comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ui̾tatis ⁊ muntlicia oꝑis. ł insacra¬
m̃to gemine dilectionis. qͥb bñ
fulgere ebent eccłie doctores:
Y dixit eis: Ite in castellum qͥ con¬
tra uos est .i. pentrate barbara ⁊
indocta munddi loca qͣi contͣ posi¬
ti castelli menia: Qrat n mundꝰ¬
ꝓħica rõne ⁊ phariaca tͣdicione
In asina significat᷑ iucłi. iugo be¬
gis domiti. s tñ pecẽis irretiti.
cui nullus rõnabiliũ doctoꝵ fre¬
nũ doctrine ⁊ correctionis ĩpo¬
suerat. id̃oq iuuncłis peccator
irrecit᷑ erat. s apłi soluerunt

Expanded text:
is, et munditiam operis, vel in sacramento geminae dilectionis, quibus bene fulgere debent Ecclesiae doctores, et dixit eis: « Ite in castellum quod contra vos est , » id est penetrate barbara et indocta mundi loca, quasi contra positi castelli moenia. Erat enim mundione, et pharisaica traditione In asina significantur 384 Judaei jugo legis domiti, sed tamen peccatis irretiti. cui nullus rationabilium doctorum frenum doctrinae et correctionis imposuerat. Ideoque vinculis peccatorum irretitus e
Abbreviated transcription (Latin):
aqͥlom.da: qr diabłm cohibeo ne captos
grãm subtrahere. sñ qͣ ñ ualẽt redire.
Illũ gi cõpescã ut desistat. hc̃ mittã ut ad¬
sistat: ⁊ reducat. Alios uo̾ nec mactat.nͣ
manducat: s. qr criminali macła eoꝵ

Expanded text:
Aquiloni: Da, quia diabolum cohibeo, ne captos am subtrahere, sine qua non valent redire. Illum ergo compescam, ut desistat; hunc mittam, ut assistat et reducat. Alios nec mactat, nec manducat, quia in criminali macula eor
Abbreviated transcription (Latin):
ueraciꝰ penetrat: cuse ab ext̃nis auctio¬
nib && tumultib seꝑat: Male nͥ ħo
uigilat. c eu seclariũ turaru estus
insolent̃ inqͥetat: Aure n corttis
cogitacionum turba ꝑstrepens clat̾te.
tͣr sonꝰ qͣnto magis conpesett᷑. tanto
p̃sidntis iudicis uox minꝰ auditur:
Non n ħo ꝑfecte sufficit adurͣt tli¬

Expanded text:
penetrat, cum se ab externis actionibus et tumultibus separat. Male vero homo vigilat, cum eum saecularium curarum aestus insolenter inquietat. Aurem enim cordis cogitationum turba perstrepens claudit, quarum sonus quanto magis compescitur, tanto praesidentis judicis vox minus auditur. Non enim perfecte
Abbreviated transcription (Latin):
pauci ĩ ea uiri .i. uirilit̃ agentes.
⁊ apportatꝰ ẽ. qr ñ ẽ qͥ occurrat ei.
aut dimute eis hãc noxã. aut de¬
le me de lbro urcȩ. Pauci st̃ in
hac ciuitate tales uiri. qͥ se appo

Expanded text:
in ea viri et viriliter agentes. et apporiatus est, quia non est qui occurrat ei ,Aut dimitte eis hanc noxam, aut dele me de libro vitae . » Pauci sunt in hac civitate tales viri, qui se oppo
Abbreviated transcription (Latin):
pingit. Alia enĩ ht̃ carm̃. alia lam̃tũ:
alia ue. Carm̃ cantant illi qͥ a pͥma ho
minĩ deuitauert̃. nullis mortaliũ pec¬
camiñ fecib polluti. nec arenatũ ac̾uis
Alii ue. qͥ crimina lacͥmis ñ diluer̃. s ĩ ꝓfun¬

Expanded text:
pingit. Alia enim habet carmen; alia, lamentum; alia, vae. Carmen cantant illi qui a prima himinum devitaverunt, nullis mortalium peccaminum faecibus polluti, nec arenarum acervis Alii, vae, qui crimina lacrymis non diluerunt, sed in profun
Abbreviated transcription (Latin):
humiłr plangimꝰ. p̃missis exemplis iam
lit̃t. qͣ spbendidas epłas qͣrat leo fortis.qͥ. ꝙ
auceps insicdiotur. latos ponit q pedicad¬
ad capiendũ uiros. qͦꝵ alios mactat. &¬
manducat. qͦs scilicet pꝰ lapsũ ne resur¬
gant qͣsi uincłis plaustri coartat. Alios
mactat s ñ manducat. qͦs .s. qͣsi triticũ¬

Expanded text:
humiliter plangimus. Praemissis exemplis jam liquet quam splendidas epulas quaerat leo fortis, qui quasi anceps insidiatur, laqueos ponit et pedicaad capiendos viros, quorum alios mactat et manducat, quos scilicet post lapsum ne resurgant, quasi vinculis plaustri coarctat. Alios mactat, sed non manducat, quos scilic
Abbreviated transcription (Latin):
teat urt̾isutte. nouã incoare non
pot. qͥa n assurt᷑ pannꝰ nouus ueftim̃¬
to ueti ne maior fiat scissura. nec ui¬
nũ nouũ mittit᷑ inutres ueteres.
ne runpant᷑. nec sponso placet discolor
añi ñ aucdiebat: si extincto egiptͥo.

Expanded text:
teat veteris vitae, novam inchoare non potest, quia non assuitur pannus novus vestimento veteri, ne major fiat scissura; nec vinum novum mittitur in utres veteres, ne rumpantur , nec sponso placet vestis diDomini non audiebat, sed exstincto Aeg
Abbreviated transcription (Latin):
tia cdiuiciarũ. lib̾tatis arbitrii
diuicus xxubans: diabolice ꝑsua¬
sroni elongatione suꝑba adqͥes¬
cens. adeo in regione dissimilitu¬
tlinis abiit. abono declinans: ma¬
lo acdesit: Illiꝰ deẽti uolati taro¬
graphũ. erat memoria illiꝰ p̃ua¬
osti in nr̃i accusacionẽ. ꝯthepnaci¬
lit. ut ia nec ꝯscientia nr̃a timeat.
nec diabolus mueniat qd obiciat:

Expanded text:
tis  f. libertatis arbitrii divitiis exuberans, diabolicae persuasioni elatione superba acquiescens, a Deo in regione dissimilitudinis abiit, a bono declinans, malo adhaesit. Illius decreti violati chirographum erat memoria illius praevahostis in nostri accusationem et condemnatilit, ut jam nec conscientia nostra timeat, nec diabolus inveniat quod objiciat.
Abbreviated transcription (Latin):
Uia m exemplo uitas inꝑmisso. uita
inp̃nrio: Uos gͦ qͥ auclitis attendite
eni relatu: non clesunt q cortla mo¬
ueant. q̃m̃tes penetrent. qͥ anmios
beniant. adq adiliglidũ saluatorẽ
acceu̾ant: Hon it sr̃i rõe tanta uoluit¬
cdifficultate reclime. qr om̃ia ubo uir

Expanded text:
emplo, veritas in promisso, vita in praemio. Vos ergo qui auditis, attendite enim relatu non desunt quae corda moveant, quae mentes penetrent, quae animos leniant, quae ad diligendum Salvatorem accendant. Non enim sine ratione tanta difficulta
Abbreviated transcription (Latin):
libet: s orucis. q̃ ignominiosior est:
Ncce humilitatis exemplũ. suꝑbieme
tlicam̃tũ: Icce ꝑfecta obedientia. sũ¬
ma caritas. grandis humilitas: Hec alto
consilio susciꝑe uoluit altissimꝰ ꝓ nr̃a
humilitate: ñ ꝓsua necessitate:
Nuo s̃ miranda exinanicionis .s. mo¬

Expanded text:
em crucis, quae ignominiosior est. Ecce habemus humilitatis exemplum, superbiae medicamentum. Ecce perfecta obedientia, summa charitas, grandis humilitas. Haec alto consilio suscipere voluit Altissimus pro nostra utilitate, non pro sua necessitate. Duo sunt miranda; exinanitionis,
Abbreviated transcription (Latin):
tor ñr. qͥnͣ nult nos in pecem ca¬
dere. ꝙ si cecitłimꝰ: inftat hortat᷑
surge̾: Nos deseruimꝰ eũ. s ip̃e ñ tlese¬
rit nos. ĩ mo aberrantes reuoeat ad.
uiã. ac reddeunoib ꝓmittit uitam.
dicens Reu̾timini iͦ uiuite: Uñ re¬
u̾timime & ad quida Amorte: adui¬
ta᷑. auicus aduirtutes. at̾ra: adcelũ.¬

Expanded text:
tor noster, qui non vult nos in peccato cadere; et si ceciderimus, instanter hortatur surgere. Nos deserimus eum, sed ipse non deserit nos, imo aberrantes revocat ad viam, ac redeuntibus promittit vitam, dicens: Revertimini, et vivite. Unde revertimur, et ad quid? A morte ad vitam, a vitiis ad virtutes, a terra ad
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ uiuifauit. fide nos iustificans.
spe dirigens. caritate accentlens.
ne qͣ uicioꝵ macła. nr̃a pollue¬
ret cortla. ut ia innouitate uite
ambulemꝰ: Ci rographũ dec̾ti tu¬
lit. dec̾tũ fui: lex pͥmoinpara¬
diso indicta. ne comettẽt .s. de
ligno scĩe bonii mali: Hoc

Expanded text:
ificavit; fide nos justificans, spe dirigens, charitate accendens, ne qua vitiorum macula nostra pollueret corda, ut jam in novitate vitae ambulemus, chirographum decreti tulit. Decretum fuit, lex homini in paradiso indicta, ne comederet scilicet de ligno scientiae boni et mali. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis.x dñs ẽ. qͥ inbrachio sue for¬
titudinis. suꝑbũ debellauit pͥnei¬
pem mundi expugnauit. ad n̾sus
rũ usus uͥtutũ. ñ ereis telis. qͥb
gu̾e. ac p̃cipue humilitatis
pugione. suꝑbi hostis ꝯfodit
uitalia: Qui ut om̃em ĩpberet
humilitatem. in tm̃ nos clilexit
q ñ solũ ꝓ nob̾ tẽꝑabem suscepit
natiuitatem. s & passionis acetũ.
ac mortis fel gustauit: C̃ i in
forma dłi eẽt ut ait apłs: ex ina¬

Expanded text:
tus Dominus, qui in brachio suae fortitudinis superbum debellavit, principem mundi expugnavit adversus eum usus virtute, non aereis telis, quibus Hoc praecipue humilitatis pugione superbi hostis confodit vitalia, qui, ut omnem impleret humilitatem, in tantum nos dilexit, quod non solum pro nobis temporalem suscepit nativitatem, sed etiam passionis acetum, ac mortis sal gustavit. « Cum enim forma Dei esset, » ut ait Apos
Abbreviated transcription (Latin):
fece mel .s. multicludo dulcedinis.
cleclaratio iu̾tatis. s gͥ nucbeus añ
occultꝰ effulsit: amigclalus añ ueluel
arida nsicca floruit. flos feni qͥ cbeci
pata capparis: In locusta. gentilis.
in capparis. iucdlaicus popłs iutłłgr̃.
Li ocusta enĩ saltu mourer᷑. nec abulat
nͥ salienclo. ⁊ morclinate fertur:
hec ẽ gentilitas. q olim n̾ pedetẽtumn.

Expanded text:
dulcedinis, declaratio veritatis; sic nucleus ante occultus effulsit, et amygdalus velut arida et sicca floruit. Flos feni, 450 qui ssipata capparis. In locusta gentiles, in cappari Judaicus populus intelligitur. Locusta enim saltu movetur, nec ambulat nisi saliendo, et inordinate fertur. Haec est gentilitas, quae olim non pedetentim,
Abbreviated transcription (Latin):
quippe est cortex carnis. testam̃tis.
tudine̾. testa fortitudinẽ. nucleus
dubedinẽ: Et ip̃e ex carne infirma
s ꝓmte uoluntatom pr̾is effecit : Uñ
sito humane reclẽptionis ualuit:
Nucleus uͦ qͥ suauis est adgustũ. qͥpel¬
lit esuriem. ⁊ p̾stat refectione̾. recte

Expanded text:
quippe est cortex carnis, testa mentistudinem, testa fortitudinem, nucleus dulcedinem; et ipse ex carne infirma sed prompte voluntatem Patris effecit. Unde sito humanae redemptionis valuit. Nucleus vero, qui suavis est ad gustum, qui pellit esuriem, et procurat refectionem, recte
Abbreviated transcription (Latin):
ingaudiũ beate resurrectionis:
Concisso qͦ sacco. circu̾datꝰ est
daccũ enĩ pͥus ferebat. cilicio
tum sacci: S̃ accus enĩ est mortali¬
tas. passibilitas. humaniq defectꝰ
infelicitas huiꝰ sacei mi̾tu̾ est
pecc̾m. aqͦ penit᷑ ĩmunis fuit. in
quo peccm ñ fuit. nec .i.d .iii. o¬

Expanded text:
in gaudium beatae resurrectionis; conscisso quoque sacco circumdatus est Saccum enim prius ferebat, cilicio tum sacci. Saccus enim est mortalitas, passibilitas, humanique defectus. Infelicitas hujus sacci, meritum est peccati, a quo penitus immunis fuit, in quo peccatum non fuit, nec inventus
Abbreviated transcription (Latin):
głam incoruꝑtibił di. insimilitu¬
cline̾ ĩ maginis corruptibił hõis:
ebitudie saliens incleui̾ora p̾cipi¬
cia mutauit. Post: insimilituclinẽ
serpentium: Ecee saltꝰ locuste:
Qu̾a amari st̃ isti saltꝰ. mortiferi sunt:
his .q. lecalib teł se inciclebat locusta.
cdedu: de celo in ut̾m uirginis. de

Expanded text:
Dei in similitudinem imaginis corruptibilis hominis . hebetudine saliens in deteriora praecipitia mutavit; postea in similitudinem serpentium . Ecce saltus locustae. Quam amari sunt isti saltus, mortiferi sibi, his lethalibus telis se incidebat locusta, dedit de coelo in uterum Virginis, de
Abbreviated transcription (Latin):
it hic nucleus. ñ respłẽluit hic
cłc. nͥ cortice finoto. ⁊ a testa cletracto:
qr ñ est inuentũ mel in ore beotus
uiui. s mortui: Detractꝰ est gͦ cor¬
tex teste. n̾ nueleo. ł testa. ł cortex.
nsic mortuo leone: in eiꝰ ore reꝑtã¬

Expanded text:
uit hic Deus, nisi cortice fracto, et a testa detracto. Non est inventum mel in ore leonis vivi, sed mortui. Detractus est ergo cortex testae, non nucleo, vel testa cortex. Et sic mortuo leone, in ejus ore est
Abbreviated transcription (Latin):
secd effusa framea apucl iufrros i
ecluctis inde caꝑtiuis. die t̾cia corti¬
ce sanato. mel beo effulit: cũ uerꝰ
ioseph uolens agnosei asius fr̃ibus.
ait : Ego sum ioseph fr̃ u̾r. q̃ uendi¬

Expanded text:
sed effusa framea apud inferos, et eductis inde captivis, die tertia cortice sanato leo mel effudit. Cum vero Joseph, volens agnosci a suis fratribus, ait: « Ego sum Joseph frater ve
Abbreviated transcription (Latin):
sed auclita disciplina pacis ꝑeum
infortitudine sua infirmis. ⁊ hisqͥ¬
ñ fc̃: robur multiplicauit. qͣconcis¬
so mortabitatis sacro. ꝑegnis lecicie
acos ĩ mortalitatis głose diadema
ger añ celauit. qͣn caro cdeforma¬
Et refloruit caro m̾a: Nonait sim¬
plicit̾ fioruit: s refloruni: Caro em̃
humana ꝙͣ cłi filiꝰ asumpsit. in pͥmo
parente floremstie condicionis amis
nis. sed est recuꝑatꝰ in resurrectio¬
ne in saluatoris: qͥ p̃uentꝰ est bñdiẽ¬
tionibus clulceclinis in conceptu.
qͥ ĩmunis ex titit ab om̃i labe
reatu. ac resurgens amortuis absor¬
ta morte inuictoria. atos aculeo
mortis atͥto: nr̃a in capite refloruit¬
caro. ut uͥ apꝑ aruerat nr̃a infirmi¬
tas. nr̃n emineret claritas: Per eum
gͦ recuꝑatꝰ est flos feni: Om̃is en̾i caro
tũ est fenũ. ⁊ cecidit flos: Ip̃e se feno
inclirit. ut lignũ. fen̾i. stipulam.
innob̾ consimẽt. aouestim̃tis salutis
& głe nos undueret. ut ꝑ eũ defi r¬

Expanded text:
Sed audita disciplina pacis per eum in fortitudine sua infirmis qui non sunt robur multiplicavit, quando conscisso mortalitatis sacco, perennis laetitiae, atque immortalitatis gloriosae diadema ger ante celavit; quando caro deforma« Et refloruit caro mea . » Non ait simpliciter floruit, sed refloruit. Caro enim humana quam Dei Filius assumpsit, in primo parente florem suae conditionis nis, sed est recuperatus in resurrectione Salvatoris, qui praeventus est benedictionibus dulcedinis in conceptu, qui immunis exstitit ab omni labe et reatu, ac resurgens a mortuis, absorpta morte in victoria, atque aculeo mortis attrito, nostra in capite caro refloruit, ut ubi apparuerat nostra infirmitas, nostra emineret claritas. Per eum ergo recuperatus est flos feni. Omnis enim caro tum est fenum, et cecidit flos . » Ipse se feno induit, ut lignum, fenum, stipulam in nobis consumeret, ac vestimentis salutis et gloriae nos indueret, ut per eum defor
Abbreviated transcription (Latin):
rũ: Uere eiꝰ diseiplina pacis est.
q ip̃e mecliator nr est: media
uocat: Nos aũ discorcbesieramꝰ÷
miciciam exercebamꝰ. qr ñ iniiã
salutis. s in baratrũ ꝑdicionis
traeͥre curabamꝰ ceci cecos: Indm̃¬

Expanded text:
 Vere ejus disciplina pacis est, quia ipse mediator noster est; mediatvocat. Nos autem discordes eramus, micitiam exercebamus, quia non in viam salutis, sed in barathrum perditionis trahere curabamus, caeci caecos; in
Abbreviated transcription (Latin):
In soĩa sua .i. indoctrina uitatis.
q̃ ignorantiͤ tenebras excussit.
ac diuine luͦse radus eloctos il¬
lustrauit. atq longe positos. in
cdisciplina sua pr̃i reconciliauit.¬

Expanded text:
ia sua, id est in doctrina veritatis, quae ignorantiae tenebras excussit, ac divinae lucis radiis electos illustravit, atque longe positos in disciplina sua Patri reconciliavit
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s genit᷑. ⁊ si in seuectute natus.
hereclitatẽ pat̃nam habens more
pͥmogeniti in sua clicione. ⁊ aliis ꝑ
sua uoluntate clisꝑciens: Qũe pater
genuit insenectute. qr infine secłort
incarnari uolut fecit: In senectute
dũ genitꝰ est de pr̃e: hunc p̾r p̾ce
t̾is cliligit. sic̾ ip̾e ait : hic e̾̃ filiꝰ m̾s
dilectꝰ. in qͦ mͥ bñ ꝯplacui: Hic eꝰ
ͦ filiꝰ pr̃is dilectꝰ. ⁊filiꝰ accrescens: Ae¬
rrescens increm̾tu u̾bi geminat.
ut multiplex notet aum̃tũ: Ioseph
allucens. n loseꝑh nominans. adiun¬
git acorescens: n augm̃ti ꝑfectione̾
designans: geminauit filiꝰ accrescens.
filius adeeͣscens
repetens filui nom̃. sic̾ accrescentis
uocabulũ. sic̃ enĩ bis natꝰ e̾ ẜ duas

Expanded text:
omnes genitus, etsi in senectute natus, haereditatem paternam habens, more primogeniti in sua ditione et aliis pro sua voluntate dispertiens, quia Pater genuit in senectute, et in fine saeculorum incarnari fecit. In senectute est de Patre. Hunc Pater prae caeteris diligit, sicut ipse ait: « Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui . » Hic est ergo Filius Patris dilectus, et filius accrescens. Accrescens, incrementi verbum geminat, ut multiplex vocet augmentum. Joseph alludens, et Joseph nominans adjunxit: Accrescens, et augmenti perfectionem designans geminavit: Filius accrescens Joseph, filius accrescens, repetens filii nomen, sicut accrescentis vocabulum; sicut enim bis natus est s
Abbreviated transcription (Latin):
ui sustinens: Sed eos incorrigibi¬
clere. qr ñ conu̾tunt᷑ ad u̾tatem
intelligendam. ostendit se pooiꝰ
exibuisse eis bñficia om̃i amore.
⁊ obedientia digna. qr ñ fuit eis
forte ad correptionẽ. ñ ad ꝑni¬

Expanded text:
vi sustinens ; » sed eos incorrigibicedere quod non convertuntur ad veritatem intelligendam, ostendit se potius exhibuisse beneficia omni amore et obedientia digna, quia non fuit eis forte ad correctionem, non ad perni
Abbreviated transcription (Latin):
cleuenerunt secłcr: Nos gͥ in illis
arguit. ⁊ adu̾sum nos .q. c̾a̾m age̾tes:
bona sn̾ mĩtis plurima ꝯtulisse in¬
sinuat: Quasi clice̾t: Quid ultra
tbebui face̾ uinee mee un̾ feciaᷤ
sur me n̾ seqͥmini ⁊ Cur me celin¬

Expanded text:
evenerunt . Nos igitur in illis arguit, et adversum nos quasi causam agens, bona sine meritis plurima contulisse insinuat. Quasi diceret: Quid ultra debui facere vineae meae, et non feci? Cur me non sequimini? Cur mi
Abbreviated transcription (Latin):
iliꝰ accrescens ioseph. filiꝰ accres¬
cens ⁊ cdecorꝰ aspectu. filie liscur¬
tis bn̾dicens. ac nouissimis temꝑib
fut᷑a p̃dicens Ioseph int̃ alios sic̃
eximia clibectione. ita solbepni
ii mistiea bu̾dietoone in p̃coniu̾̃
saluatoris concebebrauit. clicens:
Filiꝰ accrescens ⁊ c̾: Ioseph enĩ nõis¬

Expanded text:
eph, filius accrescens, et decorus aspectu; filiae discurtis benedicens, ac novissimis temporibus futura praedicens, Joseph inter alios sicut eximia dilectione, ita solemni et mystica benedictione in praeconium Salvatoris concelebravit, dicens: Filius accrescens
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ sic̃ ioseph megipto eiꝰ magnificen¬
tia suꝑ celos est exaltata: fece uerꝰ
ioseph afr̃ib uenclitꝰ. in egipto huiꝰ
mundi exaltatꝰ. pͥus spretꝰ. nꝯtẽptꝰ :¬
Uñ ue̾ dic̃ iacob Filiꝰ onĩ accrescens
Utiq accrescens inse. naccrescens
in suis: hic ẽ ioseph qu̾e isrł dili¬
gebat suꝑ om̃s filios suo eoqł in
senectute genuissed eu̾: Isrł ẽ ds

Expanded text:
 sicut Joseph in Aegypto , ejus magnificentia super coelos est exaltata. Ecce venit Joseph a fratribus venditus in Aegypto hujus mundi, exaltatus, postea spretus et Unde vere dicit: Filius accrescens, utique accrescens in se, et accrescens in suis. Hic est Joseph, quem Israel diligebat super omnes filios suos, quia in senectute genuisset eum. Israel es
Abbreviated transcription (Latin):
occł. tui uicdeant eqͥtates: Sal¬
uator qͥppe nr̃ eqͥtatis ratione.
magis ꝙͦͣ uirtutis ostensione cũ
iucłis agens. sub pr̾is iudicio.
.q. se constituit. atoy ꝓ sua par¬
te allegans. sua̾q cãm exponens.
adt̾sus popłm ꝑ micheam locẽs
ai: Popłe m̾s qͥd feci tͥ. aut qͥa
mobestus fuiaꝰ Responcle mͥ: Quia¬

Expanded text:
tui videant aequitatem . » Salvator quippe noster, aequitatis ratione magis quam virtutis ostensione, cum Judaeis agens, sub Patris judicio quasi se constituit, atque pro sua parte allegans, suamque causam exponens, adversus populum per Michaeam loquens, ait: « Popule meus, quid feci tibi, aut quid molestus fui
Abbreviated transcription (Latin):
uicio caut̾iata. atq in corclib car¬
nalit̃ illecebrarũ fluxii hun̾ tib
reqͥescit sp̃s ĩminidus. sp̃s qͥ in locis
inaquosis. ⁊ aridis reqͥem ñ inuen̾.
.i. in cordib sẽorum. ab õi noxie
uoluptatis labe castigatis: fcce t̃tia
duob mõis consicłat᷑.s. in m̾tis ela¬
tione ⁊ ext̾iori głacione: Aliud est¬
It intꝰ intumesc̾e. alid̾ extra inanit᷑
se iactare: Subia est amor ꝓpͥe excel¬

Expanded text:
iata, atque in cordibus carnalium illecebrarum fluxu humentibus requiescit immundus spiritus, qui in locis inaquosis et aridis requiem non invenit, id est in cordibus sanctorum ab omni noxiae voluptatis labe castigatis. Ecce tertiaduobus modis consideratur, in mentis elatione et exteriori gloriatione, aliud est intus intumescere aliud exterius inaniter se jactare. Superbia est amor propriae excel
Abbreviated transcription (Latin):
ac si utͥusq uoce dic̾et᷑: Daĩa. in¬
felix. acliabolo captiua. ab hoĩe ches¬
specta. ado derelicta. post tot ⁊ tan¬
tas adu̾siones. ⁊ auolaciones. qͥbus
saluatoris tui oblita. sermones eiꝰ
retrorsũ ꝓiecisti. conu̾te̾ i reu̾te¬
Reu̾te inqua ab infelici i noxia
gaudiu. ut in ln̾o gancdeas. sicut
di. ut ait ioħs. inimieꝰ lĩ constitui¬
tur : Multũ int̾ se hee duo gau¬
dia differiuit. sunt q oĩo contraria.
nec simul in in eodem ẽe possunt:¬
Uincat gͦ ganliũ in tln̾o. sinat᷑ gau¬
diũ in scło Illud semꝑ augeatur.
hoc semꝑ inminuat᷑. donec fimi¬
etate inguroita turpitudine
fetere.⁊ nil mali pati: Huiꝰ mdi
s om̃ia in pace carnis. in securi
diu̾ sit in scło: Bonũ est ut subue¬
niat nob̾ castigando. flagellantbo.
leticiam. qͥ est oleu̾ bone concie̾¬
tie. ⁊gła filie regis. q̃ est intͥtserꝰ.¬

Expanded text:
ac si utriusque voce diceretur: O anima infelix! a diabolo captivata, ab homine despecta, et a Deo derelicta, post tot et tantas aversiones et violationes, quibus Salvatoris tui oblita, sermones ejus retrorsum projecisti, convertere et revertere, inquam, ab infelice et noxia gaudium, ut in Domino gaudeas, sicut di, » ut ait Jacobus, « inimicus Dei constituitur . » Multum inter se haec duo gaudia differunt, suntque omnino contraria, nec simul in eodem esse possuntVincat ergo gaudium in Domino; finiatur gaudium in saeculo. Illud semper augeatur; hoc semper minuatur, donec finietati ingurgitari, 323 turpitudine fetere, et nihil mali pati, hujusmodised omnia in pace carnis, in securitdium sit in saeculo. Bonum est nobis ut subveniat castigando, flagellando, nlaetitiam, quae est oleum bonae conscientiae, et gloria filiae Regis, quae est intr
Abbreviated transcription (Latin):
Beati i qͥlugent. qm̃ ip̃i consola¬
bunt᷑: Reu̾tere qͦasimulatione
suꝑsticionis. ⁊ afigr̾ato ypocͥsis. ⁊ con¬
u̾tere adueritatem pietatis. ut nꝰ¬
t̾mmꝰ os: s arcor ponas in uirtute
caritatis. ut nͨ lauelem humana
ł fauorẽ ppłarẽ ueneris. s c̃apło

Expanded text:
m ipsi consolabuntur. Revertere quoque a simulatione superstitionis, a figmento hypocrisis, et convertere ad veritatem pietatis, ut non modo os, sed et cor ponas in virtute charitatis; ut non laudem humanam, vel favorem popularem veneris, sed cum Apo
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbuit. ł si acdo seaccepisse clicit. me¬
ritis sius obtinuisse iactat. aut
si gͣtis accepisse fatet᷑. suꝑ alios
se extollit. atoi n̾ hñtib insul.¬
tat: Suꝑbia nacione celestis
sublimium m̃tes apperit. sub
postrema uiricit᷑: q̃ etiã in bñfac¬
lis subrepit: ħ ẽ bestiola q̾ pluscon¬
sũpsit de exercitu absalonis qua
glaclꝰ: hec gͥ c̾ cet̾is p̾missis pesti¬
se p̾sumens. plus uberi qͦ ẽẽ appe

Expanded text:
buit; vel si a Deo se accepisse dicit, meritis suis obtinuisse jactat; aut si gratis accepisse fatetur, super alios se extollit, et non habentibus insultat. Superbia natione coelestis sublimia semper appetit, sub postrema vincitur, quae etiam in benefactis subrepit. Haec est bestiola, quae plus consumpsit de exercitu Absalonis quam gladius. Haec igitur cum caeteris praemissis pestise praesumens, plus videri quam esse aspe
Abbreviated transcription (Latin):
Illauͦ tristicia. q̃ de pece̾i ĩm̾sitate
orit᷑: estc̃ aliqͥs ꝑpendit pecca sua.
cedi pecci sui magnitudine.
sicq absorbet᷑ ab aratro desꝑatiois.
qͥ est peccm in remissibile. & blas¬

Expanded text:
Illa vero tristitia, quae de peccati universitate oritur, est cum aliquis perpendit peccata suacedi peccati sui magnitudine, sicque absorbetur a barathro desperationis, quod est peccatum irremissibile et blas
Abbreviated transcription (Latin):
suu̾: Quatuor sunt adu̾siones.
qͥb infelix. ⁊ miserabił aĩa adõ
se elongat. ex ulans in regione
tb̃rtibus. indiuicus ⁊ honoribus.
aliiso consimilib inqͥb: ñ dext̾e.
s sinistre consistit felic itas. q̃ est
tͣnsitoria & mortał. Bona qͥđ
scõꝵ habunclasse inueniunt. nec

Expanded text:
Deum. Quatuor sunt aversiones, quibus infelix et miserabilis anima a Deo se elongat, exsulans in regione dentibus in divitiis et honoribus, aliisque consimilibus, in quibus non dexterae, sed sinistrae consistit felicitas, quae est transitoria et mortalis. Bona quidem sanctos abundasse
Abbreviated transcription (Latin):
aberrauit subarbore mali cor¬
rirpta .i. subarbore crucis exce¬
eam peccatͥx i infelix aĩa intellig᷑r.
q̃ dissone religionis ẽa ado aliena¬
ta. laqueis uenãoiu est capta:
Uñ sapiea eam reu̾ti monet eiscł pene

Expanded text:
aberravit: « Sub arbore malo corrupta , » id est sub arbore crucis caeeam peccatrix et infelix anima intelligitur, quae dissonae religionis causa a Deo alienata, laqueis venantium est capta. Unde Sapientia eam reverti monet eisdem pene
Abbreviated transcription (Latin):
paries dealbatꝰ. deqͦ dr : In parie-¬
te n̾ coniuncto aluis. s singuilater
erecto. si hostiu̾̃ facias : qͥsoͥs intra¬
uerit foris e̾ꝰ p aries lucens insuꝑficie.
glutino caritatis iung̾r. s singula¬
rit̃ erigr̃ .i. extollit᷑. suan queres¬

Expanded text:
paries dealbatus, de quo dicitur: In pariete non conjuncto aliis, sed singulariter erecto, si ostium facias, quisquis intrabit foris est; paries lucens in superficiglutino charitatis jungitur, sed singulariter erigitur, id est extollitur, suam quaere
Abbreviated transcription (Latin):
miscebitquia an riunam exal¬
tat᷑ cor: Leticia gͥ munclialis
q̃ duob mõis concipit᷑. uiddeli¬
cet cũ tẽꝑaliu̾ affluentia arri¬
det. ł peessimaru̾ rerũ desiłia

Expanded text:
 ruinam exaltatur cor. Laetitia igitur mundialis, quae duobus modis conspicitur, videlicet cum temporalium affluentia arridet, vel pessimarum rerum desideria
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰq forma instituit ut ħ eaclem
ei redcłẽm: Hoc aũ ut digne offi¬
ꝯꝑunictionis. arbuta criminum
concinchentes. ⁊ spinas actͥbulos
punguetiũ curarũ auellentes.

Expanded text:
ejusque forma instituti, haec eadem ei reddamus. Hoc autem ut digne efficompunctionis arbusta criminum conscindentes, ac spinas et tribulos pungentium tricarum avellentes,
Abbreviated transcription (Latin):
seꝰ ut nobͥ ferret. non ut sibi
proficeret. sed ut nob̾ consuleret.
ita cũ hostus p̾sentatus in tem¬
plũ. uitã nr̃am infortauit.
humilitatis nano simul. &
pauꝑtatis formam tiob̾ ꝓpone̾s.
non cuuitũ sed pauꝑũ .hꝰ. pro

Expanded text:
sed ut nobis conferret; non ut sibi proficeret, sed ut nobis consuleret: ita cum hostiis praesentatus in templum, vitam nostram informavit. Humilitatis enim simul et paupertatis formam nobis proponens, non di
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. Uiri celestes qͥ ia̾ regna¬
tis in spe. n regnaturi estis i n rͣe.
qͣndo fulgebitis ut sol in regno
patris. qͥ iudicatis t̃ram: .i. ac¬
cusatis. ⁊ danpnatis in uobis t̾re¬
na. intelligite illum .s. quem
stella declarat. quia magi estis . i.
philosophi. non utiq scđm
terrena philos ophiam que cbe¬
tem theologiam qua cogͥosoitis
misterit̾ regni dei. Qui gͦ reges
ad rege̾ noitu. ⁊ quot ueni¬
unt. Ueniunt qͥppe ut die¬
da. ⁊ineis gentes ex tͥb fili¬
is noe disseminate ad xp̃m
qͥa ipsa ẽ initium bonoriun
oꝑerũ. ꝑ qͣra in nob existit
fidelium. qd̾ nemo n tare pͭ.
ficdes enĩ oꝑans ꝑ dilectionem
la. nec ducit. si n̾ oꝑat᷑ fides
ꝑ dilectione̾. ficles enĩ sine
oꝑib mortua eꝰ. Stella ergo
sine luce: ficdes ẽ sine oꝑatio¬
ne. Noua aut̃ stella: noue
natuũtatis nuntia int̾ ali¬
as niuio fulgore splendebat.

Expanded text:
dicat: Viri coelestes, qui jam regnatis in spe, et regnaturi estis in re futura, quando fulgebitis ut sol in regno Patris, qui judicatis terram, id est accusatis et damnatis in nobis terrena, intelligite illum, scilicet stella declarat, qui Magi estis et philosophi, non utique secundum terrenam philosophiam quae detem theologiam qua cognoscitis mysterium regni Dei. Qui ergo regead regem novum, et quot veniant. Veniunt quippe, ut dicda, et in eis gentes ex tribus filiis Noe disseminatae, ad Chrs, et initium bonorum, per quam in nobis existit fidelium, quod nemo mutare potest, fides operans per dilectionem, la, nec ducit, si non operatur fides per dilectionem. « Fides enim sine operibus mortua est . » Stella ergo sine luce, fides sine operatione. Nova autem stella novae nativitatis nuntia, inter alias miro fulgore splen
Abbreviated transcription (Latin):
misteria. Atendite gͦ diligẽt᷑
⁊ euͣngłici oracłi uerba. Ad¬
uertite gͦ diligent̃. qͥ uenert.
sed philosophi caldeors cde singu¬
lis pꝰpssantes. qͥ exsignis sig¬
nificata perpendere didice¬
rant. ⁊ ex circu̾stantiis reru̾
futuros euentꝰ agnoscere. ꝯ
dicunt᷑ fuisse de gen̾e bala¬
am.⁊ suc cessores doctrine
saba fluuiꝰ. aqͦ regio nomitiat᷑.
que om̾ia allegorice seruuĩt
significationi. sꝑualemq sen¬
sum efflagitant. dꝑuales gͥ
reges qͣles ⁊ ipsi erant in iͣpͥsis
significati sunt: qͥ se ⁊ alios
uirtutib regunt. qͥ cor suum
muniunt om̃i cꝰtodia. qͥ cor¬

Expanded text:
mysteria. Attendite ergo diligenter, et evangelici oraculi verba. Attendite ergo diligenter qui venerint, sed philosophi Chaldaeorum, de singulis philosophantes, qui ex eis significata perpendere didicerant, et ex circumstantiis rerum futuros eventus agnoscere. Et dicuntur fuisse de genere Balaam, et successores doctrinaeSaba fluvius, a quo regio nominatur: quae omnia allegoricae serviunt significationi, spiritualemque sensum efflagitant. Spirituales igitur reges, quales et ipsi erant, in eis significati sunt, qui se et alios in virtutibus regunt, qui cor suum muniunt omni custodia, qui cor
Abbreviated transcription (Latin):
iste .i. manifestationis ł appa¬
ricionis. qͥa manifestatꝰ est fi-
li dĩ instella gentibus. reue¬
latꝰ est in aqͥs baptismi patris
uoce. ⁊ celi aꝑitione. declaratꝰ ẽ
innuptiis. atq̃ inuinũ conu̾si¬
one. his gͥ uirtutũ p̾coniis di¬
em istũ coruscãt̾e. sc̃i patres
celebrationis atq uenerationis
pͥma extitit causa. qđ noua stel¬
la ortũ noui luminis indic̾ate.
tres magi uno itinere uener̾t.¬

Expanded text:
st manifestationis vel apparitionis, quia manifestatus est Dei Filius, et in stella gentibus revelatus est. In aquis baptismi Patris voce et coeli apertione declaratus est; in nuptiis, aquae in vinum conversione. His virtutum praeconiis diem istum coruscantem sancti Patres celebrationis atque venerationis prima exstitit causa, quod nova stella ortum veri luminis indicante, tres Magi uno itinere e
Abbreviated transcription (Latin):
tate ator inuisibilitate ꝑ at̾ne
magestatis cdescendit. se ipsum
exinanienido assumptione ser¬
uilis forme. Ueru̾ptam̾ potesta¬
tem magn̾a̾ qͣm patri equalẽ
ne. facit fructu̾ tricesimũ. sexa¬
gesimu̾. centesimu̾ Illumi¬
nata eꝰ pulsis tenebris uicuny
iignorantie. agła. tiꝰ .i. doo¬

Expanded text:
tate et invisibilitate paternae majestatis descendit, seipsum exinaniendo assumptione servilis formae. Veruntamen potestatem magnam, quam Patri aequalem ne, facit fructum tricesimum, sexagesimum, centesimum. Illuminata est, pulsis tenebris vitiorum et ignorantiae, a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetua. quia uideo uita ꝑt̾nã.
In pace gͦ dimittis. quia uide¬
rt̃ occł mei salutare tuum.
qd p arasti ante facie̾ om̃iu̾ po¬
ploꝵ: lum̃ ad reuelationem
gentium. Ecce angłs testau̾ati¬

Expanded text:
petuam, quia video vitam aeternam. « In pace ergo dimittis, quia viderunt oculi mei salutare tuum, quod parasti ante faciem omnium populorum, lumen ad revelationem gentium . » Ecce Angelu
Abbreviated transcription (Latin):
itaq in templil in spu ꝓmissum
aicepturus. uidit. qd̃ desicdebabat
recepit in ulnis suis ato
tuũ dñe. ad morte̾ carnis. quem
ut te uicdẽm recurebas inuita.

Expanded text:
taque in templum in spiritu, promissum accepturus, vidit quod desiderabat, accepit eum in ulnas suas, atque tuum, Domine , » ad mortem carnis, quem, ut te viderem, retinebas in vita;
Abbreviated transcription (Latin):
mus: Ip̃e enĩ est funlamtu̾
hoc gͦ lignum oportet nos
portare. si uolumꝰ ascenclere
istrĩ intrutem. ⁊ edificare
in monte monstratũ est
ad sim ilitu din̾e enĩ huiꝰ
montis agendũ est uolẽtib
eiꝰ & similitutinem pati¬

Expanded text:
mus. Ipse enim est fundamentum Hoc ergo lignum oportet nos portare, si volumus ascendere istum montem, et aedificarein monte monstratum est. Ad similitudinem enim 522 hujus montis agendum est volentibus ejus similitudinem pati
Abbreviated transcription (Latin):
In un tn solum intentlentes.
uñ ueniat ausiliũ nob̾: Ad
hunc montem specialit leuat
multi. alii. putantes hune
ẽe heliam. alu ieremiam.
alii unu̾ ex ꝓpħis: Sed petrus
fessus est: ẽe filium li̾: Non
est gͥ iste ut ali montes. in qͥb
est sp̃s ad msuram: In nullo
in quo beneplacitu est d̾o habitare
in eo : ad hrmͣc montem ascẽde¬

Expanded text:
in unum tamen intendentes, « unde veniat auxilium nobis . » Ad hunc vero specialiter levat multi; alii putantes hunc esse Eliam, alii vero Jeremiam, aut unum ex prophetis. Sed Petrus fessus est esse Filium Dei. Non est igitur iste ut alii montes, in quibus est spiritus ad mensuram. In nullo » in quo beneplacitum est Deo habitare in eo? » Ad hunc autem montem ascende
Abbreviated transcription (Latin):
occłs uisu. neꝰ auris auclitu: sic
rans inuestigabileᷤ diuitias
sapĩe cłi. ꝯsacram̾ta inscrutabi¬
ab etͣnis teꝑib. que dñs per
ꝓpħas suos licet occulte. aliqͥ¬
bus t̾n sacͣmtis exp̃ssit: Hinc

Expanded text:
oculus visu, nec auris auditu, sic mirans investigabiles divitias sapientiae Dei, et sacramenta inscrutabiab aeternis temporibus, quae Dominus per prophetas suos, licet occulte, aliquibus tamen sacramentis expressit. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Sinistra: temꝑalia: Uñ incantieis
sponsa ait: Leua eiꝰ sub capite meor
In dext̾a eiꝰ anni uite. in sinistra: ai¬
uitie ⁊ honor: Sea multi ec alternãt.
ponentes dextam ꝓ sinistra. ⁊ sinista
ꝓ dexta: in illi qͥ dixerunt beatum
popłm cuihersunt: In sinistra gͣ:
lex mortis. lex carnis. lex m̾broru̾:
catores ireꝓbi. indiserimine fut᷑i
plices ⁊ boni. qͥ ẜ ꝓpositũ uocati sunt

Expanded text:
sinistra, temporalia. Unde in Canticis sponsa ait: « Laeva ejus sub capite meo, « In dextera ejus, anni vitae; in sinistra, divitiae et honor ; » sed multi haec alternant, ponentes dexteram pro sinistra, et sinistram pro dextera, ut illi qui dixerunt: Beatus populus cui haec sunt. In sinistra ergo lex mortis, lex carnis, lex membrorum;catores, et reprobi in discrimine futuri plices et boni,
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ñ egrediunt᷑ in iudrant. cũ filiabus
rerłm: Nolum egredi cle tenebris cecna¬
tis ⁊ignorantie adlucẽ ficłi ⁊ ueritatis.
nolunt relinquere munum ui habe¬
ant celum. sili tentbtarũ ꝑmanerir
ilisponint i prutbentes sint in grue¬
racione ista: Nolunt ẽe filui lucis. ut
quiade tenebis egredi nolunt ut

Expanded text:
ideant cum filiabus Jerusalem. Nolunt egredi de tenebris caecitatis et ignorantiae ad lucem fidei et veritatis. Nolunt relinquere mundum, ut habeant coelum; filii tenebrarum permanere disponunt, ut prudentes sint in generatione ista. Nolunt esse filii lucis, ut mate, quia de tenebris egredi nolunt, u
Abbreviated transcription (Latin):
ibi colonꝰ ÷ Hac tnsmigͣtione factus
est colotꝰ egẏpti. habitator mũdi.
ciuisbabilonis: qͥ fuerat in cola po¬
disi. sociꝰ angłi. specłator tui
pͥmis parentibus dictũ a serpente

Expanded text:
ibi. Hac enim transmigratione factus est colonus Aegypti habitator mundi, civis Babylonis, qui fuerat incola paradisi, socius angeli, speculator Dei. primis parentibus dictu
Abbreviated transcription (Latin):
urĩ deniq duplex auobis sac̾ficiũ q̃rit d q
onũ ut sunꝰ casti corpore. alteꝵ ut mũdi corde ẽẽ¬
Rbeamus: Ergo in exteriore i in corpore nrõ
offerãt᷑ oꝑa bona in corde odorẽ suauitatꝭ ro
cogita ͦ sancta Inaltari cordis nr̃ĩ togitemꝰ sei
qd̃ bonũ est in altari corpor̃ nrĩ iugiter quod de
beur placitũ est oꝑemiur: Tunc eĩ ordiux legitim
taua cordis/ uel corpõr nri: mũda et pura cõ¬
stientia in conspectu dĩne marestat ꝭ offerim
nam nescio: qua fronte / aut qua cõstiẽͣ opt
i altaris consecratione gaudere / qui In cord
festiuitatẽ dupluẽ celebrarẽ mereani: Ef
quomodo uisibiliter de templi uel altar con¬
seciatione gaudemus / sic Inuisibilit de corp
castitate. uel aĩm puritatr spuãle gaudia

Expanded text:
 duplex a nobis sacrificium quaerit Deus: unum, ut simus casti corpore, alterum, ut mundi corde. Ergo in exteriore, id est corpore nostro, offerantur opera bona; in corde, odores suavitatis reddat cogitatio sancta. In altari cordis nostri cogitemus semper quod bonum est; in altari vero corporis nostri jugiter quod Deo heneplacitum est operemur. taria cordis et corporis nostri munda et pura in conspectu divinae majestatis offerimus. Nam nescio qua fronte aut qua conscientia, optat in altaris consecratione gaudere, qui in cordisfestivitatem duplicem celebrare mereamur. Et quomodo visibiliter de templi altaris consecratione gaudemus, sic invisibiliter de corporis castitate vel animi puritate spirituale gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
g̃o ppmũ nõ diligit qui homiẽ odit. Quãus g. ͦ
nõnulli fide: at oꝑib sanctis uide̾ant᷑. eẽ ꝑticixes
tanẽ qr p̾uant᷑. a taritate fr̃ut dilectionis: nullũ
habent incremẽtũ uirtictis Nã sicut apostul ꝰai

Expanded text:
ergo Christum non diligit, qui hominem odit. Quamvis ergo ergo Christum non diligit, qui hominem odit. Quamvis ergo nonnulli fide atque operibus sanctis videantur esse participes: tamen quia privantur charitate fraternae dilectionis, nullum ha
Abbreviated transcription (Latin):
quia ĩ ipsis uinificasti mer Sctã st̃ptura ĩ tenebs
oite presentis i fctãẽ nobis lim̃e uite prese
hinc eiũ petrꝰ ait/ Cui benefacitis ĩtẽdentes.
quasi lucerne lucenti ĩ calignoso loco: Cũ lege̾ ti
dini eloguii eius mentẽ nõ exritat ⁊ ĩ cogita ͭͣ
sua nllo ĩtellectu liũs enucat atͥ uero si bñ
sacro claquio/ profectũ inuenit. ꝙͣntũ apudillũ
ip̃e profecerit: pleriq fit ut scripture sac ͤ
uerba rẽ mistica. quisq sentiat. si accensdi
supue cõtẽplaus grãe semetipm̃ ad celestio
sufpendar: Mira eñ at ineffabił satͣ eloqͥn
uirtꝰ agnoscit᷑ cñ suꝑuo amore legentis
Aritas in dilectione dei et ꝓximi cõftat¬
consistit/ Meruat aũt in se dilẽctioe
dei. qui a caritate nõ duidi᷑ ꝓximi
Qui a fraterna societate: secernit᷑. adĩne carĩtꝭ¬
participane p̾uat᷑. nec poterit deũ dilige̾ qͥ nostit:
⁊ ꝓrinu dilectione errare. Rp̃s: deꝰ. ⁊ homa est: Toͫ.

Expanded text:
icasti me . Sacra Scriptura in tenebris vitae praesentis facta est nobis lumen itineris . Hinc enim Petrus ait: Cui bene facitis intendentes quasi lucernae lucenti in caliginoso loco . Cum legenti loquii ejus mentem non excitat, et in cogitatione sua nullo intellectu luminis emicat. At vero si bene sacro eloquio profectum invenit, quantum apud illum ipse profecerit. Plerumque fit, ut Scripturae sacrae verba esse mystica quisque sentiat, si accensus supernae contemplationis gratia, semetipsum ad coelestia suspendat. Mira enim atque ineffabilis sacri eloquii virtus agnoscitur, cum superno amore legentis t proximi. Charitas in dilectione Dei et proximi consistit. Servat autem in se dilectionem Dei qui a charitate non dividitur proximi. Qui a fraterna societate secernitur, a divinae charitatiparticipatione privatur. Nec poterit Deum diligere, qui noscitur in proximi dilectione errare. Christus, Deus et homo est. Totum
Abbreviated transcription (Latin):
liganda. Ecriptimi nãq est Saxiens
tacebit usq ad tempꝰ ^ut ninirũ cũ opor¬
tuuũ considerat. pͥpoĩta censura sisẽtiĩ
loquendo que congrũt in usum se utili¬
cũ aut restngi lĩgua debet ꝑuersa In¬
utiliter defłuat: aut cũ lequi utiliter
potest sciuetipam̃ pigre restngat Quãta
sit utilitas taciturnitatis silentiũ psae ͭa
considerãs ait. Pone dñẽ custodia ori meo
⁊ ostium circiõstatie labiis meis nõ euĩ por
dri suo parietem: sed ostium petit quod uidel
apitur. ⁊ clanditur. cuude ⁊ nobis caute
Sicend est: quatinꝰ os discrete ⁊ congrus
tempore uox aperiat. ⁊ rursum congrno¬
tempore taciturnitas claudat. Aminonẽs¬
ipos diligant mune ilis tateant unde
salnti concurrit᷑. dũ ab illoqui inferet ac¬
cio prana compescit᷑. ⁊ ab illo qͥ sustinet do¬
loris feruorẽ nulnere axto tempat᷑. Q

Expanded text:
amque est: Sapiens tacebit usque ad tempus . Ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utiliaut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat, aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quanta sit utilitas taciturnitatis silentium, Psalmista considerans ait: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute dicendum est, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. So diligunt, minime illis taceant, unde saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Q
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ dictis: orthodoꝵ: opitulãte x ͦ co
legimꝰ patrũ: et ꝑ eoꝵ discurientes
florentia prata bene olentes ueluti
ad manũ colegimꝰ flosculos, at de
hoc parño. fisidiuꝰ congregare libello. ca uidelicet q̃
ꝑfectoꝵ monachoꝵ corda demulceant et ad desideriũ pat̾e
celestis aiidius: sublumꝰIq erigant infirmoꝵ quo
monachoꝵ corda confirment et terreant: et ad ⁊eglaiẽ.
dicti scriptũ est Mox ut surrexerint fratres a cena: se¬
deant om̃s ĩ unũ. et mius colłationes: uel uitas pr̃m
aut certe aliquid aliud: quod edificet audientes: i deo nos
de collationib prin: et de conuersationib: et ĩstituuib
eoꝵ. modicũ: et de diuersis doctorib in hõc libello cõgessiꝰ
plurimũ. et sic eũ ĩ centũ capitulis cõfu̾maui ꝰ toͫ
⁊ quia mos ẽ monachoꝵ: ut regulã beati benedict
ad caplinĩ legant cotidie matutinũ: uolunꝰ ut iste li¬
bellꝰ ad eoꝵ capłiñ: cotidie legat᷑ uesꝑtmũ: Et quia

Expanded text:
torum dictis orthodoxorum, opitulante Christo, collegimus Patrum, et per eorum discurrentes florentia prata, bene olentes veluti ad manum collegimus flosculos: atque de hoc parvo studuimus congregare libello. Ea videlicet, quae perfectorum monachorum corda demulceant, et ad desiderium patriae coelestis avidius sublimiusque erigant: infirmorum quoque monachorum corda confirment et terreant, ad regularemque edicti scriptum est, Mox ut surrexerint fratres a coena, sedeant omnes in unum, et legat unus collationes vel vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes: ideo nos et de collationibus Patrum, et de conversationibus et institutionibus eorum modicum, et de diversis Doctoribus in hoc libello congessimus plurimum, et sic eum in centum capitulis consummavimus totum. Et quia mos est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie matutinum: volumus ut iste libellus ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia
Abbreviated transcription (Latin):
tristare spñ sanctũ dm̃ ĩ quo signati estis in
die ⁊edemxtionis: Eignaculũ enim sanctispiritꝰ¬
udie in quo baxtizati sumꝰ ⁊ confirmati accepiꝰ
qd̾ utiz fudelr̃ seruare debuimus. hͦigitur si¬
gratulo sanctispritꝰ ideo qui creditur signã᷑
ab illo ut seruet eũ. ⁊ oñdat illud in die rede̾pͦ¬
nis purum al sinceꝵ: ĩ nuilla ex parte nuti¬
latuii: Unde. et Iohãnes apostolꝰ ait. Etuos
unctiont̃ quã accepistꝭ ab eo maurat ĩ uobis

Expanded text:
tristare Spiritum sanctum Dei, in quo signati estis in die redemptionis : signaculum enim sancti Spiritus in die quo baptizati sumus et confirmati, accepimus, quod utique fideliter servare debemus. Hoc igitur signaculo sancti Spiritus, ideo qui credit Deo, signatur ab illo; ut servet et ostendat illud in die redemptionis purum atque sincerum, et nulla ex parte mutilatum. Unde et Joannes apostolus ait: Et u
Abbreviated transcription (Latin):
dicalore. qui audientib. salutꝭ preditãt
x̾ẜũ it contradicetiũ. ⁊esistentium : e edas¬
perantum iala auditor ita ut magis
eis facere libeat: ꝙͣ predicare delectet Et
ita fit ut ꝑ exaspationt auditoꝵ. p̃dica¬
orbus follai uerbum Unide s ez ethicli diis ait
Adherescere faciã lingnã tuã palato tus. Seris mutꝰ
non quasi uir obiurgans qr domꝰ exasꝑans est. Uel
quid senex ad aliũ seur̃ ⁊ dixit unius ex eis : Ego
sũ mortuꝰ huic setulo: Alter uero dixit ei: Ne
confidas in temetipõ/ donec exeas de corpore isto
quia si tu mortuꝰ es sachanas mortuꝰ nõ est dixͭ
abbas pastor / qr sempet homo ad huilitatẽ. ⁊ tiõre.
dei ita incessabiliter respirare debet situt flatũ:
ꝙͣ narib atrahit uel emittit Dixit iterũ . qr
proicere se in conspectu dei: ⁊ nõ seipm̃ extolle.
⁊ mittere pꝰ tergũ ꝓp̾ã uolũtatẽ. ferramẽta sunt quib

Expanded text:
audientibus salutis praedicant verbum, a contradicentium, resistentium et exasperantium malitia auditorum, ita ut magis eos tacere libeat, quam praedicare delectet: et ita fit ut per exasperationem auditorum praedicaoribus tollatur verbum. Unde et Ezechieli Dominus ait: Adhaerere faciam linguam tuam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Venit quidam senex ad alium senem et dixit unus ex eis: Ego mortuus sum huic saeculo. Alter vero dixit ei: Ne confidas in temetipso, donec exeas de corpore isto. Quia si tu mortuus es, Satanas mortuus non est. Dixit abbas Pastor: Quia semper homo humilitatem et timorem Dei ita incessabiliter respirare debet, sicut flatum, quem naribus attrahit vel emittit. Dixit iterum: Quia projicere se in conspectu Dei, et non seipsum extollere, et mittere post tergum propriam voluntatem ferramenta sunt quibus
Abbreviated transcription (Latin):
Tixit abbas enagrius: Si defitis aiõ
ora sicut sc̃ptum est Ora aũt cũ timore.
⁊ tremore. ⁊ labore e sobrie ⁊ uigilante ⁊
Ita oz orare maxint pp̃ malignot᷑ ⁊ neqͥtiis
uacantes Iniifibiles mimitos nrcs qui
nobis in hoc precixne nuxedire nituntur
Dicit iteꝵ Euãdo cogita ͦ ribi contrariã
In corde ueuerit noli alia proaliis per

Expanded text:
Dixit abbas Evagrius: Si deficis animo, ora sicut scriptum est. Ora autem cum timore, et tremore et labore, sobrie et vigilanter. Ita oportet orare maxime propter malignos, et nequitiis vacantes, invisibiles inimicos nostros, qui nos in hoc praecipue impedire nituntur. Dixit iterum: Quando cogitatio contraria in corde tuo venerit, noli alia pro aliis per
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ueniat dñs: ne cũ uenerit᷑ inueuiat uos dor¬
miẽtes: Beati serui illi quos cũ uemi̾t dñs In¬
uenerit uigilãtes: Uigilat enĩ qui ad aspectum
ueri luminis oculos axtos tenet: Uigilat qui
sperat operando qd̾ credit: Uigilat qui se a tor¬
poris. ⁊ negligentie tenebris repellit huit et

Expanded text:
 veniat. Ne cum venerit repente, inveniat vos dormientes . Beati servi illi, quos cum venerit Dominus, invenerit vigilantes . Vigilat enim, qui ad aspectum veri luminis oculos apertos tenet. Vigilat, qui servat operando quod credit. Vigilat, qui a se corporis et negligentiae tene
Abbreviated transcription (Latin):
bulãte mordinate ⁊c̃ Ista denũtia ͦ nõ ẽ ab
auditorib paruipendenda qr regali ẽ aucto¬
plena. auctoritatẽ tamẽ continet regia. q̃
fideliũ om̃i salubriter cateruã. ac rectã a¬
imaꝵ ꝑducit regulã Nit enĩ EIt subtro¬
hatis uol ab om̃i ⁊ fratre auulante iordiãte
⁊ nõ scdm̃ traditionẽ quã acceperũt᷑ a nõb̃.

Expanded text:
bulante et inordinate . Ista denuntiatio non est ab auditoribus parvipendenda, quia regali est auctoplena, auctoritatem tamen continet regiam, quae fidelium omnium salubriter catervam ad rectam animarum perducit regulam. Ait enim: Ut subtrahatis vos ab omni fratre inquiete ambulante, et non secundum traditionem, quam ac
Abbreviated transcription (Latin):
animã diuttit esse sine peccato. Cũ eiĩ sollite
alioꝵ domos cirtuit nel alieua acta curiose ꝑquirt
proculdubio ĩ multꝭ offendit: Nã curiositatis uiciũ
indesmẽter cõmittit᷑. ⁊ ociũ Ocositas eõ imimicaẽ
nẽ./ Melius ẽ enũ monachis ut obedientes sint
⁊ uecositatis aliene. manib operantet suũ pauẽ
manducent ⁊ intelligant de seipĩs illud. psalmo¬
graphi dictum O ꝑa manũu tuaꝵ qr mãducab
beatꝰ es. S bens t̾ibi erit Dicebat quid̃ senex.
yrq patiẽtiã hẽmus in oꝑe qd ceperimꝰ sed sñ¬

Expanded text:
animam dimittit esse sine peccato. Dum enim sollicite animam dimittit esse sine peccato. Dum enim sollicite aliorum domos circuit, vel aliena acta curiose perquirit, procul dubio in multis offendit. Nam curiositatis vitium indesinenter comitatur et otium. Otiositas autem inimica est animae . Melius est ergo monachis ut obedientes sint et verbositatis alieni, manibus operantes suum panem manducent, et intelligant de seipsis illud Psalmographi dictum: Opera manuum tuarum manducabis: beatus es, et bene tibi erit . Dicebat quidem senex: neque patientiam habemus in opere