comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mouear : deinde sub uingit., ꝓpc̃ hoc de¬
lectatũ ẽ. cormeũ. ut renes eũ increpare
potuerint : ñ delectare: Nonitaq in renib sedibi:
ds̃ qͥuidicat popłos: iste iustꝰ. qͥ reddec unicuiq
scđm oꝑa sua: Ipse fortis: qͥeciã ꝑsecutores im¬
pios. cũ sic potentissimꝰ ꝓ nrã salute tolerauic:
it: ut se aliquando adsalutẽ ab illa impieta¬
te conũterent.: Et adhuc sustinet seruans ul¬
timo uiditio ultimã pęnã.: & nc̃ usq inuitaus
peccatores adpęnitentiã.: Nonirã adducens
ꝑsingulos dies: Significantiꝰ fortasse dr̃. irã
adducens quã irascens: Et ita in exẽplarib
grecis inuenimꝰ : ut ñ sit inipso ira qua pu¬
nit. sꝯ inaͣmis eorũ ministrorũ. qͥp̃cepta ueri¬
tatis obtẽꝑant. ꝑ qͦs iubet᷑ etiã inferioribus
mistus. qͥuocanc̾ angłi iracundiȩ ad punien

Expanded text:
movear; deinde subjungit, Propter hoc delectatum est cor meum : ut renes eum increpare potuerint, non delectare. Non itaque in renibus, sed ibi Dominus, qui judicat populos? Ipse justus, qui reddet unicuique juxta opera sua . Ipse fortis, qui etiam persecutores impios, cum sit potentissimus, pro nostra salute toleravit. it, ut se aliquando ad salutem ab illa impietate converterent: et adhuc sustinet, servans ultimo judicio ultimam poenam, et nunc usque invitans peccatores ad poenitentiam. Non iram adducens per singulos dies. Significantius fortasse dicitur, iram adducens, quam irascens et ita in exemplaribus graecis invenimus: ut non sit in ipso ira qua punit, sed in animis eorum ministrorum qui praeceptis veritatis obtemperant; per quos jubetur etiam inferioribus mi
Abbreviated transcription (Latin):
uit pͥmo aduentu. sꝯ tanꝗ inuagina humi¬
litatis ab scondit.: Uibrabit aut̃ cũ scđo ad¬
uentu ueniens uidicare uiuos & mortuos
in manifesto splendore daricatis suȩ : iustis
sius lum̃. & trores impiis choruscabit. Nã
brabit: fra meã suã splendificabit positũ ẽ.
Quo ũbo conuenientissime significari arbi¬
tror ultimũ dnĩcȩ claritatis aduentũ: qͣn¬
do ex ipsiuꝰ ꝑ sona intelligit᷑ qđ aliꝰ psalmus
habec: Lib̾a dnẽ abimpus animam meam:

Expanded text:
vit primo adventu, sed tanquam in vagina humilitatis abscondit: vibrabit autem, cum in secundo adventu veniens judicare vivos et mortuos, in manifesto splendore claritatis suae, justis suis lumen, et terrores impiis coruscabit. Nam brabit, frameam suam splendificabit positum est: quo verbo convenientissime significari arbitror ultimum Dominicae claritatis adventum; quandoquidem ex ipsius persona intelligitur quod alius psalmus habet: Libe
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ meũ lene . ẽ: & onꝰ meũ leue.: Nonenĩ po¬
terit labor finiri: nisi hoc qͥsq diligat. qđ
inangustus t̾renarũ exũ pnarũ. cũ sibi qͥsq
illa raꝑe. & p̃ uenire altũm. aut extorqueri
alteri cupit : in ustitias machinem᷑: Recte gͦ
aꝵ priꝰ exordine parturiuit inuistitiã. qͥ conc̃epit
laborẽ. Parit auc̃. qͥdiusi qđ parturiuit. qͣmuis
ñ boc partu eric qđ concepit : Nonenĩ hoc nas¬
at q đ concipie᷑ : sed concipit᷑ sem̃ nascic᷑ qđ for¬
matꝰ & semine: Labor ẽ. igit̾ sem̃ iniqͥtatis. pec¬
catũ aus conceptio laboris. id ÷ illud pͥmũ pec¬
catũ apostatare ado ł arturiuit gͦ inuisticiã.
qͥ concepit laborẽ & peꝑit imqͥtatẽ. Iniqͥtas.¬

Expanded text:
enim meum lene est, et onus meum leve . Non enim poterit labor finiri, nisi hoc quisque diligat quod in angustiis terrenarum aerumnarum, cum sibi quisque illa rapere et praevenire alterum, aut extorquere alteri cupit, injustitias machinemur. Recte ergo et prorsus ex ordine parturivit injustitiam, qui concepit laborem. Parit autem quid, nisi quod parturivit, quamvis non hoc parturierit quod concepit? non enim hoc nascitur quod concipitur; sed concipitur semen, nascitur quod formatur ex semine. Labor est igitur semen iniquitatis; peccatum autem conceptio laboris, id est illud primum peccatum, apostatare a Deo : parturivit ergo injustitiam qui concepit laborem. Et
Abbreviated transcription (Latin):
cis meis inanis: Ibi enĩ infirmꝰ ut liberetur.
hic iã sanꝰ necorrũ pat᷑ orat: Iuxca illiro
ibi dr̃ Saluũ mefac ꝓpt̾ miscdiã tuã : uixta
ne inmorbũ recidat cuitionẽ petic: Iuxta
dnẽ Iusta hoc dr̃. Iustũ auailiũ meũ a
dnõ : qͥ saluos fac̃ rectos corde. Et illa enun
& ista : saluos fac. Sed illa ex egritudine ad
salutẽ transfert: hȩc in ipsa salute c̃seruat:
Itaq ibi misericors auxiliũ ẽ: qr nullũ ha¬
bet meritũ peccator. qͥ adhuc iustificati
desidat. credens ineũ qͥuistificat impiũ. hic
aut̃ iustũ auxiliũ ẽ: qͥiã iusto tribuitur:
sireddidi retribuentib mͥ mala: iustũ auxilium
meũ adnõ. qͥ saluos fac̃ rectos corde.⁊ Si enĩ medi¬
cinã exhibet quasanem᷑ infirmi. quanto magis

Expanded text:
iberetur, hic jam sanus ne corrumpatur, orat. Juxta illud ibi dicitur, Salvum me fac propter misericordiam tuam: juxta ne in morbum recidat, tuitionem petit. Juxta ; juxta hoc dicitur, Justum auxilium meum a Domino, qui salvos facit rectos corde. Et illa enim et ista salvos facit; sed illa ex aegritudine ad salutem transfert, haec in ipsa salute conservat. Itaque ibi misericors auxilium est, quia nullum habet meritum peccator, qui adhuc justificari desiderat, credens in eum qui justificat impium ; hic autem justum auxilium est, quia jam justo tribuitur. Si reddidi retribuentibus mihi mala: Justum auxilium meum a Domino, qui salvos facit rectos corde. Si enim medicinam exhibet, qua sanemur infirmi, quanto magis
Abbreviated transcription (Latin):
atq t̾renȩ Bonȩ uͦ ñ adrenes. sꝯ ad ipsũ cor
ꝑptẽã ñ ita dici poss̃ recti renib: sic̃ dicunt᷑
recti corde. cũ iã ubi cogitatio ibi & delecta¬
tio ẽ: Qđ fieri ñ potest: nisi cũ diuina atq
aet̾na cogitatione. Dedisti inqͥc lȩxitiã in¬
corde meo: cũ dixisso signatũ ÷ suꝑ nos
lum̃ uultꝰ tui dnẽ.: Nã phantasmata rerũ
tt̃poraliũ quȩ sibi animꝰ fingit cũ spe ua¬
na mortaliq iactant.: Quãuis inanib ima¬
ginib afferanc sȩpe delirã insanãq lȩciti¬
am. ñ tam̃ cordi hȩc delectatio sedrenib tri¬
buenda ẽ: qr illę om̃s imaginationes de inferi¬
orib. hoc ÷ t̾renis carnalibq reb ad tracces.
ita fit uc scrutaus corda & renes ds̃ & ꝑspitĩ¬
ens in corde rectas cogitationes. in renibus
nullas delectationes: iustũ auxiliũ p̃beat
rectis corde. ubi mundis cogicationib suꝑ¬
nȩ delectationes sotiant᷑.: Et idõ in alio psal¬

Expanded text:
ae sunt, bonae vero non ad renes, sed ad ipsum cor. Propterea non ita dici possunt recti renibus, sicut dicuntur recti corde, cum jam ubi cogitatio, ibi et delectatio est: quod fieri non potest, nisi cum divina atque aeterna cogitacorde meo, cum dixisset, Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Nam phantasmata rerum temporalium, quae sibi animus fingit, cum spe vana mortalique jactatur, quamvis inanibus imaginationibus afferant saepe deliram insanamque laetitiam, non tamen cordi haec delectatio, sed renibus tribuenda est; quia illae omnes imaginationes de inferioribus, hoc est terrenis carnalibusque rebus, attractae sunt. Ita fit, ut scrutans corda et renes Deus, et perspiciens in corde rectas cogitationes, in renibus nullas delectationes, justum auxilium praebeat rectis corde, ubi mundis cogitationibus supernae delectationes sociantur. Et ideo in alio psal
Abbreviated transcription (Latin):
qr & ipsa pars ẽ. inferior hominib. & ea re¬
gio ẽ. ubi carnat generationis uoluptas ha¬
bitat. ꝑ quã in hanc erũpnosã & fallacis lȩciciȩ
uitã ꝑ successionẽ ꝓlis natura bumana trans
ibi ubi . ẽ. thesaurꝰ nr̃. id ẽ. incęł. scrucans etiam
renes &s ꝑspitiens ñ nos adqͥescere carni & sangium.
so deleccari in dnõ. dirigic iustũ in ipsa conscien

Expanded text:
quia et ipsa pars est inferior hominis, et ea requia et ipsa pars est inferior hominis, et ea regio est ubi carnalis generationis voluptas habitat, per quam in hanc aerumnosam et fallacis laetitiae vitam, per successionem prolis natura humana transfibi esse ubi est thesaurus noster , id est in coelis; scrutans etiam renes, et perspiciens non nos acquiescere carni et sanguini , sed delectari in Domino, dirigit justum in ipsa consc
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt. neqͥcia peccatorũ id ÷ ꝑueniat᷑ adsũ¬
mã neqͥtiã. ut possic iustũ iã uenire iuditiũ
Sed qm̃ ñ solũ dictũ ẽ. sordidꝰ sordescat adhuc
sed etiã dictũ ẽ. iustꝰ iustior fiat. adnẽctit &
dic Ec dirige iustũ. scrutans corda m renes
ds̃. Quo mͦ gͦ iustꝰ dirigi potest nisi inoc¬
culto : quando etiã illa quȩ initio tẽporum
xpĩanorũ cũ adhuc ꝑsecutione scłariũ homi¬
nũ scĩ p̃merent̃ miranda uidebant᷑ hominib:¬
H unc pꝰquã in tanto culmine nom̃ cepit eẽ xpĩa¬
nũ creuit. hĩ pocrisis. id ÷ simulatio eorũ. sci¬
licet qͥ nomine xpĩano malunt hominib pla¬
cere quã dõ: Quo mͦ gͦ dirigit᷑ ustꝰ intanta
confusione simulationis. nisi dũ scrutat᷑ corda
Orenes ds̃ udens omiũ cogitationes quȩ nomi¬
ne cordis significates. & delectationes quȩ no
mine renũ intelligunt᷑: recte qͥppe tẽporili¬
um &e trenarũ reruĩ ddeet ation nenibi tribuie

Expanded text:
ad summam nequitiam, ut possit justum jam venire judicium. Sed quoniam non solum dictum est, Sordidus sordescat adhuc, sed etiam dictum est, Justus justior fiat, annectit et dicit: Et diriges justum, scrutans corda et renes Deus. Quomodo ergo justus dirigi potest, nisi in occulto; quando etiam per illa quae initio temporum christianorum, cum adhuc persecutione saecularium hominum sancti premerentur, miranda videbantur hominibus, nunc postquam in tanto culmine nomen coepit esse christianum, crevit hypocrisis, id est simulatio, eorum scilicet qui nomine christiano malunt hominibus placere quam Deo? Quomodo ergo dirigitur justus in tanta confusione simulationis, nisi dum scrutatur corda et renes Deus, videns omnium cogitationes, quae nomine cordis significatae sunt, et delectatliguntur? Recte quippe temporalium et terrenarum rerum delectatio renibus tribuitur;
Abbreviated transcription (Latin):
scđm iustitiã meã: & scđm in nocentiã meã
suꝑme: Illa ÷ uera innocentia: quȩ nec ini¬
mico nocas. itaq bene se uidicari postulac
scđm innocentiã suã : qͥuere dicere potiuit.
si reddidi retribuentib mͥ mala: Qdđ aut̃
addidit suꝑme ñ ad innocentiã tantũ. s ad
ut iste sic sensus., Iudicame d scđm iustitiã¬

Expanded text:
m justitiam meam, et secundum innocentiam meam super me. Ista est vera innocentia, quae nec inimico nocet; itaque bene se judicari postulat secundum innocentiam suam, qui vere dicere potuit: Si reddidi retribuentibus mihi mala . Quod autem addidit, super me, non ad innocentiam tantum, sed ad potest; ut iste sit sensus: Judica me, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
luminab̾ luc̃nã meã dnẽ. Et de iohanne dicit᷑.
qr ñeric ille lum̃. s ue testimoniũ ꝑhib̾et delu¬
mine: Ille erac lucna. ardens & lucens.: Lum̃
ꝓ illud unde animȩ tanꝗ luc̃nę accendunt᷑.
ñ alieno sed ꝓpͥo splendore p̃fulgit qđ ẽ. ip¬
sa ueritas: Ita gͦ dicit᷑ scđdm iustitiã meã. & scđm
in nocenciã meã suꝑ me: tanꝗ silucna ardens
& lucens diceret Iudicame scđm flãmã quę
suꝑme ẽ : id ÷ ñ qr sũ ego. soqr fulgeo accen¬

Expanded text:
luminabis lucernam meam, Domine ; et de Joanne dicitur, quia non erat ille lumen, sed testimonium perhibebat de lumine . Ille erat lucerna ardens et lucens . Lumen ergo illud unde animae tanquam lucernae accenduntur, non alieno, sed proprio splendore praefulget, quod est ipsa veritas. Ita ergo dicitur, secundum justitiam meam, et secundum innocentiam meam super me, tanquam si lucerna ardens et lucens diceret: Judica me secundum flammam quae super me est, id est, non qua sum ego, sed qua fulgeo accen
Abbreviated transcription (Latin):
quã ñuult inpuluerẽ deduci Uult enĩ
eã solidã hab̾e in conscientia: ubi corã
conscientie ubi soł ds̃ hominẽ ꝓbat uelit
apud homines głari. Hinc ẽ. qđ alibi dic̃:
Ds conteret ossa placentiũ hominib Qui
dorũ grad̾: intelligie hoc uitiũ manis
głe uł solũ uł maxime cauendũ eẽ ꝑ¬
fectis: Quo pͥmo enĩ uitio lapsa ẽ. diumia.
hoc ultimũ uincit᷑. Initiũ aut̃ omĩs peccati
suꝑ bia. Et inituĩ suꝑbię hominis apostata

Expanded text:
quam non vult in pulverem deduci. Vult enim eam solidam habere in conscientia, ubi coram conscientiae, ubi solus Deus hominem probat, velit apud homines gloriari; hinc est quod alibi dicit: Deus conteret ossa placentium hominibus . Qui dorum gradus, intelligit hoc vitium inanisel solum, vel maxime cavendum esse perfectis: quo primo enim vitio lapsa est anima, hoc ultimum vincit. Initium autem omnis peccati superbia; et, Initium superbiae hominis, apostata
Abbreviated transcription (Latin):
qđ mandasti. Idẽ. qr humilicatẽ p̃cepis¬
ti: humił appare .: Ec tu pͥor imple qđ
p̃cepisti: ut exẽplo tuo uincentes suꝑbiam.
ñ possideant᷑ adiabolo. qr adũsus cua p̾cep¬
ta suꝑbia ꝑsuasit dic̃s.: Manducate ꝙa
gatio popłorũ circũ dabicte Duplex in¬
tellectꝰ ẽ.: Congregatio enĩ popłorũ. si¬
ue credentiũ. siue ꝑ sequentiũ. potest acci¬
pi: quorũ utrũq eadẽ dnĩ nr̃i humilita¬
te factũ ẽ. Quã contẽpnens ꝑ sequentiũ¬
Quare fremuer̃ gentes. & popłi meditatis¬
inania : Credentiũ aut̃ ꝑ eiꝰ humilitatẽ
mulcitudo ita eũ circũ dedit: ut uerissune
diceret᷑. Cecitas exparte in isrł facta ẽ.
ut plenitudo gentiũ incraret Et illut:

Expanded text:
quod mandasti: id est, quia humilitatem praecepisti, humilis appare; et tu prior imple quod praecepisti, ut exemplo tuo vincentes superbiam, non possideantur a diabolo, qui adversus tua praecepta superbiam persuasit, dicens: anducate, gatio populorum circumdabit te. Duplex intellectus est. Congregatio enim populorum, sive credentium, sive persequentium potest accipi, quorum utrumque eadem Domini nostri humililate factum est: quam contemnens persequentiuQuare fremuerunt gentes, et populi meditainania ? credentium autem per ejus humilitatem multitudo ita eum circumdedit, ut verissime diceretur, Caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intr
Abbreviated transcription (Latin):
sit. qͥ cũ lapidaret᷑ dix̃. dnẽ nestatuas ilł
hoc peccatũ : an miste adũsus homines
hȩc p̃cat᷑. sꝯ adũsus diabolũ & angłos
eiꝰ. quor possessio peccatores. atq impu
homines s : non gͦ sȩuiens sed misericors
adũsus eũ orat. qͥs qͥs orac. ut ei auferat᷑ ista
possessio ab illo dnõ qͥ iustificac impiũ., Cũ
enĩ iustificat᷑ impiuꝰ: eximpio fic uistꝰ. &s ex
possessione diaboli. migrat intẽplũ dĩ. Et
qm̃ pęna ẽ. ut cuiq auferatꝰ possessio. inqͣ
dnãri desid̾at: Hanc pęnã dic̃ uã dĩ adũ sꝰ
diabolũ : ut desinac posside. qͦs possidet:
Ex surge d inira tua: Ex surge hic : appa¬
re dix̃.: Humanis uidelicet & lacentib uerbis.
quasi ds̃ dormiac cũ insecretis sus in cognitus
latet. Ex altare infinib inimicor
meorũ . fĩnes dix̃ ipsã possessionẽ ubi uulc
dm̃ ex altari potuꝰ. idẽ. honorari & głifica¬

Expanded text:
s illis hoc peccatum ? An et iste, non adversus homines haec precatur, sed adversus diabolum et angelos ejus, quorum possessio peccatores atque impii homines sunt? Non ergo saeviens, sed misericors adversus eum orat, quisquis orat ut ei auferatur ista possessio ab illo Domino qui justificat impium : cum enim justificatur impius, ex impio fit justus, et ex possessione diaboli migrat in templum Dei; et quoniam poena est, ut cuique auferatur possessio in qua dominari desiderat, hanc poenam dicit iram Dei adversus diabolum, ut desinat possidere quos possidet. Exsurge, Domine, in ira tua: Exsurge, hic appare dixit, humanis videlicet et latentibus verbis, quasi Deus dormiat, cum in secretis suis incognitus latet. Exaltare in finibus inimicorum meorum. Fines dixit ipsam possessionem, ubi vult Deum exaltari potius, id
Abbreviated transcription (Latin):
congregationẽ generis humaniꝰ. qua ȩcđȩ
referce sunc: in altũ regrede id ÷ rursus de
qr & ista te offensura ẽ. ita ut uerissime p̃nun¬
des dics. putas cũ uenerit filiꝰ hominis inueni¬
et fidẽ suꝑ trã : Itẽ dic̃ depseudo ꝓpłecis.¬

Expanded text:
congregationem generis humani, qua Ecclesiae congregationem generis humani, qua Ecclesiae refertae sunt, in altum regredere, id est, rursus des, nisi quia et ista te offensura est; ita ut verissime praenunties, dicens: Putas cum venerit Filius hominis, inveniet fidem super
Abbreviated transcription (Latin):
test or sic iste sensꝰ intelligi Ex surge inira¬
mei. ut hoc sic ex altare id ẽ. talis efficere.
ne incelligaris qđ refert̾ adilluo silentium
S ic enĩ dehac exalcatione in alio psalmo dicit
Et ascendic suꝑ herubin: & uolauit. & posuit
tenebras latibulũ suũ. Qua exaltatione idẽ
occultatione cũ cęmerito peccatorũ suorũ
ñ intellexerint. qͥte crucifigent congregati¬
ocredentiũ circũ dabit tẽ. Ipsa enĩ humi¬
litate ex altatꝰ ẽ: id ẽ. ñ ẽ. intellectꝰ ut ad
esto. ut ñ incelligant inimici mei. Iusto au
c̃ s peccatores inimici: & pio impii: Ec con¬
gregatio ꝓopłorũ circũ dabite : id ÷ ꝑ hoc
ipsũ qđ ñce incelligunt qͥte crucifigunc cre¬
dent inte gences. atq ita congregatio popło¬
rui circũdabitte : Sed qđ seqͥt᷑. si uere hoc sig¬
nificat plus doloris habet qͥiã incipit senciri.
quã lecitię quȩ incelligic᷑ Seqͥt᷑ enĩ. Et ꝓp¬
t hanc in altũ regrede: id ÷ & ꝓpt̾ hanę

Expanded text:
Potest et sic iste sensus intelligimei; ut hoc sit exaltare, id est, altus efficere ne intelligaris, quod refertur ad illud silentium. Sic enim de hac exaltatione in alio psalmo dicitur: Et ascendit super Cherubim, et volavit. Et posuit tenebras latibulum suum : qua exaltatione, id est occultatione, cum te merito peccatorum suorum non intellexerint qui te crucifigent, congregatio credentium circumdabit te. Ipsa enim humilitate exaltatus est, id est, non est intellectus; ut ad esto, ut non te intelligant inimici mei: justo autem sunt peccatores inimici, et pio impii. Et congregatio populorum circumdabit te: id est, per hoc ipsum quod non te intelligunt qui te crucifigunt, credent in te Gentes, atque ita congregatio populorum circumdabit te. Sed quod sequitur si vere hoc significat, plus doloris habet quia jam incipit sentiri, quam laetitiae quia intelligitur. Sequitur enim, Et propter hanc in altum regredere: i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpaucis deqͥb diccũ ẽ. beatꝰ qͥ ꝑseuerauerit usq
infinẽ hic saluus erit ceneat᷑ & ꝑcipiat᷑ sincera fide.
&s abomĩũ prauarũ opinionũ labe purgata.:
torũ cuiorũ. etiã ꝓpt̃̾ hanc congregationẽ popło¬
rũ quȩ habet nom̃ tuũ. & facta tua ñ fac̃ : Sed
siue suꝑior. siue ista sit congruentior huiꝰ loci
expositio. sine p̃iuditio altĩus alicuiꝰ melioris
aut paris conuenientissime seqͥt᷑. Oñs uidicat

Expanded text:
erit usque in finem, hic salvus erit , teneatur et percipiatur sincera fides, et ab omnium pravarum opinionum labe purgata? Ntorum tuorum, etiam propter hanc congregationem populorum quae habet nomen tuum et facta tua non facit. 8. Sed sive superior, sive ista sit congruentior hujus loci expositio, sine praejudicio alterius alicujus melioris aut paris, convenientissime sequit
Abbreviated transcription (Latin):
ad int̃fectionẽ sȩ uiunc: animã uͦ pꝰ istam
uis ibilẽ mortẽ in potestate habe ñ poss:
possi debit: Et conculcet int̾ra uicã in eamꝙ
Id ẽ conculcando t̾rã. faciat uitã ieã cibũ
scilicet suũ. Nonenĩ tantũ leo. sed etiã ser¬
pens appellatꝰ ẽ: cui dictũ ẽ. trã manduca¬
bis.: Ecpeccatori homini dictũ ẽ. Terraes. &
intrã ibis.: Et głam meã inpuluerẽ deducat:
Hic eꝰ. ille pulius quẽ ꝓicic uentꝰ afacie t̾rae
suꝑbor. scilica uana m in eptaiactantia.
o in flata. & ñ solidata canꝗ uento elatus¬

Expanded text:
istam visibilem mortem in potestate habere non possunt; possidebit. Et conculcet in terram vitam meam: id est conculcando, terram faciat vitam meam, cibum scilicet suum; non enim tantum leo, sed etiam serpens appellatus est, cui dictum est, Terram manducabis; et peccatori homini dictum est, Terra es, et in terram ibis . Et gloriam meam in pulverem deducat. Hic est ille pulvis, quem projicit ventus a facie terrae, superborum scilicet vana et inepta jactantia, et inflata
Abbreviated transcription (Latin):
cis meis in anis.: Inanic̃ enĩ se iactat. qͥcũ
& ipse homosit: cupit se de homine uin¬
dicare.: Et cũ suꝑare hominẽ palã quȩ¬
ric: occulte adiabolo suꝑatꝰ. in anis effectꝰ
uana ꝙ suꝑba lȩcitia. qđ quasi uinci ñ po¬
tuic.: Intelligic gͦ iste ubi maior fiat uic¬
toria : & ubi pat̾ reddat qͥ uidet in occulto:¬

Expanded text:
cis meis inanis. Inaniter enim se jactat, qui cum cis meis inanis. Inaniter enim se jactat, qui cum et ipse homo sit, cupit se de homine vindicare: et cum superare hominem palam quaerit, occulte a diabolo superatur, inanis effectus vana et superba laetitia, quod quasi vinci non potuit. Intelligit ergo iste ubi major fiat victoria
Abbreviated transcription (Latin):
dns. ut toleraret & paciencissime sustineret
dicat. ex ponens rationẽ ipsuiꝰ sȩcreti. ego ꝓte
impio & peccatore ut tuȩ iniqͥtates meĩ san¬
guinis effusione lauarent᷑. magno silentio.
& magna pacientia tradicorẽ meũ ꝑtuli:
Nonne imitaberis me. uc & tu ñreddas mala
ꝓ mał : anĩ adũtens igit᷑ & incelligens qͥd ꝓ
illo fecerit dñs. & eiꝰ exẽplo ad ꝑfectionem
ꝓficiens dic̃ Si reddidi retribuentib mͥ ma¬
la : idẽ. siñ feci qđ tu faciendo dociusti.
decidã merito ab ini micis meis in anis.: Etbe¬
ne ñ aic. si reddidi tribuenab mͥ mala: sꝯ
retribuentib Qui enĩ recribuit: iã aliqͥd ac¬
ceꝑac. Maioris aut pacientiȩ ẽ. nec e⁊
mala repende. qͥ acceptis benefitus. reddit
mala ꝓbonis: quã si nullo accepto benefi¬
cio nocere uoliusset. Sigͦ reddidi in qͥt
retribuencib mͥ mala: id ẽ. sintẽ unitatꝰ
sũ in illo silentio. hoc ẽ. pacientia tua
quã ꝓme oꝑatꝰ es: decidã merito ab inimi¬

Expanded text:
Dominus, ut toleraret et patientissime sustineret dicat, exponens rationem ipsius secreti: Ego pro te impio et peccatore, ut tuae iniquitates mei sanguinis effusione lavarentur, magno silentio et magna patientia traditorem meum pertuli, nonne imitaberis me, ut et tu non reddas mala pro malis? animadvertens igitur et intelligens quid pro illo fecerit Dominus, et ejus exemplo ad perfectionem proficiens, dicit, Si reddidi retribuentibus mihi mala, id est, si non feci quod tu faciendo docuisti, decidam ergo ab inimicis meis inanis. Et bene non ait, Si reddidi tribuentibus mihi mala, sed, retribuentibus: qui enim retribuit, jam aliquid acceperat; majoris autem patientiae est, nec ei mala rependere qui acceptis beneficiis reddit mala pro bonis, quam si nullo ante accepto beneficio nocere voluisset, Si reddidi ergo, inquit, retribuentibus mihi mala, id est, si te non imitatus sum in illo silentio, hoc est patientia tua quam pro me operatus es, decidam ab inimi
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ẽ. grauissimũ uiris uirandi genꝰ: cũ
homo dic̃. si illud feci. illud patiar: Sed
aliud ẽ. uiratio inore uirantis: aluto in
significatione ꝓphetantis.: Hic enĩ dicit.
quiduere contingat hominib qͥ reddunt
retribuentib mala. ñ qđ sibi aut alicui
inimicũ singulari numero nominans illũ¬

Expanded text:
 est gravissimum jurisjurandi genus, cum homo dicit: Si illud feci, illud patiar. Sed aliud est juratio in ore jurantis, aliud in significatione prophetizantis. Hic enim dicit, quid jure contingat hominibus, qui reddunt retribuentibus mala: non quod sibi aut alicui inimicus an
Abbreviated transcription (Latin):
silentiũ. id ÷ dusi : dicit᷑ filiꝰ gemini. id est
dextri.: Non enĩ abscondendũ erat scis qđ ꝓ
phetia cui secretũ illud in nocuit ꝓuer¬
bis chusi: id est ꝓ cognitione eiꝰdẽ secreti.
qđ secretũ dexter ds̃. id ÷ fauens atq ꝓpitiuꝰ e⁊

Expanded text:
silentium, id est Chusi, dicitur filius Jemini, id est dextri: non enim abscondendum erat sanctis quod pro ecta in prophetia, cui secretum illud innotuit, pro verbis Chusi, id est pro cognitione ejusdem secreti; quod secretum dexter Deus, id est favens atque propitius ei,
Abbreviated transcription (Latin):
sciens qͥs restiterit iniicꝰ. & ꝑ fectę animȩ
ueh em̃t̃ adũsus. Dũ ñ ẽ qͥredimat. neq qͥ
saluũ faciat.: Id ẽ. ne ille rapiat dũcu ñ
redimis: neq saluũ facis. Sieni dẽ ñ redi¬
mat. neq saluũ faciat: ille rapit.: Et mani
lius diaboli fraudulentissimȩ insidię ca¬
istud. Quid ẽ. hoc qđ uocat istud: anquia
ñ dic̃ nom̃ peccai. uniũsale peccatũ incel¬
ligendũ ẽ: Qui intellectꝰ si displicet: illud
accipiamꝰ dici qđ seqͥt᷑. canꝗ si int̾ro gasse¬
mꝰ. quidẽ. hoc qđ dicis istud: respondet:
Si ẽ iniqͥcas inmanib meis.: Iã gͦ manifes¬
tũ ẽ. de omĩ peccato dici.: Si reddidi in qͥt¬
retribuentib mͥ mala. Qđ ñ potest uere
dicere : nisi ꝑfectꝰ. Ait qͥppe dñs.: Estote

Expanded text:
it inimicos, et perfectae animae vehementer adversus. Dum non est qui redimat, neque qui salvum faciat: id est, ne ille rapiat, dum tu non redimis neque salvum facis; si enim Deus non redimat neque salvum faciat, ille rapit. 3. vers.lius diaboli fraudulentissimae insidiae caistud. Quid est quod vocat istud? an quia non dicit nomen peccati, universale peccatum intelligendum est? Qui intellectus si displicet, illud accipiamus dici quod sequitur: tanquam si interrogassemus. Quid est hoc quod dicis, istud? respondet: Si est iniquitas in manibus meis. Jam ergo manifestum est de omni peccato dici, Si reddidi retribuentibus mihi mala; quod non potest vere dicere, nisi perfectus. Ait quippe Dominus: Estote
Abbreviated transcription (Latin):
paccatꝰ erga illũ excitit pat̾. quãuis ipse do¬
lis sius bellũ habet incorde. sic̃ inpsalmo
c̃cio traccatũ ẽ.: Quẽ admodĩ aut̃ inuenit᷑ in e¬
uangłio filios dnĩ nri iħu xp̃i. dictos eẽ disci
płos: sic in eodẽ euangłio inuenit᷑. etiã frs eẽ
appellatos.: Resurgens enĩ dñs ait:: Uade dic
frĩb meis.: Ec apłs eũ dic̃ pͥmo genitũ inmultis
fr̾ib. Discipłi eiũ eiꝰ ruina quaeũ trididit.¬
recte intelligit᷑ frĩs ruina: qđ achito phel incp̃¬
tari diximꝰ. Chusi aut̃ qđ inc̃p̃tat᷑ silentiũ. rec¬
te accipit᷑ adũsus illos dolos dinñ nrm silentio
dimicasse. id ẽ. altissimo secreto qͦ cȩcitas expar¬
te isrł facta ẽ. cũ dmñ ꝑ sequebant᷑. ut pleni¬
cudo gentiũ sub intrarec: & sic omĩs isrł sal

Expanded text:
pacatus erga illum exstitit pater, quamvis ipse dopacatus erga illum exstitit pater, quamvis ipse dolis suis bellum haberet in corde, sicut in psalmo tertio tractatum est. Quemadmodum autem invenitur in Evangpulos , sic in eodem Evangelio invenitur etiam fratres esse appellatos; resurgens enim Dominus ait, Vade, et dic fratribus meis , et Apostolus eum dicit primogenitum in multis fratribus : discips ruina, quod Achitophel interpretari diximus. Chusi autem, quod interpretatur Silentium, recte accipitur adversus illos dolos Dominum nostrum silentio dimicasse, id est altissimo secreto quo caecitas ex parte Israel facta est, cum Dominum persequebantur, ut plenitudo Gentium subintraret, et si
Abbreviated transcription (Latin):
occasionẽ ista ꝓphetia sũꝑsit: in regnorum
scđo libro facile cognoscere ẽ.: Ibi enĩ chusi
amicꝰ regis dauid transitũ fec̃ in partes ab salon
filii eiꝰ. qͥ adũsꝰ patrẽ bellũ gerebat. ad explo¬
randa consilia & renuntianda quȩ aduersus
patrẽ ille moliebat᷑. auctore achitophel qͥ
defecerat ab amititia dđ. & filiũ eiꝰ adũsus
patrẽ consiliis qͥb posset instruebat: Sed
qm̾ ñ ĩpsa historia in hoc psalmo consideran
sit. sitransitũ ad xpm̃ fecimꝰ. auferat᷑ uelamen
Et pͥmo ipsoꝵ nominũ significationẽ int̾rogemꝰ
qͥd sibi uelit.: Nonenĩ defuer̾ incp̃tes qͥ hȩc
ipsa ñ carnalit̃ adlitterã. sed spũalit̃ inuesti¬
gantes edicerent nob̾. qđ chusi inc̃p̃tat᷑ silen¬
tiũ.: Qemini auc̃ : dexter. Achito phel frĩs
ruina.: Quib incp̃cationib rursũ nob̾ tradi¬
tor ille uidas occurrit. ut absalon eiꝰ imagi¬
nẽ gestet scd̾m qđ patris pax int̾p̃tat᷑: qr

Expanded text:
occasionem ista prophetia sumpsit, in Regnorum secundo libro cognoscere facile est. Ibi enim Chusi, amicus regis David, transitum fecit in partes Abessalon filii ejus qui adversus patrem bellum gerebat, ad exploranda consilia et renuntianda quae adversus patrem ille moliebatur auctore Achitophel, qui defecerat ab amicitia David, et filium ejus adversus patrem consiliis quibus posset instruebat. Sed quoniam non ipsa historia in hoc psalmo considerandsit, si transitum ad Christum fecimus, auferatur velamen . Et primo ipsorum nominum significationem interrogemus quid sibi velit. Non enim defuerunt interpretes qui haec ipsa non carnaliter ad litteram, sed spiritualiter investigantes, edicerent nobis quod Chusi interpretetur Silentium; Jemini autem, Dexter; Achitophel, Fratris ruina. Quibus interpretationibus rursum nobis traditor ille Judas occurrit, ut Abessalon ejus imaginem gestet, secundum quod Patris pax interpretatur; quia
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hensibilias iudicia eiꝰ. & inuestigabiles uię
eiꝰ : Quis enĩ cognouit m̃tẽ dnĩ. auc qͥs consi¬
liariuꝰ eiꝰ fuit : ita magnũ illud silentiũ ñ
ex positione magis aꝑic. quã admiratione
cõmendat. Hoc silentio dñs sacram̃tũ uenera¬
bił passionis occultans uoluntariã ruinam
fris idẽ. nefariũ sceł traditoris sui insuę mi
scd̃iȩ atq ꝓuidentię ordinẽ ũcit: ut qđ ille
ad ꝑnitiẽ uniuꝰ hominis ꝑũsa m̃te faciebat.
iste ad salutẽ omĩũ hominũ ꝓuida gub̾natio¬
ne conferret.: Cantat gͦ psalmũ dño anima
ꝑ fecta quȩ iã digna ẽ. nosse secretũ dĩ: can¬
tat ꝓ uerb̾ chusi qr nosse ũba illiꝰ silentu.¬
Apud in fideles enĩ & ꝑsecutores: silentiũ ẽ. illud
acq secretũ. Apud suos aut̃ qͥb dictũ ẽ. iam
ñ dicã uos seruos: qr seruus nescit qͥd faciat dñs
eiꝰ.: Uos aut̃ dixi amicos: qr omã quȩcumq

Expanded text:
 judicia ejus, et investigabiles viae ipsius! Quis enim cognovit mentem Domini, aut quis consiliarius illius fuit ? ita magnum illud silentium non expositione magis aperit, quam admiratione commendat. Hoc silentio Dominus sacramentum venerabilis passionis occultans, voluntariam ruinam fratris, id est, nefarium scelus traditordiae atque providentiae ordinem vertit; ut quod ille ad perniciem unius hominis perversa mente faciebat, iste ad salutem omnium hominum provida gubernatione conferret. Cantat ergo Psalmum Domino anima perfecta, quae jam digna est nosse secretum Dei; cantat pro verbis Chusi, Apud infideles enim et persecutores, silentium est illud atque secretum: apud suos autem, quibus dictum est, Jam non dico vos servos, quia servus nescit quid faciat Dominus ejus; vos autem dixi am
Abbreviated transcription (Latin):
Uidet auc̃ fines curirũ id ÷ delectationes: qͥ ꝑscru¬
tat᷑ renes: Ut cũ inuenerit ñ ad concupiscen¬
tiã carnis. neq ad concupiscentiã oculorũ. neq
adambitionẽ scłi: quȩ omĩa transeunt tanquã
umbra inclinare curas nras. sꝯ ad gaudia re¬
rũ aet̾̃narũ sustolli. quȩ nulla cõmutatione
uiolanẽ: Dirigit iustũ. serutans corda &
renes ds̃. Oꝑa enĩ nra quȩ faccis &dictis oꝑa¬

Expanded text:
 Al. fines curarum, idest, delectationes, qui scrutatur renes: ut cum invenerit non ad concupiscentiam carnis, neque ad concupiscentiam oculorum, neque ad ambitionem saeculi quae omnia transeunt tanquam umbra inclinari curas nostras, sed ad gaudia rerum aeternarum sustolli, quae nulla commutatione variantur, dirigat justum scrutans corda et renes Deus. Opera enim nostra quae fac
Abbreviated transcription (Latin):
uoluer̃. uthinc om̃s aliqͥd audiamꝰ: Ab illo
enĩ om̃s audiuimꝰ: a quo parit̃ didicimꝰ.
& incuiꝰ scola condiscipłi sumꝰ: Titul ipsiꝰ
morã no bͥ fac̃. breuisẽ. enĩ ad intelligendũ
maxime nutritis in ecła dĩ constitutis.
quȩ titigit loculũ. & mortuus resurrex̃e
ꝗͥ d fortius manuhac quę mundũ uicit
ñ ferro armata. sꝯ ligno trans fixas
qͥd aut̃ desidabilus eo quẽ ñ uidentesmar¬
tires mori uoluer̃. ut adillũ ꝑueiure me.¬
rerent᷑ : Ergo psalmꝰ ille. illi cor nr̃m.
illi lingua nr̃a. decantet. sꝯ tam̃ ipse
dignabit᷑ donare qd cantet Nemo illi
cantet digna: nisi qui ab illo accepit
qđ̾ cantare possic. Deniq hoc quo muͦ
bis ubi nos agnoscimus ꝙ ipsũ nec iniuria faci¬
nemo cangeret. & nos int̾ra laborarem᷑. Ergo
uocẽ eiꝰ audiamꝰ. nunc corporis: nunc capitis.:
Est enĩ psalmꝰ iste inuo cansdm̃ contra inunicos
Tribulato tunc capite. & tribulato nunc corpo¬

Expanded text:
Voluerunt ut hinc omnes aliquid audiamus. Ab illo enim omnes audimus, a quo pariter discimus, et in cujus schola condiscipuli sumus. Titulus ipsius moram nobis non facit; brevis est enim, et ad intelligendum, maxime nutritis in Ecclesia Dei, quae tetigit loculum, et mortuus resurrexit ? quid fortius manu hac, quae mundum vicit, non ferro armata, sed ligno transfixa? quid autem desiderabilius eo, quem non videntes martyres, mori voluerunt, ut ad illum pervenire mererentur? Ergo Psalmus illi: illi cor nostrum, illi lingua nostra digna cantet: si tamen ipse dignabitur donare quod cantet. Nemo illi cantat digna, nisi qui ab illo acceperit quod cantare possit. Denique hoc quod modo bis ubi nos agnoscimus et ipsum. Nec injuriam facinemo tangeret, et nos in terra laboraremus. Ergo vocem ejus audiamus, nunc corporis, nunc capitis. Est enim psalmus iste invocans Deum contra inimicos tribulato tunc capite, tribulato nunc corpo
Abbreviated transcription (Latin):
fecer̃ qđ tu dauidd Nonẽ nĩ hoc parũ ma¬
lũ. parũq peccatũ. adulteriũ.ꝙ homiei¬
diũ Qd illi qͥ ex qͦ natis deuentre matris sue
nich il tale fecer̃. Miã illis inputas aliquã
peccata. ut ille om̃s uincat cũcȩꝑit iudicare
Suscepit ꝑsonã generis humani dqđ ꝙ ad
tendit om̃iũ uncula. ꝓpaginẽ mortis c̃side

Expanded text:
malum parvumque peccatum, adulterium et homicidium: quid illi qui ex quo nati sunt de ventre matris suae, nihil tale fecerunt? etiam ipsis imputas aliqua peccata, ut ille omnes vincat cum coeperit judicari? Suscepit personam generis humani David, et attendit omnium vincula, propagi
Abbreviated transcription (Latin):
xare neccatui U lde inutilit̾. ualde ꝑni¬
tiose sentiet filuiꝰ patris lenitatẽ: ni nen
ꝙ p̾at̃ talia faceret. nisi senuisser
filios urõs fideles adtendite: q uosfide du¬
xistis ut baptizarent᷑: S ꝯ forte negłer it
mał filius monita patris: uł ohuirga¬
tioNem. uel sȩueritatem: Tumple
personam: deus dete exiget suam

Expanded text:
xare peccatis. Valde inutiliter, valde perniciose sentit filius patris lenitatem, ut postet pater talia faceret, nisi senuisset?filios vestros fideles attendite, quos fidedixistis ut baptizarentur. Sed forte negligit malus filius vel monita patris, vel objurgationem, vel severitatem: tu imple personam tuam; Deus de illo exigit suam.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersũ dm̃n: quiꝗdo aliquid mali patiunt᷑.
blasphemant Insuꝑ positi intribulatione
& flagello: dicunt Ds̃ qͥdtfea corde distor¬
ꝓiciasme afacie tua Aũte faciẽ tuã apecca¬
tis meis: & ne ꝓiciasme a facie tua Cuiꝰ faci¬
em tunet: ipsius faciẽ inuocat Nepiciasme
a facie tua: It spm scm̃ tuul neauferas ame
tines: qr tͥ displicet qđ fecisti Inmundospĩtiu
peccata placent: scõ displicent Quãius g
ashuc ueniã dep̃ceris. tam̃ exea parte quatͥ
displicet malũ qđd cõmisisti: dõ c̃ungetis
Hoc enĩ displicet : ettͥ qđ& illi Iã duo estis
ad expugnandã febrẽ tuã. tu& medicus
Quia gͦ ñ potest eẽ c̃fessio peccati. ꝙ puni

Expanded text:
udent; quando aliquid mali patiuntur, blasphemant; insuper positi in tribulatione et flagello, dicunt de corde distoricias me a facie tua. Averte faciem tuam a peccatis meis: et ne projicias me a facie tua. Cujus faciem timet, ipsius faciem invocat. Ne projicias me a facie tua: et spiritum sanctum tuum ne auferas a me. tinet, quia tibi displicet quod fecisti. Immundo spiritui peccata placent, sancto displicent. Quamvis ergo adhuc veniam depreceris, tamen ex alia parte quia tibi displicet malum quod commisisti, Deo conjungeris: hoc enim et tibi displicet, quod et illi. Jam duo estis ad expugnandam febrem tuam, tu et medicus. Quia ergo non potest esse confessio peccati
Abbreviated transcription (Latin):
sibi dura maledicta iacientẽ pacient̃ audiebat
&xadũsa parte unũ exmilitib qͥerant cũ filio im
pio: Et cũ ille iaceret maledicta in regẽ: iratus
nus ex comitib dauid. uoluit ire ꝙ ꝑcutere eũ.

Expanded text:
sibi dura maledicta jacientem patienter audiebat, sibi dura maledicta jacientem patienter audiebat, ex adversa parte unum ex militibus qui erant cum filio ejus impio. Et cum ille jaceret maledicta in regem, iratus unus ex comitibus David voluit ire et percutere eum;
Abbreviated transcription (Latin):
Innocentior erat: ostendit quẽ admodũ dixerit. crea
Et sp̃m rectũ innoua inuscerib meas ꝑfeccũ inqͥt eũ¬
fac eẽ. inueterata erat atq incuruata rectitudo
sp̃s mei Dic̃ enĩ malio psalmo Curuduer̃ animam
meã: Etꝗdo se homo ꝓnũ fac̃ adt̾renas c̃cupiscenti¬
as. incuruat᷑ qͦdã mͦ Cũ aut̃ erigit᷑ in suꝑna: rec¬
tum fit cor eiꝰ ut bonꝰ illisit ds̃ quã bonꝰ enĩ ds̃ isrł
rectis corde : ł inde frs̃ audite Aliꝗdo ds̃ cuu ig¬
noscit infuturo scło: corripit eũ depeccato inisto
scło Nã & sidauid ciui iãdictũ fuerat ꝑ ꝓpħam di¬
missũ ẽ. peccatũ tuũ: euener̃ quȩdã quȩminatꝰ
erat ds̃ ꝓpt̃ ipsil peccatũ Nã filius eiꝰ absalonaclũ¬
sus eũ cruens bellũ gessit. ꝙ inmultis humiliauit
patrẽ suũ Ambulabat indolore. intribulatione
rectũ cui ñ dis plicet ds̃ inuiriosũ quendã.ꝙ in õs

Expanded text:
innocentior erat, ostendit quemadmodum dixerit, Crea. innocentior erat, ostendit quemadmodum dixerit, Crea. Et spiritum rectum innova in visceribus meis. Per factum, inquit, meum inveterata erat atque curvata rectitudo spiritus mei. Dicit enim ex alio psalmo: Curvaverunt animam meam . Et quando se homo pronum facit ad terrenas concupiscentias, incurvatur quodammodo; cum autem erigitur in superna, rectum fit cor ejus, ut bonus illi sit Deus. Quam bonus enim Deus Israel rectis corde ! Proinde, fratres, audite. Aliquando Deus cui ignoscit in futuro saeculo, corripit eum de peccato in isto saeculo. Nam et ipsi David, cui dictum jam fuerat per e minatus erat Deus propter ipsum peccatum. Nam filius ejus Abessalon adversus eum cruentum bellum gessit, et in multis humiliavit patrem suum . Ambulabat ille in dolore, in tribulatione rectum cor cui non displicebat Deus. Injuriosum quemdam et in os
Abbreviated transcription (Latin):
meis. ꝙ cętã Satagit de illo grandi peciato.
plus p̃sumit: Onĩs deleri uult iniqͥtates suas:
Presumic de medici manu. demagna illa miscđia
quã in pͥncipio psal munuocauut: Orĩs iniqͥtates
meas dele A ũtit ficiẽ suã ds̃ ꝙ sic delet. Aũtendo
faciẽ peccata det: adũtendo scribit Audisti auer¬
tendo delent: audi adũtendo qͥd facientẽ Wltꝰ aut̃
dnĩ suꝑ acientes mala: ut ꝑ decra memoriđ eorũ. Non
delenoo peccata eorũ: hic aut̃ qͥdrogat. aũte faciem
tuã apeccatis meis bene rogat Ipse enĩ ñ aũcit faciẽ
apeccatis suis dic̃s q̃m̃ iniqͥtatẽ meã ego agnosco Meri¬
to rogas. ꝙ bene rogas. ut ds̃ aũtat faciẽ apeccato
tuo. situ inde ñ autis faciẽ Suiͦ peccatũ tuũ indorso
ponis. ds̃ibi faciẽ ponit Tupeccatũ tuũ ante faciẽ
tuã c̃uerte : siuis ut inde ds̃ faciẽ suã aũtat. ꝙ secu
tens orabat qͥ cõmiserat aliqͥd. qđ pͥusꝗ cõ miteret.

Expanded text:
meas dele. Satagit de illo grandi peccato: plus praesumit, omnes deleri vult iniquitates suas; praesumit de medici manu, de magna illa misericordia quam in principio Psalmi invocavit: Omnes iniquitates meas dele. Avertit faciem Deus, et sic delet; avertendo faciem peccata delet, advertendo scribit. Audisti avertendo delentem, audi advertendo quid facientem. Vultus autem Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum : non delendo peccata eorum. Hic autem quid rogat? Averte faciem tuam a peccatis meis. Bene rogat. Ipse enim non avertit faciem a peccatis suis, dicens, Quoniam peccatum meum ego cognosco. Merito rogas, et bene rogas ut Deus avertat faciem a peccato tuo, si tu inde non avertis faciem: si vero tu peccatum tuum in dorso ponis, Deus ibi faciem ponit. Tu peccatum tuum ante faciem tuam converte, si vis ut inde Deus faciem suam avertat; et sic securtens orabat, qui commiserat aliquid quod priusquam committeret
Abbreviated transcription (Latin):
te faciẽ tuã apeccatis meis: ꝙ om̃s inqͥtacesme¬
as dele Iã enĩ exultant ossa humiliata: iã hi¬
sõpo mundatꝰ humił factꝰsũ. Ailte faciẽ tuã
ñame so apeccatis meis Alibi quippe
orans dic̃: Nonaũtas faciẽtuã ame Quiñ uult
a se aũtifaciẽ dĩ: uult aũti faciẽ dĩ apeccatis

Expanded text:
te faciem tuam a peccatis meis, et omnes iniquitates meas dele. Jam enim exsultant ossa humiliata, jam hyssopo mundatus, humilis factus sum. Averte faciem tuam, non a me, sed a peccatis meis. Alibi quippe orans dicit: Ne avertas faciem tuam a me . Qui non vult a se averti faciem Dei, vult averti faciem Dei a peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ ꝓiniquitate spm ẽtribulatũ  corn
buntte hoc ẽ. enĩ sacrifitiũ iustitie. oblatio¬
nes ꝙ holo causto mata Quȩs holo caustoma¬
tac
totũ igne consũptũ: Quando totũ peccꝰ mpo¬
nebatur arȩ igne c̃sum̃dũ : holo caustũ dice¬
bat᷑ Totos nos diuinꝰ ignis assumat. & feruor
ille totos arripiat Qui fe uor : nec ẽ. inqͥt
qͥe absc̃dat acalore eiꝰ. q feruor: deqͦdicit

Expanded text:
 iniquitate spiritum contribulatum; in bunt te, hoc est enim sacrificium justitiae. Tunes et holocaustomata. Quae sunt holocaustomata? Totum igne consumptum. Quando totum pecus imponebatur arae igne consumendum, holocaustum dicebatur. Totos nos divinus ignis absumat, et fervor ille totos arripiat. Quis fervor? Nec est qui se abscondat a calore ejus . Quis fervor? De quo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
letitiã salutaris tui Redde quã habebã.
quã peccaudo amiserã. Redde mͥ exultati¬
onẽ salutaris tui utiq xpĩtu Quis enim
sine illo sane¬
ascĩs patrim dis pensatio suscepte carns fu¬
tura credebat᷑ nc̃ a nob̾ facta credit᷑ ⁊ẽp̃o¬
ra uariatas. ñ fides Redde mͥ exultationem
salutaris tui: It spũ pͥncipali c̃firmame
onnulli intellexer̃ hic trinitatẽ indõ ipsũ
dm̃. excepta dis pensatione carnis. qm̃ set ip¬
tur restare ut sp̃ssit Intelligunt gͦ hic
ñ nulli trinitatẽ dictã Inspũ recto filiuum.
Siue gͦ hoc itasit. siue spm rectũ ipsus ho¬
minis accipi uoluit dic̃s Sp̃m rectũ in noua
inuiscerib meis: quẽ curuaui ꝙ distorsi
cfiritari. ñ ẽ. heretica quȩlibet sententia Sꝯ ui¬
de qͥd adiungat: Spũ inquic pͥncipali ẽsir ⁊ a
ñ mͥ inpucari gidonasti. ex hoc factꝰ ic
faciõ : Docta rqͥt iniqͦsuias tuas Doc eam
iniqͦs ex miqͦ. idẽ. qͥ fuerã & ego iniquus. iam

Expanded text:
tionem salutaris tui. Redde quam habebam, quam peccando amiseram: Redde mihi exsultationem salutaris tui: utique Christi tui. Quis enim sine illo sanaa sanctis Patribus dispensatio susceptae carnis futura credebatur, sicut a nobis facta creditur. Tempora variata sunt, non fides. Redde mihi exsultationem salutaris tui: et spiritu principali confirma me. Nonnulli intellexerunt hic Trinitatem in Deo ipsum Deum, excepta dispensatione carnis: quonitur restare ut spiritus sit. Intelligunt ergo hic nonnulli Trinitatem dictam; in spiritu recto Filium, iSive ergo hoc ita sit, sive spiritum rectum ipsius hominis accipi voluit, dicens, Spiritum rectum innova in visceribus meis, quem curvavi et distorsi confirmari; non est haeretica quaelibet sententia. tu, inquit, principali confirma non mihi imputari quod donasti, ex hoc factus sefaciam? Doceam iniquos vias tuas. Doceam iniquos ex iniquo; id est, qui fuerim et ego iniquus, jam
Abbreviated transcription (Latin):
locausts. ñ delectab̾is Inullo tẽꝑe erat dauid ꝗdo
sacrifitia uictimarũ adnimaliũ offerebant᷑ dnd. ꝙ iu¬
debat hȩc futura tẽꝑa Nonne inhis uocib nosagnos¬
cimꝰ : Erant. illa sacriftia figurata. p̃nuntiata u¬
nũ salutare saci ifiti.: Nec nos dimissi sine sacrifi¬
tio sumꝰ: qđ dõ offeranꝰ. Audi enĩ qͥddicat. curã ge¬
rens ꝓpeccato suo.ꝙ ignosci sibi malũ qđ feiit Si¬

Expanded text:
e. In illo tempore erat David, quando sacrificia victimarum animalium offerebantur Deo, et videbat haec futura tempora. Nonne in his vocibus nos agnoscimus? Erant illa sacrificia figurata, praenuntiantia unum salutare sacrificium. Nec nos dimissi sine sacrificio sumus, quod Deo offeramus. Audi enim quid dicat curam gerens pro peccato suo, et ignosci sibi volens
Abbreviated transcription (Latin):
pus ut hoc offeratis Oblatȩ s̃ cũ aliqͥd indicarent.
cũ aliqͥd ꝓmitterent. uenientib reb re ꝓmissis. ꝓ¬
missiones ab lates Corc̃tritũ ꝙ humiliatũ dẽ ñ
sꝑnit: Nostis qr excelsus ẽ. ds̃ Site ex celsũ feceris
de p̃cari dauid : Uide hic imaginẽ nram. & ti pũ
eccłe B enignefac dnẽ inbona uoluntre tu a
sr on: huicsion: benefac Quȩ ẽ.sion: Cauitas
scã Quȩ ẽ. ciuitas scã quȩ ab sc̃di ñ potest super
montẽ c̃stituta. S: on inspeculatione: qr aiquꝰ
spectat qd sꝑat Int̾p̃tat᷑ enĩ si onspeculatiou
iherłm uisio pacis Agnoscitis gͦ uos insion co
ih erłm. sicerti expectatis spẽ futurã. ꝙ ñ pace.n
habetis cũ dõ Et edificent᷑ muri iherłm Nonsim¬

Expanded text:
pus ut haec offerantur. Oblata sunt cum aliquid indicarent, cum aliquid promitterent; venientibus rebus promissis, promissiones ablatae sunt. Cor contritum et humiliatum Deus non spernit. Nostis quia excelsus est Deus: si te excelsum feceris, deprecari David, videte hic imaginem nostram et typum Ecclesiae. Benigne fac, Domine, in bona voluntate tua Sion. Huic Sion benigne fac. Quae est Sion? Civitas sancta. Quae est civitas sancta? Quae abscondi non potest super montem constituta . Sion in speculatione quia aliquid spectat quod sperat. Interpretatur enim Sion Speculatio, et Jerusalem Visio pacis. Agnoscitis ergo vos in Sion et in Jerusalem, si certi expectatis spem futuram, et si pacem habetis cum Deo. Et aedificentur muri Jerus
Abbreviated transcription (Latin):
apłi caro resurget ista. & ipsa merebit᷑
in corruptionẽ: Dicente ipso Oportet
corruptibile hoc iaduere incorruptionẽ
S oriptio ista depeccato ẽ. ipsusnomine
appellant᷑ peccata. quẽ ad modũ dr̃ lingua ay iliã
fructũ carnis. m̃brũ qđ more moriet᷑. Cũ ũbũ distiũ¬

Expanded text:
ista resurget, et ipsa merebitur incorruptionem, dicente ipso: Oportet corruptibile hoc induere incorruptionem, Quia ergo corruptio ista de peccato est, ipsius nomine appellantur peccata: quemadmodum dicitur lingua et illud frustum carnis et membrum q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ corpꝰ nrm mereat᷑ ibi in mortalita tẽ Su.
uet᷑ holocaustũ: ut absorbeat᷑ morsuit
ria O blationes & holo caustomata. T un.
inponent suꝑ altare tuũ uitulos Unde ui¬
tulos. qͥ sibi eliget innocentiã nouȩ etatis. an
liba colla iugõ legis : Psalmꝰ in nomine xp̃i.¬
ꝙ& si forte ñut uolumꝰ. uerũptam̃ ut potuimꝰ
t̃minatꝰ ẽ Restat paucis ũb uosallo qͥ sr̃s

Expanded text:
mereatur ibi immortalitatem; sic levetur holocaustum, ut absorbeatur mors in victoriam . Oblationes et holocaustomata. Tunc imponent super altare tuum vitulos. Unde vitulos? Quid ibi eliget? Innocentiam novae aetatis, an libera colla a jugo legis? 24. Psalmus in nomine Christi, etsi forte non ut volumus, verumtamen ut potuimus, termin
Abbreviated transcription (Latin):
quã nix dealbata effulsit: significauit ȩccłam
tas ex hisopo : audi sequentia Auditu meo
casti. qͥ d defendis : loqͥuis. pate audi Cedi diui¬
nis uocib neturberis. ꝙ ãpluiꝰ uulnereris Cõ¬
missũẽ : ñ defendat᷑. Inc fessionẽ ueniat: iũn
defensionẽ: Adhibes te defensorẽ peccatitui.
iunceris Nonuinocentẽ patronũ adhibuisti:
idoneus esto adaccus andũte. Holi dicere. aut
nichil feci. aut qͥd mnagnũ feci. ait fecer̃ ꝙ a
lu Sifaciendo peccatũ Ulte dicis fecisse.

Expanded text:
quam nix dealbata effulsit , significavit Ecclesiam quam nix dealbata effulsit , significavit Ecclesiam tas ex hyssopo? Audi sequentia: Auditui meocasti, quid defendis te? Loqui vis: patere, audi, cede divinis vocibus, ne perturberis et amplius vulnereris: commissum est, non defendatur; in confessionem veniat, non in defensionem. Adhibes te defensorem peccati tui, vinceris: non innocentem patronum adhibuisti, Idoneus es tu ad accusandum te. Noli dicere, aut, Nihil feci; aut, Quid magnum feci; aut, Fecerunt et alii. Si faciendo peccatum nihil te dicis fecisse,