comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tauerũt eam phylomoni dicentes conside̾a hãc figu¬
urio sus est deceptor amans coytum Obqmͣ rem po¬
luerunt eum interfic̾e dicentes O stulte ħ est figu-¬
ra melioris et dignoris hominis qui sit in hoc mũ
gura sapientis y pocratis quid ad hoc ros quesiui sus¬
a me de mea sciencia hanc ostendi nobis ⁊ quid iñ
sencio scdm̃ ipãm qñ ergo ꝑuenerũt ad ypocratem
dixerunt ei quid fecerunt et quid rñdit eis philomõ
et iudiciũ eius Quibus dixit ypotras Certe uerũ dixit
phylomon nec p̃termisit unã lrãm uerũ tamẽ exqͦ
ego ꝑspexi ꝓ considemui ħ turpia esse et reꝓbanda
Constitu animã meã regẽ super ipã et retraxi eam
ab eis et triũphaui suꝑ retencõe concupiscentie mee.
h ẽ itaq laus et supiencia ex oꝑibus ypotratis quia

Expanded text:
taverunt eam Philimoni dicentes: Considera hanc figutaverunt eam Philimoni dicentes: Considera hanc figuuriosus est, deceptor, amans coitum. Ob quam rem voluerunt eum interficere dicentes: O stulte, hec est figura dignioris et melioris hominis qui sit in hoc mundgura quidem sapientis Ypocratis, set hec que quesivistis de mea sciencia ostendi vobis,et quod inde sencio secundum ipsam. Quando ergo pervenerunt ad Ypocratem, dixerunt ei quid fecerunt et quid respondit eis Philimon et ejus judicium. Quibus dixit | Ypocras: Certe verum dixit Philimon, nec pretermisit unam litteram. Verumptamen ex quo ego respexi, consideravi hec turpia esse et reprobanda, constitui meam animam regem supra ipsam, et retraxi eam ab eis, et triumphavi super retencionem concupiscencie mee. Hec est itaque laus et sapiencia Ypocratis ex
Abbreviated transcription (Latin):
et iacentibus sagittas et pila uenenata Et si p̃uemre
poteris ad fontem uel locũ unde mimiti hauriũt aqͣs
potabiles infund̾ in alis locis diuersa uenena corrũ¬
pentia et tunt inimicis effodias sepulturas Obser-¬
ua in om̃ibus ꝑseuerantiã et nuĩquã ꝑsequaris fu¬
die sunt ꝑ ditores homies et circũuentores et non ẽ¬
in eis hec obprobriũ. ꝑ ses uero siue turchi seu ꝓthi¬
sunt honnies animosi ualde et presumptionis mag¬
ne pugna ergo cũ qualibet gente ex hiis eo mõ
ignore p̃c. Te oportet quere̾ signa et uestigia
cum pulchͣcudine nature sa scienciã phisononie que
est sciencia magna per longitudinẽ dierũ usi sunt ã¬
antiquorũ phylomoni summo doctori et ingrõ phy¬
sonomye et reuera inuestigabat ex compõe hominis
qualitates et naturas eius anime et currit in ipsa
hystoria pulchra
Iscipuli siquidem ypotratis sapien for ypocͣtis¬
tis depixerũt formã eius in pergameno et por¬

Expanded text:
et jacientibus sagittas, et pila habeas venenata. Et si venire poteris ad fontem vel locum unde inimici hauriunt aquas potabiles, infunde in illis locis diversa venena corrumpencia et tunc inimicis effodias sepulturas. Observa in omnibus perseveranciam, quia die sunt homines proditores et circumventores, et non est eis hoc obprobrium. Perses vero et Turci et sunt homines animosi valde et presumpcionis magne. Pugna ergo cum qualibet ex hiis eo modo go quod oportet te querere signa et vestigia cum pulcritudine nature, scilicet, sciencie phisonomie que est sciencia magna, et per longitudinem dierum sunt usi an﻿ antiquorum Philimoni summo doctori et magistro phisonomie, et revera investigabat ex composicione hominis qualitates et naturas anime ejus, et sunt in ipsa historia pulcra et intelligas. Discipuli siquidem Ypocratis sapientis depinxerunt formam ejus in pergameno et por
Abbreviated transcription (Latin):
alter eorũ machinatus sit in destructione alterius
sitis repugnantibꝰ Est igit᷑ spiritus eorũdẽ spes et
fiducia uictorie ex quolib utriusq quorũ comuniꝰ
noctis et diei. ¶ Et noli castra metiri nisi in loco uici¬
no mõti uel comũcto et iuxta aquas. ⁊ defer uictu-¬
alia mulca tecũ qmͣuis non indigeas totidem et mł¬
tiplica machinas discurrentes et uoces horribiles q ͦ¬
mã ħ sunt fortitudo ⁊ uirtub eo qui tecũ sunt ꝑ du¬
rabilitas ad eorũ ꝓpositũ et timor ac diuisio inimitie
et utr̾ in tuis procerib diuersis gem̾bus armori¬

Expanded text:
alter illorum machinatus sit in destruccione alterius,sitis repugnantibus. Est ergo spiritus eorum spes et fiducia victorie regis utriusque, quorum corpus noctis et diei. Et noli castra metiri nisi in loco vicino monti vel conjuncto ei vel juxta aquis. Et defer victualia tecum multa quamvis non indigeas totidem. Et multiplica machinas discurrentes,et voces horribiles. quoniam hec sunt fortitudo et virtus eorum qui tecum sunt et durabilitas ad eorum | propositum, et timor ac divisio inimicis. Et utere in tuis proceribus diversis generibus armor
Abbreviated transcription (Latin):
esopotamia grecia ethymologiã possidet
eo ꝙ duobus fluiiis ambitur slam ab
oriente Tygrim habet rb occidente Eufraten In¬
cipit autẽ a septẽptrione inter montẽ taurũ ⁊
Caucasum. tuꝰ a meridie sequit᷑ rbabyloma ⁊i sal¬

Expanded text:
ecam etymologiam possidet, quod duobus fluviis ambiatur; nam ab oriente Tigrim habet, ab occiduo Euphraten. Incipit autem a septentrione inter montem Taurum et Caucasum; cuius a meridie sequitur Babylonia
Abbreviated transcription (Latin):
horas hoc ẽ a Nͦ die nouẽbris usq ad ii. diem mar¬
ii In hoc temꝑe noctes elongant᷑ et dies abreuiãt᷑
conualescrint frigora ex asꝑant᷑ rõualest uenti ca¬
dunt de arboribus folia moriũt᷑ pro maiori ꝑte ui¬
rentia et indurant᷑ quasi lapis maior pars anma¬
liũ in uentre terre ⁊ in cauernis montiũ prenimio
frigore et huiditate latitant obscurat᷑ aer. deingres¬
cunt temꝑa contremistũt petora et iumenta debili-
quoq et nuces et uinũ rubeũ et optimũ. ⁊ sumant᷑
electuaria calida absuneas etiã a solucione uen¬
quia hoc temꝑe p̃nimio frigore natumł calor colli¬
git᷑ et ingredit᷑ int̾i̾ora torꝑis ⁊ ideo melior ẽ di

Expanded text:
embris usque ad 21 diem Mari. In hoc tempore nox elongatur, dies abbreviatur, convalescunt frigora et exasperantur venti, cadunt arborum folia, moriuntur pro majori parte virencia et indurantur quasi lapis, major pars animalium in ventre terre et in cavernis montium pro nimio frigore et humiditate latet, obscuratur aer, denigrescunt tempora, contremescunt pecora et jumenta, | debilquoque et nuces et vinum rubeum et optimum; et sumantur electuaria calida. Abstineas eciam a solucione: venQuia in hoc tempore pre frigore naturalis calor colligitur et ingreditur interiora corporis, et ideo eciam melior
Abbreviated transcription (Latin):
eleucibat. Et erat donis largissimꝰ iudicĩis rectis¬
simꝰ locucionibꝰ loculentꝰ In quatuor solempni¬
tatibꝰ ꝑ crculum anni p̃cipue curiã suã in hispa¬
nia tenens. Coronam regiam ⁊ sceptrũ gestabat.
die sciliz natalis dñ et die pasce. ⁊ die penthe¬
da more imꝑiali ferebat᷑ Circa lcm̃ eius ꝑ sĩg̃u¬

Expanded text:
elevabat. Erat donis largissimus, in judiciis rectissimus, in locutione luculentus. In quatuor solemnitatibus per circulum anni praecipue curiam suam in Hispania tenens, coronam regiam et sceptrum gestabat: die scilicet Natalis Domini, die Paschae, et Penteda
Abbreviated transcription (Latin):
ostendendũ quãtitatem nui intellectus et subtilitatẽ
et dcõnes sunt corpus Scriptuã uero est sermonis
cognicionis in tua uoluntate et in uniuersis oꝑibus
tuis ⁊ ꝙ incederat tuo ꝯmodo et honori sicut oportet
⁊ ꝙ sit scpͣtor cautus et precauẽs ne quis in grediat᷑
et respitiat secreta scripta tua Et condecet ꝙ tu remũe¬
res opem sua iuxta seruiciũ tibi exhibitũ.¬

Expanded text:
ostendendum quantitatem tui intellectus et subtilitatem et dicciones sunt corpus, scriptura vero sermonis cognicionis in tua voluntate et in universis operibus tuis, et quod intendat tuo comodo et honori sicut oportet quod sit cautus et precavens in operibus suis, ne quis ingrediatur et respiciat secreta scripta. Et condecet quod tu re|muneres opera sua juxta servicium tibi exhibitu
Abbreviated transcription (Latin):
eciã lactanciꝰ oꝑi suo quedã de xpõ uiaticinia si¬
deliũ postea ueniet. Dabunt aũt deo alapab ma¬
nibus incestis ⁊ in puro ore expuent uenenata spu-¬
ta Dabit uero ad perbem simplicitꝰ dorsũ scm̃
et colafos accipiẽs tacebit Ne quis agnoscat qd
uerbũ uel unde penit ut inferis loquat᷑ et corona
spina coronet᷑ ad cibũ aũt fel et ad sitim deder̃t¬
acetũ Templi uero pelũ scindet᷑ et medio die nox
erit tenebrosa nimis in tribus horis et morte mo¬
riet᷑ Tribꝰ diebus sompno suscepto et tunt ab ĩ¬
feris regressus ad lucem ueniet.

Expanded text:
etiam Lactentius quaedam de Christo uaticinia Sidelium postea ueniet. Dabunt deo alapas manibus incestis et impurato ore exspuent uenenatos sputos; dabit uero ad uerbera suppliciter sanctum dorsum. Et colaphos accipiens tacebit ne quis agnoscat quod uerbum uel unde uenit, ut inferis loquatur, et spinea corona coronetur. Ad cibum autem fel et ad sitim ti. Templi uero uelum scindetur; et medio die nox erit tenebrosa nimis in tribus horis. Et morte morietur tribus diebus somno suscepto; et tunc ab inferis regressus ad lucem ueniet
Abbreviated transcription (Latin):
deũ cernẽt incredulꝰ atꝙ fidelis Celi cũ sc̃is iamtᷤ
minꝰ extat in ipõ bic anime cũ carne aderũt qͣs
iudicat ipẽ Cũ iacet incultus dense s in uepribus
orbis Reiciẽt simulchra met uiri cũctam qͦnaga sã
Oxurat t̾ras ignis pontũq polũq Inquirens te¬
tri portas cõfringet auerni Scõrũ sed emĩ cuncte
lux libe̾a carui Tradet᷑ sontes eterna ꝙ flãma cre¬
mabit Occuleos actus regetens tũc quisq loq̃ tun
Secreta atq deus reserabit pectora luci Tunc erit
et luctꝰ stridebunt dentibꝯ om̃s Eripit᷑ solis iubar
⁊ chorĩs interit astris. Uoluet᷑ celũ iunaris splen¬
dor abibit Deiciet colles ualles extollet ab ymo.
Non erit in rebꝰ hom̃ sublime sed altũ Equãt᷑
campis montes et terula ponti Omĩa cessabũt
mittet ab alto Orbe gemens facinꝰ miserũ uari
oszlabores Tartareũ q chaos mõstrabit terra
dehiͥscens Et corã hoc dnõ reges sistent᷑ ad ymũ

Expanded text:
idelis Celsum cum sanctis evi iam termino in ipso. Sic anime eum carne aderunt, quas iudicet ipse. Cum iacet incultus densis in vepribus orbis, Reicient simulacra viri, curam quoque gaçam Exuret terras ignis, pontumque polumque Inquirens tetri portas effringet averni. Sanctorum sed enim cuncte lux libera carni Tradetur, sontes eterna fama cremabit. Ocultos actus retegen tunc quisque loquetur Secreta, atque Deus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Eripitur solis iubar et solis interit astris. Volvetur celum, lunaris splendor obibit. Deiciet colles, valles extollet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. Iam equantur campi, montes et cerula ponti. Omnia cessabunt, dimittet ab altosque labores Tartareumque chaos monstrabit terra dehiscens. Et coram hic Domino reges sistentur ad unum.
Abbreviated transcription (Latin):
mes in habersburg ⁊ in Ryburg per principes elec
et quid de se inter principes electores alemãme con¬
electionẽ ep exp̃ssam de ipõ factã continẽtibꝰ uoca¬
uerũt. ⁊ uenientẽ ac magnisice ꝓuit decuit suscep¬
diter et solempiniter extulerũt Qui de consilio prin¬
tinis theutonie confluxerũt aquisgrani est cũ il¬
lustri. dña Reginia uxore sua filia comitis rburchar¬
di de hohmbg in sroeuia in regẽ romanoꝵ solep̃¬
niter cõsetratꝰ In qua curia statim unã de filiab
suis loderoico palatino ren aliam duci Saxonie

Expanded text:
mes in Habisburc et in Kiburg per principes electet, quid de se inter principes ageretur, penitus ignelectionem expressam de ipso factam continentibus vocaverunt et venientem ac magnifice prout decuit suscepditer et sollempniter extulerunt. Qui de consilio prinfinibus Theutonie confluxerunt, Aquisgrani est cum illustri domna regina uxore sua, filia comitis Burchardi de Hohinberc in Suevia, in regem Romanorum sollempniter consecratus. In qua curia statim unam de filiabus suis Ludewico palatino Rheni, aliam duci Saxonie
Abbreviated transcription (Latin):
pocata. fuerũt aũt amazones Goctoꝵ qui exie¬
ix. que maritis suis in dolo int̾fectis uiroꝵ suorũ
arma arcipientes ab aliis hostibꝰ hostes uirili
animo aggresse de maritoꝵ suoꝵ nece sumpse¬
runt debitã ultionem. Nam omnẽ masculũ a sene¬

Expanded text:
ata dicit, Amazones Gotthorum, qui exieunt? Quae maritis suis dolo interfectis uirorum suorum arma arripientes, hostes uirili animo aggressae de maritorum suorum nece sumpserunt debitam ultionem. Quae in posterum
Abbreviated transcription (Latin):
Onsueuerũt eciã tali temꝑe malefactores ⁊
sceleratões punire ⁊ de medio tolle̾ ut p̃sup̃¬
toribus uia nocendi p̃cludat᷑ et ceti corrigant᷑ Solẽt
etiã tributa tali temꝑe alleuiare cum mercatoribus dis¬
pensare ꝑtẽ eis de redditibus dimitte ipõs cũ suis mer¬
cibꝯ diligentͦ defende̾ et tustodire Et ħ est causa qrͣ
⁊ redditus augmentant. ¶ Cauendũ est itaq ab of¬
sensa et miuria mercatoꝵ Ipĩ siquidem sũt laudis la¬
tores. samã hom̃ referentes ꝑ uniu̾sũ orbẽ. Pnicuiq
ergo reddendũ est qd̾ suũ est sic̃ muniunt᷑ ciuitates

Expanded text:
nsuevit enim tali tempore malefactores et sceleratos homines punire et de medio tollere, ut presumptoribus via nocendi precludatur et ceteri corrigantur. Solet enim tributa tali tempore alleviare, et cum mercatoribus dispensare,partem eis de redditibus remittere, ipsos cum suis | mercibus diligenter defendere et custodire. Et hec est causa quare et redditus augmentantur. Cavendum est itaque ab offensa et injuria mercatorum; ipsi siquidem sunt laudis latores, famam hominum ferentes per universum mundum. Unicuique ergo reddendum est quod suum est, quia et sic muniuntur civitates
Abbreviated transcription (Latin):
tus populꝰ scudebit laudos extollere sua bona oꝑa
ꝯmendare pro regia uita dominũexorare per tiui-¬
tates ⁊ familias regis opera ⁊ sapientiã enarraͥe
Et ꝓpt̾ũ docent suos pueros ab infancia et inducunt
ad rͥgis aanorẽ honorẽ obedĩam ⁊ timorẽ ħ igit᷑

Expanded text:
tus populus studebit regias laudes extollere, et sua bona opera tus populus studebit regias laudes extollere, et sua bona opera commendare, pro regis vita Deum exorare, per civitates et per familias regis opera et sapienciam enarrare. Et propter hoc docent parvos suos ab infancia et inducunt ad regis amorem et honorem, obedienciam, et timorem. Hoc igitur
Abbreviated transcription (Latin):
Ecet eciã regem abstine̾ et non multũ frequenta-¬
re consorcia subditorũ et maxime uiliũ ꝑ sonaꝵ
quia minia familiaritas hominũ parit honoris con-¬
gali apparatu ⁊ armato exertitu sedens nobilissime
in suo dextralo ornato armoꝵ pulchrime decoratus
⁊ stare faciũt pulgus aliqnͣtulum a remotis Nobiles
uero ⁊ barones circa ip̃m ⁊ tũc solent ardua negocia
expedire parios ⁊ ꝑatos et p̃nitos rerũ euentus de¬
clara̾e Curã et oꝑam quã circa rem publitã fideliter
mancipae grauia onera reuelare /multa pia exercere.
finito sermõe sedebit rex et protinꝰ asẜget unus de
collateralib principibus qui sapiencior et facundior
ne ordinauit regnũ Indorũ ꝙ de tã sapienti roge
prĩam decoiauit ꝙ laudabilem populũ indoꝵ obedi-
cõnumerãdo bonos mores captando beniuolentiã ĩ¬
ducens eos exemplꝰ et racionib ad humilitatem obe¬
dienciã reuerontiã ⁊ dilectionẽ regis Quo facto to¬

Expanded text:
ecet eciam regem abstinere et non multum frequentare consorcium subditorum, et maxime vilium personarum; quia nimia familiaritas hominum honoris parit congali apparatu et armato excercitu, sedens nobilissime in suo dextrario, ornatu armorum puleherrimo decoratus, et stare faciunt vulgus aliquantulum a remotis, nobiles vero et barones circa ipsum. Tunc solet ardua negocia expedire, varios et preteritos rerum eventus declarare, curam et operam quam circa rempublicam fideliter mancipare, et graviora honera relevare, et multa pia opera excercere. Finito sermone sedebit rex, et protinus assurget unus de collateralibus regis principalibus, qui sapiencior et facundior ne ordinavit regnum Indorum quod de tam sapiente rege patriam decoravit, quod laudabilem populum Indorum conve, enumerando bonos mores, captando benevolenciam, inducens eos exemplis et racionibus ad humilitatem et obedienciam et reverenciam et dileccionem regis. Quo facto, to
Abbreviated transcription (Latin):
diciis noli esse trudelis ⁊ inflexibilis ad ꝑcendũ hiis
de quibꝰ uictoriã habuisti Cogita de futuris et atciden¬
talibus. Quia nescis quid futura dies pͣitum sit noli
tua desideria imitari ĩ ꝯmessacionibꝰ potu. coitu.
Clemons Imꝑator noli te ad multũ coitũ incli¬
nare. quia coitus est quedã ꝓprietas porcoꝵ ¶a
g̾ gloria eit tibi si exerceas uiciũ irrõnabiliũ bestia¬
Ecet imꝑatoriã maiestatẽ priuatos gis solatio¬
hr̃e fideles. tum quibus delectabit᷑ cum pariis
instrumentis et geneĩbus organoꝵ cũ fuit tediosus
anima .ii. ha humana naͣlit intlib delectat᷑ sensus
fuĩs in ipõ solacio abstine te a potu ⁊ ꝑmitte alios ad
libitũ potare ⁊ finge te calefactum a uino qr tũt po¬
sed bis uel ter in anno

Expanded text:
suis, noli esse | crudelis set flexibilis ad parcendum hiis de quibus victoriam habuisti. Cogita de futuris casibus, quia nescis quid futura dies paritura sit. Noli tua desideria imitari in comescione, potu, coitu, et Clemens imperator, noli te inclinare ad coitum mulierum, quia coitus est quedam proprietas porcorum. Que gloria est tibi si excerceas vicium irracionabilium bestiaEcet imperatoriam magestatem privatos habere fideles cum quibus delectabitur, cum variis instrumentis et generibus organorum quando fuerit tediosus. Anima enim humana naturaliter in talibus delectabitur,sensus fueris in ipso solacio, abstine te a potu, et permitte eos ad libitum epotare, et finge te calefactum a vino, quia tunc poset bis vel ter in anno
Abbreviated transcription (Latin):
um tantũ crescat ꝙ recedat a sole ⁊ caue ne sit luna
lunã ascendentem. et similitᷤ cum fuerit luna in con-¬
iũctione existens in signo aquoso saue eciã ne mer-
curus fuerit in constellacione ascendente uel sibi oꝑ¬
positis. Et silr̾ dico De Saturno. et ptilior harũ ad
comꝑacionẽ uenarũ est in ultima medietate mensis
lunaris Ita ꝙ luna fit lumine diminuta et ꝙ sit in li¬

Expanded text:
um tantum crescat quod recedat a Sole per 4 vel 6 gradus. Et cave ne sit Luna Lunam ascendentem. Et similiter cum fuerit Luna in conjunccione existens in signo aquoso. Cave eciam ne fuerit Mercurius in constellacione ascendente vel sibi oppositus, et similiter dico de Saturno. Et utilior horarum ad apercionem venarum in ultima medietate mensis lunaris est, ita quod Luna sit lumine diminuta, et ﻿ quod sit in Li
Abbreviated transcription (Latin):
pressa cuiꝰ ꝑtes subtiles sunt et clarescentes
uando¬
ataq tale reꝑit᷑ sume de ipo moderate iuxta
etatem corꝑis et temꝑis qualitatem quia confortat
scomachũ calorẽ corroborat natu᷑alem fumat diges¬
tionẽ conseruat a corrup ͭ ͤ ducit cibũ decoctũ decoqͣt
⁊ ꝑducit ipm̃ purificatũ ad omĩa menbra que re-¬
gunt᷑ ⁊ decoquit ip̃m cibũ in eisdem menbris do-
ad ceruicem cum calore temꝑato et reddit capid
securũ ab infortuitis casibus. Insuper letifitat cor
colorem rubificat linguam reddit expeditã libe¬
rat a curis ⁊ hommẽ facit audacẽ. et excitat ad
om̃a appẽtum et multa alia uona facit. De dap̃i

Expanded text:
t et arecentes uandoitaque tale reperitur, sume de ipso temperate juxta etatem corporis et temporis qualitatem, quia confortat stomachum, calorem corroborat naturalem, juvat digestionem, conservat a corrumpcione, ducit cibum, decoquit et perducit ipsum purificatum ad omnia membra que reguntur, et decoquit cibum ipsum in eisdem membris donead cervicem cum calore temperato, et reddit capud securum a fortuitis casibus, insuper cor letificat, colorem rubificat, linguam reddit expeditam, liberat a curis, et hominem facit audacem, et excitat ad omnia appetitum, et multa alia bona facit. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
it Scdã aũt libica Tertia delfica in templo delfici ap¬
polius genita que ante troyam uatitinata est Cuiꝰ
babilone orta que gretis illã petentibꝰ uatcinata
periturã esse troyam et homerũ mendatia scrip¬
turũ Dicta aũt est erictea. quia in eadẽ insula eiꝰ
inuenta sunt carmina uexta samia a samo insula
In quibꝰ erant decreta romana conscripta Dicta

Expanded text:
it. Secunda Lybissa. Tertia Delphica in templo Delphici Apollinis genita, quae ante Trojana bella vaticinata est, cujus rophyla in Babylone orta, quae Graecis Ilium petentibus vaticinata est perituram esse Trojam, et Homerum mendacia scripturum. Dicta autem Erythraea, quia in eadem Insula ejus inventa sunt carmina. Sexta Samia, quain quibus erant decreta Romana conscripta: ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
risus cũ fuerit subtilis eius dñs est ualde ira¬
cundus ⁊ qui ht̃ longũ nasum et protensũ
ad os est audax et probꝰ Nasus ueo symꝰ est impe¬
tuosus Et qui habet formã nasi grauis aꝑtionis l
dure est irascibilis Et cum fuerit nasus latus in¬
modo declmans ad sũmitatem est uerbosus ⁊ mẽ¬
dax ⁊ in men nasis ille est ing̃ equalis qui ẽ me¬
diocrit longus et cuiꝰ latitudo est mediotris ad
extremitatem et eius foramĩa non multũ magna
rio sum ⁊ ĩmũdũ Qui uero habet faciem medio¬
trẽ in genis et tymporibus uergentẽ ad pinguediẽ
est uerax amans et intelligens atq sapiens. serui¬
tialis bene compõitus ingemosus Qui ht̃ os latum
est Et qui est carnosus in facie est minꝰ sapiens imi¬
portunꝰ mendax Et qui habet faciem ꝑuam decli
nantẽ ad croceitatẽ est pessimꝰ uiciosus deceptor
ebriosus Et qui habet oblongã faciem ẽ ĩuriosꝰ.
t qui habet tympora in flata

Expanded text:
NAsus cum fuerit subtilis, ejus dominus est valde iraNAsus cum fuerit subtilis, ejus dominus est valde iracundus. Et qui habet longum | nasum et protensum ad os, est probus et audax. Nasus vero simus, est impetuosus. Et qui habet foramina nasi gravis apercionis vel dure, irascibilis emedio declinans ad simitatem, est verbosus mendax. Et in nasis ille est magis equalis qui est mediocriter longus, et cujus latitudo est mediocris ad extremitatem et ejus foramina non multum magna.riosum, et immundum. Qui vero habet faciem mediocrem in genis et temporibus, vergentem ad pinguedinem, est verax, amans, intelligens atque sapiens, servicialis atque compositus et ingeniosus. Capitulum est. Et qui est carnosus in facie est minus sapiens, importunus men|dax. Et qui habet gracilem facinantem ad croceitatem est pessimus, viciosus, deceptor, briosus. Et qui habet oblongam faciem est injuriosus. Et qui habet tempora inflata
Abbreviated transcription (Latin):
tipue si sint liuidi. ¶ Cuiꝰ ue̾o oculi sunt mediotres decli¬
nantes ad cecitatem colorẽ uel ingredinẽ penetrabilis
est intelltũs curialis et fidelis ¶ Qui uo̾o ht̃ oculos ex¬
tensos cũ extensione uultus calis est maliciosus neꝙͣ
Et qui habet oculos similes oculis miminib insipiens
est dure natẽ. ¶ Cui ꝯ uero oculi m̾orit᷑ pelociter et
risus est acutus talis homo est fraudulentꝰ latro insi¬
dolis Si uero oculi fuerĩt rubei ille cuiꝰ sunt est animo¬
sus fortis et potens ¶ Detiõres ueo oculi sũt illi qui
hñt maculas albas. aut ingras uel rubeas airtũquaq
quiq talis hõ detior est omĩbus hom̃bꝰ et mag̃ reꝓ¬
bandus.
Ppertiliũ qd̃ habet multo pilos significat in¬
eptitudinẽ loquendi ⁊ qñ extendunt᷑ supertilia ad
iympora habens talia est inmũdus Cuiꝰ uero suꝑ¬
cilia rta sunt ꝯmensurata in longitudine ⁊ breui¬
tate et sunt magna huiꝰ est facilis imp̃ssionis ad ĩ¬
telligendum.

Expanded text:
oculi sint mediocres declinantes ad celestem colorem vel nigredinem, penetrabilis | est intellectus, curialis et fidelis. Cum vero habet oculos extensos cum extensione vultus, talis est maliciosus nequam. Et qui habet oculos similes oculis asini, irisipiens" est, dure nature. Cujus vero oculi moventur velociter et visus ejus acutus, talis homo est fraudulentus, latro, infidelis. Si vero oculi fuerint rubei, ille cujus sunt est animosus et fortis et potens. , Deteriores vero oculi sunt illi qui habent maculas albas aut nigras aut rubeas circumquaque, quia talis homo deterior est omnibus hominibus, et magis reprobandus. Upercilium quod habet multos pilos significat inepcionem loquendi. Et quando extenduntur supercilia ad timpora, habens talia est immundus. Cum vero supercilia rara sunt, commensurata in longitudine et brevitate et sunt magna, hujusmodi est facilis impressionis ad intelligendum.
Abbreviated transcription (Latin):
Bachinꝰ agenoris filius Europã sororẽ suã a io¬
ue raptam ex p̃cepto prĩs quere̾t nec reꝑiret pa-¬
tris iram. formidans confirmato ammo elegit
it ubi quondã cuulia bella detenuerunt ⁊ ibi
nati sũt appollo ⁊ hertules maior ille Thebanꝰ
eadẽ est Cuuonia pocata a quodã appollimi con¬

Expanded text:
Cadmus, Agenoris filius, Europam sororem a Iove raptam ex praecepto patris quaereret nec reperiret, patris iram formidans confirmato animo elegit it, in qua olim civilia bella detonarunt, et ubi nati sunt Apollo et Hercules maior ille Thebanus. Eadem est Eonia vocata, a fonte quodam Apollini
Abbreviated transcription (Latin):
Lest duplex seramfesta et pcculta mainfesta q̃
et iuditiũ ex ipã sortit᷑ nomen Otculta uero est fides¬
seu tredulitas iudicis oꝑantis opera sua et certitudo ⁊
in hiis ⁊ ꝙ credat totaliter in hoc quia per eius fidẽ
siones iusticie in eis differunt Et iustiã est nomen
tans ad curialitatem et mons largitatis et ad oꝑa-
tinens ad hominẽ in rõcino sui ip̃ius in hiis que sunt
inter se et creatorem suũ ergo scatue iusticiã que sunt

Expanded text:
est duplex, manifesta et occulta. Manifesta, quando et judicium ex ipsa sortitur nomen. Occulta, vero, est fidelis credulitas judicis operantis opera sua1 et certitudo ac Et qui credit totaliter ln hoc,quia per ejus fidem siones justicie inde differunt. Et justicia est nomen tans ad curialitatem et ad modos largitatis et ad operatinens ad hominem in raciocinio sui ipsius, et in hiis que sunt inter se et Creatorem suum. Statue ergo just
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ quo rex regit/ Rex est pastor qui defendit᷑ a ꝓ¬
cerib proce̾̃s sunt saipendiarii sustentati peciũs Pecu-
na est fortima que colligit᷑ a subditis. subditi aũt sunt
serui quos subicit iusticia iusticia uero est ꝙ per se in-¬
tendit᷑ in qua est salus subditorũ 4cͣ. ⁊.i. Te oportet si¬
tu es sciens supra scĩam et ueritates entiũ et existenciũ
ꝙ tu incipias in p̾mis a ꝯgnntione tue ame que ꝓpin-¬
quior est tibi cens aliis. Deinde post hanc hre stienciã

Expanded text:
 qua rex regit regnum: Et rex est pastor qui defenditur a proceribus: Proceres sunt stipendiarii sustentati pecunia: Pecunia vero est fortuna que colligitur a subditis: Subditi autem sunt servi quos subjecit justicia: Justicia vero est que intenditur perseinqua est salus subditorum. ﻿ tu es sciens supra sciencias et veritates encium et existencium, quod tu incipias inprimis a cognicione tue anime que propinquior est tibi ceteris aliis, deinde post hanc habere scienciam
Abbreviated transcription (Latin):
libro.xp. Demq uim syderis prodit hom̃. calor
est enĩ uigis estus. Nam quicqͣd est sub meridian
mie est deserta cuiꝰ situs ab occasu montis ach¬
lantis ad orientem usq in sines egipti porrigit᷑.
q meridie occ. occeani a septrp̃trione Rilo¬
flumine claudit᷑. plurmas hñs gentes diuerso pul¬
tu et monstruosa specie horribiles. feraꝵ quoq ⁊

Expanded text:
nique vim sideris prodit hominum color; est enim ibi iugis aestus; nam quidquid eius est, sub meridiano m deserta: cuius situs ab occiduo Athlantis montis ad orientem usque in Aegypti fines porrigitur, a meridie Oceano, a septentrione Niloflumine clauditur; plurimas habens gentes, diverso vultu et monstruosa specie horribiles. Ferarum quoque et
Abbreviated transcription (Latin):
uiꝰ passus sunt lati et tardi prosꝑabit᷑ incessu
In om̃ibus ẜ operibus suis et factis Et cuiꝰ pas-¬
sus sunt breues et impetuo sus suspirio sus impotens
in operibus male uolun tatis¬

Expanded text:
us passus sunt lati et tardi prosperabitur in omnibus operibus suis et factis. Cujus passus sunt breves, est impetuosus, suspiciosus, potens in operibus male voluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ uoluptatũ q corruptibiles sunt Carnales
enĩ appetitus inclinant animũ ad corruptibiles uo¬
luptatos anme bestialis nulla discrecione p̃habita.¬
Conatꝰ uoluptatis generat carnalẽ amorẽ carnalis
amor generat auaritiã Auaritia generat desideriũ
diuiciarũ Desideriũ uero diuiciarũ in uerecũdiã.
Inre̾cundia uero p̃sumptionẽ p̃sumptio infidelitatẽ.¬
Infidelitas latrocinũ latrociniũ uituperationẽ ex qͣ
nascit᷑ captiuitas que ducit ad detrimentũ legis ⁊ des-¬
tructõm familiaritatis. et ruinã tocius oꝑis ⁊ hoc
contrariũ nature.

Expanded text:
alium voluptatum quia corruptibiles sunt. Carnales enim appetitus inclinant2animum ad corumptibiles voluntates anime bestialis, nulla discrecione prehabitaigitur voluptatis generat carnalem amorem; carnalis autem amor generat avariciam, avaricia generat desiderium diviciarum, desiderium diviciarum generat inverecundiam, inverecundia presumptionem, presumptio infidelitateinfidelitas latrocinium: latrocinium vituperacionem: ex qua nascitur captivitas que ducit ad detrimentum legis et destruccionem familiaritatis et ad ruinam tocius operis: et hoc est contrarium nature.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓueniũt ad genua significat audaciam et pro¬
bitatem cũ largitate Qñ uero decurtant᷑ brachia
signũ est amantis discordiã et ignorantis. de palmi
de palma

Expanded text:
eniunt ad genua, significat audaciam et probitatem cum largitate. Quando vero decurtantur brachia signum est amantis discordiam et ignorantis. Capitulum 14 de palm
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑacio. ex singulis uicis et castellis. iudeorũ nobiles ⁊
primarios uiros ad se roctos in uinculo posuit Accer¬
sitaq ad se sorore sua salome. atq uiro eius alexandͦ
Noui inquit iudeos de meo int̾itu gauisuros. Sed po¬
tero hrẽ lugentes et exequias ueneãbiles. ⁊ plangẽ¬
tiũ multitudinẽ. Si uoluĩtis ros meis obedire p̃cep¬
tento interficite. Uñ oĩs iudea et omĩs domꝰ defleat
re̾t᷑ post duos quos ante necauerat tertiũ quoq filh¬

Expanded text:
it, ex singulis vicis seu castellis nobiles ac primarios viros ad se vocatos in vincula posuerit. Accersita que ad se sorore sua Salome atque eius viro Alexandra: 'Novi', inquit, 'Iudeos de meo interitu gavisuros, sed potero habere lugentes et exequias honorabiles ex plangentium multitudine, si volueritis vos meis parere precephabeo, interficite, ut omnis Iudea et omnis domus defleat ntequam moreretur, post duos, quos ante necaverat, tercium quoque fil
Abbreviated transcription (Latin):
dauid natũ esse puerũ qui uire hereditario requiret
pũ ꝑscrutatco circa bethleeni ab anatu et infra om̃s¬
pueros occidi p̃cepit. Ioseph nutricio xp̃i pũs ꝑ ange¬
lum p̃monito. ⁊ pue̾o iam in egiptũ tnͣslato. Quo scelus
los auertens deus durissima et indecora eũ clade mẽ
sic ait herodẽ porto indies maior morbus orgebat sup¬
plicia dudũ cõmissi sceleis expetens. Iento nãq igne ex¬
tñsecus in suꝑficie urebat᷑. Intũsecus uero maiꝰ conde¬
bat᷑ incendiũ Auiditas in explebilis cibi semꝑ me̾at

Expanded text:
ui iure hereditatis regnum perscrutato, circa Bethlehem a bimatu et infra pueros occidi precepit, nutricio Christi ante per angelum premonito pueroque in Egyptum translato. Quod scelus Dominus advertens dirissima et indecora eum morborum c de ipso sic ait: Herodem porro amarior in dies morbus urgebat supplicia commissi. dudum sceleris expetens. Lento namque igne extrinsecus in superficie urebatur, intrinsecus vero vastum condebatur incendium. Aviditas inexplebilis semper inerat
Abbreviated transcription (Latin):
mĩs nũcupatus Sechiel captiuus cũ rege suo ioachim
in babilomiã ductus ad captiuos suos in babilomã ꝓpheta¬
uit corrigens corũ offensiones ⁊ zelo dei motꝯs cũcta eoꝵ
crinĩa et turpitudineᷤ arguens Quem populꝰ isinhel¬
pulo in agro maurĩ in sepulchro sem filii noe et filii sen¬

Expanded text:
oachim in Babyloniam ductus, ad concaptivos prophetavit, corripiens eorum 171 offensiones, et zelo Dei motus cuncta eorum crimina turpitudinesque arguens. Quem dux populi Israepulo in agro Maurim, in sepulcro Sem et
Abbreviated transcription (Latin):
Subseque̾. et lauus hũiles Iubmitte miutas
am ratis euadens siluã. mõstrũq caribdis.
Ed porta trãquilla meat Iaz littore gaud.
Nauita. Iaz metã cursor tenẽt. anchora portu
Mauta tñ tremebundꝰ adhuc pꝰ equoris estũ
erieno ᷤ timet insultꝰ. ne tutꝰ ĩ undis:
Maufragꝰ ĩ t̾ra pereat/. ne liuor ĩ Illum :¬
Seuiat. aut morsꝰ de tractõ figat ĩ Illum.
Cui Iam st̾bendi studiũ pondꝰq laboris
Exhausit ꝓpo concludens fine laborem.
Si tamen ad pñs fundit sua murinura liu
Et famain delere cupit. laudes q poete.
G upplantare nouas. saltẽ pꝯ fata silebit

Expanded text:
sequere, et lauris humiles submitte myricas. Jam ratis evadens Scyllam monstrumque Charybdis Ad portus tranquilla meat, jam littore gaudet Navita, jam metam cursor, tenet anchora portum; Nauta tamen tremebundus adhuc post aequoris aestum Terrenos timet insultus, ne, tutus in undis, Naufragus in terra pereat; ne livor in illum Saeviat, aut morsus detractio figat in illo: Qui jam scribendi studium pondusque laboris Exhausit, proprio concludens fine laborem. Si tamen ad praesens fundit sua murmura livor Et famam delere cupit, laudesque poetae Supplantare novas, saltem post fata silebit
Abbreviated transcription (Latin):
Culta et ĩferior cursu q remissior Illo
Et ꝙͣuis mĩor ap̾mo. forͣ q secundus
Est tñ in reliquis maior p̾musq decorit
Min̾e̾. s reliquos suꝑaus suꝑati ab uno
Et si non equo passu cõtendẽ pͥmo
P essit equus. nõ aura tñ fugitiã scd̃m
I mueut̃ . xmo pari cursu ꝯͥtendit eid̃
Se uauans nullo p̃st̾uitur ille de core
G i nultũ ꝓpͥ mentitur sepe coleris
Intonat Ille fremẽs hminitib aera tͤbris
Uerberat/ et tenuẽ sine uulnie̾ nuluat aurã
A collo suspensa sonos crepitacula dulces
R eddũt. et m̃łto ꝑfundũt aera cãtu
In nultu git Ille prem dũ reddit coñ
M estibꝰ. hũc q suũ forma ꝓbat eẽ pente
Nature cumldint opes meruit q fauore
Luim̃s. et ꝓp̾um dono dese̾xsit amore.

Expanded text:
Cultus et inferior, cursuque remissior illo. Cultus et inferior, cursuque remissior illo. Et quamvis minor a primo, formaque secundus, Est tamen in reliquis major, primusque decoris Munere, sed reliquos superans superatur ab uno. Et si non aequo passu contendere primo Possit equo, non aura tamen fugitiva secundum Praevenit, imo pari cursu contendit eidem. Se varians nullo praescribitur ille colore, Sed vultum proprii mentitur saepe coloris. Intonat ille fremens, ignitibus aera crebris Verberat, et tenuem sine vulneret vulnera auram. A collo suspensa sonos crepitacula dulces Reddunt, et multo perfundunt aera cantu. In vultu gerit ille patrem, dum reddit Eoum Gestibus huncque suum forNaturae cumulavit opes, meruitque favorem Numinis, et proprium dono descripsit amorem.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uenit ⁊ reliques ꝓp̾o subuittit hoñoni.
Cultꝰ. for. color. speties. audacia. cursq.
R espsus candore color subrafꝰ̃ maurat
Non micat ꝓmo uolat .ii. enĩ deisc̾mie passa
Iusc̾bit tram nec gramen cͣuat eundo.
S celeri cursu terrã delibat euntis
P assus. et in t̾ra uestigia nulla rełiquit.
S z leuis aura suos scupet imieisse uolata
Miratur ꝙ sui boreas torpeste̾ cursim
Aura cadit. lẽ tescit aus. uolut̾sq fagitte
Cursꝰ ebescit eque lẽ tescũt oĩ curesu
Anticipat moĩtũ calcaris spõte ieatũ
A ggredi. facili ꝙ tñ frena᷑. habena
p t̾ea dotes natias aggregat ipã
P actat. et ⁊̃ fpeculo plis p̃t Ir̃e resultat
Hũc dedit ĩ numꝰ Iouialis gr̃a mat̾᷑ /¬
Mature cuiq grates dantis q fauorem
A ccimulãt don ꝯneratũ qͦ mun̾e̾ manis
il potuit tadi tante cõferre parenti.¬
iis gͥ uelut ipiũs natura reqrit
Noblitatius equi spẽs infra q scdñs
P ollet equꝰ m̃or in spetie cultu q m̃ori

Expanded text:
Praevenit, et reliquos proprio submittit honori. Cultus, forma, color, species, audacia, cursus illum Respersus candore color subrufus inaurat. Non meat, imo volat, nec enim discrimine passus Inscribit terram, nec gramen curvat eundo; Sed celeri cursu terram delibat euntis Passus, et in terra vestigia nulla relinquit; Sed levis aura suos stupet invenisse volatus, Miraturque sui Boreas torpescere cursum. Aura cadit, lentescit avis, volucrisque sagittae. Cursus hebescit, equi lentescunt omnia cursu. Anticipat monitum calcaris, sponte meatum Aggreditur, facilique tamen frenatur habena. aeterea dotes nativas aggerat ipsa Jactat, et in speculo prolis pater ipse resultat. Hunc dedit in munus Jovialis gratia matri Naturae, cujus grates dantisque favorem Accumulat doni meritum, quo munere majus Nil potuit tantus tantae conferre parenti.r, velut ipsius natura requirit. Nobilitatur equi species, infraque secundus Pollet equus, minor in specie, cultuque minori,
Abbreviated transcription (Latin):
Unc põ menitu nature docia Docentis
Qnq sih p̃sentat equoꝭ quos federat iͣ.
Eede complacitoe centordi pace iffideli.
Comeou⁊ rogit q iugo scruire iugales
Indomitos. pͥmis quos exuit̾uet qs ãnis
Gratia nature. que sic Instruxit xquos
in ores hus aĩ quedam uestigia donans
U t ꝙͣuis bruti tñ hii uenerent᷑ alũnani
I. nsuꝑ inꝙ̃tum patirt nata Ingalis
H oꝵ quisq sue natotermunera Iactat¬

Expanded text:
unc Ratio monitu Naturae docta docentis Quinque sibi praesentat equos, quos foederat illa Foedere complacito, concordi pace, fideli Connexu, cogitque jugo servire jugales Indomitos, primis quos enutrivit ab annis Gratia naturae, quae sic instruxit equinos Mores his animi quaedam vestigia donans, Ut quamvis bruti, tamen hi venerentur alumnam. Insuper in quantum patitur natura jugalis, Horum quisque suae nat
Abbreviated transcription (Latin):
Uendicat. ynio minꝰ retineus suspirat adiᵈ ͤ
Et puis quiq spẽs tene brestat eoꝵ
R espectu. tñ ad reliquos collata intorem
Eperit. et ꝓp̾o nõ est fraudata nitore
Et q̃uis agili cursu uincat᷑ as illis
In reliquis uicra⁊ gaudet reliqͦs q uolatu
Gubtilis resꝑgit eũ mixtura colorit
Sz fugiens oculos uisũ color Ille recusat
Conserti flors seues Ile ueste de conti
Induit hũc. et ei ꝓp̃es inspirat odores
Fios uiole ꝓ fundĩt eũ rosa debiat aures
Affines. narit q thimi saciatu ⁊odore
Nestia Natiui cohita equa feruine sols
Edidit hũt. ignara maus cõtenta mariti
Aeus afflatu. zexhiro grauidata marito
H oc dono Iephiiq puatur e matus auor̃ẽ

Expanded text:
icat, imo minus retinens suspirat ad illos. Et quamvis hujus species tenebrescat eorum Respectu, tamen ad reliquos collata nitorem Exerit, et proprio non est fraudata decore. Et quamvis agili cursu vincatur ab illis, In reliquis victor gaudet, reliquosque volatu Subtilis respergit eum mistura coloris, Sed fugiens oculos visum color ille recusat. Conserti floris series quasi veste decenti Induit hunc, et ei proprios inspirat odores. Flos violae perfundit eum, rosa ebriat auras Affines, narisque thymi satiatur odore. Nescia nativi coitus equa, flamine solo Edidit hunc, ignara maris, contenta mariti Aeris afflatu, Zephyro gravidata marito. Hoc dono Zephyrus Naturae matris amorem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝙ̃uis ferrũ soleat torpẽ rigore
Frigoris. et brume soleat redolẽ prumã
oc hyeme nescit friga natale relinq̃s
U surpat ꝙ s̾ risq̃ et gaudia ueris.
Et faciẽ p̃ti p̃tendit ymag̾iẽ fl̃or
Dũ sic themonẽ gemis et floribaxe

Expanded text:
is ferrum soleat torpere rigore is ferrum soleat torpere rigore Frigoris, et brumae soleat redolere pruinam; Hoc hiemem nescit, frigus natale relinquens, Usurpatque sibi risus et gaudia veris, Et faciem prati praetendit imagine florum. Dum sic temonem gem
Abbreviated transcription (Latin):
Sousq̃ dĩtias uerbi breuitate coartat
ỹ dere multiplie s plendet gennnis q color
Lucet. et in dictis de pictꝰ pauo resultat
Nũc tenuẽ gracili medita᷑ aꝵ dine nusã¬
M ec tñ exanguis sermo Ieuima luget
N ut̃ modĩa net ĩ yma Ruens ii ⁊̃ ardua t̃gẽ
Mũc touat altileq̃s dest̾teus seua u̾bis
Mec tñ ĩflato tuundis crepat Ille boatu
Ch cultu festiua suã nõ detralit artem
U irgo. s ãtultꝰ aius factura redundat¬
¶ Gẽmis scellatã spem̃ thouoĩs iniguit
A rgẽto sparsum temouẽ uestit ⁊ Ip̃
Ligni matie̾ que pollet honore mĩori
Ext̾iis sucͣcrit houor redimt q m̃ore
Ligni pͥmenos ortꝰ om̃s q que̾las/
O plendor adoptiuꝰ sepelit ligni q uerastas
Exulat. et p̃mes sit obliuiscit᷑ orts
Ergo themonẽ genumnaꝵ sydus daurat¬
Y mo Diem uerũ reddit lux ista. diesq
Lumẽ adoptiã tantũ mura᷑. ad orans¬
¶ A simłi uariis Iusc̾uit ftoribus axen
U ngo. fiore nono cogres Imuenesceꝰ fer

Expanded text:
sus divitias verbi brevitate coarctat. Sidere multiplici splendet, gemmisque colorum Lucet, et in dictis depictus pavo resultat. 350 Nunc tenuem gracili meditatur arundine musam, Nec tamen exsanguis sermo jejunia luget; Nunc mediam, nec in ima ruens, nec in ardua turgens. Nunc tonat altiloquis describens seria verbis, Nec tamen inflato tumidus crepat ille boatu. Hoc cultu festiva suam non detrahit artem Virgo, sed in cultus ejus factura redundat. Gemmis stellatam speciem temonis inignit, Argento sparsim temonem vestit, et ipsi Ligni materiae, quae pollet honore minori, Externus succurrit honor, redimitque minorem. Ligni primaevos ortus, omnesque querelas Splendor adoptivus sepelit, lignique venustas Exsulat, et primos sic obliviscitur ortus. Ergo temonem gemmarum sidus inaurat, Imo diem verum reddit lux ista, diesque Lumen adoptivum ligni miratur adorans. A simili variis inscribit floribus axem Virgo, flore novo cogens juvenescere fer
Abbreviated transcription (Latin):
Que sũt sparsa p̾us. diuisa s cogᵗ in unũ
Q uãłr aus logite tã ꝓ uia. Ianna. clauis
Oñdit. refat. aꝑit secreta sophie
Quãlranna gert et in om̃i militat arte
R oborat Infrrmas. elingues Iustunt oruat
Incõp̃tas. torpõtes excitat armat iermes/
Qualr ħͨ purgat᷑ uitiũ fecem q repellit
Si ꝙ̃ mest fecis uiciũ ne deroget arti
Quãlr̃ incudẽ seruat ne flã monetet
A rgumẽta sͥ furtiua frande sophista¬
¶ H ec exp̃ssa tenet Insc̾ iotio uestꝭ ut arce

Expanded text:
t sparsa prius, divisaque cogit in unum. Qualiter ars logicae tanquam via, janua, clavis, Ostendit, reserat, aperit secreta sophiae. Qualiter arma gerit, et in omni militat arte,Roborat infirmas, elingues instruit, ornat Incomptas, torpentes excitat, armat inermes. Qualiter haec purgat vitium, faecemque repellit, Si quid inest faecis, vitium ne deroget arti. Qualiter incudem servat, ne falsa monetet Argumenta sibi furtiva fraude sophista. Haec expressa tenet inscriptio vestis, ut artem
Abbreviated transcription (Latin):
Euentũ q̃ cõtineat quid gestio fq̃
Cõtineat. facto q̃ sũt admũcta nł Ip̃z
Ut res deposcit solito de more seqp̃tiu
Quit modq ĩ facto ũl q̃ qplexio facti
Ms lorus. aut tpnĩs occasio : cã. facultas.
¶Lanc artis g̾it effigĩẽ pars uniea uest
S  tñ artificũ loquitu ꝑpis ilta frr̃s¬

Expanded text:
Eventum quae contineant, quid gestio facti Eventum quae contineant, quid gestio facti Contineat, facto quae sint adjuncta, vel ipsum Ut res deposcit solito de more sequantur. Quis modus in facto, vel quae complexio facti, Quis locus, aut tempus, occasio, causa, facultas, Hanc artis gerit effigiem pars unica vestis. Sed tamen artificum loquitur pars altera for
Abbreviated transcription (Latin):
Q d̾ frin facti q genꝯ nomen ue req̃rãt
Quelis de ftõ c̾tet. que q̃stio Iuris
Que ul quot spẽs q̃ simpsi que be relata
Que ue relatiue ꝑtes cuiz astruat Illa
Crimĩs obiectꝰ l ͨ. trãfferat illa repellat
Comparet .li. equa librans incõmoda lãde
Quałr̃ assuãt cõtentio Robut uliq
Cun lex rixatiu socie cõtraria legi
Uel contra sc̾ptũ distors sentencia pug̃t
Uol ꝑit in sc̾pto dubiũ sinã duꝑlex
Uel qñ no dest̾hi postit. ut ipm
Noĩs ambignũ desc̾ptio e̾ta resignet¬
U el cun Iure loci ꝑsone. tp̃is. Ip̃a
Questio trãffertur a lios motura tumulta
Uel si cõtendat cõtencio nestia t̾te
Logis . et a sulit rõms robora suat
Quom̃o ꝑsonis accõmada robors arma
Dãt argunentis. si falso robore matãt
Noħ̃ natura uirta. fortuna q uultq.
P retendent dubies hãtus affetro . falax
onsiliũ studũd. casq or̃o. factũ.

Expanded text:
Quae factum, factique genus, nomenque requirat Quae factum, factique genus, nomenque requirat de facto certet, quae quaestio juris, Quae vel quot species, quae simplex, quaeve relata, Quaeve relativae partes; cur astruat illa Criminis objectum, haec transferat, illa repellat, Comparet haec, aequa librans incommoda lance; Qualiter assumat contentio robur utrinque, Cum lex rixatur sociae contraria legi, Vel contra scriptum discors sententia pugnat, Vel parit in scripto dubium sententia duplex; Vel quando nomen describi possit, ut ipsum Nominis ambiguum descriptio certa resignet; Vel cum jure loci, personae, temporis ipsa Quaestio se transfert, alios motura tumultus; Vel si contendat contentio nescia certae Legis, et a simili rationis robora sumat; Quomodo personis accommoda roboris arma Dant argumentis, sed falso robore nutant Nomen, natura, virtus, fortunaque vultus Praetendens dubios, habitus, affectio, fallax Consilium, studia, casus, oratio, factum.
Abbreviated transcription (Latin):
g euedeus finẽ. de liberet utile Instũ.
Iudicet. affirmet reciũ. demõstret honestũ
Que partos artis qͥs ear teor ordo.
Quałi ĩ p̾mis ars inuenit ip̃a ꝓ tand
Ordinat. eloquit᷑. mẽor̃at. pnũtiat. ut sic
O i dine ltmio sibimet roñdeat ordo
Quas uł quot partes oĩo rethoris ie
Cõtineat. ñe qua serie texantur ĩ Illa
Quomodo pͥncipiũ mẽtem mouet eugᵗ. aure
Excitat auditũ icor Indicis apparat Illi
Quo magꝭ attentq. docilis magꝭ atz ber̃gnꝰ
R ddoi auditor et mentẽ dedicat auri
Quomo sub breuib u̾bis narratio uer
Explicat. aut latitãs ueri ss̃ ymagĩe fl̃m̃
Quałr̃ in sũma petitio colligit om̃e.
Cd sequit᷑. disꝑsa legẽs. diffusa coartans
Quãłr in ꝑtem faciens assertio nra
Argumẽta nõt. ꝓbat. exp̾mnt. astruit ĩfert
Quałr oppoĩtam ferit infirmatio ꝑtem
Destunt. Infirmat. dissoluit dissipat uigz
Quom̃o ꝯcludeus conclusio singgula fine
Legitmo claudit. sistens ẜmõis habenas

Expanded text:
eniens finem deliberet utile, justum Judicet, affirmet rectum, demonstret honestum, Quae partes artis, quis earum texitur ordo. Qualiter in primis ars invenit, ipsaque tandem Ordinat, eloquitur, memorat, pronuntiat, ut sic Ordine legitimo sibimet respondeat ordo. Quas vel quot partes oratio rhetoris in se Contineat, vel qua serie texantur in illa. Quomodo principium mentem movet, erigit aurem, Excitat auditum, cor judicis apparat illi, Quo magis attentus, docilis magis, atque benignus Redditur auditor, et mentem dedicat auri. Quomodo sub brevibus verbis narratio verum Explicat, aut latitans veri sub imagine falsum. Qualiter in summa partitio colligit omne Quod sequitur, dispersa legens, diffusa coarctans. Qualiter in partem faciens assertio nostram Argumenta notat, probat, exprimit, astruit, infert. Qualiter appositam ferit infimatio partem, 349 Destruit, infirmat, dissolvit, dissipat, urget. Quomodo concludens conclusio singula, fine Legitimo claudit, sistens sermonis habenas;
Abbreviated transcription (Latin):
Et sola facie laruã p̃tendit elenci
Cur ex p̃miss ꝯclusio nata. loq̃ de
Que p̃missa uelinit. uultu signe. eoꝵ
Curs liget exͤmos pedius mediator eoꝵ
Teruũq. et firmo cõfibulet oĩa nexu
Cur decurtati spẽs nascaturz e lenci
Qñ ũl afferes uł sincopa curtat elentũ
Qualr usur pans uires et Robur elenci
Singula ꝑcirrait Iuducto. colligit esse
Sz tñ inferior sese submittit elenco.
Qualr exemplũ de se ꝑit ymo recisa
ꝑ te sui. curtata parens sͥ pignora gigut¬
E ual̃i est mmunita lors ais hrãd loralit
on tamen ẽ ꝯcluia loco cũ nõ loca qrat
Pmo locũ capiat q locos ignara locor
Quomõ diffit. partitur, colligit. unnt.
S inglã que gremio ꝯplectitur, illa capaci
Quo mõ res pingẽs dest̾pt̃o claudit rasa
Non sunt in uarios desc̃ptũ crẽ ultus:
Quid genis ĩspẽs dĩsimi separet aut q̃

Expanded text:
Et sola facie larvam praetendit elenchi. Et sola facie larvam praetendit elenchi. Cur ex praemissis conclusio nata loquendo Quae praemissa velint vultu signetur eorum. Cur liget extremos medius mediator eorum Terminus, et firmo confibulet omnia nexu. Cur decurtati species nascatur elenchi, Quando vel apheresis vel syncopa curtat elenchum. Qualiter usurpans vires et robur elenchi. Singula percurrit inductio, colligit omne, Sed tamen inferior sese submittit elencho. Qualiter exemplum de se parit, imo recisa Parte sui curtata parens sibi pignora gignit. Qualiter est munita locis ars ipsa localis; Nec tamen est conclusa loco, cum non loca quaerat. Imo locum, capiatque locos ignara locorum. Quomodo definit, partitur, colligit, unit Singula, quae gremio complectitur illa capaci. Quomodo res pingens descriptio claudit easdem, Nec sinit in varios descriptum currere vultus. Quid genus in species d