comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ydoloꝵ seruitio subattus. cũ intrepare helyam p̃sumet dicẽs. tu ne es ilbe qui ꝯturdas israe
hehas pretinꝰ superti regis stultitiã diurgatits libera auctoritate ꝑcussit dicens. Non ege
turbaui israel: sedtu et domꝰ patrio tui. qui dereliquistis mãdata dñi: et sequuti estis
rege uementẽ. ex reatu perfidie ꝯfundit dicẽs. Quid michi et tibi est: uade ad preghetas
patus tui et matris tue. Et uiuit dñs exertituũ in cuiꝰ ꝯspectu sto: ꝙ si nõ uultũ iosa phat
regis iude erubescerẽ. nec actendissẽ quidẽ ce: nec respexissem. Hme est ꝙ isdem uir
naaman ad se cũ equis et curribꝰ uemientẽ ante estiũ domꝰ fipit: et talentoꝵ ac uestũ
per nũciũ uissit. unde et isde̾ naaman natꝰ recedebat ditens. Putabã ꝙ egrederet :ad me

Expanded text:
idolorum servitio subactus, cum increpare Eliam praesumeret, dicens: Tune es ille vir, qui conturbas Israel idolorum servitio subactus, cum increpare Eliam praesumeret, dicens: Tune es ille vir, qui conturbas Israel ? Elias protinus superbi regis stultitiam, objurgationis liberae auctoritate percussit, dicens: Non ego turbavi Israel, sed tu et domus patris tui, qui dereliquistis 237 mandata Domini, et secuti estis  Josaphat rege venientem ex reatu perfidiae confudit, dicens: Quid mihi et tibi est? Vade ad prophetas patris tui et matris tuae . Et: Vivit Dominus exercituum, in cujus conspectu sto, quod si non vultum Josaphat regis Judae erubescerem, nec attendissem quidem te, nec respexissem . Hinc est quod isdem vir Naaman ad se cum equis et curribus venientem ante ostium domus fixit, et talentorum copia acper nuntium jussit . Unde et isdem Naaman iratus recedebat dicens
Abbreviated transcription (Latin):
usquequo nõuis sũbiti michi: Dimitte populũ meũ ut sacrificet michi. cui cũ plagis p̃ssus
pharao diceret. ite sacrificate deo uestro in terra: aueta pretinꝰ auctoritate respondit
non potest ita fieri: abhoĩationes eñi egiptior ĩmolabimꝰ dño deo nr̃o. Hic est etiã ꝙ¬
pectantẽ regẽ nachan aggrediẽs. cui priꝰ similitudinẽ perpetrate preuaritatiõis ditiens
eũq reũ per proprii iuditii uoce tenens: protinꝰ adiux̃it dicens. Tu es ille uir: qui fecisti
hanct rem. Hme est ꝙ uir dei ad deftruendã ydelatriã samariã missus: iherctoam rege su
altare thura laciete. nõ regẽ ueritꝰ. nõ foriidine mortis pressus. contra altare ĩtr epid̃
auctoritatẽ libere uocis exertuit ditens. Altare altare. hec dicit dñs. Etce filiꝰ nascetur
domui dauid iosias noĩe : et ĩmolabit super te sacerdites excelsorz. Hme est ꝙ ahab sugbꝰ

Expanded text:
Usquequo non vis subjici mihi? Dimitte populum meum, ut sacrificet mihi . Cui dum plagis pressus Usquequo non vis subjici mihi? Dimitte populum meum, ut sacrificet mihi . Cui dum plagis pressus Pharao diceret: Ite, sacrificate Deo vestro in terra ista , aucta protinus auctoritate respondit: Non potest ita fieri; abominationes Aegyptiorum immolabimus Domino Deo nostro ? Hinc est quod peccantem regem Nathan aggreditur, cui prius similitudinem perpetratae praevar cationis objiciens, eumque reum per proprii judicii vocem tenens, protinus adjunxit, dicens: Tu es ille vir, qui fecisti hanc rem . Hinc est quod vir Dei, ad destruendam idololatriam Samariam missus, Jeroboam rege super altare thura jaciente, non regem veritus, non formidine mortis pressus, contra altare intrepidus auctoritatem liberae vocis exercuit, dicens: Altare, altare, haec dicit Dominus Deus: Ecce filius nascetur domui David, Josias nomine, et immolabit super te sacerdotes excelsorum . Hinc est quod Achab superbus,
Abbreviated transcription (Latin):
udppressos quante intrisecus arci presideant uidere. Cuncta quippe que foris eminent: occultisi
ebrũ atiutibꝰ per despectũ iacent. Nam super se interiꝰ rapti in alto aĩm figunt: et queq m
xhat uita patiũtur quasi longe infra. labentia atq a se aliena ꝯspitiũt: et ut ita dixeuim du
mente extra carnẽ fieri decertant. pene ipsa que eolerant ignerant. In horã profecto oculꝭ
quitquid temporaliter enret: altũ nõ est. Iam uelut in magni uertiee mõtis siti. presentis
uite plana despiciũt: seq ipsos per spiritalẽ celsitudinẽ tãscendentes. subiecta sibimet it
uident. queq per carnalẽ gloriã foris tument. Unde et nullis ꝯtra ueritatẽ potestatibꝰ parcũt
sed quos actali per elationẽ ꝯpiciũt. per spũs auctoritate premũt. Nuic et enĩ ꝙ a deserto
moyses ueniens. egipti regẽ ex auctoritate aggreditur dicens. Hec dicit dñs deꝰ hebreoꝵ.

Expanded text:
ppressos quantae intrinsecus arci praesideant videre. Cuncta quippe quae foris eminent, occultis eorum obtutibus per despectum jacent. Nam, super se interius rapti, in alto animum figunt; et quaeque in hac vita patiuntur, quasi longe infra labentia atque a se aliena conspiciunt; atque, ut ita dixerim, dum mente extra carnem fieri decertant, pene ipsa quae tolerant ignorant. In horum profecto oculis quidquid temporaliter eminet altum non est. Nam, velut in magni vertice montis siti, praesentis vitae plana despiciunt, seque ipsos per spiritalem celsitudinem transcendentes, subjecta sibimet intus vident, quaeque per carnalem gloriam foris tument. Unde et nullis contra veritatem potestatibus parcunt; sed quos attolli per elationem conspiciunt, per spiritus auctoritatem premunt. Hinc est enim quod, a deserto Moyses veniens, Aegypti regem ex auctoritate aggreditur, dicens: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum:
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ que lutũ tenent. Quod iux̾ta antique traslatitis serĩe bene ad dauid erga ext̾iora
bella laborãtẽ per significationẽ diuina uox innuit. cũ dicit. Non tu edificabis michi
templũ: quia uir sanguiũ es. dei autx̃ tẽlũ edificat: qui torrigendis atqr ĩstituẽd
propimoꝵ mentibꝰ uacat. Templũ qui ꝓpe dei nos sumꝰ: quia ad uerã uitã ex eius
in habitatione ꝯstruimir: paulo attestante qui ait. demplũ dei sc̃m̃ est quod estis ues¬
hed uir saguinũ templũ deoedificare prohibetur: quia qui adhuc actibꝰ carnalibuse
incubat. Necesse est ut instruere spirit ualiter prqximoꝵ mẽtes erubestat
Ad increpandum tantũ eloquia coneunatis:
etiã peruersa laudare: aliud quod studet etiã recta corripere. Illud deorsũ cũ fluuio ducitur:
Ixt uero otra fluenta ueritatis obserare et alireũ tenatur. Illud metus premit: hoc elatio eugit

Expanded text:
manus, quae lutum tenent. Quoad antiquae translationis seriem, bene ad David erga exteriora manus, quae lutum tenent. Quoad antiquae translationis seriem, bene ad David erga exteriora bella laborantem per significationem divina vox innuit cum dicit: « Non tu aedificabis mihi templum, quia vir sanguinum es . Dei autem templum aedificat, qui corrigendis atque instituendis proximorum mentibus vacat. Templum quippe Dei nos sumus, qui ad veram vitam ex ejus inhabitatione construimur, Paulo attestante, qui ait: Templum Dei s. 3. Sed vir sanguinum templum Deo aedificare prohibetur, quia qui adhuc actibus carnalibus incubat, necesse est, ut instruere spiritualiter Ecclesiam non praesumatAd increpandum tantum eloquia concinnatis, etiam perversa laudare, aliud quod studet semper etiam recta corripere. Illud deorsum cum fluvio ducitur, hoc vero contra fluenta veritatis obserare et alveum conatur. Illud metus premit, hoc elatio erigit.
Abbreviated transcription (Latin):
et quo praua in alios inseguũtur eo ad reprimẽdos se atrociores redeunt. Rursũq¬
eͣ quo sibimet meliora agentibꝰ nequaꝙͣ parcunt: eo uigilãtiꝰ aliena facta rẽphendunt
Quid em̃ de humana potẽtia mirari exteriꝰ poterũt: qui semetipsos quoq despitiũt.
etiã cũ intime pene ĩã artẽ sublimitatis apprehendunt: Idcireo igitur bene foris a¬
idiuiditant altitudinẽ terrene telsitudĩs: quia intus oculũ nõ grauat pondꝰ tumoris¬
undus esse a uitiis debet. qui curat aliena corrigere : ut terrena nonstogitet᷑ ut
desideuis infimis nõ succũbat. quatinꝰ tanto perspicatiꝰ aliis fugienda uideat.
quanto hec ipse per scientiã et uitã ueriꝰ declinat: quia nequaꝙͣ pure maculã in ac¬
sgẽbro ꝯsiderat. oculus quẽ pulius grauat: et superiectas sordes tergere nõualent

Expanded text:
et quo prava in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusquet quo prava in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehendunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam cum intimae pene jam arcem sublimitatis apprehendunt. Idcirco igitur bene foris dijudicant altitudinem terrenae celsitudinis, quia intus oculum non gravat pondus tumorisn se esse a vitiis debet, qui curat aliena corrigere. Ut terrena non cogitet, ut desideriis infimis non succumbat, quatenus in tanto perspicacius aliis fugienda videat, quanto haec ipse per scientiam et vitam verius declinat. Nequaquam pure maculam in membro considerat oculus, quem pulvis gravat. Et superjectas sordes tergere non valent
Abbreviated transcription (Latin):
intrepatiõĩs. ostenditur. quã signa comitantur. Quomedo nathan ꝯtra dauid ⁊̃ge
per uerba merepatitis tiuit: qui cũ increpanda culpa deesset. interra se eius
ꝯspectui pronus strauit : Sicut scriptũ est. Nunciauerũt regi dicẽtes. Adest
nathan propha. Cũq introisset ante ꝯspectũ regis: adorauit protinꝰ in terra. Qmnodi
meyses regi egiptio libere resistẽs eũ despite̾ pocuit: qui deo familiariter colloquẽs.
secreta dei colloquia magnũ luciũ duce̾t quod forrs̃ ab hoĩe audiret. Ex aliis gͦ sanctoꝵõnt̃
factis discimꝰ: quid de aliis pensare debeamꝰ. Saneti etem̃ uiri nec ex elatiõe sunt ã¬
liberi: nec ex timore sũmissi. Sed cũ rectitudo eos ad libertatẽ uocĩs erigit: ꝯsid̾atio¬
eifirgutatis proprie in hũilitate custodit. Culpas quippe deliquentiũ et si exo alto
⁊merepantes feruĩt: semetipsos tñ apudse subciliꝰ iudicãtes. quasi in abiectis ponũt

Expanded text:
nditur, quam signa comitantur. Quomodo Nathan contra David regem per verba increpationis tumuit, qui cum increpanda culpa deesset, in terram se in conspectu ejus pronus stravit, sicut scriptum est: Nuntiaverunt regi dicentes: Adest Nathan propheta. Cumque introisset ante conspectum regis, adoravit eum pronus in terra ? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui, Deo familsecreta Dei colloquia magnum lucrum duceret, quod foris ab ore hominis audiret? Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti etenim viri nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore suinfirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium etsi ex alto increpantes feriunt, semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectis ponunt;
Abbreviated transcription (Latin):
iisestudiese lingua sub magni moderamũs libratione frenãda est. nõ insolubilit᷑ otligãda
ne aut lapata in uitiũ defluat. aut restricta etiã ab utilitate torpestat: hunit nãq p

Expanded text:
Studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, Studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitio defluat, aut restricta etiam ab utilitate torpescat. Quod bene P
Abbreviated transcription (Latin):
non iudentur. unde mens nõniꝙͣ in superbiã tollitur: eosq quos lequẽtes audit. quasi
infirmos ꝯsꝑicit. Cũq os corporis claudit: quantũ se uiens superbrendo aꝑiat nõ agnestit
linguã etem̃ premit. cogitationẽ erigit.: et tũ se per negligentiã miniure consid̾ãt.
balam si illatas inolestias lingua tranquille diceret: a conscientia delor emanaret⁊
uuluera xm̃ clausa plus cruciãt: quia tũ putredo que int̾nsetꝰ feruet eicitur.: ad salut ẽ
dcdlor aperitur. Pleiũq muns taciti dũ quorudã mala ⁊ espiciũt. et tñ in silẽtu lnguã
pueniunt. quasi oẜpectis uuluerib usum medicamũs subtiahunt. Eo eni mõit sasutoes
fiunt: quẽ uirus quod peterãt eitere loquendo noluerunt. Unde et m̃oderatu iletatt᷑
si tulxa nõ esset: prorheta nõ diceret. Ue michi quia tatui. e iudergo iter lte t u¬

Expanded text:
non videntur. Unde mens nonnunquam in superbiam tollitur, eosque quos loquentes audit quasi non videntur. Unde mens nonnunquam in superbiam tollitur, eosque quos loquentes audit quasi infirmos conspicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, cogitationem erigit; et cum se per negligentiam minime considerat, tur. Nam si illatas molestias lingua tranquille diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant, quia cum putredo, quae intrinsecus fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Plerumque nimis taciti dum quorumdam mala respiciunt, et tamen in silentio 241 linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt. Eo enim mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant ejicere loquendo noluerunt. Unde et immoderatum silentium si in culpa non esset, propheta non diceret: Vae mihi quia tacui .
Abbreviated transcription (Latin):
crircũciudit. Unde scuptũ est. Sicut urbs patẽs. et absq muroꝵ ãbitu: sic uir qui nõ pccest
in loquendo cohibere linguã suã.Qaua eĩ nurũ silentii nõ habet: patet inimiti iaculis¬
ciuitas mentis. et cũ se per uerba extra semetipsã eicit: apertã se adu̾sario ostendit.
Quã tanto ille sie labore suꝑat: quanto et hec eadẽ que uĩcitur contͣ semeti ꝑsam
per multilcquĩi pugnit
intra claustra silentii ceartamur. et dũ lingue uitia incaute fugimꝰ: ecculte det̾ioribꝰ ĩplican
Ilam sepe dũ ab eloquio ĩmod̾ate ꝯpescimur. graue multiloquiũ in corde toleramꝰ: ut eo
plus cogitariones in mente ferueant. quo illas uidenta eustodia indisereti silentnͣ ãgul
et plerlĩq tanto latius diffluuint. quanto se esse securiꝰ estimant. quia foris a rphẽsbribꝰ

Expanded text:
circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens, et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens, et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum . Quia ecivitas mentis. Et cum se per verba extra semetipsam dejicit, apertam se adversario ostendit. quam tanto ille sine labore superat, quanto et haec eadem quae vincitur contra semetipsam per multiloquium pugnat.intra claustra silentii coarctamur; et dum linguae vitia incaute fugimus, occulte deterioribus implicamur. Nam saepe dum ab eloquio immoderate compescimur, grave multiloquium in corde toleramus, ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii angustat; et plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securiores aestimant, quia foris a reprehensoribus
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. dinne uertũ ociosũ quod loquuti fuerĩt horẽs: reddent ⁊ationẽ de eo in die iudicii.
ociosũ quippe uerbũ est. quod aut ratione iuste necessitatis. aut intentione pie utilitat
caret. Si ergo ratio de ociose sermone exigitur: pensandũ ualde est: que pena illud
multiloquiũ sequitur. in quo etiã per superta uerba peccatur
Deiendũ est ꝙ ab õm dectitudinis statu depereunt: qui per noxia uerba dilabũtur. huãna
Etem̃ mens aque more et circũclusa. ad suꝑiera celligitur. quia illud repetit uñ descẽdit.
et relaxata de perit. quia se per infima mutiliter spargit. Quot enĩ suꝑuatius werbis
ha silentii sui censura dissipatur: quasi tot riuis extra se ducitur. unde et redire int̾iꝰ
ad sui cognitionẽ nõ sufficit: quia per mltiloquiũ exteriꝰ sparsa uim intime ꝯsid̾a̾tionis
amittit. Tocã se igitur insidiãtis hestis uumeribꝰ decegit: quia nulla se custodie munitione

Expanded text:
otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est quod aut ratione justae necessitatis, aut intentione piae utilitatis caret. Si ergo ratio de otioso sermone exigitur, pensandum valde est quae poena illud multiloquium sequatur, in quo etiam per superbiae verba peccature est quod ab omni rectitudinis statu depereunt, qui per noxia verba dilabuntur. Humana etenim mens, aquae more, et circumclusa ad superiora colligitur, quia illud repetit unde descendit; et relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Quot enim supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius ad sui cognitionem non sufficit, quia per multiloquium exterius sparsa, vim intimae considerationis amittit. Totam se igitur insidiantis hostis vulneribus detegit, quia nulla se munitione custodiae
Abbreviated transcription (Latin):
pati xp̃m suũ impleuit sic: cuos ad uitã misericorditor trabit dices. Penitem igitu r
et ꝯuertimi: ut debeantur uestra pettata. Cao modo hel yseus uidere naaman ex elatĩoe
noluit. qui nõ sdũ se ꝯspiti sed teneri etiã a mulrere permisit: de qua scriptũ ẽ. Cum
ueniss ad uirũ dei in montẽ: aprehendit pedes eius. Et accessit gieꝵi ut amoueret rã
et ait homo dei. dimitte illã: aĩa eĩ eiꝰ in amaritudine est. Qauomodo helyas superbo
regi itrepaticũs uerba per tumorẽ intulit: qui ante tinirũ eiꝰ tucurrit: Sicut scptĩ
est. Aecinctisq lunbis curretat ante a hab. Quonudo uir dei iherobeam pñtiã ex elatiõẽ¬
despexit: qui arente eiꝰ dexterã saluti pristine procinꝰ ex pietate reparauit: Rcut
scriptũ est. Cũq audisset rex sermonẽ hõis dei quẽ inclinauerat contra altae̾ in beth  :
extendit manũ suã de altari dicẽs. Apprehendite eũ. et eparuit manꝰ eius. Et paulo

Expanded text:
rditer trahit, dicens: Poenitemini igitur et convertimini, ut deleantur peccata vestra . Quomodo Elisaeus videre Naaman ex elatione noluit, qui non solum se conspici, sed teneri etiam a muliere permisit? de qua scriptum est: Cumque venisset ad virum Dei in 238 montem, apprehendit pedes ejus; et accessit Giezi, ut amoveret eam, et ait homo Dei: Dimitte eam, anima enim ejus in amaritudine est . Quomodo Elias superbo regi increpationis verba per tumorem intulit, qui ante ejus currum humiliter cucurrit, sicut scriptum est: Accinctisque lumbis, currebat ante Achab ? Quomodo vir Dei Jeroboam praesentiam ex elationedespexit, qui arentem dextram ejus saluti pristinae protinus ex pietate reparavit, sicut scriptum est: Cumque audisset rex sermonem hominis Dei, quem clamaverat contra altare in Bethel, extendit manum suam de altari, dicens: App
Abbreviated transcription (Latin):
ergo stepħs proferre inerepationẽ per elationẽ potuit : qui pro eisdẽ quos increpauerat.
ad deteriora crescẽtib se q lapidãtibꝰ flexis genibꝰ orauit dicẽs : dñe. ne statuas illis htt
peccatũ: Quomodo paulꝰ contra gẽtiõ sue sacerdetẽ ac pricixem asꝑitatis uerba surtiẽs

Expanded text:
ergo Stephanus proferre increpationem per elationem potuit, qui pro eisdem, quos increpaverat, ergo Stephanus proferre increpationem per elationem potuit, qui pro eisdem, quos increpaverat, ad deteriora crescentibus, seque lapidantibus flexis genibus oravit, dicens: Domine, ne statuas illis hoc peccatum? Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
Nuit est ꝙ paulus cũ residentẽ ꝯtra ueritatẽ sacerdotũ principẽ cerue̾t. eñq mĩster illi
alaxa pertussisset: nõ maledictũ perturbatꝰ intulit. sed repletꝰ spũ saneto libera ucte
prophauit dicẽs. Percutiet re deꝰ parres dealbare. et tu sedens iudicas me scdm legem :
et contra begẽ iutes me pereuti. Huc est ꝙ stephanꝰ ꝯra uimi persẽꝙtiũ auctoritatẽ
uotis exerere nec moriturꝰ expauit dicẽs. dura ceruice et incireũcisi cordibꝰ et
auribꝰ. uos semper spiũ sancto restitistis: sicut pres uestri. Sed quia saueti uiri
ad uerba tãte altitudĩs zelo ueritatis nõ autẽ uitio elatiõis exiliũt. ipsi patenter indit̃ãt
qui factiẽ dietisq aliis et quãta hiuilitate palbeãt. et erga ecr̃ quos redarguũt quãta
kauitate ferueant manfestant. Superbia quippe odiũ generat: hũalitas morem
uerba qui ppae que amore exasperãt: prcfetto ex fonte hiuilitatis manant . Quomde

Expanded text:
 Paulus cum residentem contra veritatem sacerdotum principem cerneret, eumque minister illius alapa percussisset, non maledictum perturbatus intulit, sed repletus Spiritu libera voce prophetavit, dicens: Percutiet te Deus, paries dealbate. Et tu sedens judicans me secundum legem, et contra legem jubes me percuti ? Hinc est quod Stephanus contra vim persequentium auctoritatem vocis exerere nec moriturus expavit, dicens: Dura cauribus, uos semper Spiritui sancto restitistis: sicut patres uad verba tantae altitudinis, zelo veritatis, non autem vitio elationis exsiliunt, ipsi patenter indicant qui factis dictisque aliis, et quanta humilitate polleant, et erga eos quos redarguunt quanta charitate ferveant, manifestant. Superbia quippe odium generat, humilitas amorem. Verba itaque quae amor exasperat, profecto ex fonte humilitatis manant. Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
putat se religisũ esse nõ refrenans̾ linguã suã. sed sẽdutes cor suũ. huiꝰ uana ẽ religio.

Expanded text:
putat se religiosum esse non refrputat se religiosum esse non refr
Abbreviated transcription (Latin):
Qiuibusdam enĩ rune sue gradibꝰ desidiora miens in foueã lapsus imipellitur. Nam dũ ociost
cauere uerba negligimꝰ. ad noxia peruemiuꝰ: ut priꝰ lequi aliena libeat. et postinodũ
detractionib eorũ iitã de quibis̃ lequitur. lingua mordeat: quãdoq autẽ usq ad aꝑtas ꝯtuelias
erũpat. Hinc seminantur Icimuli ire. orĩtur rixe: accenduntur faces odioꝵ: pax tota
Aquã qui ppe dimittere est: linguã in fluxũ eloquii ⁊ elaxare. Quocontia et in bonã partẽ
asserit dicens. Aqua profunda: uerba exore uiri. Qui ergo dimittit a quã caput ẽ iurgio
quiaiqui lirguã nõ frenat. contordĩa dissiꝑat. Unde e diuersoscuptũ est. Cau imponit
stulto sibentiũ. iras mitigat
Qr multiloquio quisq seruiens. rectitudinẽ iustitie tenere nõ possit: testatur procheta
iusticia desolatur: quando ab ĩod̾ata lequutiõe nõ parcitur. hinc iacobꝰ dicit. Si qu

Expanded text:
e suae gradibus desidiosa mens in foveam lapsus impellitur. Nam dum otiosa verba cavere negligimus, ad noxia pervenimus, ut prius loqui aliena libeat, et postmodum detractionibus eorum vitam, de quibus loquitur, lingua mordeat, quandoque autem usque ad apertas contumelias erumpat. orum Prov. XVII, 14. » Aquam quippe dimittere, est linguam in fluxum eloquii relaxare. Quo contra et in bonam partem asserit, dicens: « Aqua profunda ex ore viri . » Qui ergo dimittit aquam, caput est jurgiorum; quia qui linguam non refrenat, concordiam dissipat. Unde scriptum eststulto silentium, iras mitigat . Quod autem multiloquio quisque serviens, rectitudinem justitiae tenere nequaquam possit, testatur Propheta justitia desolatur quando ab immoderata locutione non parcitur. Hinc Jacobus ait: Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
tenet caluidis suasiomibus bianditur dieens. Aque furtiue dultiores sunt. Iqua rũ etiã nor̃e

Expanded text:
tenet callidis suasionibus blanditur, dicens: « Aquae furtivae dulciores sunt . » Aquarum ergo nomine tenet callidis suasionibus blanditur, dicens: « Aquae furtivae dulciores sunt . » Aquarum ergo nomine
Abbreviated transcription (Latin):
non ia grauitate quadicitur Iun hou usqr quo graui corde ⁊ alud nãq est
giauẽ esse per consilũ. aluud per pettatũ IAudꝰ est granẽ ẽẽ per conscietiã
aliud per culpã. Ita enim ꝯrauitas pondus habet oneris: dla iurentt
Pondus ergo accipũit aĩe. ut ad intentitẽ dei non iã leui motu dissiliãt: sc
bi eũ fixae constantie grauitate consistant
aligñ tribulationẽ. ali qñ defluentes poxulos aliqñ mentes fidẽ sequentiũ
designare soient. Per aquã quippe stispũs ipusio descgnatur . Icut ĩ euglio
dicitur. Qui credit in me: sicut seriptũ est. Nlumina aque uiue de uẽtre eiꝰ fluent ubi
englista sequuitus adiũxit. Hoc aute dixit de spũ: quẽ accepturi erãt credentes i eua
rursũ per aquã sca scientia designatur sicut dicitur. Aqua sapĩe salutaris petauit eos pe
aquã quoꝵ praua scrẽtia appellari sddet : sicut apud salomonẽ mulier que typũ hereses ⁊¬

Expanded text:
non illa gravitate qua dicitur: Filii hominum usquequo gravi corde ? Aliud namque est gravem esse per consilium, aliud per 607 peccatum; aliud est gravem esse per constantiam, aliud per culpam. Ista enim gravitas pondus habet oneris, illa virtutis. Pondus ergo accipiunt animae, ut ab intentione Dei non jam levi motu desiliant, sed in eum fixa constantiae gravitatealiquando tribulationem, aliquando defluentes populos, aliquando mentes fidem sequentium, designare solent. Per aquam quippe sancti Spiritus infusio designatur, sicut in Evangelio dicitur: Qui credit in me, sicut dicit Stem dixit de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum . » Rursum per aquam sancta sapientia designatur, sicut dicitur: « Aqua sapientiae salutaris potavit eos . » Per aquam quoque prava scientia appellari solet, sicut apud Salomonem mulier quae typum haeresees
Abbreviated transcription (Latin):
iotuldubio teptationis sue in ña deiceret. Ruisũ uerosi nõteptante tarne ad suma noroe
¶spũs sublenaret: in supribie casu ipsa nos peius subleuat n
dedifit terto moderamine ut dñ unus quisq scẽrum iã quidẽ interiꝰ ad sũma rapitur. sed
adhut tẽptatur exterius nec desperatiõn lapsũ net elatiõis inturrat : qm̃ net teptatio¬
e exteuor culpã perficit. quia interior intẽtio sursũ tralit. nec rursũ intẽtio intetior
m superbiã eleuat: quia rẽptatio exterior hũiliat. dũ grauat. Sitq maguo ordĩe cog̾scim
m interior prouectu. quid accipimus: in exteriori defectu quid sumus. et miro ccco
agitut. ut nec de uirtute quisꝙͣ extali debeat net de teptatione desperet: quia dũ spũs
aiahit. et rado ⁊ elrauit. suctui mo iudicii interm moderamine infia suma et supͣ infm¬
Quando ponebat pluuiis legẽ.
et uiam procellis sonãtibus: tũc
uidit illamͦ et enarrauit.et
preparauit et inuestigauit

Expanded text:
nis suae in ima dejiceret. Rursus vero si non tentante carne ad summa nos spiritus sublevaret, in superbiae casu ipsa nos pejus sublevationosterneret. Sed fit certo moderamine, ut dum unusquisque sanctorum jam quidem interius ad summa rapitur, sed adhuc tentatur exterius, nec desperationis lapsum, nec elationis incurrat, quoniam nec exterior tentatio culpam perficit, quia interior intentio sursum trahit; nec rursum interior intentio in superbiam elevat, quoniam tentatio exterior humiliat dum gravat. Sicque magno ordine cognoscimus in interiore profectu quid accipimus, in exteriori defectu quid sumus. Et miro modo agitur ut nec de virtute quisquam extolli debeat, nec de tentatione desperet, quia dum spiritus trahit, et caro retrahit, subtilissimo judicii interni moderamine infra summa et supra infimQuando ponebat pluviis legem, et viam procellis sonantibus, Tunc vidit illam, et enarravit. et praeparavit et investigavit
Abbreviated transcription (Latin):
tuo reminisci nos facias infirmitatis nostre. Qrue tñ infirmitas ne in desperatitẽ n
peatiabat cũ pulsat. dũ in infirmitate tua dñmn rogas. quia auditus nõ es: nobis q loquutus
es quid audisti.Sufficit tibigriã mta: nã uiitus in infumitate perficitur. Aprita ugo
noce dei otenditur: quia custos est uirtutis infuiitas Tant quippe bñ itius custddinur.
cũ per dispensationẽ deł toberabiliter tẽptamur exterus auoñ utiis anqn pressitu. Nã

Expanded text:
tuo reminisci nos facias infirmitatis nostrae? Quae tamen infirmitas ne in desperationem nos tuo reminisci nos facias infirmitatis nostrae? Quae tamen infirmitas ne in desperationem nos pertrahat cum pulsat, dum spe in infirmitate tua Dominum rogares, quia auditus non es, nobis quoque locutus es quid audisti: Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur . Aperta ergo Dei voce ostenditur, quia custos virtutis est infirmitas. Tunc quippe bene interius custodimur, cum per dispensationem tolerabili
Abbreviated transcription (Latin):
lumen corporis ad tẽpus perdidit: lumen cordis in perpetuũ accepit Ad anamiã mittitur.
uas electionis uotatur et tñ de ciuitate eadẽ quã post iusionẽ ĩhu ingressus iuerat iugiens¬
recedit: sicut ipse testatur dicens Damaisci ꝑrepositus gentis aret he regis custddrebat ciuitat
damascenorũ ut me comprehenderet: per fenestra in sporta diussus sum per murum.
et sic effugi manus eius. Eui licenter dicam. O paule. in celo iã iħm tonspitis. et interra
adint hoĩem fugis : in paradysũ duteris. secreta dei uerba tognostis. et adhuc a sathane ãgelo
temptaris: unde sic fortis ut ad tebestia ⁊apiaris unde sic infirmus ut in terrahiẽm rugias
ret adhut a sathane angelo aduersa toleres: Quia ipse qui te subleuat rursũ te subtllissima
meniura moderatur: ut et in miratulis tuis nobis predites uertutẽ dei et iursũ in tunori

Expanded text:
lumen corporis ad tempus perdidit, lumen cordis in perpetuum accepit. Ad Ananiam mittitur , lumen corporis ad tempus perdidit, lumen cordis in perpetuum accepit. Ad Ananiam mittitur , vas electionis vocatur; et tamen de civitate eadem quam post visionem Jesu ingressus e regis custodiebat civitatem Damascenorum, ut me comprehenderet, et per fenestram in sporta demissus sum per murum; et sic effugi manus ejus . Cui licenter dicam: O Paule, in coelo jam Jesum conspicis, et in terra adhuc hominem fugis. In paradisum duceris, secreta Dei verba cognoscis, et adhuc a Satanae angelo tentaris. Unde sic fortis ut ad coelestia rapiaris; unde sic infirmus ut in terra hominem fugias, et adhuc a Satanae angelo adversa toleres; nisi quia ipse qui te sublevat, rursum te subtilissima mensura moderatur: ut et in miraculis tuis nobis praedices virtutem Dei, et rursum in timore
Abbreviated transcription (Latin):
mederatisint per infirimitatẽ suã : In illis uritutibꝰ hyelias estendebat quidꝰ de deo atrpat:
m istis infirmitatibus quid de se poterat agnoscebat. Illa potentia uortus fuit : ista iñfrinita
acceperat custodiebat. Miraculis monstratatur helyas: in infirmitatiutꝰ semabatiuor. Eit¬
paulũ indeo. fluminũ et lationũ ciuitatis et solitudinis. maris at falsorũ fiatiũ peric ila
sustinentẽ. frenãtẽ ieuiniis ac iugiliis corpus suitiuẽtẽ frigoris et nuditatis erumpnã
eccͣliaꝵ custodiã uigilãter ac pastoraliter exertẽtẽ: ad rertuũ telũ iaptũ iursũq eum m
paradysũ raptũ. et audisse archana uerba que nõ liret hoĩ loqui: et tñ sathane angelo ad
tẽptandũ conteditur. Orat ut exoum debeat: et nõ exauditu. Cuius tũ isã mitia cõuersioĩs.
aspitio: perpendo ꝙ ei superna pietas celos aperit. seseq illi iłis de sublu ostendit. Eu

Expanded text:
erati sint per infirmitatem suam? In illis namque virtutibus Elias quid de Domino acceperat, in istis vero infirmitatibus quid de se poterat, agnoscebat. Illa potentia virtus exstitit, ista vero infacceperat custodiebat. In miraculis Elias monstrabatur, in infirmitatibus servabatur. Paulum video fluminum et latronum, civitatis et solitudinis, maris ac terrae pericula sustinentem , frenantem jejuniis ac vigiliis corpus, sustinentem frigoris et nuditatis aerumnam, ad ecclesiarum custodiam vigilanter se ac pastoraliter exercentem, ad tertium coelum raptum, rursumque eum in paradisum raptum , et audisse arcana verba quae non licet homini loqui; et tamen Satanae angelo ad tentandum conceditur , orat ut eximi debeat, et non exauditur. Cujus cum ipsa initia conversionis aspicio, perpendo quod ei superna pietas coelos aperit, seseque illi Jesus de sublimibus ostendit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
de manu mulieris moitẽ fugrendo uitare. Querebat enim mortẽ dũ fugeret. dicẽs. Sufficit
mithi dñe : telle ammã nreã. Nleq enim melior sũ ꝙͣ paties mei. ude ergo tã pctens ut t

Expanded text:
de manu mulieris mortem fugiendo vitare. Quaerebat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit de manu mulieris mortem fugiendo vitare. Quaerebat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit mihi; tolle animam meam, neque enim melior sum quam patres mei. Unde ergo sic pot
Abbreviated transcription (Latin):
⁊quas deus aꝑpendit in mensura : quia sancti ipsi qui leuãte spũ ad sũma rapuĩtur. ꝙͣdiu
in hac uita sunt ne aliqͣ elatione superbiant quibusdã tẽptationibus reprinũtur. ut ne
tantũ proficere ualeant. quãtũ udlunt : sed ne extollãtur. ne superbiãt fit in eis ipsarũ
quedã mensura uirtutũ. Hinc est etenim ꝙ helias dũ tot uirtutioꝰ in alta prefecisfet quadã
mensura suspenius est : dũ ihezabel post modũ ꝙͣus reginã tñ mulierculã fugit. Perpẽde
quippe hũt mire iurtutis uirũ ignẽ de celo trahere. et scdo quĩquagenarios uiros. cũ suis õĩb
petitiõe subita contremare. uerbo celos a pliuiis claudere. uerbo telos ad pluiias aperre
suscitãtẽ mortuos. uẽtura queq puidentẽ: et ecce rursus aĩo occurrit quo pauõre ante
unã mulierculã fugerit. Considero uirũ timore perculsũ de manu dei mortẽ petẽ net accip̾e

Expanded text:
quas appendit mensura, quia sancti ipsi, qui sublevante Spiritu ad summa rapiuntur, quandiu in hac vita sunt, ne aliqua elatione superbiant quibusdam tentationibus reprimuntur, ut nequaquam tantum proficere valeant quantum volunt. Sed ne extollantur superbia, sit in eis ipsarum quaedam mensura virtutum. Hinc est enim quod Elias dum tot virtutibus in alta profecisset, quadam mensura suspensus est, dum Jezabel postmodum quamvis reginam, tamen mulierculam fugit. Perpendo quippe hunc mirae virtutis virum, ignem de coelo trahere, et secundo quinquagenarios viros cum suis omnibus petitione subita concremare, verbo coelos a pluviis claudere, verbo coelos ad pluvias aperire, suscitantem mortuos, ventura quoque praevidentem; et ecce rursus animo occurrit quo pavore ante unam mulierculam fugerit. Considero virum timore perculsum de manu Dei mortem petere nec accipere,
Abbreviated transcription (Latin):
in oꝑibus querunt. Ande cũ distactũ iudic̃e paulus describeꝵet. atq actionũ bona
narraret dicẽs. qui reddet unituiq scdm oꝑa eius. his quidẽ qui stdm patietiã
bomi oꝑis gloriã et ĩcorruptionẽ. qr noĩata boni oꝑis patiẽtio quasi totã ebecte
actionis fabricã dixerat. subtiliter ilito ubi bases eiusdẽ fabate tõsisterẽt
exquisiuit dicẽs. Głoriã et honorẽ it incorruptione querẽtibꝰ uitã etemã. Ac si
aperte dice̾t. Et si quidã patrentiã boni oꝑis ostendũt. gloriã et ĩtorruptione nõ
dxcpiũt : si intẽtiones cordis idẽ bases fabrice in fundaito nõ furũt qr indelicet
deus uel honeste uite edificiũ nõ ihabitat: quod extra se positũ nõ ipse sustẽtat

Expanded text:
in operibus quaerunt. Unde cum districtum judicem Paulus describeret, atque actionum bona in operibus quaerunt. Unde cum districtum judicem Paulus describeret, atque actionum bona narraret, dicens: Qui reddet unicuique secundum opera ejus, his quidem, secundum patientiam boni operis, gloriam et corruptionem ; quia, nominata boni operis patientia quasi totam electae actionis fabricam dixerat, subtiliter illico ubi bases ejusdem fabricae consisterent exquisivit, dicens: Gloriam et honorem et incorruptionem quaerentibus, vitat: Et si quidam patientiam boni operis ostendunt, gloriam et incorruptionem non recipiunt, si intentiones cordis, id est bases fabricae, in fundamento non figunt, quia videlicet Deus vel honestae vitae aedificium non inhabitat quod extra se positum non ipse sustentat
Abbreviated transcription (Latin):
fabrica ponitur terra dehiscẽte soluatur. Unde hit quoq apte subiũgitur. Supe⁊¬
nã sicut fabrica colũpras. colũpne autẽ basibꝰ ĩnitũtur: ita uita nr̃a in uirtutibus
uirtutes uero in intima intẽtione subsistunt. Et quia scriptũ ẽ fũdam̃tũ aliud
erigũt: si nõ ipse in fundam̃ti seliditate consistũt. Quia nimirũ ꝙͣlibet sĩma
oꝑa maniter facĩt. si intẽtioẽs cordiũ extra et̾ratatis certituditre defbectũtur
ut uere uite pmia nõ requirãt: tãtoq grauiora ruine suꝑse dãpna edificant
quãto altiora edificia extra fundam̃tũ portãt. quia cũ interne iite p̃miĩs non
intendũt. quo plus se quasi in uirtutibus erigunt: eo in glorie manis fourã
profundius cadũt. Non ergo pensandũ ẽ bases quid sustmẽt. sed ubi sustimẽtur.
qr prefecto humana corda diuinitus perscrutãtur nõsolũ que faciũt. sed quid

Expanded text:
fabrica ponitur, terra dehiscente solvatur. Unde hic quoque apte subjungitur: CAPfabrica ponitur, terra dehiscente solvatur. Unde hic quoque apte subjungitur: CAPNam sicut fabrica columnis, columnae autem basibus innituntur, ita vita nostra in virtutibus, virtutes vero in intima intentione subsistunt. Et quia scriptum est: Fundamentum alierigunt, si non ipsae in fundamenti soliditate consistunt, quia nimirum quamlibet summa opera inaniter faciunt,  verae praemia non requirunt, tantoque graviora ruinae super se damna aedificant, quanto altiora aedificia extra fundamentum portant, quia cum aeternae vitae praemiis non intendunt, quo plus se quasi in virtutibus erigunt, eo in gloriae inanis foveam profundius cadunt. Non ergo pensandum est bases quid sustinent, sed ubi sustinentur, quia profecto humana corda divinitus perscrutantur, non solum quae faciunt, sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ opus efficitur etiã si minus bonũ ẽẽ uideatur. Et si oculus tuus nequã fu̾it:
totũ corpus tuũ tenebrosũ erit. qr cũ ꝑwersa intẽtione quiduel rectũ agitur: et si
splendere corã hõĩbus cernitur tñ apud epamen interm iudicis obscuratur. Uade
et recte subiũgituor. Si lamẽ quod in te ẽ tenebre sũt. ipse tenebre quãte sũt: Quia
si hoc quod bñ nos age̾ credimꝰ ex mala intẽtiore fuscamꝰ. quãta mala ipsa sunt.
que mala eẽ etiã cũ agunꝰ nõ ignoramus: et si ibi il cermmꝰ ubi quasi discretõis
lumẽ tenenus qua cecitate in illa offendimꝰ. que sine discretione perpetiamue
uigilãti igit᷑. cura per cũcta oꝑa intẽtio nobis nr̃a pensanda ẽ: ut ml tꝑale in his q̃
agit appetat. totã se in soliditatẽ eternitatis figat: nesi epoͣ fundam̃tũ actiõis nostri

Expanded text:
bonum opus efficitur, etiamsi minus bonum esse videatur. Nam si oculus nequam fuerit, bonum opus efficitur, etiamsi minus bonum esse videatur. Nam si oculus nequam fuerit, totum corpus tenebrosum erit, quia cum perversa intentione quid vel rectum agitur, et si splendere coram hominibus cernitur, apud examen tamen interni judicis obscuratur. Si lumen, inquit, quod in te est tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae erunt ? Quia si hoc quod bene hos agere credimus ex mala intentione fuscamus, quanta ipsa mala sunt, quae mala esse etiam cum agimus non ignoramus? Et si ibi nil cernimus, ubi quasi discretionis lumen tenemus, qua caecitate in illa offendimus quae sine discretione perpetramus? Vigilanti igitur cura per cuncta opera intentio nobis nostra pensanda est, ut nil temporale in his quae agit appetat, totam se in soliditate aeternitatis figat, ne si extra fundamentum actionis nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
appetat. sibi per hoc soli timidus parcat. et eo prauũ fiat quod in oꝑe sequitur : quo
non ex recta cogitatioĩs intẽtione generatur. Uñde bñ in eugłio ueritas dicit. Luc̾na
corporis tui ẽ ccillus tuus. Si oculus tuus simplex fuerit: totũ corpus tuũ lucidũ erit
Si autẽ oculus tuus nequã fu̾it: totũ corpus tuũ tenebrosũ erit. Qiid enim pe ocłm
exprimitur. nisi opus suũ pueniens cordis intentio. que priꝰ ꝙͣ se in actioẽ ex̾ceat.
hoc iã quod appetit cõtemplatur: Et quid appellatione corporis designatur nͥ unaque
actio: que intentionẽ suã quasi inturentẽ oculũ sequitur : lucerna itaq corporis ẽ
oculus: quia per bone intẽtionis ⁊ adiũ merita illustrãtur actioĩs. et si oculus tuus
simplex fu̾it. totũ corpus lucidũ erit: qr si recte intẽdimꝰ : per siplicitatẽ cogitatiõis

Expanded text:
appetat, sibi per hoc soli timidus pareat; et eo fiat pravum quod in opere sequitur, quo appetat, sibi per hoc soli timidus pareat; et eo fiat pravum quod in opere sequitur, quo non ex recta cogitationis intentione generatur. Unde bene in Evangelio Veritas dicit: Lucerna corporis tui est oculus tuus. Si oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit. Sexprimitur, nisi opus suum praeveniens cordis intentio, quae, priusquam in actione se exerceat, hoc jam quod appetit contemplatur? Et quid appellatione corporis designatur nisi unaquaeque actio, quae intentionem suam quasi oculum intuentem sequitur? Lucerna itaque corporis est oculus, quia per bonae intentionis radium merita illustrantur actionis. Et si oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit; q
Abbreviated transcription (Latin):
Qui si ociũ relaxatiõĩs nõ accipit: ferrendi uirtutẽ ipso usu tensioĩs muttet ꝑdit
Sit aliqñ in exercitatione iuirtus cũ ꝑ discretionẽ pret̾mittitur reseruatur : ut
tanto post uicia ualenter feriat: quãto a ꝑcussicne interim prudenter cessat¬
Subtilis igitur discretioĩs super hãc terrã linea tenditur. qñ ost ensisunituiq aĩe
exẽpliꝰ precedentiũ patiũ et utiliter ad oꝑationẽ uirtus accenditio: et nõnũꝙͣ
opus ẽ: ne fortasse nrquaꝙͣ coĩs boni consilio. sed timore proprio uel cuiuslibet ãbitiõis
studio. a uirtutis ex̾citatione cessetur. Quod ninirũ cũ agitur : iã nõ dispensationi s
cubpe seruitur. unde curãdũ sollicite ẽ: ut cũ quis susceptũ negociũ cũ uirtutis cessatiõr
dispensat. semetipsum priꝰ in ⁊adice cordis inspiciat : ne sibi per hoc aliquid auarus

Expanded text:
Qui si otium relaxationis non accipit, feriendi virtutem ipso usu tensionis perdit. Qui si otium relaxationis non accipit, feriendi virtutem ipso usu tensionis perdit. Sic aliquando in exercitatione virtus cum per discretionem praetermittitur, reservatur, ut tanto post vitia Subtilis igitur discretionis super hanc terram linea tenditur, quando ostensis unicuique animae exemplis praecedentium patrum, et utiliter ad operationem virtus accenditur, et nonnunquam opus est, ne fortasse nequaquam communis boni consilio, sed timore proprio vel cujuslibet ambitionis studio a virtutis exercitatione cessetur. Quod nimirum cum agitur, jam non dispensationi, sed culpae servitur. Unde curandum sollicite est ut cum quis susceptum negotium cum virtutis cessatione dispensat, semetipsum prius in radice cordis inspiciat, ne sibi per hoc aliquid avarus
Abbreviated transcription (Latin):
bñ añ intuentiũ oculos paulus tetendit: qui et gẽtibes ad libertatẽ fidei uẽuente
cirtũtidi prchibuit: et tñ liͣtris atq ꝓcomũ trasuens ipse timotheũ qui gentil pr̃e
editus fuerat cirtũtidit. uidens enim ꝙ nisi se mãdata lr̃e seruare qstendet
iudeoꝵ ⁊abiẽ etiã in his qui sibi tũc comites aderãt epxcitaret: assertiois sue uim
postpesuit: et sñ dãpno fidei se suos q a ꝑsecutiõis ĩantate custodiuit. fecit qd̾
freri fidei amore prchibuit. sed ad fidei retorsit muisteriũ : quos quasi nõ fideliter
fecit. Plerũq enm iurtus cũ indiscrete tenetur amittitur: ã discrete ĩtiutit᷑
plus tenetur. Net mirũ si in incorporeis intellignuꝰ: qued agi et in corporei
rebus iudemus. Ex studio nãq arcus distenditur: ut in suo tpe cũ utilitate tẽdat᷑¬

Expanded text:
bene ante intuentium oculos Paulus tendit, qui et Gentiles ad libertatem fidei venientes bene ante intuentium oculos Paulus tendit, qui et Gentiles ad libertatem fidei venientes circumcidi prohibuit; et tamen Lystris, atque Iconium transiens, ipse Timotheum qui Gentili patre editus fuerat, circumcidit . Videns enim quod nisi se mandata litterae servare ostenderet, Judaeorum rabiem etiam in his qui sibi tunc comites aderant, excitaret, assertionis suae vim proposuit, et sine damno fidei se suosque a persecutionis immanitate custodivit: fecit quod fieri fidei amore prohibuit, sed ad fidei retorsit ministerium, quod quasi non fideliter fecit. Plerumque enim virtus, cum indiscrete tenetur, amittitur, cumque discrete intermittitur, plus tenetur. Nec mirum si in incorporeis intelligimus, quod agi et in corporeis rebus videmus. Ex studio namq
Abbreviated transcription (Latin):
alterius cause uiciũ trãseatur: dicatur nũc quẽadmodũ in una eadẽq uirtute
discretiois lineã deserimꝰ: si hãc et alĩ age̾ et aliqñ postponẽ nesciamꝰ. Uõ enĩ¬
res eadẽ semper ẽ uirtus: qr per momẽta tẽporũ sepe merita mutãt᷑. actionũ.
unde fit ut cũ quid bñ agimꝰ. plerũq meliꝰ ab eius actione cessemꝰ. et laudabiliꝰ
ad tẽpus deserat: quod in suo tẽxore laudabiliter mens tenebat. Nlã si ꝓ trãs
bonis iiinis quibus actibus proficimꝰ nec tñ intermissis interimꝰ. maiora laboꝵ¬
mala proxims ĩniurent. necessario nos iurtutũ augnẽta sepomimꝰ: ne infĩtrb
proxims fidei detrimẽta generemꝰ: ne tãto iã quod eꝰ agimꝰ uirtus nõ sit: quãto
per occasionẽ sui in aliemis cordibꝰ fundam̃ta iurtutũ destruit. Quã discretidis lic̃ã

Expanded text:
alterius causae vitium transeatur; dicatur nunc quemadmodum in una eademque virtute alterius causae vitium transeatur; dicatur nunc quemadmodum in una eademque virtute discretionis lineam deserimus, si hanc et aliquando agere et aliqres eadem semper est virtus, quia per momenta temporum saepe merita mutantur actionum. Unde fit cum quid bene agimus, plerumque melius ab ejus actione cessemus, et laudabilius ad tempus deserat quod in suo tempore laudabiliter mens tenebat. Nam si pro nostris bonis minimis quibus actis proficimus, nec tamen intermissis interimus, majora labomala proximis imminent; necessario nos virtutum augmenta seponimus, ne inferioribus proximis fidei detrimenta generemus; ne tanto jam quod agimus virtus non sit, quanto per occasionem sui in alienis cordibus fundamenta virtutum destruit. Quam discretionis lineam
Abbreviated transcription (Latin):
silia nõ recipiens. ꝓedẽ extra lnuutẽ tendit. hũc petius intra mensure lineã
reuocat: qui postꝙͣ libertate uocis autoritatẽ prĩcipũ pressit: per hũilitaten
cordis de nõ circũtidendis gentibus pauli consiliũ audiuit. Sic enĩ semetixsim
contia aduersario᷑ ex autoritate curabat enigẽ. ut tñ sibimetipsi nõ crederet
in his que nõ recte sentiret. ut et libertate fort itudĩs contra tumẽtes ptãte
incederet. et humilitate mãsurtudinis cbedientiã in recto consilio etiã minoribꝰ
fratribus exhiberet: et modo ꝑ semetipm aliis. modo et sibimetipsi cũ aliis obuaret
in factis igitur petri quedã ante oculos mõs autoritatis et humilitatis linea tẽdit᷑
ne mens nr̃a aut per tinorẽ ad mensurã nõ ꝑueĩat : aut per tumorẽ liutẽ
excedat. Dactũ eͣ quomodo liuca tenditur. ne per alteriꝰ actiõis fortitudinẽ ad

Expanded text:
silia non recipiens, pedem extra limitem tendit. Hunc Petrus intra mensurae lineam silia non recipiens, pedem extra limitem tendit. Hunc Petrus intra mensurae lineam revocat, qui postquam libertate vocis auctoritatem principum pressit, per humilitatem cordis de non circumcidendis gentibus Pauli consilium audivit. Sic enim semetipsum contra adversarios ex auctoritate curabat erigere, ut tamen sibimetipsi non crederet in his quae non recte sentiret; ut et libertate fortitudinis tumentes potestates excederet, et humilitate mansuetudinis obedientiam in recto consilio etiam minoribus fratribus exhiberet: et modo per semetipsum aliis, modo et sibimetipsi cum aliis obviaret. In factis igitur Petri quaedam ante oculos nostros auctoritatis et humilitatis linea tenditur, ne mens nostra, aut per timorem ad mensuram non perveniat, aut per tumorem limitem etio.---Dictum est quomodo linea tenditur, ne per alterius actionis fortitudinem ad
Abbreviated transcription (Latin):
conscendit. Ipse quippe Nlagellatus a prĩcipibꝰ ppłi. cũ idcrco se relaxari cerent
ut a predicatione cessaret: cũ prohberetur loqui in posterũ nequ̾aꝙͣ saltem
in pñs cessit. Nã rñdens pretinus dixit. Obedire oportet deo magis ꝙͣ hõĩbus
et rursũ. Non enm possumus que uidimꝰ et audiuimꝰ nõ loqui. At ille dudũ
debilis et pñtia dãpna formidãs. dũ exẽpla tãte fortitudinis cõtemplatur i
auctoritate uerbi iã petu lincã sequitur: iã ml aduersitatis metuit: iã ⁊̃sqte̾te
deo ptates feculi etiã cũ corporis laceratione contẽprt. Sed tñ quanto uires
persequentiũ patrendo fortiter destruit quãto inter aduersa nullis t̾roribus
cedit. tanto plerũq et in bis etiã que inter fideles pesitus sensertꝰ. se ceteris
preponit. sua magis consilia eligit: et sibi potius ꝙͣ aliis credit. hic nmeris

Expanded text:
m tendit. Ipse quippe flagellatus a principibus populi , cum idcirco se relaxari conspiceret, m tendit. Ipse quippe flagellatus a principibus populi , cum idcirco se relaxari conspiceret, ut a praedicatione cessaret; cum prohiberetur loqui in posterum, nequaquam saltem in praesens cessit. Nam respondens protinus, dixit: Obedire oportet Deo magis quam hominibus . Et rursum: Non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui. At ille dudum debilis, et praesentia damna formidans, dum exempla tantae fortitudinis contemplatur, in auctoritate verbi jam Petri lDeo potestates saeculi, etiam cum corporis laceratione contemnit. Sed tamen quanto vires persequentium patiendo fortiter destruit, quanto inter adversa nullis terroribus cedit, tanto plerumque et in his etiam quae inter fideles positus senserit, se caeteris praeponit; sua magis consilia eligit, et sibi potius quam aliis credit. Hic nimirum