comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eo: Et ueniens is qui te¬
& illũ uocauit: dicat
tibi: Da huic locum:
St cunc incipias cum
rubore: nouissimum
locum tenere: Pon ho¬¬
noratiori post inuitato
locũ dat ille. qui de
longy suȩ conuersationi
confidentia securior fa¬
ctus. cita illoꝵ qui se
in xp̃o sequuti sunt agi¬
litate preuehitur . &
cum rubore nouissunũ
locũ tenet. quando de
aliis meliora cognoscens:
quicquid de suaͦ pera¬
tionẽ celsũ sentiebat.
humiliat dicens cum
propheta Egenus sum
ego. & in laborih: a ui¬
uentute mea. et altatus
autem humiliatus sũ
& confusus: Sed cum
uocatus fueris uade re¬
cumbe in nouissimo loco:
Qrianto magnus es in¬
quit. humilia te in om̃ibꝰ
Et psalmista gloriat᷑.
humiliatus sum usque¬
quaq dnẽ : iuifica me
scđm uerbum tuum:
manifeste significans ita
se a dno posse ui uificari.
si de suis ipse uirtutib
humilia sentiret Ut cũ
uenerit qui te inuitauit:
dicat tibi. amice ascende
superius Ueniens dñs quẽ

Expanded text:
eo, et veniens is qui eeo, et veniens is qui et illum vocavit, dicat tibi: Da huic locum, et tunc incipias cum rubore novissimum locum tenere. Honoratiori post invitato locum dat ille, qui, de longae suae conversationis confidentia securior factus, cita illorum qui se in Christo secuti sunt agilitate praeitur. Et cum rubore novissimum locum tenet, quando de aliis meliora cognoscens, quidquid de sua operatione celsum sentiebat, humiliat, dicens cum Propheta: Egens sum ego, et in laboribus a juventute mea, exaltatus autem humiliatus sum et confusus . Sed cum vocatus fueris, vade, recumbe in novissimo loco. Quanto magnus es, inquit, humilia te in omnibus . Et Psalmista gloriatur: Humiliatus sum usquequaque, Domine, vivifica me secundum verbum tuum . Manifeste significans ita se a Domino posse vivificari, si de suis ipse virtutibus humilia sentiret. Ut cum venerit qui te invitavit, dicat tibi: Amice, ascende superius. Veniens Dominus quem
Abbreviated transcription (Latin):
dicens ad illos Eum
inuitatus fueris ad nup¬
tias : non discumbas in
primo loco:. Aꝑta quidẽ
ad literã est hec ammo¬
nitios aluatoris. docens
humilitatẽ non solum
apud dm̃. sed etiam
apud homines esse lau¬
dabilem: Scd qm̃ hanc
euangłista non frustra
parabolã uocat: breuit̃¬
est intuendũ quiꝰ etiam
apparet: e quib unũ
est: Numqͥd possunt filii
nuptiaꝵ quam diu spons
cũ illis est iciunare : Aliud:
SSimile factũ est regnum
celoꝵ homini regi: qui
fecit nuptias filio suo
& misit seruos uocare
inuitatos ad nuptias:
Has ergo nuptias qͥsqͥs
inuitatus adicrit. id est
eccłiȩ se menbris fidei
gr̃a conunxerit non dis¬
cumbat in primo loco
hoc est non se de meriti
głando quasi sublimior
extollat & quidẽ stude¬
at iuxta alteruis loci
parabolam ueste nup¬
tiali uestiri. hoc est uir¬
tutũ fulgore coruscus
apparere. sed ipsaꝵ ha-¬
bitũ uircutũ loco de¬
uotȩ humilitatis ador¬
net: Ne forte honora¬
tior te sit inuitatus ab

Expanded text:
 Cum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco. Aperta quidem ad litteram est haec admonitio Salvatoris, docens humilitatem, non solum apud Deum, sed etiam apud homines esse laudabilem. Sed quoniam hanc Evangelista non frustra parabolam vocat, breviter intuendum quid etiam apparet, e quibus unum est: Nunquid possunt filii nuptiarum quandiu sponsus cum illis est jejunare ? Aliud: Simile factum est regnum coelorum homini regi, qui fecit nuptias filio suo, et misit servos suos vocare invitatos ad nuptias. Has ergo nuptias quisquis invitatus adierit, id est Ecclesiae se membris fidei gratia conjunxerit, non discumbat in primo loco, hoc est, non se de meritis gloriando, quasi sextollat. Et quidem studeat juxta alterius loci parabolam, veste nuptiali vestitus, hoc est virtutum fulgore coruscus apparere, sed ipsarum habitum virtutum loco devotae humilitatis adornet. Ne forte honoratior te sit invitatus ab
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uidelc& cuiꝰ ceriuicẽ
iigũ legis attriuit. atii:
cũ quilib& seductor
repperit . quasi brutũ
animal & nulla ratio.¬
ne penͥtus quo uoluit
errore subtraxit Om̃s
saluator adueniens.
sachane uinculis asstri¬
ctos. om̃s in io concu¬
piscentiȩ puteo demerso
inuenit: Non est enĩ
distinctio Om̃s enim
peccauerunt: & egent

Expanded text:
ut videlicet cujus cervicem ut videlicet cujus cervicem jugum legis attrivit, atque eum quem quilibet seductor repperit, quasi brutum animal et nulla ratione retinens, quo voluit errore subtraxit, omnes Salvator adveniens Satanae vinculis astrictos, omnes in imo concupiscentiae puteo demersos invenit. Non est enim distinctio. Omnes enim peccaverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cius hortam̃ta subuinc¬
tũ est: Audiebant aut̃¬
hec omĩa pharisei qui
erant auari : & deride¬
bant illũ: udropicus.
quippe quo amplius
biberit. amplius sitit:
Q om̃is auarus sitĩ mul¬
tiplicat. qui cũ ea que
ad appetenda alia am¬
plius ane̾lat Et respon
uatores suos pharis eos¬
diĩs contuncit: ut eosdẽ
etiã auaritiȩ condẽpnet
si uos inquit in sabbato
asinũ auit bouẽ. aut
aliud qđ lib& animal
in puteũ decidens eri¬
pere. festinatis. non ani¬
mali sed ur̃ȩ auaritiȩ
consulentes. quanto
magis ego hominem.
qui multo melior est pe¬
core deheo curare :
ydropicũ animali qđ
cecidit in puiteũ com¬
parauit : humore eni
laborabat: sicut illam
mulierẽ quã decẽ &
octo annis alligatam
dixerat. & ab eãdem
alligatione soluerat.
comparauit im̃to. qđ
soluitur ut ad aquam
ducatur: Et bene utroa
posuit. quia siue sapi¬
entes quosq & hebetes.
siue ut supra dictum
est utrũq populũ eos
significare sentiamus.

Expanded text:
tamenta, subjunctum est: Audiebant autem omnia haec Pharisaei qui erant avari, et deridebant illum. Hydropicus quippe, quo amplius biberit, amplius sitit. Et omnis avarus sitim multiplicat, qui cum ea quae ad appetenda alia amplius anhelat. Et respondvatores sui Pharisaeos convincit, ut eosdem etiam avaritiae condemnet. Si vos, inquit, in Sabbato asinum aut bovem, aut aliquid quodlibet animal in puteum decidens eripere festinatis, non animali, sed vestrae avaritiae consulentes, quanto magis ego hominem, qui multo melior est pecore, debeo liberare? hydropicum, animali quod cecidit in puteum comparavit; humore enim laborabat. Sicut illam mulierem, quam decem et octo annis alligatam dixerat, et ab eadem alligatione solvebat, comparavit jumento quod solvitur, ut ad aquam ducatur. Et bene utroque asinum, quia sive sapientes quosque et hebetes, sive ut supra dictum est, utrumque populum eos significare sentiamus,
Abbreviated transcription (Latin):
huc filiũ tuum. Ꝙ̾ cum
acederit : elisit illum
demonium & dissipauit.
Appropinquante iħu pu¬
erum elidit demon: &
dissipat. quia sepe con-¬
uersi ad dm̃ post pecca¬
ta maiorib nouisq anti¬
qui hostis pulsamur u¬
siduis. agentis udelicar¬
ut uel odiũ uirturis in¬
cutiat. uel expulsionis
suȩ uindicet iniuriam:
Unde est utͤ spetie tran¬
scamus ad genus quod
ccclesiȩ primordi is tot
grauissuna intulit cer¬
tamina. quod suo reg¬
no doluit subito illa¬
ta dispendia: Et incre¬
pauit tħs sp̃m im mundũ.
& san auit puerum. &
reddidit illum patri
eius: Non puerum qui
iim patiebatur. sed
demonem qui inferebat
increpat. quia qui pec¬
cantem emendare desi¬
derat. uitium utiq
arguendo. & odiendo
depellere : sed hominẽ
deb& amando refouere.
doner sanatum sp̃ualib
eccłiȩ possit reddere
patribus.

Expanded text:
huc filium tuum. Et cum huc filium tuum. Et cum accederet, elisit illum daemonium, et dissipavit. Appropinquante enim Jesu, puerum elidit daemon, et dissipat, quia saepe conversi ad Deum post peccata, majoribus novisque antiqui hostis pulsamur insidiis, agentis, videlicut vel odium virtutis incutiat, vel expulsionis suae vindicet injuriam. Unde est ut de specie transeamus ad genus quod Ecclesiae primordiis tot gravissima intulit certamina, quod suo regno doluit subito illata dispendia. Et increpavit Jesus spiritum immundum, et sanavit puerum, et reddidit illum patri ejus. Non puerum, qui vim patiebatur, sed daemonium, qui inferebat, increpat, quia qui peccantem emendare desiderat vitium utique arguendo et odiendo depellere, sed hominem debet amando refovere, donec sanatum spiritalibus Ecclesiae possit reddere patribus.
Abbreviated transcription (Latin):
tu ꝑmanentes: nunc
adhȩc. nunc ad illa ui¬
tia mutati: crescunt atꝙ
decrescunt. muti non
confitendo fidem: sur.¬
di nec ipsum aliquaten
fidei audiendo sermo¬
nem. Et rogaui discipłos
tuos ut eicerent illũ:
& non potuerunt. Laten-¬
ter hoc dicto: accusat
apłos cum possibilitas
curandi interdum n
ab inbecillitate curan.¬
tium sed ad eorum qͥ
curandi sunt fidem re-¬
feratur. Bicente dõ fiat
tibi scđm fidem tuam
R espondens autem iħc¬
dixit. O generatio infi¬
delis & ꝑuersa. usqueqꝰ
cro apud uos. & patiar
uos: Non quo tedio su¬
peratus sit mansuetus
& mitis. qui non aꝑutt
sicut agnus coram ton-¬
dente os suum. nec in uer¬
ba furoris eruꝑit. sed
quo in similitudinem
medici egrotum uideatꝰ
contra sua precepta se
gerere dicat. usquequo
accedam ad domum tua.
quous artis ꝑdam in¬
dustriam me aliud iuben¬
te. & te aliud ꝑpetrante:
In tantum autem non est
deos arguit infidelitatis.
ut statim intulerit: adduc

Expanded text:
tu permanentes, nunc tu permanentes, nunc ad haec, nunc ad illa vitia mutati, crescunt atque decrescunt, muti non confitendo fidem, surdi nec ipsum aliquatenus fidei audiendo sermonem. Et rogavi discipulos tuos, ut ejicerent illum, et non potuerunt. Latenter hoc dicto accusat apostolos, cum impossibilitas curandi interdum non ad imbecillitatem curantium, sed ad eorum qui curandi sunt fidem referatur, dicente Domino: Fiat tibi secundum fidem tuam. Respondens autem Jesdixit: O generatio infidelis, et perversa, usquequo ero apud vos, et patiar vos? Non quod taedio superatus sit mansuetus ac mitis, qui non aperuit, sicut agnus coram tondente, os suum , nec in verba furoris erupit; sed quia in similitudinem medici, si aegrotum videat contra sua praecepta se gerere, dicat: Usquequo accedam ad domum tuam? quousque artis perdam industriam, me aliud jubente, et te aliud perpetrante? In tantum autem non est  Judaeos arguit infidelitatis, ut statim intulerit: Adduc
Abbreviated transcription (Latin):
michi: Hioca rebus
congruunt. in moute
dñs orat. tranforinat᷑.
disciplis archana suȩ
maiestatis apperit.
in inseriora descendens
turbȩ occursu excipit᷑.
miseroꝵ fletu pulsat᷑
Sursum disciplis mi¬
steria regni reserat. de¬
ossum bis percata in¬
fidelitatis ex ꝓbrat:
Sursũ patris uocẽ his
qui sequi se poterant
pandit. deorsum sp̃s
malos abhis qui uexa¬
bantur expellit: Q ui
etiam nunc ꝓ quali¬
tate meritoꝵ: allis
ascendere. aliis descen¬
dere non desinit: Nã
terrenos ad huc &inci¬
pientes. quasi ima per¬
est. sublimius extollen¬
do glorificat. liberi
de cternis instruit.
& sepe ea quȩ a turb
nec audiri quidem
ualeant docet. Et
ecce sp̃s app̾hendit
illum: Et subito cla¬
mat. & elidit. & dis¬
sipat cũ cũ spuma: &
uix discedit dilanians.
cum: Demoniacum
hunc quẽ descendens
matheus lunaticum.
marcus surdũ mutũq
describit: Significat
autem eos de quib
scriptũ est stultus ut
luna mutatur. qui
nonquam in eodem sta.¬

Expanded text:
mper loca rebus congruunt. In monte Dominus orat, transformatur, discipulis arcana suae majestatis aperit. In inferiora descendens turbmiserorum fletu pulsatur. Sursum discipulis mysteria regni reserat, deorsum turbis peccata infidelitatis exprobrat. Sursum Patris vocem his qui sequi se poterant pandit, deorsum spiritus malos ab iis qui vexabantur expellit. Qui etiam nunc pro qualitate meritorum aliis ascendere, aliis descendere non desinit. Nam terrenos adhuc et incipientes, quasi ima peest, sublimius extollendo glorificat, liberius de aeternis instruit, et saepe ea quae turbis ne audiri quidem valeant docet. Et ecce spiritus apprehendit illum, et subito clamat, et elidit et dissipat eum cum spuma, et vix discedit dilanians eum. Daemoniacum hunc, quem descendens Matthaeus lunaticum, Marcus surdum mutumque describit. Significat autem eos, de quibus scriptum est: Stultus ut luna mutatur , qui nunquam in eodem sta
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ quo gradus
altior : eo casus grauior
Quo aut̃ grauior casus:
eo pietas erigentis gra
paruit : eo certior cun¬
ctis penitentibus spes
salutis effulsit: ut iure
om̃s qui audiunt dicant
quia ds̃ uisitauit plebẽ
suam: non tantũmodo
uerbum suũ semel incor¬
porando. sed etiã nr̃o
hoc ut suscitari mere¬
amur semꝑ in corde

Expanded text:
um quo gradus altior, eo casus gravior. Quo autem gravior casus, eo pietas erigentis gratparuit, eo certior cunctis poenitentibus spes salutis apparuit, ut jure omnes qui audiunt dicant: Quia Deus visitavit plebem suam. Non tantummodo verbum suum semel incorporando, sed etiam nostra hoc, ut suscitari debeamus, semper in corda
Abbreviated transcription (Latin):
sitientes iustitiã satu¬
rant᷑ Cũ audiendo
mandata legis dĩ ad
Erant aut̃ qui mandu¬
cauert̃ quasi quatuor
milia: & dimisit eos:
Bene quatuor milia:
ut ipso etiã numero.
docerent euangłicis se
pastos. ẽẽ cibari is. Et
staÑ ascendens naiim
cũ discipłis suis uenit
in partes dalmanutha
ꝓhoc in matheo legimꝰ
& dimissa tarha:
ascendit in nauiculã
& uenit in fines mage¬
dan. Non aut̃ dubi¬
tandũ est: eundẽ ẽẽ¬
locum: sub utroq no¬
mine: Nam pleriq
codices non habent
ctiã scđm marcum :
nisi magedan De. UI¬

Expanded text:
sitientes justitiam satusitientes justitiam saturantur, cum audiendo mandata legis Dei, ad Erant autem qui manducaverunt quasi quatuor millia, et dimisit eos. Bene quatuor millia, ut ipso etiam numero docerent evangelicis se pastos esse cibariis. Et statim ascendens navem cum discipulis suis venit in partes Dalmanutha. Pro hoc in Matthaeo legimus: Et dimissa turba ascendit in naviculam, et venit in fines Magedan . Non autem dubitandum est eumdem locum esse sub utroque nomine. Nam plerique Codices non habent, etiam secundum Marcum, nisi Magedan. Et
Abbreviated transcription (Latin):
generalem popłĩ di con-¬
uersationẽ mentis atq
corporis sublimitate
ganscendt̃: Qualibus
dicitur: Siuis ꝑsectus cẽ
uade uende om̃ia que
habes. & cet̃a Unde bene
sporte quib dñicoꝵ st̃
condita fragm̃ta ciboꝵ¬
septẽ fulisse memorant᷑
Na quia sporte uinco &
palmaꝵ foli is solent
in texi: merito in scõꝵ
significatione ponunt᷑:
Iuncis quippe suꝑ aquas
nasci consucuit: Palma
uͦ uictricẽ ornat manũ.
& uinceis uasis recte com¬
parant᷑ lecti: cũ radicẽ
cordis ne forte ab amo¬
re et̃nitatis arescat: in
ipso uite fonte collocant:
Assimilant᷑ & eis que de
palmaꝵ folus contex¬
ta: cũ indefectiuã ȩt̃nȩ
retributionis memoriã
puro in corde retinent:¬
& bene turba quãiuis
reliquias dnici prandii
non caperet: manducasse
tam & saturata esse
narrat᷑. quia st̃ ñnulli
qui & si om̃ia sua relin¬
quere nequeunt. Neq.
explere hoc qđ de uirgi¬
nib dr̃. qui potest caꝑe
capiat. & cetera huius¬
modi tam̃ csurientes &

Expanded text:
generalem populi Dei conversationem mentis atque operis sublimitate transcendunt, qualibus dicitur: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, etc. . Unde bene sportae, quibus Dominicorum sunt condita fragmenta cibofuisse memorantur. Nam quia sportae junco et palmarum foliis solent contexi, merito in sanctorum significatione ponuntur. Juncus quippe super aquas nasci consuevit: palma vero victricem ornat manum. Et juncis vasis recte comparantur electi, cum radicem cordis, ne forte ab aeternitatis amore arescat, in ipso vitae fonte collocant. Assimilantur et eis quae de palmarum sunt foliis contexta, cum indefectivam aeternae retributionis memoriam puro in corde retinent. Et bene turba, quamvis reliquias Dominici prandii non caperet, manducasse tamen et saturata esse narratur: quia sunt nonnulli qui, etsi omnia sua relinquere nequeunt, neque explere hoc quod de virginibus dicitur: Qui potest capere capiat , caeteraque hujusmodi, tamen esurientes et
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt ad uos in
uestim̃tis ouiũ: intrin¬
secus aut̃ sunt. lupi
ed isti non fallunt
oculũ simplicẽ: qui
arbore dinoscere ex
fructib nouit Ait
enĩ Ex fructib eoꝵ
cognoscetis cos: Peinde
similitudines adumgit:
Humquid colligunt de

Expanded text:
eniunt ad vos in vestitu ovium, intrinsecus autem sunt lupi ed isti non fallunt oculum simplicem, qui arborem dignoscere ex fructibus novit. Ait enim: « A fructibus eorum cognoscetis eos. » Deinde similitudines adjungit: « Numquid colligun
Abbreviated transcription (Latin):
timere : Prima trepidan
cussum cordibus expel.¬
lere timorem. secunda
tempestatũ furias siue
amoris. mox uniuersa
tio siue sp̃ituũ malignoꝵ¬

Expanded text:
tus. Prima trepidantcussum cordibus expellere timorem. Secunda tempestatum furias suae adest amoris, mox universa i, sive spirituum maligno
Abbreviated transcription (Latin):
considerant: nichil erga
aliud quã tenebras an¬
gustiarum & insidias
cernunt hostrum ꝑse¬
quentium.. Cum uero
mentem ad suꝑni lumen
dona retributionis ere¬
sopitis tribulationum
ꝑiculis plenã libertatis
fidutiam. sueq ꝓtecti¬
alienos. ad quos de ꝑi¬
culo naufragii liberan¬
dos uenerat. nisi ut ad
horam turbati & pa¬
uentes. sed continuo
liberati ampliꝰ erepti¬
ons sue miraculum
stuperent. ac maiores
liberatori suo gras re¬

Expanded text:
considerat, nil erga aliud quam tenebras angustiarum, et aestus cernit hostium confligentium. Cum vero mentem ad superni lumen dona retributionis eresopitis tentationum periculis plenam libertatis fiduciam suae protectialienos, ad quos de periculo naufragii liberandos advenerat? nisi ut ad horam turbati et paventes, sed continuo liberati, amplius ereptionis suae miraculum stuperent, ac majores ereptori suae gratias re
Abbreviated transcription (Latin):
it̾um carnalibus sese
inlecebris atq auaritia
ipsis & iã ã quibud hono¬
rabantur ꝓbonis. denuo
ꝓ malis actibus non solũ
infastidium. uerũ&iã¬
est in his quȩ recte agimꝰ
aduersantiũ nod imꝓbita¬
te fatigari. quã hono¬
rantium fauore demul¬
tium securiorem sepe
spectum semꝑ reddit &e
cautũ: Unde dñs eui
denti nos infõrmans exẽ¬
plo. ut parati simꝰ semꝑ
ad aduersa toleranda.
cauti ad blandimenta cũ
arripuerint declinanda:
& ne nos ꝓsꝑa mundi si
affluant emolliendo
decipiant. crebris a dño
precibus imploremus:¬
Seqͥtur:  cũ sero ẽẽt
erat nauis in medio mari.
& ipse solus in t̾ra: Et
uidens eoð laborantes
in remigando : erat enĩ
uentus contrarius illis:
Labor enĩ discipłoꝵ &e
contrariꝰ uentus. labores
scȩ eccłȩ uarios designat.
quȩ inter undas id est¬
tem patriȩ cęlestis qua¬
si ad fidam littoris statio¬
nem ꝑuenire conatur

Expanded text:
Et cum carnalibus sese illecebris atque avaritia ipsis etiam a quibus honorabantur pro bonis, denuo pro malis actibus, non solum in fastidium, veruest in his quae recte agimus, adversantium nos improbitate fatigari, quam honorantium favore demulim securiorem saepe spectum semper reddit et cautum. Unde Dominudenti nos informans exemplo ut parati simus ad adversa saeculi toleranda, cauti ad blandimenta, cum forte arriserint declinanda, et ne nos prospera mundi, si affluant, emolliendo decipiant, crebris a Domino precibus imploremudenti nos informans exemplo ut parati simus ad adversa saeculi toleranda, cauti ad blandimenta, cum forte arriserint declinanda, et ne nos prospera mundi, si affluant, emolliendo decipiant, crebris a Domino contrarius eis ventus, labores sanctae Ecclesiae varios designat, quae inter undas satem patriae coelestis quasi ad fidam littoris stationem pervenire conatur.
Abbreviated transcription (Latin):
głoꝵ. arcangłor. q concilii terror ad hibetur.
In illo conuentui causa nr̃a discutitur. et
quos tunc defensores habeamus. Assunt
atq ut ita dixerim. querunt ut querantur
Hosergo adiuitores ur̃e orõis querite: hosꝑ
tectores ur̃ireatus Uinuenite: quia nẽ
punire peccatoresA. debeat. rogariuult
et ipse qui iudĩcat.Unde & tamlõ¬
gotempore conmina. Itur iram: et tam̃
misericorditer ex pectat. Sie au̾t nos et mise¬
ricordia eis refoueat: nullo modo neglen¬
tes reddat: sie peccata nostra ꝑturbent: ut
mens in desꝑatione non corruat: quia et¬
si presumentes metuimus. et metuentes
speramus: eternum regnum citus ad eꝑ¬
turi sumus. Peum qui uiuit et regnat¬
deus. cum patre in unitate sp̃s scĩ: ꝑ oĩa

Expanded text:
gelorum archangelorumque concilii terror adhibetur. gelorum archangelorumque concilii terror adhibetur. In illo conventu causa nostra discutitur; et quem tunc defensorem habeamus? Adest dque, ut ita dixerim, querit, ut quHos ergo adjutores vestrae orationis quaerite, hos protectores vestri reatus invenite, quia ne punire peccatores debeat, rogari vult et ipse qui judicat. Unde et tam longo tempore comminatur iram, et tamen misericorditer exspectat. Sic autem nos et misericordia ejus refoveat, ut nullo modo negligentes reddat. Sic peccata nostra perturbent, ut mens in desperationem non prorant, quia etsi praesumentes metuimus, et metuentes speramus, aeternum regnum citius adepturi sumus, per eum qui vivit et regnat cum Patre in unitate Spiritus sa
Abbreviated transcription (Latin):
mis ꝓlixius effudit. Et facta est post hoc
tanto iustancior inprece: quanto cercior
depromissione. Si au̾t nixta pauli uocẽ¬
est fides sperandarum sustancia rerum.
argumentum non apparentinm: nequa¬
quam iam dicimus ut uenturam uitã
credatis: quia ecce ipsi qui in illa inuũt:
humanis obtutibus insibiliter presen¬
tantur. Quod enĩ uideri ꝑ otest: melius
dicitur sciri. quam credi. Uenturam er¬
go uitam nos dñs magis noluit scire qͣm
credere: qui eos quos in uisibiliter recipit.
apud se uiuere nobis etiam uisibiliter
examinis quam cum districto iudice ha¬
betis patronos facite: hos indiem tantit᷑¬
roris illiuis defensores ad hibete. Certe si a¬
pud quendam magnũ iudicem causa q̃
libet ur̃a esset die crastino uentilanda: to¬
tus hodiernus dies in cogitatione ducere¬
magnisq precibus ageret: nt apud tantũ
nidicem sibi defensor ueniret. E cce clistric¬
tus iudex iħs uenturus est: tanti illius au¬

Expanded text:
ymis prolixius effudit. Et facta est post hoc ymis prolixius effudit. Et facta est post hoc tanto instantior in prece, quanto certior de promissione. Si autem, juxta Pauli vocem, Fides est sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentium , nequaquam jam dicimus ut venturam vitam credatis, quia ecce ipsi qui in illa vivunt, humanis obtutibus visibiliter praesentantur. Quod enim videri potest, melius dicitur sciri, quam credi. Venturam ergo vitam nos Dominus 1592 magis voluit scire, quam credere, qui eos quos invisibiliter recipit, apud se vivere nobis etiam visibiliter in causa vestri examinis, quam cum districto judice habetis, patronos facite, hos in die tanti terroris illius defensores adhibete. Certe si apud quemdam magnum elibet nostra esset die crastina ventilanda, totus hodiernus dies in cogitatione duceremagnisque precibus ageremus, ut apud tantum iudicem nobis defensor veniret. Ecce! districtus iudex lesus venturus est; tanti illius an
Abbreviated transcription (Latin):
rent: nisi eis certissiine constitisset. eẽ
luitam ꝓ qua mou debinssent: Ecce qͥa
isficrediderũt: iniracłis coruscant. Ad
extincta namq eor corpora uinentes
niunt. et ademonio uexantur. Demo¬
maci ueniunt: et liberantur. Quomͦ
gͦ inuũt illic ubi uiuũt : si in tot mira¬
merito: quam religiosis quib dam se¬
morib narrantibus agnoui. Gothoꝵ
tempore matrona quedam fuit ualdͤ
religiosa: que adhoꝵ. martirum eccłiã
crebro uemebat. Quadam die dum ex
more ad orandum uenisset: egrediens
duos stantes sub peregrino habitu mo¬
nachos inuenit: peregrinos credidit: da¬
re eis aliquid elemosine precepit. Sed priꝰ¬
quam eius erogator eis adlargiendam e¬
lemosinam ꝓpinquasset: astiterunt illi
uicimus e dixerunt. Tunos modo uisi¬
tas: noste indiem iudicii requirimus:
et quicquid possumus prestamus tibi.
Quodicto: ab occłis eiis ablatisũt. Ger¬
rita illa adoiandum rediit: seseq in lacͥ¬

Expanded text:
rent, nisi eis certissime constitisset esse rent, nisi eis certissime constitisset esse vitam pro qua mori debuissent? Et ecce qui ita crediderunt, miraculis coruscant. Ad exstincta namque eorum corpora viventes niunt et a daemonio vexantur, demoniaci veniunt et liberantur. Quomodo ergo vivit illic, ubi vivit, si in tot miramerito, quam religiosis quibusdam senioribus narrantibus agnovi. Gothorum tempore matrona quaedam fuit valde religiosa, quae ad horum martyrum ecclesiam crebro veniebat. Quadam die dum ex more ad orandum venisset, egrediens, duos stantes sub peregrino habitu monachos invenit, peregrinos credidit, dari eis aliquid eleemosynae praecepit. Sed priusquam ejus erogator eis ad largiendam eleemosynam propinquasset, astiterunt illi vicinius, et dixerunt: Tu nos modo visitas, nos te in die judicii requiremus, et quidquid possumus, praestabimus tibi. Quo dicto, ab oculis ejus ablati sunt. Territa illa ad orandum rediit, seseque in lacr
Abbreviated transcription (Latin):
magna non crederet. Omp̃s ergo ds lar¬
giendo terrena suadet ad celestia: ut ꝑci¬
piens quod uideret: sꝑare disceret. qd̾
inimine uidebat: et tanto solidior deĩ¬
iisibilib fieret: quanto eum ad spei cer¬
titudinem uisibilia ꝓmissa fulcirẽt.
Unde recte quoq ꝑ psalmistam dr.
Dedit eis regiones gentium & labores
popłor. possederũt: ut custodiant iꝰ¬
tificationes eius. et legem eius exquirant.
Sic gͦ hoc loco rudib discipłis ueritas
loquens. uidendum dĩ regnum ꝓmit¬
p̃sumatur. Ex ipso itaq regno quod
iam indemuis in mund o esse sublima¬
iam uidemus regnan quos incelo
crot il pem ꝑcipiendii. Nam sunt
nolunus. Quia p̃ianitatis nomine
aepisentis. sed xp̃ianitatis noresan¬
brise tiiem Sola esse insibilia estiga¬
ant: mnarsibialia non appetunt: qͥa
necesse suspicantur. aloscõr martu¬
rum corpora consistimus fes meid nͣ¬
quid̃ isti carnem suam in mortem cla¬

Expanded text:
magna non crederet. Omnipotens ergo Deus larmagna non crederet. Omnipotens ergo Deus largiendo terrena, suadet ad coelestia, ut percipiens quod videret, sperare disceret quod minime videbat; et tanto solidior de invisibilibus fieret, quanto eum ad spei certitudinem visibilia promissa fulcirent. Unde recte quoque per Psalmistam dicitur: Dedit eis regiones gentium, et labores populorum possederunt, ut custodiant justificationes ejus, et legem ejus requirant . Sic ergo hoc loco rudibus discipulis Veritas loquens, videndum regnum Dei promito praesumatur. Ex ipso itaque regno quod jam videmus in mundo esse sublimatum speremus regnum quod in coelo credimus percipiendum. Nam sunt nonnulli qui Christianitatis nomine censentur, sed Christianitatis non habent fidem. Sola esse visibilia aestimant, invisibilia non appetunt, quia nec esse suspicantur. Ad sanctorum martyrum corpora consistimus, fratres mei. Nunquid isti carnem suam in mortem da
Abbreviated transcription (Latin):
Eet quia non nulli exdiscipulis usq adeo in
corpore uicturi erant ut eccłiam dĩ constr¬
uetam conspicerent. & contra mundi hu¬
ius glonam erectam. consolatoria promis¬
sione nunc dicitur. Sunt quidam de hic
stantib qui non gustabunt mortem: do¬
nec uideant fuiumt dei. Sed cum tanta
dominus sub eunde mortis precepta ed̾et:
quid necessarium fuit ut ad hanc subito
promissionem ueniret: Quod si subti¬
liter attendamus: quanta dispensatione
pietatis agnoscimus. Discipulis enim rudib
etiam depresenti uita aliquid promitten¬
dum fuit: ut possent robustius in futura
solidari. Sic isrehelitico popło exegipti t̾ra
liberando. repromissionis terra promit¬
titur: et c̃o uocandus esset ad dona celes¬
tia. t̾reuis promissionib suadetur. Cur
hoc: Ut dumi esset aliquid qđ deiuci-¬
no ꝑciꝑet: illud iam ficdelius crederet.
qd̾ delonginquo audire potuisset.
Carnalis et eñĩ popłs si parua non accꝑet:

Expanded text:
Et quia nonnulli ex discipulis usque adeo in Et quia nonnulli ex discipulis usque adeo in corpore victuri erant ut Ecclesiam Dei constructam conspicerent, et contra mundi hujus gloriam erectam, consolatoria promissione nunc dicitur: Sunt quidam de hic stantibus qui non gustabunt mortem donec videant regnum Dei. Sed cum tanta Dominus subeundae mortis praecepta ederet, quid necessarium fuit ut ad hanc subito 1591 promissionem veniret? Quod si subtiliter attendamus, quanta dispensatione pietatis agatur agnoscimus. Discipulis enim rudibus etiam de praesenti vita aliquid promittendum fuit, ut possent robustius in futura solidari. Sic Israelitico populo ex Aegypti terra liberando repromissionis terra promittitur, et cum vocandus esset ad dona coelestia, terrenis promissionibus suadetur. Cur hoc? Ut dum esset aliquid quod de vicino perciperet, illud jam fidelius crederet quod de longinquo audire potuisset? Carnalis etenim populus si parva non acciperet,
Abbreviated transcription (Latin):
cit: Pro xp̃o legatine fungunur. tanquam
deo exhortante ꝑ nos: obsecramus pro xp̃o re¬
conciliamtni deo. Ecce inter nos et dm̃ discor¬
diam peccando fecimus: ꝙ tam̃ d̾s adnos su¬
os legatos prior misit: ut nos ip̃i qui pecca¬
umus ad pacem dei rogati ueniamus.
Erubeseat ergo humana suꝑbia: confun¬
cdatur quisq si non satisfaciat prior proxi¬
mo: quando ꝑculꝑam nrãm ut ei reconei¬
liari debeamus et ip̃e qui offensus est lega¬
tis legatis interuenientib obsecrat deus.
Sequitur. Hico au̾t uobis. uere sũt aliqui
hic stantes qui non gustabunt mortem:
douec uideant filium regnum dei. Rieg
presens eccłia noeatur. Unde scriptũ est.
Mittet filius homnis angłos suos: et eol¬
ligent de regno enis omnia scandala.
In illo quippe regno seandala nonerũt:
ubi profecto reprobi non qmituntur. Qͦ
uidelicet exemplo colligitur: quod hoc
loco regnum dei presens eccłia uocatur.

Expanded text:
cit? Pro Christo legatione fungimur, tanquam cit? Pro Christo legatione fungimur, tanquam Deo exhortante per nos obsecramus pro Christo, reconciliamini Deo . Ecce inter nos et Deum discordiam peccando fecimus, et tamen ad nos Deus suos legatos prior misit, ut nos ipsi qui peccavimus, ad pacem Dei rogati veniamus. Erubescat ergo humana superbia, confundatur quisque si non satisfaciat prior proximo, quando post culpam nostram, ut ei reconciliari debeamus, et ipse quoque qui offensus est legatis intervenientibus obsecrat Deus. vobis, vere sunt aliqui hic stantes qui non gustabunt mortem donec videant regnum Dei. Regnpraesens Ecclesia vocatur. Unde scriptum est: Mittet Filius hominis angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala . In illo quippe regno scandala non erunt, ubi profecto reprobi non admittuntur. Quo videlicet exemplo colligitur quod hoc loco regnum Dei praesens Ecclesia vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
terroget. ut in confessione xp̃i se ueraciten
probet: si non iam nomen eius erubeseit:
si plene uirtute mentis humanum pudoiem
subdidit. Certe enĩ ꝑsecutionis tempore erubes¬
cere poterant fideles: substantiis uuclari: cle
dignitatibus deici: uerberib affligi. Pacis
auͣt tempore quia hec anr̃is ꝑsecutionib
desũt: est alud ubi ostendamur nobis. Ue¬
remur sepe aproxius despici: dedignam᷑
in uirias uerbi tolerare. Si contingat uir¬
gium fortasse cum proximo: erubescimus
prioies satis facere. Cor quippe carnale dimi
huius tite głam querit: humilitatem res¬
puit. Et plerũq ipse homo qui irasciturdis¬
cordanti sibi reconciliari appetit: sed ire ad
satisfaciendum prior erubescit. Pensemus
facta ueritatis: ut uideamus quo iaceant no᷑¬
tre prauitatis actiones. Si em̃ menbra sũmi
capitis sumus: imitari eum cui conectim᷑
debemus. Quid namq ad nr̃e eruditionis
exemplum paulus egregius predicator di¬

Expanded text:
terroget, ut in confessione Christi se veraciter terroget, ut in confessione Christi se veraciter probet, si non jam nomen ejus erubescit, si plena virtute mentis humanum pudorem subdidit. Certe enim persecutionis tempore erubescere poterant fideles, substantiis nudari, de dignitatibus dejici, verberibus affligi. Pacis autem tempore quia haec a nostris persecutionibus desunt, est aliud ubi ostendamur nobis. Veremur saepe a proximis despici, dedignamur injurias verbi tolerare; si contingat jurgium fortasse cum proximo, erubescimus priores satisfacere. Cor quippe carnale dum hujus vitae gloriam quaerit, humilitatem respuit. Et plerumque ipse homo qui irascitur discordanti sibi recosatisfaciendum prior erubescit. Pensemus facta veritatis, ut videamus quo jaceant nostrae pravitatis actiones. Si enim membra summi capitis sumus, imitari eum cui connectimur debemus. Quid namque ad nostrae eruditionis exemplum Paulus egregius praedicator di
Abbreviated transcription (Latin):
ad huc humane uerecundie usu p̃pedimur:
ut rectitudinem quã seruamus in mente.
nondũ exprimere ualeamus inuoce: et
tanto dei faciem ad iusticie defensionem ne-¬
gligunus: quanto humanas facies contra
iusticiam ueremur. Sed huic quoq uulue¬
ri congruum sub iugitur medicamentum:
eũ dñs dicit. Qui me erubuerit et meos
sermones: hunc filius hominis erubescet cũ
uenerit in maiestate sua. et patris ꝙ scoꝵ. an¬
głoꝵr. Sed ecce nũe apud se homines dicũt.
Nos etiã dñm & sermones eius non erubẽ¬
cimiis: quia aꝑta eũ uoce profitemur.
Quib ego respondeo. qd̃ in hac plebe. xp̃i¬
ana sũt non nulli qui xp̃m ideo confiten¬
tur: quia cunctos xp̃iaiios esse aspicuuit.
Ham si nomen in tanta hochie gła non essit:
tot professores xp̃i sancta ecła non haberet.
Non ergo adprobationem fidei uox sufficit
professionis: qu̾a defendit auerecundia ꝓ¬
fessio generalitatis. Est tam̃ ubi se quisꝙ in¬

Expanded text:
adhuc humanae verecundiae usu praepedimur, adhuc humanae verecundiae usu praepedimur, ut rectitudinem quam servamus in mente nondum exprimere valeamus in voce; et tanto Dei faciem ad justitiae defensionem negligimus, quanto humanas facies contra justitiam veremur. Sed huic quoque vulneri congruum subjungitur medicamentum cum Dominus dicit: Qui me erubuerit et meos sermones, 1590 hunc Filius hominis erubescet cum venerit in majestate sua, et Patris. Sed ecce nunc apud se homines dicunt: Nos jam Dominum et sermones ejus non erubescimus: quia aperta eum voce profitemur. Quibus ego respondeo quod in hac plebe Christiana sunt nonnulli qui Christum ideo confitentur, quia cunctos Christianos esse conspiciunt. Nam si nomen Christi in tanta hodie gloria non esset, tot professores Christi sancta Ecclesia non haberet. Non ergo ad probationem fidei vox sufficit professionis, quam defendit a verecundia professio generalitatis. Est tamen ubi se quisque in
Abbreviated transcription (Latin):
cius tempora distinguit in p̃ceptis. Napa¬
ꝑsecutionis tp̃e ponencda ẽ. aĩa: pacis aũt
dempore ea que amplius dñari possũt fr̃a¬
genda sũt desideria terrena. Uncde et nũe
mudũ: se aũt ꝑdat. & detrimentum sui faci¬
at: Cum ꝑsecuitio ab aduersariis de est: ual¬
de uigilantius cor custodiendũ est. Nam pa-¬
cis tp̃e quia libet iuuere: libet etiam ambi¬
re. Que ꝓfecto auaricia bene conpescitur: si
ip̃e status ambientis sollicite consideretur.
Nam cur instet ad colligendum: quando
stare non potest ip̃e qui colligit: Cursum
ergo sinim quisq consideret: & cognoscit si¬
bi posse sufficere parua que habet. S fortas¬
se metuit: ne in huiꝰ uite itinere sũptus de¬
sit. Longa nr̃a desid̾ia: in crepat uiabreuis.
Incassum multa portantur: cũ uixta est.
quo ꝑgitur. Plerũq au̾t et auariciam u̾i¬
cimus: sed ad ħuc obstat qd uraᷤᷤ rect itudin¬
is minori tenemus custodia ꝑfectionis. Wã
sepe labentia cuncta despicimus: sed tam̃

Expanded text:
ejus tempora designavit in praeceptis. Nam persecutionis tempore ponenda est anima, pacis autem tempore ea quae amplius dominari possunt frangenda sunt desideria terrena. Unde et nunc mundum, se autem perdat, et detrimentum sui faciat? Cum persecutio ab adversariis deest, valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivere, libet etiam ambire. Quae profecto avaritia bene compescitur, si ipse status ambientis sollicite consideretur. Nam cur instet ad colligendum, quando stare non potest ipse qui colligit? Cursum ergo suum quisque consideret, et agnoscet sibi posse sufficere parva quae habet. Sed fortasse metuit ne in hujus vitae itinere sumptus desit. Longa nostra desideria increpat via brevis, incassum multa portantur cum juxta est quod pergitur. Plerumque autem et avaritiam vincimus, sed adhuc obstat quod vias rectitudinis minori tenemus custodia perfectionis. Nam saepe labentia cuncta despicimus, sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
qͥppe fuerat seuus ille ꝑsecutor: & ui-¬
uere cepat. p̃dicator pius.Si enĩ ipse.
esset: pius ꝓfecto non ẽẽt. S qͥ uiuere se de¬
negat: dicat unde ẽ. qđ scã uerba ꝑdoctri¬
nam ueritatis clamat: ꝓtinꝰ subdit. Niuit
uero in me xp̃c. Ac si aꝑte dicat. Ego qͥdem

Expanded text:
quippe fuerat saevus ille persecutor, et viquippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coepit praedicator pius. Si enim ipse esset, pius profecto non esset; sed qui se vivere denegat, dicat unde est quod sancta verba per doctrinam veritatis clamat. Protinus subdit: Vivit vero in me Christus; ac si ape
Abbreviated transcription (Latin):
S aliud sumꝰ ꝑpeccatũ lapsi. aliud per
naturã conditr: aliud qd̃ fecimꝰ: aliud
qđ facti sumꝰ. Relinquamus nosmecip¬
sos quales peccando nos fecimus: & ma¬
neamus nosmetipsi quales ꝑ grãm fac-¬
ti sumus. fece & enĩ qͥ suꝑb fuit. si conuer¬
sus ad xp̃m humilis factus ẽ: semetipsũ
reliquit. Si luxuriosus qͥsq ad continen¬
tiam uitã mutauit: abnegariit utiq
qd fuit. Si auarus qͥsq ambire iam de¬
siit. & largiri didicit ꝓpͥa. qͥ priꝰ aliena
rapiebat: ꝓculdubio semetipsũ reli¬
quit. Ipse quidẽ ẽ. ꝑnaturã: s ñ est. ip
se ꝑmaliciã. hinc enĩ scriptũ ẽ. Uerte
impios & ñ erunt. Conuersi nãq impii
tia: s scilicet ñ erunt in impietatis
culpa. Tunc gͦ nosmeupsos relinqͥmꝰ.
tunc nosmetipsos ab negamꝰ: cũ uita¬
nitim᷑ quod ꝑ nouitatẽ uocam᷑. Pense¬
mus quomͦ se paulus ab negauerat:
qͥ dicebat. uiuo autẽ. iã ñ ego. Extinctꝰ

Expanded text:
Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmetipsos quales peccando nos fecimus, et maneamus nosmetipsi quales per gratiam facti sumus. Ecce etenim qui superbus fuit, si conversus ad Christum humilis factus est, semetipsum relinquit. Si luxuriosus quisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utique quod fuit. 1588 Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum est: Verte impios, et non erunt . Cotia, sed quia non erunt in impietculpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nosmetipsos abnegamus, cum vitanitimur quo per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem jam non ego : exstinctus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ. homini relinquere sua: sed
ualde laboriasum ẽ. relin-¬
quere semetipsũ. Mi nꝰ qͥppe ẽ: abne¬
gare qd habet. Ualde enĩ multũ ẽ:
entib dñs p̃cipit ut renuntiemꝰ nr̃is:
quia qͥsqͥs adfidi agonẽ uenimꝰ ⁊ luctamen
contra malignos sp̃c sumimꝰ. Nichil aut̃
maligni sp̃c in hoc mundo ꝓpͥũ possident
Nudi gͦ. cũ nudo luctari debemꝰ. Nam si
uestitus qͥsq cũ nudo luctat᷑. atiꝰ adterrã
deicit᷑: qͥa habet unde teneatur. Qnid eñi
sunt terrena omĩa⁊ nisi quedã corpons in¬
dumenta: Qui gͦ contra diabolũ adcer¬
tamen ꝓpat: uestimenta abiciat ne suc-¬
cumbat. Nichil in hoc mundo amando
possideat: nullas rerũ labentiũ delecta¬
tiones requirat : ne unde aduotũ tegi¬
tur: ad casũ inde teneat᷑. Nec tam̃ sufficit
nr̃a relinquere: insi relinquamꝰ & nos.
Quid ẽ. qđ dicimꝰ relinquamus & nos:
Si enĩ nos ipsos relinqͥmus ⁊ qͦ ibimꝰ extra
nos: Uel quis ẽ. qͥ uadit. si se deseruit:

Expanded text:
non est homini relinquere sua, sed valde laboriosum est relinquere semetipsum. Minus quippe est abnegare quod habet, valde enim multum est entibus Dominus praecepit ut renuntiemus nostris, quia quicunque ad fidei agonem venimus, luctamen contra malignos spiritus sumimus. Nihil autem maligni spiritus in hoc mundo proprium possident. Nudi ergo cum nudis luctari debemus. Nam si vestitus quisquam cum nudo luctatur, citius ad terram dejicitur, quia haerrena omnia, nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat, ne unde ad votum tegitur, ad casum inde teneatur. Nec tamen sufficit nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Quid est quod dicimus, Relinquamus et nos? Si enim nosmetipsos relinquimus, quo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit?
Abbreviated transcription (Latin):
uanitatis studiũ aliqͥd gerit᷑. Qmi gͦ per
symonẽ designant᷑: nͥ abstinentes &
arrogantes: Qui ꝑ abstinentiã qͥd car¬
nem afficiunt: s fructũ abstinentiȩ
int̾ius ñ requirt̃. srucẽ gͦ dm̃ manga¬
riam symon portat ⁊ qͥa cũ ad opus
bonũ exbona uoluntate ñ ducitur:
rem iusti sine fructu peccator oꝑatur.
Unde idem symon crucẽ portat s ñ
morit᷑: qͥa abstinentes & arrogantes ꝑ
abstinentiã qͥdẽ corpꝰ afficiunt ⁊ s per
desidium głȩ mundo uurunt. sõpas¬
sionem uͦ animi plerũq latent̾ obsidet
pietas falsa: ut hanc ñ nunqͣm usq
ad condescendendũ uiciis ꝑtrahat ⁊
dũ adculpas qͥsq ñ debeat cõpassio¬
nem exercere. s delũ. Cõpassio qͥppe
uno eodemq homine & diligamꝰ nos
bonũ qd factus ẽ. & ꝑsequam᷑ mala
quȩ fecit: ne dũ culpas incause remit¬
gentiam consensisse uideam᷑. Seqͥtur.

Expanded text:
id geritur. Qui ergo per Simonem designantur, nisi abstinentes et arrogantes? Qui per abstinentiam quidem carnem afficiunt, sed fructum abstinentiae interius non requirunt. Crucem ergo Domini in angaria Simon portat, quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non ducitur, rem justi sine fructu peccator operatur. Unde idem Simon crucem portat, sed non moritur, quia abstinentes et arrogantes per abstinentiam quidem corpus afficiunt, sed per desiderium gloriae mundo vivunt. Compassionem vero animi plerumque latenter obsidet pietas falsa, ut hanc nonnunquam usque ad condescendendum vitiis pertrahat, cum ad culpas quisque non debeat compassionem exercere, sed zelum. Compassio quno eodemque homine et diligamus bonum quod factum est, et persequamur mala quae fecit: ne dum culpas incaute remitgentiam veniam concessisse videamur.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis. ait. Quis infirmat᷑. & ego ñ in firmor
Quis scandalizat᷑. & ego ñ uror: ꝑfectus
qͥppe p̃dicator ut exemplũ daret absti¬
nentiȩ: crucẽ portabat incorpore. Et qͥa
inse trahebat dãpna infirmitatis alie-¬
ne: crucẽ poitabat incorde. S qͥa ipsis uir¬
tutibus quedã uitia uxta sunt: dicen¬
dum nobis ẽ. qđ uitiũ abstinentiem
carnis: & qđ obsideat cõpassionẽ m̃tis:
Cuicmo nãq abstinentiã carnis ñ nũꝗͣ
uana gła obsidet: qͥa dũ tenuitas mco¬
pore. dũ pallor inuultu respicit᷑. iurtꝰ
patefacta laudat᷑: & tanto se celerius
foras fundit: quanto ad humanos ocu¬
los ꝑostensũ pallorẽ exiit. Et plerũq
fit ut qd causa dĩ agi credit᷑: ꝑsolis hu¬
manis fauorib agatur. Qd bene symon
ille significat: qͥ inuentꝰ mitin̾e crucẽ

Expanded text:
mentis. Ait: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror ? Perfectus quippe praedicator, ut exemplum daret abstinentiae, crucem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, crucem portabat in corde. 3. Sed quia ipsis virtutibus quaedam vitia juxta sunt, dicendum nobis est quod vitium abstinentiam carnis et quod obsideat compassionem mentis. E vicino namque abstinentiam carnis nonnunquam vana gloria obsidet, quia dum tenuitas in corpore, dum pallor in vultu respicitur, virtus patefacta laudatur; et tanto se celerius foras fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exit. Et plerumque fit ut hoc quod causa Dei agi creditur pro solis humanis favoribus agatur. Quod bene Simon ille significat, qui, inventus in itinere , crucem
Abbreviated transcription (Latin):
deficiat. ad eũ qͥ suꝑ ipsũ ẽ. ñ apppinqͣt:
nec ualet app̃hendẽ qđ ultra ipsũ est:si
nescierit mactare qd ẽ. Sic olerũ plante
transponunt᷑ ut ꝓficiant: atq ut ita di¬
xerim eradicantur ut crescant. Sic rerũ
semina interre ãmixtione deficiunt:
& in reparatione sui gn̾is uberiꝰ assur¬
gunt. Vnde enĩ uident᷑ ꝑdidisse qđ

Expanded text:
appropinquat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si nescierit mactare quod est. Sic olerum plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde enim vi
Abbreviated transcription (Latin):
cat Custodi me inqͥens
a laqueo quẽ statu¬
erunt michi: & a scan¬
dalis oꝑantiũ iniqui¬
tatem. Qui ꝓpter nos
salutẽ descendens de
celo: uite prensentis
iter arripuit. & uenit
secus eũ qui uulnerib
tabescebat inflictis. id
est in similitudinem
hominũ factus & habi¬
tu inuentus ut homo
compassionis nr̃e sus¬
ceptione finitimus. &
miscdie factus est colla¬
tione uicinus Et ap¬
ꝓpians alligauit uul.¬
nera eius: infundens
oleum & uinum: Pec¬
cata quȩ in homĩnib
inuent redarguendo
cohibuit sꝑem uenie
penitentib terrorẽm
pene peccantib incu¬
tiens. Alligat enim
uulnera dum precipit.
penitentiam agite: In¬
fundit oleum dũ addit.
appropinquauit reg¬
num celoꝵ: Infundit
& uinũ dũ dicit. om̃is
arbor que non facit
fructũ bonum excidet᷑.

Expanded text:
cat. Custodi me, inquiens, cat. Custodi me, inquiens, a laqueo, quem statuerunt mihi, et a scandalis operantium iniquitatem . Qui propter nos salutem descendens de coelo, vitae praesentis iter arripuit, et venit secus eum qui vulneribus tabescebat inflictis, id est, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus, ut homo , compassionis nostrae susceptione finitimus, et misericordiae factus est consolatione vicinus. Et appropians alligavit vulnera ejus, infundens oleum et vinum. Peccata, quae in hominibus invenit, redarguendo cohibuit, spem veniae poenitentibus, terrorem poenae peccantibus incutiens. Alligat enim vulnera, dum praecipit: Poenitentiam agite, infundit oleum, dum addit: Appropinquabit enim regnum coelorum . Infundit et vinum, dum dicit: Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidet
Abbreviated transcription (Latin):
semiuo relicto: Plagȩ
peccata st̃. quib naturȩ
humanȩ integritatem
uiolando seminarium
quoddã ut ita dicam
augende mortis fessis
indidere uisccribus:
sed earundẽ insidiaꝵ
fraudes occultando.
uitȩ im mortalis exuere.
sed non senstun rationis
abolere ualilerunt: Ex
qua eĩ parte sapere
& cognoscere deum
potest uiuus est homo.
ex qua uero peccatis
contabescit & miseria
deficit mortuus leti¬
feroq est uulnere fe¬
datus Accidit aut̃
uia: & uiso illo pre¬
teriuit. S imiliter &
leuita cũ esset secus
locũ. & uideret eu-
ꝑtransiit: Sacerdos
& leuita qui uso
sautio transierunt.
nera monstrari tantũ
non aut̃ curari pote¬
rant. quia impossibile
erat ut apls ait. san¬
guine uitulorum &
agnoꝵ & hyrcorum
auferi percata. Sama¬
ritanus aut̃ quidã
iter faciens uenit
secus eum. & uidens eũ
miscdia motus est:
Samaritanus qui intͣ¬
pretatur custos dnm̃
significat: cui rectissime
ꝓpheta ne hos latrones
possit incurrere suppli¬

Expanded text:
semivivo relicto. Plagae semivivo relicto. Plagae peccata sunt, quibus naturae humanae integritatem violando, seminarium quoddam, ut ita dicam, augendindidere visceribus. sed ad earumdem insidiarum fraudes occultando. vitae immortalis exuere, sed non sensum rationis abolere valuerunt. Ex qua enim parte sapere et cognoscere Deum potest vivus est homo, ex qua vero peccatis contabescit et miseria deficit, mortuus idem, lethiferoque est vulnere foedatus. Accidit autem, via, et, viso illo, praeterivit. Similiter et Levita, cum esset secus locum, et videret eum, transiit. Sacerdos et Levita, qui, viso saucio, transierunt snera monstrari tantum, non autem curari poterant, quia impossibile erat ut Apostolus ait sanguine vitulorum et agnorum, et hircorum auferri peccata . Samaritanus autem quidam iter transiens, venit secus eum, et videns eum misericordia motus est. Samaritanus, qui interpretatur custos, Dominum significat, cui rectissime propheta, ne hos latrones possit incurrere, suppli