comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uitatem mensuro: adeo beati hilarii inmensi¬
tatem forte cognosco: ut poenaemihi uideatur
aequale tamillud possedicere. quam digito celũ
tangere. Prae sertim quod &iam beati ut audi¬
o hieronimi torrens illud eloquium recusaue¬
rit ad temptare qui materiei se inpa rem eate¬
nus iudicauerit ut tacer&. Egouero cuinal¬
lius soientiae in rigua fluenta suc currunt.
quam uix stillicidii pauperis attenuata guita
perfudit Nibil proprio defonte respirans
qua temeritate inter ingentia flumina. eufra
then beatihilarii xnilum hieronimi sic cos
uelim cursus extendere. cumde illo etiam doctissi¬
miuiri quicquid dicere potuerunt mius est qũ
meraur. & uirum scĩs simum consultius mihisit
mirari quam loqui : A e quabilius fuerat hec abe¬
ato ambrosio defratre scribenda mandare: cuiuor¬
ba uirtutibus coniuncta florebant. Sedne proloi¬
ꝗtata pagina fastidium potius gener&. quam
prouoc& auditorem : & si cum mea uerecundia

Expanded text:
vitatem mensuro, adeo beati Hilarii immensivitatem mensuro, adeo beati Hilarii immensitatem fortem cognosco, ut pene mihi videatur aequale, tum istud posse dicere, quam digito coelum tangere: praesertim quod etiam beati, ut audio, Hieronymi torrens illud eloquium recusaverit attentare, qui huic materiae se imparem eatenus judicaverit, ut taceret. Ego vero, cui nullius scientiae irrigua fluenta succurrunt, quem vix stillicidii pauperis attenuata gutta perfundit, nihil proprio de fonte respirans, qua temeritten Hilarii et Nilum Hieronymi siccos velim cursus extendere, cum de illo etiam doctissimi viri quicquid dicere potuerunt, minus est quam meretur, et virum sanctissimum consultius mihi sit mirari quam loqui? Aequabilius fuerat haec beato Ambrosio de fratre scribenda mandare, cui verba virtutibus coniuncta florebant. 5 Sed ne protracta pagina fastidium potius generet quam provocet auditorem, etsi cum mea verecundia
Abbreviated transcription (Latin):
OAUNO SC̃Õ ITMENITIS TIAINSIMO
pectoris studio commonitus. sollicitante quoque te
papa beatis si meꝰ diuinis in actibus sacri conuersa¬
tione propositi iugiter excitaris intentus. & incen¬
dis exercitatus. ut facilesit per spicuum ad culturã
ecclesiasticae disciplinȩ fuissor egenitum. et esse
prouectum. Cum in re fragabiliter ueris dispo¬
sitionis catholici dogmatis fundamenta custos obser¬
uas et ad aedificationem plebis amantissime ueluti
bomis instructor adiciendo aliquid culmen fabri¬
cae continuare festinas : Nonsine timore diuno
cuius operis amore prȩuentus medignatus es ꝑur¬
gere. quod eactibus sacratissimi iuri hilarii conli¬
fessoris. quite ab ipsis cunabulis antesua uesti¬
gia quasi peculiarem uernulum familiariter
eniitriuit. ut in pensi muneris uel uerba repen¬
deres. id ego et si nonplene. uel ex parce complixa
perstringerem. Quatinus dumsui gregis aurib
uox quodã modo & uita pastoris antiquissimi
resonar&. et ille probar& ministerium & ipse

Expanded text:
OMINO SANCTO, ET MERITIS BEATISSIMO pectoris, studio sollicitante commonitus, Papa beatissime, divinis in actibus cum sacri conversatione propositi jugiter exercitaris intentus, et intendis exercitandus: ut facile sit perspicuum, ad culturam ecclesiasticae disciplinae et fuisse te genitum, et esse provectum; cum irrefragabiliter veteris dispositionis catholici dogmatis fundamenta custos observas, et ad aedificationem plebis amantissimae, veluti bonus instructor, adjiciendo aliquid, culmen fabricae continuare festinas, non sine timore divino. Cujus operis amore praeventus, me dignatus es perurgere quo de actibus sacratissimi viri Hilarii confessoris, qui te ab ipsis cunabulis ante sua vestigia, quasi peculiarem vernulam, familiariter enutrivit, ut impensi muneris vel verba rependerem, et si non plene, vel quadam ex parte complexa perstringerem: quatenus dum gregis auribus vox quodam modo et vita Pastoris antiquissimi resonaret, et ille probaret ministerium et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uerba audiss&: statim aperuit ei Et inuicẽse suis
uirũ tuũ ueresola a paruisti suꝑ t̃rã amansuirũtuũ:
Benedicta est coronatua Tuem̃ esfructus uictoriȩ :
dix̃ adeũ. Nolidomi nem̃s nolimeniorare iã quȩ sun
mundihuoꝰ ne aderahȩ ñte adse Solũ modo hȩc me¬

Expanded text:
uerba haec . tunc aperuit ei . et inuicem se suis| uirum tuum. Vere tu sola apparuisti+| super terram amans uirum tuum. Benedicta corona| tua . tu enim et fructus uictoriae . dixit ad eum. noli domine mi .| noli memorare quae sunt mundi huius . ne adtrahant| te ad se . solummodo hoc me
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant ad inquirendus occultos. nuntiaueruns
principi militiȩ dicentes: Fece sunt hic quidam
eos psallentes inuigilia nocturna Audientes¬
uero hȩcquierant primi inpalatio adsumes s secu
multitudinẽ militũ & uenientes ad locũ circũ de¬

Expanded text:
runt prinipi mili| ium dicentis. Ecce sunt quidam eos psallentes in uigilia nocturna| Audientes hec qui erant primi in palatio . adsumentes| secum multitudinem militum . et uenientes ad locum| circumde
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusq responsiont̃ : & constrictos eos ferroper
om̃s artus ꝑducite ecsincustodia uinculatoruir.
& ꝑom̃a affligiteco ut s̃ cut do sulera torm̃tis
officii uidenseorũ constanciã ot unamiat̃̃
aduersus torm̃ta : dix ad martrres xp̃i adico

Expanded text:
cuiusque responsionem . et constrictos eos ferro per omne| corpus ducite in custodiam uincolatorum et per om| nia adfligite eos . ut sicut desidero tormentis officii . uidens eorum constanciam et magnanimi| tatem aduersus tanta tormenta. Dixit ad mar| tires christi
Abbreviated transcription (Latin):
pupperes Quantlo nonest fenerandi tẽpu necnit¬
teo accpiendi. Vlinullus yeimnẽ pocent. liberare
de poenis nec aliqus al qiẽ adiuiare. Nec pater
flarm. Nec mͥat̃
filiã. Necdiutiȩ eũ quieas

Expanded text:
ibuunt . quando non erit fenerandi| tempus . nec mutuo accipiendi . dum nullus neminem| poterit liberare de poenis. nec aliquis aliquem ad| iuuabit. Nec pater filium. nec mater filiam.| Nec diuiciae eum qui eas
Abbreviated transcription (Latin):
uocatione quauocatus es. Hec pulcritudotua
intuitũ tiuĩ inpediat. nec ad fines. nec parentes.
nec diuitiȩ. nec possessiones. nec pueri. nec pu¬
elle nec aliud aliquid t̾renũ: Omnia autẽ hȩc
transeunt : omnaq illa corrũ punt: Nunc
solamõ dopone ante oculos tuos quȩ sunt cẽna.

Expanded text:
uocatione qua uocatus es.| nec pulchritudo tua intuitum tuum impediat.| nec adfines. nec parentes. nec diuiciae. nec posses| siones. nec pueri. nec puellae. nec aliud aliquid| terrenum. Omnia autem hec transeunt. Omnia con| rumpuntur. Illa solomodo pone ante oculos tuos .| quae sunt aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
obtuler̃ eos regidicentes: Eccerex circũ euntes¬
nos omnẽ ciuitatẽ uł regionẽ ĩnuenimus
cunctos ad orantes  colentes deos magnos &
oboedientes tuis p̃ceptis Huuero solimuentis
contẽpnentes p̃cepta tua : & in suꝑirridentes

Expanded text:
obtulerunt eos regi dicentes. Ecce rex . circumentes omnem| ciuitatem uel regionem . inuenimus omnes adorantes| et colentes deos magnos . uel etiam oboedientes tuis| praeceptis. Hi uero inuenti sunt contempnentes pre| cepta tua . uel etiam inridentes
Abbreviated transcription (Latin):
eoru. Inuenit & eni corpora corti putre facta ator¬
mentis itaut uerines caderent deulcerib eorum:
Et inlinansse: & tergebat omnẽ putredinẽ: Micteis
autt̃ puellas suas. ussit ut ad ferrent eiom̃a linte¬
amina eiꝰ multa & ualde p̾ciosa. Erat enim prana¬

Expanded text:
eorum . inuenit enim corpora eorum putre| facta a tormentis . ita ut uermes stillarent de ulce| ribus eorum et inclinans se . extergebat omnem pu| tredinem. Mittens autem puellas suas . iussit| ut adportarent ad eam omnia lenteamina eius .| multa et ualde praeciosa . et accipien
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ dolose egit in conspectũ factorissui Et c̃uersa: ait
adeũ: Osmnedõ p̃omnib hominib Quis te coegit ad¬
rauit ascis aut quis tesedux̃ ut recederes. ac̃uentũ
pacis uł repausationis : Dicmihi quare infugã c̃uer¬
suses antequã fier&e pugn̾a: Quare ꝓecisti arma¬
si exgente sinedõ & deciuitate impiorũ honũ aliqͥd
dõ offer ret᷑ Qcomodo poterat᷑ ut exgente
homicide. hostia mundadõ c̃secrar&ͬ: Nec eñ poterat
exluto in mundisimo & demedio eorũ q̃ui amatores
sunt confusionis sanguinũ mundissimũ timiana
offerteͥdõ Nunc ergoquid faciã infelicissima qua
coniunctasũ huic taliuiro eximpus impio: Nec c̃¬
cessũ est mihi unius horȩ spatut᷑ ut uocarer ixor
martrris : sedit dicerer uxor trans gressoris : Ad
cum confusione conuersar in medo earũ : Beatis
simꝰ adrian hȩc audiens. libentissime suscipiaebat

Expanded text:
quae dolose egit in conspectu Factoris sui. Et conversa dicit in eum: O sine Deo prae omnibus hominibus, quis te coegit apravit a sanctis, aut quis te seduxit, ut recederes a conventu pacis vel repausationis? Dic mihi, quare in fugam conversus es antequam fieret pugna? quare . si ex gente sine deo . et de ciuitate impiorum .| bonum aliquid deo offere+tur quemadmodum| poterat ut ex gente homicida hostia munda deo| consecraretur . nec enim poterat ex loco inmundis| simo . et de medio eorum qui amatores sunt effusio| nes sanguinum . mundissimum tymiamam offerri| deo. Nunc ergo quid faciam infelicissimam quę coniuncta sum huic . ex impiis impio. nec conces| sum est mihi unius horae spacium . ut uocarer| uxor martyres . sed ut dicerer coniux transgressores .| ad cum confusione conuersor in medio| earum. Beatissimus autem adrianus haec au| diens . libentissime suscipiebat
Abbreviated transcription (Latin):
simi: Ideoq confortate eũ de illis beatis sinis montis:
ut factori credens adimpleat agonẽ : Etdũ hȩc dixis
rianũ: Erat eni in in teriori custodia extensus in
ligno & dix̃ adeũ Vide dñẽm̃s neaspicias in pul¬
chritudine corporis tui. neq ad decorẽ iuuentutis
tue hȩc autẽ omnia : ȩsc auermiũ sunt Hesedu¬
cacte aurũ nec argentũ aut indum̃ta p̃tiosa aut
possessiones uł reliquoꝵ inplicatio non eñi ader̃

Expanded text:
s. Ideo confortate eum| de illis beatissimis monitis . ut futura credens . adim| pleat agonem. Et dum haec dixissrianum .| erat enim in interiore custodia extensus in ligno| Et dixit ad eum. Vide domine meus . ne aspicias ad| pulchritudinem corporis tui. ne ad decorem iuuen| tutis tuae. Haec omnia aescae uermium sunt.| Nec seducat te aurum . aut argentum . aut indu| menta praeciosa. Aut possessiones uel reliquorum| inplicatio. Non enim aderun
Abbreviated transcription (Latin):
cubant insepulchris: ac tam̃ ꝑcreatoris gratũ inȩ¬
terna scła uiuunt merita confessoris. Hicitaq cȩlesti
dono uenerandis florib: ad ornatus: xx annis & ui
mensib pontificalem apicẽ ȩccłastica regularit̃ cen
explens animã dõ carisimã ereptã desȩculo mansurã

Expanded text:
cubant in sepulcris, attamen per Creatoris gratiam in aeterna saecula vivunt merita confessoris. Hic itaque coelesti dono, venerandis floribus adornatus, viginti annis et sex mensibus pontificalem apicem ecclesiastica regulariter censexplens, animam Deo charissimam, ereptam de saeculo, mansuram
Abbreviated transcription (Latin):
repl&usest. & iussit eũ ferrauinctũ ꝑtrahi ad
ani currens cũ festinatione addomũ. ñunti uiet
audiens hȩc surrex̃ &scidit. sto lagã. &culu¬
lans einisit uocẽ cũ floru. & ait adpuerũ d. ͣem̃
Respondens puer. dix̃ adeã. quosdã uidittor
tis regis: tunc & ipsedix̃ ad exceptores scribite
& mecũ uiris istis. libentissime enĩcũ eis moriar:¬

Expanded text:
repletus est| et iussit eum ferro uinctum pertrahi ad ani currens cum festinacione ad| domum . nunciauit audiens haec . surrexit et sci| dit stolam suam et ululans emisit uocem cum fletu| Et ait ad puerum In qua Res| pondens puer dixit ad eam quosdam uidit tortis regis . tunc et ipse| dixit ad exceptores . scribite et me cum uiris istis .| libentissime enim cum eis moriar
Abbreviated transcription (Latin):
aueste pastoris auellere : inuriã uirsc̃s excẽpit:
sunc insufflans in eiꝰ facie t̃emerator sacerdor is cele¬
rimorte miltatusest : Hinc t̾rore urguente reliqͥ
riuerentiã habter̃ pontifici & ionus poena fecit alios
innaines aculpa: Hec prius amuliere discessit: quã
fuit suppli .i. x morseticit piuptori. Hec id quidẽ¬

Expanded text:
a veste pastoris evellere, iniuriam vir sanctus excepit. a veste pastoris evellere, iniuriam vir sanctus excepit. Tunc illo insufflante in eius faciem temerator sacerdotis celeri morte multatus est. 35 Hinc terrore urguente reliqui reverentiam habuerunt pontificis et unius poena fecit alios inmunes a culpa nec prius a muliere discessit quam dfuit supplici et mors extitit praesumptori. 36 Ne
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ ande gauis cũ quidã maurili  clausis oculis. luc̃e
sibi restitui postular&.: tũ pontifex se adnota ar¬
ma conuertens mox signũ uenerabile supͣ palpe¬
bras eiꝰ extendens uelut bulista fortissima pencera¬
tis tenebris crux post secȩcilum̃ inuexit Itẽ cum
marcellmus circit̃ decẽ annis transiens innubilo cȩ¬
citatis tractus adbeatũ pontificẽ ꝑueniss& ubisignũ
ad orandȩcrucis suꝑ oculos eiꝰ extendit : statimerũ¬
pente sanguine. effugatis tenebris lux in trauit:
Illud &iã nobis est factũ memorabile recensendũ
Lum illustriͥs. & heria iussione rigia psequence. in
dola cense uilla militũ custodia cener&̃ obsessa
tunc oiu periclitanti succrrente scõ paftore solusut
anullo cognoscer& ad ipsã ingridit: Qcouiso am¬
plectens ei uestigia lugens mulier inherebat:
Tunc inflicicustodis insana ꝓcacitas dũuiulteã quasi lipꝰ

Expanded text:
31 Item Andecavis cum quidam Maurilio clausis oculis lucem 31 Item Andecavis cum quidam Maurilio clausis oculis lucem sibi restitui postularet, tum pontifex se ad nota arma convertens, mox signum venerabile supra palpebras eius extendit, velut balista fortissima penetratis tenebris crux post se caeco lumen invexit. 32 Item cum Marcellinus circiter decem annos transigens in nubilo caecitatis, tractus ad beatum pontificem pervenisset, ubi signum adorandae crucis super oculos eius extendit, statim erumpente sanguine, effugatis tenebris lux intravit. 33 Illud etiam nobis est factum memorabile recensendum. Cum inlustris Aetheria iussione regia persequente in Dullacense villa militum custodia teneretur obsessa, tunc ovi periclitanti succurrente sancto pastore, solus ut a nullo cognosceretur ad ipsam ingreditur: quo viso amplectens eius vestigia lugens mulier inhaerebat. 34 Tunc infelicis custodis insana procacitas dum vult eam quasi lupus
Abbreviated transcription (Latin):
many n neruis stupescentib: occurris s&e
sigͥucrucis supinfirmã dex tra fecit . Inx p̃mortue
palmȩ. post seuiuax tepor infudta sequentidiȩ in u¬
soloco ue ab eo signarceur l quo facto. coeper¬
ut nȩ suos excursus agnoscere Tertia uero die ubi
suꝑeã sigilł ⁊ crucis mp̃ssit. statim searentiũ digi¬
toꝵ filalaxarũ de recepeo ministerio mulier in
x p̃nomine rediuiua dexterti sesignauit Quadã
uicetum aduccũ iegina p̃teriens accessiss& : ul
nere audiens a parentib: extrȩma si ne deplora¬
re occurrens ur inorcuũ uiuũ erigerꝵ se inora¬
cer& iacens sacerdos inpuluere. animȩ uiuacitas
rubescebat incorpore : donec pulsatocȩlo patefac¬
to tartaro iuuenis reuocareur a funere sacerdos
ap̃ce. De inde cũ asiacũ monasteriũ pat̾na solli¬
citudine uisitassae. quidã ut ei succurreroe iã fide
in luminata cȩcus exclamat. Cuiscẽ crucis medicam̃tũ
inponens tã fuit illilum̃ cito recipere quã quȩ sisse

Expanded text:
s stupescentibus occurrisset, signum crucis super infirmam dexteram fecit. Hinc praemortuae palmae prius se vivax tepor infudit; item sequenti die in ipso loco, ut ab eo signaretur, se obtulit, quo facto, coeperunt venae suos excursus agnoscere; tertia vero die, ubi super eam sigillum crucis impressit, statim se arentium digitorum fila laxaverunt, et, recepto ministerio, mulier in Christi nomine rediviva dextera se signavit. 11. Quadam vice, dum ad vicum Geginam praeteriens accessisset, adonere. Audiens autem a parentibus extremam filii mortem deplorari, occurrit, et ut mortuum vivum erigeret, se in oraceret iacens sacerdos in pulvere, animae vivacitas rubescebat in corpore, donec pulsato caelo, patefacto tartaro, iuvenis revocaretur a funere sacerdos a prece. 30 Deinde cum Asiacum monasterium paterna sollicitudine visitasset, quidam ut ei succurreret iam fide inluminatus caecus exclamat, cui ut sanctae crucis medicamentum inposuit, tam fuit illi lumen cito recipere quam quaesisse.
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ sibi cõmissã felicit gub̾nauit: Et quẽ tantimeriti
fama sepulta non latuit sed felicib penins cuncta :¬
ꝑuolans occupauit : contigit ande gauã ciuicatẽ pas¬
toris gub̵natione nudari : Tunc uniuersitas populi
eũ humilitatis studiore sistentẽ pontificali gradu
duce xp̃o c̃cordant᷑ elugit: Qui honorẽ debiti sacer¬
doti c̃sequitus. ita semalimoniis pauperũ indefen
sione ciuiũ. inuisitacione languentiũ inredẽptione
sp̃buit captiuoꝵ udeata unius actione generatione q̃¬
fier& saluam̃tũ quib exstudus eelestis ineofrueti¬
ficauere uirtutes. Igit inciuitate andegiua. cũei

Expanded text:
onem sibi commissam feliciter gubernavit. 24 Et quia tanti meriti onem sibi commissam feliciter gubernavit. 24 Et quia tanti meriti fama sepulta non latuit, sed felicibus pennis cuncta pervolans occupavit, contigit Andecavam civitatem pastoris gubernatione nudari. Tunc universitate populi, eo humilitatis studio resistente, ad pontificalem gradum duce Christo concordanter eligitur. 25 Qui honorem debitum sacerdotii consecutus, itsione civium, in visitatione languentium, in redemptione praebuit captivorum, ut beata unius actio generale fieret salvamentum, quibus ex studiis coelestes fructificavere in eo virtutes. 10. I
Abbreviated transcription (Latin):
testaroxur: Deniq cũ ad huc puerulus ꝑpagum
tũq sepluuialis hymber effudit. ut ipsaidomũs
nec sua tecta desunderent: Cũ ergo p̃magnitu¬
dine pluuiȩ. & casa ꝓcãpo constara: made factis
omnibus. qui e odẽ cẽpr̃ tenebant᷑ hospitiũ solũ
Quia ubi flanã fidei sensit : neiniuriã facer&
seguita decorsit: Ocõꝑta c̃scientiae scitas:
Que cȩlabatur annis innotuit meritis eo quod
inflore adolescentiȩ uirtutis adore flagrarx:
De hinc cęlestib cũ aaate crescentib annoꝵ cirrit̃¬
xxxv monasterurector & pius pastor eligitur
Vuppe: quis uosplendore ad secraxeni rgni¬
tatẽ : Interei sub magistricensura c̃gregationis
dis iplina uernabac: ub ise ueritace districtałaen¬
intuicus exultabat psollendi cunent᷑ : Coruscabut
int̃ fr̃s oboedientiȩ radius precellebat scȩ̃ caritatis
ornatus. Quia sicut erataduita erar diranda sollici¬
tus ita adinserenda donacȩlestia circũ spectus:

Expanded text:
testaretur. Denique cum adhuc puerulus per pagum testaretur. Denique cum adhuc puerulus per pagum tumque se pluvialis imber effudit, ut ipsam domum nec sua tecta defenderent. Cum ergo prae magnitudine pluviae casa pro campo constaret, madefactis omnibus, qui in eodem loco tenebantur hospitio, solum quia ubi flammam fidei sensit, ne injuriam faceret, se gutta detorsit. Quo comperto, conscientiae sanctitas, quae celabatur in annis, innotuit meritis, eo quod in flore adolescentiae virtutis odore fragraret. 8. Dehinc coelestibus donis cum aetate crescentibus, annorum circit monasterii rector et plus pater eligitur, quippe qui suo splendore ad se traxerat dignitatem. Interea sub magistri censura congregationis disciplina vernabat, ubi severitate districta licenpietatis intuitus, exultabat psallendi concentus, coruscabat inter fratres oboedientiae radius, praecellebat sanctae karitatis ornatus, quia sicut erat ad vitia eradicanda sollicitus, ita ad inserenda dona caelestia circumspectus.
Abbreviated transcription (Latin):
praulegio indcar&: ubiq: origo liberũ genuit fa¬
mulũ uoluntas addix̃. intellegens magis eẽ lau¬
mito corpore dese ipso potius triumphar&: Quis
enim ex pͥdei& quã fuerit mieiumor ĩ parcitate
p̃cip᷑us mnuigiliarũ delectatione ꝓpensũs. inora¬
tionis assiduitate laudabilis inmiserationis opere¬
singularis. ut x ostẽ quisibi repugnalat extinguerx
& urule sesclus adfliger& cunctis spesmaxima sub¬
uenra : Frat enĩ ad oboedierdũ paratus adiutia
calcanda macurus. i taut impso iuuenili ty rocinio
iũ senectutis essae exẽplũ: hoc solum habenscum
homine conmiine qđ natus est: E&erũ totum
bris. nanimũ accõmodans lȩuitati Sempsere¬
gens. Anchora grauitatis talẽ senitra monasteru
septa tractauit ut uł siquando ꝓcesset ad publicũ.
essa intra carcerem suicordis semꝑinclusus:
studus occupatus in tanta uite claritate ꝑuenit
ut euis deuotuon seruitiũ mundi dñs ꝑmiracula

Expanded text:
privilegio vindicaret, ubi quem origo liberum genuit faprivilegio vindicaret, ubi quem origo liberum genuit famulum voluntas addixit, intellegens magis esse laumito corpore de se ipso potius triumpharet. 15 Quis enim expediet, quam fuerit in ieiuniorum parcitate praecipuus, in vigiliarum delectatione propensus, in orationis assiduitate laudabilis, in miserationis operengularis, ut et hostem qui sibi repugnabat extingueret et unde se solus affligeret cunctis spes maxima subveniret? 16 Erat enim ad oboediendum promptus, ad vitia calcanda maturus, ita ut in ipso iuvenili tyrocinio iam senibus esset exemplum, hoc solum habens cum homine commune quod natus est, ceterum totumbriis, non animum accommodans levitati, sed semper se regens anchora gravitatis, talem se intra monasterii septa tractavit, ut vel, si quando processit ad publicum, esset infra carcerem sui cordis semper inclusus; studiis occupatus in tantam vitae claritatem pervenit, ut ejus devotum servitium mundo Dominus per miracula
Abbreviated transcription (Latin):
eligiosorum uita uirorum. quantũ est me¬
ritis clarior: tantum uoce crebrior populorum:
quiadum illauniuersis beneficr ᷑ tribu f : in sua
laude linguas exc: tant singulorũ: Igit᷑ beatis¬
simus albinus. ueneticȩ regionis oceanibri came
c̃finis indigena exiguis parentib: oruindus ĩmmo
dignigerminis dignissima ꝓles emergens. decus qđ
sumpsit ex genere. felicis uite merias ampliauit.
dumin illo & qđ glorificarae ur xp̃c elegit & qđ
uniuersus uenerxur mundus effulsit: quunter
ipsa nouella iuuentutis exordia taptu̾m fidei fer¬
uore flagrauit : ut parentes ad quorum desideriũ.
sol& infantia festinanter recurrere. ꝓcaritate xp̃i
magis iste uoluntariȩ reliquiss&&. & uelut hostis
animȩ carnalis effictus effugit. credens sibi
sufficere : siomnẽ dilectionẽ insolo cȩlesti patre
plantar&: Mox igit̾ incentilla cense monasterio
tanta humilitate dño placiturus sesubdidit. ut
salua morsim honestate. nibil sibi de ingenuitatis

Expanded text:
eligiosorum vita virorum, quantum est meritis clarior, tanto voce crebrior populorum, quia dum illi universis beneficia tribuunt, in suam laudem linguas excitant singulorum; aiscopus Veneticae regionis oceano Britannico confinis indigena, non exiguis parentibus oriundus, immo digni germinis dignissima proles emergens, decus quod sumpsit ex genere felicis vitae meritis ampliavit, dum in illo et quod glorificaret Christus elegit et quod universus veneretur mundus effulsit. 12 Qui inter ipsa novellae iuventutis exordia tanto fidei fervore flagravit, ut parentes ad quorum desiderium solet infantia festinanter recurrere pro karitate Christi magis iste voluntarie reliquisset et velut hostes animae carnales affectus effugisset, credens sibi sufficere, si omnem dilectionem in solo caelesti patre plantaret. 13 Mox in Tincillacense monasterio tanta animi humilitate domino placiturus se subdidit, ut salva morum honestate nihil sibi de ingenuitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Currice dum tẽpus haba&is. regnacȩloꝵ patent.
ciclade induta crucem que aureã inmanib: por
tans & corona incapite gestans Sic autẽ pacrẽ
& matrẽ adloquit dicens Ecce qualis est gloria
Vnde mefraudare uolebatis : Ecce quid meretur
ciã & conuertimini addm̃ extoto corde uro ł goemm¬

Expanded text:
e dum tempus habetis . regna caelorum patent .ci| clade induta . crucemquem auream in manibus . et coronam| in capite gestans. Sic adloquitur patrem et matrem suam .| dicens Ecce qualis est gloria unde me fraudare uolebatis| Ecce quid meretur agite et conuertimini| ad
Abbreviated transcription (Latin):
misacrificiorũ: Precones aute ad stantes. uoci¬
feribant uoce excelsa. ut om̃s aduenirent ad
offerendas hostias &uictimas. dussius. Qui
autẽ exlis contempsissent. torm̃tis afflige¬
rentur Siquis uero repperiret: Constitues sun

Expanded text:
is offerre prae| cones adstantes . uociferaban\t/ . uoce excelsa . ut| omnes aduenirent ad offerendas hostias et uicti| mas diis suis. Qui autem contem\p/sissent . tormentis| adfligerentur. Si quis uero reppereritur christianus .|
Abbreviated transcription (Latin):
borũ nomina hȩc sunt Domicianꝰ. E uno icꝰ. sisinnius.
eradius. alexander iohannes claudiꝰ atanasiꝰ ualers
crrillus flauinꝰ seuerianꝰ Crrion. ualeriꝰ chudion
sacerdom priscus euticiꝰ smaragdus philoctimon.aetiꝰ
micallus lr si macꝰ domnꝰ teo philus eutici : xantius
aggus leoncius insiciꝰ gaius gorgonius candidus¬

Expanded text:
 nomina aliorum, Domitianus, Eunoicus, Sisinius, Eraclius, Alexander, Joannes, Claudius, Athanasius, Valens, Cyrillus, Flavius, Severianus, Cirion, Valerius, Chudion, Sacerdon, Priscus, Euthicius, Smaragdus, Philocimon, Aetius, Micallius, Lisymmachus, Domnus, Theophilus, Xantius, Aggius, Leontius, Isitius, Gaius, Gorgonius. F. VI
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute potuit paries ferestrari his & c̃sequentib
infmi eis miraculis ut summi pontificis mẽbra re¬
cubant in sepulchris: ac tam̃ ꝑcreatoris gratũ inȩ¬
terna scła uiuunt merita confessoris. Hicitaq cȩlesti
dono uenerandis florib ad ornatus: xx annis & ui
mensib pontificalem apicẽ ȩccłastica regularit̃ cen
explens animã dõ carissimã ereptã desȩculo mansurã

Expanded text:
virtute potuisset paries fenestrari. His et consequentibus infinitis miraculis, et si summi pontificis membra recubant in sepulcris, attamen per Creatoris gratiam in aeterna saecula vivunt merita confessoris. Hic itaque coelesti dono, venerandis floribus adornatus, viginti annis et sex mensibus pontificalem apicem ecclesiastica regulariter censexplens, animam Deo charissimam, ereptam de saeculo, mansuram
Abbreviated transcription (Latin):
diens. orationẽ soluer& qͦ tacente uoce confixit:
tincilla cense monasterio. gennomorłs monacħ
ess& oculoy luce captiuus. & annosa tẽpora una
essent cȩcitate nocte transcursa.: p&ut sibi a
uiro scissimo fiericrucis signaculũ Quo facto lu¬
minauitalis splendor in trauit : & fugatis tene¬
bris solquasi peregrinus illux̃ : Est& hoc int̃reliq̃
ueneralile docum̃tũ. Cũ incuutate ande gaua
turris portȩ coherens dãnatisest carier esfccta
p̃tereunte beato albina fiebat insolentiado uoul:
e

Expanded text:
diens oratione solveret, quos tacente voce confixit. diens oratione solveret, quos tacente voce confixit. Cincillacense monasterio Gennomerus monachus esset oculorum luce privatus. et annosa tempora una essent noctis caecitate transcursa, petiit sibi a sancto viro fieri crucis signaculum. Quo facto, luminis vitalis splendor intravit, et, fugatis tenebris, sol olim peregrinus illuxit. Est et hoc inter reliqua venerabile documentum. Cum in civitate Andegava turris portae cohaerens damnatis esset carcer effecta, praetereunte beato Albino, fiebat insolentia de vocibus e
Abbreviated transcription (Latin):
aequus eiꝰ acsim& allũ fusil gressum monere nulo
suspicans rex culpã ȩqui magis eẽ quã cꝰ uss. alcerũ
sibifecit sterni: Quẽdũ ꝑipsũ itergrai cõpłlien
coepit abequo discere quod homo prcras  &liu¬
manus intellectus haber& qđ pecus corrigero de¬
flentes inuia quȩ ad sacerdocẽ ducera. eacoepit
alacritate discurrere. acsicreptus defouea cãpimolis
planitiem rccepiss& : Est operep̃tiũ de quoda c̃adẽ¬
uere remiuuam ꝓferre. Dũ ad cuicatẽ uenit ipse
uir apostolicus accersi iexq: unũ de obsequentibus
amiꝰ corpusculũ pͥsallenda adppria reuocabat:
sunc rememorante eopcausa : uoluer̃ seruientes
prius corpus mouere. quã sẽcerdos occurrer&
Sed tanto pondere fit grauatũ. ucantea potu issens
gigantea membra quã pueruli corpus sufferre
Dũ adhuc cadauer insepultũ creder& iãmarmore
p̃micũ nec equi gressũ poterant ꝓmoueri: acsipu¬
luis eiꝰ dese uincula generass& donec antistis re¬

Expanded text:
equus eius ac si metallum fusile gressum movere non valuit. Suspicans rex culpam esse equi magis quam causae, alterum sibi fecit sterni, quem dum per ipsum iter gradi conpelleret, coepit ab equo discere quod homo peccaret et humanus intellectus haberet quod pecus corrigeret. Deflectens in viam quae ad sacerdotem duceret, ea coepit alacritate discurrere, ac si ereptus de fovea campi mollis planitiem recepisset. 41 Est operae pretium de quodam cadavere rem vivam proferre. Dum ad civitatem Venetis ipse vir apoum corpusculum psallendo ad propria revocabat. Tunc remorante eo pro causa, voluerunt servientes prius corpus movere quam sacerdos occurreret; sed tanto pondere fit gravatum, ut antea potuissent gigantea membra prensare quam pueruli corpus sufferre, dum adhuc cadaver insepultum crederetur jam marmore premi, cum nec equi gressum poterant promovere, ac si pulvis ejus de se vincula generasset, donec eos antistes re
Abbreviated transcription (Latin):
tigato iamcorpore : forti atq: constanti sermo¬
ne uictrix animo ꝓclamauit Hon curo nisi legẽ
dĩ quã didici Ipsam custodio proipsamoriar in p¬
sa consumor inlegemdĩ pr&erquã non est aliud
Talibus it aq dictis a nolinus gloriosis simu mar¬
tyrsinsuis torm̃tis magis ipse : corqbat᷑ Cuius

Expanded text:
ermone victor animo proclamavit: Non curo nisi legem Dei, quam didici. Ipsam custodio, pro ipsa moriar, in ipsa consumor, praeter quam non est aliud. Talibus itaque dictis gloriosissimi martyris in suis tormentis magis ipse Anulinus
Abbreviated transcription (Latin):
reliquos &iã ꝑsy nodos ꝓpsacausa sepius excitatas
excurrens ad postremũ cumplurimi ep̃orum
iniunctione ut ex communicatas a seꝑsonas
absoluer&. uirtute frm coactus est: Et cũ rogarar
ut eulogias quas reliqui antistites adꝑsonã cõmuni¬
one suspensã dirigentes benedixerant & ipse signaros:

Expanded text:
iam per synodos, pro ipsa causa saepius excitatas, excurrens, ad postremum quamplurium episcoporum injunctione, ut excommunicatas a se personas absolveret, vi fratrum coactus est. Et cum rogaretur ut eulogias, quas reliqui antistites ad personam communione suspensam dirigentes benedixerant, et ipse signaret,
Abbreviated transcription (Latin):
Et hȩc dicens. gladio capete cȩso obdormiutt in pace
Siamque terrȩ motus factus est magnus. itaut fun¬
damenta ipsius amphiteatri mouerentur: Omiub:¬
que audientib: uox decȩlo intonit dicens: Ueni¬
theodosia carissimamihi. repausa posttantos labores:
uem dilectissima ingredere ingaudiũ sponstui. per¬
cipe promissa dñi cui Prȩstosunt enim angeli & archan¬
geli. quite suscipiant. Cursum bene cucurristi fidẽ m
seruasti : recipe modo centesimi fructus coronam
do p̃mii palmã. & derelinquentib: hiunc mundũ ꝓpter¬

Expanded text:
et haec| dicens . gladio capite caeso obdormiuit in pace. Statim| terrae motus factus est . ita ut fundamenta amphi| theatri mouerentur. Omnibusque audientibus uox de caelo| resonuit Venit theodosia repausa post tantus laboris ueni| ingredere in gaudium sponsi tui. Percipe promissa domini tui| praesto sunt enim angeli et archangeli qui te suscipiant| cursum bene cucurristi fidem bene seruasti. Recipe centesi| mi fructus coronam o pal| mam . et derelinquentibus hunc mundum
Abbreviated transcription (Latin):
talis quimihi ingenuitatis meȩ constantũ firmasti.
tibigratias refero amator purȩ conscientiȩ
inbatismo salutis accepi defensorẽ usque in hac diȩ
stolã fideimeȩ. non cogitatu. nonfacto umquam
maculaui sed semꝑtuus amor meũ pectus inflã¬
mabat. semꝑdie noctuque caritate qua nosti ceam¬
plectebar: Perdiẽ tecum fuit confabulatiomea
per noctem tuã uistationẽ expectabã: Tu nosti¬
dominator om̃ps quia faciẽ uiri non desideraui
libenter ad tendi In lege tua die ac nocte. medi¬
ta tasum. dulcia sunt elo quia tua faueib meis suꝑ
cordis mei archana cognoscis qui & uirginitatem
meã tuo regimine sincerã iituo amore seruasti

Expanded text:
s . qui mihi ingenuitatis . mei| constantiam tribuisti . tibi gracias refero amatur purę| conscientiae . ptismo| salutis indue usque in hanc diem stolam fidei mei non| cogitatu . non factu maculaui. Sed semper tuus amor| meum pectus inflammabat Semper die noctuquae| caritate qua nosti te amplectebar Per diem tecum| fuit fabulacio mea per noctem tuam uisitationem expec| tabam tu nosti quia faciem uiri numquam desideraui adtendi in lege tua die ac nocte meditata sum| dulcia sunt eloquia tua faucibus meis . super cordis mei arcana cognoscis, qui virginitatem meam sinceram in tuo amore servasti,
Abbreviated transcription (Latin):
atrũ. lintea n inib: digius: Omnes enĩ adẽpusturam
scãe marcrris quod dignũ habebant iactabant tiec
ruor tantȩ uircutis ad t̾rã distillarae. Et sic in pacẽ
consummauit martiriũ suũ. Hȩc omnia gesta sunt¬
inciuitate cȩsareȩ palestinȩ: Scĩ uero theodosia
dominica die compleuit marcirtũ suñ c̃trononas
aprilis: Parentes uero beatȩ cheodosiȩ cũ omnib¬
xp̃ians sepelier aorpus eꝰ sepultura qua condigna

Expanded text:
atrum linteaminibus dignis Omnis| enim ad sepulturam sanctae martyris +quid dignum habe| bant iactabant . nec cruor tantae uirtutis . ad terram| distillaret . et sic in pace consummauit martyrium suum| in ciuitate caesa| ria palestinae. Sancta uero theodosia dominico die inpleuit| martyrium suum . III nonas aprilis. Parentes uero theodosiae| martyris . sipelierunt corpus eius sepultura qua digna
Abbreviated transcription (Latin):
familia eiꝰ cum aliis xp̃ianis nocturno silentio
uener̃ : & rapuerunt corpus uenerandi scĩ mar¬
trris gordiani: Et uenientes inuia quȩ latin a
nuncupatur. non longe a burbe roma miliario
plusminus uno : posuer̃ eũ incripta. ui id maĩ
ubiiam pridem scm̃ epimachium sepelierunt:

Expanded text:
comperissent Christiani, nocturno silentio venerunt et rapuerunt corpus venerandum sancti martyris Gordiani, et venientes in via quae Latina nuncupatur, non longe ab urbe Roma milliario plus minus uno, posuerunt eum in crypta, sexto Idus Maias, ubi jam pridem sanctum Epimachum sepelierant.
Abbreviated transcription (Latin):
prȩses. quia oleũ non tepescer& furore diaboli
cȩcatus iub& eã stipite confixomedio foro capil¬
lis suspendi : custodias que militũ positassic dimit¬
do populi confluebat. ut cum diabolo dimican¬
tem uider&. Tunc beata martrr uidens mul¬
titudinẽ populi. hec doctrina monebat Audite
me om̃s qui uotis meis concordatis qui puro corde
dm̃itim&is. Conuertimini iã amalo & facite
bonũ. recor damini a postolicũ dictũ. Uolo
uos sine sollicitudine ẽẽ. Ipse uͦ sine sollicitudine
ẽẽ poterit. quise nullis laqueis scłi huius in retit
Sed terrena relinquens semꝑ superiora suspi¬
rat ad patriã quȩ cogitans quȩ est mat̃ omniũ
nr̃m iuerusalem. Non istã quȩ seruit cũ filus
suis sed illã quȩ gaud& xp̃o regnantr̃ cũ sc̃isus¬

Expanded text:
praeses quia oleum+| non dispiceret furore diabuli praeses quia oleum+| non dispiceret furore diabuli caecatus . iubet eam stipite| confixo medio furo capillis suspendi . custodiasque militum| positas . sic dimitue multitudo populi confluebat. Cum diabulo dimicantem+| uideret Tunc beata martyra uidens multitudinem populi| hac doctrina monebat Audite me o“m”nis qui uotis meis| concordatis . qui puro corde deum timetis . co“n”uertimini a malo et| facite bonum . recordamini apostolicum dictum. Volo uos| sine sollicitudine esse Ipse uero sine sollicitudinem esse poterit| qui se nullis laqueis saeculi huius . inritetur| sed terrena relinquens . semper+ superiora suspirat . patriam| que cogitans . quę est mater omnium nostrum hierusalem| non istam . quae seruit cum filiis suis. Sed illam quae| gaudit christo regnantem . cu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ patre & filio. Ecce audisti lic& indignus. qualit̃
crinitatẽ credimus. & unũ dm̃ adoramus. & coli¬
mus Audisti quȩ interrogasti. recede. nec audeas
ex hoc amplius quic quã interrogare Exea aut̃
quȩ audisti. ꝑ poruũ tibi iudiciũ man&. Uide
Nec aliquando uincitur . qui usque infinem
in xp̃o ꝑseuerat. Urbanus p̃sesdix̃ Multum
uerbositatẽ tuã sustinui. ut patientiã meã stais
iopulus cognoscer&: Nuinc uero scđm meritũ cuũ
omnis populus quite uerbosantẽ audiuit meãq
patientiã cognouit. omnis aetas intuis corm̃cis
timebit. nealiquis suasus uerbis tuis. intali supplicio
ueniat. Tu autẽ scđm meritũ tuũ poenas lues
Et adiecit. Ignite sartagines: & corpus eiꝰ frigen¬
do consumite Replentur oleo sartagines & suppo¬
sito ugni nonsentiebat calorem Las santur ligni
cȩsores lassantur flammarũ ministri. omniũq
crudelitas & uirtus tabescit. Videns hoc urbanus

Expanded text:
cum| patre et filio Ecce audisti licet indignus . qualiter trini| tatem credimus. Et unum deum adoramus et colemus Audisti| quae interrogasti. Recede . nec audias ex hoc amplius . quic| quam interrogare. Ex ia autem quae audisti perpetuum| tibi iudicium manet . uide . nec aliquando uintitur| qui usque in finem in christo persiuerat Vrbanus praesis dixit| Multum uerbositatem . tuam sustenui . ut pacienciam meam| Stans populus cognusceret Nunc uero secundum meritum| tuum omnis hic populus qui te uerbosantem audiuit . meam| que pacientiam cognouit . omnis aetas tuis tormentis timebit .| ne aliquis suasus uerbis tuis . in tali supplicio ueniat tu autem| secundum meritum tuum poenas lues et adiecit ignite sarta| gines . et corpus eius frigendo consumite Replentur oleo sartaginis .| et subposito igne non “s”entiebat calorem lass“a”n+ ligni cae| sores . lassant+ flammarum ministri. Omniumque crude| litas et uirtus tabiscit Videns hoo urbanus
Abbreviated transcription (Latin):
torẽ despicit. sed remediũ ei ꝑpatientiã saludorit̃
Hec est gloria in qua scã exultat᷑: Pitas ne audisti
Intellegis miser. An scđm cortuũ inpenitens dies¬
Auritas tibi irã indie ire & reuelationis iusti iu¬
dien dĩ: Audiens hȩc urbanꝰ dix̃ Ingeniose quidẽ
eet
& conposite locuta es Tamen cum dicaste unum
dm̃ colere tres ad orare cognosceris: Ex quib: intel¬
legi pocest patrẽ & filium quẽ dicitis uniter ad
Tamen sicut superius dixi. quia non debent marga¬
ritae p̃tiose porcis micti : Verũ &iã te iudicẽ
indignũ iudicabo ad audiendũ sacram̃tũ trini¬
tatis. Et nunc adhibe patientiã tibi mor ipsi &
dicã qualis sit ratio ista ꝓsalutȩ audientiũ Audi
mag restas una deicas Nã sicut filius ex corde pa¬
tur & trinitas uera agnoscitur Sicut enĩ pat̃¬

Expanded text:
torem dispicit . sed remedium ei per pacientiam| salubriter torem dispicit . sed remedium ei per pacientiam| salubriter . haec| est gloria in qua sancti exultant. Putasne que audisti . in| tellegis miser . an . secundum cor tuum inpaenitens . thesau| rizas tibi iram in dię irae . et reuelacionis iusti iudiet | positae luquuta es tamen cum dicas te unum deum| colere tris adorare cognusceris ex quibus intellegi potest .| patrem et filium quem dicitis . uniter adotamen sicut superius| dixi quia non debent margaritae praeciosae porcis mitti .| uerum eciam . te iudicem indignum iudicabo ad audiendum| sacramentum trinitatis et nunc adhibe pacientiam tibime| tipsi . et dicam qualis sit racio ista . pro salute audientum.| Audi maies| tas una deitas Nam sicut filius ex corde patur . et trinitas uera cognuscitur.| Sicut enim pat
Abbreviated transcription (Latin):
Vt quid talamũ nominas misera quȩ nubere con
existo. ꝑcuius fortitudinẽ te&x patrẽ tuũ diabolũ
incessabiliter psallitur in rmnis & canticis: sacri¬
ficiũ laudis offertur. Urbanus prȩses dix̃. Quid ẽ
hoc qđ in rnis &canticis dm̃ laudatis: Theo do¬
tasit sublimitas uigiliarũ & rmnorũ: quid eñi
in psalmis non inuenit᷑ qđ ꝑficiat ad salutẽ ad
utilitatẽ ad ȩdificationẽ ad consolationẽ hu¬
nigeneris : Omnis aas inpsamis hab& qđ mu¬
tetur hab& quod delectetur. Hab& in fans quod
lact& puer quod laud&. adholescens in quo corrigat
uiã sua iuuenis quid sequat᷑ senior quid p̃cet᷑ Discit
femina pudicitiã pupilli inuenunt patrẽ : uiduę
iudicẽ aduenȩ custodẽ Audiunt reges & iudices
quid timeant : Psalmus tristẽ consolatur latũ
temporat. iratũ mitigat. pauperẽ recreat. diui¬
tem ut se agnoscat increpat. Omnib omnino
inuocantib: se. aptã medicinã tribuit. Nec pecca¬

Expanded text:
it quid thalamum nominas .| quae nubere contexsisto . cuius fortitudine te et patrem tuum diabulum| que incessabiliter psallent . in hym| nis et canticis . sacrificium laudis offerentes Vrbanus praeses| dixit quid est hoc quod in hymnis et canticis deum laudatis| Theodota| sit sublimitas uigiliarum et hymnorum quid enim in psalmis| non inuenitur quod proficiat ad salutem ad utilitatem .| ad aedificationem . ad consolationem humani generis Omnes| aetas in psalmis habet quod imititur habet quod delectetur| habet infans . quod lactet . puer . quod laudet . aduliscens . in quo| corrigat uiam suam iuuenis . quid sequatur Senior . quid prece| tur discit faemina pudicitiam pupilli . inueniunt patrem| Viduae iudicem aduenae custodem . audiunt regis et iudices| quid timeant psalmus tristem consolatur laetum temperat| iratum mitigat pauperem creat diuitem ut se agnoscat . incre| pat . omnibus omnino inuocantibus se aptam medicinam| “t”ribuet nec pecca
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant ad inquirendus occultos. nuntiaueruns
principi militiȩ dicentes : Frcesunt hic quidam
eos psallentes inuigilia nocturna Audientes¬
uero hȩc quierant primi inpalatio. adsumbs s secu
multitudinẽ militũ & uenientes ad locũ circũde¬
derunt speleũ. Et conp̃hensos eosquierant ibi :¬

Expanded text:
erunt prinipi mili| ium dicentis. Ecce sunt quidam eos psallentes in uigilia nocturna| Audientes hec qui erant primi in palatio . adsumentes| secum multitudinem militum . et uenientes ad locum| circumdederunt speluncam. Et conpraehensos eos
Abbreviated transcription (Latin):
omma subiecisti subpedib eus: Accedebat leo
deposita ferocitate. conuersus in ouem subpeditabat¬
Vr sus ceruice declinata dĩ famulã ad orabat:
Similiter & uacca ferocissima cum tauro oblita ẽ
a uenatore gladium incapite gestare : Quid multabicã

Expanded text:
omnia subieciomnia subiecideposita feritate| conuersus in ouem subpeditabatur . ceruice deiecta . dei famu| lam adorans. Similiter uacca ferocissima cum tauro| obliti suae naturae quod gladios in capite portabant| Quid multa
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ quid fuerant. ad spectaculũ currebant:
sed  ꝓtribunali p̃ses iub& coram seferas uentilare.
& auenatoribus exacerbari: Rugiebat leo uehe¬
tilabat. Subsequebat᷑ & taurus mugitu t̃ribilis.
leo pardus & thagala leuitatis suȩ signamons¬
trantes. a perquoq: siluester dentib: stridebat :¬
Vrsorum quoque impocus non tolerabatur :
beata theodosia semꝑ in xp̃o uincens. secumque
palmã uictoriȩ portans : Vidensq tantã multi¬
tudinẽ ferarũ uex illo crucis armat pectus &
frontem. Videntes que eam ferȩ omnes siluer̃¬
Hunc uͦ intellegetis qr dȩ monias̃ idola quȩ urbanꝰ
colit & principes eiꝰ : Istas om̃s feras inuocatoxp̃i
Vrbanus uͦ nec urtutib dĩ conpungit᷑. Nec tanta
mirabilia uidens erubescit. Et hȩç dicens ait ad
mitiguuit adipsius gloriã & fideliũ fidem corro¬
borandam & itu urbanus &x om̃s consortes ciꝰ eribes¬
cant singulȩ accedite & pedesmeos ad orate
dantes gloriã dõ. ut impleatur quod scriptũ est.

Expanded text:
speculum+ cucurrerunt tribuna| li praeses iubet omnes feras uentilari . et a uenatoribus exacer| bare rugiebat leotilabat . subsequibatur . et taurus . mugitu terribili. Leo| pardus . et tagala . leuitatis suae signa monstrabant| Aper quoque siluester . dentibus stridebat ursorum . quoque| impetus non tolebatur+. ata theodosia semper in christo uincens . secumque palmam uictu| riae portans. Videns tantam multitudinem ferarum uixillo| crucis armat pectus et frontem Videntesque eam ferae| omnes siluNunc intellegite . quia daemonia sunt quae urba| nus colit . et principes eius Istas omnes feras inuocatae| chVrbanus| uero nec uirtutibus dei conpungitur . nec tan\ta/ mirabilia uidens .| erubescit. Cum haec dixisset . ait ad mitigabit . ad ipsius gloriam .| et fidelium fidem corroborandam Vt urbanus et omnes . con| sortes eius erubiscant . singuli accedete. Et pedes meos . os| culate ut inpleatur . quod scriptum est .
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃ta ꝓfanus batitat reus curat uul neratus
nun ȩrat᷑ martrris ꝑsecutor legit euangelia tra¬
ditor hereditatem cȩliꝓmittit diuinorum testa¬
mentorũ exustor : quos increpat dñs & ob iurgat
ineuangelio dcens. Vȩ uobis scribȩ & pharisei hrpo¬
critȩ qm̃ circiuistis mare & arida facere unum ꝓsoli¬
tum Et cum factis fuerat. facitis eũ filiȩ gehennae
dupliciter plus quam estis uos Et ꝑprophorã polluta
eorũ sacrificia respuens ait. Sacrificia eorũ tamquã
pannis lotus : Omnis quite cigerit illud inquinabi¬
tur. Sed p̃aggcũ clarisimũ ꝓphocarũ int̃rogat
inquid dñs sacerdotes legem : Siacceperit homo
carnẽ scãm in summo uestim̃tissu & cetigerit
summitas uestim̃tiei aliqua creaturã paniscun
aliquid siinquinabitur. & dixer̃ sacerdotes inqͥna¬
bitur It dix̃ dñs Sic & populus hoc sic & egenus
hĩc coram me dicit dñs. & ominis quicũque accesst̃¬

Expanded text:
sacramenta profanus, baptizat reus, curat vulneratus, sacramenta profanus, baptizat reus, curat vulneratus, veneratur martyres persecutor, legit Evangelia traditor, haereditatem coeli promittit divinorum testamentorum exustor: quos Dominus increpat et objurgat in Evangelio dicens: Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, qui circuitis mare et aridam facere unum proselytum, et cum factus fuerit, facitis eum filium gehennae dupliciter plus quam estis vos. Et propheta polluta eorum sacrificia respuens ait: Sacrificia eorum tamquam pannus illotus. Omnis qui tetigerit illum, inquinabitur . Sed et per Aggaeum clarissimum Prophetarum: Interroga, inquit Dominus, sacerdotes legem. Si acceperit homo carnem sanctam in summo vestimenti sui, et tetigerit summitas vestimenti ejus aliquam partem panis, vini, aliquid, si inquinabitur? Et dixerunt sacerdotes: Inquinabitur. Et dixit Aggaeus: Sic et populus hic: et gens haec coram me, dicit Dominus, et omnis quicumque accesse
Abbreviated transcription (Latin):
tio traditorũ. hypochritarũ domus. pharisȩorũ¬
quesententia : Vtinam ad optione filiorũ filia¬
rum quȩ dĩ inscã ȩccła spiritaliter natidignȩ
succedant & non alienis facinoribus ꝓluce
tem quia eccładñi quȩ una semper singula¬
ris est contra sese & in partes duas. diuidi
poste terrimã ꝑsecutionis noctẽ turbmis que¬
⁊ pestiferos trrannorum adeceptionẽ in nocentium
prȩdam quȩ populorũ diabolus si ueuersitia callidis¬
simȩ fraudis inuenit ut quos aꝑta ꝑsecutionis clade
trans uocare non ualuit nec in scło sacrilego idolorum
seruitio mancipãtos delictorũ nexibus inperpocuã
ꝑniciem potuit r&inere eospollutis tradtionibus
iungens sub prȩtextu scĩs simnȩ religionis extinguat̃
Demiq: illic falsis acrorum ritus fictaque mysteria
nont am insalutem quam in ꝑniciem miserorum
cȩlebrantur. cum erigit altare sacrilegus cȩlebrat

Expanded text:
tio traditorum, hypocritarum domus, Pharisaeorumtio traditorum, hypocritarum domus, Pharisaeorumque sententia. Utinam adoptiones filiorum filiarumque Dei in sancta Ecclesia spiritaliter nati digne succedant, et non alienis facinoribus immerslesia Domini, quae una semper singularisque contra sese et in partes duas dividi terrimam persecutionis noctem turbi pestiferos tyrannorum, ad deceptionem innocentium praedamque populorum diabolus versutia callidissimae fraudis adinvenit; ut quos aperta persecutionis clade transvorare non valuit, nec in sacrilego saeculo idolorum servitio mancipandos delictorum nexibus in perpetuam perniciem potuit retinere, eos pollutis traditionibus jungens sibi, sub praetextu sanctissimae religionis exstinguat. Denique illi falsi sacrorum ritus fictaque mysteria non tam in salutem quam in perniciem miserorum celebrantur, cum erigit altare sacrilegus, celebrat