comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
positi. Cum enim in uxore urie
multiplicati sunt. edidit. Item cũ
a samuele pͥus ungeretur iure
gem. dñs illuminatio mea: mor¬
tuo autem saul. diligam te cõpo

Expanded text:
dinati. Cum enim in uxore Uriaemultiplicati sunt, » edidit. Item cum in regem a Samuele inungeretur, « Dominus illuminatio mea. » Mortuo quoque Saul, « Diligam te, »
Abbreviated transcription (Latin):
archam de R lo reduc̾et : elegit¬
illis centum qͥnqͣginta p̾fec̃:
quib omnib .iiiͦiͬ. alios ethan.
enian. asaph. editim. p̃fectos
ad hibuit. Ipse quoq eum psal¬
t̾io modulans in tab̾naculo: ad
diuinum cultum cetos inuita¬

Expanded text:
archam de Sylo reduceret, tillis centum quinquaginta praefecit: quibus omnibus quatuor alios, Ethan, Eman, Asaph et Iditum praefectos adhibuit: ipse quoque cum psalterio modulans in tabernaculo, ad divinum cultum caeteros invita
Abbreviated transcription (Latin):
cundum diuinitatẽ. seđm huma¬
ẽ eccł̃ia. Quod u̾o de contrariis.
idest. demoniis ⁊ impiis homi¬
tur: ut inpͥmo psalmo de impiis
homines ab eoꝵ conformitate
det̾reat: ⁊ ad xp̃i conformitatẽ

Expanded text:
cundum deitatem, secundum huma. Quod vero de contrariis, id est, daemonibus impiis itur: ut in primo psalmo de impiis homines ab eorum conformitate deterreat, et ad Christi conformitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ titulo. excessum m̃tis sugnafi¬
cat: que fit itł pauore uł aliqͣ re¬
uelatione. S in hoc psalmo pa
uor maxime apparce ꝑtͣbati po¬
pulii. ꝑsecutione om̃ium gen¬
tiũ: & defectu ꝑ orbem fid̃i. S
pͥor loquit᷑ ip̃e meiliator⁊ de in¬
de redemptus sanguine ipsius
ponitur: ꝓpe finem &e infinẽ.
Mat̾ia habet duo opposita: auxili¬
um diuine pietatis oe miseriam
humane fragilitatis. Intenddit ho¬
mines ãmonere. ut neq despent.
attñdentes suas miserias: neq
ubiant. stite de d̃i misccłia p̃¬
sum̃tes: oẽ sic manifeste infinem

Expanded text:
ta est titulo, excessum mentis significat, quae fit vel pavore, vel aliqua revelatione. Sed in hoc psalmo pavor maxime apparet perturbati populi Dei persecutione omnium gentium, et defectu per orbem fidei. Sed prior loquitur ipse mediator. Deinde redemptus sanguine ipsius ponitur: Prope finem, et in finem. Materia habet duo opposita. Auxilium divinae pietatis, et miseriam humanae fragilitatis. Intendit homines admonere, ut neque desperent attendentes suas miserias, neque superbiant stulte de Dei misericordia praesumentes: et sic manifeste in finem
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ xp̃m adnos misit. Auris
inclinatio. est assumptio hu¬
manitati. Inclinat auremsu¬
subiungit. Aeceła ut eruas me.
Acsi dieat: citafac me resurg̾e.
Sienum usq ncomtenẽ resur¬
resionem distulisset: tota spes cre-

Expanded text:
istum ad nos misit. Auris inclinatio est assumtio humanitatis. Inclinat aurem susubjungit: Accelera ut eruas me. Ac si dicat, Cito, fac me resurgere. Si enim usque in communem resurrectionem distulisset, 131 tota spes cre
Abbreviated transcription (Latin):
Nte dñe sꝑaui. non confundar in
etͥnum. Uidetis guia tunet: s parior
iste non est sine spe. Si est aliqua
inhumano eorde cõturbatio: nõ
recedit diuina consolatio. Nõ ne¬
gat qͥn patiatur inimicoꝵ insul¬
tationem: s talis confusio ñ dui¬
tat inȩc̾num. Illa confusio ꝑhor¬
renda ẽ: que et̾na est. Nam est
quedam confusio tp̃ał utilis.ꝑ
turbatio anun respicienti cca¬
ta sua: respectiont horrent hor¬
cornggentis: unde dici apłe n
sionem non formidet xp̾iamtis :
ĩmo si banc non habebit. etͥnã
habebit. Que est illa. Ite male¬
dicti in ignem et̾num. Q̃ ideo
secutus ad nunx̃. Inuisticia tua
lib̾a me. Nam si attenis adiu¬
sticiam meam: damnas me. Sit

Expanded text:
ne, speravi, non confundar in aeternum. Videtis quia timet, sed pavor iste non est sine spe. Si est aliqua in humano corde conturbatio, non recedit divina consolatio. Non negat, quin patiatur inimicorum insultationem, sed talis confusio non durat in aeternum. Illa confusio perhorrenda est, quae aeterna est. Nam est quaedam confusio temporalis, utilis: perturbatio animi respicientis peccata sua, respectione horrentis, horcorrigentis. Unde dicit et Aposionem non formidat Christianus, imo si hanc non habebit, aeternam habebit. Quae est illa? Ite maledicti in ignem aeternum . Et ideo secutus adjunxit: In justitia tua libera me. Nam si attendas ad justitiam meam damnas me. Fit
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba inꝑsona nr̃a dicta st̃: qui su¬
mꝰ peccatores. Inimici autẽ mei
uiuunt ⁊ bene ẽ illis ÷ gaudent in
scłi felicitate ubiego laboro: rugio
a gemitu cordis mri. Q̃ confirma
roborati ad oppͥm̃dum me. & mł¬
dplicati sunt qui od̾unt me iniqͣ.
Multi enim apparuerunt in pas¬
sione inmici: qui aña uidebat᷑
imicus. Qͥa xp̃c dilexit eos: illi eũ¬
oderunt inigue. Odium namq in-¬
iquumest: odio hab̾e amicũ. Odi¬
um uguũ est: odire hominẽ ñ
peccm̃ ⁊ hic est omnis ⁊ magnus
reatus illorũ. Nam quid nocere
potuerunt ꝑsegñdo. uoluntate
non necessitate morienti. S ip̃m
odiũ ẽ cͥmen maximũ ꝑseguentiᷤ.
hebant mͥ: ⁊ non alia de causa: ni¬
si qm̃ seguebar bonitatem. Debrie¬
rant quidem ꝓtantis bñficiis bo-¬
na retribuere: quod non solum
non fecerunt: uerum etiam ꝓbo¬
no mala reddiderunt. Nec solũ
nocebant facto⁊ s etiam detrahe¬

Expanded text:
verba in persona nostra dicta sunt, qui suverba in persona nostra dicta sunt, qui sumus peccatores. 19. Inimici autem mei vivunt. Bene est illis, gaudent in saeculi felicitate, ubi ego laboro, rugio a gemitu cordis mei. Et confirmatroborati ad opprimendum me. Et multiplicati sunt qui oderunt me inique. Multi enim apparuerunt in passione inimici, qui antea videbantur amici. Quia Christus dilexit eos, illi euoderunt inique. Odium namque iniquum est, odio habere amicum. Odium iniquum est, odire hominem, non peccatum. Hic est omnis et magnus reatus illorum. Nam quid nocere potuerunt persequendo voluntate non necessitate morienti? Sed ipsum odium est crimen maximum persequentis. ahebant mihi. Et non alia de caussa, nisi quoniam sequebar bonitatem. Debuerant quidem pro tantis beneficiis bona retribuere: quod non solum non fecerunt, verumetiam pro bono mala reddiderunt. Nec solum nocebant facto, sed etiam detrahe
Abbreviated transcription (Latin):
ħeditas. Nonus flagellũ: nontͥ
datur hereditas. Om̃is enim filius
necẽẽ est ut flagelletur. usq ad es
om̃is flagellatur: ut nec ipsi pe¬
ꝑcerit. qui peccatum ñ habuit. Q
dolorm̃s in conspectu meo semꝑ
Ande fagello dolebat: Absit. Uñ
meam annuntiabo: &e cogitaboꝓ
medicina: s de peccato. Nam fla¬
gellum. medicina est ꝯtra peccatũ.
Nonsecurus sis. cum confessus fiu̾s
peccatum. Non hoc suffiẽ: nͥ dem̃
cogites ꝓpeccato tuõ. Detexisti uul¬
mis: confitendo. Sac̾dos quiẽ me¬
dicꝰ aĩe tue : dedit tͥ consilium me¬
dicine. Dix̃ tͥ unde abstineas: quid
adhibeas uulu̾i tuõ. Debes gͦ cogi¬
tare ꝓ peccato ⁊ &e semꝑ memorit̾
retinere: ⁊ fac̾e que audisti: euram
gerere oe oꝑam dare ut saneris. Co¬
gitabat ille ꝓpeccõ suo qui dicebat :
qm̃ imqͥtatem meam ego cognoseo:
⁊ peccm̃n meũ contra me ẽ semper.
Neq enim securus adhuc erat ꝙͣ¬
uis audisset a ꝓpha. tnͣstulit ate¬
dñs peccatum tuum. Hȩc autem

Expanded text:
editas. Non vis flagellum? non tibi datur haereditas. Omnis enim filius necesse est ut flagelletur. Usque adeo omnis flagellatur, ut nec ipsi pepercerit, qui peccatum non habuit . Et dolor meus in conspectu meo semper. An de flagello dolebat? Absit. Unde meam annuntiabo, et cogitabo pro medicina: sed de peccato. Nam flagellum medicina est contra peccatum. Non securus sis, cum confessus fueris peccatum. Non hoc sufficit, nisi deinde cogites pro peccato tuo. Detexisti vulnus confitendo: sacerdos qui est medicus animae tuae, dedit tibi consilium medicinae: 177 dixit tibi unde abstineas, quid adhibeas vulneri tuo. Debes ergo cogitare pro peccato, et semper memoriter retinere, et facere quae audisti, curam gerere, et operam dare, ut saneris. Cogitabat ille pro peccato suo, qui dicebat: Quoniam iniquitatem meam ego cognosco, et peccatum meum contra me est semper . Neque enim securus adhuc erat, quamvis audisset a propheta, Transtulit Dominus a te peccatum tuum . Haec autem
Abbreviated transcription (Latin):
Aligñ peccatores in hac urita. aut
ñ. aut minus flagellantur : qr
iam desꝑata est intentio eoꝵ. At
uͦ illi qͥb paratur uita sempit᷑na.
necesse est ut hic flagellentur ⁊ q
u̾a est illa sententia. flli ne defici¬
as a disciplina dm̃. neq fatigeris.
dum abeo argueris. Qũe enimdi¬
ligit dñs corripit: flagellat om̃ẽ
filiũ quẽ recipit. Id̃og̾ non insul

Expanded text:
ino peccatores in hac vita aut non, aut minus flagellantur, quia jam desperata est intentio eorum. At vero illi, quibus paratur vita sempiterna, necesse est ut hic flagellentur: quia vera est illa sententia, Fili, ne deficias a disciplina Domini, neque fatigeris dum ab eo argueris . Quem enim diligit Dominus, corripit, flagellat omnem filiu
Abbreviated transcription (Latin):
audiendi ⁊ loq̃ndr: non eodẽ ute¬
batur aduindictam. Hec autẽ ꝑti¬
nent ad potentiã. eum subinfert᷑.
Et factus sum sieut homo non au-¬
diens. id÷ non potens andire ⁊ cẽ nĩ
habens inore suo redargutiones:
id ÷ ꝗͣuis hab̾em unde possem re¬
darguereͥ tñ fui quasi ñ habens.
Quid in hoc aliud. nͥ nr̃a suꝑbia cõ¬
funditur: Que si exagitata uł le¬
uit̾ fui̾t: acriores in iurias reddit
ꝙͣ acceꝑat facit mala que potest:
minatur q̃ non pot̾. Ecce inyuri¬
am d̾s suscipiens non irascitur:
non contumeliosa u̾ba respond̃.
& tanꝙͣ. si ei diceretur. qͣr non aꝑ¬
dñe sꝑaui: tu exaudies me dñe
d̾s m̃s. unde ⁊ illidix̾unt. Confi¬
dit indo: lib̾ce n̾c eũ siuult. Faci¬
le adu̾sa suꝑas: si spes tua fixa sit
indo. Et si tribularis adtp̾s: in
tpre oportuno exaudiet ce dñs ds
tuus. Ss unde exaudiet :. Sequit᷑.
Quia dixi ne. qñ suꝑgaudeant mͥ
inimiei mei. Nos qui puri homi¬
nes sumus. qñ impetrare aliqͥd

Expanded text:
audiendi et loquendi, non eodem utebatur ad vindictam. Haec autem pertinent ad potentiam, cum subinfertur: 14. Et factus sum sicut homo non audiens, Idest, non potens audire. Et non habens in ore suo redargutiones. Idest, quamvis haberem unde possem redarguere, tamen fui quasi non habens. Quid in hoc aliud, nisi nostra superbia confunditur? Quae si exagitata vel leviter fuerit, acriores injurias reddit, quam acceperat: facit mala quae potest, minatur quae non potest. Ecce injuriam suscipiens Deus non irascitur, non contumeliosa verba respondet. Et tanquam si ei diceretur, Quare non aperavi, tu exaudies me, Domine Deus meus. Unde et illi dixerunt: Confidit in Deo, liberet nunc eum si vult . Facile adversa superas, si spes tua fixa sit in Deo. Et si tribularis ad tempus, in tempore opportuno exaudiet te Dominus Deus tuus. Sed unde exaudiet? sequitur: 16. Quia dixi, Nequando supergaudeant mihi inimici mei. Nos qui puri homines sumus, quando impetrare aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑmiitas me cad̾e in temptatio¬
nem: ne discesseris a me. ne per
absentiam gr̃e tue dimiseris me
te intentum. ut me adiuues ad
bene oꝑandum: dñe d̾s salutis
mee ⁊ rectormeus: creator meris:

Expanded text:
permittas me cadere in tentationem. Ne discesseris a me. Ne per absentiam gratiae tuae dimiseris me te intentum, ut me adjuves ad bene operandum. Domine Deus salutis meae. Rector meus, Creator meus
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sionem: aut si contempserit.
excecatur ad dampnationem.
Iudicium autem manifestum
est: quo uent᷑us est dominus
iudicare iiuos ⁊ mortuos. Qui
non corriguntur isto occulto ui¬
dicio: digne punientur illo ma¬
nifesto. In hoc autem psalmo ob¬
seruanda sunt occulta filii: id:
humilis eius aduentus. qui ꝓfu¬
it gentib cum cecitate uid̃oꝵ⁊
⁊ pena que nune occulte a¬
gitur ñdũ damnatione peccã¬
tium: s aut exercitatione con¬
u̾sorum : aut ammonitione
ut conu̾tantur: aut cecitate
Lut
damnationi p̃parentur. Dieat᷑
gͦ uoce filii. dicatur uoce om̃i

Expanded text:
versionem, aut si contempserit, versionem, aut si contempserit, excaecatur ad damnationem. Judicium autem manifestum est, quo venturus est Dominus judicare vivos et mortuos. Qui non corriguntur isto occulto judicio, digne punientur illo manifesto. In hoc autem psalmo observanda sunt occulta Filii, id, est, humilis ejus adventus, qui profuit gentibus, cum caecitate Judaeorum, et poena quae nunc occulte agitur nondum damnatione peccantium, sed aut exercitatione conversorum, aut admonitione, ut convertantur, aut caecitate, ut damnationi praeparentur. Dicatur ergo voce Filii: dicatur voce omni
Abbreviated transcription (Latin):
psalmꝰ ꝓ occultis filir: et
qulla nondicit cuuis. intelligen
m̃to ponit filium. se ipsum uni¬
genitum filium uult intelligi.
ubi ait: siuos filius libau̾it. tẽ
uere lib̾i eritis. Non enim dixit
filius di: s tantum dicendo fi¬
lius. dat intelligi cuius sit filius.
Quam locutionem non recipit.
nͥ excellentia eiuis. De quo tta lo¬
quim᷑: ut etiam si eum non no¬
minemꝰ. possit intelligi. Ita enĩ
dicimus. Pluit. serenat. tonat.
⁊siqua sunt alia⁊ nec addimus
quis id faciat: quia omnium
mentib sponte se offert exeel¬
lentia facientis. Duos aduentus
domini credimus : unum p̾t̾i¬
tum quem iudei non intellexe¬
it⁊ non inconuenienter accipi¬
tur de hoc aduentudiei. pro oc¬
cultis filir. ubi cecitas inisrł ex
parte facta est. ut plenitudo gen¬
tium intret. Duo etiam iudicia
insinuantur ꝑscͥpturas: unum
occultum: alt̾um manifestum.
Occultum iuditium est pena qͣ
quisq aut exercetur ad purga¬
tionem ⁊ aut admonetur ad con¬

Expanded text:
psalmus Pro occultis filii. Et quia non dicit cujus, intelligendmento ponit Filium, seipsum unigenitum Filium vult intelligi, ubi ait, Si vos Filius liberaverit, tunc vere liberi eritis . Non enim dixit Filius Dei, sed tantum dicendo Filius, dat intelligi cujus sit Filius. Quam locutionem non recipit nisi excellentia ejus, de quo ita loquimur, ut etiam si eum non nominemus, possit intelligi. Ita enim dicimus, Pluit, serenat, tonat, et si qua sunt alia: nec addimus quis id faciat, quia omnium mentibus sponte se offert excellentia facientis. Duos adventus Domini credimus: unum praeteritum, quem Judaei non intellexeit, non inconvenienter accipitur de hoc adventu dici, Pro occultis filii, ubi caecitas in Israel ex parte facta est, ut plenitudo gentium intraret . Duo etiam judicia insinuantur per Scripturas: unum occultum, et alterum manifestum. Occultum judicium est poena qua quisque aut exercetur ad purgationem, aut admonetur ad con
Abbreviated transcription (Latin):
tur cum moriuntur. Etto transeũt
tempora: b̾ue est quod diirare ñ
cum parens. S ualde notandũ

Expanded text:
tur, cum moriuntur. Cito transeunt tempora: breve est, quod durare non cum parens . Sed valde notandu
Abbreviated transcription (Latin):
causa ad iungitur: cum sub in¬
fertur. Cum exarsenit in breui
ira eius: beati omnes qui confi¬
⁊ dunt meo. Modo dum districti
iudicis ira differtur. ⁊ peccator in
desideriis anime sue laudatur:
dum iustus tribulationes et an¬
gustias sustinet: que malorum
pena que iustorum gła sit non
apparet. Hinc est quod ioħs apłs¬

Expanded text:
caussa adjungitur, cum subinfertur: 13. Cum exarserit in brevi ira ejus: Beati omnes qui confidunt in eo. Modo dum districti judicis ira differtur, et peccator in desideriis animae suae laudatur : dum justus tribulationes et angustias sustinet, quae malorum poena, quae justorum gloria sit, non apparet. Hinc est, quod
Abbreviated transcription (Latin):
dum apparuit quid erimus.
Scimus autem qm̃ eum appa¬
ruerit. similes ei erimus: qm̃ ui
debimꝰ eũ sicuti ẽ. Tunc ꝓfec̾to ap¬
parebit. quam fallax huius mun¬
di fiducia extitit: quamtransi¬
toria uita. quam breuis gła. qm
parua uoluptas. quam falsa ꝓs¬
ꝑttas: & quam cito tnͣsiit. quicqͥd
hic carum ⁊ p̃ciosum fuit. Ergo
infelices illi qui intalibus confi¬
si sunt: beati autem omnes qui
confidunt in domino. oIIIo

Expanded text:
uid erimus. Scimus autem quoniam cum apparuerit, similes ei erimus: quoniam videbimus eum sicuti est . Tunc profecto apparebit, quam fallax hujus mundi fiducia extitit, quam transitoria vita, quam brevis gloria, quam parva voluptas, quam falsa prosperitas, et quam cito transiit quicquid hic carum et pretiosum fuit. Ergo infoelices illi, qui in talibus confisi sunt. Beati autem omnes qui confidunt in Domino.
Abbreviated transcription (Latin):
ex fide uiuit. S guia ñdũ ꝑfecta
est uta salus. ⁊ adhuc iustus ꝑicli¬
tat᷑ intribulationib: recte sub¬
runctũ ẽ. Et ꝓ tector eorũ intẽꝑe
tͥbulationis. Nam nisi fideles suos
diuina uͥtute ꝓteg̾et ⁊ quis tot
lacła temptationum. aut tantos
estus uiciorum ferre potuisset:
Et adiurabit eos dñs ad pugnã¬
dum⁊ ad bene oꝑandum ⁊ ⁊ lib̾a¬
bit eos a tribulationib. ce erues
ens a peccatorib qñ educet eos de hac
uitat. &e saluabit eas saluatione ꝑ¬
petua: ꝓpt̾ hoc qͥa sꝑauerunt ineo
Actñde omiles xp̃i. quanta faerat
ꝓte tuus imꝑator. Ip̃e est tua sał
tua ꝓtectio: tua arma: tualib̾atio.
ut te hic regat. custodiat ⁊ & dein

Expanded text:
ex fide vivit . Sed quia nondum perfecta ex fide vivit . Sed quia nondum perfecta est ista salus, et adhuc justus periclitatur in tribulationibus , recte subjunctum est: Et protector 172 eorum in tempore tribulationis. Nam nisi fideles suos divina virtus protegeret, quis tot jacula tentationum, aut tantos aestus vitiorum ferre potuisset? 40. Et adjuvabit eos Dominus. Ad pugnandum, ad bene operandum. Et liberabit eos. A tribulationibus. Et eruet eos a peccatoribus, quando ducet eos de hac vita. Et salvabit eos, Salvatione perpetua. Propter hoc, Quia speraverunt in eo. Attende, o miles Christi, quanta faciat pro te tuus imperator. Ipse est tua salus, tua protectio, tua arma, tua liberatio: ut te hic regat, custodiat, et dein
Abbreviated transcription (Latin):
ne feceris. Et quec̃q uultis ut fa¬
ciant uobis homines: ⁊ uos fa-¬
cite illis. Equitas st̃: qr ⁊ bona
bonis. ⁊ mala malis retribu p̾cłicut
Innocentiam custotire est: ã iuens
⁊ peccatis. se immaculatum serua¬
re. Equitatem uidet: qui sollicite
pensat. & que adño acceꝑit ÷ ce que
ei ꝑsolu̾e debeat. Quisguis hoc agit.
ipse est homo pacificus: euius reli¬
quie erunt incorruptio. in mortali¬
tas. uita et̾na. Iniusti autem disꝑ¬
Tibunt : qͥa in corpore ⁊ manima de¬
struentur. si mul reliquie ĩpiorũ
int̾ibunt. sic̃ alibi in psalmodicit᷑.
multiplicata fu̾it gła eius. cumin¬
tͣierit non sumet omnia: ⁊ cȩtera.
Int̾ibunt gͦ impĩorum reliqͥȩ: qͥa
Iam nulle erunt. eorum diuiciȩ
quas amauert᷑. Salus aut̃ iustoꝵ
ãdño. Ima salus que ad animãꝑ.¬
turet quã a dño ꝑcipiunt iusti:
est remissio peccatorum. per gr̃am
fid̾i. Unde ⁊̃ iusti sunt: quia iustꝰ

Expanded text:
ne feceris . Et quae vultis, ut fane feceris . Et quae vultis, ut faciant vobis homines, et vos facite illis . Aequitas sunt, quia et bona bonis, et mala malis retribui praedicant. Innocentiam custodire, est a vitiis et peccatis se immaculatum servare. Aequitatem videt, qui solicite pensat, et quae a Domino acceperit, et quae ei persolvere debeat. Quisquis hoc agit, ipse est homo pacificus: cujus reliquiae erunt incorruptio, immortalitas, vita aeterna. 38. Injusti autem disperibunt. Quia in corpore et anima destruentur. Simul reliquiae impiorum interibunt. Sicut alibi dicitur in psalmo, Cum multiplicata gloria ejus, cum introierit, non sumet eam: et caetera . Introibunt ergo impiorum reliquiae, quia jam nullae erunt eorum divitiae quas amaverunt. 39. Salus autem justorum a Domino. Prima salus, quae ad animam pertinet, quam a Domino percipiunt justi, est remissio peccatorum per gratiam fidei. Unde etiam justi sunt, quia justus
Abbreviated transcription (Latin):
nimus aliquos honorib ⁊ diricuiˢ
florere: & ecce quasi intransitu
atq in mom̃ito udemus eosdem
int̾ire. Unde ce dicimꝰ. u est ille.
Ubitanta gła ⁊ tante diuitie: tã¬
ta potentia:. Ꝙ ingemimus dicẽ¬
tes: heu quam nichil est homo.
S imꝑfectorum est głam morit᷑i ĩ
ipsa morte despic̾e: ⁊ tunc ei etiã
illi derogant. qui hanc ce usq ad
mortem seqñtes amant. Qui hoc
quid̃ rectius ag̾ent: sicum ingła
hominẽ cernerent: tunc eiꝰ int̾s¬
tum cogitantes. tnͣseunt̾e poten¬
tiam nichil ẽẽ sensissent. Tune
humana elatio pensanda ẽ. ꝙͣ. ni¬
chil sit: cum sese suꝑ cetõs succes¬
sib extollit. Custodi gͦ in nocen¬
religine homini pacifico. Inno¬
centia uera ẽ ÷ que nec sͥ nec alt̾s
nocet. H ẽ anime thesaurꝰ : ꝙͣ.
auferre semꝑ molitur ũmicꝰ.
Unde &c suadet t̾rena appetere ⁊
pͣsentẽ glam amare: carnis uo¬
luptatib deseruire. Equitas di¬
cuntur diuina eloquia: uixta

Expanded text:
nimus aliquos honoribus et divitiis florere, et ecce quasi in transitu atque in momento videmus eosdem interire. Unde et dicimus: Ubi est ille? ubi tanta gloria? tantae divitiae? tanta potentia? Et ingemimus dicentes! Heu quia nihil est homo. Sed imperfectorum est, gloriam morituri in ipsa morte despicere: et tunc ei etiam illi derogant, qui hanc et usque ad mortem sequentes amant. Qui hoc quidem rectius agerent, si cum in gloria hominem cernerent, tunc ejus interitum cogitantes, transeuntem potentiam nihil esse sensissent. Tunc humana elatio pensanda est, quam nihil sit, cum sese super caeteros successibus extollit. 37. Custodi ergo innocenreliquiae homini pacifico. Innocentia vera est, quae nec sibi nec alteri nocet. Haec est animae thesaurus, quam auferre semper molitur inimicus. Unde et suadet terrena appetere, praesentem gloriam amare, carnis voluptatibus deservire. Aequitas dicuntur divina eloquia. Juxta
Abbreviated transcription (Latin):
a pͣsumant ⁊ cũ scͥptũ sit. qͥstat
uideat ne cadat. Iniustis adhoc
ꝓponitur. ut de magnitudine
delicti sui non desꝑent: respici¬
entes dd̃ tanti delicti ꝑ condignã
satisfactionẽ consecutum ueniã.

Expanded text:
aesumant cum scriptum sit, Qui stat, videat ne cadat . Injustis ad hoc proponitur, ut de magnitudine delicti sui aliqui non desperent, respicientes David, tanti delicti per condignam satisfactionem consequutum veniam.
Abbreviated transcription (Latin):
Et sequitur. Conu̾tantur peccato¬
res in infernum: omnes gentescͤ
obliuiscuntur dm̃. Illienim quiĩ
in suis peceatis ꝑseuerant. quia no¬
lũt conu̾ti ad deum um: necesse
est ut conu̾tantur ininfernum:
⁊ digne ibi sentiant penam. qui
hic negligunt emendare culpã.
Et sicut non ꝓbauerunt dm̃ ha¬
bere innoticiam: tradidit eos in
reꝓbum sensum. De talibus in qͦ¬
dam loco dicit. Ip̃i me ꝓuocaue¬
runt meo qui non erat ds: ⁊r
ritauerunt inuanitatib suis.
Et ego ꝓuocabo eos in eogui non
est ppłs: & ingente stulta irrita¬
bo illos. S illis ꝑeuntib ⁊ mobli¬
uionem ado traditis: nnquid
l eos oblit᷑us est ds qui eum ꝑfi
dem cognouerunt. & ꝓ eiꝰ amore
scłm contempserunt. ⁊ pͥssurã

Expanded text:
Et sequitur: Convertantur peccatores in infernum, omnes gentes quae obliviscuntur Deum. Illis enim qui in suis peccatis perseverant, quia nolunt converti ad Deum, necesse est ut convertantur in infernum: et digne ibi sentiant poenam, qui hic negligunt emendare culpam. Et sicut non probaverunt Deum habere in notitia, tradidit eos in reprobum sensum . De talibus in quodam loco: Ipsi me provocaverunt in eo qui non erat Deus, et irritaverunt in vanitatibus suis . Et ego irritabo eos in eo qui non est populus, et in gente stulta irritabo illos. Sed illis pereuntibus et in oblivionem a Deo traditis, nunquid et eos obliturus est Deus, qui eum per fidem cognoverunt, et pro ejus amore saeculum contempserunt, et pres
Abbreviated transcription (Latin):
obliuisceris me infinem&
usq qͣuo au̾tis faciem tuam ame
faciem suam auertit. S more no¬
stro scͥptura loquitur. Quasi nos
obliuiscitur ds: cum in hac ꝑe¬
gͥnatione diu nos ꝑmittit labo¬
rare. Quasi faciem suam auertit:
cum a nob̃ manifestationem sue
uisionis abscondit. In his gͦ u̾bis

Expanded text:
oblivisceris me in finem? usquequo avertis faciem tuam a mefaciem suam avertit. Sed more nostro Scriptura loquitur. Quasi nos obliviscitur Deus, cum in hac peregrinatione diu nos permittit laborare. Quasi faciem suam avertit, cum a nobis manifestationem suae visionis abscondit. In his ergo verbis
Abbreviated transcription (Latin):
Tercia super est ꝑ antixp̃m uen¬
tura. qua nichil est ꝑiculosius:
quia et iuolenta erit ⁊ fraudu-¬
lenta. Uim habebit in ꝑio: dolũ
inmiraculis. Adium relatum
est. cum dicitur leo: ad dolum.
cumdr̃. in abscondito. Et rur¬
sum ipsa repetita sunt. eodem
ordine. Insidiatur inquit: ut
raplat pauꝑem. Hoc aderudeli¬
tatem ꝑtinet. Quod autem segͥt᷑.
rapere pauperem. dum attrahit
Neum: dolositati deputatur. Rapi.¬
et seuiendo: attrahet blandien-
do. In laqueo suo humiliabit eũ.
inclinabit se. ⁊ cadet cum domi¬
natus fuerit pauꝑum. Laqueus.
quanto mirabiliora uidebunt᷑
hominibus. tanto illi sancti qui
tunc erunt contenmentur. oe
guasi ꝓ nichilo habebunt᷑. qͦs
ille cui ꝑ iusticiam ⁊ innocenti¬
am resistent. mirificis factis su¬
ꝑare uidebitur. S inclinabit se
⁊ cadet cum dominatus fuerit
pauꝑum: idest cum quelibet sup¬
bit se ce cadet: dixit enim incor¬
de suo. oblitus est ds: au̾tit fa-¬

Expanded text:
Tertia superest per Antichristum venTertia superest per Antichristum ventura, qua nihil est periculosius: quia et violenta erit, et fraudulenta. Vim habebit in imperio, dolum in miraculis. Ad vim relatum est, cum dicitur, leo: ad dolum, cum dicitur, in abscondito. E rursum ipsa repetita sunt eodem ordine. Insidiatur inquit ut rapiat pauperem. Hoc ad crudelitatem pertinet. Quod autem sequitur: Rapere pauperem dum attrahit eum: dolositat deputatur. Rapiet saeviendo, attrahet blandiendo. 28. In laqueo suo humiliabit eum, inclinabit se, et cadet, cum dominatus fuerit pauperum. Laqueus quanto mirabiliora videbuntur hominibus, tanto illi sancti, qui tunc erunt, contemnentur, et quasi pro nihilo habebuntur; quos ille cui per justitiam et innocentiam resistent, mirificis factis superare videbitur. Sed inclinabitur, et cadet, dum dominabitur pauperum, id est, dum quaelibet supbitur, et cadet? Dixit enim in corde suo: Oblitus est Deus, avertit fa
Abbreviated transcription (Latin):
refertu. qd̃ dixit in corde suo:
non mouebor a generatione
ingenerationem sine malo.
Et ꝓpt̾ea sublingua eius ⁊
non in lingua dicitur. qm̃ ta-¬
cite ista cogitat᷑us ẽ: hominibꝰ
scłi mun̾ib cumulabit. Et
iõ m insidiis cum his sedere
dictus est: qm̃ falsam felicita¬
dem ipsorum ad decipiendos
homines ostentabit. Qui pͣua uo¬
luntate dum tales ẽẽ cupiunt. or
bona ȩt̾na ñ q̃runt: In illius la¬
queos iñcidunt. Et id̃o seguit᷑
inoccultis: ut int̾ficiat in nocẽ¬
Ndem. In occultis dictum est. uͥ nõ
facile intelligitur. quid appetẽ¬
dum. quid ue fugiendum sit.
Innocentem autem int̾ficere
est: ex innocente nocentem fa¬
cere. Ocl̃i eius in pauperemres¬
piciunt. Illos enim maxime
lunca sua. Leonem in abscon¬
dito dicit eum: in guo oe ius
& dolus oꝑabitur. Prima eñĩ
ꝑsecutio eccłiȩ iuolenta: cum
sacͥficandum cogerentur. Alt̾a
ꝑsecutio fraudulenta: que per
hereticos ⁊ falsos fratres acta ẽ.

Expanded text:
refertur, quod dixit in corde suo, refertur, quod dixit in corde suo, Non movebor a generatione in generationem, sine malo. Et propterea, sub lingua ejus, et non, in lingua dicitur: quoniam tacite ista cogitaturus est, hominibus seculi muneribus cumulabit? Et ideo in insidiis, cum his sedere dictus est: quoniam falsam foelicitatem ipsorum ad decipiendos homines ostentabit, qui prava voluntate dum tales esse cupiunt, et bona aeterna non quaerunt, in illius laqueos incidunt. Et ideo sequitur: In occultis, ut interficiat innocentem. In occultis, dictum est, ubi non facile intelligitur, quid appetendum, quidve fugiendum sit. Innocentem autem interficere est, ex innocente nocentem facere. 27. Oculi ejus in pauperem respiciunt. Illos enim Ex Auglunca sua. Leonem in abscondito dicit eum, in quo et vis et dolus operabitur. Prima enim persecutio Ecclesiae violenta, cum sacrificandum cogerentur. Altera persecutio fraudulenta, quae per haereticos et falsos fratres acta est.
Abbreviated transcription (Latin):
logui: dũ mͦ nomen eorum la¬
dissime ꝑuagetur. Qd̃ hic arbitr
dictum ẽẽ: non mouebor agene¬
ratione in generationem sine
malo. Quid gͦ mirum sietiam
homo ille peccati. qui totam ne-¬
quitiam ⁊ impietatem quam
om̃s pseudo ꝓpħe inchoauert̃.
Impleturus est. ⁊ tanta signa fac¬
durus ut decipiat si fieri potest
etiam electos ⁊ dicturus est incor¬
de suo. non mouebor a generati¬
one in generationem sine malo:
Cuiꝰ maledictione os plenum est
gua euis labor ⁊ dolor. ꝑmaledi-¬
ctionem a ꝑta conuitia : ꝑ amari¬
tudinem mine et terrores: ꝑ do¬
lum blanda ⁊ seductoria uerba
possunt accipi: inguibus suã
partem cõu̾surus est multitudi¬
nem. Bene autem sub lingua eiꝰ
labor ⁊ dolor ẽẽ describitur: qͥa
int̾iora eius. ira. ⁊ odio. ⁊omni
mala uoluntate replebuntur.
⁊ impietate. Quem laborẽ seqͥt᷑
dolor: quia non solum sine fru¬
ctu. s etiam ad ꝑniciam labo¬
ratur. Qui labor ⁊ dolor ad illd̃

Expanded text:
loqui: dummodo nomen eorum laloqui: dummodo nomen eorum latissime pervagetur. Quod hic arbitror dictum esse, Non movebor a generatione in generationem, sine malo. Quid ergo mirum, si etiam homo ille peccati qui totam nequitiam et impietatem, quam omnes pseudoprophetae inchoaverunt, impleturus est, et tanta signa facturus, ut decipiat si fieri potest, etiam electos dicturus est in corde suo, Non movebor a generatione in generationem, sine malo? 25. Cujus maledictione os plenum est, gua ejus labor, et dolor. Per maledictionem aperta convicia, per amaritudinem minae et terrores, per dolum blanda, et seductoria verba possunt accipi: quibus in suam partem conversurus est multitudinem. Bene autem sub lingua ejus labor et dolor esse describitur: 52 quia interiora ejus ira, et odio, et omni mala voluntate replebuntur. et impietate. Quem laborem sequitur dolor, quia non solum sine fructu, sed etiam ad perniciem laboratur. Qui labor et dolor ad illud
Abbreviated transcription (Latin):
tur uidicia dĩ a facie eius: cum
hec ipsa sit magna damnatio.
Omnium inimicorum suorum
dominabitur. Ita enim traditur.
quia om̃s reges suꝑaturus sit: &
solus regnum obtent᷑us. quando
etiam sedm apl̃m qui de illo p̾di¬
cat. intemplo d̃i sedebit ⁊ extollẽs
cordis sui. & dampnationi ultime
destinatus. ꝑnefarias artes ad illd̃
uanum ⁊ mane culmen. dñatio¬
nemq uent᷑us est: ꝓpterea sequi¬
tur. Dixit enim in corde suo:non
mouebor ageneratione ingene¬
rationem sine malo. Io est fama
mea ⁊nomen meum.de hac gene¬
ratione in generationem posteri¬
orum non transiet: nisi artib ma-¬
lis adipiscar tam excelsum pͥnci¬
patum. de quo posteri tacere non
possurt. Animus enim ꝑditus.
⁊ bonarum artium expers. atq
a iusticiȩ lumine alienus. mal̃
artib sͥ aditum molitur aꝑire ad
famam tam diuturnam: ut apd̃
posteros etiam cȩlebretur. Et qui
non possunt bene in notescere
cupuint ul male de se homines

Expanded text:
tur judicia Dei a facie ejus, cum tur judicia Dei a facie ejus, cum haec ipsa sit magna damnatio. Omnium inimicorum suorum dominabitur. Ita enim traditur, quia omnes reges superaturus sit, et solus regnum obtenturus . Quando etiam secundum Apostolum, qui de illo praedicat, In templo Dei sedebit, extollens scordis sui, et damnationi ultimae destinatus, per nefarias artes ad illud vanum, et inane culmen damnationemque venturus est: propterea sequitur, Dixit enim in corde suo, Non movebor a generatione in generationem sine malo. Id est, fama mea et nomen meum de hac generatione in generationem posterorum non transiet: nisi artibus malis adipiscar tam excelsum principatum, de quo posteri tacere non possint. Animus enim perditus, et bonarum artium expers, atque a justitiae lumine alienus malis artibus sibi aditum molitur aperire ad famam, tam diuturnam, ut apud posteros etiam celebretur. Et qui non possunt bene innotescere, cupiunt, vel male de se homines
Abbreviated transcription (Latin):
homini qui ꝓsꝑatur in uia sua:
ciius peccatis deest ultor ⁊ adẽ
adulator. Malor hȩc ira dñi est.
gella non inferantur. Scd̃m mł¬
titudinẽ ire sue nonqueret.
Multum irascitur. dum non
exquirit⁊ dum quasi obliuisci¬
tur. & peccata non attendit: oe
ꝑ fraudes & scelera ad diuicias
honoresq ꝑuenitur. Quod maxi¬
me in illo antirp̃o euenturum
est: qui quasi adeo beatus uide
uit unde sit gaudendum in aĩa:
nouit quantum malum sit luce
deseri u̾itatis. Cum magnũ ma¬
lum homines putent oeulorum
corꝑalium cecitatem. qr lux ista
retrahitur : quantam gͦ penam
patitur. qui scd̃is rebus peccatoꝵ
suorũ eo ꝑducitur. ut non ds sit
inconspectu eiꝰ ce contaminent᷑
iue eus omni temꝑe. idest cogi¬
tationes ⁊ consilia euis iminun¬
da sint & Auferuntur iuditia
tua a facie eius. Animꝰ enĩ ma¬
le sͥ conscius dum sibi udetur
nullam penam pati:credit qd̃
non iudicet ds̃. Et sic auferun¬

Expanded text:
homini qui prosperatur in via sua, homini qui prosperatur in via sua, cujus peccatis deest ultor, et adest 51 adulator. Major haec ira Domini est. gella non inferantur. Secundum multitudinem irae suae non quaeret. Multum irascitur dum non exquirit, dum quasi obliviscitur, et peccata non attendit, et per fraudes et scelera ad divitias honoresque pervenitur. Quod maxime in illo Antichristo eventurum est, qui usque adeo beatus videb unde sit gaudendum in anima, novit quantum malum sit luce deseri veritatis. Cum magnum malum homines putent oculorum corporalium caecitatem quia lux ista retrahitur: quantam ergo poenam patitur, qui secundis rebus peccatorum suorum eo perducitur, ut non Deus sit in conspectu ejus, et contaminentur viae ejus omni tempore, id est cogitationes et consilia ejus immunda sint? Auferuntur judicia tua a facie ejus. Animus enim male sibi conscius, dum sibi videtur nullam poenam pati, credit, quod non judicet Deus: et sic auferun
Abbreviated transcription (Latin):
fons ille uite: qui multum si¬
tierint. Itaq insinuat consili¬
um dilationis. dicens. Dũ suꝑ¬
bit impius. incenditur pauꝑ.
Mirum est ⁊uerum: quod studio
bone spei. pariuili accendantur
adrecte iuuendum exercitatio¬
ne ꝑsequentium. Quo myst̾io
eoꝵ. diuina ꝓuidentia oꝑatur.
q̃ lueẽ facit ⁊ ordinat : tene bͣs
autem tantum ordinat. ut fiat
eorum comꝑatione lux gratior. si¬
cut heretieorum comꝑatione io-¬
cundior inuentio ueritatis. Corũ
quippe cõꝑatione ꝓbati. manifes-¬
ti fuint inter homines: qui deo
noti sunt. Compͥhenduntur in
consiliis quib cogitant: Id est.
Ncula illis fiunt. S quare: Qm̃lau¬
datur peccator indesideriis ani-¬
me sue: ⁊ iniquus benedicitur.
Adulantium lingue alligant a¬
nimas in peccatis. Delectat enim
ea facere in quib non solum ñ
metuitur rep̾hensor: s etiam
laudatur & benedicitur oꝑator.
hinc comp̾henduntur in consiliis.
quibus cogitant. Nemo gͣtulet᷑

Expanded text:
fons ille vitae, qui multum sifons ille vitae, qui multum sitierint. Itaque insinuat consilium dilationis dicens, Dum superbit impius, incenditur pauper. Mirum est, et verum, quod studio bonae spei parvuli emendantur ad recte vivendum exercitatione persequentium. Quo mysterio eorum divina providentia operatur, quae lucem facit et ordinat, tenebras autem tantum ordinat, ut fiat eorum comparatione lux gratior, sicut haereticorum comparatione jucundior inventio veritatis. Eorum quippe comparatione probati manifesti fiunt inter homines qui Deo noti sunt. 21. Comprehenduntur in consiliis quibus cogitant. Idest E eorum vincula illis fiunt. Sed quare? Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae: et iniquus benedicitur. Adulantium linguae alligant animas in peccatis. Delectat enim ea facere, in quibus non solum non metuitur reprehensor, sed etiam laudatur et benedicitur operator. Hinc comprehenduntur in consiliis, quibus cogitant.
Abbreviated transcription (Latin):
nem fac̾e de antixp̃o uidetur: cũ
subiungit. Exurge domine non
confortetur homo: iudicent᷑ gen¬
tes in conspectutuo. In tantum
enim confortabitur homo ille pec¬
cati. ut intemplo di sedeat ⁊ et eti¬
am dm̃ se nominet: atq mul¬
tos ad se conu̾ti faciat. Contra
ie. De quo adhuc subiungit. Con¬
stitue domine legis latorem suꝑ
neos: sciant gentes qm̃ homines
sunt. Bene eum legis latorem
postulat ut hi gui crediturift̾
culmen inanis gle uent᷑us credi.¬
tur. & tanta ei licebit facere. oe in
omires homines ⁊ in scõs drut
tune uere non nulli infirmi arbi¬
trentur dm̃ res humanas negbi¬
gere: int̾posito diapsalmate subi.¬
cit tanquam uocem gementiũ.
⁊ querentium. eur uidiciũ diffe¬
tanquam repente intellexerit.
aut quasi sciens int̾rogauerit
ut doceret : subiecit dicens. Ies¬
picis in oportunitatib intribu¬
latione. Id est oportune despicis:
⁊ facis tribulationes ad inflam.¬
mandos animos desiłio adũe¬
tus tui. his enim iocundior est

Expanded text:
de Antichristo videtur, cum subjungit: Exsurge Domine, non confortetur homo: judicentur gentes in conspectu tuo. Intantum enim confortabitur homo ille peccati, ut in templo Dei sedeat, et etiam Deum se nominet, atque multos ad se converti faciat. Contra re. De quo adhuc subjungit: Constitue, Domine, legislatorem super eos: sciant gentes quoniam homines sunt. Bene eum legislatorem postulat ut hi qui credituri sunt culmen inanis gloriae venturus creditur, et tanta ei licebit facere et in omnes homines et in sanctos Dei, ut tunc vere nonnulli infirmi arbitrentur Deum res humanas negligere: interposito diapsalmate, subjicit tanquam vocem gementium et quaerentium cur judicium diffetanquam repente intellexerit, aut quasi sciens interrogaverit ut doceret, subjecit dicens: Despicis in opportunitatibus, in tribulatione, idest, opportune despicis, et facis tribulationes, ad inflammandos animos desiderio adventus tui. His enim jucundior est
Abbreviated transcription (Latin):
obliuio erit pauꝑis: pacientia
pauꝑum non ꝑibit infinem.
Modo quasi obliuio pauperũ
fit: quam dui eos a tribulatiõe
quam tołant dominus nondefẽ¬
dit. Et eorum pacientia quasi ꝑi.¬
re cernitur:cum de ea nullanẽ
gła recompensatur.S infinem
obluuo pauꝑum non erit. nec in
finem eorum pacientia ꝑibit ⁊
simul omnia laboriosa t̾minaii.¬

Expanded text:
oblivio erit pauperis: Patientia pauperum non peribit in finem. 50 Modo quasi oblivio pauperum fit, quandiu eos a tribulatione quam tolerant, Dominus non defendit: et eorum patientia quasi perire cernitur, cum de ea nulla nunc gloria recompensatur. Sed in finem oblivio pauperum non erit, nec in finem eorum patientia peribit,simul omnia laboriosa termina
Abbreviated transcription (Latin):
cti sunt. Et quia non solum ange¬
lieam naturam possidere. s ⁊hu¬
manam post lapsum redimere
⁊ subicere sibi dignatꝰ est: recte
⁊subiungitur. Omnia subiecisti
lubpedibus eius. Que omnia :¬
Exponit. oues ⁊ boues uniuersas.
ꝑ oues simplices quiq in sancta
ȩccłia intellecti sunt:qui more
ouium sub regimine pastorum
simpliciter atq humilit uiut.
ꝑboues u̾o ipsi rectores designã¬
tur ⁊ qui u̾bo doctͥne corda ho¬
minum exarare ⁊excolere non
cessant: ut de t̾renis mentibus.
fructum sp̃italem domino reddlãt.
Oues gͦ iboues unuiersas sibi do¬
minus subiecit: quia omnes ele¬
ctos tam subiectos quam p̾latos
in scã excl̃ia disponit ce regit. ꝙ
quia hic mali cum bonis admiᷤ¬
centur: bene de reꝓbis subdi¬
citur. In suꝑ &e peccora campiuo¬
lutres celi ⁊ pisces maris. quod
insuꝑ dicit: ad differentiambo¬
norum ⁊ malorum ponit. hoc
autem insuꝑ. non solum ad pec¬
cora campi: sel ȩtiam ad uolu¬

Expanded text:
cti sunt. Et quia non solum angelicam naturam possidere, sed et humanam post lapsum redimere, et subjicere sibi dignatus est, recte subjungitur, 7. Omnia subjecisti sub pedibus ejus. Quae omnia exponit: Oves et boves universas. Per oves simplices quique in sancta Ecclesia intellecti sunt, qui more ovium sub regimine pastorum simpliciter atque humiliter vivunt. Per boves vero ipsi rectores designantur, qui verbo doctrinae corda hominum exarare et excolere non cessant, ut de terrenis mentibus fructum spiritualem Domino reddant. Oves ergo et boves universas sibi Dominus subjecit, quia omnes electos tam subjectos quam praelatos in sancta Ecclesia disponit et regit . 8. Et quia hic mali cum bonis admiscentur, bene de reprobis subditur, Insuper et pecora campi, volucres coeli et pisces maris. Quod Insuper, dicit, ad differentiam bonorum et malorum ponit: hoc autem Insuper non solum ad pecora campi, sed etiam ad volu
Abbreviated transcription (Latin):
salmus dauid . FXXI.¬
Loquitur eccłia ꝑ totum
beneficus. Potest ad ꝑsonamu¬
nius cuiusq fidelis referri: qͥ
consecutus grãm baptismatis
insanctificatione sc̃i sp̾s mun¬
datus. refert gr̃as do. Intentio
eccłie est. in hoc loco infirmiora
m̃bra sua informare: ut si aliqd̾
bonum eis completum est uel
complendum. siue in hac utta
siue infut᷑a: diuine gr̃ȩ non
meritis suis studeant imputa¬
re. Et ꝑtotũ hune spsalmũ fit
ꝯm̃datio diuine gr̃e. Ait enGo.¬

Expanded text:
salmus David. Loquitur Ecclesia, per totum beneficiis. Potest ad personam uniuscujusque fidelis referri, qui consecutus gratiam baptismatis in sanctificatione Spiritus sancti mundatus, refert gratias Deo. Intentio Ecclesiae est, in hoc loco infirmiora membra sua informare, ut si aliquod bonum eis completum est, vel complendum, sive in hac vita, sive in futura, divinae gratiae, et non meritis suis studeant imputare. Et per totum hunc psalmum fit commendatio divinae gratiae. Ait ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ueam. Quod ut possit fieri: remi
iscere miserationum tuarum
a seculo sunt. Nulla obliuio eadit
indm̃: ut remunsci possit. Ei enĩ
qui est uera sapientia: cunctast̃
p̾sentia. Sed humano usu loqͥt᷑:
cum exorat dm̃ ut reminiseatur.
Quasi enim oblitus miserationũ
suarũ ds fuerat: eum tanꝙͣ iratus

Expanded text:
neam. 6. Quod ut possit fieri, Reminneam. 6. Quod ut possit fieri, Reminiscere miserationum tuarum,uarum, quae a seculo sunt. Nulla oblivio cadit in Deum, ut reminisci possit: ei enim, qui est vera sapientia, cuncta sunt praesentia. Sed humano usu loquitur, cum exorat Deum, ut reminiscatur. Quasi enim oblitus miserationum suarum Deus fuerat, cum tanquam iratus
Abbreviated transcription (Latin):
me redemisti: quem totadie susti¬
nui: id: assidue expectarũ. unus
dies non p̾t̾ut. quin te sustine¬
rem: nec ꝓsꝑis nec adu̾sis moi̾
potui. qͥn inte semꝑ spem meam
constituerem. uł post cognitas ui¬
as ⁊ semitas. id÷ post cognita la¬
tiora mandata. ut est non oecides.
non mechab̾is. nonfurtum facies.
t similia: & post cognita artio¬
ra mandata. ut est diliges ꝓximũ
tuum sicut te ipsum: &e que uul¬
tis ut faciant uobis homines. &
uos facite illis: & diligite inimi¬
cos uestros. benefaeite his qui
oderunt uos. & cetã: pꝰ quam has
uitas ⁊ semitas monstrau̾is. et
docueris: dirige me in u̾itate
tua. id: fac me rectum inoꝑatio¬
ne usticie: & doce me. id: fac mͥ
notum. quia tues d̃s saluator nĩs.
id÷ ereator &e redemptor. Ac sidi¬
ceret. Doce me ias quib adue¬
ritatem ueniam: qua completa.
adte ipsum qui es u̾itas ⁊ uita
cognoscendum ⁊ ꝑfruendum
ꝑtinguam: &̃ ꝑtingendo susti¬

Expanded text:
me redemisti: quem tota die sustime redemisti: quem tota die sustinui, id assidue expectavi. Unus dies non praeteriit, quin te sustinerem: nec prosperis nec adversis moveri potui, quin in te semper spem meam constituerem. Vel post cognitas vias et semitas, id est, post cognita latiora mandata, ut est, Non occides, non moechaberis, non furtum facies, et similia : et post cognita altiora mandata, ut est, Diliges proximum tuum, sicut teipsum , et, Quae vultis, ut faciant vobis homines, et vos facite illis , et, Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos , etc. Postquam has vias et semitas monstraveris et docueris, Dirige me in veritate tua, idest, fac me rectum in operatione justitiae: Et doce me, id est, fac mihi notum, quia tu es Deus Salvator meus, id est, creator et redemptor. Ac si diceret, Doce me vias, quibus ad veritatem veniam: qua completa, ad teipsum, qui veritas es et vita , cognoscendum et perfruendum pertingam, et pertingendo susti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecta mandata. Adlatiorẽ iustierie
ꝑtinet uiam. cum ex reb possessis
p̃cipimur decimas dare. pauꝑes
recreare. nudos uestire. elemosini
peccata redimere: & cet̾is bonis o
ꝑib miscdie deseruire. Ao semitaᷤ
autem ꝑtinere uidet᷑. cum om̃ib
que habemus renuntiare uibe¬
mur euncta que mundi sunt
despicere : nosmet ipsos ab nega¬
re: dm̃ ex toto corde diligere. Is¬
tas sp̃itales uias ⁊ semitas electis
suis dñs ce inscͥpturis ext̾uiᷤ demõs¬
trat : & ĩtiꝰ in cord̃ ꝑ gr̃e aspira¬
tionem docere noncessat: quati¬
nꝰ eruditi ⁊ errorem uitare sciant:
ce dirigi inu̾itate. Ꝙid̃o subiung̃.
Dirige me inueritate tua⁊do
ce me : quia tues d̃s saluator m̃s.
& te sustinui totadie. Quia nich
in me habeo nisi tortitudinem
peceati. & mendatium erroris ⁊ id̃o
necesse est ut inu̾itate dirigas toi¬
tuositm: & doceas ignarum. Qd̃
idõ debes fac̾e. quia tu es ds m̃s.
qui me creasti: saluator meus. qui

Expanded text:
perfecta mandata. Ad latiorem justitiae perfecta mandata. Ad latiorem justitiae pertinet viam, cum ex rebus possessis praecipimur decimam dare , pauperes recreare, nudos vestire , eleemosynis peccata redimere , et caeteris oicordiae deservire. Ad semitas autem pertinere videtur, cum omnibus, quae habemus, renunciare jubemur, cuncta quae mundi sunt, despicere, nosmetipsos abnegare, Deum ex toto corde diligere. Istas spirituales vias et semitas electis suis Dominus et in Scripturis exterius demonstrat, et interius in corde per gratiae aspirationem docere non cessat: quatenus eruditi et errorem vitate sciant, et dirigi in veritate. Et ideo subjungit: 5. Dirige me in veritate tua, et doce me: quia tu es Deus Salvator meus, et te sustinui tota die. Quia nihil in me habeo nisi tortitudinem peccati, et mendacium erroris, ideo necesse est, ut in veritate dirigas tortuosum, et doceas ignarum. Quod ideo debes facere, quia tu es Deus meus, qui me creasti, Salvator meus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
eue iniqua agunt: quia nichil
secum de fructu laboris sui de¬
ferunt. Aluiꝰd namq adipiscẽ¬
dis honorib exsucdat : alius mł¬
tiplicandis facultatib estuat :
alius ꝓ merendis laudibus an¬
helat: s quia cuncta hec hic qͥs
moriens deserit. labores inuacu¬
um ꝑdidit: qui secum ante ru-¬
dicem nichil tulit. Tunt reꝓbꝰ
quisq confundit᷑. cum uidex ex¬
teruis cernitur. & omnis ante
ocłos culpa reducit᷑. cum accu.¬
sator int̾uis toleratur: et mens
suꝑ gehẽne incencdia suo gͣuiꝰ
igne cruciat᷑. Hoc etiam in cõ¬
fusione reꝓborum uertit᷑ qd̾
electorum glam conspiciunt:
ut admaiora reatus sui suplicia.
repulsi uideantur. quod ꝑdidert̃.
Horum extrema confusio ȩt̾na dãp¬
natio est: quam ne cou̾sus iste per
latam gradiendo uiam incurrat:
dñm suum humilit̾ exorat. dicens.
Uias tuas domine demontra mͥ: &
semitas tuas edoce me. ꝑuias lati¬
ora ⁊ minora pͥcepta iusticie posst̃
intelligi: ꝑsemitas u̾o artiora et

Expanded text:
reprobi agunt, quia nihil secum de fructu sui laboris deferunt. Alius namque adipiscendis honoribus exsudat, alius multiplicandis facultatibus aestuat, alius promerendis laudibus anhelat. Sed quia cuncta haec hic quisque moriens deserit, labores in vacuum perdidit, qui secum ante judicem nihil tulit. Tunc reprobus quisque confunditur, cum judex exterius cernitur, et omnis ante oculos culpa reducitur: cum accusator interius toleratur, et mens super gehennae incendia suo gravius igne cruciatur. Hoc etiam in confusione reproborum vertitur, quod electorum gloriam conspiciunt, ut ad majora reatus sui supplicia repulsi videant, quod perdiderunt: horum extrema confusio, aeterna damnatio est . Quam ne conversus iste per latam gradiendo viam incurrat, Dominum suum humiliter exorat dicens, Vias tuas, Domine, demonstra mihi, et semitas tuas edoce me. Per vias latiora et minora praecepta justitiae possunt intelligi. Per semitas vero altiora et