comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rifitatus in udicio tum uenerst iudiane tiuo
et mortuos. ⁊ seculũ per ignẽ glorificabit setõs
suos ipẽ cũ illis gloriosꝰ. et glorificati apparens
a claritate potencie sue clarificans eos: sicut di
pata dominꝰ ait Et claritatẽ quã dedisti michit
Adi eis: Et alibi. Fulgebunt iusti ĩquit sicut sol
In regno patris m̃ei. Qua gloriosa ⁊ ꝓpetua
gloria glorificati In iudicio cum apparebũt elti
Ueniet go ueniet In iundicio apparere ĩ sauctꝭ
suis glorificatꝰ qui miquis apparuit in sua¬
passiout despectꝰ. Et qui añ pylatũ ⁊ pontifices
Indeoꝵ iñ xͥmo aduentu apparuit huilĩs et
pusilus: in secundo magnꝰ głosus et excelsus
apparebit deus. et ãmirabil fieri ĩ omnib qui

Expanded text:
udicio cum venerit judicare vivos et mortuos, et saeculum per ignem glorificabit sanctos suos, ipse cum illis gloriosus, et glorificatus apparens, a claritate potentiae suae clarificans illos: sicut et idem Patri Dominus ait: Et claritatem quam dedisti mihi, dedi eis . Et alibi: Fulgebunt inquit justi sicut sol, in regno Patris mei . Qua gloriosa et perpetua gloria glorificati, in judicio cum Christo apparebunt electi. Veniet ergo, veniet in judicio apparere in sanctis suis glorificatus, qui iniquis apparuit in passione sua despectus. Et qui ante Pilatum et pontifices Judaeorum in primo adventu apparuit humilis et pusillus, in secundo gloriosus, magnus et excelsus apparebit Deus, et admirabilis fieri in omnibus qui
Abbreviated transcription (Latin):
su aĩmiũ: ad celestem pat̾am uocat at aterrems
desideriis ad suxna amplecteda cor legentis ĩnuut
dictisq obscuiorib excercet fortes. ⁊ pariuilis
huiuli sermone blanditur ⁊ usu legendi: fastidrꝰ
a rudib lectorib recognoscit᷑. ẜ tamẽ doctis sẽier

Expanded text:
 quod ad coelestem patriam vocat; quod a terrenis desideriis ad superna amplectenda cor legentis immutat; quod dictis obscurioribus exercet fortes, et parvulis humili sermone blanditur, a rudibus lectoribus quasi recognoscitur, et tamen doctis semper
Abbreviated transcription (Latin):
manet ẜ caritas eius ĩ nobis ꝑfecta est: Ptã
ẽgo uirtꝰ dilectionis ꝑ caritatis. que om̃s ãplecti᷑
omnes diligit: omnes fouet. Uere beata q̃ mitrit
uirtutes: et delet peccata. opprimit irã. excludit
ob ꝓbria secura ẽ : int̾ iras placida: int̾ odia bene¬
fica in uitate Rirma a pͣuis ĩpugnatorib: nõ
drripit᷑ a latronib nõ furat᷑ ab incẽdio nõ cna ᷑¬

Expanded text:
et charitas ejus in nobis perfecta est . Beata est ergo dilectio charitatis, quae omnes amplectitur, omnes diligit, omnes fovet. Vere beata, quae nutrit virtutes, et delet peccata. Opprimit iram, excludit opprobria secura est, inter iras placida, inter odia benefica, in veritate firma. A pravis impugnatoribus non diripitur, a latronibus non furatur, ab incendio non
Abbreviated transcription (Latin):
profecerit ĩnotostat᷑: nuiro ordine cũcta dispẽsas
alios ꝑflagella dep̾mit s alios successib fulstũ
secint᷑᷑ qui felices sine comꝑane colueꝵt. In¬
offenso pede. iter nrm̃ agit᷑. in terra agit᷑᷑ si deꝰ
⁊ ꝓximꝰ integra mẽte nõ diligit᷑. Nec deꝰ enĩ.
uere diligit᷑. sine ꝓpimo: nec ꝓximꝰ ut̾ diligit:
sie deo / bãctꝰ spiritꝰ secũdo legit᷑ discipulis datꝰ
p̾us a duõ in terra degente pͥmod̾. adnõ celo
presidente: In terra quippe dat᷑ spũs. ut diliga ᷑
ꝓximꝰ: e celo uero ut diliga ᷑ deꝰ. Bed cur p̃us
in terra pꝰmod̾ e celo: insi qr patent̾ dat᷑ in¬
telligi ꝙ iuxͣ iohãns uocem: qui frem̃ suũquẽ

Expanded text:
profecerit, notum facit . Miro ordine cuncta dispensans, profecerit, notum facit . Miro ordine cuncta dispensans, alios per flagella deprimit, alios successibus fulcit. sequuntur, qui felices sine comparatione coluerunt. Inoffenso pede iter nostrum in terra agitur, si Deus et proximus integra mente diligantur. Nec Deus enim vere diligitur sine proximo, nec proximus vere diligitur sine Deo. Sanctus Spiritus secundo legitur discipulis datus: prius a Domino in terra degente , postmodum a Domino, coelo praesidente . In terra quippe datur spiritus, ut diligatur proximus: e coelo vero, ut diligatur Deus. Sed cur prius in terra, postmodum e coelo, nisi quia patenter datur intelligi, quod juxta Joannis vocem:
Abbreviated transcription (Latin):
urficant quia dilectionẽ dei ẜ ꝓximi capimiꝰ
eloquiis diuinis per amorẽ dei amor ꝓxinu
gignit᷑. ⁊ ꝑ amorẽ ꝓxii amor dei mitatur
Nã qui amare deũ negligit: profecto diligerẽ
ꝓpimũ nescite Tunc plemꝰin dei dilectõne
ꝓficimꝰ: si in eiusd̃ dilectionis gremio: p̾ꝰ
ꝓpuui caritate lactamꝰ᷑ Quia̾ go amor dei
amorẽ ꝓximi gu̾at: dicturꝰ ꝑleg̾em dñs dili¬
ges ꝓximũ tnũ p̾misit dicens Diliges
dum deũ tuũ ut uicelicet ĩ terra pectoris
nr̃i prius amoris sui radicẽ figeret quatinꝰ
ꝑ ramos. pꝯmod dilectio fraterua g̾miãret
Amor dei ex proximi amore calescit sic̾ testa᷑ iohãnes
qui quoss increpat d Qui nõ diligit frem̃ suũ quẽ
uidet: deum quẽ non uidet quomõ potest diligere: Qͤ¬
tamẽ diuina dilectio ꝑ timorẽ nascit᷑ sed in affectũ
crescendo ꝑmuta. Sepe om̃ips̃ de ꝰut ꝙͣutũ quisq
a caritate dei ⁊ proximi longe sit: uel ĩ ea ꝙͣntũ

Expanded text:
vificant: quia dilectionem Dei et proximi capimus in eloquiis divinis. Per amorem Dei amor proximi gignitur, et per amorem proximi amor Dei nutritur. Nam qui amare Deum negligit, profecto diligere proximum nescit. Tunc plenius in Dei dilectione proficimus, si in ejusdem dilectionis gremio prius proximi charitate ligamur. Quia ergo amor Dei amorem proximi generat, dicturus per legem Dominus: Diliges proximum tuum, praemisit dicens: Diliges Dominum Deum tuum ; ut videlicet in terra pectoris nostri prius amoris sui radicem figeret, quatenus per ramos postmodum dilectio fraterna germinaret. Amor Dei ex proximi amore coalescit, sicut testatur Joannes, qui quosdam increpat, dicens: Qui non diligit fratrem suum quem videt, Deum, quem non videt, quomodo potest diligere tamen divina dilectio per timorem nascitur, sed in affectum crescendo permutatur. Saepe omnipotens Deus, ut quantum quisque a charitate Dei et proximi longe sit, vel in ea quam
Abbreviated transcription (Latin):
diligere. Amemꝰ ẜ amplecteni ꝓxinut qui
iuxͣ nos eeͣ ut ꝑuenire ualeamꝰ ad amorẽ illi:
qui sr̃ nos ẽ. Medite᷑ mens ĩ ꝓximo qd̾ ex¬
hibeat deo: ut ꝑfecte merea᷑ in deo gauae
pignus accepiniꝰ: si ad istũ funẽ: stilicet ad
dilectionẽ dei ⁊ ꝓxnni toto amore tẽdamq
Ouiẽ mãdatũ de sola dilectione est s orã
tiũ precertũ sunt: quia quicꝙ̃ precipitur in sola

Expanded text:
ximum, qui juxta nos est, ut pervenire valeamus ad amorem illius qui super nos est. Meditetur mens in proximo, quod exhibeat Deo, ut perfecte mereatur in Deo gaudere pignus accepimus, si ad istum finem, scilicet ad dilectionem Dei et proximi, toto amore tendamus. Omne mandatum de sola dilectione est, et omnia unum praeceptum sunt. Quia quidquid praecipitur, in
Abbreviated transcription (Latin):
unde alibi iosallã spũ: psallã ẜ mẽte/. Gicut oroĩb
regun ͦ ita psal moꝵ studiis delectam᷑ iosallẽdi
utilitas tristia corda cõiolat᷑r gͣtiores mẽtes facit
fastidioses oblectat: mẽtes excitat/ peccatores
ed lauẽta inuitat/ Nã ꝙͣis dura suit carͣliũ corda
statim ut psali dulcedo ĩsonuier ᷑ ad affectũ pie¬
dulaͦ. sed tñ n̾ba dĩnia que ibi ditũ: debeãt cõ¬
mouere: Nestio tamẽ quo pacto: modulane ca¬
nentis: maior nastit᷑ conpũctio cordis: Muli
enĩ reperiũ: qui cãtꝰ suauitate cõmoti sua c̾anã
plagunt at ex ea parte magis frectunt᷑: ad
lac̾mas ex qua psallẽtis ĩsonierit dulcedo sua-
demõstrat in glia sempiternã sicut st̃ptũ ẽ
Beati qui hĩtant ĩdomo tua: in stlã seculor⁊¬
laudabunt te. Cuiꝰ oꝑis nũteriũ/ quicũq
frdelr. uitenta qr mente. exsequit quod agl¬

Expanded text:
Psallam spiritu, psallam et mente . Sicut orationibus regimur, ita psalmorum studiis delectamur. Psallendi enim utilitas tristia corda consolatur, gratiores mentes facit, fastidiosos delectat, inertes exsuscitat, peccatores ad lamenta invitat. Nam quamvis dura sint carnalium corda, statim ut psalmi dulcedo intonuerit, ad affectum piedulatio, sed tantum verba divina, quae ibi dicuntur, debeant commovere, nescio quo tamen pacto modulatione canentis major nascitur compunctio cordis. Multi enim reperiuntur qui, cantus suavitate commoti, sua crimina plangunt, atque ex ea parte magis flectuntur ad lacrymas, ex qua psallentis insonuerit dulcedo suavidemonstrat in gloriam sempiternam, sicut scriptum est: Beati qui laudabunt te . Cujus operis ministerium quicunque fideliter intentaque mente exsequitur, quoda
Abbreviated transcription (Latin):
nobis misericorditer: ẜ ꝑ niiniã dilectionẽ ipẽ ꝑfecit
nobis eius sangunrẽ fusũ nõ dubiteꝰ Suspẽdaꝰ
corda nra ad dilectionẽ ircator nr̃i ẜ⁊ nõ ad modicũ
aut ex ãquo: sed ex toto corde. tota aĩa. tota uirtute.
diligamꝰ eũ ita ut nulliꝰ rei dilectionẽ pp̃onamꝰ

Expanded text:
nobis misericorditer, et per nimiam dilectionem perfecit. nobis ejus sanguinem fusum non dubitemus. Suspendamus corda nostra ad dilectionem Creatoris nostri, et non ad modicum aut ex aliquo: Sed ex toto corde, tota anima, et tota virtute diligamus eum , et nullius rei dilectionem praeponamus
Abbreviated transcription (Latin):
go ita aiã suã. in singula uba psalmodie. sicut gi
inuẽtꝰ ẽ in discretione. sapõr ciboꝵ : iste ẽ qui cõ¬
pleuit quod dr̃ psallite sapienter. Bonũ ẽ corde si
orare: bonũ eciã ł sono uocis: deum spiritalib ẜmnis
glorifitare. Nichil ẽ sola uoce cãtare sine cordis In¬
tentione: sed suut ait aplse cãtãtes s psallentes

Expanded text:
 suam intendat in singula verba psalmodiae, sicut gustus intentus est in discretione saporis ciborum: iste es qui complevit quod dicitur, Psallite sapienter . Bonum est corde semper orare, bonum etiam sono vocis, Deum spiritualibus hymnis glorificare. Nihil est sola voce canere, sine cordis intentione. Sed sicut ait Apost: Commonentes
Abbreviated transcription (Latin):
somũ quo intelliga᷑ 2ͫ que utili ͭ ͤ uel dignitate
Dicantur: Nã rõnabik erit. ut quis p̾us prõptꝰ¬
sit ad intelligend que legit deinde ydoneꝰ: ad
ꝓferendum que didicit. Lex enĩ dei f p̾mium hab
s penã legentib eam: Pdremimii ĩ hiis qui
cã uens uiuẽdo custodiũt: penã uero. hiis qui cã¬

Expanded text:
qua utilitate, vel dignitate dicantur. Nam rationabiliter erit quisque prius promptus ad intelligendum quae legit, deinde idoneus ad proferendum quae didicit. Lex enim Dei, et praemium habet, et poenam legentibus eam. Praemium, in iis qui eam bene vivendo custodiunt; p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓficit nredicamẽtũ ladhuc ĩ eo ferrũ sit ita mchil
ꝓficit orõ illiꝰ cuꝰ adhuc dolor in mente uc̃s
odiũ manet in pectore Libẽtiꝰ sac̾ficũ orõnis accip̃r
qđ̵ ĩ cõspectu misericord Iudicis pximi dilectõe cõdit᷑
Qd̃ tuc̃ ꝟaciter quisq cuiulat si hͦ eciã ꝓ adu̾sariit
ipendat/ Tantꝰ debet ẽẽ orãtis erga deũ affectꝰ
ut nõ desꝑet precis effctiñ.Inauit aut̃ orams
unus quisq in fide nchil dubitas: Et dns
Omiã q̃̾cũ petieritꝭ i̾oratiõe. credc̾tesaccixietꝭ
abba pdipp̃ sicitatẽ. qr nõ nob̃ pluit. Et dixt
ei senex Quare nõ oratꝭ ⁊ rogatis deũ Et
aut̃ stire qr Ita est  Uem stemꝰ pariter ad orõn
Et extendens in celũ mauꝰ orauit᷑ ⁊ statim
pluuia descendit. Quod cũ uidisset fr ille. timuit s⁊ pro¬
cidens adorauit señt: Nã ⁊ dñs discipulis ait .hibete

Expanded text:
e medicamentum si adhuc in eo ferrum sit, ita nihil proficit oratio illius, cujus adhuc dolor in mente, vel odium manet in pectore. Libentius sacrificium orationis accipitur, quod in conspectu misericordis judicis, proximi dilectione conditur. Quod tunc veraciter quisque cumulat, si hoc etiam pro adversariis impendat. Tantus esse debet orantis erga Deum affectus; ut non desperet precis effectum. Inaniter autem oramus, si unusquisque in fide, nihil dt Abba, propter siccitatem, quia nobis non pluit. Et dixit ei senex: Quare non oratis et rogatis Deum? Etautem scire quia ita est? Veni, stemus pariter ad orationem. Et extendens in coelum manus oravit, et statim plavia descendit. Quod cum vidisset frater ille, timuit; et procidens adoravit senem Nam et Dominus discipulis ait: Habete
Abbreviated transcription (Latin):
flere debemꝰ. remĩscentes ꝙͣ grauia. sũt stelea
ã uenia postula᷑ Ille enĩ precis desideratũ effit
ꝑcipit / qui quod orãdo ablui postulat deliquẽdo
nõiterat/ Tũt go uaciter oramꝰ ꝙͣndo aliũde
nõ cogitaꝰ / nlã reuera tũt impetrãda dĩna
niu̾a credimꝰ qñ simplici affectu/ assistimꝰ cũ
oraꝰ. Qñ aũt stamꝰ ad orõnẽ uigilare ⁊ i̾cũbe̾
ad preces. corde debemus: ut cogitaꝰ oĩs carͣlis
⁊ sclãris abstedat / ⁊ ne quicꝙͣ tuc aliud aĩmꝰ ꝙͣ¬

Expanded text:
es quam gravia sint scelera jam venia postulatur. Ille enim precis desideratum effectum sine dubio percipit, qui quod orando ablui postulat, delinquendo non iterat. Tunc ergo veraciter oramus, quando aliunde non cogitamus. Nam revera, tunc impetranda divina munera credimus; quando simplici affectu assistimus, cum oramus. Quando autem stamus ad orationem, vigilare et incumbere ad preces toto corde debemus, ut cogitatio omnis carnalis et saecularis abscedat: nec quidquam tunc aliu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmergunt presentiã eius sufforre nõ sustinẽt: sed
effugiũt: Or̃o cordis c̃: nõ labioꝵ. Neq emĩ
uerba dep̾cantis deꝰ intẽdit sed orantis cor aspicͭ
Qd̾ si cor facite oret et uox sileat/ ꝙͣuis hom̃es lateat
sme intuitu mentis: Uoces apud secactissimas aure
dei nõ faciũt uerba nrã sed desideria Eteruã ꝑ eñ
uitã si ore petunꝰ: nec tame corde desideraq: cla¬
mãtes tatemus: Ti uero desideraꝰ corde etiãcũ
remo populꝰ uotib ꝑscrepit ẜ moyses a stcexitu
uerboꝵ tacet / ⁊ tamẽ sileus aure dine pietatit᷑
auditur cui dr̃ Quid clamas ad me Intꝯtio
est in desiderio clamor secretꝰ/ qui ad hũanas aure
nõ ꝑueuit ⁊ tamẽ auditum conditor replet
Nũ ꝙͣ est sine genutu orandũ. Iã p̾catoꝵ re¬

Expanded text:
ferre non sustinentes, effugiunt. Oratio cordis est, non labiorum. Neque enim verba deprecantis Deus intendit: sed orantis cor aspicit. Quod si cor tacite oret, et vox sileat, quamvis homines lateat,sine intentu mentis. Voces apud secretissimas aures Dei non faciunt verba nostra, sed desideria. Aeternam etiam vitam si ore petimus, nec tamen corde desideramus, clamantes tacemus. Si vero desremo populus vocibus perstrepit, et Moyses a strepitu verborum tacet: et tamen silens, aure divinae pietatis auditur. Cui dicitur: Quid clamas ad me ? Intus est ergo in desiderio clamor secretus, qui ad humanas aures non pervenit, et tamen auditum conditoris replet. Nunquam est sine gemitu orandum.
Abbreviated transcription (Latin):
portet enĩ nisib totis obedire illi qui R¬
nos ꝑ ꝓpham̃ ãmonet dicens. pͥsal ⁊¬
lite sapient id est nõ queraꝰ sonũ.
Uocis aurise sed lumẽ cordise et qd̾ ling s
cantamꝰ: oꝑe compleaniꝰ e Cantat sapiẽt x¬

Expanded text:
portet enim nisibus totis obedire illi, qui nos per Prophetam admonet dicens: Psallite sapienter , id est, non quaeramus sonum auris, sed lumen cordis: et quod lingua cantamus, ope
Abbreviated transcription (Latin):
legimꝰ qui cũ uolens edificare eclesiã in loco aptodoi¬
deret qz eũ angustiorẽ eãꝙͣ res exigebat uenit nocte
ad locum ⁊ genib flexis orauit ad dm̃ii: ut mõte̾ logiꝰ
Iuxͣ fidem petentis ageret. Et mane facto. reuersa
Iuuenit mõtẽ: tatũ sꝑacii reliqͥsse structorib eccłe.
ꝙͣnitũ opꝰ habebant. Nã ⁊̃ sãcta stolastica: manꝰ p̃/
capud ĩ mẽsa posuit ẜ ut plueret orauit. ⁊ statu
liuuia suꝑ eos de celo descendit Nã ⁊ proinde tardi
iustoꝵ exaudiũ : orõneseut dimi differũ ⁊ maiorib
pͥmiis cuuilent᷑᷑ Orõ nãq p̾uatis locis oportuniꝰ

Expanded text:
gimus. Qui cum volens aedificare Ecclesiam in loco apto, videretque eum angustiorem esse quam res exigebat, venit nocte ad locum, et genibus flexis oravit Dominum, ut montem longius juxta fidem petentis ageret. Et mane facto, reversus invenit montem tantum spatii reliquisse structoribus Ecclesiae, quantum opus habebat. Nam et sancta Scholastica manus et caput in mensam posuit, et ut plueret, oravit: et statim pluvia super illos de coelo descendit. Nam et proinde tardius justorum exaudiuntur orationes: ut dum differuntur, majoribus praemiis cumulentur. Oratio namque privatis locis o
Abbreviated transcription (Latin):
orare festinabat cito deponere manuse ne ⁊a¬
senex quia assidua orõ cito corrigit mentẽ.
Dicedat quid̃ priñ: quia sicut ĩpossiblõ est ut
uideat quis ĩ aqͣ turbida faciẽ suã sic ⁊ aĩa
nisi purgata fuerit: a cogitanib alienis
tõtẽplatiue nõ pt̃ orare deͥũ¬

Expanded text:
orare, festinabat cito deponere manus, ne raorare, festinabat cito deponere manus, ne rasenex: Quia assidua oratio cito corrigit mentem. 13. Dicebat quidam Patrum: Quia sicut impossibile est ut videat quis in aqua turbida faciem suam, sic et anima, nisi purgata fuerit a cogitationibus alienis, contemplative non potest orare Deu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ se angustat ⁊ dilatat / ⁊ ãquãdo quid̃ iñcit
⁊reluctãtes te nebras sue cecitatꝭ exuxat
de inc̾cũst̃pto lũẽ quiddã furtim subtiłiter
adtingit/ sro statim ad semetipãs protmꝰ ⁊e¬
uerderat᷑ at ab ea luce ad quã respirãdo tnsit
u sue centatis tenebras suspirãdo redit᷑
In libͦ genesis septum est Rexelunt abrahã
õigem suã in sexultro dũ ꝓplici Aictura
uita quasi sepulcrũ ẽ quia a prauis oꝑib mortitos
tegit Sed cõtẽplatiã ꝑfectiꝰ sepelitꝰ quia a cũa
mũdi actib funditꝰ diuidit Er quidã abiit ad
cellã abbatis arsen et adtẽdit ꝑ fenestrã et uid ͭ
senẽ ĩ cõtẽplane to ͫqͣi ignemii Erat aũt frate
ille dignus qui talia intueret᷑. Dicebunt aũt¬
de abbate sisoy qr nsi cito deponeret manꝰ
suas qͣndo stabat ad orõnẽ. ⁊apiebat᷑ mens eꝰ
in suꝑiorib Si em̃ cõtigebat cũ eo ãquẽ frc

Expanded text:
cum sese angustat, ut dilatet. Et aliquando quidem vincit, cum sese angustat, ut dilatet. Et aliquando quidem vincit, et reluctantes tenebras set de incircumscripto lumine quiddam furtim subtiliter attingit: sed statim ad semetipsam protinus reverberatur, atque ab ea luce ad quam respirando transit, ad suae caecitatis tenebras suspirando redit. In libro Genesis scriptum est: Sepelivit Abraham conjugem suam in sepulcro duplici . tiva quasi sepulcrum est, quia a pravis operibus mortuos tegit; sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Frater quidam abiit ad cellam abbatis Arsenii, et attendit per fenestram, et vidit senem in contemplatione totum quasi igneum. Erat autem frater ille dignus, qui talia intueretur. Dicebant de abbate Sysoi, quia nisi cito deponeret manus suas quando stabat ad orationem, rapiebatur mens ejus in superiora. Si ergo contingebat cum eo aliquem fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
nueinus utit᷑ cõtẽplatiã uero mũdo renũtiãs
soli deo uinere delectaͬ Qui p̾us ĩactiua uita
proficit ad cõtt̃ planẽ bene constendit Merito
eiũ ĩista substollit᷑: quia in illa utilis Iuuenit᷑
ẜic̃ sepultꝰ: ab om̃i negotio terrens priuat
quertit᷑: Nni sancti sicut a secreto cõtẽpla¬
lionis egrediũ᷑ ad publicũ actionis. ita rursꝰ
ib action̾is maĩfesto/ ad secretũ ĩtume cõtẽ plo¬
tionis reuertũt᷑. ut ĩtꝰ deũ laudent ubi acce¬
perũt unde foris ad eius gliãs oꝑent᷑. Sic
aquile moris ẽ semꝑ oculos ĩ radiũ solis
sigere. nec de flectere insi este soluis obten
ita ⁊ sancti a cõtempla̾ne ad actualẽ uitã
Interd̃ reflectunt᷑. considerates illa su̾ma
sic eẽ utilia / ut tamẽ ista huilia suit paululũ
nr̃e indigẽtie necessaria aagna ẽ ꝯte̾plo¬
erigit cũ ĩ reb spuãlib aĩmũ. tendit cũ
transgredi nititur om̃t qđ corꝑalr̃ uidet᷑

Expanded text:
ne utitur, contemplativa vero mundo renuntians, soli Deo vivere delectatur. Qui prius in activa vita proficit, ad contemplationem bene conscendit. Merito enim in ista sustollitur, qui in illa utilis invenitur. Sicut sepultus ab omni negotio terreno privatur: avertitur. Viri sancti sicut a secreto contemplationis egrediuntur ad publicum actionis, ita rursus ab actionis manifesto ad secretum intimae contemplationis revertuntur: ut intus Deum laudent, ubi acceperunt unde foris ad ejus gloriam operentur. . Sicut aquilae moris est semper oculum in radium solis infigere, nec deflectere, nisi escae solius obtentu: ita sancti a contemplatione ad actualem vitam interdum reflectuntur, considerantes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. Magna est in contemplaerigit, cum in rebus spiritualibus animum tendit, cum transgredi nititur omne quod corporaliter videtur,
Abbreviated transcription (Latin):
ut᷑ ad imurie cõtungliã sahut uñ euenit
ut ex co deferioret efficiũ  ꝑ quod emẽdari po¬
tuerunt obediendo: Salubriter accipunit iusti
quotiens de suis excessib argnũt ᷑ Iniquis
molesta ẽ ueritas. Camara distixlina Iusti ͤ
nec delectãt᷑ nͥ in placẽtia ꝓprie inbendlitat
Corda reproboꝵ lubrica sunt ad malũ cõsẽn¬
tiend̃ ⁊fluxa ad bonũ uero consẽtit̃d durissã
De talib salonõ ait Qui erudit derisorẽ ipẽ
sibi facit Iuiria De bono aut̃ Doce iusta
Inquid ⁊ festinabit accipere / In odiũ ei cont
corrixiẽtem se malꝰ uertitur malꝰ: Sed
ab increxane ipsius idcirco reticemꝰ qr contͣ
nos ĩsurge̾ formidaꝰ: nõ iã luc dei s nrã pro¬
culdubio q̃rimꝰ: Sciend̾ magnoꝑe est ꝙ nõnãyͣ¬

Expanded text:
contumeliam trahunt. Unde evenit ut ex eo deteriores efficiantur, per quod emendari obediendo potuerunt. Salubriter accipiunt justi quoties de suis excessibus arguuntur. Iniquis molesta est veritas, et amara disciplina justitiae; nec delectantur nisi placentia propriae imbecillitatis. Corda reproborum lubrica sunt ad malum consentiendum et fluxa, ad bonum vero consentiendum durissima. De talibus Salomon ait: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . De bono autem: Doce justum inquit et festinabit accipere. In odium enim contra corripientem se, vertitur malus. . Sed si ab increpatione illius idcirco reticemus, quia contra nos insurgere odia formidamus, non jam lucra Dei, sed nostra procul dubio quaerimus. Sciendum magnopere
Abbreviated transcription (Latin):
lecta sunt recolendo meõria mĩme excidunt
lcceptabiliorẽ sensib lectio reddit recitata
ꝙͣ axta/ Ampliꝰ eñ Intellectꝰ Iustrunt᷑ qñ
uox legentis quiescit s sub sllẽtio ligͣ mouẽt᷑.
Nam clare legendo ⁊ corxꝰ lassat᷑ ⁊ uocis a¬
nouit / Er auĩ utꝵq cũ possit nõ uolt dsame
morto laborat. Initiũ eĩ recedẽd adeo fastidiũ
doctue ẽ Dixit abbas pastor qr q̃ q̃relosus
est moachꝰ non ẽ. Tui fratri suo detrahit
monachꝰ nõ est Qui iracũdꝰẽ monachꝰ nõ
est ui aũt uere mbãchꝰ est semx ẽ hũilis
quietꝰ ⁊ caritate plemis /⁊ tiõrẽ dn pre gũ¬

Expanded text:
lecta sunt recolendo, memoria minime excidunt. lecta sunt recolendo, memoria minime excidunt. Acceptabilior est sensibus lectio tacita quam aperta; amplius enim intellectus instruitur, quando vox legentis quiescit, et sub silentio lingua movetur. Nam clare legendo et corpus lassatur, et vocis anovit; si autem utrumque, cum possit, non vult, insamae morbo laborat. Initium enim recedendi doctrinae est. Dixit abbas Pastor: Quia qui querulus est, monachus non est; qui fratri suo detrahit, monachus non est; qui iracundus est, monachus non est; qui autem vere monachus est, semper est humilis et quietus, et charitate plenus, et timor
Abbreviated transcription (Latin):
pastorẽ d̾ ꝙ ͨ ͦ opportet moãchũ seders in cella ꝙł
respondit Quãtũ ad u qd̵ maĩfestũ ẽ hoc est
⁊ faciat opꝰ mauuũ ⁊ semel comedat  tacea
⁊ meditet᷑ Cculte em̃ proficere ĩ cella hͦ est
bita aũt collatione maiorẽ intelligẽ a
prebet. Melius ẽ enim conferre ꝙ legere Col¬
atio docibilitatem facit. Nom ⁊ ꝓpofitis Inter¬
rogãtib cũcta ͦ reꝵ excludit᷑ ⁊ sepe coiectionib
latens ueritas appbat᷑. Quod eñ obstuꝵ ẽ a
dubiũ conferedo tito ꝑspitit᷑: Sicut Instrucie
solet collatio ita cõteluxͦ destruere: Hec enĩ
tlicto sensu ueritatꝭ/. lites generat ⁊ pũgu
uerbis ecꝭ in deum blasphemat. Lectio meo̾rie
aupilio eget Quod si fuerit natalit tardior/
fre quẽti tam̃e meditane acuit᷑ at legendi
assiduitate colligit᷑ Rexe prolixa leltio lon¬
gitudiscã mẽdriã legentꝭ oblłterat/ Qd̾ si
Erens sit subinoto q libroe sentẽtia regrat¬
cetur In aĩo tunt sine labore legit᷑ ⁊ qͣne

Expanded text:
monachum sedere in cella: Et respondit: Quantum ad id quod in manifesto est, hoc est, ut faciat opus manuum, et semel comedat, et taceat, et meditetur. Occulte enim proficere potest in cella, hoc est, bita tamen collatione, majorem intelligentiam praebet. Melius est enim conferre quam legere. Collatio docibilitatem facit, Nam propositis interrogationibus cunctatio rerum excluditur, et saepe objectionibus latens veritas approbatur. Quod enim obscurum est aut dubium, conferendo cito perspicitur. Sicut instruere solet collatio, ita contentio destruit. Haec enim relicto sensu veritatis, lites generat, et pugnando verbis, etiam in Deum blasphemat. Lectio memoriae auxilio eget. Quod si fuerit naturaliter tardior, frequenti tamen meditatione acuitur, ac legendi assiduitate colligitur. Saepe prolixa lectio longitudinis causa memoriam legentis oblitterat. Quod si brevis sit, submotoque libro sententia retractatur in animo, tunc sine labore legitur: et ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
tores fuint quo uirꝰ q poterãt curare no¬
sucrunt. Es quid interregauit paruulũ
moãchum d. Bonũ est loqui anfatere:
Tixit ei puer ille Si sint uerba ociosa
dimecte illa/ si aũt bona sunt uerba nõ diu
protrahas scdcito Iucide quod loquerios
quiestis Dixit senex quid Tacitntati

Expanded text:
tores fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. Frater quidam interrogavit parvulum monachum dicens: Bonum est loqui, an tacere? Dicit ei puer ille: Si sunt verba otiosa, dimitte ea: si autem bona sunt verba, non diu pertrahas, sed cito incide quod loqueris, et quiesce tu. Dixit senex quidam: Taciturnitati
Abbreviated transcription (Latin):
Expulsꝰ aut̃ de congregane misit se ĩ carectũ e
flebat ibi. Contigit aũt̾ ut alii frẽs eñtes ad
abbatem pastorem. et audieꝵt eum plorãtẽ
Qui descendentes ad eum Inueneꝵt eũ mag
labore constrictum. Et rogaueꝵt en ut
iret ad senẽ illũ solitariu. et nõ adqͣeuit dicẽs
Inhoc loco moriar ego. Uemẽtes aũt fra¬
tres ad abbatẽ pastorẽ narrauerũt ei de eo.
Tunc rogauit eos ut irent ad cum dicẽter
Ablus pa̾stor uocat te ad se: Quod cñ ei di¬
xissent perrexit adeũ: Et uidens eũ senex
afflictũ: sutrexit. et ostulatꝰ ẽ eũ. et ad ͤ¬
gandeus ei rogͥauit ut sumeret cibũ eͣ
ei frater iubes unũ ãmĩ. Et dixit iteꝵ
se nex Multũ est Qui aũt pñtes erant di
qr si toto corde homo penituerit: et nõ
apponere iterum unde peĩtẽciã agat qdͣ
etiã cuduanã pẽitenciã suscipiat de si
abbas pastor Ego uiolo ut cotidie quis
manducans paululũ subtrahat sĩbiꝰ ne
satiet᷑ Et dixit ei abbas ioseph Ergo

Expanded text:
Expulsus autem de congregatione, misit se in carectum, et flebat ibi. Contigit autem ut alii fratres euntes ad abbatem pastorem, audirent eum plorantem. Qui descendentes ad eum, invenerunt eum magno labore constrictum, et rogaverunt eum ut iret ad senem illum solitarium, et non acquievit, dicens: In hoc loco moriar ego. Venerunt autem fratres ad abbatem Pastorem, et narraverunt ei de eo. Et rogavit eos, ut irent ad eum dicentes: Abbas Pastor vocat te ad se. Quod cum ei dixissent, perrexit ad eum. Et videns eum senex afflictum, surrexit et osculatus est eum. Et adgaudens ei rogabat ut sumeret cibum. Quei frater: Jubes unum annum. Et dixit iterum senex: Multum est. Qui autem praesentes erant, dicsi ex toto corde homo poenituerit, et non apposuerit facere iterum unde poenitentiam agat, etiam triduanam poenitentiam suscipiat Deus. abbas Pastor: Ego volo ut quotidie quis manducans, paululum susatietur. Dicit ei abbas Joseph: Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
amon Ei ergo sit necessitas c̃ uitino
loquẽdi uidetiir tibi ut destrpturit y
eo loquar aut de uerbis ⁊ sentẽtiis se¬
moꝵ.. Et dixit ei seuex: si nõ potes
bonũ ẽ magis / ut de uerbis senioꝵ leq̃ris
ꝙͣ de sc̃ptura t ꝑꝑiculũ ẽ enĩ nõ parĩũ dix ͭ¬
senex qr homo si uerbũ quid habeat opa
aũt non habeat: assimilabit᷑ arbori habẽti
folia: fructũ aũt nõ. Sicut ẽĩ arbor fructib
plena ⁊ foliis uiridis: ita ⁊ sermo cõseqͥt
hominẽ qui habet oꝑa bona de multiloquio¬

Expanded text:
: Si ergo fit necessitas cum vicino loquendi, videtur tibi ut de Scripturis cum eo loquar, aut de verbis et sententiis seniorum? Et dicit ei senex: Si non potes tacere, bonum est magis ut de verbis seniorum loquaris, quam de Scripturis. Periculum est enim non parvum. senex: Quia homo si verbum quidem habeat, opera autem non habeat, assimilabitur arbori habenti folia, fructum autem non. Sicut enim arbor fructibus plena etiam foliis viridis, ita et sermo consequitur hominem qui habet opera bona. CAPUT XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
morituꝵ plus diligit ꝙoportet: Nõ de bet
aliena uitia corripere qui adhuc uitiorũ
cogitanib suit. Improbũ est emim arguere
quidꝙͣ in alio quod adhuc re prehendit᷑ in
fraterne utilitati studeat: ut eũ quẽ corri¬
ꝑe cuxit humili corde ãmoneat si hoc fa¬
tiens ex rõpassione quasi cõmuius picli
ne forte ⁊ ixst subiciat᷑ temxtam Sicut
ni spiritualebe alieni peccati emendan
exspectant. ita proterui de liquẽtib de adẽdo
inisultant e q̃ntũ ĩ ipis est insanabiles pu¬
tant / nec decłinãt cor ao cõpatiendi mĩa¬

Expanded text:
moriturum plus diligit quam oportet. Non debet moriturum plus diligit quam oportet. Non debet vitia aliena corripere, qui adhuc vitiorum contagionibus servit. Improbum est enim arguere quemquam in alio, quod adhuc reprehendit in sfraternae utilitati studeat, ut eum quem corripere cupit, humili corde admoneat; hoc faciens ex compassione quasi communis periculi, ne forte et ipse subjiciatur tentationi. Sicut viri spirituales alieni peccati emendationem exspectant, ita protervi delinquentibus deridendo insultant. Et quantum in ipsis est, eos insanabiles putant, nec declinant cor ad compatiendi mi
Abbreviated transcription (Latin):
espondens dixit ci. Angusta ⁊ arta uĩa ẽ
ut cogitanib suis homo uiolẽna faciat Eͤ
abstidat pp̃ deũ uolũtates suas: Hoc est ecꝭ
quod siptum est Ecce nos reliquimꝰ oĩa E
sequti sum ꝯte: Dixit senex debet moãch ꝯ cotidie
mane. ⁊ sero cogitare in semetipõ quid ferit
eoꝵ que nult deꝯ: et que nõ fecit/ Et ita trat¬
tans om̃e uitã suã penitẽtiam agendo moachiꝰ
ẽẽ potest / dixit seuex Dormiẽte ce ant surgẽte
uel aliud quid faciente: si fuerit deꝰ añ oculos
cos. ¶ De dilectione proximi. et correctoẽ fina xli.
po sunt erga dilectionẽ proxii cobnaca
uol̃ie malũ quis inferat᷑ Alte u
domim nxendat Iorimũ ut caueat ledere
na est anmoꝵ societas. Ryet quixpe/ a duob
Incixit: Nã nunꝰ ꝙͣ̃ inter duos dilectip esse
non potest: Tunc uero amitꝰ amat᷑. si non
pio se sed pro deo amet᷑. Qui uero pro se aĩtũ
diligit: insipienter eum amplectitur. mul¬
tum in terra demersꝰ est qui carualiter hoiẽ

Expanded text:
it: Angusta et arcta via est, ut cogitationibus suis homo violentiam faciat, et abscidat propter Deum voluntates suas. Hoc est etiam quod scriptum est: Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te . Dixit senex: Debet monachus quotidie mane et sero cogitare in semetipso, quid fecit eorum quae vult Deus, et quae non fecit: et ita tractans omnem vitam suam poenitentiam agendo, monachus esse potest. Dixit senex: Dormiente te, aut surgente, vel aliud quid faciente, si fuerit Deus ante oculos . De dilectione proximi, et correctione fraterna. Duo sunt erga dilectionem proximi conservanda; unum ne malum quis inferat, alterum ut bonum impendat. Primum ut caveat laedere, a est animorum societas. Haec quippe a duobus incipit. Nam minus quam inter duos dilectio esse non poterit. Tunc vere amicus amatur, si non pro se, sed pro Deo ametur. Qui vero pro se amicum diligit, insipienter eum amplectitur. Multum in terra demersus est, qui carnaliter hominem
Abbreviated transcription (Latin):
uerbũ ociosum qd loquti fuerĩt homĩes ration
reddent de eo iii die Iudicii S ciosum qui ppe
uerbum est quod aut ratione iuste necessitatꝭ
aut Intencione pie huilitatis caret: Si erge
ratio de ocioso sermone exigit᷑. pensenius qͣua¬
lr̃ pc̃a multiloquio maneat in quo etꝭ per
noria uerba peccat᷑᷑/ Dixit aguãdo abbas
Nsoyt, Crede. crede, quia ͤ ecce .xxx. ãnos ha¬
niea ⁊ usq nũc ꝑ singulos dies corruo ꝑ ixãm
⁊ delinquo Aabbãs machariꝰ maioi in scythi
cobat fratrib. Post missas eclesie fugite fr̃s
Et dixit ei unus frater: Pater quo hẽmut
Eugere: amxliꝰ a solitudiẽ ista: Et ille põẽbat
Sig̾itũ suũ In ore dicens: Istud ẽ quod fugiẽ d̃
dito / Et intrabat ĩ cellam sũa. ⁊ claudens
hostium sedebat solꝰ Tixit abbas sisoys/ quia
ꝑeg̾naͦ nr̃a ĩ hoc est ut tencat hõ os suũ Dix ͭ
abbas yꝑiciꝰ / mhoãchꝰ q̃ nõ retiet lĩguã sũa n
tempore furoris neq passiones ceteras po¬

Expanded text:
bum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est, quod aut ratione justae necessitatis, aut intentione piae utilitatis caret. Si ergo ratio de otioso sermone exigitur, pensemus quae poena multiloquio maneat, in quo etiam per noxia verba peccatur. Dixit aliquando etiam abbas Sysois: Crede, crede, quia ecce triginta annos hamea: et usque nunc per singulos dies corruo per ipsam et delinquo. Abbas Macharius major in Scythi dicebat fratribus: Post missas Ecclesiae fugite fratres. Et dixit ei unus frater: Pater, quo habemus fugere amplius a solitudine ista? Et ille respondebat digitum suum ponendo in ore, dicens: Istud est quod fugiendum dico. Et sic intravit in cellam suam, et claudens ostium, sedebat solus. Dixit abbas Sysois: Quia peregrinatio nostra in hoc est ut teneat homo os suum. Dixit abbas Hyperitius: Monachus qui non retinet linguam suam in tempore furoris, neque passiones caeteras po
Abbreviated transcription (Latin):
Iacob ait Siquis putat se religioslĩ eẽ
nõ refrenãs lingnã suã sed seducens cor
suũ huiꝰ uana est religio: Praui hoirs
sicut ĩ sensu leues suit/ ita In locutione
preupites ⁊ reticere ꝑtractãdo negli¬

Expanded text:
 ait: Si quis putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio . Pravi homines, sicut in sensu leves sunt, ita in locutione praecipites, et reticere pertractando negli
Abbreviated transcription (Latin):
mouit srmonẽ de stpturis sanctꝭ ⁊ cepit
Interrogare a Iumorib quid esset hͦ aut
illus uerbũ ⁊ suniguli eoꝵ dicebant prout
potcrãt᷑ Iułe ant dicebat: Mecdum Iime¬
uostis: Poost omnes uero dixit abbas io
mus: Dere abbas ioseph ĩnguit uiã qui
senẽ dicens: Si quis fr̃ adtulerit ad me
&foris smones uis abbas dicã ei ut cos
afferat ad me: Et ⁊ espondit ei senep loli
Et dixit frater quare: Respondit senex
Quia nec nos potumꝰ hec custodire e
Et dixit fr̃ Quid ergodebet fien: Et
respondit senex: Si uolumꝰ tacitirtatẽ
seruare sufficit proximo modꝰ ixẽ e

Expanded text:
 de Scripturis sanctis. Et coepit interrogare a junioribus, quid esset hoc vel illud verbum. Et singuli dicebant prout poterant. Ille autem dicebat eis: Necdum invenistis. Post eos vero dixit abbati Jonius: Vere abbas Joseph solus invenisenem dicens: Si quis fratrum attulerit ad me deforis cogitationes; vis, abba, dicam ei ut non eas afferat ad me? Et respondit ei senex: Noli. Et dixiQuia nec nos potuimus id custodire. Et dixit frater: Quid ergo debet fieri? Et respondit ei senex. Si volumus taciturnitatem servare, sufficit proximo modus ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Ammonẽdi sunt multiloquio uacãtes ⁊t
gilanter aspiciant. quanto rectitudimit
labũt᷑᷑ ⁊ yuãna Eemm mens aque more
circõcluse. ad suxiora colligitur qr illd
repetit unde destendit/ ⁊ rclapata dexit
qr semꝑ infuna iuntiliter spargit Qui
supuat̾uis uerẜis: a silencii sui censura
dassipat᷑. quasi tot riuis extra sedurit
Unde ⁊ redire interiꝰ mens ad sui cogoi¬
tionẽ non sufficit qr ꝑmiltiloquiũ sparsa
secietose intime considerahis excludit
Totũ uero se ĩsidiãtis st hostis muluerib

Expanded text:
Admonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a 256 quanto rectitudinis labuntur. Humana etenim mens aquae more circumclusa ad superiora colligitur, quia illuc repetit, unde descendit. Quare relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Qui supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius mens ad sui cognitionem non sufficit, quia, per multiloquium sparsa, a secreto se intimae considerationis excludit. Totam se vero insidiantis hostis vulneribus
Abbreviated transcription (Latin):
liganda. Ecriptimi nãq est Saxiens
tacebit usq ad tempꝰ ^ut ninirũ cũ opor¬
tuuũ considerat. pͥpoĩta censura sisẽtiĩ
loquendo que congrũt in usum se utili¬
tatꝭ impendat. De tacẽd̾i at lagrẽdi cẽ¬
cissitudine pẽsanda sunt tempora ne
cũ aut restngi lĩgua debet ꝑuersa In¬
utiliter defłuat: aut cũ lequi utiliter
potest sciuetipam̃ pigre restngat Quãta
sit utilitas taciturnitatis silentiũ psae ͭa
considerãs ait. Pone dñẽ custodia ori meo
⁊ ostium circiõstatie labiis meis nõ euĩ por
dri suo parietem: sed ostium petit quod uidel
apitur. ⁊ clanditur. cuude ⁊ nobis caute
Sicend est: quatinꝰ os discrete ⁊ congrus
tempore uox aperiat. ⁊ rursum congrno¬
tempore taciturnitas claudat. Aminonẽs¬
ipos diligant mune ilis tateant unde
salnti concurrit᷑. dũ ab illoqui inferet ac¬
cio prana compescit᷑. ⁊ ab illo qͥ sustinet do¬
loris feruorẽ nulnere axto tempat᷑. Q

Expanded text:
amque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. De tacendi atque loquendi cencissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat, aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quanta sit utilitas taciturnitatis silentium, Psalmista considerans ait: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute dicendum est, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. So diligunt, minime illis taceant, unde et saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Q
Abbreviated transcription (Latin):
eos uꝯ ꝓuidꝰ ⁊ uidit angelos manꝰ agi¬
tantes E leuantes eos cͥ ut aut̾ uenisset
locutio sclãris discelebãt angeli ⁊ uolutabã:
porci in medio eoꝵ pleni fetorib ⁊ pollue¬
bant cos: Cũ aũt rursꝯ loguerengur &
cos: Ueneꝵt g ͦ a̾ qñ sen̾rt ad abbatẽ anito

Expanded text:
s, et vidit angelos manus agitantes et lavantes eos. Ut autem locutio venisset saecularis, discedebant angeli, et volutabantur porci in medio eorum pleni fetoribus, et polluerunt eos. Cum autem rursus loquerentur de eos. Vene
Abbreviated transcription (Latin):
mũ sr os ponit. qui bouis oꝑib lingne et¬
cessum oꝑit Alanũ sr̾ ob poitit q̃ male lol¬
cutionis tulxas toue actionis uelamĩe tegit
qmippe bene loquit᷑ qui ea q̃ recta fũt huilr
qui alios bonis edificiis edificat: Mali mal
respondent probonis. Eaduersa pro op¬
tuuis. Boni bena respondent ꝑ malis
gue fortitudo adhibẽda ẽ paciẽtie / ut tẽy¬
ta uerbi que foris ixngnat tollerãtie
uirtute deuicta discedat Dicebat quid ua¬

Expanded text:
s operibus linguae excessum operit. Manum super os ponit, qui malae locutionis culpas bonae actionis velamine tegit. quippe bene loquitur, qui ea quae recta sunt humiliter qui alios bonis exemplis aedificat. Mali mala respondent pro bonis, et adversa pro optimis. Boni bona respondent pro malis, nguae fortitudo adhibenda est patientiae, ut tentatio verbi, quae foris impugnat, tolerantiae virtute devicta discedat
Abbreviated transcription (Latin):
uendo quod nõ sunt/ Nõe̾ oĩno iusto timẽd̾ ne
dũ quis corripit᷑ cõturlias inferat: s ne trac
ad odm ueior fiat. Cauc̾d̾ sid̃moxe est ne
Inmoderate lingnã loquaritas protrahat eãqz
ad lasciuiã obtrectauis extẽdat: ne odiũ malicia
rcitet us ad iacula maledictionis Inclim
Hunc salomon ait argne saxiẽtẽ ⁊ amabit te
Insixientẽ ⁊ adiciet odisse te. Qui diligit di¬
iplmã diligit sc̃ sum: Nã qui dit argnẽte

Expanded text:
ne dum quisque corripitur, contumelias inferat, sed ne tractus ad odium, pejor fiat. Cavendum summopere est ne immoderate linguam loquacitas pertrahat, eamque ad lasciviam obtrectationis extendat, ne odium malitia excitet, et usque ad jacula maledictionis inclinet. Hinc Salomon ait. Argue sapientem, et amabit te, insipientem, et adjiciet odisse te. Qui diligit disciplinam, diligit sensum. Nam qui odit arguentem
Abbreviated transcription (Latin):
dĩnũ ignem cũ lat̾mis at laborib in nobisixsis
accendere Sc̾ptũ ẽ enimꝰ qr deꝰ iñ ignis con¬
simẽs est Dixit senex / E nomõ umbram corpoꝵ
nr̃õꝵ ubiq nobisiũ circũferimꝰ: sic debenius fletũ
⁊ couxinctionẽ habere nobistũ. ubicunq sumꝰ
Dixit abbas yꝑicius nocte s die laborat monachꝰ¬

Expanded text:
boribus in nobis ipsis accendere. Scriptum est enim quia Deus noster ignis consumens est . Dixit senex: Quomodo umbram corporum nostrorum ubique nobiscum circumferimus, sic debemus fletum ex compunctione habere nobiscum ubicunque sumus. Dixit abbas Hyperitius: Nocte et die laborat monach
Abbreviated transcription (Latin):
aĩmus inflãmat᷑. Et qui p̾us flebat ne duceret᷑ :
ad supplicum: pꝯmod flere amarissime incixit.
qr differt᷑ aregno. Contẽplat᷑: ⁊ enĩ mens qui
sunt illi angeli̾ti chori que societas sanctoꝵ. spir¬
cuũ. que marestas interire uisionis dei : ⁊ ãpli
plangit qr bonis phẽpnib deest ꝙ̃ flebat p̾us.¬

Expanded text:
lammatur; et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere amarissime incipit, quia differtur a regno. Contemplatur etenim mens, qui sint illi angelorum chori, quae societas sanctorum spirituum, quae majestas internae visionis Dei, et amplius plangit, quia a bonis perennibus deest,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ sese ĩ lac̾mis celestis regniꝰ desiderio afflig
Irrignũ uero inferuis accipit cũ in inferu suppli¬
cia flendo ꝑtimescit /. Dicebant de abbate arse¬
nio: qr tolo temxore uite sue sedens. ad opus ma¬
nuũ. pannũ habebat in simi pp̃ lac̾mas que crebro
urrebant ex oculis eius / Dixit sincletices.
Labor ẽ ẜ certamẽ. magnũ in p̾mis hiis qui cõ¬

Expanded text:
is coelestis regni desiderio affligit. Irriguum vero inferius accipit, cum inferni supplicia flendo pertimescit. Dicebant de abbate Arsenio quod toto tempore vitae suae sedens ad opus manuum, pannum habebat in sinu propter lacrymas, quae crebro currebant ex oculis ejus. Dixit sancta Syncletice: Labor est et certamen magnum, in primis qui con
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis liget / Ammonẽdi sunt egri q̃¬
tiuus pacientie uirtutẽ ẜuent ut̾ Inces¬
santer qͣnta redẽptor nr̃ abhiis quos cre¬
auerat ꝑtulit mala considerent Tur
ita asperũ credit᷑᷑ ut adeo homo tolleret
flagella pro malis. si tanta deꝰ ab hoĩb
ꝑtulit mala proboiis. Aut quis sane
Intelligẽtie de ꝑcussione ĩgratꝰ existat
si ip̃e h̾mit sixe flagello nõ exiit qui huc
sine peccato uenit
corrigi aduersitatũ tangit stmiłis
quosd̃ etꝭ presciens multũ peccare posse
in salutem flagellat eos corpõr infrrmitate
ne peccent: ut eis utiliꝰ sit frãgi lãgorib
ad salutem ꝙ mauere ĩcoliuet᷑ ad damna¬
tronron Qui ualentiores sunt ꝑ sam ntile
ẽ illis infirmati ẜ nõ peccare. n per uige¬
tem salutis pilicitis sordident᷑ cũx̾iditat ue
Oluxirie de sideriis: Est ꝑniciosa santat᷑
que ad mobedien ͣ hominẽ ducit est ẽ sa¬
lubris infirmitas que ꝑ diuinã correpnẽ.

Expanded text:
charitatis liget. Admonendi sunt aegri qucharitatis liget. Admonendi sunt aegri quatenus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor noster ab iis quos creaverat pertulit mala considerent. Cur itaque asperum creditur, ut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Deus ab hominibus pertulit mala pro bonis, Aut quis sanae intelligentiae de percussione sua ingratus existat, si ipse hinc sine flagello non exiit, qui huc sine peccato venit.corrigi, adversitatum tangit stimulis; quosdam etiam praesciens multum peccare posse in salutem, flagellat eos corporis infirmitate, ne peccent, ut eis utilius sit frangi languoribus ad salutem, quam manere incolumes ad damnationem. Qui valentiores sunt et sani, utile est illis infirmari et non peccare, ne per vigorem salutis illicitis sordidentur cupiditatum et luxuriae desideriis. Est perniciosa sanitas quae ad inobedientiam hominem ducit, est et salubris infirmitas, quae per divinam correptionem
Abbreviated transcription (Latin):
berari flagello ut dũ mens uiciis rulsat᷑
de uirtutib nõ suxbiat dũ uero aut aĩm
aut carnis dolore atterit. a mũdi aõre
refrahat᷑ Ouriꝰ circa suos electos ĩ hac
uita deus agit / ut dũ fortiorib flagelli
stimulis feriunt᷑. nulla oblectamẽta pñtꝭ
uite delectent᷑. sed celestẽ pat̾am: ubi certa r̃q̾es
ixspectat᷑ indesmenter desiderent Ammonẽdi
sut egri ut eo se dei filios sentiãt. quo il¬
los discipline flagella castigant: Nisi enĩ
correptis filiis hereditatẽ dare disponeret.
erudire eos ꝑ molestiã nõ curareti Lapides
sanctuarii dom̃i extra tusi sunt: ut in cõ¬
structione templi abs mallei sonitu pone¬
rent᷑. Quia uidel mũt foris ꝑ flagella
tundim⁊ ut intꝰ ĩ tẽplo dei pꝰmod sine di¬
sciplina E ꝑcussione disponani᷑. quatinꝰ
quic quid ꝰ nobis est suꝑfluũ modo ꝑcussio
resecet s tunt sola nõs edificio cõcordia

Expanded text:
berari flagello, ut dum vitiis pulsatur, berari flagello, ut dum vitiis pulsatur, de virtutibus non superbiat: dum vero aut animi aut carnis dolore atteritur, a mundi amore retrahitur. Durius circa suos electos in hac vita Deus agit, ut dum fortioribus flagelli stimulis feriuntur, nullo oblectamento praesentis vitae delectentur, sed coelestem patriam, ubi certa requies exspectatur, indesinenter desiderent. Admovendi sunt aegri, ut eo se Dei filios sentiant, quo illos disciplinae flagella castigant. Nisi enim correptis filiis haereditatem dare disponeret, erudire eos per molestias non curaret. Lapides sanctuarii Domini extra tunsi sunt, ut in constructione templi absque mallei sonitu ponerentur : quia videlicet nunc foris per flagella tundimur, ut intus templo Dei postmodum sine disciplina et percussione disponamur, quatenus quidquid in nobis est superfluum, modo percussio resecet, et tunc sola nos in aedificio concordia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊dinata ẽ misera ͦ dei que ꝑ̾ꝰ hic horem̃
ꝑ flagella a peccatis ciuendat: et p̾ra
ab efe̾mo supplicio liberat: Electꝰ ẽi
ello temporali ad purgationẽ ferit᷑ aut i¬
ditio eterno ꝓuniend̃ relĩguit aut ipse ĩ se
homo penitendo puuit: quod male a omisit ac
oro inde est ꝙ deus deliquenti nõ parcit
yusti ꝑ temporalia flagella. ad eterna pro
ampius in prosꝑitatib tuere debet: Ieq
hic remuuerat ꝑ temporalẽ clemẽ s ⁊ illit
punit ꝑ eternam iusticiã In hac enĩ uita
deꝰ patcit impiis ⁊ tamẽ nõn parcit elect¬
in illa parcit electis: nõ tamẽ parcit ĩiquis
Plus corripit᷑. Nagello qui a deo diligit
si peccauerit dicente. amos ꝓphã Tantũ¬
modo uos cognoni ex omuib nationib ter
idcirco uisitabo suꝑ uos om̃s iiquitates urãs¬
Qũt̃ enũ arꝰ diligit corripit: flagellat aut̃
omine filiũ quem̃ recipit. Dalde necessa ͫ
⁊ iustum ĩ hac uita s uiciis temptari p ue¬

Expanded text:
dinata est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccatis emundat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus eniello temporali ad purgationem ferit, aut judicio aeterno puniendum relinquit, aut ipse in se homo poenitendo punit quod male admisit; ac proinde est quod Deus delinquenti non parcit. 259 4. Justo temporalia flagella ad aeterna profimpius in prosperitatibus timere. 5. Neque hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per aeternam justitiam. 6. In hac enim vita Deus parcit impiisin illa parcet electis, non tamen parcet iniquis. Plus corripitur flagello, quia a Deo diligitur, si peccaverit, dicente Amos propheta: Tantummodo vos cognovi ex omnibus nationibus terrae, idcirco visitabo super vos omnes iniquitates ellat autem omnem filium quem recipit . Valde necessarium est justum in hac vita et vitiis tentari, et ver
Abbreviated transcription (Latin):
psallere: ad uocem. Iyec aũt omnĩa nobis pro¬
faciant ad destruẽda corporis de sideria : qm̃
Iemnia ⁊ labores ꝓpter turpes delectane ꝙ
nobis constituta sunt Si ergo egritudo ista
retundit suxflua de hiis obs̾nãda rõ est ¶ĩ
eñi magnos et forti medicamẽ. exicialia
as egufudĩ corpor uicia recidintur ħ¬

Expanded text:
ocem. Haec autem omnia nobis proficient ad destruenda corporis desideria, quoniam jejunia et labores propter turpes delectationes nobis constituta sunt. Si igitur aegritudo ista retundit superflua, de his observandis ratio est. Sicut enim magno et forti medicamine exitialia ab aegritudine corporis vitia reciduntur