comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eni loquela temptabit te: ⁊ subridens int̾rogabit te. Deabs¬
conditis tuis st immittis animo illiꝰ. conseruabit uerba tus
⁊ ñ parcet. De malitia et de uinculis caue tibi. ⁊ adtende di¬
ligent̃ auditui tuo: qm̃ cũ subuersione tua ambulęs. Audi¬
ens ͦ illa quasi insomnis uide.⁊ uigilabis omi uita tua.
dilige am̃: et inuoca eũ in salute tua. Omẽ animal diligit
simidẽ sibi. sic ⁊ omĩs homo ꝓximũ sibi. Omĩs caro adsimi
lem sibi coniungetur. ⁊ omĩs homo simili sui sociabit᷑. Si
communicabit lupus agno. aliquando: sic peccator iusto.
Que communicatio sc̃o homini ad eanem. aut que pax bona
diuiti ad pauperem: Genatio leonis onager inheremo: sie
paseua sunt diuitũ pauperes. Et sicut ab hominatio ẽ su¬
perbo humilitas: sic erecratio diuitis pauꝑ. Diues comino
et a notis. Diuitoͥ decepto multi recuperatores: locutus ẽ suꝑ¬
ba.⁊ iustificauerunt illũ. humilis deceptus ẽ insuꝑ et ar¬

Expanded text:
ubridens interrogabit te de absconditis tuis inmitis animus illius conservabit verba tua et non parcet de malitia et de vinculis cave tibi et adtende diligenter auditui tuo quoniam cum subversione tua ambulas audiens vero illa quasi in somnis vide et vigilabis omni vita tua dilige Deum et invoca eum in salute tua omne animal diligit similem sibi sic et omnis lem sibi conjungitur, et omnis homo simili sibi sociatur. Si communicabit lupus agno aliquando, sic peccator justo. Quae communicatio sancto homini ad carnem? Aut quae pax bona diviti ad pauperem? Venatio leonis, onager in eremo; sic pascua divitum sunt pauperes. Et sicut abominatio est superbo humilitas, sic execratio diviti pauper. Dives commot et a notis. Diviti decepto multi recuperatores; locutus est superba, et justificaverunt illum: humilis deceptus est, insuper et ar
Abbreviated transcription (Latin):
inq̃nabint ab ea: et qui commicauerit suꝑbo in duet suꝑ¬
biam. Pondus suꝑ se tollit: qui inhonestiori se communicat.¬
Et dicior te ne socius fueris. Quid communicabit caccabus
ad ollam: O uando enĩ consiliserint. confringet᷑. Diues in iuste
egit et fremebit: pauꝑ aut̃ iesus tacebit. Si largitus fueris assu¬
met te.⁊ si non habueris derelinquet te. Si habes conuruet te
cũ ⁊ euacuabit te: et ipse ñ dolebit suꝑ te. Si necessarius illi
fueris: suppłantabit te.⁊ subridens spem dabit. natrans tibi
dona: ⁊ dicet. Quid opus ẽ tibi:. Et confundet te incibis suis.
donec te exinaniat bis ⁊ ter. Et in nouissimo deridet
te. Postea udens derelinquet te et capud suũ ñmouebit
adte. humiliare deo: et et pecta manus euis. Ad tende.: ne seduo¬
tus instulticiꝰ humilieris. Noli eẽ humilis in sapientia tua: ne
discede. Ex hoc enĩ magis te aduocabit. Ne imꝑłi sis: neipin¬
garis. et nelonge sis abeo. ne eas in obliuionẽ. Ne retineas¬

Expanded text:
inquinabitur ab ea. Et qui communicaverit superbo, induetur superbia. Pondus super se tollit, qui honestiori se communicat. Ditiori te nad ollam? Quando enim se colliserint confringentur. Dives injuste egit et fremet; pauper autem laesus tacebit. Si largitus fueris, assumet te; et si non habueris, derelicum, et evacuabit te, et ipse non dolebit super te; si necessarius illi fueris, supplantabit te, et subridens spem dabit, narrans tibi bona, et dicet: Quid opus est tibi? Et confundet te in cibis suis, donec te exinaniat bis et ter; et in novissimo deridebit te. Postea videns, derelinquet te, et caput suum movebit ad te. Humiliare Deo. et expecta manus ejus. Attende, ne seductus in stultitia humilieris. Noli esse humilis in sapientidiscede, ex hoc enim magis te advocabit. Ne improbus sis, ne impingaris: et ne longe sis ab eo, ne eas in oblivionem. Et ite
Abbreviated transcription (Latin):
festus magna uoce dixit. In sanis paule. Multe te litrere
d insaniã conuertert. E paulus. ñ insanio inqͥt. opti
enĩ eum nichil hoꝵ arbitror: neq enĩ in angulo qͥcquã
hoꝵ gestum ẽ. Credis rex agrippa prophis: Scio quia
credis. Agrippa aut̃ ad paulum. In modico suades me xp̃ia¬
num fieri. Et paulus. Opto apd̃ dm̃i ⁊ in modico ⁊ in
magno. Non tantũ te s et om̃s qͣui audiunt hodie fieri

Expanded text:
Festus magna voce dixit insanis Paule multae te litterae Festus magna voce dixit insanis Paule multae te litterae ad ienim eum nihil horum arbitror. Neque enim in angulo quidquam horum gestum est. Credis, rex Agrippa, Prophetis? Scio quia credis. Agrippa autem ad Paulum: In modico suades me Christianum fieri. Et Paulus: Opto apud Deum, et in modico, et in magno, non tantum te, sed etiam omnes qui audiunt, hodie fieri
Abbreviated transcription (Latin):
rui tibi ut coͣstituam te ministrũ ⁊ testem eoꝵ que uidisti:
et eorum qͥb apparebo tibi. Eripiens te de popłis ⁊ gentib
inquas nẽ ego mitto te aperire occulos eoꝵ ut conuertan¬
tur a tenebris adlucem. ⁊ depotestate sathane ad dm̃: ut
inmx. Unde rex agrippa: non fui in credulus celestis uisionis
s his qui sunt damasci pͥmũ ⁊ hierosolymis.⁊ in omnẽ regio-¬
nẽ udee ⁊ gentib aununtiabam. ut penitentiã agerent
⁊ conuerterent᷑ addm̃: digna penitentie oꝑa facientes. Hac
ex causa udei cũ eẽm intemplo comp̃hensũ temptabant
int̾ficere. Auxilio aut̃ adiutus dĩ usq in hodiernũ diem.
to testificans minori atq maiori: nichil extia dicens qi
ea que ꝓpħe sunt locuti futura eẽ. ⁊ moyses. Si passibilis
xp̃e: siprimus exresurrectio ne mortuoꝵ. lum̃ annuntiatur̾
est popło et gentibus. Hec loquente eo ⁊ rationẽ reddente.

Expanded text:
rui tibi, ut constituam te ministrum et testem eorum quae vidisti, rui tibi, ut constituam te ministrum et testem eorum quae vidisti, et eorum quibus apparebo tibi, eripiens te de populo, et gentibus, in quas nunc ego mitto te, aperire oculos eorum, ut convertantur a tenebris ad lucem, et de potestate Satanae ad Deum, ut in me unde rex Agrippa non fui incredulus caelestis visionis sed his qui sunt Damasci primum et Hierosolymis et in omnem regionem Iudaeae et gentibus adnuntiabam ut paenitentiam agerent et converterentur ad Deum digna paenitentiae opera facientes hac ex causa me Iudaei cum essem in templo conprehensum temptabant interficere auxilio autem adiutus Dei usque in hodiernum diem sto testificans minori atque maiori nihil extra dicens quam ea quae prophetae sunt locuti futura esse et Moses si passibilis Christus si primus ex resurrectione mortuorum lumen adnuntiaturus est populo et gentibus haec loquente eo et rationem reddente
Abbreviated transcription (Latin):
rex. Quid incredibile iudicatur apd̾ uos si ds̃ mortuos susci¬
tat: Et ego quidem existimaueram me adu̾sus nom̃ iħu
nazateni debere multa contraria agere: qd et feci hie¬
rosolimis. Et multos scõꝵ ego in carcerib inclusi apͥncipi¬
us sacerdotum potestate accepta. Et cũ occiderent᷑: ego
detuli sententiam. Et ꝑ om̃s synagogas frequent̃ puniens
eos. compellebam blasphemare : ⁊ ampliis in saniens in eos
ꝑ sequebar usq in exteras ciuitates. In qͥb cum irem da-¬
mascũ cũ potestate ⁊ ꝑmissu pͥncipum sacerdotum. die
media in uia uidi rex decelo supra splendorem solis cir¬
cumfulsisse me lum̃ ⁊ eos qͥ mecum simul erant. Om̃s
nos cum decidissemꝰ in t̾ram: audiui uocẽ loquentem
lingua. Saule. saule. quid me ꝑsequeris: Ou¬
rum ẽ tibi countra stimulũ calcitrare. Ego aut̃ dixi. Quis es
queris. Sed exurge:⁊ sta suꝑ pedes tuos. Adhoc enĩ appa¬

Expanded text:
rex. Quid incredibile judicatur apud vos, si Deus mortuos suscirex. Quid incredibile judicatur apud vos, si Deus mortuos suscitat? Et ego quidem existimaveram me adversus nomen Jesu Nazaraeni debere multa contraria agere. Quod et feci Jerosolymis, et multos sanctorum ego in carceribus inclusi, a principibus sacerdotum potestate accepta: et cum occiderentur, detuli sententiam. Et per omnes synagogas frequenter puniens eos, compellebam blasphemare: et amplius insaniens in eos, persequebar usque in exteras civitates. In quibus dum irem Damascum cum potestate et permissu principum sacerdotum, die media in via, vidi, rex, de coelo supra splendorem solis circumfulsisse me lumen, et eos qui mecum simul erant. Omnesque nos cum decidissemus in terram, audivi vocem loquentem lingua: Saule, Saule, quid me persequeris? durum est tibi contra stimulum calcitrare. Ego autem dixi: Quis es, queris. Sed exsurge, et sta super pedes tuos: ad hoc enim appa
Abbreviated transcription (Latin):
amisisse. Ipso aut̃ hoc appellante: ad augustum iudicaui
iutere. Oequo quid certum scͥbam dño: ñ habeo. Propt̃
quod̾ ꝓduxi eum aduos.⁊ maxime adte rex agrippa: ut int̾¬
ogatione facta habeam quid scribã. Sine ratione enĩ. mͥ
uidet᷑ mutere. uinctum: ⁊ causam eiꝰ ñ significare. Agrip¬
pa uͦ ad paulum ait. Pmittit̾ tibi loqͥ protemet ipso. Tunc
paulus extenta manu: cepit rationẽ reddere. Oe omĩb qͥb
accusor ãiudeis tex agrippa: estimo me beatum apud te: cũ
sim ine defensurꝰ hodie. Maxine te sciente omĩa. que apd̃
iudeos sunt: consuetudines ⁊ questiones. Propt̃ qd̾ obsecro:
acient̃ me audias. Et qͥdem uitam meã aiuuentute que
abinitio fuit ingente mea in hierosolimis: nouer̃t om̃s ui¬
Et nunc in spe que ad patres nr̃os reꝓmissionis facta ẽ a dõ
o iudicio subiectus. in qua duodecĩ trib nr̃e nocte ac di
seruientes sperant deuenire. Dequa spe: accusor a iudeis

Expanded text:
misisse ipso autem hoc appellante Augustum iudicavi mittere de quo quid certum scribam domino non habeo propter quod produxi eum ad vos et maxime ad te rex Agrippa ut interrogatione facta habeam quid scribam sine ratione enim mihi videtur mittere vinctum et causas eius non significare Agrippa vero ad Paulum ait permittitur tibi loqui pro temet ipso tunc Paulus extenta manu coepit rationem reddere de omnibus quibus accusor a Iudaeis rex Agrippa aestimo me beatum apud te cum sim defensurus me hodie maxime te sciente omnia quae apud Iudaeos sunt consuetudines et quaestiones propter quod obsecro patienter me audias et quidem vitam meam a iuventute quae ab initio fuit in gente mea in Hierosolymis noverunt omnes Iuet nunc in spe quae ad patres nostros repromissionis facta est a Deo sto iudicio subiectus in quam duodecim tribus nostrae nocdeservientes, sperant devenire. De qua spe accusor a Judaeis,
Abbreviated transcription (Latin):
udicando esto pu¬
pillis misericors. ut pat̾. et pro uiro
matri
illoꝵ. et eris rielud filius alcissimi¬
mi serebitur tui magis quã mat̾
se. et p̃reibit in uia iusticie. Et qui illam diligit.
diligit uitam. Et qui uigilauerint ad illam complectent̾ placo¬
rem eius. Qui tenuerint illam uitam hereditabt̾: et quo intro¬
ibit benedicet ds̃. Qui seruiunt ei obsequentes erunt scõ. et eos
qui diligunt illam diligit ds̃. Qui audit illam iudicat grutes.
et qui intuetur illam ꝑmanebit confidens. Si credide¬
rit ei hereditabit illam et er̃t in confirmatione
creature illoꝵ. qm̃ intemptatione ambulat cũ eo:
et in primis elegit eum. Tnnorem et metũ. ad
probationem inducet suꝑ illũ. et cruciabit illũ intribulati¬
one doctrine sue: donec temptet illum in cogitationib illius.
et credat anime illuis. Et firmabit illũ ⁊ it̃ adducet ditec¬
tum adillum: et letificabit eum. et denudabit absconsa sua

Expanded text:
udicando esto misericors pupillis ut pater et pro uiro matri illorum: et eris uelut filius altissimmiserebitur tui magis quam materse et praeibit in uia iustitiae. et qui illam diligit, diligit uitam: et qui uigilauerint ad illam, conplectebuntur placorem eius. qui tenuerint illam, uitam hereditabunt, et quo introiuit bene dicit deus. qui seruiunt ei, obsequentes erunt sancto: et eos qui diligunt illam diligit deus. qui audit illam, iudicat gentes: et qui intuetur illam, permanebit confidens. si crediderit ei, hereditabit illam et erunt in confirmatione creaturae illorum. quoniam in temptatione ambulat cum eo et in primis eligit eum. timorem et metum et probationem inducet super illum et cruciabit illum in tribulatione doctrinae suae, donec temptet illum in cogitationibus illius et credat animae illius. et firmabit illum et iterum adducet directum ad illum, et denudabit abscondita sua
Abbreviated transcription (Latin):
tus. Uinũ multũ potatũ. irritationẽ et iram et ruinas
multas facit. A maritudo anime: uinũ multũ potatũ. Ebri¬
etatis ammositas inprudentis offensio: minorans uirtutẽ et
faciens uulnera. In conuiuio uimi ñ arguas ꝓximũ: et
non despicias eũ in iocunditate illiꝰ. S etba imꝓpetii ñ di

Expanded text:
t. Vinum multum potatum irritationem et iram et ruinas multas facit. Amaritudo animi vinum multum potatum; ebrietatis animositas, inprudentis offensio, minorans virtutem et faciens vulnera. In convivio vini non arguas proximum et non despicias ei in iocunditate illius; verba inproperii non di
Abbreviated transcription (Latin):
uit abyssum. ⁊ plantauit illum dñs iħe. Qui nauigat mare e¬
narrat pericula eiꝰ. ⁊ audientes aurib ñ ammirabimur: Illic
p̃clara ⁊ mirabilia opera: uaria genera bestiarum et omium
pecorũ ⁊ creatura beluarũ. Propt̃ ipsũ consũmatus est iti¬
neris finis. et in sermone eiꝰ composita sunt omĩa. Multa dice¬
mus ⁊ deficiemus uerbis. Consummatio aut̃ sermonũ ipse
ẽ in om̃ib głantes ad quid ualebimus: Ipse enĩ omp̃s. suꝑ¬
omĩa opera sua. Terribilis dñs ⁊ magnus uehem̃ter: ⁊ mirabi¬
is potentia ipsius. Glorificantes dm̃. quantũ cũq potuer¬
tis. suꝑ ualebit adhuc. ⁊ ammirabilis magnificentia eiꝰ. Be¬
nedicentes dnm exaltate illum quantũ potestis: maior est
enĩ. In laude exaltantes eũ replemini uirtute ne laboretis¬
tis. N on enĩ ꝑuemietis. Quis uidit eũ ⁊ enarrabit. ⁊ quis
magnificauit eũ sicut ẽ abinitio: Multa iabscondita sunt.
maiota his. Pauca enim uidimus oꝑerũ euis. Omĩa aut̃ dñs

Expanded text:
it ventus et plantavit illum Dominus Iesus qui navigat mare enarrat periculum eius et audientes auribus non admirabimur illic praeclara et mirabilia opera varia genera bestiarum et omnium pecorum et creatura beluarum propter ipsum confirmatus est itineris finis et in sermone eius conposita sunt omnia multa dicemus et deficiemus verbis consummatio autem sermonum ipse est in omnibus gloriantes ad quid valebimus ipse enim Omomnia opera sua; terribilis Dominus, et magnus vehementer, et mirabilis potentia ipsius. Glorificantes Dominum quantumcunque poteritis supervalebit adhuc et admirabilis magnificentia eius benedicentes Dominum exaltate illum quantum potestis maior est enim omni laude exaltantes eum replemini virtute ne laboretis non enim habebitis quis vidit eum et enarrabit et quis magnificabit eum sicut est ab initio multa abscondita sunt maiora horum pauca enim vidimus operum eius omnia autem Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ insplendore suo. Girauit celũ incircuitu głe sue: manus exo¬
fi aperuerunt illũ. Imperio suo accelerauit niuẽ: ⁊ accele¬
rat coruscationes emittere iudicii sui. Propterea aꝑti sunt
thesauri: et euolauert̃ nebule sicut aues. In magnitudine sua
posuit nubes: ⁊ confracti sunt lapides grandinis. In conspectu
eiꝰ non mouebunt᷑ montes: ⁊ in uoluntate eiꝰ adspirabit nothus.
Uox tonitrui eiꝰ uerberauit t̾ram: tempestas aquilonis. ⁊ congre¬
gatio spc̃. Et sicut auis deponens adsedendũ asꝑgit niuem:
et sicut locusta demergens descensus eiꝰ. Pulchritudinẽ coloris
eius ammirabit̃ oculus. ⁊ suꝑ imbrẽ eiꝰ expauescit cor. Ge¬
lu sicut salem effundet suꝑ t̾ram: ⁊ dũ gelauerit fiet tamquã
cacumina tribuli. Frigidus uentus aquilo flauit: ⁊ gelauit
christallus ab aqua. Suꝑ omnẽ congregationẽ aquarũ requies¬
cit: et sicut lorica induit seaquis. Et deuorabit montes. et exuret

Expanded text:
gyravit caelum in circuitu gloriae suae manus Excelsi aperuerunt illum imperio suo adceleravit nivem et adcelerat coruscationes emittere iudicii sui propterea aperti sunt thesauri et evolaverunt nebulae sicut aves in magnitudine sua posuit nubes et confracti sunt lapides grandinis in conspectu eius commovebuntur montes et in voluntate eius adspirabit notus vox tonitrui eius exprobravit terram tempestas aquilonis et congregatio spiritus sicut avis det sicut locusta demergens descensus ejus. Pulchritudinem coloris ejus admirabitur oculus, et super imbrem ejus expavescet cor. Gelu sicut salem effundet super terram; et cum gelaverit, fiet tanquam cacumina tribuli. Frigidus ventus aquilo flabit, et gelabit cristallus ab aqua super omnem congregationem aquarum requiescet et sicut lorica induet se aquis devorabit montes et exuret
Abbreviated transcription (Latin):
eus in operib ardoris: triplicit̾ sol exurens montes. Radios ig
neo s exsufflans: ⁊ refulgens radiis suis. obcecat oculos. Mag¬
nus dñs qui fecit illũ. ⁊ insermonib eiꝰ. festinauit it̃. Et luna
in omib in tempore suo: ostensio temporis et signũ eui. Alu¬
na signũ diei festi: luminare quod minuit᷑ inconsummati¬
one. Mensis scđm nom̃ eiꝰ ẽ: crescens ammirabilit̾ in con¬
summatione. as castroꝵ in excelsis: in firmam̃to celi res¬

Expanded text:
ens in opeens in openeos exsuflans et refulgens radiis suis obcaecat oculos magnus Dominus qui fecit illum et in sermonibus eius festinavit iter et luna in omnibus in tempore suo ostensio temporis et signum aevi a luna signum diei festi luminare quod minuitur in consummatione mensis secundum nomen eius est crescens admirabiliter in consummatione vas castrorum in excelsis in firmamento c
Abbreviated transcription (Latin):
confirmagt omĩpe stabiliri ingła sua : Abyssum ⁊ corhomi¬
nũ inuestigabit: et in astucia illoꝵ excogitabit. Cognouit enĩ
dñs ourem scientiam: et inspexit in signũ eui. Annuntians
que p̃terierunt: ⁊ que suꝑ uentura sunt: reuelans uestigia
occultoꝵ. Nonp̃terit illũ omĩs cogitatus: ⁊ ñ abscondit se ab
eo ullus fermo. Magnalia sapientie sue decorauit: que est¬
ate scłm ⁊ usq in scłm. Neq abiectum ẽ neq minuitur: et
eget alicuiꝰ consilio. Quam desiderabilia somĩa opera eius:
et tamquã sciitilla que ẽ considerare. Omiã hec uiuent et ma¬
nent inscłm: ⁊ in om̃i necessi tate omĩa ob audiunt ei. Omĩa
firmab̾it bona: ⁊ quis saciabitur uidens głam eius: sturę¬
ltitudinis firmam̃tum pulcritudo eiꝰ: speties celi. Laus e
muisiones głe. Sol in aspect̾u annuntians exitum: uas am¬
mirabile opus excelsi. In meridiano exurit t̾ram.⁊ incon¬
spectu ardoris eiꝰ. quis poterit sustinere: Fornacẽ custodi¬

Expanded text:
nipotens stabiliri in gloria sua abyssum et cor hominum investigavit et in astutia illorum excogitavit cognovit enim Dominus omnem scientiam et inspexit in signum aevi adnuntians quae praeterierunt et quae superventura sunt revelans vestigia occultorum non praeterit illum omnis cogitatus et non abscondit se ab eo ullus sermoante saeculum et usque in saeculum neque adiectum est neque minuitur et non eget alicuius consilio quam desiderabilia omnia opera eius et tamquam scintillam quam est considerare omnia haec vivent et manent in saeculum et in omni necessitate omnia obaudiunt ei omnia dfirmavit bona et quis satiabitur videns gloriam eius altitudinis fiungitur. « Sol in aspectu annuntians in exitu, vas admirabile opus Excelsi. In meridiano exuret terram, et in conspectu ardoris ejus quis poterit sustinere? Fornacem custodi
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. usq adcelũ. Et recordatus ẽ ds̃: iniquitatũ eiꝰ. Re¬
dite illi. sicut ipsa reddidit uobis. ⁊ duplicate duplicia
scđm oꝑa eius. In poculo quo miscuit: miscẽte illi duplũ
Quantum glorificauit se ⁊ indeliciis fuit: tantũ date illi
tormentũ ⁊ luctum. qͥa in corde suo dicit Sedeore
gina ⁊ uidua ñ sum: et luc tum non uidebo. Ideo in¬
una die uenient plage eiꝰ. mors. et luctus ⁊ fames. Et igni
comburetur: quia fortis ẽ deus qͥ uidi  cauit illam. Et flebunt:
et plangent se suꝑ illam reges t̾re. qui cũ illa fornicati sunt et
indelicus uixer̃t̃. cum uiderint fumũ incendii eius longe stan

Expanded text:
ejus usque ad coelum, et recordatus est Dominus iniquitatum ejus. Reddite illi sicut ipsa reddidit, et duplicate duplicia secundum opera ejus. In poculo quo miscuit, miscete illi duplum; quantum glorificavit se, et in deliciis fuit, tantum illi date tormentorum et luctuum, quia ingina, et vidua non sum, et luctum non videbo. Ideo inuna die venient plagae ejus mors, et luctus, et fames, et igni comburetur: quia fortis est Deus qui judicavit illam: et flebunt, et plangent se super illam reges terrae, qui cum illa fornicati sunt, et in deliciis vixerunt, cum viderint fu
Abbreviated transcription (Latin):
uaro aut. nichil est scelestius. Quid suꝑbit ter¬
ra et
cinis: Nichil ẽ iniqͥus quã amate pecuniãm.
Hic enĩ
animã suam uenalem habet: qm̃ iuuita sua proiecit inti¬
ma. sua. Omis potentatus breuis uita. Languor ꝓlixior gta¬
hodie est et cras monetur. Cum enĩ moriet homo: hereditabit
serpentes. et bestias. et uermes.¬

Expanded text:
aro autem nihil est scelestius quid superbit terra et cinis nihil est iniquius quam amare pecuniam hic enim et animam suam venalem habet quoniam in vita sua proiecit intima sua omnis potentatus brevis via brevem langhodie est et cras morietur cum enim moritur homo hereditabit serpentes et bestias et vermes
Abbreviated transcription (Latin):
ONITA ordo est apud grecos qui integre sapi¬
unt. et fidem rectam sectantur epłarum sep
ceterarum. Sed sicut euuangelistas dudum adueritatis
lineam correximus: ita has propͥo ordine deo nos iuuan¬
te reddidimus. Est enim pͥma earum. una iacobi. petri
due. iohannis tres: & iude una. Que si ut abeis dige
sunt. ita quoq ab int̾pretib fidelit̾ inlatinum eloquium¬
inqua etiã ab infidelib translatorib multum erratum ess
afidei ueritate comperimus trium tantummͦ uocabula. hoc
est aque.sanguinis. ⁊ sp̃s. in ipsa sua editione ponentes: et
patris uerbiq ac sp̃s. testimoniũ omittentes. In quo ma¬
xime et fides catholica roboratur. ⁊ patris ⁊ filii ⁊ sp̃s
scĩ: una diuininitatis substantia comꝓbat᷑. Inceteris uͦ
płis. quantum a nr̃a alioꝵ distet editio. lectoris prude¬
tie derelinqͦ. Sedtu uͥgo xp̃i eustochium dun ame ini¬
pensius scripture ueritatem inquiris: meam quodam mͦ
senectutem inuidoꝵ dentib conrodendam ex poInis.

Expanded text:
Non idem ordo est apud Graecos, qui integre sapiunt, et fidem rectam sectantur, Epistolarumcaeterarum. Sed sicut evangelistas dudum ad veritatis lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter in Latinum verterentIn qua etiam ab infidelibus translatoribus multum erratum esse a fidei veritate comperimus: trium tantum vocabula, hoc est, aquae, sanguinis, et spiritus, in sua editione ponentes; et Patris, Verbique, ac Spiritus testimonium omittentes: in quo maxime et fides Catholica roboratur, et Patris et Filii ac Spiritus sancti una divinitatis substantia comprobatur. In caeteris vero Epistolis, quantum a nostra aliorum distet editio, lectoris prudentiae derelinquo. Sed tu, virgo Christi Eustochium, dum a me impensius Scripturae veritatem inquiris, meam quodam modo senectutem invidorum dentibus corrodendam exponis;
Abbreviated transcription (Latin):
t ne dixeris est michi sufficiens uita. Nichil eium ꝓderit in
tempore uindicte: et obductionis. Non sequaris concupiscentiã
cordis tui. ⁊ nedixeris quomͦ potui. aut quis me subiciet propt̾
facta mea: Ds̃ enim uindicans undicabit. Ne dixeris peceaui.
et quid accidit mͥ triste : Altissimus enĩ est paciens. redditor.
De propiciato peccato: noli eẽ sine metu. neq adi¬
cias peccatũ suꝑ peccatũ: et dicas miseratio dei mag¬
na est. multitudinis peccatoꝵ meoꝵ miserebitur.
Miscłia enim ⁊ ira abillo cito ꝓximat: et inpeccatores respicit
ira illius.

Expanded text:
t ne dixeris: est mihi sufficiens uita. nihil enim proderit in tempore uindictae et obductionis. non sequaris concupiscentiam cordis et ne dixeris: quomodo potui? aut quis me subiciet propter facta mea? deus enim uindicans uindicet quid accidit mihi triste? Altissimus enim est patiens redditor. De propiciato peccato noli esse sine metu, neque adjicias peccatum super peccatum: et ne dicas, Miseratio Dei magna est; multitudinis peccatorum meorum miserebitur. Misericordia enim et ira ab illo cito proximat, et in peccatores respicit ira illius.
Abbreviated transcription (Latin):
heratos. totidem hic epłis a diaboli & idolatriȩ seruitute edocerer
ad quisitos. qam & duas tabulas lapideas duoꝵ testam̃toꝵ figu¬
rã abuisse uiri eruditissimi tradiderunt. Epłam sane quȩ ad he¬
ur̃go scribitur. quidam pauli ñ ẽẽ contendunt: eo qd̾ ñ sit eiꝰ nomine

Expanded text:
eratos, totidem hic Epistolis a diaboli et idololatriae servitute edocet acquisitos. Nam et duas tabulas lapideas, duorum Testamentorum figuram habuisse viri eruditissimi tradiderunt. Epistolam sane quae ad Hebraeos scribitur
Abbreviated transcription (Latin):
alienati & inimici sensu inoꝑib malis: nunc autẽ reconeiliauit in
corpore carnis eius ꝑmortem: exhibere uos scõs & immaculatos et
unrep̃hensibiles coram ipso. Si tamen ꝑmanetis infide fundati
& stabiles. & immobiles aspe euangłii. quod audistis: quod p̃di¬
catũ est. inuniusa creatura quȩ sub cȩlo ẽ. Cuiꝰ factꝰ sum ego pau¬
lus mnister: qui nc̃ gaudeo inpassionibꝰ ꝓuob̃. & adimpleo ea quȩ de

Expanded text:
econciliavit in corpore carnis ejus per mortem, exhibere vos sanctos, et immaculatos, et irreprehensibiles coram ipso: si tamen permanetis in fide fundati, et stabiles: et immobiles a spe Evangelii, quod audistis, quod praedicatum est in universa creatura, quae sub coelo est, cujus factus sum ego Paulus ministe
Abbreviated transcription (Latin):
et a p̃sidente ⁊ apotente demendat᷑io. A principe ⁊ iudice de de-¬
licto: a synagoga ⁊ plebe deiniqͥtate. A socio ⁊ amico deiniusti¬
ia: de loco inqͦ habitas de furto. De ueritate dei et testam̃to
de discubitu in panib ⁊ ab offuscatione dati ⁊ accepti. A salu¬
tantib de silentio: a respectu mulieris fornicarie. ⁊ ab auer¬
sione uultus cognati. Ne auertas faciem tuã aꝑximo tuo
et abauferendo partẽ et ñ restituendo. Ne respicias mulierem
alieni uiri. ⁊ nescruteris ancillam eiꝰ neq steteris adlectũ eus.
Ab amicis desermonib imꝓperii et cũ dederis neunꝓperes. Non
duplices sermonẽ auditus de reuelatione sermonis absconditi.
Et eris uere sine confusione. ⁊ inuenies grãm in conspectu omĩũ
hominũ. Ne ꝓhis om̃ib confundaris: ne accipias ꝑsonã ut de

Expanded text:
 potente de mendacio a principe et iudice de delicto a synagoga et plebe de iniquitate a socio et amico de iniustitia de loco in quo habitas de furto de veritate Dei et testamento de discubitu in panibus et ab offuscatione dati et accepti a salutantibus de silentio a respectu mulieris fornicariae et ab aversione vultus cognati ne avertas faciem a proximo tuo ab auferendo partem et non restituendo ne respicias mulierem alab amicis de sermonibus inproperii et cum dederis ne inproperes non duplices sermonem auditus de revelatione sermonis absconditi et eris vere sine confusione et invenies gratiam in conspectu omnium hominum ne pro his omnibus confundaris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ amuliere iniqͥtas uiri. Melior est iniquitas uiri. quã be¬
ne faciens mulier: ⁊ mulier confundens inobꝓbrum. Memor
ero igitur operũ dnĩ: ⁊ que uidi annuntiabo. In sermonib
anĩ opera euis. Sol inluminans ꝑ omĩa respexit: ⁊ gła dñi ple¬
nũ ẽ opus eiꝰ. Nonne dñs fecit scõs euarrare inirabilia sua om̃ia.

Expanded text:
et a muliere iniquitas viri melior est iniquitas viri quam beet a muliere iniquitas viri melior est iniquitas viri quam benefaciens mulier et mulier confundens in obprobrium memor ero igitur operum Domini et quae vidi adnuntiabo in sermonibus Domini opera eius sol inluminans per omnia respexit et gloria Domini plenum est opus eius nonne Dominus fecit sanctos enarrare omnia mirabilia sua
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ. De corruptione emptionis ⁊ negociatoꝵ: ⁊ de multa dis¬
ciplina filioꝵ. Et seruus pessimus latus sanguinare: suꝑ
muliere nequã bonũ ẽ signũ. Ubi manus multe sunt claude.
et quodcũq trades numera ⁊ appende. Datũ uero ⁊ acceptum.
ome describe. Disciplina insensati ⁊ fatui: ⁊ de seniorib qͥ uidi
cantur ab adolescentibus. Et eris eruditus in om̃ib: ⁊ ꝓbabilis
adultera efficiat᷑. ⁊ cõmorata cũ uiro odibilis fiat. Nequan¬
do polluatur in uirginitate sua: ⁊ inpat̾nis suis grauida in¬
ueniatur. Ne forto cũ uiro commorata transgrediatur. aut
certe sterilis efficiatur. Suꝑ filiam luxuriosam confirma custo¬
diam: ne quando faciat te in obꝓbriũ uenire inimicis. Ade¬
tractatione inciuitate.⁊ abiectione plebis. ⁊ confundat te
in multitudine popłi. Om̃i homini noli intendere inspetie.
⁊ in medio mulierũ noli cõmorari. Deuestim̃tis enĩ ꝓcedit tinea:

Expanded text:
 de correptione emptionis et negotiatorum et de multa disciplina filiorum servo pessimo latus sanguinare super mulierem nequam bonum est signum ubi manus multae sunt clude et quodcumque trades numera et adpende datum vero et acceptum omne describe de disciplina insensati et fatui et de senioribus quicantur ab adolescentibus. Et eris eruditus in omnibus, et probabilis adultera efficiatur et commorata cum viro odibilis fiat nequando polluatur in virginitate sua et in paternis suis gravida ineniatur ne forte cum viro commorata transgrediatur aut certe sterilis efficiatur super filiam luxuriosam confirma custodiam nequando faciat te in obprobrium venire inimicis a detractatione in civitate et abiectione plebis et confundat te in multitudine populi omni homini noli intendere in specie et in medio mulierum noli commorari de vestimentis enim procedit tinea
Abbreviated transcription (Latin):
gentium. Obquã causam etiam hec patior: ẜ ñ confundor. Seio enĩ
cui eredidi ⁊ certus sum qͥa potens ẽ depositũ meũ seruare in illodi¬
e. formam habens sanoꝵ uerboꝵ. que ame audisti in fide ⁊ dilecti¬
one in xp̃o iħu. Bonum depositũ custodi ꝑ spm̃ scĩ: qui habitat¬
in nobif. Scis hoc quod au̾si sunt ame om̃s qui in asia ĩ. ex quib ẽ pby¬
gelus. ⁊ hermogenes. Det miscd̃iam añs onesyphori domui. quia sepe
me restigerauit.⁊ cathenã meam ñ erubuit: s cũ romã uenisset qn
in illa die: &x quanta ephesy ministrauit tu meliꝰ nosti. Tugͦ filimi
confortare ingratia que ẽ in xp̃o iħu. ⁊ que audisti ame ꝑmultos
testes. hec commenda fidelib hominib: qͥ idonei erant ⁊ alios do¬
cere. Labora. sicut bonus miles xp̃i iħu. Nemo militans deo im¬

Expanded text:
fundor. Scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem. Formam habe habens sanorum verborum quae a me audisti in fide et in dilectione in Christo Jesu. Bonum depositum custodi, per Spiritum sanctin nobis scis hoc quod aversi sunt a me omnes qui in Asia sunt ex quibus est Phygelus et Hermogenes det misericordiam Dominus Onesifori domui quia saepe me refrigeravit et catenam meam non erubuit sed cum Romam in illa die et quanta Ephesi ministravit melius tu nosti tu ergo fili mi confortare in gratia quae est in Christo Iesu et quae audisti a me per multos testes haec commenda fidelibus hominibus qui idonei erunt et alios docere labora sicut bonus miles Christi Iesu nemo militans
Abbreviated transcription (Latin):
magnalia illius: Sirtutẽ aut̃ magnitudinis eiꝰ. quis enun¬
tiabit: Et quis adiciet enarrare miscđiam eiꝰ: Non ẽ minu
ere neq adicere: nec ẽ inuenire magnalia dĩ. Cũ consũma¬
uerit homo tunc incipit: et cũ quieuerit operabit᷑. Quid¬
est homo.⁊ que gr̃ã illius: et qͥd bonũ. aut quid nequã
illius :. Numeriis dierũ hominũ. ut multũ centũ agni
quasi gutte aque amare deputati st̃: ⁊ sicut calculus hare¬
ne. ⁊ sicũt enigui anni in die eui. Propt̾ hoc paciens est
d̾s in illis. ⁊ effundet suꝑ eos iniscđiam suam. Uidit psũptionẽ

Expanded text:
magnalia ejus? Virtutem autem magnitudinis ejus quis enunmagnalia ejus? Virtutem autem magnitudinis ejus quis enuntiabit? Et quis adjiciet enarrare misericordiam ejuere neque adicere nec est invenire magnalia Dei cum consummaverit homo tunc incipit et cum quieverit operabitur quid homo et quae gratia illius et quid bonum aut quid nequam illius numerus dierum hominum multum centum anni quasi guttae aquae a mare et sicut calculus harenae sic exigui anni in die aevi propter hoc patiens est Deus in illis et effudit super eos misericordiam suam vidit praesumptionem
Abbreviated transcription (Latin):
onuertere addñm et relinque peccata tua: p̃care ante fa
ab iniusticia tua: ⁊ nimis odito execrationẽ. Et cognosce ius¬
t⁊tias ⁊ iudicia dĩ: ⁊ sta insorte propositionis ⁊ orationis alt¬
simi dĩ. In partesuade sełi scĩ cũ uiuis: ⁊ dantib confessionẽ
deo. Non demoreris inerrore impioꝵ: ante mortẽ confitere.
Amortuo quisi nichil perit: confiteberis uiuens. Uiuus et¬
sanus confiteberis ⁊ laudabis dm̃: ⁊ głaberis inmiserationib
dse. Nec enĩ omĩa possunt eẽ in hominib. qm̃ ñ ẽ un mortalis
filius bominis. ⁊ inuanitatẽ malicie placuert̃. Quid lucidius
sole: ⁊ hic deficiet. Aut quid nequius excogitauit caro ⁊ san¬
guis: et hoc arguetur. Uirtutem altitudinẽ celi ipse conspicit
et om̃s homines t̾ra ⁊ cinis. Qui uiuit in et̾nũ: omĩa creauit
simul. Os solus iustificabit᷑. ⁊ manet inuictus rex in et̾nũ.
Quis sufficiet enarrare opera illius: Quis enĩ inuestigabit

Expanded text:
onvertere ad Dominum, et relinque peccata tua, precare ante facab injustitia tua; et nimis odito exsecrationem, et cognosce justitias et judicia Dei, et sta in sorte propositionis et orationis altissimi Dei. In partes vade saeculi sancti, cum vivis et dantibus confessionem Deo. Non demoreris in errore impiorum, ante mortem confitere. A mortuo, quasi nisanus confiteberis et laudabis Deum et gloriaberis in miserationibus ad se nec enim omnia possunt esse in hominibus quoniam non est inmortalis filius hominis et in vanitate malitiae placuerunt quid lucidius sole et hic deficiet aut quid nequius excogitabit caro et sanguis et hoc arguitur virtutem altitudinis caeli ipse conspicit et omnes homines terra et cinis qui vivit in aeternum creavit omnia simul Deus solus iustificabitur et manetQuis sufficit enarrare opera illius? Quis enim investigavit
Abbreviated transcription (Latin):
ili. intempore uite tue ne indigeas. meliuis ẽ enĩ mori quam
indigere. Uir respiciens in mensam alienam: ñ ẽ uita eius in
cogitatione uictus. Alit enĩ animã cibis suã alienis. Sir aut̃
disciplinatus et eruditus custodiet se. In ore imprudentis con¬
dulcabit᷑ in opia: ⁊ inuentre eiꝰ ignis ardebit.

Expanded text:
ili in tempore vitae tuae ne indigeas melius est enim mori quam indigere vir respiciens in mensam alienam non est vita eius in cogitatione victus alit enim animam suam cibis alienis vir autem disciplinatus et eruditus custodiet se in ore inprudentis condulcabitur inopia et in ventre eius ignis ardebit
Abbreviated transcription (Latin):
toriã. ꝑ dũm nr̃m iħm xp̃m. Itaq fr̃s mei dilecti. stabiles estote & ummno¬
biles. abuudantes in oꝑe dñi semꝑ: scientes qd̾ labor ur̃ non ẽ in anis
in dño. De collectis autem quȩ fiunt inscõs: sic̃ ordinaui eccłus gala¬
tiȩ. ita & uos facite. ser unam sabbati. unꝰqͥsq ur̃m apud se reponat
recondens quod ei beneplacuerit: ut ñ cũ uenero tc̃ collecte fiant. Cũ
autẽ p̾sens fuero. quos ꝓbaueritis ꝑepłas. hos intttã ꝑferre grãm urãm

Expanded text:
abiles estote et immobiles, abundantes in opere domini semper, scientes quod labor uester non est inanis in domino. De collectis autem, quae fiunt in sanctos, sicut ordinaui ecclesiis Galatiae, ita et uos facite. per unam sabbati unusquisque uestrum apud se ponat, recondens quod - ei bene placuerit, ut non, cum uenero, tunc collectae fiant. cum autem praesens fuero, quos probaueritis per
Abbreviated transcription (Latin):
&. mente. Cet̾um si benedixeris sp̃ii. quis supplet locũ idiotȩ. Quomͦ
dicet amen. suꝑ tuã benedictionen: qm̃ qͥd dicat᷑ nescit: Uam tu quidẽ¬
instruam: quã decem milia uerboꝵ in lingua. fr̃s uolite fieri puer
lingius. & labiis aliis. loquar popło huic: et nec sic exaudient me dic̃
dominꝰ. Itaq linguȩ & signum sunt non fidelib: s ifidelib. Prophetiȩ
autem. nou infidelib: s fidelib Si ergo conueniat uniu̾sa ȩccła inunũ
& om̃s linguis loquant᷑: intrent autem idiotȩ. aut infideles non ne dei¬
ta conuneit᷑ abominbꝰ. diuidicat᷑ ab omnib occulta cordis eiꝰ manifesta
fiunt: et ita cadens infaciem ad orabit dm̃: ꝓnuntians quod uere ds̃ in uob̃¬

Expanded text:
 ait: Caeterum si benedixeris spiritu, quis supplet locum idiotae? Quomodo dicet amen super tua benedictione: quoniam quidem nescit quidinstruam, quam decem millia verborum in lingua. Fratres, nolite pueri elinguis et in labiis aliis loquar populo huic; et nec sic exaudient me, dicit Dominus . » Itaque linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus: prophetiae autem , omnes linguis loquantur, intrent autem idiotae aut infideles, nonne diidiota, conuincitur ab omnibus, diiudicatur ab omnibus, occulta cordis eius manifesta fiunt; et ita cadens in terram adorabit Deum pronuntians quod uere Deus in uob
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem: einulamini sp̃ualia: magis autem ut ꝓphetetis. Qui eñĩ loqͥ¬
tur lingua non hominib loquit᷑ s deo. Nemo eñi audit. Sp̃u autem
loquitur mysteria. Nam qui ꝓphetat: hominib loquit᷑ ad edificatio¬
nem & exhortationem. & consolationẽ. Qui loquit᷑ lingua: semet ipsũ¬
edificat. Qui autẽ ꝓphetat: eccl̃am edificat. Uolo autem uos om̃s loqͥ
ngius: magis autem ꝓphare. Nam maior ẽ qui ꝓpħat quã qͥ loqui
linguis: nisi forte interp̃tet᷑. ut eccła edificationem accipiat. Nc̃ autẽ
fr̃s. si uenero ad uos linguis loquens: quid uob ꝓdero nͥ uob̃ loquar.
quȩ sine anima sunt uocẽ dantia. siue tibia. siue cẏchara: nͥ distinctio¬
nem. sonituũ dederint: quomͦ scietur qd̃ canit᷑ aut quod cytharitat᷑.
Ꝙ eñi si incertam uocẽ det tuba: quis parabit se ad bellũ. Ita &. uos ꝑ
linguam nͥ manifestũ sermonem dederitis: quomͦ scietur hoc qd̾ dicit᷑:

Expanded text:
ritatem, aemulamini spiritalia, magis autem ut prophetetis. Qui enim loquitur lingua, non hominibus loquitur, sed Deo. Nemo enim audit. Spiritus autem loquitur mysteria. Nam qui prophetat, hominibus loquitur ad aedificationem et exhortationem et consolationem. » Quoniam tanta est aedificat, qui autem prophetat aecclesiam aedificat. Volo autem uos omnes loqui linguis, magis autem prophetare. Nam maior est qui prophetat quam qui loquitur linguis, nisi forte interpretetur ut aecclesia aedificationem accipiat. Nunc autem, fratres, si uenero ad uos linguis loquenQuae sine anima sunt uocem dantia, siue tibia sive cithara, nisi distinctionem sonituum dederint, quomodo scietur quod canitur aut citharizatur? Etenim si incertam uocem det tuba, quis parabit se ad bellum? Ita et uos per linguam, nisi manifestum sermonem dederitis, quomodo scietur id quod dicitur?
Abbreviated transcription (Latin):
poris manere apud uos: si dñs ꝑmiserit.sermanebo aut̃ ephesi usq¬
ad pentecosten. Ostium enim mͥ apertum ẽ. magnũ et euidens: & aduer¬
sarii multi. Si autem uenerit tymotheus: uidece ut sine timore sit a¬
pud uos. Opus eñĩ dñi oꝑat᷑: sic̃ & ego. Ne quis ergo illum spernat. Dedu¬
cite autẽ illũ in pace: ut ueniat ad me. Expecto enim illũ: cũ fr̃ib. De a¬
pollo autẽ fr̃e: notum uob̃ facio. qm multũ rogaui eũ ut ueniret¬

Expanded text:
poris manere apud vos, si Dominus permiserit. Permanebo autem Ephesi usqad Pentecosten. Ostium enim mihi apertum est magnum et evidens, et adversarii multi. Si autem venerit Timotheus, videte ut sine timore sit apud vos; opus enim Domini operatur sicut et ego. Ne quis ergo illum spernat. Deducite autem illum in pace, ut veniat ad me: exspecto enim illum cum fratribus. De Apollo autem fratre, multum ro
Abbreviated transcription (Latin):
uir eiꝰ uiuit. Qd̃ si dormierit uir eius liberata ẽ: eui uult nub
tantum indño. Beatior autẽ erit. si sic permanserit: sedm meũ con¬
tatis uero ȩdificat. Si quis autem se existimat scire. aliquid. non¬
dum cognouit quẽ ad modum oporteat eum scire. Siquis autem
diligit dm̃: hoc cognitꝰ est. abeo. De ęscis autem quȩ idolis imo
lantur. scimꝰ quia nichil est. idolum ininundo: & quod nullus ds̃
isi unus. Nam et sisunt qui dicantur dii. siue iucȩlo. siue int̾¬
ra. si quidem sunt dii multi. & dñi multi: nobis tam̃ unus deus
ẽ scientia. Quidam autẽ conscientia usq mine idoli. quasi idoloti¬
um manducant: & conscientia ipsoꝵ cum sit infirma polluit
Esca autẽ nos. ñ cõmendat deo. Neq eñi si non manducauerimꝰ
deficiemꝰ: neq si manducauerimꝰ abundabimꝰ. Uidete autẽ ne for¬
te hec licentia ur̃a offendicłm fiat infirmis. Si eñi quis uide te eũ

Expanded text:
 liberata est: cui vult nubat: tantum in Domino. Beatior autem erit si sic permanserit, secundum meum contas vero aedificat. Si quis autem se existimat scire aliquid, nondum cognovit quemadmodum oporteat eum scire. Si quis autem diligit Deum, hic cognitus est ab eo. De lantur, scimus quia nihil est idolum in mundo, et quod nullus Deus, nisi unus. Nam etsi sunt qui dicuntur dii, sive in coelo, sive in terra siquidem sunt dii multi, et domini multi: Nobis autem unus Deus, est scientia. quidam autem conscientia usque nunc idoli, quasi idolotum manducant: et conscientia ipsorum, cum sit infirma, polluitur. esca autem nos non commendat deo. neque si non manducauerimus, deficiemus, neque si manducauerimus, abundabimus. uidete autem, ne forte h
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ dico: quod idolis ĩmolatum sit. aliqͥd: Aut quod idolum sit aliqͥd:¬
S quȩ ĩmolant gentes: demoniis immolant. & non deo. Nolo uos
socios fieri demonioꝵ. Non potestis calicem dñi bibere: & calicẽ demo¬
niorum. Non potestis mensȩ dii participes ẽẽ: & mensȩ demoniorum.
An emulamur dñm: Nunqͥd fortiores illo sumꝰ. Omĩa licent: s non oĩa

Expanded text:
 Dico quod idolis immolatum sit aliquid? aut quod idolum sit aliqSed quae immolant gentes, daemoniis immolant, et non Deo. Nolo autem vos socios fieri daemoniorum, quia non potestis calicem Domini bibere, et calicem daemoniorum. Non potestis mensae Domini participes esse, et mensae daemoniorum. An aemulamur Dominum? Nunquid fortiores illo sumus? Omnia mihi licent, 94
Abbreviated transcription (Latin):
edunt: & qui altari seruiunt. cũ altario participant᷑. Ita et dñs e
Bonũ ẽ. enĩ mͥ magis moeri: quã ut głam meam quis euacuet. Nam
uangelitauero: non est mͥ gła. Necessitas enĩmͥ incõbit. Ue eñi i
est: si non ȩuangelizauero. Si enĩ uolens hoc ago: mercedem habeo.
Si autem inuitus: dispensatio mͥ credita est. Quȩ ẽ ergo merces mea:
Ut euangeliũ p̃dicans. sine sũptu ponam euangłiũ: ut ñ abutar po

Expanded text:
edunt, et qui altari deserviunt, cum altari participant? Ita, ergo simil ut gloriam meam quis euacuet nam si euangelizauero, non est mihi gloria: necessitas enim mihi incumbit: uae enim mihi est, si non euangelizauero. si enim uolens hoc ago, mercedem habeo: si autem inuitus, dispensatio mihi credita est. quae est ergo merces mea? ut euangelium praedicans sine sumptu ponam euangelium Christi, ut no
Abbreviated transcription (Latin):
quare pꝰ euuangłia quȩ
supple mentũ legis sunt: & in quibꝰ nobis exempla.
& p̃cepta uiuendi plenissime digesta st̃. uoluerit
autẽ causa iuidet̃ factũ. scilic& ut inicio nascen¬
et ut pꝰ futuras excludeite questiones exemplo ꝓpħarũ: qui pꝰ editã
legem moysi. in qua omĩa dei mandata legebant᷑.: nichilominꝰ de
doctrina sua rediuitia semꝑ popłi comp̃ssere peccata: & ꝓpt̃ exemplũ
libros ẽtiam ad nrãm memoriam trans miser̃. Deinde querit᷑. eur ñ
amplius quam .x. epłas ad ȩccłias scripserit. Decẽ eñi sunt.cũ illa quȩ
dr̃ ad hebrȩos. Nam reliquȩ .iiii. ad discipłos specialiter sunt porrec
tra legem non facere moysi. ad numerum decalogi mandatorum
suas epłas ordinauit: et quod ille p̾ceptis apharaone instituit li

Expanded text:
are post Evangelia, quae supplementum legis sunt, et in quibus nobis exempla et praecepta vivendi plenissime digesta sunt, volueritautem causa factum videtur, ut scilicet initia nascenet post futuras excluderet quaestiones exemplo prophetarum, qui post editam Legem Moysi, in qua omnia Dei mandata legebantur, nihilominus tamen doctrina sua rediviva semper populi compressere peccata et propter exemplum libris ad nostram etiam memoriam transmiserunt. Deinde quaeritur cur non amplius quam decem Epistolas ad Ecclesias scripserit: decem sunt enim cum illa quae dicitur ad Hebraeos; nam reliquae quatuor ad discipulos specialiter sunt porrecttra Legem non facere Moysi, ad numerum primorum Decalogi mandatorum suas Epistolas ordinavit; et quot ille praeceptis a Pharaone instituit li
Abbreviated transcription (Latin):
uindemiatores. Inbendictio ne dĩ et ip̃e speraui: et qͣsi
qͥuindemiat repleui torcularꝰ. Respicite qm̃ ñ michi soli la
borauit: s om̃ib exquirentib disciplinã. Audite me mag¬
nati et om̃s popłi: et rectores eccłte aurib ꝑcipite. Filiõ¬
et mulieri fr̃i et amico. ñ despotestatẽ suꝑte inuita tua: et ñ
dederis alii possessionẽ tuam. ne foite peniteat te: et dep̃ceris
ꝓ illis. Dum adbuc suꝑ es et aspiras ñ immutabit te omĩs ca¬
ro. Melius ẽ enĩ ut filii tui te rogent: quã te respicere in m¬
nu filioꝵ tuoꝵ. In om̃ib operib tuis p̃cellens esto: nedederis
mac̾ulam ingłam tuã. Indie consũmationis dierũ uite tue¬

Expanded text:
vindemiatores invindemiatores inplevi torcular respicite quoniam non soli mihi laboravi sed omnibus exquirentibus disciplinam audite me magnati et omnes populi et rectores ecclesiae auribus percipite filioet mulieri fratri et amico non des potestatem super te in vita tua non dederis alio possessionem tuam ne forte paeniteat te et depreceris pro illis dum adhuc superes et adspiras non inmutabit te omnis caro melius est enim ut filii tui te rogent quam te respicere in manus filiorum tuorum in omnibus operibus tuis praecellens esto ne dederis maculam in
Abbreviated transcription (Latin):
facto sole: et p̃ceptũ custodiente. Et immutabit tempora et
dies festos ipsoꝵ: et in illis dies festoᷤ celebrauert adhoram¬
Exipsis exipsis exaltauit et magnificauit ds̃: et ex ipsis posuit
innumerũ dierũ. Et om̃s homines de solo et ext̾ra: unde cre
atus ẽ adam. Inmultitudine disciplinednĩ separauit eos: et
immutauit uias eoꝵ. Exipsis benedirit et exaltauit. et exhis
scĩficauit ⁊ ad se applicauit. Ex ipsis maledixit ethumiliauit.
et conuertit illos adseparationẽ ipsoꝵ. Quasilutũ figuli in
manus ipsius: plasmare illud ⁊ disponere. Om̃s uie eius se¬
cundũ disposition̾ẽ eꝰ : sichomo in manu illius qui se fecit.
Reddet illi: scdm uidiciũ suũ. Cont᷑ malũ bonũ stet: et contͣ
mortẽ uita: sic et contͣ uirũ iustũ peccator. Et sic intuere
in omĩa opera altissimi. Duo duo: unũ contͣ unum. Et
ego in nouissimꝰ uigilaui et quasi qui colligit ac̃inos post

Expanded text:
facto sole et praeceptum custodiente et inmutavit tempora et facto sole et praeceptum custodiente et inmutavit tempora et dies festos ipsorum et in illis dies festos celebraverunt ad horam ex ipsis exaltavit et magnificavit Deus et ex ipsis posuit in numerum dierum et hoatus est Adam: in multitudine disciplinae Domini separavit eos, et immutavit vias eorum; ex ipsis benedixit et exaltavit; ex his sanctificavit, et ad se applicavit; ex ipsis maledixit et humiliavit, et convertit illos ad separationem ipsorum; quasi lutum figuli in manu ipsius plasmare illud et disponere, omnes viae ejus secundum dispositionem ejus. Sic homo in manu ilreddet illis secundum iudicium suum contra malum bonum est et contra mortem vita sic et contra virum iustum peccator et sic intuere in omnia opera Altissimi duo duo unum contra unum et ego novissimus vigilavi et quasi qui colligit acinos post
Abbreviated transcription (Latin):
et post factum nichil penitebis. Inuia ruine ñ eas. et
ñ offendes ih lapides: nec credas te uie laboriose. Neponas
anime tue scandalũ: et afiliis tuis caue. et adomesticis tu
attende. In omi opere crede exfide anime tue. Hec est enĩ co¬
seruatio mandatoꝵ. Quicredit deo. adtendit mandatis: et
qͥ confidit in illo ũminorabit᷑. Timenti dm̃ ñ occurrent ma¬
la: s in temptatione ds̃ illũ conseruat. et liberabit am̃alis.¬
Sapiens ñ odit mandata et iusticias. ⁊ ñ inlidetur quasi in
ꝓcella nauis. homo sensatus credit legi dĩ: et lex illi fidelis.
Qui interrogationẽ manifestat parabit uerbũ: et sic dep̃ca
tus exaudiet᷑. Et conseruabit disciplinã: et tunc respondeb
Precordia fatui. quasi rota carri: et quasi axis uersatilis co¬
gitatus illius. E quus amissarius sicut amicus sub sannator
sub omĩ supra sedente hinnit. Quare dies diem superat. et
rerũ lux lucẽ. et annus annũ a sole: Adiĩ scientia separati st̃

Expanded text:
et post factum non paeniteberis in via ruinae non eas et non offendes in lapides ne credas te viae laboriosae ne ponas animae tuae scandalum et a filiis tuis cave et a domesticis tuis adtende in omni opere crede ex fide animae tuae haec est enim conservatio mandatorum qui credit Deo adtendit mandatis et qui confident in illo non minorabuntur timenti Dominum non occurrent mala sed in temptatione Dsapiens non odit mandata et iustitias, et non inlidetur quasi nauis in procella. homo sensatus credit legi dei, et lex illi fidelis. qui interrogationem manifestat, parabit uerbum. Et patus exaudietur et conservabit disciplinam et tunc respondebit praecordia fatui quasi rota carri et quasi axis versatilis cogitatus illius equus admissarius sicut amicus subsannator sub omni suprasedenti hinnit quare dies diem superat et iterum lux lucem et annus annum a sole a Domini scientia separati sunt