agimus, justa pietate et pia severitate pariter faciamus, ut et caetera quae de tabernaculo dicta sunt, nihilominus retinentes, sanctum et immaculatum tabernaculum effici mere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcquã occultare licebit. ubi deiprã conscientia accu-¬
sator ꝓcedet & tests. Ibi certe semel accusari nichil
erit aliud quã ȩt̃nalit̃ condẽprrari. Candelabrũ ad
honorẽ tabiaculi fabricamꝰ: cũ bonȩ intentionis
manifestis oꝑib: aliis bonitatis exempla monstramꝰ.
Collocamꝰ etiã intabnaculo arcã. quando ad ea quȩ
dĩ sunt nrãm applicamꝰ memoriã. Idcirco arca delig¬
nis septĩ quȩ imputribilia st̃ dr̃ fabricata. qͥa memo¬
ria nr̃a corruptionis uł cuiꝰ libet turpitudinis locus
.ẽẽ. ñ debet.s totiꝰ mundiciȩ armariũ & castitatis
sigillũ. Arca quoq intͣ sẽ legẽ ꝑhibet᷑ continere: quia
nr̃a mens & memoria diuina mandata assidue debet
obsẽruare. Manna p̃terea in arca continet᷑ & uirga.
Nã memoriȩ nr̃e & pietas in essẽ debet. qua humiles
& mansuetos ut in meliꝰ ꝓficiant conuenit obsẽcrari.

Expanded text:
quidquam occultare licebit, ubi de ipsa conscientia accuquidquam occultare licebit, ubi de ipsa conscientia accusator procedet et testis. Ibi certe semel accusari nihil erit aliud quam aeternaliter condemnari. Candelabrum ad honorem tabernaculi fabricamus, cum bonae intentionis manifestis operibus aliis bonitatis exempla monstramus. Collocamus etiam in tabernaculo arcam, quando ad ea, quae Dei sunt, nostram applicamus memoriam. 297 Idcirco arca de lignis setim, quae imputribilia sunt, dicitur fabricata, quia memoria nostra corruptionis, vel cujuslibet turpitudinis locus esse non debet, sed totius munditiae armarium, et castitatis sigillum. Arca quoque intra se legem perhibetur continere, quia nostra mens et memoria divina mandata assidue debet observare. Manna praeterea in arca continetur et virga; nam memoriae nostrae et pietas inesse debet, qua humiles et mansuetos, ut in melius proficiant, convenit obsecrari,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ciosos ponimꝰ & cõponimꝰ. cũ uerba scẽ ex hortationis
ad inuicẽ ꝓponimꝰ atq exponimꝰ. Debet enĩ alt̃ alt̃i
exponendo ꝓponere ubi fuit. ubi.ẽ. ubi non .ẽ. & ubi
erit. Ubi fuit. uidelicet in paradysõ. inbeatitudinis
loco. ubi om̃i mundicia abundabat ac sc̃ĩtate. & ꝑpe¬
tua nͥ primꝰ homo peccasset fruebat᷑ immortalita:¬
te. Ubi.ẽ. Vtiq in hoc mundo. subiugo asꝑe conditi¬
onis. ubi cotidie in lacu miserie uersat᷑. & in luto fe¬
cis. U̾bi non .ẽ: In ea scilicet mentis deuotione qua
beati apłi. mar tẏres & confessores.: scẽq uirgines
dm̃ ac dñm nrm multũ benignũ itĩm dilexerunt.
& ꝓ eiꝰ amore namdũ cũ suo flore pęnitꝰ contẽpse¬
runt. Ubi erit : In illo in quã ualde trem̃do die u-¬
dicii. ubi uerbis ad loquendũ cõpositis. nemo alterũ
ꝓtegere uł qͣsi tueri p̃sũpserit. ubi iniqͥtas uerboꝵ
cõpositione colorari ñ pot̾it. Ibi nulli se excurãre uł

Expanded text:
 cum verba sanctae exhortationis ad invicem proponimus atque exponimus. Debet enim alter alteri exponendo proponere ubi fuit, ubi est, ubi non est, et ubi erit. Ubi fuit, videlicet in paradiso, in beatitudinis loco, ubi omni munditia abundabat ac sanctitate, et perpetua, nisi primus homo peccasset, fruebatur immortalitate; ubi est utique, in hoc mundo, sub jugo asperae conditionis, ubi quotidie in lacu miseriae versatur, et in luto fecis ubi non est, in ea scilicet mentis devotione, qua beati apostoli, martyres et confessores sanctaeque virgines Deum ac Dominum nostrum multum benignum Jesum dilexerunt, et pro ejus amore mundum cum suo flore penitus contempserunt; ubi erit, in illo, inquam, valde tremendo die judicii, ubi verbis ad loquendum compositis nemo alterum protegere, vel quasi tueri praesumpserit, ubi iniquitas verborum compositione colorari non poterit, ubi nulli se excusare vel
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ. Ubi : Non apud hȩreticos sic̃ sepe solet fieri . s in
eccłia catholica unũquẽq xp̃ianũ necesse. ẽ. confiteri.
Cui  Suo pastori p̃cipue. si tam̃ talis. ẽ ille qͥ sua & aliena
uulnera curare sciat germana caritate. ñ ꝑsuꝑbiã
detegere & publicare. Quando : Dũ salus corporis ma-¬
net. dũ sua qͥsq utit᷑ potestate. Non debent homines
ut confiteant᷑ expectare sue uite extremũ diẽ. qm̃
qͥ usq infinẽ confessionẽ differt᷑. uix aut nũquã ꝑue¬
niunt ad salutẽ. Detalib enĩ dicit᷑ inpsalmo. Cũ dsoc-¬
cidet eos: tc̃ quȩrebant eũ. Es etiã in tab aculo cũ au-¬
ro & argento solidamꝰ.si infide & cenfessione xp̃i for-¬
tes usq ad finẽ huiꝰ uitȩ ꝑseueramꝰ. Multo qͥppe p̃ci-¬
osior. ẽ. fides atq confessio. si cũ ipsis contͣ adũsa om̃ia

Expanded text:
debemus. Ubi? non apud haereticos, sicut saepe solet, fieri sed in debemus. Ubi? non apud haereticos, sicut saepe solet, fieri sed in Ecclesia catholica unumquemque Christianum necesse est confiteri. Cui? suo pastori praecipue, si tamen talis est ille, qui sua et aliena vulnera curare sciat germana charitate, non per superbiam, detegere et publicare. Quando? dum salus corporis manet, dum sua quisque utitur potestate. Non debent homines, ut confiteantur, exspectare suae vitae extremum diem, quoniam qui usque in finem confessionem differunt, vix aut nunquanim dicitur in psalmo: Cum Deus occideret eos, tunc quaerebant eum . Aes etiam in tabernaculo cum auro et argento solidamus, si in fide et confessione Christi fortes usque ad finem hujus vitae perseveramus. Multo quippe pretiosior est fides 296 atque confessio, si cum ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
tres quidẽ st̃ ꝑsonȩ ut diximꝰ. & istȩ tres ꝑsõnȩ unꝰ ẽ.
dĩ uniꝰ soliꝰ nature. umiꝰ soliꝰ substantiȩ atq essentiȩ. Et
ne increatrice om̃iũ creaturarũ trinitate cui nichil. ẽ.
impossibile aliqͥd huic fidei contrariũ sentiamꝰ. in hu¬
manis etiã creaturis eoꝵ quȩ dicta st̃ similitudinẽ habe-¬
mus. Impnĩs & enĩ creaturis quȩdã inuentunt᷑. quȩ licet
Ueniamꝰ itaq ad fontẽ. & fontis riuui considemꝰ. a quã
etiã ab utroq ꝓcedentẽ. qđ uidelicet stagnũ uocat᷑. nichi-¬
lominꝰ uideamꝰ. Ecce fontẽ. riuũ. stagnũ. tres ꝑsonas
inuenimꝰ. & licet sint tres ꝑsonȩ. una tam̃ .ẽ. aqua &
aquȩ ima eadẽq natura atq substantia. Argentũ ad
decorẽ tabnaculi offerimꝰ. cũ ꝑuerã & scam̃ confessionẽ
animas nr̃as ab omi contagione peccati &criminis
mundamꝰ. Sed ubi. & cui. &qͣndo confessio ipsa fiat. scire

Expanded text:
 ut diximus, et istae tres personae, unus est Deus, unius solius naturae, unius solius substantiae atque essentiae. Et ne in creatrice omnium creaturarum Trinitate, cui nihil est impossibile, aliquid huic fidei contrarium sentiamus, in humanis etiam creaturis eorum, quae dicta sunt, similitudinem habemus. In ipsis etenim creaturis quaedam inveniuntur, quae licet Veniamus itaque ad fontem, et fontis rivum consideremus: aquam etiam ab utroque procedentem, quod videlicet stagnum vocatur, nihilominus videamus. Ecce fontem, rivum, et stagnum, tres personas invenimus: et licet sint tres personae, una tamen est aqua, et aquae una eademque natura atque substantia. Argentum ad decorem tabernaculi offerimus, cum per veram et sanctam confessionem animas nostras ab omni contagione peccati et criminis mundamus. Sed ubi, et cui, et quando confessio ipsa fiat, scire
Abbreviated transcription (Latin):
luntate. Ait nãq dĩ ad moysen : ut unꝰ qͥsq sic̃ uisũ
fuerit cordi suo ea offerat quȩ ad construendũ tab-¬
naculũ st̃ necessaria. In pͥmis qͥdẽ de hebrȩoꝵ exegy¬
pto ꝓfectione. demaris tͣnsitu. de egyptioꝵ extincti-¬
one m̃tionẽ feci. & qm̃ ista quib dã clausã st̃ ea re-¬
serare utile immo necessariũ duxi. Quãuis enĩ realit̾
fuerint hȩc om̃ia. latent tam̃ in ipsis mysterioꝵ
p̃ciosa monilia. Per egyptũ nãq in qua uelut dñs
pharao pͥncipabat᷑ p̃sens scłm cuniꝰ pͥnceps. ẽ. satanas
designat᷑. Huiꝰ pͥncipis infelicis s̃mũ dñatũ hebrȩus
ꝑ quẽ signat᷑ fidelis popłs ꝓficiscendo. id ẽ ꝓficiendo
moyse duce sapient̃ deuitat. qͥ egrpto p̃sẽnti scilicet
scło renuntiat. & suũ legis latorẽ xp̃m eiꝰ inherendo
mandatis dilectione amplectit᷑. neq ampliꝰ audit uo-

Expanded text:
luntate. Ait namque Deus ad Moysen, ut unusquisque, sicut visum luntate. Ait namque Deus ad Moysen, ut unusquisque, sicut visum fuerit cordi suo, ea offerat quae ad construendum tabernaculum sunt necessaria . In primis quidem de Hebraeorum ex Aegypto profectione, de maris transitu, de Aegyptiorum exstinctione mentionem feci, et quoniam ista quibusdam clausa sunt, ea reserare utile, imo necessarium duxi. Quamvis enim realiter fuerint haec omnia, latent tamen in ipsis mysteriorum pretiosa monilia. Per Aegyptum namque, in qua, velut Dominus, Pharao principabatur, praesens saeculum, cujus princeps est Satanas, designatur. Hujus principis infelicissimum dominatum Hebraeus, per quem signatur fidelis populus, proficiscendo, id est proficiendo, Moyse duce sapienter devitat. Qui Aegypto, praesenti scilicet saeculo renuntiat, et suum legislatorem Christum, ejus inhaerendo man
Abbreviated transcription (Latin):
ca alia uersaret᷑. uob̃ qͦs foecialit̾ diligo quȩdã ad con-¬
solationẽ urãm religiosũ credidi ñ tacerẽ. Et qm̃ de
consolatione ur̃a ꝓposui. uos ialubriꝰ consolari uł ȩdi-¬
ficare ñ ualeo quã si pauca deplurib quȩ inueteri le-¬
ge facta memorant᷑ ur̃ȩ humilitati studeã reuelare.
De his aut̃ quȩ palã st̃ & ualde om̃ib trita disierere
suꝑfluũ ȩstonaui. qͥa & fastidiũ auditorib generant.¬
& eos culpabiles exhibent de contẽptu. Illa tam̃ ꝓfer-¬
ri necesse. ẽ. quȩ & auob̾ possint intelligi. & uite ur̃ȩ
conuenient̃ aptari. Igit᷑ post hebrȩoꝵ de egr̃pto ꝓ-¬
fectionẽ. post maris rubri transitũ. post egyptioꝵ
extinctionẽ. qͥd dñs ꝑ moysen ad suoꝵ utlitatẽ p̃ceꝑit
diligent̃ audiendũ. ẽ. atq memorit̾ retmendũ. Dicit
conferens faceret tabnaculũ. Collatio quidẽ illa
ñ debuit fieri qualibet coactione : s spontanea uo-¬

Expanded text:
ca alia versaretur, vobis, quos specialiter diligo, quaedam ad consolationem vestram religiosum credidi non tacere. Et quoniam de consolatione vestra proposui, vos salubrius consolari, vel aedificare non valeo, quam si pauca de pluribus, quae in veteri lege facta memorantur, vestrae humilitati studeant revelare. De his autem quae palam sunt, et valde omnibus trita, disserere superfluum aestimavi, quia et fastidium auditoribus generant, et eos culpabiles exhibent de contemptu. Illa tamen proferri necesse est quae et a vobis possint intelligi, et vitae vestrae convenienter aptari. Igitur post Hebraeorum de Aegypto profectionem, post maris Rubri transitum, post Aegyptiorum exstinctionem, quid Dominus ad Moysen ad suorum utilitatem praeceperit, diligenter audiendum est, 292 atque memoriter retinendum. Dicit  viribus conferens faceret tabernaculum. Collatio quidem illa non debuit fieri qualibet coactione, sed spontanea vo
Abbreviated transcription (Latin):
rubrũ dr̃ qͥa & in baptismate xp̃i sanguine consẽtrat᷑.
& in lacrimabili pęnitentia aliqͣndo usq ad sanguinẽ
oculoꝵ. nonnũ quã aut̃ usq ad carnis macerationẽ ꝑ-¬
uenit᷑ In hoc itaq: mari adũsarii nr̃i egyptii suffocant᷑.
qͥa & ꝑbaptismũ & ꝑpęnitentiã lacrimarũ peccata
& crimina nr̃a quȩ int̃ nos & dm̃ separant mortificant᷑.
Tab̃naculũ unde loqͥ maxime cepi.pellib & ciliciis
ex trinsecꝰ fuisse cooꝑtũ. in trinsecꝰ uͦ auro &argento.
ere atq lapidib p̃ciosis multisq ali is deqͥb dicendũ
ꝑsingula necessariũ mͦ ñ arbitror legimꝰ adornatũ.
Intabna culo etiã erat candelabrũ. & arca de lignis sẽp-¬
tĩ fabricata. & intͣ arcã ut legit᷑ lex & manna & uir-¬
ga aaron continebant᷑. Tabnaculũ significat eccłiam :
congregationẽ uidelicet iustoꝵ. Pelles & cilicia quib
extrinsecꝰ tegebat᷑. mortificationẽ indicant uicioꝵ. Per

Expanded text:
consecratur, et in lacrymabili poenitentia aliquando usque ad sanguinem oculorum, nonnunquam autem 293 usque ad carnis macerationem pervenitur. In hoc itaque mari adversarii nostri Aegyptii suffocantur, quia et per baptismum, et per poenitentiam lacrymarum peccata et crimina nostra, quae inter nos et Deum separant, mortificantur. Tabernaculum, unde loqui maxime coepi, pellibus et ciliciis extrinsecus fuisse coopertum, intrinsecus vero auro et argento, aere atque lapidibus pretiosis, multisque aliis, de quibus dicendum per singula necessarium modo non arbitror, legimus adornatum. In tabernaculo etiam erat candelabrum, et arca de lignis setim fabricata; et intra arcam, ut legitur, lex, et manna, et virga Aaron continebantur . Tabernaculum significat Ecclesiam, congregationem videlicet justorum; pelles et cilicia, quibus extrinsecus tegebatur, mortificationem indicant vitiorum; per
Abbreviated transcription (Latin):
uindocinensis monasterii humilis seruus. dilectis in
xp̃o discipłis hamelino & Andreȩ. bona pͥncipia
sorte meliori t̃minare. Multis ac diũsis actib: scłi deditꝰ
frĩb qͦs meȩ imꝑfectioni diuina patientia regendos cõ-¬
misit loqͥ uł scrib̾e quȩ debeo ñ possũ. Iustũ tam̃. ẽ uelle
magis ꝓdessẽ quã p̃. eẽ. nec pastorẽ ȩccłiȩ deoet minꝰ

Expanded text:
indocinensis monasterii humilis servus, dilectis in Christo discipulis Hamelino et Andreae, bona principia sorte meliori terminare. Multis ac diversis actibus saeculi deditus, fratribus, quos meae imperfectioni divina patientia regendos commisit, loqui vel scribere quae debeo non possum. Justum tamen est velle magis prodesse quam praeesse
Abbreviated transcription (Latin):
amico & de inimico nos dedocet loqͥ mendatiũ & de utͦq
edocet ꝓfiteri ueritatẽ. Nos qͥdẽ qm̃ monasticã ꝓfessio¬
nem retͣctare philippicã inpontificẽ minime decet
ñ dicimꝰ quod m̃tis tẽpestate nos ꝑseqͣtur. siue molȩ
suȩ magnitudinis p̃mat. s tam̃ quo scĩtatis genere
hoc faciat ignoramꝰ : Humilitas utiq nr̃a p̃dicto ep̃o inss¬
ne cessitate diligent̃ seruiuit. s salua eiureueren¬
tia dicimꝰ. qd̾ retribuit nob̾ mala ꝓbonis retͥbutio.¬
nem quã ds̃ ñ nouit. Unde clem᷑tissime pater
& dñe uob̾ toto corde supplicamꝰ. ut de quib sine
udicio expoliati sumꝰ ab eo: nos in uestiri faciatis
Qđ si deinceps contͣ nos qͥ specialit̾ ur̃i surtiꝰ
causari uoluerit : int̾ ipsũ & nos qm̃ aduosue.¬
mre ñ possumꝰ. iudicẽ qui ñ sit nob suspectꝰ.
consticuite. Emulant᷑ enĩ nos qͥdã ñ bona emu¬
lacioẽ : & ꝓpt̃ hoc maxime qͥa sub tutela &
defensioẽ apłicȩ sedis positi sumꝰ. Dõnꝰ abba

Expanded text:
edocet loqui mendacium, et de utroque edocet profiteri veritatem. Nos quidem, quoniam monasticam professionem retractare Philippicam in pontificem minime decet, non dicimus quod mentis tempestate nos persequatur, sive mole suae magnitudinis premat; sed tamen quo sanctitatis genere hoc faciat ignoramus, qunecessitate diligenter servivit, sed salva ejus reverentia dicimus, quod retribuit nobis mala pro bonis, retributionem quam Deus non novit. Unde, clementissime Pater et domine, vobis toto corde supplicamus ut de quibus sine judicio exspoliati sumus ab eo, nos investiri faciatis. Quod si deinceps contra nos, 33 qui specialiter vestri sumus, causari voluerit, inter ipsum et nos, quon sit nobis suspectus, constituite. Aemulantur enim nos quidam non bona aemulatione: et propter hoc maxime, quia sub tutela et defensione apostolicae sedis positi sumus. Domnus abbas
Abbreviated transcription (Latin):
in eruce ẽfessio: ex medicinȩ celestis uenit c̃silio.
ꝑmissus. ẽ. cadere electꝰ: ut unꝰ qͥsq discat. nu¬
la ꝑfectiõe de se p̃sumere. Erectus ÷ latro qͥ
lapͥsus fuerat: ut nullus de sua imꝑfectioe
sitãtũ peniteat & uigni esceat᷑. ualeati
despare. Hunc ds̃ uirga iusticiȩ castigat
& illĩ sustentat baculo miscđĩȩ. In isto uis¬
tis ne incidant in elacionẽ timorẽ incutit:
& in illo spẽ tribuit peccatorib. ne ueniant
in desperacionẽ. Dicamꝰ aliqͥd & breuit̃
qd dici potest᷑ de petro & de latrone ueracit̃

Expanded text:
in cruce confessio, ex medicinae coelestis venit consilio. in cruce confessio, ex medicinae coelestis venit consilio. Permissus est cadere electus, ut unusquisque discat nulla perfectione de se praesumere. Erectus est latro qui lapsus fuerat, ut nullus de sua imperfectione, si tantum poeniteat, et digne confiteatur, valeat desperare. Hunc Deus virga justitiae castigat, et illum sustentat baculo misericordiae. In isto justis, ne incidant in elationem, timorem incutit, et in illo spem tribuit peccatoribus, ne veniant in desperationem. Dicamus aliquid et breviter quod dici potest, et de Petro et de latrone veraciter.
Abbreviated transcription (Latin):
piꝰ confessor & martir głosus. ñ inocculto sed
uerba audierant. illũ cȩcos illuminantẽ. lepsos
mundantẽ. eicientẽ demonia uiderant : & mor¬
tuos suscitantẽ. Multa p̃terea quȩ nemo aliꝰ
facere pot̾at nͥ solus ds̃: in illo cognouerant.
Illi eciã in eiꝰ noĩe quȩ ipse faciebat. & ipsi fa¬
ciebant. In passiõe uͦ illiꝰ quã eis ante p̃dixerat
ita conturbant᷑: qͦd & illũ ignorant. & se ipsos
quales meiꝰ uirtute fuerant obliuiscuntur
latro sc̃s nec fidẽ ante nouerat. nec dilexerat᷑
scĩcatẽ: quippe: Qui iniciũ bonȩ iutȩ nũquã
pcepat. In morde autẽ xp̃i fidei cognouit ueritatẽ:¬
quã petrus p̃sente corporea diuinitate. & ipsũ e¬
docente didicerat. Quta res. Ubi fidẽ deposuit
apłs: latro recepit. Iste si xp̃m antea cogno¬
uiss&e. credidiss utiq in illo felici apłoꝵ conuen
& nulli infide scds. Utraq aũ & pͥmi electi in
xp̃i passioẽ negacio. & uenerabilis latronis

Expanded text:
pius confessor, et martyr gloriosus, non in occulto, sed verba audierant, illum caecos illuminantem, leprosos mundantem, ejicientem daemonia viderant, et mortuos suscitantem. Multa praeterea, quae nemo alius facere 400 poterat, nisi solus Deus, in illo cognoverant. Illi etiam in ejus nomine quae ipse faciebat et ipsi faciebant. In passione vero illius quam eis ante praedixerat, ita conturbantur quod et illum ignorant, et seipsos, quales in ejus virtute fuerant, obliviscuntur. Latro sanctus nec fidem ante noverat, nec dilexerat sanctitatem, quippe qui initium bonae vitae nunquam perceperat; in morte autem Christi fidei cognovit veritatequam Petrus praesente corporea divinitate et ipsum edocente didicerat. Mira res! ubi fidem deposuit apostolus, latro recepit. Iste si Christum antea cognovisset, credidisset utique, et in illo felici apostolorum c nulli in fide secundus. Utraque autem, et primi electi in Christi passione negatio, et venerabilis latronis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicat. Et quẽ pͥnceps apłicȩ electioĩs se
etiã hominẽ nosse difficet᷑: hunc dm̃ eẽ. lat̾
manifeste & pie confitet᷑. To ta illa beatoꝵ
latro int̃ seuientes iudeos man& intrepidus. xp̃m
asserit in nocentẽ. & se reũ publice dicere ñ erubescit:
nec suũ ẽficeri reatũ. Axp̃o itaq ueniã postulat
p̃eat᷑ miscłiã. dicens. mem̃to mei dñe: cũ ueneris
in regnũ tuũ. Xp̃c ueniã postulanti cõpatit᷑
miseret᷑ miscđiã dep̃cantis. & ds crucifixus in
homine: erueifixo latroni sic loqͥt᷑. hodie mecũ
eris inparaduo. Contirmacionẽ utiq om midie

Expanded text:
praedicat; et quem princeps apostolicae electionis se praedicat; et quem princeps apostolicae electionis se etiam hominem nosse diffitetur, hunc Deum esse latro manifeste et pie confitetur. Tota illa beatorum latro inter saevientes Judaeos manet intrepidus, Christum asserit innocentem, et se reum publice dicere non erubescit, nec suum confiteri reatum. A Christo itaque veniam postulat, precatur misericordiam, dicens: Memento mei, Domine, cum veneris in regnum tuum . Christus veniam postulanti compatitur, miseretur misericordiam deprecantis, et Deus crucifixus in homine crucifixo latroni sic loquitur: Hodie mecum eris in paradiso. Confirmationem utique, quam in die
Abbreviated transcription (Latin):
nec eos ueret᷑. Mirabilis diuina potencia. Crux
que ante adsupliciũ gerebat᷑. iã suffragat᷑ ad
p̾miũ: & reus qͥ ꝓsuo scelere dãnabatur in
cruce . de reatu suo antidotũ qͦ sanat᷑ conficit
& de cruce oꝑatur misteriũ. Reatꝰ in peniten¬
ciã. mortis in teritꝰ in et̾nã uitã cõmutat᷑. Ista
qͥd ẽ felix cõmutacio. net est inferot illa q̃ seqͥt᷑
Latro. confessor ex latrone efficit᷑. & martir
ex confessore: & torm̃ta quȩ priꝰ in latrone
ceꝑant. noua gr̃a coronã & p̃miũ martiris
sorciunt᷑. huic beato & mirando uiro. nullũ
eris in paradiso. Iam enĩ dixerat. ñ intrabit in reg¬
Uir iste beatꝰ quã ꝑfectꝰ factꝰ est uideamꝰ. Eo
tẽpore uenit adfidẽ. qͦ petrꝰ fidẽ desuruit. Et
quã apłs nocte ꝑdiderat: hanc die sequenti la¬
tro inuenit. Aduocẽ ancillȩ pͥmꝰ pastor eccłȩ
illũ se nosse negat: que uoce pliblica latro

Expanded text:
nec eos veretur. Mirabilis divina potentia. Crux nec eos veretur. Mirabilis divina potentia. Crux quae ante ad supplicium gerebatur, jam suffragatur ad praemium, et reus qui pro suo scelere damnabatur in cruce, de reatu suo antidotum, quo sanatur, conficit, et de cruce operatur mysterium. Reatus in poenitentiam, mortis interitus in aeternam vitam commutatur. Ista quidem felix commutatio, nec est inferior illa quae sequitur. Latro confessor ex latrone efficitur, et martyr ex confessore; et tormenta quae prius in latrone coeperant, nova gratia coronam et praemium martyris sortiuntur. Huic beato et mirando viro nullum eris in paradiso . Jam enim dixerat: Non intrabit in rega Deo factus est, videamus. Eo tempore venit ad fidem quo Petrus fidem deseruit; et quam apostolus perdiderat, hanc die sequenti latro invenit. Ad vocem ancillae primus pastor Ecclesiae illum se nosse negat, quem voce publica latro
Abbreviated transcription (Latin):
Sermo de latrone saluato incruce
n passiõe nr̃i saluatoris. latro ille qui insinistrispositꝰ
fuerat. & adulabat᷑ iudeis. & conuiciabat᷑ xp̃o. ma¬
lã uitã peiori morte finiuit : & recepit sic̃ merue¬
rat. Et ideo diu loqui de eo in anis labor est: & mora
mutilis. Loqͣmur gdealio de qͦ loqͥ & mat̾ia fidelis
est: & causa salubris. Hic uͦ indextris positꝰ. ñ qui a
crediderat xp̃o paciebat᷑: s credidit dũ pat̾etur.
Xp̃m hominẽ crucifixũ clauis in cruce toto cor¬
pore tensũ. uidit aspectu corporeo: & in ipso spinarũ
uulnera. sanguinẽ de membris radiantẽ. & sola
signa afflicti oĩs & mortis. siẽ in homine mox mori¬
turo. Concepta autẽ & nata in eo fide. oꝑante
spũ scõ angelicis occulis in mortalẽ & diuinã in
xp̃o contẽplat᷑ maiestatẽ : admirat᷑. ad orat
laudat. & confitet᷑. De cruce ꝓfide pugnat.
sociũ increpat blasphemantẽ: & in illo udeoꝵ
q aderant infidelitatẽ arguit. nec blandit᷑ eis:

Expanded text:
SERMO X. DE LATRONE SALVATO IN CRUCE. In passione nostri Salvatoris latro ille, qui in sinistris positus fuerat, et adulabatur Judaeis, et conviciabatur Christo, malam vitam pejori morte finivit, et recepit sicut meruerat. Et ideo diu loqui de eo inanis labor est, et mora inutilis. Loquimur igitur de alio, de quo loqui et materia fidelis est, et causa salubris. Hic vero in dextris positus, non quia crediderat Christo, patiebatur, sed credidit, dum pateretur. Christum hominem crucifixum clavis in cruce, toto corpore tensum vidit aspectu corporeo, et in ipso spinarum vulnera, 398 sanguinem de membris radiantem, et sola signa afflictionis et mortis, sicut in homine mox morituro. Concepta autem et nata in eo fide, operante ritu sancto, angelicis oculis immortalem et divinam in Christo contemplatur majestatem, admiratur, adorat, laudat et confitetur. De cruce pro fide pugnat, socium increpat blasphemantem, et in eo Judaeorum, qui aderant, infidelitatem arguit, nec blanditur eis,
Abbreviated transcription (Latin):
dño serui. Saluatoris sequentes consiliũ. adianuã
ur̃ȩ pietatis pulsamꝰ. & illiꝰ euangelicȩ mulieris exem¬
plũ imitantes. post uos humilit̃ clamamꝰ. de iniurus
& uexationib andegauaensis ep̃i conquerentes. Pat̃
sc̃ȩ ei quidẽ mandastis ut ꝓreuerentia beati petri
& ur̃a monasteriũ nr̃m qđ ad romanã prȩcipuȩ &

Expanded text:
domino servi. Salvatoris sequentes consilium, ad januam domino servi. Salvatoris sequentes consilium, ad januam vestrae pietatis pulsamus et illius evangelicae mulieris exemplum imitantes, post vos humiliter clamamus, de injuriis et vexationibus Andegavensis episcopi conquerentes. Pater sancte, ei quidem mandastis ut pro reverentia B. Petri et vestra monasterium nostrum, quod ad Roma
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutib. in miraculis. in laborib. in ligandi
& soluendi potestate. petrꝰ latrone longe
excelsior : latro siñ maior petro infide.
ñ tam̃ extitit minor. Ut̃q bonꝰ ualde. s
latro ÷ in his que diximꝰ petro inferior.
Quicũq istoꝵ minꝰ potest ap̃ dm̃ ÷ ab illo
optin& qͦd rogat. qͦd petit/ qͦd desiderat
Nos aũ & beatum petrũ p̃cipuũ apłoꝵ¬
& pͥncipe & illũ głosũ c̃fessorẽ martirẽ dimã noĩe diligent̃
oremꝰ. quatinꝰ suis p̃cib & meritis ap̃ bonũ crea¬
torẽ nrm & piũ redẽtorẽ nob̃ optineant : ut
ipse in exitu uitȩ nr̃x.animas nr̃as adiaboli po¬
testate custodiat. & cũ in regnũ suũ uenerit.
in illã scilic& regiã & admirabilẽ claritatẽ qͣ
uiuos & mortuos iudicaturꝰ ÷ nr̃i meminisse
dignet᷑. & unicuiq nr̃m dicore. hodie mecũ
eris inparadiso : qui uiuit. & regnat unꝰ ds cũ pa-¬
ono dño & pio patri uniuersali papȩ.ho.
totus uindocinensis conuentꝰ. qđ patrifiliĩ quod

Expanded text:
virtutibus, in miraculis, in laboribus, in ligandi et solvendi potestate, Petrus latrone longe excelsior; Latro si non major Petro in fide, non tamen exstitit minor. Uterque bonus valde: sed latro est in his, quae diximus, Petro inferior. Quicunque istorum minus potest apud Deum, ab illo obtinet quod rogat, quod petit, et quod desiderat. Nos autem et beatum Petrum praecipuum apo diligenter oremus, quatenus suis precibus et meritis apud bonum Creatorem nostrum, et pium Redemptorem nobis obtineant, ut ipse in exitu vitae nostrae, animas nostras a diaboli potestate custodiat, et cum in suum regnum venerit, in illam scilicet regiam et admirabilem claritatem qua vivos et mortuos judicaturus est, nostri meminisse dignetur, et unicuique nostrum dicere: Hodie mecum eris in paradiso, qui vivit et regnat unus Deus cum Paono domino et pio Patri universali papae Honorio, totus Vindocinensis conventus, quod patri filii, quod
Abbreviated transcription (Latin):
quia alit̃ uixi quam debui ÷ s illa tua magna misera¬
cio me desꝑare ñ patit᷑. quȩ te de cęlis deposuit ad t̾ras
ne ꝑirẽ. Saluum fac queso benigne iħu seruum tuum
q̃m sꝑaui inte : & om̃s qui sꝑatis in ipsũ orate prome.
Et si non adp̃sens requie dignus : saltem ab ȩt̾na pena
ipsomi serante alienꝰ inueniar.

Expanded text:
quia aliter vixi quam debui: sed illa tua magna miseraquia aliter vixi quam debui: sed illa tua magna miseratio me desperare non patitur, quae te de coelis deposuit ad terras, ne perirem. Salvum fac, quaeso, benigne Jesu, servum tuum, quoniam speravi in te; et omnes qui speratis in ipsum orate pro me, ut, si non ad praesens requie dignus, saltem ab aeterna poena, ipso miserante, alienus inveniar.
Abbreviated transcription (Latin):
ego ⁊ fr̃s nr̃i hoc eẽ. scelꝰ putamꝰ.⁊ idõ refutamꝰ: diuinũ ecclis¬
tis consiliũ & auxiliũ postulamꝰ. Et si ꝓeo qd amici sumꝰ. facere ñ uultis.
de iusticia nob̃ facienda bonitati urẽ rogando scripserit. uos igno¬
rare ñ credimꝰ. Ualete. & nos ure scĩtatis humiles seruos de con¬
stantia ur̃a & iusticię integricate letificate.
hu bone & pie fili dei uiui & dauid. te adoro te laudo te glori¬
fico. Tibi omnipotenti deo creatori & redẽptori meo pussi.¬
mo summo & uero sacerdoti. & tuȩ beatissimȩ matri.
mariȩ semꝑ uirgini. & om̃ib sc̃ĩs tuis. c̃fiteor me mul¬
tum miserum & peccatorẽ. & qualẽ tu nosti. Sic̃ meis
meritis iustificari nec possum nec potui : sic tua magna
misericordia me posse saluari ꝓfiteor. de cuiꝰ magni¬
tudine p̃sumens inte sꝑaui. Possem quidẽ desꝑare

Expanded text:
ego et fratres nostri hoc esse scelus putamus, e ideo refutamus, divinum ecclesego et fratres nostri hoc esse scelus putamus, e ideo refutamus, divinum ecclestis, consilium et auxilium postulamus. Et, si pro eo quod amici sumus, facere non vultis, de justitia nobis facienda bonitati vestrae rogando scripserit, vos ignorare non credimus. Valete, et nos vestrae sanctitatis humiles servos de constantia vestra et justitiae integritate laetificate.u bone et pie, Fili Dei vivi et David, te adoro, te laudo, te glorifico. Tibi omnipotenti Deo, Creatori meo piissimo, summo et vero Sacerdoti, et tuae beatissimae matri Mariae semper virgini, et omnibus sanctis tuis, confiteor me multum miserum et peccatorem, et qualem tu nosti. Sicut meis meritis justificari nec possum, nec potui, sic tua magna misericordia me posse salvari profiteor, de cujus magnitudine praesumens in te speravi. Possem quidem desperare,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ frem̃ paganũ alerici. ad dnm̃ papã mitto. qdã ei nr̃ę caritatis
signa ferentẽ. Si ꝑ illũ qd̾ opto efficere potuero: adp̾sens romã ñ
re:: inꝗͣ a bone memorię papa urbano prb̃r ordinatꝰsũ. Hrẽ aucẽ
discretioni gͣtes : grãs multiplices refero qͥ audegauensi epõ semel
bis. ⁊ter. inmo quat̾ p̃cepistis: ut quę monasterio nr̃o abstulerat
uerũ etiã de me in sinodo sua prb̃ris suis conquestꝰ ẽ. eo qd̾ ap̃ dignitatẽ
uram̃ de illo clamorẽ feci. Decretũ illud qd̾ idẽ dñs papa urbanꝰ i
urue̾nensi concilio stacuit contͣ symoniã que sub noĩe uicarioꝵ
olĩ fieri solebat ab ep̃is. a nullare machinat᷑. Redeptionẽ et enĩ ȩccłiarũ.
que in illo magno concilio heretiea pͣuitas uocata ẽ. ⁊ abaplica sede
dãpnata. licet in plurib annis ñ nͥ semel ꝑuicarios fieret: nẽ sub
noĩe annui censꝰ a simplicitate nr̃a extorquere conat᷑. Et qr

Expanded text:
quod fratrem Paganum Alerici ad dominum papam mitto, quaedam ei nostrae charitatis signa ferentem. Si per illum quod opto efficere potuero, ad praesens Romam non re, in qua a bonae memoriae papa Urbano presbyter ordinatus sum. Vestrae autem discretioni grates et gratias multiplices refero, qui Andegavensi episcopo semel, bis, et ter, imo quater praecepistis, ut quae monasterio nostro abstuleraverum etiam de me in synodo sua presbyteris suis conquestus est, eo quod apud dignitatem vestram de illo clamorem feci. Decretum illud, quod idem dominus papa Urbanus in Arvernensi concilio statuit contra Simoniam, quae sub nomine vicariorum olim fieri solebat ab episcopis, annullare machinatur. Redemptionem etenim ecclesiarum, quae in illo magno concilio haeretica pravitas vocata est, et ab apostolica sede damnata, licet in pluribus annis non nisi semel per vicarios fieret, nunc sub nomine annui census a simplicitate nostra extorquere conatur. Et quia
Abbreviated transcription (Latin):
t̾io nr̃o benigne fecistis. ꝑt̾bare conent᷑. Qđ si scĩ¬
tatis ure p̃cẽ siue ãmonitioem contẽpserint. nob
qͥdẽ laborẽ generabt̃. s suã sollicitabt̃ quietẽ: ⁊ be¬
ate tͥnitatis uirtꝰ ⁊ oñupotentia eorũ adnullabit

Expanded text:
terio nostro benigne fecistis, perturbare conentur. Quod si sanctiterio nostro benigne fecistis, perturbare conentur. Quod si sanctitatis vestrae precem sive admonitionem contempserint, nobis quidem laborem generabunt, sed suam sollicitabunt quietem, et beatae Trinitatis virtus, et omnipotentia, eo
Abbreviated transcription (Latin):
illã specialit̃ xp̃ianꝰ catholicꝰ uitare. ⁊ ep̃s maxime de¬
testari deb&: ne fiat nouissimꝰ error peior pͥore. Se¬
mel . bis ⁊t̃. ĩmomultiplicit̃ uos rogaui ⁊ monui. &
adhuc humilitate qua debeo & possũ dilignt̃ rogo ⁊
moneo: ut que nob̾ abstulistis ñ differat redłe ũra
licet eã ĩlegato suo uossepe contẽpsisse minime dubitemꝰ Et ne ul¬
teriꝰ de decreto uicariorũ dubitetis: illud uob̃ tͥnscrip¬
tũ mittimꝰ. uał.
ulcissimo dño ⁊ p̃cordiali amico. dõno. Rhono.
dñm papã uob̾cũ uisitare desicło. Dilectã mͥ pat̾ni¬
tatẽ urã humilit̾ p̃cor. ut si romã usq ad pascha ire
debetis. seruo uro diẽ ⁊ locũ notificare dignemini:
quo humilitas nr̃a comitatui ur̃o ualeat sociari.
Insuꝑ etiã ego ⁊ mecũ nr̃a congregatio supplicit᷑
& diligent̾ oramꝰ. ut benignitas ur̃a ep̃m ande¬
gauensẽ. ⁊ R archidiaconũ eiꝰ aut monere aut
rogare cdignet᷑: ne concessioẽm eccłarũ quã monas¬

Expanded text:
illam specialiter Christianus catholicus vitare, et episcopus maxime detestari debet, ne fiat novissimus error pejor priore. Semel, bis et ter, imo multipliciter vos rogavi et monui, et adhuc humilitate, qua debeo et possum, diligenter rogo et moneo, ut quae nobis abstulistis, non differat reddere vestra licet eam et legatos suos vos saepe contempsisse minime dubitemus. Et ne ulterius de decreto vicariorum dubitetis, illud vobis transcriptum mittimus. ulcissimo domino, et praecordiali amico, domno R. honordominum papam vobiscum visitare desidero. Dilectam mihi paternitatem vestram humiliter precor, ut si Romam usque ad Pascha ire debetis, servo vestro diem et locum notificare dignemini, quo humilitas nostra comitatui vestro valeat sociari. Insuper, etiam ego et mecum nostra congregatio suppliciter et diligenter oramus, ut benignitas vestra episcopum Andegavensem, et R. archidiaconum ejus aut monere, aut rogare dignetur, ne concessionem Ecclesiarum, quam monas
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiã suã om̃ia creauit. disoonit & gub̃at. Hune
carissimũ filiũ suũ consubstantialẽ sibi atq coȩt̾nũ in¬
carnari. id.ẽ. ab illo as sumi hominẽ. & ipsũ homine mi¬
sericordit̃ mori disposuit: ut hominis morte scdđi. pͥmũ
fuscitaret a morte peccati. Sic cȩlestis & nouus adã: adã
t̃restrẽ & ueterẽ. unde recesserat reparauit ad uitã.
Hȩc scã miseratio. id.ẽ in enarrabił diumȩ pietatis circa
peccatores ex hibitio. a dõ patre ꝑfiliũ cooꝑante sp̃ũ sc̃o
deuirgine & inuirgine & ꝑuirginẽ facta. ẽ: nuntiante
archangło. Pat̃ qͥdẽ ut filiꝰ in carnaret᷑ p̃cepit caritate.
filiꝰ uoluntate carnẽ suscepit. carnẽ ipsã quã suscepit
filiꝰ: scĩficauit in maria sp̃s scs. Et sic̃ st̃ duo p̃cepta ca¬
ea om̃iũ peccatoꝵ mortificatio. Scda : beatȩ eiꝰ uirginitatis
scã  custodia. Et hoc. ẽ qđ mariȩ ab angło dr̃: priquã in ea

Expanded text:
omnia creavit, disponit et gubernat. Hunc charissimum Filium suum consubstantialem sibi, atque coaeternum incarnari, id est ab illo hominem assumi, et ipsum hominem misericorditer mori disposuit, ut hominis morte secundi, primum suscitaret a morte peccati. Sic coelestis et novus Adam, Adam terrestrem et veterem, unde recesserat, reparavit ad vitam. Haec sancta miseratio, id est, inenarrabilis divinae pietatis circa peccatores exhibitio, a Deo Patre per Filium, cooperante Spiritu sancto, de virgine, et in virgine, et per virginem facta est, nuntiante archFilius voluntate carnem suscepit; carnem ipsam, quam suscepit Filius, sanctificavit in Maria Spiritus sanctus. Et sicut sunt duo praecepta chaea omnium peccatorum mortificatio. 338 Secunda, beatae ejus virginitatis sancta custodia. Et hoc est quod Mariae ab angelo dicitur, priusquam in ea
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s dĩ filiꝰ fr̃s km̃i qͥ in euangłio ut eũ hodierna die
corporalit̾ natũ credamꝰ docet & p̃cipit. ipse etiã qđ
concipiendus. eẽt. in uirgine. & qđ deuirgine nasceret᷑ ꝑꝑ
pħam dixerat ante : qđ sic fuisse p̃dictũ agnoscit᷑. Ecce
uirgo concipiet & pariet filiũ. Id olĩ aꝓpħa de in carna-¬
tione & natiuitate dĩ & dñi nr̃i iiu xp̃i futurũ p̃diceba.

Expanded text:
s charissimi, qui in Evangelio, ut eum hodierna die corporaliter natum credamus, docet et praecipit, ipse etiam quod concipiendus esset in virgine, et quod de virgine nasceretur per prophetam dixerat ante, quod sic fuisse praedictum agnoscitur: Ecce virgo concipiet et pariet filium . Quod olim a propheta de incarnatione et nativi
Abbreviated transcription (Latin):
& potuit. Dilex̃ utiq eã suꝑ beatã societatẽ apłoꝵ. suꝑ
angłos & archangłos: & suꝑ om̃s uirtutes & potesta.¬
tes cȩloꝵ. Ad hanc beatissimã uirginẽ ds̃ pat̃ ex se ge-¬
nitũ filiũ misit: ut ipse dĩ filiꝰ. uirginis etã filiꝰ fieret¬
& sponsus. hoc pat̾ disposuit caritate. filiꝰ uoluntate
ab om̃i corruptione peccati mundauit uirginis uterũ .:¬
& multiplici scĩtate repleuit. Ibi tanꝗͣ in aula regia :¬
dĩ qͥ om̃ia ante creauerat se ipsũ creauit in maria. Ne¬
mo miret᷑: qđ sponsũ mariȩ eiꝰ filiũ diximꝰ. Nã pat̃ &¬
sponsus huiꝰ uirginis: ẽ. filiꝰ eiꝰ. Pat̃ plane qͥa ab ipsõ
creata. ẽ. filiꝰ quia natꝰ ex ea. sponsus qr ei caritate con-¬
uncta Mirũ coniugiũ.s fide & pietate mirandũ. ubi uir-¬
go mat̃ extitit. uirginitas uxor. maritꝰ põs sc̃s ꝑ aurẽ
caro carnẽ carnalit̃ tegigit. s dĩ pat̾ sapientiã suã uis.¬

Expanded text:
am super beatam societatem apostolorum, angelos et archangelos, et super omnes virtutes et potestates coelorum. Ad hanc beatissimam virginem Deus Pater ex se genitum Filium misit, ut ipse Dei Filius, virginis etiam filius fieret et sponsus. Hoc Pater disposuit charitate, Filius voluntate b omni corruptione peccati mundavit virginis uterum, et multiplici sanctitate replevit. Ibi tanquam in aula regia Deus qui omnia ante creaverat, seipsum creavit in Maria. Nemo miretur quod sponsum Mariae ejus filium diximus. Nam Pater et sponsus hujus virginis, est filius ejus. Pater plane, quia ab ipso creata est; filius, quia natus ex ea; sponsus, quia ei charitate conjuncta. Mirum conjugium, sed fide et pietate mirandum; ubi virgo mater exstitit, virginitas uxor, maritus Spiritus sanctus,caro carnem carnaliter tetigit, sed Deus Pater sapientiam suam vis
Abbreviated transcription (Latin):
concepit. uirgo peꝑit: & post partũ uirgo m̃te & cor¬
pore inuolata ꝑmansit. Sic̃ radiꝰ exstella ꝓcedit : ssc
dĩ filiꝰ ꝓcessit ex maria. Nec stella radio ꝓdeunte cor-¬
rũpit᷑. nec beata mat̾ filio nascente uiolat᷑. Sane huiꝰ
uirginis partꝰ deificꝰ ei qͥdẽ fȩcunditatẽ attulit: & saluã
fec̃ eiꝰ uirginitatẽ. Et sic̃ uoluit ut ueracit̾ in ea fieret
una ꝑsona ipse dĩ & homo: ĩta uoluit ut ipiã fieret una
psona mat̃ & uirgo. Hunc itaq: partũ beatũ dicamꝰ.
immo beatis simũ certa fide credamꝰ : quẽ singularis
& honorabił regina cȩloꝵ uirgo maria mundo ꝓtu¬¬
lit ñ mundi meritis : s̃ dĩ gr̃a. Uerũ dĩ filiũ. uerũ ho¬
minẽ hȩc uirgo ineffabił. in effabilit̃ concepit & peꝑit
in sua conceptione & partu. satis ampliꝰ scĩtatis & in cor.¬
ruptionis ꝑcipiens quã ante susceꝑit. Unde dĩ filio
hȩc sc̃ã uirgo tantũ placuerit si quȩrat᷑: dilectione ui-¬

Expanded text:
 post partum virgo mente et corpore inviolata permansit. Sicut radius ex stella procedit, sic Dei Filius processit ex Maria. Nec stella radio prodeunte corrumpitur, nec beata mater filio nascente violatur. Sane hujus virginis partus deificus ei quidem fecunditatem attulit, et salvam fecit ejus virginitatem. Et sicut voluit ut veraciter in ea fieret una persona ipse Deus et homo, ita voluit ut ipsa fieret una persona mater et virgo. Hunc itaque partum beatum dicamus, imo beatissimum certa fide credamus, quem singularis et honorabilis Regina coelorum Virgo Maria mundo protulit, non mundi meritis, sed Dei gratia. Verum Dei Filium, verum hominem haec virgo ineffabilis ineffabiliter concepit et peperit, in sua conceptione et partu satis amplius sanctitatis et incorruptionis percipiens, quam ante susceperit. Unde Dei Filio haec sancta virgo tantu
Abbreviated transcription (Latin):
Sancte stephaner oꝵ.
ancte line. or.
ancte cleteor
ancte cypriane or.
ancte laurentioꝵ.
ancte fabiane oR.
ancte sebastianeoꝵ.

Expanded text:
Sancte Stephane ora. Sancte Line ora. Sancte Clete orSancte Ypolite ora. Sancte Tiburti ora. Sancte Fabiane ora. Sancte Sebastiane ora.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rede pro deuoto femmeo sexu
senciant omes tuũ leuamnẽ
quicumq celebrant tuam cõ¬
memoracionem. Assiste pa¬
rata uotis poscentium et repẽ¬
de nobis omnibus optatum
effectum sit tibi studium as¬
sidue orare pro populo dei
que meruisti uirgo benedicta
precium ferre mundi. Tu ã.¬

Expanded text:
tercede pro devoto femineo sexu. Sentiant omnes tuum juvamen, quicunque celebrant tuam commemorationem. Assiste parata votis poscentium, et repende omnibus optatum effectum. Sit tibi studium assidue orare pro populo Dei, quae meruisti benedicta pretium ferre mundi qu
Abbreviated transcription (Latin):
intra sacrarium eraudicoĩs¬
et reporta nobis antidotum
reconciliacõnis. Sit per te ex¬
cussabile quod per te ingermꝰ.
fiat impetrabile quod fida m̃¬
te poscimus. Accipe quod offe¬
rimus redona quod rogamꝰ
extusa qd̃ timemius. Tu aut.¬

Expanded text:
intra sacrarium exauditionis, reporta nobis antidotum reconciliationis. Sit per te excusabile quod per te ingerimus: fiat impetrabile quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, redona quod rogamus; excusa quod timemus. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
Beata maria quis
tibi digne ualeat iu¬
Dra gr̃arum ⁊ laudum pre¬
conia impendere: que sin¬
gulari tus assensu mundo
succurristi perdito. Quas ti¬
bi laudes fragilitas hũani
generis ꝑsoluat. que solo
tuo cõmercio recuꝑandi ad¬
ditum ĩueuit. Accipe itaq
quascũq exiles et quascũq
meritis tuis impares gr̃arũ
actiones. Et cum susceperis
uota culpas nr̃as orando ex¬

Expanded text:
beata Maria, quis tibi digne valeat jura gratiarum ac laudum praeconia impendere, quae singulari tuo assensu mundo succurristi perdito? Quas tibi laudes fragilitas humani generis persolvat, quae solo tuo commercio recuperandi aditum invenit? Accipe itaque quascunque exiles, quascunque meritis tuis impares gratiarum actiones: et cum susceperis vota, culpas nostras orando ex
Abbreviated transcription (Latin):
dce mea ad dominũ
clamaui: noce mea
ad dum deprecatus sum.
ffundo in conspectuerꝰ
orationem meam: et tribu¬
lacionem meã ante ip̃m
promuincio  En deficiendo
ex me spũi meum: et tu cogno¬
iusti semittas meas. S En
uia hac qua ambulabam
absconderunt suꝑbi laque¬
um michi. ¶onsiderabã¬

Expanded text:
ce mea ad Dominum clamavi, voce mea ad Dominum deprecatus sum. Effundo in conspectu ejus orationem meam, et tribulationem meam ante ipsum pronuntio. In deficiendo ex me spiritum meum, et tu cognovisti semitas meas. In via hac qua ambulabam, absconderunt laqueum mihi. Consideraba
Abbreviated transcription (Latin):
minc turris fortitudinis. a fa¬
ae nimici. Uẜ Nichil proficiat
mimicus in nobis. Et filius
iniquitatis non apponat nõ-¬
cere nobis. Uẜ Domme non¬

Expanded text:
mine. turris fortitudinis. etc. Nichil proficiat inimicus in nobis et filius iniquitatis non apponat nocere nobis. mitte no
Abbreviated transcription (Latin):
sednoꝑ dant qđ hehent : iste qiinimnam & talentũ i fodit ne
ꝑ dere qđ acceperat ñ neccauit magisq laudanda cautiu
reseruinti q uanicasus labor eoꝵ quisine laboris p̃miodesu¬
dauer Deniguođ hoc ipsum talentum qđ aufestur
itiIIIdo aut neglegenti seruo non d&ur ei quimi nꝰ lucri
desideret ipse monstrat dic̃s Quareñ dedistipecu¬
niõ moa traper&is & egoueniens cum usura
nec seruat insudario delicate gratiam quam accepit.sedau¬
rus negotiator renouat᷑ dediẽ in diem &deͥminuere scir
putit nisi semꝑ creuerit Sexurbes fugitiuorum descrl
in lege qͥ hominẽ int̃ficerent nolentes: & ipse urbssacerc ota¬
les st Rogarelib& sugitiuos istos int̃hircosi uos an intuiu:¬

Expanded text:
am et talentum infodit, ne perderet quod acceperat, non peccavit; magisque laudanda est cautio reservantis, quam cassus labor eorum, qui sine laboris praemio desudarunt. Deinde quod hoc ipsum talentum quod aufertur a timido, vel negligente servo, non datur ei qui minus lucri desideret, ipse monstrat, dicens: Quare non dedisti pecuniam meam ad trapezitas, et ego veniens cum usura nec servat in sudario delicate gratiam, quam accepit; sed avarus negotiator renovatur de die in diem, et decrescere se putat, nisi semper creverit . Sex urbes fugitivorum describuntur in Lege, qui homines interfecere nolentes: et ipsae urbes Sacerdotales sunt. Rogare lib
Abbreviated transcription (Latin):
q r enonis sertentiã tam cõmunisensu quam diuin c
bantem in hortulissuis int̃ ad olescentulas & mulier¬
culas a lloquamur ẜ auent tibi crassi nitidide albati
Adde siuis iuxta socraticam hirisionẽ om̃s suer&canes¬

Expanded text:
que Zenonis sententiam, tam communi sensu, quam divina que Zenonis sententiam, tam communi sensu, quam divina bantem in hortulis suis inter adolescentulos et mulierculas, alloquamur. Favent tibi crassi, nitidi, dealbati. Adde, si vis, juxta Socraticam irrisionem, omnes sues