comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nem diuinitatis anmintiat: cũ
subiungit. Descendet sicut pluui¬
a inuellus. Quid enum tam silen¬
der. & sine strepitu fit. quamcum
pus humore reꝑcussit roris asper.¬
git: s sine inquietudine om̃iũ
totum ymbrem ꝑ multiplices effu¬
riam uelłi comparamꝰ. que ita cõ¬
cepit dñm ut toto eum hauri¬
ret corpore: nec eiusdem corporis
seissuram pat̾etur: s eẽt mollis
ad obseguium: solida ad scĩmoni¬
um. Recte gͦ maria uelleri comꝑ¬
atur. de eriius fructu salutaria po¬
plis uestim̃ta teruntur. Uellus pla¬
ue maria est: siquidem de molli sinu
eius agnus egressus est: qui ⁊ ipse
matris la nieiem idest carnemges¬
tans molli uellere cunctorum oꝑit
uulña populorum. Omne enim
peccati uulmis xp̃i lana suffundi¬
sanitatem recipiat. xp̃i indum̃to
uestitur. & quia de plenitudine eiꝰ
nos omnes accepimus. apte subiun¬
ctum est. & sicut stillicictia stillan¬
tia suꝑ tͥram. Qm̃ tota se diuinitas

Expanded text:
nem divinitatis annuntiat, cum nem divinitatis annuntiat, cum subjungit: 6. Descendet sicut pluvia inter et sine strepitu fit quam cum pus humore repercussionis aspergit; sed sine inquietudine omnium, totum imbrem per multiplices effuria velleri comparatur, quae ita concepit Dominum, ut toto eum hauriret corpore, nec ejus discissuram corporis pateretur; sed esset mollis ad obseum. Recte, inquam, Maria velleri comparatur, de cujus fructu salutaria populis vestimenta texuntur. Vellus plane Maria est; siquidem de molli sinu ejus agnus egressus est, qui et ipse matris laniciem, hoc est, carnem gestans, molli vellere cunctorum operit vulnera populorum. Omne enim peccati vulnus Christi lana suffundisanitatem recipiat, Christi indumento vestitur. Et quia de plenitudine ejus nos omnes accepimus , apte subjunctum est, Et sicut stillicidia stillantia super terram. Quoniam tota se divinitas
Abbreviated transcription (Latin):
abolum. qui est iniustus aecusator
frm̃ nr̃orum. Humiliatus ẽ enim
quia quem occidat resurrexitͥ reg¬
numq mortis abstulit:. cuiꝰ ille po¬
testatem ita gerebat. ut ꝑ unum
hominem quem deceꝑat. omnes
ꝑ mortem trahet ad damnationẽ.
S humiliatus est qm̃ si ꝑ unius
delictum mors intrauit in mun¬
dum: multomagis qui habundã¬
tiam gr̃e accipiunt. inuita regna¬
bunt ꝑ xp̃m: qui humiliauit ca¬
lumnatorem. & ꝑmanebit cum
sole. idest cumdeitate. q̃ue ideo dr̃ sol
quia uera cognitione iusticie illumi¬
nat animam. Humiliato calumni¬
atore cum sole ꝑmanet: quia uisto
diabolo ꝑ resurrectionem. ad dex¬
teram patͥs secdet. ubi iam non mo¬
ritur. ⁊ mors ei ultra non domina¬
bitur: &e hoc ante lunam tanqũa
pͥmogenitus a mortuis. pͥcedens e¬
cłiam que uariando deficit. & cres¬
cit ingen̾ationem ⁊ generationẽ
Aut generationem dicit qua gen̾a¬
mur mortalit̾. Deinde incarnatio¬

Expanded text:
abolum, qui est injustus accusator abolum, qui est injustus accusator fratrum nostrorum. Humiliatus est enim, quia quem occiderat resurrexit, regnumque mortis abstulit. Cujus ille potestatem ita gerebat, ut per unum hominem quem deceperat, omnes per mortem traheret ad damnationem. Sed humiliatus est: quoniam si per unius delictum mors intravit in mundum , multo magis qui abundantiam gratiae accipiunt in vita, regnabunt per Christum, qui humiliavit calumniatorem. 5. Et permanebit cum sole, idest, cum deitate: quae ideo dicitur sol, quia vera cognitione justitiae illuminat animam, humiliato calumniatore: cum sole permanet, quia victo diabolo per resurrectionem ad dexteram Patris sedet, ubi jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur . Et hoc ante lunam. Tamquam primogenitus a mortuis praecedens Ecclesiam, quae variando deficit et crescit. In generationem et generationem. Aut generationem dicit, qua generamur mortaliter. Deinde incarnatio
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dicatores tuos diuulgari ꝑtotũ
mundum. Ẽ hoc est quod subdit.
Suscrpiant montes pacem populo.
cẽ eolles iusticiam. E minentes excel¬
lenti sanctitate montes in ecełia ft̃.
qui idonei sunt oe alios docere Sus¬
cipiant isti montes pacem p̃dican¬
dam populo: sieut illi p̃ceptum ẽ
a domino. Inquameunq domum
intraueritis: primum dieite. paux huic
doniui. Colles sunt minores. ipsi sus¬
cipiant iusticiam. id est obedientiã
que est in hominib &e inommirati¬
onali creatura: omns uisticie origo
atq ꝑfectio. Tel ꝑ montes ce eolles pos¬
sunt intelligi eugłice pacis utriq
p̃dicatores: siue p̃cedentes. siue sub¬
sequentes. Ipsi suscipiant pacem
ficat dõ. ⁊ iustificat ꝑfidemr eumq
notificent populo. gramum postu¬
lat. deinde affirmat. quia re u̾a
eos a populos. sient dñs discipulis
sius ait. Ego uos elegi de hoc mun¬
do: & saluos faciet filios paugum:
idest imitatores apłoꝵ: &e humilia¬
bit caliurmnniatorem: id ÷ oppͥmet di¬

Expanded text:
s divulgari per totum mundum. Et hoc est quod subdit: 3. Suscipiant montes pacem populo, et colles justitiam. Eminentes excellenti sanctitate montes in Ecclesia sunt, qui idonei sunt et alios docere . Suscipiant isti montes pacem praedicandam populo, sicut illis praeceptum est a Domino. In quamcumque domum intraveritis, primum dicite, Pax huic domui . Colles sunt minores. Ipsi suscipiant justitiam, idest, obedientiam, quae est in hominibus, et in omni rationali creatura omnis justitiae origo atque perfectio. Vel per montes et colles possunt intelligi Evangelicae pacis utrique praedicatores, sive praecedentes, sive subsequentes. Ipsi suscipiant pacem ficat Deo, et justificat per fidem : eumque notificent populo. Primum postulat, deinde affirmat quod re vera eos a populo, sicut Dominus Discipulis suis ait: Ego vos elegi de hoc mundo. Et salvos faciet filios pauperum, idest, imitatores Apostolorum: Et humiliabit calumniatorem, idest, opprimet di
Abbreviated transcription (Latin):
uo designans. nͥ iuditium iustũ
dai ei. Iudicare ppłm tuum in
iusticia. idest ut iuste iudicet uniu̾isos:
uidelicet bonos ce malos. Nec mou̾e
debet quod dicit tuum:. sui enim
da ei iudicare. Iudicat xp̃e inhac u¬
ta bonos &e malos: iudicabit ȩtiã
postmodum qñ malos a bonis
separabit. Et notandum qđ eũ di¬
ceret pauperes. mox addidit tuos:
ut ꝑ hoc designaret pauꝑes ueros.
slon enim omnes pauꝑes sunt pau¬
ꝑes di s diuites sui: quia non hu¬
miles sunt s suꝑbi. &e sunt quidã
qui facilius omnia sua pauꝑibus
tribuant: quam ipsi pauꝑes fiant.
ꝓptea ad designandos pauperes su
ubi p̃sumptio sp̃c non est. Tales pau¬
ꝑes infitt᷑o iudicio uidicabit. &r salria

Expanded text:
ud designant, nisi judicium justum. ud designant, nisi judicium justum. Da ei Judicare populum tuum in justitia, idest, ut juste judicet universos: videlicet bonos et malos. Nec movere debet, quod dicit, Tuum. Sui enim da ei judicare. Judicat Christus in hac vita bonos et malos. Judicabit etiam postmodum, quando malos a bonis separabit . Et notandum quod cum diceret: Pauperes, mox addidit, Tuos: ut per hoc designaret pauperes veros. Non enim omnes pauperes sunt pauperes Dei, sed divites sui: quia non humiles sunt, sed superbi. Et sunt quidam divites qui facilius omnia sua pauperibus tribuant, quam ipsi pauperes faciant. Propterea ad designandos pauperes suoubi praesumtio spiritus non est. Tales pauperes in futuro judicio judicabit, et salva
Abbreviated transcription (Latin):
m̃dando multis modis. Int̾cia que
incipie. Sit nomen eius benedictũ:
comm̃datio ẽ ipsuus regis. Intend̾
nos ammonere: ut subieiantur
do ꝓpb̃at.: ut detur ei regnum dic̃s.
cofffirmat in se domi nus ubi ait
ineugłio: pater non uidicat quengͣ.
s omne iuditium dedit filio. Qui
rex etiam filius regis est: quia ce ds
pater utiq rex est. Et ipse filium
suum in carnatum: constituit regẽ
suꝑ ppłm suum ut eum scd̾m rusti¬
ciam &e iuditium. scd̃m bonos mo¬
res & uirtutes sp̃aliter reg̾et: atq
insuo cȩlesti regno ꝑhenniter eol¬
locaret. Acsi dicat. O ds pater. da
regi xp̃o suꝑ homines iudicium
tuum: iit ficut tu habes iudicare:
ita habeat &e ille. Atq eidem filio
regis. id: tui qui solus rex es. oe in
ueritate tuos regis. ila iusticiam
tuam. id÷ iustum iudicium: qr
rex ille semꝑ iusta iudicia uidi¬
cabit. Endiadis est: quia ꝑ dirĩsa
idemdicit. Idemest eniminhoc
loeo iusticia ce iudienm: nee ali¬

Expanded text:
mendando multis modis. In tertia quae mendando multis modis. In tertia quae incipit, Sit nomen ejus benedictum commendatio est ipsius regis. Intendit nos admonere, ut subjiciamur do prophetat, ut detur ei regnum, dicensconfirmat in se Dominus, ubi ait in Evangelio: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio . Qui rex etiam filius regis est, quia et Deus Pater utique rex est: et ipse Filium suum incarnatum constituit regem super populum suum, ut eum secundum justitiam et judicium, secundum bonos mores et virtutes spiritualiter regeret, atque in suo caelesti regno perenniter collocaret. Ac si dicat: O Deus Pater, da regi Christo super homines judicium tuum, ut sicut tu habes judicare, ita habeat et ille. Atque eidem filio regis, idest, tui, qui solus rex es, et in veritate tuos regis, da justitiam tuam, idest, justum judicium: quia rex ille semper justa judicia judicabit. Endiadis est, quia per diversa idem dicit. Idem est enim in hoc loco justitia et judicium. Nec ali
Abbreviated transcription (Latin):
apłi. psallam spũ. psallamoe m̃te.
Nec solum labia mea decantabt.
s &e lingua mea meditabitur ui¬
sticiam tuam: id÷ qualit̾ anima
mea ꝑ te redempta sit. & iustifica¬
ditabitur ⁊ In fine cum confusi
ce reu̾iti fuerint. quiquerunt ma¬
la michi. Ouobus modis confun
Resurgent enim om̃s mortui.
boni ad dext̾am: maliũo adsi¬
nistram. Et tunc confundent᷑qͥ
ante insultabant: erubescent qui
garriebant: eum dicetur eis ite in tg¬
nem ȩtͣnum. & notandum qd ñ ait.
ce lingua mea loquetur. s medita¬
bitur: tunc enimlingue cessabũt.
qm̃ in illa beata uita ommum uo¬
luntates & cogitationes omnib¬
adinuicem apparebunt
qui ẽ uerus salomon. id÷ pacificꝰ:
qui pacem posuit inter dm̃ ⁊ genꝰ
humanum. In hoc psalmo xp̃c ma¬
t̾ia est. scdm utranq natam. diui¬
nam scilicet ⁊ humanam. Inpͥma
parte petit ei dari iudicium: et
affirmat qd̾ habebit. In seda gue
incipit. orietur indieb eius iustiera.
loquitur de regno: ip̃m regnum cõ¬

Expanded text:
i: Psallam spiritu, psallam et mente . Nec solum labia mea decantabunt, 24. Sed et lingua mea meditabitur justitiam tuam. Id est, qualiter anima mea per te redemta sit, et justificaditabitur? In fine, Cum confusi et reveriti fuerint, qui quaerunt mala mihi. Duobus modis confundistus. Resurgent enim omnes mortui , boni ad dexteram, mali vero ad sinistram. Et tunc confundentur, qui ante exultabant: erubescent, qui garriebant, cum dicetur eis: Ite in ignem aeternum . Et notandum, quod non ait, Et lingua mea loquetur: sed meditabitur. Tunc enim linguae cessabunt , quoniam in illa beata vita omnium voluntates et cogitationes omnibus invicem apparebunt.qui est verus Salomon, id est, pacificus, qui pacem posuit inter Deum et genus humanum . In hoc psalmo Christus materia est secundum utramque naturam, divinam scilicet et humanam. In prima parte petit ei dari judicium, et affirmat quod habebit. In secunda quae incipit, Orietur in diebus ejus justitia loquitur de regno, ipsum regnum com
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ Quon iamipsius ÷ mare. Est
enim mare: mundus iste. S
⁊ mare ds fecit. Nec seuire flu¬
ctus possunt nisi usq ad litꝰ:
ubi ipse t̾minum posuit. Nul
lagͦ temptatio est:que non ac¬
eipiat mensuram adomino.
nichil accedet ultra uirestuas.
Hoe ꝑmittet d̃s adittilitatem
tuam: unde tu possis ꝓficere:

Expanded text:
«Quoniam ipsius est mare.» Est enim mare mundus iste, sed et mare Deus fecit: nec saevire fluctus possunt, nisi usque ad littus, ubi ipse termienim tentatio est, quae non accipiat mensuram a Domino. is accedet ultra vires tuas. Hoc permittit Deus ad utilitatem tuam, unde tu possis proficere.
Abbreviated transcription (Latin):
est. quantomagis iurare deume
Iurantem hominem timemus.
ne propter uirationem faciat
quod contra uoluntatem eius est:
quantomagis deum timere de-¬

Expanded text:
est; quanto magis jurare Deum? Jurantem hominem debes timere, ne propter jurationem faciat quod contra voluntatem ejus est; quanto magis Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊s nemipsius. Quoniam ipse est
dominus d̾s nͣr. Ut autem secu¬
ri ante illum ploremus et ꝓci¬
5 damus : nos quid sumus: Nos
autem populus pascue euis: oe
oues manus eius. Quam elegã¬
ter u̾borum ordinem cominu¬
tauit᷑. et tanquam non ꝓpria
reddidit: ut ipsos intelligamꝰ
oues. qui sunt oẽ populus. Nõ
dixit oues pascue oe populus
manuum eius. quod magis pu¬
tabatur posse congruere: s ait
habemus oues. quas emimus.
non quas fecimus: recte dici¬

Expanded text:
ers. 7. Quoniam ipse est Dominus Deus noster.» Ut autem securi ante illum procidamus et ploremus, nos quid sumus? «Nos autem populus pascuae ejus, et oves manuum ejus.» Vide quam eleganter verborum ordinem commutavit, et tanquam non propria reddidit; ut ipsos intelligamus oves, qui sunt et populi. Non dixit, Oves pascuae ejus et populus manuum ejus; quod magis putabatur posse congruere, quia ovhabemus oves quas emimus, non quas fecimus; di
Abbreviated transcription (Latin):
os credentes in se: quib dedit
potestatem filios dei fieri. Et
ideo ipse uerus d̃s: quia deus
non est factus. Nos autem fa¬
cti non ueri dir. meliores tñ¬

Expanded text:
os credentes in se, quibus dedit potestatem filios Dei fieri . Et ideo ipse verus Deus, quia Deus non factus est: nos autem facti, non veri dii, meliores t
Abbreviated transcription (Latin):
moysen: & obdurastis corda
ur̃a. ꝑ se nunc loquitur. molles¬
p̃cones ante se mittebat. ipse
uenire dignatus est. Ore suohie
loquitur : qui loquebatur ꝑ ora

Expanded text:
quando obdurastis corda vestra. Per se nunc loquitur; mollespraecones ante se mittebat, ipse venire dignatus est: ore suo hic loquitur, qui loquebatur per ora
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo dominus quadraginta di¬
eb ieuinauit. quadraginta di¬
ebus temptatus est in heremo:
quadraginta diebus fuit cũ
discipulis post resurrectionẽ.
Yrimis quadraginta dieb tẽp¬
tationem: post̾iorib. quadra¬
ginta diebus consolationem
ostendit. Qͥa cum temptamur:
sine dubio consolamur. Corpus
enim eius idest ȩccłia: necesse ẽ
temptationes patiatur in hoc se

Expanded text:
Ideo Dominus quadraginta diebus jejunavit, quadraginta diebus tentatus est in eremo , et quadraginta diebus fuit cum discipulis post resurrectionem . Primis quadraginta diebus tentationem, posterioribus quadraginta diebus consolationem ostendit; quia cum tentamur, sine dubio consolamur. Cenim ejus, id est Ecclesia, necesse est ut tentationes patiatur in praese
Abbreviated transcription (Latin):
quoniam ipsuis est mare ce ipse
fecit illud: & siccam id÷ terram¬
terra: siti gratiam del ut ue-¬
niat suꝑ te ymber dulcis. et¬
faciat in te fructum: et non
ꝑmittet te fluctus oꝑire. Ergo
explicauimis ad laudem d̃i
ꝑtinentia: redeundum est ad
repetit exhortationem. Tan¬

Expanded text:
st mare, et ipse fecit illud, et aridam terramterra, siti gratiam Dei, ut veniat super te imber dulcis, inveniat in te fructum. Non permittit fluctus operire quoexplicavimus ad laudem Dei pertinentia, redite ad repetit exhortationem:
Abbreviated transcription (Latin):
ante deum. De peccatis nr̃is que
nos longe fecerant adeo: huimi¬
faciamus gͦ seguentia. Ploremꝰ
coram domino: qui fecit nos.
Ardes forte conseientia delictr.
lacrimis ex tingue flaminam
peccati. Plora ante dominum.
Securus plora ante eum qui
de fecit. Non enim opus ma¬
nuum suarum: in te contẽp¬

Expanded text:
te de peccatis vestris, quae vos longe fecerant a Deo, faciamus sequentia: «Et ploremus coram Domino, qui fecit nos.» Ardes forte conscientia delicti; lacrymis exstingue flammam peccati, plora ante Dominum: securus plora ante Deum, qui te fecit; non enim opus manuum suarum contem
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fecit pecorib. S ideo de¬
os nos fecit : quia int̾iores ocu¬
los nostros illuminauit. Er
tio illi. quia magnus est dñs:
cẽ rex magnus super omnes
deos. Quomam non repellec
dominus plebem suamr: id÷

Expanded text:
hoc et pecoribus: sed ideo nos deos fecit, quia interiores oculos nostros illuminavit. Ergit jubilatio illi: «Quia magnus est Dominus, et rex magnus super omnes deos.» 7. «Quia non repellet Dominus plebem suam:»
Abbreviated transcription (Latin):
quingenti illifratres: quib do¬
minus post resurrectionem ap¬
paruit. Unde &e tot milia ad
repleti apostoli: omnium gen¬
tium linguis loquutisunt:¬

Expanded text:
quingenti illi fratres quibus Dominus post resurrectionem apparuit ? unde tot millia ad repleti Apostoli omnium gentium linguis locuti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dam tͥ uota mea: que distuixe¬
runt labia mrea. Nichil hac
distinctione sublimmꝰs: nicħ
tam necessarium: & ad intelli¬
gendum. et ad faciendum. Quomͦ
ergo distingius uota: que reddis
deo Ut illum laudes te accusa:
quia illius est miscdia. ut dimit
illam debemus intelligere
confessionem. que est inlaude

Expanded text:
e distinxerunt labia mea» . Nihil ista distinctione sublimius, nihil tam necessarium et ad intelligendum et ad faciendum Quomodo ergo distinguis vota quae reddis Deo? Ut illum laudes, te accuses; quia illius est misericordia, illam debemus intelligere confessionem quae est in laude
Abbreviated transcription (Latin):
non posse. Preoccupemus faci¬
emeius in confessione. Confes
sio duob modis accipitur in
seͥpturis. Est confessio laudan¬
tis: & est confessio gementis. Cõ
fessio gementis adpenitentiã
ꝑtinet eius qui conficetur. Cõ¬
fitentur enim homines cum
laudant deum: confitentur
cum accusant se: oe nichil dig¬
mus facit lingua. Ip̃a sunt uo

Expanded text:
 2. Praeoccupemus faciem ejus in confessione.» Confessio quidem duobus modis accipitur in Scripturis. Est confessio laudantis, est confessio gementis. Conffessio gementis, ad poenitentiam pertinet ejus qui confitetur. Confitentur enim homines, cum laudant Deum: confitentur, cum accusant se; et nihil dignius facit lingua. Vere puto
Abbreviated transcription (Latin):
des. Qui autem sic imitatur xͣ
ut coleret omnes molestias huꝰ
seculi. & spes euis indeo fit. ut nec
illecebra copiatur. nec timore frã¬
gatur:ipse est qui habitat inad¬
uitorio altissimi. oe in ꝓtectione
d̾i celi commorabitur. Ex adiui.
torio enim eius uiuimns: non
ex nr̃a pͣsũptione. Protegit gͦ
nos ds cȩli: si dicamus domino
qd̃ sequitur. Dicet domino sus¬
nceptor m̃s es tur: or refugium me¬
um d̾s m̃s sperabo in eum. Sus¬

Expanded text:
 qui sic imitatur Christum, ut toleret omnes molestias hujus saeculi, spes ejus in Deo sit, ut nec illecebra capiatur, nec timore frangatur, ipse est «qui habitat in adjutorio Altissimi, et in protectione Dei coeli commorabitur:» sicut torio enim ejus vincimus, non ex nostra praesumptione. Protegit ergo nos Deus coeli, si dicamus Domino quod sequitur: «Dicet Domino, Susceptor meus es tu, et refugium meum, Deus meus, sperabo in eum; qu
Abbreviated transcription (Latin):
tirgebant illis: scͥpta sunt aũ
ad correctionem nr̃am in quos
gͦ potuis ista cantata sunt:
unde in hoc psalmo inter cec̾a
dictum est ut cognoscat gene¬
ratio alt̾a. filii qui nascentur. Audi¬

Expanded text:
ingebant illis: scripta autem sunt ad correptionem nostram, in quos ergo potius ista cantata sunt. Unde in hoc psalmo inter caetera dictum est: Ut cognoscat generatio altera, filii qui nascentur
Abbreviated transcription (Latin):
tur: que inuet̾i popło
acta narrantur. Recentior au¬
tem ⁊ post̾ior popłs ammone.¬
tur ut caueat ne sit ingratus
beneficiis di. eiusq inse ꝓuocoe
tracundiam. curus obedient̾
⁊ fidelit̾ debec suscipe grãm.
Ne fiant inqͥt sic̃ pres eorum: ge¬
ueratio pͣua & exasperans. Gene¬
ratio que non direxit corsuum.
ce non est creditus cum d̃õ sp̃s erꝰ

Expanded text:
quae in veteri populo acta narrantur: recentior autem et posterior populus admonetur ut caveat ne sit ingratus beneficiis Dei, ejusque in se provocet iracundiam cujus obedienter et fideliter debet suscipere gratiam: Ne fiant, inquit, sicut patres eorum generatio prava et amaricans; generatio quae cor non direxit suum, et non es
Abbreviated transcription (Latin):
uolumus a nob̃ repelli. Sciendum
quoq est q̃d̃ plerunq quorundam
dep̾cationem omipͣs ds ⁊ exaudit ⁊
despicit. Hinc est qd̃ isrliticiꝰ carnes
quas male petierunt iratus tͥbuit:
s quantum eorum postulatio sͥ dis¬
plicuerit. oe pitmendo monstrauit.
Uñ scͥptum ẽ. Ad huc esce eorum e¬
rant inore ip̃orum: & ira di aseẽ
dit super eos. Sic gͦ suam orationẽ
exaudiri postulat. ut eius dep̃catio¬
nem ds non despiciat: s exauditi¬
o ipsuis. gram̃ simul contineat cẽ
utilitatem. Cui sententie u̾ba ui¬
dentur congruere que seruntur:
Intende mͥ ce exaudime: Tune
enim intendit dñs. ⁊ non solum
orationem meam. s me exaudit: qn
id qd̃ ego postulo adutilitatem ani¬
me mee tribuit. & quasi quereret᷑
que tͥ necessitas ut sic te postules
ex audiri: Constristatꝰ sum inexeres¬

Expanded text:
a nobis volumus repelli. Sciendum a nobis volumus repelli. Sciendum quoque est, quod plerunque quorundam deprecationem omnipotens Deus et exaudit et despicit. Hinc est, quod Israeliticis carnes, quas male petierunt, iratus tribuit : sed quantum eorum postulatio sibi displicuerit, etiam puniendo monstravit. Unde scriptum est: Adhuc escae eorum erant in ore is . Sic ergo suam orationem exaudiri postulat, ut ejus deprecationem Deus non despiciat: sed exauditio ipsius gratiam simul contineat, et utilitatem. Cui sententiae verba videntur congruere, quae sequuntur. 3. Intende mihi, et exaudi me. Tunc enim mihi intendit Dominus, et non solum orationem meam, sed me exaudit: quando id quod ego postulo, ad utilitatem animae meae tribuit. Et quasi quaereretur: Quae tibi necessitas, ut sic te postules exaudiri? Contristatus sum in
Abbreviated transcription (Latin):
de mͥce exaudime. Quasi dicat. O
uos fideles mei intribulationibus
positi nolite de ficere : s in dño spe¬
rantes. & remunationẽ ab eo expec¬
tantes meo exemplo orate : qr ego
inpassione positus. sic oraui ad
dñm. Ods pat̾ exaudi ꝓpt̃ digni¬
tatem filii tui orationem meam:
resuscitando me a morte. ⁊ clari¬
ficando inpassione. Acsi diceret.
Pat̾ clarifica filium tuum: ut fi¬
lius tuiis clarificor te. &' ne des¬
pex̃is dep̾cationẽ meã. id : ꝓpter
humilitatẽ assũptã. ne habeas ui¬
lem depͣcationẽ meam. quam fa-¬
cio ꝓ euitandis malis: s potius
intende mͥ: id ÷ ip̃am humanita¬
tem fac intnͣsam. id ÷ ꝑseu̾antem
in orationem. uł in uͥtutib ⁊ in
augm̃to bonorũ oꝑũ. ⁊ sic exaudi
me. Qñ indiuina pagina oratio & dep̃¬
catio simul ponitur. a se inuicem dif¬
ferunt: quia oratio est qnͣ aliquid
honestum petimus ⁊ scilicoe de his
que uolumus assegui: deprecatio uͦ
ꝓ euitandis malis. de his scilicoe que

Expanded text:
et exaudi me. Quasi dicat: O vos fideles mei in tribulationibus positi, nolite deficere: sed in Domino sperantes, et remunerationem ab eo expectantes, meo exemplo orate: quia ego in passione positus, sic oravi ad Dominum: O Deus Pater, exaudi propter dignitatem Filii tui orationem meam, resuscitando me a morte, et clarificando in passione. Ac si diceret: Pater clarifica, Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te . Et ne despexeris deprecationem meam, id est, propter humanitatem assumtam ne habeas vilem deprecationem meam, quam facio pro evitandis malis: sed potius intende mihi, id est, ipsam humanitatem fac intensam, id est, perseverantem in oratione, vel in virtutibus, et in augmento bonorum operum. Et sic exaudi me. Quando in divina pagina oratio, et deprecatio simul ponitur, a se invicem differunt: quia oratio est, quando aliquid honestum petimus, scilicet de his, quae volumus assequi. Deprecatio vero pro evitandis malis, de his scilicet, quae
Abbreviated transcription (Latin):
dam longe eẽnt abeo: non di¬
ceretur. Populus hic labũs me
honorat: cor autem eorum lon¬
ge est ame. Nongͦ quisq loco
ne: idi mala uita. &r malis mo¬
ribus. Si enim bonis morib ꝓpin¬
quatur deo: malis morib recedi¬
tur adeõ. Unus gͦ idemq homo

Expanded text:
dam longe essent a Deo, non diceretur: «Populus iste labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me» . Non ergo locone? Mala vita, malis moribus. Si enim bonis moribus propinquatur Deo; malis moribus receditur a Deo. Unus ergo idemque homo
Abbreviated transcription (Latin):
eNite exultemus domi¬
no. Inuitat ad magnas
epulas exultandi: non se¬
culo. s domino. Nisi emmẽẽt in
hoc seculo exultatio mala. que
distinguenda est abexuitatioẽ
bona: sufficeret dicere exultemꝰ.¬
xit domino. Ergo exultatio ma¬
la est exultare seculo: exultatio
bona est exultare domino. Sed¬
do accedant. accedendo exulten e

Expanded text:
enite, exsultemus Domino.» Invitat ad magnas epulas exsultandi, non saeculo, sed Domino. Nisi enim esset in hoc saeculo exsultatio mala, quae distinguenda est ab exsultatione bona, sufficeret dicere,exsultare. Ergo exsultatio mala est, exsultare saeculo; exsultatio bona est, exsultare Domino. propinquando accedant, accedendo exsultent?
Abbreviated transcription (Latin):
nostra unum opus ẽẽ debent
incaritate.Mlenitudo enim le¬
gis: est caritas. Nam suꝑiori lo¬
co cum dixisset. & opera mami¬
um nr̃aꝵ dirige suꝑnos: isto
ultimo non oꝑa. s opus dixit
manuum nr̃aꝵ dirige. Tanqͣ
ultimo uolens u̾su ostend̾e ip̃a
opus dirigi Tunc enimrecta
sunt oꝑa: cum adhunc finẽ

Expanded text:
nostra, unum opus est charitatis: plenitudo enim Legis charitas . Nam superiore versu cum dixisset, «Et opera manuum nostrarum dirige super nos;» isto ultimo non «opera,» sed «opus» dixit «manuum nostrarum dirige:» tanquam ultimo versu volens ostendere ipsa opus dirigi. Tunc enim recta sunt opera, cum ad hunc un
Abbreviated transcription (Latin):
ignobilitatem. Atq ita deincepꝰ
cetera exequitur: dextera arma
demonstrans głam li. famam
bonam. u̾itatem. quoed cognos¬
cebantur. quod uiuebant. qd
non mortificabantur. qd̾ gau¬
debant. quod multos ditabãt:
qđ̃ omina possidebant. In sini¬
stra u̾o quod ignobiles cẽ ma¬
le fame habebantur. quod se¬
ductores putabantur. qd̾ igno¬
rabantur. occidebantur. coher¬
cebantur. contristabantur: e¬
gere &e nichil habere uideban¬
tur. Et quid mirum: simili¬
tes xpisti ce dextris ce sinistris ar¬
mis diabolum expugnant.. Hec

Expanded text:
ignobilitatem» : atque ita deinceps caetera exsequitur, dextra arma demonstrans, gloriam Dei, famam bonam, veritatem qua cognoscebantur quod vivebant, quod non mortificabantur, quod gaudebant, quod multos ditabant, quod omnia possidebant; sinistra vero, quod ignobiles et malae famae habebantur, quod seductores putabantur, quod ignorabantur, occidebantur, coercebantur, contristabantur, egere ac nihil habere videbantur. Et quid mirum si milites Christi et dextris et sinistris armis diabolum expugnant? Sic
Abbreviated transcription (Latin):
mo ip̃m caput ⁊ ce se orandi ut
dirimus ⁊ ꝑseuerandi exemplar
ꝓponit. p̾uidens se passirrum
ꝓredemptione humani gen̾is. ut a
morte resuscitetur: &e sed̾m iͥitutẽ
⁊ omni potentiam dd̃i digne tancdẽ

Expanded text:
mo ipsum caput, et se orandi ut diximus et perseverandi exemplar proponit: praevidens se passurum pro redemptione humani generis, ut a morte resuscitetur, et secundum virtutem et omnipotentiam Dei digne tande
Abbreviated transcription (Latin):
sonnum suum. duricia reꝓbo¬
rum. atq t̾ribile d̃i uidicium cõ¬
mendatur. Unde infine exhor¬
tat᷑. ut sua uota ꝑsoluat qͥsq::
ne aterribili rege puniat᷑. Ait gͦ.¬

Expanded text:
somnum suum , duritia reproborum atque terribile Dei judicium commendatur. Unde in fine exhortatur, ut sua vota persolvat quisque, ne a terribili rege puniatur. Ait
Abbreviated transcription (Latin):
sanctoꝵ fidelurm. cui caput est
xp̃c. transeunt ire di. non aũ
manent: qͥa ñ de fideli. sed de infi¬
delidictũ ẽ. Ira dĩ manet suꝑ eũ.
Et t̾rores dłi conturbant ufir¬
mitates fidelium: quia omne
quod accid̾e potest. etiam si nõ
accidat prudent̾ formidant.
Et aliquando terrores ipsi ita
conturbant animum cogi¬
tantis circumpendentibꝰ mał.
ista nondesunt. dum modo
inhis. modo in illis m̃bris eius.
usq quaq contingunt: ideo
dixit totadie. Ubi continuatio¬

Expanded text:
atque fidelium, cui caput est Christus, transeunt irae Dei; non autem manent: quia non de fideli, sed de infideli dictum est, «Ira Dei manet super eum» . Et terrores Dei conturbant infirmitatem fidelium; quia omne quod accidere potest, etiamsi non accidat, prudenter timetur. Et aliquando terrores ipsi ita conturbant animum cogitantis circumpendentibus maliista non desunt, dum modo in his, modo in illis membris ejus usquequaque contingunt; ideo dixit, «tota die,» continuatio
Abbreviated transcription (Latin):
& contingunt omnia hȩc inm̃¬
aborantib faciem. non exaudien¬
do adid quod uolunt qñ sibi nes¬
ciunt non expedire quod petũt.
Et inops ẽ eccłia cum esurit. o
sttit ꝑegͥna: unde sacietur inpa¬
tria. Ꝙ in laborib ẽ auiuentitte

Expanded text:
et contingunt omnia haec in meab orantibus faciem, non exaudiendo ad id quod volunt, quando sibi nesciunt non expedire quod petunt. Et inops est Ecclesia, cum esurit et sitit peregrina, unde satietur in patria. Et in laboribus est a juventute
Abbreviated transcription (Latin):
repellis orationem meam: Ad¬
hoc enim oratio scõrum dilati¬
one tanti bñficii. oe tribulatio¬
num adu̾sitate quasi repelli¬
tur: ut tanquam ignis flatu

Expanded text:
repulisti orationem meamhoc enim oratio sanctorum dilatione tanti beneficii, et tribulationum adversitate quasi repellitur, ut tanquam ignis flatu
Abbreviated transcription (Latin):
rectionem xp̃i penitus in audi¬
tum. Quid est enim saluauit
sͥ dexteram eius ⁊ insi ad sui lau¬
dem ⁊ honorem filium suum
resurgere fecit: Quudeo dex¬
Unde mine dieitur. Et brachi¬
domim eui reuelatũ est. No¬
tum fecit dominus salutare

Expanded text:
rectionem penitus inauditum. Quid est autem salvabit sibi dextera ejus, nisi ad sui laudem et honorem filium suum resurgere fecit? Cobrachio dicitur. Et brachini cui revelatum est? « Notum fecit Dominus salutare
Abbreviated transcription (Latin):
piens: &e ne iram populorum
timerent serui euis: prior pa¬
Et quia necessaria erat ira po¬
pu lorum seruis suis. ut a pec¬
eatis omnib ꝑ ipsas tribulatio
bibere timeret egrotus. Passus

Expanded text:
s. Ne iram populorum timerent servi ejus, prior et quia necessaria erat ira populorum servis ejus, ut a peccatis suis omnibus per ipsas tribulationbibere timeret aegrotus. Ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
omnes fines terre: salutare
d̾inr̃i. Tota pͣfata cantacio no¬
ua: iam completaest. ħ autẽ
expectatur. Multi enim in pͥmo
aduentu xp̃m uiderunt: non
omnes tamen. Cum autem se¬
cundo ad iudicandum uene¬
rit: tunc omnis oeulus eumui¬
debit. Iubilate ergo omnis ter¬
ra: cantate oe exultate &e psalli¬
te. Iubilemus corde. & insuffi¬
exultemus domino eunctis mo¬
tib cordis &e corporis: psallant
manus. pedes. oe oculi. seruien¬
thara. & uoce psalmi. Non uoce
consistit. Que autem in corde
est: meffabili armonia soli
domino eytharirat. Que uero
in ore: suꝑbos ce rrascibiles. oe
quemlibet sauli similem. sua
mitissimum reddit. Psalmi
terio fit. Qui autem in psalt̾ĩ¬
o cantat: in decem quidem
legalib p̾ceptis domino ser¬

Expanded text:
utare Dei nostri, » tota praefata cautio nova jam completa est; haec exspectatur. Multi enim in primo adventu Christum viderunt, non omnes tamen, cum autem secundo ad judicandum venerit, tunc omnis oculus eum videbit . Jubilate ergo Domino, omnis terra, cantate et exsultate, et psallite. Jubilemus corde, exsultemus in Domino cunctis motibus corporis; psallant manus, pedes, oculi. servienthara et voce psalmi. Non vocemro in ore, quae autem in corde consistit, ineffabili harmonia soli Domino citharizat; quae vero in ore superbos et irascibiles, et quemlibet Sauli similem suaviitissimum reddit. Et voceterio fit, qui autem in psalterio cantat, in decem quidem legalibus praeceptis Domino ser
Abbreviated transcription (Latin):
heret: & earnem excedit. Et qnͣ¬
quam de carne oriatur: supe¬
rat carnem. fies ergo excarnali
spiritalis. Adhuc carne caleas
terram: et spũ erumpis incȩlũ.
Incarne iam enim ambulan¬
tes inquit: non sedm carnẽ
militamus. Tuba cornea te eri¬
gat. adu̾sus diabolum: non
tuba carnea. adũsus frẽm tuũ.
Intubis gͦ ductilib &e uoce tu¬
be corneȩ̃: iubilate inconspec̃¬
tu regis domini. S quid seqr̃.

Expanded text:
haeret, et carnem excedit; et quanquam de carne oriatur, superat carnem. Si es ergo ex carnali spiritualis; adhuc carne calcas terram, et spiritu erumpis in coelum: «In carne enim ambulantes,» inquit, «non secundum carnem militamus» gat adversus diabolum, non tuba carnea adversus fratrem tuum. «In tubis ductilibus et voce tubae corneae jubilate in conspectu regis Domin
Abbreviated transcription (Latin):
est. Tuba ductilis erat iob: quan¬
do repente ꝑeussus tot damp¬
nis oe orbitate filiorum ÷ tonsi¬
one illa tante tribulationis.
factus tuba ductilis sonuit. Bo¬
miniis dedit. dominus abstu¬
adhuc tundit᷑. Datus est in potes¬
tate diaboli: ut caro eius per¬
cuteretur. Percussa est: cepit pu¬

Expanded text:
est. Tuba ductilis erat Job, quando repente percussus tantis damnis et orbitate filiorum, tunsione illa tantae tribulationis factus tuba ductilis, sonuit: «Dominus dedit, Dominus abstuadhuc tunditur: datus est in potestatem, ut et caro ejus percuteretur; percussa est, coepit pu
Abbreviated transcription (Latin):
nondum uenit. Ille incȩlo est.
tu interra. Ille differt aduentũ:
tunoli differre consilium. Aduẽ
tus durus erit duris: & mittis
piis. Uide gͦ modo tu quidsis. Si
durus es : licet tibi mutescere. Si
nritis: iam gaude uenturum.

Expanded text:
nondum venit, ille in coelo est, tu in terra: ille differt adventum, tu noli differre consilium. Adventus ipsius durus est duris, mitis est piis. Vide ergo modo tu qui sis: si durus, licet tibi mitescere; si mitis, jam gaude venturum.
Abbreviated transcription (Latin):
est homo. Tolerare enim passi
tu molestias huius scłi cum pa¬
tis quas fecit diabolus. siue a¬
ꝑte ꝑ homines. seu occulte per¬
fueris. habitabis in adiutorio
sicut dicit iste psalmus quiĩ¬

Expanded text:
homo. Tolerare enim passiotu molestias hujus saeculi pateris, quas fecit diabolus sive aperte per homines, sive occulte s, habitabis in adjutorio sicut dicit iste psalmus
Abbreviated transcription (Latin):
duo reddamus illi. Sieut eñ
ipse exhibuit nob̃ misełiam.
ambulantes inuiis euis. mise.
rorum misereamur: ueritatẽ uͭ
non inique iudicennus. Non
sericordia impediat u̾itatem.
u̾itate oblitus fueris mĩam. nõ
ambulabis in uia dei: ubi mĩa¬

Expanded text:
ut reddamus illa Deo. Sicut enim ipse exhibuit nobis misericordiam, ambulantes in via ejus, debemurorum misereamur; veritatem, ut non inique judicemus. Non sericordia impediat veritatem:veritate oblitus fueris misericordiam; non ambulabis in via Dei, ubi m
Abbreviated transcription (Latin):
ipse xp̃c: &e propterea dictum
est eum domus edificaretur
post captiuitatem: quia tene¬
bantur homines captiui subdi-¬
abolo. et demonibus seruiebãt:

Expanded text:
 propterea dictum est, «Cum domus aedificaretur post captivitatem.» Tenebantur enim homines captivi sub diabolo, et daemonibus serviebant;
Abbreviated transcription (Latin):
die tribulationis mee dm̃ exqͥ¬
suii. Difficilem rem dicit. Nos
contribulamur. in terram deici.¬
mur: nichil aliud ꝙͣ de ipsa
tͥbulatione cogitamꝰ. Iste uͦ cũ

Expanded text:
die tribulationis meae, Deum exquisivi. Difficilem rem dicit: Nos quando tribulamur, in terram dejicimur: nihil aliud nisi de tribulatione cogitamus. Iste vero in
Abbreviated transcription (Latin):
maledicto legis: factus ꝓ nobis
maledictum. Scriptum ẽ eñi.
Maledictus omnis: qui pen¬
det inligno. Et ideo eum eius
obedientiam usq ad extremã
humilitatem commendare

Expanded text:
maledicto Legis, factus pro nobis maledictum; scriptum est enim, Maledictus omnis qui pendet in ligno» . Et ideo cum ejus obedientiam usque ad extremam humilitatem commendare
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ do similis. ut ad illum stet. ⁊e
ab illo fortitudinem suam custodi¬
at: eiq cohendo signetur. tanqͣm
cera ex anulo. habet imaginem eiꝰ.
faciens qđ dictum est: michi autẽ
ad herere do bonum est. Hic cus¬
todit similitudinem & imaginẽ.
ad quam factus est:i non peccat.
Quod quia homo pͥus agere contẽp¬
sit: nunc captiuus clamat. d̃s quis
similis tibi: ꝑũse uolui eẽ tͥ simił.
& factus sum similis pecori. Sub
tua dominatione. sub tuo p̾cepto
u̾e similis eram: s homo in hono¬
re positus non intellexit: compa¬
ratus est ium̃tis insipientib. et
similis factus ẽ ilł. & quia tetigit
uetitum: inuenit suppliciũ. Uñ
ñc gemens subdit. Quantas osten¬
disti mͥ tribulationes multas ce
malas. Ostensumest enim malum
homini ꝑ exꝑim̃tum. Inde scͥptũ
est. Et aꝑtisunt ocłi eoꝵ: cognoue¬
runt enim se peccasse. Elausi ft̃
ocłi int̾iores quib uidebant sp̃i¬

Expanded text:
esse similis Deo, ut ad illum stet, et esse similis Deo, ut ad illum stet, et ab illo fortitudinem suam custodiat, eique cohaerendo signetur tanquam cera ex annulo: habet imaginem ejus, faciens quod dictum est, Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Hic custodit similitudinem et imaginem ad quam factus est, et non peccat. Quod quia homo prius agere contemsit, nunc captivus clamat: Deus, qui similis tibi? Perverse volui esse tibi similis, et factus sum similis pecori. Sub tua dominatione, sub tuo praecepto vere 359 similis eram. Sed homo in honore positus non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis . Et quia tetigit vetitum, invenit supplicium. Unde nunc gemens subdit: 20. Quantas ostendisti mihi tribulationes malas et multas! Ostensum est enim malum homini per experimentum. Unde scriptum est: Et aperti sunt oculi eorum . Cognoverunt enim se peccasse. Clausi sunt oculi interiores quibus videbant spiri
Abbreviated transcription (Latin):
Non solum homines gr̃a cli gub̃¬
nantur: s &e ipse altissime nȩt̾ne
potestates. Unde ammirando ex¬
clama. dicens. D̾s quis similis tͥ.⁊
subaudis in magnalib faciendiᷤ:
Uoluit pͥmꝰ angłs tͥ eẽ similis: et
cecidit. Uoluit pͥmus homo. eui
serpens dixit. & eritis sicut dii:
⁊ dignitatẽ amisit. Ꝙ tam̃ ad si¬
militudinem dĩ factus legitur
homo: & ipse dñs ad similitudi¬
nem suam nos inuitat dicens ĩ
eugłio. Diligite inincos ur̃os:
benefacite his qui oderunt uos:
ut sitis filii patris uestri. Et apls
similes inquit ei erimus. qm̃ ui
debimus eum sicuti est. In quo
gͦ peccauit homo si ẽe uolure ꝙ
ds in illo fecit & s uoliuit hoc ꝑ¬
u̾se. lit qͦmͦ ds̃ non habet a quo forma¬
tus est. non habet a quo regatur.
sic ipse uoluit in sua potestate. esse
sine dño: sine rectore: ut ꝓpͥa ute¬
tur uoluntate. Posscẽ autem oe hoc
uelle sine peccato: sciliece ut sumi¬
lis eẽt dõ. Quisquis enmuult ita

Expanded text:
Non solum homines gratia Dei gubeNon solum homines gratia Dei gubernantur, sed et ipsae altissimae et aeternae potestates. Unde admirando exclamat, dicens: Deus, quis similis tibi, subaudis, in magnalibus faciendis? Voluit primus angelus tibi esse similis, et cecidit . Voluit primus homo, cui serpens dixit: Et eritis sicut dii , et dignitatem amisit. Et tamen ad similitudinem Dei factus legitur homo : et ipse Dominus ad similitudinem suam nos invitat, dicens in Evangelio: Diligite inimicos vestros: benefacite his qui oderunt vos, ut sitis filii Patris vestri . Et Apostolus: Similes inquit ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . In quo ergo peccavit homo, si esse voluit, quod Deus in illo fecit? Sed voluit hoc perverse, ut quomodo Deus non habet a quo formatus est, non habet a quo regatur: sic ipse voluit in sua potestate esse sine domino, sine rectore, ut propria uteretur voluntate. Posset autem et hoc velle sine peccato, scilicet ut similis esset Deo. Quisquis enim vult ita
Abbreviated transcription (Latin):
gubernetur. Asq insenectam ce se¬
diem meum: usq infinem scłi gr̃a
tua ꝑseu̾et mecum. Donec annu¬
tiem brachiumtuum: id÷ filium
tuum gen̾ationi omnique uen¬
tura est. Hine alibi cdicitur. ¶ bra¬
chium dñi euu reuelatum est: Id̾o
xp̃e brachium domini dr̃. quia
ipse est utrtus oe fortitudodi per
quem omnia facta sunt: ⁊ ã quo
diaboli uirtus suꝑatur. Omni
generationi annuntiatur hoe brachi¬
um: ut credendo indñm iħm xp̃m
te confidendo diabolum &e tucia
potenter iuncant. Annuntiabo ĩ¬
quit. non uires aut iusticias meas.⁊
s potentiam tuam ce iusticiam tu¬
am ds̃: que extenduntur usq infi¬
nem altissima que fecistimagna¬
lia: id est usq ad ipsas celestes uir¬
tutes: quas tu longe mirabilius ꝗͣ.
ceta oꝑa tua creasti. Di magnalia
sunt angłi. sedes. dominationes.
pͥncipatus: potestates. Hȩc ipsa mag¬
ualia tͥ debent quod sunt. quodiꝰ¬
de uiuunt.: quod beate uiuunt.

Expanded text:
gubernetur. Usque in senectam, et segubernetur. Usque in senectam, et setimum meum, usque in finem seculi gratia tua perseveret mecum. Donec annuntiem brachium tuum, id est, Filium tuum, generationi omni, quae ventura est. Hinc alibi dicitur: Et brachium Domini cui revelatum est ? Ideo Christus brachium Domini dicitur, quia ipse est virtus et fortitudo Dei per quem omnia facta sunt: et a quo diaboli virtus superatur. Omni generationi annuntiatur hoc brachium, ut credendo in Dominum Jesumte confidendo, diabolum et vitia potenter vincant. 19. Annuntiabo inquit non vires aut justitias meas, sed, Potentiam tuam et justitiam tuam, Deus, quae extenduntur, usque in altissima, quae fecisti magnalia: id est, usque ad ipsas caelestes virtutes, quas tu longe mirabilius quam caetera opera tua creasti. Dei magnalia sunt Angeli, Sedes, Dominationes, Principatus, Potestates. Haec ipsa magnalia tibi debent, quod sunt, quod juste vivunt, quod beate vivunt.
Abbreviated transcription (Latin):
se. ẽalit̾ eruditus ꝓmintiabo mi¬
rabilia tua: id ÷ ea que tumira¬
bilit̾ oꝑatus es aliis p̃dicabo. Qd
mirabilius inter d̾i mirabilia:
qͣm qd̃ ipẽ creator factus ẽ creat᷑a .
Ds̃ humanam naturam suscep̃.
sanguine suo ꝑditum hominem
redemit. de morte ad uitam: de
mundo ad glam reduxit. Hȩc sis
que ꝓnuntiabo mirabilia: que me
dociusti a uiuentute mea. Et sicut
huc usq cepisti misericors domine:
sic usq infinem non cesses agere.
Et hoc est qd subdit. Et usq insene¬
ctam ce senium: d̾s ne derelinqͣs
ine. Adiuiuisti fortem: non deseras
debilem. Tempore apłoꝵ ⁊ mr̾m
te: patiens intribulatione: ꝑfecta
insapientia. Iamq caritas refri¬
gescit minuitur sapientia: uir¬
tus deficit: quasi insenectutemue¬
uire cepit. ẽpre antixp̃i cadet in
senium: quando eius uirtus ad eo
duminuta erit. ut sifien possit.
seducantur etiam electi. Postulat
usq infinem ꝑ eandem grãm

Expanded text:
se. Taliter eruditus, Pronuntiabo mise. Taliter eruditus, Pronuntiabo mirabilia tua, id est, ea quae tu mirabiliter operatus es, aliis praedicabo. Quid mirabilius inter Dei mirabilia, quam quod ipse creator factus est creatura? Deus humanam naturam suscepit. Sanguine suo perditum hominem redemit, de morte ad vitam, de mundo ad glquae pronuntiabo mirabilia, quae me docuisti a juventute mea. Et sicut hucusque cepisti misericors, Domine, 358 sic usque in finem non cesses agere. Et hoc est quod subdit: 18. Et usque in senectam, et senium, Deus, ne derelinquas me. Adjuvisti fortem, non deseras debilem. Tempore Apostolorum ete, patiens in tribulatione, perfecta in sapientia. Jam quia caritas refrigescit, minuitur sapientia, virtus deficit: quasi in senectutem venire cepit. Tempore Antichristi cadet in senium, quando ejus virtus adeo diminuta erit, ut si fieri possit, seducantur etiam electi . Postulatusque in finem per eamdem gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
commendat grãm di. non iusticiã
suam: cum ꝓtinus addit̃. Domi ne
memorabor iusticie tue soluis. Qi¬
dam enim ignorantes diuisticiã:
&e suam uolentes constituere: iusticie
cłĩ non sunt subiecti. Nullam meã
agnosco: solius tue memorabor uis¬
ticie. Iusticia tua sola me lib̾at: ĩnea
sola. non est nisi peccata. Nongła¬
bor de uirib meis. ne in litt̾atura
maneam: s de gr̃a tua ꝑquam lit.¬
teram oꝑando adimpleam. Nec
solum facere. s &e ipsum scire deo
nactribuit: cum subiungit̃. Os do¬
eiustime a iiuentute mea: cr us¬
ꝙ nunc. Ex ipso inicio fidei quome
innouasti usq modo. docustime
quia tue soluis iusticie memorari
debeo. Considans enim uitam pͣti¬
tam meam: uideo quid mͥdebeba¬
tur: ⁊̃ quid acceꝑim ꝓ eo qd̃ mͥ debe¬
batur. Oebebatur pena: reddita
est gr̃a. Debebatur iehenna: data
ẽ uitagt̾na. Ex quo conũsus sũ
didici m̾ta mea nulla p̾cessisse:
s grãm tuam michi gratis uenis¬

Expanded text:
commendat gratiam Dei, non justitiam commendat gratiam Dei, non justitiam suam, cum protinus addit: Domine, memorabor justitiae tuae solius. Quidam enim ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . Nullam meam agnosco, solius tuae memorabor justitiae. Justitia tua sola me liberat: mea sola non est nisi peccata. Non gloriabor de viribus meis, ne in literatura maneam: sed de gratia tua per quam literam operando adimpleam. Nec solum facere, sed et ipsum scire Deo attribuit, cum subjungit: 17. Deus, docuisti me a juventute mea, et usque nunc. Ex ipso initio fidei quo me innovasti usque modo, docuisti me, quia tuae solius justitiae memorari debeo. Considerans enim vitam praeteritam meam, video quid mihi debebatur, et quid acceperim pro eo, quod mihi debebatur. Debebatur poena, reddita est gratia. Debebatur gehenna, data est vita aeterna. Ex quo conversus sum, didiei merita mea nulla praecessisse, sed gratiam tuam mihi gratis venis
Abbreviated transcription (Latin):
tificatur impius. & salutare quo
saluatur dannatus. ꝙ ꝓptͣ hoc
annuntiaui iusticiam tuam. Qm̃
non cognoui.id÷ non approbauz
lit̾aturam: de qua paulus dicit.
Littã occidit. sp̃c autem uiuificat.
Quidam enim non de gr̃a. s de li¬
t᷑a głabantur. ẽo quod legemac¬
cepissent. Lex autem sine gr̃a so¬
la litt᷑a est. ⁊ manet ad comuncẽ¬
dam iniguitatem: non ad dandã
iusticiam. Si enim data eẽt lexq̃
posset uiuificare: omnino ex lege
esset iusticia. S concludit scͥpta
omina sub peccato: ut ꝓmissio ex fide
iħuxp̃i daretur credentib. In ip̃a¬
gr̃a głans littͣaturam non cogno¬
ui᷑ id: homines delitta p̃sum̃tes
⁊ a gr̃a resilientes: toto corde reꝑ¬
baui. Unde m̾ito subdit: int̾ibo
inpotentias domim. Sp̾alis enĩ
homo dum non ad herec littere:
m̾etur ꝑ intellectum ad int̾iora
sp̃c int̾ire: ut potentias dñi sciat
idest grãm &e iurtutes. quib iam non
infirmatus ꝑcarnem mandata di¬
uina potenter impleat. In hoc etiã

Expanded text:
quo salvatur damnatus. Et propter hoc annuntiavi justitiam tuam: Quoniam non cognovi, id est, non approbavi literaturam. De qua Paulus dicit: Litera occidit, spiritus autem vivificat . Quidam enim non de gratia, sed de litera gloriabantur, eo quod legem accepissent . Lex autem sine gratia, sola litera est, et manet ad convincendam iniquitatem, non ad dandam justitiam. Si enim data esset lex, quae posset vivificare, omnino ex lege esset justitia. Sed conclusit Scriptura omnia sub peccato , ut promissio ex fide Jesu Christi daretur credentibrians, literaturam non cognovi, id est, homines de litera praesumentes, et a gratia resilientes toto corde reprobavi. Unde merito subditur: 16. Introibo in potentias Domini. Spiritualis enim homo dum non adhaeret literae, meretur per intellectum ad interiora spiritus introire, ut potentias Domini sciat, id est, gratiam et virtutes, quibus jam non infirmatus per carnem mandata divina potenter impleat. In hoc etiam
Abbreviated transcription (Latin):
cati. & potes eripere me. quia
d̾s es. ⁊ etiam debes: quia per
grãm meus fieri dignatus es.
& non solum de manu inuisi-¬
bilis inimici eripe me: s de ma
peccatorum: scilice aut legis tnͣs¬
gressor si accepit legem: aut tan¬
tũmͦ iniguus sine lege: si legẽ
non accepit. De utͦq gen̾e loqͥ¬
tur apłs dicens. Qui sine lege
peccauerunt. sine lege ꝑibunt:
o qui in lege peceauerunt. ꝑ
legem iudicabuntur. Int̾ utrũ¬
q gemit corpus xͥ.ͥ atq ab utͦq

Expanded text:
cati. Et potes eripere me, quia cati. Et potes eripere me, quia Deus es. Et etiam debes, quia per gratiam meus fieri dignatus es. Et non solum de manu invisibilis inimici eripe me, sed et depeccatorum, scilicet aut legis transgressor, si accepit legem: aut tantummodo iniquus sine lege, si legem non accepit. De utroque genere loquitur Apostolus dicens: Qui sine lege peccaverunt, sine lege peribunt: et qui in lege peccaverunt, per legem judicabuntur . Inter utrumq