comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aetnã: Quungredit᷑ sine macula : & oꝑat᷑ usti¬
habent ueritatẽ. Mincorde ñ habent: tanꝗ
si aliqͥs dolose ostendat uiã. sciens in eã eẽ la¬
trones & dicat: Sihac ĩeris : a lacronib tutus
eris. & contingat ue uere ñĩbi inueniant᷑ la¬
ud enĩ putabat: & nesciens uerũ dix̃ Ergo
parũ ẽ. uerũ loqͥ: nisi etiã incorde itasit:¬
cũ aliudore ꝓfert̃. aliud pectore tegit᷑. Nec
fec̃ ꝓximo suo malũ: ximũ: omnẽ hominẽ
pectu eiꝰ malignꝰ.: Ista ꝑfectio ẽ. ut nichil homini
ualeat malignꝰ. & ut hoc sit inconspectu eiꝰ. id ÷¬
certissime nouerit malignũ ñ eẽ. nisi cũ animꝰ¬
abspecie sui creatoris. aec̃na &^ cõmutabili ad
creaturȩ speciẽ aũtit᷑ quȩ denichilo facta est
um sapientiȩ tĩmordiñ. Sic̃ gͦ illa suꝑiora
ꝑtinent ad ꝑfectos: ita ea quȩ nunẽ. dicturus.
ꝑtinent ad incipientes Quiuirat ꝓximo suo¬

Expanded text:
 ingreditur sine macula, et operatur justihabent veritatem, et in corde non habent: tanquam si aliquis dolose ostendat viam, sciens in ea esse latrones, et dicat, Si hac ieris, a latronibus tutus eris; et contingat ut vere non ibi laud enim putabat, et nesciens verum dixit. Ergo parum est verum loqui, nisi etiam in corde itacum aliud ore profertur, aliud pectore legitur. Nec fecit proximo suo malum, etc. Proximum omnem hominem ductus est, etc. Ista perfectio est, ut nihil in homine valeat malignus. Et ut nihil sit in conspectu ejus, certissime noverit malignum non esse, nisi cum animus a suo Creatore aeterno et incommutabili ad creaturae speciem avertitur, quae de nihilo facta est. autem sapientiae timor Domini : sicut ergo illa superiora pertinent ad perfectos, ita ea quae nunc dicturus est pertinent ad incipientes. 5. vers. 5. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
Quid sit infinẽ : ñ ẽ. sepuiꝰ repecendũ.: Finis enĩ
legis xpc̃ adiustitiã omĩ credenti: sic̃ apłs dicit:
Illi credimꝰ quando incipimꝰ uiã bonã ingredi:
ipsũ uidebimꝰ cũ ꝑuenerimꝰ. & idõ ipse finis:¬

Expanded text:
Quid sit in finem, non est saepius repetendum. Finis enim Quid sit in finem, non est saepius repetendum. Finis enim Legis Christus, ad justitiam omni credenti , sicut Apostolus dicit. Illi credimus, quando incipimus viam bonam ingredi; ipsum videbimus, cum pervenerimus: et ideo ipse finis
Abbreviated transcription (Latin):
audi refert᷑ adid qđ dictũ ÷ usq qͦ obliuisce¬
risme infinẽ: Inlumina oculos meos neũꝗ
obdoriniã inmorte: Oculos cordis oportet
intelligi: nec delectabili defectu peccati clau
me : exultabt̃ simocꝰ fuero: Di aboli & angłi eiꝰ qͥ ñ
exultauer᷑ deuiro iusto iob cũ eũ cribularent: qr¬
tẽ incua miscđia sꝑaui Quia idipsũ qđ ñ mouet᷑
homo. ꝙ fixus in duõ ꝑmanet: ñ sibi debec tribue¬
re. necũ sẽ głat᷑ ñ eẽ. motũ. ipsa suꝑbia moueat᷑:
xultabit cormeũ insalutari tuo: inxpõ. insapi
na spũalia: ñ adhumanũ diẽ ꝑtinentia It
psallã nomini dĩ altissimi. Id .ẽ. cũ gaudio grãs
ago : & ordinatissime utor corpore qͥdẽ cantus
animẽ spũał.. Si auẽ aliqua hic differentia con¬
siđaae : cantabo corde. psallã oꝑib dnõ qđ so
lus uidec: noĩ aut̃ diuĩ qđ apud homines inno¬
tescit. qđ ñ illi. sed nob̾ ẽ. utile:: Exelicis es al¬
NFINTAI ES alMꝰ IPSIDAUIO

Expanded text:
udi, refertur ad id quod dictum est, Usquequo oblivisceris me in finem? Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam in morte. Oculos cordis oportet intelligi, ne delectabili defectu peccati claudme exsultabunt, si motus fuero. Diabolus et angeli ejus: qui non exsultaverunt de justo viro Job, cum eum tribularent; qtem in tua misericordia speravi. Quia idipsum quod non movetur homo et fixus in Domino permanet, non sibi debet tribuere, ne cum se gloriatur non esse motum, ipsa superbia moveatur. Exsultabit cor meum in salutari tuo: in Christo,  ad humanum diem pertinentia. Et psallam nomini Domini altissimi: id est, cum gaudio gratias ago, et ordinatissime utor corpore, qui est cantus animae spiritualis. Si autem aliqua hic differentia consideranda est. Cantabo corde, Psallam operibus Domino, quod solus videt: Nomini autem Domini, quod apud homines innotescit: quod non illi, sed nobis utile est. IN PSALfinem, Psalmus ipsi Da
Abbreviated transcription (Latin):
ñaccipe adũ sus ꝓximũ suũ. quę s̃ ꝑ fectorũ.
inquoriĩ conspeccũ adiuchilũ deductꝰ ẽ. malignꝰ. camen
etiã ista minora. ita condudit: Quifacit hȩc ñ moue¬
bit᷑ inet̾nũ : Id .ẽ. ꝑ ueniet adilla maiora. inqͥb ẽ.
magna. & in concussa stabilicas. Nã &x ipsa tẽpora
ñsine causa fortasse sic uariatas : ut insupiori con¬
dusione p̃cĩtũ tẽpꝰ poneret᷑. inhac auc̃ futurũ
Nã ibi dictũ ẽ. Adiudilũ deduccꝰẽ. in conspectu

Expanded text:
ximum suum: quae sunt perfectorum, in quorum conspectu ad nihilum deductus est malignus. Tamen etiam ista minora ita concludit: Qui facit haec, non commovebitur in aeternum: id est, perveniet ad illa majora, in quibus est magna et inconcussa stabilitas. Nam et ipsa tempora non sine causa fortasse sic variata sunt, ut in superiore conclusione praeteritum tempus poneretur, in hac autem futurum: nam ibi
Abbreviated transcription (Latin):
eũ sic: credent in eũ om̃s. & uenient romani. & tollent
nob & locũ & gentẽ: Tinuer̃ regnũ crenũ amit¬
tere. ubi erac timor: & amiser̃ regnũ cęlorũ. qđ ci¬
mere debuerant: Ethoc deomĩb cẽporalib cõmo¬
dis intelligendũ ẽ: qͦrũ amissione cũ timent homi¬

Expanded text:
s credent in eum, et venient Romani, et tollent nobis et locum et gentem . Timuerunt regnum terrenum amittere, ubi non erat timor: et amiserunt regnum caelorum, quod timere debuerant. Et hoc de omnibus temporalibus commodis intelligendum est, quorum amissionem dum timent homi
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ rectꝰ finis omĩs intenti¬
onis anime. Quousq
aũtis fatiẽ tuã ame
Sic̃ ñ obliuiscit᷑ ds̃. sic faciẽ aũtit. Sedmore nrõ
scriptura loqͥt᷑. Aũtere aut̃ dr̃ faciẽ dr̃ diũ
nondat anime notitiã sui. quȩ adhuc purũ
mea : ita dictũ ẽ: quã diu ero in adũsis Aut
certe responsio ẽ. ut iste sit sens. cãdui aũtis¬
faciẽ tuã ame: quã diu ponã consiliĩ in anima
mea. ut nisi posuerit qͥsq consiliũ in anima sua.
ut ꝑ fecte oꝑ ec᷑ miscdiã. ñ eũ dirigat ds̃ infiuẽ.
neq notitiã sui plenã. qđ ẽ. facie ad faciẽ p̃

Expanded text:
et rectus finis omnis intentionis animae. Quo usque avertis faciem tuam a me? Sicut non obliviscitur Deus, sic nec faciem avertit; sed more nostro Scriptura loquitur: avertere autem Deus faciem dicitur, dum non dat animae notitiam sui, quae adhuc purum mea, ita dictum est, Quamdiu ero in adversis? Aut certe responsio est, ut iste sit sensus, Tamdiufaciem tuam a me, quamdiu ponam consilium in anima mea: ut nisi quisque posuerit consilium in anima sua ut perfecte operetur misericordiam, non eum dirigat Deus in finem, neque notitiam sui plenam quod est facie ad
Abbreviated transcription (Latin):
tur martires. & ista diciuit & dornuunt ꝙ exci¬
tant x pm uere mortuũ dormitationibi eorum
xisse:. Ita paulatĩ ꝙ ipsi credendo c̃uersi ad xp̃m.
fecer numerũ magnũ quẽtimerent ꝑ secuto res.
& cessarent ꝑsecuciones Vnde : qr̾ ex surrex̃ xp̃c

Expanded text:
tur martyres, et ista dicunt, dormiunt, et excitant Christum vere mortuum dormitionibus eorum; xisse: ita paulatim et ipsi credendo conversi ad Christum, fecerunt numerum magnum, quem timerent persecutores, et cessaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
sit spũalib. uent̃ ȩcctȩ incarnalib sic: Itagi
os aeccłȩ eminec. uent̾ ab sc̃ditꝰ e. tanꝗ mollior. &.
infirmior. Hoc significac qͦdã loro scriptura: ubi
qͥdã dic̃ se accepisse librũ. Et liber inqͥt ipse dulcis
nisi qr p̃cepta sũma quęaccipiunt spũales. con

Expanded text:
it; venter Ecclesiae in carnalibus sit? Itaque os Ecclesiae eminet; venter absconditus est, tanquam mollior et infirmior. Hoc significat quodam loco Scriptura, ubi quidam dicit se accepisse librum; et liber ipse dulcis nisi quia praecepta summa quae capiunt spirituales, non
Abbreviated transcription (Latin):
ta ua ẽ. quȩ ducit ad uitã Et dedinastĩ se¬
mitas nras deiua tua Quid ẽ. declinasti femi¬
tas nras deua tua: tanꝗ diceret nob̾ intri¬
bulatione positi estis. multa patimuni Mul¬
ta quȩ amabatis inħ scło amisistis. s ñ uos
dimisi inuia quã angustã uos docẽo Latas
semitas quęrebatis. quid uob̾ dico : hacitur
ad uitã sẽpitnã: Quauultis ãbulare : Ad
sunt pauci : qͥ tolerant tribulationes. qͥtolerant
tẽptationes. qͥ uustis om̃ib molestus ñdeficiunt. qͥ
ñ adhorã gaudent adũbũ. ꝙ intẽꝑe tribulat

Expanded text:
semitas nostras de via tua. Quid est, declinasti semitas nostras de via tua? Tanquam diceret nobis, In tribulatione positi estis, multa patimini, multa quae amabatis in hoc saeculo, amisistis: sed non vos dimisi in via, quam angustam vos doceo. Latas semitas quaerebatis: quid vobis dico? Hac itur ad vitam sempiternam: qua vultis ambulare, ad msunt pauci? Qui tolerant tribulationes, qui tolerant tentationes, qui in istis omnibus molestiis non deficiunt; qui non ad horam gaudent ad verbum, et in tempore tribula
Abbreviated transcription (Latin):
chuĩ tuũ. ꝙ illuminatio uultꝰ tui: qm̃ cõ¬
placuisti ineis Hocẽ. sic cũ eis egisti: ut
tꝰes Tẽꝑa mutata uideo: creator tẽpoꝵ
ñ mutat᷑. Tues ipse rex ins̃ & ds̃ ms̃ ⁊ ume
soles ducere. ⁊ ume soles regere: tu mͥso
les sub uenire Quimandas salutẽ iacob
Quid ẽ. qͥ mandas : etiã situ ꝓrsꝰ ꝑtuã sub¬

Expanded text:
chium tuum, et illuminatio vultus tui: quoniam comchium tuum, et illuminatio vultus tui: quoniam complacuisti in eis: hoc est, sic cum eis egisti, ut tus es. Tempora mutata video, creator temporum non mutatur. Tu es ipse rex meus et Deus meus. Tu me soles ducere, tu me soles regere, tu mihi soles subvenire. Qui mandas salutem Jacob. Quid est, Qui mandas? Etiamsi tu per tuam
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ tuĩ scriptũ ẽ. inme hȩc gͦ nob̾ uidica¬
uer̃ patres nrĩ: Manꝰ tua gentes disꝑ didica
& plantasti eos. infirmasti popłos & ex pulisti
eos Idẽ. popłos ex pulisti dect̃a sua utistos
intro duceres atq plantares. eorũq regnũ
ercitati. qr bellicosi : absit Non hoc indica¬
uer̃ nob̾ patres nrĩ: ñ hoc habet. scriptura:
Sꝯ qͥd habet nisi qđ seqͥt᷑: Noneni ingladio
eos & eddextã tua & brachiũ tuũ ꝙ in lu¬
minatio uultꝰ tui: Dextã tua. potentia tua
Brachiũ tuũ ipse filuꝰ tuuꝰ. ꝙ in luminatio
uultꝰ tui Sꝯ qͥdẽ. hoc qr talib signiseis
ad fuisti. ut p̃sens intelligereris: nũ quid
enĩ quando nob̾ aliqͦ miraculo ds̃ ad est.
faciẽ ipsuꝰ ocuł nrĩs uidemꝰ. sꝯ effectu mi¬
raculi suã p̃sentiã insiauat h ominib De¬
niq oms qͥ mirant᷑ adhuꝰ modi facta. qͥddi¬
cunt: uidi dm̃ p̃sentẽ S dextã tuaꝙ. bra¬

Expanded text:
nomen tuum scriptum est in me? Haec ergo nobis indicaverunt patres nostri. Manus tua gentes disperdidit, et plantasti eos; infirmasti populos, et expulisti eos: id est, populos expulisti de terra sua, ut istos introduceres atque percitati, quia bellicosi? Absit. Non hoc indicaverunt nobis patres nostri, non hoc habet Scriptura; sed quid habet, nisi quod sequitur? Non enim in gladio eos; sed dextera tua, et brachium tuum, et illuminatio vultus tui. Dextera tua, potentia tua; brachium tuum, ipse Filius tuus. Et illuminatio vultus tui: quid est hoc? Quia talibus signis eis affuisti, ut praesens intelligereris. Numquid enim quando nobis Deus aliquo miraculo adest, faciem ipsius oculis nostris videmus? Sed effectu miraculi suam praesentiam insinuat hominibus. Denique omnes qui mirantur ad hujuscemodi facta, quid dicunt? Vidi Deum praesentem. Sed dextera tua, et bra
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ ꝓpt̾te Nã ꝙ dns ido addidit. ꝓpt̃ ustitiã.
quereret głam. ñ bonã habenscausã. ꝙ hinc
exhortatꝰ suos. ait beati eritis eũ uob illa ꝙ il¬
la dixerint uł fecerint homines ꝓpt̃ me hinc
gͦ uõx. ꝓpc̃te mortificam̃ totadie Est aut̃

Expanded text:
 te. Nam et Dominus ideo addidit, propter justitiam, quaereret gloriam, non bonam habens causam. Et hinc exhortatus suos ait, Beati eritis cum vobis illa et illa fecerint vel dixerint homines, propter me. Hinc ergo vox, Propter te mortificam
Abbreviated transcription (Latin):
ita humiliat᷑ ut genua figat: adhuc habet qđ hu¬
miliet᷑ Quisqͥsauẽ sic humiliat᷑. uthereat int̾ra
uent̾ eiꝰ: ultra qͦ humiliet᷑ ñ habet Sienĩ ultra
uoluerit: iãñerit humiliare. sꝯ obruere hoc gͦ
forsitan dixerit. nimiũ humiliati sumꝰ un ħ pul¬
uere : ultra qͦ humiliet᷑a ñ habemꝰ Iã si ꝑuenit
usq adsũmũ humiliatio: uenit ꝙ misetatio
Anforte fr̃ĩ eos plangit ȩccła uoce ista qͥb illi qͥ ꝑse¬
quebant᷑ ꝑsuaser̃ impiecatẽ. ut illi qͥ ꝑdurarunt
Uent̃ aut̃ nr̃ hesit int̾ra: id ẽ. c̾sensit impietas

Expanded text:
adhuc habet quo humilietur: quisquis autem sic humiliatur ut haereat in terra venter ejus, ultra quo humilietur non habet. Si enim ultra voluerit, jam non erit humiliare, sed obruere. Hoc ergo forsitan dixerit: Nimium humiliati sumus in hoc pulvere, ultra quo humiliemur non habemus: jam pervenit usque ad summum humiliatio, veniat et miAn forte, fratres, eos plangit Ecclesia voce ista. quibus illi qui persequebantur persuaserunt impietatem: ut illi qui perdurarunt venter autem noster haesit in terra, id est, consensit impietati
Abbreviated transcription (Latin):
U thomo ñhabebat spetiẽ neq decorẽ: sꝯ spetiorꝰ
forma ex eo qd e. p̃filiis hominũ Idõ formã il¬
lã deforma carnis ostendens ocut intuentiũ. qͥd
ait s qͥdiligit me. mandata mea custodit Et qͥ
diligit me. diliget᷑ a patre ineo. ꝙ ego diligani
eũ. ꝙ ostendã me ipsũ illi Quẽ uidebant : os¬
tensurũ se illis ꝓ mittebat Sꝰ qͥd ẽ. hoc: qua¬
si diceret Uidetis formã serui. occulta ẽ. for¬
madi ꝑ hanc uob̾ blandior. illã uob̃seruo
Hacuos paruulos nutrio. illa grandes pasco
Ergo ut hȩc fides nrã qua purgam᷑ ad inuisibilia
p̃paret᷑: hocẽ. qđ in intellectu filuis chore fac
more illuiꝰ casto tolerarent hȩc omĩa quȩ ꝓ
tẽpore paterent᷑. Deniq qr intellexer̃ hȩc
filu chore. qͥddicunt: H ee omĩa uener̃ su¬

Expanded text:
Ut homo, non habebat speciem neque decorem; sed speciosus Ut homo, non habebat speciem neque decorem; sed speciosus forma ex eo quod est prae filiis hominum. Ideo formam iilam deformem carnis ostendens oculis intuentium, quid ait? Qui diligit me, mandata mea custodit; et qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum ,et ostendam illi meipsum . Quem videbant, ostensurum se illis promittebat. Sed quid est hoc? Quasi diceret, Videtis formam servi, occulta est forma Dei: per hanc vobis blandior, illam vobis servo; hac vos parvulos nutrio, illa grandes pasco. Ergo ut haec fides npraeparetur, hoc est ad intellectum filiis Chore factmore illius casto tolerarent haec omnia, quae pro tempore paterentur. Denique, quia intellexerunt hoc filii Chore, quid dicunt? 18. Haec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
sib ille dulcis ẽ. inore. ꝙ inuentre amarꝰ: Dedis¬
ti nescio qͥdauri ꝙ argenti. uentũ ẽ. adhunc
articulũ. ut nisi ꝑdas forte aliqđ peccatũ cõ¬
mictas. inuiriã forte ingeris ecłe blasphema¬
re cogaris Positꝰ itaq in angustiis. aut dãpno
quales inuentre deputat ęccła Concristatus
eligis aliꝗdo amittere aliqͥddeiustitia. ꝗ uł
nũmũ depecunia. & ꝑcutis te dãpno grauio¬
re implens sacellũ tuũ. & in aniens cortuũ.
sura rex̃. & aduiuit: Nãq cũ exsurgeret.
idẽ. cũ resurgeret gentib innotesceret cessan¬
tib ꝑ secutionib etiã illi qͥheserant int̾ra. eru¬
tis det̾ra.& agentes penitentiã redditis cor¬

Expanded text:
 ille dulcis est in ore, et in ventre amarus? Dedisti nescio quid auri et argenti; ventum est ad hunc articulum, ut nisi perdas, forte aliquod peccatum committas, injuriam forte ingeras Ecclesiae, blasphemare cogaris: posito itaque in angustiis, aut damno pquales in ventre deputat Ecclesia, contristatus eligis aliquando amittere aliquid de justitia, quam vel nummum de pecunia; et percutis te damno graviore, implens saccellum tuum, et exinaniens cor tuum. surrexit et adjuvit. Namque cum exsurgeret, id est, cum resurgeret, et gentibus innotesceret, cessantibus persecutionibus, etiam illi qui haeserant in terra, eruti sunt de terra, et agentes poenitentiam, redditi
Abbreviated transcription (Latin):
cessit retro cornrm. qđ ñ ex pandimꝰ manus
nras addmñ alienũ. nisi te ad uiuante unde
possemꝰ. nisite intꝰ allo quente ex hortante
ñ deserente unde ualeremꝰ: Ergo siue pa¬
tientes intribulationib siue gaudentes in
ꝓspitatib: redimenos. ñ ꝓpt̃ mericum

Expanded text:
cessit retro cor nostrum, quod non expandimus manus nostras ad Deum alienum, nisi te adjuvante, unde possemus? nisi te intus alloquente et exhortante, non deserente, unde valeremus? Ergo sive patientes in tribulationibus, sive gaudentes in prosperitatibus, redime nos; non propter meritum
Abbreviated transcription (Latin):
cordis Quidẽ. nouit occulta : Quȩ occulta :¬
m̃ ꝓ pt̃te inqͥt mortificam᷑ totadie: deputa¬
ti sumꝰ uelut oues occisionis Potes enĩ uidẽ¬
hominẽ. mortificare hominẽ. qͣre mortifi¬
cet᷑ nescis : ds̃ hoc nouit Resin occulto ẽ.
nom̃ xp̃i c̃fitet᷑ Quarẽ ñꝙ heretici nomen
defuisse. aut de eẽ. posse. qͥ causa humanę
głȩ paterent᷑ : Side eẽnt huiꝰ modih omines:
ñ diceret apłs Sitradido corpꝰ meũ ut ar¬

Expanded text:
ovit occulta? quae occulta? Quoniam propter te mortificamur tota die, deputati sumus velut oves occisionis. Potes enim videre mortificari hominem; quare mortificetur, nescis: Deus hoc novit; res in occulto est. nomen Christi confitetur. Quare non et haeretici nomen defuisse aut deesse posse, qui causa humanae gloriae paterentur? Si deessent hujusmodi homines, non diceret Apost
Abbreviated transcription (Latin):
tristes fac Sic & ds̃ cognoscere dr̃ ꝗdo cog¬
noscentes fac̃. Dĩ dic̃ ad abrahã Nunc cog̃
noui qr timesdm̃ Ante ñ cognouerat : sed
ipse abtaam se ñ c̃ognouit: qẽ in ipsa tribula¬
tione ipse sibi in notuit Plerũq enĩ homo
introgatio ex diuina dispensacione: ꝙ ꝑ in¬
trogationẽ notꝰ sit sibi. ꝙ dr̃ dr̃ cognouisse
qđ illũ fec̃ nosse Nũ qͥd pettꝰ nouerat se ꝗdo
dix̃ medico. tecũ ero usq ad mortẽ : mecli¬
cus nouerat uena inspecta qͥd ageret᷑ ine
grot. egrotꝰ ñ no uerat: Nenit accessio
tẽptationis: ꝙ ꝓb auit medicꝰ sententiã suã.
ꝑdidit eger p̃sũptionẽ sua Sic gͦ ꝙ nouit

Expanded text:
noscere dicitur, quando cognoscentes facit. Deus dicit ad Abraham: Nunc cognovi quia tu times Deum . Ante non cognoverat? Sed ipse Abraham se non cognovit: quia in ipsa tentatione ipse sibi innotuit. Plerumque enim homo interrogatio ex divina dispensatione, et per interrogationem notus fit sibi; et dicitur Deus cognovisse, quod illum fecit nosse. Numquid Petrus noverat se, quando dixit medico: Tecum sum usque ad mortem ? Medicus noverat, vena inspecta, quid intus ageretur in aegroto; aegrotus non noverat. Venit accessio tentationis; et probavit medicus sententiam suam, perdidit aeger praesumptionem suam. Sic ergo et novit
Abbreviated transcription (Latin):
bonꝰẽ. ñ qr aliqͥd meruimꝰ Deide de ipsa
reꝑations̃. de scđa natiuitate qͥd dicturi
mitteret᷑ ad nõ : ab sit Simerita urã aliqͥo
facerent : addã pnationẽ nram ueniret
Nouerit ille adinspectionẽ meritorũ. sꝯad
remissionẽ ꝓ eccatorũ Non fuisti ꝙ factꝰ
es. qͥd dedisti dõ: malus fusti ꝙ lib̾atꝰ es¬

Expanded text:
bonus est, non quia aliquid meruimus? Deinde de ipsa bonus est, non quia aliquid meruimus? Deinde de ipsa reparatione, de secunda nativitate quid dicturi mitteretur a Domino? Absit. Si merita nostra aliquid facerent, ad damnationem nostram venirat. Non venit ille ad inspectionem meritorum, sed ad remissionem peccatorum. Non fuisti, et factus es: quid Deo dedisti? Malus fuisti
Abbreviated transcription (Latin):
eundia mea c̃trame ẽ. & c̃ fusio uultꝰ met
opuit me. Quoce ex ꝓbrantisꝙ obloquen¬
tis hoc ẽ. auoce insultantiũ. & ctiñ mͥ
mina delebunt᷑ Auoce exꝓbrantisꝙ ob¬
lo quentis. idẽ. ẽtrame loquentis A facie
inimici & ꝓsequentis Itqͥs hic intellectus:
quȩ p̃tita dictas. ñ in nob fient quę futu
ra sꝑant᷑ ñ apparent Pterita. in magna
gła tua eductꝰ popłs deegipto. lib̾atus
aꝑ sequentib duccꝰ ꝑ gentes. ex pulsisgen¬
tib colloeatꝰ uiregno quiq̃ fucura
terã. iniqͥ adsinistrã. dã pnandi iniqͥ cudi¬
abelo uiȩtna pęna. accipiendũ regnũ a
ta: In medio qͥds tribulaciones Quare :
ut a ꝓpareat animꝰ codens dm̃ ꝗtũ colat
dm̃. ut uideat᷑ utrũ gratis colat dm̃. aquo
salutẽ gratis accipit Sieiũ tͥ dicat ds̃. qͥd mͥ
dedistĩ ut facerẽte : certe sifactꝰ ꝓ merius
me. ũ me ꝓmerueras anteꝗ facerẽ te qͥd
dicturi sumꝰ ei. qͥ pͥmo gratis nos fec̃ : quia

Expanded text:
cundia mea contra me est, et confusio vultus mei operuit me: a voce exprobrantis et obloquentis: hoc est, a voce insultantium et crimen mimina delebuntur. A voce exprobrantis et obloquentis, id est, contra me loquentis. A facie inimici et persequentis. Et quis hic intellectus? Quae praeterita dicta sunt, non in nobis fient: quae ramus, non apparent. Praeterita: in magna gloria tua eductus populus de Aegypto, liberatus a persequentibus, ductus per gentes, expulsis gentibus, collocatus in regno. Quid futura? damnandi iniqui cum diabolo in aeterna poena; accipiendum regnum a ta. In medio quid? Tribulationes. Quare? Ut appareat animus colens Deum, quantum colat Deum; ut videatur utrum gratis colat eum a quo salutem gratis accepit. Si enim tibi dicat Deus, Quid dedisti mihi ut facerem te? Certe si factus promeruisti me, non me promerueras antequam facerem te. Quid dicturi sumus ei, qui primo gratis nos fecit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
to tuo. ꝙ ñ recessit retro cor nrm̃: Sꝯ qr haec
omĩa int̾ tribulationes facimꝰ: iã in angusta uia
ãbulantes. declinasti semitas nrãs aiuiatua m̃
b̾nos in loco fortitudinis ł toꝑuit nos umbur
mortis Hȩc enĩ mortalitas umbra mortis est

Expanded text:
nto tuo; et non recessit retro cor nostrum. Sed quia haec omnia inter tribulationes facimus, jam in angusta via ambulantes, declinasti semitas nostras de via tua.bis nos in loco fortitudinis. Et operuit nos umbra mortis. Haec enim mortalitas umbra mortis est.
Abbreviated transcription (Latin):
istinos insimilitu dinẽ intationib Quidẽ. in
similitudinẽ : ꝗdo maledicentes homines si¬
militudinẽ dant de eo quẽ detestant᷑ Sic.
moriaris: sic ꝑ uniaris Quanta tunc dictas
dicunt nob̾ sic moriaris sic̃ & ille Nonenĩ
illã mortẽ intulissent: nisi eos mͦ mori ue¬
hem̃t ex horrussent Aut qͥd mistu hab̾et
suntelligere potuissent : Cȩcꝰ ꝗdo in un

Expanded text:
os in similitudinem in nationibus. Quid est, in similitudinem? Quando maledicentes homines similitudinem dant de eo quem detestantur: Sic moriaris, sic puniaris. Quanta tunc dicta sunt dicunt nobis: Sic moriaris quomodo ille. Non enim illam mortem intulissent, nisi eo modo mori vehementer exhorruissent; aut quid mysterii haberet, si intelligere potuissent. Caecus quando inun
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃ nob̾ opꝰ qđ oꝑatꝰ es in dieb eorũ. indie¬
eos Ista p̃tĩtas: Defuturo ulꝰ qͥderit : inte
inimicos nrõs uentilabimꝰ Ueniec tẽpꝰ ꝗdo
oms̃ inimici xpĩanorũ sic̃ palea uentilent᷑.
sic̃ puluis uentilent᷑. ꝙ det̾ra ꝓicient᷑: Ergo¬
ꝙ p̃tĩta sic nob s̃ narrata.ꝙ futura taliã
p̃nuntiata. in medio p̃sentiũ quare la¬
boramꝰ. nisi intellectu filius chore : Inte
inimicos nrõs uentilabimꝰ cornu. & inno¬
mine tuo sꝑnemꝰ insurgentes in nos: hoc
terita sint cũ p̾niutient᷑ futura ñ facta Nã q depp¬
so dnõ futura passio p̾nuntiabat᷑ & tam̃ foder
inqͥc manꝰ meas & pedes meos: dinumerauer om
ma ossa mea: Nondix fodient. ꝙ dinumerabẽ.¬

Expanded text:
diebus eorum, et in dieeos. Ista praeterita sunt: de futuro vero quid erit? In te inimicos nostros ventilabimus: veniet tempus quando omnes inimici Christianorum, sicut palea ventilentur, sicut pul sic sunt nobis narrata, et futura talia praenuntiata; in medio praesentium quare laboramus, nisi in intellectum filiis Core? In te inimicos nostros ventilabimus: et in nomine tuo spernemus insurgentes in nos. Hoc praeterita sint, cum praenuntientur futura, non facta. Nam et de ipso Domino futura passio praenuntiabatur, et tamen, Foderunt, inquit, manus meas et pedes meos, dinumeraverunt omnia ossa mea: non dixit, Fodien
Abbreviated transcription (Latin):
deliqͥsti : nã sequit̃ ibi Longe asalute mea ũba
delictorũ meorũ Et ostendit ex quorũ ꝑsona hoc
dixeric Nonenĩ in ipso delictũ potuit inueniri
Clamabo inqͥt adte impso psalmo ꝑ diẽ. ꝙ ñ ex¬
audies : ꝙ noctẽ sub audit᷑ utiq & ũ ex audies.
sꝰ addidit. ꝙ ñ ad insipientia mͥ Idẽ. ñ exau¬
mͥ. sꝯ ad intellectũ Quid ẽ. ad intellectũ ñ ex¬
audies: idõ me ñ exaudies adtẽꝑ alia. ut in¬
telligã ate desidanda sẽpit̾na Nonenĩ reliqͥt
ds̃. Et cũ uidet᷑ relinquere. tollit qđ male de¬
sidasti. ut doceat qđ bene debeas desiderare
Si enĩ dẽ sẽꝑ inistis ꝓsꝑitatib faueret nob̃. ut om¬
nia nob̾ abundarent. nullãq intẽꝑe isto mor¬
talitatis nrẽ tribulationẽ. nullas p̾ssuras. an¬
gustiasq paterem᷑: ñdiceremꝰ nisi ista eẽ
sũma bona que p̃stat ds̃ seruis suis. & maio¬
ra ab illo ñdesida remꝰ: Idõ aut̃ hiuic utȩ

Expanded text:
dereliquisti? Nam sequitur ibi: Longe a salute mea verba delictorum meorum. Et ostendit ex quorum persona hoc dixerit; non enim in ipso delictum potuit inveniri. Clamabo ad te, inquit in ipso psalmo, per diem, et non exaudies; et nocte, subauditur utique, et non exaudies; sed addidit: et non ad insipientiam mihi , imihi, sed ad intellectum. Quid est, ad intellectum non exaudies? id est, me non exaudies ad temporalia, ut intelligam a te desideranda sempiterna. Non ergo relinquit Deus, et cum videtur relinquere, tollit quod male desiderasti, et docet quid debeas bene desiderare. Si enim semper Deus in istis prosperitatibus faveret nobis, ut omnia nobis abundarent, nullamque in tempore isto mortalitatis nostrae tribulationem, nullas pressuras angustiasque pateremur; non diceremus nisi ista esse summa bona quae praestat Deus servis suis, et majora ab illo non desideraremus. Ideo autem huic vitae
Abbreviated transcription (Latin):
& totũ illũ popłm isrł edux̃ imanu fortissi¬
ma de egipto. ꝙ ꝑ sequentes inimicos eorũ
inmari dimerserit. duxeritq ꝑ cont̾ dicen¬
tes gentes. debellatisq hostib inttã ꝓmissi¬
onis posuerit. uictoriasq magnas ex pauci¬
placuerit ei quasi auertere se apopto suo. ut
stragẽ occisionis & mortis paterent᷑ scĩ eꝰq ne
nrõs. idẽ. illũ popt̾m sic̃ dixi ab egipto lib̾a¬
tũ. uictis pulsisq det̾ra sua gentib c̃stitue¬
rit in regno mirantib omĩb qđ sepe apaucis
multi uicti eẽdit Hoc gͦ ingemitu c̃fessionis
ioccipit cantari inpsalmo isto Nonst ustra
enĩ ista factas. nisi ut ꝑcelligat᷑ quare ista¬
facca sint.  inde qr faccas. m anifestũ ẽ. qua¬
resint facca. altius quȩrendũe. Idõ gtulus
ñ habec tantũ filiis chore: s iintellectũ
filuis chore hoc &mnillo psalmo ẽ. cuiꝰ pͥmũ
nos iid qđ dic ebat. ꝙ in corpꝰ suũ qrq nos
sumꝰ corpꝰ eiꝰ. ille caput nr̃m. uocẽ decru¬

Expanded text:
 totum illum populum Israel eduxerit in manu fortissima de Aegypto, et persequentes inimicos eorum in mari demerserit, duxeritque per contradicentes gentes, debellatisque hostibus in terram promissionis posuerit, victoriasque magnas ex pauciplacuerit ei quasi avertere se a populo suo, ut stragem occisionis et mortis paterentur sancti ejus, et nostros, id est illum populum, sicut dixi, ab Aegypto liberatum, victis pulsisque de terra sua gentibus constituerit in regno, mirantibus omnibus quod saepe a paucis multi victi essent. Hoc ergo in gemitu confessionis incipit cantari in psalmo isto. Non frustra enim ista facta sunt, nisi ut intelligatur quare facta sint. Proinde quia facta sunt, manifestualtius quaerendum est. Ideo titulus non habet tantum, filiis Core; sed, In intellectum filiis Core. Hoc et in illo psalmo est, cujus primum nos in id quod dicebat, et in corpus suum quia et nos sumus corpus ejus, ille caput nostrum, vocem de cru
Abbreviated transcription (Latin):
ligas ꝙ p̃tita. quedictas defuturo eẽ p̃dicta
Indõ laudabim᷑ totadie: Et in nomine tuo
c̃fitebim᷑ in scłm quid laudab im. qͥd c̃ fitebi¬
mͣ : qr̾ ex omĩb affligentib nos eriustinos. qt̃
regnũ ꝑ petuũ dab nob̾. qe cõplebit᷑ in nob̾¬

Expanded text:
ligas et praeterita quae dicta sunt de futuro esse praedicta. In Deo laudabimur tota die: et in nomine tuo confitebimur in saecula. Quid, laudabimur? quid, confitebimur? Quia ex omnibus affligentibus nos eruisti nos, quia reguum perpetuum dabis nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
ut quasi illi aute sint. nos retro. illi uictores
nos uicti deputem᷑ Ee qͥ oder̃ nos diri piebant si¬
cati sumꝰ hi significant᷑ qͥsic passis: ut uicor
nib corũ Nũqͥd eiuĩ ꝗ do fugiebant xpĩani
ꝑ sequentib inimicis idolatris flebant c̃grega¬
tiones ꝙ uibilationes dõ : Nũ qͥd c̃cinheb ant᷑

Expanded text:
ut quasi illi ante sint, nos retro; illi victores, nos victi deputemur. Et qui nos oderunt, diripiebant sicati sumus. Hi significantur qui sic passi sunt, ut in corpnibus eorum. Numquid enim quando fugiebant Christiani persequentibus inimicis idololatris, fiebant congregationes et jubilationes Deo? Numquid concin
Abbreviated transcription (Latin):
Admirans quare
inistis dieb tanꝗ de¬
seruerit eos quos in
passionib exercere
uoluerit recolit p̾tĩta quȩ audier apa¬
crib tanꝗ dicentes Nonea quȩ patim̃ nob̾
retuler patres urĩ: na or uullo psalmoħ
eruisti eos Ego aut̃ sũ ũmis qr ñ homo. ob

Expanded text:
Admirantes quare in istis diebus tanquam deseruerit eos quos in passionibus exercere voluerit, recolunt praeterita quae audierunt a patribus, tanquam dicentes: Non ea quae patimur nobis retulerunt patres nostri. Nam et in illo psalmo hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
dns ad nuntiat᷑ infi¬
dẽ omĩum gentium.
& uniũsus orb trarũ fit ȩccła eiꝰ. Ipse suꝑ
maria fundauit eã.. Ipse firmissime stabili¬
uit eã suꝑ omis fluctꝰ scłi huiꝰ. ut ab ea suꝑa¬
rent᷑ ne nocerent ei. It suꝑ flumina p̃ ꝑ auit
eã Tlumina inmare fluunt: & cupidi ho¬
mines labunt᷑ inscłm. Eciã istos suꝑat ȩccła.
quȩ deuiccis ꝑ dĩ grãm cu piditatib scłarib adre¬
cipiendã in mortalitatis caricatẽ ꝑata .ẽ. Quis¬

Expanded text:
ntiatur in fidem omnium gentium, et universus orbis terrarum fit Ecclesia ejus. Ipse super maria fundavit eam: ipse firmissime stabilivit eam super omnes fluctus saeculi hujus, ut ab ea superarentur, nec nocerent ei. Et super flumina praeparavit eam: flumina in mare fluunt, et cupidi homines labuntur in saeculum; etiam istos superat Ecclesia quae devictis per Dei gratiam cupiditatibus saecularibus ad recipienda
Abbreviated transcription (Latin):
inhominib quęritis: auferte ne impediant.
aditus quosuos statiustis cupiditatis & timoris:
Et eleuamini portȩ act̾nales Et eleuamini ad¬
itus aec̾nę uicę renuntiationis scłi. & conũ¬
sionis addm̃. It intro ibit rex głȩ. Et intro¬
ibic rex inqͦ sine suꝑbia głem̃. qͥ suꝑatis por¬
tis mortalitatis. & pate factis sibi cęlestibus
tas. & quęrit: Quis ẽ. iste rex głae: O ñs̃ for¬
tis & potens Quẽtu infirmũ & obp̃ssũ putasti:
ns potens inp̃lio Contreca cicatrices. & senties
reꝑatas. & inmoitalitati redditã infirmitatẽ hu¬
manã: Resoluta ẽ. quȩ debebat t̾ris: ubi cum
morte belligerata ẽ. darificatio dnĩ. Tollite¬
portas pͥncipes urãs: hinc iã ꝑgat᷑ incelũ. ex¬
clamet itum̃ ꝓpħica uox.: Tollite portas etiã
cȩlestes pͥncipes urĩ quas hab etis in animis homi¬
nu qͥadorant miliciã cęli.: łt eleuammi porcę
caritatis. & castitatis. ꝑ quas anina diligit unũ

Expanded text:
in hominibus quaeritis, auferte, ne impediant, aditus quos vos statuistis cupiditatis et timoris. Et elevamini portae aeternales: et elevamini aditus aeternae vitae, renuntiationis saeculo et conversionis ad Deum. Et introibit rex gloriae: et introibit rex, in quo sine superbia gloriemur; qui superatis portis mortalitatis, et patefactis sibi coelestibus,talis, et quaerit, Quis est iste rex gloriae? Dominus fortis et potens: quem tu infirmum et oppressum putasti. Dominus potens in bello: contrecta cicatrices, et senties reparatas, et immortalitati redditam infirmitatem humanam. Persoluta est quae debebatur terris, ubi cum morte belligerata est, clarificatio Domiportas principes vestri: hinc jam pergatur in coelum. Exclamet iterum prophetica tuba: Tollite portas, etiam coelestes principes, quas habetis in animis hominum qui adorant militiam coeli . Et elevamini portae charitatis et cas
Abbreviated transcription (Latin):
tationib: Qui n accepit inuano animã suã.
q ui n̾inreb ñ ꝑmanentib deputauit animã suã.
sedea inmortalẽ sentiens. aec̾nitatẽ. stabilita¬
tẽ: atq in cõmutabilẽ desid̾abit. Et ñĩura¬
simplicia & ñ fallentia s̃ aec̾na ita se p̃buit

Expanded text:
n accepit in vano animam suam: qui non in rebus non permanentibus deputavit animam suam, sed eam immortalem sentiens, aeternitatem stabilem atque incommutabilem desideravit. Et non jurasimplicia et non fallentia sunt aeterna, ita se praebuit
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o nisi qđ uidebat᷑ ocut. ñ qđ corde incelli¬
gebat᷑.: Si aut̃ haberent intꝰ oculos sic̃ habe¬
bant foris: ex ẽo qđ foris uidebant. intellige¬
rent filiũ dauid. Ex eo qđ intꝰ intelligebant:
incelligerent diñ dauid Mutauit gͦ uul¬
tũ suũ corã ab imelech. Quidẽ. corã ab imeledi:

Expanded text:
 nisi quod videbatur oculis, non quod corde intelligebatur. Si autem intus haberent oculos sicut habebant foris, ex eo quod foris videbant intelligerent filium David; ex eo quod intus intelligebant, intelligerent Dominum David. 7. Mutavit ergo vultum suum coram A
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. & efferebat᷑ in manib suis. Hoc uere
fr̃i quo mͦ posse fieri in hominẽ quis incelligat:
Quis enĩ portat᷑ in manib suis : manib aliorũ
potest portari homo. manib suis nemo por¬
tat᷑. Quomͦ intelligat᷑ in ipso dauid scđ̾m
licterã ñ inuenimꝰ᷑: in xp̃o aut̃ inuenumus:

Expanded text:
tatis. 10. Et ferebatur in manibus suis. Hoc vero, tatis. 10. Et ferebatur in manibus suis. Hoc vero, fratres, quomodo posset fieri in homine, quis intelligat? Quis enim portatur in manibus suis? Manibus aliorum potest portari homo, manibus suis nemo portatur. Quomodo intelligatur in ipso David secundum litteram. non invenimus; in Christo autem i
Abbreviated transcription (Latin):
affectabac : affectũ habebat. Quidẽ. af¬
fectũ hab̾e : qr cõ ꝑ assus ẽ. infirmicatib nrĩs:
Midõ uoluit ipsã carnẽ susciꝑe in qua mor¬
tẽ occidec cõpassus: Ergo nob̾ affectasse
Sine affectu. sine miscđia.: Ubiẽ. affectus :
ibi miscđia. Ubi miscdia ẽ: miseratꝰẽ. nos
desuꝑno: Si exinaniri se nollec. manens
ce sẽpic̃na lib̾aret. quonos peccatũ suꝑbiȩ
ꝑ duxerao: humiliauic se factꝰ subdicus
usq admortẽ moitẽ auc̃ crucis: Ergo affeccabat.¬
qr ꝑ uenit usq ad moitẽ crucis: Et qm̃ quictu¬
cifigit᷑ inligno extendit᷑. Ut auc̃ tr̃ mphanũ
fiat caro. idẽ. cornu in ligno extendit᷑: Dictũẽ.¬
a tũ in phanitabat. idẽ. crucsigebat᷑ ligno
extendebac᷑ Affectabat idẽ. affectũ in nobis
habebat: uc animã suã poneret ꝓ ouib sus
Trmphanizabat. Quomͦ ad ostia ciuitatis.
seramꝰ hostia contra x pm: & a ꝑueramꝰ habo¬
lo: Contra uitã ęt̃nã dausũ corhabebamus

Expanded text:
. Quid est affectum habere? Quia compassus est infirmitatibus nostris: et ideo voluit ipsam carnem suscipere, in qua mortem occideret. Compassus ergo nobis, affectasse Sine affectu, sine misericordia . Ubi est affectus, ibi misericordia. Ubi misericordia est? Miseratus est nos desuper. Nam si exinanire se nollet, manens te sempiterna liberaret, quo nos peccatum superbiae perduxerat, humiliavit se, factus subditus usque ad mortem, mortem autem crucis. Ergo affectarvenit usque ad mortem crucis. Et quoniam qui crucifigitur, in ligno extenditur; ut autem tympanum fiat, caro, id est corium, in ligno extenditur: dictum est, et tympanizabat, id est crucifigebatur, in ligno extendebatur. Affectabat, id est, affectum in nos habebat, ut animam suam poneret pro ovibus suis . Tympanizabat. Quomodo? Ad ostia civitatis. seramus ostia contra Christum, et aperueramus diabolo; contra vitam aeternam clausum cor habebamus:
Abbreviated transcription (Latin):
er Decurrebant suꝑ barbã dauid saliuȩ:
Quid s̃ saluiȩ : quasi uerba infancilia.: Saliuȩ
enĩ curr̃ in in fancilib: Nonne erant tanquã
infancilia uerba manducate carnẽ meã. & bi¬
bice sanguinẽ meũ : sedista infancilia uerba
tegebant uirtutẽ eiꝰ: Uirtꝰ enĩ inbarba intel
Incellex ut arbitror scĩtas urã : titulũ psalmi
huiꝰ: Siuelimꝰ iã psalmũ ex ponere: tim̃dũe.
ne illa quȩ audistis labant̾ decordib urĩs.:
Titulũ psalmi huiꝰ ex posuimꝰ in nomine dniurĩ¬

Expanded text:
arbam David salivae: quid sunt salivae? Quasi verba infantilia: salivae enim currunt infantibus. Nonne erant tanquam infantilia verba: Manducate carnem meam, et bibite sanguinem meum? Sed ista infantilia verba tegebant virtutem ipsius. Virtus enim in barba intellIntellexit, ut arbitror, Sanctitas Vestra titulum psalmi hujus. Si velimus jam Psalmum exponere, timendum est ne illa quae audistis labantur de cordibus vestris. Titulum psalmi hujus exposuerimus in nomine Domi
Abbreviated transcription (Latin):
puer etiã inlaudib omiũ regi p̃ponebat᷑. uc se
ad regẽ gecd qui uocabat᷑ achis.: Suggestũẽ.
aut̃ regiilli illũ apudse hab̾e qͥmagnã głam
hab̾e cȩꝑat inpopło uidȩorũ: & diccũ ẽ. illi
Nonne iste ẽ. dauid cui chorũ fecer̃ mulieres isra¬
le rex adquẽ confugerat uellec opprimere
eũ quẽ possec deuicino hostẽ hab̾e si saluũ fal¬
uaret : ti muit a illũ.  sic̃ scriptũ ẽ. mucaũ
uulcũ suũ corã ipsis. & affectabat. ꝙ d̃m pha¬
nizabat. adostia ciuitatis & ferebat᷑ inin anib
suis. Et ꝓcedebat adostia p ͦitȩ . ꝙ saliue
decurrebant suꝑ barbã eiꝰ. Uidit eũ rexille
apud quẽ lacebat: & ait suis: Ut qͥd mͥ¬
istũ arrepticiũ adduxistis: nũ qͥd nã intra¬
curꝰ ẽ. indomũ ieã : ꝙ sic illũ dimisit ꝓ ici¬
ens. ꝙ sic recessit uide dauid incolumis: Fis

Expanded text:
puer, et jam in laudibus omnium regi praeponebatur, ut se ad regem Geth, qui vocabatur Achis. Suggestum est autem regi ipsi, quod illum apud se haberet, qui magnam gloriam habere coeperat in populo Judaeorum, et dictum est illi: Nonne iste est David, cui chorum fecerunt mulieres Israle rex ad quem confugerat, vellet opprimere eum, quem posset de vicino hostem habere, si salvum servaret? Timuit et illum, et, sicut scriptum est, mutavit vultum suum coram ipsis, et affectabat, et tympanizabat adus, procidebat ad ostia portae, et salivae discurrebant super barbam ejus. Vidit eum rex ille apud quem latebat, et ait suis: Utquid mihi arreptitium istum adduxistis? numquidnam intraturus est in domum meam? Et sic illum dimisit projiciens illum: et recessit inde David i
Abbreviated transcription (Latin):
S edqr minꝰ ido neus ẽ. infans qͥ paue uescat᷑. ipsũ
panẽ mat̾ incarnat. ut ꝑhumilitatẽ manulle
ꝙ lactis sucũ deipso pane pascit infancem:
gͦ deipso pane pauit nos sapientia dĩ: ꝗi
uerbũ caro factũẽ. & habitauic innobis.
U idete gͦ humilitatẽ. qr panẽ angłorũ man
ducauit homo ut scriptũẽ. panẽ cęli dedit
eis Panẽ angłorũ manducauit homo: idẽ.
uerbũ illud quo pascunt᷑ angłi sẽp̃ it̃num.
qđẽ. ęquale patri mauducauit homo.
qr cũ in forma dĩ eẽt. ñ rapinã arbitratꝰ ẽ.
eẽ se aequalẽ dõ. Saginant᷑ illo angłi:

Expanded text:
 minus idoneus est infans, qui pane vescatur, ipsum  minus idoneus est infans, qui pane vescatur, ipsum panem mater incarnat et per humilitatem mammillae in lactis sucum de ipso pane pascit infantem. de ipso pane pavit nos sapientia dei? Quia verbum caro factum est et habitavit in nobis. Videte ergo humilitatem, quia panem angelorum ducavit homo, ut scriptum est: Panem coeli dedit eis, panem angelorum manducavit homo . Id est: Verbum illud quo pascuntur angeli sempiternum, quod est aequale Patri, manducavit homo, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalem se Deo. Saginantur i
Abbreviated transcription (Latin):
Dauid hoc inspũ dix̃. longe pꝰabrahã. Teporib
aut̃ ab rahȩ: fuit melchi sedech: Dequo alio loco
dic̃.: Tues sac̃d os in etnũ scđm ordinẽ melchi¬
sedech. nisi deillo cuꝰ nostis sacrifitiũ : subla¬
tũ ẽ. enĩ sacrifitul aa ron: & cȩpit eẽ. sacrifiti¬
um scđm ordinẽ melchi sedech. Ergo mutaũ
corpore a sanguine suo uoluit eẽ salutẽ nrãm.
U nde aut̃ cõ iñdauit corpꝰ & sanguinẽ suuĩ : de
humilitate sua Nisi eiũ eẽc humił: nec man¬
ducaret᷑. nec biberet᷑. Res pice alitaidinem
ipsius In pͥncipio erat uerbũ. & uerbũ erat
apud dm̃ : & ds̃ erat uerbũ.. Ecce cib sẽpit̃nꝰ:
Sedmanducant angłi. manducant suꝑ nȩ uir
tutes. manducant cȩlestes sp̃s. Et manducant
& saginant᷑: & integrũ manet qđ eossatiat
m̃sa illa latesceret. & ad paruulos ꝑueniret.
Unde aut̃ fit crb lac : unde cỹb iulac conuer¬
tit᷑. nisi ꝑ carnẽ traiciat᷑  nã mat̾ hoc facit:

Expanded text:
David hoc in spiritu dixit longe post Abraham. Temporibus autem Abrahae fuit Melchisedech. De quo ergo alio dicit: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech, nisi de illo cujus novimus sacrificium? 3. Sublatum est enim sacrificium Aaron, et coepit esse sacrificium secundum ordincorpore et sanguine suo voluit esse salutem nostram. Unde autem commendavit corpus et sanguinem suum ? De humilitate sua. Nisi enim esset humilis, nec manducaretur, nec biberetur. Respice altitudinem ipsius: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Ecce cibus sempiternus: sed manducant Angeli, mtutes, manducant coelestes spiritus, et manducant et saginantur, et integrum manet quod eos satiat mensa illa lactesceret, ut parvulis proveniret. Unde autem fit cibus lac? unde cibus in lac convertitur, nisi per carnem trajiciatur? Nam mater hoc facit.
Abbreviated transcription (Latin):
erroris eis dominabat᷑: Ille aut̃ dicẽb ac:
Nisi qͥs manduca uerit carnẽ meã. & bibit
sanguinẽ meũ. Quia mucauerat uultũ
suũ quasi furor iste & in sania uidebat᷑
dare carnẽ suã manducandã hominib
& bibendũ sangiunẽ Idõ quasi insatius
putatꝰ ẽ. dauid: quando dix̃ ipse achis
Arrepticiũ mͥ ad duxistis Nonne uidet᷑ in¬
sania manducate carnẽ meã. & bibite san¬

Expanded text:
dicebat, Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum. Quia mutaverat vultum suum, quasi furor iste et insania videbatur, dare carnem suam manducandam hominibus, et bibendum sanguinem. Ideo quasi insanus putatus est David, quando dixit ipse Achis: Arreptitium hunc mihi adduxistis. Nonne videtur insania, Manducate carnem meam, et bibite san
Abbreviated transcription (Latin):
sine causa dictũẽ. ꝓcedebat adostiũ portę
Nonsine causa dictũe. a saliuȩ decurrebant
suꝑ barbã eiꝰ.: Nonfrustra dictas mercede
intelligentie. duituruꝰ sermo ho nerosus eẽ
ñdebec.: Nostas frs uideos ipsos corã qͥb ille mu¬
tauit uulcũ suũ. q dimisic eosq abut: hodie
uacare. sulli qͥ xp̃m amiser̃ quosdimisit a a¬
but. habenc in anẽ udcationẽ: nos h abemꝰ
fructuosã uacationẽ. ut incelligamꝰ xpm̃
qͥ illos dimisic & uenitaqd nos: Omĩa ñ frus¬
tra factas. & in illo furore dauid qđ dicit᷑
affectabat. ꝙ tr̾ mphanitabat adostia ci¬
uicatis. a fereb at in manib suis. a ꝓ oide

Expanded text:
at ad ostia portae: non sine causa dictum est, Et salivae decurrebant super barbam ejus: non frustra dicta sunt. Mercede intelligentiae diuturnus sermo onerosus esse non debet. Nostis, fratres, Judaeos ipsos, coram quibus ille mutavit vultum suum, et dimisit eos, et abiit, hodie vacare. Si illi qui Christum amiserunt, quos dimisit, et abiit, habent inanem vacationem; nos habemus fructuosam vacationem, ut intelligamus Christum qui illos dimisit, et venit ad nos. Omnia non frustra facta sunt, et in illo furore David, quod dicitur affectabat, et tympanizabat ad ostia civitatis, et ferebatur in manibus suis, et procid
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificuĩ corporis & sanguinis dni qđ fideles
ante oculos duo sacrificia. & illuqd scđm or¬
dinẽ aaron: & hoc scđm ordinẽ meldi sedech
S criptũ ẽ. enĩ. Iurauit dñsꝙ ñ penicebit eũ. cu
es sac̃dos inet̃nũ scđ̾ in ordinẽ melchi sedech.¬

Expanded text:
sacsac ergo ante oculos duo sacrificia, et illud secundum ordinem Aaron, et hoc secundum ordinem Melchisedech. Scriptum est enim: Juravit Dominus, et non poenitebit eum, tu es sacerdos secundum ordinem Melchisedech
Abbreviated transcription (Latin):
Et discipłi eiꝰ qͥ eũ sequebant᷑ ex pauet̃ &ꝰ ex¬
horruer̃ sermonẽ ñ intelligentẽs: putaue¬
& sanguinẽ bibicuri & ñ potuet̃ coletare
quasi dicentes quo mͦ ẽ: Error enĩ ꝙ igno¬
rancia & stultitia iuꝑsona regisachis: Ubi

Expanded text:
Et discipuli ejus qui eum sequebantur, expaverunt, et exhorruerunt sermonem, et non intelligentes putaveet sanguinem bibituri: et non potuerunt tolerare, quasi dicentes, Quomodo est? Error enim et ignorantia et stultitia in persona regis Achis. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
narrauimꝰ: Nongͦ nich il signficat uihis qr¬
qđ nom̃ mutatũ ẽ. & iddiccũ ẽ. corã ab iineleche
intendite mecũ. Omĩa enĩ quedixi mͦ. qͣsi
admanũ ꝑtinent pulsantis. ñdũ aꝑtum ẽ:
Pulsauimꝰ cũ ista diceremꝰ. pulsatis q uos cũ
ista audiretis. Adhuc pulsemꝰ orando ut

Expanded text:
narravi. Non ergo nihil significat, et quod nomen mutatum est, et dictum est coram Abimelech. 4. Intendite mecum. Omnia enim quae dixi modo, quasi ad manum pertinent pulsantis, nondum apertum est. Pulsavimus, cum ista diceremus; pulsastis et vos, cum ista audiretis: adhuc pulsemus orando, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ubi omĩa nob scriptas. quȩ ꝑtinent adres
gestas dauid: sedũ inuenimꝰ hoc. & tam̃
aliquid inuenimꝰ unde appareat hoc eẽ
cractũ.. Nã scriptũ ẽ. qr cũ sugerec dauid
ꝑ secutorẽ saul: conculit se adachis re
quaudo goliã int̃fec̃: & inuna pugna głam secu¬
ritacẽq regni& regiec popło cõꝑauit: Saulanc̃
cũ ꝓuocantẽ goliã estuarec: ꝓstrato golia hostis
eẽ cepit ei ꝑciuꝰ manũ hostẽ necauerat: It inuidit
głȩ dauid in axime qr popłs in&ultatione consti

Expanded text:
ubi omnia nobis scripta sunt quae pertinent ad res gestas David: sed non invenimus hoc, et tamen aliquid invenimus unde appareat hoc esse tractum. Nam scriptum est quia cum fugeret David persecutorem Saül, contulit se ad Achis requando Goliam interfecit, et in una pugna gloriam securitatemque regni et regi et populo comparavit. Saül autem cum provocante Golia aestuaret, prostrato Golia hostis esse coepit ei, per cujus manum hostem necaverat, et invidit gloriae David: maxime quia populus in exsultatione con
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ. Ergo anteꝗ ibi regnarent uidȩi: ⁊bi
erat ille sac̃dos melchi sedech quiscribit᷑ in
genesiꝰ sac̃dos dĩ excelsi: Ipse occurrit ha¬
brahe quando lib̾auic loch demanu ꝑse¬
quentiũ. a. ꝓstrauit eos aqͥb ille tenebat᷑.
& lib̾ auic frẽm: Post lib̾ationẽ st ĩs: occur¬
rit ei melchi sedech. &tantꝰ erat melchi se¬
dech. a quo b enediceret᷑ abrahã.. Uidete¬
nedix̃ abrahã. & dedit ei decimas abrahã: Ui

Expanded text:
ta est. Ergo antequam ibi regnarent Judaei, ibi erat ille sacerdos Melchisedec, qui scribitur in Genesi Sacerdos Dei excelsi . Ipse occurrit Abrahae, quando liberavit Lot de manu persequentium, et prostravit eos a quibus ille tenebatur, et liberavit fratrem: post liberationem fratris occurrit ei Melchisedec. Et tantus erat Melchisedec, a quo benediceretur Abraham. Protnedixit Abraham, et dedit ei decimas Abraham. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
ris mͦ x pm a pud uideos: & ñ inuenis Un
nes miserat: ipsũ dauid. ab rahã. ysaac.
miserat. ꝙ pauci inde cognouer᷑. Ec ipsi
nos: & ñ inuenis. Eranc auc̃ de circũ cisione
recedentib tẽporib fidĩ: multa nulia circũcisorũ:
Quęris mͦ & ñ inuenies: Merico enĩ ñ inuenis. Mu
Idõ enĩ mutatas nomina. ut adinisteru signifi¬
cationẽ nos excitaret mutatio nominũ. nepu
qđ in libris regnorũ gestũ inuenit᷑: Ic ñ ibi
quȩreremꝰ figuras futurorũ. sꝯtanꝗ res ges¬
tas acciꝑemꝰ: Cũ gͦ nomina mutant᷑. qͥd tibi
qͥs manducauerit carnẽ meã. & bibit san¬

Expanded text:
ristum apud Judaeos, et non invenis. Undnes miserat, ipsum David, Abraham, Isaac miserat, et pauci inde cognoverunt, et ipsnos, et non invenis. Erant autem de circumcisione recentibus temporibus fidei multa millia christianorum. Quaeris modo, et non invenis. Merito non invenIdeo enim mutata sunt nomina, ut ad mysterii significationem nos excitaret mutatio nominum: ne puquod in libris Regnorum gestum invenitur, et non ibi quaereremus figuras futurorum, sed tanquam res gestas acciperemus. Cum ergo nomina mutantur, quid tibi quis manducaverit carnem meam, et biberit san