comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciosis fabulis de quibus in clie udicii ratio reodẽ¬
da est occupauerit. si dumi iuramus incaute ⁊ cũ
hoe per aliquam neccessitatem implere non pote¬
rimus utiq periuremus ⁊ cum omni faciita¬
te uel temeritate malelicimus q̃m sicut scriptũ
est malelici regnum dei non possidebunt ⁊ si te¬
mere aliquid suspicamur quod tamen plerx¬
q non ita ut credimus comprobantur sine du
bitatione delinquimus. hec autem ⁊ his simi¬
lia adminuta peccata pertinere non dubium est
non solum populus xp̃ianus sed etiam nullus
scõrum immunis fuit esse potuit aliquando aut
poterit. Quibus peccatis licet occidi animam non
credamus tamen ita eam uelut quibusdam pustu¬
lis ⁊quasi horrenda scabie replentes deformem
facuint ut eam ad amplexus illius celestis sponsi
aut uix aut cum grandi confusione uenire per¬
mittant. &e quo scriptum est. optauit sibi eccle¬
siam non habentem maculam neq rugam. Et

Expanded text:
abulis otiosis de quibus in die judicii ratio reddenabulis otiosis de quibus in die judicii ratio reddenda est occupaverit; si dum incaute juramus, et quum hoc per aliquam necessitatem implere non poterimus, utique perjuramus, et cum omni facilitate vel temeritate maledicimus, quum scriptum sit: Neque maledici regnum Dei possidebunt . Et cum aliquid suspicamur temere, quod tamen plerumque non ita, ut credimus, comprobatur, sine ulla dubitatione delinquimus. Haec enim, et his similia, ad minuta peccata pertinere non dubium est, a quibus non solum populus christiabus, sed etiam nullus sanctorum immunis esse potuit aliquando, aut poterit. Quibus peccatis licet occidi animam non credamus; ita tamen eam velut quibusdam pustulis, et quasi horrenda scabie replentia deformem faciunt, ut eam ad amplexus illius sponsi coelestis aut vix, aut cum grandi confusione venire permittant: de quo scriptum est, Aptavit sibi Ecclesiam non habentem maculam aut rug
Abbreviated transcription (Latin):
⁊si habuerit spacium nisi longo tempore peni¬
tenciam egerit ⁊ largas elemosmnas erogauerit
⁊ apeccatis ipsis abstinuerit igne transitorio illo
de quo ait apostolus purgari non poterit sed eter¬
na illum flamma sine ullo remedio ardebit. Q
ta sint tamen quia longum est ut omnia repli¬
centur opus est ut ex eis aliqua nominemus
quociens aliquis in cibo aut in potu plus accipi¬
at quam nc̃cce est ad minuta peccata nouerit per¬
tiere. Quociens plus loquitur quam oportec piꝰ
tacet quam expedit. quociens pauperem importie¬
ne petentem exasperas. Quociens cum sit corpore
sanus aliis ieumantib prandere uoluerit auit
sompno deditus tarcluis ad ecclesiam surgit. quo¬
ciens excepto desiderio filiorum iyxorem suam cog
sierit infirmos tardius uisitauerit. si discordes al
concordiam reuocare neglexerit.si plus aut ꝓei¬
te aduari uoluerit si pmiperib elurientib nimi¬
um sibi deliciosa uel sumptuosa conuuua prepa

Expanded text:
et si habuerit spatium, longo tempore poeniet si habuerit spatium, longo tempore poenitentiam egerit, et largas eleemosynas erogaverit, et a peccatis ipsis abstinuerit, illo transitorio igne, de quo ait Apostolus, purgari non poterit, sed aeterna illum flamma sine ullo remedio cruciabit. ta sint, tamen quia longum est, ut omnia replicentur, opus est, ut ex eis vel aliqua nominemus. Quoties aliquis in cibo aut potu plus accipit, quam necesse sit, ad minuta peccata noverit pertinere; quoties plus loquitur, quam oportet, tacet quam expedit. Quoties pauperem importune petentem exasperat. Quoties cum corpore sit sanus, aliis jejunantibus prandere voluerit; aut somno deditus tardius ad ecclesiam surgit. Quoties excepto desiderio filiorum uxorem suam cognsierit. Quoties infirmos tardius visitaverit. Si discordes ad concordiam revocare neglexerit. Si plus aut proxite adulari voluerit; si pauperibus esurientibus, nimium deliciosa vel sumptuosa convivia sibi
Abbreviated transcription (Latin):
probabit. oi cuius opus arserit decrimentum pa¬
tietur. ppse autem saluus erit sic tamen quasi per
ignem. Multi sunt qui per lectionem istam ma¬
le intelligentes fła securitate decipumtur. Dum
credunt quod si supra fundamentum p̃i crime
sitorium possint purgari ⁊ ipsi post ea ad uita
perpetuam peruenire. Intellectus iste fratres ca¬
rissimi corrigendus est quia ipsi se setlucunt
qui sibi taliter blandiuntur. Iuo enim transi¬
torio igne de quo clicit apostolus ipse enim sal¬
uus erit sictamen quasi per ignem non capi¬
talia sed minu:ta peccata purgantur. quam¬
uil quod peius est non solum maiora sed eciã
nos tamen ne desperationem facere uideamur
breuiter dicemus que illa sunt.Sacrilegium.
homicidium. adulterium. falsum testimoni
um. furtum. rapina.superbia inuidia auari¬
cia.⁊si longo tempore teneatur iracundia ⁊ebri¬
etas si assidua sit in eorum numero computa¬
tur. Quicumq enim aliqua de istis pectatis in se
dominari cognouerit nisi digne se emendauerit

Expanded text:
piet. Si cujus opus arserit, detrimentum patietur: ipse autem salvus erit; sic tamen quasi per ignem. Multi sunt qui lectionem istam male intelligentes falsa securitate decipiuntur, dum credunt quod si supra fundamentum Christi casitorium possint purgari, et ipsi postea ad vitam perpetuam pervenire. Intellectus iste, fratres charissimi, corrigendus est; quia ipsi se seducunt, qui taliter sibi blandiuntur. Illo enim transitorio igne, de quo dixit Apostolus, Ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem, non capitalia, sed minuta peccata purgantur. Et quamvis, quod pejus est, non solum majora, sed etiam rit, nos tamen ne desperationem facere videamur, breviter dicimus quae sint illa: sacrilegium, homicidium, adulterium, falsum testum, furtum, rapina, superbia, invidia, avaritia; et si longo tempore teneatur, iracundia, et ebrietas, si assidua sit, in eorum numerum computantur. Quicunque enim aliquod de istis peccatis in se dominari cognoverit, nisi digne se emendaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
ecernam perueniam. Nemo hoc dicat fratres knũ
quia ille purgatorius ignis durior erit quam qͥs
dicii quod erit dies unus sicut nulle anni ⁊ mille
annui tanquam dies unus. unde scit unusquis¬
q uestrum utrum diebus an mensibus aut for¬
te eciam amus per illum ignem sit transiturus
Et quando nec unum ligitum suum in ignẽ
non paruo tempore cum anima totoq corpore cru¬
ciari. Et ideo totis unibus imusquisq laboret ut¬
⁊ capitalia crimina possit euad̾e ⁊ minuta pec̾ca

Expanded text:
aeternam perrexero. Nemo hoc dicat, fratres charissimi, quia ille purgatorius ignis durior erit, quam quiptum sit quod erit dies unus tanquam mille anni, et mille anni tanquam dies unus ; unde scit unusquisque utrum diebus an mensibus, an forte etiam et annis per illum ignem sit transiturus? Et qui modo nec unum digitum suum in ignem tunc parvo tempore cum anima et toto corpore cruciari. Et ideo totis viribus unusquisque laboret, ut capitalia crimina possit evadere, et minuta peccata
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ penitenciam etiam publice agentes quia uis¬
tum est ut quicumq multorum destructione
se perlidit cum multorum edificatione se redi¬
mat. Ad extremum non est imposibile uel gra¬
ue quod suggero ut uel sic iugeamus extinctam
animam nr̃am quomodo alienam carnẽ mor¬
tuam plangimus. Si autem uxor uel filius aut
maritus mortui fuerint in terram se comdũt
homines capillos trahendo tundendo pectora ⁊ ĩ luc¬

Expanded text:
et poenitentiam etiam publice agentes: quia juset poenitentiam etiam publice agentes: quia justum est ut qui cum multorum destructione se perdiderit, cum multorum aedificatione se redimat. Ad extremum non est impossibile vel grave quod suggero: vel sic lugeamus exstinctam nostram animam, quomodo alienam carnem mortuam plangimus. Si aut uxor, aut filius, aut maritus mortui fuerint, in terram se collidunt homines, capillos trahendo, pectora tu
Abbreviated transcription (Latin):
penitencie redimere noluerint. ad ipsum ignẽ
de quo dicit apostolus ipse enim saluus erit sic
tamen quasi per ignem sicut iam dictum ẽ ue¬
nire non poterit s magis illam duram ⁊ irre¬
uocabilem sententiam audituri sunt. discecli¬
te ame maleclicti in ignem eterrium. Et ideo
qui ab ista perpecua ⁊ ab illa purgatoria desi¬
derant liberari capitalia crimina non admutãt
aut si iam commiserunt fuictuosam peniten¬
ciam agant.⁊ illa parua uel cotidiana pectata
tamen operib minuta peccata recdimantur:
plenius uobis insinuare desidero. Quouiens ue¬
ro infirmos uisitamus in carcere positos requi
pedes abluimur: ad ecclesiam frequenter corr¬
uenimus. elemosinam ante hospicium precere¬
untibus pauperibus damus. inimicis nostris qͦ¬
⁊ niis similib cotidie minuta peccata redimũ
solum sufficit sed addende sunt lacrime. rugit
⁊gemitus ⁊ continuata longo dempore as pro¬
nes ipsos a commimione ecclesie remouentes in
luctu ⁊ tristicia multo tempore permanentes

Expanded text:
entiae medicamentis noluerint, ad illum ignem, de quo dicit Apostolus, Ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem, sicut jam dictum est, venire non poterunt; sed magis illam duram et irrevocabilem sententiam audituri sunt, Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum . Et ideo, qui ab ista perpetua poena, et ab illo purgatorio igne desiderant liberari, crimina capitalia non admittant: aut si jam commiserunt, fructuosam agant poenitentiam, et illa parva vel quotidiana peccata tamen operibus minuta peccata redimantur, plenius vobis insinuare desidero. Quoties infirmos visitamus, in carcere clausos, et s abluimus, ad vigilias frequenter convenimus, eleemosynam ante ostium praetereuntibus pauperibus damus, inimicis nostris, quet his similibus, minuta peccata redimuntsolum sufficit; sed addendae sunt lacrymae, rugitus et gemitus, continuata et longo tempore pronos ipsos a communione Ecclesiae removentes, in luctu et in tristitia multo tempore permanentes,
Abbreviated transcription (Latin):
do uiuimus si ipsi penitentiam nos facimus
aut cerce uoiente ⁊permittente deo in multis
tribulationibus pro istis peccatis affligimur et
si gratias agamus liberamur. Quod ita fit quo¬
tiens maritus aut iycor aut filius moritur uel si
substancia anobis quam plusquam oportet ama¬
mus auferatur licet plus xp̃m quam ipsam iubstã¬
ciam diligamus. Ec si neccessitas fuerit malumus
ipsam substanciam perdere quam xp̃m negare.
tamen quia sicut iam supradici plus eam quam
debemus cliligimus. amittere eam dum uiuinuis
aut clum morimur sine grandi dolore non possum
ri permitit quasi bomi filii gratias agamus ⁊ mi¬
nuꝰ nos pati quam mereamur cum uera humilita.¬
te profiteamur ita peccata ip̃a in hoc seculo purgã¬
tur ut in futuro ignis ille purgatorius aut non
inueniat aut parum inueniat quod exurat. Si
autem nec in tribulatione gratias agamus nec bo¬
nis operib peccata ipsa reclimamus tam du in il¬

Expanded text:
do vivimus, ipsi nos per poenitentiam fatigamus: aut certe, volente aut permittente Deo, multis tribulationibus pro istis peccatis affligimur; et si Deo gratias agimus, liberamur. Quod ita fit, si quoties maritus, aut uxor, aut filius moritur; vel si substantia nobis, quam plus quam oportet amamus, aufertur. Licet plus Christum quam ipsam substantiam diligamus, et si necessitas fuerit, malimus ipsam substantiam perdere, quam Christum negare: tamen quia, sicut jam dixi, si plus eam quam oportet diligimus, amittere eam aut dum vivimus, aut dum morimur, sine grandi dolore non possumus: mittit, tanquam boni filii gratias agamus, et minus nos pati quam meremur, cum vera humilitate proferamus; ita peccata ipsa in hoc saeculo purgantur, ut in futuro ille ignis purgatorius aut non inveniat, aut certe parum inveniat quod exurat. Si autem nec in tribulatione Deo gratias agimus, nec bonis operibus peccata redimimus, ipsi tamdiu in il
Abbreviated transcription (French):
S a fille adieu ⁊ si li dist
Q̾ fust ancele ihũcrist
Qͥ l dist q̃ liangres lasus¬
S orent de sa natiuite¬
En la saintine damoi sele¬

Expanded text:
sa fille, si li dist qu'ele fust ancele Jhesu Crist il li dist que li anges s'esjoirent de sa nativin la sainte damoisele
Abbreviated transcription (French):
H umble simple ⁊ amiable
Doeure parfaite ⁊ ueritable
S es peres ot non seueris
Be nauteure delez paris
S ainere gironde ot anon

Expanded text:
humble, simple, amiable, douce, parfaite, veritable. Ses peres si ot non Severins et fu nee deléz Paris s
Abbreviated transcription (French):
Dime iurge quele ml̾t aime¬
P uis quil li plest ⁊ ele ueut
D estre ententis a son seruice
Car por li ai ceste oeure empͥse
P or ce la fet en romãz metre

Expanded text:
vierge que ele mout ainmePuis qu'il li plest et ele le s est ententis a son servise, car por lui ai je ceste oevre emprise. Por ce la fet ele metre
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ balsamum superans fraglancia. S̾ al¬
ue decul uirginum restauratyc hominum
salutis puerpera Mitus temperantie
rosa paciencie nardus odorifema. Lu con¬
uallis humilis terra non arabilis que fruc¬
tum parcuriit. Elos campi conuallium
singulare lilium ꝓpristus ex te prodiit.

Expanded text:
 balsamum, Superas fragrantia. Salve, decus virginum, Mediatrix hominum, Salutis puerpera. Myrtus temperantiae, Rosa patientiae, Nardus odorifera. Tu convallis humilis, Terra non arabilis, Quae fructum parturiit. Flos campi, convallium Singulare lilium Christus, ex te prodiit.
Abbreviated transcription (Latin):
lesimo centesimo . lxiͦ. regnante piissimo rege
ludouico regis illusiris fraricoꝵ ludoiuici filio
regale per imiu̾sam galliam ꝓcessit edictum. ut apdͤ
ommes ecc̃aꝵ prelati cum ꝓcerib imiu̾sis de regni cõ¬
moclitate celebrarent celebrarent xilium. Die prefyca
ad urbem regiam oẽs qui uocati suerant iuenerunt
⁊ de honestate ⁊ regni utilitate secretius tractare cepeĩt
et qm̃ maligni semper in pcius malignandi studio
ꝓuocantur ad dampnationis sue cumulum. quidam
ꝓrumpentes in medium religionis ⁊ honestatis hostes
ut gladium acutum in scos dei linguam suã arma¬
uerunt. quid ultra: falsa delegatio regales contigit
aures ꝙ uidelicet beatissime iurginis genouese cap̃t
in ecc̃a nostra non esseti

Expanded text:
Jesu Christi 1161, regnante piissimo rege Ludovico, regis illustris Francorum Ludovici filio, regale per universam processit edictum, ut apud rum praelati cum proceribus universis, de regni commoditate celebrarent concilium. Die praefixa ad urbem omnes qui vocati fuerant convenerunt, et de honesta regni utilitate secretius tractare coeperunt; et quoniam maligni semper in pejus malignandi studio provocantur, ad damnationis suae cumulum quidam prorumpentes in medium, religionis et honestatis hostes, ut gladium acutum in sanctos Dei linguam suam armaverunt. Quid ultra? Falsa delatio regales contigit aures, quod videlicet beatissimae virginis Genovefae caput in ecclesia nostra non esset
Abbreviated transcription (Latin):
festos cognatio simul hec habet odio. Certat¬
qz pari federe pacem de terra tollere. Con¬
fusa sunt hic omnia spes metus meror
gaudium. Uix hora uel dimidia fit in
celo silentium. Quam felix illa cũutas
in qua iugis sollempnitas. Et quam io¬
cunda curia que cure ꝓrlus nescia. Nlec
langor hic nec senuim nec fraus nec terror
hostium. Sed uma uox letantium ⁊ imus
ardor cordium. Mirantur ⁊ deficiunt in¬
illum quem ꝓspiciunt. Eriumtur nec
fastidiunt quo frui magis situmt.

Expanded text:
festos cognatio Simul haec habet odio. Certatque pari foedere Pacem de terra tollere. Confusa sunt hic omnia, Spes, metus, moeror, gaudium Vix hora vel dimidia Fit in coelo silentium. Quam felix illa civitas. In qua jugis solemnitas. Et quam jucunda curia, Quae curae prorsus nescia. Nec languor hic nec senium, Nec fraus, nec terror hostium. Sed una vox laetantium, Et unus ardor cordium. Illic civeillum, quem prospiciunt. Fruuntur nec fastidiunt, Quo frui magis sitiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
hie lubici Illic patres dispositi pro
dignitate meriti.Semota iam caligine
iumen uiderit in lumine. Hic sanctus
cuius hodie recensantur sollempnia. Iam

Expanded text:
iunt. Illic Patres dispositi Pro qualitate meriti, Semota jam caligine Lumen vident in lumine. Hi sancti, quorum hodie Recensentur solemnia
Abbreviated transcription (Latin):
Eni sancte spiritus ⁊ enutte celitus ꝓla¬
lucis tue radium. Ueni pater pauperum ue¬
ni dator munerum u̾eni lumen cdrdium.
Lonsolator optime oulcis hospes anime dul¬
ce refrigerium. In labore requies in estu
tempebics in fletu solatilimͥ. Ulix beatis¬
sima reple cordis intima tuorum fidelium
me tuo numme nichil est mͥ lumine ni

Expanded text:
ni sancte Spiritus Et emitte coelitus Lucis tuae radium, Veni pater pauperum, Veni dator munerum, Veni lumen cordium. Consolator optime, Dulcis hospes animae, Dulce refrigerium. In labore requies, In aestu temperies In fletu solatium. O lux beatissima Reple cordis intima Tuorum fidelium. Sine tuo numine Nihil est in homine Ni
Abbreviated transcription (French):
A inz qͣlast si afoibloiant
⁊ damedieu en sõ sain estre
T uit cil qͥnet decuer seront
Ausi com sainz hermes recõte
Onques nule ne leu failli
Ne puet nus dentrer fere essai
Force concorde ⁊ amĩstance
⁊ inmocence ⁊ charite
Procce en dieu i ueritez¬
⁊ grant sumnplece ⁊ decepline
Et chaater qui tout a fine

Expanded text:
e ele alast afloibloiant. i veoit Damedieu en son sain estre tuit cil qui seront si comme sains Aymes le raconte Onques nule ne l'en failline puet nus fere essai force, concorde, amistiéz, nocence, charitéz, proesce en Dieu, veritéz, simplesce, decepline et chasteé qui afine
Abbreviated transcription (French):
T ant q̃ a faite saproiere¬
A nu genols semist a t̾re
Son creator quanq̃l uoldra¬
Q̾ ia deriens ne li faudra
D urement pleure ⁊ bat sacope

Expanded text:
ere. Ele se mist a terre a son criatour quanqu'ele voudra, car il ne li faudra ses prieres. Ele bat sa coupe
Abbreviated transcription (French):
⁊ souz la douce humilite
C este nonne dont ie uꝰ cont
Ne lessa pas ainsint lemont¬
Apres ce quele fu sacree
De sa plus haute dinite¬
S en est a la ciaule uenue¬

Expanded text:
et selonc la douce humilité. » Ceste nonne dont je vous ai parlé ne lessa pas le monaprés ce que ele fu sacree,de sa plus haute digs'en fu a la c
Abbreviated transcription (Latin):
culmen or di num. Ecuset apud
dñm nostrorum lapsus cri minum.
Nos ad sanctorum̃ gloriam per ipsoꝵ
suffragia. Post presentem miseriam xpris¬
ti perducat gratia. AMeN

Expanded text:
culmen ordinum, Excuset apud Dominum Nostrorum lapsus criminum. Nos ad sanctorum gloriam Per ipsorum suffragia, Post praesentem miseriam Christi perducat gratia. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
Lu celestis paracdisus lybanusq non inci¬
ius uaporans dulce dinem. Lu cando¬
ris ⁊ decoris tu dulcoris ⁊ odoris habes pleni¬
tudinem. Ui thronus es salomonis cui
nullus par in thronis arte uel ma te ria
Ebur candens castitatis aurum fuluum
caritatis presignant misteria. Palmam pre¬
fers singularem nec in terris habes parem
nec in celi curia. Laus humani generis

Expanded text:
u coelestis paradisus, Libanusque non incisus, Vaporans dulcedinum. Tu candoris et decoris, Tu dulcoris et odoris Habes plenitudinem. Tu thronus es Salomonis: Cui nullus par in thronis Arte vel materia. Ebur candens castitatis. Aureum fulvum, charitatis Praesignant mysteria. Palmam praefers singularem, Nec in terris habes parem, Nec in coeli curia. Laus humani generis
Abbreviated transcription (French):
Leudemain le deuoient pendre
D ont nus ne se pot consirer
T oz nos iestuet aaler¬
A umostier sainte geneuierie¬
Un ch̾r qui ot anon

Expanded text:
rron, si le devoient pendre dont nus ne puet conciderut alermoustier sainte GenevieveUn chevalier qui Racon
Abbreviated transcription (French):
Q auoit anõ li megnis¬
⁊ cole estoit mlt̾ greuee
Dune fieure qui la tenoit
T an tost fu la fame guerie
Quant saĩte geneuieue crut¬

Expanded text:
 avoit non Limegnis si estoit malement grevee d'une fievre qui la tenoit Tantost comme la fame crut en sainte Genevieve
Abbreviated transcription (French):
Ce fu m̾ueille quãt il sorent
D eleur deliurance la fin¬
Nen dicu ꝑfit ne ueritable
Einz parloient par ledeable
⁊ tuit li saint q̃ le puoit¬

Expanded text:
merveille quant il sorent la fin de leur delivrance qu'ien Dieu parfaiz ne veritables, ainz parloient par l'anemi.  tuit li saint qu'ele prioit
Abbreviated transcription (French):
Maĩt grant tormẽt soffert¬
De denz lariuiere deloir auoit
M es riens ne li pooit ualoir
De la nef au most̾ a la
Chacũ ot .i. deable el cors
De ceus en cui cors il estoient¬
Partoi ⁊ ꝑ martin moron¬

Expanded text:
maint grant torment dedens la riviere de Loire. Mes riens ne li pouoit nuire de la nef, ele ala Chascude ceulz en qui cors il estoient etpar toi et par Martin. No
Abbreviated transcription (French):
Onques nule ne leu failli
Ne puet nus dentrer fere essai
Force concorde ⁊ amĩstance
⁊ inmocence ⁊ charite
Procce en dieu i ueritez¬
⁊ grant sumnplece ⁊ decepline
Et chaater qui tout a fine

Expanded text:
Onques nule ne l'en failline puet nus fere essai force, concorde, amistiéz, nocence, charitéz, proesce en Dieu, veritéz, simplesce, decepline et chasteé qui afine
Abbreviated transcription (Latin):
chil est in noxium. Laua quod est sordidũ¬
riga quod est aridum sana quod est sauciũ
Llecte quod est rigidum foue quod est fri¬
gidum rege quod est deuium. Da tuis fi¬
delibus in te confidentibus sacrum septe¬
narium. Da uirtutis meritum da salu¬
tis exitum da perhenne gaudium a
linguas rege corda leni nichil fellis aut ue¬
neni sub tua presentia. Nil iocundum
nil amenum nil salubre nil serenum iu

Expanded text:
hil est innoxium. Lava quod est sordidRiga quod est aridum, Sana quod est saucium. Flecte quod est rigidum, Fove quod est frigidum, Rege quod est devium. Da tuis fidelibus In te confidentibus Sacrum septenarium. Da virtutis meritum, Da salutis exitum, Da perenne gaudium. Linguas rege, corda leni. Nihil fellis aut veneni, Sub tua praesentia. Nil jucundum, nil amoenum. Nil salubre, nil serenum
Abbreviated transcription (Latin):
ti gauclii memoriam. dolorem prius hĩtum subsequẽ¬
tis ꝯmunucato fr̃m nr̃oꝵ consilio assensu ꝯmumuter im¬
pertito diem eandem nobis ⁊ posteris nr̃is constituiꝰ
celebriter uenerari. ita ut deuocionem ⁊oẽm obseruã¬
tiam cliei festo natiuitatis exhibitam hec sollempni¬
tas nichilominus unquã obtineat. Ut aũ singuliᷤ
annis huius actionis cextus eodem die legatur curaui¬
mus prouidere. ut ⁊iuistus habeat unde letecur ⁊con¬
sciencia peccatoris inueniat quo pugatur. quatinꝰ
⁊beniuolis sit gratia bñclictionis maliuolis autem
⁊hiis qui oderunt pacem lapis offensionis ⁊ petra. scã¬

Expanded text:
ti gaudii memoriam dolorem prius habitum subsequenti gaudii memoriam dolorem prius habitum subsequentis, communicato fratrum nostrorum consilio ac sensu communiter impertito, diem eamdem nobis et posteris nostris constituimus, celebriter venerari, ita ut devotionem et omnem observantiam die festo nativitatis exhibitam haec solemnitas nihilominus unquam obtineat. Ut autem singulis annis hujus actionis textus eodem die legatur, curavimus providere, ut et justus habeat unde laetetur, et conscientia peccatoris inveniat quo pungatur, quatenus et benevolis sit gratia benedictionis, malevolis autem et his qui oderunt pacem lapis offensionis et petra scan
Abbreviated transcription (Latin):
cdilexit ⁊ ꝓtexit. Itaq postquam ueritas uenit ad uc̃e
doluit impiecas se ẽẽ delusam. Oo tunc ⁊ enim ⁊ deĩcepe
aurelianensis leo de leone factus est draco non iam pa¬
lani malicie sue uirus euomens s in occulto. Et qr ca¬
pite contrito cetera membra robur non obtinent uiiũ
cum molas leonũ in ore ip̃oꝵ contriuerit clñs complices
tui ministri confusionis filii perlitionis inimici nr̃i
confusi sunt q̃m deus spreuit eos. Nos ergo qr de potes¬
tate tenebraꝵ eruti sumus ⁊ laqueo uenantium clica¬
mus ommes cantemus singuli. Laqueus contritus est⁊
nos liberati sumus.reuelata est audẽ dña nr̃a anno
ario decima mensis in octauis scilicet eiusdem scissime
uirginis ⁊ a fr̃ib est lulciter deosculata. Die uero seꝙ̃¬
te tercia in locum sc̃m suum unde fuerat deposita cũ
hymius ⁊ canticis sp̃italib est eleuata. Nos uero in tã¬

Expanded text:
dilexit et protexit. Itaque postquam veritas venit ad lucem, dilexit et protexit. Itaque postquam veritas venit ad lucem, dolet impietas esse se delusam. Ex tunc etenim et deinceps Aurelianensis leo de leone factus est draco, non jam palam nequitiae suae virus evomens, sed in occulto; et quia capite contrito caetera membra robur ullum non obtinent, cum molas leonum in ore ipsorum converterit Dominus, complices sui, ministri confusionis, filii perditionis, inimici nostri confusi sunt, quia Deus sprevit eos. Nos ergo quia de potestate eruti sumus et laqueo venantium, dicamus omnes, cantemus singuli: Laqueus contritus est, et nos liberati sumus 6. Revelata est autem Domina nostra anno iario, decima mensis in Octavis ejusdem sanctissimae virginis, et a fratribus est dulciter Deo saeculata. Die vero sequente tertia in locum sanctum suum, unde fuerat deposita, cum hymnis et canticis spiritualibus est elevata. Nos in tan
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur uiri pacis ⁊ u̾tatis amatores fr̃m nr̃oꝵ pretibus
inclmnati uistis postulationib eoꝵ benignum ĩparee¬
entes assensum regie sublimitati mandantes rei geste¬
uitatem in hunc moclum rescripserunt. Ex mandato
regie serenitatis ad eccam sc̃e uirgnus genouefe mueni¬
mus ⁊ capsam in qua eadem preciosissima uirgo quies¬
cit in presencia nr̃a fecimus reseran ⁊ eius interiora
cliligencius as manib perscrutantes: corpus sc̃issimũ
cum capite suo ⁊omnib mbris suis integix ⁊ breue ꝙ¬
muento in laudem dei cum magna exultatione pru¬
pimus ⁊ ppło circumastanti sine mora curaumus pre¬
clicare. hec uobis nec alia clño nostro mandauimus. Etre
per luteras scd̃o eadem uobis significamus ne malignoꝵ
hõmi quib est stuclium que bona sunt deprauare obtc̃¬
a se tenebras supradc̃e clubrecatis longuis ꝓpulsauit ⁊
eccãm nr̃am ut prius ĩmo instantius quam pruisi ⁊

Expanded text:
Igitur viri pacis et veritatis amatores fratrum nostrorum precibus Igitur viri pacis et veritatis amatores fratrum nostrorum precibus inclinati, justis supplicationibus eorum benigne impertientes assensum, regiae sublimitati mandantes rei veritatem in hunc modum rescripserunt. 4. Ex mandato regiae serenitatis ad ecclesiam sanctae virginis Genovefae convenimus, et capsam in qua eadem virgo quiescit, in praesentia nostra fecimus reserari, et ejus interiora diligentius oculis ac manibus perlustrantes, corpus sanctissimum cum capite suo et omnibus membris integrunvento in laudem Dei cum magna exsultatione prorupimus, et populo circumstanti sine mora curavimus praedicare. Hoc vobis, nec alia Domino nostro mandamus. Ecce per litteras secundo vobis significamus, ut malignorum hominum, quibus est studium quae bona sunt depravare, ut oa se tenebras supradictae dubietatis longius propulsavit, et ecclesiam nostram, ut prius, imo instantius quam prius, et
Abbreviated transcription (Latin):
diximus preclitare. hec ⁊ alia quãpluriia in aurib
ppłi preclictus presul preclyxerat que nimiam ⁊ impu¬
dentem aĩositatem inimici nr̃i comprimere potuissẽt¬
si ei datum desuper eẽt. o qm tunc hora erat ⁊ potestas
tenebraꝵ ut inueniretur iniquitas eius ad oclium
modis quibcumq poterat aĩm regis inclucere aduer¬
sum nos conabatur in malum. et cum nec ratione opꝰ
iam ẽẽt aut consilio:quippe iam enĩ turbata fuerat
adu̾sum nos regia celsitudo. subiit in mentẽ ut mit¬
pontifices quatinus eoꝵ testimonio approbata post mo¬
dum in oculis regis uitas eluceret. mittuntur itaq
nludimum cũ magna festinatione quidã de fr̃ib¬
⁊ in aurib uenerabilium pr̃m preclictoꝵ decestandam
peruersitatem aurelianensis exponunt ⁊ ut rei ui̾ta¬
tem regie clem̃tie per litterax suaꝵ apifices ñ recusent
agnotare cdiligenter eposcunt:ao

Expanded text:
duximus praedicare. » Haec et alia quam plurima in auribus duximus praedicare. » Haec et alia quam plurima in auribus populi praedictus praesul praedixerat quae nimiam et impudentem animositatem inimici nostri comprimere potuissent, si datum desuper esset. Sed quoniam tunc hora erat et potestas tenebrarum, ut inveniretur iniquitas ejus ad odium; modis quibuscunque poterat animum regis inducere adversum nos conabatur in malum, et cum nec ratione opus jam esset aut consilio, quippe jam enim turbata fuerat adversum nos regia celsitudo; subiit in mentem ut mitquatenus eorum testimonio approbata postmodum in oculis regis veritas eluceret. Mittuntur itaque Milidunum cum magna festinatione quidam de fratribus; in auribus venerabilium Patrum praedictorum detestandam perversitatem Aurelianensis exponunt, et ut rei veritatem regiae clementiae per litterarum suarum apices non recusent agnoscere, diligenter exponuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
de uirgnus eẽ sublatum ⁊ in dolo nescio cuius
uetule miserabilis anud caput ẽe subpositum. Nec dil¬
simulare ualens miquitatem quã corde ceperat to¬
tus ꝯuersus ad fraudem uenit ad regem predictis pre¬
lulib relictis ore contunaci garriens eundem quẽ su¬
peruis cepit replicare sermonem ⁊ predictos pontificeᷤ
qr caput preclicte uirginis ñ inuenissent recessisse mẽ¬
titur iratos. Uerumptñ quod iniquitas in ore m̾dacii
uenerabilis pontisex senonensis qualiter inclubitati¬
onem quibusdam uenerit de capite sc̃issime uirgnus
utix ne scilicet eẽt in ec̃c̃a sua. ⁊ tunc qualiter cum
õĩb memibris siuis corpus integix inuentum ẽẽc dili¬
genter etlisserens. Caput inquit sacratissime uirgĩs
huius que gła tocius est gallie cum integritate cor¬
poris sui nos muenisse glamur ⁊ ne noc ip̃m uel nobiᷤ
ur posteris aliqñ ueniat in dubium uobis cdignum

Expanded text:
dae virginis esse sublatum, et in dolo nescio cujus dae virginis esse sublatum, et in dolo nescio cujus vetulae miserabilis aliud caput esse suppositum. Nec dissimulare valens iniquitatem quam corde conceperat, totus conversus ad fraudem, venit ad regem praedictis praesulibus relictis, ore contumaci garriens, eumdem quem superius coepit replicare sermonem, et praedictos pontifices, qui caput praedictae virginis non invenissent, recessisse mentitur iratos. Verumtamen quod iniquitas more mendacii venerabilis pontifex Senonensis, qualiter in dubitationem quibusdam venerit de capite sanctissimae virginis, utrumne scilicet in ecclesia sua; et tunc qualiter cum omnibus membris suis corpus integrum inventum esset diligenter edisserens, « Caput, inquit, sanctissimae virginis hujus, quae gloria totius est Galliae, cum integritate corporis sui nos invenisse gloriamur. Et ne hoc ipsum vel vobis aut posteris aliquando eveniat ad dubium, vobis dignum
Abbreviated transcription (Latin):
da capsa inter eos sermo conseritur. Et ut supradõs a¬
stutissimus scelere ꝯmendador iniquitatem corde con¬
ceptam palliaret uirtutis ymagine lacrimus ꝓfusiori¬
uus mundatus antiphonam de scissima uirgine primꝰ
incepit cantare. Nec mora de loco sc̃o suo tl̃a nr̃a depo¬
nitur ⁊ amoto rogie sb̾limitatis caract̾e capsa reserat᷑
⁊ sc̃issime uirginus corpus lntheamiib amotis moris
us nĩs eporatur. Intogix igiti corpus uinrgmeũ gculiᷤ
cdiligentius periustrantes in laudem dei cũ medicibili
exultatione ꝓrupimus te deuni laudamus decantandeᷤ
ꝓfinddimtur uherius iacrime ppłi prius exticumi nr̃m
expectantis ⁊ minantis s iam exultantib nobis gratu¬
lantis. Et qm non est pxx impiis clicit clñs unde uistus
exultat ⁊ laudat peccator consimiditur ⁊ blasprxmas.
Scriptum quippe est. Peccator cũ uenerit in ꝓfundum.
maloꝵ contempnit.s d¬
oto itaq malignitatis sue sp̃u debaccatus an¬
rilianensis portisex mentitur caput uenerã¬

Expanded text:
da capsa inter eos sermo conseritur, et supradictus astutissimus scelerum commutator, ut iniquitatem corde conceptam palliaret virtutis imagine, lacrymis profusioribus inundatus, antiphonam de sanctissima virgine primus incoepit cantare. Nec mora: de loco sancto suo domina nostra deponitur, et amoto regiae dignitatis charactere capsa reseratur, et sanctissimae virginis corpus linteaminibus amotis in oculis nostris exponitur. Integrum ergo corpus virgineum oculis diligentius perlustrantes in laude Dei cum inedicibili exsultatione prorupimus, Te Deum laudamus decantantes. Profunduntur uberius lacrymae populi, prius exitum nostrum exspectantis, sed jam exsultantibus nobis gratulantis. 2. Et quoniam non est pax impiis, dicit Dominus , unde justus exsultat et laudat, peccator confunditur et blasphemat. Scriptum quippe est: Peccator cum venerit in profundum malorum contemnit . Toto igitur malignitatis suae spiritu debacchatus Aurelianensis pontifex mentitur caput veneran
Abbreviated transcription (Latin):
uius rei rumorib animus regis aspersus ual¬
de confunclitur ⁊ obnubilatur aspectus. Cõsu
aliud caput nocte ip̃a in capsa qua uenerabile corpiis
uirgineum quiescebat a fũb poneretur regio caracte
capsa eadem communitu.
rastina clie hora prima inchoante ex regis mã¬
dato mittuntur ad ecc̃am nr̃am uenerabiles
nasses dictus obluuone pocius quã memoria clignus
u̾tatis inimicus religioruis hostis ⁊ honestatis ꝓmptis¬
simus persecutor ⁊ cũ eo ppłi copiosa multitudo. uide

Expanded text:
ujus rei rumoribus animus regis aspersus valde confunditur, et obnubilatur aspectus. Consulaliud caput nocte ipsa in capsa, qua venerabile corpus virgineum quiescebat, a fratribus poneretur, regio charactere capsa eadem communitur. Crastina die hora prima inchoante ex regis mandato mittuntur ad ecclesiam nostram venerabiles nasses dictus, oblivione potius quam memoria dignus, veritatis inimicus, religionis et honestatis promptissimus persecutor, et cum eo populi copiosa multitudo. Tande
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutum pre ceteris habes priuilegia. Dol
luna lucidior ⁊ limna syderibus sic maria
dignior creaturis omnibus. Lux eclypsim
nesciens urginis est castitas ardor indeficienᷤ
immortalis caritas. Dalue mater pretatis
⁊tocius trmitatis nobile triclinum Her¬
bi tamen incarnati speciale maiestatt pre¬
parans hospicium. U maria stella ma¬
ris dignitate singulans super omnes ordi¬
naus ordines celestium. In supremo sita po¬
li nos commenda tue proline terrores suie do¬
li nos supplantant hostium. In procinctu
constitun te tuante simus tuti peruicatis et
uersuti tuc cedat ius uirtuti dolus prouiden¬
tie. Ihesu uerbum summi patris serua ser-

Expanded text:
irtutum prae caeteris Habens privilegia. Sol luna lucidior, Et luna sideribus. Sic Maria dignior, Creaturis omnibus. Lux eclypsim nesciens, Virginis est castitas. Ardor indeficiens, Immortalis charitas. Salve, mater pietatis, Et totius Trinitatis Nobile triclinium. Verbi tamen incarnati Speciale majestati Praeparans hospitium. O Maria stella maris, Dignitate singularis. Super omnes ordinaris Ordines coelestium. In suprema sita poli, Nos assigna tuae proli. Ne terrores sive doli Nos supplantent hostium. In procinctu constituti. Te tuente simus tuti. Pervicacis et versuti Tuae cedat vis virtuti. Dolus providentiae. Jesu Verbum summi Patris: Serva ser
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia. Dum festa colit annua suspiret ad
perpecua. In hac ualle miserie mater suc¬
currat filie. Hinc celestes excubre nobiscũ
stent in acie Mundus caro demonia diuer¬
sa mouent prelia. In cursu tot fantas¬
matum tũrbatur cordis sabb̾atum. Dies

Expanded text:
esia. Dum festa colit annua, Suspiret ad perpetua. In hac valle miseriae Mater succurrat filiae. Hic coelestes excubiae Nobiscum stent in acie. Mundus, caro, daemonia, Diversa movent praelia. Incursu tot phamatum Turbatur cordis Sabbatum. Dies
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius nuseremini qui inter uos quanto in lo¬
co superiore tanto in periculo maiore uersatur.
⁊bono xpristi odore de bona conuersatione flagrã¬
tes non sicut serui sublege sed sicut liberi sub
gratia constituti. ut autem in libello hoc canqͣm
in speculo possitis inspicere semel in septimana
scripta sunt facientes agide gratias domino bo¬
norum omnium largitori. Ubi autem sibi q̃¬
cumq uestrum uidet aliquid deesse doleat de
precerito caueat de futuro orans ut ei debitum
dimittatur. ⁊ in temptationem non inducat᷑¬

Expanded text:
ipsius miseremini; quia inter vos quanto loipsius miseremini; quia inter vos quanto loco superiore, tanto in periculo majore versatur. et bono Christi odore de bona conversatione fragrantes, non sicut servi sub lege, sed sicut liberi sub gratia constituti. Ut autem vos in hoc libello tanquam in speculo possitis inspicere, ne per oblivionem scripta sunt facientes, agite gratias Domino bonorum omnium largitori: ubi autem sibi quicumque vestrum videt aliquid deesse, doleat de praeterito, caveat de futuro, orans ut et debitum dimittatur, et in tentationem non inducat
Abbreviated transcription (Latin):
diatur multomagis presbitero qui omnium ue̾¬
trum curam gerit. Ut ergo cuncta ista seruentur
⁊ si quid seruatum minus fuerit non negligen¬
ter pretreatur sed ut emendanlum corrigendũ¬
q curetur ad prepositum precipue pertinebit ut
ad presbiterum cuius est apud uos maior autori¬
tas referat quod moclum uel uires eius exceclit.
Ipse uero qui uobis preest non se existimet pocesta¬
de dominante sed caritate seruiente felicem. Hono¬
re coram uobis prelatus sit uobis. timore coram
deo subtractus sit pelibus uestris. Circa omnes
se ip̃m bonorum operum prebeat exemplum.
Corripiat inquietos. consoletur pusillanimes sus¬
cipiat infirmos paciens sit ad omnes. Orsciplinã
libens habeat metuendus imponat. Et quamuiᷤᷤ
utrumq sit necessarium tamen plus amari a¬
uobis appetat quam timeri semper cogitans deo
se pro uobis redliturum este rationem. Unde uos
magis obecliendo non solum uestri sed eciam

Expanded text:
diatur; multo magis presbytero qui omnium vesdiatur; multo magis presbytero qui omnium vestrum curam gerit. Ut ergo cuncta ista serventur, et si quid servatum minus fuerit, non negligenter praetereatur, sed ut emendandum corrigendumque curetur, ad praepositum praecipue pertinebit, ut ad presbyterum, cujus est apud vos major auctoritas, referat quod modum vel vires ejus excedit. Ipse vero qui vobis praeest, non se existimet potestate dominante, sed charitate serviente felicem. Honore coram vobis praelatus sit vobis; timore coram Deo substratus sit pedibus vestris. Circa omnes seipsum bonorum operum praebeat exemplum . Corripiat inquietos, consoletur pusillanimes, suscipiat infirmos, patiens sit ad omnes ; disciplinam libens habeat, metuens imponat. Et quamvis utrumque sit necessarium, tamen plus a vobis amari appetat, quam timeri; semper cogitans Deo se pro vobis redditurum esse rationem. Unde vos magis obediendo, non solum vestri, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
nes uestras quas utiq quanto crebriores habetis tã¬
to saniores habere debetis. Melior est audem qui ꝙͣ¬
uis ira sepe temptetur tamen impetrare festinat
ut sibi dimittat cui se fecisse agnoscit inuiriam.
quam qui tarclius irascitur.⁊ad ueniam peten
uult petere ueniam aut non ex anio petit sine
causa est in monasterio etiam si inde non proici¬
atur. Proide uobis a uerbis durioribus parcite
que si emissa fuerint ex ore uestro non prgeat
ex ipso ore proferre medicamenta unde facta sũt
uulnera
uando autem necessitas lisciplme morib
coercendis dicere uos clura uerba compel¬
lit si etiam modum uos excessisse senti¬
tis non auobis exignur ut a uobis subdlitis ueni¬
am postuletis ne apud eos quos oporcet eẽ subret¬
tos dum nimium seruatur humilitas regendi
frangatur auctoritas. Sed tamen petenda est ue¬
nia ab omnium domino qui nouit eos quos pl
iusto forte corripitis quanta beniuolentia dili¬

Expanded text:
nes vestras; quas utique quanto crebriores habetis, tannes vestras; quas utique quanto crebriores habetis, tanto saniores habere debetis. Melior est enim qui quamvis ira saepe tentatur, tamen impetrare festinat ut sibi dimittat, cui se fecisse agnoscit injuriam, quam qui tardius irascitur, et ad veniam petendvult petere veniam, aut non ex animo petit, sine causa est in monasterio, etiamsi inde non projiciatur. Proinde vobis a verbis durioribus parcite; quae si emissa fuerint ex ore vestro, non pigeat ex ipso ore proferre medicamenta, unde facta sunt vulnera. Quando autem necessitas disciplinae in moribus coercendis, dicere vos verba dura compellit, si etiam ipsi modum vos excessisse sentitis, non a vobis exigitur ut a vobis subditis veniam postuletis, ne apud eos quos oportet esse subjectos, dum nimium servatur humilitas, regendi frangatur auctoritas: sed tamen petenda est venia ab omnium Domino, qui novit etiam eos quos plus justo forte corripitis, quanta benevolentia dili
Abbreviated transcription (Latin):
reficiendorum siue aliqua imbecillitate eciam
siue febribus laborantium uni alicui debet miũ¬
gi ut ipse de cellario petat quod cuiq opus esse ꝑ¬
spexerit. Siue autem qui cellario suie qui uesti¬
b siue qui coclicib preponuntur sine murmure
teruant fratribus suis. Codices certa hora singuliᷤ
dieb pecantur ectra horam qui pecierit non acci¬
piat. Uestimenta uero ⁊ calciamenta quando fue¬
rint indigentibus necessaria dare non differãt
aut nullas habeatis aut quam celerrime finiatis
ne rra crescat in odium ⁊ trabem faciat de festuoa
et animam faciat homicidam. sic enim legistis
qui oclit fratrem suum homicida esti quicumq
conuitio uł malecdicto uel criminis obiectu au¬
quem lesit meminerit satisfactione quamtocius
curare quod ferit.⁊ille qui lesus est sinc cliscepta¬
tione dimittere. Si autem inuicem se leserint in¬
uicem sibi debita relaxare debebunt ꝓpter oratio¬

Expanded text:
reficiendorum, sive aliqua imbecillitate etiam reficiendorum, sive aliqua imbecillitate etiam sine febribus laborantium, uni alicui debet injungi, ut ipse de cellario petat quod cuique opus esse perspexerit. Sive autem qui cellario, sive qui vestibus, sive qui codicibus praeponuntur, sine murmure serviant fratribus suis. Codices certa hora singulis diebus petantur: extra horam qui petierit, non accipiat. Vestimenta vero et calceamenta quando indigentibus fuerint necessaria, dare non differant aut nullas habeatis, aut quam celerrime finiatis, ne ira crescat in odium, et trabem faciat de festuca, et animam faciat hqui odit fratrem suum homicida est Quicumque convicio vel maledicto vel etiam criminis obiectu aliquem lcurare quod fecit, et ille qui laesus est, sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se laeserint, invicem sibi debita relaxare debebunt, propter oratio
Abbreviated transcription (Latin):
ne ad se pertinentib in monasterio constitutis uł
aliquam contulerit uestem siue quodubet aliud
inter neccessaria deputandum non occulte accipi¬
at᷑ s sit in potestate prepositi ut in rem commu¬
nem redactum cui neccesse fuerit prebeatur. La¬
uacrum etiam corpori cuius infirmitatis neccessi
tas cogit minime denegetur fiat sme murmure
de consilio medicine ita ut etiam si nolit uibente
preposito faciat quod faciendum est pro salute si au¬
tem uelit ⁊ forte non expedit sue cuprditati noi obe¬
diati aliquando etiam si noceat prodesse creditur ꝙ
delectat
eniq si latens est dolor in corpore famulo
dei dicenti quid sbi dolcat sine dubitati¬
one credatur sed tamen utrum sanando
ilu dolori quod del ectat expecliat si non est cercum
mecticus consulatirr. Ille qui habet aliquo erm
di neccessitatem cum quib prepositus uisserit ire
debet. Egrotantium cura siue post egritudinem

Expanded text:
ne ad se pertinentibus in monasterio constitutis, ne ad se pertinentibus in monasterio constitutis, aliquam contulerit vestem, sive quodlibet aliud inter necessaria deputandum, non occulte accipiatur; sed sit in potestate praepositi, ut in rem communem redactum, cui necessarium fuerit praebeatur. Qutas cogit, minime denegetur. Fiat sine murmure de consilio medici, ita ut etiam si nolit, jubente praeposito faciat quod faciendum est pro salute. Si autem velit, et forte non expedit, suae cupiditati non obediatur: aliquando enim etiam si noceat, prodesse tamen creditur quod delectat. Denique si latens est dolor in corpore, famulo Dei dicenti quid sibi doleat, sine dubitatione credatur: sed tamen utrum sanando illi dolori, quod delectat, expediat, si non est certum, medicus consulatur. Nec eadi necessitatem, cum quibus praepositus jusserit, ire debebit. Aegrotantium cura, sive post aegritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
us habuerat ⁊indignum se esse qui non ita uesti¬
atur sicut alius frater uestiebatur. hinc uos pro¬
bate quantum uobis desit in illo interioriore loes¬
sancto habitu cordis qui pro habitu corporis litiga¬
tis. Camen si uestra toleratur infirmitas ut hoc
recipiatis quod deposueritis in unum tantum
locum sub communibus custodibus habete ꝙ
ponitis ita sane ut nullus sibi aliquid operetiu
sed omnia opera uestra in unum fiant maiori
ssudio ⁊frequentiori a la critate quam si uobis sin¬
gulis faceretis ꝓpria. Caritas enim de qua scriptũ
est quod non querat que sua sunt sic intelligi¬
tur quia communia propriis non propria com¬
munibus ante ponit. Et ideo quantum ampli¬
us rem communem quam propria uestra curauiꝰ¬
tis tanto uos amplius proficere noueritis ut ĩ om¬
nib quib utitur transitura necessitas superemi¬
neat que permanet caritas. Consequens ergo est
ut eciam qui suis filiis aut aliqua neccessitudi¬

Expanded text:
us habuerat, et indignum se esse qui non ita estius habuerat, et indignum se esse qui non ita estiatur, sicut alius frater ejus vestiebatur; hinc vos probate quantum vobis desit in illo interiore sancto habitu cordis, qui pro habitu corporis litigatis. Tamen si sic vestra toleratur infirmitas, ut hoc recipiatis quod deposueratis, in uno tamen loco sub communibus custodibus habete quod ponitis. Ita sane, ut nullus sibi aliquid operetur; sed omnia opera vestra in commune fiant, majori studio et frequentiori alacritate, quam si vobis singulis faceretis propria. Charitas enim, de qua scriptum est, quod non quaerat quae sua sunt , sic intelligitur, quia communia propriis, non propria communibus anteponit. Et ideo quanto plus rem communem quam propriam vestram curaveritis, tanto vos amplius profecisse noveritis; ut in omnibus, quibus utitur transitura necessitas, superemineat quae permanet charitas. Consequens ergo est ut etiam qui suis filiis, aut aliqua necessitudi
Abbreviated transcription (Latin):
niueniendis prohibendis indicandis. conuincen¬
dis iudicandisq pectatis. diligenter ⁊ fideliter obsᷤ¬
uetur cum dilectione hominum ⁊ oclio uitiorũ
Quicumq autem in taritum progressus fuerit
malum ut orculte ab aliquo utteras uel quodrb
mimus accipiat si hoc ultro conficetur parcatur
illi ⁊oretur pro eo. or autem deprehenditur ⁊ con¬
uincitur secinlum arbitrium presbiteri uel pre¬
positi grauius emendetur
no custode uel duobus uel quot susfi¬
cere possint ad eas excuciendas ne tinea
ledantur. Et sicut pascimini ex imo celario si in¬
duamini ex imo uestiario. Si fieri potest ad uos
non pertineat quod uobis. indumentum pro
temporum congruentia proferatur utrum hoc
reciprat inusquisq quod deposuerat an aliud
quod alter habuerat dum tamen uniciuiq pro¬
ut cuiq opus est non negetur. Si autem hint in¬
ter uos contentiones ⁊murmura orumtur cum
queritur aliquis se deterius accepisse quam pri¬

Expanded text:
inveniendis, prohibendis, indicandis, convinceninveniendis, prohibendis, indicandis, convincendis vindicandisque peccatis, diligenter et fideliter observetur, cum dilectione hominum, et odio vitiorum. Quicumque autem in tantum progressus fuerit malum, ut occulte ab aliqua litteras vel quaelibet munuscula accipiat, si hoc ultro confitetur, parcatur illi, et oretur pro illo. Si autem deprehenditur atque convincitur, secundum arbitrium presbyteri vel praepositi gravius emendetur.no custode vel duobus, vel quot sufficere potuerint ad eas excutiendas, ne a tinea laedantur: et sicut pascimini ex uno cellario, sic induamini ex uno vestiario. Et si fieri potest, non ad vos pertineat quod vobis indumentum pro temporum congruentia proferatur, utrum hoc recipiat unusquisque quod deposuerat, an aliud quod alter habuerat; dum tamen unicuique, prout cuique opus est, non negetur. Si autem hinc inter vos contentiones et murmura oriuntur, cum queritur aliquis deterius se accepisse quam pri