comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q adutilitatẽ ꝓximoꝵ pꝰ modum demonstrari: cũ iã nec per
laudẽ eleuata corruat. nec ꝑuituꝑationẽ ꝑcussa contabes¬
tuã contẽpnat: sciendũ ẽ. qd insacro eloqͥo nõ nunꝗͣ ad oles¬
centia iuuentꝰ uocatur: Unde scriptũ ẽ. Letare uiue¬
uita. i spũ amia quȩ ad p̃dicandũ congruunt. concor dare
uideantur. Nec contͣ ħ mouere quempiã debet quod hie
iilinguas infantiũ faẽ disertas ⁊ exore infantiũ atq lacten¬
tiũ ꝑfic̾ laudẽ. S aliud ẽ. qd̃ nos de doctrinȩ usu atq dis¬
ciplina discimꝰ. aliud quod miracło scimꝰ. Iã uͦ si queritur ut
in ipsa qͦ ȩtatis illius exp̃ssione misticũ aliquid designetur.:
Nox quoq decelo sonuit: dicens. Hic ẽ. filius m̃s dilectus ĩn
qua bene complacui S &e ipsa uerba hebrea multũ.
nob̾ admist̾iũ int̾p̃tandũ ualent: Nã chobar ĩnterp̃tatꝰ

Expanded text:
que ad utilitatem proximorum postmodum demonstrari, cum jam nec per que ad utilitatem proximorum postmodum demonstrari, cum jam nec per laudem elevata corruat, nec per vituperationem percussa contabesin sacro eloquio nonnunquam adolescentia juventus vocatur; unde scriptum est: Laetare, juvevita et spiritu omnia quae ad praedicandum congruunt, concordare videantur. Nec contra haec movere quempiam debet quod Jeret linguas infantium facit disertas , et ex ore infantium atque lactentium perficit laudem . Sed aliud est quod nos de doctrinae usu atque disciplina discimus, aliud quod de miraculo scimus. 5. Jam vero si quaeritur ut in ipsa quoque aetatis illius expressione mysticum aliquid designetur, aus, in quo mihi complacui . 6. Sed et ipsa Hebraea verba multum nobis ad mysterium interpretandum valent. Nam Chobar interpretatur
Abbreviated transcription (Latin):
yses ait. Erat m̾oyses uir mittissimus. suꝑ om̃s homines
qui morabant᷑ int̾ra. Qui enĩ ñ dic̃ erã s erat: ꝑfecto aꝑte
indicat. quiais cui ꝑ illũ deus loquebatur alius erat.
Hinc iohes ait. Widit illum discipłm: quẽ diligebat iħo
Uñ ⁊ paulus ut ñ se eẽ. qͥ loque batur ostend̾et: dix̃. An ex¬

Expanded text:
r mitissimus super omnes homines qui morabantur in terra . Qui enim non dicit Eram, sed erat, profecto aperte indicat quia is qui per illum de illo loquebatur alius erat. Hinc Joannes ait: Vidit illum discipulum quem ditigebat Jesus . Unde et Paulus ut non se esse qui loquebatur ostenderet, dixit: An ex
Abbreviated transcription (Latin):
tũ & inse ẽ. ꝑpiciatio ꝓpeccatis nr̃is. Eece exultat ałmꝰ.
cũ aduocati nr̃i potentiã audimꝰ. S exultationẽ nram̃
causas nullo mͦ suscipit. nec u̾ba dare innsticia consen¬
agamꝰ. Mala que fecimꝰ deseramꝰ. & accusemꝰ. Scriptũ :
Iustꝰ in printipio aceusator ÷ sui. Qui libet ce enĩ pecca¬
tor conu̾sus infletibꝰ iã iustuseẽ. inchoat cũ ceꝑit accu¬
sare qd̃ fecit: Cur enĩ ñ sit iustus. qui cont̾ suã inuistici¬
am iã ꝑlacrimas seuit : Iustꝰ g aduocatꝰ nr̃ uistos nos

Expanded text:
ce exultat animus, cum advocati nostri potentiam audimus; sed exultationem nostram causas nullo modo suscipit nec verba dare pro iniustitia consenagamus. Mala quae fecimus, et deseramus et accusemus. Scriptum est: Justus in principio accusator est sui . Quilibet enim peccator conversus in fletibus jam justus esse inchoat cum coeperit accusare quod fecit. Cur enim justus non sit qui contra suam injustitiam jam per lacrymas saevit? Justus igitur advocatus no
Abbreviated transcription (Latin):
pimꝰ aliis impendẽ. ut ea in quibꝰ peccauimꝰ. ñ desinamꝰ cau-¬
te cogitare. & reatũ nrm̃ cotidie ꝑtimorẽ ⁊ pęnitentiã plã¬
ge̾. Duas enĩ alas suꝑiꝰ quibꝰ corpꝰ uelabat᷑ timorẽ upenitẽ¬
tiã diximꝰ: Sic gͦ incaritate crescamus ut pennas tenda¬
mꝰ ad ꝓximos. Sic pennas tendamꝰ ad ꝓximos ut nunꝗ
desinamꝰ cogitare ⁊ plange̾ nosmet ipsos Penne tendant̃
& pȩnitentia: Intrans latione aũ uet̾i dehis alis dr̃ singuł
duȩ coniunctȩ tegentes corpora eoꝵ. Inquibꝰ uerbis intel-¬
ligit᷑. qr ⁊ipse erant pennȩ quȩ uingebant᷑ alt̾iꝰ ad altery:¬

Expanded text:
pimus aliis impendere, ut ea in quibus peccavimus, non desinamus caute cogitare, et reatum nostrum quotidie per timorem et poenitentiam plangere? Duas enim alas superius quibus corpus velabatur, timorem et poenitentiam diximus. Si ergo in charitate crescamus ut pennas tendamus ad proximos, sic pennas tendamus in proximos, ut nunquam desinamus cogitare et plangere nosmetipsos. Pennae autem tendantur et poenitentia. In translatione autem veteri de his alis dicitur: Singulis duae conjunctae, et tegentes corpora eorum. In quibus verbis intelligitur quia et ipsae erant pennae quae jungebantur alterius ad alter
Abbreviated transcription (Latin):
uitã :⁊ ꝑficientiũ mi̾ta distinguimꝰ ⁊ unũ quoq & alter̃ ñ
iͥationabilit̾ positũ uideamꝰ. Qui enĩ isua deflent iuurtu¬
tũ pennas ꝓximos in exẽplũ tendunt ꝓculdubio ꝑfecti
sunt. Sunt aut̃ pleriq paruuloꝵ qͥ eoꝵ lacrimas conspi¬
ciunt: ⁊imitantꝰ iqͥ nudi insuis pͣuitatibꝰ. eẽ. potuissent. sc̃oᷤᷤ
ugilantioresq uiros consid̾ant: ĩaxq sus pͣuitatib ira-¬
ti accenduntur ut plangant: inflãmãt᷑ adpenitentiã :
Atq ut uelare scõs corꝑa sua conspiciunt. ita ipsi quoq
lacrimar̾ suar̾ alis uelant᷑. Seipsas enĩ magnis increpa¬
tionibꝰ feriunt : cur qͥ uirentes ñ habent. peccata sua
minine deplorent. frulli adhuc plange̾ nõ desinunt. qͥ
iã uirtutũ pennas adexẽpla ꝓximos tendunt: Inqͥbꝰ¬

Expanded text:
ficientium merita distinguimus, et unumquodque et alterum non irrationabiliter positum videmus. Qui enim et sua deflent, et virtutum pennas ad proximos in exemplum tendunt, procul dubio perfecti sunt. Sunt autem plerique parvulorum qui eorum lacrymas conspiciunt et imitantur. Et qui nudi in suis pravitatibus esse potuissent, sanctos vigilantioresque viros considerant; moxque suis pravitatibus irati, accenduntur ut plangant, et inflammantur ad poenitentiam. Atque ut velare sanctos corpora sua conspiciunt, ita ipsi quoque lacrymarum suarum alis velantur. Seipsos enim magnis increpationibus feriunt; cur qui virtutes non habent peccata sua minime deplorant, si adhuc et illi plangere non desinunt, qui jam virtutum pennas per exempla ad proximos tendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
grã dr̃. Q quod ille ait. recte penne eoꝵ alt̾iꝰ adalterũ:
ħ eccłie pastor dic̃. Unusquisq sic̃ accepit gram̃ ialteru¬
trũ illã administrantes Pennȩ enĩ nr̃e recte iã nõ sunt s
adutilitatẽ nrãm solũmꝰ reflectunt᷑. S tume recte fiunt
cũ inutilitatẽ ꝓximi:. dirigimꝰ quod habemus. Ne enim¬
bona nr̃a ñ a nob̾ sunt s ab eo ħ accepimꝰ a quo factũ est
ut eẽmꝰ: tanto ea nobis ñ debemꝰ retine̾ pruata. quanto
ea nob̾ conspicimꝰ ab auctore nrõ ad cõmunẽ utilitatẽ
data: Uñ recte petrus apłs in exortatione huiꝰ rei sub¬
didit dicens Siẽ boni dispensatores: multi formus gr̃e
dĩ. Atq adhuc diẽ. Siquis loquit᷑ quasi sermones clei¬
Siqͥs ministiat: tanꝗ exuirtute quã administrat ds̃
uirtutis cũ ad ꝓximũ imꝑtiendo tendit᷑. recta nõ erit᷑ si humi¬
signentur: supͣiã cliximꝰ. E cũ dicat subfirmamento aut̃

Expanded text:
gratia dicitur. Et quod ille ait: Rectae pennae alterius ad alterum, hoc Ecclesiae pastor dicit: Unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes . Pennae enim nostrae rectae jam non sunt, si ad utilitatem nostram solummodo reflectuntur. Sed tunc rectae fiunt, cubona nostra non a nobis sunt, sed ab eo haec accepimus a quo factum est ut essemus, tanto ea nobis non debemus retinere privata, quanto ea nobis conspicimus ab auctore nostro ad communem utilitatem data. Unde recte Petrus apostolus in exhortatione hujus rei subdit, dicens: Sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei , atqsi quis ministrat, tanquam ex virtute quam administrat Deus . virtutis cum ad proximum impertiendo tenditur, recta non erit, si humisignentur, supra jam diximus . Et cum dicat: Sub firmamento autem
Abbreviated transcription (Latin):
tenebras expellit. dunq illi ego qc fortasse amundi pͣotente
opprimitur. solatiũ meȩ defensionis ĩꝑtior. atq hunc de
iuolenti manibꝰ euello iucissininob̾ pennas nr̃as tenclimꝰ.¬
ut nos affectu.iope uicaria ex bono quod accepimꝰ. tanga¬
mus. Uñ bene primꝰ pastor admonet dicens.: Om̃iũ autẽ¬
finis aꝑpinquabit. Estote itaq prudentes: & uigilate io

Expanded text:
tenebras expellit, dumque illi ego, quia fortasse a mundi hujus potente opprimitur, solatium meae defensionis impertior, atque hunc de violentis manibus evello, vicissim nobis pennas nut nos affectu et ope vicaria ex bono quod accepimus, tangamus. Unde bene primus pastor admonet, dicens: Omnium finis appropinquabit: Estote itaque prudentes, et vigilate in
Abbreviated transcription (Latin):
alis uelabat corpꝰ suum. sub iungiturꝰ alt̾m similit᷑ uela¬
batur: Trans lationẽ autẽ septuaginta interp̃tũ aquile &
theodotionis ⁊ simachi sollicite ꝑscrutantes nichil ex u̾bis¬
his inuenimꝰ: S beati ieronimi scripta Relegentes agno¬
uimꝰ qr hanc sententiã inhebrea ueritate ita positã ñ qͥdẽ
cur pꝰ quã dictũ ẽ. unũ qud̃q uelabat corpꝰ suũ. statin sub¬
dit᷑ n alter̃ similit̾ uelabatur. Si enĩ dic̾e̾t unũ ac alter
loquendi ratio staret. Post quã uͦ dictũ ẽ. unũ quoq cur dr̃¬

Expanded text:
alis velabat corpus suum, subjungitur: Et alterum similiter velabatur. Translationem autem Septuaginta interpretum, Aquilae, Theodotionis, et Symmachi sollicite verbis invenimus: sed beati Hieronymi scripta relegentes agnovimus, quia hanc sententiam in Hebraica veritate ita posita non quidem cur postquam dictum est: Unumquodque velabat corpus suum, statim subditur: Et alterum similiter velabatur. Si enim diceret unum et alterum, loquendi ratio staret. Postquam vero dictum est Unumquodque, cur
Abbreviated transcription (Latin):
rit̾ locutio apta nõ erit. Scriptũ quippe ẽ.Si rec¬
te offeras. recte autẽ non diuidas. peccasti.Recte aũ
offerimꝰ cum bono studio bonuꝰ opꝰ agimꝰ. S recte nõ
diuidimꝰ: sihab̾e discretionẽ in bono oꝑe pꝰ ponamꝰ.:
sonsid̾are &e enĩ debemꝰ quid loquamͣ ut iuxta pauli¬
uocẽ serino nr̾ semꝑ ingrã sale sit conditꝰ. Pensandũ uͦ
nob ẽ. cui loquam qr sepe increpationis u̾bũ quodħ
admittit. ꝑsona alt̾a ñ admittit. Ꝙ sepe ipsa eadem
ꝑsonaͬ scd̃m factũ fit alt̾a. Unde nathan ꝓpħa dauid
pꝰ adult̾iũ forti increpationis sententia ꝑcussit: Qui
cum deraptore ouis dice̾t filiꝰ mortis ẽ. uix quifecit

Expanded text:
rit, locutio apta non erit. Scriptum quippe est: « Si recrit, locutio apta non erit. Scriptum quippe est: « Si recte offeras, recte autem non dividas, peccasti. » Recte autem offerimus, cum bono studio bonum opus agimus. Sed recte non dividimus, si habere discretionem in bono opere postponamus. Considerare etenivocem, Sermo noster semper in gratia sale sit conditus . 13. Pensandum vero nobis est cui loquamur quia saepe increpationis verbum quod haec admittit persona, altera non admittit. Et saepe ipsa eadem persona secundum factum fit altera. Unde Nathan propheta David post adulterium forti increpationis sententia percussit. Qui cum de raptore ovis diceret: Filius mortis est vir qui fecit
Abbreviated transcription (Latin):
ipse quiaẽ iniquitate sua morietur. tu aũ animã tuã
lib̾asti. Tunc enĩ subiectꝰ morit᷑ sine te : qñdo in cau¬
sa mortis cont̾oicorẽ ꝑtulit te. Nã morti eui ñ con¬
tra dicis: adningeris. Ꝙ notandũ qͦq quȩ sunt quȩ
debeant abspeculatore p̃dicari ĩumir̾ fides noꝑa¬
tio. Nã ait. Siaut̃ tu annuntiaueris impio ⁊ ille
non fuerit conũsus aliimpiecate ᷤᷤ ꝯ auia sua im¬
pia Impietas quippe adinfidelitatẽ ꝑtinet: ui a uͦ impia
ad prauã actionẽ. Cł omis speculator hoc habere oebet
studii: ut priꝰ adpietatẽ fidei.pꝰmodũ adpiam uiã id:
ad bonã tir̃ahat ãctionẽ. S qc de exortatione sermo se
intulit: innotesce̾ breuit̾ debemꝰ in ore pastoris qͣnͣtus
cẽ. debeat ordo atq considando locutionis. Pensare et¬
enĩ debet doctor quiꝰ lo qͣtͣ. cui loquat᷑. qn̾do loquat᷑ qua¬
lit̾ loquatur.⁊ quantũ loquat᷑. Si enĩ unũ hoꝵ defue

Expanded text:
e quoque in impietate sua morietur. Tu autem animam tuam liberasti. » Tunc autem subjectus moritur sine te, quando in causa mortis contradictorem pertulerit te. Nam morti, cui non contradicis, adjungeris; et notandum quae sunt quae debeant ab spectatore praedicari, nimirum fides et operatio. Nam ait, « Si autem tu annuntiaveris impio, et ille non fuerit conversus ab iniquitate sua et a via sua impia. » Impietas quippe ad infidelitatem pertinet; via vero impia, ad pravam actionem. Et omnis speculator hoc habere debet studii, ut prius ad pietatem fidei, postmodum ad piam viam, id est, actionem trahat. 1286 12. Sed quia de exhortatione sermo se intulit, innotescere breviter debemus in ore pastoris quantus esse debeat ordo atque consideratio locutionis. Pensare etenim doctor debet quid loquatur, cui loquatur, quando loquatur, qualiter loquatur, et quantum loquatur. Si en
Abbreviated transcription (Latin):
S ħ loco dictũ ẽ. assumpsit: constant̾ tenuit Nã sunt
non nulli quos eleuat sp̃c̃ s nõ assumit: quoꝵ untellect᷑
ad sp̃alia emicat. ntñ uicta infactis carnalib rema¬
nens. intellectui nõ concordat. Balaam nanq ꝓpħie

Expanded text:
Sed hoc loco assumpsit dictum est constanter tenuit. Nam sunt Sed hoc loco assumpsit dictum est constanter tenuit. Nam sunt nonnulli quos elevat sed non assumit, quorum et intellectus ad spiritalia emicat, sed tamen vita in factis carnalibus remanens, intellectui non concordat. Balaam namque pe
Abbreviated transcription (Latin):
dicatores accipiunt. numerꝰ fideliũ augetur. qr sancta
eccłia insuis stillicidiis ietatur. Instillicidio & enĩ aqͣ
detecto int̾rã cadit qͣuȩ decelo int̾rã cecid̾at intectd̃
Tectũ uero eccliȩ scĩ p̃dicatores sunt: qui nos int̾cedendo
nadmonitionib motendo ꝓtegunt S qs cor illoꝵ di¬
uinitꝰ ĩp̃dicatione in fundr̃. quasi aqͣ decelo intectꝵ ue¬
nit. Quia uͦ nos eoꝵ u̾bis irrigam᷑ : quasi aqua detecto.
defluit int̾rã. Scã itaq eccłia d̾ũ exoritur instillicidiis
sus letat᷑ qr cũ infide ibonis oꝑibꝰ nascitur. ea quȩ ac¬
cepit dona consid̾at:iinu̾bis p̾dicantiũ exultat :¬
¶e gͦ auditoribꝰ ad meliora surgentib eoꝵ quoq p̃dicato¬
me & assumpsit. Inde & enĩ p̾dicator magis ac magis
eleuatur & asumit᷑ unde auditor ad meliorẽ uitã muta-¬
tur S quȩrendũ nob̃ ẽ. cum spc m̃tẽ nõ eleuat. nisi ad¬
sumpserit. cur priꝰ elenauit. ⁊ pꝰmodũ dr̾ assumpsit::

Expanded text:
dicatores accipiunt, fidelium numerus augetur. Quae sancta Ecclesia in suis stillicidiis laetatur. In stillicidio enim aqua de tecto in terram cadit, quae de coelo ceciderat in tectum. Tectum vero Ecclesiae sancti praedicatores sunt, qui nos intercedendo et admonitionibus muniendo protegunt. Sed quia illovinitus in praedicatione infunditur, quasi aqua de coelo venit in tectum. Quia vero nos eorum verbis irrigamur, quasi aqua de tecto defluit in terram. Sancta itaque Ecclesia dum exoritur, in stillicidiis suis laetatur; quia cum in fide et bonis operibus nascitur, ea quae accepit, dona considerat, et in verbis praedicantium exsultat. Auditoribus porro ad meliora surgentibus, eorum quoque praedicatome, et assumpsit me. Inde enim praedicator magis ac magis elevatur et assumitur, unde auditor ad meliorem vitam mutatur. 42. Sed quaerendum nobis est, cum spiritus mentem non elevet nisi assumpserit, cur prius elevavit et postmodum dicitur assumpsit?
Abbreviated transcription (Latin):
sonitũ cotidie audimꝰ: Quia ubiq sacra eloquia ꝑsonant
quasi rotar̾ uocib excitam᷑ Ꝙ qr ꝑ eadẽ sac᷑eloquia ad
amorẽ nrĩ conditoris accendim᷑: magni feruoris ig¬
nib ardentes eẽ. nos longe adhuc ab ompĩs dĩ facie
plangimus: Post primam gͦ uocẽ cõmotionis magne¬
adextremũ quoq uox magne commationis fit : ꝗc
qui cognoscendo dm̃. cepimꝰ peccata plangere iã di¬
ligendo quȩ̃ cognoscimꝰ. nõ cessamꝰ eũ cũ fletibꝰ desi.¬
d̾are. Post rotar̾ itaq uocẽ. uox magne cõmotionis
seqr̃. q̃s cũ testam̃ta dĩ inaure cordis sonare ceꝑint. au
fuint sapida : hinc ẽ. quod ab amantibꝰ plerunq infilen-¬
mouebunt᷑ inea gentes ad aꝑient orasua: sic̃ pauꝑ
ȩdens in occulto. Omp̃c enĩ d̾s inalienatione capita
potñtiũ p̃eidit q̃c uideoꝵ suꝑbiã asemet ipso alienando repulit. In qua
alienatione gentes mortȩ sunt qc dũ udȩi afide cad̾ent. adag¬

Expanded text:
sonitum quotidie audimus, quia ubique sacra eloquia personant, quasi rotarum vocibus excitamur. Et quia per eadem sacra eloquia ad amorem nostri conditoris accendimur, magni fervoris ignibus ardentes esse nos longe adhuc ab omnipotentis Dei facie plangimus. Post primam ergo vocem commotionis magnad extremum quoque vox magnae commotionis fit, quia qui cognoscendo Deum coepimus peccata plangere, jam diligendo quem cognovimus non cessamus eum cum fletibus desiderare. Post rotarum itaque vocem vox magnae commotionis sequitur, quia cum Testamenta Dei in aure cordis sonare coeperint,  sapida, hinc est quod ab amantibus plerumque in silenmovebuntur in ea gentes, adaperient ora sua sicut pauper edens in occulto . Omnipotens enim Deus in alienatione capita potentium praecidit, quia Judaeorum superbiam a semetipso alienando repulit. In qua alienatione gentes motae sunt, quia dum Judaei a fide caderent, ad cog
Abbreviated transcription (Latin):
ta pariter adsũptꝰ. iã qualis imp̃dicatione ꝑ gat audia¬
mꝰ. Q abii amarꝰ in indignatione spc̃ mei Pensate¬
fr̃s brm̃i is cui dona scĩ spc̃ creuerant cur amarꝰ ab ibat
An omne cor qd̃ isde sp̃c ad sumit amarũ in indignati¬
one sui spẽ fac̃: Unde sciendũ ẽ: qr cui adhuc uita p̃
sens dulcis ẽ. etiã siuerbũ dĩ loqui uideatur. eleuatus
nassumptꝰ p̃dicator ñ ẽ: Mentẽ enĩ quã spc̃ sc̃s replet.
inamaritudinẽ temꝑaliũ ⁊ delectationẽ et̃ noꝵ cõmo¬
uet. Dulce enĩ ẽ. eẽ. in reb humanis. s ei qui ad huc
decelestib gaudia nulla gustauit: qr qͣnto minꝰ ȩtna
intelligit : tanto delectabilius intẽporalib requies¬
cit: at siquis iã cordis ore gustau̾it quȩ sit illa dulce
illud dulce fit. qd intꝰ uidet : tanto inamaritudinẽ
uertit᷑ omẽ qd̃ foris sustinet. Rixatur dehis secum
que male egisse recolit: isibunet ipsi displicet. cum ei ille pla

Expanded text:
gat audiamus. « Et abii amarus in indignatione spiritus mei. » Ergo cui dona sancti Spiritus creverant, cur amarus abibat? An omne cor quod idem spiritus assumit, amarum in indignatione sui spiritus facit? Unde sciendum est quia cui adhuc praesens vita dulcis est, etiamsi verbum Dei loqui videatur, elevatus et assumptus praedicator non est. Mentem enim quam Spiritus sanctus replet in amaritudinem temporalium delectatione aeternorum commovet. Dulce enim est esse in rebus humanis, sed ei qui adhuc de coelestibus gaudia nulla gustavit, quia quanto minus aeterna intelligit, tanto delectabilius in temporalibus requiescit. At si quis jam cordis ore gustaverit quae sit illa dulcedillud dulce fit quod intus videt, tanto in amaritudinem vertitur omne quod foris sustinet. Rixatur secum de his quae male egisse se recolit, et sibimetipsi displicet, cum ei ille placere
Abbreviated transcription (Latin):
fessionũ. Cũ enĩ peccata nr̃a ꝑ lacrimas conficem᷑ :
anguste uiȩ portã ingredimꝰ. S cũ pꝰ ħ ad ģc̃nã uitã
ꝑducimur. porte nr̃ȩ atria in confessionũ laudibus
intͣmus. qs ibi iã angustia nõ erit. c̾ũ nos leticia et̾̃¬
nȩ sollepnitatis aosumpserit. Propt̾ confessionis¬
nr̃ȩ angustiã uitas dicit : intrate ꝑ angnstã portã.
Q cũ se psalmista recipi in latitudinẽ gaudii et̃ni p̃¬
sume̾t dicebat. Statiusti in loco spatioso pedes meoᷤ¬
Adatriũ gͦ ꝑ portã tenditur. q̃s ad latitudinẽ solenni¬
tatis ꝑtingitur. ab angustia confesiomis. Illaitaq gaudia q̃
apud dauid atria: a puo hiezechielẽ uestibulũ intrinsecus
uocantur. Unde nħ ipsũ uestibulũ octo cubitis dr̃ m̃sura¬
tũ. In enĩ om̃s rapiendi funt. qui hic n in exercicio oꝑisla¬
borant.⁊⁊ adet̾na gaudia. ꝑ contemplationis gram̃ suspirãt¬

Expanded text:
ecuntur. Cum peccata nostra per lacrimas confitemur, angustae viae portas ingredimur; sed cum post hęc ad aeternam vitam perducimur, portae nostrę atria in confessionum laudibus intramus, quia ibi iam angustia non erit, cum nos laetitia ęterne sollemnitatis anostrae angustiam Veritas dicit: Intrate per angustam portam . Et cum se Psalmista recipi in latitudine gaudii aeterni praesumeret, dicebat: Statuisti in loco spatioso pedes meoAd atrium ergo per portam tenditur, quia ad latitudinem solemnitatis pertingitur ab angustia confessionis. Illa itaque gaudia quae apud David atria, apud Ezechielem vestibulum intrinsecus vocantur. Unde et hoc ipsum vestibulum octo cubitis dicitur mensuratum. Ibi enim omnes recipiendi sunt, qui nunc et in exercitio operis laborant, et ad aeterna gaudia
Abbreviated transcription (Latin):
nis penna sub leuari S qr tales quiq ualde ra¬
ri sunt liã archa iuxta cubitũ ducit᷑.
ubi homines ⁊ uolatilia continẽ¬
tur. Quęrat᷑ tñ siquis ineis. ẽẽ ua¬
leat sine peccato. ⁊ nullꝰ inuenitur
Quis itaq ħo sine peccato ẽ. nͥ ille qͥ
in peccatis conceptꝰ nõ ẽ: Inͥ no gͦ
cubito consũ mat᷑ areha qc unꝰ ẽ. autꝰtor ⁊ redẽptor

Expanded text:
nis penna sublevari. Sed quia tales quique valde ranis penna sublevari. Sed quia tales quique valde rari sunt, jam arca juxta cubitum ducitur, ubi homines et volatilia continentur. Quaeratur tamen si quis in eis esse valeat sine peccato, et nullus invenitur. Quis itaque homo sine peccato est, nisi ille qui in peccatis conceptus non est? In uno ergo cubito consummatur arca, q
Abbreviated transcription (Latin):
sł quia homine ad unũ quiẽ. sine peccato colligitur
quasi inuno eubito consũmatꝰ. Uidemꝰ & enĩ multos
intͣ euisdẽ scȩ̃ ecclie sinũ insuꝑbiã erigi in carnis uo¬
luptate disso lui. in acquirendiᷤᷤ rebus t̾renis in hiare
ĩꝑante auaricia maria transire. deseruire ira¬
eũ die. iurgusua care. ꝓximos quos p̃ualent led̾e
S qc eos adhuc scã ecelia tolerat ut conu̾tantur:
quasi in arche latitudine deorsũ hestiȩ morantur.
Uide mꝰ alios iã aliena nõ querere. illatã inuiriam
equanunit portare. rebus pro priis ẽẽ. contemptos.
humilit̾ uiue̾. S qͥa isti iã Opauci sunt angu¬
stat᷑ archa. Alios autẽ conspicimꝰ etiã possesa relu¬
quere. nullũ t̾renis rebꝰ studuĩ dare. in imicos dilige̾.
carnem acuntiᷤ uoluptatib edomare. motꝰ om̃s sub
rationis iudicio pme: ꝑcȩleste desidiũ contẽplatio¬

Expanded text:
Et quia ad unum hominem, qui est sine peccato, colligitur, Et quia ad unum hominem, qui est sine peccato, colligitur, quasi in uno cubito consummatur. 17. Videmus etenim multos intra ejusdem sanctae Ecclesiae sinum in superbia erigi, in carnis voluptate dissolvi, acquirendis terrenis rebus inhiare, imperante avaritia maria transire, deservire iracundiae, jurgiis vacare, proximos quos praevalent laedere. Sed quia eos adhuc sancta Ecclesia tolerat ut convertantur, quasi in arcae latitudine deorsum bestiae morantur. Videmus alios jam aliena non quaerere, illatam injuriam aequanimiter portare, rebus propriis esse contentos, humiliter vivere. Sed quia isti jam pauci sunt, angustatur arca. Alios autem conspicimus etiam possessa relinquere, nullum terrenis rebus studium dare, inimicos diligere, carnem a cunctis voluptatibus domare, motus omnes sub rationis judicio premere, per coeleste desiderium contemplatio
Abbreviated transcription (Latin):
inuno ẽ.cubito consũmata. Qo enĩ ꝑ archã nisi scã
ecclia figuiatꝰ: quȩ inferiꝰ ãpla ẽ. suꝑiꝰ angusta: Quȩ
a.ccc. &.l. &. xxͣx. cubitis ad unũ cubitũ colligitur.
qc abea latitudine quã scã ȩccłia inm̃bris suis ad huc
infirmantib habet. paulisꝑ angꝰtata¬
n in altũ ꝓficiens ad unũ tendit. Ip.¬
sa enĩ ratio exigit: ut credamꝰ quod
milla archȩ latitudine. om̃s bestiȩ
cuncta quadrupedia. atq reptilia
in inferioribꝰ fuerunt : Hõ uero atq
uolatilia nimir̃ insuꝑioribꝰ. Iuxta suꝑiorẽ ⁊ enim
partẽ fenestra fuit inlat̾e̾.deqͦ cornũ uł colũbã di¬
misit ħo ut si iã diluuii transisset aqͣ cognosceret:
Q qi eadẽ artha inuno fuit cubito consũmata
homo ⁊ uolatilia uixta cubitũ fuerunt: Recte i¬
taq ꝑ archam uniu̾sa eccłia designatur: quȩ adhuc
inmultis suis carnalibꝰ lata est. ĩpaucis sp̾alibꝰ angta:

Expanded text:
in uno est cubito consummata. Quid enim per arcam, nisi sancta in uno est cubito consummata. Quid enim per arcam, nisi sancta Ecclesia figuratur? Quae inferius ampla est, superius angusta, quae et CCC, et XXX, ac L cubitis ad unum cubitum colligitur, quia ab ea latitudine quam sancta Ecclesia in membris suis adhuc infirmantibus habet, paulisper angustata, in altum proficiens ad unum tendit. Ipsa enim ratio exigit ut credamus quod in illa arcae latitudine omnes bestiae, cunctaque quadrupedia atque reptilia in inferioribus fuerunt, homo vero atque volatilia nimirum in superioribus; juxta superiorem etenim partem fenestra fuit in latere, de qua corvum et columbam dimisit homo, ut si jam diluvii transisset aqua, cognosceret. Et quia arca eadem in uno fuit cubito consummata, homo et volatilia juxta cubitum fuerunt. Recte itaque per arcam universa Ecclesia designatur, quae adhuc in multis suis carnalibus lata est, in paucis spiritualibus angusta.
Abbreviated transcription (Latin):
egressa fuerit. infructu ubiꝰ habebit Uñ ⁊ illic subditur:
Tẽpꝰ amputationis aduenit. Inamputatione quippe sar¬
menta st̾ilia recidunt᷑ ut ea quȩ p̾ualent ub̃iꝰ fructũ
ferant. Nrm̃ itaq tempꝰ amputationis tunc aduenit qn̾
infructuosã ac noxiã corruptioni̾s carnis deserimꝰ. ut ad
fructũ anime ꝑuenire ualeamꝰ. Qui fructus nob̾ exit
ub̾rimꝰ. uisio uniꝰ dĩ cubiti gͦ unꝰ ẽ. finis utrimq qc unus
ille qui dixit singłarit̃ egosũ donec transeã. qui solus cum
quẽ ad modũ impleuit legẽ ꝑmist̾iuĩ incarnationis suȩ
ꝯ ꝑfecte humanitatis suȩ: ita testam̃ti noui ꝓmissa im¬
pleturꝰ ẽ.ꝑ ostensã głam claritatis suȩ. Hunc unũ no-¬
ħ cubitũ m̃sura quoq arche locuta ẽ. Archaenĩ quȩ¬
trecentis cubitis fieri in longitudine facta ẽ.
sexaginta uͦ in latitudine. triginta aũ in altitudine.

Expanded text:
egressa fuerit, in fructu uberius habebit. Unde et illic subditur: egressa fuerit, in fructu uberius habebit. Unde et illic subditur: Tempus putationis advenit . In putatione quippe sarmenta sterilia reciduntur, ut ea quae praevalent uberius fructum ferant. Nostrae itaque putationis tempus tunc advenit quando infructeamus. Qui fructus nobis erit uberrimus, visio unius. Cubitus ergo unus est finis utrinque, quia unus est ille qui dixit: Singulariter sum ego donec transeam . Qui solus cum Quemadmodum implevit legem per mysterium incarnationis et perfectae humanitatis suae, ita testamenti novi promissa impleturus est per ostensam gloriam claritatis suae. 16. Hunc unum nobis cubitum mensura quoque arcae locuta est. Arcatrecentis cubitis fieri in longitudine jussa est, quinquaginta vero in latitudine, triginta autem in altitudine,
Abbreviated transcription (Latin):
pleu̾it. fimet᷑ uero testam̃tũ nouũ: q̃c ꝑficiet᷑. Nam cũ ipse
dequo loqr̃ uisus fuerit: ẽiꝰdẽ testamenti u̾ba cessabunt:
Uñ ⁊i scẽ eccliȩ ueri luminis diẽ quasi tẽpꝰ u̾nale p̾stolanti:
n ueni formosa mea. Iam hiemps transiit. ymber abiit
⁊ recessit. flores apparuer̾ int̾ra. Siue enĩ scã eccłia siue
una queq electa anima celesti sponso ẽ. amica ꝑ amorem
columba ꝑ speͣm. formosa. ꝑ moꝵpulcritudinẽ. Quȩ cũ
iã decorruptione carnis educit᷑. ei ꝑculdubio hyemps tran¬
si it. qc p̾sentis uitȩ torpor abscedit Imber quoq abit
nrecedit: qr ad contẽplandũ insua substantia op̃m dm̃ e
ducit᷑: Iã u̾boꝵ guitȩ necessarie nõ erunt ut pluuia p̃dica¬
tionis debeat infundi. Nã quod minꝰ audire potuit: am¬
pliꝰ uidebit. Tunc apparent flores int̾ra: qs cũ de etnę
beatitudinͥ uita quȩdã suauitatis pͥmordia p̃gustare
anima ceꝑit. quasi iã inflorib odoratꝰ exiens qd̃ pꝰquam

Expanded text:
. Finietur vero testamentum novum, quia perficietur. Nam cum ipse de quo loquitur visus fuerit, ejusdem testamenti verba cessabunt. Unde et sanctae Ecclesiae veri luminis diem quasi tempus vernale praestolanti, ms transiit, imber abiit et recessit, flores apparuerunt in terra . Sive enim sancta Ecclesia, seu unaquaeque electa anima, coelesti sponso est amica per amorem, columba per spiritum, formosa per morum pulchritudinem. Quae cum jam de corruptione carnis educitur, ei procul dubio hiems transit, quia praesentis vitae torpor abscedit. Imber quoque abit et recedit, quia cum ad contemplandum in sua substantia omnipoteducitur, jam verborum guttae necessariae non erunt, ut pluvia debeat praedicationis infundi. Nam quod minus audire potuit, amplius videbit. Tunc apparent flores in terra, quia cum de aeternae beatitudinis vita quaedam suavitatis primordia praegustare anima coeperit, quasi jam in floribus odoratur exiens, quod postquam
Abbreviated transcription (Latin):
bra debemꝰ c̾spice̾ ⁊ ciciꝰ inuenimꝰ qr sunt inea thala¬
ꝑfecti su̾nt ⁊ in contẽplatione suspensi. Hii ꝓfecto cala

Expanded text:
bra conspicere; et citius invenimus quia sunt in ea thalaperfecti sint, et contemplatione suspensi. Hi profecto cala
Abbreviated transcription (Latin):
thalamis: ꝓꝑħa subuingit. qr thalami sex cubitoꝵ
erant᷑ hinc ninde. Qua inre magna nob̾ questio gen̾at᷑
cur suꝑis thalamũ uno calamo m̃suratũ dixit. quẽ udł
calamũ sexculbitos ⁊palmũ habe ꝑhibuit. atq inferiuis
thalamos. sex solũ mͦ dic̃ cubitis menfurari: Sienĩ aala-¬
mo ᷤ sex cubitiꝰ insurant᷑ palmꝰ deẽ. qui suꝑiꝰ in m̃fura cala¬
mi dicebat᷑ ad eẽ.S si thalami sunt sensus atq cogitatio¬
nes fideliũ in quib caste animȩ conditori suo amore uin¬
gunt᷑ i ꝑsex cubitos ꝑfecta oꝑatio. ꝑ palmũ uͦꝰ inchoati

Expanded text:
pheta subjungit: « Thalami sex cubitorum erant hinc et inde. » Qua in re magna nobis quaestio generatur, cur superius thalamum uno calamo mensuratum dixit: quem videlicet calamum sex cubitos, et palmum habere perhibuit, atque inferius thalamus sex solummodo dicit cubitis mensurari. Si enim non calamo, sed sex cubitis mensuratur palmus, deest qui superius in mensura calami dicebatur adesse. Sed si thalami sunt sensus atque cogitationes fidelium in quibus castae animae conditori suo in amore junguntur, et per sex cubitos perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
misti̾a nob insua passione ac resurrectione pate fec̃
Ꝙ ꝑ ħ quod infirmitatis nr̃ȩ mala ꝑtulit᷑ sue nobis
potentiȩ ⁊ claritatis bona monstrauit: Caro enĩ
factus ẽ. ut nos sp̾ales face̾t Benigne inclinatus ẽ:
ut nos leuaret. Exiit ut introduoe̾t. Uisibił appa-¬
ruit: ut iniusibilia monstraret. Flagella ꝑtulit
ut sanaret: Obꝓbria ⁊ irrisiones sustinuit: ut noꝰ¬
ab opprobrio etno libaret. Mortuus ÷ ut uiuifica¬
ret. Agamꝰ gͦ grãs uiuificanti ⁊ mortuo⁊ idõ ampliꝰ
uniuficanti quia mortuo. Uñ bene salutẽ nram ⁊
passionẽ illiꝰ. ysaias contẽplatꝰ ait. Ut faciat opꝰ
gaudia reuocare: flagellari autẽ atq sputiꝰ liniri crucisi¬
a manet semꝑ in comp̃hensibił: innatura nrã comphendi
dignatꝰ ẽ. ac flagellari. Quia nisi ea quȩ erant infirmi¬
tatis nr̃ȩ ꝑtulisset: nunꝗͣ nos ad suȩ fortituainis poten¬
tiã sub leuaret. Ut gͦ faciat opꝰ suũ alieñ opꝰeiꝰ: ⁊ut opetꝰ

Expanded text:
e ac resurrectione patefecit. Et per hoc quod infirmitatis nostrae mala pertulit, suae nobis potentiae et claritatis bona monstravit. 20. Caro enim factus est, ut nos spiritales faceret; benigne inclinatus est, ut levaret; exiit, ut introduceret; visibilis apparuit, ut invisibilia monstraret; flagella pertulit, ut sanaret; opprobria et irrisiones sustinuit, ut ab opprobrio aeterno liberaret; mortuus est, ut vivificaret. Agamus ergo gratias vivificanti et mortuo, et ideo amplius vivificanti, quia mortuo. Unde bene salutem nostram, et passionem illius Isaias contemplatus ait: Ut faciat opus gaudia revocare. Flagellari autem et sputis illiniri, crucifia manet semper incomprehensibilis, in natura comprehendi dignatus est, ac flagellari; quia, nisi ea quae erant infirmitatis susciperet, nunquam nos ad suae fortitudinis potentiam subleva
Abbreviated transcription (Latin):
euangłiũ dicit. nolite putare qm̃ ueni solu̾e̾ legẽ aut
ꝓpħas. nõ ueni solue̾ s ad ĩpłe: Ad ĩpłe enĩ uenat legẽ qͣui-
legis iusticiȩ grãm addidit. ut quod illa iubebat inmini¬
mis. ipse ꝑfici adiuiuaret insumis Ꝙ quod illa coherco¬
bat aboꝑe: ipse resecaret a corde. Intellecta gͦ lex quȩ ĩ
latitudine iacuit : in de altitudine surrexit. Ipsa enĩ
cognitio dĩ quȩ apud illã insp̾alib patrib fuit : nota oĩ¬
trinitatẽ cũ ꝓpħe p̃dicarent ppłs ignorabat. Solum
deca logũ tenebat in lege .fidem trinitatis nesciens.
Mensuretur gͦ latitudo liminis porte decẽ cubitis qͥc
durꝰ ille ppłs subtilitatẽ fidĩ ignorans mandatis ser

Expanded text:
Evangelium dicit: « Nolite putare quoniam veni solvere legem aut Evangelium dicit: « Nolite putare quoniam veni solvere legem aut prophetas; non veni solvere, sed adimplere . Adimplere enim venerat legem qui legis justitiae gratiam addidit, ut quod illa jubebat in minimis, ipse perfici adjuvaret in summis, et quod illa coercebat ab opere, ipse resecaret a corde. Intellecta ergo lex, quae in latitudine jacuit, in altitudinem surrexit. Ipsa enim Dei cognitio quae apud illam in spiritalibus patribus fuit, nota tae praedicarent, populus ignorabat: solum Decalogum tenebat in legem, fidem Trinitatis nesciens. Mensuretur ergo latitudo liminis portae decem cubitis, quia durus ille populus subtilitatem fidei ignorans, mandatis ser
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ songituoo porte tredecim cubitis m̃surat᷑ Hoc autẽ in lo¬
co longitudo porte altitudo dr̃.sicut nas longe stature di¬
cimus quẽ altũ uidemꝰ. Nã longitudo porte dici intrans¬
u̾sũ non pot̾. cuiꝰ latitudo ꝑdecem cubitos demonstrat᷑.
Quid gͦ latitudo liminis porte nisilex testamenti uet̾is fu¬
it: &e quid iongitudo porte nisi grã testamenti nori:
Quia uidł scriptura sacra dũ ꝑtestam̃tũ uetꝰ c̾mina oꝑm
compescuit. daridecimas p̃cepit. quasi ꝑ mandata humi¬
lia inliminis latitudine iacuit. S dũ ꝑ testamentũ no-¬
uũ cagitationes prauas coercuit. delinqui omĩa ⁊ ꝓdõ
uitã corꝑis iussit cũ p̃senti scło despici qua si porta nr̃a inlan¬
gitudinis altitudine surrexit. Minora quippe p̾cepta is¬
raelitico ppło ꝑlegẽ data sunt: Uñ neide ppło moyses in
mandatis uitȩ in monte docuit: Dũ uͦ redemptor nr̃. ꝑ

Expanded text:
et longitudo portae tredecim mensuratur. Hoc autem loet longitudo portae tredecim mensuratur. Hoc autem loco longitudo portae altitudo dicitur, sicut nos longae staturae dicimus quem altum videmus. Nam longitudo portae dici in transversum non potest, cujus latitudo per decem cubitos demonstratur. Quid ergo latitudo liminis portae, nisi lex testamenti veteris fuit, et longitudo portae, nisi gratia testamenti novi? Quia videlicet Scriptura sacra dum compescuit, dari decimas praecepit, quasi per mandata humilia in liminis latitudine jacuit. Sed dum per Testamentum Novum cogitationes pravas coercuit, derelinqui omnia et pro Deo vitam corporis jussit cum praesenti saeculo despici, quasi porta nostra in longitudinis altitudine surrexit. Minora quippe praecepta Israelitico populo per legem data sunt: unde et eidem populo Moyses in mandatis vitae in monte docuit . Dum vero Redemptor noster per
Abbreviated transcription (Latin):
cortex mali punici. gene tuȩ atͦqͥ occultis tuis Ge
miracłis coruscant. uͭt ueluo in eiꝰ facie uenabiles
apparent. Cum enĩ uidemꝰ multos mira agere.
uentura ꝓpħare. mundũ ꝑ fecte relinquere. cele¬
stib desid̾iis ardere: sic̃ cortex mali punici sc̃ȩ eccłiȩ
gene rubent: S quid istud ẽ.omne quod miram᷑
iudit. nec auris audiuit. nec incor hominis ascen¬
dit quȩ p̃ꝑanit ds̃ diligentib se. Bene gͦ cũ mira¬
retur genas sẽẽ eccłiȩ illico subdidit. absq occul¬
tis tuis Aesi aꝑte dicẽtur Ea quidẽ quȩ inte nõ
latent magna sunt: s illa ualde in effabilia q̃ latent.
Multa suꝑiꝰ dẽporte significatione iam diximus.ł
unũ tene̾. aliquid debemꝰ. ꝑ quod possit ut cȩtera
lectoris prudentia penetrare. Dictũ quippe.ẽ.
ꝑ portã scripturã sacrã posse figurari. S hoc nob̃ modolabo¬
riose discutiendũ ẽ: cur latitudo liminis porte decẽ cubitis.

Expanded text:
cortex mali punici genae tuae, absque occultis tuis . Gemiraculis coruscant, et velut in ejus facie venerabiles apparent. Cum enim videmus multos mira agere, ventura prophetare, mundum perfecte relinquere, coelestibus desideriis ardere, sicut cortex mali punici sanctae Ecclesiae genae rubent. Sed quid istud est omne quod miramur ominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se ? Bene ergo, cum miraretur genas Ecclesiae, subdidit: Absque occultis tuis . Ac si aperte diceretur: Ea quidem quae in te non latent magna sunt, sed illa valde ineffabilia, quae latent. Multa superius de portae significatione jam diximus, sed unum tenere aliquid debemus per quod possit et caetera lectoris prudentia penetrare. Dictum quippe est per portam Scripturam sacram posse figurari. Sed hoc nobis modo laboriose discutiendum est, cur latitudo liminis portae decem cubitis,
Abbreviated transcription (Latin):
Non enĩ caritas fidẽ: s fides caritatẽ p̃cedit. Nemo
eni pot̾ amare quod ñ credidit. Margo itaq ẽ. añ
halamos fides añ ardorẽ caritatis: qr sic̃ dictũ ẽ. nisi
eaquȩ audis credidis. ad amorẽ eoꝵ quȩ audieris nul-¬
laceu inflamaris. S margo ante thalamos cubiu
niꝰ ẽ: qe tunc fides corda audientiũ dõ in amore copu
thalamũ ꝑducat: qc celestis sponsi speciẽ quã hc p̃di¬
cat. pꝰ modũ incelestibꝰ demonstrat. Ubi ⁊ bene sub dit᷑
& cubitꝰ unꝰ finis utrimq. Utrinq autẽ dr̃: ac si dicat᷑
ntroꝵq finis. Perlatitudinẽ quippe liminis ⁊ longitu¬
dinẽ porte. uetꝰ ac nouũ testam̃tũ diximꝰ designari
Ad extremũ uͦ additur. qđ cubitꝰ unꝰ sit finis utrunq¬

Expanded text:
Non enim charitas fidem, sed fides charitatem praecedit: nemo Non enim charitas fidem, sed fides charitatem praecedit: nemo enim potest amare quod non crediderit. Margo itaque est ante thalamos, fides ante ardorem charitatis, quia sicut dictum est, nisi ea quae audis credideris, ad amorem eorum quae audieris nullatenus inflammaris. Sed margo ante thalamos cubiti unius: quia tunc fides corda audientium Deo in amore copulthalamum perducat: quia coelestis sponsi speciem quam hic praedicat, postmodum in coelestibus dem cubitus unus finis utrumque. » Utrumque autem dicitur ac si dicatur utrorumque. Per latitudinem quippe liminis et longitudinem portae, Vetus ac Novum Testamentum diximus designari. Ad extremum vero additur quod cubitus unus sit finis utrumq
Abbreviated transcription (Latin):
memorat. ⁊ suꝑ om̃s docentes se. ac suꝑ semores
intellexisse testat᷑ : qr diuinã scientiã plusꝗͣ mo¬
yses acceꝑat manifestat. Qmͦ autẽ ostensuri su
erunt Plus gͦ apli quã ꝓpħȩ dediuina scientia. nouerunt:
qr quod illi solo spii uiderunt ipsi corꝑalit̾ etiã uidebãt.
Impleta itaq est ea quã suꝑiꝰ diximꝰ danieł sententia: qr¬
ꝑ transibunt plurimi ⁊ multiplex erit scientia. Mensu¬
ra gͦ calami qui ẽ. sex cubitoꝵ nipalmo ducat᷑ adcubitos
decem. ⁊ m̃sura decẽ cubitoꝵ ad extremũ surgat intredecĩ
qr quantũ muncdꝰ ad excremitatẽ ducitur. tantũ et̃ne scien¬
tiȩ nob̾aditus largiꝰ aꝑitur. Sequitur. Q̾ marginẽ añ¬
talamos cubiti unius. Sic̃ sepe diximꝰ: thalami electoꝵ
sunt corda inomp̃is dĩ amore feruentia. Quid ꝑ mar¬
gine ante thalamos. nͥ fides expͥmit᷑:: Ot nisi prius
ipsa teneat᷑ nullo mͦ ad spiritalẽ amorẽ ꝑ tingitur.

Expanded text:
 seniores intellexisse testatur, quia divinam scientiam plus quam Moyses acceperat, manifestat. Quomodo autem ostensuri sumerunt . » Plus ergo quam prophetae divina scientia noverunt. Quia quod illi solo spiritu viderunt, ipsi etiam corporaliter videbant. Impleta est itaque ea quae superius diximus, Danielis sententiapertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia . Mensura ergo calami, qui est sex cubitorum et palmi, ducatur ad cubitos decem; et mensura decem cubitorum ad extremum surgat in tredecim, quia quanto mundus ad extremitatem ducitur, tanto nobis aeternae scientiae aditus largius aperitur. Sequitur: VERS. nius. » Sicut saepe diximus, thalami corda electorum sunt, omnipotentis Dei amore ferventia. Quid per marginem ante thalamos nisi fides exprimitur? quia nisi prius ipsa teneatur, nullo modo ad spiritalem amorem pertingitur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hominũ homo xpẽ ihe inmaiestate sua aꝑꝑuerit.
omĩa utriꝰq testam̃ti quȩ p̃dicta sunt yꝓmissa com¬
plebit. Sinuero utraq hoc locõ marginẽ ac thala¬
mos memorat. neq ħ abhac sententia abhorret: qr cũ
maiestas redemptoris nr̃i nob̃ fuerit ostensa. finietur
longe quã modo sunt in amore illiꝰ ꝓficiunt. Cubitꝰ
gͦ unus finis utrumq ẽ: qr uniꝰ dñi ⁊ saluatoris uisio in
esectis suis fidẽ fiit n caritatẽ ꝑficit. Consid̾are libet
qͥnos sumꝰ qui ista tractamꝰ. Certe exgentib uenimꝰ.
Certe patres nr̃i lignoꝵ aclapidũ cultores fuerunt:
gr̃as uni. qui cuncta quȩ dec insacro eloquio scripta
sunt oꝑe impleuit: ut quȩ intelligi audita nõ potue¬
runt. uisa pandent᷑. Ibi quippe incarnatio. ibi pas-¬
sio. ibi mors. ibi resurrectio. ibieascensio illuis cõ-¬
tinet᷑. S quis nrm ea audita cred̾et. nisi facta cognouiss

Expanded text:
estate sua apparuerit, omnia utriusque Testamenti quae praedicta et promissa sunt complevit. Sin vero utraque hoc loco marginem ac thalamos memorat, neque hoc ab hac sententia abhorret. Quia cum magna majestas Redemptoris nostri nobis fuerit ostensa, finitur unt, in amore illius perficiuntur. Cubitus ergo unus finis utrinque est, quia unius Domini et Salvatoris visio in electis suis fidem finit, et charitatem perficit. 19. Considerare libet qui nos sumus qui ista tractamus. Certe ex gentibus venimus, certe parentes nostri lignorum ac lapidum cultores fuerunt. ergo gratias uni, qui cuncta quae de eo in sacro eloquio scripta sunt opere implevit, ut quae intelligi audita non poterant, visa panderentur. Ibi quippe incarnatio, ibi passio, ibi mors, ibi resurrectio, ibi 1351 ascensio illius continetur. Sed quis nostrum haec audita crederet, nisi facta cognovisset?
Abbreviated transcription (Latin):
S tam̃ qui inuinea ducti sunt quam uis du̾sis horis ue¬
nint. unũ denariũ ꝑceꝑunt. Qua itaq ratione conue¬
niant mansiones multe cũ uno denario. nisi qr diu̾se qͥd̃
beatoꝵ ciuiũ dignitates erunt s tñ quies una et̾nȩ re¬
tributionis: Nãisi dispar erit mi̾tũ singuloꝵ nõ erit
oiu̾sitas gaudioꝵ ¶x isi alt̾ minus atq alt̾ amplius
exultat. om̃s tii unũ gaudiũ deconditoris sui uisione
lȩtificat. Hoc quoq ẽ. siue deuet̾ibus. siue denouis pa-¬
trib sciendũ: qr orientał uia cũ tres hinc & tres in̾
thalamos habeat. mensura una triũ ÷ qͣcipsa fides at¬
q ipsũ mĩtũ tenuit corda p̃cedentiũ patrũ. quȩ reple¬
uit corda sequentiũ sub testamento nono positoꝵ. sic̃¬
dm̃ intrinitate ita eẽ. crediderunt sicut eãdẽ trinita¬
tẽ noui patres aꝑte locuti sunt. Isaias nanq audiuit

Expanded text:
sed tamen quia in vinea ducti sunt, quamvis diversis horis vesed tamen quia in vinea ducti sunt, quamvis diversis horis venerint, unum denarium perceperunt. Qua itaque ratione conveniant mansiones multae cum uno denario, nisi quia diversae quidem beatorum civium dignitates erunt? sed tamen una quies aeternae retributionis: nam etsi dispar erit meritum singulorum, non erit diversitas gaudiorum: quia etsi alter minus atque alius amplius exultat, omnes tamen unum gaudium, de conditoris sui visione laetificat. Hoc quoque est sive de veteribus seu novis patribus sentiendum: quia orientalis via cum tres hinc et tres inde thalamos habeat, mensura una trium est, quoniam ipsa fides atque ipsum meritum tenuit corda praecedentium, quae replevit corda sequentium, sub Testamento Novo positorum sicDeum, Trinitatem ita esse crediderunt, sicut eamdem Trinitatem novi patres aperte locuti sunt. Isaias namque audivit
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ dr̃. q̃c m̃sura una triũ. Cum enĩ longe sit a continentibꝰ
ntacentib excellentia peccatoꝵ. ⁊ ualde a coniugatis distet
eminentia continentiũ. quid ẽ. quod una m̃sura dr̃ triuĩ:
Comugati quippe quã us bene agant ⁊ om̃ipẽm dm̃ iuid̾e
desicdent: domesticis tnr̃ curis occupantur. necessitate co¬
gente inutroq m̃tẽ diuidunt: Continentes autẽ ab huiuis¬
mundi actione remotisunt: & uolu ptatẽ carnis etiã ali-¬
cito conugio restringunt: Nulla conuigis. nulla filioꝵ cu¬
ra. nullis norxiis ac difficillib rei familiaris cogitationib ĩ¬
plicantur. Predicatores uͦ nonsolũ se auiciis coercent. s cẽ
peccare alios ꝓhibent Ad ducunt fidem instudio bone
Nã eadẽ fides quȩ istos solidat in maximis illoꝵ infirmita
inretributione ultima quã uis eadẽ dignitas om̃ibꝰ non
sit. una tñ exit om̃ibꝰ uita beatitudinis. Un ⁊ꝑsemet ip
sũ dicit dñs. Indomo patreͥs mei mansiones multe sunt.

Expanded text:
r, quia mensura una trium. Cum enim longe sit a continentibus et tacentibus excellentia praedicatorum, et valde a conjugatis distet eminentia continentium: quid est, quod una mensura dicitur trium? Conjugati quippe, quamvis et bene agant, et omnipotentem Deum videre desiderent, domesticis tamen curis occupantur, et necessitate cogente in utroque mentem divident. Continentes autem ab hujusmodi actione remoti sunt, et voluptatem carnis etiam a licito conjugio refringunt, nulla conjugis, nulla filiorum cura, nullis noxiis ac difficilibus rei familiaris cogitationibus implicantur. Praedicatores vero non solum se a vitiis coercent, sed etiam peccare alios prohibent, ad fidem ducunt, in studio bonae Nam eadem fides quae istos solidat in maximis, illorum infirmiin retributione ultima, quamvis eadem dignitas omnibus non sit, una tamen erit omnibus vita beatitudinis. Unde et ps dicit: In domo Patris mei mansiones multae sunt :
Abbreviated transcription (Latin):
ham ⁊ dĩ ysaae ⁊ds iacob: ⁊ nom meũ ad onai nõ in¬
dicaui eis. Eece plus moysi quã abrahȩ in notuerat:
qui illud dese moysi indicat. qd̾ se abrahe nõ indica
cit. Quomꝰ dilexi legẽ tuã dnẽ totadie meditatio
mea ẽ. Atq subiungit. Suꝑ om̃s docentes me in

Expanded text:
aham, Deus Isaac, et Deus Jacob, et nomen meum Adonai, non indicavi eis . » Ecce plus Moysi quam Abrahae innotuerat, qui illud de se Moysi indicat, quod se Abrahae non indicascit: « Quomodo dilexi legem tuam, Domine, tota die meditatio mea est ; » atque subjungi.; « Super omnes docentes
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ eẽ. trinitatẽ cognouit: ⁊ uirtutẽ decalogi eius
agnitione compleuit. Priꝰ gͦ lim̃ portȩ m̃suret᷑ uno
calamo.pꝰmodũ latitudo eiꝰ cubitis decem adextre¬
mũ longitudo portȩ cubitis tredecim: qr ⁊scĩs
patrib ante legẽ actiua ⁊ contẽplatiua uita non de¬
fuit .i sub legis decalogo populus diuinȩ substantiȩ
mist̾iũ nesciens. in mandatoꝵ latitudine seruit᷑. Nnc̃
subgrã custoditis uerius decalogi p̃ceptis. om̃is qui
inre hoc quoq nob sciendũ ẽ: qr ꝑ increm̃ta tempo
rũ. crenit scientia sp̾aliũ patrũ. Plus nãq moyses
quã abrahã. plus ꝓꝑħȩ quã moyses. plus apłi quã

Expanded text:
tem Decalogi in ejus agnitione complevit. Prius ergo limen portae mensuratur calamo uno, postmodum latitudo ejus cubitis decem, atque ad extremum longitudo portae cubitis tredecim, quia et sanctis patribus ante legem activa et contemplativa vita non defuit, et sub legis Decalogo populus divinae substantiae mysterium nesciens, in mandatorum latitudinem servivit. Et nunc sub gratia, custoditis verius Decalogi praeceptis, omnis qui in re hoc quoque nobis sciendum est quia et perum crevit scientia spiritalium Patrum. Plus namque Moyses quam Abraham, plus prophetae quam Moyses, plus apostoli q
Abbreviated transcription (Latin):
intestam̃to nouo secuti sunt nimirũ constat qr om̃s ex
amore trinitatis accensi sunt: Neq enĩ uere dm̃ dilige̾nt:
si eiuiso ẽ trinitatis quȩ os ẽ. grãm non aecepissent. Iuex

Expanded text:
in testamento novo secuti sunt. Nimirum constat quia omnes ex in testamento novo secuti sunt. Nimirum constat quia omnes ex amore Trinitatis accensi sunt. Neque enim vere Deum diligerent, si ejusdem Trinitatis quae Deus est, gratiam non accepissent. Jux