comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dinicas ordinẽ. reliquã u̾os ter¬
ciã ꝑmonast̾io ĩ quo mittitur
darĩ. Siu̾o descendentes non
fu̾int. s ascendentes ĩueniãt᷑
tuor uncias eos ẜ legẽ diuisas
accipere. octo u̾o iitias dari
monast̾io ĩ quo ꝯduo tur hiꝰ¬

Expanded text:
divisas ordinem, reliquam vero tertiam partem monasterio in quo mittitur dari. Si vero descendentes non fuerint, sed ascendentes inveniantur ttuor uncias eos secundum leges divisas accipere, octo vero uncias dari monasterio in quo includitur hu
Abbreviated transcription (Latin):
nentes ĩt̾dicimꝰ ⁊ t̾utras manus
aũ podes abscidi. aut hiꝰ quedam
ĩserri supplicia ꝑ q̃ artituli dis¬
tio granior e utͥusq mamisi
bscisrone pp̃ quod iubemꝰ siqͥ

Expanded text:
nuentes interdicimus alterutras manus aut pedes abscidi, aut huiusmodi quaedam inferri supplicis per quae articuli distio gravior est utriusque manus abscisione. Propter quod
Abbreviated transcription (Latin):
nimꝰ ex qͥu solũ repudia possũt
tͣsmitti auiro au̾a muliere e
pudia fĩ añ ꝑ ꝯsensũ nuptias
isorui ⁊ ꝯcedere ĩ nitẽ delicti ¶Sl
u̾o p̃t a nouis diffinitas cãs pre¬

Expanded text:
imus ex quibus solum repudia possunt ti aut a viro aut a muliere, pudia fieri, aut per consensum nuptias solvi et concedere invicem delictis. Si vero praeter a nobis definitas causas pr
Abbreviated transcription (Latin):
onem ei ⁊ saluari aut ꝑtem a
rrr̃a lege datam. si dotana instru¬
menta nõ sõsecuta sunt. residu¬
ascendentes usq ad t̾ciũ gradũ
accipiant hi ẜ ordines et gra
applicari hec iubcmꝰ. ¶ ad uit̾ã
u̾o mulier ẽ ꝯpetentibus mu¬
kerib s̾actã inmonast̾io mini.
⁊ si quid̾ intͣ uenniũ recipere eã

Expanded text:
onem ei salvari, aut partem a nostra lege datam si dotalia instrumenta non subsecuta sunt; residuscendentes usque ad tertium gradum, accipiant hi secundum ordines et gradapplicari haec iubemus. Adulteram vero mulierem competentibus vulneribus subactam in monasterio mitti. Et si quidem int
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Si quidẽ indices sint .xx.
auri libras. Si u̾o minores sint
bedientes autem eis in p̃dcĩs o
cansis spoliatos cingulo penis o¬
sdici ⁊ in exiliũ destinari. si u̾o
mulier post limã ãmonitõmuo¬
lu̾it ĩstitu̾e aliqm̃ qui ꝓea rec¬
pondeat aũ litigans ad dicta sit.
nec sit includi aut custodiri eã.
set simã in ꝯpetentib ei rebus
ꝓced̾e. si u̾o cͥmen sit ꝙ tafertur
mulieri ĩ quo necͣcm ost ip̃am o¬
custodiri. si quidem fideinssor ⁊
ꝑsone potest p̾stare ip̃i cui dai᷑
si u̾o iurauerit nõ posse ce
dare fideiussorem iuratoria cau¬
ticne faciat. de obẜuatione iu¬
dicii. Si u̾o granissimũ ĩ uenia¬
tur crimen ĩ quo accusat᷑ ĩ mo¬
nast̾iũ aũ ĩ assist̾iũ mittat᷑ aut
potest publice ⁊ libere custodiri
donet causa ciꝰ manifestetur.
finita sunt nuillã eĩ mulierem
ꝓ peccuniaria fiscali sũ priuata
causa aut ꝓcriminali cauca qͦ¬
laort mõ aũ ĩ carcerem mitti ꝯ¬
cedimus ae auiris crstodiri rt

Expanded text:
es iudices sint, XX auri librarum, si vero minores sunt, oedientes autem eis in praedictis causis spoliatos cingulo poenis subici et in exilium destinari. Si vero mulier post legitimam admonitionem noluerit instituere aliquem, qui pro ea respondeat, aut litigans addicta sit, nec sic includi aut custodiri eam, sed legitima in competentibus ei rebus procedere. Si vero crimen sit quod infertur mulieri, in quo necessarium est ipsam custodiri, si quidem fideiussorem personae potest praestare, ipsi credatur, si vero iuraverit non posse se dare fideiussorem. iuratoriam cautionem faciat de observatione iudicii. Si vero gravissimum inveniatur crimen in quo accusatur, in monasterium aut in asceterium mittatur, aut potest pudice et libere custodiri donec causa eius manifestetur, finita sunt. Nullam enim mulierem pro pecuniaria fiscali sive privata causa aut pro criminali quolibet modo aut in carcerem mitti concedimus aut a viris custodiri, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uinciaꝵ iudices mox qui futuri
sunt cinguli succipere sũ p̾senteᷤ
sũ absentes sint. cautelã ĩpendẽ
pectumis unicuiq p̾dictor digni¬
tes cautelam ita iutbemus eos
et eoꝵ officia subiat̾e̾ p̾dictis dig¬
nitatib ꝯntllis u̾o ꝓuinciis et
ciuitatibus uolumꝰ iudices ꝑ ieli¬
tari ꝓfiscalib exigi inquib n
scrinarii nuindices n alii qui¬
dam ꝓpͥo periculo exactionẽ faci
ique agunt occõne lucror ut
n testamenta ꝯcedant fac̾e̾ n fac¬
ta in sinuare. n miptias aliquas
facere aũ sr̃ nuptiarru donatio¬
nib monum̃ta ꝯpon̾e n defũt¬

Expanded text:
vinciarum iudices mox quod futuri sunt cingula suscipere, sive praesentes sive absentes sint, cautelam impenderepecuniis unicuique praedictarum dignites cautelam ita iubemus eos et eorum officia subiacere praedictis dignitatibus. In illis vero provinciis et civitatibus volumus iudices periclitari pro fiscalibus et exigi, in quibus neque scriniarii neque vindices neque alii quidam proprio periculo exactionem faciuique agunt occasione lucrorum, ut neque testamenta concedant facere neque facta insinuare, neque nuptias aliquos facere aut super nuptialibus donationibus monumenta componere, nequ
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ inferre uicis. s n pigno¬
rationes face pꝑ peccantẽ aut
cͥmntas uini cãm ꝓprii lucri
cã inferre añ delinq̃nçiũ res ꝓ¬
pͥum lucrum face̾. nõ eĩ qm̃
auͥ lucrũ ex ħ iudicib aũ reorinn

Expanded text:
eorum inferre vicis sed neque pignerationes facere propter peccantem, aut criminis vindictam proprii lucri causa inferre aut delinquentium res proprium lucrum facere. Nos enim reos aut lucrum ex hoc iud
Abbreviated transcription (Latin):
sintipẜint ag̾e aũ ministrare
ei qui hec p̾sumpeit face̾ iu¬
eueniens dispendiũ iesis ĩ du¬
plum restitui nõ sõlato eius
n ano quidẽ ex legrons adiu¬
torio. omnẽ u̾o damꝰ ucenciã
locoꝵ scĩssimis ep̃is ⁊ pͥmati¬

Expanded text:
sumpserit agere aut ministrare ei qui haec praesumpserit facere, iuntia eorum eveniens dispendium laesis in duplum restitui, non sublato eis neque alio quod est ex legibus adiutorio. Omnem vero damus licentiam locorum sanctissimis episcopis et primati
Abbreviated transcription (Latin):
s̾tis inferat dicpendiu. creditim
u̾o sibi opus adimpleat iudice ꝓ¬
uincie eum ⁊ cius offõ ad iiiãte
si u̾o cħ ccͣ ipm̃ iudicẽ forte accu¬
satũ tnͣs mittat᷑. tc̃ ubemꝰ ⁊ pro¬

Expanded text:
tis inferat dispendium, creditum vero sibi opus impleat, iudice provinciae eum et eius officio adiuvante. Si vero et contra ipsum iudicem forte accusatum transmittatur, t
Abbreviated transcription (Latin):
beant qui ꝯdempniati sunt oĩo
modis iubemꝰ istas ⁊ dotera ⁊ nup¬
tialem donationẽ accipere. Si u̾o
et sñ dote talibus ꝑsomi ꝯuint¬
te fu̾int a legrons diffinitam

Expanded text:
demnati sunt, omnibus modis iubemus istas et dotem et nuptialem donationem accipere; si vero et sine dote talibus personis coniunctae fuerunt, a legibus definitam
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is coͥtis inferre ab emisss ii¬
cariis ⁊ inꝓuinciis ab aliquaus
ciuilib ⁊ militarib indicib ⁊ de
hoc dudum legẽ seͥpsimꝰ ꝑticuia¬
rẽ auquã facientes rei em̃daniom¬

Expanded text:
tris subiectis inferre ab emissis vicariis in provincias ab aliquibus civilibus et militaribus iudicibus, et de hoc dudum legem scripsimus particularem aliquam facientes rei emendatio
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat᷑ iuste anquos castigantes
aũi peccantes uendere. Si eĩ pp̃ hoc
fiãt ip̃e ꝓuincie iudex omne ex
hoc accidẽs iesis dampnũ mede¬
bitur ⁊ sõplicus sb̾rectus exilo
tradatur ⁊ ꝯsiliariꝰ ciuis simile

Expanded text:
veniantur iniuste aliquos castigantes aut peccantes vendere. Si enim praeter haec fiat, ipse provinciae iudex omne ex hoc accidens laesis damnum medebitur et suppliciis subiectus exilio tradetur, et consiliarius eius simil
Abbreviated transcription (Latin):
rectores sic recte ꝯẜuari aũ res gu¬
bernaixe aũi necc̃itas fiat de qͣi re
debentem q̃ri aut gubernari ad ꝓ¬
nincias aliꝙ̾ destinari. giu̾o post
fu̾it tnͣs miti aliquos in ꝓuiciis
occone publicaꝵ exactionũ. aut

Expanded text:
rectores sic recte conversari et res gubernare, ut non necessitas fiat de qualibet re debente quaeri aut gubernari ad provincias aliquem destinari. Si vero opus fuerit transmitti aliquos in provinciis occasione publicarum exactionu
Abbreviated transcription (Latin):
aut accr̃es. nec. alioꝵ litigatoꝵ neg̾o
int̾cedant. ii sinam iudicantium. a̾
ullicito paitinii sui fonnte iuira ꝯ¬
turbent nulli ne erecutionis suet᷑¬
bulentium un̾st̾ium aud̾at ꝯmoda¬
re ñ priuatis se negorns ñ publicis
nimisceat nec quiescentem douuiz
dil acio ulla sollicitz neeos iꝯsul¬
or enun pena constituenda ẽ mhos
quinr̃ iuris sunt. ⁊ nr̃o debent obedi

Expanded text:
ec aliorum litigatorum negotio intercedant nec sententiam iudicantium aut illicito patrocinii sui fomite iura conturbent, nullive exsecutionis suae turbulentum ministerium audeant commodare: non privatis se negotiis, non publicis misceant: nec quiescentem domum delatio ulla sollicitet, ne eos inconsulior enim poena constituenda est in hos, qui nostri iuris s
Abbreviated transcription (Latin):
ex familia exisse manifestum
cint nec appellandi tibi nõc̃itas
aliqua inꝯbebat. sane nõiator ꝙ
filium in potate põitum ũ ꝯsenci¬
ente pr̃e admunus euccau̾t. si tñ
ex uoluntate aña filiꝰ decuriofẽs

Expanded text:
ex familia exisse manifestum tuit nec appellandi tibi necessitas incumbebat. Sane nominator, qui filium in potestate positum non consentiente patre ad munus devocavit, si tamen ex voluntate tua
Abbreviated transcription (Latin):
illicitas alienaciones hactenꝰ ppe¬
tratas hac p̃senti sanccõne cassa¬
in. ⁊ in irritum deducimrꝰ ulłiꝰ
te. quam sibi licere dicant. fenda
uendunt. ⁊ in alios tnͣfferunt. ne
tale figm̃itum uł aliud ult̾ius in
fraudem huiꝰ nr̃e cõstitucõis exco
ti fi̾unt feudum amittant. ⁊ ad
dũm lib̾e reu̾tatur scriba ueroq
amissionẽ officii cu infanne pi¬
cło manũ amittat. p̃fea si quis
t̾ĩt ꝙ feudi inuestiturã aꝓprio do¬
mino nõ pecierit. tnͣsactõ ħ spac̃o
fendũ arttat. ⁊ ad dĩ redeat
firuiter ⁊ statuimꝰ t̾a ĩ ytalia. ꝙͣ

Expanded text:
illicitas alienationes hactenus perpetratas hae presenti sanctione cassamus et in irritum deducimus nulla re, quam sibi licere dicunt, feuda vendunt et ad alios transferunt, ne tale figmentum vel aliud ulterius in fraudem huius nostrę constitutionis excogerti fuerint, feudum amittant et ad dominum libere revertatur. Scriba vero, qui amissionem officii cum infamię periculo manum amittat. Preterea si quis terit, quod feudi investituram a proprio domino non petierit, transacto hoc spatio feudum amittat et ad dominum redeat. Firmiter etiam statuimus tam c in Italia
Abbreviated transcription (Latin):
institu̾e qui ouĩia debeant ns ad
sin p̾senciam g̾e̾re que possint
ip̃i iudices face̾ citra tm̃ nouiss¬
ttatur. liceat ei ꝑ similem mo¬
dum loci ẜnatorem suum fa õe

Expanded text:
omnia debeant usque ad sui praesentiam agere quae possint ipsi iudices facere, citra tamen novissttatur, liceat ei per similem modum loci servatorem suum face
Abbreviated transcription (Latin):
am. Iubemius õs abeo dãpu¬
um aliꝙ passos simul ing̾¬
di apud scĩssimum metro po¬
ꝓuincie ⁊ subgestis mumm̃¬
toꝵ unũquem tagentem sc̃a
enͣngłia palam facere illata
dampnũ lesis restitu ꝓuidẽci¬

Expanded text:
am,, iubemus omnes ab eo damnum aliquod passos simul ingredi apud sanctissimum metroponciae, et sub gestis monumentorum unumquemque tangentem sancta evangelia palam facere illata damnum laesis restitui
Abbreviated transcription (Latin):
Ac edc̃ali lege deo ꝓpicio ¶rtꝰ¬
ꝓpetuo ualitura scimus ut nllĩ
liceat feudum totum. ł ꝑtem a¬
liquani uẽde. ł pignorare. ł quo
quomodo alienare. ł ꝓ aĩa iudica

Expanded text:
ac edictali lege Deo propitio perpetuo valitura sanccimus, ut nulli liceat feudum totum vel partem aliquam vendere vel pignorare vel quomodolibet alienare vel pro anima
Abbreviated transcription (Latin):
ftorsan couatoꝵ dubitat de pos¬
sõne ꝓqua fiscalia exiginitur.
aũ ꝓfiscaliũ qnͣtitate omnib
modis fiscaliũ tescͥptione cus¬
todem cogi aprouintie iudice
aũ illo negligente a iocoꝵ sc̃is
simo ep̃o eas ꝓferre ⁊ aiscaliũ

Expanded text:
forsan collatorum dubitat de possessione, pro qua fiscalia exigitur, aut pro fiscalium quantitate, omnibus modis fiscalium descriptionum custodes cogi a provinciae iudice, aut illo neglegente a locorum s
Abbreviated transcription (Latin):
alio offõ. aut scola statutoꝵ ta¬
lia w̃cinia cominitti. n ex p̾ce¬
pto enistem amĩstͣtoris aut
alt̾ius iudicis scripti. nec si pͣg¬
maticam aut aliam sãccom.
aũ sacrum ꝯmouitorium ac¬
cipiat p̾cipiens ei aliquid tale
uniuscuius ciuitatis sc̃issimũ
ꝓ memoratis tapłis talib ꝑ sõis
referre aũt aduos. ut ⁊ hoc agn

Expanded text:
o officio aut schola constitutorum talia ratiocinia committi, neque ex praecepto eiusdem administrationis aut alterius iudicis scripti, nec si pragmaticam aut aliam sanctionem aut sacrum. commonitorium accipiat praecipiens ei aliquid tale.uniuscuiusque civitatis sanctissimum pro memoratis capitulis talibus personis, refer
Abbreviated transcription (Latin):
abitur. ¶ ꝓhibemus ad hoc ⁊ in
ꝓuinciis existentes indices cun¬
les ⁊ militares incuntatib aut
castris loci seruatores in ꝓuinciy
sibi ꝯmissis facere ex quo uidelz
iꝓuintiam accesserunt inqnͣtũ¬

Expanded text:
aput XX Probibemus ad haec et in provinciis existentes iudices civiles et militares in civitatibus aut castris loci servatores in commissis sibi provinciis facere, ex quo videlicet in provinciam accesserint et
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt ꝑ iuliũ uł per augustũ
mensẽ unius cuiꝰq indictionit
ꝑtculares dispõnes collator fu¬
mentoꝵ manifestari doclaran¬
tes. qnͣtum imicuiz ꝓuincie sue
ciuitati ꝓ imo quo iugo aũ iuli¬
is au̾centuriis aut ano quol¬

Expanded text:
Iulium vel Augustum mensam unuiscuiusque indictionis particulares dispositiones collationum fumentorum manifestari, declarantes quantum unicuique provinciae sive civitati pro unoquoque iugo aut iuliis au
Abbreviated transcription (Latin):
rem głosisfimorum p̾fcõru
nec aliqͦuam exaccõm fiscaliũ
tributoꝵ agentem loci fuatorẽ
endum nullum in prouĩciis fie
tas exigit ⁊ loci fuatorem iitti
eũdem p̾fecture qui deb̾at ꝓuid̾e
militarib ex pensis si quid aũt
er hoc delinquatur quid quidẽ
loci ẜnatorem sinim fecit .xix.
auri libraꝵ pena exigetur restit¬
uens ⁊̃ ouine dampnũ ꝙ ꝑeũ ꝙ

Expanded text:
rem gloriosissimorum praefectorum nec aliquem exactionem fiscalium tributorum agentem loci servatoreendum, nullum in provinciis fiertas exigit et loci servatorem mitti eiusdem praefecturae, qui debeat providere militaribus expensis. Si quid autem extra haec delinquatur, qui quidem loci servatorem suum fecit, XXX auri librarum poenam exigitur, restituens et omne damn
Abbreviated transcription (Latin):
imum ep̃m ⁊ primaces. nec
nõ ⁊ eiꝰ possõres estituere qui
pr̃em cuntatis ⁊ frum̃tarios
⁊ alios hi dispensatores singłis
autem aut amnuis impletis sã¬
ctissimum ep̃m cum quinq pͥ¬
matib cuntatis rões exigere
eo qui ab ip̃is ordinati sunt
⁊ si quid ex talib rõciniis app¬
aru̾t debitũ aut remasi fs
tuencium ꝑiculo ⁊ utilitat¬
ib quib deputata sunt reẜ¬
uari ¶Siquis aute ex p̾dc̃is di¬
spensatorib mefficax inueĩa¬
tur repẽte hunc remom̾ iube¬
mus alium⁊ ꝓ eo. ⁊ ascĩssimo
cuntatis ep̃o. ⁊ reliquis posẜor¬
ib sicut p̾dc̾m est ordinari sci¬

Expanded text:
pum et primates nec non et eius possessores constituere quidem patrem civitatis et frumentarium et alios huiusmodi dispensatores, singulis autem annis impletis sanctissimum episcopum cum quinque primatibus civitatis rationes exigere eos qui ab ipsis ordinati sunt, et si quid ex talibus ratiociniis apparuerit debitum aut remansisse, tuentium et utilitatibus quibus deputata sunt reservari. Si quis autem ex praedictis dispensatoribus inefficax inveniatur, repente hunc removeri iubemus aliumque pro eo et a sanctissimo civitatis episcopo et reliquis possessoribus, sicut praedictum est, ordi
Abbreviated transcription (Latin):
tale imungatur millo modo
publicarum fiuictõmum nr̃i
tubuta dicat executori ee sibi
alium debitorem. no licere ex¬
ecutori molestiam aliquam
de nõĩatis inferre. nisi prius de¬
bitor ꝓbetur nlło modo õĩo pos¬
se .puꝰ. tributa ꝑsoluere hoc tñ
prius requiri aptł ꝓuicie in
qui denominatus e̾.⁊ ita fiet
ex acc̃o in utio u̾o casu siquis
er equi. aut erig̾e citra ea que
a nobis dispõita sunt p̃sũpẜ¬
it ⁊ cingulo midabitur. ⁊ con¬
fiscabitur. ⁊ exilio tradatur ꝗ
n c̃alib aut rõnum scriptori¬
b. aut aliis quibdam .pu. mi¬
nũstr̃atib excusacom que ĩ
loco sacro resideant. aut contra
eos quidũt se lesos abeis infi¬
scalium ex accione. ¶ Nullus
autem penitus molestetur. ꝓ
tributis c̾raꝵ quas ñ possidet.
s eciam si contingat agrculto¬
res alicui competentes aut ni¬
li functione se fecit obuoxiũ
erigunt iustis pond̾ib ⁊ me¬
suris uti p̾cipimus. ut n in
hoc nĩos cributarios ledant.

Expanded text:
tale iniungatur, nullo modo publicarum functionum nostri tributa dicat executori esse sibi alium debitorem, non licere executori molestiam aliquam denominatis inferre, nisi primus debitor probetur nullo modo omnino posse publica tributa persolvere. Hoc tamen prius requiri apud iudicem prque denominatus est, et ita fiet exactio. In utroque vero casu si quis exequi aut exigere citra ea quae a nobis disposita sunt praesumpserit, et cingulo nudabitur et confiscabitur et exilio tradetur; neque censualibus aut rationum scriptoribus aut aliis quibusdam publico ministrantibus excusatione quod in loco sacro resideant uti contra eos qui dicunt se laesos ab eis in fiscalium exactione. Caput XIV Nullus autem penitus molestetur pro tributis terrarum quas non possidet, sed etiam si contingat agricultores alicui competentes aut inli functioni se fecit obnoxium.exigunt iustis ponderibus et mensuris uti praecipimus, ut neque in hoc nostros tributarios laedant.
Abbreviated transcription (Latin):
ciis ꝯmittũt. aut supplicia eic
linia in ferre. n ꝓhiis cais ac¬
cipe aliquid ꝯsuetud̾is nõient
omnes undiz collatores illesiẜ
uentur. ¶Nouenim ꝑmittimꝰ
cuilz maiori. aut minori mili¬
itari indici aut latronim in¬
secutores aut uiolenciaꝵ ĩhi¬
bitores aut tribunos ꝓtalib
cãis in ꝓuinciis ord̾iare aut ꝗ
deb̾at aliquos et aminare ut ñ
ꝑtales occasiones ampliores
molentie inferãtur ꝓm̃cia li¬
br siquis aũt iudicum ħ nõ cꝰ¬
toclierit oognoscant. ñ solum
ꝯmisso sibi cingło spoliandũ
usam assummiere post torm̃ta
iudices ⁊ eoꝵ officia siqñ deci¬
uitate adciuitatem uẽiunt
in ãguariis aut descripciõibꝰ
aut aliis expensis collatores
gͣuari s ex deputatis sibide

Expanded text:
ciis committunt et supplicia eis legitima inferre, neque pro his causis accipere aliquid consuetudinum nomine, ut omnes undique nostri collatores inlaesi serventur. Non enim permittimus cuilibet maiori aut minori militari iudici aut latronum insecutores aut violentiarum inhibitores aut tribunos pro talibus causis in provinciis ordinare, aut qui debeant aliquos exarmare, ut non per tales occasiones ampliores violentiae inferantur provincialibus. Si quis autem iudicum haec non custodierit, cognoscat non solum commisso sibi cingulo spoliandum,usam adsumere post tormenta iudices et officia, si quando de civitate aut ad civitatem veniunt, neque angariis neque descriptionibus aut aliis expensis collatores gravare, sed ex deputatis sibi de
Abbreviated transcription (Latin):
nus fen dũ fine nounitate uassa¬
lloꝵ ad alium tnͣsferrat. ¶In sr̃
si filius uassalli dũm offendit
pat̾ a dño requisitus declucat fil¬
ium ad satiffaciendum dũo ł a se
filium separet. alioquĩ feudo pͥne̾.
Si u̾o pat̾ uult eũ declucere. ut sat
tuo in feudum ñ succedat. nͥ priꝰ

Expanded text:
assallorum ad alium transferat; insuper, si filius vassalli dominum offenderit, pater, a domino requisitus, adducat filium ad satisfaciendum domino vel a se filium separet, alioquin feudo privetur; si vero pater vult eum deducere, ut satituo in feudum non succedat, nisi prius
Abbreviated transcription (Latin):
atur. iuueitius repente hans trã¬
dihiis qui ꝯẜua aut contͥonta¬
iam p̾dia poscident cum ouraio:
q̃ mea inueniuntur agricolis ⁊
pecculiis eoꝵ ⁊ eticis ⁊ fructrous ⁊
aĩauons ⁊ omni alio inscrutoĩ¬
strum̃to ibiq inuento. siu̾o aũ
ꝑiona que debeat eam ẜ iegem
cuscipere nomo imieniat᷑ aũ ano
quocũ mõ difterri super indc̃m
contingat. Iubemus gesta con¬
fisci apud prouinaie iudicem o¬
significantia qualitatẽ ⁊ ctatum
ut sic eam curiales seu cractores
aut iudices aut officiales suscipi¬
ant. ⁊ si postea in ueniatur qui de¬
beat cam scd̾m legem suscipere
non alicui fĩ nisi quod ꝑ occõtiẽ
ex actoꝵ aut curialium aut iudi¬
cum aut officialium eius penic
aut minus fcm̃ est ei qui susci
uinciis expensis non exigant᷑
collatores ea que dicuntur tñ¬
sinissoria. ꝓ hus autem quetr¬
anstuttur ñ amplius p̾berih¬
orum que ex iicio inumnaqua¬
q ꝓuincia de putata sunt. ¶E
os autem qui in ꝓunciis pro

Expanded text:
atur, iubemus repente hanc tradi his qui conserva aut contributaria praedia possident cum omnibus qui in ea inveniuntur agricolis et peculiis eorum et enthicis et fructibus et animalibus et omni alio instructo instrumentoque ibi invento. Si vero aut persona quae debeat eam secundum leges suscipere non inveniatur, aut alio quocumque modo differri superindictum contigerit, iubemus gesta confici apud provinciae iudicem significantia qualitatem et statum ut sic eam curiales seu exactores aut vindices aut officiales suscipiant, et si postea inveniatur qui debeat eam secundum leges suscipere, non aliter fieri, nisi quod pro occasione exactorum aut curialium aut vindicum aut officialium eius peius aut minus factum est ei qui suscepeciebus in provinciis expensis non exigantur collatores ea quae dicuntur transmissoria, et pro his autem quae transmittuntur non amplius praeberi horum quae ex initio in unaquaque provincia deputata sunt. Caput X Eos autem qui in provinciis pro
Abbreviated transcription (Latin):
rab alio dño hr amittat. ⁊ dñs fe¬
udi musus suos redige̾di õĩmodã
hat facultatem. ¶ prete̾a duca¬
tus marchia comitatꝰ decet̾o nõ
diuidatur aliud aũt fend̃ si ꝯsort¬
es ĩuolu̾int dundatur. ita ut õs
qui ꝑtem fendi hñt ia diuisi. nł¬
diuidendi ficlitatem faciant. ita

Expanded text:
ab alio domino habet, amittat et dominus feudi in usus suos illud redigendi omnimodis  habeat facultatem. Preterea ducatus, marchia, comitatus de cetero non dividatur. Aliud autem feudum, si consortes voluerint, dividatur ita, ut omnes, qui partem feudi habent iam divisi divi
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. hec custodiri iubemus
canonicaꝵ talem in ꝓuinciam
tesinari qui possit periciao Ø¬
ordinantiũ cum exige̾ fis calia
terbuta aũ per nuliã occõnem ĩ¬
pulsorem post eũ mitti ⁊ dãpnũ
nõ pisor mittatur¶ẜ uo remo¬
to aiter dirigatur canonicarius
ip̃m quo canonicariũ ꝯtentum
ce ibemꝰ depittatis consuctudim¬
uus ⁊ nullam s̾ iectis in ferre iesi¬
oncmꝰ si aut̃ aliquam ꝯtingͥit
senie aut ꝯtribntarie fĩ ex ulo
tempore iubenius sr̃ indictum ꝰ.¬
cipientem crigi ꝓ eo fiscaria exqlͦ
tradita est ei iuper indicta possõ.
nõ anter aut̃ super indictũ fi uͥ
ex scͥpto dehoc examminanio si¬
at apud ꝓuincie iudicem ⁊ sũia
eius ꝓcedat diciniens eum qui
tebet suscipere super indictũ. si
quis aut̃ putau̾it ledi liceat ei
prouocare ut inforo glorioassĩoꝵ
presector appeuatio ex amminet

Expanded text:
VI Et hoc custodiri iubemus canonicarium talem in provinciam destinari, qui possit periculo ordinantium eum exigere fiscalia tributa, ut per nullam occasionem impulsorem post eum mitti et damnum non impulsor mittatur, sed illo remote alter dirigatur canonicarius. Ipsum quoque canonicarium contentum esse iubemus deputatis consuetudinibus et nullam subiectis inferre laesioservae aut contributariae fieri, ex illo tempore iubemus superindictum suscipientem exigi pro eo fiscalia, ex quo tradita est ei superindicta possessio; non aliter autem superindictum fieri, nisi ex scripto de hoc examinatio fiat apud provinciae iudicem et sententia eius procedat definiens eum qui debet suscipere superindictum. Si quis autem putaverit se laedi, liceat ei provocare, ut in foro gloriosissimorum praefectorum appellatio examinet
Abbreviated transcription (Latin):
facẽ. qm̃ sine fraude an̾a hũit fe¬
udo fuo prinetur. ⁊ ad dñm suũ
a quo ip̃e tenebat reuertatur. in¬
si requisitus ab eo pactus fint fat̾¬
fac̾e maiori dño quẽ offendit. et
tus eũ qͥ maiorem dũm offendit
requisierit ut satiffaciat finim
feudum amittat. p̃t̾ea si de feudo
in ter duoc uassallos sit ꝯtroũ si¬
a dñi sit cognicio. ⁊ ꝑ eum ꝯtron̾¬
sia t̾iumetur. ¶ Si uero int̾ dñm
⁊ uassallum lis oriatur. ppares
curie a dño sub debito fidelitatis
ꝯiuratos t̾minetur. ¶Illud quo¬
qr sc̾mius ut inonim sacͣmẽto
fidelitatis nõiatim imꝑator ex¬
cipiatur.

Expanded text:
fecerit, quem sine fraude antea habuit, feudo privetur, et ad dominum suum, a quo ipse tenebat, revertatur, nisi requisitus ab eo paratus fuerit satisfacere maiori domino, quem offendit, et tus eum, qui maiorem dominum offendit, requi sierit, ut satisfaciat, suum feudum amittat. Preterea si de feudo inter duos vassallos sit controversia, domini sit cognitio, et per eum controversia terminetur. Si vero inter dominum et vassallum lis oriatur, per pares curie a domino sub debito fidelitatis coniuratos terminetur. Illud quoque sanccimus, ut in omni sacramento fidelitatis nominatim imperator excipiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
is p̾fectis auri ⁊ argenti ⁊ rel¬
iquoꝵ metalloꝵ põdera głos¬
issimo ꝑ tp̃a comite sacraꝵ
largicõnum accipe ⁊ hac i̾s¬
uras ⁊ pond̾a n scissima u¬
niuscuius ciuitatis ecca ser¬

Expanded text:
is praefectis, auri vero et argenti et reliquorum metallorum pondera a gloriosissimo pro tempore comite sacrarum largitionum accipere; et has mensuras et pondera in sanctissima uniuscuiusque civitatis eccle
Abbreviated transcription (Latin):
necẽitas inferatur possõmbus
cõ ypotecis decimationes nomi¬
nare ⁊ inauro colłonis ut nõ
anqua ex hoc ip̃i patiantur le
sionem. set eos quib inima¬
qua ꝓniricia aut ciuitate peri

Expanded text:
necessitas inferatur possessoribus sub hypothecas decimationes nominare in auro collationis, ut non aliquam ex hoc patiantur ipsi laesionem, sed eos quibus in unaquaque provincia aut civita
Abbreviated transcription (Latin):
ħitancium eas ꝑfecte ꝓspi¬
cientes. ¶Iu bemus nulla oĩ¬
o ẽẽ lĩnam fiscalm̃ exactoribꝰ
cõieare pecumis que opib
⁊ frumentis cuntatum ⁊ aq̃¬
ductis ⁊ aliis cuiusl sollẽ¬
pnb aut salariis deputate
sunt. aut reciñe aliquid ere¬
is aut ad ꝓprium lucrum re¬
dig̾e. s sine aliqua diłone a̾
ntin quib ab inicio deputa¬
te sunt oꝑibz s nz possores¬
aut ħ̾itatores ciuitatum p̾¬
sumere quol modo auferre
aliquid ex ip̃is pecuniis aut
nomine descripcõnum aũ ꝓ
sportur dare aliquid exhiis.
aut expendere. ¶Si quis aũt
dare aut accipe ex hiis p̾sũp¬
serit iubemus eum de quo su
iuidices aut eoꝵ officia. aũ̾al¬

Expanded text:
itantium eas perfecte prospicientes iubemus nullam omnino esse licentiam fiscalium exactoribus communicare pecuniis quae operibus et frumentis civitatum et aquaeductis aut aliis quibuslibet sollemnibus aut salariis deputatae sunt, aut retinere aliquid ex eis aut ad proprium lucrum redigere, sed sine aliqua dilatione aut nt in quibus ab initio deputatae sunt oaut habitatores civitatum praesumere quolibet modo auferre aliquid ex ipsis pecuniis aut nomine descriptionum aut pro sportulis dare aliquid ex his aut expendere. Si quis autem aut dare aut accipere ex his praesumpserit, iubemus eum de suonciarum iudices aut eorum officia aut al
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓ hemiis imius ciiꝰq induc¬
tionis ⁊ ꝑ eos p̾oni inciuitatib
sb̾ eis constinitis intͣ septembrẽ
aut occobrem menses. set no
ientibus exemplaria ⁊̃ hoꝵ ex
foro gloriosissimoꝵ prefectoꝵ fñ
dilatione dari ut coliatores ag¬
noscant quenidmod̾ derento
colsonom in ferre. Si u̾o aũ in¬
simia nonem in auos titulos
p̾ter cos qui ꝯtinentur ꝑticula¬
ri dispone anti collatores fisca¬
lia exsoluant. aut in ꝓuircia
expendant. Iubemꝰ in eiusdem
indictionis colłone hoc repnta¬
riut nullum ip̃i patiantur o¬
ticulares dispõnes qui quidem
ꝓtempus gubernãt nr̃m p̾tori¬
um .xxx. lioraꝵ auri penã ꝑsor¬

Expanded text:
iis uniuscuiusque indictionis et per eos proponi in civitatibus sub eis constitutis intra Septembrem aut Octobrem mensem; sed etiam volentibus exemplaria horum ex foro gloriosissimorum praefectorum sine dilatione dari, ut collatores agnoscant quemadmodum debent collationes inferre. Si vero ante insinuationem in alios titulos praeter eos qui continentur particulari dispositione anni collatores fiscalia exsolvant aut in provincia expendant, iubemus eis in eiusdem indictionis collationes haec reputari, ut nullum ipsi patiantur ticulares dispositiones, qui quidem per tempus gubernant nostrum praetorium XXX librarum auri poenam persol
Abbreviated transcription (Latin):
qui coꝵ qui ꝓuintiaꝵ rectorib
obsequutur. qui in diu̾sis agn̾t
officiis principatus principatus
o cupiam ncc̃itatem obsequi qi
mantipio fui uuris imponant aũ
ominb facultatib ꝑpetuo subiu¬
gentur exilio. ⁊ nich̾oꝰ rusticamũ
qui se menisdem oꝑa sponte ꝓpͥa
deculisse despond̾it par pene seu̾i¬

Expanded text:
qui eorum, qui provinciarum rectoribus obsequuntur quique in diversis agunt officiis principatus et qui sub qo cuipiam necessitatem obsequii quasi mancipio sui iuris imponant aut omnibus facultatibus perpetuo subiugentur exilio, et nihilo minus rusticanum, qui se in eiusdem operas sponte propria detulisse responderit, par poenae se
Abbreviated transcription (Latin):
hanc nr̃i numins sãc car¬
cõui in fraudem circumscrip. eor
gr̃a geritur sub p̾textu donatiõĩs
ł uẽdõis. seu ꝯductõis aũ cuiuslib
alt̾rus cͣcͣtus nullam ħ̾at firmita¬
tem. ¶Tabellionib qui talia ĩstr̃a
ꝑficere ausi fu̾int b̾oꝵ p̃scripc̃one
plectendis qui tñ scientes ausi fu̾¬

Expanded text:
hanc nostri numinis sanctionem in fraudem circumscriptionemus rei gratia geritur sub praetextu donationis vel venditionis seu conductionis aut cuiuslibet alterius contractus, nullam habeat firmitatem: tabellionibus, qui talia instrumenta perficere ausi fuerint, bonorum proscriptione plectendis, qui tamen scientes ausi fue
Abbreviated transcription (Latin):
hec adiciendum noc̃io nr̃apu¬
tait hũanitas. ut nulli exͣneo
illic quoquo m̾o possidendi lĩa
tribuatur. ¶ S siquis ex hiis uica¬
riis loca sin iuiris alienare uolu̾it.
ñ lic̾e ei ucħ ad ħitatorem ascrip¬
inunscere uel illic possid̾e tẽpta¬
carebit effc̃u ⁊ ccͣtu soluto siquid

Expanded text:
hoc adiciendum necessario nostra putavit humanitas, ut nulli extraneo illic quoquo modo possidendi licentia tribuatur: sed si quis ex isdem vicanis loca sui iuris alienare voluerit, non licere ei nisi ad habitatorem adscripimmiscere vel illic possidere temptacarebit effectu et contractu soluto, si quid
Abbreviated transcription (Latin):
consorciis uolumus optinere. quapp̃
at solum qnͣtũ optisierit. sitq ⁊̃ hoc¬
deducta¶hanc autem ualere uolumꝰ
legem ⁊ in cãu dante ei pͥnapiũ ⁊ in
pendentib litib ⁊ in omnib de cet̾o ꝓ¬
uenientib ¶ Que gͥ placuerunt nob:
tua sb̃limitas operi effectuiq contͣ¬
dere festinet. ⁊ manifesta uniu̾sis
ꝑ ꝓgramata. ꝓpria fiat. quatenus in

Expanded text:
consortiis volumus obtinere. Quapropat solum, quantum obtulerit, sitque slationem deducta. Hanc autem valere volumus legem et in casu dante ei principium et in pendentibus litibus et in omnibus de cetero provenientibus. Quae igitur placuerunt nobis, tua sublimitas operi effectuique contradere festinet, et manifesta universis per programmata propria faciat, quatenus in
Abbreviated transcription (Latin):
legi. nani si ñ filio si forte set aucui exͣ¬
neo mat̾ ad hut ẜas n̾c exꝑta nuptias
ꝑtem qnͣdam aũ nuptiar donatioĩs
aut aliquam rẽ uł totam ex ea donet.
aut ꝑ alium forte auenet modum.

Expanded text:
io forte, sed alicui extraneo mater adhuc secundas non experta nuptias partem quandam antenuptialis donationis aut aliquam rem ex ea vel totam donet, aut per alium forte alienet modum,
Abbreviated transcription (Latin):
feruorem nature resistere uõ est tor¬
quenda ꝓp̃ hoc nec int̾dicende sint
ei ꝯmmes leges. s ad uiri alt̾ius
nuptias ueniat honeste ⁊ omui lux¬
uria abstntat ⁊ fruatur successiõe
nõ quasi quosdam odibiles respiciet:
penis sb̃dita sic amariis. ¶ Sit̃ enini
pr̃es si ad pas ueniant iꝑtias nõ
fraudamus fiuoꝵ successionem nec
quelmet est lex aͥd tale dicens. sic
neꝙ mt̃es priuabimꝰ filioꝵ successio¬
ne simatres ad uirũ ueniant scd̃m.
licet añ secundas nuptias aut post
setundas filii moriantꝰ  auoquin ex
ab surditate legis licet p̾moriantꝰ
fuii omnes nõ relinquentes filios
aut nepotes: nichoꝰ suppliciũ manet.
⁊ nõ succedit eis mat̾ nec si sine fili¬
sione hinriane. frustra quidem pa¬
riens frustra simul ⁊ nutriens p̃p̃
legaies ⁊ nuptias s̾iecta penis. set
scccedent quidem illis auqui ex
longa cognatione. mat̾ autem in¬
rationabuit᷑ expeuit᷑ quappͣ r ip̃a osia

Expanded text:
fervorem naturae resistere, non est torfervorem naturae resistere, non est torquenda propter hoc nec interdicendae sunt ei communes leges, sed et ad viri alterius nuptias veniat honeste et omni luxuria abstineat et fruatur successione non quasi quosdam odibiles respiciet, poenis subdita sic amaris. Sicut enim patres si ad secundas veniant nuptias, non fraudamus filiorum successione, nec quaelibet est lex aliquid tale dicens, sic neque matres privabimus filiorum successione, si matres ad virum veniant secundum, licet ante secundas nuptias aut post secundas filii moriantur. Alioquin ex absurditate legis, licet praemoriantur filii omnes, non relinquentes filios aut nepotes, nihilominus supplicium manet, et non succedit eis mater, nec si sine filisuccessione, frustra quidem pariens, frustra simul et nutriens, propter legales nuptias subiecta poenis; sed succedent quidem illis aliqui ex longa cognatione, mater autem inrationabiliter expellitur. Quapropter et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e pietatis positam cõstitucõm de¬
cernentem te ħ ereditatib filioꝵ qͥos
matres ad ẜas nuptiaᷤ uenientes
uiderint p̾ obeuntes n in sexto libro
eiusdem conscͥptionis sub titulo cer¬
tuiliani qui de mislierib disputat.
scdis quidem nptiis iuc̃tis: añ se¬
cundam tñ copulationem fiłos amit
mat̾ cum frib ad fili hereditatem
thant hẽat firme nicħ ex secdĩs ie¬
tenda nuptiis iꝙ ĩ in sb̾ieta questiõe
que iegem hant mouit optincat . ⁊
mat᷑ cum fiaua uria succedat heredi.¬
tati. aut ⁊̃ succedens hanc irrefraga¬
nuptiarum. s dña eiudem heredita¬
tis cum filia ausonite ꝯstsistens:
optimum itaq est atq laudabile ⁊
dignum or̃one ut inulieres ita se
honeste tractent. quatenꝰ que semel
miram᷑ parit̾ ⁊ laudamus ⁊ nõ ꝓ cul
a uͥginitate poninus ¶ Si aut̃ non
uauuerit. cum forsan ⁊ iuuenis hoc
patiatur. cum forsan nec possit contͣ

Expanded text:
strae pietatis positam constitutionem, destrae pietatis positam constitutionem, decernentem de hereditatibus filiorum, quos matres ad secundas nuptias venientes viderunt praeobeuntes, neque in sexto libro eiusdem conscriptionis sub titulo Tertulliani, qui de mulieribus disputat secundas quidem nuptiis iunctis, ante secundam tamen copulamater cum fratribus ad filii hereditatem et hanc habeat firme, nihil ex secundis laedenda nuptiis. Quod etiam in subiecta quaestione, quae legem hanc movit, obtineat, et mater una cum filia succedat hereditati, aut etiam succedens hanc inrefraganuptiarum, sed domina eiusdem hereditatis cum filia absolute consistens. Optimum itaque est atque laudabile et dignum oratione, ut mulieres ita se honeste tractent, quatenus quae sememiramur pariter et laudamus et non procul a virginitate ponimus. Si autem non valuerit cum forsan et invenis hoc patiatur nec possit contra
Abbreviated transcription (Latin):
inueniat᷑ ominis rurius Fmus erit. o¬
¶ Quia uo cͣ binubos pene ꝯmunes ⁊
uiri sint ⁊mulieris ⁊ ille quidem ĩ docema
ad ẜas ueniens nuptias piculũ sustine¬
bit. Hec & inaut̾ nuptiali seu ꝓp̃ nup¬
tias tonatõe⁊hec est ley inutraq sit po¬
¶ Cum gͥ reliquũ sit cogi co¬
post añ ruptialem donanonem ad fi¬
nos uenientes. si qͥdẽ filiꝰ mascuiꝰ aũ
tis alleganoni si forte finius eam p̾¬
t̾miserit aut in rõnabilit̾ exhereda
uenire. si aut̃ nõ hu̾it quidem fio¬
lios ꝓprios. sit fr̃m uocatio ⁊ mr̃ĩs
nire nuptias sũ nõ. nec cĩ ad maio¬
res penas adu̾sus miuieres que ad
ẜas ueniunt uiri nuptias facimꝰ
n ex hoc eas ad nec̾citatẽ deducimꝰ
amaram. ⁊ nostroꝵ tempoꝵ indig¬
nam ut metu castaꝵ nuptiaꝵ licet
scde sint. ab hiis quidem ab stineãt
⁊ descendĩt ad quasdeam int̾dcãs per
nequaꝙͣ gͥ ualere uolumus neꝙꝙͣ
in .uͭ ͦ. i tbro coditis cognominis o¬

Expanded text:
erit. Quia vero contra binubos poenae communes et viri sunt et mulieris, et ille quidem in dote ad secundas veniens nuptias periculum sustinebit, haec autem in antenuptiali seu propter nuptias donatione, et haec lex in utraque po Cum igitur reliquum sit cogipost antenuptialem donationem ad filios venientes, si quidem filius masculus aut tis allegationibus, si forte filius eam praetermiserit aut irrationabiliter exheredatvenire; si autem non habuerit quidem filios proprios, sit fratrum vocatio, et matris nire nuptias sive non. Nec enim amariores poenas adversus mulieres, quae ad secundas veniunt viri nuptias, facimus, neque ex hoc eas ad necessitatem deducimus amaram et nostrorum temporum indignam, ut metu castarum nuptiarum, licet secundae sint, ab his quidem abstineant et descendant ad quasdam interdictas permiNequaquam igitur valere volumus neque in quinto libro Codicis cognominis no
Abbreviated transcription (Latin):
totem. aut ip̃a p̾bitura eam. aũ dã¬
te patre aut quol exͣneo:. postea appa¬
reat mat̾monii tp̃r dos nõ data ma
ta omnino mlr dotem nõ dans ma¬
rito. ant̃ nuptialer accipere donatio¬
nem᷑. Sͣmͣ autem ⁊̃ nõ totam dederit.¬

Expanded text:
dotem, aut ipsa praebitura eam aut dante patre aut quolibet extraneo, postea appareat matrimonii tempore dos non data marta omnino mulier dotem non dans marito antenuptialem accipere donationem. Si autem etiam non totam dederit
Abbreviated transcription (Latin):
Perspeximꝰ itaq nõ cõfusum
hoc de electionib in discretũq relinque¬
re. s hiꝰ dari ordinem cause. Matre
semel ad ẜas nuptias ueniente usus¬
lucrum. mox tm̃ mõ filioꝵ ꝓprietate¬
manente añ nptiał fi̾ donationis ⁊
nsłãm ẽẽ licentiam matͥ alios quidem
fitioꝵ eligere. anos autem ex honorare
nuptiar donatio: competit ¶ Si u̾o filia¬
pͥmoriat ꝰ . manet quidem ap̃ matrem
lucrũ ex pacto nõ existentiũ filioꝵ sreli¬
quũ u̾o erit filie ⁊ moriens hoc tnͣs mit¬
tit. ad suos heredes si qui ex lege uocant᷑ͫ.

Expanded text:
Perspeximus itaque non confusum hoc de electionibus indiscretumque relinquere, sed huiusmodi dare ordinem causae: matre semel ad secundas nuptias veniente lucrum mox tantummodo filiorum proprietatem antenuptialis fieri donationis, et nullam esse licentiam matri alios quidem filiorum eligere, alios autem exhonorare, nuptialis donatio competit; si vero filia, manet quidem apud matrem lucrum ex pacto non existentium filiorum, reliquum vero erit filiae, et moriens hoc transmittit ad seos heredes, si qui ex lege vocantur.
Abbreviated transcription (Latin):
tatem filii uocauimꝰ. ima existente sorore.
moriente filio cum ea uocata. filia u̾o
optin̾e hereditatem frĩs. ualde fortiter
ex pͥorib sanctionib in sistente ⁊ dicente.
qr mat̾ siquidem ad ẜas nuptias ño ue¬
nisset: recte uenditaret hereditatẽ fili.

Expanded text:
tatem filii vocavimus, una existente sorore morienti filio cum ea vocata; filia vero obtinere hereditatem fratris valde fortiter ex prioribus sanctionibus insistente et dicente, quia mater, si quidem ad secundas nuptias non venisset, rect
Abbreviated transcription (Latin):
Mater uaide quidem crudelit̾ hr̃e consti¬
tuciones illas: ⁊dignas clemencia nr̃oꝵ
tempoꝵ affirmabat uerũtñ usa est a
nobis posita cõstitucõne dicens. hant nõ
tres quidem nõ dum ad uirum ẜ neui
Iꝯferentem occ̃one electionis rursugdo¬
nationẽ est pocius recrpisse uideri. ꝙͣ
sic simpliit̾ lucrum in rõnabilit̾ hr̃et.¬

Expanded text:
uidem valde crudeliter habere constitutiones illas et indigne clementia nostrorum temporum affirmabat, verumtamen usa est a nobis posita constitutione, dicens hanc non tres quidem nondum ad virem secundum venieconferentem occasione electionis rursus donationem potius recepisse videri quam sic simpliciter lucrum irrationabile habe
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse finos: masculum ⁊ feminam. et
crtiusst quitem maritũ plmoꝙ a faio
exꝑta fauore: extimauit oportere. ne re¬
iinqueret cum sũ remun̾atione. nec exͣ
ꝯpetentem honorem dimitt̾et ¶Igitur
ante nuptiaiem donationem. licet non
ueniens ad ẜa uota: tñ restituit ⁊ dedit
filio qui nõ tm̃ uiuens ei ꝑmansit. set
obiit ex hominib anteꝙͣ ad scd̾as ue¬
ire nellet nup̃. mat̾ ⁊ lex tan antiqͣ ꝙͣ
nostͣ uocauit aubas. ⁊ fiam ⁊ matrem
ad minoris successionem. ⁊ si quidem
inpͥorib mr̃ miptiis ꝑ mansisset: nulla
q̃o fuerat. sec illa quidem ad uirum des¬
cendit .ẜ. usum qui fuerat omnem hñs
neret. ꝓprietas u̾o maneret aẜ̃ filiũ
ocnem uͥo ꝓprietatem filia
nuliam fiduciam hr̃e matrẽ ad ẜa nota
migrantem. ꝓprietatem hr̃e donationis
tionem oĩno affirmabat. S ꝑ mixtam
iam reb filii ⁊ tanꝙͣ hereditatis. nõ ad¬
huc tanꝙͣ donationis existentis. compe¬
tere eĩ sex unciaꝵ ⁊ aprietatem ⁊ usum

Expanded text:
fecisse filios, masculum et feminam, et extulisse quidem maritum. Plurimoque a filio experta favore aestimavit oportere, no relinqueret eum sine remuneratione nec extra competentem honorem dimitteret. Igitur antenuptialem donationem licet non veniens ad secunda vota, tamen restituit et dedit filio. Qui non tamen vivens ei permansit, sed obiit ex hominibus, antequam ad secundas venire vellet nuptias mater. Et lex tam antiqua quam nostra vocavit ambas, et filiam et matrem, ad minoris successionem. Et si quidem in prioribus mater nuptiis permansisset, nulla quaestio fuerat. Sed illa quidem ad virum descendit secundum, usum qui fuerat omnem habens aneret, proprietas autem fieret apud filium. Omnem vero proprietatem filia nullam fiduciam habere matrem ad secunda vota migrantem proprietatem habere donationistionem omnino affirmabat, sed permixtam iam rebus filii, et tamquam hereditatis, non adhuc tamquam donationis existentis competere ei sex unciarum et proprietatem et usum
Abbreviated transcription (Latin):
fiu hereditatem siue iam ad secundas
istit filii fruatur. set hoc filioꝵ sit so¬
lum lucriu ei alege datum ⁊ nõ ui¬
deat᷑ eẽ pars hereditatis fuii: s adn ͨ
añ miptiar donationis nõ abiciens
naturam. quam ar que ꝯpenit tene¬
re ⁊̃ cͥca eas que nunc iam sunt uidu¬
ate mulieres ⁊ ꝓpriis successerint fi¬
liis et que nõdum ad saᷤ uenͤiunt
nuptias licet postea ueniant ꝙ gͥ ħͥ

Expanded text:
filii hereditatem, sive iam ad secundas m heres existet filii fruatur, sed hoc filiorum sit solum lucrum eis a lege datum, et non videatur esse pars hereditatis filii, sed adhac antenuptialis donationis non abiciens naturam. Quae competit tenere etiam circa eas, quae nunc iam sunt viduatae mulieres et propriis successerunt filiis, in quo nondum ad secundas venerunt nuptias, licet postea veniant. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
mittunt ei pacta. ⁊ exponere filiis cau¬
cionem. qr moriens hec restitueret sũ
cum nõ ualeret dare caucionem aut
uollet forte manerent quidem res ap̃
filios añ nuptialis donationis. solue¬
rent & ei t̾ciam ꝑtem centesime usure.

Expanded text:
mittunt pacta, et exponere filiis cautionem quia moriens haec restitueret, sive cum non valeret dare cautionem aut nollet forte, manerent quidem res apud filios antenuptialis donationis, solverent autem ei tertiam partem centesimae usurae:
Abbreviated transcription (Latin):
aliis mobilib reb aut̃ nuptiał dona¬
tio. tͥciam usuraꝵ ꝑtem ꝑcipientem
matrem. cum caucione iam diffinita
nõ exig̾e a filiis aurum nͥ forte idonea
siue uolu̾it res ꝑcipere ⁊ p̾bere caucio¬
nem. siue ꝙͣ diximus usuram accipere

Expanded text:
aliis mobilibus rebus antenuptialis donatio, tertiam usurarum partem percipientem matrem cum cautione iam definita non exigere a filiis aurum, nisi forte idonea sive voluerit res percipere et praebere cautionem, sive quam diximus usuram accipere
Abbreviated transcription (Latin):
itaut etiam domimiꝰ fundi in quo
alienus fuisse monstrabitur ꝓ q̃¬
litate peccati coħcõm subire crgat᷑.
¶nec sit ignorãtie locus cũ adcimũs
rõm solum ulud fufficiat ꝙ mog¬
libertis ⁊̃ quos pari ufurpacione

Expanded text:
ita ut etiam dominus fundi, in quo alienus fuisse monstrabitur, pro qualitate peccati coercitionem subire cogatur nec sit ignorantiae locus, cum ad criminis rationem solum illud sufficiat, quod incoglibertis etiam, quos pari usurpatione
Abbreviated transcription (Latin):
dicione spacio ꝯpetenti uenire te¬
mere teniere suꝑ sed̾it uel aliuiz
ꝑse domino acceptabilem mittẽ
te ꝯtempẜit. uel dimidium redi
ducatusmarchia comitatus decet̾
o dundatur aliud autem feud̾ si ꝯ¬
sortes uolunt diuidatur. ut it ao̾s
qui ꝑ tem feudi hñt iam diuisus ł
diuidi fidelitatem faciant ita tñ
ut uassalus ꝓuno ꝓ uno.f. plures
dños h̾re nͥ̃ ꝯpellãtur nec dominꝰ
nel a se filium semꝑ ⁊ alicquin f. pͥ
uet᷑. sin autem p̾r nult eum dedu¬
c̾e ut satiffaciat. ⁊ filius ꝯtempuit
pr̃e mortuo infeud ñ succedat. nͥ pͥꝰ
dño satiffec̾it pariq modo uassal¬
lus ꝓ om̃ib suis domesticis faci¬
de feudo suo aliũ uassallum hu̾it
⁊ uassallus nassalli dũm dñi suo

Expanded text:
ditionem spatio competenti venire temere  supersederit vel alium pro se domino y′ acceptabilem mittere contempserit vel dimidium reddiducatus, marchia, comitatus de cetero non dividatur. Aliud autem feudum, si consortes voluerint, dividatur ita, ut omnes, qui partem feudi habent iam divisi vel dividendi, fidelitatem domino faciant, ita tamen, ut vassallus pro uno feudo plures dominos habere non compellatur nec dominusvel se filium separet, alioquin feudo privetur. Si vero pater vult eum deducere, ut satisfaciat, et filius contempnit, patre mortuo in feudum non succedat, nisi prius domino satisfecerit. Parique modo vassallus pro omnibus suis domesticis facide feudo suo alium vassallum habuerit et vassallus vassalli dominum domini sui
Abbreviated transcription (Latin):
dere crgetur. ꝙ si forte uidex extitit eiꝰ
sina uullam optineat firmitatem.
nec cãe alique ad er aud̾iam ꝓferã¬
tur si fu̾nit aduocatus ei pr̃ocunu
fuit momenti. ¶Na uigia quocũ¬
q locoꝵ ꝑuen̾int. si quo cãu ꝯt̾igen¬
bona ilł integra ẜuent ad quos spec

Expanded text:
dere. Quod si forsan iudex extitit eius sententia nullam optineat firmitatem, nec cause alique ad eius audienciam perferantur. Si fuerit advocatus, eius sint momenti. Navigia quocunque locorum pervenerint, si quo Casu contingenbona illis int
Abbreviated transcription (Latin):
a defidamꝰ atz bãninꝰ cen sentes
ut bonataliũ ꝯfiscẽt᷑. uec ad eos ult̾s
reu̾tantur. ita ꝙ filii ad successiõm
eoꝵ ꝑuẽre ñ possint cũ lege sit tã¬
tatem qui autem inuenti fu̾int
sola suspicione notabiles nͥadmã¬

Expanded text:
 diffidamus atque bannimus, censentes, ut bona talium confiscentur, nec ad eos ulterius revertantur, ita, quod filii ad Successionem eorum pervenire non possint, cum longe sit tatem. Qui autem inventi fuerint sola suspicione aq notabiles; nisi ad man
Abbreviated transcription (Latin):
donim tp̃ał requisitus ⁊ amoitus ab
ecc̃aterram suam purgare pꝰamu¬
neglex̾it abħrtica pͣuitate post ãnũ
a tp̃r moĩcõis elapsum t̾ram illius ip¬
sis ꝯpõimꝰ catholicis cccup̾ãdam qd̾
eam ex t̾minatis ħrticis absq ullatͣ¬
dicione possideant. ⁊ infidei punita
tem ꝯfuent saluo iure dñi princip
culum nec aliquod impeclim̾tũ oppo¬
nat ead̾ inchominꝰ lege ẜuata ccͣ eos
qui ñ hñt dños principales credẽtes
ticorum banim⁊ firmit̾ statuentes
notatus satiffacẽ ꝯtẽpserit iufra. an¬
num ex tunc ip̃o iure sic fr̾s infamis
nec ad .pu. officia seu ꝯcilia ueleligẽ¬

Expanded text:
is requisitus et amonitus ab Ecclia terram suam purgare neglexerit ab heretica pravitate, post annum a tempore monitionis elapsum, terram ipsius exponimus Catholicis occupandam, qui eam exterminatis hereticis absque ulla Contradictione possideant, et in fidei puritate conservent, salvo jure dni principaculum, nec aliquod impedimentum apponat, eadem nihilominus lege servata contra eos, qui non habent dnos principales, credentes autores hereticorum bannimus, firmiter statuentes,notatus, satisfacere contempsit infra annum, ex tunc ipso jure sit factus infamis, nec ad publica officia seu consilia, vel ad eligen
Abbreviated transcription (Latin):
que uenditorem ꝯpetente. ¶Cal
to qĩ sub colore inuestiture ꝙͣ si s̾
licere dñt. feudo uendunt. ⁊ miles
tñfferunt te tale figm̃tũ ł aliud
uit̾ius infraudem nr̃e ꝯstitucõis

Expanded text:
ntra venditorem competente. Callio quasi sub colore investiture, quam sibi licere dicunt, feuda vendunt et in alios transferunt, ne tale figmentum vel aliud ulterius