comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& tunc offeres munus tuũ. Et it̾ũ. Amice s qͣmꝰ huc uenisti ñ habens
uestem nuperalem: Sienm se habet tertꝰ euangłice lectionis qd̾ qͥdã
fecerit nupcias filio suo: & intͣuit ut uid̾et simul recumbentes. Ec
uidens ibi hominem ñ habentẽ uestem nuptialem: oixit ad cũ. Anuice
quom huc intͣsti: ñ lubens uesten uuptialem: Et ille ob mutiscente.
dixit ministris suis. Ligate illi manus & pedes: & ꝓicite illũ inte¬
nebras ext̾iores. ibi est fletꝰ & stridor dencium. Ecce qualem senten¬
ciam merebit᷑ audire qui ad coniuuiũ nupcialem id ad altare dñi
aut ebriosus. aut adulter. aut odium in corde recuiẽs presumit
numquam uelinꝰ admutere. aut si admissa fuerint: siue ulla
nora ꝑpenitenciam uł pacẽ studeamꝰ sanare. & largioribꝰ elemo¬
sinis festincmnꝰ abluere. ne subito si cũ peccatorum uulneribꝰ ante
Si hodie aliquis a conuentu eccłie huiꝰ ꝓ aliquo cͥmine foris ꝓiciatur:

Expanded text:
e, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem? Sic enim habet textus evangelicae lectionis, quod quidam fecerit nuptias filio suo, et intraverit ut videret simul recumbentes; et videns ibi hominem non habentem vestem nuptialem, dixit ad eum, Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem? Et illo obmutescente, dixit ministris: Ligate illi manus et pedes, et projicite eum in tenebras exteriores: ibi erit fletus et stridor dentium . Ecce qualem sententiam merebitur audire, qui ad convivium nuptiale, id est, altare Domini, aut ebriosus, aut adulter, aut odium in corde retinens praesumit nunquam velimus admittere; aut si admissa fuerint, sine ulla mora poenitentia vel pace studeamus sanare, et largioribus eleemosynis festinemus abluere: ne forte, si cum peccatorum vulneribus ante si hodie aliquis a conventu Ecclesiae hujus pro aliquo crimine projiciatur foras,
Abbreviated transcription (Latin):
or destructꝰ eẽt inimicꝰ. Iam uͦ sumpto ep̃atu qualem se ꝗtum ue p̃sti¬
tissime ꝑseuerabat. Eadem incorde humilitas. eidem in uestitu eiꝰ uti¬
litas erat. atq ita plenus auctoritatis & gr̃e implebat episcopii dig¬
nitatem. ut nõ tamen ꝓpositum monachi uircutemq desereret.
Aliquandiu gͦ adherente ad eccłiam cellula usus est: de in cunt
ii quietudiuem se frequentantiũ ferre ñ poss: duobꝰ fere eit᷑ ciui¬
titem milibꝰ. monasteriũ sibi statuit. Qui locus tam secretꝰ & remot̾
montis excelsa rupe ambiebat᷑: reliquã planiciem liger fluuiꝰ re
Discipuli i  doginta erane: qui adereraplitbeati meistei anset

Expanded text:
et destructus esset inimicus. Iam uero sumpto episcopatu qualem se quantumque praeset destructus esset inimicus. Iam uero sumpto episcopatu qualem se quantumque praestissime pelitas erat: adque ita, plenus auctoritatis et gratiae, inplebat episcopi dignitatem, ut non tamen propositum monachi uirtutemque desereret. aliquandiu ergo adhaerenti ad ecclesiam cellula usus est: dein cum inquietudinem se frequentantium ferre non posset, duobus fere extra ciuitatem milibus monasterium sibi statuit. qui locus tam secretus et remotmontis excelsi rupe ambiebatur, reliquam planitiem Liger fluuius rediscipuli fere octoginta erant, qui ad exemplum beati magistri inst
Abbreviated transcription (Latin):
strem uirũ cõuituꝑare cupiunt: p̃dicabant᷑. Nic̾ u aliud nis
facere licuit: quã qd̾ popłs año uolente cogebat. Int̾ ep̃õs tamen
auiaffuerant: p̃cipue defensor qͥdam nomine dicit᷑ restitisse. Unde
mnimaduersũ est grauiter illum leccione ꝓpħica tunc notatum.
Nam cum fortuitu lector ui osfitiũ legendi co die erat inter¬
clusus apopło defuisset: turbatis ministris aum expectat᷑ q̃ non
aderat. unus excircum stantibꝰ sumpto psalt̾io quẽ pͥmura uersũ
inuenit arripuit. Nilmus autem hic erat. Exore infancium &
lactenciũ ꝑfecisti laudem ꝓpt̾ inimicos tuos: ut destruas inimi¬
cum & descussorem. Quo dicto: clamor popłi collit᷑. pars aduersa cõ¬
fundit᷑. Atq ita habitum est diuino nuta psalmum hunc lectum
fusse ut testimonium oꝑis sui defensor audiret. qr ex ore infan¬
tium & lictentiũ in martino añ laude ꝑfecta: & ostensus pariter

Expanded text:
strem virum dum vituperare cupiunt, praedicabant. Nec vero aliud his strem virum dum vituperare cupiunt, praedicabant. Nec vero aliud his facere licuit, quam quod populus Domino volente cogebat. Inter episcopos tamen qui affuerant, praecipue defensor quidam nomine dicitur restitisse: unde animadversum est, graviter illum lectione prophetica tunc notatum. Nam cum fortuito lector, cui legendi eo die officium erat, interclusus a populo defuisset, turbatis ministris, dum exspectatur qui non aderat, unus e circumstantibus sumpto psalterio, quem primum versum invenit, arripuit. Psalmus autem hic erat: Ex ore infantium et lactantium perfecisti laudem propter inimicos tuos, ut destruas inimicum et defensorem. quo lecto clamor populi tollitur, pars diuersa confunditur. adque ita habitum est, diuino nutu psalmum hunc lectum fuisse, ut testimonium operis sui Defensor audiret, qui ex ore infantium adque lactantium, in Martino Domini laude perfecta, et ostensus pariter
Abbreviated transcription (Latin):
ra sꝰ temporalia atq mortalia. habitationẽ aut labemꝰ ex deo. de¬
mum nonmanufactam et̾riam in cełis. uui &e ipsa nr̃a corpora:
tab̾eata est. Non enim tales fabricas ibi oꝑabimur. Nullus ibi locus
sidei & spei domum spiritali dilectione construice: inonini oꝑe
borio. qd̾ tunc nõ erit. quia indigentia nulla erit. fundamenta
ur̃am sicut pauimentum sine offensione ꝓsternte. altare iur̃o
corde doctrina. orationibꝰ. & sermonibꝰ firmis tamꝙͣ parietibꝰ com¬
eridem sere cempꝰ beat martinꝰ adepiscopitũ turonioe etelig
deretur obtimut. Ita dispositis um initinere ciuium curbis. sub qdĩ
custodia adciuitatẽ usq deducit᷑. Mirum in modũ incredibilis aili¬
stimum. felicem fore tali ecłiam sac̃dote. Pauci tamen  ñ iiisi
repugnabant: dicentes scł contemptibilẽ eẽ ꝑsonã. indignũ foro
episcopatii. hominẽ uultu despicabilẽ. ueste sordidũ. tͥne deformẽ.
Ita a popło sententie sanioris hec illorũ irrisa dementia est: qͥ illu¬

Expanded text:
abitationem autem habemus ex Deo, domum non manufactam, aeternam in coelis : ubi et ipsa nostra corpora fabricata est: non enim tales fabricas ibi operabimur. Nullus ibi locus fidei et spei domum spirituali dilectione construite in omni opere bono, quod tunc non erit; quia indigentia nulla erit. Fundamenta vestram sicut pavimentum sine offensione prosternite; salutarem in vestro corde doctrinam orationibus et sermonibus tanquam firmis parietibus comidem fere tempus ad episcopatum Turonicae Ecclesiae deretur obtinuit. ita dispositis iam in itinere ciuium turbis, sub quadam custodia ad ciuitatem usque deducitur. mirum in modum incredibilis mulssimum: felicem fore tali ecclesiam sacerdote. pauci tamen et nonnullrepugnabant, dicentes scilicet, contemptibilem esse personam, indignum esse episcopatu hominem uultu desIta a populo sententiae sanioris haec illorum irrisa dementia est, qui illu
Abbreviated transcription (Latin):
dain pie. tam hiularit᷑. tam deuote. ista oꝑantibꝰ ut eos ꝙͥ ipsos
in sue fabrice constructione componet quo currunt lapides ui¬
ui fiae format spe solidati. caritate compacti. ubi sipiens ille
holio nolirenao pacamiit huic incumbendo firmam. Sunile
enim dꝰ erfiuna it insiundamento: qr ip̃e nos regit. et angulara.¬

Expanded text:
 pie, tam hilariter, tam devote ista operantibus, ut eos quoque ipsos in suae fabricae constructione componat, quo currunt lapides vivi, fide formati, spe solidati, charitate compacti. Ubi sapiens ille . Huic adhaerendo, pacamur; huic incumbendo, firmamur. Simul enim est et fundamentalis, quia ipse nos regit; et angular
Abbreviated transcription (Latin):
corum est git sacri pora non itaiq n aditua aemergĩt inumno ponins.
ueiale ent ũm sio nob e contrio furlũ est posteꝰ lipis ille fundumentilis.
psursum nos raput etiam pondere caritatis. Alacriter. & dilestussuns
pun timort es tremore urãm ipsorum salutem oꝑaminini. Dsenimẽ
qui oꝑatur inuobis: & uelle & oꝑari ꝓbona uoluntate. dirima suele

Expanded text:
a non utique nisi ad ima devergunt, in imo ponitur fundamentum: sic nobis e contrario sursum est positus lapis ille fundamentalis, ut sursum nos rapiat etiam pondere charitatis. Alacriter ergo cum timore et tremore vestram ipsorum salutem operamini. Deus enim est qui operatur
Abbreviated transcription (Latin):
dictis etum missis ut uentum est adconuiuiũ requirentes etiam¬
senem sollicite: nequaquam reꝑuuit. S nec homo quidem excitit:
qui eum de basilica exire uidisset. Credo aliqua fuit uirtꝰ angłica
que &e beatum uirũ se uidisse ꝓnunciauit: & deinceps nulli cõparuit.
Iuqͦ loeo ex illa die inulte uirtutes facte sunt: que ꝑ negligẽciã ñ sũt

Expanded text:
dictis etiam missis, ut ventum est ad convivium, requirentes sollidictis etiam missis, ut ventum est ad convivium, requirentes sollicite senem, nequaquam repperiunt. Sed nec homo quidem extetit, qui eum de basilica exire vidisset. Credo, aliqua fuisset virtus angelica, qui et beatum virum se vidisse pronuntiat et deinceps nulli conparuit. In quo loco e
Abbreviated transcription (Latin):
nesciebant. Dixit eis unus exclericis. Scitis qr post triduum
natalis episcopat᷑ eiꝰ eẽ consucuerat: & forsitan in bric die se tͣnster¬
ri uos amoniet. Tunc ieiuniss & orationibꝰ die uocteq infisientes:
drum. Piuore autem om̃s exc̾rtti.: iam in hoc stantes ut ceer sras¬
culum quod detecerant opirent: apparuit cis ueneranda canicie
serex instar iuius candorem efferens. dicens se esse abhatẽ: A ateer
sq q̃ conturlumini & tardatis: Nonne uidecis doninũ ia utero
stantem uos uuare paratum simanꝰ apponitis: Tunc iactans p¬
lium quo utebat᷑: posuit manum ad sarcophagũ cum reliqs sa¬
cerdotibꝰ. cpucibꝰ cum tiribulis paratis & cereis. Inposita ꝙ antiphon
dederũt cuncti uoces psallentium in excelso. Tandem conatũ ꝓtĩp¬
sarcophagũ insũma leuitate cõmotum in loco uͥ nũc adorat᷑ aña
annuente ꝑducit᷑. Quod ad uoluntatem sacerdotis compositum

Expanded text:
nesciebant. Dicit eis unus ex clericis: 'Scitis, quia poet hunc triduum nesciebant. Dicit eis unus ex clericis: 'Scitis, quia poet hunc triduum natalis episcopati eius esse consueverat, et forsitan in hac die se transferri vos admonet'. Tunc ieiuniis et orationibus ac iugi psallentio lcrum. Pavore autem omnes exterriti, jam in hoc stantes, ut terra vasculum quod detexerant operirent, apparuit eis veneranda canitie senex, ad instar nivis candorem efferens, dicens se esse abbatem, et ait eis: Usquequo conturbamini, et tardatis? Non videtis domnum Martinum stantem vos juvare paratum, si manus apponitis? Tunc jactans pallium, quo utebatur, posuit manum ad sarcophagum cum reliquis sacerdotibus, crucibus paratis et cereis, inpositaque antephonam, dederunt cuncti voces psallentium in excelso. Tamen ad sarcofagum in summa levitate commotum, in loco ubi nunc adoratur, Domino annuente, perducitur. Quod ad voluntatem sacerdotis conpositum,
Abbreviated transcription (Latin):
hunc apioem: cũ magno uotoꝵ consensu fundamenta templi am¬
pliora quam suerant: suꝑ beata membra locare disposuit. Quo
sagaci insistens studio: mirifice mancipauit effectu. de qua fab̾ca
multũ quod loquerem̃ erat. s qr p̾sens est cõticere ex inde meliꝰ pu¬
taumꝰ. Aduenience gͦ optato tempore sacerdoti ut cemplũ dedi¬
caree᷑: & scm̃ corpusculs̃ a loco uͥ sepulcum fuerat cͣnsferret᷑.
conuocauit beatꝰ ꝑpetiuis addiem festũ uicinos pontifices. s at
ab batum ac diuersorũ clericoꝵ ñ minimũ multitudinem. Et qr
hoc in kalendis iulii agere uolebat: uigilata una nocte. facto ma¬
ne accepto sarculo terram que suꝑ sc̃m corpꝰ erat tumulũ ceꝑũt
effodere. Quo detecto: manus ut eũ cõmonerent mnitiũt. ibiq
mulcitudo tota laborans: nicħ prorsus ꝑtotam diem profecit.
uigil ata deniq alia nocte mane cemptantes it̾um nicħ omni¬
uo agere potuerunt. Tũc conturbati atq ext̾riti: quid facerent

Expanded text:
um magno 1008 devotorum consensu, fundamenta templi, ampliora quam fuerant, super beata membra locare disposuit; quod sagaci insistens studio, mirifice mancipavit effectui. De qua fabrica multum quod loqueremur erat; sed quia praesens est, conticere exinde melius putavimus. Adveniente ergo optato tempore Sacerdoti ut templum dedicaretur, et sanctum corpusculum a loco ubi sepultum fuerat transferretur, convocavit beatus Perpetuus ad diem festum vicinos pontifices, sed et abbatum ac diversorum clericorum non minimam multitudinem. Et quia hoc in Kalendis Iulii agere volebat, vigilata una nocte, facto mane, accepto sarculo, terram quae super sanctum erat tumulum coeperunt effodere. Quo detecto, manus, ut eum commoverent, iniciunt, ibique multitudo tota laborans, nihil prorsus per totam diem proficit. Vigilata denique alia nocte, mane temptantes, iterum nihil omnino agere potuerunt. Tunc conturbati atque exterriti, quid facerent
Abbreviated transcription (Latin):
conseienciuam suam. et quando se aliqꝰ cminc uulneratũ. de seporoue tiã
prs antionisꝰ. ienmiis a elemosinis studeat mundare coseie steian sipse
pnt cuchoristium pͥsumat acciꝑe. Sienum aguoscens readum stan cose
puenieti uania sic̃ quise exaltat humilrabit᷑e ta ecom caura qui se
puomet. ⁊ eralia bit. Qui enimsiẽ dixi agnoscens reatum fuur ipse e
humilit᷑ ab altari eccłie ꝓemendacione uite remouere uoluerito ab illo
inpio arcelessi conuruio. ex comunicari penitꝰ ñ timebit. Rogo uos fĩt
Snigent̃ attendite. Si admensami cuiꝰq potencis hominis neno pre¬
sumit cum uestibꝰ pconscissis & inquinatis accedere: quantomaigis
i coniuuio regis et̾n. idest ab altari domini debet se unꝰ quisq inui¬
die uł odii ueneno ꝑcussus. iracundie furore repletꝰ. cum reuereneia

Expanded text:
entiam suam, et quando se aliquo crimine vulneratum esse cognoverit, prius orationibus, jejuniis vel eleemosynis studeat mundare conscientiam suam, et sic eucharistiam praesumat accipere: si enim agnoscens reatum suum, ipse niet, quia sicut qui se exaltat humiliabitur, ita e contrario, qui se humiliat exaltabitur . Qui enim, sicut dixi, agnoscens reatum suum, ipse se humiliter ab altari ecclesiae pro emendatione vitae removere voluerit, ab aeterno illo et coelesti convivio excommunicari penitus non timebit. Rogo vos, fratres, diligenter attendite: si ad mensam cujuscunque potentis hominis nemo praesumit cum vestibus conscissis et inquinatis accedere, quanto magis a convivio aeterni Regis, id est ab altari Domini debet se unusquisque invidiae vel odii veneno percussus, iracundiae veneno repletus, avaritia
Abbreviated transcription (Latin):
mplectenda & omni excollenda est fauore pu misctacio omni¬
potentis qui qͦs diligit corripit. flagellat autẽ omem filiũ
quem recipit. Deniq ꝑmittit diuersarum sp̃s infirmititum
dñari interdũ corꝑibꝰ nt̃is: ut saltem ꝓpͥo amoniti incõmodo.
recordemur clementis eiꝰ longanimitatis. Qui si tota mentis in¬
tencione eius benignitate ꝓ cadem in cõmoditate inplorauerimꝰ
nͥ augnento nt̃e obesse ꝓ uid̾it auime facilem singuleibꝰ nr̃is aibit¬
aditum adse. Gaudet quiipe de tocius creationis suc salute. Quid
sietiam iuxta quod scͥptũ ẽ. ad eiꝰ scõium aliꝙ̃ conuertam᷑ uocem
seu fidelis exaudiat. nr̃as preces sibi allegantis. Quam nr̃am
assercionẽ approbant mirifica oꝑa ꝑ patrẽ benedictum scpiꝰ nob̾
ostensa. Quidam et enĩ uir exfamulis eiꝰdem patͥs archembala᷑
ipsiꝰ ducis monastice cohortis possessio igne cõsumebat᷑ sac̃. hic
delatꝰ. iuuilla ad illiꝰ sacͣtissima menibͣ continus gemitibꝰ condi¬

Expanded text:
Amplectenda et omni excolenda est favore pia miseratio Omnipotentis, qui quod diligit, corripit, flagellat autem omnem filium quem recipit . Denique permittit diversarum spiritus infirmitatum dominari interdum corporibus nostris, ut saltem proprio admoniti incommodo, recordemur clementis ejus longanimitatis. Qui si tota mentis intentione ejus benignitatem, pro eadem incommoditate imploraverimus, nisi augmento nostrae obesse reationis suae salute. Quod si etiam, juxta quod scriptum est, ad ejus sanctorum aliquem convertantur , vocem sui fidelis exaudiet, nostras preces sibi allegantis. Quam nostram assertionem approbant mirifica opera, per Patrem Benedictum saepius nobis ostensa. Quidam etenim vir ex famulis ejusdem Patris, Archembaldus ontemnenda ipsius ducis monasticae cohortis possessio, igne consumebatur sacro. Hic delatus a villa ad illius sacratissima membra, continuis gemitibus Condi
Abbreviated transcription (Latin):
nescientes ude redimerent᷑ scientes. et confunderent᷑ negantes. Sciũt
cnim quod bona nob̾ oꝑati sunt inalo suo. Snspensus est sactꝰ: & quasi le¬
tatus est impiꝰ. Conscidit saccum lancea sua ꝑsccutor: e effudit p̾ciũ
istł redemptor. Cantat xp̃s redemptor. gemat iudas uenditor. eru¬
befat undeus empeor. fece udas uendidit uideus emit. Malum fibi¬
negociuni :egerurt anibo. Dupuati sunt : se ipsos ꝑdia cralitu soi¬
dres. Emipcones esse uoliustis. quantomeliꝰ redempti estio. Ite ueert¬
did: ale emiit. Infelix cõmerciũ. hec ille habet p̃cuim: nec ille lueit
api. hiuic dico. Ubiest quod accepisti: Iuli dico. Uui est quos emisti:
huic dico ubi estendidisti : Te decepisti. hiuc dico. Ubi est qasd euristi

Expanded text:
edimerentur scientes, et confunderentur negantes. Nesciunt enim quid boni nobis operati sunt malo suo. Suspensus est saccus, et quasi laetatus est impius. Conscidit saccum lancea persecutor, et fudit pretium nostrum Redemptor. Cantet Christus redemptor, gemat Judas venditor, erubescat Judaeus emptor. Ecce Judas vendidit, Judaeus emit, malum negotium egerunt, ambo damnificati sunt, se ipsos perdiderunt r. Emptores esse voluistis: quanto melius redempti essetis? Ille vendidit, iste emit: infelix commercium; nec iste habet pretium, nec iste habet Christum. Huic dico: Ubi est quod accepisti? Illi dico: Ubi est quod emisti? Huic dico: Ubi vendidisti, te decepisti. Exsulta, christi
Abbreviated transcription (Latin):
dolant᷑. continunt᷑. complanant᷑. Uerumpcañi domꝰ dci ñ fiunt: nisi
quando carnati cõpaginant᷑. Ligna ista & lapides ñ sibi cerio op¬
ne cołicient: si ñ se pacifice in necterent. si non sibi in uicẽ colt¬
rendo se quodammͦ ut ita dicã amarent nemo hic intiar.. dau̾s
quãdo uides inaliqua fabrica lapides & ligna hũ sibi coherere:

Expanded text:
faciunt, nisi quando charitate compaginantur. Ligna ista et lapides si non sibi certo ordine cohaererent, si non se pacifice innecterent, si non se invicem cohaerendo sibi, quodam modo amarent; nemo huc intraret. Denique quando vides in aliqua fabrica lapides et ligna bene sibi cohaerere,
Abbreviated transcription (Latin):
spe salui facti sumi: Deniq audiiuinꝰ. Aocedite ad cũ & illununa¬
muni: ⁊ urlt᷑ ur̃i ñ erubeseent. Si recedat iuiã. accede  n¬
ad confessionem. Accedite ad eũ & illuminamini. Ergo ille lumen:
nos sint illo tenebre. Si recesseris a lumine: in ciuis tenebris remaue¬
uis. Si g accesseris: ñ de tuo lucebis. fiustis enim aliquando tenebre.

Expanded text:
spe salvi facti sumus? Denique audivimus, Accedite ad eum, et illuminamini, et vultus vestri non erubescent . Si recedat lumen, redis ad confusionem. Accedite ad eum, et illuminamini. Ergo ille lumen, nos sine illo tenebrae. Si recesseris a lumine, in tuis tenebris remanebis: si ergo accesseris, non de tuo lucebis, Fuistis enim aliquando tenebrae,
Abbreviated transcription (Latin):
ingrediet᷑ ꝑfectam & ornatam unititẽ stabilitã. in mortalitate
uestitam. et̾nus ip̃e habitator domũ suã inplebit omnia. fulge¬
bit i nomi bꝰ ut sit ds̃ omnia in omnibꝰ. hanc unã uisionem peturit
a domino quidã. Et ipsi qͥdẽ si uolumꝰ nos sumꝰ. huiꝰ desiderio labo¬
rauit ingemitu suo: huic lauit ꝑsingłas noctes lectũ suci. & in
uc̾mis stratum suũ riguiit. Propt̃ hanc enĩ fuerunt licͥme suici
panes die ac nocte: cum diceret᷑ ei ꝑ singłos dies ubi est as̃ tuus.

Expanded text:
ingredietur perfectam et ornatam, unitate stabilitam, immortalitate ingredietur perfectam et ornatam, unitate stabilitam, immortalitate vestitam aeternus ipse habitator domum suam; implebit omnia, fulgebit in omnibus, ut sit Deus omnia in omnibus . CAPUa Domino quidam; et ipse quidam, si volumus, nos sumus. Hujus desiderio laboravit in gemitu suo, hinc lavit per singulas noctes lectum suum, et in lacrymis stratum suum rigavit . Propter hanc enim fuerunt ei lacrymae suae panis die ac nocte, dum diceretur ei per singulos d
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. Conũtisti planctũ mcũ in gaudiũ conscidisti saccum mou
eaccuristi me leticia. Ut cantet cͥ gła mea & ñ cõpungar. Cũ enĩ
edisicamꝰ: gemit ei humilitas nr̃a. Cum aut dedicabim̃ cantabit
ei gła nr̃a: quia in edificatione labor in dedicatione leticia. dum
cedunt᷑ de montibꝰ lapides. & ligna de siluis. dũ formantur. dolant᷑.
co aptant᷑. labor ce cura ẽ. Cum aut̃ ꝑfecti edificii dedicatio celebrat᷑
homines segregint᷑ adfidem : dum quicqͥd in eis malum atq ꝑ
uersum ẽ amputat᷑ & cedit᷑: aum fiunt apti pacisice pieq iuncłe.
quante temptaciones timent᷑. qͣnte tͥbulaciones sustinen᷑: Cñ uͥ
aduenerit dies dedicitionis domꝰ et̾nȩ. cum uois dicet᷑ uenite bene¬
dicti patͥs mei ꝑcipite regnũ ꝑcipite regnum quod uobis paratũ est
ab incio mundi. quȩ illa crultacio quę securitas erit: Cantabit᷑
&e tradidit se ipsum ꝓnobis. Et qui apparuit hominibꝰ quod est

Expanded text:
scidisti saccum meum et accinxisti me laetitia: ut cantet tibi gloria mea, et non compungar . Cum enim aedificamur, gemit ei humilitas nostra; cum autem dedicabimur, cantabit ei gloria nostra: quia in aedificatione labor est, in dedicatione laetitia. Dum caeduntur de montibus lapides, et ligna de silvis, dum formantur, dolantur, coaptantur; labor et cura est: cum autem perfecti aedificii dedicatio celebratur, infideli vita homines segregantur ad fidem, dum quidquid in eis non bonum atque perversum est, amputatur et caeditur, dum fiunt aptae, pacificae piaeque juncturae; quantae tentationes timentur, quantae tribulationes sustinentur? Cum vero advenerit dies dedicationis domus aeternae, cum dicetur nobis, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi ; quae illa exsultatio, quae securitas erit? Cantabit cet tradidit se ipsum pro nobis; et qui apparuit hominibus quod est
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse ⁊ mons qͥ ex paruo lapide creuit: et t̾rarum orberi crescẽdo im¬
pleuit. In illo edificat᷑ eccłia: que abscondi ñ potest. Neq accenduitt
lucernam &e ponunt eam sub modio. s supͣ candelabrum: ut luceat
omnibꝰ qui in domo sunt. Bene occurrit lectio quando candelabra
dicunt᷑: ut sit qui oꝑat᷑ lucerna. posita in candelabro. Lucerna est
enim homo quibene oꝑat᷑. Quod ÷ autem candelabrum: Michi
autem absit głiri: nisi incruce domini nr̃i iħuxꝑi. Qgͦ scdm¬

Expanded text:
Ipse est mons, qui ex parvo lapide crevit, et totum orbem crescendo imIpse est mons, qui ex parvo lapide crevit, et totum orbem crescendo implevilucernam, et ponunt eam sub modio, sed super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt . Bene occurrit lectio, quando candelabra dedicantur, ut sit qui operatur lucerna posita in candelabro. Lucerna est enim homo qui bene operatur. Quod est autem candelabrum? Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri Jes
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am. Nonenim frustri ut diri uetus homo nt̃ amul crucitir̃i
soc n ato lin si ar illo latere facta est eua que nos pereans e
mo uasicaritima isto autt litere facta est eccłia que nos pariendo ũi¬
uificaret.
cum ea faciunt boni & religiosi. non liudes humane expetant᷑.
s imittanda ꝓponunt᷑. Dupplex est enim miscdia: que fit u
pono oꝑe. Coiporalis: Ee spiritalis. Esurientibꝰ. sicientibꝰ. nudis ꝑegͥnis.
corporati miscdia subuenit᷑. E adem tamen ista cum ostendunt᷑. &
ad imitac ionem eec̃os plocanit᷑. nec ñ eciam spũ menteq pasciuuit᷑. Aie
pascit᷑ ope hono: alius cremplo bono. Ambo enĩ esuriunt. Iile uuli
acciꝑe unde alit᷑. ille uult uidere quo dimittet᷑. Monet uos de hac
in dm̃ credentisꝰ. bñ oꝑantibꝰ. spemuite et̾ne ꝓ bonis oꝑibꝰ ex poctantb̾.
poribꝰ manifestus mons domini: paratꝰ in cacumine moncium.

Expanded text:
nostram: non enim frustra, ut dixi, Vetus homo noster simul crucifixus nostram: non enim frustra, ut dixi, Vetus homo noster simul crucifixus loco peccatorum. Sed de illo latere facta est Eva, quae nos peccando mortificaret; de isto autem latere facta est Ecclesia, quae nos pariendo vivificaret.cum ea faciunt boni et religiosi, non laudes humanae expetuntur, sed imitanda proponuntur. Duplex est enim misericordia, quae fit in bono opere, corporalis et spiritualis. Esurientibus, sitientibus, nudis, peregrinis corporali misericordia subvenitur: eadem tamen ipsa cum ostenduntur, et ad imitationem caeteros provocant, etiam spiritus mentesque pascuntur. Alius pascitur opere bono, alius exemplo bono: ambo enim esuriunt. Ille vult accipere unde alatur, ille vult videre quod imitetur. Monet nos de hac in Deum credentibus, bene operantibus, spem vitae aeternae pro bonis operibus exspectantibus, poribus manifestus mons domus Domini, paratus in cacumine montium .
Abbreviated transcription (Latin):
forte autem ẽ. illic & uox nr̃a si bene attendamꝰ.si diligent̃ intuea¬
mur. si ocłm acutum geramꝰ. ñ quemadinodum solent corꝑum
ceti amatores. Sigͦ spiritali ocło attendamus in istis uocibus dñi
Scientes quia uetꝰ hõ nr̃ simul crucifixꝰ ⁊ c̃ illo: ut euacuat᷑ corpꝰ peccita.
ut ultͣ nonseruamus peccato. Agnosce & ibi uocem tuam. Ut can¬
tet tͥ gła mea & ñ cõpungał. Modo enĩ cũ istas corporiᷤᷤ mortalis sit¬
cinas baiulam᷑. nõ de est unde compungam᷑. Nlam si cor s̃ conpun¬
que p̃cessit in dñi exemplo: tunc ñ conpungem᷑. Compunctionem
enini quam habemꝰ de peccato: significauit lancea ꝑcussoris denq
qñi seriptum est a muliere inicium factum est peccati. de ꝑ illun
omnes moriunt᷑. Recolite de q̃ membro facta est. & uidete uͥ dñs
lancea conpiuictꝰ est. Recolite in quam: recolite pͥmam condicionẽ

Expanded text:
Forte autem est illic et vox nostra, si bene attendamus, si diligenter intueaForte autem est illic et vox nostra, si bene attendamus, si diligenter intueamur, si oculum acutum geramus; non quemadmodum solent corporum caeci amatores: si ergo spiritualem oculum intendamus, in ipsis vocibus DomiScientes quia vetus homo noster simul crucifixus est cum illo, ut evacuetur corpus peccati, ut ultra non serviamus peccato . Agnosce ibi vocem tuam: Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Modo enim cum istas corporis mortalis sarcinas bajulamus, non deest unde compungamur. Nam si cor non compunquae praecessit in Domini exemplo, tunc non compungemur. Compunctionem enim, quam habemus de peccato, significavit lancea percussoris. Denique quoniam scriptum est, A muliere initium factum est peccati, et per illam omnes moriuntur : recolite de quo membro facta est, et videte ubi Dominus lancea compunctus est. Recolite, inquam, recolite primam conditionem
Abbreviated transcription (Latin):
Dicat gͦ capitt nostrum. dicat capt ꝓ corpore occisum: ꝓ corporedt¬
dicatũ. Dicit: auouumꝰ. Concidisti saccum meum: & accuristiut
lecicia. Id est conscidisti mortalitatem meam: & accixisti in mortã¬
litate &e incorruptione. Ut cantet tͥ gła mea & ñ conpungar. &d et
uon conpungar. Iam contͣ me nõferat lanceam ꝑsecutor. ut ñ con¬
pungar. Ap̃s enim surgens a mortius iam ñ morit᷑. inors illi ult᷑
non dominabit᷑. Quod enim mortuus est peceato: mortuꝰ est semel.
Quod euim uiuit: uiuit deo. Ita et nos inquit existimemꝰ nos mor¬
tuos esse peccato: uiuere auten deo. in xp̃o iłudomino nr̃o. Ergo
inillo cantamus. in illo dedicati sumni᷑. Quo enĩ apud rerislit: eo
membra secutura sꝑamꝰ. Spe enim salui factisumꝰ. Spes enim
que uidet᷑ ñ ÷ spes. Quod enim uidet quis. quidsꝑat: Si autem
qd̾ ñ uidemus sꝑamꝰ. ꝑ paciencum expectamus: ꝑpacienciam edificam᷑.

Expanded text:
Dicat ergo caput nostrum, dicat caput pro corpore occisum, pro corpore dedicatum; dicat, audiamus: Conscidisti saccum meum, et accinxisti me laetitia, id est, conscidisti mortalitatem meam, et accinxisti me immortalitate et incorruptione. Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Quid est, non compungar? Jam contra me non ferat lanceam persecutor, ut compungar: Christus enim resurgens a mortuis jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur: quod enim mortuus est, peccato mortuus est semel; quod autem vivit, vivit Deo. Ita et nos, inquit, existimemus nos mortuos esse peccato, vivere autem Deo, in Christo Jesu Domino nostro . Ergo in illo cantamus, in illo dedicati sumus. Quo enim caput praecessit, et membra secutura speramus. Spe enim salvi facti sumus: spes autem quae videtur, non est spes; quod enim videt quis quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus , per patientiam aedificamur.
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam ur̃am coram hominibꝰ: ut uideamini ab eis. Auoqͥn mer¬
cedem non habebitis apud patrem ur̃m qͥin celis est. Debet questio
ista disolui ut nouerimꝰ quemadinodum dño obtemperenꝰ. ne ob¬
temꝑiet ilĩ ñ possimꝰ cũ eñ contria iubere audimꝰ. Nam dicit. Luce¬
ista q̃sti sit dissoluenda : Nam nͥ dissoluat᷑: molesta erit simanet in¬
soluta. Qdam homines faciunt bene & timent uidi & om̃i studi
tunc aliquid porrigunt. timentes ne offendant in illud p̃ceptum
uͥ dict̃ ẽ. Cauete facere iusticiam ur̃am coram hominibꝰ: ut uideami¬
ni abeis. Non autem dñs iussit boua oꝑa abscondi: s in bonis oꝑibꝰ
om̃s: hunc ferant. Nicħaliud expectẽt. & nicħ suꝑioris & celestis cõmeti
concupiscant. S si ideo solum faoiant ut lucidant᷑:. hoc ꝓhibuit dñs¬
dicens. Cauete facere. Qmͦ: ut uideamini ab eis. cauete hunc habere

Expanded text:
justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis; alioquin mercedem non habebitis apud Patrem vestrum qui in coelis est : debet quaestio ista dissolvi, ut noverimus quemadmodum Domino obtemperemus, nec obtemperare illi non possimus, cum eum contra jubere audimus. Hac dicit, Luceista quaestio dissolvenda, et nisi dissolvatur, moleste erit, si remaneat insoluta? Quidam homines faciunt bene, et timent videri; et omni studio, tunc aliquid porrigunt, timentes ne offendant in illud praeceptum ubi dictum est, Cavete facere justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis. Non autem Dominus jussit bona opera abscondi, sed in bonis operibus , hunc ferant: nihil aliud exspectent, nihil superioris et coelestis commodi concupiscant. Sed si ideo solum faciat, ut laudetur: hoc prohibuit Dominus. Cavete facere. Quomodo? Ut videamini ab eis. Cavete hunc habere
Abbreviated transcription (Latin):
dtte psalmum dedicationis. quem mͦ cantauimꝰ ex ruine edificio.
dt cidisti saccum meũ. hoc ꝑtinet adruinam. Eͥo uero ad edificiums
etarineti me leticia. Ecor uox dedicacionis. Ut cantet tͥ gła mea: &
qui dicere poterit. dñe eruisti abinferis animam meam : Cuiꝰ anima
ab inferis eruta est: uisi de. qua dictum est alio loco. ñ derelinques
atmam meam in inferno: Xponit᷑ dedicitio. & cantat᷑ libacio incan¬
Adectasti inimicos mecos suꝑ me. attendite iudeos inmicos qui se pu¬
tabant occidisse. xp̃m: uicisse quasi inimicũ. ꝑdidisse quasi hominẽ:
cum ds̃ exaltauit & dedit illi nom̃: quodẽ. suꝑ omne nom̃. Noniocun¬

Expanded text:
 Psalmo dedicationis, quem modo cantavimus, ex ruina aedificium. Conscidisti saccum meum: hoc pertinet ad ruinam. Quid ergo ad aedificium? Et accinxisti me laetitia. Vox dedicationis, Ut cantet tibi gloria mequi dicere potuit, Domine, eruisti ab inferis animam meam ? Cujus anima jam ab inferis eruta est, nisi de qua dictum est alio loco, Non derelinques animam meam in inferno ? Proponitur dedicatio, et cantatur liberajucundasti inimicos meos super me . Attendite Judaeos inimicos, qui se putabant occidisse Christum, vicisse quasi inimicum, perdidisse quasi hominem eum Deus exaltavit, et dedit illi nomen quod est super omne nomen
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ dum debuimꝰ patͥs benedicti mira referre oꝑa: beati
mauri aliqua retulimꝰ gesta. reuertam᷑ ad suꝑĩ omissa: licet
non ignorenins eorum que ueto singi ls reincer psur sa taro b¬
quibꝰ beatum martirem relita dirimꝰ patͣsse miracula ip̃u floruco

Expanded text:
quoniam dum debuimus Patris Benedicti mira referre opera, beati quoniam dum debuimus Patris Benedicti mira referre opera, beati Mauri aliqua retulimus gesta, revertamur ad superius omissa, licet non ignoremus eorum quae beato singulariter ascripsimus Mauro, Bquibus beatum martyrem relata diximus patrasse miracula, ipsi F
Abbreviated transcription (Latin):
miserum id qd̾ ab eccłia uolenter abstraxerat triticum ad candẽ
quid monebant fieri rogauit. impetrauit. s nullatenus beitꝰ
martir inuita placat᷑ penitencia. Ergo pictauis cũ sua dña
incrastino sese aloco illo ꝓmouentibꝰ: miser ille ibidẽ remoriri
formidans. quo ualuit modo cum eis pro gredit᷑. Iu ꝓcessi autẽ
ine dum cum sociis gradit᷑: paulatini formidabili indutꝰ insa¬
ma cepit sua insaciabili moisu more canino ailamare brachia.
Qui uͦ eum compescere uolebant: nequa ꝗͣ sufficere ualebant.
ꝑ seuerante illo intanta amentia: uentum est ad fluuiũ quendã.
aquis suffocatꝰ ꝑiit. maximum suis sodalibꝰ incuciens t̾rorem:
et de reliquo cautelam. ne sac̾rtim ulteriꝰ uiolatores existere
presumerent locorum. siura qͥdẽ erãt que de hoc p̃stantissimo
martire dici pot̾ant. S ne aliquis obuians calumpniam
nobis uelit ꝑstruere. dicens nos nr̃m ꝓpositum excessisse.

Expanded text:
miserum, ut quod ab ecclesia violenter abstraxerat triticum restitueret. miserum, ut quod ab ecclesia violenter abstraxerat triticum restitueret. Quod monebant, fieri aegre impetrant, sed nullatenus beatus martyr ejus invita placatur poenitentia. Ergo Pictavis cum sua domina in crastino a loco illo sese promoventibus, miser ille ibidem remorari formidans, quo valuit modo cum eis progreditur. In processu autem viae, dum cum sociis graditur, paulatim formidabili indutus insania, coepit sua insatiabili morsu more canino dilaniare brachia. Qui vero eum compescere volebant, nequaquam sufficere valebant. Perseverante illo in tanta amentia, ventum est ad fluvium quemdam; aquis suffocatus periit, maximum suis sodalibus incutiens terrorem et de reliquo cautelam, ne sacrorum ulterius violatores existere praesumerent locorum. Plura quidem erant, quae de hoc praestantissimo martyre dici poterant. Sed ne aliquis obvians calumniam nobis velit praestruere, dicens nos nostrum propositum excessisse,
Abbreviated transcription (Latin):
Comꝑt gͣ ante triditum piefanorum aduentu: uicole eoꝵ locox
mẽtu ipso qm̃ anationem ipioꝵ nalde exosam habent omnia
sua que in eccłum iaferri lidebat aduehunt. et in oratorio eiꝰdẽ
possessionis congeralrit Sestium aiuersas species. alimenta. & cet̾a
inhumanis usibꝰ acõmom. hospitatiitiq pictiui.: audiunt ꝓuinci¬
⁊ iales omnia sua ut dicłum est ineccłia congessisse. Cet̾is quis sit p̃cepᷤᷤ
edem nitio nuusenda quoq plicita. tam̃ sacraĩ formidantibus
temerersocumt. iuius audatior reliquis ꝓrumpens in ec¬
cłiam i frumento plenum humeris imponens suis. honu¬
stus salleo ꝓprium repedauit ad hospicium. nequaꝗͣ dii supͣ
me frigusq in tollerabile ꝑtotum eiꝰ sese disꝑgens corpꝰ glaciali
nouerant cur sibi contigisset tam subita ualitudo. conscii eruĩ
optune fuerant magnarum ueati martiris uirtutum. hortant᷑

Expanded text:
Comperto ergo ante triduum Pictavorum adventu, incolae eorum locorum, Comperto ergo ante triduum Pictavorum adventu, incolae eorum locorum, metu ipsorum, sua quae in ecclesiam inferri licebat, advehunt, et in oratorio ejusdem possessionis congerunt, vestium diversas species, alimenta, et caetera humanis usibus accommoda. Hospitati itaque Pictavi audiunt provinciales omnia sua, ut dictum est, in ecclesia conjecisse, caeteris quamvis sit praeceps eadem natio ad audenda quaeque illicita saceorum audacior reliquis, prorumpens in ecclesiam, saccum frumento plenum humeris imponens suis, onustus sacrilegio proprium repedavit ad hospitium, nequaquam diu super mere, frigusque intolerabile per totum ejus se dispergens corpus, glaciali certius noverant cur sibi contigisset tam subita valetudo, conscii enim optime fuerant magnarum beati martyris virtutum hortantur
Abbreviated transcription (Latin):
nu mentotenꝰ comp̾hensa. ꝑhanc inquit barbam saluũ feci sacra¬
mentum. Quo dicto: tota ueluti eini collectam comptelicuderant
manum ꝓsecuta est harba. reliquo quo uixit tempore mento penit̾
ꝑseuerante in barbe priuacione: manifestata gͥ luce clarꝰ eiꝰ infide.¬
uitate. iusto iudicio amissa uillicatione ulteriꝰ nec soboles ciꝰ potuit
uillicare exꝑtꝰ bextum martirem ad mirande uircutis fore quem
prius debita nequaquã ueneratus fuerat reuerencia. Miuułe¬
ierosolumitanam mnulta armatoꝵ nulia ducente uror ip¬
sius curam agebat ꝓuinciarũ potestati sue subditarũ. Unde
factum ẽ dum gasconiam ꝑagraret ut tͦusmeata garonni. fines¬
eiꝰdem fines euisdem regionis attingeret. In quibꝰ positꝰ est locus
eni si easas teligiie habeut᷑. Intante gͥ itiueris necessitate
ꝓꝑsiti timulitũm ulllata phalang̃e. hospicuim ibidẽ accepit.

Expanded text:
mento tenus comprehensa: Per hanc, inquit, barbam salvum feci sacramento tenus comprehensa: Per hanc, inquit, barbam salvum feci sacramentum. Quo dicto, tota veluti eam comprehenderat manum prosecuta est barba reliquo quo vixit tempore, mento penitus perseverante in barbae privatione. Manifestata igitur luce clarius ejus infidelitate, justo judicio amissa villicatione, ulterius nec ipse, nec soboles ejus potuit villicare, expertus beatum martyrem admirandae virtutis fore, quem prius debita nequaquam veneratus fuerat reverentia. ierosolymitanam multa armatorum millia ducente, uxor ipsius curam agebat provinciarum potestati suae subditarum. Unde factum est, dum Guasconiam peragraret, ut transmeata Garumna fines ejusdem regionis attigeret, in quibus positus est locus rimi martyris reliquiae habentur. Invitante igitur itineris necessitate, comitissa militum vallata phalange hospitium ibidem accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
ulu uideit᷑ honerosum si auo subnectamꝰ capicła adliutẽ
in quilꝰ eiꝰ sic̾tissima contuient᷑ pignora. Erĩ cam̃ compendiose
reliquie: fr̃s̃ floriacenses duo uenerabilia ciꝰ brachiort̃osa indicnsost
a se gestarum. Iudiciario deinde more. uentuata eirum rerum que¬
stione definitum est eum debere iurauiento sibi obiecta refeller
quia inficiebat᷑ omina illa ae quibꝰ criminabat᷑. Respouaet ille se
ilicͥt̾ usiurandum facturum. nec moritus diutiꝰ um dictꝰ p̃pasitꝰ
iubet afferri coram. suꝑiꝰ memoritas benti martiris reliquias At mi¬
rabilis ioscelinꝰ aurimius eum sua reprelienderet conseientia. formidine
prepositi sui compellente p̃sumit sacͥs pignorib teniere minũ impoñe.
Pacto uͦ sacͣmento sicut dictauerant quod illud fieri adiudicauerat:
imphꝰ peierator im securus qm̃ ilico minime ipsum ꝓculcrat diuiui
ultio. hiliri uultu ꝓcacilꝰ uerbis quani ꝓlixami lisbebat. barba int¬

Expanded text:
li videatur onerosum, si duo subnectamus capitula, ad laudem in quibus ejus sacratissima continentur pignora. Prius tamen compendiose reliquiae, fratres Floriacenses duo venerabilia ejus brachiorum ossa in duabus sui a se gestarum. Judiciario deinde more ventilata earum rerum quaestione, definitum est cum debere juramento sibi objecta refellere, quia inficiabatur omnia illa de quibus criminabatur. Respondet ille se alacriter jusjurandum facturum. Nec moratus diutius jam dictus praepositus, jubet afferri coram superius memoratas beati martyris reliquias. At miserabilis Joscelinus, quamvis eum sua reprehenderet conscientia, formidine praepositi sui compellente, praesumit sacris pignoribus temere manum imponere. Peracto vero sacramento, sicut dictaverant qui illud fieri adjudicaverant, improbus pejerator jam securus, quoniam illico minime ipsum perculerat divina ultio, hilari vultu, procacibus verbis, quam prolixam habebat barba
Abbreviated transcription (Latin):
Suscepto gͦ insuo quisq calice uliꝰ medicaminis hiustit. nequa ꝗͣ
aliquid ut fieri assolet exinde domi residius deportabat pͥusꝗ
susfiq̾ent̃ resiceretur metucus si uł modici postã susceꝑat moria

Expanded text:
Suscepto ergo in suo quisque calice illius medicaminis haustu, nequaquam Suscepto ergo in suo quisque calice illius medicaminis haustu, nequaquam aliquid, ut fierit assolet, exinde domi residentibus deportabat, priusquam sufficienter reficeretur, metuens si vel modica postquam susceperat, morula
Abbreviated transcription (Latin):
reliquias securi um de sua ꝑcum salute queni apud omui potentẽ
dni tantum audierant posse. Ocurrunt etiam cũ maximo tri¬
pudio scĩ satiri canonici albis inditi uestibꝰ suꝑ amicti ebsericis capi.
ciucibus. cereis. turibulisq thuniamate uaporantibꝰ ꝓ̃missis. Dedu¬
cit᷑ beatissimꝰ martir hac populi frequencia usq ad cistri suꝑiori qd̾
situm est ut recolunt qͥ uiderunt in prerupti collis eminẽcũ.
Expositis gͥ in planicie eiꝰ dem oppidi cuppis: defertur uinũ certatĩ
in amphoris. & aliis uasis deportando uiuo aꝑtaris & funditur
ineis quatinus loto feret᷑ quo beati martiris continelunt᷑ menbͣ
ex illa potione quasi de ipsis sacris conditi inembris uelud de confec¬
tione aliqua inedicinali omnes potarent᷑. Uideres nimirun cat̃¬
uatim confluere uniuerse etatis sexum. deferre ciatos. &phos.
crateras. & cuiꝰq generis uascula adsuscipiendum huiꝰim̾ potũs

Expanded text:
reliquias, securi jam de sua per eum salute quem apud omnipotentem reliquias, securi jam de sua per eum salute quem apud omnipotentem Dominum tantum audierant posse. Occurrunt etiam cum maximo tripudio Sancti Satyri canonici, albis induti vestibus, superamicti holosericis cappis, crucibus, cereis thuribulisque thymiamate vaporantibus praemissis. Deducitur beatissimus martyr hac populi frequentia usque ad castri superiora, quod situm est, ut recolunt qui viderunt, in praerupti collis eminentia. Expositis ergo in planitie ejusdem oppidi cupis, defertur vinum certatim in amphoris et aliis vasis deportando vino aptatis, et funditur in eis, quatenus loto feretro quo beati martyris continebantur membra, ex illa potione  saint vinage  quasi de ipsis sacris condita membris, velut de confectione aliqua medicinali omnes potarentur. Vide es nimirum catervatim confluere universae aetatis sexum, deferre cyathos, scyphos, crateras, et cujusque generis vascula ad suscipiendum potum.
Abbreviated transcription (Latin):
spes illorum sita foret. Duriꝰ tamen quibꝰ sanoris consilii iisũ est
si tantam plebeli p̾sertim patͥs Bencdicti dilectricem ꝑire sinertut
maxime cum cercum haberent. celerit̾ illi posse subuentri. & fides
pecentum hoc apiit se retineret. Assumpto gͥ quidã religiosoꝵ fr̃m
celeberrimo martẏre cum sacratissimis pabs pignoribꝰ honesto co¬
mitum tam clericoꝵ ꝗͣ laicoꝵ uallati agine uttputa tantum
decebat martyrem. ad destinatum ꝑueniunt locum. Comꝑto gor¬
doniocuses ad quos tendebant eorum aduentu. obuiani ruunt.
omĩs sexis. omĩsq etas. senes iam accrepiti incurua baculo sustẽt i¬
tes memb᷑. sueruli etiam qͦs necdum etas adfestinicionem habiles
rediderat. quibꝰ pot̾ant uerbis adaccelerandum sibi opetulan roga¬
bant. Inuiensum namq gaudium eoꝵ replebat corda qm̃ quas toto
mentis desidio uide exoptauerant: beatissimi uidł inauri aspiciebant

Expanded text:
spes illorum sita foret. Durius tamen quibusque sanioris consilii visum est, spes illorum sita foret. Durius tamen quibusque sanioris consilii visum est, si tantam plebem, praesertim Patris Benedicti dilectricem, perire sinerent, maxime cum certum haberent celeriter illi posse subveniri, et fides petentium hoc apud se retineret. Assumpto igitur quidam religiosorum fratrum celeberrimo martyre cum sacratissimis Patris Benedicti pignoribus, honesto comitum tam clericorum quam laicorum vallati agmine, ut tantum decebat martyrem, ad destinatum perveniunt locum. Comperto Gordonicenses ad quos tendebant eorum adventu, obviam ruunt omnis sexus omnisque aetas; senes jam decrepiti, incurva baculo substentantes membra, pueruli etiam, quos modo aetas ad frequentationem habiles reddiderat, quibus poterant verbis, ad accelerandum sibi opitulari rogabant. Immensum namque gaudium eorum replebat corda, quoniam quas toto mentis desiderio videre exoptaverant, beatissimi videlicet Mauri aspiciebant
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͦ: ꝑquerere solemĩis uis pillones. qui defuncto ꝓcurrent
sepulturam. Ibi uͦ antequansciret᷑ qui in eis mortui ponerent᷑
quam plurime ab illiꝰ officii miuistris fiebant fosse. certis
nullatenꝰ mercede sui laboris se posse fraudari. his &amplio¬
ribꝰ oppidam im dicti castri couttati inalis: tindem rediit
ribꝰ annis floriacenses liberauit. Consilio gͥ inito decernunt
prudentes florucum dirigere iuros qͥ comunes populi p̃ces frie
intunarent floriacensibꝰ. quatinꝰ xp̃icole suffragari ñ differut
plebi. gregatim ꝑeunti. deportato corpore ad eosiam dicti martiris
cum benedicti patris & reliquͥis. uenientibꝰ gͦ floriacum legatis.
rem ꝓqua uenerant exordine ꝓpalantibꝰ. aurum quidem fr̃ibꝰ uide¬
batur. glouosum martirem floriaco excͣbere. et uł modianttĩrũ
ab eo diuelli spacio ẽ post scĩssimum patrem. in ipso maxima⁊

Expanded text:
aliquo, quaerere solemus vespillones, qui defuncto procurent aliquo, quaerere solemus vespillones, qui defuncto procurent sepulturam; ibi vero antequam sciretur qui in eis mortui poni deberent, quamplurimae ab illius officii ministris fiebant fossae, certis nullatenus mercede sui laboris se posse fraudari. His et amplioribus oppidani jam dicti castri coarctati malis, tandem rediit ribus annis Floriacenses liberavit. Consilio ergo inito decernunt prudentes Floriacum dirigere viros, qui communes populi preces fratribus intimarent Floriacensibus, quatenus Christicolae suffragari non differant plebi gregatim pereunti, deportato corpore ad eos jam dicti martyris cum Benedicti Patris reliquiis. Venientibus ergo Floriacum legatis, et rem pro qua venerant ex ordine propalantibus, durum quidem fratribus videbatur gloriosum martyrem Floriaco extrahere, et vel modico terrarum ab eo divelli spatio, cum post sanctissimum Patrem in ipso maxima
Abbreviated transcription (Latin):
lues maxime incolas supͣfati angebat castri. cuin relique clades pe¬
ne toti dnarent᷑ gallico orbi. Nichil in eo apparebat castͦ: nͥ mortis
imago. omnia plena luctꝰ. plena meroris: plena doloris. Nusquã
risus. misꝗͣ cordis leticia. nusquã uuit hylaritas. oñs sub mis¬
sis in terram gradiebant᷑ oculis. Nonibi graudiebant᷑ uõdes
exultancium. ñ mulierum tinnuli uoces  ͣ ͣ crepabant cantus
choros ducentium. Nulla in plateis plebis frequencia. Et mirum
quodintam popłoĩo oppido uix rara aut nulla metu mortis cunc¬
tos ꝑcurrente uideres conuenticula. Deoor mulierum. pueoꝵ
lasciuia. iuuenum petulancia. nusꝙͣ uarius uestium ornatus
in pullos cõmutat fuerat amictꝰ. Nec inmerito. Uir enim aliqua
iniminis a cadauere ut ibi repperiebat᷑ domꝰ. Quippe cũ qͦ aliqͥd
tractalus. m homo. modo paululum fibat cadaner. Moriente

Expanded text:
lues maxime incolas supra fati angebat castri, cum reliquae clades pelues maxime incolas supra fati angebat castri, cum reliquae clades pene toti dominarentur Gallico orbi. Nihil in eo apparebat castro, nisi mortis imago; omnia plena luctus, plena moeroris, plena doloris. Nusquam risus, nusquam cordis laetitia, nusquam vultus hilaritas; omnes submissis in terram gradiebantur oculis. Non ibi exaudiebantur voces exsultantium, non mulierum tinnuli concrepabant cantus choros ducentium. Nulla in plateis plebis frequentia; et mirum quod in tam populoso oppido vix rara aut nulla, metu mortis cunctos percurrente, videres conventicula. Decor mulierum, puerorum lascivia, juvenum petulantia, varius vestium ornatus in pullos commutatus fuerat amictus. Nec immerito: vix enim aliqua immunis a cadavere inibi reperiebatur domus. Quippe cum quo aliquid tractabas modo homo post paululum fiebat cadaver. Moriente