comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ exaggerar̾ illa mala q̃ nõ dͥ ĩuicẽ hoĩes fatiũt. sicͦ st̾
uastatcẽs. eu̾ sicẽsq belłatiũ. s ex ip̃iꝰ mũdi elem̃tis
t̾renis accid̾t rẽb que uno loco apuleꝰ b̾uit̾ stͥngit
ĩ eo libello quẽ d̾ mũdo sc̾psit. Trena oĩa dicẽs muta¬
t̾raꝵ. ut u̾b eiꝰ utar dissiluisse humũ ⁊ ĩt̾ ceptas ur
destri accessu ꝑ uias fcãs uẽtis ac ꝓcellis eu̾sas eͤ
ciui ͭ ͤᷤᷤ. in cẽdia d̾ nubib emicasse. qbꝰ oriẽtis regio¬
nes ꝯflagrate ꝑierũt. ⁊ ĩ eccidẽtis plagis saturigiẽs
quasd̾a ac ꝓli̾ioes easd̾ strages dedisse. Sͨ ecħ n
nata torẽtis uice fłamaꝵ flumĩa cucũrisse. Siħ¬

Expanded text:
 inuicem homines faciunt, sicut sunt uastationes euersionesque bellantum, sed ex ipsius mundi elementis terrenis accidunt rebus, quae uno loco Apuleius breuiter stringit in eo libello quem de mundo scripsit, terrena omnia dicens mutaterrarum, ut uerbis eius utar, dissiluisse humum et interceptas urbdestri accessu peruias factas; uentis ac procellis euersas esse ciuitates; incendia de nubibus emicasse, quibus Orientis regiones conflagratae perierunt, et in Occidentis plagis scaturrigines quasdam ac proluuiones easdem strages dedisse; sic ex Aetorrentis uice flammarum flumina cucurrisse. Si
Abbreviated transcription (Latin):
boĩs: Ãeista uẽ ueracit̾q soẽ religioĩs uia. nõ s
uinonẽ ħ ẽ acrias pͤates. prioꝵ u̾tutib ĩuidẽtes
nĩi maͣtires uĩcũt. nõ oĩo si dici usitate possͭ heres
nꝑ̃ supplicib donis. s u̾tutib diuĩs heram sr̃ant¬
¶ Cõmodius ꝗppe scipio affridanꝰ ẽ cogͦmĩatꝰ qd̾
u̾tute affricam uiceit. ꝙͣ si hostes douis placass
ut pacerẽt.

Expanded text:
is uia; non sic Iunonem, hoc est aerias potestates piorum uirtutibus inuidentes, nostri martyres uincunt. Non omnino, si dici usitate posset, heroes nostri supplicibus donis, sed uirtutibus diuinis Heran superant. Commodius quippe Scipio Africanus est cognominatus, quod uirtute Africam uicerit, quam si hostes donis placasset, ut parcerent.
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ atarquio: ⁊ belłii gue cũ etruria poĩtu ẽ. Qm̃diu
eĩ ⁊ tusci taͣquio redir ĩ regrũi conãti opitulati st̾.
rẽ pubͣͥ metu p̃mẽte : nõ ꝑsuadẽte iustĩa. In qͦ bͤnis¬
simo tp̃ie ꝙͣ funestꝰ ille ãnus fu ͭ: qͦ pͥmi ꝯsules cre¬
ati st̃ ex płsa regia pͤate. ãnũ qͥ ppe suũ nõ ꝯpleuer̾t.
Na uiniꝰ brutꝰ: exhõratũ eiecit urbe collegã taͣqui ũ

Expanded text:
a Tarquinio et bellum graue cum Etruria positum est. Quamdiu enim Etrusci Tarquinio in regnum redire conanti opitulati sunt,rem publicam metu premente, non persuadente iustitia. In quo breuissimo tempore quam funestus ille annus fuit, quo primi consules creati sunt expulsa regia potestate! Annum quippe suum non conpleuerunt. Nam Iunius Brutus exhonoratum eiecit Urbe collegam Lucium Tar
Abbreviated transcription (Latin):
aĩ uo ͭ ͤ uẽiũt dissiłes ei accide̾ potuisse ualitudĩs. Por¬
ro at po̾sidoniꝰ uł ꝗlib fataliũ siderum asser¬
tor mirũ si p̃t ĩuenir̃ hic qͥd dicat. si nolit imꝑitoꝵ
mẽtib ĩ ers qͣs nesciũt reb illude̾. Qd̾ eĩ conãt᷑ efficeͣ
d̾ int̾uallo exiguo tpr̃is qd̾ int̾ se genũ dũ nasce̾nt᷑̃¬

Expanded text:
animi uoluntate ueniunt, dissimiles eis accidere potuisse ualetudines. Porro autem Posidonius uel quilibet fatalium siderum adsertor mirum si potest hic inuenire quid dicat, si nolit inperitorum mentibus in eis quas nesciunt rebus inludere. Quod enim conantur efficere de interuallo exiguo temporis, quod inter se gemini dum nascerent
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ sem daurd putãs ĩ imicũ suũ ueheñit̾ ꝑse¬
quebã. auferiz. Ne itaq ieus eẽt tãti sac̃mẽti
ĩ saule uiolati. qr uł ĩ dum̃tu eiꝰ sic ad fctauit.
extimuͦ. Ita eͥ scriptũ ẽ. ⁊ ꝑcussit cor suũ dau̾¬
łr eo. qr ãbstulit pĩnulã clamidis eiꝰ. iuriᷤ ãt
ꝙ cũ illo erãt ⁊ ut saulẽ ĩ manꝰ suas traditum

Expanded text:
m Dauid putans inimicum suum uehementer persequebatur, auferret. Ne itaque reus esset tanti sacramenti in Saule uiolati, quia uel indumentum eius sic adtrectauit, extimuit. Ita enim scriptum est: Et percussit cor Dauid super eum, quia abstulit pinnulam chlamydis eius. Viris autem, qui cum illo erant et, ut Saulem in manus suas traditum
Abbreviated transcription (Latin):
turã. q añ eiꝰ sanguĩe suas illilac̾ias effudisse.
gessit ⁊̃ curã pudicicie ⁊ͥ ĩ hoste ẜuãde. Nã prĩꝙͣ op¬
pidũ uictor iuississ inuadi: ꝯstituit edictũ ne ꝗs
corꝰ libeꝵ uolaret. Eu̾sa ẽ tũ ciuitas more belloꝵ
nec uspiã leg̾r ab imꝑatore tã casto atq clem̃ti fui¬
sse p̾ceptũ: ut qͥsꝗs ad illd̾ uł illd̾ tẽplũ fugisset¬
n ͨ qd edixerat ꝓ pudicicia mĩme mołada potuit
taceri. ¶ Fabuis tarẽtine urb̃ en̾sor asimłacroꝵ
dep̾dacõe se abstinuisse landat᷑ nã cũ ei seriba su¬
gessi ss. ꝗd de signis deoꝵ q̃ młta capta ftierãt fi
cuiꝰ modi eẽnt. ⁊ cũ ei nõ sołu młta gͣndia ueꝵ qͥ¬

Expanded text:
isse. Gessit et curam pudicitiae, etiam in hoste servandae. Nam priusquam oppidum victor jussisset invadi, constituit edicto, ne quis corpus liberum violaret. Eversa est tamen civitas more bellorum, nec uspiam legitur ab imperatore tam casto atque clementi fuisse praeceptum, ut quisquis ad illud vel illnec quod edixerat pro pudicitia minime uiolanda potuit taceri. Fabius, Tarentinae urbis euersor, a simulacrorum depraedatione se abstinuisse . laudatur. Nam cum ei scriba suggessisset quid de signis deorum, quae multa capta fuerant, fieri cuius modi e
Abbreviated transcription (Latin):
cu̾rat : Romanos ip̾os uit̾amꝰ ip̃os ĩꝙͣ recolantꝰ. Re¬
dñaient᷑ expugnatas captasq eu̾terũt. Legat᷑ nobꝰ
q̃ templa exciperᷤ solebãt ut ad ea qͥsꝗs cofugisset.
lib̾aret᷑ an illi faciebãt.⁊ scͥptores eaꝵd̾e reꝵ gestaꝵ
ista reticebãt. ita u̾o q ea q̃ laudirẽt maxĩe reqre¬
bãt: ista p̾clarissĩa scd̾m ip̃os pietatis indicia p̃teri¬

Expanded text:
currat? Romanos ipsos uideamus, ipsos, inquam, recolamus redominarentur, expugnatas captasque euerterunt, legatur nobis quae templa excipere solebant, ut ad ea quisquis confugisset liberaretur. An illi faciebant et scriptores earundem rerum gestarum ista reticebant? Ita uero, qui ea quae laudarent maxime requirebant, ista praeclarissima secundum ipsos pietatis indicia p
Abbreviated transcription (Latin):
net᷑. ꝗs aũt nõ rideat cũ regẽ oĩu iouẽ dicãt qd̾ ste¬
lla eius astella uenei̾s uincit᷑ tanta clari ͭ ͤ tãto
eĩ debuͭ eẽ cet̾is illa fulgẽtior ꝙͣto ⁊ ip̃e potẽtior.⁊
Respondẽt ĩo sic uideiͣ qr illa q̃ putat᷑ obscurior su
fabłe ꝙ̃ regẽ ioriẽ fac̾. nõ potuit usq ad sit̾a pue

Expanded text:
netur. Quis autem non rideat, cum regem omnium Iouem dicant, quod stella eius ab stella Veneris tanta uincitur claritate? Tanto enim esse debuit ceteris illa fulgentior, quanto est ipse potentior. Respondent ideo sic uideri, quia illa, quae putatur obscurior, sufabulae, quae regem Iouem facit, non potuit usque ad sidera pe
Abbreviated transcription (Latin):
pellati uecabłis ꝗ dii nõ sũt tales tñ destribit¬
iuit᷑ deõnes quałs st̾ /deniq hinc eẽ homei cum
illam mineruã. q̃ mediis. q̃ mediis cetib grauim
cohibẽdo achille int̾uenit. Qd gͦ minerua illa
fuit. poeticu ułt eẽ fignẽtu. eo qd̾ mineruã
deã putet eã q int̾ deqs qͦs omẽs bonos beato ᷤ ꝙ
credit. inalta ⁊ arta sece colloat ꝓcul aou̾sat̾oe
mortaliũ. Qd̾ at̃ aliqd̾ deõnͥ fuei̾t greris fa¬
uens. trornisq ꝯͣriu sicͭ aliꝰ adu̾sus gros tͦanõ
opitulat  quẽ ueneris sen martis noĩe id̾ poeta
ꝯrnẽorat. qͦs dees iste talia nõ agentes in habi¬
tationib celestib ponit. ⁊ hii dẽones ꝓ eis quos
amabãt ꝯͣ eos qͦs odcrãt int̾ sẽ dec̾tau̾int ħ ñ ꝓcul
au̾itate poctaᷤ dixisse ꝯfestꝰ ẽ. De his quippe ista¬

Expanded text:
ellati uocabulis, qui di non sunt, tales tamen describuntur daemones, quales sunt. Denique hinc esse dicit Homericam illam Mineruam, quae mediis coetibus Graium cohibendo Achilli interuenit.\' Quod ergo Minerua illa fuerit, poeticum uult esse figmentum. eo quod Mineruam deam putat eamque inter deos, quos omnes bonos beatosque credit, in alta aetheria sede conlocat, procul a conuersatione mortalium; quod autem aliquis daemon fuerit Graecis fauens Troianisque contrarius, sicut alius aduersus Graecos Troianorum opitulator, quem Veneris seu Martis nomine idem poeta commemorat, quos deos iste talia non agentes in habitationibus caelestibus ponit, et hi daemones pro eis, quos amabant, contra eos, quos oderant, inter se decertauerint, hoc non procul a ueritate poetas dixisse confessus est. De his
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ dos ⁊ hoĩes descͥbebat. hocn. aĩt fingere
nomia imponũt. Et quib uolu̾int hoĩb ex his
amicos ĩ imicos q distribuũt fictis cariĩb ĩpo¬
sita licentia. cũ deos ab his deõnu morib ⁊ celesti
loco. ⁊ bt̃itudĩs opulenͥ reõtos eẽ ꝑhibeãt. Hec gͦ ẽ

Expanded text:
re nomina inponunt et quibus uoluerint hominibus ex his amicos inimicosque distribuunt ficti carminis inpunita licentia, cum deos ab his daemonum moribus et caelesti loco et beatitudinis opulentia remotos esse perhibeat. Haec est ergo
Abbreviated transcription (Latin):
mediatoe̾s deoꝵ ⁊ hoĩu ꝑ quos int̾poĩtos diuĩs hu¬
mana iungunͣ cũ diis hã corꝰ et̾nu. uiciosũ aũt
cũ hoĩb aĩu. Quasi religio qͣ uolũt diis hoĩes
ꝑ dẽones iũgiĩ cor ͤ sit nõ ĩ aĩo ꝯstituta quenam
tã istos mediatẽes fłos atq fallaces. qiͣ capite de

Expanded text:
mediatores deorum et hominum, per quos interpositos divimana iunguntur, cum dis habent corpus aeternum, uitiosum autem cum hominibus animum: quasi religio, qua uolunt dis homines per daemones iungi, in corpore sit, non in animo constituta. Quaenam tandem istos mediatores
Abbreviated transcription (Latin):
stis oriẽtis finib p̾t aleratid̾ macedoĩs regnũ magͣ
lecis: s łuissimũ tp̃r.i suo regad huc usq ꝑdurat᷑.
stes tͣnseñt. qd̾ h̃o fecͭ camillꝰ. qñ uĩctor ⁊ expugͣtor ad¬
ĩiurie. meõr prĩe agallis itẽ lib̾auit. Aut nõ ita foͣtes
b uĩci a ͭ si cũ int̾se belligerãt. nõ dii abhoĩb. s

Expanded text:
Orientis finibus post Alexandri Macedonis regnum magnum locis, sed breuissimum tempore in suo regno adhuc usque perdurat. Hstes transeunt quod nec homo fecit Camillus, quando uictor et expugnator admemor patriae, a Gallis iterum liberavit: aut non ita fortes ibus vinci. Aut si, cum inter se belligerant, non dii ab hominibus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtirꝰ urd᷑. Stupc̃tib ꝙ aderãt p̃ibat cxultãs
ti mẽoria matiris q̃ poĩta ẽ ĩ castello sinitẽsi
qd̾ rponẽsi colonie uicinũ ẽ. ciꝰde loci lucillus
molestia ia diu laboriu̾at ⁊ famłiarissi sui medici
Q eũ seccare oꝑicbat᷑ manꝰ. illiꝰ pie sarcine uec

Expanded text:
t exsultans, ti memoriam martyris, quae posita est in castello Sinitensi, quod Hipponensi coloniae vicinum est, ejusdem loci Lucillus molestia jam diu laboraverat, et familiarissimi sui medici, qui eam secaret, opperiebatur manus, illius pia
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i: Clamãtiũ gͣtulãtiũq uocib ecca usꝙ quaq
ꝯpleta ẽ. Ind̾ ad me cuͣrit᷑ ubi sedebã iã ꝑcessu¬
nis. Irruit alt̾. quisq p̾t alt̾u: oĩs post̾ior: qͣsi
nouu qd̃ aliꝰ prior dixerat nũtiantes. meq gar¬
dẽte.⁊ apd̃ me d̾o gr̃as agẽte: ingͦd̃ ⁊̃ ip̃e cum
płib . inclinã ad genua m̃a: crigit᷑ ad osculu
nabat uocib gaudioꝵ: do grãs. d̾o laudes ne¬
mine tacẽte: hĩc atq ĩde csamãtiũ. Galutaui
ppł ⁊ rursꝰ cad̃ feruẽtiori uoce clamabat. Facto
tandẽ silẽtio script᷑aꝵ diĩaꝵ st̃ lecta sollẽpnia.
Sãt uẽtu ẽ. ad mi ẜmoĩs locũ : dixi pausa ꝓ
tpͣre: ⁊ ꝓ illiꝰ iccũditate leticie. Mag̃ .n. cos ĩ oꝑe¬

Expanded text:
mantium, gratulantiumque vocibus ecclesia usquequaque completa est. Inde ad me curritur ubi sedebam, jam processurus. Irruit alter quisque post alterum, omnis posterior quasi novum quod alius prior dixerat nuntiantes. Meque gaudente, et apud me Deo gratias agente, ingreditur etiam ipse cum pluribus, inclinatur ad genua mea, erigitur ad osculum nabat uocibus gaudiorum: Deo gratias, Deo laudes ! nemine tacente hinc adque inde clamantium. Salutaui populum, et rursus eadem feruentiore uoce clamabant. Facto tandem silentio scripturarum diuinarum sunt lecta sollemnia. Ubi autem uentum est ad mei sermonis locum, dixi pauca pro tempore et pro illius iucunditate laetitiae. Mag
Abbreviated transcription (Latin):
depir̃. Nõdu ẽ at̾ biẽniu ex qͦ apd̃ ypponẽ re¬
gtiũ cepit eẽ: ista mẽoria ⁊ młtis qd̾ nob̃ c̾tissiꝰ
ẽ. nõ datis libellis d̾ his q̃ mirabłr fcã st̃ illi
ip̃i ꝗ dati st̾ ad septuagĩta ferme nuͣ ꝑuenerãt.
qñ ista ꝯscͥpsi. Chalame u̾o uͥ ⁊ ip̃a medria priꝰ

Expanded text:
autem biennium, ex quo aput Hipponem Regium coepit esse ista memoria, et multis, quod nobis certissimum est, non datis libellis de his, quae mirabiliter facta sunt, illi ipsi qui dati sunt ad septuaginta ferme numerum peruenerant, quando ista conscripsi. Calamae uero, ubi et ipsa memoria prius
Abbreviated transcription (Latin):
cuuũ nõ ferẽtes ꝗͣuersu cuiq ire uisũ ẽ. toto
pene nagabañ orbe rõano. Exhis ⁊̃ ad nos ue¬
nerũt duo. fr̾ ⁊ foror. paulꝰ ⁊ palladia. młtis
aliis locis misia diffamante iã ꝯgͥti. Uerier̃t ãt
añ pascha ferme dies ꝗudecĩ. Eccłia cotidie ⁊
ĩ ea mẽoriam għosissi stepħ frq̃ritabãt. orãtes
ut iã sib placaret ĩ salutẽ pͥstinã redcer. Et illic
null ꝗ eos alib uiderãt /cãq tmoris eoꝵ noue¬
rãt: aliis ut cũq poterãt indicabãt. Ueĩt ⁊ pa-¬
scha atq ip̃o di  dnĩco mane cũ iã fiequẽs ppłs
p̾senꝰ ẽet: ⁊ loci scĩ cãcellos uͥ maͣtiriũ caͣt .i ui
uenis oras tenẽt: repẽte ꝓstratꝰ ẽ. ⁊ dormiẽt si¬

Expanded text:
to paene uagabantur orbe Romano. Ex his etiam ad nos uenerunt duo, frater et soror, Paulus et Palladia, multis aliis locis miseria diffamante iam cogniti. Venerunt autem ante Pascha ferme dies quindecim, ecclesiam cottidie et in ea memoriam gloriosissimi Stephani frequentabant, orantes ut iam sibi placarnulli qui eos alibi viderant, causamque tremoris eorum noverant, aliis, ut cuique poterant, indicabant. Venit et Pascha, atque ipso die Dominico mane, cum jam frequens populus praesens esset, loci sancti cancellos ubi martyrium erat, idem juvenis orans tene
Abbreviated transcription (Latin):
uerit indicet qd̃ audiu. ¶ Tlnũ c apõ nos
factũ. nõ maiꝰ ꝙͣ illa q̃ dixi s tã daꝵ atq illu¬
stre miracł ut ulł arbitrer ẽe ypponiẽsiu: qui
ħ̾ nõ uł uideiͣt uł didicerit. nlł ꝗ obliuisci ulla
tres feĩe d cesarca capadocie qͦꝵ suoꝵ ciuiũ ñ
igͥbiłs: maledcõ matͥs recẽti prĩs eoꝵ obitu de¬
sfitute. q̃ ĩiriã ab eis s fcã acerbissĩc tulit: ta

Expanded text:
ouerit, indicet quod audiuit. Unum est aput nos factum, non maius quam illa quae dixi, sed tam clarum adque inlustre miraculum, ut nullum arbitrer esse Hipponiensium, qui hoc non uel uiderit uel didicerit, nullum qui obliuisci ulla tres feminae de Caesarea Cappadociae, suorum ciuium non ignobiles, maledicto matris recenti patris eorum obitu desti
Abbreviated transcription (Latin):
pide ĩ reñb ĩuẽtu bouis. ħ alligata qiͣ ieme¬
dio ad sui maͬtiris limina ueĩebat. S ꝓfecta
caͣtagĩe cũ inꝯfinio flumĩs bagrade ĩ sua po¬
ssessione mãsiss : surgẽs ut it̾ page̾t añ pedes
suos illũ iacentẽ anulũ uidͤ. ⁊ capillaceã zonã. qͣ
fuãt alligatꝰ : mirata tẽptauit.ꝙͣ cũ oĩo suis no¬
dis fi̾missimꝰ sicͭ erat ꝯꝑiss astͥcta crepuisse atq
exilisse anulũ sp̾icata ẽ. Qͥ ⁊ ip̃e cũ integerrimꝰ
fuiss ĩuent. future salutis qͦdãm̃o pignꝰ de tãto

Expanded text:
pidem in renibus inuentum bouis. Hoc adligata quasi remedio ad sancti martyris limina ueniebat. Sed profecta a Carthagine, cum in confinio fluminis Bagradae in sua possessione mansisset, surgens ut iter perageret ante pedes suos illum iacentem anulum uidit et capillaciam zonam, qua fuerat adligatus, mirata tentauit. Qudis firmissime, sicut erat, comperisset astrictam, crepuisse atque exsilivisse suspicata est. Qui etiam ipse cum integerrimus fuisset inventus, futurae salutis quodammodo pig
Abbreviated transcription (Latin):
belloꝵ dandoꝵ ibi ꝯsue ͦ nõ ẽ. uł potiꝰ nõ fuit:
nã fortasse nc̃ ẽẽ iã cep̾. Cũ eĩ nuꝑ illic eẽmꝰ:
petͦniã dasssimã feĩa q̃ ibi mirabłr ex magno
atq diut᷑no ĩ qͦ medicoꝵ adiutoi̾a ci̾cta dẽfece¬
rant lãguore sanata ẽ. ortati sumꝰ uolẽte supͣ¬
dicti ep̃o loci ut libellũ dar ꝗ recitarẽ inppło
⁊ obediẽtissĩe paruit. In qͦ posuit ⁊ qd̾ ħ reticer̃¬

Expanded text:
it; nam fortasse nunc esse jam coepit. Cum enim nuper illic essemus, Petronia materfamilias, quae ibi mirabiliter ex magno atque diuturno, in quo medicorum adjutoria cuncta defecerant, languore sanata est. Quam hortati sumus volente supradicto loci episcopo ut libellum daret qui recitaretur in populo; et obedientissime
Abbreviated transcription (Latin):
orabat ꝓ egͦtante ⁊ piclitãte filia / ⁊ secũ uestẽ ei
actulerat: cũ ei puer d̾ domo occũrerũt ꝗ ei n
mortuã nũtiarẽt. S cũ orãte illo ab amicis eiꝰ
exciperenͣ: ꝓhibuer̃t eos illi dic̾e ne ꝑ publicu
plange̾t. Qͥ cũ domũ rediss iã suoꝵ eiulatib
ꝑsonãte ⁊ ueste filie ꝙͣ ferebat sr̃ cã picciss.
collectarii filiꝰ eg̾tudĩe extĩctus ẽ. sũq corꝰ iacẽt
exanime atq aliis gem̃tib ⁊ lamĩtãtib exeꝗe

Expanded text:
secum uestem eius adtulerat, cum ecce pueri de domo cucurrerunt, qui ei mortuam nuntiarent. Sed cum orante illo ab amicis eius exciperentur, prohibuerunt eos illi dicere, ne per publicum plangeret. Qui cum domum redisset iam suorum eiulatibus personantem et uestem filiae, quam ferecollectarii filius aegritudine exstinctus est. Cumque corpus jaceret exanime, atque a lugentibus et lamentantibus exse
Abbreviated transcription (Latin):
tã młta q̃ utiq mecũ scĩt. qͦs iã nc̃ ut igno¬
soant rogo. ⁊ cogitẽt ꝙͣ ꝓlixi laboris sit face̾
qd̾ me nõ face̾ Inscepti oꝑis neccĩtas cogit.
colonia calam̃si ⁊ ĩ nr̃a: płimi ꝯfitiẽdi st̾ libri:
nͨ tñ oĩa colligi potuert: s tñi de ꝗb libelli da¬
ti st̃ ꝗ recitaren᷑ inppłis. Id nãq fĩ uoluimꝰ. cũ
uideremꝰ ãtiꝗs siłia diuinaꝵ sigͣ uͥtutũ: ⁊ nr̃is

Expanded text:
tam multa, quae utique mecum sciunt. Quos iam nunc, ut ignoscant, rogo, et cogitent quam prolixi laboris sit facere. quod me hic non facere suscepti operis necessitas cogit. colonia Calamensi et in nostra, plurimi conficiendi sunt libri, nec tamen omnia colligi poterunt, sed tantum de quibus libelli dati sunt, qui recitarentur in populis. Id namque fieri uoluimus, cum uideremus antiquis similia diuinarum signa uii-tutum
Abbreviated transcription (Latin):
rusticanꝰ. Hoc audito petiu᷑ a ꝑentib suis uͥ
illũ ad eũ locũ scm̃ rĩo cũctãter afferrẽt.Qeͦ
cũ fuiss allat : orauit. atq ind̾ ꝯtiͦ pedib sui
saluus abscessit. ¶Uictoriana dr uilla ab yppo¬
iace̾t uł morti ꝓximꝰ uł simillimꝰ mortuo:
ad uesptinos illuc ymnos ⁊ or̃ones cũ ãcillis su¬
is ⁊ quibdã scĩmorialibꝰ exmore dr̃a possessioĩs
intrauit atq ymnos cãtar ceꝑũt. Qua uoce:
ille qiͣ ꝑcuss̾. excꝰ ssꝰ ẽ. ⁊ cũ t̾ribłi feͣmitu altar̃
ad prehensũ inouer̃ nõ audens. siũ nõ ualeris.
tamꝙͣ eo fu̾it alligatꝰ aut affixꝰ tenebaᷤ. ⁊ cũ
nui uenula ab intiore qrͣ radice pendebat: to¬
tĩiq eiꝰ mediũ qd̾ nigellũ fuerat albicau̾at.
eiꝰ acciti.⁊ se õs in orone ꝓ illo strauerant.
marit sororis erꝰ ꝗ eũ illo detulerat. potõs est

Expanded text:
rusticanus, qui, hoc audito, petivit a parentibus suis ut illum ad eum locum sanctum non cunctanter afferrent. Quo cum fuisset allatus, oravit, atque inde continuo pedibus suis abscessit. Victoriana dicitur villa ab Hippojaceret, vel morti proximus, vel simillimus mortuo, ad vespertinos illuc hymnos et orationes cum ancillis suis et quibusdam sanctimonialibus ex more domina possessionis intrauit adque hymnos cantare coeperunt. Qua uoce ille quasi percussus excussus est et cum terribili fremitu altare adprehensum mouere non audens siue non ualens, tamquam eo fuerit adligatus aut adfixus, tenebat et cum nui uenula ab interiore quasi radice pendebat, totumque eius medium, quod nigellum fuerat, albicauerat. eius acciti et se omnes in orationem pro illo strauerant,maritus sororis eius, qui eum illo detulerat: Totens est
Abbreviated transcription (Latin):
nõ inuẽit. Euchari ẽ pbr ex hyspania chalame
hĩtans. hic neteri morbo calculi laborabat. ꝑ me¬
moriã s̃dicti maͣtiris ꝙͣ possidiꝰ illo aduexit ep̃s.
saluus factꝰ ẽ. Idẽ ipse p̾tea morbo alio p̃uale¬
scẽte mortuꝰ sic iacebat ut ei ia pollices ligaresi.
spitulatiõe meõrati ma̾tiris cũ de meõria eiꝰ re¬

Expanded text:
pania, Calamae habitat, uetere morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris, quam Possidius illo aduexit episcopus, saluus factus est. Idem ipse postea morbo alio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur; opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius re
Abbreviated transcription (Latin):
entes cĩ d̾ trãsmãinis me ⁊ frẽ meũ alipiũ nõ¬
dũ quid cłicos s iã d̾o ẜuiẽtes. ut eaͣt cũ tota
domo sua religiosissimꝰ ip̃e susceꝑat.⁊ apd̾ eũ tc̃
hĩtaba. curabã a medicis fistulas qͦs nuosas at
ꝑpelexas hũit ĩ p̾terioe̾ atq ina cor̾s ꝑtẽiiam
secuerãt eũ ⁊ ãtis suc cet̾a medicam̃tis agebãt
Passꝰ ãt fuãt ĩ sectiõe illa ⁊ diut̾nos. ⁊ acerbos
doloeͣs. s unꝰ int̾ młtos sixͥus fefellea̾t medicoᷤ.
atq ita latuea̾t ut eũ nõ tãgerẽt ꝙ̃ ferro ape¬
rirẽ debuerãt. Beniq sanatis oĩb q̃ aꝑta cura¬
bñt : iste remãẜ̾at solꝰ cui frustͣ inpẽdeba̾ labo̾.
qͣs moa̾s ille spectas hẽnf. młtũq for̾dãs. ne i.¬

Expanded text:
im de transmarinis me et fratrem meum Alypium, nondum quidem clericos, sed iam Deo seruientes, ut erat cum tota domo sua religiosissimus, ipse susceperat, et aput eum tunc habitabamus. Curabatur a medicis fistulas, quas numerosas adque perplexas habuit in posteriore adque ima corporis parte. Iam secuerant eum et artis suae cetera medicamentis agebant. Passus autem fuerat in sectione illa et diuturnos et acerbos dolores. Sed unus inter multos sinus fefellerat medicos adque ita latuerat, ut eum non tangerent, quem ferro aperire debuerant. Denique sanatis omnibus, quae aperta curabant, iste remanserat solus, cui frustra inpendebatur labor. Quas moras ille suspectas habens multumque formidans, ne i
Abbreviated transcription (Latin):
illa aꝑito medico ⁊ sue domui familiarissĩo acco¬
perat ⁊ ad solũ deũ se orãdo ꝯu̾terat . Ammoriet
insõpnis aꝓpinqͥnte pascha ut ĩꝑte feĩaꝵ obser¬
uanti ad baptisteriũ q̃cũq illi baptica pͥmitus
cccurriss signar ei locũ signo .xͥ. fecͤ: ꝯfestim

Expanded text:
illa a perito medico et suae domui familiarissimo acceperat et ad solum Deum se orando conuerterat. Admonetur in somnis propinquante Pascha, ut in parte feminarum obseruanti ad baptisterium, quaecumque illi baptizata primitus occurrisset. -signaret ei locum signo Christi.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ħ ꝯpissemus iubẽte sco ep̃o aurelio ⁊ ut ue¬
niret cartagĩe fecimꝰ. ꝙͣuis a talib priꝰ audirem
de quoꝵ fide dubitar̃ nõ possem ¶ Nir tͥbuni¬
tius hesperiꝰ apd̾ nos ẽ. ht̃ int̾ritorio fussalensi
fundũ zubedi appella u cũ afflictiõs aĩaliu et

Expanded text:
ut veniret Carthaginem fecimus: quamvis a talibus prius audierimus, de quorum fide dubitare non possemus. 6. Vir tribunitius Hesperius apud nos est; habet in territorio Fussalensi fundum Zubedi appellatum: ubi cum afflictione animalium et
Abbreviated transcription (Latin):
quo id face̾nt iratꝰq illũ domo abiccerat uix¬
ꝙ receꝑat.crupͤ atq ait: itrm̃ me scͤat᷑ estis. Ad
illiꝰ ꝙ noluistis ec̃ p̃sente u̾ba nẽturꝰ sũ. Irri¬
der illi medicũ ĩꝑitu. metũq hoĩs boĩs u̾bis
ꝓmissõnibq lĩnir Pret̾ier alii dies płum n ħ
sistebãt nõ se illũ si ferro s medicam̃tis ẽẽ
clansuos/ adhibuer̃t ⁊ aliũ gndenũ iã medicũ
satisq illa arde laudatu. Ad huc eĩ i¬
nebat ãmoniũ qͥ loco ĩspͣto: idẽ qd̾

Expanded text:
o id facerent, iratusque illum domo abiecerat uixque receperat, erupit adque ait: Iterum me secturi estis? Ad illius, quem noluistis esse praesentem, uerba uenturus sum? Inridere illi medicum inperitum metumque hominis bonis uerbis promissionibusque lenire. Praeterierunt alii dies plurimi persistebant, non se illum sinum ferro, sed medicamentis esse clausuros. Adhibuerunt et alium grandaeuum iam 0medicum satisque in illa arte laudatum adhuc enim uiuebat, Ammonium, qui loco ins
Abbreviated transcription (Latin):
tismu.⁊ pridie ꝙͣ baptiçarẽ ĩ sõpnis a pueiͬs
nigͥs ciratis qͦs intłłigebat dcõnes baptizaiͣ eod̾
ãño ꝓhibituᷤ fuiss. eisq nõ obtẽperãs ⁊̃ ꝯculcã¬
cib p̾edes eiꝰ indolorẽ acerrimũ qͤle nũꝙͣ exꝑtus
ẽI mag̾q eos iuĩcens lauaero regnͣonis ut noue¬
rat ablui nõ distuliss ĩ baptismãte ip̃o nõ solu
nouͤ : Nos tũ nouimꝰ ⁊ paucissimi frẽs ad qͦs id
potui  ꝑueĩre. ¶ Ex mimo qdã cuͣbitanꝰ nõ so

Expanded text:
tismum et pridie quam baptizaretur in somnis a pueris tismum et pridie quam baptizaretur in somnis a pueris nigris cirratis, quos intellegebat daemones, baptizari eodem anno prohibitus fuisset eisque non obtemperans etiam conculcantibus pedes eius in dolorem acerrimet, magisque eos uincens lauacro regenerationis, ut uouerat, ablui non distulisset, in baptismate ipso non solum nouit? Nos tamen nouimus et paucissimi fratres ad quos id potuit peruenire. Ex mimo quidam Curubitanus non so
Abbreviated transcription (Latin):
co suo reuocatu ligais oranio .nͨnõ nͥ p̾t septẽ
dies putauit ẽẽ soluend. Qd̃ cũ feciss sanissi¬
mũ ĩueĩt. Ganati sunt illic ⁊ alii de qb di¬
cer̾ longuriẽ. ¶ Ipponiẽse ꝙͣda u̾gĩe scio cũ
se oło ꝑunxiss cui ꝓ illa orãs pb̾r instillau̾it
lacͥmas sias mox a demoĩo fuisse sanatam.
orasse: illuq ilico dẽone caruisse. ¶ Erat ꝗdã
senex florentiuꝰ ipponiensis ñr. hõ religiosꝰ et
pauꝑ sutoris se arpascebat. Casula ꝑdiderat ⁊¬
uñ sibi emẽ̾t nõ hẽbat. Ad uigĩti mãtires qͦꝵ
mẽoria ẽ apd̾ nos ceberrima clara uoce ut ue¬
stiret᷑. orauit. Audier̃t eũ adolescẽtes qͥ forte
ad erãt irrisores. eũq discedẽte exagitãtes ꝓ
uestim̃tu eme̾. petiuiss. at ille tacitꝰ ãbrilãs

Expanded text:
co suo reuocatum ligauit orario nec nisi post septem dies putauit esse soluendum. Quod cum fecisset, sanissimum inuenit. Sanati sunt illic et alii, de quibus dicere longum est. Hipponiensem quandam uirginem scio, cum se oleo perunxisset, cui pro illa orans presbyter instillauerat lacrimas suas, mox a daemonio fuisse sanatam. orasse illumque ilico daemone caruisse. Erat quidam senex Florentius Hipponiensis noster, homo religiosus et pauper; sartoris se arte pascebat; casulam perdiderat unde sibi emeret non habebat; ad uiginti martyres. quorum memoria est aput nos celeberrima, clara uoce ut uestiretur orauit. Audierunt eum adulescentes qui forte aderant vestimentum emeret, petivisset. At ille tacitus ambulans,
Abbreviated transcription (Latin):
Puer ꝙ̃da pilũ cũ ĩ arca lude̾t : exorbitãtes
bones qui uehicłm trahebãt rota obtriuer̃t. ⁊
ꝯfestim palpitãs expirauit. Ihũc mat̾ arreptũ
ad cãde mcõria posuit.⁊ nõ solu reuixit / ueꝵĩ
illesus apparuͭ. Scĩmoniał q̃da ĩ uicina possõe

Expanded text:
uendam paruulum, cum in area luderet, exorbitantes boues, qui uehiculum trahebant, rota obtriuerunt, et confestim palpitauit exspirans. Hunc mater arreptum ad eandem memoriam posuit, et non solum reuixit. uerum etiam inlaesus app
Abbreviated transcription (Latin):
gia /q̃ nõ nͥ ab illo saluatore sanẽn. de qͦ iste uers
expressꝰ ẽ. Nã utiq nõ ħ asc ip̃o se dixisse u̾giliꝰ ĩ:
ẽgloge ip̃iꝰ quãͬto ferme uersu ĩdicat / uͥ aitsultĩa
ct̃t ueĩt iam carmĩs etas. Unde ħ acumea si¬
billa dictũ ẽẽ ĩ cunctant̾ app. Theurgi u̾o ill ł
potiꝰ dcõnes doꝵ spẽm figurasq fingẽtes. ĩꝗnãt¬

Expanded text:
 de quo iste uersus expressus est. Nam utique non hoc a se ipso se dixisse Vergilius in eclogae ipsius quarto ferme uersu indicat, ubi ait: Ultima Cumaei uenit iam carminis aetas; unde hoc a Cumaea Sibylla dictum esse incunctanter apparet. Theurgi uero illi uel potius daemones d
Abbreviated transcription (Latin):
atolerabłius ꝯsectane tuus płonic apuleius er¬
rauit. ꝗ tm̃m̃o dẽones aluna ⁊ infra ordĩatoᷤᷤ agi¬
tari morbis passõnu mẽtisq t̾belis. honorãs eos
ad etherra spatia ꝑtĩcutes. siũ uisibłes qͦs ꝯspicu¬
g licere cernebat solẽ ⁊ lunã.⁊ cet̾a iͥd̾ lumĩa. siũ
didicisti nõ aplatone s achaldeis magñs. ut ĩethe¬
reac uł inempirias mũd sb̾limitates: ⁊fimam̃¬
ta celestia: extolle̾s uitia hũana : ut possẽt diĩ¬
qb ño quid̃ ĩ aĩma ĩtlłuali: uoꝵ salte ĩ aĩa spũ
magr̃os tuos: ꝙͣ ad scolas płonicas ueĩre cegim.¬
Hẽi tͥ inmũdissĩ dcõnes d̾os etherios sc eẽ fingẽtes:
spũali theurgica arte pͥgari ad prẽm qd nõ rede¬
unt. s suꝑ acrias plagãs int̾ deos ethereq hĩtabũt.

Expanded text:
tolerabilius consectaneus tuus Platonicus Apuleius errauit, qui tantummodo daemones a luna et infra ordinatos agitari morbis passionum mentisque turbelis honorans eos ad aetheria spatia pertinentes, sive visibiles, quos conspicuos lucere cernebat, solem ac lunam et caetera ibidem lumina, sive didicisti non a Platone, sed a Chaldeis magistris, ut in aetherias vel empyreas mundi sublimitates et firmamenta coelestia extolleres vitia huquibus non quidem in anima intellectuali, uerum saltem in anima spmagistros tuos, quam ad scholas Platonicas venire cogi daemones, deos aetherios se esse fingentes, spirituali theurgica arte purgati, ad Patrem quidem non redeunt, sed super aerias plagas inter deos aetherios habitabunt.
Abbreviated transcription (Latin):
auctorẽ ⁊ u̾itatis illustratore ⁊bt̃itudĩs largitorẽ
tis: ⁊ tanti di cogͥtorib ueris ut hales in hũore.
anarimenes in aeĩ igne epicur inatomis. ħ est
minutissis corpusculis. q̃ nec diuidi. nec sentiri q̃

Expanded text:
auctorem et ueritatis inlustratorem et beatitudinis largitorem auctorem et ueritatis inlustratorem et beatitudinis largitorem tis et tanti Dei cognitoribus uiris, ut Thales in umore, Anaximenes in aere, Stoici in igne, Epicurus in atomis, hoc est minutissimis corpusculis, quae nec diuidi nec sentiri que
Abbreviated transcription (Latin):
tũ aĩe rõnali ea q̃ infra ulla nẽ ordĩe ꝯstituta sũt.
ꝓ dco suo colẽda non eẽnt nͨ sib debuͭ p̃fere tãꝗͣ
deos /eas res qb ip̃a pretulit uerꝰ d̾s/ et ea q̃ numa
põpiliꝰ re ue̾a ad sacra eiusmõi ꝑtinẽtia secũ sepe¬
liendo curauͭ abscondi. ⁊ aratͦ eruta senatꝰ uissͭ ꝓn¬
antistrte sacroꝵ egyptioꝵ qͦda leone pate fcã. ubi
esculapiꝰ. ⁊lib semele natꝰ. ⁊ tindaride frẽs. ⁊ siqͦs
dii quos cicero intusculanis tacitis noĩb uidet᷑ actĩ¬
gere iupit̾. uino. satͣnus. uulcanꝰ. uesta. ⁊ alii pli¬
mi qͦs uarro conat᷑ ad mũdi ꝑtes siue elem̃ta trãs¬
ferre. hoĩes fuisse ꝓdunt᷑. Timẽs eĩ. ⁊ ille qiͣ reue¬
lata mist̾ia petẽs admonet alexandrũ ut c̃ ea
matͥ ꝯscripta ĩ sinit au̾eit. flaminis iubeat ꝯc̾inai.
Nõ solũ gͦ ista q̃ due theologie fabłosa ꝯtinet ⁊
cuuł. platonicis pħis cedãt. qui ueꝵ deũ ⁊ rerũ

Expanded text:
urali ordine constituta sunt, o deo suo colenda non essent, nec sibi debuit praeferre tamquam deos eas res, quibus ipsam praetulit uerus Deus, et ea, quae Numa Pompilius re uera ad sacra eius modi pertinentia secum sepeliendo curauit abscondi et aratro eruta senatus iussit inantistite sacrorum Aegyptiorum quodam Leone patefacta, ubi Aesculapius et Liber Semela natus et Tyndarum gentium dii, quos Cicero in Tusculanis tacitis nominibus videtur attingere, Iuppiter, Iuno, Saturnus, Vulcanus, Vesta et alii plurimi, quos Varro conatur ad mundi partes siue elementa transferre, homines fuisse produntur. Timens enim et ille quasi reuelata mysteria petens admonet Alexandrum, ut, cum ea matri conscripta insinuauerit, flammis iubeat concremari. Non solum ergo ista, quae duae theocedant, qui uerum Deum et rerum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se ip̃a ĩ ꝯmutabłis. Potetãt isti dice̾ cor ͤ aliqͦ uul¬
nerat᷑ caro. Nã ꝑ se ip̃am ĩuuln̾abił ẽ. prsus quod
G.d̾ płonicoꝵ sẽsu in ea ꝑte

Expanded text:
psam incommutabilis est. Poterant isti dicere, Corpore aliquo vulneratur caro; nam per se ipsam invulnerabilis est. Prorsus quod De Platonicorum sensu in ea
Abbreviated transcription (Latin):
quĩ unã oĩu pħoꝵ inuigilasse ac laborasse iuͦ in¬
dustra. An uͥo sicut s d̾ illo quidã bñiuolentiꝰ spicã.
nolebat inmũdoᷤ t̾renic cupiditatib aĩos extẽde̾.⁊ ĩ
diuĩa conari: qñ quid ab cis cãs reꝵ uidebat ĩꝗn
qs pͥmas atq sũmas nõ nͥ inuniꝰ ac sũmi dei uo̾
bat instand̾ ut txpͥmẽtib libidĩb exhoneratꝰ aũn

Expanded text:
ilosophorum inuigilasse ac laborasse uidetur industria, an uero, sicut de illo quidam beneuolentius suspicantur, nolebat inmundos terrenis cupiditatibus animos se extendere in diuina conari. Quando quidem ab eis causas rerum uidebat inquas primas atque summas nonnisi in unius ac summi Dei voluntate bat instandum, ut deprimentibus libidinibus exoneratus an
Abbreviated transcription (Latin):
rantia sua uł dissimłata scĩa. lepore mnirabħ disse¬
rends. ⁊ acutissiꝰ urbaniͭ ͤ agitasseatq u̾sasse. Uñ
⁊ xitatuꝰ ĩ inicitiis calũpriiosa cͥmĩatõe dãpnatꝰ
morte multatꝰ ẽ. S eũ pꝰea. S eũ p̾ea illa ip̃a q̃
induos accusatoes eius usq afq ad̾o ppłi indigͣ¬
tione ꝯuersa: ut unꝰ eoꝵ oppressꝰ ui młtitudĩs int̾¬
iret. exilio at̃ uolũtai̾o atq ꝑpetuo peã siłem alt̾
cuadet. Tam preclare gͥ iute mortisq sama: so¬
crates reliꝗt płimos sue phie sectatores. qͦꝵ c̾tatĩ¬
studiu fuit inq̃onu moraliu disceptatõe u̾ sai uͥ
agr̃ de sũmo bono qͦ fi̾ hõ beatꝰ p̃t. qđ inscc̾tis dis¬
putatoĩb dũ omĩa mouet adscrit. destruit. qm̃
nõ euident᷑ appuit. quod cuiq placuit iñ sũꝑse¬
rũt.⁊ ub cͥq uisu ẽ ostituert fĩem bor̃. Finis at
boni applłatur quo ꝗsq cũ ꝑuen̾it. beat est. diui̾sas aut¬

Expanded text:
orantia sua, vel dissimulata scientia, lepore mirabili disserendi et acutissima urbanitate agitasse atque versasse. Unde et concitatis inimicitiis calumniosa criminatione damnatus, morte mulctatus est. Sed eum postea illa ipsa, quae in duos accusatores eius usque adeo populi indignatione conuersa, ut unus eorum ipsius ui multitudinis interiret, exilio alter uoluntario atque perpetuo penam similem euaderet. Tam preclara igitur uitae mortisque fama Socrates reliquit plurimos suae philosophiae sectatdisceptatione uersari, ubi agitur de summo bono, quo fieri homo beatus potest. Quod in Socratis disputationibus, dum omnia mouet adserit destruit, quoniam non euidenter apparuit, quod cuique placuit inde sumserunt et ubi cuique uisum est constituerunt finem boni. Finis autem boni appellatur, quo
Abbreviated transcription (Latin):
ledictisq laceraĩ: se potiꝰ ꝙͣ illos h̾scemodi ĩ iuriis ĩdi¬
gnos ce̾ dixerũt: seq ab eis ⁊ͥ lege munier̃t. illoꝵ ãt
ista ⁊̃ sac̾s solłepnitatib miscuerũt Ita ne tadẽ scipio
laudas hac̃ poctis rõanis negata ẽẽ licẽtia. ut cuiq
ob ꝓbriu ĩ fligerẽt rõmoꝵ: cũ uid̾as eos ulłi d̾oꝵ ꝑ cisse¬
ur̃ors: Ita ne pluris tͥ habẽda uisa ẽ existi̾atõ curie ur̃e
ꝙͣ capitolii inimo rome uniꝰ: ꝙꝰ celi tociꝰ i tliguã
maledicã ĩciues tuos exerẽ poete q̾ lege ꝓhibereñt ⁊
ĩ deo tuos securi tãta ꝯuicia: nlło senatore: nlło cen¬
sore: nlło prĩcipe nlło põtifice ꝓhibẽte iacũlarẽt᷑ Iin¬
dignũ uidel fuͭ. ut plautꝰ. autͣ neuiꝰ gneo scipioĩ¬

Expanded text:
ledictisque lacerari, se potius quam illos huiusce modi iniuriis indignos esse duxerunt seque ab eis etiam lege munierunt, illorum autem ista etiam sacris sollemnitatibus miscuerunt. Itane tandem, Scipio, laudas hanc poetis Romanis negatam esse licentiam, ut cuiquam obprobrium infligerent Romanorum, cum uideas eos nulli deorum peda est existimatio curiae uestrae quam Capitolii, immo Romae unius quam caeli totius, ut linguam maledicam in ciues tuos exercere poetae etiam lege prohiberentur, et in deos tuos securi tanta conuicia nullo senatore nullo censore, nullo principe nullo pontifice prohibente iacularentur? Indignum uidelicet fuit, ut Plautus aut Naeuius Publi
Abbreviated transcription (Latin):
legib idlere ꝓhiberi⁊ pena seuerissĩa uindiõa.⁊
int̾pretã quałs si illi ft libri habuissẽt nõ utiꝙ ar¬
sissent. aut ⁊ istos uarronis ad cesarẽ po̾tificera
scͥptos atq coitos pres ꝯscripti simłr incerrdissẽt:
Qo gͦ aquã egesẜit .i. exportau̾it numa põpilius
untꝰ ytromãtia face̾t. id̾o nimpham egeriã ꝯiu
tior infabłas uerti. In illa gͥ ydromantia cunosi¬
surius rex ille ranus ⁊ saera ordicit q̃ in libͥs suis
fecit. qũ ita subtrahẽdas hoĩu noticie sepelic̃das¬
q curauͭ᷑. Aut gͦ deõnum illic tã sordide ⁊ norie cu¬
prditateꝰ erãt conscripte. ut ex his tota illa theolo¬
gia ciuilis ⁊ apd̾ tales hoĩes execrabłis apparer qͥ
tã mlta inip̃is sacs enibescenda suscere. aut ilhi
om̃es nichł aliud ꝙͣ hoĩes mortui ꝓdebãt᷑. Cũ ⁊¬

Expanded text:
na seuerissima uindicari. Ninterpretatur? quales si libri illi habuissent, non utique arsissent, aut et istos Varronis ad Caesarem pontificem scriptos adque editos patres conscripti similiter incendissent. Quod ergo aquam egesserit, id est exportauerit, Numa Pompilius, unde hydromantian faceret, ideo nympham Egeriam coniciorum in fabulas uerti. In illa igitur hydromantia curiosissimus rex ille Romanus et sacra didicit, quae in libris suis fecit, quando ita subtrahendas hominum notitiae sepeliendasque curauit. Aut ergo daemonum illic tam sordidae et noxiae cupiditates erant conscriptae, ut ex his tota illa theologia ciuilis etiam aput tales homines execrabilis appareret, qui tam multa in ipsis sacris erubescenda susceperant; aut illi omnes nihil aliud quam homines mortui prodebantu
Abbreviated transcription (Latin):
no hñt testeni.⁊ ab eis ꝯscͥpta st̾. ꝙ nõ sunt
diuĩt docti atq hũanitꝰ falli forte potuer̾t ha
cuiq siñ iecta rephesiõe nõ c̃der̃. Nã ⁊ ego uolo
temer̃ c̾di cũcta q̃ posui qr nͨ ame ip̃o ita cͤ¬
dun̾ tamꝙͣ nlła de illis sit ĩ m̃a cogitatõe du¬
bitatio : exceptis his q̃ uł ip̃e sũ exꝑtus. ⁊ ciuius
facde exp̃iri. sicͥ de calce qd̾ feruet in aqͣ ĩ do fri¬
gida ẽ. De magte lapide qd̾ nescio qͣ sorbitiõe
ĩ sensibłi stipulã nõ moueat ⁊ ferrũ rapiat. De
carne nõ putẽte ꝑauonis cũ putruei̾t ⁊ plato¬
nis. De palea sic frigẽte ut fluesce̾ niuẽ nõ si¬
nat. sic calente ut maturesce̾ poma ꝯpellat. De

Expanded text:
non habent testem et ab eis conscripta sunt, qui non sunt diuinitus docti adque humanitus falli forte potuerunt, licet cuique sine recta reprehensione non credere. Nam nec ego uolo temere credi cuncta quae posui, quia nec a me ipso ita creduntur, tamquam nulla de illis sit in mea cogitatione dubitatio, exceptis his, quae uel ipse sum expertus et cuiuis facile est experiri; sicut de calce, quod feruet in aqua, in oleo frigida est; de magnete lapide, quod nescio qua sorbitione insensibili stipulam non moueat et fecarne non putrescente pauonis, cum patuerit et Platonis; de palea sic frigente, ut fluescere niuem non sinat, sic calente, ut maturescere poma compellat; de
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dyo medem fecer̾ deũ ꝙ̃ peã diuĩtuser roga¬
ta ꝑhibẽt ad suos nõ reu̾tisse. eiꝰq sotios ĩ nolu¬
cres fuisse ꝯu̾sos. nõ fabłoso poeticoqm̃ datio s
hystorica testatõe ꝯfi̾mãt. Qͥb nͨ d̾s ut putant
fcũs. hiiͣa reuocar̾ naͣ uł ip̃e potuͭ. uł c̾te aioue
suo rege tãꝙͣ celi colono uitiuꝰ ĩ pefuit. Qͥnt̾ tẽ¬
plũ ⁊ eiꝰ ẽẽ aiũt ĩ insula dio medea ño lõge a
mõte gaͣgano qͥ ẽ ĩ apulia. ⁊ ħ tẽplũ c̾cũuolar
atq ĩ colere alites tã mirabłi obseqͥo ut¬

Expanded text:
 Diomeden fecerunt deum, quem poena diuinitus inrogata perhibent ad suos non reuertisse: eiusque socios in uolucres fuisse conuersos non fabuloso poeticoque mendacio, sed historica adtestatione confirmant; quibus nec deus, ut putant, factus humanam reuocare naturam uel ipse potuit uel certe a Ioue suo rege tamquam caelicola nouicius inpetrauit. Quin etiam templum eius esse aiunt in insula Diomedea, non longe a monte Gargano, qui est in Apulia, et hoc templum circumuolare adque incolere has alites tam mirabi
Abbreviated transcription (Latin):
legib incolant᷑. ⁊ eo nomĩb nũcupent᷑. uͥ ẽ illa
uelut querela iłla luctuosa: ꝙ t̾ra eͥgypti scĩssĩa
pleriissĩa. mempe sp̃c fallax. cuiꝰ in stĩctu hermes
dicebat ista ꝑ eũ ip̃m coactus ẽ ꝯfiti̾. iã tũc illa
t̾ram sepulcroꝵ ⁊ mortuoꝵ. qͦs ꝓdrs colebant.
fuisse plenissima. S dolor dẽonu ꝑ eũ lcquebã.
ꝗ suas fut᷑as perias apd̾ scõꝵ maͣtiru meõrias
immine̾ mereban. In młtis eĩ talib locis torquẽ

Expanded text:
legibus incolantur et eorum nominibus nuncupentur. Ubi est illa uelut querela luctuosa, quod terra Aegypti, sanctissima s fallax, cujus instinctu Hermes ista dicebat, per eum ipsum coactus est confiteri, jam tunc illam terram sepulcrorum mortuorum, quos pro diis colebant, fuisse plenissimam, sed dolor daemonum per eum loquebatur, quia suas futuras poenas apud sanctorum martyrum memorias imminere moerebant. In multis enim talibus locis torquent
Abbreviated transcription (Latin):
arte p̾bere. Ecce dixͭ mortuũ coli ꝓ d̾o in eo loco
uͥ hẽbat sepulcrũ falsus ac fallẽs. qd̾ rem eauͭ in
celũ. adiũgens dem̃ aluid. hermes ĩquit cuiꝰ a¬
uitũ mͥ nom̃ ẽ. nõne ins̾ cognomĩe prĩa ꝯsistẽs
om̃es mortałs undiq ueĩentes.adiuuat. atq ꝯ¬
mercuriũ. S de esculapio ⁊ greci ⁊ latini ħ ide
seutiũt. Mercuriũ ãt młt nõ putãt fũ mortale.
qu̾e tñ iste auũ suũ fuisse testat. At ẽ alius
ẽ ille. alius iste. quãuis eod̃ noĩe nor̃e nũcupẽt᷑:
nõ miłtũ pugno. aliꝰ ille sit: aliꝰ iste uerũ et iste¬

Expanded text:
t medicinae arte praebere. Ecce dixit mortuum coli pro deo in eo loco ubi habebat sepulcrum: falsus ac fallens, quod remeavit in coelum. Adjungens deinde aliud: Hermes, inquit, cujus auitum mihi ncmen est, nonne in sibi cognomine patria consistens omnes mortales undique uenientes adiuuat adque conMercurium. Sed de Aesculapio et Graeci et Latini hoc idem sentiunt; Mercurium autem multi non putant fuisse mortalem, quem tamen iste auum suum fuisse testatur. At enim alius est ille, alius iste, quamuis eodem nomine nuncupentur. Non multum pugno, alius ille sit, alius iste; uerum et iste
Abbreviated transcription (Latin):
ganis custos fuisse d̾os intẽplis. a nob̾ aũt coli
mortuos ĩsepulcris : tanta enumt hoĩes ĩpii ceci¬
tate ĩ mõtes qdãnĩo offendũt resq ccłos suos fe¬
rientes nolũt uider̾.ut nõ adtendãt ĩ om̃ib lictis
paganoꝵ. auͭ nõ in ueĩri.ałi iux ĩueĩri d̾os qͥ nõ
hoĩes fuent mortuisq d̾ini honoes deł ati st̃.
Omicto ꝙ uarro dͭ om̃es ab eis mortuos existĩar
ianes dees. ⁊ ꝓbat ꝑ ea sacra q̃ om̃ib fere mortui
exhibent᷑ uͥ ⁊̃ ludõs ꝯmeõrat funebres. Tamꝙͣ
ħ sit maxiniũ d̾initatis inditiũ. ꝙ ñõ soleant᷑
ludi nͥ iniyib celebrari. hermes ip̃e d̾ qͦ nũc
ait. tũc t̾ra ista scĩssia sedes delubroꝵ atq tẽplõ
sepulcroꝵ. ciͣt mortuoq plenissia: deos egypti¬

Expanded text:
ganis cultos fuisse deos in templis, a nobis autem coli mortuos in sepulcris. Tanta enim homines inpii caecitate in montes quodam modo offendunt resque oculos suos ferientes nolunt uidere. ut non adtendant in omnibus litteris paganorum aut non inueniri aut uix inueniri deos, qui non homines fuerint mortuisque diuini honores delati sint. Omitto, quod Varro dicit omnes ab eis mortuos existimari manes deos et probat per ea sacra, quae omnibus fere mortuis exhibentur, ubi et ludos commemorat funebres, tamquam hoc sit maximum diuinitatis indicium, quod non soleant ludi nisi numinibus celebrari. Hermes ipse, de quo nunait: \'Tunc terra ista, sanctissima sedes delubrorum adque templorum, sepulcrorum erit mortuorumque plenissima\', deos Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsidẽ uoͣ osiris. ꝙͣ młta boa p̾stare ꝓpitiã quãtis
ob ec̃ scimꝰ iratam. Deiũ ut oñderet ex ħ geneͣ esse
dcos. quos illa arte hoĩes fatiũt uĩi dat intlłigi de¬
mones se opinaiͣ. ex hõĩu mortuoꝵ aĩmis exti¬
tisse quos ꝑ arte ꝙͣ in uerierũt hoĩes młtũ errãtes
increduli. ⁊ religiosi. Ait inditos simłacris. qr hii
ꝗ tales deos fatiebãt aĩas face̾ nõ utiq pot̾ant. c̃

Expanded text:
siris quam multa bona praestare propitiam, quantis obesse scimus iratam!\' Deinde ut ostenderet ex hoc genere esse deos, quos illa arte homines faciunt unde dat intellegi daemones se opinari ex hominum mortuorum animis extitisse, quos per artem, quam inuenerunt homines multum errantes, increduli et inreligiosi, ait inditos simulacris, quia hi, qui tales deos faciebant, animas facere non utique poterant, cum
Abbreviated transcription (Latin):
rapta phibe̾ europa. ⁊ iñ geĩti ad amãth saͣphe¬
don ⁊ minos qͦs mag̃ ex ead̾ młiere filios ioui
eẽ uulgatũ ẽ. S taliũ d̾oꝵ cłtores iᵈ̾ qd̾ de rege
ue poete cãtãt. theatra ꝯcreꝑãt. ꝓpͥ celebrãt: ua¬
nitati d putãt fabulaꝵ. ut ẽet uñ ludifie rẽt nu¬

Expanded text:
rapta perhibetur Europa, et inde geniti Rhadamanthus, Sarpedon et Minos. quos magis ex eadem muliere filios Iouis esse uulgatum est. Sed talium deorum cultores illud, quod de rege ue poetae cantant, theatra concrepant, populi celebrant, uanitati deputant fabularum, ut esset unde ludi fierent
Abbreviated transcription (Latin):
antͣͫ de diis idquit ppłi roãni publicis quib
ctes dedicauerũt. eos q płi̾b signis oratos nota¬
uerũt: in hoc libꝰ scriba. s ut exenophanes colo¬
phoniꝰ scribit. ꝗd putem nõ qd ꝯtenda ponã. hõĩs
eĩ est ħ opinani. dei scire. Reꝵ gͥ nõ cõ prehẽsaꝵ
trepidꝰ pollicet᷑. dicturꝰ ea q̃ ab hoĩb instituta suĩt.¬

Expanded text:
as: \'De dis, inquit, populi Romani publicis, quibus aedes dedicauerunt eosque pluribus signis ornatos notauerunt, in hoc libro scribam, sed ut Xenophanes Colophonius scribit, quid putem, non quid contendam, ponam. Hominis est enim haec opinari, dei scire\'. Rerum igitur non conprehensarum trepidus pollicet
Abbreviated transcription (Latin):
libru in alt̾o d̾ diiᷤᷤ inctis dicͣeͣ ingresẜ. ait. Cũ ĩ hoc
libello dubi d̃ diis opĩones posuero / rep̃hẽdi nõ debeo.
Q cͥ putabit iudicai̾ oꝑtere et posse cũ audieiͣt.
fatictipẽ egcitiꝰ ꝑduci possũ ut inpͦ libͦ q̃ dixi in
rigã sũ. Ita nõ solumd̾ diis ctis fecit incͥtu.¬

Expanded text:
librum, in altero de dis incertis dicere ingressus ait: \'Cum in hoc libello dubias de dis opiniones posuero, reprehendi non debeo. Qui enim putabit iudicari oportere et posse, cum audierit, faciet ipse. Ego citius perduci possum, ut in primo libro quae dixi in dirigam summam. Ita non solum istum de dis incert
Abbreviated transcription (Latin):
muł: nõ uultis agnoscer̃. Itaꝙ uidetis ut cũq
cis placuit uł pauci uoluerũt. Sed cũ dicis ẽẽ ꝯces¬
sum ꝓculdubio d̾i gr̾a nõ hoĩs suffitiẽtia ꝯfi¬
teris. Ut eris ci ħ uerbo aꝑtiꝰ uͥ plitonis snĩam
sequẽs: neᷤ ip̃e dubitas ĩ hac uita hoĩe nlło m̾o

Expanded text:
mus, non uultis agnoscere. Itaque uidetis utcumque, cis placuit, uel: Pauci uoluerunt; sed cum dicis esse concessum, procul dubio Dei gratiam, non hominis sufficientiam confiteris. Uteris etiam hoc uerbo apertius, ubi Platonis sententiam sequens nec ipse dubitas in hac uita hominem nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
aĩo passiua. cor ͤ aeria. tꝑ̃e et̾na. Nempe cũ prius
t̾os ĩ ib̾limi celo hoĩes aũt ĩt̾ra infima disiũctẽ
locis ⁊ nẽ digͥtate secernẽt: ita ꝯlusit. habetis
in ꝗt int̾im bina aĩalia dos ab hoĩb płimĩi orffe¬
rẽtes. loci sb̾limitate. uite ꝑpetuitite. n ͨ ꝑfectõe.
ulło int̾ se ꝓpirqͦ ꝯmiuĩcatii. cũ ⁊ habitacła sũ¬
ma ab ĩ fim̾is tãta int̾capedo fastigii dispesta.⁊
uiuacitas illic et̾na ⁊ defccta sit. ħ caduca ⁊ subͤ¬
sidua. ⁊ĩgenia illa abtitudĩe sb̾limata: ħ ad mi

Expanded text:
imo passiua, corpore aeria, tempore aeterna. Nempe cum prius deos in sublimi caelo, homines autem in terra infima disiunctos locis et naturae dignitate secerneret, ita conclusit: \'Habetis. inquit, interim bina animalia: deos ab hominibus plurimum differentes loci sublimitate, uitae perpetuitate, nnullo inter se propinquo communicatu, cum et habitacula summa ab infimis tanta intercapedo fastigii dispescat et uiuacitas illic aeterna et indefecta sit, hic caduca et subsiciua, et ingenia illa ad beatitudinem sublimata si
Abbreviated transcription (Latin):
nebontemi scͥpsit egyptiͫꝰ. uͥ ꝯsulẽti simłis ⁊ q̃renti.
⁊ ꝓdit artes saclegas ⁊ eu̾tit: ⁊ iͥ quid om̃s deõnes
repbat. qͦͦ dicͭ ob in pruden᷑ t rihere hũidu ua¬
ip̃o lune globo. Uertũ nõ audet om̃es fallas et
malitras ⁊ ineptias: quib mei̾to moue̾/ oĩb deõ¬
nib dare. Qsda nãq benignos deõnes more ap¬

Expanded text:
nebontem scribit Aegyptium, ubi consulenti similis et quaerenti et prodit artes sacrilegas et euertit. Et ibi quidem omnes daemones reprobat, quos dicit ob inprudentiam trahere humidum uaipso lunae globo; uemalitias et ineptias, quibus merito movetur, omnibus daemonibus dare. Quosdam namque benignos daemones more ap