comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xime cũ ex martim sit discr¬
plina. Neq grauabor: quã¬
libet conserte uobiscũ ut po-¬
scitis fabulari. Quipx cum
pp̃ hoc benerim: ut me huiꝰ
sulpicũ mei me autem utra¬
q manu complectabatur.
disilerio eciã uerho sus ĩpen¬
satis probasti quantum
pus amor possit qui nr̃i
causa tos maria tantũq ter¬
rarũ em ensus: a sũmo ut
ita dicam solis egressu usq
in eius occidica uenisti. Age
ergo quia et secreti ĩter nos
nec occupati sumus. et ser¬
moni tuo uacare debenns.
edisseras nobis. uelim om¬
nem tue ꝑ egrinacionis hy¬
storiam qualit ĩ oriente fi¬
des xp̃i floreat: que sit scõꝵ
quies que ĩstituta mona¬
chorum quantisq signis
ac uirtutib ĩ serus suis
xp̃c operetur. Nam certe quia
in hiis regionib in ter ista q̃
uiuimꝰ ip̃a nobis inta fasti¬
dio est. libenter exte andiemꝰ:
si uel in heremo ur p̃ia¬
nis licet. dhec postumia¬
mus. faciam inquit ut desi¬
derare te bideo: s⁊ queso prius

Expanded text:
xime cum ex Martini sit discixime cum ex Martini sit disciplina. neque grauabor quamlibet conserte uobiscum, ut poscitis, fabulari, quippe cum propter hoc uenerim, ut me huius Sulpicii mei — me autem utraque manu conplectebatur — desiderio etiam uerbosus inpensatis probasti, quantum pius amor possit, qui nostri causa tot maria tantumque terrarum emensus a summo, ut ita dicam, solis egressu usque in eius occidua uenisti. age ergo, quia et secreti inter nos nec occupati sumus et sermoni tuo uacare debemus, edisseras nobis uelim omnem tuae peregrinationis historiam, qualiter in Oriente fides Christi floreat , quae sit sanctorum quies, quae instituta monachorum, quantisque signis aChristus operetur: nam certe, quia in his regionibus, inter ista quae vivimus, ipsa nobis vita fastidio est; libenter ex te audiemus, si vel in eremo vivere Christianis licet. Ad haec Postumianus, faciam, inquit, ut desiderare te uideo. sed quaeso prius
Abbreviated transcription (Latin):
dic massilia appulsus. inde
huc decinis ꝑuencrim ades
prospera naingacio pie affu¬
it uoluntati. Tum modo pp̃
quẽ tota maria transnam¬
gauimus. tantũ tare trãs¬
currimus: cõplectendũ perᷤ¬
fruendũq te remotis oĩbz
trade.  go uero in quam
eciam cũ tu in egypto mora¬
reris. totus tecũ semꝑ aĩo ⁊
cogitacione uersabar̃. mecs
de te dies ac noctes cogitantẽ
totũ tua caritas possideba
ne dũ modo me tibi estimes
p̾uncto temporis defuturum.
quo minus amore tuo pẽ¬
dens te intuar. te audiã. tecũ
loquar: nullo penitus i
secretum nr̃m qd̃ nobis hec
remotior cellula prestat ad¬
misso. Nam huius nostri
ut arbitror galli presenciã
nõ moleste feras: quia hoc
aduentui tuo ut uides per¬
inde ato ego ip̃e triumphat
gaudio. ecte plane in¬
quit postimanrie in soci¬
etate nrã gallus iste retine¬
bitur: quia et si mͥ parum
cognitus est. pro eo tamen
qd̃ tibi est carissimus. non
potest mͥ non esse carue ma¬

Expanded text:
die Massiliam appulsus, inde die Massiliam appulsus, inde huc decimo pervenerim: adeo prospera navigatio piae adfuit voluntati. Tu modo, propter quem tot maria transnavigavimus, tantum terrae transcucurrimus, complectendum perfruendumque te, remotis omnibus, trade. Ego vero, inquam, etiam cum tu in Aegypto morareris, totus tecum semper animo et cogitatione versabar, meque de te dies ac noctes cogitantem totum tua charitas possidebat; nedum modo me tibi aestimes puncto temporis defuturum, quominus amore tuo pendens te intuear, te audiam, tecum loquar, nullo penitus in secretum nostrum, quod nobis haec remotior cellula praestat, admisso: nam hujus nostri, ut arbitror, Galli praesentiam non moleste feres, qui hoc adventu tuo, ut vides, perinde atque ego ipse, triumphat gaudio. Recte plane, inquit Postumianus; in societate nostra Gallus iste retinebitur: quia etsi mihi parum cognitus est, pro eo tamen quod tibi est charissimus, non potest mihi non esse carus, ma
Abbreviated transcription (Latin):
Um in unui
locum ego et
conuenissemꝰ
uir michi et pp̃ martini
memoriam ex illius eñ
discipulis erat. et propt sua
merita carissimus. Int̾ue¬
int nobis postumianus
meus: nr̃i causa ab oriẽte
quo se ante triennũ patriã
relinquens contulerat re-¬
gressus. Complexi hominẽ
amantissimũ ex osculatiq
ena et pedes eius. cũ uno
ator altero spacio obstupefcĩ
inuicem flentes gaudio de¬
amhulassemus: iectis in
terram aliciis consedimus.
ian prior postumianꝰ
me intuens cũ essem ĩquit
in remotis egypti: libuit ut
ad mare usq procederem.
Nauem illic onerariam of¬
fendi: que cũ mertib nar¬
uonam petens soluere parã¬
bat. Eadem necte miche ĩ sõp¬
nis astare uisus es: et ĩuesta
me manu trahere ut nauẽ
illam conscenderem. Nox
tenebras rumpente dilucu-¬
lo cũ eo loco in quo quieue¬
ram surrexissem: sompnũ
meũ ip̃e mecũ reputãs. Tãto
tui desiderio subito correptus
sum: ut nichil cunctatus na¬
nem conscenderem. tricesimo

Expanded text:
um in unum locum ego et conuenissemus, uir mihi et propter Martini memoriam — ex illius enim discipulis erat — et propter sua merita carissimus, interuenit nobis Postumianus meus, nostri causa ab Oriente, quo se ante triennium patriam relinquens contulerat, regamantissimum, exosculatique genua et pedes ejus, cum uno atque altero spatio quasi obstupefacti, invicem flentes gaudio deambulassemus, jactis in terram ciliciis consedimus. Tum prior Postumianus me intuens, Cum essem, inquit, in remotis Aegypti, libuit ut ad mare usque procederem. Navim illic onerariam offendi, quae cum mercibus Narbonem petens solvere parabat. Eadem nocte astare in somnis mihi visus es, et injecta me manu trahere, ut navim illam conscenderem. Mox tenebras rumpente diluculo, cum de eo loco in quo quieveram surrexissem, somnium meum ipse mecum reputans tanto tui desiderio subito correptus sum, ut nihil cunctatus navim conscenderim; tricesimo
Abbreviated transcription (Latin):
piam egypti monachos. lau¬
dabo anachoretas. mira bor
heremitas martinũ semꝑ
expetam nõ illi ego audeo
monachorũ certe nõ ep̃orũ
quempiam cõparare.

Expanded text:
piam, Aegypti monachos praedicabo, laudabo anachoretas, mirabor eremitas: Martinum semper excipiam: non illi ego audeo monachorum, certe non episcoporum quempiam conparare.
Abbreviated transcription (Latin):
Encrus deside.¬
rissimo sa lu¬
tem
go quidem frater uit¬
ram sada sua premeros et
mira domestices parites
hibere utreuerant guito¬

Expanded text:
ERUS DESIDErissimo salutem. Ego quidem, frater unaram, scheda sua premere, et intra domesticos parietes cohibere decreveram; qui
Abbreviated transcription (Latin):
si itile ti sset io quoq dñs p̾¬
sar potousset. Ego em̃ cem pn¬
mẽ anitai ad scribendũ appu¬
li. quia nifas putari tanti
uan lattre pertutes: apd meip̃z
did isi ut solouisais uõ cru¬
besterem. quia nec ma tuam
studiis õum uortasse lila sscm
cotum u dissududine tanti tõ¬
pores ꝑbioñsem. Sed tan en ne
nes maneat tam molesta de¬
fensio. suppresso si tibi ui
nomine abellus edatur. E  ut
fuqi uel eat. titulũ frontis crãe.
ut mata sit pagena. et qd̃ suffi¬
cit loquatur materia .n: non
loquatur auidorem.

Expanded text:
si utile fuisset, id quoque Dominus praestare potuisset. Ego enim cum primum animum ad scribendum appuli, quia nefas putarem tanti viri latere virtutes, apud me ipse decidi ut soloecismis non erubescerem: quia nec magnam istudiis olim fortasse libassem, totum id desuetudine tanti temporis perdidissem. Sed tamen, ne nos maneat tam molesta defensio, suppresso, si tibi videtur, nomine libellus edatur. Quod ut fieri valeat, titulum fronti erade, ut muta sit pagina; aut, quod sufficit, loquatur materiam, non loquatur auctorem.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenerat. Pro tante pieta¬
tis gaudio: uouit se ibidẽ
tonsorari. Quod postea redi-¬
ens deuotus ĩpleuit.
Am et quidã de trans¬
marims ꝑtibz ueniẽs.
dũ oꝑam ex̾ceret ĩ agro: subi¬
to orta sr̃ se uiolẽcia uẽti cũ

Expanded text:
pervenerat. Pro tantae pietapervenerat. Pro tantae pietatis gaudia vovit se ibidem tonsorari, quod postea rediens devotus implevit. 20. Nam et quidam de transmarinis partibus veniens, dum operam exerceret in agro, subito o
Abbreviated transcription (Latin):
seua lues taliter deseui¬
ret in pectora. ut nec ad recupeᷤ¬
randũ gemis putaretilr aliqd
remanere: quidã de nr̃is. basi¬
camera dependebãt. suscepit cũ
ip̃is aquis ĩ uasculo. Deporta¬
tumqz domi: peccora que ad huc
hic morbus nõ actigerat. in¬
tinctũ digictũ ĩ liquore per
frontes et dorsa cruce diñca¬
signat. Ipsisq aĩalib terre
deiectis resupinatisq ex hoc
unginĩe fide plenus infudit
more. Mox dicto cinus dla¬
uidestina peste propulsa: pet¬
cora liberata sunt.
Brincatinus quoq in¬
cola. cui ꝑ sex annos ui¬
dendi usus fuerat denegatꝰ.
beati confessoris expetiit saluas¬
tari presidio. Ad cuius basili¬
cam accedens: multo tempore
ieuinus et orombus uacãs.
auxiliũ beati implorat anti¬
stitis. Deniq aduemiente sa¬
croscã festiuitate pplĩs mis¬
sarũ sollep̃nia spectantib.
hine insus est redditꝰ. Rediit¬
q ĩ prĩam uidens: qui ad
scãm basilicã alio ducente

Expanded text:
saeva lues taliter desaevisaeva lues taliter desaeviret in pecora, ut nec ad recuperandum genus putaretur aliquis remanere, quidam de nostris ad basicamerae dependebant, suscepit cum ipsis aquis in vasculo, deportatumque in domum, pecora quae adhuc hic morbus non attigerat, intinctoque digito in liquore, per frontes et dorsa cruce dsignat, ipsisque animalibus terrae deiectis resupinatisque ex hoc unguine fide plenus infudit in ore. Mox dicto citius, clandestina peste propulsa, pecora liberata sunt. 19. Abrincatinus quoque incola, cui per sex annos videndi usus fuerat denegatus, beati confessoris expetiit salvari praesidio. Ad cuius basilicam accedens, multoque tempore ieiuniis et orationibus vacans, auxilium beati implorat antistitis. Denique adveniente sacrosancta festivitate, populis missarum solemnia spectantibus, huic visus est redditus; rediitque in patriam videns, qui ad sanctam basilicam alio deducente
Abbreviated transcription (Latin):
crastina diñca die. ad eccliãm
processimus. Residentesq ĩ
sacrario: aduẽtũ p̾stolabamꝰ
antistitis. Eo tempore: scĩ mar¬
tim reliquias licet temerario
ordine suꝑ me tñ hẽbam. Igit̾
sigo referendarius qliondam
sigiberti: ad occursum nostrũ
accedit. Osculatũq. iuxta me
ficienter colloquio usi sumꝰ.
ille un domũ uocatur ecclesie.
Protins ig̾ ut a me discessit.
disrupa auris surde claustra.
et quasi magnũ exinde uẽtũ
exire sentiens. auditũ recepit.
Reuersus continuo: michi
gracias agere cepit dicẽs. Tertia
enim dies erat: ꝙ de has aure
auditũ amaserã. Sed cũ tecũ
loquerer:sensi uelociter resera¬
tam. Tunc ego confessus ne
michi hec ascriberẽtur: io.
Noli dulcissime fili michi ali¬
quid grãrs̃ referre: s ei cuius
tibi mitus nͥtꝰ auditũ restitu¬
it. Nam scias beati martini
mecum hẽri pignora: cunus
tibi potencia auditus graii¬
tas est depulsa.
Uodam uero tẽpore. dũ

Expanded text:
crastinum Dominica die, ad ecclesiam crastinum Dominica die, ad ecclesiam accessimus, residentesque in sacrario adventum praestolabamur Antistitis. Eo tempore sancti Martini reliquias, licet temerario ordine, super me tamen habebam. Igitur Siggo referendarius quondam Sigiberti, ad occursum nostrum accedit, osculatumque juxta me ficienter colloquio usi sumus, ille in domum vocatur ecclesiae. Protinus igitur ut a me discessit, disrupet quasi magnum exinde ventum exire sentiens, auditum recepit; reversusque continuo mihi gratias agere coepit, dicens: 'Tertia enim dies erat, quod de hac aure auditum amiseram, sed, cum tecum loquerer, sensi velociter reseratam'. Tunc ego confusus, ne mihi haec adscriberentur, aio: 'Noli, dulcissime fili, mihi aliquid gratiarum referre, sed ei, cuius tibi virtus auditum restituit. Nam scias, beati Martini mecum habere pignora, cuius tibi potentia auditus gravitas est depulsa'. 18. Quodam vero tempore, dum
Abbreviated transcription (Latin):
salutẽ inuexit. Decursa autẽ
festiuitatis bigilia. dũ recedẽ¬
tibus aliis hic ad pedes sc̃i de¬
cubaret ĩmobilis: tũc sentit
qĩ pupugisset aliquis ocules
eius abspiculo. Et statin sã¬
gus ab hiis erũpens: cepit
defluere ꝑgenas euss. Auersa¬
qz sursũ facie. uidit super se
cereũ elucere. Et exclamans
uoce magna: ait. Gracias tibi
ago scẽ confessor dei: quia uir¬
tute tua lumen recipere merui.
Oadmirabilis grã: o uirtus
ĩmẽsa. Aultimodis em̃ affec¬
tibus: dona tua spargis i Polĩs.
Nam qui stipẽ pecierat. luniẽ
recepit: et diu extera luce uͥtu¬
tis tuc liũe uultus ornatur.
Osi te multoꝵ criminũ tenebre:
a nrĩs uisibus nõ arcerent.
Nempe uerrre uisibilit̾: et in¬
firmis uoci petri clamares.
Aurũ et argentũ. nõ habeo: s
qd̃ habco do uobis. In noĩe
ut remense opidũ pate¬
renius. Cũq ab egidio ep̃o qͥ
tũc ecclĩam regebat. benigne
finssemus excepti: illuscente ĩ

Expanded text:
salutem invexit. Decursa autem salutem invexit. Decursa autem festivitatis vigilia, dum, recedentibus aliis, hic ad pedes sancti decubaret inmobilis, tunc sensit, quasi pupugisset aliquis oculos eius ab spiculo, et statim sanguis ab his erumpens, coepit defluere per genas eius, aversaque sursum facie, vidit super se cereum elucere, et exclamans voce magna, ait: 'Gratias tibi ago, sanctae confessor Dei, quia virtute tua lumen recipere merui'. O admirabilis gratia! O virtus inmensa! Multimodis enim affectibus dona tua spargis in populos. Nam qui stipem petierat, lumen recepit, et din extera luce, virtutis tuae lumine vultus ornatur. O si te multorum criminum tenebrae a nostris visibus non arcerent, nempe venires visibiliter et infirmis voce Aurum et argentum non habeo, sed quod habeo do vobis: in nomine ut Remense oppidum peteremus; cumque ab Aegidio episcopo, qui tunc Ecclesiam regebat, benigne fuissemus excepti, illucescente in
Abbreviated transcription (Latin):
bilitatis ĩpediniẽto discur
ex lemouicino cecus
adueniens: luniẽ recepit o¬
culoꝵ hoc mõdo. Anno tertis
natiuitatis sũe. cũ iã gres¬
sum ĩcipiens fingere erũpẽte
lingua in uerbis ora rela¬
xaret. dũ matri alludit blã¬
de. dũ oscula libat. dũ collo
eius appenditur. dũ in uluriᷤ
defertur. cõmota ꝑ emissionẽ
dyabolicã ui uenti pulus a
terra cũ palleis eleuatus. suꝑ
pouetũ et matrẽ enis cũ mã¬
guo turbidine fertur. Sed
rustica mulier et incauta: nõ
tractat se filiũq salutari uexil¬
lo munue. ideoqz preualẽte
insidia: oculi adolescentis re¬
pleti pusue obserãtur. Qui
dui uo̾ciferas: tandẽ mitigatꝰ
a matre. ꝑmãsit cecus. Adul¬
tus autẽ datus est medicis: ut
uel cũ eisdẽ ambulãs. stipẽdii
quiddã acciperet. Erant autẽ
parẽtes eius ualde pauperes.
Igitur duodecimo cecitatis
ãno. adueiit turonus: ante
diẽ sollempnitatis qua pr
uerbũ cariti guttinãs mũdo

Expanded text:
bilitatis impedimento discurrbilitatis impedimento discurrex Lemovicino caecus adveniens, lumen recepit oculorum hoc modo. Anno tertio nativitatis suae cum jam gressum incipiens figere, erumpenteque lingua in verbis labra laxaret, dum matri alludit blande, dum oscula libat, dum collo ejus appenditur, duur in ulnis defertur, commota per immissionem diabolicam vi venti, pulvis a terra cum paleis elevatur, super puerum ac matrem eius cum magno turbine fertur; sed rustica mulier et incauta non tractat se filiumque salutari vixillo munire, ideoque, praevalente insidia, oculi adolescentis repleti pulvere obserantur. Qui diu vociferans, tandem mitigatus a matre, permansit caecus. Adultus autem datus est mendicis, ut vel cum eisdem ambulans stipendii quiddam acciperet. Erant autem parentes eius valde pauperes. Igitur duodecimo caecitatis suae anno advenit Turonus ante diem solemnitatis, qua Pater Verbum carni glutinans mundo
Abbreviated transcription (Latin):
fraũo ramo corrunt. Collisũq
ad lapĩdem pede: debilitatus
est. pol multos uero annos
dũ in hac debilitate ꝑsisteret.
leret ad eundũ lapsaute gres¬
su precipitatur. Copressũq
pedem aliũ qui sanus erat:
grauiter lesit. De hinc se porta
ri ad scãm basilicã postulat.
Proiectusq in pauimẽtum.
oronem fidelr̃ fũdit. Nec mo¬
rata est pietas. que semꝑ tri¬
hulantib subuenire consu¬
euit: l protinus ablato õi
dolore. incolumis a pauimẽ
surrent. Igitur ꝑ triginta
cuciter anes: de alio pede sic
supenus diximus iugiter
claudicabat. Tandẽ inspectas
lis ip̃i scõ deseruiret antistin
S prius a rege preceptũ elie¬
aut: ut res suas õs basilice
traderet uiuens. Quo fcõ
capite tonsoratd ĩpleto bone
deliberacione uoto. pes eus
qui effractis ossib fuerat
breuiatus elongãtur. Et
qui ante a duobz pueris
sustentatus ibat. nũc sine
ullius boĩs admĩculo. quo
uoluerit absq aliquo de¬

Expanded text:
fracto ramo corruit; collisoque fracto ramo corruit; collisoque ad lapidem pede, debilitatus est. Post multos vero annos dum in hac debilitate persisteret, leret ad eundum, lapsante gressu, praecipitatur, compressumque pedem alium, qui sanuserat, graviter laesit. Dehinc portari se ad sanctam basilicam postulat, projectusque ad pavimentum, orationem fideliter fundit. Nec morata est pietas, quae semper tribulantibus subvenire consuevit, sed protinus, ablato omni dolore, incolumis a pavimento surrexit. Igitur per triginta circiter annos, de alio pede, sicut superius diximus, jugiter claudicabat. Tandem inspeetis lis ipsi sancto deserviret Antistiti. Sed prius a rege praeceptum elicuit, ut res suas omnes basilicae traderet vivens. Quo facto, capite tonsurato, impletoque bonae deliberationis voto, pes ejus, qui effractis ossibus fuerat breviatus, est elongatus. Et qui ante a duobus pueris sustentatus ibat, nunc sine ullius hominis adminiculo, quo voluerit, absque aliquo de
Abbreviated transcription (Latin):
bat. mox reiciebat ab stoma¬
co: nichil tamen capiẽs cibi.
Cumqz in hoc labore quarto
aut quinto die fatigaretur.
petiit ut parumper exhiberẽt
Quo exhibito uioq de luto
ut hausit fideliter: recepta sa
humore pedũ frequencius la¬
boraret: unius pedis usũ qui
indebilitatẽ redactus fuerat
ꝑdidit. Post hec: ad beatã ꝑue-¬
int basilicã. In qua dũ crebras
effundit preces: amota debili¬
tate ĩcolumitati donatur.
quidam: qui tamꝙͣ effractis.
renibus inclinatus ambu¬
labat. Hic iuxta illam euãgeli¬
ce seriei mulierem deorsũ ꝓli¬
ius nequaꝙͣ sursũ poterat eri¬
gi: sz duobus mascellis fustib
additis incuruus agebat gres¬
sum. Ad fistiuitatẽ autem ad¬
ueniens: tercia die post acta
sollempnia erectus. ab omni
incursione dyabolica mũdatꝰ
infancia sua cũ gunthario do¬
tharii regis filio hĩtaiit. In
cuius dũ hr̃etur seruicio. et or¬
dinãte rege ascendẽs in arbore
matura decerperet poma: ef¬

Expanded text:
bat, mox reiciebat ab stomabat, mox reiciebat ab stomacho, nihil tamen capiens cibi. Cumque in hoc labore quarto aut quinto die fatigaretur, petiit, ut Quo exhibito, vinoque diluto, ut hausit fideliter, recepta sanhumore pedum frequentius laboraret, unius pedis usum, qui in debilitatem redactus fuerat, perdidit. Post haec ad beatam advenit basilicam, in qua dum crebras effunderet preces, amota debilitate, incolumitati donatur. quidam, qui, tanquam effractis renibus, inclinatus ambulabat. Hic juxta illam Evangelicae seriei mulierem deorsum proclinus nequaquam sursum poterat erigi, sed duobus in ascellis fustibus additis, incurvus agebat gressum. Ad festivitatem autem adveniens, tertia die post acta solemnia erectus, ab omni incursione diabolica mundatusinfantia sua cum 1089 Gunthario, Clotarii, regis filio, habitavit. In cujus dum haberetur servitio, et, ordinante rege, ascenderet in arborem, ut matura decerperet poma, ef
Abbreviated transcription (Latin):
actis ꝑturicionis doloribus¬
me edidit: dolorem in uno
tibie musculo incurrit. Erat
enim subitaneus: tamnꝙͣ
si clauus affigens. Et ita
fitam grauissiniã dabat:
ut plerumq eclipsim gene¬
raret. Nec erat qd̃ eũ m̃iti¬
gare posset: nisi cũ duitissi¬
me contra ignem tentus
a uapore foci obstupesceret.
Sed et si unguentũ aliquod
parũper fuisset infu si: quie¬
scebat. Qͥd plura: post ordi
tistitis sci. uel causa desiderii
niei. Cumq ibidem ꝑ duos
aut lres menses cõmorata
fuisset: assidue beati pontise¬
cis auriliũ deprecabatur. Tã¬
dem respiciente miseracione
consueta ducessit dolor a ti¬
bia: qui ꝑ triginta quatuor
annoz feminam fatiga u̾at.
ed et alia mulier
de andegano territorio
digitis ĩ palma defixis. ut
ad locum scin preces effudit:
digitis. directis sanata ma¬
nu discessit.
uer familiaris ñr̃
correptus a fabre: gra¬
uiter urebatur. Aidebant eĩ
extrinsecus membra: intrin¬
secus uero sitis ualida erat.
Et si potũ aliquod accipie¬

Expanded text:
actis parturitionis doloribus edidit, dolorem in uno tibiae musculo incurrit. Erat enim subitaneus, tamquam si clavus adfigens ita fictam gravissimam dabat, ut plerumque eclypsim generaret, nec erat quod eum mitigare posset, nisi cum diutissime contra ignem tentus a vapore foci obstupisceret; sed et, si unguentum aliquod parumper fuisset infusum, quiescebat. Quid plura? Post ordintistitis sancti vel causa desiderii mei. Cumque ibidem per duos aut tres menses commorata fuisset, assidue beati pontificis auxilium precabatur; tandem respiciente miseratione consueta, discessit dolor a tibia, quae per triginta quattuor annos feminam fatigaverat. 11. Sed et alia mulier de Andecavo territurio, digitis in palma difixis, ut ad locum sanctum preces effudit, digitis directis, sanata manu discessit. 12. Puer familiaris noster correptus a febre, graviter urebatur. Ardebant enim extrinsecus membra, intrinsecus vero sitis valida erat; et si potum aliquod accipie
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatem pessimã
ruens: membris oĩb deblitata
cõtrahitur. Hec audita mira¬
cula que antistes glĩosus ĩ sin¬
gulis opratur. nomẽ eiꝰ inuo¬
cabat deuote. Post dies eum
pancos: rogat se ad sins basilicã
deportari. In cuius atrio dieb
multis iacẽs. fusa lepius or̃o¬
ne cũ lacrimis: a uirtuie por¬
tisis uisitatĩ. Sici lubue¬

Expanded text:
infirmitate pessima infirmitate pessima ruens, membris omnibus debilitate contrahitur. Haec, audita miracula, quae antistis gloriosus in singulis operatur, nomen eius invocabat devote. Post dies autem paucos rogat se ad eius basilicam deportari; in cuius atrium diebus multis iacens, fusa saepius oratione cum lacrimis, a virtute pontificis visitatur; sic
Abbreviated transcription (Latin):
quodã loco mulier deuota acces¬
sit ad eũ: exhibẽs ampullam
illã cũ oleo dicẽs. Rogo te serue
xp̃i: ut tua hoc oleum benedic¬
cione scĩfices. At ille ne uanita¬
ti subiectꝰ ui deretur: ait. Parua
est uirtus mea. Sed si placet
oleũ de sepulcro bti martini
habeo: ex quo hoc oleũ ꝑsũdat.
Tu uero si credis eius uirtutẽ.
magnã ex hoc salutẽ hauries.
at illa gaudẽs: petiit expleri q̃
pb̃r̃ loq̃batur. Uas eĩ illud.
mediũ erat. Cũq de hoc liquore
qui ad basilicã sc̃ĩ assũptus
fu̾at ꝑfunderetur: protinus
ebulliens oleũ. ãpullã usq
ad sũmitatẽ ĩpleuit. Quod
matrona cernens: admirãs
uirtutẽ confessoris bt̃i dour
regressa est gaudens.
in ip̃am palmã contracti
defixi erant: basilicã bĩ martini
antistitis expetiit. Puicis quoq
interpositis diebz or̃onẽ fundẽs.
et sci auxiliũ implorãs: digitiᷤ¬
directis digitis manũ recepit.
ute hos annos puella in

Expanded text:
quodam loco mulier devota accesquodam loco mulier devota accessit ad eum, exhibens ampullam aliam cum oleo, dicens: 'Rogo te, serve Christi, ut tua hoc oleum benedictione sanctifices'. At ille, ne vanitati subiectus videretur, ait: 'Parva est virtus mea; sed, si placet, oleum de sepulchro beati Martini habeo, ex quo hoc oleum perfundatur. Tu vero, si credis eine virtutem magnam, ex hoc salutem At illa gaudens, petiit expleri quae presbyter loquebatur. Vas etenim illud medium erat. Cumque de hoc liquore, qui a basilica Sancti assumptus fuerat, perfunderetur, protinus ebulliens oleum ampullam usque ad summitatem implevit. Quod matrona cernens, admirans virtutem Confessoris beati, domum regressa est gaudens. in ipsam palmam contracti defixi erant, basilicam beati Martini antistitis expetiit. Paucis quoque interpositis diebus orationem fundens, et sancti auxilium inplorans, directīs digitis, manum recepit Ante hos annos puella in
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Surge ⁊ propera ad cole¬
sian: et age grãs deo tuo. ip̃e
autem eleuata cũ graciarũ
actione uoce: clamoribz uici¬
niam cõplet. Illico cõcurrũt
om̃s adspectatulũ et mirãtꝰ
loquẽtem quẽ pridie uiderãt
mutum. Interea signũ mo¬
uetur. horis matutinis: ag¬
gregatur ⁊ pplũs. Digilialq
celebratas: uirtus scĩ darifi¬
cata ꝓpatuit. hiis diebz duo
ĩergumim in hoc loco eiecto
demone sũt mũdati.
Ed reuertamur ad
arediũ ñm. ĩmo eciã
peculiarẽ ut ita dicã bt̃i con¬
fessoris alupnũ: cui sepius de
surs pignoribz cernere mira¬
cula prestat. Hic ad festunitatẽ
scĩ: cũ illa qua solitus est beni¬
gnitate hũilitate et caritate
ꝑuenit. Regrediẽs u̾o ãpullã
paruulã de oleo sc̃ sepulcri cõ¬
pletã: secũ detulit dicẽs. for¬
sitan infirmus aliquis ĩ uia
adest: qui a btĩ martini ede.
benedictione corde cõpũctus
accipere desideret. Deniqz in

Expanded text:
fecit. Surge, et propera ad ecclefecit. Surge, et propera ad ecclesiam, et age gratias Deo tuo. Ipse autem elevata cum gratiarum actione voce, clamoribus viciniam complet. Illico concurrunt omnes ad spectaculum, et mirantur loquentem, quem pridie viderant mutum. Interea signum movetur horis matutinis: aggregatur et populus, vigiliisque celebratas, virtus sancti clarificata perpatuit. His diebus duo inergumini in hoc loco, eiecto daemone, sunt mundati. 24. Sed revertamur ad Aridium nostrum, immo etiam peculiarem, ut ita dicam, beati confessoris alumnum, cui saepius de suis pignoribus cernere miracula praestat. Hic ad festivitatem sancti cum illa qua solitus est benignitate, humilitate et caritate pervenit. Regrediens vero ampullam parvulam de oleo sancti sepulchri completam secum detulit, dicens: 'Forsitan infirmus aliquis in via adest, qui a beati Martini aede benedictionem corde conpunctus accipere desideret'. Denique in
Abbreviated transcription (Latin):
tur deus qd̃ aut facultati nr̃e
mnhereat. aut partem heredi¬
tatis acquirat. Erãt eĩ ĩge¬
niũ et possessionẽ ꝓpuam
incolentes. Sed nichil cogi¬
tantes de hiis que dei crãt.
ciecerũt mutũ et surdũ: quẽ
potius fou̾c debuerãt. Ille
u̾o qmꝙͣ sine hiis usib cẽt.
sensũ tñ in corde retinebat.
Porro autẽ apprchẽsis manu
tabulis et int̾ se collisis: uocẽ
querẽtis imritabatur. Cũ hoc
eĩ artificio ad supradictum
uicũ aduenit: ibiq aliis
stipẽ flagitãtib adiũgitui.
Sextus igitur iã defluxerat
ãnus: ꝙ pauper iste diuicuis
sc̃ẽ cellule uescebatur. Sftm̃
est autẽ ĩ una dĩicarum
nocte dũ ad domũ hospitis
sui decũberit: subito locus
ille ĩmenso resplendet luie.
Et ecce hic pauore ꝑterritus:
solo ꝑsternitur. Et statim
uisus est ei uir quidã sacer-¬
dotali hĩtu comptus: tãgẽs
eũ. Et crucẽ xp̃i fronti eĩus
ĩponens:ait. Dñs te sanũ

Expanded text:
tur Deus, quod aut facultati nostrae tur Deus, quod aut facultati nostrae inhaereat aut partem hereditatis adquerat'. Erant enim ingenui et possessionem propriam incolentes; sed nihil cogitantes de his quae Dei erant, eiecerunt mutum et surdum, quem potius fovere debuerant. Ille vero quamqnam sine his sensum tamen in corde retinebat. Porro autem apprehensis manu tabulis, et inter se collisis, vocem quaerentis imitabatur. Cum hoc enim artificio ad supradictum vicum advenit, ibique aliis stipem flagitantibus adjungitur. Sextus igitur jam effluxerat annus, quod pauper iste a divitiis sanctae cellulae vescebatur. Factum est autem ut in una Dominicarum nocte, dum in domo hospitis sui decumberet, subito locus ille immenso repleretur lumine, et ecce hic pavore perterritus solo prosternitur. 1094 Et statim visus est ei vir quidam sacerdotali habitu comptus, qui tangens eum, et crucem Christi fronti ejus imponens, ait: Dominus te sanum
Abbreviated transcription (Latin):
clarita te multata. cellulam
condatẽsem ĩ qua lectulus br̃
antistis hẽtur expetyt: putas
sibi p̾sidio fore. si cancelles ip̃i¬
us lectuli cõtigisset. Lectulus
nr̃i tẽporis flexa ceruice recu¬
buit. Eigo ad lc oraculũ: mu.¬
lier uiro admuniculãte deduci¬
tur. In quo ꝑ multos dies or̃one
cõpũcta fũdebat. Tandẽ pietas
sepe ad miserãdũ ꝓfusa respi¬
ciens: uisũ mulieri amissũ
restituit. Tantaq deinceps fe¬
minã fides accendit: Ut usq
ad diem sui obitus nũꝙͣ a
soco illo discederet.
ncola uero andegauẽsis
urbis: turbatis mẽbris
morbo. caput cõuertit ad lec¬
tulũ. De hinc ꝑ singulos dies¬
ĩualescẽte febre: cunctis ar¬
tubus destitutis auditu et
elocucione priuatur. Post
pancos uero dies cũ a fabre
coualuisset. et sine uoce ma¬
neret: ablata sibi a frĩbus
facultatis ꝑ te de domo prna
ꝓicitur. dicẽtib frĩb. Hic
amens effectus est: nõ pacia¬

Expanded text:
claritate mutata, cellulam claritate mutata, cellulam Condatensim, in qua lectulum beati antistitis habetur, expetiit, putans sibi praesidii fore, si cancellus ipsius lectuli contigisset. Lectulum nostri temporis, flexa cervice, recubuit. Ergo ad hoc oraculum mulier, viro adminiculante, deducitur, in quo per multos dies orationem conpuncta fundebat. Tandem pietas saepe ad miserandum profusa respiciens, visum mulieri amissum restituit. Tantaque deinceps feminam fides accendit, ut usque ad diem sui obitus numquam a loco illo discederet. 23. Incola vero Andecavensis urbis, turbatis membris morbo, caput convertit ad lectulum; dehinc per dies singulos invaliscente febre, cunctis artibus distitutus, auditu et elocutione privatur. Post paucos vero dies cum de febre convaluisset et sine voce maneret, ablata sibi a fratribus facultatis parte, de domo paterna proicitur, dicentibus fratribus: 'Hic amens effectus est. Non patia
Abbreviated transcription (Latin):
donu alio regẽte deducit᷑. Iin
hac eĩ cecitate: ꝑ triũ annoꝵ
curriculũ detinet᷑. Post hec: ba¬
silicã bti cõfessoris expetiit.
Ad quã ꝑ quatuor annos
or̃omi ĩcũmbẽs: uisitatꝰ uir¬
tute diuina. patefactis liñ¬
nbus lucẽ uid̾e ꝓmeruit.
Ed hec fama ut
sepe diximꝰ nõ solum
apd̃ ꝓpriam urbẽ: uerũ eciã
in aliis urbib ⁊ pene ĩ toto
mũdo uulgata perpatuit. Iu.¬
lianus quida ab hyspaniis
uenic̃s. manu ac pede debilis:
ad hũc medicũ deuotus accessit
dicens. Credo eĩ scĩssime p̾sul:
ꝙ poteris mͥ medele adiuuamã¬
ta preb̾e que ceteris ĩ te sperãtib
nõ es solitꝰ denegare. In hac cre¬
dulitate orom assidue isistẽs
et dĩ miseracõe nõ dubitãs:
direitis pedibz ac manibz ĩco¬
lumis est redditus.
Erũ qr in suꝑiorib libel¬
lis sepiꝰ diximꝰ. et ĩ loco
illo de quo migrauit. ad celos
plerũq miracula celebrari: qͥd
nuper gestũ sit pandã. ndi¬
gena urbis turonice. uisus

Expanded text:
itur. In hac enim caecitate per trium annorum curriculum detenetur. Post haec ad basilicam beati confessoris expetiit; ad quam per quattuor annos orationi incumbens, visitatus virtute divina, patefactis luminibus, lucem videre promeruit. 21. Sed haec fama, ut saepe diximus, non solum ad propriam urbem, veram etiam in aliis urbibus et pene in toto mundo vulgata perpatuit. Iulianus quidam ab Hispaniis veniens, manus et pedes debiles ad hunc medicum devotus ingessit, dicens: 'Credoquod poteris mihi ea medellae adiuvamenta praebere, qua ceteris in te sperantibus non es solitus denegare'. In hac credulitate orationi assidue adsistens et de Domini miseratione non dubitans, directis pedibus ac manibus, incolomis est redditas. 22. Verum quia in superioribus libellis saepius diximus, et in loco illo, de quo migravit ad caelos, plerumque miracula celebrari, quid nuper gestum sit, pandam. Indigena urbis Turonicae, visus
Abbreviated transcription (Latin):
Uci uers ex andecauo
tercito dũ in como ps¬
rentũ iesideret: ꝑ ĩmissioniri
uerterent. Sic es sex annos
parenti l male bauilatus:
ad templũ antistitis deportat᷑.
Sed in oracione ꝑdurãs: resti¬
tutis mẽbris. Iuxta noĩs fui
ꝓprietatẽ. quasi nouus efflo¬
ruit floridus.

Expanded text:
uer vero ex Andegavo territorio, dum in domo parentum resideret, per immissionem, verterent; sicque sex annos a parentibus male baiulatus, ad templum sancti antistitis deportatur. Sed in oratione perdurans, restitutis membris, iuxta nominis sui proprietatem quasi novus effloruit Floridus.
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscens eum resumpsisse
flatum: applicat ad papillã.
Qui protinus hausto lacte:
confortatus est. Tunc mĩr
cum patre uel omni domo.
eleuata in celum uoce: bene¬
dixerunt deũ dicentes. Nũc
cognouimus quia magnꝰ
es et facis mirabilia magͣ¬
solus: qui nobis paruusũ
confessoris tui oracione
restitirs. Nam et loco illi:
maiorem ꝙͣ prius fecerãt
reuerenciam exhibebant.
Hec ex ip̃ius florencii ore:
ita gesta cognoui.
Lericus erat ab urbe
pictaua agro regiomi
illius. qui ad scam basilicã
ꝑtinebat: unius pedis usu
debilis. Quẽ ut ip̃e assere¬
rabat: ꝑ incursum demo¬
ms merediani perdiderat.
Qui inciso fuste ad mẽsu¬
ram geniculi pelle suꝑposi¬
ta. ad ip̃m geniculũ. extẽ¬
so retrorsum uestigio gres¬
sum quẽ pede intebatur
agere. fuste adminiculãte
ꝑficiebat. Ad ante dictam ba¬
silicã. nouem post annos
aduenit: fusaq or̃one per
triduũ ante tertiũ festinita¬
Cis diem. poplite directo sur¬

Expanded text:
cognoscens eum resumpsisse cognoscens eum resumpsisse flatum, adplicat ad papillam, qui protinus, hausto lacte, confortatus est. Tunc mater cum patre vel omni domo, elevata in caelo voce, benedixerunt Deum, dicentes: „Nunc cognovimus, quia magnus Deus es et facis mirabilia solus, qui nobis parvulum confessoris tui oratione restituis". Nam et loco illi maiorem, quam prius fecerant, reverentiam exhibebant'. Haec ab ipsius Florenti ore ita gesta cognovi. 9. Clericus erat ab urbe Pectava agro regionis illius, qui ad sanctam basilicam pertenebat, unius pedis usu debilis, quem, ut ipse adserebat, per incursum daemonii meridiani perdiderat. Qui, inciso faste ad mensuram geniculi, pelle superposita, ad ipsum geniculum extensum retrorsum vestigio, gressum, quem pede nagere, fuste adminiculante perficiebat. Ad antedictam basilicam novem post annos advenit, fusaque oratione per triduum, ante tertium festivitatis diem poplite directo sur
Abbreviated transcription (Latin):
uel auia de uince ac primo¬
genite sobolis morte: apore¬
hensũ inter brachia ante
altare bea ti martimi iam
examme corpusculũ spe nõ
incerta deposuerũt. Et tãꝙͣ
si sc̃n uisibilibz cernerent ocu
Spes nobis erat maxima
bissime confessor. tua hec pig¬
nora deportare: quib morbi
depellerentur. febres extingue¬
darentur: pro eo qd̃ de te legãt᷑
plurima. que uel uiuens fe¬
ceris. uel post transitũ opereris
Nam audiuimus te oracõne
mortuos suscitasse. lepram
osculo depulisse mergumi¬
nos curasse uerbo. uenena
digito cõpressisse: et alia ml¬
ta fecisse. Hic apparebit uirt
tua: sic et nunc iuxta fidem
nram hunc resulcitaueris
paruulũ. Quod si nõ feceris:
non hic ultra colla curua¬
mus. lumen accendinuᷤ.
aut honoris alicunis gra¬
ciam erhibemus. Et hec
dicens: relicto ante altare
infantulo abierunt. Ma¬
ne autem uenientes inue-¬
uiunt eũ ad altare cõuer¬
sum. Hec mirantes: susce¬
pit eũ mater in ulius. Et

Expanded text:
vel avia, de unicae ac primovel avia, de unicae ac primogenitae sobolis morte, apprehensum inter brachia ante altare beati Martini jam exanime corpusculum spe non incerta deposuerunt: et tanquam si Sanctum visibilibus cernerent oculSpes nobis erat maxima, beatissime Confessor, tua huc pignora deportasse, per quae morbi depellerentur, febres exstinguemitates emundarentur, pro eo quod de te legantur plurima, quae vel vivens feceris, vel post transitum operaris. Nam audivimus te oratione mortuos suscitasse, lepram osculo depulisse, energumenos curasse verbo, venenum digito compressisse, et alia multa fecisse: hic apparebit virtus tua, si et nunc juxta fidem ram hunc resuscitaveris parvulum. Quod si non feceris, non hic ultra colla curvamus, lumen accendimur aut honoris alicuius gratiam exhibemus". Et haec dicens, relicto ante altare infantulo, abierunt. Mane autem facto venientes, invenerunt eum ad altare conversum. Haec mirantes, suscepit eum mater in ulnis, et
Abbreviated transcription (Latin):
urtate semor. soslicite flagitat
aliqua de beati uiri uirtute
cognoscere. At ego gracias deo¬
agens: interrogͥo si uel nom
eius in illis regionibz audire¬
tur. uel uita illius legeretur
norari nomen eius. Sed et se
peculiarem alumpnũ anti¬
stitis uarrat: dicens suꝑ se
magnam cius uirtutem
ostensam fuisse. Auus in
q ac eleganti opere exorna¬
tam. turonis clericos religio¬
sos destinaint. expetens pon¬
tificis reliquias: ut scilicet
locũ quẽ in eius noĩe edifica¬
uerat. eius reliquiis cõsecra¬
ret. Quod cũ fecisset: ꝑ sin¬
gules dies ueniebat et prostra¬
tus solo cũ cõnige. sc̃i ponti¬
ficis auxeliũ implorabat
triũ mensiũ esset: a febre
pulsatur. Et in tantum
exmanitus: ut neq papillã
sugere neq ullum alimẽ¬
tum ualeret accipere. Int̾ea
ꝑdurante morbo aibo nega¬
to. palpitãte tm̃ spr̃i: solus
transitus prestolatur. Nec
mora: ip̃e quoq exaltatur
spũs. Tunc mater mesta

Expanded text:
aetate senior, sollicite flagitat aetate senior, sollicite flagitat aliqua de beati Viri virtute cognoscere. At ego Deo gratias agens, interrogo si vel nomen ejus in illis regionibus audiretur, vel Vita illius legeretur norari nomen ejus; sed et se peculiarem alumnum Antistitis narrat, dicens super se magnam ejus virtutem ostensam fuisse. Avus, inue, ac eleganti opere exornata, Turonis clericos religiosos destinavit, expetens Pontificis reliquias, ut scilicet locum, quem in ejus nomine aedificaverat, ejus reliquiis consecraret. Quod cum fecisset, per singulos dies veniebat, et prostratus solo cum conjuge, sancti Pontificis auxilium implorabat.trium mensium esset a febre pulsatus, in tantum exinanitur, ut neque papillam sugere, neque ullum alimentum valeret accipere. Interea perdurante morbo, cibo abnegato, palpitante tantum spiritu, solus transitus praestolabatur. Nec mora, ipse quoque exhalatur spiritus. Tum mater moesta,
Abbreviated transcription (Latin):
solita subueniret. Tertia uero
die cum ille uel parentes eius
in oracione ac ienuno ꝑdura¬
rent: exorto mĩe lumine dis¬
tortis tybiis a parentibz ĩco¬
lumis est receptus.¬
ic et alius senator no¬
mine de cratatonno
andecauensi uico. dũ dic diñ¬
co d auem faceret. digiti euiᷤ
ambarũ maniũ cõtraxunt.
unguib q in paliã defrcis
qui ostiũ pandece uoluit. ma¬
nus reserare nõ poterat. De¬
hinc quatuor mensib cxactĩ.
iam unguib ĩ carne defixis.
cõputrescente paliria: aixcilia
expeciit confessoris. Et ꝑ iiii.
dies oroni ac iemmo uãcãs
mans suas eleuãs ĩcolu¬
ms est regressus: collaudãs
uirtutem antistitis. et ut nul¬
lus aggrederetur qd̃ ip̃e pre¬
apud urbem turonicã
gerebãtur: legati de hyspannᷤ
id est florentius et exuperius.
ad chilperium regẽ ueniebãt
Ques cum ad conuiuium
ecclĩe recepissem. Epulantib
nobis. eo cy se assererẽt esse ca¬
tilicos. florentius qui erat

Expanded text:
solita subveniret. Tertia vero solita subveniret. Tertia vero die cum ille vel parentes eius in oratione ac ieiunio perdurarent, exorto misericordiae lumine, distortis tibiis, a parentibus incolomis est receptus. 7. Sic et alius Senator nomine de Cracatonno Andecavinsi vico, dum die dominico clavem facit, digiti ei ambarum manuum contraxerunt, unguibusque in paSic qui ostium pandere voluit, manus reserare non poterat. Dehinc quatuor mensibus exactis, jam unguibus in carne defixis, computrescente palma, auxilia expetiit Confessoris, et per quatuor dies orationi ac jejunio vacans, manus sanas elevans, incolumis est regressus, collaudans virtutem Antistitis, et ut nullus aggrederetur quod ipse praeapud urbem Turonicam gerebantur, legati de Hispaniis, id est Florentius et Exsuperius, ad Chilpericum regem veniebant. Quos cum ad convivium ecclesiae recepissem, epulantibus nobis, eo quod se assererent esse catholicos, Florentius, qui erat
Abbreviated transcription (Latin):
quam prius increpatus a deo
fuerat apprehendit. Rursũ
ei lignũ in manu adhesit.
Ille uero cum dolore plorãs
non protinus meruit exau¬
diri. Post duos uero annõs
ad eamdem festiuitatẽ qua
puellamꝰ sanatam retulimꝰ.
et iste liberatus est ab onere
ligni.
qui nec gressũ facere poterat.
nec lumen oculorũ habebat:
deportatus manib deuõtorũ.
stitis: directis membris debili¬
bus sanitati donatur.
tempore lumine caruerat
oculorũ: ad eamdem festiuitatẽ
uenit. Et facta orone dũ ante
scin sepulcrũ staret: subito aꝑ-¬
tis oculis recẽpto lumine iõ
tatis turonice dum ua¬
li tudine muinia ac diuturna
consumitur: oĩbz membris
debilitatur. et sine spe gressuũ
a febre relinquitur. Cuius ti¬
bie seu funes intorti: separari
non poterant. Post discessũ
uero febris: expeciit a parenti¬
bus ut eũ ad scãm basilicã
deportarent. Quo exhibito:
deponentes eum ad pedes scĩ-
or̃onem faciunt ut ei uirtus

Expanded text:
quam prius increpitus a Deo quam prius increpitus a Deo fuerat, apprehendit, rursumque ei lignum in manu ejus adhaesit. Ille autem cum dolore plorans non protinus meruit exaudiri. Post duos vero annos ad eamdem festivitatem, qua puellam sanatam retulimus, et iste liberatus est ab onere ligni. qui nec gressum facere poterat, nec lumen oculorum habebat, deportatus manibus devotorum astitis, directis membris debilibus, sanitati donatur. tempore lumine caruerat oculorum, ad eamdem festivitatem venit. Et facta oratione, dum ante sanctum sepulcrum staret, subito apertis oculis, recepto lumine jucutatis Turonicae, dum valetudine nimia ac diuturna consumitur, omnibus membris debilitatur, et sine spe gressuum a febre relinquitur, cuius tibiae ceu funes intortae separari non poterant. Post discessum vero febris, expetiit a parentibus, ut eum ad sanctam basilicam deportarent. Quo exhibito, deponentes cum ad pedes sancti, orationem faciunt, ut ei virtus
Abbreviated transcription (Latin):
puella dicens. Sitio. Qui
gaudens ꝙ filie uoceni quã
nunꝙͣ audierat meruisset
audire: cucurrit uelocisis. et
assumptum paululũ aque.
puelle detulit bibendũ. Qua
hausta ait. Porrig̾e michi ma¬
nu. Apprehensam quoq p̃r
eius dexterain: leuaint eam
Que stans suꝑ pedes suos:
eleuatis ad celum manibz
oculisqz. grãs inquit tibi
ago omp̃s deus. qui respiciẽs
humilitatem meã me per
scm̃ antistitem tuũ saluart
dignatus es. Et sic redingra¬
tis membris. uisũ auditũq
recepit: ac domi leta regres
ꝙͣ hec agerentur: quidã
ad molam uadit. Impositũq:
triticũ: molam manu uert̾e
poterat uolain aperire. sed
cum geaui dolore fustem quẽ
apprehenderat tenebat ĩuitꝰ.
Post hec uidens se nõ laxais
mcisum ab utr̾aq parte fu¬
stem ad scĩ basilicam uenit.
sfactaq or̃one et uigilus cele¬
bratis: laxatis digittis ma¬
nus eius ad opus pristinũ
restituta est. Alio uero ãno:
in hac die operamn propter

Expanded text:
puella, dicens: Sitio. Qui puella, dicens: Sitio. Qui gaudens quod filiae vocem, quam nunquam audierat, meruisset audire, cucurrit velocius, et assumptum paululum aquae puellae detulit ad bibendum. Qua hausta, ait: Porrige mihi manum. Apprehensa quoque pater ejus dextera, levavit eam. Quae stans super pedes suos, elevatis ad coelum manibus oculisque: Gratias, inquit, tibi ago, omnipotens Deus, qui respiciens humilitatem meam, me per sanctum Antistitem tuum salvare dignatus es. Et sic redintegratis membris, visum auditumque recepit, ac domum laeta regressquam haec agerentur, quidam ad molam vadit, impositoque tritico, molam manu vertere poterat volam aperire, sed cum gravi dolore fustem quem apprehenderat tenebat invitus. Posthaec videns se non laxari, inciso ab utraque parte fuste, ad Sancti basilicam 1084 venit, factaque oratione, et vigiliis celebratis, laxatis digitis, manus ejus ad opus pristinum restituta est. Alio vero anno, III hac die sancta, operam propter
Abbreviated transcription (Latin):
gemitu la crimis auxiliũ
deprecor confessoris. De hinc
erectus: uelo qui dependebat
gulam faucesq et reliquũ
capius actigi. Nec mora sa¬
nitatem recc̃pi: et priusqm
luna scã egrederer. nullam
fatigacionem sensi. Quid
tamen aculeus malus deue¬
nerit: ignoro. Non eum reieci
ꝑ uomitũ: non discessisse sẽsi
in aluũ. Um̃ tantũ scio:
ꝙ ita me in uelocitate sensi
sanatum. ut putarem ꝙ in¬
iecta aliquis manu. illa que
inuiriam faucib ĩtulerãt
abstulisset.
uella uero annorum
duodecim omnibus
membris debilis. ꝑ sex ãnos
tamꝙy mortua ĩ domo parẽ¬
tum lectulo decubabat: non
gressum faciens. nõ opus
manuũ ĩplens. non lucẽ
cernens. non sermonein clo¬
quens. nõ audiens eloquu¬
tum. Ad beati tumulũ fun¬
dunt parentes preces ꝓ filia:
offerũt munera. et adhuc
uota promittunt. Conuenit
autem populus ad solemp
nia: celebratur cũ gaudio
sacra festiuitas. Tercia uerd̃
de festiuitate die: uocat pr̃en

Expanded text:
gemitu lacrimis, auxilium gemitu lacrimis, auxilium deprecor confessoris. Dehinc erectus, velo, qui dependebat, gulam faucesque et reliquum capitis adtigi. Nec mora, sanitatem recepi et, priusquam limina sancta egrederer, nullam fatigationem sensi. Quid tamen aeuleus malus devenerit, ignoro. Non eum reieci per vomitum, non discessisse sensi in alvum. Unum tantum scio, quod ita me in velocitate sensi sanatum, ut putarem, quod iniecta aliquis manu illa quae iniuria faucibus intulerant abstulisset. 2. Puella vero annorum duodecim omnibus membris debilis per sex annos tamquam mortua in domo parentum lectulo decubabat, non gressum faciens, non opus manuum implens, non lucem cernens, non sermonem eloquens, non audiens elocutum. Ad beati tumulum fundunt parentes preces pro filia, offerunt munera et adhuc vota promittunt. Convenit autem pnia, celebratur cum gaudio sacra festivitas. Tertia vero de festivitate die, vocat patrem
Abbreviated transcription (Latin):
q aut dolor capitis irruit.
aut timpora pulsus. aut
aures auditus grauauit.
aut oculorũ aciem caligo
suffudit aut alus mẽbris
dolor inledit: statim ut lo-¬
cum dolentem uel tumillo
uel pendente uelo actigi. ꝓti¬
nus sanitatẽ recepi. mirãs
tacitus in ip̃o tactu dolorẽ
recessisse cõcursu.
Did autem miper
ꝑtulcrim primũ mnsctã huic
libello miraculũ. Dum ad
conuiuiũ residentes post ie¬
iuniũ ederemꝰ: piscis ĩfertur
ĩ ferculo. Quẽ dñca cruce si¬
gnatũ dum edimus: Una
michi ex aristis piscis ip̃ius
inuiriosissime adhesit ĩ gu¬
ture. Que dolores cõmouens
graues ĩcidebat fauces a cu¬
mine: et ipãm gulam lon¬
gitudine obserabat. Impedle¬
bat uocis sonũ: et neq ip̃m
saliue liquorem. qui sepe a
palato defluit transire sine¬
bat. Tercia autem die cum
neqz tussiens neq excreãs
eam ualerem proicere recur.¬
ri ad nota presidia. Accedo
ad tumulũ. prouoluor in
pauimẽto: profusisqz cũ

Expanded text:
que aut dolor capitis inruit, que aut dolor capitis inruit, aut timpora pulsus inpulit, aut aures auditus gravavit, aut oculorum aciem caligo suffudit, aut aliis membris dolor insedit, statim ut locum dolentem vel tumulo vel pendente velo adtigi, protinus sanitatem recepi; mirans tacitus, in ipso tactu dolorem recessisse cum cursu. 1. Quid autem nuper pertulerim, primum inseram huic libello miraculum. Dum ad convivium resedentes post ieiunium aederemus, piscis infertur in ferculo, quem dominica cruce signatum dum aedimus, una mihi ex aristis ipsius piscis iniuriosissime adhaesit in gutture. Quae dolores commovens graves, incidebat fauces acumine et ipsam gulam longitudine obserabat; impediebat vocis sonum et neque ipsum salibae liquorem, qui saepe a palato defluit, transire sinebat. Tertia autem die cum neque tussiens neque excreans eam valerem proicere, recurri ad nota praesidia. Accedo ad tumulum, provolvor in pavimento, profusisque cum