comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ista ꝓcessio uel alia inpurificat᷑ sc̃e marie¬
uel in ascensione ꝑ claustrum agitur. fini¬
legerunt. Et̃ dũ hec canitur: fiat pͥma
Satas i parte que extat iurta dormitoriũ.
Qua finita. et sequente mox uersi. mus
autem: mnoueant sefrẽs ab illo loco: iagat᷑
ad ultimam stationem uxta eccłiam ⁊ et
muna quaq statione diaconus et subdiaco¬
nus haut uultus suos uersos et crucem uer¬
sam ad conuentũ: et inambulando et instã¬
do. subdiaconus ante diaconum sit: Porro
inultia statione incipiente cantore ant̃.
genib et manib int̾ra positis: et omnes
erecti deuiceps stent conueisi ad crucem usq
logium quod ipse ante terciam collocauit
incapitulo cum textu eugłorum et stola ad
rat: hoc est ante ostium ecclesie. Itaq circa
cem scãm subdiacono porrigat. Qui et ipse
interim subdiaconus: aquam benedictam
iusum ponat. Cum uͦ diaconus stola amictꝰ
fuerit: parum se mouendo ab analogyo. ab

Expanded text:
ista processio vel alia in Purificatione ista processio vel alia in Purificatione vel in Ascensione agitur. FiniCollegerunt: Et dum haec canitur fiat prima statio in parte quae exstat juxta dormitorium. Qua finita et aequente mox versu, Unus autem, moveant se fratres ab illo loco: et agatur ad ultimam stationem juxta ecclesiam: et in unaquaque statione diaconus et subdiaconus habeant vultus suos versos et crucem versam ad conventum, et in ambulando et in stando subdiaconus ante diaconum sit. Porro in ultima statione incipiente cantore, genibus et manibus in terra positis: et omnes erecti deinceps stent conversi ad crucem usque logium, quod ipse ante Tertiam collocavit in capitulo cum textu Evangeliorum et stola, adrat: hoc est ante ostium ecclesiae. Circa finemcem sanctam subdiacono porrigat. Qui et ipse interim subdiaconus aquam benedictam jussum ponat. Cum vero stola amictus diaconus fuerit parum se movendo ab analogio, ab
Abbreviated transcription (Latin):
inpalinis ab abbate exorcismus a¬
que agatur: deinde terciam ipse ici¬
piat. Qua finita. accepta pastorali uir¬
ga. supra prebiterii gradum arborum.
ramos ante horam. terciam a sectario
ibi collocatos benedicat: et postea aqua
bñdicta asꝑgat. Quibus ꝑ actis cantor uꝰ¬
quam ramum abbati obtulerit incipi
at. a. Pueri hebꝵe. t .r. moxꝙ secretarius
ecum solatio suo et quib apͥore iussum fu¬
erit. ramos benedictos monachis ac noui¬
ciis distribuat: reliquam partem fribus
laicis. et familie ac hospitib si affuerint
porigat. Interim p̃ notata .a. funta can¬
eat subdiaconus cum aqua benedicta: lub¬
sequente diacono cum cruce discroꝑta Quem
subsequatur conuentꝰ eo ordine quostat in
choro. laicis monachis preeuntib: ita ut
abbas uel sacerdos ebd̾anus si abbas defiñt
eat posterior ⁊ et post ip̃m nouicii. Post no¬
uicios u laici frẽs: et fiat ꝓ cessio: tantum
pclaustrum. Prior autem ꝓuideat neqͥd
inconueniens inueniatur inclaustro: dũ

Expanded text:
in Palmis ab abbate exorcismus aquae agatur: deinde tertiam ipse incipiat. Qua finita, accepta pastorali virga, super presbyterii gradum arborum ramos, ante horam tertiam a secretario ibi locatos benedicat, et postea aqua benedicta aspergat. Quibus peractis, cantor postquam ramum abbati obtulerit, incipiat Antiphonam, Pueri Hebraeorum: moxque secretarius cum solatio suo, et quibus a priore jussum fuerit, ramos benedictos monachis ac novitiis distribuat, reliquam partem fratribus laicis et familiae ac hospitibus si adfuerint porrigat. Interim praenotata Antiphona finita, caneat subdiaconus cum aqua benedicta, subsequente diacono cum cruce discooperta, quem subsequatur conventus eo ordine quo stat in choro laicis monachis praeeuntibus, ita ut abbas vel sacerdos hebdomadarius si abbas defuerit, eat posterior, et post ipsum novitii, post novitios vero laici fratres: et fiat processio tantum per claustrum. Prior autem provideat ne quid inconveniens inveniatur in claustro, dum
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. & matutinorũ õst laudes inchoentur.
Post matutinoꝵ lau ⁊ des: fr̃s lege supͣscͥp¬
ta in claustro sedeant. Secretarius uͦ signo
solito. altaris ministros ad p̾parandos se ac¬
cersiat ⁊ sic temꝑato hoc interuallo. post ma-¬
tutinoꝵ. laudes: ut incipiente diei aurora. ĩ¬
cipiatur missa lux fulgebit. Ad qͣm missam
ñ cantent᷑ misse priuatȩ. donec offerenda cõ-¬
pleat᷑: exceptis missis ꝓ cõmunicandis conuer¬
sis. Porro ista missa in mane. sicuti dñicis
deputati ad cõmunionẽ eant. Qua missa
celebͣta mor exeuntib fr̃ib de choro. signũ
pulset᷑ a sacrista : ⁊ uti mos est festiuis dieb
int̾uallũ custodiri int̾ matutinoꝵ laudes
qꝵ pͥmã: ita teneat᷑ int̾ hanc missam lux ful-¬
gebit. &e pͥmã. Iterũꝙ pulsato signo ad pͥ-¬
mã: ueniant fr̃s in choꝵ. & faciant solitã
orõnem. Post pͥmam autem: intrent capłm.¬

Expanded text:
ur, et Matutinorum Laudes inchoentur. ur, et Matutinorum Laudes inchoentur. Post Matutinorum Laudes fratres lege suprascripta in claustro sedeant. Secretarius vero signo solito altaris ministros ad praeparandos se accersat, temperato sic hoc intervallo post Matutinorum Laudes, ut incipiente diei aurora, incipiatur missa, Lux fulgebit. Ad quam missam non cantentur missae privatae donec Offerenda compleatur, exceptis missis pro communicandis conversis. Porro ista missa in mane sicut in diebus officiis deputati ad communionem eant. Qua missa celebrata mox exeuntibus fratribus de choro, signum pulsetur a sacrista: et uti mos est festivis diebus intervallum custodiri, inter Matutinarum Laudes et Primam: ita teneatur inter hanc missam, Lux fulgebit, et Primam. Iterum pulsato signo ad Primam veniant fratres in chorum, et faciant solitam orationem. Post Primam autem intrent cap
Abbreviated transcription (Latin):
N nocte natiuitatis dñi. cellarariꝰ ꝓuide
at duos conu̾sos qui ignem in calefactorio
monachis ad interuallũ calefaciendis
p̾parent: si tam̃ frigꝰ hoc exegerit. Finita
exibit conuentꝰ de eccl̃ia ⁊ & candeł in clau¬
stro ⁊ in lauatorio accensis ab illo fr̃e qͥ
in capło ꝑ int̾ualla pꝰ noct᷑nos lumen so¬
let deferre. sedebunt fr̃s in claustꝰ & qui
uoluerit calefaciat se. Dehinc ut tempꝰ dic-¬
tauerit. pulsato modice a sacrista signo:¬
pparent se ministri altaris admissã. dñs
dix̃ ad me. Ad qͣm missam aduuent ad
induendũ & exuendũ illi duo fr̃s: qͥ pꝰea
ad missam matutinalẽ scił pꝰ laudes. hoc i¬
terum facturisunt. Preparatis uͦ ministͥs.
it̾m signo pulsato. ut conueniant fr̃s in
choꝵ: supͣdicta missa sic in natali uniꝰ apłi
celebret᷑. Expleta missa factoꝙ int̾uallo. atꝙ
sedentib fr̃ib inclaustro ⁊ eo ordine quo
supͣ taxauimꝰ. sig eb num a sacrista pulse-¬

Expanded text:
n nocte Nativitatis Domini cellerarius provideat de duobus conversis, qui ignem in calefactorio monachis ad intervallum calefaciendis praeparent, si tamen frigus hoc exegerit. Finita exibit conventus de ecclesia: et lampadibus in claustro et in lavatorio accensis, ab illo fratre qui in capitulo per intervalla post Nocturnos lumen solet deferre, sedebunt fratres in claustro, et qui voluerit calefaciat se. Dehinc, ut tempus dictaverit, pulsato modice signo a sacrista, praeparent se ministri altaris ad missam, Dominus dixit ad me. Ad quam missam adjuvent ad induendum et exuendum illi duo fratres qui postea ad missam matutinalem, scilicet post Laudes, hoc iterum facturi sunt. Praeparatis vero ministris, iterum signo pulsato ut conveniant fratres in chorum, supradicta missa sicut in natali unius apostoli celebretur. Expleta missa, factoque intervallo atque sedentibus fratribus in claustro, eo ordine quo supra taxavimus signum a sacrista pulset
Abbreviated transcription (Latin):
stino sc̃ĩ thomȩ nisi dñcꝰ dies fuerit. ꝑactis
noctnis. mox ꝑgant frẽs more solito leg̾e¬
ad luminare: &e post laudes sine int̾ual
lo sequat᷑ pͥma. Qua dicta missa celebre¬
tur. ut in dñicis dieb: scił puer natꝰ ẽ. Colle:¬

Expanded text:
 Thomae, nisi dies Dominicus fuerit, peractis nocturnis mox pergant fratres more solito ad luminare legere, et post Laudes sine intervallo Prima sequatur. Qua dicta, missa celebretur ut in Dominicis diebus, scilicet Puer natus est no
Abbreviated transcription (Latin):
antica de natiuitate dñi. scił. popłs qui
ambulabat inte. in die natiuitatis dñi. cir¬
purificatione sc̃e marie dicantur. Cantiea uͦ
et octo die ipsius idie pentec̃. Indedicatione
eccłie dicant᷑ cantica. scił. letatus sũ: et nisi

Expanded text:
antica de Nativitate Domini, scilicet Populus qui ambulabat in tenebris in die Nativitatis Domini, CirPurificatione sanctae Mariae dicantur. Cantica vero  Domini, et ocavto die ipsius, et die Pentecostes. In Dedicatione ecclesiae dicantur cantica, scilicet Laetatus sum, et Nisi
Abbreviated transcription (Latin):
uel nolam ad bib̾es. In absencia uͦ eius n¬
chil cdet uel disponat. nͥ in quo pͥor conite¬
nienter expectari ñ pot̾ uel casu: Aliqͥd ac¬
ciderit. qd̃ differri non debeat. nec possit.
Qd̾ si forte pͥor in infirmitorio fuit: ꝓarbi¬
trio abb̾is. uel consilio pͥoris si abbas defũt¬

Expanded text:
vel nolam ad biberes. In absentia vero ejus nvel nolam ad biberes. In absentia vero ejus nihil det vel disponat, nisi in quo prior convenienter expectari non potest, vel casu aliquid acciderit quod differri non debeat, nec possit. Quod si forte prior in Infirmitorio fuerit, pro arbitrio abbatis vel consilio prioris, si abbas defu
Abbreviated transcription (Latin):
presente etiam pͥore: ⁊ ceta quȩ ãd canto¬
rem i sacristam ꝑtusẽt cum necesse fiũt emẽ¬
dare. Inclaustro tp̃re lectionif . ⁊ in capło ad
interualla: ut fĩes se ordinate habeant solli-¬
cite ꝓcurare. Confessiones si ei iussum fũit:
temꝑe lectionis recipere. Monachorum scił
in capło nouitiorum uͦ. ⁊ laicorum fr̃m et
in firmorum de infirmitorio uͥ ei constitutũ
fuit. Quando prior ad refectionẽ seruierit.
ad nolam sedere ⁊ ad gr̃as solus posterior
ire. inchoro suꝑiorstarẽ ab sente abb̃e etiam
admandatum sedere. Sed pꝰ mandatũ
inclinante ante eum cum sociis suis pͥore.
paulisꝑ cedat. Egresso priore de monasterio
supprior nec loquatur nec qͥcqͣm faciat de
officio eiꝰ nͥ ad mandatum ipsius donec ali¬
quid eorum que nominatim ꝑtinent
ad offiñ pͥoris occurrat: ut est tenere capi¬
tulum si defũt abbas. pulsare. tabłam ad
laborem. pulsare signum ante refectionẽ.

Expanded text:
praesente etiam priore, et caetera quae ad cantopraesente etiam priore, et caetera quae ad cantorem et sacristam pertinent, cum necesse fuerit, emendare. In claustro tempore lectionis, et in capitulo ad intervalla, ut fratres se ordinate habeant, sollicite procurare. Confessiones, si ei jussum fuerit, tempore lectionis recipere, monachorum scilicet in capitulo, novitiorum vero et laicorum fratrum et infirmorum de infirmitorio, ubi ei constitutum fuerit. Quando prior ad refectionem servierit, ad nolam sedere: ad gratias solus posterior ire: in choro superior stare, et absente abbate etiam ad mandatum sedere. Sed post mandatum inclinante ante eum cum sociis suis priore, paulisper cedat. Egresso priore de monasterio, subprior nec loquatur, nec quidquam faciat de officio ejus, nisi ad mandatum ipsius, donec aliquid eorum quae nominatim pertinent ad officium prioris occurrat: ut est tenere capitulum, si defuerit abbas: pulsare tabulam ad laborem: pulsare signum ad refectionem,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uoluntate abb̾is se agat. excepto qd̾ locũ
eius in eccłia non occupabit. nec missas sol-¬
lemnes ꝓ eo cantabit. nec miffas follemmes
ꝓes eantabit: nec candelas. cineres.ramos.
ignem. coronam. nouitium. bñdicet. Nec
ad eugłm bñdictionem dabit. Infumum
non iinget. mortuũ non sepeliet. nullum ꝓ¬
mouebit uł degradabit: nec ordinare facri.
hullum ingraui culpa mittet. aut inde ab¬
soluet. Monachum de monastĩo non eiciet. nͦ
nouitium recipiet: nͥ uisserit abbas. Hec con¬
fessionem de cͥminalib nͥ in extͤmis positi reci
piet. Non ei cõmitcetur cura oꝑum. uel gregũ
aut grangiarum sufficit ei offm̃ suum. Qui si
sacerdos non fũit. s tm̃ diaconꝰ. liceat ei bñ¬
dictionem. dare lectori incapło. in refectorio
ad colłonem. qd̾ in eocłia face non debet. li¬
ceat ĩ ei in ecclia pater nr̃ dicẽ Te dm̃ laũ.¬
Id suppriorem ꝑtinet fr̃es inchoro excitare

Expanded text:
pro voluntate abbatis se agat, excepto quod locum pro voluntate abbatis se agat, excepto quod locum ejus in ecclesia non occupabit: nec missas solesia non occupabit, nec missas solemnes pro eo cantabit, nec candelas, cineres, ramos, ignem, coronam, novitium benedicet, nec ad Evangelium benedictionem dabit: infirmum non unget, mortuum non sepeliet; nullum promovebit, vel degradabit, nec ordinare faciet; nullum in gravi culpa mittet, aut inde absolvet; monachum de monasterio non ejiciet, nec novitium recipiet nisi jusserit, nec confessionem de criminabilibus nisi in expiet. Non ei committetur cura operum vel gregum aut grangiarum, sufficit enim ei officium suum. Quod si sacerdos non fuerit sed tantum diaconus, liceat ei benedictionem dare lectori in capitulo, in refectorio, ad Collationem; quod in ecclesia facere non debet. Licet etiam ei in ecclesia Pater noster dicere, Te Deum lauAd subpriorem pertinet fratres in choro excitare,
Abbreviated transcription (Latin):
nisi suppori si suppor ad laborem ient cõmicte.¬
aduocandes incapitulo fr̃es cũ necessitas ereg̃it
ĩ conuenta: ti ad seruitores cum affutt pilca¬
re. Siuͦ contigerit ut deforis ueniens: nolam
pulsar. uel uĩsum dici inuenit ingiliatur. ap¬
priore nola sufficient̃ pulsata. in locum suũ
reuertente. Quod si suppͥor iam resedent. in¬
grediatur ut cetĩ monachi⁊ retrahente se pau¬
lulum supp̾ore ad nolam sedeat: isuum of¬
fin deinceps erequatur:. Qd̾ eciam ad capłm
n ad collonem faciat. septimanam de coqꝰ¬
na faciat. si maior ittilitas ñ impedit. isuo
die seruiat. Si in infirmitorio iacuerit res¬
tulius se agat: nec loquatur cum pluribus
simul quam cuni duob.⁊ hec in loco decus¬
natõ. I nͥ forte absente abb̾e necesse fũit
aliañ ꝓ aliquo consilio plurib loqui. aut
ꝓ teuendo capło infirmis. Nam ⁊ ad tenen¬
dum cominune capłm. conuentus poterit
ire. simagna necessitas emerserit absente

Expanded text:
nisi subpriori, si subprior ad laborem ierit, committenisi subpriori, si subprior ad laborem ierit, committecum necessitas exegerit, in conventu et ad servitores cum adfuerit, pulsare. Si vero contigerit ut deforis veniens nolam pulsari vel versum dici invenerit, ingrediatur, subpriore nola sufficienter pulsata in locum suum revertente. Quod si subprior jam resederit, ingrediatur ut caeteri monachi, et retrahente paululum se subpriore, ad nolam sedeat, et suum officium deinceps exequatur: quod etiam ad capitulum et ad collationem faciat. Septimanam de coquina faciat, si major utilitas non impedit, et suo die serviat. Si in infirmitorio jacuerit, restrictius se agat, nec loquatur cum pluribus simul quam cum duobus, et hoc in loco determinato, nisi forte absente abbate necesse fuerit aliquando pro aliquo consilio pluribus loqui, aut pro tenendo capitulo infirmis. Nam et ad tenendum commune capitulum, conventus poterit ire, si magna necessitas emerserit, absente
Abbreviated transcription (Latin):
b̾em suꝑ aliqua re conuem̃it. qͣm ei pͥor da-¬
re noluit: nullatenꝰ omittat qumn in ipsa
petitione abb̃i dicat. pͥorem id sͥ negasse.
Qui aliter p̃sumpserit: doli reum se ẽẽ noue-¬
rit. at notaudum qͥa qñ monachi osculãi¬
tur abb̾em coram eo genua flectant: et pꝰ
oscłm ꝓfunde inclinent. Qui cum in infir
mitorio fũit. non cantet missas. nec pͥuatĩ
nec inconuentu. nͥ forte ꝓ deuotione cum
presens defunctus fũit:  hoc qͥ potũit ⁊
uoliũt. Qui uͦ assidue in infirmitorio fũit.
ꝑ capłm cist̾ciense cantare potĩt. tam pͥua¬
tim. qͣm inconuentu. Et sciendum qd̾ ab¬
bas in leui culpa constitutꝰ totum offm̃
suum implere poterit: tantumne im¬
pediatur satisfadio eius. cxi. Depriore:
rior in eccłia in pͥmo loco sinistri chori
inuitatorii facere: nec tñ in capło legere
duodecimam lectionem legere. Tabulam ad
laborem pulsat ͤ  re fr̃s aluc si abbas nonꝰ

Expanded text:
atem super aliqua re convenerit, quam ei prior daatem super aliqua re convenerit, quam ei prior dare noluerit: nullatenus omittat quin in ipsa petitione abbati dicat priorem id sibi denegasse. Qui aliter praesumpserit. doli reum se esse noverit. Et notandum quia, quando monachi osculantur abbatem, coram eo genua flectent, et post osculum profunde inclinenmitorio fuerit, non cantet missas nec privatim nec in conventu, nisi forte pro devotione, cum praesens defunctus fuerit: et hoc qui poterit et voluerit. Qui vero assidue in infirmitorio fuerit, per capitulum Cisterciense cantare poterit, tam privatim quam in conventu. Et sciendum quod abbas in levi culpa constitutus, totum officium suum implere poterit tantum ne impediatur satisfactio ejus. CAPUT CXII. De priore. Prior in ecclesia in primo loco sinistri chori invitatorii facere, nec tamen in capitulo legere: duodecimam lectionem legere: tabulam ad laborem pulsare, et fratres illuc, si abbas non
Abbreviated transcription (Latin):
li. In dedicatione eccłie. in festiuitate omniũ
&eꝓ presenti defunctomissas sollẽ¬
nes solet cantare: etiam si nocturno somno
illusus fũit. In purificatione s̃ marie can¬
delas incapite ieiunii cineres dominica in
cdare. Indormitorio iacẽ. In hospicio come¬
dere. Si ieiunium ꝓpter hospitẽ fregerit:
nichominꝰ hora solttͥa. scilicet post nonam co¬
medat. Num hospites defiũnt duos ad mi¬
nus monachos ad nĩsam hr̃e debet. Silen¬
tium ad m̃sam teneat: inqͣntum ronabi¬
liter potĩt. Qum post completorium de-¬
foris uenĩt: in refectorio comedat nͥ hospi¬
tes ad sint. Simiłr . ⁊ post t̃ciam cũ minu¬
tus fũit. In ip̃o ĩ potest bibere qͥciens uo¬
luerit. & sciendum qͥa cum abbas alicui
aliqͥd negauĩt ab alio id petere uel reciꝑe
non presumat. Siqͥs uͦ acellarario aliqͥd¬
petierit qd ei darẽ nolũit. si illud idem postea
apͥore postulauerit. uideat ne illi celauerit.
cellararium id sibi negasse. Simiłr qui ab-¬

Expanded text:
edicatione ecclesiae: in festivitate Omnium pro praesenti defuncto, missas solenes debet cantare, etiamsi nocturno somnio illusus fuerit. In Purificatione sanctae Mariae candelas: in Capite Jejunii cineres: Dominica in dare: in dormitorio jacere: in hospitio comedere. Si jejunium propter hospitem fregerit, nihilominus hora solita, scilicet post Nonam comedat. Cum hospites defuerint, duos ad minus monachos ad mensam debet habere, silentium ad mensam teneat in quantum rationabiliter poterit. Cum post Completorium deforis venerit in Refectorio comedat, nisi hospites adsint. Similiter et post Tertiam cum minutus fuerit: in ipso etiam potest bibere quoties voluerit. Et sciendum quia, cum abbas alicui aliquid negaverit, ab alio id petere vel recipere non praesumat. Si quis vero a cellerario aliqpetierit quod ei dare noluerit, si illud idem postea a priore postulaverit, videat ne illi celaverit cellerarium id sibi negasse. Similiter qui Abb
Abbreviated transcription (Latin):
ietenũt. iQd si petectio abbis uttira fim̃ iefesas¬
onem ꝓalucta fu̾t. cognito qd conlien resee
ģcliam᷑ iectt: accepta ab abbe lanera sedier¬
satur. enclaustrum. Porro sociusei mo reut
al conentu ordinate diuetete potuier a
ostium refectori ueniens. sociosio se pseatet.
nachorum si asfuint in refectoriuim ieferas
⁊ cetera que ẽ socius faceret oninia csmple¬
hospicio. Sabbo eadem horaqua gñales coci.
clauem ⁊utensilia coquine intranti. sociored¬
dat. Et sciendum qd̾ adlectionem mense tã
indextro choro habere.orõnes tminare.
Primam.ã. ad nocturnos imponẽ: bñdictio¬
nes legentib dare: duodecim̃ .R. cantare. te
septimanã natiuitatis d̃. pasche. ⁊ pentec̃.¬

Expanded text:
si refectio abbatis ultra fratrum refectionem producta fuerit, cognito quod conventus ad ecclesiam ierit, accepta ab abbate licentia revertantur in claustrum. Porro socius ejus mox ut a conventu ordinate divertere potuerit, ad ostium refectorii veniens socio suo se praesentet, nachorum, si adfuerint, in refectorium referat, et caetera quae socius ejus faceret, omnia complehospitio. Sabbato eadem hora qua generales coci, clavem et utensilia coquinae intranti socio reddat. Et sciendum quod ad lectionem mensae tamin choro dextro habere: orationes terminare: primam Antiphonam ad Nocturnos imponere: benedictiones legentibus dare: duodecimum Responsorium cantare: Te septimanam Nativitatis Domini, Paschae et Pentec
Abbreviated transcription (Latin):
plere nequiuerit: socium suum in auxilium
uocare poterit. S ad refectionẽ ambo non ser¬
mant. Silentium more solito teneant. In co¬
quinam nullum intromittant: cuiꝰ clauem
custodiant. Hecñ. ilaitus hospitalꝰ altam hãt
qui ipsos inom̃ib debet adiuuare: ⁊uten¬
silia ipsius coquine. sicut ⁊ monachi custo¬
dire. Eoquinam monachoꝵ ⁊ refectorium.
ꝓosfõ suo licet eis intrare. Missas sicut luꝑiꝰ
qle cocis or clin aramus dudiãt. Qui septimanare

Expanded text:
plere nequiverit, socium suum in auxilium vocare poterit: sed ad refectionem ambo non serviant, silentium more solito teneant. In coquinam nullum intromittant, cujus clavem custodiant. Necnon et laicus hospitalis alteram habeat, qui ipsos in omnibus debet adjuvare, et utensilia illius coquinae sicut et monachi custodire. Coquinam monachorum et refectorium pro officio suo licet eis intrare. Missas, sicut superius de cocis ordinavimus, audiant. Qui septimanarius
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm abbas debet reqͥrere. nͥ antea inoratorio de¬
derit. Responso am̃ egrediant᷑. ideducat᷑  ep̃s
adhospidium. Sciendum autem qd̃ ad nul¬
lum recipiendum uadit conuentꝰ nͥ ad ꝓpͥum¬

Expanded text:
quam abbas debet requirere, nisi antea in oratorio dequam abbas debet requirere, nisi antea in oratorio dederit: responso Amen, egrediantur, et deducatur episcopus ad hospitium. Sciendum autem quod ad nullum recipiendum vadit conventus, nisi ad p
Abbreviated transcription (Latin):
d suscipiendum ep̃m conuocent᷑ fr̃es inchor
campana. Tunc sumat aliquis aquam
bñdictam nutu cantoris. Quo p̃cedente sequat᷑
abbas. deiñ conuentꝰ nouicii bini i bini sacer¬
dotib preeuntib ed ordine quo inchoro stant.
Cunctisq eg̃ssis. istantib ordinatim ante fo¬
res monasterii portarius uel alus quilibet ad
hoc idonẽ ab abb̃e iussus. intĩm obuium eis ad¬
ducat ep̃m. Quo appropinqͣnte: flectant om̃s
genua aute eum. Quili erectis: porrigat abbaᷤ
ep̃o sparsorium osculans ei manum. Et incipi-
deinde oeteri. laicis monachis p̃euntib: ita
ut abbas eat posterior manu tenens ep̃m:
Oum autem uen̾ĩnt inchorum: ep̃o incum¬
bente orõni. abbas ueniat ĩ locum suum cȩcĩs
post eum sicut ad missas ordinatis. ꝑcantato
si responsorio abbas erigens ep̃m ducat in.
capłm: nͥ cunctis ordine residentib accepta
bñdictione ab ep̃o. legat lectionem cui can¬
tor innuerit. Qua finita. dicto bñdicite oscu-¬

Expanded text:
d suscipiendum episcopum convocentur fratres in chorum campana. Tunc sumat aliquis aquam benedictam nutu cantoris, quae praecedente sequatur abbas, deinde conventus et novitii bini et bini, sacerdotibus praeeuntibus eo ordine quo in choro stant. Cunctisque egressis et stantibus ordinatim ante fores monasterii, portarius vel alius quilibet ad hoc idoneus ab abbate jussus, interim obvium eis adducat episcopum, quo appropinquante flectant omnes genua ante eum: quibus erectis porrigat abbas episcopo sparsorium, osculans ei manum. Et incipiendeinde caeteri, laicis monachis praeeuntibus, ita ut abbas eat posterior, manu tenens episcopum. Cum autem venerint in chorum episcopo incumbente orationi, abbas veniat in locum suum, caeteris post eum sicut ad missam ordinatis. Percantato vero Responsorio, abbas erigens episcopum ducat in capitulum, ubi cunctis ordinatim residentibus, accepta benedictione ab episcopo, legat lectionem cui cantor innuerit: qua finita dicto Benedicite, oscu
Abbreviated transcription (Latin):
rẽs qui in leuiori culpa sunt extra refectori¬
um comed ant in loco quo abb̃i uisum fuũt.
Qui post refectionem seruitorum neq adbi-¬
beres eant cum aliis neq illi qui ꝓ uersu tercio
ꝑdito in penitencia sunt: S post alios eant
debeat.

Expanded text:
res, qui in leviori culpa sunt, extra refectorium comedant in loco quo abbati visum fuerit. Qui post refectionem servitorum, neque ad biberes eant cum aliis, neque illi qui pro versu tertio perdito in poenitentia sunt, sed post alios eant debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
ca inqua aliqua hystoria incipienda est
que sequentem dñicã non habũit eueñit
in crastinum celebrentur. Purificatio tñ
beate marie numqͣm differatur. Et si illa
hystoria duas dñicas uei plures hũit. et
ille dñice festiuitates fortasse precipuas
hũint: hystoria dicatur in illafestiuitate.
que minoris ẽẽ iudetur auctoritatis. et fes¬
tiuitas in crastino dicatur. Minores autẽ
oꝑamur. intali necessitate intermittantur
non erit de scõ ambrosio si dñica in palmis
us in oct̃. die pasche eueñit: s colła dicetur
de eo. ubi uͦ supradicta necessitas ñ int̾̃us¬
ñit: minores festiuitates. non omittantur.
nͨ differant᷑. s suo die celebrentur: etiã si que¬
libet hystoria incipienda est que aliam ha¬
beat dñicam inqua cantari possit excepto

Expanded text:
ca in qua aliqua historia incipienda est quae sequentem Dominicam non habuerit, evenerint, in crastinum celebrabuntur. Purificatio tamen beatae Mariae nunquam differatur. Et si illa historia duas Dominicas vel plures habuerit, et illae Dominicae festivitates fortasse praecipuas habuerint, historia dicatur in illa festivitate quae minoris videtur auctoritatis, et festivitas in crastino dicatur. Minores autem operamur, in tali necessitate intermittantur, non erit de sancto Ambrosio, si Dominica in Palmis vel octavo die Paschae evenerit, sed Collecta dicetur de eo. Ubi vero supradicta necessitas non intervenerit, minores festivitates non omittantur nec differantur: sed suo die celebrentur, etiamsi quaelibet historia incipienda est, quae aliam habeat Dominicam in qua cantari possit, excepto
Abbreviated transcription (Latin):
illud in de irrefragabiłr teneatur. qd̃ abbas cis¬
terciensis i hi qui sa uioris consilii ⁊ magis idonei
apparuerint iudicabunt. ħ obseruato ut nemo
eorum ad quos speciałr causa reperent: diffini¬
bii coram om̃i capło hãc causam intimare stu¬
deat. Gunc singuli abb̾es maximo caritatis igne
succensi illius ȩccłie penuriam reb adeo sibi colla¬
mus ordinis nr̃i abb̃e ꝓprio fũit destituta. maior
abbas de cuius domo domus illa exuut. omnẽ
curam habeat ordinationis illius. donec in ea ab¬
bas alius eligatur. ⁊ p̃fixa die electionis etiam ex
abbatib si quos domus illa genuit aqd uocentũr
et consilio et uoluntate prĩs abb̃is abb̾es et mona¬
chi domus illuis abbatem eligant. Domui autẽ
de. de pontiniaco.de claraualle:⁊ de morimundo
ꝓuideant . suꝑ eos sit cura domus illiꝰ. donec ab
bas in ea electus fũit ⁊ statutꝰ. Ad electionem aũ

Expanded text:
illud inde irrefragabiliter teneatur, quod abbas Cisillud inde irrefragabiliter teneatur, quod abbas Cisterciensis, et hi qui sanioris consilii, et magis idonei apparuerint, judicabunt: hoc observato, ut nemo eorum, ad quos specialiter causa respexerit, definibii coram omni capitulo hanc causam intimare studeat. Tunc singuli abbates maximo charitatis igne succensi, illius Ecclesiae penuriam rebus sibi a Deo collamus ordinis nostri abbate proprio fuerit destituta, major abbas de cujus domo domus illa exivit, omnem curam habeat ordinationis ejus, donec in ea abbas alius eligatur: et praefixa die electionis, etiam ex abbatibus, si quos domus illa genuit, advocentur, et consilio et voluntate patris abbatis, abbates et monachi domus illius abbatem eligant. XIX. Mortuo te, de Pontigniaco, de Claravalle, et de Morimundo, provideant, et super eos sit cura domus illius, donec in ea abbas electus fuerit et statutus. Ad electionem autem
Abbreviated transcription (Latin):
delegare debebunt: ꝑ quem necesfitas remoratio¬
nis eorum. capło ualeat nunciari. Et illis item
exceptis qui in remociorib partib habitantes eo
tĩnino uenerint qui eis fuerit incapło constitutus.
Qd̃ siquis quacumq alia occasione qñq rema¬
nere a nr̃o geñali capło p̾sumpserit. sequentis
anni capło ꝓ culpa ueniam petat. nec sine graui
regłe uł ordinis siqͥd ẽ em̃landum uel augend̾
ordinent. bonum pacis. ⁊ caritatis inter se refor¬
scł arib reb nimis intentꝰ. uł in aliqͥb uiciosus re¬
ꝑtus fu̾̃it. ibi caritatiue clametur. clamatus
ueniam petat: penitentiam ꝓculpa sibi indictã.
adimpleat. hanc uͦ clamationem: ñ nͥ abb̾es faci-¬
bates emerserit uł de aliquo illoꝵ tam grauis cul¬
pa ꝓpa lata fũit. ut suspensionem aut depositio-¬
nem etiam mereatur: qͥcqͥd inde a capło fũit defi¬
nitum sine retractatione obseruetur. giuͦ ꝓdiũ-¬
sitate sententiar̃ in discordiam causa deuenit.

Expanded text:
delegare debebunt, per quem necessitas remorationis eorum capitulo valeat nuntiari. Et illis item exceptis, qui in remotioribus partibus habitantes, eo termino venerint, qui eis fuerit in capitulo constitutus. Quod si quis quacunque alia occasione quandoque remanere a nostro generali capitulo praesumpserit, sequentis anni capitulo pro culpa veniam petat, nec sine gravi Regulae vel ordinis, si quid est emendandum vel augendum, ordinent: bonum pacis et charitatis inter se reforsaecularibus rebus nimis intentus, vel in aliquibus vitiosus repertus fuerit, ibi charitative clametur, clamatus veniam petat, poenitentiam pro culpa sibi indictam adimpleat. Hanc vero clamationem non nisi abbates facibates emerserit, vel de aliquo illorum tam gravis culpa propalata fuerit, ut suspensionem aut etiam depositionem mereatur: quidquid inde a capitulo fuerit definitum, sine retractatione observetur. Si vero pro diversitate sententiarum in discordiam causa devenerit,
Abbreviated transcription (Latin):
mine usq quat̃. ut corrigatur ipse ⁊ alios cor¬
rigere curet ad moneant. icet̾a que de aliis
dicta sunt abbatib. si incorrigibiles apparu-¬
erint. circa eum studiose ad impleantur. ex¬
cepto qd̃ si cedere sponte noluerit nͨ d̾ponẽ nͨ cõtu¬
maci dicere anathema poterunt: donec aut
ingenali capło. aut sullud forte iam uisũ
fũit expectari non posse: inconuentu alio
conuocatis abbatib qui de cistercio exierũt.
et aliquib aliorum. uirum in utilem ab offõ
suo deponãt: itam ipsi qͣm monachi cis¬
dercienses. idoneum abb̃em eligere studeãt.
tumacit᷑ recalcitrare uoliũnt gladio ex¬
commnunicationis eos ferire minime uere
resipiscens. ⁊ animam suam salitare cupi¬
ens ad qͣmlibet . iiuͬi. nr̃arum eccłarum. siue
ad firmitatem siue ad pontiniacum. siue
ad claramuallem. siue ad morimundum
confugerit. sicut domesticus.⁊ coheres eccłiȩ
cum regulari satisfactione reciptat᷑ qͦ ad¬
usq ꝓprie eccłie sicut iustum fũit reconciliate

Expanded text:
mine, usque quater, ut corrigatur ipse, et alios corrigere curet, admoneant, et caetera quae de aliis dicta sunt abbatibus, si incorrigibiles apparuerint, circa eum studiose adimpleantur: excepto quod si cedere sponte noluerit, nec deponere, nec contumaci anathema dicere poterunt; donec in generali capitulo, aut si illud forte jam visum fuerit expectari non posse, in conventu alio, convocatis abbatibus qui de Cistercio exierunt, et aliquibus aliorum, virum inutilem ab officio suo deponant: et tam ipsi quam monachi Cistercienses idoneum abbatem eligere studeant. tumaciter recalcitrare voluerint: gladio excommunicationis eos ferire minime verearesipiscens, et animam suam salvare cupiens, ad quamlibet quatuor nostrarum ecclesiarum, sive ad Firmitatem, sive ad Pontiniacum, sive ad Claramvallem, seu ad Morimundum, confugerit: sicut domesticus et coheres ecclesiae cum regulari satisfactione recipiatur, quoadusque propriae ecclesiae, sicut justum fuerit, reconciliatae,
Abbreviated transcription (Latin):
gationis tͣnsgressorem sc̃e regule ab officio suo
amoueant ac deinceps alter qui dignus sit
consilio. ⁊ uoluntate maioris abb̃is a mona¬
chis illius ȩccłiȩ simul.⁊ abbatib siqui ad eam
tat contumaces . ⁊ rebelles ẽẽ uolũnt ut senten¬
ciis iniiime ad quiescant: abipso abb̃e matͥs
eccliȩ. ⁊ a cetis coabbatib eiꝰ excominunicõni
subdantur: ac deinceps ab eo coherceant᷑. ꝓut
illorum ad se reuersus de morte anime sue resur¬
g̾e ⁊ ad matrem suam redire uolũit. tanqͣm
filius penitens recipiatur. Ham sine hac causa¬
multo semꝑ studio deuitanda nullus abbas mo¬
nachum. Alterius cuiuscumq abb̾is ordinis nr̃.
sine eiꝰ ⁊ sensu retineat nullus in domum afte¬
rius cuilibet sine eiꝰ uoluntate suos ad inhabitan¬
siforte qd̃ absit abbes nr̃i ordinis. matrem nr̃am
cisterciensem ȩccłani in scõ ꝓposito languescere.
& ab obseruatione regule uel ord̾is nñ exorbita¬

Expanded text:
gationis, transgressorem sanctae Regulae ab officio suo gationis, transgressorem sanctae Regulae ab officio suo amoveant: ac deinceps alter qui dignus sit, consilio et voluntate majoris abbatis a monachis illius Ecclesiae simul et abbatibus, si qui ad eam tat, contumaces et rebelles esse voluerint, ut sententiis minime acquiescant, ab ipso abbate matris ecclesiae, et a caeteris coabbatibus ejus, excommunicationi subdantur: ac deinceps ab eo coerceantur, prouillorum ad se reversus, de morte animae resurgere, et ad matrem redire voluerit tanquam filius poenitens suscipiatur. multo semper studio devitanda, nullus abbas monachum alterius cujuscunque abbatis ordinis nostri sine ejus assensu retineat: nullus in domum alterius cujuslibet, sine ejus voluntate, suos ad inhabitansi forte, quod absit, abbates nostri ordinis matrem nostram Cisterciensem Ecclesiam in sancto proposito languescere, et ab observatione Regulae vel ordinis nostri exorbita
Abbreviated transcription (Latin):
eligant abb̃em. liceat autem ciuqͣm matri ȩccłie
arum eccłiarum. S de ipsis quoq abb̃ib earũ
libere sibi si necesse fũĩt assum̃e abb̾em. ꝑsonam
uͦ de alio ordine nulla de nr̃is eccłiis sibi eligat
in abb̃em. sicut nͦ nr̃arum aliqͣm licet ĩ aliis mo¬
nasteriis q̃ ñ sunt de ordine nr̃o dari. Siqͥs abbas¬
ꝓ inutilitate seu pusillanimitate sua apatre
suo abbate domus illius unde sua exiuit. postu¬
laũit. ut ab onere abbacie sue relaretur. caueat
ille nefacile ei sine causa rationabili. ⁊ multum
necessaria adquiescat. S i si fũit tanta necessitas
nichil ꝑse inde faciat s comiocatis aliquib ab¬
batib aliis nr̃i ordinis. eorum consilio agãt. ꝙ
pariter nouerint oportere. Siquis uͦ abb̾m cõ
uel commissorum sͥ fr̃m uiciis ꝯsentiens in
datione eum ad moneat usq quat̃. Qd̾ si nec
ita correctus fuĩt nec sponte cedere uoluerit
congregato aliqͣnto num̃o abb̃m nr̃e congre¬

Expanded text:
eligatur. Liceat autem cuique matri ecclesiaarum ecclesiarum, sed de ipsis quoque abbatibus earum, libere sibi si necesse fuerit, assumere abbatem: personam vero de alio ordine nulla de nostris ecclesiis sibi eligat in abbatem: sicut nec nostrarum aliquam liceat aliis monasteriis, quae non sunt de ordine nostro, dari. CAPUT pro inutilitate seu pusillanimitate sua, a patre suo abbate domus illi, unde sua exivit, postulaverit, ut ab onere abbatiae suae relaxetur: caveat ille, ne facile ei sine causa rationabili et multum necessaria acquiescat. Sed et si tanta fuerit necessitas, nihil inde per se faciat: sed vocatis aliquibus abbatibus aliis nostri ordinis, eorum consilio agat, quod pariter noverint oportere. XXIII. Abbas ut depovel commissorum sibi fratrum vitiis consentiens inndatione eum admoneat usque quater. Quod si nec ita correctus fuerit, nec sponte cedere voluerit: congregato aliquanto numero abbatum nostrae congre
Abbreviated transcription (Latin):
cia congnia abb̃i ei exhibeatur. stallum abb̃is
illius teneat. in hospicio comedat si tñ abbas
defuit. Siuͦ p̃sens fiũit. nil horum agat: s in
refectorio comedat. Prior autem loci negocia
cenobii disponat. Inter abbacias illas quȩ se al
terutras non genuerunt: ista erit lex. Om̃is ab¬
bas in om̃ib locis. sui monasterii coabb̃r suo
uenĩnt qui pͥor erit de ad uenientib. locum
suꝑiorem tenebit. Omines tñ p̃ter abb̾em p̃sẽ¬
tis loci inrefectorio comedent ut supradiximus.
Alias autem ubicumꝙ conueñint scđm tempꝰ
abbatiarum ordinem suum tenebunt ut
cuiꝰ eccłia fuit antiqͥor. ille sit pͥor.Ubicumq
iiͦ consederint: humilient sibi mutuo. Cum u̾¬
naliqua eccłiarum nr̃arum. dei grã adeo creue¬
rit ut aliud cenobium construere possit: illã
diffinitionem qͣm nos inter ꝯfratres nrõs tene¬
abbates de ordine nr̃o singulis annis adgña-¬

Expanded text:
tia congrua abbati ei exhibeatur; stallum abbatis tia congrua abbati ei exhibeatur; stallum abbatis illius teneat, in hospitio comedat, si tunc abbas defuerit. Si vero praesens fuerit, nil horum agat, sed in refectorio comedat. Prior autem loci negotia coenobii disponat. Inter abbatias illas quae se non genuerunt alterutras, ista erit lex. Omnis abbas in omnibus locis sui monasterii coabbati suo venerint, qui prior erit de advenientibus locum superiorem tenebit. Omnes tamen praeter abbatem praesentis loci in refectorio comedent, ut supra diximus. Alias autem ubicunque convenerint, secundum tempus abbatiarum ordinem suum tenebunt; ut cujus ecclesia fuerit antiquior, ille sit prior. Ubicunque vero consederint, humilient sibi mutuo. CAPUaliqua Ecclesiarum nostrarum Dei gratia adeo creverit, ut aliud coenobium construere possit, illam definitionem, quam nos inter confratres nostros teneabbates de nostro ordine singulis annis ad genera
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ omnes abb̾es suꝑuenienteᷤᷤ nr̃i ordinis faciant.
Qd̾ si plures suꝑuenĩnt ⁊ alb̃s loci defũit: pͥor il¬
lorum inhospitio comedat. Et hoc excipitur qd̃
abbas loci illuis etiam in p̃sentia maioris abb̃is:
nouicios suos pꝰ regłarem ꝓbationem bñdicet.
Abbas autem noui monastĩi caueat ne qͥcqͣm
p̃sumat tractare aut ordinare. aut ꝯtingere.
de reb illiꝰ loci adqͤm uenĩt: contra abb̾is uł fra
nr̃i ordiuis intellȩxerit in eodem loco preuarica¬
ri: cum consilio presentis abbatis caritatiue stu¬
deat fr̃es corrigere. Siuͦ abbas loci non affuerit.
nichilominꝰ qd̃ sinistrum inuemĩt corrigat.
Semel ꝑ annum iusitet abbas maioris eccłie. uł
bia quȩ ipse fundauerit. Et si fr̃s amplĩ uisita¬
ensem simul ꝑ se ipsos uisitent. uuͬ pͥmi abb̾es
de firinitate. de pontiniaco. de el ara ualle. de
morimundo. die qͣm inter se constituerint p̃t
annuum capłm: nͥ forte alioͤm eorum grauis
abbas ad nouum monastĩum uenĩt reuerẽ¬

Expanded text:
 omnes abbates supervenientes nostri ordinis faciant; quod si plures supervenerint, et abbas loci defuerit, prior illorum in hospitio comedat. Et hoc excipitur, quod abbas loci illius, etiam in praesentia majoris abbatis novitios suos post regularem probationem benediAbbas quoque Novi Monasterii caveat, ne quidquam praesumat tractare, aut ordinare, aut contingere, de rebus illius loci ad quem venerit, contra abbatis vel frnostri ordinis intellexerit in eodem loco praevaricari, cum consilio praesentis abbatis charitative studeat fratres corrigere. Si vero abbas loci illius non adfuerit, nihilomSemel per annum visitet abbas Majoris ecclesiae, bia quae ipse fundaverit: et si fratres amplius visitaensem simul per seipsos visitent quatuor primi abbates, de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle, de Morimundo, die quam inter se constituerint, praeter annuum capitulum, nisi forte aliquem eorum gravis abbas ad Novum Monasterium venerit, reveren
Abbreviated transcription (Latin):
nasterii. sue eccłie ẽẽ matrẽ recognoscat: cedat
ei in om̃ib locis monast̃ii:⁊ ipse abbas ad ue¬
mens locum illiꝰ loci abbatis qndiu ibi manse¬
nit teneat excepto qd̃ non inhospicio s in refec¬
torio cum fr̃ib ꝓpter disciplinam seruandam.
comedet: nͥ abbas illius loci defiũt. Stmiłr ⁊¬

Expanded text:
nasterii suae Ecclesiae esse matrem recognoscat, cedat nasterii suae Ecclesiae esse matrem recognoscat, cedat ei in omnibus locis monasterii, et ipse abbas adveniens locum illius abbatis, quandiu ibi manserit, teneat: excepto, quod non in hospitio, sed in refectorio cum fratribus, propter disciplinam servandam, comedet, nisi abbas illius loci defuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓposito i ob seruancia sc̃ẽ regłe declinare qd̾
absit temptaiũnt: ꝑ nr̃am sollicitudinẽ ad re¬
ut regłam beati bũdicti ꝑ om̃ia obseruent. sicu¬
ti in nouomonasterio obseruatur.Non aliũ
inducant sensum in lectionẽ scẽ regłe. S sic̃
añcessores nr̃i sc̃i patres. monachi scił: noui
monastii intellexert̃. ⁊ tenuert̃. ⁊ nos hodie in
in claustro nr̃o recipimꝰ. ⁊ ipsi simiłr nr̃os uicla¬
ustris siuis. ideo oportunũ nob̾ uidetur. ⁊ hoc ĩ
uolumꝰ ut mores ⁊ cantum ⁊ om̃s libros ad
horas diurnas ⁊ nocturnas. ⁊ ad missas necessa-¬
rios. scdm formam moꝵ.i libroꝵ noui monastĩi
possideant qͣtinꝰ in actib nr̃is nulla sit discor¬
dinis nr̃i. ad uersus ꝯmunia ipsiꝰ ordis institu-¬
ta. pͥuilegium a quolib⁊ pꝰtulare audeat. uł
obtentum qͦmͦlibet retiñe. Cum uͦ abbas no¬
umonastĩi. ad aliqͦd hoꝵ cenobioꝵ usitandi
gr̃a uenĩt illiꝰ loci abbas ut eccłiam noui mo¬

Expanded text:
posito et observantia sancte regule declinare quod absit, temptaverit, per ejus sollicitudinem ut Regulam beati Benedicti per omnia observent, sicuti in Novo Monasterio observatur. Non alium inducant sensum in lectione sanctae Regulae, sed sicut antecessores nostri sancti Patres, monachi scilicet Novi Monasterii intellexerunt et tenuerunt, et nos hodie intin claustro nostro recipimus, et ipsi similiter nostros in claustris suis, ideo oportunum nobis videtur, et hoc etiam volumus, ut mores et cantum et omnes libros ad horas diurnas et nocturnas, et ad missas necessarios, secundum formam morum et librorum Novi Monasterii possideant: quatenus in actibus nostris nulla sit discordinis nostri adversus communia ipsius ordinis instituta privilegium a quolibet postulare audeat, vel obtentum quomodo libet retinere. CAPUT II. Monasterii ad aliquod horum coenobiorum visitandi gratia venerit, illius loci abbas, ut ecclesiam Novi Mo
Abbreviated transcription (Latin):
Quia unius ueri regis. idĩi ⁊ magistri nos
omnes seruos licet inutiles ẽẽ oognoscimus
iccuro abbatib ⁊ confrib nr̃is monachis qͦs
ꝑdiuersa loca dei pietas ꝑ nos miserrimos ho¬
minum subregulari disciplina orclinaũit:
nullam terrene commoditatis seu rerum tp̃ra¬
lium exactionem imponimꝰ. ꝑdesse enim ilł
omnib q scẽ eccłie filiis cupientes. nil qd eos
grauet. nil quod eoꝵ sub̾am minuat erga
eos ag̾e disponimꝰ. nedum nos abundantes
de eorum pauꝑtate eẽ cupimꝰ. auaricie malũ

Expanded text:
Quia unius veri Regis, et Domini, et Magistri, nos omnes servos licet inutiles, cognoscimus, idcirco abbatibus et confratribus nostris monachis, quos per diversa loca Dei pietas per nos miserrimos homines sub regulari disciplina ordinaverit, nullam terrenae commoditatis, seu rerum temporalium exactionem imponimus. Prodesse enim illis, omnibusque sanctae Ecclesiae filiis cupientes, nihil quod eos gravet, nihil quod eorum substantiam minuat, erga eos agere disponimus: ne dum nos abundantes de eorum paupertate esse cupimus, avaritiae malum,
Abbreviated transcription (Latin):
uigiliã ad laudes. et admissam et uesꝑas illi
diei cominemoratio. fiat. Festum uͥ dequo cõ¬
memoratio fieri solet: assueta cõmemoratiõe
terminetur. Si autem a cena domini usq
ad frĩam .ũ. pasche festiuitas . xii. lc. in qua¬

Expanded text:
Vigilia, et ad Laudes, ad missam et ad Vesperas illius diei commemoratio fiat. Festum vero de quo commemoratio fieri solet, assueta commemoratione terminetur. Si autem a Coena Domini usque ad feriam quintam Paschae festivitas duodecim
Abbreviated transcription (Latin):
cis dieb canuntur due misse: ⁊ uacant frẽs
lectioni. S nec uestim̃ta excutiuntur: nec ad
solem extenduntur. lxi. Quando sacerdos
⁊ ministri debeant ascend̾e ad altarez

Expanded text:
nicis diebus canuntur duae missae, et vacant fratres lectioni. Sed nec vestimenta excutiuntur, nec ad solem extenduntur. CAPUT LXI. Quando sacerdos et ministri debeant ascendere ad altare
Abbreviated transcription (Latin):
horam.uiii. itunc sacrista ad sonitum horo¬
logii exotatus puls campanam. sicut aliis die¬
bꝰ fieri solet. Ad qͣm fr̃es excitati. scapularibꝰ
indutis: abluant qui uoluerint manus
suas. Dem̃ tabula pulsata. laborent usq ad
pͥmum signum hore none. Qd̾ si dies fuũt quo
debeant ebd̃arii mixtum sumere: sacrista in
illo spacio qͣndo uderit competere puls mir¬
tum. Refectione autem ꝑ acta. reliquum diei
ꝑagant sicut pͥuatis dieb ꝑhyem̃. In uigilia
uͦ pentec̃. dormitionis spacium. post .ui. sacri-¬
sta sic debet temꝑare ut subsequens int̾uallũ
offõ quod ante .ix. celebrandũ. est. sufficere
possit. Fr̃ĩb uͦ solito signo excitatis: statim mi¬
nistri altaris offmñ se preparent. Intĩm autẽ
conuentus uacet lectioni. ⁊ ministris indu¬
tis. pulsetur signum. Qd̾ si dies ieuinii non
fiũt: post tertiam. cum hora fũit ad ꝑcipi¬
endum mixtum: pulsetur signum a sacris¬

Expanded text:
horam octavam, et tunc sacrista ad sonitum horohoram octavam, et tunc sacrista ad sonitum horologii excitatus pulset campanam, sicut aliis diebus fieri solet: ad quam fratres excitati, scapularibus induti, abluant qui voluerint manus suas deinde tabula pulsata laborent usque ad primum signum horae Nonae. Quod si dies fuerit, quo debeant hebdomadarii mistum sumere, sacrista in illo spatio quantum viderit competere, pulset mistum: refectione autem paracta reliquum diei paragant sicut privatis diebus per hiemem. In vigilia vero Pentecostes dormitionis spatium post Sextam sacrista sic debet temperare, ut subsequens intervallum officio quod ante Nonam celebrandum est, sufficere possit: fratribus vero solito signo excitatis, statim ministri altaris ad officium se praeparent: interim autem conventus vacet lectioni, et ministris indutis pulsetur signum. Quod si dies jejunii non fuerit, post Tertiam cum hora fuerit ad percipiendum mistum, pulsetur signum a sacris
Abbreviated transcription (Latin):
ad orõnem: exceptis oct̃. assumptionis sc̃e marie.
Cetã uͦ sicut suꝑius diximus: scđm regłam com¬
pleantur. I ĩtuallo uͦ post nocturnos: secleant
inc laustro qui uoluerint.: lumine accenso a ser¬
uitore eccłie si necesse fũit. post matutinos dic̃ãt
laudes ꝓdefunctis. Quib dictis: ⁊ facto interuai¬
lo sicut festis dieb cͤalcient se diurnalib. ⁊ sumãt
eãt ĩ capłm post hec in laborem usq ad pri-¬
mum signum t̾cie. Quo audito: p̃parent se
qui missam cantaturi sunt. Intͣim possũt
ire ad confessionem in capło: possunt et ora-¬
re ⁊ legere. Indutis ministris cantetur t̃tia
Si uͦ aliqͥs ministroꝵ ebd̃ariꝰ inuitatorii
fuit: ostm̃ eiꝰ impleat qui eo absente im-¬
plere debet. Post terciam cantet᷑ missa: pꝰ
missam sedeant inclaustro. Qd̃ si dies ie¬
unii fũit: omnib ordine p̃dicto celebra¬
tis. post .ui. laicis frĩb p̃euntib intrantes
dormitorium. pausent in lectis suis. usq ad

Expanded text:
ad orationem, exceptis Octavis Assumptionis sanctae Mariae. Caetera vero, sicut superius diximus, secundum Regulam compleantur. In intervallo vero post nocturnos sedeant in claustro qui voluerint, lumine accenso a servitore ecclesiae, si necesse fuerit. Post Matutinas dicant Laudes pro defunctis, quibus dictis et facto intervallo sicut festis diebus calcient se diurnalibus et sumant eant in capitulum, post haec in laborem usque ad primum signum Tertiae, quo audito praeparent se qui missam cantaturi sunt. Interim possunt ire ad confessionem in capitulo, possunt et orare et legere. Indutis ministris cantetur Tertia. Si vero aliquis ministrorum hebdomadarius Iuvitatorii fuerit, officium ejus impleat, qui eo absente implere debet. Post Tertiam cantetur missa, post missam sedeant in claustro: quod si dies jejunii fuerit omnibus ordine praedicto celebratis, post Sextam laicis fratribus praeeuntibus intrantes dormitorium pausent in lectis suis usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
pulsetur tabula. Post uesꝑas expleto offo.
defunctorum: pulsato signo sicut suꝑĩ dixim̃.
accecdant ad cenam. Qd̾ si poma uel herbe crudȩ
ẽ potest cellarariꝰ deferre ꝑm̃sas añ ũsum
qͣndo ei uacuum fũit. Si uero post uersum
distribũit: feratur a cõcis. uel ab aliis eos ad¬
uiuantib. Deiñ recolligentes scutellas: ponãt

Expanded text:
pulsetur tabula. Post Vesperas expleto officio pulsetur tabula. Post Vesperas expleto officio defunctorum, et pulsato signo, sicut superius diximus, accedant ad coenam. Quod si poma, vel herbae crudae, est, potest cellerarius deferre per mensas ante versum, quando ei vacuum fuerit. Si vero post versum distribuerit, feratur a cocis vel ab aliis eos adjuvantibus. Deinde recolligentes scutellas ponant