comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
credito ribus suis satiffacere nollet.
decreuit si neq solueret pecumam
neq daret cum quo sponsĩo fieret
se appellantibus eum creditoribus
auxilio futurum. iniquum ratum ma¬
gestatem publicam priuate perfidie
obtentui esse. itaq coctam intribunatu
quasi in aliquo sacrario latentem. tri¬
bunicia inde iusticia extraxit.
Uius ut ad alium eque illustrem actũ
transgrediar e. domicius tR. pi
N. staurum principen ciuitatis in
iudicium populi denotauit. ut si
fortuna aspiraret riunam sui mi¬
ns certe ipsa obtrectatione amplis¬
simi iuri incrementum claritatis
apprehenderet. cuuis opprimendi cũ
summo studio flagraret. seruus
stauri nocte ad eunt perueint. in¬
structurum se euis accusationem
multis et grauibus domini promit¬
tens criminibus promictens. Erat in
eodem pectore. et mimicus et domi¬
mis et donicius diuersa estimatio¬
ne ne farium iudicium perpendens
iusticia uicit odiuni: continuo enini

Expanded text:
creditoribus suis satis facere nollet, creditoribus suis satis facere nollet, decreuit, si neque solueret pecuniam neque daret cum quo sponsio fieret, se appellantibus eum creditoribus auxilio futurum, inicum ratum maiestatem publicam priuatae perfidiae obtentu esse. itaque Cottam in tribunatu quasi in aliquo sacrario latentem tribunicia inde iustitia extraxit. Cuius ut ad alium aeque inlustrem actum transgrediar, Cn. Domitius tribunus pl. M. Scaurum principem ciuitatis in iudicium populi deuocauit, ut, si fortuna aspirasset, ruina, sin minus, certe ipsa obtrectatione amplissimi uiri incrementum claritatis adprehenderet. cuius opprimendi cum summo studio flagraret, seruus Scauri noctu ad eum peruenit, instructurum se eius accusationem multis et grauibus domini criminibus promittens. erat in eodem pectore et inimicus et Domitius et dominus, diuersa aestimatione nefarium indicium perpendens. iustitia uicit odium: continuo enim
Abbreviated transcription (Latin):
tione desistere coegit. nec aliter se
eo facto quod sequitur exhibuit:
Um tiberius graccus et si. claudius
ob minis seuere gestam censuram.
maiorem partem ciuitatis exaspe¬
rassent. diem hus .p. popilius tri¬
bunus ꝑlebis perduellionis ad popu¬
lum dixit. preter communem conster¬
nationem. ꝓriuata eciam ira accens
quia necessarium eius rutilium ex
publico loco parietem demoliri iusse¬
rant. Quo in iudicio primie class
permulte centurie claudium aperte
dampnabant. de gracci abso lutione
umiuerse consentire uidebantur. qui
clara noce iurauit si de collega suo gra¬
uuis esset iudicatum. in factis se pari¬
bus eandem cum illo penam exilu su¬
biturum. ea q iusticia. tota illa tempe¬
stas ab utriusq fortunis et capite de¬
pulsa est. claudium emni populus
absoluit. gracco cause dictionem pom¬
pilius remisit :¬
Agnam laudem et illud collegium tri¬
bunorum tulit. ꝙ cum unus ex eo
L. cocta fiducia sacrosancte potestatis

Expanded text:
desistere coegit: nec se desistere coegit: nec se eo facto, quod sequitur, exhibuit. Cum Ti. Gracchus et C. Claudius ob nimis seuere gestam censuram maiorem partem ciuitatis exasperassent, diem iis P. Popilius tribunus pl. perduellionis ad populum dixit, praeter communem consternationem priuata etiam ira accensus, quia necessarium eius Rutilium ex publico loco parietem demoliri iusserant. quo in iudicio primae classis permultae centuriae Claudium aperte damnabant, de Gracchi absolutione uniuersae consentire uidebantur. qui clara uoce iurauit, si de collega suo grauius esset iudicatum, in factis se paribus eandem cum illo poenam exilii subiturum, eaque iustitia tota illa tempestas ab utriusque fortunis et capite depulsa est: Claudium enim populus absoluit, Graccho causae dictionem Popilius remisit. Magnam laudem et illud collegium tribunorum tulit, quod, cum unus ex eo L. Cotta fiducia sacrosanctae potestatis
Abbreviated transcription (Latin):
natum esset delata. missis legatis
pirrum monuit ut aduersus hiiuste
generis insidias cautius se gereret
menior urbem a filio martis condita.
armis bella non uenenis gerrere debe¬
re. thimocaris autem nomen sup-¬
pressit. ut roq modo equitatem am¬
plexus. ne quia nec hostem malo
eremplo tollere. neq eum qui bene
mereri paratus fuerat prodere uoluit:
Unima iusticia in quatuor quoq tri¬
bunis plebis codem tempore cuns¬
conspecta est: nam. lcum.L. attratine
sub quo duce aciem nostram apud
ferruginem a uolstis inclinatam cũ
ceteris equitibus correxerant diem
ad populum L. hortensius collega
eorum dixisset. pro rostris iuraue¬
runt in stalore se esse. quoad impe¬
rator ipsorum reus esset futurusi
non sustinuerunt emin egregu iuue¬
nes cuius armati periculum uulneribꝰ
et sanguine suo defenderant. eius
togati ultimum distrimen potestatis
insignia retmentes intueri. qua
iusticia mota concio. hortensium ac¬

Expanded text:
natum esset delata, missis legatis natum esset delata, missis legatis Pyrrum monuit ut aduersus huius generis insidias cautius se gereret, memor urbem a filio Martis conditam armis bella, non uenenis gerere debere. Timocharis autem nomen suppressit, utroque modo aequitatem amplexus, quia nec hostem malo exemplo tollere neque eum, qui bene mereri paratus fuerat, prodere uoluit. Summa iustitia in quattuor quoque tribunis pl. eodem tempore conspecta est: nam cum L. Atratino, sub quo duce aciem nostram apud Verruginem a Volscis inclinatam cum ceteris equitibus correxerant, diem ad populum L. Hortensius collega eorum dixisset, pro rostris iurauerunt in squalore se esse, quoad imperator ipsorum reus esset, futuros: non sustinuerunt enim egregii iuuenes, cuius armati periculum uulneribus et sanguine suo defenderant, eius togati ultimum discrimen potestatis insignia retinentes intueri. qua iustitia mota contio actione Hortensium
Abbreviated transcription (Latin):
placida mente deposuit. pariter qr
et uiribus odii non sane facile iunci
assuetis. et iuctorie obsequio. que
promptissime licenciam subministrat.
ne iusticie sue deesset obstitit:
dem cum .ꝑ. clauduis camerinos duc¬
tu et auspicus suis captos. sub hasta
uendidisset. et si erarium pecunia
fines agris auctos animaduertebat
tamen ꝙ parum liquida fide id gestũ
ab imiperatore uidebatur. maxrna
cura conquisitos redennt. hiis q ha¬
bitandi gracia. locuni in auentmo¬
et predia restituit. pecu¬
mam eciam non ad curiam. sed ad sa¬
craria edificanda. sacrificiaq facien¬
da tribuit. iusticieq promptissimo
tenore effecit. ut exicio suo letari pos¬
sent. quia sic erant memb¬
nostris et finitimif reg ionibus. que
adhuc retuli. Quod sequitur per totum
aterrarum orbem manauit.
Nimocares ambraciensis. fabricio con¬
suli pollicitus est. se pirrũ ueneno
per filium suum qui potio nibus eus
preerat necaturum. ea rescum ad se¬

Expanded text:
placida mente deposuit pariterque placida mente deposuit pariterque et uiribus odii, non sane facile uinci adsuetis, et uictoriae obsequio, quae promptissime licentiam subministrat, ne iustitiae suae deesset obstitit. Idem, cum P. Claudius Camerinos ductu atque auspiciis suis captos sub hasta uendidisset, etsi aerarium pecunia, fines agris auctos animaduertebat, tamen, quod parum liquida fide id gestum ab imperatore uidebatur, maxima cura conquisitos redemit iisque habitandi gratia locum in Auentet praedia restituit. pecuiam etiam † non ad curiam sed sacraria aedificanda sacrificiaque facienda tribuit iustitiaeque promptissimo tenore effecit ut exitio suo laetari possent, quia sic renati enostris et finitimis regionibus quae adhuc retuli , quod sequitur per totum terrarum orbem manauit. Timochares Ambraciensis Fabricio consuli pollicitus est se Pyrrum ueneno per filium suum, qui potionibus eius praeerat, necaturum. ea res cum ad se
Abbreviated transcription (Latin):
.uius autem precipuum et certissi¬
mum inter omnes gentes nostra
ciuitas exemplum est:
a millo consule falistos crocumiseden¬
temagister ludi plurimos et nobilis¬
simos inde puerof. uelut amandi
gracia eductos in castra romanorũ¬
perduxit. quibus interceptis non
erat dubium quim falisti de posita uel¬
li gerendi pertiacia tradituri se no/¬
stro imperatori essent. Ca re senatuse
censuit. ut iunctum pueri magistrũ
iurgis cedentes in patriam remicte/¬
rentur. Qua iusticia animi eorum sũt
capti quorumin menia expugnari nõ
poterant. namq falisti beneficio ma¬
gis ꝙͣ armis uicti portas romanis
apperuerunt.
Adem cuutas aliquociens rebellando.
semper q aduersis contusa prelus.
tanden se . a. lutatio consuli dedere
coacta est. aduersus quam seuire
cupiens populus Ro. postꝙͣ a papi¬
rio cuius manu iubente consule. uer¬
ba deditionis stripta erant. doctus
est falistos non potestati. sed fidei ro
manorum se commisisse. omnem irã

Expanded text:
. eius autem praecipuum et certissi. eius autem praecipuum et certissimum inter omnes gentes nostra ciuitas exemplum est. Camillo consule Falerios circumsedente magister ludi plurimos et nobilissimos inde pueros uelut ambulandi gratia eductos in castra Romanoruperduxit. quibus interceptis non erat dubium quin Falisci deposita belli gerendi pertinacia tradituri se nostro imperatori essent. ea re senatus censuit ut pueri uinctum magistrum uirgis caedentes in patriam remitterentur. qua iustitia animi eorum sunt capti, quorum moenia expugnari non poterant: namque Falisci beneficio magis quam armis uicti portas Romanis aperuerunt. Eadem ciuitas aliquotiens rebellando semperque aduersis contusa proeliis tandem se Q. Lutatio consuli dedere coacta est. aduersum quam saeuire cupiens populus Romanus, postquam a Papirio, cuius manu iubente consule uerba deditionis scripta erant, doctus est Faliscos non potestati, sed fidei se Romanorum conmisisse, omnem iram
Abbreviated transcription (Latin):
abus uictorus respondentem. dignã¬
q cui tercia sicut euenit tribueret᷑i
tq hec quidem et anmi magnifici et
prosperi status. illa uero qua legati
lacedemoniorum apud patrem eus
miseram fortitudinis sue condicionẽ
testati sunt. gloriosior ꝙͣ optabilior.
intollerabilibus enm oneribus ciui¬
tateni implicanti. si quid morte grauiꝰ
imperare perseueraret. mortem se
prelaturos responderunt:
et parum graue spartani cuiusdem
dictun. siquidem nobilitate et sancti¬
tate prestans et in petitione magi-¬
stratus uictus maxime leticie sibi es¬
se predicauit. ꝙ aliquos patria se
meliores uiros haberet. quo ser mone
repulsam animi adequauit.¬
. De. IUSTICIAE
EMPUS est iusticie quoq sancta
penetralia adire. in quibus semper
equi et probi facti respectus religi¬
osa cum obseruatione uersatur. et
ubi studium uerecundie. cupiditas
ratiomi cedit. inchilq utile quod pa¬
rum honestum iuderi possit ducitur¬

Expanded text:
abus uictoriis respondentem dignamabus uictoriis respondentem dignamque cui tertia, sicut euenit, tribueretur. Atque haec quidem et animi magnifici et prosperi status: illa uero, qua legati Lacedaemoniorum apud patrem eius miseram fortitudinis suae condicionem testati sunt, gloriosior quam optabilior: intolerabilibus enim oneribus ciuitatem eorum inplicanti, si quid morte grauius imperare perseueraret, mortem se praelaturos responderunt. Nec parum graue Spartani cuiusdam dictum, siquidem nobilitate et sanctitate praestans, sed in petitione magistratus uictus maximae sibi laetitiae esse praedicauit, quod aliquos patria sua se meliores uiros haberet. quo sermone repulsam honori adaequauit. DE IVSTITIA Tempus est iustitiae quoque sancta penetralia adire, in quibus semper aequi ac probi facti respectus religiosa cum obseruatione uersatur et ubi studium uerecundiae, cupiditas rationi cedit nihilque utile, quod parum honestum uideri possit, ducitur
Abbreviated transcription (Latin):
relictum. melus sine dubio. istud nostri
sanguinis hommes dixissent ꝙͣ audis¬
sent. sed illos quidemnatura in hec
grauitatis nestigia deduxit.
Ocrates autem grece doctyine claris¬
simum columen. cum athenis causam
diceret. defensionemqz ei lisiasa se
compositam qua in iudicio uteretur
recitasset. demissam et supplicem
queso inquit istam. Nam ego non ad¬
duci possem. ut eam in ultima stichie
solitudine perorarem. prius me ipsũ
morte mulctandum concederem .⁊ pi¬
ritum contempsit ne careret graui¬
tate. maluit ꝙ socrates extingui ꝙͣ li¬
sias super esse:
armis alexender. illam uocem nobilẽ¬
dedit. dario enim iaui uno et altero
prelio uirtutem eius experto. atque
ideo parten ei regni taurotenus mõ¬
te et filiam in matrimonium cum
decies centum milibus talentum pol¬
licente. cum parmemon alexandro
dixisset. se si alexender esse usurum
ea condicione . Respondit. et ego it¬
uterer si per memon essem. uocem du¬

Expanded text:
relictum. melius sine dubio istud nostri relictum. melius sine dubio istud nostri sanguinis homines dixissent quam audissent. Sed illos quidem natura in haec grauitatis uestigia deduxit, Socrates autem Graecae doctrinae clarissimum columen, cum Athenis causam diceret defensionemque ei Lisias a se compositam, qua in iudicio uteretur, recitasset, demissam et supplicem,inquit, "queso, istam. Nam ego, si adduci possem ut eam in ultima Scitharum solitudine perorarem, tum me ipse morte mulctandum concederem". Spiritus contempsit ne careret gravitate; Socratesque extingui quam Lisias superesse maarmis Alexedidit: Dareo enim uno iam et altero proelio uirtutem eius experto atque ideo et partem regni Tauro tenus monte et filiam in matrimonium cum decies centum milibus talentum pollicente, cum Parmenion dixisset se, si Alexander esset, usurum ea condicione, respondit 'et ego uterer, si Parmenion essem'. uocem du
Abbreviated transcription (Latin):
mansit: quapropter felicitatis cog-¬
nomen iustius quis moribus gra-¬
uissimi cuus ꝙͣ impotentis arins
assignauerit: quod quidem silla raput
rutilius meruit :
patrie parentis parricida. Uno emin
facto et illum in profundum preci¬
pitauit. et ommem nominis sui
memoriam mexpiabili detestatione
profudit. Utimum prelium miturus
negantibus quibusdam id conitti op¬
portere. fidenter in quit in aciem de-¬
stendo. hodie enim aut recte erit. aut
inchilcurabo. presumpserat iuideli¬
cet sine iuiuere se sine uictoria neqz
mori sine securitate posse.
Uius mencio michi subicit. quod ad¬
uersus brutum in hispama grauiter
dictum est referre: Nam cum ei se tota
pene lusitania dedisset. ac sola gentis
eius urbs cimiminia pertinaciter ar¬
ma retineret. temptata redemptio/¬
ne propemodum uno ore legatis bru¬
ti respondit. ferrum sibi a maioribus
quo urbem tuerentur. non aurum quo
libertatem ab imperatore auaro emerẽt.

Expanded text:
mansit. quapropter felicitatis cogmansit. quapropter felicitatis cognomen iustius quis moribus grauissimi uiri quam inpotentis armis adsignauerit: quod quidem Sulla rapuit, Rutilius meruit. M. patriae parentis parricida—uno enim facto et illas in profundum praecipitauit et omnem nominis sui memoriam inexpiabili detestatione perfudit—, ultimum proelium initurus negantibus quibusdam id committi oportere 'fidenter' inquit 'in aciem descendo: hodie enim aut recte erit aut nihil curabo'. praesumserat uidelicet neque uiuere se sine uictoria neque mori sine securitate posse. Cuius mentio mihi subicit quod aduersus D. Brutum in Hispania grauiter dictum est referre: nam cum ei se tota paene Lusitania dedidisset ac sola gentis eius urbs Cinginnia pertinaciter arma retineret, temptata redemptione propemodum uno ore legatis Bruti respondit ferrum sibi a maioribus, quo urbem tuerentur, non aurum, quo libertatem ab imperatore auaro emerent,
Abbreviated transcription (Latin):
qe efficar est annini sermomisq gra¬
uitas abstisa. lodem mõmento. siriẽ
regnum terruit. egipti texit¬
Auli antem rutilui uerba prius ant
facta estumem nestiornam utriq eque
ad mirabile robur mest. cum amici
cuusdem miuste rogationi resisteret
atq is per suminani indignationem
dixisset. Quid ergo michi opustest¬
inquit amicicia tua. si quod lrogot
non facis. Respondit. mio quid michi
tua si propter te uiliq iuid inhoneste
facturus sumꝵ i¬
uic uoci consentanea illa opera ꝙ
magis ordinum dissensione. ꝙͣ ulla
sua culpa reus factus. nec obsoleta
nestem induit. nec insignia senato¬
ris deposuit. nec supplices ad gerrua
iudicum manus tetendit. nec dix it
quitꝙͣ splendore preteritorum anno¬
rum humiliuis. effecitq ut pericu¬
lum non impedimentum grauitatis
euis esset. sed ex perimentum. Atq
eciam cum ei reditum in patrian
sillana uictoria prestaret. in exilio
ne quid aduersus leges faceret re¬

Expanded text:
quam efficax est animi sermonisque absquam efficax est animi sermonisque abscisa grauitas! eodem momento Syriae regnum terruit, Aegypti texit. P. autem Rutilii uerba pluris an facta aestimem nescio: nam utrisque aeque admirabile inest robur. cum amici cuiusdam iniustae rogationi resisteret, atque is per summam indignationem dixisset 'quid ergo mihi inquit opus est amicitia tua, si quod rogo non facis?' respondit 'immo quid mihi tua, si propter te aliquid inhoneste facturus sum?' huic uoci consentanea illa opera, quod magis ordinum dissensione quam ulla culpa sua reus factus nec obsoletam uestem induit nec insignia senatoris deposuit nec supplices ad genua iudicum manus tetendit nec dixit quicquam splendore praeteritorum annorum humilius effecitque ut periculum non inpedimentum grauitatis eius esset, sed experimentum. atque etiam cum ei reditum in patriam Sullana uictoria praestaret, in exilio, ne quid aduersus leges faceret, re
Abbreviated transcription (Latin):
trum̃ michi mitti placet. quia alter
nichil habet: alteri nichil est satise
leque malam licentis imperĩ ma¬
gistramindicans mopiam. atque¬
auariciam: quo dicto ut neuter ni pro¬
iunciam mitteretur obtinuit:
N. Uero pompilius ã senatu legatus
ad anthiocuni missus: ut bello quo se
tholomeum lacessebat abstineret. cum
ad euin uenisset. atq is prompto amimo
et amicissimo nultu dexteram ei por¬
rerasset. muiceni illi suam porrigere
natuit. sed tabellas senatus consultũ
uto retmentes tradidit. quas ut legit
anthiocus. dixit se cum amicis col¬
loginiturum. Indignatus pompilius
ꝙ abiquani moram interposusset.
aiurga solum quo insistehat deno¬
tauit. Et prius in quit ꝙͣ hoc crrculo
excedas. da responsum quod senatiu
referam: non legatum loquutuni. sed
ip̃sam curiam ante oculos positam cre¬
deres. continuo emin rex affirmauit
fore ne amplius de so tholomeus que¬
reretur. Ac tum demĩde pompilu sa
manim euos tanꝙͣ socu apprehendit.

Expanded text:
inquit 'mihi mitti placet, quia alter inquit 'mihi mitti placet, quia alter nihil habet, alteri nihil est satis', aeque malam licentis imperii magistram iudicans inopiam atqueauaritiam. quo dicto ut neuter in prouinciam mitteretur obtinuit. C. uero Popilius a senatu legatus ad Antiochum missus, ut bello se, quo Ptolemaeum lacessebat, abstineret, cum ad eum uenisset atque is prompto animo et amicissimo uultu dexteram ei porrexisset, inuicem illi suam porrigere noluit, sed tabellas senatus consultum continentis tradidit. quas ut legit Antiochus, dixit se cum amicis conlocuturum. indignatus Popilius, quod aliquam moram interposuisset, uirga solum, quo insistebat, denotauit et 'prius' inquit 'quam hoc circulo excedas da responsum, quod senatui referam'. non legatum locutum, sed ipsam curiam ante oculos positam crederes: continuo enim rex adfirmauit fore ne amplius de se Ptolemaeus quereretur, ac tum demum Popilius manum eius tamquam socii adprehendit.
Abbreviated transcription (Latin):
reddiderunt. et italiam ad iuftiuita¬
tis nobiscum erequendum consur¬
gere passe non sunt. Nam ut armis
patris ita uerbis filu fracta cessit.
Ar illus quoq maulu grauitas cui
cum consulatus omnium consensu
defferretur. enm q sub excusatione
ad uerse ualitudinis oculorum atecu¬
saret. instantibus cunctis. Aliun
inquit quirites querite. ad quen huc
honorem transferatis llam si me
eum gerere coegeritis. nec egto mol¬
res uestros ferre. nec uos imperium
meum perpeti poteritis ⁊ di priuati
tam ponderosa uox. ꝙͣ graues fastes
consulis
in curia aut in concione grauitasi
qui cum haberet consortem censure.
miminum. ut nobilem ita ene rus
uite pro rostris dixit se ex maiesta¬
te Rei ꝑ. omma gesturum. si sibi uel
dedissent collegani uel non dedissent.
dem cum seruius sulpicius galba.
et aurolius consules. in senati con¬
tenderent. Uuter aduersus iuriachũ
in hispanam mitteretur. ac mag
bus quonam eius sentencia nchina¬
retur ex pectantibus. inquit. neu

Expanded text:
reddiderunt et Italiam ad ius ciuitatis nobiscum exaequandum consurgere passae non sunt: namque ut patris armis, ita uerbis filii fracta cessit. Par illius quoque et Manli grauitas, cui cum consulatus cum omnium consensu deferretur eumque sub excusatione aduersae ualitudinis oculorum recusaret, instantibus cunctis 'alium' inquit, 'Quirites, quaerite, ad quem hunc honorem transferatis: nam si me gerere eum coegeritis, nec ego mores uestros ferre nec uos meum imperium perpeti poteritis'. priuati tam ponderosa uox: quam graues fasces consulis in curia aut in contione grauitas. qui, cum haberet consortem censurae Mummium, ut nobilem, ita eneruis uitae, pro rostris dixit se ex maiestate rei publicae omnia gesturum, si sibi ciues uel dedissent collegam uel non dedissent. Idem, cum Ser. Sulpicius Galba et Aurelius consules in senatu contenderent uter aduersus Viriathum in Hispaniam mitteretur, ac magnbus quonam eius sententia inclinaretur expectantibus, 'neutrum'
Abbreviated transcription (Latin):
esse uoluit. certissima salus patrie
cesar iuoco. Cuuis celesti prouidencia
uirtutes de quibus dicturus sum
benignissime fouentur. uicia seue¬
rissime uindicantur: Nam si pristi
oratores ab ioue oꝑtinio maximio
bene orsi sunt. Si excellentissimi ua¬
tes anumine aliquo principia traxe¬
runt. mea paruitas eo iustius ad¬
fauorem tuum decurrerit. quo cetera di¬
uinitas opinione colligitur: tua.pre¬
senti fide. paterno. auito q sideri par
iudetur. Quorum eximio fulgore mul¬
tum cermionis nostris inlite alacri¬
tatis accessit. Reliquos enim deos accepi¬
nuis. cesares dedimus: Et quomam
micium a cultu deorum petere in a¬
mino est de condicione eius sumatim
disseram.
¶De Religione antiquorum.¬

Expanded text:
sima salus patriae, Caesar, inuoco, cuius caelesti prouidentia uirtutes, de quibus dicturus sum, benignissime fouentur, uitia seuerissime uindicantur: nam si prisci oratores ab Ioue optimo maximo bene orsi sunt, si excellentissimi uates a numine aliquo principia traxerunt, mea paruitas eo iustius afauorem tuum decucurrerit, quo cetera diuinitas opinione colligitur, tua praesenti fide paterno auitoque sideri par uidetur, quorum eximio fulgore multum caerimoniis nostris inclitae claritatis accessit: reliquos enim deos accepimus, Caesares dedimus. et quoniam initium a cultu deorum petere in animo est, de condicione eius summatim disseram. DE RELIGIONE Maior
Abbreviated transcription (Latin):
cumenta sumere uolentibus longẽ
inquisitionis labor absit : Nec michi
cuncta complectendi cupido incessit.
Quis enim omnis eui gesta modico
uoluminum numero comprehenderit.
Aut quis compos mentis domestice
peregrine q historie seriem. felici su¬
periori stilo conditam. uel actentiore

Expanded text:
sumere uolentibus longae inquisitionis labor absit. nec mihi cuncta conplectendi cupido incessit: quis enim omnis aeui gesta modico uoluminum numero conprehenderit, aut quis compos mentis domesticae peregrinaeque historiae seriem felici superiorum stilo conditam uel adtent
Abbreviated transcription (Latin):
minaretur domus sua. proprio sant¬
quini non pepercit. Nanicum Apiis
claudius decemuir.filie eĩus uurgini
stuprum potestatis auribus freties
pertmaciu ssierpeteret. deductani in
forum puellam occidit: pudice q in¬
teremptor ꝙͣ corrupte pater esse maluit.
Et alio robore animi preditus fiut
poncius aufidianusceques romanus
Qui post ꝙ̃ comperit filie sue iurgini¬
tatennia pedagogo proditam fauio sa¬
tur ñino. moniontentuse scelora fum
serium affecisse siuplicior eciari in sapi
ꝑuellammecauit. itanẽ tui pesi enis
muprrast relehtarẽtraterbas excquils
tustodem ettit. in libertum nanq̃ gra¬
tum admodum sabi amipiaduertit. quia
cum nbilis iami etatis sue filie ostu¬
lum dedisse cognouerat. gum presertiin
non libidine sed errore lapsusi iuderi
posset aceterum amaritudine pene te¬
neris adhuic puelle sensibus castitatis
distipliuani ingenerari magni existi¬
mauit. ei q tani tristi ex emplo prece¬

Expanded text:
minaretur domus sua, proprio sangminaretur domus sua, proprio sanguini non pepercit: nam cum App. Claudius decemuir filiae eius uirginis stuprum potestatis uiribus fretus pertinacius expeteret, deductam in forum puellam occidit pudicaeque interemptor quam corruptae pater esse maluit. Nec alio robore animi praeditus fuit Pontius Aufidianus eques Romanus, qui, postquam conperit filiae suae uirginitatem a paedagogo proditam Fannio Saturnino, non contentus sceleratum seruum adfecisse supplicio etiam ipsam puellam necauit. ita ne turpes eius nuptias celebraret, acerbas exequias custodem egit! in libertum namque gratum admodum sibi animaduertit, quia eum nubilis iam aetatis filiae suae osculum dedisse cognouerat, cum praesertim non libidine, sed errore lapsus uideri posset. ceterum amaritudine poenae teneris adhuc puellae sensibus castitatis disciplinam ingenerari magni aestimauit eique tam tristi exemplo praece
Abbreviated transcription (Latin):
narum precipuum firma¬
mentum pudicicia niuocem.
tu emini prista religione
consecratos ueste focos inco¬
lis tu capitoline iunonis puliunaribus
incubas tu palacũ columen angustos
penates. sanctissimum qr ulie gentis¬
gemalem thorum assidua statione cele¬
bras tuo presidio puerilis et atis insig¬
nia munita sunt. tui nuiminis respectu
sincerus ucuentutis flospermanet.
te custode matronalis stola censetiro.
Ades igitur et cognoste que fieri ipsa
uoliusti:
Iex romane pudicicie lucrecia. tuis uiris¬
lis ammus maligno errore fortune.
omliebre corpus sortitus est. atar¬
quimo regis superbi filio: per ium stu¬
prum pati cõacta. enm grauissimis
uerbis inucriam suam in consilio ne-¬
cessariorun deplorasset ferro se quod
ueste tectum attulerat interenritt
causam q tam animoso interitu. imipe¬
rium consulare prõ regio permutandi
populo Ro. prebit. sualiuo quo¬
dne hanc illatam oniuriam non tũ¬
lit uixgimius plebei generis: sedpa¬
tricu uir spiritus. qui ne probro conta¬

Expanded text:
narum praecipuum firmamentum, Pudicitia, inuocem? tu enim prisca religione consecratos Vestae focos incolis, tu Capitolinae Iunonis puluinaribus incubas, tu Palatii columen augustos penates sanctissimumque Iuliae genialem torum adsidua statione celebras, tuo praesidio puerilis aetatis insignia munita sunt, tui numinis respectu sincerus iuuentae flos permanet, te custode matronalis stola censetur: ades igitur et recognosce quae fieri ipsa uoluisti. Dux Romanae pudicitiae Lucretia, cuius uirilis animus maligno errore fortunae muliebre corpus sortitus est, a Sex. Tarquinio regis Superbi filio per uim stuprum pati coacta, cum grauissimis uerbis iniuriam suam in concilio necessariorum deplorasset, ferro se, quod ueste tectum adtulerat, interemit causamque tam animoso interitu imperium consulare pro regio permutandi populo Romano praebuit. Atque haec inlatam iniuriam non tulit: Verginius plebei generis, sed patricii uir spiritus, ne probro conta
Abbreviated transcription (Latin):
plurmnia exempla retu¬
limus. constantis propi¬
cie ad inodum panca
narrari possunt . quo
patet eam aduersas
affluunt subito repente dilabuntur.
nullo in loco milla in persona stabi¬
libus mxa radicibus consistunt.
ded incertissimo flatu fortune huc
atqr illuc acta quos sublime extule¬
runt impronso recessu descituto/
profundo cladium miserabiliter mi¬
mergunt.itaq. neq existimari neq
dici debent bona que inflictorum n¬
malorum amaritudine desiderium
siu duplicant.
LiseR Septinrst
¶.De felicitate

Expanded text:
plura exempla retulimus, constanter propitiae admodum pauca narrari possunt. quo patet eam aduersas adfluunt subito, repente dilabuntur, nullo in loco, nulla in persona stabilibus nixa radicibus consistunt, sed incertissimo flatu fortunae huc atque illuc acta quos sublime extulerunt inprouiso recussu destitutos profundo cladium miserabiliter inmergunt. itaque neque existimari neque dici debent bona, quae, ut inflictorum malorum amaritudine desiderium sui duplicent, LIBER SEPTIMVS DE FELICITATE
Abbreviated transcription (Latin):
ognosti possunit. ab illustribiis elect
uuctoribus deligere constitiu. It d¬
umenta sumere uolentibus longe
nquisitionis labor absit : Hec michi
uncta complectendi cupido incessi
Quis enim omnis eu gesta modico
uoluminum numero comprehende

Expanded text:
cognosci possint, ab inlustribus electa auctoribus digerere constitui, ut documenta sumere uolentibus longae inquisitionis labor absit. nec mihi cuncta conplectendi cupido incessit: quis enim omnis aeui gesta modico uoluminum numero conprehende
Abbreviated transcription (Latin):
noit mortalentaliquẽmt. sed propi¬
cie fortunei be ingnum esse dicere
signum. Ergo quod calliasupossi¬
debat. ominiquasi commune patra¬
moinum erat. epro ciuicsẽ saluterẽt
mncrementis tum agrigeñtinau
ciuitas frucciamiuuitnte regiones
tibeis ercubabant eollato e ton¬
traria pante muchus i exorabilt¬

Expanded text:
Non mortalem aliquem, sed propiNon mortalem aliquem, sed propitiae fortunae benignum esse diceres sinum. Ergo quod Gillias possidebat, omnium quasi commune patrimonium erat, pro cujus salute et incrementis, tum Agrigentina civitas, tum etiam vicinae regiones votis excubabant. Colloca ex contraria parte, arcas inexorabil
Abbreviated transcription (Latin):
sa luberrimam partem
anum moderatiozien.
Que mentes nostras
impotencie et temeri¬
tatis incursu transu¬
as fieri noñ patitur. Quo euemit
it reprehensionis morsu sit ua
et laudis questu opulentissima.
ffectus suos in clarissiuris recogno
statem populi uenerando publicos¬
munificencie officina crederetur. Ili¬
lint emin publicis usibus apta mos¬
quimenta estruebantur. ⁊llanc grata
publicis oculis spectatula edebantur.
ulnt opularum magnifici appara¬
tus. labenti q amnone subsidia orie¬
bantur et cum hecon unuersis pri¬
uatim alimenta imopiã laborantibus
dotes urr gimibus paupertate ⁊i¬
pressis ĩ subsidia detrinentortum
nicuns ĩrquassatis  erogabantur.
hospitesi quoq tum urbanis pena¬
tibus tur eciam rusticis tectis ĩ¬
beingnissime excepti nariis imune¬
ĩrribus uornati dinictebanturi. Quor¬
dam nero tempore ducentos sinul
trelonsinm equite sinui tempestar¬
itis in possossiones snas compul¬
sostaluit et nestunt. Seuid muiltas

Expanded text:
saluberrimam partem animi, moderationem, quae mentes nostras inpotentiae et temeritatis incursu transuersas ferri non patitur. quo euenit ut reprehensionis morsu sit uacua et laudis quaestu sit opulentissima. itaque effectus suos in claris uiris recognosmaiestatem uenerando Publicomunificentiae officina crederetur. Illinc enim publicis usibus apta monumenta exstruebantur, illinc grata publicis oculis spectacula edebantur, illinc epularum magnifici apparatus, labentique annonae subsidia criebantur. Et cum haec universis, privatim alimenta inopia laborantibus, dotes virginibus, paupertate pressis subsidia, detrimentorum incursu quassatis solatia erogabantur: hospites quoque tum urbanis penatibus, tum etiam rusticis tectis benignissime excepti, variis muneribus ornati dimittebantur. Quodam vero tempore, quingentos simul Gelensium equites, vi tempestatis in possessiones suas compulsos, aluit ac vestivit. Quid multa?
Abbreviated transcription (Latin):
eDs. Hrnanitate AVT CIEMENCIAT
IB ERALITATI uãs
aptiores conntesst ꝙͣ hu¬
manitateni et clemenciã
dederim:quoniam idem
genus laudis expetunt.
Auarum ꝑrimia mopia. proxnna oc¬
cupatione. tercia ancipiti fortuna
prestatur̃. Cum ꝙ mestiasi quam mai¬
enne probes. eus tamen commendas¬
tio precurrere iudetur cui noniemt
ex ipso numine quesitum est. Ante
omma autem humanissimam et cle¬
mentissima senatus acta referam.
uicum carthagmensuimi legati ad cap¬
tuios redimendos murbeni uenissẽt.
protinus hus nulla pecunia accepta
reddidit. inuenes numero diuimi mi¬
lium et septingentorum quadragnita
trium expletissimos rerum. tantumo¬

Expanded text:
DE HVMANITATE ET CLEMENTIA Liberalitati quas aptiores comites quam humanitatem et clementiam dederim, quoniam idem genus laudis expetunt? quarum prima † inopia, proxima occupatione, tertia ancipiti fortuna praestatur, cumque nescias quam maxime probes, eius tamen commendatio praecurrere uidetur, cui nomen ex ipso numine quaesitum est. Ante omnia autem humanissima et clementissima senatus acta referam. qui, cum Karthaginiensium legati ad captiuos redimendos in urbem uenissent, protinus his nulla pecunia accepta reddidit iuuenes numerum duum milium et septingentorum et xl trium explentis † simis rerum tantum
Abbreviated transcription (Latin):
de ac sepius interpellatu/ in propo¬
sito perstitit. lunc popedius in ex¬
telsam partem edium leuatum. ab¬
obtemperaret minatus est inec
hacre ab incepto moneri potuit.
cexpressa est itage illa uox hominiu
gratulemur nobis latimi et socu hũc
esse tam paruum. quo senatore. ne
sperare nobis quidem ciuitatem
liceret. Tenero igitur animo cato
totuis curie grauitatem percepit.¬

Expanded text:
nde ac saepius interpellatus in proponde ac saepius interpellatus in proposito perstitit. tunc Poppedius in excelsam aedium partem leuatum abobtemperaret, minatus est: nec hac re ab incepto moueri potuit. expressa est itaque illa uox homini: 'gratulemur nobis, Latini et socii, hunc esse tam paruum, quo senatore ne sperare quidem nobis ciuitatem licuisset'. tenero ergo animo Cato totius curiae grauitatem percepit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt cunabula quedem¬
et elemeñta uirtutis.
Ammorumq prõcedente
tempore ad suminum
glorie cumulum peruenturorũ.
certo cum ndolis experimento claros
Milius lepidus puer. eciam tum
progre sus in aciem hostem mter¬
emit. ciuem seruauit. Ciuũs tam
memorabilis operis in dex est
in capitolio statua bullata et in¬
tincta pretexta. senatus consulto
posita. inquum enim putauite
rcturrit igitur lepidus etats staba¬
innentum fortiter faciendi celeritatẽ
arma enm infesta. et districti nladri
et distursus telorum et aduentanti
equitatis fragor et concurrentiuim
excertitiumi ipetus iuuembus
quoq aliqtulum terrorismerititto
Inter que gentis emilie puericialuo¬
rouam nicreri spolia rapere ualiut
tesprcitus ne .n. quidem tators ꝓu¬
ericie defint. tam cum in demo ead
druisi auunculi siu educaretur et ad
dio latu pricipe drusi antem hor¬
spite rogatus. ut socios apud anim¬
culum iuuaret. constanti nultu nõ¬
se facturum respondit . Iterum dem¬

Expanded text:
si cunabula quaedamet elementa uirtutis, animique procedente tempore ad summum gloriae cumulum peruenturi certo cum indolis experimento datos g INDOLE Aemilius Lepidus puer etiam tum progressus in aciem hostem interemit, ciuem seruauit. cuius tam memorabilis operis index est in Capitolio statua bullata et incincta praetexta senatus consulto posita: iniquum enim putauit ecucurrit igitur Lepidus aetatis stabilimentum fortiter faciendi celeritate dtur: arma enim infesta et destricti gladii et discursus telorum et aduentantis equitatus fragor et concurrentium exercituum impetus iuuenibus quoque aliquantum terroris incutit, inter quae gentis Aemiliae pueritia coronam mereri, spolia rapere ualuit. Hic spiritus ne M. quidem Catonis pueritiae defuit: nam cum in domo M. Drusi auunculi sui educaretur, et addio Latii principe, Drusi autem hospite, rogatus ut socios apud auunculum adiuuaret, constanti uultu non facturum se respondit. iterum dei
Abbreviated transcription (Latin):
IBERALITATI Quas
aptiores conites ꝙͣ hu¬
manitateni et clemenciã
dederime quoniam idem
Agenus laudis expetunt
narum prima mopia. proxnna o¬
upatione. tercia ancipiti fortuna
restatur. Cumq nescias quam ma¬
nue probes. eius tamen commenda¬
oprecurrere iudetur cui nomem
eipso numine quesitum est. Ante
mina autem humanissimain et cle¬
nentissima senatus acta referam

Expanded text:
iberalitati quas aptiores comites quam humanitatem et clementiam dederim, quoniam idem genus laudis expetunt? quarum prima † inopia, proxima occupatione, tertia ancipiti fortuna praestatur, cumque nescias quam maxime probes, eius tamen commendatio praecurrere uidetur, cui nomen ex ipso numine quaesitum est. Ante omnia autem humanissima et clementissima senatus acta referam
Abbreviated transcription (Latin):
a tito luuo curiose pariteꝵ at facunde rela¬
ta fiat mensior Is enim ait in affrica a¬
pud bagrada flumen. tante ⁊nagnitũ¬
donis fuisse ut accilui reguli excercitum.
usu aĩis prohiberet. multis q militi¬
bus ingonte ore correptis. compluribus
caudo uoluminibus elisis cum telorum
unctie perforari ne quir et: Ad ultimuu
balistarum tormentis undiq petitum.
silicuni crebriftet ponderosisi procubu¬
tibris et legionibus ipsa carthaginet
iusam terribiliorem. atq seciam cruo¬
re suo gurgitibus mibutis. corporis¬
ꝙ ⁊acentis pestifero afflati uicm̃a
ũregrione polluta. romana ande subnto¬
iusse castra. dicit. longum belue co¬
rium ceritum et augniti pedum in

Expanded text:
a Tito Livio curiose pariter et facunde relata fuit mencio. Is enim ait in Affrica apud Bragada fluvium tante magnitudinis anguem fuisse ut Attilii Reguli exercitum usu amnis prohiberet, multisque militibus ingenti ore correptis, complcaudae uoluminibus elisis, cum telorum iactu perforari nequiret, ad ultimum ballistarum tormentis undique petitam silicum crebris et ponderosis uerbeributibus et legionibus ipsa Karthagine uisam terribiliorem, atque etiam cruore suo gurgitibus inbutis corporisque iacentis pestifero adflatu uicina regione polluta Romana inde summouisse castra. adicit beluae corium centum et uiginti pedum in
Abbreviated transcription (Latin):
transferri iissit. legem eciam comi.¬
ciis centuriatis tulit. ne quis ma¬
gistratus ciuem romanuni aduer¬
sus prouocationem uerberare auit
necare uellet ⁊lta quo ciuitatis condi¬
cio liberior esset imperium suum
pauilatim destruxit. Quid: ꝙ edes
suas diruit. quia excelsiore loco pof¬
posite instar arcis habere iudebantur

Expanded text:
transferri iussit. legem etiam comitransferri iussit. legem etiam comitiis centuriatis tulit, ne quis magistratus ciuem Romanum aduersus prouocationem uerberare aut necare uellet. ita, quo ciuitatis condicio liberior esset, imperium suum paulatim destruxit. quid quod aedes suas diruit, quia excelsiore loco positae instar arcis habere uidebantur
Abbreviated transcription (Latin):
¶De moderatione amiimi.¬
¶Qui ex immicis iuncti sunt¬
¶De abstmencia et continencia
¶De paupertate.
¶de nerecundia.
¶de amore comiugali.
¶De amicicia et sinceritate.
RANI SEREDIAR AD
sa luberrimam partem
amim moderatioriem.
Que mentes nostras
impotencie et temeri¬
tatis incursu transuer¬
sas fieri non ꝑatitur. Quo euenit
ut reprehensionis morsu sit uacua
et laudis questu oprilentissima. atq
effectus suos in claris iuris recognostat.
iq ut incunabulis ab sinimi hono¬
ris incipiam .P. ualerius. qui ma
iestatem populi uenerando publicole
nomen assequutus est. Cum ex actis
regibus. imperii corum uim uniuer¬
sam. omma q insigiriã sub titulo con¬
sulatus in se tran lata cerneret.
iniudiosum magistratus fastigiũ
moderatione sua ad tollerabilũm de¬
duxit . fastes securibus nacuefacien¬
do. et in concione populum submit¬
tendo. numerum q corumi duidia
ex parte minuit. ultro sispurio lur¬
cretio collega assumpto. Ad quem quia
maior natu erat priores fastes ti¬

Expanded text:
De moderatione Qui ex inimicis amici fuDe abstinentia et continentia De paupertate De uerecundia De amore coniugali De amicitia De liberalitate ransgrediar ad saluberrimam partem nimi, moderationem, quae mentes nostras inpotentiae et temeritatis incursu transuersas ferri non patitur. quo euenit ut reprehensionis morsu sit uacua et laudis quaestu sit opulentissima. itaque effectus suos in claris uiris recognoscat. Atque ut ab incunabulis summi honoris incipiam, P. Valerius, qui populi maiestatem uenerando Publicolae nomen adsecutus est, cum exactis regibus imperii eorum uim uniuersam omniaque insignia sub titulo consulatus in se translata cerneret, inuidiosum magistratus fastigium moderatione ad tolerabilem habitum deduxit fasces securibus uacuefaciendo et in contione populo summittendo. numerum quoque eorum dimidia ex parte minuit ultro Sp. Lucretio collega adsumpto, ad quem, quia maior natu erat, priorem fasces
Abbreviated transcription (Latin):
satrarnim fccerunt quaq illa urbst
uittuit et dea in honnins memoria. et
homorni dec religione cultus est il aet¬
qurio nero leontino studiis licterarũ
etatis fue cunctos prestanti. adeo ut
primus in conuentu postere qua de
troquo audire uellet ausus sit
ninlug a trucgia un templo delphici
Ipollimpt̃ stattiam solido ex auro poͣ¬
sunt ccum ceterorum ad id tempus
adẽue gens summo consensu ad amii¬
phiariuim decorandum incubuit. locũ¬
qo hniatus est in formam condicio¬
nom qr templi redigendo. Atꝙ inde ora¬
cula capi istituendo cuius cinereside
honoris possident quod phitico corenic
quod athene dodone quod hammonis
frontidatur.¬
Creinces quoq non uulgaris honos. cui
soli ominum feminarum ginnco specta¬
culo interesse per missum est: cun ad
olimpia filium enclea certamon ingres¬
surum adduxisset. olimpionico patre ge/¬
nita fratribus candem palmam conse¬
quutis latera eius cingentibus:
LIBER NONUS¬
¶ de luxuria et libidine

Expanded text:
sacrarium fecerunt, quoadque illa urbs sacrarium fecerunt, quoadque illa urbs uiguit, et dea in hominis memoria et homo in deae religione cultus est. Gorgiae uero Leontino studiis litterarum aetatis suae cunctos praestanti, adeo ut primus in conuentu poscere qua de re quisque audire uellet ausus sit, uniuersa Graecia in templo Delphici Apollinis statuam solido ex auro posuit, cum ceterorum ad id tempus adem gens summo consensu ad Amphiarauquo humatus est, in formam condicionemque templi redigendo atque inde oracula capi instituendo. cuius cineres idem honoris possident, quod Pythicae cortinae, quod aheno Dodonae, quod Hammonis fonti datur.renices quoque non uulgaris honos, cui soli omnium feminarum gymnico spectaculo interesse permissum est, cum ad Olympia filium Euclea certamen ingressurum adduxisset, olympionice patre genita, fratribus eandem palmam adsecutis latera eius cingentibus. LIBER NONVS DE LVXVRIA ET LIBIDINE
Abbreviated transcription (Latin):
filias nuptiuu daret. earum q sobo¬
tot incunabula. tot iuriles toge.
tam multe nuꝑciales faces. hono¬
.rum. imperiorum. omnis demq
gratulationis summa abundancia.
Cum interim nullum fumis. nullus
gemitus. nulla causa tristicie. Celũ
contemplare Rix tum ibi talem star¬
tum reperies. Auomamquidemt luc¬
tus ei et dolores. deorum quoq pec
romane maiestatis extera quoq insignna
respici possunt ad cacte ansgrediemur¬
. Dictagore tanta ueneratio ab auditori¬
bus tributa est ut que ab eo acceperant
m disputationemt deducere nefas exi¬
stimarent. Quinẽciam interpellatutad
reddendam cansam hoc solum responde¬
bant ipsum dixisse:
Iagñus honos sed stolatenus. illa urbiũ
suffragiis tributa. emxo crotomiate
studio ab co petictunt ut senatum ip¬
sorum iqui mille honnnuni numero con¬
stabat consilus suis uti pateretur. opu¬
lentissiiã p ciuitas tam feequenter
uenerari post mortem̃ domuni cereris

Expanded text:
filias nuptum daret earumque subofilias nuptum daret earumque subotot incunabula, tot uiriles togae, tam multae nuptiales faces, honorum, imperiorum, omnis denique gratulationis summa abundantia, cum interim nullum funus, nullus gemitus, nulla causa tristitiae. caelum contemplare, uix tamen ibi talem statum reperies, quoniam quidem luctus et dolores deorum quoque pecRomanae maiestatis extera quoque insignia respici possunt, ad ea transgrediemur. Pythagorae tanta ueneratio ab auditoribus tributa est, ut quae ab eo acceperant in disputationem deducere nefas existimarent. quin etiam interpellati ad reddendam causam hoc solum respondebant, ipsum dixisse. magnus honos, sed schola tenus: illa urbium suffragiis tributa. enixo Crotoniatae studio ab eo petierunt ut senatum ipsorum, qui mille hominum numero constabat, consiliis suis uti pateretur, opulentissimaque ciuitas † tam frequentem uenerati post mortem domum Cereris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ De. telicnaret
DIUSILIS Fortuneicom¬
plurmia exempla retu¬
limus. constantis propi¬
cie ad modum pauca.
narrari possunt. quo
patet eam aduensas¬
rescupido aninio infligere. secun¬
das parço tribuere. Cadem ribi ma¬
lignitatis obliuisci sibi imperauit.
non solun plurmia et maxina. sed
seciam perpetua bona congerit
idcamus ergo quot gradibus benefi¬
ciorun .A. metellum a primo ori¬
gunst die. ad ultumini usq fatit
tempiis ninꝙͣ cessante indulgençia¬
as ad supronuini beate uite cunuilũ
perdrxerit. Nasti eum in urbe. terra¬
rum principem uoluit. Parentes
ei nobilissnno dedit. Adiecit amimi
rarissimas dotes. et corporum iires
ut sufficere laboribus possent .uxo¬
reni pudicicia ac fecunditate cons¬
picuam consiliauit. consulatus
decus. imperatoriam potestatem.
speciosissimi triumphi pretextam
largita est. fecit ut eodem tempore
tres filios consulares⁊ unum eciam
tensorium triumphalem. et quar¬
tum pretorium iideret. Ut q tres

Expanded text:
 DE FELICITATE Volubilis fortunae conplura exempla retulimus, constanter propitiae admodum pauca narrari possunt. quo patet eam aduersasres cupido animo infligere, secundas parco tribuere. eadem, ubi malignitatis obliuisci sibi imperauit, non solum plurima ac maxima, sed etiam perpetua bona congerit. Videamus ergo quot gradibus beneficiorum Q. Metellum a primo originis die ad ultimum usque fati tempus numquam cessante indulgentia ad summum beatae uitae cumulum perduxerit. nasci eum in urbe terrarum principe uoluit, parentes ei nobilissimos dedit, adiecit animi rarissimas dotes et corporis uires, ut sufficere laboribus posset, uxorem pudicitia et fecunditate conspicuam conciliauit, consulatus decus, imperatoriam potestatem, speciosissimi triumphi praetextum largita est, fecit ut eodem tempore tres filios consulares, unum etiam censorium et triumphalem, quartum praetorium uideret, utque tres
Abbreviated transcription (Latin):
¶Rua ex quisita custodia usĩ sunt
qubus suspecti domestici fuerunt.
¶ de hus qui infimo loco nati. sẽ¬
mendacio clarissimis familus inse¬
rere conati sunt

Expanded text:
uam exquisita custodia usi sunt quibus suspecti domestici fuerunt.  De his qui infimo loco nati mendacio se clarissimis familiis inserere conati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
facta simul et dicta
apud alios latius dif¬
usa sunt. ut ꝙͣbreuiter
cotnosei possuit. ab illustribis electa
auctoribus deligere constitiu. Ut do¬
cumenta sumere uolentibus longe
inquisitionis labor absit. Nec michi
cuncta complectendi cupido incessit
Quis enim omnis eiu gesta modico
uoluminum numero comprehenderite
aut quis compos mentis domestice
peregrine q historie seriem. felici su¬
periori stilo conditam. uel actentiore
cura uel prestantiori facundia tradi¬
turum se sperauerit Te igitur huic
cepto. penes queni hominum deorũ ꝙ
consensũs. maris ac terre reginien
esse uoluit. certissima salus patrie
cesar muoco: cuuis celesti prouidencia
uirtutes de quibus dicturus usimm
benignissime fouentur uicia seue¬
rissime uindicantur: Nam si pristi
oratores ab ioue oꝑtinio maximol
bene orsi sunt. Si excellentissimiica¬
tes a numine aliquo principia traxe¬
runt. mea paruitaseo instiũslad

Expanded text:
Facta et Dicta apud alios latius diffusa sunt quam ut breuiter cognosci possint, ab inlustribus electa auctoribus digerere constitui, ut documenta sumere uolentibus longae inquisitionis labor absit. nec mihi cuncta conplectendi cupido incessit: quis enim omnis aeui gesta modico uoluminum numero conprehenderit, aut quis compos mentis domesticae peregrinaeque historiae seriem felici superiorum stilo conditam uel adtentiore cura uel praestantiore facundia traditurum se sperauerit? te igitur huic coepto, penes quem hominum deorumque consensus maris ac terrae regimen esse uoluit, certissima salus patriae, Caesar, inuoco, cuius caelesti prouidentia uirtutes, de quibus dicturus sum, benignissime fouentur, uitia seuerissime uindicantur: nam si prisci oratores ab Ioue optimo maximo bene orsi sunt, si excellentissimi uates a numine aliquo principia traxerunt, mea paruitas eo iustius ad