comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uere hõ ille xp̃s ẽ. nosq uere sub
mistĩo. carnẽ corꝑis sui sumimus.
rebus loquendũ. neq ꝑuiolentiam.
atq inprudentẽ p̃dicationẽ. dictoꝵ¬
celȩstiũ sanitatialiene atq inpie it¬
telligentis. pu̾sitas extõrquenda.¬
dicimus. nisi abeo didicimꝰ. stulte ac
impie dicemuᷤ. Ip̃e enĩ ait. Caro
mea uere ẽ esca.⁊ sanguis m̃s uere ẽ
potus. Qui edet carnẽ meã ⁊ bibit
sanguinẽ meũ in me manet ⁊ ego ĩ
eo. De uĩtate carns ⁊ sanguinis. ñc̃
relictus ambigendi locus. Nunc enĩ
⁊ ipsius dñi ꝓfessione. ⁊ fide ña ue̾
caro ẽ. ⁊ uere sanguis ẽ. ⁊ hec accẽp᷑¬
ta atꝙ austa efficiunt. ut ⁊ nos in
ip̃testat᷑ dicens. Uosaũt me uidebi¬
tis. quia ego uiuo ⁊ uosuiuetis. qm̃
uõbiᷤᷤ. Siuoluntatis tantũ intelligi
unititẽ uellet. curgradũ quendã. atꝙ
ordinẽ consumande unitatis ex¬
posuit. nisi ut ille in patre ꝑnatu¬
rã diuinitatis. nõscontra in eo ꝑ cor¬

Expanded text:
et vere homo ille Christus est, nosque vere sub mysterio carnem corporis sui sumimus, rebus loquendum, neque per violentam atque impudentem praedicationem coelestium dictorum sanitati alienae atque impiae intelligentiae extorquendadicimus, nisi ab eo didicimus, stulte atque impie dicemus. Ipse enim ait : Caro mea vere esca est, et sanguis meus vere est potus. Qui edet carnem meam et bibet sanguinem meum, in me manet et ego in eo. De veritate carnis et sanguinis non ret ipsius Domini professione, et fide nostra vere caro est, et vere sanguis est: et haec accepta atque hausta efficiunt, ut nos in Chtestatur dicens: Vos autem me videbitis; quia ego vivo, et vos vivetis. Quoniam vobis. Si voluntatis tantum intelligi unitatem vellet, cur gradum quemdam atque ordinem consummandae unitatis exposuit, nisi ut cum ille in Patre per naturam divinitatis esset, nos contra in eo per cor
Abbreviated transcription (Latin):
ane quia monachorũ quidam.
ep̃is ius suũ auferre contendũt.
statiumus ne in parrochialib eccłus
abbatũ consensu. sic̃ doti cõmittant.
utͥ uius modi sac̃dotes de ppłiquidẽ
cura epis rationem reddant. abba¬

Expanded text:
ane quia monachorum quidam episcopis jus suum auferre contendunt, statuimus, ne in parochialibus ecclesiis, abbatis consensu sacerdotibus committant, ut eiusmodi sacerdotes de plebis quidem cura episcopis rationem reddant, abba
Abbreviated transcription (Latin):
 manet ligatus : ep̃i¬
i ep̃s añt dãpnati absolutionem o¬
Obitu rapiant᷑ correptũ aut penitentẽ
cessori licebit absoluere. ¶ Pre¬
missis auctoritatib quib iniuste sen

Expanded text:
manet ligatus. Si episcopus ante damnati absolutionem obitu rapiatur, correctum aut poenitentem successori licebit absolvere. Gratian. Praemissis auctoritatibus, quibus injustae sen
Abbreviated transcription (Latin):
rabat. ipse solus disponebat redi¬
̃. re immolato filio. s dñs ꝑos eiꝰ
loquebatur cum ẜ uulis. ne cogni¬
tonegotio. aut impediret eum ali¬
quis. aut gemitu obstreperet. au̾
iubendo significamus uelle fiei̾.¬

Expanded text:
rabat. Ipse solus disponebat redire immolato filio. Sed Dominus per loquebatur cum servulis, ne cognito negotio aut impediret aliquis, aut gemitu obstreperet aut fque aliquid jubendo significamus velle fie
Abbreviated transcription (Latin):
iquelib culpa sequenti solet pia
oꝑatione purgaiͬ. quanto mag̃
hec facile abstergitur. quã mateu
boni oꝑis pietas ipsa comitatur
Non nulliuo obstetricũ fallacia
conant᷑ asserere hoc m̃dacigenuis
non eẽ peccatũ. maxime quia illis
mentientib scͥptum ẽ. qd edifica¬
uit eis dñs domos. in qua magis re¬
cõ pensatione cognoscit᷑. quid m̃¬
dacu culpa mereatur. Nambeni¬
gnitatis earũ mer̾ces que eis inetna
potuit uita retribui p̃missaculpa
cumasina. ego et puer illuc usq ꝑ¬
transibimus. ⁊ cũ adorauerimus
reuertemur aduos. licet aluid se

Expanded text:
quaelibet culpa sequenti solet pia operatione purgari, quanto magis haec facillime abstergitur, quam mater boni operis pietas ipsa comitatur? Nonnulli vero de obstetricum fallacia conantur asserere, hoc mendacii genus non esse peccatum, maxime quod illis mentientibus scriptum est: quia aedificavit illis Dominus domos n. In qua magis recompensatione cognoscitur, quid mendacii culpa mereatur. Nam benignitatis earum merces, quae eis in aeterna potuit vita retribui, praemissa culpa cum asino; ego et puer illuc usque pertransibimus, et, quum adoraverimus, revertemur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcriminib penitñtiã gerunt.¬
⁊ adcingulũ militie reuertuntuꝵ:
constat eos contra sacras regulas
se. alios obhoc adpaganos fugi̾se.
tibi hoc cõmittimus decernendũ.
nimirũ quiloea ⁊ tp̃s regionis illoꝰ
modũq culpe. nec ñ ⁊ penitentiã.
⁊ gemitus hõiũ ad confessionem ue¬
mentiũ. p̃sens positus inspice uales.
⁊ oratione. confessione: acpeniten¬
tu. malorũ suorũ ꝑfectam c̃uersionẽ
de monstrant: proqualitate peccati.
penitentie tp̃s attribuendum ẽ pp̃t

Expanded text:
criminibus poenitentiam egerunt, et ad cingulum militiae convertuntur, constat eos contra sacras regulas se, alios ob hoc ad paganos fugisse: tibi hoc committimus decernendum, nimirum qui loca et tempora regionis illius, et modum culpae, nec non et poenitentiam et gemitus hominientium praesens positus inspicere valeset oratione, confessione ac poenitentia malorum suorum perfectam conversionem demonstrant pro qualitate peccati poenitentiae tempus attribuendum est
Abbreviated transcription (Latin):
quodtam̃ fieri nolumus. sed exꝑi¬
mentũ obedientiȩ querimus. sict
abraham adõ tẽp̾tatus legitur..
cũ iussusẽ immolare filiũsuum.
quẽ dñs nolebat ab eo occidi. Uñ
in eodem libro idemambrosius. Ñ a
eñi uolebat ds̃ immolari apatre fi¬
liũ. nec impleri hoc munus uole¬
bat. qui ouem. ꝓfilio immolandã
optulit. sed tẽptabat affectũ patriᷤ.
si dĩ precepta preferret filio. Et ĩfra.
inquisimi. non factum exegi. tẽpta¬
ui mentemtuã. si etiã filio dilectissi¬
mo ñ parceres ꝓpt̃ me. non aufero
qd ipse donaui. nec heredeminuido.
quem largitus sũ non habenti. Itẽ
Simulatio utił ẽ ⁊ in tp̃r assum̃

Expanded text:
quod tamen fieri nolumus, sed experimentum obedientiae quaerimus, sicut Abraham a Deo tentatus legitur, quum jussus est immolare filium, quem Dominus nolebat ab eo occidi. Unde in eodem libro idem Ambrosius: Non enim volebat Deus immolari a patre filium, nec impleri hoc munus volebat, qui ovem pro filio immolandam obtulit, sed tentabat affectum patris, si Dei praecepta praeferret filio. Et infra: inquisivi, non factum exegi; tentavi mentem tuam, si etiam filio dilectissimo non parceres propter me. Non aufero quod donavi ipse, nec haeredem invideo, quem largitus sum non habent. C. XXI. Simulatio utilis est et in tempore assum
Abbreviated transcription (Latin):
yia cognouimus ep̃os ꝑparrochi¬
as suas non sacerdotalit̾. s crudeliter
gregorii. nonut dominantes inclero qͥ¬
&act ones diocesis sue ut dãpra infligt̃.
idõ censemuᷤ. excepto q̃d ueterũ ꝯstituti
ones aparrocbiis habere uibent ep̃os.
ut alia illis que huc usq p᷑resũpta sunt
denegẽt᷑. Hoc ẽ neq in angariis pb̃ri. aut
diicones. neq aliquib fatigentur indi¬
tionib ne uideimur in ecładĩ exacto.¬
res potius quã h̃ pontifices nominas.
hii uõ cłĩci tamlocales. quamdioces iatu
quise ab ep̃o grauari cognouint. quere¬
lassuas ad metropolitanũ deferre ñdiffe¬
rant. ⁊ metropolitantiᷤ non moret᷑ cius¬
mõi p̃sũptiones auertere. It̃ ex concilio

Expanded text:
ia cognovimus episcopos per parochias suas non sacerdotaliter deservire, sedgregi, non ut dominantes in clero, exactionesque dioecesis suae, vel damna infligant, ideoque censemus excepto quod veterum constitones a parochiis habere jubent episcopos, ut alia quae illis huc usque praesumpta sunt, denegentur: hoc est, neque in angariis presbyteri aut diacones, neque in aliquibus fatigentur indictionibus, ne videamur in Ecclesia Dei exactores potius quam Dei pontifices nominari. Hi vero clerici tam locales quam dioecesani, qui se ab episcopo gravari cognoverint, querelas suas ad metropolitanum deferre non differant, et metropolitanus non moretur ejusmodi praesumptiones coercere.
Abbreviated transcription (Latin):
erint. añtquã ad synodũ uocentur
ħͥus locus. ⁊ sua omĩa red integrandas
Nulla em̃ratio ꝑmittit. dumadtempꝰ
eorũbona. uł ecłie atq resabennuilis.
aut aquib cũq detinent᷑. ut aliquid
illis obic̃i debeat. nec quicquã põt eis ꝗ¬
libet maiorum uł nunorum obĩcere.
dũ suis eccłiis. uł reb. u potestatib:
p̃sentialit omĩauidicis officiorestituan¬
tur. ut eiectus. uł expoliatus. etiã nat᷑ilẽ
possessionem recipiat. siue anuosuo.⁊
corꝑealieno. ueluti ꝑ ꝓcuratorem suie
animo ⁊ corꝑe suo.cunctaquoq que s
ablata fua̾nt qua cũꝙ ꝯditione in eodẽ
loco unde sub repta fuaͣnt sunt reuocã
da. Unde ioħ̃s urbis rome ep̃s scribit
Sacharie archi ep̃o¬

Expanded text:
erint, antequam ad synodum vocentur, proprius locus et sua omnia eis re integranda sunt. Nulla enim ratio sinit, dum ad tempus, eorum bona vel ecclesie atque res ab emulis aut a quibuscumque detinentur, ut aliquid illis obiici debeat, nec quicquam potest eis quilibet maiorum vel minorum obiicere, dum suis ecclesiis vel rebus vel potestatibus praesentialiter omnia judicis officio restituantur, ut ejectus vel spoliatus etiam naturalem possessionem recipiat, sive animo suo et corpore alieno, veluti per procuratorem, sive animo et corpore suo. Cuncta quoque, quae sibi ablata fuerant quacunque conditione, in eodem loco, unde surrepta fuerant, revocanda sunt. Unde Joannes urbis Romae episcopus scribit Zachariae Archi
Abbreviated transcription (Latin):
uare. atꝙsi insua obstinatione ꝑ ma¬
nentes sacerdotalu monita forte ẽ¬
tẽpserint. ab eecłȩ cõpage sub anathe¬
matis int̃dictione resecare licentiã
tribuimus. Quos ⁊̃ resipiscentes tã¬
denidignasatis factione p̃missa. ĩ
gremio sc̃ẽ matris eodĩȩ reuocarino¬

Expanded text:
ue si in sua obstinatione parvipendentes sacerdotalia monita forte permanserint, ab Ecclesiae compage sub anathematis interdictione resecare licentiam tribuimus. Quos etiam resipiscentes, tandem digna satisfactione praemissa, in gremio sanctae matris Ecclesiae revocari no
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ caseo. ⁊ ouis. ⁊ post pauea.Ceterũpi¬
sciũ esusita xͥao relinquituir.
ut hoc ei infirmitatis solatiũ. ñ luxi¬
rie pariat incendiũ. Deniq quiacar¬
ne abstinet. nequaquã suptuos iora
tat. ut omũ que corpilibent. si milit̃
ñsunt. se ñ obẜuantes. nontran gres¬
sionis non arguunt. Alio quinbis ñ
obedientes. ꝓpriopriuarent᷑ honoe.
scepto. nisi forte quisdieat. hec non
decernendo eẽ statuta. s exortando
consepta. Decretũ uõ necessitatẽ fac̃.
sitis scͥptast̃.tam scłarib quã eccłãstici

Expanded text:
 caseo et ovis. Et post pauca: § 3. Caeterum piscium esus ita Christiano relinquitur, ut hoc ei infirmitatis solatium, non luxuriae pariat incendium. Denique qui a carne abstinet, nequaquam sumptuosiora tat, ut omnia, quae corpori libent, similiter non sunt, se non observantes transgressionis reos non arguunt; alioquin his non obedientes proprio privarentur honore, scepto; nisi forte quis dicat, haec non decernendo esse statuta, sed exhortando conscripta. Decretum vero necessitatem facit, sitis scripta sunt, tam saecularibus quam ecclesiastici
Abbreviated transcription (Latin):
ex ornat. aquinquagesima ꝓpositũ
ie uinandi suscipiant. quor aliquid ad
pensũ scẽ institutionis adicunt.⁊ eoꝵ ꝗ
in laeali orcline ꝯsistunt obẜuantiã
sic̃ lõco religione p̃cellant Dẽ ipsauõ¬
die doirainca hesitimus quid iadicen¬
dũsit. cũ om̃slaici ⁊ scłares uladie plꝰ
solito. ⁊ cet̾iꝰdieb accuratius ciboseꝵ¬
niũ appetant. ⁊ nisi nouaquadã auidi¬
tite. usq ad medias noctes se ingurgi¬
tent. ñ alit̃ se huius scĩ tp̃is obẜuatio¬
nẽ suscipere putant. Quodutiꝙ non
ratioĩ. s uoluptati. immociidã ceci¬
tati mentis ascͥbendumẽ. unde nec a
tali ꝯ suetudine au̾tiposst̃. ⁊ idõ cũ
uenia suo ingenio relinquendi sunt.
ne forte peiores existant si ataliꝯssietr¬
dine ꝓhibeant᷑. Ut enĩ ait salomon.
Qui multũ emungit. elic it sangui¬
nẽ. ⁊ post paucas Par aut ẽ ut quibiᷤ
dieb a carnib animaliũ abstinemus

Expanded text:
exornat, a Quinquagesima propositum jejunandi suscipiant, quo et aliquid ad pensum sanctae institutionis adjiciant et eorum qui in laicali ordine consistunt observantiam, sicut loco, ita religione pdie haesitamus quidnam dicendum sit, cum omnes laici et saeculares illa die plus solito caeteris diebus accuratius cibos carnium appetant, et nisi nova quadam aviditate usque ad medias noctes se ingurgitent, non aliter se hujus sancti temporis observationem suscipere putant. Quod utique non rationi sed voluptati, imo cuidam caecitati mentis ascribendum est. Unde nec a tali consuetudine averti possunt, et ideo cum venia suo ingenio relinquendi sunt, ne forte pejores existant, si a tali consuetudine prohibeantur, ut enim ait Salomon: Qui multum emungit, elicit sanguinem . Et post pauca. Par autem est, ut qui his diebus a carnibus animalium absti
Abbreviated transcription (Latin):
nachi. abbatem suũ t̃ram intra scil
t̃ nitatitue donationas titulo conce̾¬
sunt edificate eccłiȩ circũ dare. iun
eccłiȩ uendicare. quicqͥd uõ extra
parietes eiusdem eccłie ẽẽ potuerit.
iniure monast̾u sine difficultate a¬
liqua re uertat᷑. Quia nec munda¬
narũ legũ. nec sa crorũ canonũ sta¬
tuta ꝑmittunt. resmonast̾ii ab eiꝰu
re quolib titulo se gregai̾. Ea pꝑ do¬
nationẽ eusdem t̃re. que contra ra¬
tionem factaẽ. sine aliquadilatiõe
restituȩ. ESed notandum. ẽ.¬
qd aliud ẽ in suos ut ꝓpinquorũ usꝰ
res eccłiȩ conuertere. quãꝑnitiosam
cupiditatem sacͥ canones ubiq ꝓbi¬
bent ⁊ dãpnabilem ostendunt. aliu
qd exdispensatione caritatis huma¬
ne infirmitati cõsulit᷑. ut quondã
sua illi reddant᷑. qui insacro ꝓposito
manere contẽpnit.Quod nontã
iure fori. quã uire poli. non mulło
scoꝵ ferisse legimus. Beatusit iobs¬
reddidit ut cuncta que uendidãnt.

Expanded text:
nachi abbatem suum terram intra Scillternitati tuae donationis titulo concesssunt aedificatae ecclesiae circumdari, juri ecclesiae vindicari. Quidquid vero extra parietes ejusdem ecclesiae esse potuerit, ad jura monasterii sine difficultate aliqua revertatur; quia nec mundanarum legum, nec sacrorum canonum statuta permittunt res monasterii de jure ejus quolibet titulo segregari. Quapropter donationem ejusdem terrae, quae contra rationem facta est, sine aliqua restitue quod aliud est in suos vel propinquorum usus res ecclesiae convertere quam perniciosam cupiditatem sacri canones ubique prohibent, et damnabilem ostendunt, aliud est quod ex dispensatione caritatis humanae infirmitati consulitur, ut quondam illi sua reddantur, qui in sacro proposito manere contemnit. Quod non tam jure fori quam jure poli nonnullos sanctorum fecisse legimus. Beatus enim Jreddidit, ut cuncta, quae vendiderant,
Abbreviated transcription (Latin):
pinquus umiꝑtinere nisiꝑtineit al¬
dumẽ. Porro uno defuneto. insuꝑ¬
stite affinitas ñ deletũr. nec alia̾co¬
pula con uigalis. affinitatẽ priori ᷤ¬
conumctiomis soboles placet᷑ affinu¬
tatis prioris um c̃sortiũ transire.

Expanded text:
pinquius uni pertinere, nisi pertineat aldum est. Porro uno defuncto, in superstite affinitas non deletur, nec alia copula conjugalis affinitatem copulae pconjunctionis soboles placet ad affinitatis prioris viri consortium transire.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ pͥa ẽ ducta. ⁊ cũ sponsosuo. ẽ uela¬
ta ⁊ benedicta. Taliũ discessione uio¬
latur benedictio. quã nuptere sac̃¬
dos impont. Uerũhane. nec duo
sponsus in suam duxãt. nec cũ ea be¬
neclictionẽ acceꝑat. Nõ gͦ bac aueto¬
ritate huius copula prohibetur. It̃
illud eusebiip̃p. de sponsatã puellã
ñ licet parentib alii uirotradere.
Similit̃ dehuius mõi de sponsata
intelligit᷑. que uidelic cũ sponso. ẽ.
uelata. ⁊ benedicta. Itẽ obicit᷑ illud
gregorii. que ꝓpt̃ frigiditatẽ auiro
suo seꝑata ẽ. ⁊ alii nupta.siuir eius
alam cognouit. illa ẽ detrahenda
sccđo. ⁊ reddenda primo. Sed eodem
mõ solutt̃. quia ista uidł cũ illo bene¬
dictionem acceperat.

Expanded text:
 est ducta, et cum sponso suo est velata et benedicta. Talium discessione violatur benedictio, quam nupturae sacerdos imponit. Verum hanc necdum sponsus in suam duxerat, nec cum ea benedictionem acceperat. Non ergo hac auctoritate hujusmodi copula prohibetur. § 1. Item illud Eusebii Papae: Desponsatam puellam non licet parentibus alii viro tradere, similiter et de hujusmodi desponsata intelligitur, quae videlicet cum sponso est velata et benedicta. § 2. Item objicitur illud Gregorii: Quae propter frigiditatem a viro suo separata est, et alii nupta, si vir ejus aliam cognoverit, illa est detrahenda secundo, et reddenda primo. Sed eodem modo solvitur, quia ista videlicet cum illo benedictionem acceperat.
Abbreviated transcription (Latin):
uenientes ad ciuitatẽ discamus prius
quis meidignus sit. ut apudeũ cibũ su¬
mamus. quanto magis nosse oportet.
quis qualiᷤᷤ uesit. isciu in mortalitatis
bemus. ne margaritas nras mittamus
añt porcos. s obalias causas utile ẽ ui
ribuiꝰ mõi habere notitiã. Si eñ scram
quia in his dequib non p̾dubitaĩ q̃d
bona sint. emendatus ẽ ñculpabił. hoc ẽ.
sisobrius. si misericor̾. si uistus. simitis.
⁊ humanus ẽ. que utiq bona nulluᷤs ãbi¬
git. tẽ ꝯsequens uidebit̃. ut ei quiobtim
bona uirtutũ. ⁊̃ q̃d de ẽ fidĩ. ⁊ scientie ꝯ¬
ferat̃. ⁊ in quib maculai̾ eius uita uide
bant̃ que ẽ in reliquiᷤᷤ. ꝓbabiliᷤᷤ em̃det᷑.
Siuero inhiᷤᷤ quȩ palamst̃ peccatis inuo¬
lutus ꝑmanet. ⁊ inquinatuss. nõ me o¬
porteat aliquid desecretiorib ⁊ remoe. tiais¬
tis diuinȩ scientiȩ proloqui. s magiᷤ
ꝓtestaĩ.⁊ ꝯ uenire eũ ut pecare de si¬

Expanded text:
enientes ad civitatem discamus prius, quis in ea dignus sit, ut apud eum cibum sumamus; quanto magis nosse convenit, quis qualisve sit is, cui immortalitatis bemus, ne margaritas nostras mittamus ante porcos. Sed et ob alias causas utile est viri hujus habere me notitiam. Si enim sciam, quia in his de quibus non potest dubitari quod bona sint, emendatus est et inculpabilis hoc est, si sobrius, si misericors, si justus, si mitis, et humanus, quae utique bona esse nullus ambigit, tunc consequens videbitur, ut ei, qui obtinet bona virtutum, etiam quod deest fidei et scientiae conferatur, et in quibus maculari ejus vita videa, quae est in reliquis probabilis, emendetur. Si vero in his quae palam sunt peccata involutus permanet inquinatus, non me oportet aliquid de secretioribus et remotis divinae scientiae proloqui, sed magis protestari et convenire eum, ut peccare desi
Abbreviated transcription (Latin):
bec c̾onsentit habitare cum illo. non
dimittit illam. Et siqua mulier.
habet uirum infidelem. ⁊ hic c̃sentit.
habitare cum illa. non dimittat unũ¬
Scĩ ficͤatus ẽ eñi uir infidelis. ꝑnin
lieremfidelem. Et scĩficata ẽ mulicu
infidelis ꝑiurũ fidelem. Id ẽ adtitũ.
hortare ado lescentulas ut diligant
uirossuos. hoctamde fidelib. quã
de infidelib intelligendum ẽ. Inf¬
ꝓpensius ꝓpt̃ dm̃debent obsequi.
ut sic uiros suos xp̃o lucrari ualeant.
Sicut inpassione beatielementis.
detheodora. ⁊ sisinnio legit᷑. mirabi¬

Expanded text:
 sentit habitare cum illo, non dimittat illam; et qua mulier habet uirum infidelem et hic consentit habitare cum illa, non dimittat uir infidelis per mulierem fidelem, et sanctificata est mulier infidelis per virum fidelem. Item ad Titum: Hortare adolescentulas, ut diligant viros suos. Hoc tam de fidelibus quam de infidelibus intelligendum est. Infiopensius propter Deum debent obsequi, ut sic viros suos Christo lucrari valeant. Sicut in passione B. Clementis de Theodora et Sisinnio legitur mirabi
Abbreviated transcription (Latin):
niunt᷑ alie auctoritates. quib. ꝓbat᷑
conuigiũ eẽ int̾ infideles. quarũ pͥ
tres cliuident᷑ in duo. De in de cũꝑso¬
nas illas enuãret. uxorem inuirũ ẽẽ
diuidendam. dixit ⁊ econuerso.
It̃. qui non odit patrẽ aut matrẽ.
aut sororem. aut uxorem ꝓpt̃ me.
non ẽ metdignus. uxorem infidelẽ.
non fidelem dicit oclio habendamr.
Itẽ. omĩs qui reliquerit domũ. aut
patrem. aut matrem. aut uxorem.

Expanded text:
niuntur auctoritates, quibus probatur conjugium esse inter infideles. Quarum pritres dividentur in duos. Deinde, quum personas illas enumerasset, uxorem in virum esse dividendam dixit, et e converso. Item: Qui non odit patrem, aut matrem, aut uxorem, aut sororem propter me, non est me dignus; uxorem infidelem,  non fidelem dixit odio habendam. Item: Omnis, qui reliquerit domum, aut patrem, aut sor
Abbreviated transcription (Latin):
primũqr anẽ iugium sit int̃ infi¬
deles. Scdo anliceat huc aliã duce
pore uiuente. Tertio. ansit reputã¬
dus bigamus. qui añt baptis muor
habuit unã. ⁊ pꝰ baptismũ altam.¬

Expanded text:
ritur, an conjugium sit inter infideles? Secundo, an liceat huic aliam ducere priore vivente? Tertio, an sit reputandus bigamus qui ante baptismum habuit unam, et post baptismum alt
Abbreviated transcription (Latin):
dicitu hõis infidelis cũ ꝯuigesua.
Ubi ueri pudicitia ẽẽ non potest.
ibi nec uerũ coniugiũ ẽ. It̃ amb̃r.
Iussit hesdras climitti uxores alien¬
geneis ꝑquas ibant ad deos alienos.
Non ẽ enũ inputandũ matrimoniõ
q̃d exͣ dĩ cdecretũ factum ẽ. sedcũco¬
gnoscit᷑ ẽ emendindũ. Itẽ aũg ñ

Expanded text:
dicitia hominis infidelis cum conjuge sua. utem vera pudicitia esse non potest, ibi nec verum conjugium est. Item Ambrosius: Jussit Esdras dimitti uxores alienigenas, per quas ibant ad Deos alienos. Non est enim putandum matrimonium, quod extra Dei decretum est factum. Sed quum cognoscitur, est emendandum. I
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ legitimũ nonfit conuigium nͥ
abhis qui suꝑ ipsam feminã dñati¬
onem habere uident᷑. ⁊ aquib custo¬
ditur uxor p̾etat᷑. ⁊ aparentib. ꝓpin¬
quiorib sponsetur. ⁊ legib dotetun
⁊ suotp̃e sac̃dotalit̾. ut mos ẽ cũ p̃cib

Expanded text:
invenimus, non fit coniugium, nisi ab his qui super ipsam feminam dominationem habere videntur; et a quibus custoditur, uxor petatur, et a parentibus propinquioribus sponsetur et legibus dotetur, et suo tempore sacerdotaliter, ut mos est, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ausussũ denũo collegarum eius
ut supprimere. uł delere. ne diui¬
ne potestati sub enius examine cauet¬
sa adhuc pendec. facere uiderer in¬
uiriam. si illius uidiciũ. meo uellẽ
iudicio p̃uenire. Quod nec in nego¬
ut pendente relationẽ aliquid aud¬
ant cõmutare. In ep̃oꝵ quoq coneł¬

Expanded text:
ausus sum de numero collegarum eius uel supprimere uel delere, ne diuinae potestati, sub cuius examine causa adhuc pendet, facere uiderer iniuriam, si illius iudicium meo uellem praeiudicio praeuenire. quod nec in negom refertur, ut pendente relatione aliquid audeant commutare. et in episcoporum con
Abbreviated transcription (Latin):
contradñm cogitatis. Ipse qui
ereauit mundũ. ⁊ cõsũmationem
faciet. Qnisi uob̾ iudetͣ crudelis¬
⁊ rigidus. ⁊ cruentus. q̃d in dilumo
genus deleuit humanũ. suꝑ sodo¬
mã ⁊ gomorram ignẽ ⁊ sulphurẽ
pluit. egyptios sub mersit fluctib.
israhelitarũ eadauera eꝓstrauit in
heremo. scitote eum ido adp̃sens i¬
didisse supplicia. ne in et̾nũ punir.
Certe aut ua̾ sunt que ꝓphete lo¬
cuntur aut falsa. Siuã sunt. quede
seueritate eiꝰ uiderent᷑ facere. ipsi-
dixerunt. nonuidicabit dñs bis
inidipsũ intribulatione. Sin aũt
falsasunt. ⁊ falsumẽ hoc qd dicit᷑:

Expanded text:
contra Dominum cogitatis? ipse qui creavit mundum, et consummationem ejus faciet. Quod si vobis videtur crudelis, rigidus et cruentus, quod in diluvio genus delevit humanum, super Sodomam et Gomorrham ignem et sulphurem 543 pluit , Aegyptios submersit fluctibus , Israelitarum cadavera prostravit in eremo : scitote eum ideo ad praesens reddidisse supplicia, ne in aeternum puniret. Certe aut vera sunt quae prophetae loquuntur, aut falsa. Si vera sunt quae de severitate ejus videntur dicere: Ipsi dixerunt: Non vindicabit Dominus bis in idipsum in tribulatione. Sin autem falsa sunt, et falsum hoc est quod dicit
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptaẽ. Quod siuerũẽ.⁊ negare
non poterunt dicente ꝓpħa. non
indicabit dr̃ bis inidipsum intribu¬
latione. ergo qui punitist̃. postea
non punient᷑. si post eapunientur
mentit᷑ scͥpt̾a. q̃d dicere nefas ẽ. Re¬
ceperunt ergo. ⁊ qui in diluino pe¬
rierant.⁊ sodomite. ⁊ egiptii. ⁊ isra¬
helite insolitudine malasua in ui¬
tasua. Qu̾erat hic aliquis. si fidelis
deprehensus mnadult̾io decolletur
quid de eo postea fiat. Aut em̃pun¬
etur.⁊ falsum ẽhoc q̃d dicit᷑. Noni
dicabit dñs bis inidipsũ intribula¬

Expanded text:
pta est. Quod si verum est, ut negare non poterunt, dicente propheta: Non vindicabit Dominus bis in idipsum in tribulatione: ergo qui puniti sunt, postea non punientur. Si autem illi postea punienturnefas est. Receperunt ergo et qui in diluvio perierunt, et Sodomitae, et Aegyptii, et Israelitae in solitudine, mala sua in vita sua. Quaerat hic aliquis, si fidelis deprehensus in adulterio decolletur, quid de eo postea fiat. Aut enim punietur, et falsum est hoc quod dicitur: Non dicabit Dominus bis in idipsum in tribula
Abbreviated transcription (Latin):
ex ercende dehinc pene aufferri
potestatem.⁊ magnũ peccatũ. ma¬
gnis. duuturinsq luicruciatib.
Siquis aut̃ punitus sit. ut ille in
lege. qui israbelitis maledixerat.
⁊ qui in sabato lignacollegerat tale
postei non punin. quia culpa leuiᷤ
p̃senti supplicio compensata sit. It̃¬

Expanded text:
dehinc poenae auferri potestatem, et magnum peccatum magnis diuturnisque elui cruciatibus. Si quis autem punitus sit, ut ille in Lege qui Israeliticis maledixerat, et qui in sabbato ligna collegerat : tales postea non puniri, quia culpa levis praesenti supplicio compensata sit.
Abbreviated transcription (Latin):
eius. ⁊ mittens digitos in auriculã eiᷤ
dixit. Effecta. qd ẽ ad aꝑire. hoc i
sacramentũ Hicagit̃. ut ꝑsaliuã ty¬
picã.⁊ sac̃dotis tactum. sapientia ⁊ iuia¬
tus diuina salutemeidem catecumim
oꝑet᷑. ut aꝑiant᷑ ei nares ad accipiendũ
oclorem notitiȩ dĩ. ut apiant᷑ illi aureᷤ.
sensus intimocorde ad respondendũ¬

Expanded text:
uriculas ejus, dixit: Effeta, quod est adaperire . Hoc enim sacramentum hic agitur, ut per salivam typicam, et sacerdotis tactum sapientia, et virtus divina salutem ejusdem catechumeni operetur; ut aperiantur ei nares ad accipiendum odorem notitiae Dei, ut aperiantur illi aures sensu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsꝑ Porro illi quorũ peccata bũanã
notitum latent. ñ ab ipsis confessa.
nec ab aliis publicata. si ea confiteri. ł
emendare noluerint. dm̃ quẽ hñt
testem ipsũ habiturist̃ ⁊ ultorẽ. Et
quid eis. ꝓdẽ hũanũ uitare iudiciũ.
cũ si in malosuo ꝑmanserĩt. iturisut.
ineternũ dõ retribuente suppliciũ.
Q sisui ip̃i uidices fiant. ⁊ ueluti sue
iniquitati ᷤ ultores. hic inse uolunta¬
riam penã se uissime am̃adu̾sionis
exerceant tp̃aliꝰb penis. mutabunt
ẽt̃na supplicia. ⁊ Lacͥmiᷤ exueracordis

Expanded text:
 Porro illi, quorum peccata humanam notitiam latent, nec ab ipsis confessa, nec ab aliis publicata, si ea confiteri aut emendare noluerint, Deum, quem habent testem, ipsum habituri sunt et ultorem. Et quid eis prodest humanum vitare judicium, quum, si in malo suo permanserint, ituri sint in aeternum, Deo retribuente, supplicium? Quod si ipsi sibi judices fiant, et veluti suae iniquitatis ultores, hic in se voluntariam poenam severissimae animadversionis exerceant, temporalibus poenis mutabunt aeterna supplicia
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuat ad altare cliininsibile quo ñ
accedit in iustus ille puenit quiadħ
presens ustificatus accedit. inueni
illic uitã. qui hic discerit causãsuã.

Expanded text:
 Ad altare Dei invisibile quo non accedit injustus ille pervenit, qui ad hoc praesens justificatus accedit. Inveniet illic vitam  suam, qui hic discernit causam suam.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianorũ. Est aũt unũgenus q̃d
mancipatum diuino officio. ⁊ dediũ
contẽplatiomi. ⁊ orationi. ab om̃istre¬
pitu tp̃alium cessare conuenit. ut st̃cłi¬
ci ⁊ dõ deuoti. udelic ꝯuersi. Cleroᷤᷤ
eñi grece. latine sors. inde huius modi
hoĩes uocantur clĩci .i. sorte electi. Os
eñi ds̃ in suos elegit. Hu namꝙ sunt

Expanded text:
ianorum : est autem unum genus quod mancipatum divino officio et deditum contemplationi et orationi et ab omni strepitu temporalium cessare convenit, ut sunt clerici et Deo devoti videlicet conversi. Cleros enim grece, latine sors, inde ujusmodi homines vocantur clerici in sorte electi. Omnis enim Deus in suos elegit. Hii namque sunt
Abbreviated transcription (Latin):
reges .i. se ⁊ alios inuirtutib regentẽ.
⁊ ita in dõ regnũ habeant. ⁊ hoc de¬
signat corom incapite. hanc coronã
regni quod in xp̃o expectatur. Rasio
uõ capitis. ẽ. tp̃aluim om̃iũ deposi¬
tĩo. illiem̃ uictu ⁊ uestitu contenti.
nullam interse ꝓpͣrietatem habente
concessumẽ uxo remducere. terrã co¬
lere. int̃ uirũ ⁊ uirũ iudicare. causaᷤ
agere. oblationes suꝑaltarra ponere.
decimas reddere.⁊ ita saluari potũiñ.
siuitiatñ bene faciendo eiutauerint

Expanded text:
est se et alios in virtutibus regentes, et ita in Deo regnum habent, et hoc designat corona in capite. Hanc coronam e in signum regni, quod in Christo exspectatur. Rasio vero capitis est temporalium omnium depositio. Illi enim victu et vestitu contenti, nullam inter se proprietatem habentes, concessum est uxorem ducere, terram colere, inter virum et virum judicare, causas agere, oblationes super altari apponere, decimas reddere, et ita salvari poterunt, si vitia tamen benefaciendo evitaverint
Abbreviated transcription (Latin):
emo quippe in eccłã ampliꝰ
Delinquentẽ namq bc̃ redar¬
guere. nullus p̃sumit. ⁊ in exẽplũ
culpa uehement̃ extendit᷑. qñ. ꝓ
reuerentia ordinis. peccator bono¬
rat᷑. Ep̃s itaq qui taliũ crimina.
non corrigit. magis dicendus est.
canis inpudicus. quã ep̃s. It̃ in no¬
Q ñ resistit errori ꝯsen

Expanded text:
emo quippe in ecclesia nocetDelinquentem namque hunc nemo redarguere praesumit, et in exemplum culpa vehementer extenditur, quando pro reverentia ordinis peccator honoratur. Episcopus itaque, qui talium crimina non corrigit, magis dicendus est canis impudicus quam episcopus. Qui non resistit erroribus
Abbreviated transcription (Latin):
reprehendenda plustim̃ erga cortigẽ¬
dosagat beruolentia. quã semitas
caritas. quã potestas. Cũ nemo nr̃m
sicut fecit recepisset. Expectandien
atq corrigendi magis sunt rectores eo¬

Expanded text:
reprehendenda, plus tamen erga corrigendos agat benevolentia quam severitas,charitas quam potestas, cum nemo nostrum sicut fecit, recepisset. Exspectandi ergo atque corrigendi magis sunt rectores Ec
Abbreviated transcription (Latin):
stimant quidã in eo tantũ dm̃ negai.
si inꝑsecutione quis agentib cõpre
asserit negari. Xps sapientia ẽ. uistitia.
uĩtas. scĩtas. fortitudo. negat᷑ ꝑ insipi¬
entiã. sapientia. ꝑ iniquitatẽ. iustitia.¬
ꝑm̃daciũ. uĩtas. ꝑturpitudinẽ. scĩtas ꝑ
inbecillitatẽ animifortitudo. Quo¬
tiens cũq uincimͣ uͥtñs atꝙ peccatis.
quotiens bonũ quid agimus. dm̃con¬
fitemur. Necͥ arbitrandumẽ incdie
uidicii illos tantũ ad ei filio denegan¬
dos. qui in martirio xp̃m negauerunt.
confitetur. De hac puto confessione
q̃d discipłis precepit dicens. Eritis mͥ

Expanded text:
stimant quidam in eo tantum Deum negari, si in persecutione quis a Gentilibus comprehasserit denegari. Christus sapientia est, justitia, veritas, sanctitas, fortitudo. Negatur per insipientiaitas, per turpitudinem sanctitas, per imbecillitatem animi fortitudo. Et quotiescumque vincimur vitiis atque peccatis, quoties bene quid agimus, Deum confitemur. Nec arbitrandum est in die judicii illos tantum a Dei Filio denegandos, qui in martyrio Christum denegarunt confitetur. De hac puto confessione et discipulis praecepit, dicens: Eritis mihi
Abbreviated transcription (Latin):
iquis acatholica eccła fu̾it seꝑatꝰ.
quantũ libet laudabilit̾ uiuere
se estimet. hoc soloscelere qd axa
nitate disuinctus ẽ. non habebit
uitã. s iradĩmanet suꝑeum. Qs¬
quis autẽ in hac eccła bene uixerit.
maloꝵ non maculat aliquem par¬
ticipatione sacramentoꝵ. s com¬
sensio maloꝵ factoꝵ. Namsi inmabo
factis non eis quisq cõsentrat poꝵ¬
um non habet criminis. Idem ĩser
lat malꝰ si eiñ ꝯsentis. s⁊ ip̃m redãgus.

Expanded text:
quis a catholica ecclesia fuerit separatus, quantumlibet laudabiliter se vivere existimet, hoc solo scelere, quod anitate disiunctus est, non habebit uitam, sed ira dei manet super eum. quisquis autem in hac ecclesia bene uixerit, malorum non maculat aliquem participatione sacramentorum, sed consensione factorum. Nam si in malis factis non eis quisque consentiat, porum non habet criminis. C. VIII. lat malus, si ei non consentis, sed ipsum redarguis.
Abbreviated transcription (Latin):
sagacitatis ur̃e apicib. qui fuc̃to
eiuscdẽ elegisse sibifuturũ antistitẽ.
nobis consecrandũ ur̃o studio direc¬
tũ ẽẽ. ne ipsa eccła diusine. pͥoconstͤ¬
teret pastore fatebant̃. Nosde obi¬
tu pͥores dolente. Nunc ipsũ electũ
unanimitate. ⁊ canoniea ipsieolẽ
electione: ut mandastiᷤᷤ. tameitissi¬
me ordinationẽ omisimus. quod
imꝑalẽ nobis ut mos ẽ ab solutioniᷤᷤ
minime detulit eplãm. ꝓqua scilic
in hoc parẽ clistulimꝰ. ne augustalis
animus durisime: quocũq modo
ꝑciꝑet. S scientes eccłam dñisie
ꝓprio diu pastore non debere ꝯsistere
ut pͥsca consuetudo dictat ꝑceptalicẽ¬
tia. ⁊ nobis quẽ ad modũ uosscire cre¬
dimus imꝑatoria directa epłã. t̾uẽ
qd k̾m̃e. fili moleste nullo modo
uoluntate metro politanus ẽ ordinan

Expanded text:
sagacitatis vestrae apicibus, qui defuncto ejusdem ecclesiae elegisse sibi futurum antistitem, nobisque consecrandum vestro studio directum esse, ne ipsa ecclesia diu sine proprio constet pastore, fatebantur; nos, de obitu prioris dolentes, nunc ipsum electum unanimitate et canonica ipsius ecclesiae electione, ut mandastis, tam citissime ordinare omisimus, eo quod imperialem nobis, ut mos est, absolutionis minime detulit epistolam. Pro qua scilicet in hoc parere distulimus, ne augustalis animus durissime hoc quocunque modo perciperet. Sed scientes, ecclesiam Dei sine proprio diu pastore non debere consisterut prisca consuetudo dictat percepta licentia, et nobis, quemadmodum vos scire credimus, imperatoria directa epistola, tuns; quod, carissime fili, moleste nullo modo m voluntate metropolitanus est ordinan
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit ut hũi qui rapiunt femi¬
nas uł furantur: aut seducunt
eas nullatenus hant uxores. quã uis
eis post modũ ꝯueniant. aut easdo¬
tiuerint. uł nuptialit̾ cũ consensu
parentũ suorum acceperint. ¶I ec
auctoritas ñp̃iudieat auctostati ie¬
ronimi maximecũ illa testimonio
diune legis nitat᷑. legitime igit᷑.
post penitñtiã ꝑ actam raptor po¬
terit sibi copulare. quã rapuit nisi
pat puelle illa mraptoridetrahẽ.

Expanded text:
lacuit, ut hi, qui rapiunt feminas vel furantur, aut seducunt eas nullatenus habeant uxores, quamvis eis postmodum conveniat, aut eas dotaverint, vel nuptialiter cum consensu parentum suorum acceperint. Gratian. Haec auctoritas non praejudicat auctoritati Hieronymi, maxime quum illa testimonio divinae legis nitatur. Legitime igitur post poenitentiam peractam raptor poterit sibi copulare quam rapuit, nisi pater puellae illam raptori detrahere
Abbreviated transcription (Latin):
regulã in archidiã conatũ alt̾us se.
ꝓuehi consensit. ab eiusdemarchidia¬
conatus honore deponimus. quisi ul¬
tͣiuis in loco eodem ministrare p̃sũpse¬
rit. se participatione saẽ cõionis no¬

Expanded text:
regulam in archidiaconatum alterius se provehi consensit, ab ejusdem archidiaconatus honore deponimus. Qui si ulterius in loco eodem ministrare praesumpserit, se participatione communionis
Abbreviated transcription (Latin):
tũ euisdẽ trespsalmos tm̃ ad nocturnoᷤᷤ
tresꝙ lectiones antiquo more cinmus
Aliis uõdieb xii psalmos. ⁊ treslectio¬
nes recitamus. Indm̃icis dieb .x. ⁊uiii.
psalmos. excepto die pascali. ⁊ pente¬
costes. nouem lectiones celebramus.

Expanded text:
e, tres psalmos tantum ad Nocturnas, tresque lectiones antiquo more cantamus Aliis vero diebus XII psalmos, et III lectiones recitamus. In dominicis diebus XVIII psalmos excepto die Paschae et Pentecostes et IX lectiones dicimus.
Abbreviated transcription (Latin):
seruientes sacro miniᷤt̾io intelligunt᷑
subdiaconi quicalicẽ diacono offert̃.
⁊ acoliti quicũ cereis diaconoᷤ p̃cedt̃.
Concubina intelligenda ẽ p̃t̃ uxorẽ
ut iste sit sensus capituli. Siquiᷤ post
acceptũ sacrũ baptiᷤma scd̾is fu̾it nup¬

Expanded text:
servientes sacro ministerio intelliguntur subdiaconi, qui calicem diacono offerunt, et acolythi, qui cum cereis diaconos praecedunConcubina intelligenda est praeter uxorem, ut iste sit sensus capituli: Si quis post acceptum sacrum baptisma secundis nu
Abbreviated transcription (Latin):
na. Uñde bicquoq iuxta utrãq uir¬
tutẽ dicit᷑. Cũq sedert̃ quasi rex cir¬
cũ stante exercitu. erãtñ merentiũ
ꝯsolator. Sedere quippe circũstãte
exerciti uigor ẽ disciplinȩ regimi¬
nis. Merentiũ uero corda ꝯsolari.
minist̾iũpietatis. Idẽ.¬

Expanded text:
juxta utramque virtutem dicitur: Cumque sederem quasi rex circumstante exercitu, eram tamen moerentium consolator. Sedere quippe circumstante exercitu, vigor est ac disciplina regiminis; moerentium vero corda consolari, ministerium pietatis. Se
Abbreviated transcription (Latin):
scat᷑ furorm̃s contracos. ⁊ deleãcos.
faciamꝙ te ingentẽ magnã. ille se¬
mel ⁊ iterũ ꝓ ppło cuiperat obicense
ad impetũ dĩ irascentis opponens ait.
Aut climitte eis bane nox̃. aut siñ
facis deleme delibrotuo que scͥpsisti.
Pensemiis ergo quib uiscerib eũ dem
ppłm amauit. ꝓciuus uita delibro
uite delere se petiit. S tñ iste quitãto
eiꝰ culpas pensemus. quanto selo rec¬
titudinis accendat᷑. Nox enĩ ut culpe

Expanded text:
s contra eos, et deleam eos, faciamque te in gentem magnam : Ille semel et iterum pro populo cui praeerat obicem se ad impetum Dei irascentis opponens, ait: Aut dimitte eis hanc noxam, aut si non facis, dele me de libro tuo, quem scripsisti. Pensemus ergo quibus visceribus eumdem populum amavit, pro cujus vita de libro vitae deleri se petiit. Sed tamen iste, qui tanto ejus culpas pensemus, quanto zelo rectitudinis accendatur. Mox enim ut pe
Abbreviated transcription (Latin):
nimirũ illa tabnaculi archa signifi¬
cat. in quacũtabuliꝰ uirgasimul cũ
manna ẽ. Quia cũ scͥpturȩ sacre sci¬
entia in bonirecbõi̾s pectore. siẽ uin
ga districtionis. sit⁊ manna dulce¬
dinis. hinc etiã dd̃ait. Uirgatua
Sit itaq amor. s non emolliens. Sit
rigor. s non exasꝑans. sit gelus. s ũ
inmod̾ate seuiens. sit pietas. s ñplꝰ
quã expecliat parcens. Intuerilibs¬
districte seuientẽ. Certe cũ ifrabe¬
liticus ppłs añt dĩ oculos pene in

Expanded text:
ne illa tabernaculi arca significat, in qua cum tabulis virga simul et manna est; quia cum Scripturae sacrae scientia in boni rectoris pectore, si est virga 24 districtionis, sit et manna dulcedinis. Hinc David ait: Virga tuaSit itaque amor, sed non emolliens; sit rigor, sed non exasperans; sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat parcens. Intueri libdistricte saevientem. Certe cum Israeliticus populus ante Dei oculos pene in
Abbreviated transcription (Latin):
lo quãĩ xxtriamiliahõiũ. Ecce ꝗ
uitã hoĩnũ ⁊̃ cũsua morte petut p̃ao¬
corũ uitã gladio extinxit. Intusar¬
sit igne amoris foris accensusẽ selo
seũtitis. Namtanta fuit pietas ut se
ꝓ illis coram dño mortiofferre ñdubi¬
taret. Tantasem̾tas ut eos quosdini¬
nitus feriritimuaͣt. ipse iudiciigla¬
dio feriret. Sic amauit eos quib p̃¬
fuit ut. ꝓeis nec sibi parcẽt.⁊ tam̃de¬
linquentes. sic ꝑsecutus ẽ quos aniaũ.
ut ⁊̃ eos dño parcente. ꝓsterneret. u¬
trobiꝙ legatus fortis. utrobiq medi¬
ator amnabiliᷤ. causã ppłi ap̃d dmp̃
cib. causã cdĩ ap̃d ppłm glacdiis allega¬
uit. Intus amans. diuine ire suppli¬
cando obstitit. Ioris seuiens. culpã

Expanded text:
i tria millia hominum . Ecce qui vitam omnium etiam cum sua morte petiit, paucorum vitam gladio exstinxit. Intus arsit igne amoris, foris accensus est zelo severitatis. Tanta fuit pietas, ut se pro illis coram Domino morti offerre non dubitaret; tanta severitas, ut eos quos divinitus feriri timuerat, ipse judicii gladio feriret. Sic amavit eos quibus praefuit, ut pro eis nec sibi parceret; et tamen delinquentes sic persecutus est, quos amavit, ut eos etiam Domino parcente prosterneret. Utrobique legatus fortis, utrobique mediator admirabilis, causam populi apud Deum precibus, causam Dei apud populum gladiis allegavit. Intus amans, divinae irae supplicando obstitit; foris saeviens, culpam
Abbreviated transcription (Latin):
turbatus pcipit᷑ psistere. int̃ꝓspera ⁊ ad¬
uisa uirtutũ sẽꝑ ornam̃tis utroq circũ¬
septus appareat humero. Quag̾ratiõe
tp̃r sacrificii non assumit qd se insaeͣ¬
mento accepisse non clubrtat: ꝓ ind̾
in consecratione honoris. boc retineat
in oblatione ut ꝑceptione suȩ salutis
.s. ut cũ sacerdos adsollẽpma missarũ
accedit. aut ꝑse sacrificiũ dõ oblaturꝰ
aut sacram̃tũ corꝑiᷤ ⁊ sanguinis dm̃nr̃i
ordinationis sue clignoscit᷑ ꝯsecratus
ita ut de uno eodẽꝙ orato ceruic̃e pai¬
t̃. ⁊ uttũq hũm p̃mens signũ in suo
pectore p̃paret crucis. Si quis autẽ
nec diaconib absq apłica licentiauti

Expanded text:
turbatus praecipitur consistere inter prospera et adversa virtutum semper ornamento utrobique circumseptus appareat humero, qua ratione tempore sacrificii non assumit quod se in sacramento accepisse non dubitatur? Proinde in consecratione honoris, hoc retineat et in oblatione, vel perceptione suae salutis, scilicet ut cum sacerdos ad solemnia missarum accedit, aut ipse Deo sacrificium oblaturus, aut sacramentum corporis et sanguinis Dominiordinationis suae dignoscitur consecratus, ita ut de uno eodemque orario cervicem pariter et utrumque humerum premens signum in suo pectore praeparet crucis. § 1. Si quis autem nec diaconis absque apostolica licentia uti
Abbreviated transcription (Latin):
scindere factũ ⁊ non decet̾o faciendr̃.
Quicũq gpontificũ de inceps. aut san¬
giune ꝓpinquis. aut fauore ꝑsone
quib cũq eĩ ouinetis talialucra cõmẽ¬
dare tẽptauit. ad suũ nefande p̃sũpti¬
onis excidiũ. ⁊ qd iussũ fuiͣt deuocetur
uritũ. ⁊ qui ordinaui̾t annue coĩcati¬
om subiacebit. Que ablata fortasse
orro ipsa officia. quare ita sint diᷤ¬
tinguenda. nec uni ꝑsone omĩa cõmit¬
te borafatu p̾p. dat᷑ intelligi. qui ait.¬

Expanded text:
scindere factum, et non esse de cetero faciendum. Quicunque igitur pontificum deinceps aut sanguine propinquis aut favore personis quibuscunque sibi conjunctis talia lucra commendare tentaverit, ad suum nefandae praesumptionis excidium et quod jussum fuerit devocetur in irritum, et qui ordinaverit annuae excommunicationi subjaceat. Quae vero ablata fortasse uplum. Gratian. Porro ipsa officia quare ita sint distinguenda, et non uni personae omnia commitet Bonifacii Papae datur intelligi, qui si
Abbreviated transcription (Latin):
tib autẽ quoꝵ supramentione
fecimus. qr̃ quã gradũ ineccłasti¬
co ordine optineant. aninaliqͦ
apatriarchis differant. Quã obe¬
dientiam arcbiep̃i eisdebeant. Pri¬
mates ⁊ patriarebe diuersorum
sunt nõiũ. s eiusd̃e offitii. Ab ar
ep̃i ad primates appellant. s apri¬
matib ad archi epõs. appellari ñ
licet. Debent quoq obedientiam.
primatib archi ep̃i in om̃ib que
sibi ab eis iuste fuint imꝑata. Uñ
anadetus. p̾p. ait.
Que obediẽtia

Expanded text:
atibus autem quorum supra mentionem fecimus quaritur, quem gradum in ecclesia obtineant? an in aliquo a patriarchis differant? quam obdientiam archiepiscopi eis debeant? Primates et patriarchae diversorum sunt nominum, sed ejusdem officii. Ab arct, episcopi ad primates appellant, sed a primatibus ad archiepiscopos appellare non licet. Debent ergo obedientiam primatibus archiepiscopi in omnibus, quae sibi ab eis juste fuerint imperata. Unde Anacletus Papa ait Quae obedientia
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s si clero uł lũco erimen in posuerit de¬
ducat᷑ ad ꝓbationẽ insynodũ. ¶ Sed
obicitur sise alieni sceleris consciũ nouit.
ꝓbare illud testib nonualeat. Quid gͥtẽ
sibi faciendum sit exconcit ualensi sic¬

Expanded text:
pus, si clerico vel laico crimen impegerit, deducatur ad probationem in synodum. Gratian. Sed objicitur: Si se solum alieni sceleris conscium noverit, probare illud testibus non valet; quid ergo tunc sibi faciendum sit, ex Concilio Vasensi I
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃regũ. ⁊ principũ om̃iũq fidelium
patres. ⁊ magistros censeri. Non nemi¬
serabiles insanie ẽẽ cognoscit᷑. si filius
patrẽ. discipłs magistrũ sibi conet᷑ sub¬
iugare : ⁊ iniquis obligationib. illũ su¬
e potestati subicere. a quo credit ñsolũ
int̾ra. s ⁊̃ incelis seligariposse. ⁊ solui. It̃¬

Expanded text:
regum et principum omniumque fidelium patres et magistros censeri? Nonne miserabilis insaniae esse cognoscitur, si filius patrem, discipulus magistrum sibi conetur subiugare et iniquis obligationibus illum suae potestati subicere, a quo credit non solum in terra, sed etiam in coelis se ligari posse et solvi?
Abbreviated transcription (Latin):
sabilis. ab om̃i accusatione ep̃orũ fun¬
ditus submouemuᷤ. Similit̃ ⁊ õs quo̾
diuine legis mortuos appellant sub¬
mouendos eẽ ab eaꝰ accusatione. ⁊ pu¬
blice peniteñtiȩ subinitrendõ uidica¬

Expanded text:
sabilis ab omni accusatione episcoporum funditus submovemus. Similiter et omnes quos divinae leges mortuos appellant, submovendos esse ab eadem accusatione, et publicae poenitentiae submittendos judica
Abbreviated transcription (Latin):
licũ quipaganũ occidit.
non oportẽt. ad gradũ maiorẽ.ꝓue.¬
bi. quicarere debet ⁊ acquisito. Homi¬
milĩtare scło. ꝑ qd ad effusionẽ sangni
Qui defendendo se paganũ
ccidit. sacerdotali careat officio.

Expanded text:
icum, qui paganum occiderit, non oportet ad gradum majorem provehi, qui carere etiam debet acquisitio, homimilitare saeculo, per quod ad effusionem sanguinis Qui defendendo se paganum occiderit, sacerdotali careat officio.
Abbreviated transcription (Latin):
hac ratione modandum ẽ ut si exea. ꝓ¬
uintia ubilis agit᷑. ut ꝑsona uł instrum̃¬
ta poscent᷑. ñ ampliusquã tres menses in¬
dulgeant̃. Si uõ excontinentib ꝓ uĩ cuᷤs.
ui. menses custodiri iustitiaẽ. Intrans¬
marina aut̃ dilatione. uiIIi. menses cõ¬
putari oportebit Iudi cantes aũt̃ hac ra
tione non srbi concessũ intelligant dan¬
de dilationis arbitriũ. s eandem dilatiõẽ.
sirerum urguentissima ratio flagita uĩt.
⁊ necessitaᷤᷤ desidãte instructionis exe¬
gerit. non facile am̃plius quamse mel
necull ã t̾rahendi arte sciant tribuendã ee.
¶Ei au̾tẽ dilatio penitus ẽ deneganda.
qui rescͥptum ad extra ordinartũ itidicẽ
reportaui̾t. Illiuõ qui inuidiciũ uocat᷑.¬

Expanded text:
ramur esse moderandum, ut, si ex ea provincia ubi lis agitur vel persona vel instrumenta poscentur, non amplius quam tres menses indulgeantur: si vero ex continentibus provinciis, sex menses custodiri iustitiae est: in transmarina autem dilatione novem menses computari oportebit. Quod itatione non sibi concessum intellegant dandae dilationis arbitrium, sed eandem dilationem, si rerum urguentissima ratio flagitaverit et necessitas desideratae instructionis exegerit, non facile amplius nec ulla trahendi arte sciant esse tribuendam. § 1. Ei autem dilatio penitus est deneganda, qui rescriptum ad extraordinarium judicem deportaverit. Illi autem, qui in judicium vocat
Abbreviated transcription (Latin):
acis symoniace ordinati. uł ordi¬
natores scdm eccłasticos ordines
apͥo gradu decidant. Symonia¬
ci quoq sy moniace añt symonia¬
cis ordinati. simlit̃ ab officio ma¬
le accepto remoueant᷑. Symonia¬
cos aut̃. non symoniace asy moĩ¬
acis ordinatos. misericordit̃ ꝑ ma¬
nus impositionẽ ꝓtp̃is necessita¬
te in officio ꝯcedimus ꝑ manere.
Sed boc intelligendũ ẽ dehi
qui ordinant̃ asymoniacis quoᷤ igͦ¬
rabant eẽ symoniacos. hos facit᷑
symonacos. non reatus criminis
s ordinatio symoniaci. dequib
urbanus. p̃p. ait.¬

Expanded text:
aci simoniace ordinati vel ordinatores, secundum ecclesiasticos canones, a proprio gradu decidant. Simoniaci quoque simoniace a non simoniacis ordinati, similiter ab officio male accepto removeantur. Simoniacos autem non simoniace a simoniacis ordinatos, misericorditer per manus impositionem pro temporis necessitate in officio concedimus permanere.Sed hoc intelligendum est de iis, qui ordinantur a simoniacis, quos ignorabant esse simoniacos. Hos facit simoniacos non reatus criminis, sed ordinatio simoniaci. De quibus Urbanus Papa I