comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝑ malos nascunt᷑ boni. aut ꝑbo¬
nos nascunt᷑ mali. aut ꝑ bonos bo¬
ri. aut ꝑmalosmali. Amplius
natos de ancillis.⁊ bonos filios
natos delib̃is. Nichil obfuit nati¬
uitas de utis ancillarum. quando
inpatre cognouerunt semensuum:
⁊ consequent regnũ cum frib tẽnũ¬
erunt. Quomõ ergo infiliis iacob
non offuit illis quinatisunt de an¬
cillis. quominus tenerent regnum
tigantur. tamquã de ancillis ui¬
denturmti. s tamenquia ex semine.
ꝗde semine bono nascit̃. tãtũne imitet̃
ancillã. si de ancilla nasce̾ᷤꝰᷤ ancillĩ malã
suꝑbientem ne imiteri. Unde eñi
filii iacob de ancillis nati. posseder̃
terrã promissionis cũ frĩb. His ma¬
hel autẽ de ancillatus. ex pulsus. ẽ.
abbereditate. Unde. nisiqui ille
suꝑb erat. illihumailes: Erexit ille
ceriuicem. ⁊ uoluit se ducere frĩnsur̃
ludens cũ illo. Magnũ ibi sãe̾ram̃tũ.
ludebat simul. ⁊ ismabel. ⁊ysaac.
uidit illos sara ludentes. Que aũ¬

Expanded text:
aut per malos nascuntur boni, aut per bonos nascuntur mali, aut per bonos boni, aut per malos mali. Amplius natos de ancillis, et bonos filios Jacob natos de liberis. Nihil illis obfuit nativitas de uteris ancillarum, quando in patre cognoverunt semen suum, et consequenter regnum cum fratribus tenuerunt. Quomodo ergo in filiis Jacob non obfuit illis qui nati sunt de ancillis, quominus tenerent regnum tizantur, tanquam de ancillis videntur nati, sed taqui de semine bono nascitur; tantum non imitetur ancillam, superbientem non imitetur. Unde enim filii Jacob de ancillis nati possederunt terram promissionis cum fratribus, Ismael autem de ancilla natus expulsus est de hereditate? Unde, nisi quia ille superbus erat; illi humiles? Erexit ille cervicem, et voluit seducere fratrem suum, ludens cum illo. Magnum ibi sacramentum. Ludebant simul Ismael et Isaac; vidit illos Sara ludentes, et a
Abbreviated transcription (Latin):
inpedit. non unius. s multorũ pro¬
fectũ aũtit. ⁊ sicut multis nõe. ita a
multis arguendisẽ.⁊ bonorũ societate
priuandus. ⁊ quidĩ qͥusã inpedit. ⁊ sta¬
tũ contͣbat eccłiȩ. idõ ab euis lim̃i

Expanded text:
impedit, non unius, sed multorum profectum avertit, et sicut multis nocet, ita a multis arguendus est, et bonorum societate privandus. Et quia Dei causam impedit, et statum conturbat ecclesiae, ideo ab e
Abbreviated transcription (Latin):
uirginem ant baptisma. uiuente
Crimina enĩ in baptismate solũut᷑
non ꝯi̾ugia. Gregorius aũt e contra
testatur dicens.

Expanded text:
irginem ante baptismum, vivente Crimina enim in baptismo solvuntur, non conjugia. Gregorius autem contra testatur, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
tiorib potius fides testib adhibeatur
in quacũq eausa facile patiat᷑ admitti.
post immo unius testis responsio omĩo non
audiatur. ⁊̃ sip̃sidalicurȩ bonore pre¬
alienas. si socu ⁊ participes criminis ñ
dicant᷑. s fides abhis notitiȩ postulent᷑.
Uenturis aut̃ ad uidiciũ ꝑ accus atores.
aut abbis ꝑ quos fuaͣt postulati sũptus
cõpetentes ministrent᷑. ⁊̃ si inpecuma¬
ria causa ab alterutra parce testes siñ
sponte.pdire non audeant. sed necuo¬
cati quidẽ in indicio uenire cogantur.
ad uͣsus eũ in alienalite. ꝓducantur.
dĩt inimicitis int̃se: ⁊ illos postea e¬
mersas fuisse. ex quib testes repelli. le¬
ges p̃cipiunt. non adimenda scilicet.
ei licentia ex ipsis depositionib testi¬
moniũ eoꝵ arguere. S ⁊ siliquidis
ꝓbationib datione uł. ꝓmissione
pecuniarũ eos corruptos et̃ ostendĩt
eametiã alegationẽ integrã ei serua

Expanded text:
tioribus potius fides testibus habeatur. in quacumque caussa facile patiatur admitti. onum Unius testis responsio omnino non audiatur, etiamsi preclare curie honore prealienas, si socii et participes criminis non dicantur, sed fides ab iis notitiae postuletur. Venturis autem ad judicium per accusatorem, vel ab iis, per quos fuerant postulati, sumtus competens ministretur, etiamsi in pecuniaria causa ab alterutra parte testes produsponte prodire non audeant, sed ne vocati quidem in judicium venire cogantur. in alia lite producantur, derit inimicitias inter se et illos postea emersas fuisse, ex quibus testes repelli leges praecipiunt: non adimenda scilicet ei licentia ex ipsis depositionibus testimonium eorum arguere. Sed et si liquidis probationibus datione vel promissione pecuniarum eos corruptos esse ostenderit, eam etiam adlegationem integr
Abbreviated transcription (Latin):
debere intri ꝓuincũ eẽ uidicium.
⁊ congregare synodum añt diem halẽ¬
darũ nouẽbriũ. ut si adeẽ uoluĩt p̃senᷤᷤ
si confidit adobiecta respondeat. Si¬
uõ adẽẽ neglexit. dilationẽ sentñtiȩ
de absentia non lucretur. Nam mani¬
festumẽ confirerieũ decrimine: qui
indulto ⁊ totiens delegato indicio.
purgandise occasione nonutitur.
Nichil eñit ẽ utrũ inp̃senti ex amine¬
non om̃ia quȩ dictast̃ cõꝓbentur.
Cũ ip̃a quoq ꝓfessio ex quo ꝓcurata¬
bsente ad u̾saĩ̾o ñ audiatur accusa
auidice dicta ulla mobtinebit fir¬

Expanded text:
debere intra provinciam judicium, et congregare synodum ante diem Kalendarum Novembris, ut, si adesse voluerit, praesens, si confidit, ad objecta respondeat. Si adesse neglexerit, dilationem sententiae de absentia non lucretur. Nam manifestum est confiteri eum de crimine, qui indulto et toties delegato judicio purgandi se occasione non utitur. Nihil enim interest utrum in praesenti examine omnia quae dicta sunt comprobentur, cum ipsa quoque professiovero adversario non audiatur accusat a judice dicta ullam obtinebit fir
Abbreviated transcription (Latin):
illiusq p̃fati defensorib ħ inmanda¬
tis damus. ut spũali simul ⁊ matĩali
gladio. tam diu malignos illos. eoꝵ¬
q fauctores insequant᷑. quo usꝙ cũ in¬
tegritate posessiones. ut que cũq res
eccłastice. hoc facto. uł quocũq pacto
pontifex non nullos absoluit. cũ asius
aliquos dignitatib deponat. Ungela¬

Expanded text:
illiusque defensoribus haec in mandatis damus, ut spirituali simul et materiali gladio tamdiu malignos illos eorumque fautores insequantur, quousque cum integritate possessiones, vel quaecunque res ecclesiasticae hoc facto vel quocunque pacto Pontifex nonnullos absolvit, quum aliquos a sua dignitate deponit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
adolescentẽ acusatorẽ. ⁊ testem facit.
ad olescens ꝑsonã acusatoriᷤ.⁊ testis
gerere cupit. Die statuta ad uidici¬
um electorũ uidicũ: ep̃s minime cõ¬
currit. a cõione sus pendit᷑. tandẽ reno¬
uato udicio. accusator culpabilis i
accusationẽ inuenit᷑. demũ ad asertiar
onẽ ꝓͥȩ cause. pcedit ic primũq̃r¬
an in excoĩcatione constitutus aliũ
¶ertio. utrũ ab acusatione. ꝓhibitus
ꝑsonã testificantis possit assume̾. Quar¬
to. anidẽ possit ẽe acusator ⁊ testis.
¶Quinto: andie constituta ñ occurrẽs.
a comunione sit remouendus ¶exto.
si inep̃orũ uidicio acusatoris ꝑsona
culpabilis inuenta fui̾t. an adsertionẽ

Expanded text:
adolescentem accusatorem et se testem facit; adolescens personam accusatoris et testis gerere cupit; die statuta ad judicium electorum judicum episcopus minime occurrit; a communione suspenditur; tandem revocato judicio accusator culpabilis in accusatione invenitur; demum ad assertionem propriae causae procedit. Hic primuan in excommunicatione constitutus alium Tertio, an ab accusatione prohibitus personam testificantis possit assumere? Quarto, an idem possit esse accusator et testis? Quinto, an die constituta non occurrens a communione sit removendus? Sexto, si in episcoporum judicio accusatoris persona culpabilis inventa fuerit, an ad assertionem
Abbreviated transcription (Latin):
lib domus cuiuscunq crim̃inis. dela¬
tor atq accusator emerserit: eius exis¬
timationẽ cap̃. atq fortinas petiturᷤ
tionem uidicii: in ipsa expositione cri¬
minũ atq accusationis ex ordioul¬
toregladio feriatur. Uocem em̃ funes¬
tam int̃cidi o portet. potuis quã andiri.
liberti accusatores manumissorũ herȩ¬
dũue eẽ p̃sũpserint: eodem quoqis ni
supplicio tenebunt᷑. luituripena ᷤᷤ añ
ꝓhibite delationis exordium.

Expanded text:
libet domus cuiuscumque criminis delator atque accusator emerserit, eius existimationem caput atque fortunas petiturusexaminationem iudicii, in ipsa expositione criminum atque accusationis exordio ultore gladio feriatur. Vocem enim funestam interciliberti accusatores manumissorum haeredumve esse praesumserint, eodem quo servi supplicio tenebuntur, luituri poenas ante prohibitae delationis exordium.
Abbreviated transcription (Latin):
ri crimine. pͥusquã se crimine quopre¬
munt᷑ exuerint. ita tñut ⁊ ip̃i inscͥptio¬
nẽ contra eos ⁊̃ pendente accusatione :
deponere possint¬
eganda ẽ accusantis licentia cͥminãdi
priusquãse crimine quo premuntur.
&uerint. quia ñ ẽ credendũ contraalios
eorũ confessioni: qui criminib implica¬
tisunt nisise pͥus ꝓbauint innocentes.

Expanded text:
ri crimine, priusquam se crimine quo premuntur exuerint, ita tamen ut et ipsi inscriptionem contra eos, etiam pendente accusatione, deponere possinteganda est accusatis licentia criminandi priusquam se crimine quo premuntur exuerint: quia non est credendum contra alios eorum confessioni qui criminibus implicati sunt, nisi se prius probaverint innocentes
Abbreviated transcription (Latin):
iaccusatorũ ꝑsonȩ inuidicio ep̃oꝵ
culpabiles apparuerint. ad arguendũ
obiciunt usq ad exitũ uite acõione c¬
bibeant᷑. cũ illiqui in ep̃oꝵ iudicio cul¬
pabiles inueniuntur. ad arguendũde
cetͣt admitti ꝓhibe̾nt᷑ apparet ꝙ in pii¬
mo cap̃. deficientes. tamquã falsorũ ob¬
iectores ad subsequentu ꝓcedere ñ ua

Expanded text:
accusatorum personae in judicio episcoporum culpabiles apparuerint, ad arguendum objiciunt usque ad exitum vitae a communione prohibeantur; quum illi, qui in episcoporum judicio culpabiles inveniuntur, ad arguendum de caetero admitti prohibeantur: apparet, quod in primo capitulo deficientes tanquam falsorum objectores
Abbreviated transcription (Latin):
tiꝰ agi¶ It sicrimenaliqd inferat᷑ ei. qĩ
genuus eẽ dicit᷑. lib̃alis causa suo ordi
frustrapostulat dari sibi potestatem.
accusandi eũ qui se suum dñm ẽẽ fatet᷑.
tiatus fuĩt. dnm̃ suũ accusare ñpotĩt.¬

Expanded text:
ti: § 1. Si crimen aliquod inferatur ei, qui ingenuus esse dicitur, ante liberalis causa suo ordinfrustra postulat sibi dari potestatem accusandi eum, qui se suum dominum esse fatetur. ciatus fuerit, dominum suum accusare, no
Abbreviated transcription (Latin):
ligendũ ẽ impari uł minon crimine
ceterũ sidemaion crimine eũ accusare
uoluit. uelitisi accusatus de forne¬
tione. deꝑ iurio. uel bomicidio. uł simo¬
nia. uł quolibet alio huius mõi eͥmine
accusatoremsuũ inpetere uoliĩt. his

Expanded text:
ligendum est in pari vel minori crimine. Caeterum, si de majori crimine eum accusare voluerit veluti, si accusatus de fornicatione, de perjurio, de homicidio, vel simonia, vel quolibet alio hujusmodi crimine accusatorem suum impetere voluerit, his
Abbreviated transcription (Latin):
coramscã synodo querimoraia plebiũ
qõsint quidam ep̃i nolentes ad p̃dicãdũ.
uł ad confirmandũ suas ꝑ annũ parroebi¬
as circiure. Quitam̃ exigunt ut mansi¬
ones quibin pfictione utidebuerant.
aliquo pretio redimant qui ꝑart deb⁊̃.
Que duplex in famn negligentie.⁊ a¬
uaritie sc̃e synodo fuit magno horrori.
Statuerunt itaq nequis ultra ex erceat
id cupiditatis ingentũ. ⁊ ut sollicitiores
sint ep̃i. de suis gregib uisitandis. It̃ ex¬
Annius uicib eccłẽ

Expanded text:
coram sancta synodo querimonia plebium, quod sint quidam episcopi nolentes ad praedicandum vel ad confirmandum suas per annum parochias circumire, qui tamen exigunt, ut mansiones, quibus in profectione uti debuerant, aliquo pretio redimant qui parare debebant. Quae duplex infamia, negligentiae et avaritiae, sanctae synodo magno fuit horrori. Statuerunt itaque, ne quis ultra exerceat id cupiditatis ingenium, et ut solicitiores sint episcopi de suis gregibus visitandis. C. Xnuis vicibus eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ut uoluit. Ip̃e ẽ diuirtus. ⁊ dĩ sapien¬
tia que mut̾o uirginis ȩclificauit sib
domũ. Iepte int̃ uiros scõs apliuoce
quasibonũ triticũ in loliũ. auenas qd̾
nascentis causa uitiorũ e atq uirtutũ.
Iniꝗtate̾ paremũ filiis obeẽ
non pos sunt.

Expanded text:
us et Dei sapientia, qui in utero virginis aedificavit sibi domum. Jephte, inter viros sanctos Apostoli voce quasi bonum triticum in lolium avenasque nascentis causa vitiorum est atque virtutum. Iniquitates parentum filiis obesse non possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
confouet. ñ sem̃ qd̃ insulcis iacit᷑. non
humor ⁊ calor quib tp̃ata frunienta
ingerm̃ pullulant. s ũbi gr̃a. fur. ⁊ latro.
qui fraude uieripit semina. sicgenus
humanũ recipit t̾ra .i. uulua q̃d suũ. ẽ.
⁊ receptũ ꝯfonet: confotũ corꝑa cor¬
ꝑatũ inm̃bri distinguit. ⁊ interilla̾ sacͥ

Expanded text:
confovet; non semen quod in sulcis jacitur; non humor et calor quibus temperata frumenta in germen pullulant, sed, verbi gratia, fur et latro qui fraude et vi eripit semina. Sic genus humanum recipit terra, id est vulva, quod suum est, et receptum confovet, confotum corporat, corporatum in membra disti
Abbreviated transcription (Latin):
da deculit. aucboi̾tate huuis sanc¬
tionis intelligat se iacturã infamie.ẜ. no¬
tinere. ut dãpnopudons. ⁊ estimatioĩs̃
dis pendio. discat sibi aliene uerecũdie
inpune insiduri saltimdeceto ñlic̾e¬
Si accusator inac

Expanded text:
da detulerit, auctoritate hujus sanctionis intelligat se jacturam infamiae sustinere, ut damno pudoris et existimationis dispendio discat, sibi alienae verecundiae impune insidiari saltem de cetero non liceSi accusator in ac
Abbreviated transcription (Latin):
catbolicorũ collectio quõ sine
aplĩcȩ sedis intituletͣ nutu. qd oinx¬
ta s acra deereta. nec ipsa debet absꝙp
p̃ceptione p̃p̃ basilica nouit̃ ẽstrui.
que ipsamcatbolicorũ intrasemet
amplecti cat̃uã dignoscit᷑. It̃ ex ẽ¬

Expanded text:
catholicorum collectio, quomodo sine apostolicae sedis instituetur nutu, quando juxta sacra decreta, nec ipsa debet absque praeceptione papae basilica noviter construi, quae ipsam catholicorum intra semet amplecti catervam dignoscitur. De
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ puniat. ¶ Hic quoꝙ qui uitatem
ꝓpecuma negat. uł falsumtestimoniõ
contra aliquẽ dicit dm̃ negare ueluẽ¬
dere ꝓbatur. Unde beda suꝑmarcũ.

Expanded text:
que, qui veritatem pro pecunia negat, vel falsum testimonium contra aliquem dicit, Deum negare vel vendere probatur. Unde Beda ad c. 14. M
Abbreviated transcription (Latin):
p̃mde diocesi ad diocesim siRe.
non debere t̾ransire. neq sise ipsum
ingesserit. neꝙ si appłis fui̾t uiolenter
act̾ractus. neq sietiã hoc eis ab ep̃is suade¬
quã ab initio sortitus ẽ.⁊ non abea alib
de migrare scđm regłam suꝑhoc olu
apatrib constitutam. It̃ ex concilio cal¬

Expanded text:
de dioecesi ad dioecesim alteram non debet transire; neque si seipsum ingesserit, neque si a populis fuerit violenter attractus, neque si etiam hoc ei ab episcopis suadeae quam ab initio sortitus est, et non ab ea alio demigrare, secundum regulam super hoc a Patribus olim constitutam. XXII.
Abbreviated transcription (Latin):
infurtis publicis implicatisunt. ano¬
bis nonuideant᷑ iniuste defendi. ne o¬
pinionẽ male agentiũ ex indiscrete
de fensionis ausu innos ullo modo tr̃ã ᷤ¬
feramus. s quantũ decet eccłãm admo¬
nendo. ũbum int̃cessionis adbibendo.
quib ualetis succurrite. ⁊ ut aliis opẽ
feratis. ⁊ opinionem sc̃ȩ eccłĩȩ non inꝗ¬
netis.

Expanded text:
in furtis publicis implicati sunt, a nobis non videantur injuste defendi, ne opinionem male agentium ex indiscretae defensionis ausu in nos ullo modo transferamus: sed quantum decet Ecclesiam, admonendo et verbum intercessionis adhibendo, quibus valetis succurrite, ut et illis opem feratis, et opinionem sanctae Ecclesiae non inquinetis.
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ cauet᷑ ut auulgaĩ uitase clusi
amundi uoluptatib se abstineat. ñ
ca s sobria colant. Usuris nequa quã
incumbant. neq turpiũ occupatiõib
lucroꝵ fraudib cinusq studiũ appe¬
tant. amorẽ p̾etume. quãĩ matĩe̾mcũc¬
torũ criminũ fugunt. scłaria officia
negotuq abnuant. honoris gradũ ꝑ
medicine dĩmunã non accipiant.
dolos ⁊ ꝯiurationes caueant. odiũ.
emulationes. obtͣctationes. atq in¬
udiã fugiant. non uagioculis. non ef
frenilingua. aut petulantia fluidoq
gestu incedant. s pudorem. acuere¬
cundiã mentis. simplici habitu ince s¬
suq ost̾ndant. Obscenitatẽ ⁊̃ m̃broꝵ¬
⁊ ũboꝵ sicut ⁊ oꝑmpenitus execrant᷑.
nullatenus appetant. Castimonia
quoq inuiolati corpis ꝑpetuo ꝯẜuaẽ.
studeant. aut certe unius matrimonii
uindo federẽt. Seniorib: quoq debi¬
tã p̃beant oberlientiã. neq ullo iactã¬
tiae studio semetipsos extollant. Postir

Expanded text:
Patrum cavetur, ut a vulgari vita seclusi a mundi voluptatibus sese abstineant; non  pudica, sed et sobria colant; usuris nequaquam incumbant, neque turpium occupationes lucrorum, fraudisque cujusquam studium appetant; amorem pecuniae quasi materiam cunctorum criminum fugiant, et saecularia officia negotiaque abjiciant; honoris gradus per medicinae Dei munera non accipiant; dolos et conjurationes caveant; odium, aemulationem, obtrectationem atque invidiam fugiant; non vagis oculis, non effreni lingua aut petulanti tumidoque gestu incedant, sed pudorem et verecundiam mentis simplici habitu incessuque ostendant. Obscenitatem eciam verborum sicut et operum penitus execrentur,nullatenus appetant. Castimoniam quoque inviolati corporis perpetuo conservare studeant, aut certe unius matrimonii vinculo federentur. Senioribus debitam prebeant obedienciam neque ullo iactancie studio semetipsos attollant. Postremo
Abbreviated transcription (Latin):
siue diaconũ. Huius modi reos:
reges. ⁊ principes mundi dãpnant.
Ergo nonsine causa gladiumpor¬
tant. qui talia scelera di iudicant.
Sunt eñi maxime constituti ꝓpt̃
homicidas. raptores. ut ⁊ illos dãp¬
nent. ⁊ alios suotimore compescãt.

Expanded text:
sive diaconumt. Hujusmodi reos reges et principes mundi damnant. Ergo non sine causa gladium portant, qui talia scelera dijudicant. Sunt enim maxime constituti propter latrones, homicidas, raptores, ut et illos damnent, et alios suo timore compescant.
Abbreviated transcription (Latin):
mediocritate despecta aministra¬
tionẽ celebrioris loci ambierit. ⁊ ad
maiorem se plebem quacũq ratiõe
trans tulerit. a cathedra quidẽ pellat᷑
aliena. carebit etiã ꝓͥa. ut nec illis p̃¬
sideat . quos ꝑauaritiã concupinit.
nec illis quos ꝑsuꝑbram spreuit. Siuis

Expanded text:
mediocritate despecta, amministrationem loci celebrioris abiecit et ad maiorem se plebem quacumque ratione transtulerit, cathedra quidem pellatur aliena, sed carebit et propria, ut nec illis presideat quos per avaritiam concupivit, nec illis
Abbreviated transcription (Latin):
enda. ⁊ ita scd̾m legem. ⁊ euangłiũ
publicis nuptiis incõ uigiũ quidẽ
ex consensu ⁊ causa uacandidõ. nũꝗͣ¬
ꝓpt̃hõinẽ seꝑanda. ⁊ si fornicatafm̾t
dimitcenda. s illa uiuente. altañdu¬
cenda. quia adultͣi regnũ dĩ ñpos¬
sidebunt.⁊ penitñtia illuis ꝑscrip̃tu¬
Quõ sponsus.⁊ spõsa.
ad benedictionem accedant.

Expanded text:
enda, et ita secundum legem et evangelium publicis nuptiis in conjugium liquide ex consensu, et causa vacandi Deo nuhominem separanda, et, si fornicata fuerit, dimittenda, sed illa vivente altera non ducenda, quia adulteri regnum Dei non possidebunt, et poenitentia illius per scriptuodo sponsus et sponsa benedictionem accedant.
Abbreviated transcription (Latin):
intranquillitate nauĩ deserere quã¬
tomagis influctib. Ubi non dicimus
qd ꝑserutorũ non fugiamus maxime¬
ꝙ paganorum insidias cũ ad tp̃s seui¬
unt. ⁊ ob multitudinẽ delictorũ nr̃o¬
rũ nocendifacultatẽ diuinitꝰ assecũt.
Presertuncũ eis. ꝓ dir̾e ultro non debe
quoq dnm huius modi fugisse in secu¬
tores luce cdarius constet. Sed q̃d p̃ci¬
pue nos qui tãquĩ arĩetes ducatum
gregib prebenius. immo qui ⁊ hoꝵ
pastores sumus dõ auctore cũ eis im
nerat. Et cũ tranquillitis redditadi¬
uina fuit pictate. sopitaq furentiũ
infestatio. mox gregem requirere ĩ
unũ colligere.⁊ eius animos celestis
patrie pace ac potissimũ securitate
p̃dicata sursũ erigere debemus. ⁊tã¬
dui suꝑeorũ cautela oportet nõs ẽẽ
sollicttos. ut si dĩ iudicio p̃sentis tp̃iᷤ
cõmoda fortassis amittunt. future
uitȩ sꝑent segaudia absq ãbigui¬
tate ꝑcipere sempiterna. It gͣgori.

Expanded text:
in tranquillitate navim deserere, quanto magis in fluctibus? Ubi non dicimus quod persecutorum non fugiamus, maximeque paganorum, insidias, cum ad tempus saeviunt, et ob multitudinem delictorum nostrorum nocendi facultatem divinitus assequuntur, praesertim cum eis prodire ultro non debeaquoque Dominum hujusmodi fugisse insecutores, luce clarius constet: sed quod praecipue nos, qui tanquam arietes ducatum gregibus praebemus, imo qui et horum pastores sumus, Deo auctore, cum eis in veniat, et quum tranquillitas reddita divina fuerit pietate, sopitaque furentium infestatio, mox gregem requirere et in unum colligere, et ejus animos coelestis patriae pace ac potissimum securitate praedicata sursum erigere debemus. Et tamdiu super eorum cautela oportet nos esse solicitos, ut, si Dei judicio praesentis temporis commoda fortassis amittunt, futurae vitae se sperent gaudia absque ambiguitate percipere sempiterna. C. XLVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
roeos dibo eis uirtutẽ sp̃s mei. ⁊ im¬
plebo eos iudiciomeo.⁊ fortitudine.
anĩadũtite inp̃sentiloco. Posse docere
aliquẽ pꝰpeccatũ. s tam̃ uitia pristina
ad ult̾ium ⁊ homicidiũ loquit᷑ in psalmo.

Expanded text:
ro eos, dabo eis virtutem spiritus mei, et implebo eos judicio meo et fortitudine. Animadverte, in praesenti loco posse docere aliquem post peccatum, si tamen vitia pristina adulterium et homici
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudinẽ. ut cumeoꝵ conscientia
uilianus natione signensis. direxit
responsales suos cũ sinodica uixta cõ
simos principes significans ordinatio¬
.Impe¬
rator iis hab cligendi pontificeo.

Expanded text:
consuetudinem, ut cum ejus scientia 1. Item Vitalianus natione Signiensis direxit responsales suos cum synodica epistola jad piissimos principes, significans de ordinatioImperator jus habet eligendi Pontificem.
Abbreviated transcription (Latin):
aueant iudices ercłie ne
absente eo cuius causa uentilatur.
sentñtiam. ꝓferant. quia urrita erit.
immo ⁊ causã insynodo ꝓfacto dabt̃.
ꝓditoris uo nec calũpina. nec uox au-¬

Expanded text:
am judices Ecclesiae, ne absente eo cujus causa ventilatur, sententiam proferant; quia irrita erit, imo et causam in synodo pro facto dabunt. Proditoris vero nec calumnia nec vox au
Abbreviated transcription (Latin):
uicũꝙ intra annispatiũ eiuiliter
siue p̾ublice causã suamcorã suis
excõicatorib non ꝑegerint. ipsisibia¬
ditũ audientie cdansisse uident᷑. Qd
si obstinato animo sine cõmunione
defunctifiunt. nosiliorcausum tuxta
peifuleonis p̃ decessorism̃ senuentium
Qeuno iudicio reseruantes. quib uiuis

Expanded text:
uicumque intra anni spatium civiliter sive publice causam suam coram suis excommunicatoribus non egerint, ipsi sibi aditum audientie clausisse videantur. Quod si obstinato animo sine communione defuncti fuerint nos illorum causam, iuxta beati Leonis predecessoris nostri sententiam, divino iudicio observantes, qu
Abbreviated transcription (Latin):
lienũ ẽ a consuetudine ecłastica.
ut qui inpbrali honore. aut diaco¬
nĩi gradu fui̾nt consecrati. biperi
mine aliquo suo ꝑmanus impositio¬
nẽ remediũ accipiant penttñdi. Q̃
siñ dubio exapłica traditione clescen¬
dit scdm qd scͥptũ ẽ. Sacerdos sipecca¬
Q uiͣt. quis orabit. ꝓ illo: Inde huius¬
factio fui̾t digna. sit etiã fructuosa.
Probant᷑ etũ auctt̾itate tolletam
concilii huiuiscemõi penitñtes adcle¬

Expanded text:
lienum est a consuetudine eclesiastica, ut, qui in presbiterali honore aut diaconii gradu fuerint consecrati, hii pro crimine aliquo suo per manus inpositionem remedium accipiant penitendi. Quod sine dubio ex apostolica traditione descendit, secundum quod scriptum est: Sacerdos si peccaverit, quis orabit pro illo? Unde hujusfactio si fuerit digna, sit etiam fructuosa.Probantur etiam auctoritate Toletani Concilii I hujuscemodi poenitentes ad cle
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsueuĩt. Uñ saul ad samubelẽ
ꝓ naticimo expetendo. non nisi
cũ munere ire p̃sũpsit. UxoR
⁊̃ ieroboam ad hoinẽ dĩ non nisi
cũ munere accessit. It̃ xp̃s aui
da uenditus auriculã serui sana¬
uit. Exemplo itaq sauł ⁊ uxoĩs
ieroboam patet qd donũ sp̃s .S.

Expanded text:
consueverat. Unde Saul ad Samuelem pro vaticinio expetendo non nisi cum munere ire praesumsit. Uxor etiam Hieroboam ad hominem Dei non nisi cum munere accessit. Item Christus a Juda venditus auriculam servi sanavit. Exemplo itaque Saulis et uxoris Hieroboam patet, quod donum Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
sicut scͥptũ ẽ q̃d gratis donante.
dõ accipiũt. gratis dent. Nona¬
li quo p̃tio grãdi. impositioma¬
nuũ uendatur. quia antiqua dif¬
finitio patrũ ita de eccłasticis or¬
dinib statuit dicens. Anathe:¬
masit cdanti. ⁊ accipienti. q pt̾a
ruti. scõ altaĩo indigne minis¬
trantes. non hoc testimomo bo¬
cussionẽ. deinde ꝑ multoꝵ testi¬
moniũ cłicos ordinare. ¶E¬
bac auctoritate amb̃r. ⁊ gregon.
patet qd symoniaci sicut  aln br¬
tiei afide ex orbitant.⁊ idõ ꝯse¬
quent̃ de illis intelligit᷑ q̃d etiã
de aliis decerint᷑. It̃ opponitur

Expanded text:
ut scriptum est quod gratis donante Deo accipiunt gratis dent, et non aliquo pretio gratia Dei et impositio manuum venundetur: quia antiqua definitio Patrum ita de ecclesiasticis ordinationibus statuit dicens: Anathema danti et accipienti. Propterea ruti sancto altario indigne ministrantes non hoc testimonio bocussionem, deinde per multorum testimonium clericos ordinare. a auctoritate B. Ambrosii et Gregorii patet, quod simoniaci sicut et alii haeretici a fide exorbitant, et ideo consequenter de illis intelligitur, quod de aliis decernitur. IV Par
Abbreviated transcription (Latin):
cũ plus sacerdotũ uitã quam
suã discutiant. inmagnũ contẽp¬
tionis diuinoꝵ sacramentorum. no.¬
crimen incurrũnt. Magna em̃
trabe uulnãtos habentes oculos
eamq negligentes. festucã tenuẽ
in alioꝵ ꝯ spicuint oculis. Quã
dũ incaute festinant auellere
erroris infoueã dilabunt᷑. Minus
quidẽ ꝯsidantes. qd non eossac̃¬
dotũ uitilederet.si ipsi humilit̃
bonis sacerdotũ ãmonitionib
aũta cõmodarent. Sẽdum xͥ¬
ypochritarũ more. plus illorũ
negligentras diuidicant. sꝑnuñ
scã monita. ⁊ spualiadona. Unde
fit. ut non solũ ab eis dicta respy¬
teria ꝯtẽprant. ut nec corꝑis
tam assumant. Iutantes bane
minus ẽẽ sc̃ificatam. si illoꝵ
fiat officio. quoꝵ uita eoꝵ ocu¬
lis uidetur ignobilis. Heu in quã
magnũ laqueũ incidunt. ut
diuina ⁊ occulta ministia. plus
ab aliis scĩficata posse fiericre¬

Expanded text:
uum plus sacerdotum vitam quam suam discutiunt, in magnum contemtionis divinorum sacramentorum crimen incurrunt. Magna enim trabe vulneratos habentes oculos, eamque negligentes festucam tenuem in aliorum conspiciunt oculis, quam dum incaute festinant avellere, erroris in foveam delabuntur, minus quidem considerantes, quod non eos sacerdotum vita laederet, si ipsi humiliter bonis sacerdotum admonitionibus aurem accommodarent. Sed dum hypocritarum more plus illorum negligentias dijudicant, spernunt sancta monita et spiritualia dona. Unde fit, ut non solum ab eis dicta resputeria contemnant, ut nec corporitam assumant, putantes, hanc minus esse sanctificatam, si illorum fiat officio, quorum vita eorum oculis videtur ignobilis. § 1. Heu in quam magnum laqueum incidunt ut divina et occulta mysteria plus ab aliis sanctificata posse fieri cre
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sanguinẽ bibimus. Et in fra.
Malecheã inquit ben eclictionib
uris. Hoc ẽ eis que nunc inhis bene¬
Idictionib possidetis. seu quicquid
iniq agunt benedicunt᷑ ab eis. Adr¬
lant̃q peccatorib dũ mõ diuites

Expanded text:
s. Et infra: § 5. Maledicam, inquit, benedictionibus vestris, hoc est, iis, quae nunc meis benedictionibus possidetis, seu quicquid inique agunt benedicuntur ab eis, adulanturque peccatoribus, dummodo divites
Abbreviated transcription (Latin):
gesta itafit. ut aliquis sigͥficate. rei
crisma. corpus. ⁊ sanguis. que
obid sacramenta dicunt᷑. quia
sub tegumento corꝑalium reꝵ
diuina uirtus. secrenus salutẽ
eorũdẽ sacramentoꝵ oꝑatur
Unde asecretis uirtutib. ułsa¬
cris. sacramenta dicuntur. Que
idõ fructuose penes eccłam fuit
quia sc̃s in ea manens sp̃s. eumdẽ
sacramentoꝵ latenter oꝑatur
effectũ. Cuius panis ⁊ calicis sae̾¬
mentũ. grece eucharistiadicit᷑.
latine bonagr̃a int̾ pretat᷑. Et
aplĩco intp̃e uisibilib apparebat
oꝑib. Nec bonorũ mĩtis dispen¬
satorũ ampliantur. nec maloꝵ

Expanded text:
t, ut aliquid significatae rei Chrisma, Corpus Christi; quae ideo sacramenta dicuntur, quia sub tegumento visibilium rerum divina virtus secretius salutem eorumdem sacramentorum operatur. Unde a secretis virtutibus vel sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eorumdem sacramentorum latenter operatur effectum. Cujus panis et calicis sacramentum graece eucharistia dicitur, latine bona gratia interpretaapostolico in tempore visibilibus apparebat operibus. Nec bonorum meritis dispensatorum amplificatur, nec maloru
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s obhocdicit᷑. q̃d secratam re¬
ꝯclitam habeat dispensationẽ.
Sacrificium aũt quasi sacrũ
factum. quia p̃ce mistica con¬
setratur. ꝓnobis. inmemoriã

Expanded text:
s, ob hoc dicitur, quod secretam et reconditam habet dispensationem; sacrificium autem, quasi sacrum factum, quia prece mystica consecratur pro nobis in memoriam
Abbreviated transcription (Latin):
sũt. quiadũ accusatoris psona assumit᷑.
udiciria potestas amittit᷑. In una eñi¬
tur ut uidas. multi nesciunt᷑. donec ue¬
mat dñs quf nluminabit abscõditate¬
ꝓhibere non possumnus. quauisħ. ꝓhibi¬
tio. nondũsit moitalis. s medicinalis. nͥ
aut sponte confessum. aut inaliquo siũ
conuictum. Quis enĩsibi utrũq augdet
mundi. aut. auaris. aut raptorib. aut ydo¬
Ilis ẜuientib. alio quindebueratiᷤ deboc
mundo exire. Non enipꝰ sunt hõĩes in
mundo manentes. isicũtalib ui uere. nec
eos possunt icrfacere in xp̃o. sigo rĩcol:¬
loquiũ cͦouictuq uitauerint. Un ⁊dñs
cũ publicams ⁊ peccatorib comedens ñ ẽ

Expanded text:
possunt, quia dum accusatoris persona assumitur, iudiciaria potestas amittitur. In una tur, ut Iudas; multi nesciuntur donec veniat dominus, qui illuminabit abscondita tehibere non possumus, quamvis haec prohibitio nondum sit mortalis, sed medicinalis, nisi aut sponte confessum, aut in aliquo sive convictum. Quis enim sibi utrumque audeat mundi, aut avaris, aut raptoribus, aut idolis servientibus; alioquin debueratis de hoc mundo exire. Non enim possunt homines in hoc mundo viventes, nisi cum talibus vivere: nec eos possunt lucrifacere Christo, si eorum colloquium convictumque vitaverint. Unde et Dominus cum publicanis et peccator
Abbreviated transcription (Latin):
cibũ sumere. Qd em̃ micbidebi quiforis ri¬
sunt uidicare: Nonne dehiꝰ que nitur it
uos uidicatis. Dehis ap̃t que forissunt
Quidicabit ds. Auferit malu anob ipsis.
quib u̾bis satis osteñdit non temere
los ab eccłiȩ cõione. ut si ꝑuidiciũ aufer¬
ri nonpossunt. tollẽnt̃ potius ne ꝑu̾se
quos fugere updet̾ uendicet Ad gebennã.
usq ad ultimũ uentilabrũ. uł intra illa
recia ubipisces bom ⁊ mali usq ad segre¬
gationẽ que fut̾aẽ inlitore .i. infine. scb¬

Expanded text:
cibum sumere. Quo enim mihi de his qui foris sunt judicare? Nonne de his qui intus sunt vos judicatis? De his autem qui foris sunt, Deus judicabit. Auferte malum a vobis ipsis . Quibus verbis satis ostendit non temere los ab Ecclesiae communione: ut si per judicium auferri non possunt, tolerentur potius, ne perverse quos fugere videtur, vincat ad gehennam, usque ad ultimum ventilabrum, vel infra retia illa, ubi pisces boni cum malis usque ad segregationem, quae futura est in litore, hoc es
Abbreviated transcription (Latin):
eñi crimẽneiꝰ sciebant.⁊ non arguebãt.
Publice eñi nouercã suã loco uxoris ba¬
bebat. Inquare. neq testib opuserat
neq t̃gi uersatione aliqua potãt t̃gi
crim̃. Et paulopꝰ. Ab sens facie. presenᷤ
aut auctoritate sp̃s quinũquã ab est
iã uidicauint p̃sens eum. qui hoc admi¬
sit tradisathine: in intitu carins. ¶Sed¬

Expanded text:
enim crimen ejus sciebant, et non arguebant. Publice enim novercam suam loco uxoris habebat. In qua re neque testibus opus erat, neque tergiversatione aliqua poterat tegi crimen. » Et paulo post, « Absens facie, praesens autem auctoritate spiritus qui nusquam abest, jam judicavi ut praesens eum qui hoc admisit tradi Satanae in interitum carnis.
Abbreviated transcription (Latin):
aut cadit. Noluit em̃ hoĩem ab hõime
uidicari exarbitrio sũspitionis. uł ⁊̃ ex¬
tra orlinão usurpato uidicio. s potiuᷤ
ex legedĩ. scd̾m ordinem eołie siue ult̾
confessum. sie accusatũ atq ꝯuictũ.
alioquin illd̃ curdixit. siquis fr̃ nõmtur
aut fornicator. aut ydolis ẜuiens. ⁊ẽ. isi¬
quieã noatione uult intelligi. que fit ĩ
quẽquã. cũ sentr̃tia ordine idiciario.
quia sepe falso in quoquã crimina nõant᷑
querant sibi comites adsupplicia. nec gau¬
deant quia plures inueniant sibisimi les
Nã ꝓpt̾a minus ñ ardebt̃. quia cũ multiᷤᷤ.

Expanded text:
aut cadit . Noluit enim hominem ab homine judicari ex arbitrio suspicionis, vel etiam extra ordinato usurpato iuditio, sed potius ex lege Dei secundum ordinem aecclesiae, sive ultro confessum sive accusatum atque convictum. Alioquin illud cur dixit: 'Si quis frater nominatur aut fornicator aut idolis serviens' et quia eam nominationem intelligi voluit, quae fit in quenquam, quum sententia ordine judiciario aquia saepe falso in quoquam crimina nominantquaerant sibi comites ad supplicium, nec gadeant, quia plures invenerint. Non enim propterea minus ardebunt, quia cum multis
Abbreviated transcription (Latin):
Gttur scđm scõrũ patrum canone.
sp̃uclĩ condiros. ⁊ totius mundi
reuerentia conserratos. metropo¬
litanos singulorũ ꝓuinctarũ e p̃odᷤ¬
quib exdelegatione nr̃a. fr̃nita¬
tis tue cura p̾tendit᷑. uis tradite
sibi antiquitus dignitatis. inteme¬
ratum habert decerminus. itaut
aregulis prestitutis nulla. aut ne¬
gligentia. aut p̃sũptione discedãt.

Expanded text:
gitur secundum sanctorum Patrum canones spiritu Dei conditos, et totius mundi reverentia consecratos, metropolitanos singularum provinciarum epquibus ex delegatione nostra fraternitatis tuae cura praetenditur, jus traditae sibi antiquitus dignitatis intemeratum habere decernimus; ita ut a regulis praestitutis, nulla aut negligentia, aut praesumptione discedant.
Abbreviated transcription (Latin):
enitenres tp̃r quopenitñtiã pecũt.
itpositionẽ manuũ. ⁊ciliciũ suꝑ¬
ꝯ seqͥuunt᷑. Si aũt cõmas nondeposu¬
erint. aut uestim̃ta ñ mutaui̾nt abici¬
antͣ. ⁊ nisi digne penitu̾nt. non recipi¬
ant᷑. Iuuenib ⁊̃ penitñtia non facile
cõmitrenda ẽ. ꝑꝑetatis fragilitatẽ. Hia¬

Expanded text:
ntiam petunt, inpositionem manus et cilicium . Et si aut comas non deposuerint, aut vestimenta non mutaverint, abiciantur. Et nisi digne poenituerint, non recipiantur. Iuvenibus etiam non facile committenda est
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate exierunt. uoluntare
ceciderunt. Et quia p̃scitisut
cassri. non sunt p̃destinati. Ess̃
uit predestinati. siẽẽnt reuersuĩ.¬
⁊ insc̃ĩtate. acueritate mansura.
Ac ꝑ hoc p̃destinatio dĩ multis ẽ
causa standi. nemini ẽ causa labẽ¬

Expanded text:
oluntate exierunt et voluntate ceciderunt; et quia presciti sunt casuri, non sunt predestinati; essent autem predestinati si essent reversuri et in sanctitate ac veritate mansuri. Ac per hoc predestinatio Dei multis est causa standi, nemini causa laben
Abbreviated transcription (Latin):
deliũ sola ep̃o exhis una portiore¬
mittat᷑. due eccdasticis fabricis. ero
portiones quas trienmo sibi tantũ mͦ¬
de redditi¬

Expanded text:
d sola ei ex his quarta portio remittatur: duae ecclesiasticis fabricis et erportiones, quas triennio dicitur sibi tantummoDe rediti
Abbreviated transcription (Latin):
uos accusationes fr̃m ꝑ sc̃pta susciꝑe.
absq legitimo accusatore. Qił de in
absꝙ ulla retardatione corrigert cura¬
mus. Nec umquã prius ꝑscͥpta eorũq
tiũ institutionẽ uocatica nonice ad syno¬
dũ ueniant.⁊ presens ꝑ presentem agno¬
scat ueracit̃ ⁊ intelligat que ciobiciũt᷑.¬
leges em̃ scłi accusatores presentes exigt̃.
⁊ ñ ꝑscͥpta absentes. Unde canoniea pa¬
trũ ꝯstituta. non semel sed sepissime.
clamant. nec accusationes nec testimo¬
nii ullũ ꝑseͥptaposse. ꝓferre. nec de. a¬¬
liis negotiis quicũq testimoniũdicat
nisi dehis quȩ subtorũ presentia acta
ẽẽ noscunt᷑. Similit̃ ⁊ qui accusare a-¬
cuset inscͥptione uidelicet premissa. Ne¬
ꝙ ullus umquã iudicet᷑ ant quã legiti¬
mos accusarores presentes habeat. Loc̃q
defendendi accipiat. ad abluenda
crimina. Cũrandũ quoq ẽ ne iracuiꝗͣ
subripiat. faciatq citius om̃e qd ñlic⁊¬

Expanded text:
os accusationes fratrum per scripta suscipere absque legitimo accusatore. Quod deincactum est absque ulla retardatione corrigere curamus, nec unquam prius per scripta eorum, qui tium institutiones vocati canonice ad synodum veniant, et praesens per praesentem agnoscat veraciter et intelligat, quae ei objiciuntLeges enim saeculi accusatores praesentes exigunt, et non per scripta absentes. Unde canonica patrum constituta non semel, sed saepissime clamant, nec accusationes nec testimonia ullum per scripta posse proferre: nec de aliis negotiis quicumque testimonium dicant, nisi de his quae sub praesentia eorum acta esse noscuntur. Similiter et qui alium accusare ecuset, inscriptione videlicet praemissa. Neque ullus umquam judicetur, antequam legitimos accusatores praesentes habeat, locumque defendendi accipiat ad abluenda crimina. Curandum namque est, ne ira quemquam subripiat, faciatque citius omne, quod non lic
Abbreviated transcription (Latin):
cautũ ẽ. ut obuere cundiã sui sexusmu¬
lier ap̃dpretores.palio non intercedat
nisi forte suas suorũ inuirias ꝑseqͥ ma¬
luit. Hec aũt que nec suas nec suorũm
uirias ꝑsequit᷑. adbatic accrisationem
admitti non debet. Econtra qui uidiciꝰ
psonãgerere ualet. ab accusatõniᷤᷤ offici¬
o non remouet᷑. Mulieres aũt inuet̾i
testam̃to ppłmidicasse. quicũq libr̃
uidĩcũ legit. ignorare non pͣotit. Non
itaq ab accusatione remoueri possunt.
quas ⁊ uidicis ꝑsonã frequent̃ gessisse ẽ¬
stat. nec ulla serie diuinarũ sc̾pturarũ
ab accusatione.ꝓhibent̃. Hisita respõ¬
detur inueti lege multa ꝑmittebant᷑.
que hodie ꝑfectione gr̃e abolita sut.
Cumenĩ mulierib ꝑmitteret̃ ppłm ui
dicare. Hodie ꝓpeccato qd mulier
induxit ab apłõ eis inłicit᷑ uerecũdai¬
⁊ uirꝯs subditas ẽẽ. insignũ sub iectiõis
uelatũ cip̃dhabere. Que qͦ hisom̃ib¬

Expanded text:
cautum est, ut ob verecundiam sui sexus mucautum est, ut ob verecundiam sui sexus mulier apud praetorem pro alio non intercedat, nisi forte suas vel suorum injurias persequi voluerit. Haec autem, quae nec suas, suorum injurias persequitur, ad hanc accusationem admitti non debet. § 1. Econtra qui judicis personam gerere valet ab accusatoris officio non removetur. Mulieres autem in veteri testamento populum judicasse, quicunque librum Judicum legerit ignorare non potest. Non itaque ab accusatione removeri possunt quas etiam judicis personam frequenter gessisse constat, nec ulla serie divinarum scripturarum ab accusatione prohibentur. § 2. His ita respondetur: In veteri lege multa permittebantur, quae hodie perfectione gratiae abolita sunt. Quum enim mulieribus permitteretur populum judicare, hodie pro peccato, quod mulier induxit, ab Apostolo eis indicitur verecundari, viro subditas esse, in signum subjectionis velatum caput habere. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
dũ quoq dec̃nimus nequis saẽdo¬
tũ. uł cłicorũ. more scłariũ uidicũ.
ꝓ inpensis patrocimis munã audeat
inde fauore munis uident᷑ accepta. s
collatione deuotionis illata. Quod si
quesita.ꝓbatur acciꝑe. ueluti exactor
fenoris. aut usurarũ possessor. ẜsta¬
ros. ꝓposuerunt. Gñalinamq eccłie
ꝯsuetudine receptũ ẽ.⁊ morib appro¬
batũ. ut clicimore ad uocatorũ patro¬
ciua impendant. ⁊. ꝓmpendendis
munã exigant. ⁊ ꝓ in pensis suscipiat¬
iste sit condẽpnandus. Inquo primũ
uandendum ẽ. an mulier saẽdotem ac¬
cusare ualeat. Quod sacris canombus
omĩo uidet̃ ẽe ꝓbibitũ. Gñalit᷑ eñ
statutũ ẽ. edecretis fabiam pp̃. ut saẽ¬
dotes dñi non accusent. nec in eos testi¬
ficent᷑. qui suis ordieus non sunt. nec ẽẽ
possunt. Mulieres aũt nonsolum ad sa¬
ẽdotiũ. s nec ⁊̃ addiaconatũ ꝓuehi pꝰ¬
st̃. Uñ nec sacerdotes accusare. nec
in eos testificari ualent. legib quocp

Expanded text:
dum quoque decrevimus, ne quis sacerdotum vel clericorum more saecularium judicum pro impensis patrociniis munera audeat non favore muneris videantur accepta, sed collatione devotionis illata. Quod si quis ista probatur accipere, veluti exactor foenoris aut usurarum possessor secundum staros proposuerunt. Generali namque ecclesiae consuetudine receptum est et moribus approbatum, ut clerici more advocatorum patrocinia impendant et pro impendendis munera exigant et pro impensis suscipiaiste sit condemnandus? In quo primo videndum est, an mulier sacerdotem accusare valeat? Quod sacris canonibus omnino videtur esse prohibitum. Generaliter enim statutum est ex decretis Fabiani Papae, ut sacerdotes Domini non accusent, nec in eo testificentur, qui sui ordinis non sunt, nec esse possunt. Mulier autem non solum ad sacerdotium, sed nec etiam ad diaconatum provehi possunt, unde nec sacerdotes accusare, nec in eos testificari valent. Legibus quoque
Abbreviated transcription (Latin):
semus. E S ed quiatimor soluẽ¬
di ꝯugn nonnulli ad penitentiã acce¬
dere differunt. ut ꝑplapsũ adolescen¬
tie quẽ formidant. penitũtie reme¬
diũ suscipere suscipe negligunt. aue
matrimonia retine̾. uł alia contrabẽ
Uñ leo pp̃ seͥbit. galerio ep̃o tripolitaõ

Expanded text:
semus. Gratian. Sed, quia timore solvensemus. Gratian. Sed, quia timore solvendi conjugii nonnulli ad poenitentiam accedere differunt, vel propter lapsum adolescentiae, quem formidant, poenitentiae remedium suscipere negligunt, ideo matrimonia retinere, vel alia contrahere. Unde Leo Papa Galerio Episcopo Tripolitano
Abbreviated transcription (Latin):
qui actapenitñtia. tam quã eanes. ⁊ su¬
es ad uomitus pͥstinos. ⁊ uolutabra re¬
deuntes. ⁊ militiȩ cingulũ. ⁊ ludicraᷤᷤ
uoluptates. ⁊ noua coniugia. ⁊ ĩhibi¬
tos. denuo appetiuere concubitus. qͦꝵ¬
in professam continentuã. gnãti post
absolutionẽ filii pdiderunt. De ꝗb
quia ũ suffragiũ ñ habent penitñdi.
idduximus de cernendũ. ut solaintra
eccłã fidelib oratione iungant᷑. Sacs
mist̾iorũ celebrititib.: quamuis non
mereant intersi̾t. Adñĩce aũt mense
coniuiꝯ segregent᷑. ut hac saltim dis¬
trictione cõr. xti. ⁊ ipsi inse sua errata
castigent. ⁊ aliis ex emplũtribuant. qͣte¬
nus ab obscenis cupiditatib retrabant᷑.
Qu̾ib tam̃ qm̃ ꝯcirnili fragilitate ce¬
ciderunt. uiatico munere cũ ad dñm
ceꝑint proficisci. ꝑ cõionis grãmuoluo
subuenir. Quã formã. ⁊ circa muliẽs
que se post penitsitiã. talib polluti¬
onib de uixerunt. seruandam eẽ cen¬

Expanded text:
qui, acta poenitentia, tanquam canes ac sues ad vomitos pristinos et volutabra redeuntes, et militiae cingulum, et ludicras voluptates, et nova conjugia, et illicitos denuo appetiere concubitus, quorum professam incontinentiam generati post absolutionem filii prodiderunt; de quibus, quia jam suffugium non habent poenitendi, id diximus decernendum, ut sola in Ecclesia fidelibus oratione jungantur, sacrae mysteriorum celebritati, quamvis non mereantur, intersint; a dominicae autem mensae convivio segregentur, ut hac saltim districtione correpti, castigent: et aliis exemplum tribuant: quatenus ab obscenis cupiditatibus retrahantur. Quibus tamen quoniam carnali fragilitate ceciderunt, viatico munere, cum ad Dominum coeperint proficisci, per communionis gratiam volumus subveniri. Quam formam, et circa mulieres, quae se post poenitentiam talibonibus devinxerunt, servandam esse cen
Abbreviated transcription (Latin):
iã uolo. nolo iãuxorẽ. non po̾t.
Quod eñi tuuis illa non uult. Nũꝗd
ꝑcontinentiã tuã fier debet illafor
mearta : Si alii nupserit te uiuo.
ad ultͣa erit. Nonuult tali lucro ds̃
tũ. ⁊ sinon exigis redde. proscĩfica¬
tione ꝑfecta ds̃ tibi cõputabit. siñ
q̃d tibi debet̾ exigis. s reddis qd̃ debet̃
uxori. Itẽ alexander scd̾s landulfo

Expanded text:
jam volo, nolo jam uxorem: Non potes. Quid, si tu vis, et illa non vult? numquid per continentiam tuam debet illa fieri fornicaria? Si alii nupserit te vivo, adultera erit. Non vult tali lucro Deusitum; etsi non exigis, redde. Pro sanctificatione perfecta Deus tibi computabit, si non quod debet exigis, sed reddis quod debetur uxori
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaliquem exterorĩ ordinetur
neq ab ep̃o missa ibi celebretur
ut nulli eccłie subiciat᷑. Idẽ castoĩo

Expanded text:
aliquem extraneorum ordinetur, neque ab episcopo missa ibi celebretur, ut nulli ecclesiae subjiciatur. C.
Abbreviated transcription (Latin):
rũ tuorũ recordatione. ⁊ t̾rort ual¬
de pauefactũ. anxie quesisse te mo¬
nachũ fieri. ⁊ atua uxore minis ⁊ t̃¬
rorib eã occidendi ad hoc licñtiam
extorsisse. ⁊ sic monachicã uestẽ siñ
abbate sũpsisse. ⁊ monast̾iũ petisse.
Post eauõ cũsanus factussis. tue uxo
te penitens de uictus domũ reme¬
asse. ⁊ post multosdies quorũdã sapi¬
entũ consilio. adiã dicte mulieris cu
uti liceat. nr̃m requiris consiliũ. Si
itadeniq ẽ. ut cuus nuntuis narrat
ñ uidet᷑ nob̃ rationabilit̃. neq uiste
factũ qm̃ cubõi ad monachicãuitam
tendenti. legalit̃. iuste. ⁊ sc̃e. sit ꝑagen¬
dũ. tu contraleges minacit ⁊ uolent̃
atuauxore parcĩtimore moitiᷤᷤ par¬
tĩtuȩ infirmititis dolorib exina¬
nitus. de uiasecutuᷤ. nulla ut dicit᷑ li¬
centu accepta recessisti. ⁊ moãst̾iũ pe¬
tisti. Non eñ uiolentia s exparino lũ¬
tate. ⁊ consensu. sicut scĩpatres dicũt¬

Expanded text:
rum tuorum recordatione et terrore valde pavefactum, anxie quaesisse monachum fieri, et a tua uxore minis et terroribus eam occidendi, ad hoc licentiam extorsisse, et sic te monachicam vestem sine abbate sumpsisse et monasterium petiisse. Postea vero cum sanus factus esses, tuae uxorte penitus devictus, domum remeasse et post multos dies quorumdam sapientum consilio ad jam dictae mulieris cubuti liceat, nostrum requiris consilium. Si ita denique est ut tuus nuntius narrat, non videtur nobis rationabiliter nequecum omni homini ad monachicam vitam tendenti legaliter, sancte, et juste sit peragendum, tu contra leges minaciter et violenter a tua uxore, partim terrore mortis partim tuae infirmitatis doloribus examinatus, devia secutus, nulla, ut dicitur, licentia accepta, recessisti et monasterium petisti. Non enim violentia, sed ex pari voluntate et consensu, sicut s
Abbreviated transcription (Latin):
oratoriũ habere uoluit. reliquisfe̾¬
tiuitatib ut ibi missas audiat. ꝑꝑ
fatigationẽ familie iusto ordine᷑
pithaniã. ascensionẽ dñi. pente cos¬
maxime dies infestiuitatib habẽt᷑.
ñ nisi inciuitatib. aut inparrochuis
audiant᷑. Cliciuõ siqui infestiuita¬
tib hisquas supradiximꝰ inoratoriis:
nisi iubente: aut ꝑmitente ep̃o mis

Expanded text:
agro habere voluerit, reliquis festivitatibus, ut ibi missas teneat propter fatigationem familiae juxta ordinem Epiphania, Ascensione Domini, Pentecosmaxime dies in festivitatibus habentur, non nisi in civitatibus, aut parochiis teneant, clerici vero si qui in festivitatibus quas supra diximus in oratoriis, nisi jubente aut permittente epis
Abbreviated transcription (Latin):
epe principes contra quoslibet
maiestatis obnõxios sacerdotibus
negotiasua cõmittunt. Quia uõsac̃¬
dotes axp̃o. ad minust̾ium salutis elec¬
tisunt. ibi consen̾tiant regib fieri
iudices: ubi uͭre uirando sũpͣplicii in¬
dulgentiam ꝓmtttit᷑. nonubidis¬
criminis sentñtia p̃paratar. Siqui
ego sacerdotum contrahoc cõmu-¬
ne comsultũ discussor in alienis
periculis extitĩt. sit reus effusi sangͥ¬

Expanded text:
epe principes contra quoslibet maiestatis obnoxios sacerdotibus negocia sua committunt; et quia sacerdotes a Christo ad ministerium salutis electi sunt, ibi consentiant regibus fieri iudices, ubi iureiurando supplicii indulgentia promittitur, non ubi discriminis sententia preparatur. Si quis ergo sacerdos contra hoc commune consultum discussor in alienis periculis extiterit, sit reus effusi sangu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhiberemus implere. si forte tuaꝯiux¬
hoctecũ suscipere: animi seucarnus in¬
firmitate recusaret. Nã ⁊ uouñdata¬
uenda promissio. Neq eñids̃ exigit siꝙ
exalieno aliquiduouit. s potuis usur¬
Absq cetis

Expanded text:
d etiam prohiberemus implere, si forte tuahoc tecum suscipere animi seu carnis infirmitate recusaret. nam et uouenda tauenda promissio. neque enim deus exigit, si quis ex alieno aliquid uouerit, sed potius usura