comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanta contumelia: qͥd ds̃ responde¬
at audiamꝰ. Ego demonium non
habeo: sed honorifico patrẽ meũ:
&. uos inhonorastis me. Quia enĩ
samaritanus interp̃tatur custos.
& ipse ueraciter custos ẽ. de quo
psalmista ait. nisi dominꝰ custodi¬
erit cruitatem. inuanũ uigilant
qui custodiunt eam: & cui ꝑ ysa¬
ian dr̃. custos qͥd de noc̃te. cuitos
quio de nocte: respondere noluit
dñs samaritanꝰ non sũ. sed ego
demonium ñ habeo. Duo quippe
ei ĩlata fuerant: unũ negauit:
aluid tacendo consensit. Custos
namq humani generis uenerat᷑:¬
& si samaritanũ se non eẽ diceret.:
eẽ se custodem negaret. S tacuit
qđ recognouit: & patient̾ reppu¬
hit qd̵ cictũ fallaciter audru dicens.¬
Ego demoniũ non habeo. In quib¬
uerbis quid aliud nͥ suꝑbia nostra
confunditur : Quȩ si eragitata uel
leuiter fuerit. atrociores iniurias
recidit quam acceꝑat. facit ma la
quȩ potest: minatur & quȩ non
potest facere. Ecce miuriam susci¬

Expanded text:
melia, quid Dominus respondeat, audiamus. Ego daemonium non habeo, sed honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me. Quia enim Samaritanus interpretatur custos, et ipse veraciter custos est, de quo Psalmista ait: Nisi Dominus custodierit civitatem, in vanum vigilant qui custodiunt eam ; et cui per Isaiam dicitur: Custos quid de nocte? custos quid de nocte? respondere noluit Dominus: Samaritanus non sum; sed, Ego daemonium non habeo. Duo quippe ei illata fuerunt: unum negavit, aliud tacendo consensit. Custos namque humani generis venerat; et si Samaritanum se non esse diceret, esse se custodem negaret. Sed tacuit quod recognovit, et patienter repulit quod dictum fallaciter audivit, dicensEgo daemonium non habeo. In quibverbis quid aliud nisi superbia nostra confunditur? quae si exagitata vel leviter fuerit, atrociores injurias reddit, quam acceperat: facit mala quae potest, minatur et quae facere non potest. Ecce injuriam susci
Abbreviated transcription (Latin):
ne siquid in illo iuste rep̾henditur:
ex eius uitio. ipsa religionis nr̃ȩ
estimatio grauetur. Cũ monachũ
uidemus: ãmonendꝰ est. ut reue¬
rentiam habitꝰ sui. in actu. in locu¬
tione. in cogitatione sua semꝑ circũ¬
spiciat: & ea quȩ mundi st̃ ꝑfecte
deserat: & qđ ostendit humanis o¬
culis habitu: hoc ante dĩ oculos
morib p̃tendat. Iste itaq iam sc̃s ẽ:
ãmoneatur ut crescat. Ille uͦ qui
adhuc iniquus ẽ. ãmoneatur ut
corrigat᷑ ̃ quatinus quisqͥs se ad sa¬
cerdotem iunrerit: sale sermonis
illius conditus recedat. Hec frẽs¬
km̃i uobiscũ sollicite eogitate: hec
p̾rimis ur̃is impendite: om̃ipoten¬
ti dõ fructum uos reddere de nego¬
tio qđ accepistis parate. Sed ista qͦ
dicimus: melius apud nos orando
qua loquendo optinebimꝰ. Oremꝰ.
ri uoluisti: prã q̃s. ut hoc qd̾ huma¬

Expanded text:
ne si quid in illo juste reprehenditur, ne si quid in illo juste reprehenditur, ex ejus vitio ipsa religionis nostrae aestimatio gravetur. Cum monachum videmus, admonendus est ut reverentiam habitus sui in actu, in locutione, in cogitatione sua semper circumspiciat, ut ea quae mundi sunt perfecte deserat, et quod ostendit humanis oculis habitu, hoc ante Dei oculos moribus praetendat. Iste itaque jam sanctus est, admoneatur ut crescat; ille vero adhuc iniquus est, admoneatur ut se corrigat, quatenus quisquis se ad sacerdotem junxerit, sale sermonis illius conditus recedat. Haec, fratres, vobiscum sollicite cogitate, haec et proximis vestris impendite; omnipotenti Deo fructum vos reddere de negotio quod accepistis parate. Sed ista quae dicimus melius apud vos orando quam loquendo obtinebimus. OREMUS. re voluisti, pra
Abbreviated transcription (Latin):
regnum celeste mittit. & ipsa in
cloacas descendit: Timeamꝰ hȩc
fr̃es kñu: conueniat actioni nr̃ȩ
ipsum ministeriũ nr̃m. De pecca
remaneat: ꝑ quam om̃ps d̾s coti¬
die alios soluit. Consideremꝰ sine
cessatione quid sumus. P ensemꝰ
negocium nr̃m: pensemus pond
quod suscepimus. faciamꝰ nobiscĩ
cotidie rationes: quas cũ nostro
iudice habeamus. & sic debemꝰ
agere curam nr̃i: ut ñ negligamꝰ
curam ꝓximi: ut quisqͥs ad nos
iungitur. ex linguȩ nr̃ȩ sale coudi¬
atur. Cum uacantẽ quẽpiam et
lubricum uidenius: ammonendꝰ ẽ
ut coniugio refrenare studeat ini¬
quitatẽ suam: quatinꝰ ꝑ hoc quod
licet. discat suꝑare qd̃ non licet.
Cum coniugatũ uidemus:ͥ ãmoneu¬
dus ẽ ut sic exerceat curã scłi: ne
ptꝰponat amorem dĩ. Sic placeat uo¬
luntati coniugis: ut ñ displiceat
conditoris. Cũ clericũ uidemus:
ãmonendus ẽ quatinꝰ sic uiuat.
ut eremplũ uitȩ sclãrib p̃beat.

Expanded text:
regnum coeleste mittit, et ipsa postea in regnum coeleste mittit, et ipsa postea in cloacas descendit? Timeamus haec, fratres, conveniat actioni nostrae ipsum ministerium nostrum. De pecremaneat, per quam omnipotens Deus quotidie alios solvit. Consideremus sine cessatione quid sumus, pensemus negotium nostrum, pensemus pondus quod suscepimus. Faciamus quotidie nobiscum rationes, quas cum nostro judice habemus. Et sic debemus agere curam nostri, ut non negligamus curam proximi, ut quisquis ad nos jungitur ex linguae nostrae sale condiatur. Cum vacantem quempiam et lubricum videmus, admonendus est ut conjugio frenare studeat iniquitatem suam, quatenus per hoc quod licet discat superare quod non licet. Cum conjugatum videmus, admonendus est ut sic exerceat curam saeculi, ne postponat amorem Dei; sic placeat voluntati conjugis, ut non displiceat conditori. Cum clericum videmus, admonendus est quatenus sic vivat, ut exemplum vitae saecularibus praebeat,
Abbreviated transcription (Latin):
cestoris oculos uenerint: qͥl nos
miseri dicturi sumus. qui ad dnm
nr̃m pt negocium uacui redimꝰ
qui pastoꝵ nom̃ habemus. &. oues
qs e nutͥmento nr̃o debeamꝰ osten.¬
dere. non habemꝰ: Hic pastores
uocati sumus: & ibi gregẽ ñ duci¬
mus. Sed ñc̃ quid si nos negligimiꝰ
Nam ipse eas sicut ꝑ ꝓpħam pollici¬
tus est. ꝑ semecipsũ pascte : om̃s q
qͦs p̃ordinauit ad uitam. Flagelloꝵ
stimulis. cõpunctionis sp̃u erudit.
& ꝑnos quidem fideles ad sanctũ
baptisma ueniunt: nr̃is p̃cib bene¬
dicuntur÷ & ꝑ impositionẽ manuũ¬
ipsi ad regnũ cȩleste ꝑtingunt: &. ec¬
ce nos ꝑ negligentiã nr̃am deorsum
tendimꝰ. Ingrediunt᷑ electi sacerdo¬
tum manib expiati cȩlestem patͥam:
& sacerdotes ipsi ꝑ uitã reꝓbam ad
inferni ȩt̾na supplicia festinant. Cui
gͦ rei. cui similes dixerim sacerdotes
malos. nͥ aquȩ baptismatis: quȩ pec¬
cata baptiratoꝵ diluens. illos ad

Expanded text:
pastoris oculos venerint, nos pastoris oculos venerint, nos miseri quid dicturi sumus, qui ad Dominum nostrum post negotium vacui redimus, qui pastorum nomen habuimus et oves ex nutrimento nostro debeamus ostendere non habemus? Hic pastores vocati sumus, et ibi gregem non ducimus. 18. Sed nunquid si nos negligimus, nam ipse eas, sicut per prophetam pollicitus est, per semetipsum pascit , omnesque quos praeordinavit ad vitam, flagellorum stimulis, compunctionis spiritu erudit. Et per nos quidem fideles ad sanctum baptisma veniunt, nostris precibus benedicuntur, et per impositionem nipsi ad regnum coelorum pertingunt, et ecce nos per negligentiam nostram deorsum tendimus. Ingrediuntur electi, sacerdotum manibus expiati, coelestem patriam; et sacerdotes ipsi per vitam reprobam ad inferni supplicia festinant. Cui ergo rei, cui similes dixerim sacerdotes malos, nisi aquae baptismatis, quae peccata baptizatorum diluens, illos ad
Abbreviated transcription (Latin):
ad negoeium missi sumꝰ. F oce enm
crũ requirit. Quale enĩ animarĩ
lucrũ de nr̃a negotiatione monsta¬
bimus: quot eiꝰ conspectui manisio
animarũi de nr̃e p̃dicationis seget
illaturi sumus: Ponamꝰ ante ocłos
nr̃os illũ tantȩ districtionis diem.
quo iudex ueniet: & rationẽ cũ ser¬
uis quib talenta credidit ponet.
E cce in maiestate t̾ribili.: inter anq̃t¬
atq archangłoꝵ choros uidebitut
In illo tanto examine electoꝵ omiu
& rȩꝓboꝵ multitudo deducetur:
& unꝰquisq qͥd sit oꝑatus ostendet᷑
Ibi petrus cũ iudea conu̾sa: quan
p̃t se trarit apparebit. Ibi paulus
conuersũ ut ita dixerim mundũ
ducens. Ibi andreas post se achaiã
iohes asiam: thomas indiã: in on¬
spectu sui regis conuersam ducetr
uiomnes añici gregis arietes cum
mimarũ lucris apparebunt: qui
suis scĩs p̃dicationib do post se sub¬
antũ gregem trahunt. Cũ gͥ tor pa¬
fores cum gregib sius ante ecerni

Expanded text:
ad negotium missi sunt. Etenim ipsad negotium missi sunt. Etenim ipscrum requirit. Quale ei animarum lucrum de nostra negotiatione monstrabimus? Quot ejus conspectui manipulos animarum de praedicationis nostrae segete illaturi sumus? Ponamus ante oculos nostros illum tantae districtionis diem, quo judex veniet, et rationem cum servis quibus talenta credidit ponet. Ecce in majestate tatque archangelorum choros videbitur. In illo tanto examine electorum omnium et reproborum multitudo deducetur, et unusquisque quid sit operatus ostendetur. Ibi Petrus cum Judaea conversa, quam post se traxit, apparebit. Ibi Paulus conversum, ut ita dixerim, mundum ducens. Ibi Andreas post se Achaiam, ibi Joannes Asiam, Thomas Indiam, in conspectum sui regis conversam ducet. Ibi omnes dominici gregis arietes cum animarum lucris apparebunt, qui sanctis suis praedicationibus Deo post se subditum gregem trahunt. Cum igitur tot pastores cum gregibus suis ante aeterni
Abbreviated transcription (Latin):
eristimus: cui eẽ debuimꝰ duces
ad uitam. Ex nr̃o & eñi peccato po¬
puli turba prostrata est: qr facien¬
ñ ẽ. Qͥd eñi animas hominũ : nisi
cybũ dñi dixerim: Quȩ ad hoc st̃
conditȩ ut meiꝰ corpore traiciantur:
id est ut in ȩt̾nȩ ȩccłiȩ augmentũ
tendant. S huiꝰ cybi condimentũ.
nos eẽ debuimꝰ. Si cut eñĩ paulo
suꝑius p̃fati sumꝰ: missis p̃dicato.¬
rib dicitur. uos estis salt̾rȩ. Si gͥ
cyb dei est popłs: condimentũ cy¬
bi sacerdotes eẽ debuerunt. S eo
dũ nos ab orationis ac erudicionis
sq̃ usu cessamus sal infatuatũ est:¬
iuen con dire non ualet eybos di a
reaires ab anctore non sumitur. Ni
erigente fatuitate nr̃a. minime n¬
aitur. Penseinus gͦ qui umquam
plrguam ñam conu̾si: qui de p¬
uerso suo ope nr̃a increpatione ai¬
recti penitentiam egerunt. Qis
lixuriam ex nr̃a eruditione dest¬
ruit: QS auariciam. qͥs suꝑbianat
fecius: qui accepto talento abeo

Expanded text:
existimus, qui esse debuimus duces existimus, qui esse debuimus duces ad vitam. Ex nostro etenim peccato populi turba prostrata est, quia, n. Quid autem animas hominum nisi cibum Domini dixerimus, quae ad hoc sunt conditae, ut in ejus corpore trajiciantur, id est ut in aeternae Ecclesiae augmentum tendant? Sed hujus cibi condimentum nos esse debuimus. Sicut enim paulo superius praefati sumus, missis praedicatoribus dicitur: Vos estcibus Dei est populus, condimentum cibi sacerdotes esse debuerunt. Sed quia dum nos ab orationis et eruditionis sanctae usu cessamus, sal infatuatum est; condire non valet cibum Dei, et idcirco ab auctore non sumitur, quia exigente fatuitate nostra, minime conditur. Pensemus ergo qui unquam per linguam nostram conversi, qui de perverso suo opere nostra increpatione correcti, poenitentiam egerunt: quis luxuriam ex nostra eruditione deseruit? quis avaritiam? quis superbiam faciunt, qui accepto talento ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
intus semꝑ eẽ debuerant: ꝑ uitã
reꝓbam foris uacant. E cce iã pęne
nulla est scłi actio: quã ñ sacer do¬
tes administrent. Dũ gͦ in sc̃o ha¬
bitu constituti ext̾iora sunt que
exhibent: quasi scũarii lapides fo¬
ris iacent. Ca enĩ gͦca uoce platẽa
a latitudine dr: sc̃uarii lapides
in plateis iacent: cũ religiosi qͥq
lata mundi itinera sectantur. Nec so¬
lum in plateis sed in capite platearũ
disꝑsi sunt: quia & ꝑ desideriũ huiꝰ
mundi oꝑa ꝑagunt: & tamen de re¬
ligioso habitu culmen honoris que¬
runt. In capite gͦ platearum disꝑsi
sunt: qi & iacent ꝑ ministeriũ oꝑis:
& honorari uolunt de ymagine sc̃ĩ¬
tatis. Quanto autẽ mundus gla¬
dio feriatur aspicitis: quib cotidie
ꝑcussionib intereat populꝰ uidetis.
Cuiꝰ hoc nͥ nr̃o p̃cipue peccato agit᷑e
Ecce depopulatȩ urbes. eu̾sa st̃ cas¬
tra: eccłiȩ ac monasteria destructa:
in solitudinẽ agri redacti st̃. S nos
pereuntis populi auctores mortis

Expanded text:
uerant, per vitam reprobam foris vacant. Ecce jam pene nulla est saeculi actio, quam non sacerdotes administrent. Dum ergo in sancto habitu constituti, exteriora sunt quae exhibent, quasi sanctuarii lapides foris jacent. Quia enim graeca voce platea a latitudine vocatur, sanctuarii lapides in plateis jacent, cum religiosi quique lata mundi itinera sectantur. Nec solum in plateis, sed et in capite platearum dispersi sunt, quia et per desiderium hujus mundi opera peragunt, et tamen de religioso habitu culmen honoris quaerunt. In capite ergo platearum dispersi sunt, quia et jacent per ministerium operis, et honorari volunt de imagine sanctitatis. 16. Quanto autem mundus gladio feriatur aspicitis, quibus quotidie percussionibus intereat populus videtis. Cujus hoc nisi nostro praecipue peccato agitur? Ecce depopulatae urbes, eversa castra, Ecclesiae ac monasteria destructa, in solitudinem agri redacta sunt. Sed nos pereunti populo auctores mortis
Abbreviated transcription (Latin):
Qs uͦ pat̾sfamilias similitudinem
rectius tenet. quã conditor noster
qui regit quos condidit: & electos
suos sic in hoc mundo possidet.
quasi subiectos dñs indomo: Qui
habet uineam uni u̾sam scilieet ec¬
elesiam: quȩ ab abel iusto usq ao
familias ad ercolendam uineam
suam. mane. hora t̾cia. sexta. nona
& undecima oꝑarios conducit: qͥa
a mundi huiꝰ initio usq ĩ finẽ aderu¬
diendã pleb̾ẽ fidelium. pdicatores

Expanded text:
s patrisfamilias similitudinem rectius tenet, quam Conditor noster, qui regit quos condidit, et electos suos sic in hoc mundo possidet, quasi subjectos dominus in domo? Qui habet vineam, universam scilicet Ecclesiam, quae ab Abel justo usque ad familias ad excolendam vineam suam, mane, hora tertia, sexta, nona, et undecima, operarios conducit; quia a mundi initio usque in finem ad erudi
Abbreviated transcription (Latin):
plerosq grauari factis grauiorib
uideamus: Uobis enim sacerdo¬
tib lugens loquor. qͥa ñ nullos
ur̃m cum p̃miis facere ordinatio¬
nes agnouimus: sꝑualem grãm
uendere: & de alienis mniquitati¬
b cum peccati dampno temꝑalia
lucra cumulare. Cur gͦ ad me¬
moriam urãm non redit: qđ uor
dñica p̃cipiens dicit. gratis acce¬
pistis gratis date Cur non añ
mentis oculos reuocatis. quod
templũ redemptor nr̃ ingressus.
cathedras uendentiũ columbas
euertit: & nĩmularioꝵ effudit es:
Qui namq sunt intemplo dei
hodie. qui columbas uendunt:
nisi qͥ in ecclĩa p̃ciũ de impositione
manꝰ accipiunt. ꝑ qũã uidelicet
ad p̃cium p̃betur. S redemptor
noster cathedras uendentiũ colũ¬
bas euertit: quia talium negoci¬
atoꝵ sacerdotiũ destruit. hinc
est quod sacri canones symonia¬
chã heresim dampnant: & eos
sacerdotio pͥuari p̃cipiunt: qui
de largiendis ordinib p̃cium

Expanded text:
plerosque gravari factis atrocioribus plerosque gravari factis atrocioribus videamus? Vobis enim sacerdotibus lugens loquor, quia nonnullos vestrum cum praemiis facere ordinationes agnovimus spiritalem gratiam vendere, et de alienis iniquitatibus cum peccati damno temporalia lucra cumulare. Cur ergo ad memoriam vestram non redit quod vox Dominica praecipiens dicit: Gratis accepistis, gratis date . Cur non ante mentis oculos revocatis quod templum Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes? Qui namque sunt in templo Dei hodie qui columbas vendunt, nisi qui in Ecclesia pretium de impositione manus accipiunt? Per quam videlicet ad pretium praebetur. Sed Redemptor noster cathedras vendentium columbas evertit, quia talium negotiatorum sacerdotium destruit. Hinc est quod sacri canones Simoniacam haeresim damnant, et eos sacerdotio privari praecipiunt, qui de largiendis ordinibus pretium
Abbreviated transcription (Latin):
po: qđ in templi ministerio inba¬
u: templi. sculptorio oꝑe leoues
boues. et cherubin expressa sunt.
Snerubin quippe: plenitudo seien¬
De ẽst Sed qͥd ẽ quod inbasib nec
ones sine bu̾bus: ec boues sine
conib fiunt: Quid enim aliud
designant bases intemplo: nͥ sacer¬
dotes in ȩccłia: Qui dũ sollicitis.¬
unem regiminis tolerant: quasi
nore basium suꝑimpositũ onus
portant. In basib gͥ cherubin erp̃¬
mitur: quia decet nimirũ. ut sacer¬
otũ pectora. plenitudine scientiȩ
suit referta. ꝑleones autem terror
seueritatis: ꝑ boues uͦ patientia man¬
suetudinis figuratur. Itaq in ba¬
sib nec leones sine bubus. nec bo¬
ues sine leonib exprimunt᷑: quia
semꝑ in sacerdotali pectore cũ ter¬
rore seueritatis custodiri debet uir¬
tus mansuetudinis: ut & iram man¬
suetudo condiat: & eandem man¬
suetudinẽ ne fortasse dissoluta sit.
celus districtionis accendat. Sed
ista cur loquimur: cum adhuc

Expanded text:
est quod in templi ministerio in baest quod in templi ministerio in basibus templi sculptorio opere leones et boves et cherubim expressa sunt. Cherubim quippe est plenitudo scientiae. Sed quid est quod in basibus nec leones sine bobus, nec boves sinc leonibus fiunt? Quid enim aliud, designant bases in templo, nisi sacerdotes in Ecclesia? Qui dum sollicitudinem regiminis tolerant, quasi more basium superimpositum onus portant. In basibus ergo cherubim exprimuntur, quia decet nimirum ut sacerdotum pectora plenitudine scientiae sint referta. Per leones autem terror severitatis, per boves vero patientia mansuetudinis figuratur. Itaque in basibus nec leones sine bobus, nec boves sine leonibus exprimuntur, quia semper in sacerdotali pectore cum terrore severitatis custodiri debet virtus mansuetudinis, ut et iram mansuetudo condiat, 1502, et eamdem mansuetudinem, ne fortasse dissoluta sit, zelus districtionis accendat. 13. Sed ista cur loquimur, cum adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
dia non auertat. Quid eñi ꝓaet
si amantes nosmetipsos. relinqu¬
mus ꝓrimos: Uel quid rursum
ꝓdest. si amantes uł zelantes ꝓn¬
mos. relinquamus nosmetipsos:
In ornamento quippe tab̾nacus
biscinctus coccus offerri p̃cipitur:
ut ante di oculos caritas nr̃a. dei
& prorimi amore coloretur. Ille aũ
uere se diligit: qui pure diligi
auctorem. Tunc gͦ coceis bistingi¬
tur: quando erga se & proximum
ex amore u̾itatis animus inflama¬
tur. S inter hȩc sciendum ẽ. ut
sic exerceatur zelus rectitudinis.
contra praua acta ꝓximoꝵ: quatu
inferuore districtionis. nullo moci
relinquatur uirtus mansuetudi¬
nis. Ira & enĩ sacerdotis nequaqͦ
debet eẽ p̃ceps & ꝑturbata: sed mi¬
gis ex consilii grauitate mitigan¬
da. & portare gͥ debenius quos
corrigimus. & corrigere qͦs portal̃
e si ex utroq unum defuerit. uel
i feriore i in mansuetudine ae¬
Io sacer dotalis non sit. hinc nãq

Expanded text:
dia non avertat. Quid enim prodest, dia non avertat. Quid enim prodest, si, amantes nosmetipsos, relinquamus proximos? Vel quid rursum prodest, si, amantes vel zelantes proximos, relinquamus nosmetipsos? In ornamento quippe tabernaculi bis tinctus coccus offerri praecipitur , ut ante Dei oculos charitas nostra Dei et proximi amore coloretur. Ille autem vere se diligit, qui pure diligit auctorem. Tunc ergo coccus bis tingitur, quando erga se et proximum ex amore veritatis animus inflammatur. 12. Sed inter haec sciendum nobis est ut sic exerceatur zelus rectitudinis contra prava acta proximorum quatenus in fervore districtionis nullo modo relinquatur virtus mansuetudinis. Ira etenim sacerdotis nequaquam debet esse praeceps et perturbata, sed magis ex consilii gravitate mitiganda. Et portare ergo debemus quos corrigimus, et corrigere quos portamus, ne si ex utroque unum defuerit, vel in fervore, vel in mansuetudine actio sacerdotalis non sit. Hinc namque
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd displiceat. agnoscunt. Quȩ ꝗͣ¬
diu in hac uita sunt: ȩternũ tab̾¬
naculũ ingredi nequaꝗͣ possunt.
S tamen ad hostium tab̾naculi
mulieres excubant: quia sc̃e aĩȩ
etiam cum infirmitate adhuc
carnis grauantur: amore tamen
continuo. ingressũ ȩt̾ni introitus
obseruant. Moyses gͦ labrũ sacer¬
dotib de speculis mulierũ fecit:
quia lex dei lauachrũ cõpuncti¬
onis. peccatoꝵ nr̃oꝵ maculis exhi¬
bet. dum ea ꝑ quȩ sc̃ȩ anunȩ su¬
ꝑno sponso placuerunt. intuenda
nobis cȩlestia p̾cepta p̃bet: quib
si diligent̾ intendimus: internȩ
nr̃e ymaginis maculas uidemꝰ
ilentes autem maculas in peni¬
tentie dolore copungimur: cõpus¬
ti uero quasi in labrũ de spȩculs
mulierũ lauamur. Est autẽ ulls
necessarrum. ut cum ꝓ nobis us
cõpunctione affligimur.: etiam o¬
missoꝵ nobis uitam relemus. di
ergo a maritudo cõpunctionis is¬
ficiat: ut tamen a ꝓrimoꝵ custi¬

Expanded text:
quid displiceat agnoscunt. Quae ququid displiceat agnoscunt. Quae quandiu in hac vita sunt, aeternum tabernaculum ingredi nequaquam possunt. Sed tamen ad ostium tabernaculi mulieres excubant, quia sanctae animae etiam cum infirmitate adhuc carnis gravantur, amore tamen continuo ingressum aeterni introitus observant. Moyses ergo labrum sacerdotibus de speculis mulierum fecit, quia lex Dei lavacrum compunctionis peccatorum nostrorum maculis exhibet, dum ea per quae sanctae animae superno sponso placuerunt intuenda nobis coelestia praecepta praebet. Quibus si diligenter intendimus, internae nostrae imaginis maculas videmus. Videntes autem maculas. in poenitentiae dolore compungimur; compuncti vero, quasi in labro de speculis mulierum lavamur. 11. Est autem valde necessarium ut cum de nobis in compunctione afficimur, etiam commissorum nobis vitam zelemus. Sic ergo nos amaritudo compunctionis afficiat, ut tamen a proximorum custo
Abbreviated transcription (Latin):
diose ꝑscrutamur: & ꝑ hec ꝓfice
re contendimus. ꝑ quȩ iam ꝓfecis¬
se nouimus quos ueneramur. Hĩc
est enim qđ de moyse scriptũ ẽ.
Posuit & labrum eneum in quo
de speculis mulierum. quȩ excu¬
babant in hostio tabnaculi. La¬
brum quippe eneum moyses po¬
nit in quo sacerdotes lauari debe¬
ant & sc̃a scõꝵ ingredi: quia lex
dei prius nos lauari ꝑ compunc¬
tionem p̃cipit: ut nĩa immundi¬
cia ad penetrandã secretoꝵ di mun¬
diciam non sit indigna. Qͦd la¬
brũ bene dde speculis mulierum
ꝑhibet factum: quȩ ad taberna¬
culi hostium indesinent᷑ excubabanł.
ta dei: in quib se scẽ animȩ semꝑ
aspiciunt: & siquȩ ineis sunt fe¬
ditatis maculȩ dep̃hendunt: co¬
gitationum uicia corrigunt: & qͣ¬
si renitentes uultus uelut ex red¬
dita ymagine cõponunt: quia
dum p̃ceptis dñicis sollerter in¬
tendunt: in eis ꝓculdubio. uel
quid in se cęlesti uiro placeat. uel

Expanded text:
diose perscrutamur, et per haediose perscrutamur, et per hae contendimus, per quae jam profecisse novimus quos veneramur. Hinc est enim quod de Moyse scriptum est: Posuit et labrum aeneum in quo de speculis mulierum quae excubabant in ostio tabernaculi . Labrum quippe aeneum Moyses ponit, in quo sacerdotes lavari debeant et sancta sanctorum ingredi, quia lex Dei prius nos lavari per compunctionem praecipit, ut nostra immunditia ad penetrandam secretorum Dei munditiam non sit indigna. Quod bene labrum de speculis mulierum perhibet factum quae ad tabernaculi ostium indesinenter excubabant. ta Dei, in quibus se sanctae animae semper aspiciunt, et si quae in eis sunt foeditatis maculae, deprehendunt. Cogitationum vitia corrigunt, et quasi renitentes vultus velut ex reddita imagine componunt, quia dum praeceptis dominicis solerter intendunt, in eis procul dubio vel quid in se coelesti viro placeat, vel
Abbreviated transcription (Latin):
Et sepe uidemus qđ petra salis
brutis animalib ponitur: ut e¬
andem salis petrã lambere debe¬
ant & meliorari. Quasi gͦ inter
bruta animalia petra salis: deb&
eẽ sacerdos in ppłis. Curare namq
sacerdotem necesse est. quȩ singu¬
lis dicat. unũquemq qualit̾ am¬
moneat: ut quisqͥs sacerdoti uin¬
gitur: quasi ex salis tactu. ȩternȩ
uitȩ sapore condiatur. Sal & enuim
terre non sumus: si coeda audien¬
trum ñ condimus. Quod ꝓfecto
condimentũ. ille ueraciter impen¬
bum non subtrahit. Sed tunc ue¬
re aliis recte p̃dicamus. si dicta
reb ostendimus: si nos ipsi diui¬
no amore compungimur: & huma¬
nȩ uitȩ que sine culpa transiri
nequaquã potest. cotidianis lacri¬
mis maculas lauamus. Tunc au¬
tem de nobis uere compungimur.
si studiose patrum p̃cedentium
facta pensamus: ut ex conspecta
illoꝵ gloria. in nr̃is nobis oculis
nostra uita sordescat. Tunc uere
cõpungimur: cum p̃cepta dĩ stu.¬

Expanded text:
Et saepe videmus quod petra salis Et saepe videmus quod petra salis brutis animalibus ponitur, ut eamdem salis petram lambere debeant, et meliorari. Quasi ergo inter bruta animalia petra salis debet esse sacerdos in populis. Curare namque sacerdotem necesse est, quae singulis dicat, unumquemque qualiter admoneat, ut quisquis sacerdoti jungitur, quasi ex salis tactu, aeternae vitae sapore condiatur. Sal etenim terrae non sumus, si corda audientium non condimus. Quod profecto condimentum ille veraciter probum non subtrahit. 10. Sed tunc vere aliis recta praedicamus, si dicta rebus ostendimus, si nosipsi divino amore compungimur, et humanae vitae, quae sine culpa transire nequaquam potest, quotidianas lacrymis maculas lavamus. Tunc autem de nobis vere compungimur, si studiose patrum praecedentium facta pensamus, ut ex conspecta illorum gloria, in nostris nobis oculis nostra vita sordescat. Tunc vere compungimur, cum praecepta Domini stu
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ de t̾ra nr̃a cum pecunia frue¬
tus comedimus: quando sumen¬
tes ȩcclĩastica subsidia. in p̃dica¬
tione laboramus. Precones nãq
uenturi iudicis sumus. Quis gͦ
uenturum iudicẽ nuntietꝰ si p̃es
tacet: Pinde considerandũ nob̾
est. ut in quantũ ualet quis ꝙ
in quantũ sufficit: & t̾rorem ueu¬
turi iudicis. & dulcedinẽ regni
suscepte ȩccłiȩ insinuare conten¬
dat. & qui una eademq exhorta¬
tiomis uoce non sufficit. simul c̃ẽ¬
tos ammonere: debet singulos in
quantum ualet instruere: pͥuatis
locutionib edificare: exhortatione
simplici. fructum in filioꝵ suorũ
cordib querere. Debemus namq
pensare continue. quod scĩs aplĩs
dicitur: & ꝑ aplõs nobis. Uos estis
sal terrȩ. Si gͥ sal sumus: condi¬
re mentes fidelium debemꝰ. Uos
gͥ qui pastores estis: pensate quia
dĩ animalia pascitis. De quib
ꝓfecto animalib: dõ ꝑ psalmistã
dr̃. Animalia tua habitabt̃ in ea.

Expanded text:
enim de terra nostra cum pecunia frucenim de terra nostra cum pecunia fructus comedimus, quando sumentes ecclesiastica subsidia in praedicatione laboramus. Praecones namque venturi judicis sumus. Quis ergo venturum judicem nuntiet, si praeco tacet? 9. Proinde considerandum nobis est ut, in quantum valet quisque, in quantum sufficit, et terrorem venturi judicii, et dulcedinem regni, susceptae Ecclesiae insinuare contendat. Et qui una eademque exhortationis voce non sufficit simul cunctos admonere, debet singulos, in quantum valet, instruere, privatis locutionibus aedificare, exhortatione simplici fructum in filiorum suorum cordibus quaerere. Debemus namque pensare continuo quod sanctis apostolis dicitur, et per apostolos nobis: Vos estis sal terrae . Si ergo sal sumus, condire mentes fidelium debemus. Vos igitur, qui pastores estis, pensate quia Dei animalia pascitis. De quibus profecto animalibus Deo per Psalmistam dicitur: Animalia tua habitabunt in ea .
Abbreviated transcription (Latin):
quentiũ fouent. ne temporalia sti¬
pendia amittant: Sed & nos qui
er oblationib fidelium uiuimus.
quas illi ꝓ peccatis suis optulert.
si comedimus & tacemus: ẽoꝵ ꝓcui
dubio peccata manducamꝰ. Uense¬
mus gͦ cuius sit apud dm̃ crimins
chil contra peccata p̃dicando age¬
re. Audiamus quid beati iob uoce
dicitur. Si aduersum me t̾ra mei
clamat. & cum ipsa sulci eiꝰ deflent.
si fructus eius comedi absq pecu¬
nia. Terra & enim contra possesso
rem clamat: quando contra pas¬
torem suum iuste ȩcclĩa murmu¬
rat. Cuius etiam sulci deflent:
si corda audientium quȩ a p̃ceden¬
tib sunt patrib p̃dicationis uoce
& uigore inuectionis erarata. ui¬
dent aliquid quod lugeant de
uita pastoris. Cuius uidelicet tr̃ȩ
fructus. possessor bonus sine pe¬
cunia non manducat: quia diseri¬
tus pastor p̾rogat talentũ uerbi:
ne ad dampnationẽ suam de ecelli
stipendium sumat alimenti. Tẽ

Expanded text:
nquentium fovent, ne temporalia stinquentium fovent, ne temporalia stipendia amittant. Sed et nos qui ex oblationibus fidelium vivimus, quas illi pro suis peccatis obtulerunt, si comedimus et tacemus, eorum procul dubio peccata manducamus. Pensemus ergo cujus sit apud Dominum criminis hil contra peccata pre. Audiamus quid beati Job voce dicitur: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent, si fructus ejus comedi absque pecunia . 1500 Terra enim contra possessorem suum clamat quando contra pastorem suum juste Ecclesia murmurat. Cujus etiam sulci deflent, si corda audientium, quae a praecedentibus sunt patribus praedicationis voce et vigore invectionis exarata, vident aliquid quod lugeant de vita pastoris. Cujus videlicet terrae fructus possessor bonus sine pecunia non manducat, quia discretus pastor praerogat talentum verbi, ne ad damnationem suam de Ecclesia stipendium sumat alimenti. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
obstat in patria: quia sumptus
sumpsit in uia. S quid nos. qđ
quid nõ opastores agimus : qui &
mercedem consequim᷑ & tamen o¬
perarii nequaquã sumꝰ : fr̾uctus
quippe scẽ ȩcclĩȩ in stipendio coti¬
diano ꝑcipimus: sed tam̃ ꝓ ȩt̾na
ecclĩa minime in p̃dicatione la¬
boramus. Pensemus cuius dãp¬
nationis sit: sine labore hic ꝑei¬
pere mercedem laboris. E cce ex o¬
blatione fidelium uiuimꝰ: s qͥd
ꝓ animab fidelium laboramus :
fideles optulerunt: nec tamen
contra peccata eadem uł oratioĩs
studio. uł p̃dicationis ut dignũ
ẽ insudamus. Uix ꝓ culpa sua
quempiã aꝑta uoce rep̃hendimꝰ:
& adhuc qđ est grauius. aliꝗͣdo
si ꝑsona in hoc mundo potens
sit. eius forsitan ⁊ erratalaudamꝰ:
ne si auersetur ꝑ iracundiam. mu¬
nus subtrahat qd impendebat.
S debemus sine cessatione memi¬
tum est. Peccata populi mei come¬
dunt. Cur autẽ peccata populi
comedere dicunt᷑ nͥ qr peccata deli¬

Expanded text:
obstat in patria, quia sumptus obstat in patria, quia sumptus sumpsit in via. 8. Sed quid nos quod quid nos, o Pastores, agimus, qui et mercedem consequimur, et tamen operarii nequaquam sumus? Fructus quippe sanctae Ecclesiae in stipendio quotidiano percipimus, sed tamen pro aeterna Ecclesia minime in praedicatione laboramus. Pensemus cujus damnationis sit sine labore hic percipere mercedem laboris. Ecce ex oblatione fidelium vivimus, sed quid pro animabus fidelium laboramus? Ifideles obtulerunt; nec tamen contra eadem peccata vel orationis studio, vel praedicationis, ut dignum est, insudamus. Vix pro culpa sua quempiam aperta voce reprehendimus, et adhuc quod est gravius, aliquando si persona in hoc mundo potens sit, ejus forsitan acta laudamus, ne si adversetur per iracundiam, munus subtrahat quod impendebat. Sed debemus sine cessatione memiin Osee: Peccata populi mei comedunt . Cur autem peccata populi comedere dicuntur, nisi quia peccata deli
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. ipsa alim̃ta sustentationis:
ut hic merces de labore p̃dicationis
inchoetur: quȩ illic de uisione ue
ritatis ꝑficitur. Quainre conside¬
rancdum ẽ. qđ uni ur̃o operi duȩ
mercedes debentur: una in uia:
altera in patria. Una quȩ nos in
labore sustentat: alia qͤ noᷤᷤ in resur¬
rectione remunerat. Merces itaq
quȩ in p̃senti recipitur:. hoc in no¬
bis debet agere. ut ad sequentẽ
mercedem robustius tendatur.
Uerus ergo quisq p̃dicator non
mercedem reciꝑe. ut p̃dicare sub¬
sistat. Quisqͥs namq ido p̃dicat.
ut hic uł laudis uel muneris
mercedem recipiat: ȩterna ꝓcul
dubio mercede se priuat. Quisqͥs
uero uł ea quȩ dicit ido placere
hominib appetit. ut dum plac&e
qd dicitur. ꝑ eadem dicta non
ipse sed dñs amet᷑. ł iccuto terrena
stipendia in p̃dicatione conseqͥt᷑.
ne a p̃dicationis uoce ꝑ indigen¬
tiam lassetur. huic ꝓculdubio
ad recipiendam mercedem nicħ

Expanded text:
operis ipsa alimenta sustentationis, operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficitur. Qua in re considerandum est quod uni nostro operi duae mercedes debentur, una in via, altera in patria; una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Merces itaque quae in praesenti accipitur: hoc in nobis debet agere, ut ad sequentem mercedem robustius tendatur. Vetus ergo quisque praedicator non mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo praedicat ut hic vel laudis vel muneris mercedem recipiat, aeterna procul dubio mercede se privat. Quisquis vero vel ea quae dicit, ideo placere hominibus appetit, ut, dum placet quod dicitur, per eadem dicta non ipse, sed Dominus ametur, vel idcirco terrena stipendia in praedicatione consequitur, ne a praedicationis voce per indigentiam lassetur, huic procul dubio ad recipiendam mercedem nil
Abbreviated transcription (Latin):
lnis pacis fuerit. aut ad eundem
p̃dicatorem reu̾tet᷑: quia aut erit
quisq p̃destinatus ad uitam. & cȩ¬
leste uerbum sequetur quod audit:
aut si nullus audire uoluerit. ip̃¬
se p̃dicator si ne fructu non erit:
quia ad eum par reuertitur: qm̃
compensatur. Ecce autẽ qͥ peram
& sacculũ portare ꝓhibuit: sũptꝰ
& alimenta ex eadem p̃dicatione
concedit. Nam sequitur. In eadem
autem domo manete: edentes et
bibentes quȩ apud illos sunt. Dig¬
nus est enim oꝑarius mercede sua.
Sipar nostra recipitur. dignum ẽ
ut in eadem domo maneamus. e¬
dentes & bibentes quȩ apud illos
sunt: ut ab eis t̾rena stipendia
consequamur: qͥb p̃mia patriȩ
cȩlestis offerimus. Unde etiã pau¬
lus hec ipsa ꝓ minimo suscipiens:
dicit. Si nos uobis sp̃ualia semina¬
uimus : magnũ est.si ur̃a carnalia
metamus: & notandum qđ subdi¬
tur. dignus est enim oꝑarius mer¬
cede sua: quia iam demercede oꝑis

Expanded text:
erit filius pacis, aut ad eumdem erit filius pacis, aut ad eumdem praedicatorem revertitur, quia aut erit quisque praedestinatus ad vitam, et coeleste verbum sequitur, quod audit; aut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fructu non erit, quia ad eum pax revertitur, quonris recompensatur. Ecce autem qui peram et sacculum portari prohibuit, sumptus et alimenta ex eadem praedicatione concedit. Nam sequitur: In eadem autem domo manete, edentes et bibentes quae apud illos sunt. Dignus est enim operarius mercede sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadem domo maneamus edentes et bibentes quae apud illos sunt, ut ab eis terrena stipendia consequamur, quibus praemia patriae coelestis offerimus. Unde etiam Paulus haec ipsa pro minimo suscipiens, dicit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Et notandum quod subditur: Dignus est operarius mercede sua, quia jam de mercede sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ne dum hoc eius colla deprimit:
ad p̃dicanda cȩlestia non assurgat
Nec debet stultoꝵ operũ erempla
conspicere: ne sua opera quasi ex
mortuis pellib credat᷑ munire.
Sunt & enim multi: qui prauita¬
tem suam ex alienis prauitatib tu¬
entur. Quia enim alios talia fecis¬
se considerant: se hec facere licenter
putant. Hii quid aliud faciunt. uͥ
pedes suos ex mortuoꝵ animalium
munire pellib conantur: Omuis
uͦ qui salutat in uia. ex occasione
salutat itineris: non ex studio op¬
tandȩ eiusdem salutis. Qui igit᷑
ñ amore ȩternȩ patͥȩ. sed p̃mioꝵ
ambitu salutem audientib p̃¬
aicat. quasi initinere salutat:
quia ex occasione & ñex intentio¬
ne salutem audientib exoptat.
Sͥ equitur. In qu̾acũq domum in¬
traueritis: primum dicite. Pax¬
pacis: requiescet suꝑ illã par ur̃a.
Sm autem: ad uos reuertetur
Dar quȩ ab ore p̃dicatoris offertur.
aut requiescit in domo si in ea fi¬

Expanded text:
ne dum hoc ejus colla deprimit, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex mortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, non ex studio optandae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu salutem audientibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione, salutem audientibus exoptat. 6. Sequitur: In quamcunque domum intraveritispacis, requiescet super illum pax vestra. Sin autem, ad vos revertetur. Pax quae ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit in domo, si in ea fu
Abbreviated transcription (Latin):
neq peram. neq calciamenta: & ne¬
minem ꝑ uiam saluta ueritis. Pre¬
dicatori enim tanta debet eẽ indõ
fiducia. ut p̃sentis uite sumptus
hos non deesse certissime sciat: ne
dũ mens eius occupatur ad tempo¬
ralia. minus aliis ꝓuideat ȩt̾na.
Cui etiam ꝑuiam neminem salu¬
tare conceditur: ut sub quanta
festinatione in iter p̃dicationis ꝑge¬
re debeat ostendatur. Quȩ siquis
uerba etiam ꝑ allegoriam uelit in¬
telligi: in sacculo pecunia clausae
Pecunia uͦ clausa est: sapientia o:¬
culta. Qui gͥ sapientiȩ uerbũ ht.
sed hoc erogare prorimo negligit:
quasi pecuniam in sacculo ligatam
tenet. Unde scriptũ est. Sapientia
abscondita. & thesaurus occultus:.
quȩ utilitas in utris q: Quid u̾ꝑ
peram. nisi onera sclĩs & quid hoc
loco. ꝑ calciamenta: nͥ mortuoꝵ opu
ȩxempla signantur: Qui gͦ officiũ
p̃dicationis suscipit. dignũ non ẽ
ut onus seculariu negocioꝵ portet

Expanded text:
neque peram, neque calceamenta, et neneque peram, neque calceamenta, et neminem per viam salutaveritis. Praedicatori etenim tanta debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporalia, minus aliis provideat aeterna. Cui etiam per viam neminem salutare conceditur, ut sub quanta festinatione iter praedicationis pergere debeat ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intelligi, in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Unde scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus occultus, quae utilitas in utrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est ut onus saecularium negotiorum portet,
Abbreviated transcription (Latin):
Dequib ueritas alias dicit. Ueni¬
unt ad uos in uestimentis ouium:
intrinsecus autem sunt lupi rapa¬
ces. Contraquȩ om̃ia consideran¬
dũ nobis est. quia sicut agni int̾
lupos mittimur: ut sensum ser¬
uantes innocentię. morsũ malitię
non habeamus. Qͥ enim locum
p̃dicationis suscipit. mala infer¬
re non debet sed tolerare: ut ex
ipsa sua mansuetudine iram seui¬
entium mitiget: & peccatoꝵ uulne¬
ra inaliis ipse afflictionib uul¬
neratus sanet. Quem & siquando
:elus rectitudinis erigit. ut erga
subiectos seuiat: furor ipse de a¬
more sit. non de crudelitate: qua¬
tinus & iura discipline foris er¬
hibeat : & intus paterna pietate
diligat. qͦs foris quasi insequen¬
do castigat. Quod tunc bene rec¬
tor exhibet. cum se ipse diligere
ꝑ amorem pͥuatum nescit᷑. cũ nul¬
la quȩ mundi sunt appetit: cũ
t̾rene cupit᷑atis onerib nequaꝗͣ
mentis colla supponit. Unde &
subditur. Nolite portare sacculũ

Expanded text:
De quibus alias Veritas dicit: VeniDe quibus alias Veritas dicit: Veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Contra quae, omnia considerandum nobis est quia sicut agni 1498 lupos mittimur, ut, sensum servantes innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Quem et si quando zelus rectitudinis exigit ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore sit, non de crudelitate, quatenus et jura disciplinae foris exhibeat, et intus paterna pietate diligat, quos foris quasi insequendo castigat. Quod tunc bene Rector exhibet, cum seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mundi sunt appetit, cum terrenae cupiditatis oneribus nequaquam mentis colla supponit. 5. Unde et subditur: Nolite portare sacculum,
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Linguã tuam adherescere
faciam palato tuo. & eris mutus.
nec quasi uir obiurgans: qͥa domꝰ
erasperans est. Ac si aperte dicat.
Icciroo tͥ p̃dicationis sermo collit᷑.
quia dum me insis actib plebs
exasꝑat l non est digna cui exhor¬
tatio ueritatis fiat. Ex cuuis ergo
uicio p̃dicatori sermo subtrahat᷑.
non facile agnoscitur: qͥa uͦ pasto¬
ris taciturnitas aliqͣndo sibi. sẽꝑ
autem subiectis noceat. certissime
scitur. S utinam si ad p̃dicationis
uirtutem ñ sufficimus: loci nr̃i
officium in innocentia uitȩ tene¬
amus. Nam subditur. Ecce ego mit¬
to uos : sicut agnos inter lupos.
Multi autem cũ regiminis iura
suscipiunt: ad lacerandos subdi¬
tos mardescunt. Terrorem potes¬
tatis exhibent: & quib ꝓdesse de¬
buerant nocent. Et quia caritatis
uiscera non habent. dĩi uideri
appetunt: patres se esse minime
recognoscunt. Humilitatis locũ:
in elationem dominationis immu¬
tant. Q si quando extrinsecꝰ blan¬
diuntur: intrinsecus seuiunt.

Expanded text:
it: Linguam tuam adhaerescere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Ac si aperte dicat: Idcirco tibi praedicationis sermo tollitur, quia dum me in suis actibus plebs exasperat, non est digna cui exhortatio veritatis fiat. Ex cujus ergo vitio praedicatori sermo subtrahatur, non facile cognoscitur. Quia vero Pastoris taciturnitas aliquando sibi, semper autem subjectis noceat, certissime scitur. 4. Sed utinam si ad praedicationis virtutem non sufficimus, loci nostri officium in innocentia vitae teneamus. Nam subditur: Ecce ego mitto vos sicut agnos inter lupos. Multi autem cum regiminis jura suscipiunt, ad lacerandos subditos inardescunt, terrorem potestatis exhibent, et quibus prodesse debuerant, nocent. Et quia charitatis viscera non habent, domini videri appetunt, patres se esse minime recognoscunt, humilitatis locum in elationem dominationis immutant, et si quando extrinsecus blandiuntur, intrinsecus saeviunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ta dĩ nec aure corporis ꝑerpere cig¬
nantur. & st̃ ñnuili qui hec quid̃
corporis aure ꝑcipiunt: sed mullo
ea mentis desiderio complectuntur.
& sunt ñnulli qui libenter uerba
qsi scipiunt: ita ut etiam infletib
compungant᷑: s ptꝰ lacrimarũ tẽy
ad iniquitatẽ redeunt. Hii ꝓfeto
uerba dĩ ñ audiunt: qui hec eret
los reuocate: & alta consideratione
t inescite. hoc qđ ex ore ueritatis
sonat. Propt̾ea uos ñ auditis: qͥa
ex qo non estis. Sed hoc qđ de re¬
ꝓbis ueritas loquitur: ipsi hoc de
semetipsis reꝓbi siuis oꝑib ostendt̃.
Nam sequitur᷑. Responderunt gͦ iu
dei: & dixerunt ei. Nonne benediei¬

Expanded text:
Dei nec aure corporis percipere dignantur. Et sunt nonnulli qui haec quidem corporis aure percipiunt, sed nullo ea mentis desiderio complectuntur. Et sunt nonnulli qui libenter verba Dei suscipiunt, ita ut etiam in fletibus compungantur, sed post lacrymarum tempus ad iniquitatem redeunt. Hi profecto verba Dei non audiunt, qui haec exerlos revocate, et alta consideratione pertimescite hoc quod ex ore Veritatis sonat: Propterea vos non auditis, quia ex Deo non estis. Sed hoc quod de reprobis Veritas loquitur, ipsi hoc de semtipsis reprobi suis operibus ostendunt. Nam sequitur: Responderunt igitur Judaei, et dixerunt ei: Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
a ad auoꝵr correctionẽ posernr
dure de ie eremplanuttatis ceront.
pleramq si quos humiliter. siqͥs
continenter uiuere conspierunt. ix¬
rident Considerate gͦ quid de gre¬
gib agatur: quando pastores lupi
fuit. Hii enim custodiam gregis
suseipiunt. qui insidiari gregi do¬
minico ñ metuunt: contra quos dłi
greges custodire debuerunt. Nul¬
la animarũ lucra qͦrimꝰ. ad nr̃a eoti¬
destudiauacamꝰ. Terrena concupi¬
semꝰ. humanam glam̃ intenta m̃¬
te captamus. & quia eo ipso quo
ceteris p̃lati sumus. ad agenda quȩ¬
libet maiorem licentiam habemus:
susceptȩ benedictionis ministerium.
uertimus ad ambitionis argumen¬
tum. Dei causã relinquimꝰ: ad ter¬
rena negocia uacamus. Locum scĩ¬
tatis accepimus: & t̾renis actib im¬
plicam᷑. Impletũ est in nobis ꝓfecto

Expanded text:
 ad aliorum correctionem posuit dare de se exempla pravitatis cernit, Plerumque, si quos humiliter, si quos continenter vivere conspiciunt, irrident. Considerate ergo quid de gregibus agatur, quando pastores lupi fiunt. Hi enim custodiam gregis suscipiunt, qui insidiari gregi dominico non metuunt, contra quos Dei greges custodiri debuerant. Nulla animarum lucra quaerimus, ad nostra quotidie studia vacamus, terrena concupiscimus, humanam gloriam intenta mente captamus. Et quia eo ipso quo caeteris praelati sumus, ad agenda quaelibet majorem licentiam habemus, susceptae benedictionis ministerium vertimus ad ambitionis argumentum; Dei causam relinquimus, ad terrena negotia vacamus; locum sanctitatis accipimus, et terrenis actibus impl
Abbreviated transcription (Latin):
mentib p̃dicamus : ut eas & ipse
post ueniens. ꝑ amoris sui p̃sen¬
tiam illustret. Missis autem p̃di¬
catorib quid dicat audiamus.
Messis quidem multa: oꝑaris
autem pauci. Rogate ergo eliĩns
messis: ut mittat oꝑarios in mes¬
sem suam. At messis musta ieclo¬
perari pauci sunt: quod sine gͣui
si sunt qui bona audiant: desunt
qui dicant. Eoce mundus sacerdoti¬
b plenus est: sed tamen in messe
dei rarus ualde inuenitur oꝑator.
quia officium quidẽ sacerdotale
suscipimus: sed opus officii non
pensate quod dicitur: rogate do¬
minũ messis. ut mittat operari¬
os in messem suam. Uos ꝓ nobis
petite ut dignem uobis operari ua¬
leamus: ne ab erhortatione lingua
torpeat. ne postquã p̃dicationis
locum suscepimus: apud iustum
iudicem nostra nos taciturnitas
addicat. Sepe enĩ ꝓ sua nequicia
p̃dicantium restringitur lingua.¬
Sepe uͦ ex subiectoꝵ culpa agitur:
ut eis qui p̾sunt p̃dicationis ser¬
mo subtrahatur. Ex sua quippe

Expanded text:
t eas et ipse post veniens per amoris sui praesentiam illustret. 3. Missis autem praedicatoribus, quid dicat audiamus: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate ergo dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Ad messem multam operarii pauci sunt, quod sine gravi tsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibus plenus est, 1497 sed tamen in messe Dei rarus valde invenitur operator, quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non pensate quod dicitur: Rogate dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Vos pro nobis petite, ut digna vobis operari valeamus, ne ab exhortatione lingua torpeat, ne postquam praedicationis locum suscepimus apud justum judicem nostra nos taciturnitas addicat. Saepe enim pro sua nequitia praedicantium lingua restringitur: saepe vero ex subjectorum culpa agitur ut eis qui praesunt, praedicationis sermo subtrahatur. Ex sua quippe
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ actiones sunt: quas usu cotidia¬
ni laboris excolimus. S custodes in
iuueis positi. nram uineam minirs
custodimus. quia dũ extraneis aeb¬
onib implicamur: ministeriũ adi¬
onis nr̃e negligimus. Nullũ puto

Expanded text:
nostrae actiones sunt, quas usu quotidianostrae actiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus, quia dum extraneis actionibus implicamur, ministerium actionis nostrae negligimus. Nullum puto