comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
post euange¬
lia que sup¬
plementum
legis sunt.
&e in quibus
nobis exempla & precepta uiuen¬
di plenissime digesta sunt: uolue
clesias destinare. Hac aũ causa fa-¬
ctum uidet᷑. scilicet ut in inicio nas¬
bus & p̾sentia atq orientia reseca¬
ret uicia: &e post futuras exclud̾et
questiones. exemplo ꝓpħarum: qͥ
post editam legem moysi in qua
omnia dei mandata legebantur:
nichilominꝰ tam̃ doctrina sua. re¬
diuiua semꝑ populi compressere
peccata. & ꝓpter exemplum libroᷤᷤ
ad nrãm etiam memoriam trans¬
miserunt. Deinde querit᷑ cur non
amplius qͣm decẽ epłas ad eccłias
scripserit. Decem sunt enim cum illa
que dicit᷑ ad hebreos. Nam reliquȩ
quatuor ad discipulos specialiter
ad numerũ primoꝵ decalogi man¬
datoꝵ suas epłas ordinauit. Et q̃t
ille p̾ceptis apharaone instituit
liberatos: totidem hic epłis adia¬
boli & ydolatriȩ seruitute edocet
ad quisitos. Nam &e duas tabulas
lapideas duoꝵ testam̃toꝵ figura

Expanded text:
post Evangelia, quae supplementum legis sunt, et in quibus nobis exempla et praecepta vivendi plenissime digesta sunt, voluerulas Ecclesias destinare? Hac autem causa factum videtur, ut scilicet initia nasut praesentia atque orientia resecaret vitia: et post futuras excluderet quaestiones exemplo prophetarum, qui post editam Legem Moysi, in qua omnia Dei mandata legebantur, nihilominus tamen doctrina sua rediviva semper populi compressere peccata et propter exemplum libris ad nostram etiam memoriam transmiserunt. Deinde quaeritur cur non amplius quam decem Epistolas ad Ecclesias scripserit: decem sunt enim cum illa quae dicitur ad Hebraeos; nam reliquae quatuor ad discipulos specialiter ad numerum primorum Decalogi mandatorum suas Epistolas ordinavit; et quot ille praeceptis a Pharaone instituit liberatos, totidem hic Epistolis a diaboli et idololatriae servitute edocet acquisitos: nam et duas tabulas lapideas duorum Testamentorum figuram
Abbreviated transcription (Latin):
uersa uice iudei suꝑiores eẽ cepert̃.
& se de aduersariis uindicare.
Congregatiq sunt ꝑ singłas ciui¬
tates opida & loca ut extenderẽt
manũ contra inimicos & ꝑsecuto.¬
res suos. Nullusq ausus ẽ resiste¬
re: eo qd̾ om̃s populos magnitudi¬
nis eoꝵ formido penetraret. Nam
& ꝓuinciarum iudices. duces & ꝓ¬
curatores. omnisq dignitas que
singulis locis & oꝑib preerat: ex¬
tollebant iudeos timore mardo¬
chei. quem pͥncipem ẽẽ palacii &
plurimum posse cognouerant.
fama quoꝙ: nominis eiꝰ crescebat
cotidie. & ꝑ cunctoꝵ ora uolitabat.
Itaq ꝑcusserunt iudei inimicos suoᷤ
plaga magna. & occidert̃ eos: red¬
dentes eis qd sͥ parauerant facere.
Intantũ: ut etiam in susis qͥngentoᷤᷤ
uiros interficerent. extra decẽ filioᷤ
aman agagitȩ hostis iudeoꝵ: quoꝵ
ista sunt nõmina. Pharsandatha.
& delphon. & esphata. & phoratha.
& ad alia. & aridatha. & ephermes¬

Expanded text:
versa vice Iudaei superiores esse coeperunt versa vice Iudaei superiores esse coeperunt et se de adversariiregatique sunt per singulas civitates oppida et loca ut extenderent manum contra inimicos et persecutores suos nullusque ausus est resistere eo quod omnes populos magnitudinis eorum formido penetrarat nam et provinciarum iudices duces et procuratores omnisque dignitas quae singulis locis et operibus praeerat extollebant Iudaeos timore Mardochei quem principem esse palatii et plurimum posse cognoverant fama quoque nominis eius crescebat cotidie et per cunctorum ora volitabat itaque percusserunt Iudaei inimicos suos plaga magna et occiderunt eos reddentes eis quod sibi paraverant facere in tantum ut etiam in Susis quingentos viros interficerent et decem extra filios Aman Agagitae hostis Iudaeorum quorum ista sunt nomina Pharsandatha et Delphon et Esphata et Phorata et Adalia et Aridatha et Ephermes
Abbreviated transcription (Latin):
deos ad capiendam uindictã de
hostib suis. Egressiq sunt uereda¬
rii celeres nuncios ꝑferentes: & edi¬
ctum regis pependit in susis. Mar¬
docheus autẽ de palatio & de con-¬
spestu regis egrediens. fulgebat uesti¬
bus regiis. hiacinctinis uidelicet &¬
aerinis:coronam auream portans¬
in capite. & amictus pallio serico
atq purpureo. Omnisq ciuitas
exultauit atq letata ẽ. Iudeis aũ
noua lux oriri uisa ẽ. gaudiũ ho¬
nor & tripudium apud om̃s po¬
płos. urbes atꝙ prouincias. quo¬
cumq regis iussa ueniebant. mi¬
ra exultatio epulȩ atq conuiuia
& festus dies: in tantũ. ut plures
alterius gentis &e sectȩ. eoꝵ religi¬
oni & cerimoniis iungerent᷑. Gran¬
dis enim cunctos iudaici nominis
terror inuaserat. Igitur duodecimi
m̃sis quẽ adar uocari ante iam dixi¬
mus. tercia decima die quando cun-¬
ctis iudeis int̾fectio parabat᷑. & ho¬
stes eoꝵ insidiabantur sanguii:

Expanded text:
daeos ad capiendam vindictam de daeos ad capiendam vindictam de hostibus suis egressique sunt veredarii celeres nuntios perferentes et edictum regis pependit in Susis Mardocheus autem de palatio et de conspectu regis egrediens fulgebat vestibus regiis hyacinthinis videlicet et aerinis coronam auream portans capite et amictus pallio serico atque purpureo omnisque civitas exultavit atque laetata est Iudaeis autem nova lux oriri visa est gaudium honor et tripudium apud omnes populos urbes atque provincias quocumque regis iussa veniebant mira exultatio epulae atque convivia et festus dies in tantum ut plures alterius gentis et sectae eorum religioni et caerimoniis iungerentur grandis enim cunctos iudaici nominis terror invaserat igitur duodecimi mensis quem adar vocari ante iam diximus tertiadecima die quando cunctis Iudaeis interfectio parabatur et hostes eorum inhiabant sanguini
Abbreviated transcription (Latin):
illius die scriptȩ sunt epłȩ ut mar¬
docheus uoluerat ad iudeos & ad
pͥncipes. ꝓcuratoresq & iudices qu
centũ uigint septẽ ꝓuinciis ab
india usq ethiopiam p̾sidebant
popło. iuxta linguas & litteras
suas: & udeis ut legere poterat¬
& audire. Ipseq epłȩ que ex regis
nomine mittebantur: anulo illius
obsignate sunt & misseper uereda¬
rios. qui ꝑ om̃s ꝓuincias discurren¬
tes. ueteres litteras nouis nunciis
p̃uenirent. Quib imꝑauit rex ut
conuenirent iudeos ꝑ singłas ci¬
uitates. & in unũ preciꝑent congre¬
gari. ut starent ꝓ animab suis: &
om̃s mimicos suos cũ coniugibus
acliberis & uniuersis domib int̾¬
ficerent atq delerent. Et constitu¬
ta ẽ ꝑ om̃s ꝓuincias una ultionis
dies. id est tercia decima mensis
duodecimi adar. Summaq epłȩ
fuit: ut in omnib terris ac popłis
qui regis assueri imꝑio subiace¬
bant. notum fieret paratos ẽẽ iu¬

Expanded text:
illius die scriptae sunt epistulae ut Marillius die scriptae sunt epistulae ut Mardocheus voluerat ad Iudaeos et ad principes procuratoresque et iudices qui centum viginti septem provinciis ab India usque Aethiopiam praesidebant populo iuxta linguas et litteras suas et Iudaeis ut legere poterant et audire ipsaeque epistulae quae ex regis nomine mittebantur anulo illius obsignatae sunt et missae per veredarios qui per omnes provincias discurrentes veteres litteras novis nuntiis praevenirent quibus imperavit rex ut convenirent Iudaeos per singulas civitates et in unum praeciperent congregari ut starent pro animabus suis et omnes inimicos suos cum coniugibus ac liberis et universis domibus interficerent atque delerent et constituta est per omnes provincias una ultionis dies id est tertiadecima mensis duodecimi adar summaque epistulae fuit ut in omnibus terris ac populis qui regis Asueri imperio subiacebant notum fieret paratos esse Iu
Abbreviated transcription (Latin):
aureũ ꝓtendit manu: quo signũ
clem̃tię monstrabat᷑. Illaꝙ consur¬
gens: stetit ante eum & ait. Si pla¬
cet regi & inueni grãm coram ocłis
eiꝰ. & dep̾catio mea ñ ei uidet᷑ esse
contraria: obsecro ut nouis epłis
ueteres aman litterȩ insidiatoris
& hostis iudeoꝵ quib eos in cun¬
ctis regis ꝓuinciis perire p̾ceꝑat:
corrigantur. Quom enim potero
sustinere necẽ & interfectionẽ po¬
puli mei: Responditꝙ rex assue¬
rus hester reginȩ: & mardocheo
uideo. Domum aman concessi he¬
ster: oe ipsum iussi affigi cruq:
quia ausus erat manum in ude¬
os mittere. Scribite gͦ iudeis sic̃
uobis placet ex regis nomine:
signantes litteras anulo meo.
hec enim consuetudo erat: ut epy¬
stolis que ex regis nomine mitte¬
bantur. & illius anulo signatȩ
erant: nemo auderet contradicer.
Accitis ꝙ scribis & librariis regis
erat aũ tempꝰ tercii m̃sis qui ap¬
pellatur siban: uicesima & terria

Expanded text:
aureum protendit manu, quo signum aureum protendit manu, quo signum clementiae monstrabatur: illaque consurgens stetit ante eum, et ait: Si placet regi et inveni gratiam coram oculis eius et deprecatio mea non ei videtur esse contraria obsecro ut novis epistulis veteres Aman litterae insidiatoris et hostis Iudaeorum quibus eos in cunctis regis provinciis perire praeceperat corrigantur quomodo enim potero sustinere necem et interfectionem populi mei responditque rex Asuerus Hester reginae et Mardocheo Iudaeo domum Aman concessi Hester et ipsum iussi adfigi cruci qui ausus est manum in Iudaeos mittere scribite ergo Iudaeis sicut vobis placet ex regis nomine signantes litteras anulo meo haec enim consuetudo erat ut epistulis quae ex regis nomine mittebantur et illius anulo signatae erant nemo auderet contradicere accitisque scribis et librariis regis erat autem tempus tertii mensis qui appellatur siban vicesima et tertia
Abbreviated transcription (Latin):
de ore regis exierat: & statim ope¬
ruerunt faciem eiꝰ. Dixitq arbona
unꝰ de eunuchis: qui stabant in
ministerio regis. En lignum qd̾
parauerat mardocheo qui locutꝰ
ẽ pro rege stat in domo aman: ha¬
bens altitudinis quinquaginta
cubitos. Cui dixit rex. Appendite
eum in eo. Suspensus ẽ itaq aman
in patibulo. quod parauerat mar¬
docheo: & regis ira requieuit. Die¬
aũ illo dedit rex assuerus hester
reginȩ domũ aman aduersarii
iudeoꝵ. & mardocheus ingressus
ẽ ante faciem regis. confessa ẽ enĩ
ei hester qd̃ eẽt patruus eiꝰ. Tulit¬
q rex anulum quẽ ab aman reci¬
piiusserat: & tradidit mandocheo.
hester aũ constituit mardocheũ
suꝑ domũ suam. Nec his conten¬
ta: ꝓcidit ad pedes regis. fleuitꝙ
& locuta ad eum: orauit ut mali¬
ciam aman agagitȩ & machinati¬
ones eius pessimas quas excogita
uerat contra iudeos iuberet irri¬
tas fieri. At ille ex more sceptrum

Expanded text:
de ore regis exierat, et statim opede ore regis exierat, et statim operuerunt faciem ejus. Dixitque Arbona, unus de eunuchis, qui stabant in ministerio regis: En lignum, quod paraverat Mardochaeo, qui locutus est pro rege, stat in domo Aman, habens altitudinis quinquaginta cubitos. Cui dixit rex: Appendite eum in eo. Suspensus est itaque Aman in patibulo quod paraverat Mardochaeo: et regis ira quievit.  illo dedit rex Asuerus Hester reginae domum Aman adversarii Iudaeorum et Mardocheus ingressus est ante faciem regis confessa est enim ei Hester quod esset patruus suus tulitque rex anulum quem ab Aman recipi iusserat et tradidit Mardocheo Hester autem constituit Mardocheum super domum suam nec his contenta procidit ad pedes regis flevitque et locuta ad eum oravit ut malitiam Aman Agagitae et machinationes eius pessiverat contra Judaeos, juberet irritas fieri. At ille ex more sceptrum
Abbreviated transcription (Latin):
pro quo obsecro. Traditi enim sumꝰ
ego & popłs ms̃ ut conteram᷑: iugu¬
lemur & pereamꝰ. Atq utinam in
seruos & famulas uenderem᷑. eẽtꝙ
tolerabile malum: & gemens tace¬
rem. Nunc aũ hostis noster est: cuiͦ
crudelitas redundat in regẽ. Respõ¬
densꝙ rex assuerus ait. Quis est
iste. & cuiꝰ potentiȩ: ut hȩc audeat
facere: Dixit hester. hostis & muni¬
cus noster pessimus:iste ẽ aman.
Quod ille audiens: ilico obstupuit
uultũ regis ac reginȩ ferre ñ sust¬
nens. Rex autẽ surrexit iratus: & de
loco conuiuii intrauit in hortum
arborib consitum. Aman quoq
surrexit: ut rogaret hester reginã
pro anima sua. Intellexit enim a
rege sͥ paratum malum. Qui cum
reuersus eẽt de horto nemoribꝰ con¬
sito. & intrasset conuiuii locũ: rep¬
perit aman suꝑ lectulum corruis¬
se in quo iacebat hester: & ait. Etiã
reginam uult opprimere: me p̾sen¬
te in domo mea. Nec dum uerbũ

Expanded text:
pro quo obsecro. Traditi enim sumus pro quo obsecro. Traditi enim sumus ego et populus meus, ut conteramur, jugulemur, et pereamus. Atque utinam in servos et in famulas venderemur: esset tolerabile malum, et gemens tacerem: nunc autem hostis noster est, cujus crudelitas redundat in regem. Respondensque rex Assuerus ait: Quis est iste, et cujus potentiae, ut haec audeat facere? Dixit Esther: Hostis et inimicus noster pessimus iste est Aman. Quod ille audiens, illico obstupuit, vultum regis ac reginae ferre non sustinens. Rex autem iratus surrexit, et de loco convivii intravit in hortum arboribus consitum. Aman quoque surrexit, ut rogaret Esther reginam pro anima sua, intellexit enim a rege sibi paratum malum. Qui cum reversus esset de horto nemoribus consito, et intrasset convivii locum, reperit Aman super lectulum corruisse, in quo jacebat Esther, et ait: Etiam reginam vult opprimere, me praesente, in domo mea. Necdum verbum
Abbreviated transcription (Latin):
situm equo precedebat atq clama¬
bat. Hoc honore condignus ẽ: quẽ¬
cumq rex uoluerit honorare. Re¬
uersusq ẽ mardocheus ad ianuã
palacii: & aman festinauit ire in do¬
mum suam. lugen e oꝑto capite.
Narrauitꝙ rares uxori suȩ & ami¬
cis: omnia que euenissent sͥ. Cui
responderunt sapientes qͦs habe¬
bat in consilio: &e uxor eius. Si de
semine iudeoꝵ ẽ mardocheus ante
quẽ cãdere cepisti: ñ poteris ei resi¬
stere. sed cades in conspectu eiꝰ. Ad¬
huc illis loquentib: uenerunt eu¬
nuchi regis: & cito eum ad conui
uiũ qd̃ regina parauerat pergere
cũ regina. Dixitq ei rex etiam in
scd̾a die: post quam uino incalue¬
rat. Que est peticio tua hester ut de¬
tur tibi. & quid uis fieri: Etiam si
dimidiam regni mei partem petie¬
ris: impetrabis. Ad quẽ illa respon¬
dit. Simueni grãm in oculis tuis
orex. & si tibi placet: donamͥ animã
meam ꝓ qua rogo. & popłm meũ

Expanded text:
situm equo praecedebat, atque clamasitum equo praecedebat, atque clamabat: Hoc honore condignus est, quemcumque rex voluerit honorare reversus est Mardocheus ad ianuam palatii et Aman festinavit ire in domum suam lugens et operto capite narravitque Zares uxori suae et amicis omnia quae evenissent sibi cui responderunt sapientes quos habebat in consilio et uxor eius si de semine Iudaeorum est Mardocheus ante quem cadere coepisti non poteris ei resistere sed cades in conspectu eius adhuc illis loquentibus venerunt eunuchi regis vium, quod regina paraverat, pergere cum regina. Dixitque ei rex etiam in secundo die, postquam vino incaluerat: Quae est petitio tua, Esther, ut detur tibi? et quid vis fieri? etiam si dimidiam partem regni mei petieris, impetrabis. Ad quem illa respondit: Si inveni gratiam in oculis tuis, o rex, et si tibi placet, dona mihi animam meam, pro qua rogo, et populum meum,
Abbreviated transcription (Latin):
regie intrauerat: ut suggereret
regi & iuberet mardocheum af¬
figi patibulo qd̃ ei fuerat prepa¬
ratum. Responderuntq pueri
Aman stat in atrio. Dixitq rex
Ingrediatur. Cumq esset ingres¬
sus: ait illi. Quid debet fieri uiro
quem rex honorare desiderat: Co¬
gitans aman in corde suo &e repu¬
tans qd̃ nullum alium rex nisi se
uellet honorare: respondit. homo
quẽ rex honorare cupit: debet in¬
dui uestib regiis. & imponi super
equum qui de sella regis ẽ. & acciꝑe
regium diadema suꝑ caput suum.
Et pͥmus de regiis principib ac ty¬
rannis teneat equum eiꝰ: &e ꝑ plate¬
am ciuitatis incedens clamet &e
dicat. Sic honorabitur: quemcũꝙ
rex uoluerit honorare. Dixitq ei
rex. festina & sumpta stola & equo:
fac ut locutus es mardocheo iudeo
qui sedet ante fores palacii. Caue
ne quicquam de his que locutꝰ es:
pretermittas. Tulit itaq aman
stolam & equum indutũq mardo¬
cheum in platea ciuitatis & impo¬

Expanded text:
regiae intraverat, ut suggereret regiae intraverat, ut suggereret regi, et juberet Mardochaeum affigi patibulo, quod ei fuerat praeparatum. Responderunt pueri Aman stat in atrio. Dixitque rex: Ingrediatur. Cumque esset ingressus, ait illi: Quid debet fieri viro, quem rex honorare desiderat? Cogitans Aman in corde suo, et reputans quod nullum alium rex, nisi se, vellet honorare, respondit: Homo, quem rex honorare cupit, debet indui vestibus regiis, et imponi super equum, qui de sella regis est, et accipere regium diadema super caput suum, et primus de regiis principibus ac tyrannis teneat equum ejus, et per plateam civitatis incedens clamet, et dicat: Sic honorabitur, quemcumque rex voluerit honorare. Dixitque ei rex: Festina, et sumpta stola et equo, fac ut locutus es Mardochaeo Judaeo qui sedet ante fores palatii. Cave ne quidquam de his, quae locutus es, praetermittas. Tulit itaque Aman stolam et equum, indutumque Mardochaeum in platea civitatis, et impo
Abbreviated transcription (Latin):
quam etiã cras cũ rege pransuruᷤ
sum. Et cũ hȩc omnia habeam: ni¬
chil me habere puto. quam diu ui¬
dero mardocheum uideum seden¬
tem ante fores regias. Responde¬
runtq ei zares uxor eius & cȩter
amic. Iube parari excelsam trabẽ
habentẽ altitudinis qͥnquaginta
cubitos: & dic mane regi ut appen¬
datur suꝑ eam mardocheus. &
um. Placuit ei consilium: ce iussit
excelsam parari crucẽ. Noctẽ illã¬
rex duxit insompnẽ. iussit ꝙ affer¬
ri sͥ hystorias: &e annales pͥoꝵ tem¬
poꝵ. Que cũ eo p̾sente legerentur.
uentũ est ad eum locũ ubi scͥptum
erat quomͦ nunciasset mardocheuꝰ
insidias bagathan. & thares euni¬
choꝵ. regem assuerum iugulare
cupientium. Quod cũ rex audissi
ait. Quid pro hac fide honors Al
premii mardocheus consecutꝰ est:
Dixeruntq serui illius ac ministri.
Nichil ominino mercedis accepit.
Statimꝙ rex. Quis ẽ inqͥt in atrio:
Aman quippe interius atriũ domꝰ

Expanded text:
quam etiam cras cum rege pransurus quam etiam cras cum rege pransurus sum. Et cum haec omnia habeam, nihil me habere puto, quamdiu videro Mardochaeum Judaeum sedentem ante fores regias. Responderuntque ei Zares uxor ejus, et caeteri amici: Jube parari excelsam trabem, habentem altitudinis quinquaginta cubitos, et dic mane regi, ut appendatur super eam Mardochaeus, et vium. Placuit ei consilium, et jussit excelsam parari crucem. Canem iussitque adferri sibi historias et annales priorum temporum qui cum illo praesente legerentur ventum est ad eum locum ubi scriptum erat quomodo nuntiasset Mardocheus insidias Bagathan et Thares eunuchorum regem Asuerum iugulare cupientium quod cum rex audisset ait quid pro hac fide honoris ac praemii Mardocheus consecutus est dixeruntque ei servi illius ac ministri nihil omnino mercedis accepit statimque rex quis est inquit in atrio Aman qui
Abbreviated transcription (Latin):
Quid petis ut detur tibi: & pro qua
re postulas: Etiam si dimidiam par¬
tem regni mei petieris: impetrabis.
Cui respondit hester:Peticio mea
& preces istȩ sunt. Si inueni grãm
in conspectu regis. & si regi placet
ut det michi quod postulo. & meã
impleat peticionem: ueniat rex &
aman ad conuiuiũ qd̃ paraui eis.
& cras regi aꝑiam uoluntatẽ meã¬
Egressus ẽ itaq illo die aman letꝰ
& alacer. Cumq uidisset mardo¬
cheum sedentẽ ante fores palatii
& ñ solum ñ assurrexisse sibi. sed
nec motũ quidem de loco sessio¬
nis suȩ: indignatus ẽ ualde. Et
dissimulata ira: reuersus ẽ in do¬
mum suam. Conuocauitꝙ: ad se
amicos suos. & zares uxorem suã:
& exposuit illis magnitudinem
diuitiarum suarũ. filioꝵꝙ turbã.
& quanta eum gła suꝑ om̃s pͥnqi¬
pes & seruos suos rex eleuasset.
Et post hȩc ait. Regina quoq he¬
ster nullum aliũ uocauit cum re¬
ge ad conuiuiũ preter me: apud

Expanded text:
Quid petis ut detur tibi? et pro qua Quid petis ut detur tibi? et pro qua re postulas? etiam si dimidiam partem regni mei petieris, impetrabis. Cui reset preces istae sunt si inveni gratiam in conspectu regis et si regi placet ut det mihi quod postulo et meam impleat petitionem veniat rex et Aman ad convivium quod paravi eis et cras regi aperiam Egressus est itaque illo die Aman laetus et alacer. Cumque vidisset Mardoaeum sedentem ante fores palatii et non solum non assurrexisse sibi, sed nec motum quidem de loco sessionis suae, indignatus est valde: et dissimulata ira, reversus in domum suam, convocavit ad se amicos suos, et Zares uxorem suam: et exposuit illis magnitudinem divitiarum suarum, filiorumque turbam, et quanta eum gloria super omnes principes et servos suos rex elevasset. Et post haec ait: Regina quoque Esther nullum alium vocavit cum rege ad convivium, praeter me: apud
Abbreviated transcription (Latin):
ens. inuocata:tradens ꝙ me morti
&e piculo. Iuit itaqꝙ mardocheus:
& fecit omnia que ei hester man¬
dauerat. Die aũ tertio induta est
hester regalib uestim̃tis: &e stecit
in atrio domꝰ regiȩ qd̾ erat interiꝰ
contra basilicam regis. At ille sede¬
bat suꝑ solium suum in consistorio
palacii. contra hostiũ domꝰ. Cumq
uidisset hester reginam stantem:
placuit oculis eius. & extendit con¬
tra eam uirgam auream qͣm tene¬
bat manu. Que accedens: osculata
ẽ summitatẽ uirgȩ eiꝰ. Dixitq ad
eam rex. Quid uis hester regina:
Que est petitio tua: Etiam si dimi¬
diam partẽ regni mei petieris:da¬
bitur tibi. At illa respondit. Si re¬
gi placet: obsecro ut uenias ad
me hodie & aman tecum ad con¬
uiuium qd paraui. Statimq rex.
Uocate inquit aman cito: ut hester
obediat uoluntati. Uenerunt itaq
rex &e aman ad conuiuiũ: quod eis
regina parauerat. Bixitꝙ: ei rexpost¬
quam uinũ biberat habundanter.

Expanded text:
ens, non vocata, tradensque me morti ens, non vocata, tradensque me morti et periculo ivit itaque Mardocheus et fecit omnia quae ei Hester praeceperat die autem tertio induta est Hester regalibus vestimentis et stetit in atrio domus regiae quod erat interius contra basilicam regis at ille sedebat super solium in consistorio palatii contra ostium domus cumque vidisset Hester reginam stantem placuit oculis eius et extendit contra eam virgam auream quam tenebat manu quae accedens osculata est summitatem virgae eius dixitque ad eam rex quid vis Hester regina quae est petitio tua etiam si dimidiam regni partem petieris dabitur tibi at illa respondit si regi placet obsecro ut venias ad me hodie et Aman tecum ad convivium quod paravi statimque rex vocate inquit cito Aman ut Hester oboediat voluntati venerunt itrex et Aman ad convivium, quod eis regina paraverat: Dixitque ei rex, postquam vinum biberat abundanter:
Abbreviated transcription (Latin):
mardocheo. Om̃s serui regis & cun¬
ctȩ que sub ditione eiꝰ sunt norunt
ꝓuinciȩ. qd̾ siue uir. siue mulier in
uocatus interiꝰ atrium regis intra¬
uerit absꝙ ulla cunctatione int̾¬
ficiatur statim: nisi forte rex aure¬
am uirgam ad eum tetenderit ꝓ
signo clementiȩ. atq ita possit ui
uere. Ego igitur quomͦ ad regem in¬
trare potero:que triginta iam die¬
bus.non sum uocata ad eum: Qd̾
cum audisset mardocheus: rursũ
mandauit hester dicens. Ne puteᷤᷤ
qd̃ animã tuã tantũ liberes: quia
in domo regis espro cunctis ude¬
is. Si enim nunc silueris ꝑ aliam
occasionem liberabuntur iudei.
& tu & domus patris dui ꝑibitis.
Et quis nouit utrum iccirco ad
regnum ueneris. ut in tali tẽpore
parareris: Rursumq hester hȩc
mardocheo uerba mandauit. Ua¬
de & congrega om̃s uideos qͦs in
susis repereris. & orate ꝓme.Non
similiter ieiunabo. Et tunc ingre¬
diar ad regem contra legem faci¬

Expanded text:
Mardochaeo: Omnes servi regis, et cunMardochaeo: Omnes servi regis, et cunctę, quq sub ditione eius sunt, norunt provincię, quod sive vir sive mulier non vocatus interius atrium regis intraverit, absque ulla cunctatione statim interficiatur, nisi forte rex auream virgam ad eum tetenderit pro sivere. Ego igitur quomodo ad regem intrare potero, quae triginta jam diebus non sum vocata ad eum? Quod cum audisset Mardochaeus, rursum mandavit Esther, dicens: Ne putes quod animam tuam tantum liberes, quia in domo regis es prae cunctis Judaeis: si enim nunc silueris, per aliam occasionem liberabuntur Judaei: et tu, et domus patris tui peribitis. Et quis novit, utrum idcirco ad regnum veneris, ut in tali tempore parareris? Rursumque Esther haec Mardochaeo verba mandavit; Vade et congrega omnes Judaeos, quos in Susis repereris, et orate pro me. Non similiter jejunabo, et tunc ingrediar ad regem, contra legem faci
Abbreviated transcription (Latin):
tu usq ad fores palacii gradiens.
Non enim erat licitum: indutum
sacco. aulam regis intrare. In om¬
nib quoq prouinciis. opidis ac
locis. ad que crudele regis dogma
ꝑuenerat: planctus ingens erat
apud iudeos. ieiuniũ. ululatus &
fletus: sacco & cinere multis pro
stratu utentib. Ingressȩ sunt aũ
puellȩ hester. & eunuchi:nuncia¬
ueruntq ei. Quod audiens conster¬
nata est: & misit uestem ut abla¬
to sacco indueret eam. qͣm acciꝑe
noluit. Accitoq athac eunucho.
quẽ rex ministrũ ei dederat: pre¬
cepit ut iret ad mardocheum et
disceret ab eo cur hoc faceret.Lgres¬
susq athac: iuit ad mardocheum
stantem in platea ciuitatis ante
hostium palacii. Qui indicauit ei
omnia que acciderant: qͦmͦ aman
Exemplarq edicti qd̃ pendebat
in susis: dedit ei ut reginȩ ostenderet.¬
& moneret eam ut intraret ad regẽ.
& dep̃caretur eum pro popło suo.
Regressus achac: nunciauit hester
omnia que mardocheus dixerat.
Que respondit ez &e iussit ut diceret

Expanded text:
tu usque ad fores palatii grNon enim erat licitum indutum sacco aulam regis intrare. In omnibus quoque provinciis, oppidis, ac locis, ad quae crudele regis dogma pervenerat, planctus ingens erat apud Judaeos, jejunium, ululatus, et fletus, sacco et cinere multis pro strato utentibus. Ingressae autem sunt puellae Esther et eunuchi, nuntiaveruntque ei. Quod audiens consternata est: et misit vestem, ut, ablato sacco, induerent eum, quam accipere noluit. Accitoque Athach eunucho, quem rex ministrum ei dederat praecepit ei ut iret ad Mardochaeum, et disceret ab eo cur hoc faceret. Egressusque Athach, ivit ad Mardochaeum stantem in platea civitatis, ante ostium palatii: qui indicavit ei omnia quae acciderant, quomodo Aman Exemplar quoque edicti, quod pendebat in Susis, dedit ei, ut reginae ostenderet, et moneret eam, ut intraret ad regem, et deprecaretur eum pro populo suo. Regressus Athach, nuntiavit Esther omnia, quae Mardochaeus dixerat. Quae respondit ei, et jussit ut diceret
Abbreviated transcription (Latin):
paruus creuit in fluuiũ maximũ.
& in aquas plurimas redundauit.
Lux & sol ortus ẽ. & humiles exal¬
tati sunt: &e deuorauert̃ inclitos.
Qd̾ cum uidisset mardocheus &
surrexisset de stratu: cogitabat qͥd
d̾s facere uellet. Et fixum habebat
in animo: scire cupiens quid signi¬
eo tempore in aula regis cũ baga¬
tha &e thara eunuchis regis: qui
ianitores erant palacii. Cumꝙ in¬
tellexisset cogitationes eoꝵ &e curaiᷤ
diligentiꝰ ꝑuidisset: didicit qd̃ co¬
narentur in regem artarxerxem
manus mittere. & nunciauit suꝑ
eo regi. Qui de utroq habita que¬
stione: confessos duci iussit ad mor¬
tem. Rex aũ qd̃ gestum erat: scͥp¬
sit in com̃tariis. sed & mardoche¬
us rei memoriam litteris tradidit.
Precepitꝙ: e rex ut in aula pala¬
cii moraretur: datis ei pro delaq¬
one munerib. Aman uero filius
amadathi bugeus erat gloriosis¬
simꝰ coram rege: & uoluit nocere
mardocheo & populo eiꝰ. pro duo¬
bus regis eunuchis qui fuerant

Expanded text:
parvus crevit in fluvium maximum, et in aquas plurimas redundavit. Lux et sol ortus est, et humiles exaltati sunt, et devoraverunt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid signibatur autem eo tempore in aula regis, cum Bagatha et Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
batur de manu sua: & dedit eum
aman filio amadathi de ꝓgene
agag hosti iudeoꝵ. Dixitq ad eum.
Argentum qd polliceris: tuum sit.
de populo: age qd̾ tibi placet. Uoca¬
tꝙ sunt scribȩ regis mense pͥmo n¬
san. tertia decima die enis dẽ m̃sis:¬
& scͥptum ẽ ut iusserat aman. ad es
satrapas regis. & iudices ꝓuincia¬
rum. diuersarũq gentium. ut qͥ
gens legere poterat &e audire pn
uarietate linguarũ ex nomine as
anulo misse sunt ꝑcursores regis
ad uniuersas ꝓuincias ut occide¬
rent atq: delerent om̃s udeos.a
puero usq ad senem. paruulos &
mulieres uno die. hoc est terciode¬
cimo m̃sis duodecimi qui uocat᷑
adar: & bona eoꝵ diriꝑent. Sũma
aũ epłarum hȩc fuit: ut om̃s ꝓuis¬
ciȩ scirent & pararent se ad p̾dictã
diem. festinabant cursores qui mis¬
si erant: explere regis imꝑium. Sta¬
timq in susis pependit edictũ. rege
& aman celebrante conuiuiũ: &
cunctis iudeis qui in urbe erant

Expanded text:
batur de manu sua et dedit eum batur de manu sua et dedit eum Aman filio Amadathi de progenie Agag hosti Iudaeorum dixitque ad eum argentum quod polliceris tuum sit de populo age quod tibi placet vocatique sunt scribae regis mense primo nisan tertiadecima die eius et scriptum est ut iusserat Aman ad omnes satrapas regis et iudices provinciarum diversarumque gentium ut quaeque gens legere poterat et audire pro varietate linguarum ex nomine regis anulo missae sunt per cursores regis ad universas provincias ut occiderent atque delerent omnes Iudaeos a puero usque ad senem parvulos et mulieres uno die hoc est tertiodecimo mensis duodecimi qui vocatur adar et bona eorum diriperent summa autem epistularum haec fuit ut omnes provinciae scirent et pararent se ad praedictam diem festinabant cursores qui missi erant explere regis imperium statimque in Susis pependit edictum rege et Aman celebrante convivium et cunctis qui
Abbreviated transcription (Latin):
esse udeum. Quod cum audisset
aman. & exꝑim̃to ꝓbasset qd̃ mar-¬
docheus ñ sibi flecteret genu. nec se
adoraret: iratus ẽ ualde. Et ꝓ nichi¬
lo duxit in unũ mardocheum mit¬
tere manus suas. audierat enim
qd̾ esset gentis uideȩ: magisq uolu¬
it omnem iudeoꝵ qui erant in reg¬
no assueri ꝑdere nationẽ. Mense
pͥmo cuiꝰ uocabulum ẽ nisan. anno
duodecimo regni assueri. missa ẽ¬
sors in urnam quȩ hebraice dicit᷑
phur coram aman: quo die ce quo
mense gens iudeoꝵ deberet inder¬
fici. Et exiuit mensis duodecimus
qui uocatur adar. Dixitq aman
regi assuero. Est populus per om̃s
ꝓuincias regni tui disꝑsus. & a se
mutuo separatus. nouis utens le¬
gib & cerimoniis: insuꝑ &e regis
scita contempnens. & optime no¬
sti qd̾ ñ expediat regno tuo ut in¬
solescat ꝑ licentiam. Si tibi placet.
decerne ut pereat. & decẽ milia ta¬
lentoꝵ appendam archariis gare
tuȩ. Tulit ergo rex anulũ quo ute¬

Expanded text:
esse Iudaeum quod cum audisset esse Iudaeum quod cum audisset Aman et experimento probasset quod Mardocheus non sibi flecteret genu nec se adoraret iratus est valde et pro nihilo duxit in unum Mardocheum mittere manus suas audierat enim quod esset gentis iudaeae magisque voluit omnem Iudaeorum qui erant in regno Asueri perdere nationem mense primo cuius vocabulum est nisan anno duodecimo regni Asueri missa esors in urnam quae hebraice dicitur phur coram Aman quo die et quo mense gens Iudaeorum deberet interfici et exivit mensis duodecimus qui vocatur adar dixitque Aman regi Asuero est populus per omnes provincias regni tui dispersus et a se mutuo separatus novis utens legibus et caerimoniis insuper et regis scita contemnens et optime nosti quod non expediat regno tuo ut insolescat per licentiam si tibi placet decerne ut pereat et decem milia talentorum adpendam arcariis gazae tuae tulit ergo rex anulum quo ute
Abbreviated transcription (Latin):
palacii limine presidebant: uolue¬
runtꝙ insurgere in regem. & occi¬
dere eum. Quod mardocheum ñ la¬
tuit. Statimq nunciauit reginȩ
hester: & illa regi ex nomine mar¬
dochei. qui ad se rem detulerat. Que¬
situm ẽ & inuentũ. & appensus est¬
uterq eoꝵ in patibulo. mandatũꝙ¬
ẽ hystoriis & annalib traditũ corã
rege. Post hȩc rex assuerus exalta¬
uit aman filium amadathi qͥ erat
de stirpe agag: & posuit solium eiꝰ
suꝑ om̃s principes quos habebat.
Cunctiq serui regis qui in forib pa¬
lacii uersabantur: flectebant genu
&e adorabant aman. Sic enim eis p̃¬
ceꝑat imꝑator. Solus mardocheus
non flectebat genu: neq ad orabat
eum. Cui dixerunt regis pueri: qͥ
ad fores palacii p̾sidebant. Eur pre-¬
ter ceteros ñ obseruas mandata re-¬
gis: Cum ꝙ: hoc crebrius dicerent.
&e ille nollet audire: nunciauerunt
aman scire cupientes. utrũ ꝑseuera¬
ret in sententia. Dixerat enim eis se

Expanded text:
palatii limine praesidebant voluepalatii limine praesidebant volueruntque insurgere in regem et occidere eum quod Mardocheum non latuit statimque nuntiavit reginae Hester et illa regi ex nomine Mardochei qui ad se rem detulerat quaesitum est et inventum et adpensus uterque eorum in patibulo mandatumque historiis et ann Post haec rex Assuerus exaltavit Aman filium Amadathi, qui erat de stirpe Agag: et posuit solium ejus super omnes principes, quos habebat. Cunctique servi regis, qui in foribus palatii versabantur, flectebant genua, et adorabant Aman: sic enim eis praeceperat imperator. Solus Mardochaeus non flectebat genu, neque adorabat eum. Cui dixead fores palatii praesidebant cur praeter ceteros non observas mandata regis cumque hoc crebrius dicerent et ille nollet audire nuntiaverunt Aman scire cupientes utrum perseveraret in sententia dixerat enim eis se
Abbreviated transcription (Latin):
itaq ad cubiculũ regis assueri men¬
se decimo qͥ uocat᷑ tebeth septimo
anno regni eiꝰ: & amauit eam rex
plus quam om̃s mulieres. habuit¬
q grãm & miscłiam coram eo suꝑ
om̃s mulieres. Et posuit diadema
regni in capite eiꝰ. fecitq eam regna¬
re in loco uasthi. Et iussit conuiui¬
um p̾parari ꝑmagnificũ cunctis
pͥncipib & seruis sus: ꝓ conunc¬
tione & nuptiis hester. Et dedit
reqͥem in uniu̾sis ꝓuinciis ac dona
largitus ẽ: iuxta magnificentiam
pͥncipalem. Cumq ce scło quere¬
rentur uirgines & congregarentur:
mardocheus manebat ad regis ianu¬
am. Nec dumꝙ prodiderat hester
patͥam &e populũ suum: iuxta man¬
datum eiꝰ. Quicqͥd enim ille p̾cipie¬
bat: obseruabat hester. & ita cuncta
faciebat. ut eo tempore solita erat:
quo eam paruulam nutriebat. Co
igit᷑ tempore quo mardocheus ad
regis ianuam morabat᷑. irati sunt
bagathan & thares duo eunuchi
regi qui ianitores erant. & in pͥmo

Expanded text:
itaque ad cubiculum regis Asueri menitaque ad cubiculum regis Asueri mense decimo qui vocatur tebeth septimo anno regni eius et amavit eam rex plus quam omnes mulieres habuitque gratiam et misericordiam coram eo super omnes mulieres et posuit diadema regni in capite eius fecitque eam regnare in loco Vasthi et iussit convivium praeparari permagnificum cunctis principibus et servis suis pro coniunctione et nuptiis Hester et dedit requiem in universis provinciis ac dona largitus est iuxta magnificentiam principalem cumque et secundo quaererentur virgines et congregarentur Mardocheus manebat ad regis ianuam necdumque prodiderat Hester patriam et populum suum iuxta mandatum eius quicquid enim ille praecipiebat observabat Hester et ita cuncta faciebat ut eo tempore solita erat quo eam parvulam nutriebat eo igitur tempore quo Mardocheus ad regis ianuam morabatur irati sunt Bagathan et Thares duo eunuchi regis qui ianitores erant et in primo
Abbreviated transcription (Latin):
ut sex mensib oleo ungerent᷑ myr¬
tino. & aliis sex quibdam pigm̃tis
& aromatib uterentur. Ingredien¬
tesq ad regem. quicqͥd postulassẽt
ad ornatũ ꝑtinens accipiebant. &
ut eis placuerat: cõpositȩ de tricli¬
no feminarũ ad regis cubiculum
transibant. Et que intrauerat ues¬
pere: egrediebat᷑ mane. Atq inde
in scd̾as edes deducebant᷑. que sub
manu sasagari eunuchi erant: qui
concubinis regiis presidebat. Nec
habebat potestatem ad regem ultͣ
redeundi: nisi uoluissec rex. & eam
uenire iussisset ex nomine. Euoluto
aũ tempore ꝑ ordinẽ: instabat dies
quo hester filia abiahel fratris mar¬
dochei qͣm sͥ adoptauerat in filiã
intrare deberet ad regẽ. Que ñ que¬
siuit muliebrẽ cultum. s quecũq
uoluit egeus eunuchus custos uir¬
ginũ: hec ei ad ornatũ dedit. Erat
enim formosa ualde: & incredibili
pulchritudine omniũ ocłis gratio¬
sa & amabilis uidebatur. Ducta ẽ

Expanded text:
ut sex mensibus oleo ungerentur myrut sex mensibus oleo ungerentur myrtino et aliis sex quibusdam pigmentis et aromatibus uterentur ingredientesque ad regem quicquid postulassent ad ornatum pertinens accipiebant et ut eis placuerat conpositae de triclinio feminarum ad regis cubiculum transiebant et quae intraverat vespere egrediebatur mane atque inde in secundas aedes deducebatur quae sub manu Sasagazi eunuchi erant qui concubinis regis praesidebat nec habebat potestatem ad regem ultra redeundi nisi voluisset rex et eam venire iussisset ex nomine evoluto autem tempore per ordinem instabat dies quo Hester filia Abiahil fratris Mardochei quam sibi adoptaverat in filiam intrare deberet ad regem quae non quaesivit muliebrem cultum sed quaecumque voluit Aegaeus eunuchus custos virginum haec ei ad ornatum dedit erat enim formonsa valde et incredibili pulchritudine omnium oculis gratiosa et amabilis videbatur ducta est
Abbreviated transcription (Latin):
mardocheus sibi eam adoptauit
infiliam. Cumq ꝑcrebuisset regis
imꝑiũ. & iuxta mandata illius
multȩ uirgines pulchrȩ adduce¬
rentur susan. & egeo traderentut
eunucho: hester quoq inter ceteras
puellas ei tradita ẽ. ut seruaret᷑ in
numero feminarum.Que placuit.
ei &e inuenit grãm in conspectu illiꝰ
ut acceleraret mundũ muliebrem.
& traderet ei partes suas. & septem
puellas speciosissimas de domo re¬
gis. & tam ipsam qͣm pedisseqͣs eiꝰ
ornaret atq excoleret. Que noluit¬
e indicare popłm & patriam suam.
Mardocheus enim precepat: ut de
hac re omnino reticeret. Qui deam¬
bulabat cotidie ante uestibulũ do¬
mus in qua electȩ uirgines serua¬
bant᷑. curam agens salutis hester:
& scire uolens quid ei accideret. Cũ
aũ uenisset tempus singłarum per
ordinẽ puellarum ut intrarent ad
regem. expletis omnib que ad cul¬
tum muliebrẽ ꝑtinebant: mensis
duodecimꝰ uertebat᷑. ita dum taxat

Expanded text:
Mardocheus sibi eam adoptavit Mardocheus sibi eam adoptavit in filiam cumque percrebuisset regis imperium et iuxta mandata illius multae virgines pulchrae adducerentur Susan et Aegaeo traderentur eunucho Hester quoque inter ceteras puellas ei tradita est ut servaretur in numero feminarum quae placuit ei et invenit gratiam in conspectu illius ut adceleraret mundum muliebrem et traderet ei partes suas et septem puellas speciosissimas de domo regis et tam ipsam quam pedisequas eius ornaret atque excoleret quae noluit iMardochaeus enim praeceperat ei, ut de hac re omnino reticeret: qui deambulabat quotidie ante vestibulum domus, in qua electae virgines servabantur, curam agens salutis Esther, et scire volens quid ei accideret. Cum autem venisset tempus singularum per ordinem puellarum, ut intrarent ad regem, expletis omnibus quae ad cultum muliebrem pertinebant, mensis duodecimus vertebatur: ita dumtaxat,
Abbreviated transcription (Latin):
his ita gestis: post quam regis as¬
sueri deferbuerat indignatio: re¬
cordatus ẽ uasthi. & que fecisset.
ce que passa esset. Dixerunt ꝙ pue¬
ri regis ac ministri eius. Querant᷑
regi puellȩ uirgines ac speciose: &
mittantur qui considerent ꝑ uni¬
uersas ꝓuincias puellas speciosa
& uirgines. & adducant eas ad ei¬
qui ẽ prepositus & custos mulie¬
rum regiarum. Et accipiant mun¬
dum muliebrẽ: & cȩtera ad usus
necessaria. Et quecũꝙ inter om̃s
oculis regis placuerit: ipse regnet
pro uasthi. Placuit sermo regi:
& ita ut suggesserant iussit fieri.
Rat uir iudeus
in susis ciuitate uocabulo
mardocheus filius iair. filii semez.
filii chis de stirpe gemini. qui trass¬
latus fuerat de hierłm eo tempore
quo iechoniam regẽ uida nabucho¬
donosor rex babylonis transtule¬
rat: qui fuit nutriꝰ filiȩ frĩs sui
edisse. que altero nomine hester
uocabatur. & utrũq parentẽ ami.¬
serat: pulchra nimis &e decora fa¬
cie. Mortuisꝙ patre eiꝰ ac matre.

Expanded text:
His ita gestis, postquam regis Assueri deferbuerat indignatio, recordatus est Vasthi et quae fecisset vel quae passa esset. Dixeruntque pueri regis ac ministri ejus: Quaerantur regi puellae virgines ac speciosae, et mittantur cui considerent per universas provincias puellas speciosas et virgines: et adducant eas ad ciqui est praepositus et custos mulierum regiarum: et accipiant mundum muliebrem, et caetera ad usus necessaria. Et quaecumque inter omnes oculis regis placuerit ipsa regnet pro Vasthi placuit sermo regi et ita ut suggesserant iussit fieri erat vir iudaeus in Susis civitate vocabulo Mardocheus filius Iair filii Semei filii Cis de stirpe Iemini qui translatus fuerat de Hierusalem eo tempore quo Iechoniam regem Iuda Nabuchodonosor rex Babylonis transtulerat qui fuit nutricius filiae fratris sui Edessae quae altero nomine Hester vocabatur et utrumque parentem amiserat pulchra nimis et decora facie mortuisque patre eius ac matre
Abbreviated transcription (Latin):
enim sermo reginȩ ad om̃s mulie¬
res ut contempnant uiros suos:
& dicant. Rex assuerus iussit ut
regina uasthi intraret ad eum:
&e illa noluit. Atq hoc exemplo
om̃s pͥncipum coniuges ꝑsarum
atꝙ medoꝵ: paruipendent imꝑia
maritoꝵ. Unde regis iusta est in¬
dignatio. Si tibi placet egrediat᷑
edictum a facie tua & scribatur
iuxta legem ꝑsarum atq medo¬
rum quam preterir illicitum ẽ:
ut neqͣ quã ultͣ uasthi ingrediat᷑
ad regem. sed regnũ illius altera
que melior illa ẽ accipiat. Et hoc
in omne qd latissimum ẽ ꝓuincia¬
rum tuarũ diuulget᷑ imꝑiũ: & cun¬
cte uxores tam maioꝵ qͣm minoꝵ
deferant maritis suis honorẽ. Pla-¬
cuit consilium eꝰ regi: &e pͥncipib.

Expanded text:
e ad omnes mulieres ut contemnant viros suos et dicant rex Asuerus iussit ut regina Vasthi intraret ad eum et illa noluit atque hoc exemplo omnes principum coniuges Persarum atque Medorum parvipendent imperia maritorum unde regis iusta est indignatio et si tibi placet egrediatur edictum a facie tua et scribatur iuxta legem Persarum atque Medorum quam praeteriri inlicitum est ut nequaquam ultra Vasthi ingrediatur ad regem sed regnum illius altera quae melior illa est accipiat et hoc in omne quod latissimum est provinciarum tuarum divulgetur imperium et cunctae uxores tam maiorum quam minorum deferant maritis suis placui
Abbreviated transcription (Latin):
perii sui fecit grande conui¬
uium cunctis principib cẽ
pueris suis fortissimis ꝑsa¬
rum & medoꝵ inclitis & p̃¬
fectis ꝓuinciarum coram se:
ut ostenderet diuitias głȩ regni
sui: ac magnitudinẽ atq iactan-¬
tiam potentiȩ suȩ multo tẽpore.
centum uidelicet & octoginta die¬
bus. Cumq implerentur dies
conuiuii: inuitauit omnẽ popłm
qui iuentus ẽ susis a maximo
usq ad minimũ. & septem dieb¬

Expanded text:
e convivium cunctis principibus et pueris suis fortissimis Persarum et Medorum inclitis et praefectis provinciarum coram se ut ostenderet divitias gloriae regni sui ac magnitudinem atque iactantiam potentiae suae multo tempore centum videlicet et octoginta diebus cumque implerentur dies convivii invitavit omnem populum qui inventus est Susis a maximo usque ad minimu
Abbreviated transcription (Latin):
statuerat p̃ponens m̃sis singuloᷤᷤ
de pͥncipib suis. ut sumeret unꝰ¬
quisq qd uellet. Uasthi qͦq regi¬
na fecit conuiuiũ feminarum in
palatio: ubi rex assuerus mane¬
re consueuerat. Itaꝙ die septimo
cũ rex esset hylarior. & post numi¬
am potionẽ incaluisset mero: pre¬
cepit mauman & barata. & arbo¬
tha. & carchas septẽ eunuchis qui
in conspectu eiꝰ ministrabant ut in¬
trodiicerent reginã uasthi coram
rege posito suꝑ caput eius diade¬
mate: & ostenderet cunctis popu¬
lis & pͥncipib illius pulchritudi¬
nem. Erat enim pulchra ualde.
Que renuit: & ad regis imꝑiũ qd̃
ꝑ eunuchos mandauerat uenire
contempsit. Unde iratus rex.
& nimio furore succensus: interro¬
gauit sapientes qui ex more regio
semꝑ ei aderant. & illoꝵ faciebat

Expanded text:
singulos de principibus suis ut sumeret unusquisque quod vellet Vasthi quoque regina fecit convivium feminarum in palatio ubi rex Asuerus manere consueverat itaque die septimo cum rex esset hilarior et post nimiam potionem incaluisset mero praecepit Mauman et Bazatha et Arboth et Charchas septem eunuchis qui in conspectu eius ministrabant ut introducerent reginam Vasthi coram rege posito super caput eius diademate et ostenderet cunctis populis et principibus illius pulchritudinem erat enim pulchra valde quae rennuit et ad regis imperium quod per eunuchos mandaverat venire contempsit unde iratus rex et nimio furore succensus interrogavit sapientes qui ex more regio semper ei aderant
Abbreviated transcription (Latin):
hester uariis
trans latorib
constat esse
uiciatum: quemego de archiuis he¬
breoꝵ releuans uerbum e uerbo
expressius transtuli. Quem librũ
editio uulgata laciniosis hinc in
disciplinis sũpdo scemate excogitare
qͥbꝰ u̾bi̾uti potuit qͥ iuriã passꝰ ẽ. ł ille qͥin
iuriam fecit. Uos aũ opaula &
eustochium. qm̃ & bibliothecas
hebreoꝵ studuistis intrare. & int̾¬
pretum certamina comꝓbastis:
tenentes hester hebraicum librũ
per singła uerba nr̃am transla¬
tionem aspicite. ut possitis agnos¬
cere me nichil etiam augm̃tasse
addendo: sed fideli testimonio sim¬
pliciter sicut in hebreo habetur
historiam hebraicam latinȩ linguȩ
tradidisse. Nec affectamꝰ laudes ho¬
minũ: nec uituꝑationes expaues¬
cimus. Deo enim placere curantes.
minas hominũ penitus ñ tune¬
mus: qm̃ dissipat ḋs ossa eoꝵ qui
hominib placere desiderant. Et

Expanded text:
Esther variis translatoribus constat esse vitiatum, quem ego de archivis Hebraeorum relevans, verbum e verbo pressius transtuli. Quem librum editio uulgata laciniosis hinc inddisciplinis sumpto themate excogitareuriam passus est, vel ille qui injuriam fecit. Vos autem, o Paula et Eustochium, quoniam et bibliothecas Heb. studuistis intrare, et interpretum certamina comprobastis, tenentes Esther Hebraicum librum, per singula verba nostram translationem aspicite, ut possitis agnoscere, me nihil etiam augmentasse addendo, sed fideli testimonio simpliciter sicut in Hebraeo habetur, historiam Hebraicam Latinae Linguae tradidisse. Nec affectamus laudes hominum, nec vituperationes expavescimus. Deo enim placere curantes, minas hominum penitus non timemus: quia Deus dissipat ossa eorum qui hominibus placere desider
Abbreviated transcription (Latin):
tribu beniamm. homo uideus qui
habitabat in urbe susis. uir magnꝰ.
& inter pͥmos aulȩ regiȩ. Erat autẽ
de eo numero captiuoꝵ quos tran¬
stulerat nabuchodonosor rex baby¬
lonis de hierłm cum hiechonia re¬
ge uidȩ. Et hoc eiꝰ sompniũ fuit.
Apparuert̃ uoces &e tumultus &
tonitrua. & terrȩmotus. & contur¬
batio suꝑ terram. Et ecce duo dra¬
cones magni paratiq contra se in
p̾lium: ad quoꝵ clamorem cunctȩ
concitatȩ sunt nationes. ut pugna¬
rent contra gentẽ iustoꝵ. fuitꝙ di¬
es illa tenebrarũ & discriminis.
tribulationis & angustiȩ. & ingens

Expanded text:
tribu Benjamin: homo Judaeus, qui tribu Benjamin: homo Judaeus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos aulae regiae. Erat autem de eo numero captivorum, quos transtulerat Nabuchodonosor rex Babylonis de Jerusalem cum Jechonia rege Juda, et hocinquit, voces, et tumultus, et tonitrua et terraemotus, et conturbatio super terram; et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium, ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem justorum, fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angusti