comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
petͥ depratelł. ⁊ monachis ibidẽ deo seruientibꝰ om̃s sub¬
scͥptas rat̾onabiles donat̾oes sibi factas. ⁊ cartis donatoꝵ
cõfirmatas. Ex dono hunfr̃ constructoris ip̃iꝰ abb̾ie pͣcet:
seruabat alt̾i abb̃ie quã ꝓponebat cõuersationi sc̃imonia¬
liũ construere. Item ex dono giꝰdẽ idqd̾ habebat ĩdñĩo suo
apd̾ turuillã. ⁊ in sellis. ⁊ incãpiniaco. ⁊ inbosco osberni.
Ex dono Rog̾i. ⁊ Rob̾ti filior p̾dicti hũfr̾. decimã põtisaudo¬
mari. de T heloñ. de censu. de molend̾. ⁊ de om̃i re q̃ decima.¬
ri potest. ⁊ om̃s eccłias eiꝰdẽ uille. ⁊ qͥcqͥd ĩ hispania ĩ dñio
suo habebãt. exceptis militibꝰ. ex qͥbꝰ postea subscͥptos conce¬
Rob̾ti comitis anno quo ꝑrexit Ierłm Turstiniiullã ex suo
dñio: scd̃m qd̵ incarta p̾dicte abb̾ie cõtinet᷑. Ex dono saffri.¬
di militis: Sex agros t̾re. Ex dono Gisleb̾ti. ⁊ turstini duoꝵ

Expanded text:
ibidem Deo servientibus omnes subscriptas rationabiles donationes sibi factas et cartis donatorum confirmatas. Ex dono Hunfridi constructoris ipsius abbatie Prateservabat alteri abbatie quam proponebat conversationi sanctimonialium construere. Item ex dono ejusdem, id quod habebat in dominio suo apud Turvillam et in Sellis et in Campiniaco et in Bosco Osberni. Ex dono Rogeri et Roberti, filiorum predicti Hunfridi, decimam Pontis Audomari de theloneo, de censu, de molendinis et de omni re que decimari potest, et omnes ecclesias ejusdem ville, et quicquid in Hispania in dominio suo habebant, exceptis militibus ex quibus postea subscripta conceRoberti comitis, anno quo perrexit Jerusalem, Turstini Villam ex suo dominio, secundum quod in carta predicte abbatie continetur. Ex dono Saffridi militis, sex agros terre. Ex dono Gisleberti et Turstini, duorum
Abbreviated transcription (Latin):
A Nomine lce ⁊ ĩdiuidue tͥnitatis. ego Rob̾tꝰ comel me̾¬
lenti filiꝰ G̃ualerãni comitis notũ fieri uolo om̃ibꝰ hõibꝰ
meis. ⁊ om̃ibꝰ ĩ xp̃o credentibꝰ. me cõcessisse donũ qd̵ pater
meus dedit eccłie sc̃i petͥ depͣtellis. udelicet. qͥnq arpenta noue
uinee apd̾ ob̾genuillã. ⁊ qͥnq alia arpenta t̾re ad plantandã
uineã. ip̃i uinee ꝯtigna: qͥeta ab om̃i ꝯsuetudine ⁊ exactione. et
pressoragio. ⁊ etiã unũ hospitẽ quẽ dedit ĩ eadẽ uilla: qͥetũ ab
om̃i ꝯsuetudine. sicut erat ĩ dñio suo. huic aũt donatdi C̃ est̾
hangemara.Ioħs delũda. Rob̾ de felgeroles. Rog̃ de cãpigneio
Alãnꝰ de tanaio: P ost mortẽ uͦ eiꝰdẽ patris mei: ego ip̃e Rolt᷑
comes mellenti. dedi ⁊ adiũxi p̾dicte donationi ꝓ anima eiꝰ
⁊ mea. ⁊ om̃iũ antecessorũ ⁊ amicorũ meoꝵ̾. decẽ alia ar

Expanded text:
 nomine sancte et individue Trinitatis. Ego Robertus, comes Mellenti, filius Gualeranni comitis, notum fieri volo omnibus hominibus meis et omnibus in Christo credentibus me concessisse donum quod pater meus dedit ecclesie Sancti Petri de Pratellis, videlicet quinque arpenta nove vinee apud Obergenvillam et quinque alia arpenta terre ad plantandam vineam, ipsi vinee contigua, quieta ab omni consuetudine et exactione et pressoragio, et etiam unum hospitem quem dedit in eadem villa, quietum ab omni consuetudine, sicut erat in dominio suo. Huic autem donationi testes hannes de Lunda ; Robertus de Felgeroles ; Rogerius de Campigneio ; Alannus de Tanaio. Post mortem vero ejusdem patris mei, ego ipse Robertus, comes Mellenti, dedi et adjunxi predicte donationi pro anima ejus et mea et omnium antecessor
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ marime brachiis se esse cõfessus est. nec adhoc opus se ua¬
lere.Qd̾ ut audiuit Rogerus nolens ut ex toto amitteret
hugo erat enĩ suus cõsanguineus : p̾catꝰ est abbatẽ Wilłm
quẽ adbellũmõtẽ cõ qͥbusdã monachis causa huiꝰ negotii trãs¬
miserãt fr̾s loci. ut decẽ libras denariorũ exhugone susciꝑet.
ea tamẽ cõueniente cõuentione ut  quoadiuueret hugo ab
abbate Wilło eccłias suprascͥptas teneret. et moriens : nõ eiꝰ
filiꝰ uł aliqͥs suus cognatꝰ seu sibi ꝓximꝰ heres ultra esset.
nec partẽ in ip̃is eccłiis haberet. sed ĩ monachorũ dominio
redirent. Qd̾ uix impetrare potuit. sed tamẽ factũ est.
⁊ Ric̃. ⁊ Goncelinꝰ. ⁊ hũfrid̃ p̾sbr̾. Hec uero ratio hic inscͥpta
est. iussu eiꝰdẽ Rog̃ii qͥ eccłias unde sermo agit᷑ nobis dedit:¬

Expanded text:
et maxime brachiis se esse confessus est, nec ad hoc opus se vaet maxime brachiis se esse confessus est, nec ad hoc opus se valere. Quod ut audivit Rogerus, nolens ut ex toto amitteret Hugo erat enim suus consanguineus, precatus est abbatem Willelmum, quem ad Bellum Montem com quibusdam monachis causa hujus negotii transmiserant fratres loci, ut decem libras denariorum ex Hugone susciperet, ea tamen conventione ut, quoad viveret Hugo, ab abbate Willelmo ecclesias suprascriptas teneret et, moriens, non ejus filius vel aliquis suus cognatus seu sibi proximus heres ultra esset, nec partem in ipsis ecclesiis haberet, sed in monachorum dominio redirent quod vix impetrare potuit ; sed tamen factum est  et Goncelinus ; et Hunfridus, presbiter. Hec vero ratio hic inscripta est jussu ejusdem Rogerii qui ecclesias unde sermo agitur nobis dedit
Abbreviated transcription (Latin):
diuit: uussit ut omĩa sicut incarta erãt scͥpta ita redirẽt
ad dominiũ monachorũ q̃ sine licentia uł cõsilio cõuentus
corũ fuerãt disꝑsa. Hugo uͦ clericus ut hec audiuit erexit
se aduersus monachos dicens ex tegro supradictas eccłias a
dõno hũfrido cenobii constructore eiꝰdẽq Rog̾ii patre ante¬
quã ababbate anst̾rido se habuisse. Monachis uͦ cõtradicencib¬
de nominatũ est placitũ ut exutraq parte ꝯuenirent homines
qͥ huiꝰ rei eẽnt testes. qd̾ ⁊ factũ est. Exparte ig monachorũ af¬
fuit testis goncelinꝰ. ⁊ exparte hugonis eiꝰ fr̾ Gauz fridꝰ. Quid
plura: assignatis testibꝰ. ⁊ datis uadimoniis. de nominatus est
dies ut a supra nominatis testibus bellũ fieret. Sed ut uen¬
tũ est ad p̾liũ: gr̃a dei Gaurfridꝰ testis ⁊ frat̾ hugonis qͥ ad¬
uersũ gonselimĩ ꝓhac re debebat dimicare: inualidũ menbris

Expanded text:
divit, jussit ut omnia, sicut in carta erant scripta, ita redirent divit, jussit ut omnia, sicut in carta erant scripta, ita redirent ad dominium monachorum, que sine licentia vel consilio conventus eorum fuerant dispersa. Hugo vero clericus, ut hec audivit, erexit se adversus monachos, dicens ex integro supradictas ecclesias a domno Hunfrido, cenobii constructore, ejusdem Rogerii patre, antequam ab abbate Anffrido se habuisse. Monachis vero contradicentibdenominatum est placitum ut ex utraque parte convenirent homines qui hujus rei essent testes ; quod et factus est. Ex parte igitur monachorum affuit testis Goncelinus et ex parte Hugonis, ejus frater Gauzfridus. Quid plura ? Assignatis testibus et datis vadimoniis, denominatus est dies ut a supra nominatis testibus bellum fieret. Sed ut ventum est ad prelium, gratia Dei Gauzfridus testis et frater Hugonis qui adversum Gonselinum pro hac re debebat dimicare, invalidum mendris
Abbreviated transcription (Latin):
.Pho qua re abbas eiꝰdẽ loci anfridꝰ noĩe dignã sibi rependit
pecuniã. scilicet.xbͫ. libras denariorũ. ⁊ maxime societatẽ
loci. ¶ Regnãte Willo Roberti marcionis filio. Rog̾ius
de beslo mõte filiꝰ hũfridi dedit sc̃o petͦ pratellensi qͥcqͥd ha¬
bebat ĩ manichiuilla. uidelicet. ĩ cãpis ⁊ in aqͥs eodẽ pͥncipe
annuente ⁊ signo suo cõfirmãte.¶ Defuncto abbate
anffrido. ⁊ loco ip̃iꝰ Wilło abbate locato: aduenit Rgerus
bellemõtis p̾catu monachorũ incapitulo eorũ uolens scire
qͦm se res monast̾ii haberẽt. Tũc p̾sente eo lecta est carta
quã firmauerat pat̾ sius ⁊ ip̃e de cõstructione loci. ⁊ eiꝰ
iussu exposita. Monachi uͦ cõquesti sũt ex his qͥ carta seripta
erãt multa se amississe. ⁊ maxime eccłias andimeripontis.
quas abbas anffridꝰ dederat hugoni clerico turuisi filio sine

Expanded text:
. Pro qua re abbas ejusdem loci, Anfridus nomine, dignam sibi rependit . Pro qua re abbas ejusdem loci, Anfridus nomine, dignam sibi rependit pecuniam, scilicet XVcim libras denariorum et maxime societatem loci. Regnante Willelmo Roberti marcionis filio, Rogerius de Bello Monte, filius Hunfridi, dedit Sancto Petro Pratellensi quicquid habebat in Manichivilla, videlicet in campis et in aquis, eodem principe annuente et signo suo confirmante  crux . Defuncto abbate Anffrido et loco ipsius Willelmo abbate locato, advenit Rogerus Bellemontis precatu monachorum in capitulo eorum, volens scire quomodo se res monasterii haberent. Tunc, presente eo, lecta est carta quam firmaverat pater suus et ipse de constructione loci et ejus jussu exposita. Monachi vero conquesti sunt ex his que in carta scripta erant multa se amisisse et maxime ecclesias Audimeri Pontis quas abbas Anffridus dederat Hugoni clerico, Turulfi filio, sine
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sens subscͥptio demonstrat cartã ep̃ali auctoritate firma
uit. Eb̃o hugo baiocensis ep̃c hanc donationẽ terra¬
rũ. scilicet. q uas dedi sc̃o petͦ pratellensi precatu hũfridi.
nũc manu ⁊ ore cõfirmo. ⁊ ep̃ali auctoritate eaxũ inua¬
sores anathematito. amen. huic cõuentioni int̾fuerũt
testes. uidelicet. Ramaldꝰ drudus. hugo cognomẽto cõposi¬
tꝰ. Noduifus suhardus. Radulfꝰ afatiatꝰ. Ricardꝰ scoria uetulĩ
T̃urstinꝰ filiꝰ ranuulfi. Ex parte uͦ abbatũ: int̾fuerũt Gaus¬
eus. Guarnenꝰ laicꝰ. Rogerꝰ cognonento perari. ¶Iam sepe¬
dicto pͥncipe regnãte atq cõsentiente Ioħs de sc̃o philiberto
Radulfi comitis filiꝰ dedit sco petro pratellensi quãdã t̾ram
q̃ sc̃s benedictus uocat᷑. inforeste q̃ gueura dicit᷑. nichil cõ¬
suetudinis sibi reseruans p̾t̾ aprũ ⁊ accipitrẽ si adessent¬

Expanded text:
presens subscriptio demonstrat, cartam episcopali auctoritate firmapresens subscriptio demonstrat, cartam episcopali auctoritate firmaux  Ego Hugo Bajocensis episcopus hanc donationem terrarum scilicet quas dedi Sancto Petro Pratellensi precatu Hunfridi nunc manu et ore confirmo, et episcopali auctoritate earum invasores anathematizo, amen. Huic conventioni interfuerunt testes videlicet : Rainaldus Drudus ; Hugo cognomento Compositus ; Rodulfus Suhardus ; Radulfus Afatiatus ; Ricardus Scoria vetulam ; Turstinus, filius Rannulfi. Ex parte vero abbatum interfuerunt : Gauz laicus ; Rogerus cognomento Perarius. Jam sepedicto principe regnante atque consentiente, Johannes de Sancto Philiberto, Radulfi comitis filius, dedit Sancto Petro Pratellensi quamdam terram que Sanctus Benedictus vocatur, in foreste que Guevra dicitur, nichil consuetudinis sibi reservans preter aprum et accipitrem, si adessent
Abbreviated transcription (Latin):
bat hereditatis aliis in locis. ¶ Hoc notũ sit om̃ibꝰ tã p̾sen¬
tibꝰ quã fut᷑is qd̾ illo anno quo priꝰ inceptũ est cõciliũ de pa¬
ce apud ͭ cadimũ cõ corporibꝰ sc̃orũ: inuasit baiocensis ep̃c noĩe
hugo. t̾ras scĩ petͥ pratetł pro quadã cõuentione. quã stru¬
ctor loci hũfridꝰ noĩe cõ eo habuerat. Unde ualde cõmoti dõ¬
nꝰ abbas gradulfus fontinelle monest̾ii qui partĩ fũdator
illiꝰ loci extiterat. ⁊ abbas eiꝰdẽ monast̾ii anffridꝰ nomine
cũ nimio labore impetrauerũt ut predictã cõuentionẽ
ꝑdonaret. ⁊ terras redderet. Nec hoc sine magno precio
potuit fieri. Dederũt enĩ illi iã dicti abbates centũ libras
denariorũ. ⁊ tria argentea candelabra. U idelicet. duo ex pu¬
ro argento. & t̾ciũ ex auro ⁊ argento. uł nigello pulchre
cõpositũ. ⁊ unũ calicẽ de auratũ. Qua pecunia recepta. sicut

Expanded text:
bat hereditatis aliis in locis. Hoc notum sit omnibus tam presenbat hereditatis aliis in locis. Hoc notum sit omnibus tam presentibus quam futuris quod illo anno quo prius inceptum est concilium de pace apud Cadimum com corporibus sanctorum, invasit Bajocensis episcopus nomine Hugo terras Sancti Petri Pratelli pro quadam conventione quam structor loci Hunfridus nomine com eo habuerat. Unde valde commoti domnus abbas Gradulfus Fontinelle monasterii, qui partim fundator illius loci extiterat, et abbas ejusdem monasterii, Anffridus nomine, cum nimio labore impetraverunt ut predictam conventionem perdonaret et terras redderet, nec hoc sine magno precio potuit fieri. Dederunt enim illi jamdicti abbates centum libras denariorum et tria argentea candelabra, videlicet duo ex puro argento et tercium ex auro et argento vel nigello pulchre compositum et unum calicem deauratum. Qua pecunia recepta, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
cuidã archidiaconi nõie Widonis. qͥ eas inbeneficio tenebat.
Iccirco dedit ei abbas eiꝰdẽ loci anffridꝰ nõie societatẽ tali tenere
ut si monachꝰ fieri uellet: nõ ei denegaret᷑. qd̾ ⁊ factum est.
Nodẽ Wilło regnãte. guirpiuit Rchardꝰ de chroliei calũniã
quã babebat inturstiniuilla. ⁊ ineccłia illiꝰ uille q̃ uocat᷑ uiana
sc̃o pet᷑ pratellensi. Qua ꝓpt̾ dedit ei abbas illꝰ loci societatem.
ł unũ mulũ. ⁊ duo candelabra argentea. ⁊ duo bizantia auri.
iegnante Wilło eodẽ ⁊ ꝯcedente Robto hũtrioi filio qdã mnes
bisleͥtꝰ nomine carens herede deoit sco petͦ donationẽ tocius
sue hereditatii. uidelicet qͥcqͥd habebat ĩ uilla q̃ uulgo cõdedus
dicit᷑. ĩ agris. siluis. aquis. ⁊ partẽ etiã eccłie eiꝰdẽ uille. quati¬
nꝰ apud pratellũ fieret monachus. Contulit etiã qͥeqͥd posside¬

Expanded text:
cujusdam archidiaconi, nomine Widonis, qui eas in beneficio tenebat. cujusdam archidiaconi, nomine Widonis, qui eas in beneficio tenebat. Idcirco dedit ei abbas ejusdem loci, Anffridus nomine, societatem tali tenore ut, si monachus fieri vellet, non ei denegaretur ; quod et factum est. Eodem Willelmo regnante, guirpivit Richardus de Chroliei calumniam quam habebat in Turstinivilla et in ecclesia illius ville que vocatur Viana Sancto Petro Pratellensi. Quapropter dedit ei abbas illius loci societatem et unum mulum et duo candelabra argentea et duo bizantia auri. Regnante Willelmo eodem et concedente Roberto Hunfridi filio, quidam miles, Gislebertus nomine, carens herede, dedit sancto Petro donationem tocius sue here ville, quatinus apud Pratellum fieret monachus. Contulit etiam quicquid posside
Abbreviated transcription (Latin):
hũfridi filii sc̃o pet᷑ pratellensi decimã aldimeri pontis. uidelic
de teloneo. de censu. de molendinis. ⁊ eccłias ad eũdẽ locũ ꝑtinẽtes.¬
¶ Huic dono addidit Rob̾tꝰ p̾dictꝰ post totã decimã hispanie. ⁊
decimã molendini eiꝰdẽ uille. ⁊ eccłiam cũ t̾ra ad illã ꝑtinẽte ᷤᷤ.¬
⁊ unũ hospitẽ ĩ eadẽ uilla nomine oibernũ. ⁊ t̾rã magnemaris
uunculi sui nomine T urchitilli. q̃ sibi hereditario iuire ꝓuene¬
rat. sitã circa p̾dictũ pontẽ : ꝓ qua retinuit qͥnq argentea
uascula. ex nigello ⁊ auro mire ꝯposita. q̃ eidẽ loco iã dictus Ro¬
btꝰ ꝯtulerat. ¶ Illo anno quo mortuꝰ fuit brittannꝰ comes a¬
laimꝰ nomine apud fiscannũ. dedit Wills comes sco petͦ de do¬
minio suo duas eccłias ⁊ t̾rã adeas ꝑtinentẽ. scilicet. debolliuil¬
la. ⁊ de uiana. Hoc aũt factũ est suggestione ⁊ ĩtercessione

Expanded text:
edicti Hunfridi filii, Sancto Petro Pratellensi decimam Aldimeri Pontis, videlicet edicti Hunfridi filii, Sancto Petro Pratellensi decimam Aldimeri Pontis, videlicet de teloneo, de censu, de molendinis, et ecclesias ad eundem locum pertinentes. Huic dono addidit Robertus predictus post totam decimam Hispanie et decimam molendini ejusdem ville et ecclesiam cum terra ad illam pertinente, et unum hospitem in eadem villa, nomine Osbernum, et terram Magne Marisujusdam avunculi sui, nomine Turchitilli, que sibi hereditario jure provenerat, sitam circa predictum pontem, pro qua retinuit quinque argentea vascula ex nigello et auro mire composita que eidem loco jamdictus Robertus contulerat. Illo anno quo mortuus fuit Brittannus comes, Alainius nomine, apud Fiscannum, dedit Willelmus comes sancto Petro de dominio suo duas ecclesias et terram ad eas pertinentem, scilicet de Bollivilla et de Viana. Hoc autem factum est suggestione et intercessione
Abbreviated transcription (Latin):
pro centũ libris usq adduodecĩ annos suscepi. ea ratione ut
finito constituto t̾mino. redditoq eodem precio: redeat uadi¬
moniũ ad domũ suã. ¶ Huic addo aliud uadimoniũ ꝓtͥgin¬
ta lib̾s susceptũ nomine ramiuillã. ea ratione: qua ⁊ supͣ¬
dictũ. ¶ Qͥdã miles saffridus nomine. dedit scõ petro in
pratellũ. sex agros terre. Pro quibꝰ dederũt ei fr̃s eiꝰdẽ loci so¬
cietatem. ¶ Eodem tẽpore duo fr̾s predicti uiri cõsangui¬
nei. scilicet Gisleb̾tꝰ. ⁊ Turstinꝰ dederũt sc̃o petͦ pratellensi pro
salute animarũ suarũ .xiͫ. agros terre. ¶ Regnante Willo
Rob̃ti martionis filio. uenit baiocensis ep̃s nomine hugo ad
pratellũ. ⁊ fecit ibi donationẽ deterra quã calũniabatur
uidelicet de osbernibosco. de merlinmõte. de sellis. ⁊ ĩ suꝑ de quadã
t̾ra nouusboscus nomine. quã structor loci dõnꝰ hũfridꝰ abillo

Expanded text:
pro centum libris usque ad duodecim annos suscepi, ea ratione ut, pro centum libris usque ad duodecim annos suscepi, ea ratione ut, finito constituto termino redditoque eodem precio, redeat vadimonium ad domum suam. Huic addo aliud vadimonium pro triginta libris susceptum, nomine Ranuvillam, ea ratione qua et supradictum. Quidam miles Saffridus nomine dedit sancto Petro in Pratellum sex agros terre. Pro quibus dederunt ei fratres ejusdem loci societatem. Eodem tempore, duo fratres predicti viri consanguinei, scilicet Gislebertus et Turstinus, dederunt Sancto Petro Pratellensi pro salute animarum suarum XIIIIcim agros terre. Regnante Willelmo, Roberti marcionis filio, venit Bajocensis episcopus nomine Hugo ad Pratellum et fecit ibi donationem de terra quam calumniabatur, videlicet de Osberni Bosco, de Merlini Monte, de Sellis, et insuper de quadam terra, Novus Boscus nomine, quam structor loci domnus Hunfridus ab illo
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quia Wilłs adhuc puerulus eiꝰdẽ Rob̾ti comitis filiꝰ post
illũ erat regnaturus : eũ pat̾ pratellũ misit. ut suo iussu
etiã puer ꝓpͥa manu donat̾oem turstiniuille suꝑ altare po¬
neret. Huic rei int̾fuerũt uetullus Nigellus. Turaldus.
qͥ unũ de suprascͥptis caballis a comite Roberto dono suscepit.
Radulfus cãberariꝰ filiꝰ geraldi. Gotscelinꝰ rufus deformouilla.
hũfridꝰ ꝯstructor eiꝰdẽ loci cũ filiis suis. Rogerio. Roberto.
Wilło qͥ etiã apatre obcausam memorie colaphũ suscepit.
Suscepit etiã aliud colaphũ Ricardiis delillabona qͥ oͥcrelmn
ꝑ maximũ colaphũ dedisset: Respondit. Qa tu iunior me et¬
⁊ forte multo uiues tẽꝑe. erisq testis huiꝰ rationis cũ res
poposcerit. Suscepit etiã t̾ciũ colaphũ hugo filiꝰ Waleranni
comitis. ¶ Pret̾ hec: concedo uadimoniũ t̾re radipontis qd̃

Expanded text:
sed quia Willelmus adhuc puerulus ejusdem Roberti comitis filius post sed quia Willelmus adhuc puerulus ejusdem Roberti comitis filius post illum erat regnaturus, eum pater Pratellum misit ut suo jussu etiam puer propria manu donationem Turstiniville super altare poneret. Huic rei interfuerunt vetulus Nigellus ; Turaldus qui unum de suprascriptis caballis a comite Roberto dono suscepit ; Radulfus camberarius, filius Geraldi ; Gotscelinus Rufus de Formovilla ; Hunfridus, constructor ejusdem loci, cum filiis suis, Rogerio, Roberto, Willelmo qui etiam a patre ob causam memorie colaphum suscepit. Suscepit etiam aliud colaphum Ricardus de Lillabona qui ocream, permaximum colaphum dedisset, respondit : « Quia tu junior me es et forte multo vives tempore erisque testis hujus rationis cum res poposcerit ». Suscepit etiam tercium colaphum Hugo, filius Waleranni comitis. Preter hec, concedo vadimonium terre Radipontis quod
Abbreviated transcription (Latin):
abbatie p̾dicte. ⁊ ĩusũ seruitorũ eiꝰ qͥcqͥd inp̾dicta mansione habeo.
Do iterũ qͥcqͥd mͥ est intornulla. uidelicet incãpis ⁊ inaquis: ex¬
cepto mercato nomine audimeri pontis. cũ t̾ra uniꝰ aratͥ q̃ ineodẽ
loco habet᷑. Do iterũ uillã merlinimontis nomine. cũ om̃ibꝰ suis
contiguis. Do iterũ uillã q̃ uulgo sellas uocat᷑. cũ om̃ibꝰ appendi¬
tiis suis. Do it̾m qͥeqͥd habeo imulla q̃ cãpaniacꝰ uocat᷑: Do it̾m
Adpresens inuestitura decimã uille q̃ uulgo boseus osberni uoca
cͦ Post meũ u̾o discessũ: totã uillã exintegro. ¶ Illo anno quo
ꝑrexit flob̾tꝰ comes ierłm. dedit sc̃o pet᷑ adpratellũ ex suo domi¬
nio unã uillã q̃ uulgo turstinnulla uocatur. Pro qua structor
eidẽ eccłie hunfridꝰ.xiͦi. libras auri ⁊ duo pallia. ⁊ duos marimi
p̾eii caballos dedit. Hec fiscannii delata sunt ⁊ ũbi recept a¬

Expanded text:
abbatie predicte et in usum servitorum ejus quicquid in predicta mansione habeo. abbatie predicte et in usum servitorum ejus quicquid in predicta mansione habeo. Do iterum quicquid mihi est in Torivilla, videlicet in campis et in aquis, excepto mercato nomine Audimeri Pontis, cum terra unius aratri que in eodem loco habetur. Do iterum villam Merlini Montis nomine cum omnibus suis contiguis. Do iterum villam que vulgo Sellas vocatur, cum omnibus appenditiis suis. Do iterum quicquid habeo in villa que Campaniacus vocatur. Do iterum ad presens investitura decimam ville que vulgo Boscus Osberni vocatur ; post meum vero discessum totam villam ex integro. Illo anno quo perrexit Robertus comes in Jerusalem, dedit sancto Petro ad Pratellum ex suo dominio unam villam que vulgo Turstinivilla vocatur. Pro qua structor ejusdem ecclesie Hunfridus XIIcim libras auri et duo pallia et duos maximi precii caballos dedit. Hec Fiscanni delata sunt et inibi recepta
Abbreviated transcription (Latin):
i mortalium uitã ꝯsideremꝰ ꝓ utilitate dediteo¬
om̃s pene uidebimꝰ insudare. atq honestatẽ prorsus repu¬
diare. Nec solũ repudiare: sed qd sc̃ĩ patres nimio labore edificaue¬
re. dissipare ac funditꝰ dirimere. Isti et enĩ tales nõ solũ talentũ
sibi creditũ reponũt: uerũ qd̾ peiꝰ est alienũ lucrũ ꝓposse surri¬
piũt. Sed si p̾dicti patres ꝓ talibꝰ factis in obtandi amenitate gła¬
bũt᷑. nectaris: ꝯsti ut certũ est punient᷑ inexecrandi uoragine
herebi. Qd̾ ego hunfridus expauescens ac ne in malũ qd̾ mͥ credi¬
tũ est obnixe metuens. annuente piissimo fiodb̾to normannie
martione ⁊ filio eiꝰ Willelmo. ꝯsentientibꝰ etiã filiis meis ⁊ ꝯiuge
apud quandã mansionẽ meã nomine pratellũ abbatiã antique
destructam in honore scĩ petͥ apłorũ pͥncipis restͥuo. seruitorũq
inusũ scd̾m posse de meis possessionibꝰ concedo. Do itaq sc̃i petͥ

Expanded text:
i mortalium vitam consideremus, pro utilitate omnes pene videbimus insudare atque honestatem prorsus repudiare, nec solum repudiare, sed quod sancti patres nimio labore edificavere dissipare ac funditus dirimere. Isti etenim tales non solum talentum sibi creditum reponunt, verum, quod pejus est, alienum lucrum pro posse surripiunt. Sed, si predicti patres pro talibus factis in obtandi amoenitate gloriabuntur nectaris, isti, ut certum est, punientur in execrandi voragine herebi. Quod ego Hunfridus expavescens ac ne in malum, quod mihi creditum est, obnixe metuens, annuente piissimo Rodberto, Normannie marcione, et filio ejus Willelmo, consentientibus etiam filiis meis et conjuge, apud quandam mansionem meam nomine Pratellum abbatiam antique destructam in honore sancti Petri apostolorum principis restruo servitorumque in usum secundum posse de meis possessionibus concedo. Do itaque sancti Petri
Abbreviated transcription (Latin):
ris supra altare scĩ petri posuit. et eo presente Rogerus
decrucemaris. similit̃ donationẽ huiꝰ rei supra altalre mi¬
sit. et inibi homo abbatis presente Rog̃o bellemõtis effectꝰ
est. Testes ergo et conscii huiꝰ rationis sunt Rogꝰ bellemõ¬
tis. Turstinꝰ efflancꝰ. Gocelinꝰ rufus. Gunscelinꝰ filiꝰ osulfi.
hũfridꝰ p̾sbr̃. Willms infans filiꝰ fulconis moiri. qͥ ob me¬
moriã huiꝰ rei colaphũ unũ corã altari uidentibus multis

Expanded text:
ris supra altare sancti Petri posuit et, eo presente, Rogerus ris supra altare sancti Petri posuit et, eo presente, Rogerus de Cruce Maris similiter donationem hujus rei supra altare misit et inibi homo abbatis, presente Rogero Bellemontis, effectus est. Testes ergo et conscii hujus rationis sunt : Rogerus Bellemontis ; Turstinus Efflancus ; Gocelinus Rufus ; Gunscelinus, filius Osulfi ; Hunfridus, presbiter ; Willelmus infans, filius Fulconis Moiri, qui ob memoriam hujus rei colaphum unum coram altari, videntibus multis
Abbreviated transcription (Latin):
plurima qͥppe colloqͥa: petiit Rogerꝰ decrucemaris abb̾em
Wilłm quatinꝰ releuaret honorẽ Gilleb̾ti de Nog̾o bellemon¬
tis terra ab abbe Witłs de quo beneficiũ erat. ⁊ si hoc ip̃e Ro¬
gerꝰ bellemontis cõcederet.: libent̾ postea honorẽ Gisleb̾ti ex
abb̃e Willo recognosceret. Eit exutraq parte cõsensus. et de
Nog̾o bellemõtis terra ab abbate Wilło releuat᷑. ea tam̃ ratione
ut medietatẽ cõdedi quãdiu uiueret Rog̾iis decruce maris
haberẽt monachi. poit exitũ uero suũ qͥqͥd ĩ p̾dicta uilla
habebat extoto exceptis .xxx. acris terre ⁊ domo cũ curte
et uiridiario et duobus milibus militibus. Rob̾to. scilicet. et
Rog̾o. Qd̾ uero aliis in locis habebat cũ.axxx. acris terre et
domo et duobus suprascͥptis militibus releuaret heres eiꝰ
de abbate. uł monachis. sicuti mos est terre. huiꝰ rei testis est
Rog̾us bellemõtis qui manu sua donationẽ supradicti hono¬

Expanded text:
plurima quippe colloquia, petiit Rogerus de Cruce Maris abbatem plurima quippe colloquia, petiit Rogerus de Cruce Maris abbatem Willelmum quatinus relevaret honorem Gisleberti de Rogero Bellemontis, de quo beneficium erat, et, si hoc ipse Rogerus Bellemontis concederet, libenter postea honorem Gisleberti ex abbate Willelmo recognosceret. Fit ex utraque parte consensus et de Rogero Bellemontis terra ab abbate Willelmo relevatur, ea tamen ratione ut medietatem Condedi, quamdiu viveret Rogerus de Cruce Maris, haberent monachi, post exitum vero suum quicquid in predicta villa habebat ex toto, exceptis XXXta acris terre et domo cum curte et viridiario et duobus militibus, Roberto scilicet et Rogero ; quod vero aliis in locis habebat cum XXXta acris terre et domo et duobus suprascriptis militibus, relevaret heres ejus de abbate vel monachis, sicuti mos est terre. Hujus rei testis est Rogerus Bellemontis qui manu sua donationem supradicti hono
Abbreviated transcription (Latin):
egnante Wilło eodem. et concedente fiob̾to huntridi filio
quidã miles Gislebertꝰ nomine carens herede. dedit scõ pet᷑
donationẽ tociꝰ sue hereditatis. udelicet. qͥ cqͥd habeb̾at inuilla q̃
iuilgo condedus dicit᷑ inagris siluis. aquis. ⁊ partẽ etiã eccłie
eiꝰdem uille. quatinꝰ apud pratellũ fieret monachus. Contulit
etiã qͥeqͥd possidebat hereditatis aliis in locis. uidelicet in colũ¬
bariuilsa. ⁊ in methuena. Hac uero donat̾oe facta cõtigit
postea ut ex ꝓpͥa cõiuge gigneret unã filiã. quã sortitus est
incõiugio fiogerꝰ de crucemaris. Tixit qͦ p̾scriptꝰ Gislebertus
in scło multis annis. sed adultim̃ effectus monachus cũ aluis
sepultus eit monachis. Quo sepulto: imuinũ cõuenere siogerꝰ
de crucemaris. ⁊ Guilielmꝰ abbas pratelli monachiq sui. et
delata eit carta corã eis. ubi erat inscͥptũ quomͦ Gisleb̾tꝰ se
⁊ q̃ habuerat sc̃o petͦ pratelli contulerat. Quid plura: Post

Expanded text:
egnante Willelmo eodem et concedente Roberto Hunfridi filio, quidam miles, Gislebertus nomine, carens herede, dedit sancto Petro donationem tocius sue hereditatis, videlicet quicquid habebat in villa que vulgo Condedus dicitur in agris, silvis, aquis et partem etiam ecclesie ejusdem ville, quatinus apud Pratellum fieret monachus. Contulit etiam quicquid possidebat hereditatis aliis in locis, videlicet in Columbarivilla et in Methvena. Hac vero donatione facta, contigit postea ut ex propria conjuge gigneret unam filiam quam sortitus est in conjugio Rogerus de Cruce Maris ; vixit quoque prescriptus Gislebertus in seculo multis annis, sed ad ultimum, effectus monachus, cum aliis sepultus est monachis. Quo sepulto, in unum convenere Rogerus de Cruce Maris et Guilielmus, abbas Pratelli, monachique sui et delata est carta coram eis, ubi erat inscriptum quomodo Gislebertus se et que habuerat Sancto Petro Pratelli contulerat. Quid plura ? Post
Abbreviated transcription (Latin):
N adulfus efflanc indie qua se pultus est pat̾ eiꝰ. omia
q̃ p̾decessores eiꝰ sc̃o petro cõtulerant. ip̃e astantibꝰ monachis
⁊ multis laicis corã altari cõfirmãdo cõcessit: ⁊ insuꝑ pro
anima patͥs suis p̾decessorũq eiꝰ decẽ agros t̾re scõ petro de¬
dit illo loco qui rees uocat᷑ ⁊ suꝑ altare misit. T̃est̾ scĩ petͥ

Expanded text:
adulfus Efflanc, in die qua sepultus est pater ejus, omnia que predecessores ejus sancto Petro contulerant ipse, astantibus monachis et multis laicis, coram altari confirmando concessit. Et insuper pro anima patris suis predecessorumque ejus decem agros terre Sancto Petro dedit in illo loco qui Reel vocatur et super altare misit. Testes Sancti Pet
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pauli. has reliqͥas imꝑpetuũ trado possidendas. et sicit
eas mͥ tradidit deus. sic eas huic loco concedo sine ulla calup¬
nia. Eternaq maledictione illos in quantũ ualeo anathema¬
tizo. qui has ui aut aliqua fraude uł ingenio subtraxerĩt.
Hanc etiã donationẽ manu atq signo cõfirmo in presentia

Expanded text:
 Pauli has reliquias imperpetuum trado possidendas et, sicut eas mihi tradidit Deus, sic eas huic loco concedo sine ulla calupnia, eternaque maledictione illos, in quantum valeo, anathematizo qui has vi aut aliqua fraude vel ingenio subtraxerint. Hanc etiam donationem manu atque signo confirmo in presentia
Abbreviated transcription (Latin):
Post ħ dedit abbas G̃. unũ palefridũ optimũ supͣscͥpto
ilło bruariicurte ea cõuentione. ut idẽ Wilłs fa-¬
ceret ꝯcedere q̃ suꝑ scripta sũt comiti ebroice ciuita¬
tis. ⁊ hugoni de mõteforti. ⁊ siob̾to de beuron. Addidit
etiã ut dũ uiueret ⁊ honorẽ ten̾et. sẽꝑ hanc ꝯuẽtio¬
nẽ firmã stare faceret. testes huiꝰ rei Rod̾ filiꝰ corui.
Int̃ ħ inꝑante idẽ pͥncipe. Wilło. qͥdã homo nõie corb.
t̾re quos habebat intaillia iure elemosine. ut eẽt fr̾
⁊ particeps beneficioꝵ monachoꝵ. Eecit aũt hoc ꝯceden¬
te Wilło bruicurte de quo tenebat illã t̾rã. ⁊ filio
suo Rad̾. test es eiꝰ. Gũtardꝰ uinitor osmũdꝰ de ham. Gisle¬
do. nationem sui patͥs uenit rotouillã ⁊ posuit suꝑ
alta re sc̃i petri donationẽ p̾dicte t̾re astan

Expanded text:
Post hec dedit abbas Gaufridus unum palefridum optimum suprascripto Willelmo Bruarii Curte, ea conventione ut idem Willelmus faceret concedere que super scripta sunt comiti Ebroice civitatis et Hugoni de Monte forti et Roberto de Bevron. Addidit etiam ut, dum viveret et honorem teneret, semper hanc conventionem firmam stare faceret. Testes hujus rei : Rodulfus, filius Corvi.  imperante eodem principe Willelmo, quidam homo, nomine Corb, is VII agros terre quos habebat in Taillia jure elemosine, ut esset frater et particeps beneficiorum monachorum. Fecit autem hoc, concedente Willelmo Bruicurta, de quo tenebat illam terram, et filio suo Radulfo. Testes ejus : Guntardus, vinitor ; Osmundus de Ham ; Gisleonfirmans donationem sui patris, venit Rotovillam et posuit super altare sancti Petri donationem predicte terre, astan
Abbreviated transcription (Latin):
fecerũt c̃est̾ ex parte Will̃i Riog̾iꝰ de spreuilla. Ruc̃. Thomas
franchet: Theodericꝰ cem̃tariꝰ. Wills maleth. Rogiꝰ nepos eiꝰ.
Will̃s trihan. odo filiꝰ eiꝰ. osb̾nꝰ albus pes. hugo puer comitis.¬
uille. Rob̾tꝰ uinitor. hi itaq p̾dicti uenditores : signũ crucis
ꝓpriis manibꝰ ĩ testimoniũ ueritatis fecerunt:¬

Expanded text:
fecerunt. Testes ex parte Willelmi : Rogerius de Sprevilla ; Ricardus, Thomas fecerunt. Testes ex parte Willelmi : Rogerius de Sprevilla ; Ricardus, Thomas Franchet ; Theodericus, cementarius ; Willelmus Maleth ; Rogerius, nepos ejus ; Willelmus Trihan ; Odo, filius ejus ; Osbernus Albus pes ; Hugo, puer Comitisville ; Robertus, vinitor. Hi itaque predicti venditores signum crucis propriis manibus in testimonium veritatis fecerunt
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ Rannuffi: ⁊ totã t̾rã de hispania. ⁊ domũ deburgo pͥtelł.
⁊ duas aeras pͣti quas thomas fr̾ eiꝰ ⁊ ip̃e iã diximꝰ uendidant
at̃i Ricardo pͣcetħ. abeo receptis denariis ⁊ pecudibꝰ. Int̾pella¬
tꝰ aũt post hec iste Wilłs aparentibꝰ suis qͥ eñ nouerãt ita
uendidisse. ⁊ male hec calũiari: iterũ accepit ab abb̃e Ruc̃do
t̾rio diȩ pentechostes ĩ capło.c. soł denarioꝵ corã ꝯuentu mo¬
nachoꝵ: dimisit q om̃em suã calũniã suꝑhis: ⁊ ĩ eodẽ capło
iurauit suꝑ quatuor eungła corã abb̾e ⁊ om̃i ꝯuentu mona¬
choꝵ. astantibꝰ multis uiris ⁊ paruidis. nũ ꝗͦ se hec ampli
calũniatoꝵ: ⁊ qͦd portaret uerã fidẽ de om̃i feodo abbire
monachis sc̃i petri pratelli: posuit q hec om̃ia suꝑ altaret
Reqoet ⁊ ure esemosine ꝓ animabꝰ parentũ suoꝵ Tres etiã
sorores eiꝰ int̾ se habuerũt .xu. soł. ut hoc ꝯcederẽt. Rore

Expanded text:
filius Rannulfi, et totam terram de Hispania et domum de burgo Pratelli et duas acras prati quas Thomas, frater ejus, et ipse, jam diximus, vendiderant abbati Ricardo Pratelli, ab eo receptis denariis et pecudibus. Interpellatus autem post hec iste Willelmus a parentibus suis qui eum noverant ista vendidisse et male hec calumniari. Iterum accepit ab abbate Ricardo, tercio die Pentechostes, in capitulo C solidos denariorum coram conventu monachorum dimisitque omnem suam calumniam super his et in eodem t super quatuor evangelia coram abbate et omni conventu monachorum, astantibus multis viris et parvulis, numquam se hec amplius calumniaturum et quod portaret veram fidem de omni feodo abbati et monachis Sancti Petri Pratelli, posuitque hec omnia super altare sancti Petri jure elemosine pro animabus parentum suorum. Tres etiam sorores ejus inter se habuerunt XV solidos, ut hoc concederent ; quod et
Abbreviated transcription (Latin):
Carebãt enĩ herede. ⁊ ideo ꝓRedẽpt̾oe aĩarũ suarũ sc̃m petrũ fece¬
rũt heredẽ ꝯcedente Walło normãnoꝵ comite. Huic etiã dono testes
assignati fuerũt supͣscͥpti milites pͥus. uidelicet Gõscelinꝰ rusfꝰ ⁊ alii:¬

Expanded text:
im herede et ideo pro redemptione animarum suarum sanctum Petrum feceim herede et ideo pro redemptione animarum suarum sanctum Petrum fecerunt heredem, concedente Willelmo Normannorum comite. Huic etiam dono testes assignati fuerunt suprascripti milites : prius videlicet Goscelinus Rufus ; Ri
Abbreviated transcription (Latin):
egnãte Wilło Rob̾ti martionĩs. filio atq uibt̾¬
te uenit fr̾ eiꝰ ad p̾tatellos: Rob̾tꝰ nõio faci¬
ens inibi donatione. de quadã t̾rã gc̃s iclerus noit
quã calũpniabãt monachi ⁊ abbas pͣteili eo tenõre
ut partẽ ĩ dominiũ illis: p̾sentiasit᷑ : reliꝑq̾ret ui¬
delicet eccłiam p̾scͥpte t̾re. ⁊ decimã. ⁊ piscaturas
⁊ partẽ pratoꝵ. ⁊ unũ hospitẽ plenũ. Reliqnã
uero partẽ sibi p̾scͥptus. Nobtꝰ ea ratione retim̾¬
it. ut aliqͥd alicui exea parte quã sibi retinebatt
minime daret uł uenderet nec habere ꝯcẽderet.
uerũ si d̾ȩ tãtũ eũ cresceret quatinꝰ absq illa honeraeᷤ
iuuere posset. tatã exinteg̾ro sc̃o petꝰ redderet. D quare dedit ei abbas
esde loci anffridꝰ nomine octo libras detiarioꝵ ⁊ duo candelabra ex ar
pͣcelli qͥdã mules nõie Ric̃ cognom̃to crocꝰ. Uxorq eiꝰ noĩe benzelina.

Expanded text:
egnante Willelmo, Roberti marchionis filio, atque jubente, venit frater ejus ad Pratellos, Robertus nomine, faciens inibi donationem de quadam terra, Sanctus Clerus nomine, quam calumpniabant monachi et abbas Pratelli, eo tenore ut partem in dominium illis presentialiter relinqueret, videlicet ecclesiam prescripte terre et decimam et piscaturas et partem pratorum et unum hospitem plenum. Reliquam vero partem sibi prescriptus Robertus ea ratione retinuit ut aliquid alicui ex ea parte quam sibi retinebat minime daret vel venderet nec habere concederet, verum, si Deus tantum eum cresceret quatinus absque illa honoratus vivere posset, totam ex integro sancto Petro redderet. Pro qua re dedit ei abbas ejusdem loci, Anffridus nomine, octo libras denariorum et duo candelabra ex argPratelli quidam miles, nomine Ricardus, cognomento Crocu
Abbreviated transcription (Latin):
empore Rucardi abbis uinioris pͣtest Ric̾ de Rio filiꝰ anffri¬
di dedit sc̃o petro ⁊ monachis unã mansurã t̾re ĩ Rio
adfaciendã grãtiã ĩ qua possit decima illiꝰ uille reseruari.
Dedit etiã duas garbas dñii sui ⁊ hominũ suoꝵ de eadẽ uil¬
la. ponẽs suꝑ altare ꝙ uͥgã unã. ⁊ ꝓmittens se cõtra om̃s
asuis antecessoribꝰ. ĩ esemosina deo ⁊ beato petͦ pͣtelli. Idẽ
abbas dedit eidẽ. Ric̃ tũc unũ martas argẽti. Test̾ abbatis
tustmꝰ maledoctꝰ. engerrãnꝰ Rollifer. ħfredꝰ. ⁊ exfredꝰ pͣtores

Expanded text:
empore Ricardi, abbatis junioris Pratelli, Ricardus de Rio, filius Anffridi, dedit sancto Petro et monachis unam mansuram terre in Rio ad faciendam grantiam in qua possit decima illius ville reservari. Dedit etiam duas garbas dominii sui et hominum suorum de eadem villa, ponens super altare per virgam unam et promittens se contra omnes cquid est datum a suis antecessoribus in elemosina Deo et Beato Petro Pratelli. Idem abbas dedit eidem Ricardo tunc unum marcas argenti. Testes abbatis : Tustinus Male doctus ; Engerrannus, rollifer ; Herfredus et Erfredus, pratores
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾ eoꝵ. ⁊ adelaidis soror. Rob̾ magnꝰ dcosmũdiuilla. Crengͥiꝰ
popart. henricꝰ de hispania. hugo dehispania. Rob̾ paruus.
deosmũdiuilla. Ric̃ pantin. Sanson filiꝰ Radi̾ de hispania. Nob̾
galetot. Gaufr᷑ deberengier uille. Rob̾ dalenche uilla. andreas

Expanded text:
mater eorum, et Adelaidis, soror ; Robertus Magnus de Osmundivilla ; Erengerius mater eorum, et Adelaidis, soror ; Robertus Magnus de Osmundivilla ; Erengerius Popart ; Henricus de Hispania ; Hugo de Hispania ; Robertus Parvus de Osmundivilla ; Ricardus Pantin ; Sanson, filius Radulfi de Hispania ; Robertus Galetot ; Gaufridus de Berengierville ; Robertus d'Alenchevilla ; Andreas
Abbreviated transcription (Latin):
tres filii sui. ⁊ filia. t̾rã de qua locuti sumꝰ suꝑ altare scĩpet᷑
pͣtelli ꝑ candelabrũ posuerũt: signũ crucis intestimoniũ
huiꝰ doni facientes. Qͦ facto: abbas ⁊ om̃s sacerdotes qͥ ibi ad¬
erãt multi. cõ pluribꝰ laicis. ex auctoritate dei patͥs om̃ipotẽtis
om̃iũ ꝙ scõꝵ excõmunicauerũt om̃s illos qͥ ab illa die p̾fatã
t̾rã eccłie scĩ petͥ auferrẽt. uł aliqͥd deea minuerẽt: siue ꝓ
ea aliã t̾rã excangiarẽt. Et respõsũ est ab om̃ibꝰ ibi astanti¬
bꝰ una uoce fiat fiat. am̃. am̃. In crastino aũt : uenit Rob̾tus
filiꝰ osb̾ni de osmũdiuilla decuiꝰ feodo erat ip̃a t̾ra: ⁊ cõcedẽs
etiã ip̃e posuit eã suꝑ altare scĩ petri. Test̾. Ex parte abbis
Godefridꝰ. hũfridꝰ. ⁊ fucardꝰ. filii rog̾ii enbulgedien. hunfridꝰ

Expanded text:
tres filii sui et filia, terram, de qua locuti sumus, super altare Sancti Petri tres filii sui et filia, terram, de qua locuti sumus, super altare Sancti Petri Pratelli per candelabrum posuerunt, signum crucis in testimonum hujus doni facientes. Quo facto, abbas et omnes sacerdotes, qui ibi aderant multi, com pluribus laicis ex auctoritate Dei patris omnipotentis omniumque sanctorum excommunicaverunt omnes illos qui ab illa die prefatam terram ecclesie sancti Petri auferrent vel aliquid de ea minuerent sive pro ea aliam terram excangiarent. Et responsum est ab omnibus ibi astantibus una voce : « Fiat, fiat, amen, amen ». In crastino autem venit Robertus, filius Osberni de Osmundivilla, de cujus feodo erat ipsa terra, et concedens etiam ipse, posuit eam super altare sancti Petri. Testes ex parte abbatis : Godefridus ; Hunfridus et Ricardus, filii Rogerii Enbulgebien ; Hunfridus
Abbreviated transcription (Latin):
Nno mͦ. cͦ. qͥnqͣgesimo octauo dñice ĩcarnatois. Regni aut̃
henrici regis iunioris quarto. michaele abb̾e regimen eccłie
luĩbel Ili de hispania. cũ heluide matresua. ⁊ sorore nomine
adelaide. cõ aliis quã pluribꝰ de uicinio eoꝵ uenientes pͣtellũ: ad¬
durerũt secũ Gisseb̾tũ puerũ. filiũ uidelicet p̾dict sucardi
colubelli. atꝙ heluidis: p̾fatũ abb̾em michaelẽ totũ q quent
monachoꝵ humilit̾ reqͥrentes. ut de eodẽ Gisleb̾to puero ti¬
cerẽt monachũ. In qua etiã peticione sua: septẽ acras c̃ re
si puer ĩ monachati reciꝑet᷑. ⁊ de pannis eccłie uestiret᷑.
libentissime obtulerũt. Que t̾ra. sita est iuxta cheuͥim̃ ꝙ
Qd̾ cũ abbas totusq cõuentꝰ audisset. peticioni parentũ prt¬
dicti ꝓueri annuerũt. ⁊ eũdẽ de ꝓpͥo eccłie uestientes. mona¬
chũ fecerũt. Tũc parentes eiꝰ. mat̾ scilicet pͥma: ⁊ postei

Expanded text:
o quinquagesimo octavo dominice Incarnationis, regni autem Henrici regis junioris quarto, Michaele abbate regimen ecclesie Ricardi Columbelli de Hispania, cum Helvide, matre sua, et sorore, nomine Adelaide, com aliis quampluribus de vicinio eorum venientes Pratellum, adduxerunt secum Gislebertum puerum, filiuColumbelli atque Helvidis, prefatum abbatem Michaelem totumque conventum monachorum humiliter requirentes ut de eodem Gisleberto puero facerent monachum. In qua etiam peticione sua septem acras terre, si puer in monachatu reciperetur et de pannis ecclesie vestiretur, libentissime obtulerunt. Que terra sita est juxta cheminum, iQuod cum abbas totusque conventus audisset, peticioni parentum predicti pueri annuerunt et eumdem de proprio ecclesie vestientes monachum fecerunt. Tunc parentes ejus, mater scilicet prima et post eam
Abbreviated transcription (Latin):
Aperante Willo Rob̃̾ti martionis filio uenit Rob̾tꝰ
fiadusfi brueriecurtis filiꝰ cũ Gisleb̾to fr̃e suo pͣcellũ
dederũtq sc̃o petro eccłiã quãdã sc̃i petͥ ĩ uilla noĩe
Nodouilla suꝑ fluuiũ diue sita cõ t̾ra uniꝰ hospitis
Willi scil Rufi. huiꝰ rei testes affuerũt hosmũdꝰ de ham
Robto fr̃e Gisleb̾ti ex hac uita migrãte. p̾dictꝰ osmũdus
de ham t̾rã delataillẽ ꝑennit᷑ sc̃õ petꝰ ꝯtulit. annuente
Gisleb̾to fr̃e Rob̾ti de qͦ ilid̾ beneficiũ erat cõꝯiuge asua
abelide sitioq eiꝰ Gaufrido. Et qͥa eadẽ t̾ra exdote ip̃iꝰ ad¬
d̾it qd ⁊ fecit. Auxit p̾t̾ea eadẽ mulier idẽ beneficrũ decẽ
agris t̾re. teste Rob̾to filio normãni. ⁊ ligerio. ⁊ Willo
dastĩ ⁊ picardo hoĩe Gisleb̾ti ⁊ Willo coco pͣtelli. ⁊ Gaufrido
filio osulfi muceoli. Pret̾a Gaufr̾ abb̾s pͣtelli dedit Gisleb̾to
bruariicurtis qͥnqͦginta soł denarioꝵ ꝓ parte eccłie

Expanded text:
perante Willelmo, Roberti marcionis filio, venit Robertus, Radulfi Bruerie Curtis filius, cum Gisleberto, fratre suo, Pratellum dederuntque sancto Petro ecclesiam quamdam Sancti Petri in villa nomine Rodovilla, super fluvium Dive sita, com terra unius hospitis, Willelmi scilicet Rufi. Hujus rei testes affuerunt : Hosmundus de HRoberto, fratre Gisleberti, ex hac vita migrante, predictus Osmundus de Ham terram de La Taillen perenniter sancto Petro contulit, annuente Gisleberto, fratre Roberti, de quo illud beneficium erat, com conjuge sua Adelide filioque ejus Gaufrido. Et quia eadem terra ex dote ipsius Adconcederet ; quod et fecit. Auxit preterea eadem mulier idem beneficium decem agris terre, teste : Roberto, filio Normanni ; et Ligerio ; et Willelmo Dastin ; et Picardo, homine Gisleberti ; et Willelmo, coco Pratelli ; et Gaufrido, filio Osulfi Muceoli. Preterea Gaufridus, abbas Pratelli, dedit Gisleberto Bruarii Curtis quinquaginta solidos denariorum pro parte ecclesie
Abbreviated transcription (Latin):
dinoꝵ suoꝵ de martiuilla ꝓ aĩab p̾decessoꝵ suoꝵ. p̾sentibꝰ ⁊
concedentib cecilia uxore sua: ⁊ filio suo henrico. Abbas aũt
eidẽ balduino de beneficio eccłie dedit .iiii. libras andegau̾.
quas de elemosinario accepit. Om̃ibꝰ aũt de capło exeuntibꝰ.
⁊ ĩ eccłiam ꝓgredientib : p̃dictus baldumꝰ ꝑ unã cãdelabrũ
de auratũ supͣdictã decimã suꝑ altare posuit. ⁊ uxor eiꝰ
cecilia ⁊ filiꝰ suus henricus. ĩ presentia abbatis. tociꝰq ꝯuẽtꝰ.

Expanded text:
dinorum suorum de Martinivilla pro animabus predecessorum suorum, presentibus et concedentibus Cecilia, uxore sua, et filio suo Henrico. Abbas autem eidem Balduino de beneficio ecclesie dedit IIII libras andegavorum quas de elemosinario accepit. Omnibus autem de capitulo exeuntibus et in ecclesiam progredientibus, predictus Balduinus per unum candelabrum deauratum supradictam decimam super altare posuit et uxor ejus Cecilia et filius suus Henricus in presentia abbatis tociusque conventus.
Abbreviated transcription (Latin):
pͣtelł. henricꝰ de pratea melioris uite uiã ĩgrediẽs scĩtatisq
habitũ suscipiẽs: tã ꝓ suis indumẽtis ꝙͣ ꝓ suo monachatu pͣ¬
telł eccłie ea q̃ subscͥpta sũt deuotꝰ obculerit. Donauit igͥ¬
ꝯbon. ĩ feodo margarite comitisse de Warwic. matͥs Riob̾ti
de nouo bͣgo. Quĩq uͦ acras t̾re ĩ eadẽ uilla ⁊ eodẽ feodo si¬
tas qͦs ip̃e diu calũniau̾at. ⁊ iã diligenti ꝯsiderat̾oe ⁊ iudicio
maioꝵ natu loci illiꝰ ĩ suũ ius redire decretũ fuerat: om̃i
calũnia de medio sublata eccłie p̾dicte libentissime ꝯcessit
habere: ⁊ ꝑpetuo possid̾e̾. hec aũt cõuentio pͥmo facta apd
non ũbͣgũ. ꝯcedentib eã. ⁊ testibꝰ exutraq parte existentib
Rob̾to denonobͣgo eiꝰdẽ loci dño. ⁊ margarita matreeiꝰ. ⁊ hen¬
rico filio ip̃iꝰ Rob̾ti de nouobgo ⁊ Gislebto debigaꝵ: ⁊ Radulfo.
uilano ⁊ thoma pĩcerna. ⁊ Rob̾to prb̃o de witot. ⁊ adelirie

Expanded text:
 Henricus de Pratea, melioris vite viam ingrediens sanctitatisque habitum suscipiens, tam pro suis indumentis quam pro suo monachatu Pratellensi ecclesie ea que subscripta sunt devotus obtulerit. Donavit igCombon in feodo Margarite, comitisse de Warwic, matris Roberti de Novo Burgo. Quinque vero acras terre in eadem villa et eodem feodo sitas, quas ipse diu calumniaverat et jam diligenti consideratione et judicio majorum natu loci illius in suum jus redire decretum fuerat, omni calumnia de medio sublata, ecclesie predicte libentissime concessit habere et perpetuo possidere. Hec autem conventio primo facta est apud Novum Burgum, concedentibus eam et testibus ex utraque parte existentibus : Roberto de Novo Burgo, ejusdem loci domino ; et Margarita, matre ejus ; et Henrico, filio ipsius Roberti de Novo Burgo ; et Gisleberto de Bigaz ; et Radulfo, vilano ; et Thoma, pincerna ; et Roberto, presbi
Abbreviated transcription (Latin):
siluis. molendino. hominibꝰ. ⁊ om̃ibꝰ ꝯsuetudinibꝰ. exceptis his
q̃ sc̃o leodegario dederat. Fecit aũt hoc ꝯcedente Rob̾to filio
eiꝰ comite de mellent: qͥ tãtam lib̾tatẽ deo ⁊ hominibꝰ illis
ꝯtulit. ⁊it uicecomes bͥobnie p̾positꝰ. uel qͥlibet minist̾ in
eos potestatẽ nullã habeat: excepto si ĩtra qͥtuor portas castͥ
aliquẽ ad foris factũ inuen̾it. foris aũt ꝑsequẽdi uel capien¬
di eos nõ habet licentiã: sed abbas incuria sua desuis

Expanded text:
silvis, molendino, hominibus et omnibus consuetudinibus, exceptis his que Sancto Leodegario dederat. Fecit autem hoc, concedente Roberto, filio ejus, comite de Mellent, qui tantam libertatem Deo et hominibus illis contulit, ut vicecomes Brionie, prepositus vel quilibet minister in eos potestatem nullam habeat, excepto si intra quatuor portas castri aliquem ad forisfactum invenerit. Foris autem prosequendi vel capiendi eos non habet licentiam, sed abbas in curia sua de suis
Abbreviated transcription (Latin):
otũ sit om̃ib ad quos p̾sens scͥptũ ꝑuen̾it qd̵ ego Rob̾tꝰ filius iocelini uendidi. ⁊¬
concessi petro fr̃i meo octo denar̃ de redditu meo quos uxor odonis bouier uel
h̾edes sui mͥ debebãt ⁊ reddebãt̃ annuati in festo sc̃i petͥ ad uĩclã. ⁊ septem
denar̃. ⁊ semicaponẽ que sob̃ heugue debet ad natłe dñi annuatĩ. ⁊ semiansere
⁊ rob̾ id̾e heugue debet in festo scĩ egidiĩ. ⁊ sex denar̃ quol idem Rob̃ heugue
debet ad festũ sc̃ĩ iohĩs bapciste. tenend ⁊ habend̾ iure h̾editario illi ⁊ ħedib
iuramento meo in p̾scͥptis nichil de cet̾o pot̾o reclamare. act̾ ab ĩncarnatõne dũ
anno mͦ . ccͦ xxͦiiiͦi. ⁊ ut hoc firmit̾ ten̾et᷑ p̾sentẽ carcã sigilli mei munimius
Roboraui.

Expanded text:
otum sit omnibus ad quos presens scriptum pervenerit quod ego Robertus, filius Jocelini, vendidi concessi Petro, fratri meo, octo denarios de redditu meo quod uxor Odonis Bovier vel heredes sui mihi debebant et reddebant annuatim in festo Sancti Petri ad vinculam, et septem denar Robertus Heugue debet in festo sancti Egidii et sex denarios quos idem Robertus Heugue debet ad festum sancti Johannis Baptiste, tenendum et habendum jure hereditario illi et heredibus juramento meo, in prescripta nichil de cetero potero reclamare. Actum ab incaratione Domini anno M° CC° XX° IIII° et ut hoc firmiter teneretur, presentem cartam sigilli mei munimine roboravi.
Abbreviated transcription (Latin):
aũt de tẽporalibus debeãt respondere. Interdicimꝰ etiã ut nullus in uos
excõicationis. uel suspensionis. aut ineccłias ur̃as interdicti Sentenciam
sine manifesta ⁊ Rationabili causa ferre p̾sumat. aut eccłiis ur̃is nouas¬
et indebitas exactiones imponere. PRohibemꝰ insuꝑ ut milli sine assen
ur̃arũ construere liceat. Saluis tñ pͥuilegiis ⁊ autenticis scͥptis apłice
sedis. Sepulturã qͦq ip̃iꝰ loci liberã esse decernimꝰ. ut eorũ deuotioni
⁊ extreme uolũtati qͥ se illic sepeliri deliberauerint. nisi forte excõicati

Expanded text:
autem de temporalibus debeat respondere. Sane novalium autem de temporalibus debeat respondere. Sane novalium excommunicationis uel suspentionis aut in ecclesias uestras interdicti sententiam sine manifesta et rationabili causa ferre pet indebitas exactiones imponere. Prohibemus insuper ut nulli sine assensvestrarum construere liceat, salvis tamen privilegiis et autenticis scriptis apostolice Sedis. Sepulturam quoque ipsius loci liberam esse decernimus, ut eorum devotioni et extreme voluntati qui se illic sep