comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
goriꝰ. multiloqͥo uacãtes. ut iugi¬
lant̃ aspiciant aqͦ rectitudinis
statu deꝑeũt : diĩ ꝑmultiplicra
ũba dilabũt᷑. humana ⁊ enĩ mẽs
aquȩ more circũ clausa. ad suꝑio¬

Expanded text:
multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a quanto rectitudinis statu depereunt, dum per multiplicia verba dilabuntur . Humana etenim mens aquae more circumclusa ad superio
Abbreviated transcription (Latin):
ostendo.atq eoꝵ exẽpla cauẽda denun¬
tio: qͦs iã cou̾sos ⁊ aliqͣntulũ ꝓficientes.
suꝑbia occulte capturat. qͦs ĩ ꝓfundũ
maloꝵ fraudulentia ddĩratione p̃cipitat:
s iidieãt. De sins negligentiis obuirga¬
ti. aut rebellãt ĩ solent̃: aut m᷑murãt. De

Expanded text:
ostendo, atque eorum exempla cavenda denuntio, quos jam conversos, et aliquantulum proficientes superbia occulte captivat, quos in profundum malorum fraudulenta damnatione praecipitat, sed judicant. De suis negligentiis objurgati, aut rebellant, aut murmurant: de
Abbreviated transcription (Latin):
agit : qͥ sic p̃terita mala deplorat.
ut futura itũ. nõ cõmittat. Nã qui
plangit pecẽm.⁊ it̾ũ ad mitat pec̾m:
quasi siqͥs lauet laterẽ crudũ: quẽ
quãtõ magis lauerit. tͣnto ampliꝰ¬

Expanded text:
it sic praeterita mala deplorat, ut futura iterum non committat. Nam qui plangit peccatum, et iterum admittit peccatum, quasi si quis lavet laterem crudum: quia quanto magis laverit, tanto
Abbreviated transcription (Latin):
terit. sine ip̃a. Superbiȩ uoluntas: Fac̃
dĩ p̃cepta cõtẽpni. Humilitas: custodi¬
ri. Suꝑbia ex angłis demones fecit:
humilitas hoĩes. seĩs angłis similes
reddit. Illa rebelles diabolo subdidit:¬

Expanded text:
est inimica. Superba voluntas facit Dei praecepta contemni, humilitas vero custodiri. Superbia 282 ex angelis daemones fecit, humilitas homines sanctis angelis similes reddit. Illa rebelles diabolo subdit
Abbreviated transcription (Latin):
captiuatos oblectat. ambiciosos
uexeat. angustos in flat. ĩ flatos
humiliat. Cu seruiunt tumidi:
sub quã elati: quã ĩ ueniũt ꝑditi:
ad quã cuirũt lapsuri. Est enĩ ua

Expanded text:
captivatos oblectat, ambitiosos vexat, angustos inflat, inflatos humiliat; cui serviunt tumidi, sub qua jacent elati, quam inveniunt perditi, ad quam currunt lapsuri, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
sequio reu̾entiã : ĩ sermone modestiã:¬
nec ĩ moribꝰ disciplinã. Habent ĩinten¬
tione ꝑtinẽtia.ͥ ĩ cord̾ duritiã: in ser¬
mocinatiõẽ iactantiã : ĩ humilitatȩ
loq̃ndũ qd̾ nesciunt ꝓompti: temerarii¬

Expanded text:
 sermone modestiam, in moribus disciplinam. Habent in intentione pertinaciam, in corde duritiam, in sermocinatione jactantiam; in humilitate floquendum quod nesciunt prompti, a
Abbreviated transcription (Latin):
aucet aut bibat. hoc enĩ regłe nõ re¬
cipit. disciplina: ut uel poma uilia re¬
sumant᷑ aꝗͣ ipsã: añ refectionẽ legitimã
ł p̾positi. qualẽeũq locũ egressꝰ gule uł
ebrietati se socrau̾it: aut si ĩ ꝓximo tͣnsmissꝰ
ꝓsua leuitate. ł gule ñ statĩ expedita
necessitate. ad cellulã redierit : aut cũ
ĩ id facmꝰ fu̾it detẽtꝰ. ut libri eanones
docẽt. aut. xaͣar. diebꝰ a cõmuione se paret᷑.

Expanded text:
ducet aut bibat: hoc enim Regulae non recipit disciplina, ut vel poma vilia resumantur: aquam ipsam ante refectionem legitimam positi, qualemcunque locum egressus, gulae vel ebrietati se sociaverit; aut si in proximo transmissus, pro sua levitate vel gula, non statim expedita necessitate ad cellam redierit, cum in id facinus fuerit detectus, ut canones docent, aut triginta diebus a communione separetur,
Abbreviated transcription (Latin):
rgo cũ aliqͥs suscipit no¬
m̃ alb̃is: dupplici debet
doctrina suis pre esse
disciplis: idẽ oĩa bona ⁊ scã factis
ampliꝰ qͣm u̾bis ostendat. Cap̃ nãq¬

Expanded text:
rgo cum aliquis suscipit nomen abbatis, duplici debet doctrina suis praeesse discipulis; id est, omnia bona et sancta factis amplius, quam verbis ostendat. Ut ca
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ ꝓpt̾ ⁊ de ub̾ elati pharisei. quibꝰ
humiliari m̃init possumus exdiũso.
formã humilitatis. qͣ sublimem᷑ asfu¬
mere : ut siẽ ille cõsid̾atis ⁊ peioꝵ in¬
ita nos nõ nr̃a solũ pigricia. s ⁊ me¬
mi serere supplici tuo: qr nõ solũ sic in¬
numñi serui cui. cõtẽptu scłi sublimes.
iusticiȩ m̃ito głosi. castitatis laude
giera publica penitẽdo. tͥ meruer̃ eẽ

Expanded text:
er et de verbis elati Pharisaei, quibus humiliari meruit, possumus ex diverso formam humilitatis, qua sublimemur, assumere, ut sicut ille consideratis, et pejorum viita nos non nostra solum pigritia, sed et memiserere supplici tuo, quia non sum sicut innumeri servi, contemptu seculi sublimes, justitiae merito gloriosi, castitatis laude flagitia publica, poenitendo tibi meruerunt esse
Abbreviated transcription (Latin):
Tradẽ hꝰmi hominẽ sathane ĩ iit̾itũ
carnis: ut arripiendi illũ corporalit̃
habeat potestatẽ. Qͥ dũ uid̾it se. nec
carnis ħ. nͨ ĩ fut᷑o sp̃s. reqͥem habiturũ:
defacto peniteat ⁊ saluet᷑. Siue sie qͥsq
ꝓm̾itis suis de ełia pellit᷑ ⁊ sachane tra

Expanded text:
Tradere hujusmodi Satanae in interitum carnis. Ut arripiendi illum corporaliter habeat potestatem. Quod cum viderit se nec carnis hic, nec in futuro spiritus requiem habiturum: de facto poeniteat ut salvetur. Sive sic quisque pro meritis suis
Abbreviated transcription (Latin):
patres dixer̃. Nullo eloqͥo ꝯsoletur: ta¬
cito oĩũ ꝑ tͣnseat᷑ aspectu. Retenti bñ¬
dictionẽ: nullꝰ respondeat dñs. qͥcqͥd
ei porrigit᷑. a nullo signet᷑. Qͥcqͥd uͦ extͣ
opꝰ ad signatũ. peculialit̾ ł ult effec̃it.
disꝑgat᷑. ł dissipet᷑. Sit ubiq solꝰ. ⁊ ei

Expanded text:
atio, nullius eloquio consoletur, tacito omnium pertranseatur aspectu; petenti benedictionem nullus respondeat, Deus: quidquid ei porrigitur a nullo signetur; quidquid vero extra opus assignatum peculiariter vel ultro effecerit, dispergatur, vel dissipetur: sit ubique sol
Abbreviated transcription (Latin):
ris at̾ culpe ẽ obnoxiꝰ. si temulentꝰ sit.
si discors. si turpilocꝰ si feminaꝵ fami¬
liaris. si seminans discordias. si ira¬
eidꝰ. si alte ⁊ recte ceruicis. si m̃te
tumidꝰ. ł iactanti in cessu. sumod̾atꝰ
si detractor. susurro. ł in idꝰ. si p̾sũptor
rei pecłiaris. si pecume cõtagio ĩpliea¬
tus. si aliqͥd p̃t̾ regularẽ dispensatio¬
nẽ suꝑfiuũ possidens. si fraudator rei
ł aehis ꝑ ĩ obedientiã mmurau̾it. si rei
maioris dãnĩ intulerit. si furatꝰ fũit.
si ꝑiurau̾it. si falsũ dix̾it. si cõtentiões
⁊ riaas amau̾it. si manifestũ cõuiciũ
fr̃ĩ intułit. si ꝑsonã in nocentis falso
cͥmine macłau̾it si cõtumaei aĩo. se¬
morẽ despex̾it. si ranchorẽ ad u̾sꝯ
fiẽm tenuerit si peccanti ĩ se. ⁊ pꝰ ea
supplicanti ueniã nõ xessĩt. si eũ par¬
fu̾it. si eũ alt̾o ĩ uno lecto iacuerit.
si extͣ cõmunẽ m̃sam. pͥuatĩ ł furtĩ
qͥppiã sũpserit. si alicubi eactͣ ꝯsultũ

Expanded text:
ri autem culpae obnoxius est, si temulentus quisque sit, si discors, si turpiloquus, si feminarum familiaris, si seminans discordias, si iracundus, si altae et erectae cervicis, si mente tumidus vel jactanti incessu immoderatus; si detractor, susurro, vel invidus; si praesumptor rei peculiaris, si pecuniae contagio implicatur, si aliquid praeter regularem dispensationem superfluum possideat, si fraudator rei vel de iis per inobedientiam murmuraverit; si rei majoris damnum intulerit, si furatus fuerit, si perjuraverit; si falsum dixerit; si contentiones et rixas amaverit; si manifestum convicium fratri intulerit; si personam innocentis falso crimine maculaverit; si contumaci animo seniorem despexerit; si rancorem adversus fratrem tenuerit; si peccanti in se et postea supplicanti veniam non concesserit; si cum parit, si cum altero in uno lecto jacuerit, si extra communem mensam privatim vel furtim quippiam sumpserit, si alicubi extra consultum
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ ꝯsectator. ł qͥ oscło. ł qͣlib occasione
qͣ iep̃hensꝰ fu̾it iniare: cõꝓbata pa¬
tent̃ ꝑ accusatores uerissimo siue ces¬
tes causa: publice u̾b̾et᷑ ⁊ carcerali.¬
ui. m̃sibꝰ angustia mace̾tur. Et tͥdua¬
na ꝑ ebdas singłas refectione panis.
ex igui ordeacei. uesꝑtino tp̃r subleuet᷑.
pꝰ deinde exxpletis his m̃sibꝰ. aliis.ui.
iñsibꝰ. succedentibꝰ. sub senioris sp̃alis
custodia. segregata ĩ cortieła de gens.
oꝑe manuũ ⁊ or̾̃one ꝯtinua. sit ꝯtentꝰ.
Uigiliis ⁊ flecibꝰ. ⁊ umilitati subietꝰ.¬

Expanded text:
consectator, vel qui osculo, vel qualibet occasione turpi reprehensus fuerit inhiare, probata patenter per accusatores verissimos, sive testes causa, publice verberetur; coronasex mensibus angustia maceretur, et triduana per hebdomades singulas refectione panis exigui hordeacei vespertino tempore sublevetur. Post deinde, expletis his mensibus, aliis sex mensibus succedentibus sub senioris spiritalis custodia segregata in corticula degens opere manuum et oratione continua sit contentus, vigiliis et fletibus, et humilitate subje
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ dici. occurrerit: nõ stet ĩ ordine.
suo in coro: s ultimꝰ oĩum stet: aut ĩ
loco quẽ talibꝰ negligentibꝰ scorsũ cõsti¬
tuerit albs.: ut uideat᷑ ab ipso ł ab oĩbꝰ
usq dũ cõpleto oꝑe dĩ. publica satis¬
factione peniteat. Ideo at̃ multimo eos
tio. attam̃ anꝗ̃ finito eodẽ psalmo fr̃
in or̃ones ꝓeũbant. cõgregationi se
inserere atq in miscere festinent. Qd
si ampltꝰ ł modicũ retarĩau̾it. finitis
uigłiis u̾a humilitate submissus. ue¬
niam negligentie sic̃ suꝑiꝰ diximꝰ.

Expanded text:
mus dici occurrerit, non stet in ordine suo in choro, sed ultimus omnium stet; aut in loco, quem talibus negligentibus seorsum constituerit abbas, ut videatur ab ipso, vel ab omnibus, usque dum completo opere Dei publica satisfactione poeniteat. Ideo autem eos in ulttio. Attamen antequam finito eodem psalmo fratres in orationes procumbant, congregationi se inserere atque immiscere festinet. Quod si amplius vel modicum retardaverit, finitis vigiliis vero humilitate submissus veniam neglig
Abbreviated transcription (Latin):
opꝰ ꝓiciãt. Artifices ferram̃ta dimit¬
tant: scͥptores lict̃ã ñ integrent: oĩs
frm̃ manꝰ deserat q̃ agebat festinet
statĩ mor eũ grauitate pes ad oratoriũ
sensꝰ ad am̃. ut mor ad pͥmã oronẽ oc¬
curͣant. ⁊ tanꝗͣ apes ad mel. intͣntiũ ĩ ora¬
toriũ fr̃m exam̃ ebulliat: ut qͥ tacitꝰ
erat scĩ oratorii locꝰ. statim psalmoꝵ
clamoribꝰ impleat᷑. Q uod siqͥs ad noc

Expanded text:
opus projiciant, artifices ferramenta dimittant, scriptores litteram non integrent, omnis fratrum manus deserat quod agebat; festinet statim mox cum gravitate pes ad oratorium, sensus ad Deum; ut mox ad primam orationem occurrant, 577 et tanquam apes ad mel intrantium in oratorium fratrum examen ebulliat; ut qui tacitus erat sancti oratorii locus, statim psalmorum clamoribus impleatur; et silentium loc
Abbreviated transcription (Latin):
Qñeũq ł cdiurnis ł noctnis horis ad opꝰ
diuinũ signũ in sonuerit. mox eũ sũma
festinatiõe sungendũ ẽ. ac si p̾co regis
in sonet. oĩ oꝑe q̃ in manibꝰ habebatur pꝰ¬
posito ut nicħ oꝑi dĩ p̃ponat᷑. s mens
ad sonitũ p̾conis intenta. ⁊ oꝑa dĩ ini¬
.xa. cũ oĩ gͣuitate ⁊ mansuecudine ad in¬
tonandã głam maiestatis eiꝰ. ⁊ pietatis
eiꝰ gr̃as referendas festine currat. hic¬

Expanded text:
nque vel diurnis vel nocturnis horis ad opus divinum signum insonuerit, mox cum summa festinatione surgendum est, ac si praeco regis insonet, omni opere quod in manibus habebatur postposito; ut nihil operi Dei praeponatur: sed mens ad sonitum praeconis intenta, et operi Dei innixa, cum omni gravitate et mansuetudine ad intonandam gloriam majestatis ejus, et pietati ejus gratias referendas festina currat.
Abbreviated transcription (Latin):
penitentie delegabit᷑. hĩc eassianꝰ ait.¬
nõ occurrerit: int̾iꝰ mnoratoriũ int̾ psal¬
lentes fĩs int̾ire nõ audeat s stans foris
ad ianuã sustineat doñ finitis psalmis.
abb̃e impetret ueniã. Qd si cõtẽpserit sa¬

Expanded text:
enitentiae delegabitur. Hoc idem enitentiae delegabitur. Hoc idem non occurrerit, ulterius in oratorium inter psallentes fratres introire non audeat. Stans foris ad januam sustineat, donec finitis psalmis abbate impetret veniam. Quod si contempserit sa
Abbreviated transcription (Latin):
Nã sifori⁊ oratoriũ remaneat. erit forte
tał qui se aut recollocet ⁊ aormiat.:
ł certe sedeat foris uł fabłis uacet. ne
aetur. occasio maligno. S ingrediat᷑
intus: ut nec totũ ꝑdat. ⁊ de reliqͦ em̃¬
fous oĩno nõ segregent᷑. ne a somno de¬
tenti dormiant: aut in aliqͦ. maligno
hosti. adeundi det᷑ occasio. Intꝰ ⁊ enĩ
aia ac metu frangit᷑. dũ ab oĩbꝰ uidet᷑.
Et qñ cet̾i exxpleto officio foris egre¬
ãiunt᷑. ille in ecłia ꝓipsa tarditate
positus .xͦiiͫ. psalmos. supͣ cursꝰ seriẽ
eantet. Si uͦ ex toto cursũ suũ ꝑdidĩt
p̃cipue nocturnis horis. in quibꝰ nul¬
lũ aliud opꝰ impendit suꝑ positione
dr̃ occurrerit: lege qͣ supͣdicimꝰ.
in ułtimo stet loco. Nec p̾sumat socia¬
ri choro psallentiũ. usq ad satisfac¬
tionẽ. nͥ forte albs licentiã dederit
ꝑmissione sua: ita tam̃ ut satis faciat
or̃onet diurnas. qͥ ad pͥmũ psalmũ ñ
oceurrerit in troire in oratoriũ: cũ

Expanded text:
Nam si foris oratorio remaneant, erit forte talis, qui se aut recollocet et dormiat, aut certe sedeat sibi foris, vel fabulis vacet: et datur occasio maligno. Sed ingrediatur intus: ut nec totum perdat, et de reliquo emforis omnino non segregentur, ne a somno detentae dormiant, aut in aliquo maligno hosti adeundi detur occasio. Intus etenim dia ac metu frangitur, dum ab omnibus videtur. Et quando caeterae expleto officio foras egrediuntur, illa in ecclesia pro ipsa tarditate posita duodecim psalmos super cursus seriem cantet. Si vero ex toto cursum suum perdiderit, praecipue nocturnis horis, in quibus nullum alium opus impendit, suppositione r, occurrerit, lege qua supra diximus in ultimo stet, nec praesumat sociari choro psallentium usque ad satisfactionem: nisi forte abbas licentiam dederit permissione sua: ita tamen, ut satisfaciat orationes diurnas qui post primum psalmum non occurrerit, introire in oratorium cum
Abbreviated transcription (Latin):
sima atq p̃clara arma assumis. Ar
ma enim obedientie. ideo fortissima
beatꝰ nominauit benedictus: quia
es humanos labores qui uoluntarie
fiunt. obedientie labor eruꝑat. Qͥd
enim foctius ẽẽ p̾: quã ut se homo¬

Expanded text:
s. Illos avaritia crudeles; istos misericordia facit benignos. Illos invidia contentiosos; istos mansuetudo pacificos. Illi per superbiam pro suis hominibus litigant; isti per humilitatem alter alterum existimant superiorem sibi. Per illos
Abbreviated transcription (Latin):
rimũ. ⁊ infidele monachoꝵ genu :
uł pociꝰ noxia illa plantacio re-¬
di uiiua conereuit: qͦ ꝑ ananiã
⁊ saphirã ĩ exordio eccłie pullu¬
lans : apłi petͥ seueritate succisa
ẽ ÷ q̃ int̾ monachos tã detestabiles.
execrandaq iudicata ẽ. nͨ aqͦquã
ult̾iꝰ usurpatã. q̃ diu illiꝰ tã dis¬
tricte formido sentencie memorie¬
r̃dictos noui facinoris pͥncipes. non
penitencie. non rilla passꝰ ẽ satufae¬
cione curari: s ꝑmciosisimiũ ger¬
men. celeri moite succidit᷑

Expanded text:
rimum et infidele monachorum genus, vel potius noxia illa plantatio rediviva concrevit, quae per Ananiam et Sapphiram exordio Ecclesiae pullulans, apostoli Petri severitate succisa est , quae inter monachos tamdiu detestabilis execrandaque iudicata est nec a quoquam ulterius usurpata, quamdiu illius tam districtae formido sententiae memorstolus praedictos noui facinoris principes non paenitentia, non ulla passus est satisfactione curari, sed perniciosissimum germen celeri morte succidit.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ abalio discat humilitatẽ.⁊ ab alio
pacienciã. Unꝰ em̃ silenciũ : alt̾ doce¬
at mansuetudinẽ. Nõ faciat qd̾ uult.
comedat qd̃ iubet᷑ : habeat qͣntũ ac¬
ceꝑit: oꝑis sui pensũ ꝑsoluat. Subi¬
ciat᷑ cui nõ uult. lassus adstratũ ue¬
niat : ambulansq dormitet: nͨ dũ
expleco sonno. surge̾ compellat᷑
Passꝰ inuriã taceat. Quartũ uͦ ge

Expanded text:
 ab alio discat humilitatem, ab alio patientiam. Unus enim silentium, alter doceat mansuetudinem. Non faciat quod vult: comedat quod jubetur: habeat quantum acit: operis sui pensa persolvat. Subjiciatur cui non vult. Lassus ad stratum veniat, ambulansque dormitet, necdum expleto somno surgere compellatur. Passus injuriam taceat. Prae
Abbreviated transcription (Latin):
Et bene instructi frat̾na ex
acie ad singłaẽ pugna here¬
mi securi iã sine cõsolacione
alt̾ꝰ sola manu uł brachio.
contra uicia carnis. uł cogita¬
cionũ: deo auxiliante suffi¬
ciunt pugnare. Acies dicit᷑¬

Expanded text:
et bene instructi fraterna ex acie ad singularem pugnam eremi, securi jam, sine consolatione alterius, sula manu vel brachio contra vitia carnis vel cogitationum, Deo auxiliante, sufficiunt pugnare. » Audi
Abbreviated transcription (Latin):
zonta: idẽ singłaris ac solitarie
uite. districcione nominati s̃. Uñ
conseq̃ns fuit. ut excomunioẽ
cõsorcii. Rom. ẜisatay. celleq ac
diũsoria eoꝵ. Roi hobia. uocarẽ¬
tꝰ. Istud gͦ solũ fuit antiqͥssimũ
s etiã gr̾̃a pͥmũ ẽ: qͦdq ꝑ annoᷤ
etiã nuc̃ adhuc in districtis ce¬
nobiis cernimꝰ residere uestigia.

Expanded text:
ςοντες a singularis ac solitariae uitae districtione nominati sunt. unde consequens fuit ut ex communione consortii coenobiotae cellaeque ac diuersoria eorum coenobia uocarentur. istud ergo solummodo fuit antiquissimum sed etiam gratia primum est qetiam nunc adhuc in districtis coenobiis cernimus residere vestigia.
Abbreviated transcription (Latin):
positionis nouitatẽ. int̾ cet̾os fr̃s sp̃ales
hubeat᷑ insignis. ⁊ ita sit astudiosis suꝑfluisq
accurationibꝰ aliena ut nullis it̾ũ ꝑ ĩ eu¬
riã collectis aut affectatis sordibꝰ sit de¬
formis. Postremo sic ipsa uestis ab huius
mundi separet᷑ ornatu. ut ĩ oĩ seruoꝵ dĩ
cultu cõmunis sit. Nã qͥcqͥd int̾ famłos dĩ
nõ ab oĩbꝰ tenet᷑: s ab uno ł apaucis p̾su¬
mit᷑: aut suꝑfluũ aut elatũ ẽ. ⁊ ꝓpt̾ hoc

Expanded text:
positionis novitate inter caeteros fratres spiritales habeatur insignis: et ita ab studiosis superfluisque accurationibus aliena, ut nullus iterum per incuriam collectis aut affectatis sordibus sit deformis. Postremo sic ista vestis ab hujus mundi separetur ornatu, ut in omnium servorum Dei cultum communis sit. Nam quidquid inter famulos Dei non ab omnibus tenetur, sed ab uno vel paucis praesumitur, aut superfluum aut ela
Abbreviated transcription (Latin):
ad caput puliillũ. Que tñ lecta freq̃n¬
ter ab alb̾e scrutanda s̃. ꝓpt̾ opꝰ peculiare:
ne inueniat᷑. Et sicui inuentũ fu̾it q̃d
ab abb̃e nõ acceꝑit. grauissime disciplme
subiaceat. Et ut hoc inciũ peculiaris
radicitꝰ amputet᷑. dent᷑ ab abb̾e oĩa qͥ neces

Expanded text:
aena et capitale. Quae tamen lecta frequenter ab abbate scrutanda sunt propter opus peculiare, ne inveniatur. Et, si cui inventum fuerit, quod ab abbate non acceperit, gravissimae disciplinae subjaceat. Et ut hoc vitium peculiaris radicitus amputetur, dentur ab abbate omnia quae s
Abbreviated transcription (Latin):
posito ⁊seruant᷑ foris expellat᷑: qr nõ ẽ
fas eũ uestinitis monast̾ii que accepit
scłares qͣs dũ mutat exutꝰ fu̾it. eũ dili¬
gentia reposite cõseruẽt᷑. tã delaicis. ꝙͣ¬
iã defirmato ꝯu̾so. ne forte q̃ nõ ĩ cõu̾¬
sis cõtingat. eũ ad suos denuo uomitꝰ
redire uolu̾it: ⁊ scłi eleg̾it it̾ato. re¬
monitionũ pot̾it uincłis retin̾i. reddat

Expanded text:
 et foris expellatur: quia non est fas cum vestimentis monasterii quae accepit saeculares, quas duntaxat exutus fuerit, cum diligentia repositae conserventur, tam de laicis quam de firmato converso; ne forte, quod non in conversis contingat, cum ad suos denuo vomitus redire voluerit, et saeculi elegerit iterato remoniti
Abbreviated transcription (Latin):
iratꝰ pat̾ suos nos aliqño filiez ex¬
heredet.s. nͦ ut metuendꝰ dñs irri¬
tatus malis nr̃is. ut nequissimos
seruos ppetuã tradat ad penã.
qui eum sequi nolunt ad głiam.

Expanded text:
iratus Pater suos nos aliquando filios exhaeredet; sed metuendus Dominus irritatus a malis nostris, ut nequissimos servos perpetuo tradat in poenam, qui eum sequi noluerunt ad gloriam.
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi ẽ in tellectꝰ sine errore: mie¬
moria sine obliuione: cogitatio sine
pugatione. caritas sine simulatioe.
sensus sine offe̾nsione. in columitas
sine debilitate: salus sine dolore. uita
sine morte : felicitas sine impedim̃¬
to. saturitas sine fastidio: &e tota sa¬
nitas sine morbo.

Expanded text:
 est intellectus sine errore, memoria sine oblivione, cogitatio sine pervagatione, caritas sine simulatione, sensus sine offensione, incolumitas sine debilitate, salus sine dolore, vita sine morte, facilitas sine impedimento, saturitas sine fastidio, et tota sanitas sine morbo:
Abbreviated transcription (Latin):
abb̃s. ne aliqͣndo de alio noto monastĩo
monachũ ad habitandũ suscipiat sine
consensu alb̃is eiꝰ aut litt̾is cõm̃daticiis:
de alio monast̾i̾o: sine uoluntate eiꝰ qͥ¬
p̃ ẽ pat̾. fr̃s reciꝑe. Nõ solũ reciꝑe. s nͨ
uidere oportet. dicente apło: qr qͥ pͥ
ut in aliud monast̾iũ ĩ grediat᷑: cõm̃de¬
t᷑ ab eo ei qͥ p̃ ẽ uͥ eẽ desidãt. ⁊ sic suscipiat᷑.¬
Ille uͦ monacꝰ qͣntos fr̃s ĩ alio monast̾i̾o
iuenit: tantos se nou̾it hr̃e pͥores. S¬
nͨ attẽdendũ ẽ q̃d fuit antea: s ꝓban

Expanded text:
abbas, ne aliquando de alio noto monasterio monachum ad habitandum suscipiat, sine consensu abbatis ejus aut litteris commendatitiis, de alio monasterio sine voluntate Patris fratres recipere: non solum recipere, sed nec videre oportet, dicente Apostolo: Quia ut in alio monasterio ingrediatur, commendetur ab eo ei qui praeest, ubi esse desiderat; et sic suscipiatIlle vero monachus quantos fratres in alio monasterio invenerit, tantos se noverit habere priores; nec attendendum est qui fuit antea, sed proban
Abbreviated transcription (Latin):
te ab̃b̾e: legant᷑ alie.iiͦiͦͬi. lectiones
denouo cestainto. ordine qͦ supͣ. sqͣrtũ
ãt responsoꝵ: in cipiat abbs ym¬
nii.te deũ laudamꝰ. Eͦ ꝑdicto: legat
abbs lectionẽ de eugłio: cũ honore
pondeant õs am. W subseqͣt᷑ more ałłs
hymini: te dec: laus.  data bñdictio¬
ne: in cipiant matutinos. Dic̃ enĩ: in¬
cipiat abłs imnũ. lectionẽq eugłii
legat. T i nõ ħ õs debent. ualentqs
fac̃e abb̾es. Sũt eni qͥ ĩ pediente cul
Cantoris nõ gestant officnĩ:⁊ idõ
nõ possũt ambrosianũ. alte boando
no nuramine posst̃ gubnare sͥ cõ¬
missũ: ⁊ ꝓpt̾ea eligunt᷑ ad abbis mi

Expanded text:
te abbate, legantur aliae quatuor lectiones de Novo testamento, ordine quo supra. Post quartum responsorium incipiat abbas hymnum, Te Deum laudamus; quo perdicto, legat abbas lectionem de Evangelio, cum honore pondeant omnes, amen: et subsequatur mox abbas hymnum, Te decet laus. Et data benedictione incipiant Matutinos. Qui abbas hymnum, lectionemque Evangelii legat. Tamen non haec omnes debent valentque facere abbates: sunt enim qui aut impediente culpcantoris non gestant officium, et ideo non possunt Ambrosianum alte boando erno juvamine possunt gubernare sibi commissum, et propterea eliguntur ad
Abbreviated transcription (Latin):
cis Residentibꝰ cũctis disposite ⁊
ꝑ ordinẽ ĩ subsellis: legant᷑ in codi¬
ce ut supͣdixcimꝰ. qͣtuor lectiones
cũ resporiis suis. uͥ tm̃ in qͣrto respõ¬
sorio dicat᷑ a cantãte gła. Subsellia

Expanded text:
 residentibus cunctis disposite, et per ordinem in subselliis, legantur in codice, ut supra diximus, quatuor lectiones cum responsoriis suis: ubi tantum in quarto responsorio dicatur a cantante, Gloria
Abbreviated transcription (Latin):
bełs nouemb̾. oĩs ut sup̃die¬
tũ ẽ psalmodiȩ qͣntitas teneat᷑: eoc¬
cepto qd̾ lectiones in codiee ꝓpt̾̃ bre¬
uitatẽ noctiũ minime legantur:
s ꝓipsis tribꝰ lectionibꝰ una deuet̾i
testam̃to. memorit̃ dicat᷑. Em bre¬
ue respons orni sub seqͣt᷑ ⁊ reliqͣ

Expanded text:
s Novembris omnis, ut supra dictum est, psalmodiae quantitas teneatur: excepto quod lectiones in codice propter brevitatem noctium minime legantur: sed pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter legatur, quam breve responsorium subseq
Abbreviated transcription (Latin):
uiã ex̾citare. Suꝑ quẽ ałb̾s reqͥescat. ut
ĩ nullo ab eiꝰ p̃ceptis aeuiet. s ĩ oĩbꝰ sub¬
ditꝰ. ⁊ ĩ iussis senioris decẽtꝰ. nicħq abb̃is
uoluntati sit ꝯtͣriꝰ. ł faciat. aut ordinet
faciẽdũ: s oĩa ꝑ eiꝰ intr̃ogationẽ. iuxta
illud q̃ scͥptũ ẽ. Int̾oga patrẽ tuũ ⁊ an¬
nimciabit tͥ: maid̾e tuos ⁊ dicẽt tͥ. Inc̾o

Expanded text:
viam excitare; super quem abbas requiescat: ut in nullo ab ejus praeceptis deviet; ut in omnibus subditus, et in jussis senioris detentus, nihilque abbatis voluntati sit contrarius, aut faciat aut ordinet faciendum, sed omnia per ejus interrogationem, juxta illud quod scriptum est: Interroga patrem tuum et annuntiabit t
Abbreviated transcription (Latin):
stẽdãt exẽplũ: ut et foris ab extͣneis nñ dm̃
glificet᷑. Iurta q̃ dñs ait. Sic luceat luor ur̃a
corã hoĩbꝰ: ut uideãt oꝑa ur̃a bona. ⁊ głificẽt
m̃cedis p̃parẽt. lucͣndũ oĩũ. euꝰ uice foris
ger̃ eurã. si cauti moribꝰ cũ uirtutũ magi¬
stra humilitate exristãt. ut oĩs paciẽtie
blandim̃ta. eaxolloqͥo affabili hostẽdãt.

Expanded text:
stendant exemplum, ut et foris ab extraneis nomen Domini glorificetur; juxta quod Dominus ait: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent mercedis praeparent lucra, dum omnium vice foris gerunt curam. Sic cautae moribus cum virtutum magistra humilitate existant, ut omnis patientiae blandimenta ex colloquio affabili ostendant.
Abbreviated transcription (Latin):
strandũ ẽ. Prepositꝰ gͦ monast̾ui: ñ etate
senili. s moribꝰ ꝯstituẽdꝰ ẽ. Multos ⁊ enĩ
ꝓlixitas annoꝵ attollit: s decꝰ torpẽtcis
uite. ad infantie mat᷑itatẽ torpescẽdo
reduc̃. Cõstituẽaꝰ ẽ gͦ p̃positꝰ. moris gͣuis:
sermone sollers ingemo fortis.⁊ sid̾atiõe¬

Expanded text:
asterii. Praeposita monasterii non aetate senili, sed moribus constituenda est. Multas etenim prolixitas annorum attollit, sed dedecus torpentis vitae ad infantiae immaturitatem tepescendo reducit. Constituenda ergo est praeposita moribus gravis, sermone solers, inge
Abbreviated transcription (Latin):
quã uiuenti uitã. sine ꝯfessione
p̃stare. ne aliqͥs. culpaꝵ suaꝵ
numositatibꝰ t̾reret᷑ addidit qm̃
bonꝰ. Qͥs enĩ dubitet ad eũ rec᷑rere:
quȩ sͥ audit posse celerrime sub¬
uenire : Ad didit. qm̃ in seculũ
miscđia eiꝰ Ad dito bono dño ne
se humana negligentra astudio¬
sa ⁊ sedula supplicatione suspen¬
deret : remedii eaułam dic̃: ut
ad ꝯfessionẽ celerẽ añi om̃ debe¬
inte huiꝰ significat cursũ. uͥ mi
stulare. Ibi enĩ dãpnatio ẽ ꝯfi¬
teri pec̾ẽm uͥ iã costat ȩẽ iudicũ.

Expanded text:
 sine offensione praestare. Et ne aliquis de culparum suarum numerositatibus terreretur, addit quoniam bonus. Quis enim dubitet ad eum recurrere, quem sibi audit posse celerrime subvenire. Addidit, quoniam in saeculum misericordia ejus. Audito bono Domino, ne se humana negligentia a studiosa et sedula supplicatione suspenderet, remedii causam dicit, ut ad confessionem celerem Domini debevitae hujus significat cursum, ubi mistulare. Ibi enim damnatio est confiteri peccatum, ubi jam constat esse judicium.
Abbreviated transcription (Latin):
riu. hoc ẽ cogniti fac̃e: in cõfessione
delicta ꝑduẽe. Oꝑie ẽ aũt ualde aliqͥd
silentio teg̾ẽ: aut cordis dissimula¬
tione celare. hoc faciunt stulti. qͥ pu¬
tant am̃ ignorare posse q̃d agũt: ꝯtͣ¬

Expanded text:
 hoc est cognitum facere, in confessionem delicta perducere. Operire est autem valde aliquid silentio tegere, aut cordis dissimulatione celare. Hoc faciunt stulti, qui putant Deum ignorare posse quod agunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uet᷑. uł fr̃s paciant᷑ iniuriã: s ⁊ neces¬
sitatẽ in firmoꝵ fr̃m ac laborẽ cõsidãs.
Nicħ gͦ cantis desidiis neget ex his que
hũnit. qͣntũ ilł neceẽ fu̾it. aduenientibꝰ
diu̾sis fr̃ibꝰ. escas parabit. ħ erit cura
cꝰtodis cellararii. recurrẽs sẽꝑ ad senoꝵ
cõsiliũ. ⁊ reqͥrẽs de oĩbꝰ ł p̾cipue de his
que ꝓpͥo suo intelletu nõ potuerit ad im¬

Expanded text:
res patiantur injuriam. Sed et necessitatem infirmorum fratrum ac laborem considerans, nihil aegrotantium desideriis neget ex his, quae habuerit, quantum illis necesse fuerit. Advenientibus diversis fratribus escas parabit. Haec erit cura custodis cellarii, recurrens semper ad seniorum consilium, et requirens de omnibus, vel praecipue de his quae proprio suo intellectu non potuerit adim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legat unꝰ lcõnes ł uitas patrũ: aut
ẽte aliud qd edificet audientes. N on aut̃
eꝑtaticũ aut regũ: qr infirmis intellecti¬
bꝰ nõ erit utile. illa hora hanc scͥpturã au¬
dire. aliis uͦ oris legant᷑. Qd aut̃ diete¬

Expanded text:
ones vel Vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes; non autem Eptaticum, aut Regum quia infirmis intellectibus non erit utile illa hora hanc scripturam audire: aliis vero horis legantur. Si aute
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ ꝓpt̾ ⁊ de ub̾ elati pharisei. quibꝰ
humiliari m̃init possumus exdiũso.
formã humilitatis. qͣ sublimem᷑ asfu¬
mere : ut siẽ ille cõsid̾atis ⁊ peioꝵ in¬
ciis. ⁊ suis uͥtutibꝰ. ẽ elatꝰ adrumã.
ita nos nõ nr̃a solũ pigricia. s ⁊ me¬
mi serere supplici tuo: qr nõ solũ sic in¬
numñi serui cui. cõtẽptu scłi sublimes.
iusticiȩ m̃ito głosi. castitatis laude
giera publica penitẽdo. tͥ meruer̃ eẽ

Expanded text:
er et de verbis elati Pharisaei, quibus humiliari meruit, possumus ex diverso formam humilitatis, qua sublimemur, assumere, ut sicut ille consideratis et pejorum vitiis, et suis virtutibus, est elatus ad ruinam, ita nos non nostra solum pigritia, sed et memiserere supplici tuo, quia non sum sicut innumeri servi, contemptu seculi sublimes, justitiae merito gloriosi, castitatis laude flagitia publica, poenitendo tibi meruerunt esse
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ sollembꝰ: qͦ ad missas sustineãt. Intͣn¬
tes ⁊ eaeuntes ebdrii in oratorio moxe
matutinis finitis am̃ea. oĩũ genbꝰ pro¬
uoluant᷑: postulantes ꝓse orari. Hanc
ab eis bñdictionẽ ⁊ retͥbutiõis m̾cedẽ ꝓ
labore toeiꝰ septimane fidelit̾ expetentes:
ut cõplentes eos xͥ mandatũ. gen̾alit̾ ab
sũmata obseqͥa. uelut piũ sac̾ficiũ deo

Expanded text:
 solemnibus usque ad missas sustineant. Intrantes et exeuntes hebdomadarii in oratorio mox matutinis finitis Dominica omnium genibus provolvantur postulantes pro se orari. ab eis benedictionem et retributionis mercedem pro labore totius septimanae fideliter expetentes: ut complentes eos Christi mandatum generaliter ab summata officia velut
Abbreviated transcription (Latin):
hii qͥ egrediunt᷑ utensilia. in qͥbꝰ ministra¬
uer̃. ac uasa ꝯsignent. qͥ tanta sollicitu¬
adine curaq custodiãt. ne aliqͥd er eis.
magnis rebꝰ. rõnẽ nõ solũ hoĩ. s etiã dño
reddit᷑os. si forte aliqͥd ex his negligẽt᷑
fu̾it fractũ ł ꝑditũ. Ita enĩ septimanariꝰ
obseqͥũ suũ fidelit̾ ꝑagat: ne unũ qͥdẽ
gͣnũ leguminis negligent̾ ꝑire de suis
manibꝰ paciat᷑: qr oĩa q̃ in monastĩo fu̾int
semel ingressa. tanꝗͣ saeroscã. ⁊ qͣi iã dõ
ꝯsecͣta. cũ sũma reu̾entia patres nr̃i.

Expanded text:
 in quibus ministraverint, et vasa consignent, quae tanta sollicitudine curaque custodiant, ne aliquid ex eis imagnis rebus rationem non solum homini, sed etiam Domino reddituros, si forte ex his negligenter fuerit fractum aut perditum. Ita enim septimanarius obsequium suum fideliter peragat, ne unum quidem granum leguminis negligenter perire de suis manibus patiatur: quia omnia quae in monasterio fuerint semel ingressa tanquam sacrosancta, et quasi jam Deo consecrata cum summa reverentia Patres nostri
Abbreviated transcription (Latin):
corrigat᷑. Qͥ a scͥptũ ẽ. Qͥ abic̃ disci¬
plinã infeliar ẽ. Mod̾ante gͦ scientia
sani: medendi cura adibeat᷑. Si uͦ tale
uulnꝰ ꝑfom̃ta castigationũ. ⁊ pietatis
ac lenitatis unguenta. sospitati nõ
tiã. ł discipline corporał penã. ĩ cͣrat.
et si nec eaxõmunicatioĩs metu. nͨ
flagelli pena. frangit᷑. augeat᷑ adhuc
pietatis fomes. ita ut ab oĩ ꝯgrega¬
tione ꝓ eo cõmuni dñs. oronũ offitio.
dep̃cet᷑. ut qͥ laq̾o diabłi irretitꝰ tenet᷑¬

Expanded text:
corrigatur: quia scriptum est: Qui abjicit disciplinam, infelix est . Moderante ergo scientia saniei medendi cura adhibeatur. Si lethale vulnus per fomenta castigationum, et pietatis ac lenitatis unguenta sospitati non tiam, vel disciplinae corporalis poenam incurrat. Et si nec excommunicationis metu, nec flagelli poena frangitur, augeatur adhuc pietatis fomes; ita ut ab omni congregatione pro ea communis Dominus orationum officio deprecetur: ut quae laqueo diaboli irretita tenet
Abbreviated transcription (Latin):
dium regia ducat eum: ut caueat dextͣa
sollers timeatq sinstram. Hortantur
sacra munia legis eum. T rista non
rutilos sc̃orum carpere fructus. actib
in cunctis consociet᷑ eis : moribus ornas
&e casto corpore comptus. uiuat ⁊ adi
mitissimus. atq benignꝰ. Sit paciẽs
sobrius. ꝓuidus.atq pius. Indolis &e
docilis. sapiens & mente psillus: Cõ¬
punctus. placidꝰ. & bene caurtus eat
E xxitet ui terea cordis compunctio fa
Teugit & ablutos paradisi ride colones.
Efficit ut habeat iam sine fine ciues.
qui iugit̾ laudis possunt ꝑ soluere gͣa

Expanded text:
dium regia ducat cum. Ut caveat dextram dium regia ducat cum. Ut caveat dextram solers, timeatque sinistram, Hortantur sacrae munia legis eum. Tristia non rutilos sanctorum carpere fructus, Actibus in cunctis consocietur eis. Moribus ornatus, et casto corpore comptus, Vivat, et a mitissimus, atque benignus Sit patiens, sobrius, providus, atque pius, Indolis et docilis, sapiens, ac mente pusillus Conceptus, placidus, et bene cautus eat. Excitet interea cordis cTergit, et ablutos paradisi rite colonos Efficit, ut habeat jam sine fine cives Qui jugiter laudis possint persolvere grates,
Abbreviated transcription (Latin):
& hornat. Librat et equiꝑat: ꝙ mo¬
iustum conflagiat ut aurũ. Limat
&e examinat: & poliẽdo librat. Est o¬
uibus. uuga gracił modatio iusta. Li¬
ma pia clapians. iegna beata parans.
Aiguit obsecrat. in crepat: atq libẽt
emendat. Quos sͥ g̾mano federe cõ¬
sociat. Possit ad et̾̃num mocħos ꝑdu¬
cere regnum. Et sociare choro dulcit̃
angłico. Quamius ħ socios celi dedu¬
cat ad leta. ẽ tñ aigustus callis. &e
arta ua. Arta pios celsi. deduc̃ ad
atͥa regni. Ampla malos putei. merg̃
in ima nigri. Nemo uiam timeat. mo¬
nacħs ui trare ꝑ artã. duc̃ ad astrigeꝵ
t̃ conscende celsa. Iuem nocuo nulla
cum corpore nullus. Uerb̾at ethereas.
sepe uolando uias. Nullus enim mochs
pc̃ci pondere pressus. stelliferi pot̾it
regna subire poli. Omnis enim mocħs
lacrimis commissa lauare deb ce ult̾iꝰ
nulla lauanda pati. Temperet int̾ea
mocħi discretio mentem÷ & uia ꝑ me¬

Expanded text:
et ornat. Librat et aequiparat et moet ornat. Librat et aequiparat et moic, conflat ut aurum. Limat et examinat, et poliendo librat. Omnibus est virga gracilis, moderatio justa, Lima pia pie capiens, regna beata parans. Arguit, obsecrat, increpat, atque libenter emendat. Quos sibi germano foedere consociat. Novit ad aeternum monachos perducere regnum Et sociare choro dulciter angelico. Quamvis haec socios coeli deducat ad alta, Est tamen angustus callis, et arcta via, Arcta pios celsi deducit ad atria regni, Ampla malos putei mergit in ima nigri. Nemo viam timeat monachorum intrare per arctam, Ducunt ad astrigerum ter conscendere celsa Quem nocuo nulla cum corpore nullus Verberat, aethereas saepe volando vias. Nullus enim monachus peccati pondere pressus Stelligeri poterit regna subire poli. Omnis enim monachus lacrymis commissa lavare Debet, et ulterius nulla lavanda pati. Temperet interea monachi discretio mentem, Et via per me
Abbreviated transcription (Latin):
uisqͥs ad et̾num. uerbi¬
pie uult conscendere regnun.
aebet ad astrigerum mente subire polũ.
Religione pia uite ꝑ quitere callem.
Est mocħis scĩ bñdicti: regula patͥs.
ꝑfcctis plens suauis: & ampla uia.
Asꝑa s pueris. nͨ nõ tuonibꝰ arta.
Quos aluit gremio lactea uita diu.
hec est sc̃a uia prelucida semita celi.
Carpere quam cupiunt caftra b̾a di.
Ammonet ħ mochor sublunis regła ꝯctoᷤᷤ.
Nt rebus careant regna suꝑua petant.
Propͥa dimittant. h̃ant ut ꝓp̃a cuncta.
P rosꝑa que sociis celica regna manent
P atribꝰ anr̃is in sacro carmine legis.
Rogia recti gradus dicitur ista uia.
Hec est uita bonis: ne o ͦe nornia salutis.¬
Est q grauis grauibus: suauis & apta
tos castigat amore. Aiguit erudiẽs
et sine felle manẽs. ħ pacient̃ eos:
tenero cum uerbere nutrit. Candi¬
da post obitum. p̾̃mia multa dab̾.
ł andit it̃ rectis celestia pandit amicis.
Currere nepigeat s. pacienter eant.
E oxaminat uitam mores componit.

Expanded text:
uisquis ad aeternum mavult conscendere regnum, Debet ad astrigerum mente subire polum, Relligione pia, vitae perquirere callem, Est monachis sancti Benedicti regula Patris Perfectis, plana, suavis, et ampla via, Aspera, sed pueris, nec non tyronibus arcta Quos aluit gremio lactea vita diu. Haec est sancta via, praelucida semita coeli; Carpere quam cupiunt castra beata Dei. Admonet haec monachos sublimis regula cunctos, Ut rebus careant, regna superna petant, Propria dimittant, habeant ut propria cuncta, Prospera quae sociis coelica regna manent, Patribus a nostris, in sacro carmine legis, Regia rectogradis dicitur ista via. Haec est vita bonis, nec non et norma salutisEstque gravis gravibus, suavis et apta bonis. tos castigat amore, Arguit erudiens, et sine felle monens. Haec patienter eos tenero cum verbere nutrit, Candida post obitum praemia multa dabit. Pandit iter rectis, coelestia pandit amicis, Currere ne pigeat, sed patienter eant. Examinat vitas, mores componit
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ multũq fatigatꝰ. noua lecti stm̃a
q̃ nũqͣm ante fee̾at. eribenda arbi¬
tratꝰ ẽ. Lecti aut̃ st̾nebant᷑ in honore
deoꝵ: unde hoc saerũ. uł pociꝰ sacle¬
gum nom̃ acceꝑint. Si ꝑotest fieri:
oñs in unoloco dormiãt. Si aut̃ multi¬
tudo nõ sinit: deni aut uiceni eũ senio

Expanded text:
diu multumque fatigatus noua lectisternia, quod numquam antea fecerat, exhibenda arbitratus est? Lecti autem sternebantur in honorem deorum, unde hoc sacrum uel potius sacrilegium nomen accepit. omnes in uno loco dormiant. Sin autem multitudo non sinit, deni aut viceni cum senior
Abbreviated transcription (Latin):
subuingat ⁊ dicat. Memor fui nocte
noĩs tui dñe: ⁊ custodiui legẽ tuã.
ħ gͦ ut deuotꝰ qͥsq uacatione ꝯcessa.
utiliꝰ possit implere: strati sui ut sup̃
dixcimꝰ erit solus ipse possessor: hñs
secũ meliorẽ cõmutationẽ ꝓaormien¬

Expanded text:
t illud: Memor fui in nocte nominis tui, Domine, et custodivi legem tuam . Hoc ergo ut devotus quisque vacatione concessa utilius possit implere, strati sui, ut supra diximus, erit solus ipse possessor, habens secum meliori commutatione pr
Abbreviated transcription (Latin):
te. dormientium locũ illustret:
ut depulsis tenebris. testimoniũ pa¬
teat singłaris qͥetis. Monachi stratꝰ
innulla t᷑ͣpi cogitatione u̾set᷑. s ĩ sola
contẽplatione dĩ accubans. ⁊ reqͥem
corporis. ⁊ qͥetẽ hãt cord̾. Cogitatiões
pͣuas ase repellat. bonisq obiectis.
t᷑pes actꝰ ase reiciat. Nã aĩ motꝰ yma¬
ginibꝰ sui agit᷑: ⁊ qͣl ugilanti cogitatio
fũit: tał ⁊ ymago. ꝑ soporẽ occurrit.
Fructuosꝰ dic̃. Duo in uno lecto non
iaceant. nͨ dormire extͣ eubile ꝓpͥum
euiꝗͣ licẽtia pateat. Int̾uallũ singloꝵ
lectoꝵ. singłis cubitis int̾cedat: ne
dum ad inuicẽ ꝓrimant corꝑa. nutͥãt
libidinis incentiua. Intenebris nemo
loqͣt᷑ alt̾i. Nec accedat ullomͦ. unior
qͥlib ad lectũ alt̾iꝰ. pꝰ cõpletã. F erreolꝰ¬
ait. ut duo qͣmlib ꝓrimi uł amici.
teste dirigit᷑. uno lecto nõ teneantur.
ut maiorẽ licentiã orandi eredat sͥ.
mens compũcta cõcessã dũ neminẽ

Expanded text:
te dormientium locum illustret, ut depulsis tenebris testimonium pateat singularis quietis. Monachi stratus in nulla turpi cogitatione versetur, sed in sola contemplatione Dei accubans, et requiem corporis et quietem habeat cordis, cogitationesque pravas a se repellat; bonis objectis, turpes a se removeat: nam animi motus imaginibus suis agitur, et qualis vigilanti cogitatio fuerit, talis et imago per soporem occurrit.tur. Duo in uno lecto non jaceant; nec dormire extra cubile proprium cuiquam licentia pateat. Intervallum singulorum lectulorum singulis cubitis intercedat, ne dum adinvicem proximant corpora, nutriant libidinis incentiva. In tenebris nemo loquatur alteri, nec accedat ullo modo junior quilibet ad lectum alterius post Completam. Lectulant. Ut duo, quamlibet proximi vel amici, teste dirigitur, ut animo et uno lecto non teneantur: ut majorem licentiam orandi credat sibi mens compuncta concessam, dum neminem
Abbreviated transcription (Latin):
rĩs qui om̃ino longe ⁊̃ ĩ labore.
⁊ nõ possuit occurrere. hora cõpe¬
tenti ad oratornĩ: ⁊ abb̾s ħ ppendit qr
ita ẽ: agãt ibidẽ opꝰ dĩ uͥ oꝑant᷑. eũ tremo¬
re diuino flectentes genua. Similit̾ qͥ ĩ

Expanded text:
res, qui omnino longe sunt in labore, et non possunt occurrere hora competenti ad oratorium, et abbas hoc perpendit quia ita est, agant ibidem opus Dei ubi operantur, cum tremore divino flectentes genua. Similiter qui in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ nõ decet. corripi pͥmũ asenioribꝰ u̾b̾
em̃dau̾it. flagellet᷑ acerrime. ⁊ triũ m̃si¬
um spatio eaxõmunicationis uindictã
suscipiẽs: sub penitentie districtione.
solꝰ recludat᷑ incella: deuesꝑi ĩ uesꝑe
exordeacei panis sex unciis.⁊ aq men¬
sura paruula sustentandꝰ. hic bs̃ basi
hoĩes rõnẽ ĩ die iudicii: nicħ oportet
tanꝗͣ paruũ sꝑni. Qͥ enĩ sꝑnit minima:
paulatĩ defluit. S ⁊ qͦmͦ qͥs audebit
breue dicẽ aut paruũ delictũ: cũ apłs

Expanded text:
 non decet, corripi primum a senioribus verbis emendaverit, flagelletur acerrime, et trium mensium spatio excommunicationis vindictata suscipiens, sub poenitentiae districtione solus recludatur in cella; de vespere in vesperi ex hordeacei panis sex unciis, et aquae mensura parvula sustentandus. Ebriosus eo rationem in die judicii , nihil oportet tanquam parvum sperni. Qui enim spernit minima, paulatim defluit . Sed et quomodo quis audebit breve dicere aut parvum delictum, cum Apos
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Et nõ diax̃ tale ł cale pecẽm. s om̃e
pecẽm. Magis gͦ in misericors ẽ qͥ iit̾¬
mittit ⁊ nͦligit: ꝗͣ ille qͥ arguit. Sic his
qͥ ĩ morsu serpẽtis ꝑmittit delitescere
uenenũ quã ille qͥ eduẽ ⁊ attrait. S ⁊
caritatẽ destruit ille. qͥ scd̃m scͥpturã¬

Expanded text:
 sed omne peccatum. Magis ergo immisericors est, qui intermittit et negligit, quam ille qui arguit: sicut is qui morsu serpentis permittit delitescere venenum, quam ille qui educit et attrahit. Sed et charitatem destruit ille, qui, secu
Abbreviated transcription (Latin):
monstratã: ut duoꝵ uł triũ possit ore
cõuinci. ⁊ cõpetenti seu̾itate choeroeri
nͨ uos iudicetis ẽẽ maliuolos. qnͣ hoc
indicatis. Magis qͥppe nocentes estis
si fos ur̃os qͦs indicando corrig̾e pote¬
stis: tacendo ꝑire ꝑmittitis. Si enĩ
fr̃ tuꝰ uulnꝰ hĩet ĩ corpore qd uellet
occultare dũ timet sanari: nõne cru¬
ꝑ nitiosiꝰ putrescat ĩ corde. S añꝗͣ aliis
demonstret᷑ ꝑ qͦs comuncendꝰ ẽ si nega
u̾it: pͥꝰ pp̃osito deb ostendi. si amito¬
nitꝰ negleg̾it corrigi: ne forte possit.
secretĩ correptꝰ. nõ in notesc̃̾e cet̾is. Si
aut̃ negau̾it. tũc nescienti adhiben¬
di s̃ alii: ut iã corã oĩbꝰ possit. nõ ab
uno teste argui. s aduobꝰ ł tribꝰ con¬
uinei. Comuctus uero. sedm p̃̾positi.
uł etiã pb̃ri. ad einꝰ dispensationẽ ꝑti¬

Expanded text:
monstratam, ut duarum uel trium possit ore conuinci et competenti seueritate coherceri. nec uos iudicetis esse maliuolas, quando haec indicatis; magis quippe innocentes non estiss vestras, quas indicando corrigere potestis, tacendo perire permittitis. Si enim soror tua vulnus haberet in corpore, quod vellet occultari, dum timeret secari, nonne cruperniciosius putrescat in corde? Sed antequam aliis demonstretur, per quas convincenda est si negaverit, prius praeposito debet ostendi, si admonitus neglexerit corrigi: ne forte possit secretius correptus non innotescere caeteris. Si autem negaverit, tunc nescienti adhibendi sunt alii; ut jam coram omnibus possit non ab uno teste argui, sed a duobus et tribus convinci. Convictus vero secundum praepositi, vel etiam presbyteri, ad cujus dispensatione
Abbreviated transcription (Latin):
secreto a senioribꝰ. semel uł bis corripiat᷑.
Si em̃dare noluerre: tũe simul ab oĩ
ꝯgregatione obuinget᷑. Et si sic em̃dare
noluerit. tẽ ꝓ ut culpe magnitudo
poposcerit. scd̾m regulã iudicet᷑.⁊ idẽ
aut eaxõmimications subiaceat si eiꝰ
antea intellectꝰ uiguit: aut si obstimate¬
et dure m̃ti. tenacitas eulpe ⁊ imꝓbi¬
tas ꝑseu̾et. tũc corporali discipline sub¬

Expanded text:
secreto a senioribus semel vel bis corripiatur . Si emendare noluerit, tunc simul ab omni congregatione objurgetur. Et si sic emendare noluerit, tunc prout culpae magnitudo poposcerit, secundum regulam judicetur: aut excommunicationi subjaceat, si ejus antea intellectus viguit: aut si obstinatet durae mentis tenacitas culpae, et improbitas perseveret, tunc corporali disciplinae sub
Abbreviated transcription (Latin):
dus. Si nõ em̃dau̾it obiuinget᷑ publice
corã oĩbꝰ. Si uͦ neq sic correx̾it: su ntel¬
ligit qualis pena sit. excõmunicatio¬
ni subiaceat. Sin at̃ improbꝰ ẽ: uin¬
dicte corporali subdat᷑. Qͥd de hoc ca¬

Expanded text:
s. Si non emendaverit, objurgetur publice coram omnibus. Si vero neque sic correxerit, si intelligit qualis poena sit, excommunicationi subjaceat. Sin autem improbus est, vindictae corporali subdatur. §
Abbreviated transcription (Latin):
licau̾it. districtioni seuerissime subiace
deputabunt᷑. aut certe ĩ cendio cremabũt᷑.
Sane qͥ suis fil is ł aliqͣ a se necessitudine
ꝑtinentibꝰ aliqͥd. ꝯtułit: si in rẽ cõmunẽ
redactũ p̃ceꝑit dare: tanꝗͣ reliqͣ fideliũ

Expanded text:
licaverit, districtioni severissimae subjacebdeputabuntur, aut certe incendio cremabuntur. Sane si quis suis filiis vel aliqua ad se necessitudine pertinentibus aliquid contulerit, in re communi r
Abbreviated transcription (Latin):
año fapient̃. G. si sapiẽt̃ ⁊ cũ cimo¬
re uib psalli: oportet pfallentẽ in¬
mobili corꝑe. in elmato capite stare:
⁊ laudes año mod̾ate eañe: qͥppe qͥ¬
minist̾iũ suũ añ diuinitatẽ implet.
docente ħ ꝓpħa cũ die. In cõspectu an¬
głoꝵ pfallã tibi. Nã ꝯsid̾are deb qͥ
psallit sẽꝑ. ne alio sensꝰ eiꝰ demigret:

Expanded text:
Domino sapienter . Ergo si sapienter et cum timore jubet psalli, oportet psallentem immobili corpore, inclinato capite stare, et laudes Domino moderate canere: quippe ministerium suum ante Divinitatem implet, docente hoc Propheta cum dicit: In conspectu angelorum psallam tibi . Nam considerare debet qui psallit semper, ne alibi sen
Abbreviated transcription (Latin):
ralit̾ hiic lacũ facundissimꝰ cassianꝰ.
in.x. collatione. płima de eiꝰ utilita¬
te disserens. tanto honore ꝯcelebrat:
ut qͥc qͥd monachi assũpserit. sine huiꝰ
u̾sicłi. trina it̾atione nõ inchoent :
quẽ repetita sepiꝰ laude cõgeminans

Expanded text:
raliter hunc locum facundissimus Cassianus in decima collatione plurima de ejus utilitate disserens tanto honore concelebrat, ut quidquid monachi assumpserint, sine hujus versiculi trina iteratione non inchoent. Quem repetita saepius laude congeminans,
Abbreviated transcription (Latin):
horã. In estatis uͦ diebꝰ. t̾eia reereent᷑.
qr inmaioribꝰ diebꝰ. minor ẽ etas in uiribꝰ
Sic etiã sustinendi s̃. senes dẽcrepiti.
Ampliori uͦ qͥ fu̾int ad formã teneantur
maioꝵ. Nã tꝰto idicio infantuli. ⁊ semo¬

Expanded text:
reentur. Quia in majoribus diebus minor est aetas in viribus, sicut est sustinendi sensu discreta. ampliori vero qui fuerint, ad formam teneantur majorum. Nam justo judicio infantuli, et se
Abbreviated transcription (Latin):
dorus ait. Hii at̃ qͥ uetustate corꝑis cõ¬
sumpti. aut cen̾e etatis fragilitate de¬
tenti s̃.: nõ s̃ cotidianis ea̾rendi ieui¬
niis. ne aut senescens etas anteꝗͣ mo¬
riat᷑ deficiat: aut crescẽs pͥꝰꝗͣ ꝓficiat.
cadat. ⁊ ante int̾eat. ꝗͣ bonũ facẽ dis

Expanded text:
state corporis consumpti, aut tenerae aetatis fragilitate detenti sunt, non sunt quotidianis exercendi jejuniis: ne aut senescens aetas, antequam moriatur, deficiat; aut crescens priusquam proficiat, cadat, et ante intereat quam bonum facere dis