comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in sacrificiis que offerimus et
obseruationib:sicut fas ẽ et
decet meminisse fratrum. Leta¬
mur itaq de gloria ur̃a. Nos au¬
tem circundederunt multe tri¬
bulationis et multa prelia: et
ĩpugnauerunt nos reges qui
sunt in circuitu nr̃o. Noluimꝰ
ergo uobis molesti esse: neq
ceteris sociis et amicis nrĩs in
preliis.Habuimus enim de ce¬
lo auxilium et liberati sumus:
et humiliati sunt inimici no¬
stri. Elegimus itaq numeniũ
antiochi. et antipatrum iaso¬
nis filium: et misimus ad ro¬
manos.renouare cum eis ami¬
citiam et societatẽ pristinam.
Mandauimus itaq eis ut
ueniant etiam aduos et salu¬
tent uos: et reddant uobis e¬
pistolas nostras de innouatõe
fraternitatis nr̃e. Et nunc bene
facietis respondentes nobis ad
hec. Et hoc rescriptum epistola¬
rum qd̃ miserat onias rex spar¬
ciatarum. Onias ionathe sacer¬
doti magno salutem. Inuentũ

Expanded text:
in sacrificiis quae offerimus et observationibus sicut fas est et decet meminisse fratrum laetamur itaque de gloria vestra nos autem circumdederunt multae tribulationes et multa proelia et inpugnaverunt nos reges qui sunt in circuitu nostro noluimus ergo vobis molesti esse neque ceteris sociis et amicis nostris in his proeliis habuimus enim de caelo auxilium et liberati sumus nos et humiliati sunt inimici nostri elegimus itaque Numenium Antiochi et Antipatrum Iasonis filium et misimus ad Romanos renovare cum eis amicitiam et societatem pristinam mandavimus itaque eis ut veniant etiam ad vos et salutent vos ut reddant vobis epistulas nostras de innovatione fraternitatis nostrae et nunc bene facietis respondentes nobis ad haec et hoc rescriptum epistularum quod miserat Onias rex Spartiarum Onias Ionathae sacerdoti magno salutem inventu
Abbreviated transcription (Latin):
die illo. Hora autem erat qͣsi
decima. Erat autem andreas
frater simonis petri unus ex
duobus qui audierant ab io¬
hanne: et secuti fuerant eum.
Inuenit hic primum fratrem
suum simonem: et dicit ei. In¬
uenimus messyam. Qd̾ est ĩ

Expanded text:
 hora autem erat quasi decima erat autem Andreas frater Simonis Petri unus ex duobus qui audierant ab Iohanne et secuti fuerant eum invenit hic primum fratrem suum Simonem et dicit ei invenimus Messiam quod est i
Abbreviated transcription (Latin):
tem et manentem super eũ:
hic est qui baptizat in sp̃u
scõ. Et ego uidi: et testimoni¬
um perhibui. quia hic est fi¬
lius dei. Altera die iterum sta¬
bat iohannes: et ex discipu¬
lis eius duo. Et respitiens
hiesum ambulantem: dicit.
Ecce agnus dei. Et audierunt¬

Expanded text:
r eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto, et ego vidi et testimonium perhibui, quia hic est Filius Dei. Altera die iterum stabat Joannes, et ex discipulis ejus duo, et respiciens Jesum ambulantem dixit: Ecce Agnus Dei Et ru
Abbreviated transcription (Latin):
autem iniquitas nr̃a iustiti¬
am dei commendat: quid
dicemus: Nunquid iniquus
est deus qͥ infert irã: Scd̾in ho

Expanded text:
autem iniquitas nostra justitiam Dei commendat, quid dicemus? Nunquid iniquus est Deus, qui infert iram? secundum ho
Abbreviated transcription (Latin):
manifesto in carne circuncisio:
sed qui in abscondito iudeus.
et circuncisio cordis in spiritu
ñ littera: cuius laus ñ ex homi¬
nib sed ex deo est. ¶.¬
uid ergo amplius est iu¬
deo. aut que utilitas cir¬
ciuicisionis: Multum ꝑ omnẽ
modum. Primum quidem:
quia credita sunt illis eloqͥa
dei. Quid enim si quidam illo¬
rum ñ crediderunt: Nunquid
incredulitas illoꝵ fidem dei e¬
uacuauit  Absit. Est autem de¬
us uerax. om̃is autem homo
mendax: sicut scriptũ est. Ut

Expanded text:
manifesto in carne circumcisio sed qui in abscondito Iudaeus et circumcisio cordis in spiritu non littera cuius laus non ex hominibus sed ex Deo est quid ergo amplius est Iudaeo aut quae utilitas circumcisiomodum. Primum quidem, quia credita sunt illis eloquia Dei. Quid enim si quidam illorum non crediderunt? Nunquid incredulitas illorum fidem Dei evacuavit? Absit! Est autem Deus verax, omnis autem homo mendax, sicut sc
Abbreviated transcription (Latin):
pen. Et exclusit eum a ciuita¬
te: quia custodia appollonii¬
in ioppe erat. et oppugnauit
eam. Et exterriti qui erant intͣ
ciuitatem aperuerunt ei: et

Expanded text:
pen et exclusit eum a civitate quia custodia Apollonii Ioppe erat et obpugnavit eam et exterriti qui erant intra civitatem aperuerunt ei et
Abbreviated transcription (Latin):
rificabit eum insemet ipso.
et continuo clarificabit eum.
Filioli adhuc modicum uobis¬
cum sum. Queretis me: et si¬
cut dixi iudeis. quo ego uado.

Expanded text:
rificavit eum in semetipso, et continuo clarificabit eum. Filioli, adhuc modicum vobiscum sum; quaeretis me, et sicut dixi Judaeis: Quo ego vado
Abbreviated transcription (Latin):
tem filii eius: multo magis re¬
conciliati salui erimus in uita
ip̃ius. Non solum autem: sed et
gloriamur in deo ꝑ dñm nr̃m
pterea. sicut per unum homi
nem in hunc mundum pecca¬
tum intrauit. et per peccatum
mors: et ita in om̃s homines
mors pertransiit. in quo om̃s
peccauerunt. Hsq ad legem e¬
nim peccatũ erat in mundo.
Peccatũ autem ñ imputabat᷑:

Expanded text:
tem Filii ejus: multo magis reconciliati, salvi erimus in vita ipsius. Non solum autem: sed et gloriamur in Deo per Dominum pimus. Propterea sicut per unum hominem peccatum in hunc mundum intravit, et per peccatum mors, et ita in omnes homines mors pertransivit, in quo omnes peccaverunt. Usque ad legem enim peccatum erat in mundo: peccatum autem non i
Abbreviated transcription (Latin):
putio. ut sit pater om̃ium cre¬
dentium per preputiũ. ut re¬
putetur et illis ad iustitiam:
et sit pater circuncisionis. non
his tantum qui sunt ex circun¬
cisione. sed et his qui sectantur
uestigia fidei que est in prepu¬
tio patris nostri abrahe. Non
enim per legem promissio
abrahe aut semini eius ut
heres esset mundi: sed per
iustitiam fidei. Si enĩ qui
ex lege heredes sunt: exinani¬
ta est fides. abolita est ꝓmis¬
sio.Lex enim iram operatur.
Ubi non est lex: nec preuari¬
catio. Ideo ex fide ut scdm
gratiam firma sit ꝓmissio
om̃isemini. non ei qui ex
lege est solum. sed ei qͥ ex fide
est abrahe. qui est pater onni¬
um nr̃m. sicut scriptum est:

Expanded text:
tis. Ut sit pater omnium credentium per praeputium, ut reputetur et illis ad justitiam; et sit pater circumcisionis, non his tantum, qui sunt ex circumcisione, sed et his qui sectantur vestigia fidei, quae est in praeputio patrienim per legem promissio Abrahae aut semini ejus, ut haeres esset mundi, sed per justitiam fidei. Si enim qui ex lege, haeredes sunt: exinanita est fides, abolita est promissio. Lex enim iram operatur. Ubi enim non est lex, nec praevaricatio. Ideo ex fide, ut secundum gratiam firma sit promissio omni semini, non ei qui ex lege est solum, sed et ei qui ex fide est Abrahae, qui pater est omnium nostrum. Sicut scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
batio uero spem. Spes autem
ñ confundit: quia caritas dei
diffusa est in cordib nr̃is. per
sp̃m sc̃m qui datus est nobis.
Utquid enim xp̃s cum adhue
infirmi essemus. scd̃m tempus
pro impiis mortuus est: Uix
enim pro iusto quis moritur.
Nam pro bono forsitan qͥs au¬
deat mori. Commendat autẽ
suam catitatem deus in nobis.
qm̃si cum adhuc peccatores es¬
semus. xp̃s pro nobis mortuns
est: multo igitur magis iusti¬
ficati minc in sanguine ip̃ius.

Expanded text:
m spes autem non confundit quia caritas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum Sanctum qui datus est nobis ut quid enim Christus cum adhuc infirmi essemus secundum tempus pro impiis mortuus est vix enim pro iusto quis morinam pro bono forsitan quis audeat mori. Commendat autem suam charitatem Deus in nobis, quoniam si cum adhuc peccatores essemus, Christus pro nobis mortuus est, multo magis justificati in sangui
Abbreviated transcription (Latin):
um. scd̃m qd̃ dictum est ei Sic
erit semen tuum sicut stelle ce¬
li: et sicut harena maris. Et
ũ infirmatus est in fide. nec cõ¬
siderauit corpus suum emor¬
tuum.cum fere centum esset
annoꝵ: et emortuam uuluã
sare. In repromissione etiam
dei non hesitauit diffidentia.
sed confortatus est fide dans
gloriam deo: plenissime sciens
quia quecunq promisit deus
potens est et facere.Ideo et re¬
putatum est illi ad iustitiam.
Non est autem scriptum tan¬
tum ꝓpter ip̃m. quia reputatũ
est illi ad iustitiam: sed et pro¬
pter nos. quib reputabitur
credentib in eum qui suscita¬

Expanded text:
d dictum est ei: Sic erit semen tuum, sicut stellae coeli, et tanquam arena maris . » Et non infirmatus « est in fide, nec consideravit corpus suum emortuum: cum jam fere centum esset annorum, et emortuam vulvam Sarae. In repromissione etiam Dei non haesitavit diffidentia, sed confortatus ex fide dans gloriam Deo, plenissime sciens quia quaecunque promisit Deus, potens est et facere, ideo et reputatum est illi ad justitiam. Non est autem scriptum tantum propter ipsum, quia reputatum est illi ad justitiam, sed et propter nos, quibus reputabitur credentibus in eum. Qui suscita
Abbreviated transcription (Latin):
mors ab acdam usq: ad moysen:
etiam in eos qui ñ peccauerũt
in similitudinem preuaricati¬
ouis ade qui est forma futuri
Sed ñ sicut delictum: ita et do¬
num. Si enim unius delicto
multi mortui sunt: multo ma¬
gis gratia dei et donum ingra¬
tia unius. hominis hiesu xpisti
in plures abundauit. Et non
sicut per unum peccatũ: ita ⁊
donum. Nam iudiciũ ex uno ĩ
condemnationẽ: gratia autem
ex multis delictis in iustificati¬
onem. Si enim in unius delicto
mors regnauit per unũ: mul¬
to magis abundantiã gratie
et donationis et iustitie acci-¬
pientes. in uita regnabunt ꝑ
unum hiesum xp̃m. Igitur si¬
cut per unius delictum in õs
homines in condemnationẽ:
sic et per unius iustitiam in
omnes homines. in iustificati¬
onem utte. Sicut enim ꝑ ino
bedientiam unius hominis.

Expanded text:
usque ad Mosen etiam in eos qui non peccaverunt in similitudinem praevaricationis Adae qui est forma futuri sed non sicut delictum ita et donum si enim unius delicto multi mortui sunt multo magis gratia Dei et donum in gratiam unius hominis Iesu Christi in plures abundavit et non sicut per unum peccantem ita et donum nam iudicium ex uno in condemnationem gratia autem ex multis delictis in iustificationem si enim in unius delicto mors regnavit per unum multo magis abundantiam gratiae et donationis et iustitiae accipientes in vita regnabunt per unum Iesum Christum igitur sicut per unius delictum in omnes homines in condemnationem sic et per unius iustitiam in omnes homines in iustificationem vitae sicut enim per edientiam unius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ter ꝑcutit: coactus ab om̃ibus
peñe tunc asie epuscopis. ⁊ mul¬
tarum eccłiarum legationib.
de diuinitate saluatoris altius
scribere. et ad ip̃m ut ita dicam
dei u̾bum ñ tam audaci quam

Expanded text:
e , coactus est ab omnibus pene tunc Asiae episcopis, et multarum Ecclesiarum legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ne ecclesie pͥmus ep̃s. Qui dñm
quidem saluatorem ipse ñ uidit:
sed ea que magistrũ audierat
predicantem. iuxta fidem magis
gestorum narrauit quam ordi-¬
nem. Tercius. lucas medicus. na¬
tione syrus. antiochensis. cuius
laus in eungelio:: qui et ip̃e di¬
scipulus apostoli pauli. in acha-¬
ie bithinieq partib uolumen
condidit. quedam altius repetẽs:
et ut ipse in ꝓemio confitetur.
audita magͣis quam uisa descri¬
bens. Ultimus. iohannes apłs
et eungelista. quem hiesus ama¬
uit plurimum:: qui supra pect᷑
dñi recumbens purissima doctri¬
narum fluenta potauit: et qui
solus de cruce meruit audire.
ecce mater tua. Is cum esset in
asia. et iam tunc hereticoꝵ semi¬
na pullularent. cherinti et ebe-¬
onis et ceteroꝵ qui negant xpi¬
stum in carne uenisse. quos et¬

Expanded text:
e ecclesiae primus episcopus, qui Dominum quidem Salvatorem ipse non vidit, sed ea quae magistrum audierat praedicantem, juxta fidem magis gestorum narravit quam ordinem. Tertius Lucas medicus, natione Syrus Antiochensis cujus laus in Evangelio, qui et ipse discipulus apostoli Pauli, in Achaiae Boeotiaeque partibus volumen condidit , quaedam altius repetens, et ut ipse in prooemio confitetur, audita magis, quam visa describens. Ultimus Joannes apostolus et evangelista, quem Jesu amavit plurimum, qui supra pectus Domini recumbens , purissima doctrinarum fluenta potavit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset in Asia, et jam tunc haereticorum semina pullularent, Cerinthi, Ebionis, et caeterorum qui negant Christum in carne venisse , coact
Abbreviated transcription (Latin):
se inuicem cogitationũ accusã¬
tium aut etiam defendentiũ
in die cũ iudicabit deus occulta
hominum secundum euan¬
gelium meum per hiesũ xpi¬
stum. Si autem tu iudeus co¬
gnominaris. et requiescis in
lege. et gloriaris in deo. et nosti
uoluntatem eius. et probas u¬
tiliora instructus per legẽ. con¬
fidis te ipsum ducem esse ceco¬
rum. lumen eoꝵ qui in tenebris
sunt. eruditorem insipientiũ.
magistrum infantiũ. habentẽ
formam scientie et ueritatis in
lege qui ergo alium doces. te¬
ipsum ñ doces: Qui prẽclicas
non furandũ. furaris: Qui ddi¬
cis ñ mechandũ. mecharis :¬
Qui abhominaris ydola. sacͥ¬
legium facis: Qui in lege glo¬
riaris. per preuaricationẽ le¬
gis deum inhonoras: Nomen
enim dei per uos blasphemat᷑
inter gentes: sicut scriptum
est Cirtuncisio quidem ꝓdest
si legem obserues.Si autem p̃¬
uaricator legis sis: circuntisio
tua preputium facta est. Si
igitur p̃putium iustitias le-

Expanded text:
tionibus accusantibus, aut etiam defendentibus, in die, cum judicabit Deus occulta hominum, secundum Evangelium meum, per Jesum Christum. Si autem tu Judaeus cognominaris, et requiescis in lege, et gloriaris in Deo, et nosti voluntatem ejus, et probas meliora, instructus per legem, confidis teipsum esse ducem caecorum, lumen eorum qui in tenebris sunt, eruditorem insipientium, magistrum infantium, habentem formam scientiae et veritatis in lege. Qui ergo alium doces, teipsum non doces: qui praedicas non furandum, furaris: qui dicis non moechandum moecharis qui abominaris idola sacrilegium facis qui in lege gloriaris per praevaricationem legis Deum inhonoras nomen enim Dei per vos blasphematur inter gentes sicut scriptum est circumcisio quidem prodest si legem observes si autem praevaricator legis sis circumcisio tua praeputium facta est si igitur praeputium iustitias le
Abbreviated transcription (Latin):
saurizas tibi iram in die ire
et reuelationis iusti iudicii
dei: qui reddet unicuiq scd̾m
opera eius. His quidem qui se¬
cundum patientiam boni ope¬
ris: gloriam et honorem et in¬
corruptionẽ querentib uitam
eternam. His autem qui ex cõ¬
tentione. et qui ñ adquiescũt
ueritati. crecdunt autem iniqui¬
tati: ira. et indignatio. tribula¬
tio et angustia. in omnẽ ani-¬
mam hominis operantis ma¬
lum. iudei primum et grẽci.
Gloria autem et honor ⁊ par
primum et greco. Non enim
ꝑsonatum acceptio ẽ apud de¬
um. Quicunq enim sine le¬
ge pcauer̃t: sine lege peribt. ft̃¬
ditores legis iusti sunt apud
deum: sed factores legis iusti¬
ficabuntur. Cum enim gentes
que legem ñ habent. naturali¬
ter ea que legis sunt. faciunt᷑
eiusmodi legem ñ habentes.
ipsi sibi sunt lex: qui ostendũt
opus legis scriptum in cordi¬
b suis. testimoniũ illis red

Expanded text:
saurizas tibi iram in diem irae et reuelationis iusti iudicii dei, qui reddet unicuique secundum opera eius : his quidem qui secundum patientiam boni operis gloriam et honorem et incorruptionem quaerentibus uitam aeternam : his autem qui ex contentione et qui non adquiescunt ueritati credunt autem iniquitati ira et indignatio. tribulatio et angustia is omnem animam hominis operantis malum, Iudaei primum et Grgloria autem et honor et paxprimum et Graeco. Non enim est acceptio personarum apud Deum. Quicunque enim sine lege peccaverunt, sine lege criditores legis iusti sunt apud Deum, sed factores legis iustificabuntur. Cum enim gentes, quae legem non habent, naturaliter ea quae legis sunt faciunt, eiusmodi legem non habentes ipsi sibi sunt lex, qui ostendunt opus legis scriptum in cordibus suis, tes
Abbreviated transcription (Latin):
bra corporis: his abundanti¬
orem honorem circundamus.
Et que inhonesta sunt nr̃a:
abundantiorẽ honestatẽ ha¬
bent. Honesta autem nr̃a nul¬
lius egent. Sed deus tempera
uit corpus. ei cui deerat abun¬
clantiorem tribuendo honorẽ:
ut ñ sit scisma in corpore. sed
in idip̃m pro inuicem sollici¬
ta sint membra. Et si quid pa¬
titur unũ membrum: compa¬
tiuntur om̃ia membra. Siue
gloriatur unũ membrũ: con¬
gaudent om̃ia membra.Uos
autem estis corpus xp̃i:⁊ mẽ
bra de memibro. Et quosdam
quidem posuit deus in eccłia.
primum apostolos. scd̃o ꝓphe¬
tas. tercio doctores.deinde uir¬
tutes: exinde gratias curatio¬
tiones. genera linguarum. Nun¬
quid om̃s apostoli: Nunquid
om̃s ꝓphete: Nunquid omnes
doctores: Nunquid om̃s uirtu¬
tes: Nunquid om̃s gratiam
habent curationũ: Nunquid
om̃s linguis loquuntur: Nun¬
quid om̃s int̾pretantur: Emu¬
lamini autem carismata meli¬
ora. Et adhuc excellentiorẽ uiã¬

Expanded text:
sse corporis, his abundantisse corporis, his abundantiorem honorem circumdamus; et quae inhonesta nostra sunt, abundantiorem honestatem habent. Honesta autem nostra nullius egent. uit corpus, ei cui deerat abundantiorem tribuendo honorem, ut non sit scisma in corpore, sed in id ipsum pro inuicem sollicita sint membra. et si quid patitur unum membrum, conpatiuntur omnia membra: siue glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra. uos autem estis corpus Christi et membra de membro. et quosdam quidem posuit deus in ecclesia primum apostolos, secundo prophetas, tertio doctores; deinde uirtutes, exin gratia curatios, genera linguarum. numquid omnes apostoli? numquid omnes prophetae? numquid omnes doctores? numquid omnes uirtutes? numquid omnes gratiam habent curationum? numquid omnes linguis locuntur? numquid omnes interpretantur? aemulamini autem carismata maiora: et adhuc excellentiorem uobi
Abbreviated transcription (Latin):
prout uult. Sicut enim corpꝰ
unum est et iembra habet
multa. om̃ia autem membra
corporis cum sint multa. unũ
corpus sunt: ita et xp̃s. Etemĩ
in uno sp̃u om̃s nos in unum
corpus baptizati sumus. siue
iudei siue gentiles. siue serui
siue liberi: et om̃s in uno sp̃u
potati sumus. Nam et corpus
ñ est unũ inembrum: sed mul¬
ta. Si clixerit pes. qm̃ ñ sum ma¬
nus. ñ sum de corpore: ñ ideo ñ
est de corpore. Et si dixerit auris.
quia ñ sum oculus ñ sum de
corpore: ñ ideo ñ est corpore. Si
totum corpus oculusͥ ubi au¬
ditus: Et si totum auditus.
ubi odoratus: Nunc autem
posuit deus membra: ⁊ unumn¬
quodq eoꝵ in corpore: sicut
uoluit. Qd̃ si essent om̃ia unũ
membrum ubi corpus: Nunc
autem multa quidem mem¬
bra: unũ autẽ corpus. Non
manui. opera tua ñ indigeo:
aut iterum caput pecdib. nõ
estis michi necessarii. Sed mł¬
to magis que uidentur mem¬
bra corporis infirmiora esse:
necessariora sunt. Et que pu¬
tamus ignobiliora esse mem¬

Expanded text:
cut enim corpus unum est et membra habet multa omnia autem membra corporis cum sint multa unum corpus sunt ita et Christus etenim in uno Spiritu omnes nos in unum corpus baptizati sumus sive Iudaei sive gentiles sive servi sive liberi et omnes unum Spiritum potati sumus nam et corpus non est unum membrum sed multa si dixerit pes quoniam non sum manus non sum de corpore non ideo non est de corpore et si dixerit auris quia non sum oculus non sum de corpore non ideo non est de corpore si totum corpus oculus ubi auditus si totum auditus ubi odoratus nunposuit Deus membra, unumquodque eorum in corpore sicut voluit. Quod si essent omnia unum membrum, ubi corpus? Nunc autem multa quidem membra, unum autem corpus. Non manui: Opera tua non indigeo: aut iterum caput pedibus: Non estis mihi necessarii. Sed multo magis quae videntur membra corporis innecessariora sunt. Et quae putamus ignobiliora membra e
Abbreviated transcription (Latin):
impietatib suis reddita. Facino¬
rosissimus autẽ nichanor qui
mille negociantes ad iudeorũ
uenditionẽ adduxerat. humi¬
liatus auxilio dñi abhis quos
nullos existimauerat: deposi¬
ta ueste glorie ꝑ mediterranea
fugiens solus uenit antiochiã.
suminã infelicitatẽ de interi¬
tu sui exercitus consecutus. Et
qui ꝓmiserat romanis se tͥbu-¬
tum᷑ restituere de captiuitate
hierosolimoꝵ. predicabat nũc
ꝓtectorem dñm habere iudeos:
et ob ipsum inuulnerabiles es¬
se. eo qd̃ seq̃rentur leges ab ip̃o
constitutas.¶¬
odem temꝑe antiochus in¬
honeste reu̾tebatur de ꝑsi¬
de. Intrauerat enim eam que
dicitur persipolis: et tempta¬
uit expoliare templa. et ciuita¬
tem opprimere. Sed multitucdi¬
ne ad arma concurente: ĩ fu¬
gam u̾si sunt. Et ita contigit.
ut antiochus post fugam tur¬
piter rediret. Et cum uenisset
circa egbatana: recognouit q̃
erga nichanorem et thimothe¬
um gesta sunt. Elatus autem¬
in ira: arbitrabatur se iniuriã

Expanded text:
impietatibus suis reddita facinorosissimus autem Nicanor qui mille negotiantes ad Iudaeorum venditionem adduxerat humiliatus auxilio Domini ab his quos nullos existimaverat deposita veste gloriae per mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc protectorem Deum habere Iudaeos et ob ipsum invulnerabiles esse eo quod sequerentur leges ab ipso constitutas eodem tempore Antiochus inhoneste revertebatur de Perside intraverat enim ea quae dicitur Persipolis et temptavit expoliare templa et civitatem opprimere sed multitudine ad arma concurrente in fugam versi sunt et ita contigit ut Antiochus post fugam turpiter rediret et cum venisset circa Ecbatana recognovit quae erga Nicanorem et Timotheum gesta sunt elatus autem ira arbitrabatur se iniuriam
Abbreviated transcription (Latin):
sinos carualia ur̃a metamus:
Si alii potestatis ur̃e partici¬
pes sunt. quare ñ potius nos:
Sed ñ usi sumus hac potesta¬
te: sed om̃ia sustinemus. ne
quod offendiculum demus e¬
uangelio xp̃i. Nescitis qm̃ qui
in sacrario operantur. que de sa¬
crario sunt eclunt: et qui al¬
tario deseruiunt. cum altari par¬
ticipantur: Ita et dñs ordina¬
uit: his qui euangeliũ annun¬
tiant. de euangelio uiuere. Ego
autem nullo horum usus sũ.
Non scripsi autem hec: ut ita
fiant in me. Bonum est enim
michi magis mori: quamut
gloriam meam qͥs euacuet.
Nam si euangelizauero: ñ est
in gloria. Necessitas enim mͥ in¬
cumbit. He enim michi est: siñ
euangeliz auero. Si autem uo¬
lens hoc ago: mercedem habeo.
Si autem inuitus: dispensati

Expanded text:
si carnalia vestra metamus? si carnalia vestra metamus? Si alii potestatis vestrae participes sunt, non potius nos? Sed non usi sumus hac potestate: sed omnia sustinemus ne quod offendiculum demus Evangelio Christi. Nescitis quoniam qui in sacrario operantur quae de sacrario sunt edunt, qui altario deseruiunt cum altario participantur? ita et dominus ordinauit • his qui euangelium adnuntiant de euangelio uiuere. ego autem nullo horum usus sum. non scripsi autem haec, ut ita fiant in me. bonum est enim mihi magis mori quam ut gloriam meam quis euacuet nam si euangelizauero, non est mihi gloria: necessitas enim mihi incumbit: uae enim mihi est, si non euangelizauero. si enim uolens hoc ago, mercedem habeo: si autem inuitus, dispensati
Abbreviated transcription (Latin):
on sum liber ; Non suma¬
postolus: Nonne xp̃mhie
opus meum uos estis in dño:
Et si aliis ñsum apostolus: led
tamen uobis sum. Nam signa¬
culum apostolatus mei: uos
estis in dño. Mea defensio apd̃
eos qui me interrogant: hec ẽ
Nunquid ñ habemus potesta¬
tem manducandi et bibendi
Nunquid ñ habenius potesta¬
tem sororem mulierem cirtun¬
ilucendi. sicut et ceteri aposto¬
li. et fratres dñi. et cephas:
Aut solus ego et barnabas ñ
habemus potestatẽ hoc ope¬
randr. Quis militat suis stipẽ¬
dus unquam: Quis plan¬
tat uineam. et de fructu eius ñ
edit: Quis pascit gregem. et
de lacte gregis ñ manducat: Nun¬
quid scd̃m hominẽ hec dico :
Anet lex hec ñdicit: Scriptũ
est enim in lege moysi. Non al¬
ligabis os boui trituranti. Nun¬
quid de bobus cura est deo: An
propter nos utiq hec dicit:
Nam ꝓpter nos scripta sunt:
qm̃ debet inspe qui arat arare.
et qui triturat inspe fructus
percipiendi. Si nos uobis sp̃ua¬
lia seminauimꝰ magnum ẽ

Expanded text:
on sum liber? Non sum apostolus? Nonne Christumopus meum vos estis in Domino? Et si aliis non sum apostolus, sed tamen vobis sum. Nam signaculum apostolatus mei vos estis in Domino. Mea defensio apud eos qui me interrogant, haec est: Nunquid non habemus potestatem manducandi et bibendi? Nunquid non habemus potestatem sororem mulierem circumducendi, sicut et caeteri apostoli et fratres Domini, et Cephas? aut solus ego et Barnabas non habemus potestatem hoc operandi? Quis militat suis stipendiis unquam? quis plantat vineam, et de fructu ejus non edit? quis pascit gregem, et de lacte gregis non manducat? Numquid secundum hominem haec dico? an et Lex haec non dicit? Scriptum est enim in Lege Moysi, Non alligabis os bovi trituranti. Numquid de bobus cura est Deo? An propter nos hoc utique dicit? Nam propter nos utique scripta sunt: quoniam debet in spe qui arat arare, et qui triturat in spe fructus percipiendi. Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est
Abbreviated transcription (Latin):
buritum uel censum : A filiis
suis an ab alienis: Et ille clixit
Ab alienis. Dixit illi hiesus. Er¬
go liberi sunt filii. Ut autem ñ
scandalizemus eos. uade adma¬
re. et mitte hamum. et eum pi¬
scem qui primus ascenderit tol¬
le:et aperto ore eius inuenies
staterem. Illum sumens. da els
pro me et te. ¶XLII¬
li ad hiesum clicentes. Quis pu¬
tas maior est in regno celorũ:
Et aduocans hiesus paruulũ.
statuit eum in medio eorum
et dixit. Amen dico uobis: nisi
conu̾si fueritis et efficiamini
sicut paruuli. ñ intrabitis in
regnum celoꝵ. Quicunq ergo¬

Expanded text:
butum vel censum? a filiis butum vel censum? a filiis suis, an ab alienis? Et ille dixit: Ab alienis. Dixit illi Jesus: Ergo liberi sunt filii. Ut autem non scandalizemus eos, vade ad mare, et mitte hamum: et eum piscem qui primus ascenderit, tolle; et aperto ore ejus, invenies staterem: illum sumens, da eis pro me et te. Cli ad legum dicentes: quis putas maior est in regno caelorum? et aduocans Iesus paruulum statuit eum in medio eorum et dixit: amen dico uobis, nisi conuersi fueritis et efficiamini sicut paruuli, non intrabitis in regnum caelo
Abbreviated transcription (Latin):
bentem mitti in ignem et̾nũ.
Et si oculus tuus scandalizat
te: erue eum et proice abs te.
Bonum tibi est cum uno ocu¬
lo in uitam intrare: quam du¬
os oculos habentem mitti in
gehennam ignis. Uidete ne cõ¬
temnatis unum ex his pusillis.
Dico enim uobis: quia ange¬
li eorum in celis semper uident
faciem patris mei qui in celis

Expanded text:
i in ignem aeternum. et si oculus tuus scandalizat te, erue eum et proice abs te. bonum tibi est uno oculo in uitam intrare quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis. uidete, ne contemnatis unum ex his pusillis: dico autem uobis, quia angeli eorum in caelis semper uident faciem patris mei, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ebat.Ipse autem hiesus non
credebat semet ipsum eis: eo
quod ipse nosset omnes. et
quia opus ei ñ erat. ut quis
testimoniũ perhiberet de ho

Expanded text:
t: ipse autem Iesus non credebat semet ipsum eis eo quod ipse nosset omnes et quia opus ei non erat, ut quis testimonium perhiberet de ho
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitate. Erat autem quidã
homo ibi triginta et octo an¬
nos habens in infirmitate su¬
a.Hunc cum uidisset hiesus
iacentem. et cognouisset quia
multum iam tempus habet:
dicit ei. His sanus fieri ; Re¬
spondit ei languidus. Domi¬
ne hominẽ ñ habeo: ut cum
turbata fuerit aqua. mittat
me in piscinam. Dum uenio
enim ego: alius ante me descẽ

Expanded text:
 erat autem quidam homo ibi triginta et octo annos habens in infirmitate sua hunc cum vidisset Iesus iacentem et cognovisset quia multum iam tempus habet dicit ei vis sanus fieri respondit ei languidus Domine hominem non habeo ut cum turbata fuerit aqua mittat me in piscinam dum venio enim ego alius ante
Abbreviated transcription (Latin):
quia illa hora erat: in qua di¬
xit ei hiesus. filius tuus uiuit.
Et crelidit ipse: et domus eiꝰ
tota. Hoc iterum scd̃m signũ
fecit hiesus: cum uenisset a
iudea in galileam. ¶¬
ost hec erat dies festus
iudeoꝵ: et ascendit hie¬
sus hierosolimã. Est autem
hierosolimis  probatica
piscina: que cognominabat᷑
hebraice bethsaida: quinq
porticus habens. In his lacetit

Expanded text:
quia illa hora erat in qua dixit ei Iesus filius tuus vivit et credidit ipse et domus eius tota hoc iterum secundum signum fecit Iesus cum venisset a Iudaea in Galilaeam post haec erat dies festus Iudaeorum et ascendit Iesus Hierosolymis est autem Hierosolymis super Probatica piscina quae cognominatur hebraice Bethsaida quinque porticus habens in his iac
Abbreviated transcription (Latin):
le homo: et nuntiauit iudeis.
quia hiesus esset qui fecit eũ
sanum.Propterea perseque¬
bantur iudei hiesum: qͥa hec
faciebat in sabbato. Hiesus au¬

Expanded text:
le homo, et nuntiavit Judaeis, quia Jesus esset, qui fecit eum sanum. XV. Propterea persequebantur Judaei Jesum, quia haec faciebat in Sabbato. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ci in hierłm: unde abstuli oĩa
spolia argentea et aurea que
erant in ea. et misi auferri ha-¬
bitantes iudeam sine causa.
Cognoui ergo quia ꝓpterea in¬
uenerunt me malã ista: et ec¬
ce pereo tristitia magna in ter¬
ra aliena. Et uocauit philippũ
unum de amicis sius: et prepo¬
suit eum suꝑ uniu̾sum regnũ
suũ. Et dedit ei diadema et sto¬
lam suam et anulum: ut ad¬
duceret antiochum filium su-¬
um et nutriret eum. et regna¬
ret. Et mortuus est illic antio¬
chus rex: anno centesimo qua¬
dragesimo et nono. Et cogno¬
uit lysias qm̃ mortuus ẽ rex:
et constituit regnare antiochũ
filiũ eius. quem nutriuit ado¬
lescentem. et uocauit nomen
eius eupator.Et hi qui erant
in arce concluserant isrł ĩ cir-¬
cuitu scõꝵ: et querebant eis
mala semper ad firmamentũ
gentium. Et cogitauit iudas
clisꝑdere eos: et conuocauit u¬
niuersum ppłm. ut obsiderẽt e¬
os. Et circuierunt simul. et ob¬
sederunt eos anno centesimo

Expanded text:
ci in Hierusalem unde abstuli omnia ci in Hierusalem unde abstuli omnia spolia argentea et aurea quae erant in ea et misi auferri habitantes Iudaeam sine causa cognovi ergo quia propterea invenerunt me mala ista et ecce pereo tristitia magna in terra aliena et vocavit Philippum unum de amicis suis et praeposuit eum super universum regnum suum et dedit ei diadema et stolam suam et anulum ut adduceret Antiochum filium suum et nutriret eum et regnaret et mortuus est illic Antiochus rex anno centesimo quadragesimo et nono et cognovit Lysias quoniam mortuus est rex et constituit regnare Antiochum filium eius quem nutrivit adulescentem et vocavit nomen eius Eupator et hii qui erant in arce concluserant Israhel in circuitu sanctorum et quaerebant eis mala semper ad firmamentum gentium et cogitavit Iudas disperdere eos et convocavit universum populum ut obsiderent eos et coirent simul et obsederunt eos anno centesimo
Abbreviated transcription (Latin):
persicde. quia fugata sunt ca¬
stra que erant in terra iuda:
et quia abiit lysias cum uir¬
tute forti in primis et fugatꝰ
est a facie iudeoꝵ. Et inualue¬
runt armis et uirib et spoliis
que exciderunt: et quia diru¬
erunt abhominationẽ quam
edificauerat super altare qd̃ e¬
rat in hierłm: et scĩficationem
sicut prius circundederunt mu¬
ris excelsis. sed et bechsuram ciui¬
tatem suam. Et factum est ut
audiuit rex sermones istos: ex¬
pauit. et commotus est ualde.
Et decidit in lectum. et incidit
in languoreni pre tristitia: qͥa
ñ est factum sicut cogitabat.
Et erat illic dies multos. quia
renouata est in eo tristitia ma¬
gna:et arbitratus est se mori.
Et uocauit omnes amicos suos:
et dixit illis. Recessit somnus
ab oculis meis: et concili et
corrui corde pre sollicitudine.
et dixi in corde meo. In quan¬
tani tribulationẽ deueni. et ĩ
quos fluctus tristitie in qua
nunc sum: qui iocundus erã
et dilectus in potestate mea fm̃c
uero reminiscor maloꝵ que fe¬

Expanded text:
Perside quia fugata sunt castra quae erant in terra Iuda et quia abiit Lysias cum virtute forti in primis et fugatus est a facie Iudaeorum et invaluerunt armis et viribus et spoliis  ceperunt et quia diruerunt abominationem quam aedificaverat super altare quod erat in Hierusalem et sanctificationem sicut prius circumdederunt muris excelsis sed et Bethsuram civitatem suam et factum est ut audivit rex sermones istos expavit et commotus est valde et decidit in lectum et incidit in languorem prae tristitia quia non est factum sicut cogitabat et erat illic dies multos quia renovata est in eo tristitia magna et arbitratus est se mori et vocavit omnes amicos suos et dixit illis recessit somnus ab oculis meis et concidi et corrui corde prae sollicitudine et dixi in corde meo in quantam tribulationem deveni et in quos fluctus tristitiae in qua nunc sum qui iucundus eram et dilectus in potestate mea nunc vero reminiscor malorum quae fe
Abbreviated transcription (Latin):
ra sexta: tenebre facte sunt per
totam terram usq in horam
nonam. Et hora nona exclama-¬
uit hiesus uoce magna licens.
Heloi. heloi. lamasabacthani:
Qd̃ est interpretatum. Deus
meus.deus meus. ut quid de¬
reliquisti me: Et quilam de

Expanded text:
nebrae factae sunt per totam terram usque in horam nonam et hora nona exclamavit Iesus voce magna dicens Heloi Heloi lama sabacthani quod est interpretatum Deus meus Deus meus ut quid dereliquisti me et quidam de
Abbreviated transcription (Latin):
cit dñs: qm̃ in habitabo in illis.
et inambulabo. et ero illoꝵ d̃s.
et ipsi erunt michi ppłs. Propt̾
qd̃ exite de medio eorum. et se¬
paramini. dicit dñs. et immun¬
dum ne tetigeritis: et ego recipi¬
am uos. Et ero uobis in patrem.
et uos eritis michi in filios ⁊ fi¬
lias: dicit dominus omnipo¬
tens.

Expanded text:
bitabo in illis et inambulabo, et ero illorum deus, et ipsi erunt mihi populus. propter quod exite de medio eorum et separamini, dicit dominus, et inmundum ne tetigeritis: et ego recipiam uos, et ero uobis in patrem, et uos eritis mihi in filios et filias, dicit dominus omnipotens.
Abbreviated transcription (Latin):
ra: uetera transierunt. et ecce
facta sunt om̃ia noua.Om̃ia
autem ex deo. qui reconciliauit
nos sibi ꝑ xp̃m. et delit nobis
ministeriũ reconciliationis÷
qm̃ quidem deus erat in xp̃o
mundum reconcilians sibi. ñ
reputans illis delicta ip̃orum:
et posuit in nobis u̾bum recõ¬
ciliationis. Pro xp̃o ergo legati¬
one fungimur. Tanquam deo
exhortante per nos: obsecramꝰ.
pro xp̃o reconciliamini deo. Eũ
qui non nouerat peccatũ. pro
nobis peccatum fecit: ut nos
efficeremur iustitia dei in
diuuantes autem exhor¬
tamur: ne in uacuũ gra-¬
ciam dei recipiatis. Ait enim.¬

Expanded text:
 transierunt, et ecce facta sunt nova. Omnia autem ex Deo, qui reconciliavit nos sibi per Christum, et dedit nobis ministerium reconciliationis: quoniam quidem Deus erat in Christo, mundum reconcilians sibi, non reputans illis delicta ipsorum; et posuit in nobis verbum reconciliationis pro Christo ergo legationem fungimur tamquam Deo exhortante per nos obsecramus pro Christo reconciliamini Deo eum qui non noverat peccatum pro nobis peccatum fecit ut nos efficeremur iustitia Dei in diuvantes autem et exhortamur ne in vacuum gratiam Dei recipiatis ait enim
Abbreviated transcription (Latin):
tem locupletantes. Tanquam
nichil habentes: et om̃ia possi¬
dentes.Os nr̃m patet ad uos o
corinthii: cor nr̃m dilatatum
est. Non angustiamini in nobis:
angustiamini autem inuisce¬
rib urĩs. Eandem autem haben¬
tes remunerationẽ: tanqͣm fili¬
is dico. dilatamini et uos. Noli¬
te iugum ducere cum in fidelib

Expanded text:
 tamquam nihil habentes et omnia possidentes os nostrum patet ad vos o Corinthii cor nostrum dilatatum est non angustiamini in nobis angustiamini autem in visceribus vestris eandem autem habentes remunerationem tamquam filiis dico dilatamini et vos nolite iugum ducere cum infideli
Abbreviated transcription (Latin):
yses permisit libellum repudi¬
i scribere: et dimittere. Quib
respondens hesus ait. Ad duriti¬
am cordis ur̃i scripsit uobis p̃¬
ceptum istud. Ab initio autem
creature masculum et feminã
fecit eos deus. Propter hoc relin¬
quet homo patrem suũ et matrẽ .¬
et adherebit ad uxorem suam: ⁊
erunt duo in carne una. Itaq

Expanded text:
yses permisit libellum repudii scribere et dimittere. quibus respondens Iesus ait: ad duritiam cordis uestri scripsit uobis praeceptum istud, ab initio autem creaturae masculum et feminam fecit eos deus. propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem et adhaerebit ad uxorem suam, et erunt duo in carne
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Et in domo iterũ discipłi eiꝰ de
eodẽ int̾rogauerunt eum. Et cli-¬
cit illis. Quicunq dimiserit
uxorem suam et aliam duxe¬
rit: adulterium committit su¬
per eam. Et si uxor dimiserit ui¬
rum suũ et alii nupserit: me
chatur. Et offerebant illi par¬
uulos: ut tangeret illos. Di¬
scipuli autem comminabant᷑
offerentib. Quos cum uideret
hiesus indigne tulit. Et ait il¬
lis. Sinite paruulos uenire ad
me: et ne ꝓhibueritis eos. Tali¬
um est enim regnum dei Amen

Expanded text:
tes. Et in domo iterum discipuli ejus de eodem interrogaverunt eum. Et dixit illis: Quicunque dimiserit uxorem suam et aliam duxerit, adulterium committit super eam. Et si uxor dimiserit virum suum et alii nupserit, mchatur. Et offerebant illi parvulos ut tangeret eos. Discipuli autem comminabantur offerentibus. Quos cum videret, Jesus, indigne tulit, et ait illis: Sinite parvulos venire ad me, et ne prohibueritis eos: talium est enim regnum
Abbreviated transcription (Latin):
qui foris sunt: deus iudicabit.
Auferte malum ex uobis ip̃is
Iudet aliquis ur̃m ¶eo
habens negocium aduer¬
sus alterum. iudicari apud
iniquos et ñ apud scõs : An
nescitis qm̃ scĩ de hoc mundo
iudicabunt: Et si in uobis
iudicabitur mundusl indi
gni estis qui de minimis iu¬
dicetis: Nescitis qm̃ augelos
iudicabimus: Quanto ma¬
gis secularia: Secularia igitꝰ
iudicia si habueritis: contem¬
ꝑtibiles qui sunt in ecclesia.
illos constituite ad iudican
dum. Ad uerecundiam urãm
dico. Sic ñ est inter uos sapi¬
ens quisquam qui possit in¬
dicare inter fratrem suum:
Sed frater cum fratre iudici¬
o contendit: et hoc apudin¬
fideles. Iam quidem omnino
delictum est in uobis: quod
iudicia habetis inter uos.
Quare ñ magis iniuriam
accipitis: Quare ñ magis frau¬
dem patimini: Sed uos iniuri¬
am facitis et fraudatis: et hoc
fratrib. An nescitis quia iniqͥ
regnum dei ñ possidebunt: No¬
lite errare. Neq fornicarii. ne¬
q ydolis seruientes. neq adul

Expanded text:
qui foris sunt deus iudicabit. auferte malum ex uobis ipsis. Audet aliquis uestrum habens negotium aduersus alterum iudicari apud iniquos, et non apud sanctos? an nescitis quoniam sancti de mundo iudicabunt? et si in uobis iudicabitur mundus, ingni estis, qui de minimis iudicetis? Nescitis quoniam angelos iudicabimus, quanto magis secularia? Secularia igitur iudicia si habueritis, contemptibiles, qui sunt in aecclesia, illos constituite ad iudicadum. ad uerecundiam uestram dico. sic non est inter uos sapiens quisquam, qui possit iudicare inter fratrem suum? sed frater cum fratre iudicio-contendit, et hoc apud infideles? iam quidem omnino delictum est in uobis, quod iudicia habetis inter uos. quare non magis iniuriam accipitis? quare non magis fraudem patimini? sed uos iniuriam facitis et fraudatis, et hoc fratribus. an nescitis quia iniqui regnum dei non possidebunt? nolite errare: neque fornicarii, neque idoli
Abbreviated transcription (Latin):
michi: bonum est homi¬
ni mulierem ñ tangere. Pro¬
pter fornicationẽ autẽ umis¬
quisq suam uxorem habeat:
et unaqueq suum uirum
habeat. Oxori uir debitũ red¬
dat: similiter autem ⁊ uxor
uiro. Mulier sui corporis po¬
testatem ñ habet: sed uir. Si¬
militer autem et uir sui cor¬
poris potestatẽ ñ habet : sed
mulier. Nolite fraulare in¬
uicem. nisi forte ex consensu
ad tempus. ut uacetis orati¬
oni. et iterum reu̾timini in
idipsũ: ne temptet uos sata¬
nas. propter incontinentiã
urãm. Hoc autẽ dico scd̾m
indulgentiã: ñ scd̃m imperi¬
um. Uolo autem om̃s homi

Expanded text:
mini mulierem non tangere: propter fornicationes autem unusquisque suam uxorem habeat, et unaquaeque suum uirum habeat. uxori uir debitum reddat, similiter autem et uxor uiro. mulier sui corporis potestatem non habet, sed uir. similiter autem et uir sui corporis potestatem non habet, sed mulier. nolite fraudare inuicem, nisi forte ex consensu ad tempus, ut uacetis orationi: et iterum reuertimini in id ipsum, ne temptet uos satanas propter incontinentiam uestram. hoc autem dico secundum . indulgentiam, non secundum imperium. uolo autem omnes homi
Abbreviated transcription (Latin):
et nos suscitabit per uirtutẽ
suam. Nescitis qm̃ corpora ue¬
stra membra sunt xp̃i; Tol¬
lens ergo membra xp̃i. faciã
membra meretricis: Absit.¬

Expanded text:
et nos suscitabit per virtutem suam. Nescitis quoniam corpora vestra membra sunt Christi? Tollens ergo membra Christi, faciam membra meretricis? i
Abbreviated transcription (Latin):
os. et facit eos: ostendam uo¬
bis cui similis sit. Similis est
homini edificanti domũ. qui
fodit in altum: et posuit fun¬
damenta supra petram. Inun¬
datione autem facta: illisum
est flumen domui illi. et non
potuit eam mouere. Funclata
enim erat supra petram. Qui
autem audit et ñ facit: simi¬
lis est homini edificanti do¬
mum suam supra terram sine
fundamento. In quam illisus
est fluuius: et continuo ceci¬
dit. et facta est ruina domus
illius magna.
uerba sua in aures plebis:
intrauit capharnaum. Centu¬
rionis autem cuiuslam seruus
male habens. erat moriturus :
audisset de hiesir: misit ad eũ
seniores iudeorum. rogans eũ
ut ueniret et saluaret seruũ
eius. At illi cum uenissent ad
hiesum: rogabant eum solli¬
cite dicentes ei. quia dignus
est ut hoc illi prestes. Diligit
enim gentem nrãm: et syna

Expanded text:
os, et facit eos: ostendam vobis cui similis sit: similis est homini aedificanti domum, qui fodit in altum, et posuit fundamentum super petram; inundatione autem facta, illisum est flumen domui illi, et non potuit eam movere: fundata enim erat super petram. Qui autem audit, et non facit, similis est homini aedificanti domum suam super terram sine fundamento; in quam illisus est fluvius, et continuo cecidit: et facta est ruina domus illius magna. verba sua in aures plebis, intravit Capharnaum. Centurionis autem cujusdam servus male habaudisset de Jesu, misit ad eum seniores Judaeorum, rogans eum ut veniret, et salvaret servum ejus. At illi cum venissent ad Jesum rogabant eum sollicite, dicentes ei: Quia dignus est, ut hoc illi praestes: diligit enim gentem nostram, et s
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipatꝰ et potestatis. In qͦ et
circuncisi estis circuncisione
ñ manu facta in expoliatione
corporis carnis. sed in circunci¬
sione xͥ: consepulti ei in baptis¬
mo. in quo et resurrexistis ꝑfi
dem oꝑationis dei qͥ suscitauit
illum a mortuis. Et uos cum
mortui essetis in delictis ⁊ p̃pu

Expanded text:
atus et potestatis: in quo et circumcisi estis circumcisione non manu facta in exspoliatione corporis carnis, sed in circumcisione Christi: consepulti ei in baptismo, in quo et resurrexistis per fidem operationis Dei, qui suscitavit illum a mortuis. Et vos, cum mortui essetis in delic
Abbreviated transcription (Latin):
habetis in scõs om̃is ꝓpt̾ spem
que reposita est uobis in celis
quam audistis in u̾bo uerita¬
tis euangelii qd̃ ꝑuenit ad
uos. sicut in uniuso mundo
est et fructificat et crescit: si¬
cut et in uobis ex ea die qua
audistis et cognouistis grãm
dei in ueritate. sicut diclicistis
ab epafra carissimo conseruo
nostro qui est fidelis ꝓ uobis
minister xͥ hiesu: qui etiam
manifestauit nobis dilectio¬
nem urãm in sp̃u. Ideo et nos
ex qua die audiuimus ñ cessa¬
nius ꝓ uobis orantes et postu¬
lantes: ut impleamini agni¬
tione uoluntatis eius: in om̃i

Expanded text:
habetis in sanctos omnes, propter spem, quae reposita est vobis in coelis: quam audistis in verbo veritatis Evangelii: quod pervenit ad vos, sicut et in universo mundo est, et fructificat, et crescit, sicut in vobis, ex ea die, qua audistis, et cognovistis gratiam Dei in veritate, sicut didicistis ab Epaphra charissimo conservo nostro, qui est fidelis pro vobis minister Christi Jesu, qui etiam manifestavit nobis dilectionem vestram in spiritu. Ideo et nos ex qua die audivimus, non cessamus pro vobis orantes, et postulantes, ut impleamini agnitione voluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
onum xp̃i in carne mea ꝓ corpo¬
re eius qd̃ est eccł̃ia: cuis factꝰ
sum ego minister scd̃m dispen¬
sationem dei que data est michi
inuobis. ut impleam u̾bũ dei
misterium qđ absconditũ fuit
aseculis et generationib. Nũc
autem manifestũ est scĩs eius
quibz uoluit deus notas face¬
re diuitias głe sacramenti huiꝰ

Expanded text:
i in carne mea pro corpore ejus quod est Ecclesia. Cujus factus sum ego minister: Secundum dispensationem Dei: que data est mihi in vos: ut impleam verbum Dei mysterium quod absconditum fuit a seculis et generationibus. Nunc autem manifestum est Sanctis ejus: quibus voluit Deus notas facere divitias glorie Sac
Abbreviated transcription (Latin):
strum in ip̃o ambulate: radi¬
cati et suꝑedificati in ip̃o: ⁊ con¬
firmati in fide. sicut et didici¬
stis. abundantes in illo ingr̃a¬
rum actione. Uidete ne qͥs uos
decipiat ꝑ philosophiam ⁊ ina-¬
nem fallatiam scd̃m traditio¬

Expanded text:
strum, in ipso ambulate, radicati, et superaedificati in ipso, et confirmati fide, sicut et didicistis, abundantes in illo in gratiarum actione. Videte, ne quis vos decipiat per philosophiam, et inanem fallaciam
Abbreviated transcription (Latin):
gnitionis filii dei. in uirum per¬
fectum. in mensuram etatis ple¬
nitulis xͥ: ut iam ñ simus par¬
uuli fluctuantes. et circunfera¬
mur omni uento doctrine. inne-¬
quitia hominũ. inastutia ad cir¬
cumuentionẽ ertoris. Uetitatem
autem facientes in caritate. cre¬
scamus in illo per om̃ia qui est
caput xp̃s: ex quo totum corpus
compactum et connexum per o¬
mnem iuncturam sumministra¬
tionis scd̃m oꝑationem in men¬
suram uniuscuiusq membri
igitur dico et testificor in dño.
ut iam ñ ambuletis sicut et
gentes ambulant in uanitate
sensus sui: tenebris obscuratũ
habentes intellectum. alienati
a ui a dei per ignorantiã que
est in illis ꝓpter cecitatem cor¬
dis ipsoꝵ: qui desperantes se¬
met ipsos tradiderunt impu
dicitie. in oꝑationem immun¬
ditie om̃is in auaritia. Nos au¬
tem ñ ita didicistis xp̃m: si ta¬
men illum audistis et in ip̃o
edocti estis. sicut est ueritas in

Expanded text:
nis Filii Dei, in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. Ut jam non simus parvuli fluctuantes, et circumferamur omni vento doctrinae in nequitia hominum, in astutia ad circumventionem erroris. Veritatem autem facientes in charitate, crescamus in illo per omnia, qui est caput Christus: ex quo totum corpus compactum et connexum per omnem juncturam subministrationis, secundum operationem in mensuram uniuscujusque membri,igitur dico, et testificor in Domino, ut jam non ambuletis, sicut et gentes ambulant in vanitate sensus sui, tenebris obscuratum habentes intellectum, alienati a vita Dei, per ignorantiam quae est in illis, propter caecitatem cordis ipsorum, qui desperantes, semetipsos tradiderunt imdicitiae, in operationem immunditiae omnis, in avaritiam . Vos autem non ita didicistis Christum, si tamen illum audistis, et in ipso edocti estis, sicut est veritas in
Abbreviated transcription (Latin):
Sol ñ occidat suꝑ iracundiam
urãm. Nolite locum cdare diabo¬
lo. Qui furabatur: iam ñ fure¬
tur. Magis autem laboret ope¬
rando manib suis qd̾ bonũ est:
ut habeat unde tribuat neces¬
sitatem patienti. Om̃is sermo
entib. Et nolite contristare spi¬
ritum sc̃m̃ dei: in quosignati e¬
stis in die redemptionis. Om̃nis
amaritudo et ira et indignatõ.
et clamor et blasphemia tolla-¬
tur a uobis: cum om̃i malitia.
Estote autem inuicem benigni
misericordes: donantes inuicẽ
sicut et deus in xp̃o donauit uo

Expanded text:
ccidat super iracundiam vestram. Nolite locum dare diabolo. Qui furabatur, jam non furetur; magis autem laboret operando manibus suis quod bonum est, ut habeat unde tribuat necessitatem patienti. Omnis sermo entibus. Et nolite contristare Spiritum sanctum Dei, in quo signati estis in die redemptionis. Omnis amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur a vobis, cum omni malitia. Estote autem invicem benigni, misericordes, donantes invicem, sicut et Deus in Christo donavit vo