comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
infidelib transiatorib multũ erratũ
eẽ. a fidei ueritate cõꝑimꝰ. triũ tantũ¬
mͦ uocabula. hoc ẽ. aquȩ sanguinis.
et sp̃c inipsa sua aedicione ponentib
et patris uerbiq ac sp̃c cestimoniũ omit.¬
centib. In quo maxime et fides cathõ-¬
lica roboratur: et patris et filii et sp̃c
scĩuna diuinitatis substancia cõꝓbat᷑.
Inceteris uͦ epłis quantũ anr̃a aliorũ¬

Expanded text:
nslatoribus multum erratum esse a fidei veritate comperimus: trium tantum vocabula, hoc est, aquae, sanguinis, et spiritus, in sua editione ponentes; et Patris, Verbique, ac Spiritus testimonium omittentes: in quo maxime et fides Catholica roboratur, et Patris et Filii ac Spiritus sancti una divinitatis substantia comprobatur. In caeteris vero Epistolis, quantum a nostra alio
Abbreviated transcription (Latin):
dũ a me impensiꝰ seripture ueritatẽ
inquiris. meã qͦ dãmͦ senectutẽ iniu-¬
deorũ dentib corrodenda exponis:
qui me falsarium corruptorẽ sscãrũ
intali oꝑe nec emulorũ meoꝵ inuiden-¬
ciam ꝑtimesco. nec sc̃e scripture ueri-¬
iatem poscentib denegabo. Exolicit

Expanded text:
ipturae veritatem inquiris, meam quodam modo senectutem invidorum dentibus corrodendam exponis; qui me falsarium corruptoremque sanctain tali opere nec aemulorum meorum invidentiam pertimesco: nec sanctae Scripturae veritatem poscentibus denegabo.
Abbreviated transcription (Latin):
cecerarii. Sed sicut euangłistas dudũ
adueritatis lineam correximꝰ: ita has
ꝓprio orcdini dõ nos iuuante redeidi¬
mus. Est enim pͥma earũ. una iacobi.
petridue. ioħis cres: et iude una. Quȩ
siut abeis digeste sunt. ita quoq ab
intp̃tib fidelit̃ in latinũ eloquiũ uer¬
terentur: nec ambiguitatem legentib
facerent nec sermonũ sese uarietas.

Expanded text:
Sed sicut evangelistas dudum ad veritatis lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter in Latinum verterentur eloquium, nec ambiguitatem legentibus facerent, nec sermonum sese varietas
Abbreviated transcription (Latin):
Nunquid syon dicet homo et homo
natus ẽ. in ea: et ipse fundauit eã al-¬
tissimus. Dñs narrabit in scriptura
tio in te.
Canticũ psalm filiis chore
infinem ꝓ amalech ad respondũ intel

Expanded text:
quid Sion dicet homo et homo natus est in ea et ipse fundavit eam Altissimus Dominus narrabit in scriptura tio in te canticum psalmi filiis Core in finem pro Maeleth ad respondendum intel
Abbreviated transcription (Latin):
ferrum: et quasi lignum putridũ &es.
Non fugabit eum uir sagittarius: in
stipulam uersi sunt lapides funde. Efi
stipulam estimabit malleum: et deride-¬
bit uibrantem hastam. Subipso erunt
radii solis: sternent sibi aurum quasi
lutum. Feruescere facit quasi ollam
ꝓfundum maris: et ponet quasi cum
ungenta ebulliunt. Post eum lucebit
semita: estimabit abissum quasi senes-¬
centem. Non ẽ. suꝑ tr̃am potestas que cõ¬
paretur ei: qui factus ẽ. ut nullũ time-¬
ret. Omne sublime uidet: ipse ẽ. rex
super om̃s filios suꝑbie

Expanded text:
ferrum et quasi lignum putridum aes ferrum et quasi lignum putridum aes non fugabit eum vir sagittarius in stipulam versi sunt ei lapides fundae quasi stipulam aestimabit malleum et deridebit vibrantem hastam sub ipso erunt radii solis sternet sibi aurum qulutum. Fervescere faciet quasi ollam profundum maris, et ponet quasi cum unguenta ebulliunt. Post eum lucebit semita; aestimabit abyssum quasi senescentem; non est super terram potestas quae comparetur ei: qui factus est ut nullum timeret. Omne sublime videt, et ipse est rex super universos filios supe
Abbreviated transcription (Latin):
Corpꝰ illiꝰ q̾si scuta fusilia: et cõpactũ
squamis se p̃mentib. Una uni con¬
iungitur: et ne spiraculum quidem
incedit ꝑ eas. Una alteri adherebunt:
et tenentes se neq quã seꝑabunt᷑. Ster-¬
nutatio eius splendor ignis. et oculi
eius ut palpebre diluculi. De ore eiꝰ
lãpades ꝓcedunt: sicut tede ignis
accense. De narib eius ꝓcedit fumꝰ:
sicut olle succense atq feruentis. Ha¬
litus eius prunas ardere facit: et flã¬
ma de ore eius egreditur. Incollo eius mo-¬
rabitur fortitudo: et faciem eius p̃cedet
egestas. Menbra carnium eius cꝯheren¬
tia sibi. Mittet contra cũ flumina: et ad
locum alium non ferentur. Cor eius in¬
durabitur quasi lapis: et stringetur
quasi malleatoris incus. Cum sublatꝰ
fuerit timebunt angeli: et territi pur-¬
gabunt᷑. Cum app̃henderit eum gladiꝰ
subsistere non poterit. neq hasta. neq
torax. Nepitabit enim quasi paleas

Expanded text:
corpus illius quasi scuta fusilia et conpactum corpus illius quasi scuta fusilia et conpactum squamis se prementibus una uni coniungitur et ne spiraculum quidem incedit per eas una alteri adherebunt et tenentes se nequaquam separabuntur sternutatio eius splendor ignis et oculi eius ut palpebrae diluculi de ore eius lampades proceduaccensę; de naribus eius procedit fumus sicut ollq succensę atque ferventis. Halitus eius prunas ardere facit et flama de ore eius egreditur in collo eius morabitur fortitudo et faciem eius praecedet egestas membra carnium eius coherentia sibi mittet contra eum fulmina et ad locum alium non ferentur cor eius indurabitur quasi lapis et stringetur quasi malleatoris incus cum sublatus fuerit timebunt angeli et territi purgabuntur cum adprehenderit eum gladius subsistere non poterit neque hasta neque torax reputabit enim quasi paleas
Abbreviated transcription (Latin):
teris leuiathan hamo. et fune ligabis
linguam eius: Nunquid pones circu-¬
lum in narib eius. et armilla ꝑforabis
maxillam enis: Nunqͥd multiplicabit
ad te p̃ces. aut loquetur tibi mollia:
Nunqͥd feriet tecũ pactum. et accipi¬
es eum seruum sempit̾num: Nunquid
illudes ei quasi aui. aut ligabis eum
ancillis tuis: Concident eũ amicr: di-¬
uident illum negociatores. Nunqͥd
implebis sagenas pelle eius. et gurgu¬
stium piscium capite illius: Pones
suꝑ eum manum tuam: Memento
beli: ne ultra addas loqui. Ecce spes
enis frustiabitur eum: et uidentibus
cunctis p̃cipitabit᷑. Non quasi crudeł
suscitabo eum. Quis enm resistere
potest uultui meo: Quis ante dedit
michi ut reddam ei: Omĩa quȩ sub
celo sunt: mea sunt. Non parcamei:
et uerbis potentib et ad dep̃candũ
cõpositis. Quis reuelauit faciem in¬
dum̃ti eius. et in medium oris eius qͥs
intrabit: Portas uultus eius qͥs aꝑiet:
Per girum dentium eius formido.

Expanded text:
teris Leviatham hamo, et fune ligabis teris Leviatham hamo, et fune ligabis linguam eius? nunquid pones circulum in naribus eius et armilla perforabis maxillam eius numquid multiplicabit ad te preces aut loquetur tibi mollia numquid feriet tecum pactum et accipies eum servum sempiternum numquid inludes ei quasi avi aut ligabis illum ancillis tuis concident eum amici divident illum negotiatores numquid implebis sagenas pelle eius et gurgustium piscium capite illius pone super eum manum tuam memento belli nec ultra addas loqui ecce spes eius frustrabitur eum et videntibus cunctis praecipitabitur non quasi crudelis suscitabo eum quis enim resistere potest vultui meo quis ante dedit mihi ut reddam ei omnia quae sub caelo sunt mea sunt non parcam ei et verbis potentibus et ad deprecandum conpositis quis revelavit faciem indumenti eius et in medium oris eius quis intrabit portas vultus eius quis aperiet per gyrum dentium eius formido
Abbreviated transcription (Latin):
humilia. Respice cunctos suꝑbos. et
confunde eos: et contere impios in lo-¬
co suo. Absconde eos inpuluere simul:
et facies eorũ demerge in foueã. et ego
confitebor quod saluare ce possit de¬
xtera tua. Ecce uehemoth quẽ feci te-¬
cum: fenũ quasi bos comedet. Fortitu¬
do eius inlumbis eius: et uirtus illius
in umbilico uentris eius. Constringit
caudã suã sicut cedrum. Nerui testi-¬
culorum eius ꝑplexi sunt ossa eius ue-¬
lut fistule eris. cartilago eius quasi la-¬
mine ferree. Ipse principium ẽ. uiarũ
dĩ. Qui fecit eum÷ applicabit gladiũ
eius. Huic montes herbas ferunt: õs
bestie agri ludent ibi. Subumbra dor-¬
mit: in secreto calami. et in locis hu¬
mentib. ꝓtegunt umbre umbram
eius: circundabunt eum salices torren¬
tis. Ecce absorbebit fluuium et non
mirabitur: et habet fidutiam quod
influat iordanis in os eius. In oculis
eius quasi hamo capiet eũ: et insudib
ꝑforabit nares eius. An extrahere po-¬

Expanded text:
humilia respice cunctos superbos et humilia respice cunctos superbos et confunde eos et contere impios in loco suo absconde eos in pulvere simul et facies eorum demerge in foveam et ego confitebor quod salvare te possit dextera tua ecce Behemoth quem feci tecum faenum quasi bos comedet fortitudo eius in lumbis eius et virtus illius in umbilicis ventris eius constringit caudam suam quasi cedrum nervi testiculorum eius perplexi sunt ossa eius velut fistulae aeris cartilago illius quasi lamminae ferreae ipse principium est viarum Dei qui fecit eum adplicabit gladium eius huic montes herbas ferunt omnes bestiae agri ludent ibi sub umbra dormit in secreto calami et locis humentibus protegunt umbrae umbram eius circumdabunt eum salices ttis: ecce absorbebit fluvium, et non mirabitur: et habet fiduciam, quod influat Iordanis in os eius: in oculis eius quasi hamo capiet eum, et in sudib. perforabit nares eius. An extrahere po
Abbreviated transcription (Latin):
commoratur: atq in accessis rupib.
Inde contemplatur escam: et de
longe oculi eius ꝓspiciunt. Pulli eiꝰ
lambent sanguinem: et ubicũq ca-¬
dauer fuerit: statim ad est. xx¬
t adiecit dñs: et locutus ẽ. ad iob.
Nunquid qui contendit cũ dõ. tã
facile conquiescit: Utiq qui arguit
deum: debet respondere el.xexu¬
espondens autem iob dño⁊ dixit.
Qui leuit̃ locutus sum: responde¬
re quid possum: Manum meam po¬
nam suꝑos meum: Unũ locutus
sum: qđ utinã non dixissem: et alte-¬
rum: quib ultra nichil addam .xxxui¬
bine: dixit. Accinge sicut uir
lumbos cuos. Introgabo te: et indi-¬
ca michi. Nunquid irritũ facies iudi-¬
cium meũ. et condẽpnabis me ut cu
iustificeris: Et si habes brachium
sicut ds̃. et si uoce simili tonas: Cir-¬
cunda tibi decorem. et insullime eri-¬
gere. et esto gloriosus: et speciosis in-¬
duere uestib. Disꝑge suꝑbos furore
tuo: et respitiens omnẽ arrogantem

Expanded text:
commoratur, atque inaccessis rupibus. commoratur, atque inaccessis rupibus. Inde contemplatur escam, et de longe oculi ejus prospiciunt: pulli ejus lambunt sanguinem, et ubicumque cadaver fuerit, statim adest. Et adjecit Dominus, et locutus est Job: Numquid qui contendit cum Deo, tam facile conquiescit? Utique qui arguit Deum, debet respondere ei. Respondens autem Job Domino, dicit: Qui leviter locutus sum, respondere quid possum? Manum meam ponam super os meum: unum locutus sum, quod utinam non dixissem; et alterum, quibus ultra nihil addam. Apbine, dixit: Accinge sicut vir lumbos tuos; interrogabo te, et indica mihi. Numquid irritum facies judicium meum; et condemnabis me, ut tu justificeris? Et si habes brsicut Deus et si voce simili tonas circumda tibi decorem et in sublime erigere et esto gloriosus et speciosis induere vestibus disperge superbos furore tuo et respiciens omnem arrogantem
Abbreviated transcription (Latin):
quod pes conculcet ea: aut bestie agri
conterant. Duratur adfilios suos:
quasi non sint sui. Frustra laborauit.
nullo timore cogente. Priuauit enim
eam ds̃ sapientia: nec dedit illi intelli-¬
gentiam. Cum tempus fuerit inaltũ.
alas erigit: deridet equũ et ascensorẽ
eiꝰ. Nunquid p̃bebis equo fortitudinẽ.
aut circundab collo eius hinnitum:
Nunquid suscitabit eum quasi locu¬
stas: Elia narium eius terror. Terrã
ungula fodit. Exultat audacter::
moccursum ꝑgit armatis. Contẽpnt
pauorem: nec cedit gladio. Suꝑ ipsũ
sonabit pharetra: uibrauit hasta et
clipeus. Feruens et fremens sorbet
terram: nec reputat tube sonare clan-¬
gorem. Ubi audierit bucinam: di-¬
cet. Uah. ꝓtul odoratur bellum:
ex hortationem cducum et ululatum
exercitus. Nunquid ꝑsapientiam
tuam plumescit accipiter: expandeis
alas suas ad austrum: Aut ad pre-¬
ceptum tuum eleuabitur aquila. et
in ardius ponet nidum suum: In
petris manet et in p̃ruptis silicibus

Expanded text:
quod pes conculcet ea, aut bestiae agri quod pes conculcet ea, aut bestiae agri conterant. Duratur ad filios suos quasi non sint sui; frustra laboravit, nullo timore cogente. Privavit enim eam Deus sapientia, nec dedit illi intelligentiam. Cum tempus fuerit, in altum alas erigit: deridet equum et ascensorem ejus. Numquid praebebis equo fortitudinem, aut circumdabis collo ejus hinnitum? Numquid suscitabis eum quasi locustas? Gloria narium ejus terror. Terram ungula fodit, et exsultat: audacter in occursum pergitarmatis. Contemnit pavorem, nec cedit gladio. Super ipsum sonabit pharetra, vibrabit hasta et clypeus. Fervens et fremens sorbet terram, nec reputat tubae sonare clangorem. Ubi audierit buccinam, dicet: Vah. Procul odoratur bellum, exhortationem ducum, et ululatum exercitus. Numquid per sapientiam tuam plumescit accipiter, expandens alas suas ad austrum; aut ad praeceptum tuum elevabitur aquila? et in arduis ponet nidum suum? In petris manet, et in praeruptis silicibus
Abbreviated transcription (Latin):
conceptus earum. et scisti tempus par-¬
tus earum : Incuruant᷑ ad fetum. et
pariunt. et rugitus emittunt. Seꝑant᷑
filii earum et ꝑgunt ad pastum : egre¬
diuntur et non reuertent᷑ ad eas. Qs
dimisit onagrum liberũ. et uincula
eius quis soluit: Cui dedi insolitudi¬
ne domum. et tab̃nacła etus in terra
salsuginis. Contemnit multitudinẽ
ciuitatis. clamorem exauctoris ñ au-¬
dit. Circumspicit montes pascue suȩ:
et iurentia quȩq ꝑquirit. Nunquid
uolet rinocerus seruire tibi. aut mora¬
bitur ad p̃sepe tuum: Nunqͥd alliga-¬
bis rmocerotam adarandũ lopo tuo.
aut confringet glebas ualliũ post tec
Nunquid fidutiam habebis in magna
fortitudine eius. et derelinques ei labo¬
res tuos: Nunquid credes ei. qĩ reddat¬
sementem tibi. et aream tuam congre¬
get: Penna strutionũ: similis ẽ pen¬
nis herodii. et accipitris. quando de-¬
relinquit in terra oua sua: tu forsitan
inpuluere calefacies ea Obliuscitur

Expanded text:
conceptus earum et scisti tempus parconceptus earum et scisti tempus partus earum incurvantur ad fetum et pariunt et rugitus emittunt separantur filii earum pergunt ad pastum egrediuntur et non revertuntur ad eas quis dimisit onagrum liberum et vincula eius quis solvit cui dedi in solitudine domum et tabernacula eius in terra salsuginis contemnit multitudinem civitatis clamorem exactoris non audit circumspicit montes pascuae suae et virentia quaeque perquirit numquid volet rinoceros servire tibi aut morabitur ad praesepe tuum numquid alligabis rinocerota ad arandum loro tuo aut confringet glebas vallium post te numquid fiduciam habebis in magna fortitudine eius et derelinques ei labores tuos numquid credes ei qsementem tibi; et aream tuam congreget? Penna struthionum similis est pennis herodii et accipitris; quando derelinquit in terra ova sua, tu forsitan in pulvere calefacies ea. Obliviscitur
Abbreviated transcription (Latin):
gere ualebis micantes stellas pliades aut
girũ arcturi poteris dissipare: Nunqͥd
ꝓduces luciferũ in temꝑe suo. et uespe¬
rum suꝑ filios terre consurgere facies:
Nunqͥd nosti ordinem cęli. et pones ra-¬
tionem eiꝰ in t̾ram: Nunqͥd eleuabis in
nebula uocem tuã. et ĩpetus aquarũ
oꝑiet te: Nunquid mittes fulgura
et ibunt. et reuercentia dicent tibi.
assumus: Quis posuit inuisceribus
hominis fapientiam. uel quis dedit
gallo intelligentiam: Quis enarra-¬
bit cȩlorũ rationem. et concentũ cęli.
quis dormire faciet: Quando funda-¬
batur puluis interram. et glebe con-¬
pingebantur: Nunqͥd capies leene
p̃dam. et animam catulorum eius im-¬
plebis. quando cubant mantris. et in
speluncis insidiantur: Quisp̃ꝑat
coruo escam suã. quando pulli eius
ad dm̃ clamant. uagantes eo qđ ñ habe¬
ant cibos.  Nunquid nosti tempus
partus. ibitũ inpetris. uł parturientes
ceruas obseruasti: Dinumerasti m̃ses

Expanded text:
gere valebis micantes stellas Pleiades; aut gere valebis micantes stellas Pleiades; aut gyrum Arcturi poteris dissipare? Numquid producis luciferum in tempore suo, et vesperum super filios terrae consurgere facis numquid nosti ordinem caeli et pones rationem eius in terra numquid elevabis in nebula vocem tuam et impetus aquarum operiet te numquid mittes fulgura et ibunt et revertentia dicent tibi adsumus quis posuit in visceribus hominis sapientiam vel quis dedit gallo intellegentiam quis enarravit caelorum rationem et concentum caeli quis dormire faciet quando fundebatur pulvis in terram et glebae conpingebantur numquid capies leaenae praedam et animam catulorum eius implebis quando cubant in antris et in specubus insidiantur quis praeparat corvo escam suam quando pulli eius ad Deum clamant vagantes eo quod non habeant cibos numquid nosti tempus partus hibicum in petris vel parturientes cervas observasti dinumerasti menses
Abbreviated transcription (Latin):
et stabit sicut uestim̃tũ. Auferetur ab
impiis lux sua÷ et brachiũ excelsum
confringetur. Nunquid ingressus
es ꝓfunda maris. et innouissimis abis-¬
si deambulasti: Nunquid aꝑte sunt
tibi porte mortis. et ostia tenebrosa
domus enis. Sciebas tunc qđ nascitu
rus esses. et numerum dierum tuorũ
noueras. Nunquid ingressus es thesau-¬
ros muis aut thesauros grandinis
aspexisti. quȩ p̃ꝑaui in tempus hostis
in diem pugne et belli: ꝑquã uiam
spargitur lux. diuiditur estus suꝑ trãc
Quis dedit uehem̃tissimo imbri cursũ.
et uiam sonantis in tonitrui ut plueret
suꝑ terram absq homine in deserto.
ubi nullus mortalium cõmoratur. ut
impleret in uia et desolata. et ꝓduce¬
ret herbas uirentes : Quis ẽ. pluuȩ
pat̾. uel quis genuit stillas roris: De
cuius utero egressa ẽ. glacies. et gelu
de cȩlo quis genuit: In similitudinẽ
lapidis aquȩ durantur.⁊ et suꝑficies a-¬
bissi constringitur. Nunquid coniun-¬

Expanded text:
 signaculum, et stabit sicut vestimentum: Auferetur ab  signaculum, et stabit sicut vestimentum: Auferetur ab impiis lux sua, et brachium excelsum confringetur. Numquid ingressus es profunda maris, et in novissimis abyssi deambulasti? Numquid apertae tibi sunt portae mortis, et ostia tenebrosa domus ejus. Sciebas tunc quod nascitrus esses? Et numerum dierum tuorum noveras? Nunquid ingressus es thesauros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti, quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? Per quam viam spargitur lux, dividitur aestus super terram? Quis dedit vehementissimo imbri cursum, et viam sonantis tonitrui? ut plueret super terram absque homine in deserto, ubi nullus mortalium commoratur? Ut impleret inviam et desolatam, et produceret herbas virentes? Quis est pluviae pater, vel genuit stillas roris? De cujus utero egressa est glacies; et gelu de coelo quis genuit? In similitudinem lapidis aquae durantur; et super faciem abyssi constringitur. Numquid conjun
Abbreviated transcription (Latin):
uenire non possumus.Magnus for-¬
titudine. et iuditio et iusticia: enar-¬
iari non potest. Ideo timebunt eum ui¬
ri: et non audebunt contẽplari om̃s
qui sibi uidentur eẽ. sapientes.
espondens autem dñs iob de turi¬
bine: dixit. Quis ẽ. iste iuoluens
sententias sermonib imꝑitis: Accin-¬
ge sicut uir lumbos tuos: int̾rogabo
te et responde michi. Ubi eras quan-¬
do pondãbam fundam̃ta terre. Indi-¬
dimisit lapidem angularẽ eius cum
me laudarent simul astra matutina.
et iubilarent om̃s filii dei: Quis con¬
clusit ostiis mare quando erũpebat
quasi de uulua ꝓcedens cũ ponerem
nubem uestim̃tũ eius et caligine illud
quasi pannis infantiȩ obuoluerem:
Circundedi illud t̾minis meis. et posui
uectem et ostia: et dixi. Usq huc ue-¬
nies. et ñ ꝓcedes amplius : et hic confim¬
ges tumentes fluctus tuos. Nunquid
post ortũ tuũ p̃cepisti diluculo. et o-
extrema terre. et excussisti impios ex

Expanded text:
venire non possumus magnus forvenire non possumus magnus fortitudine et iudicio et iustitia et enarrari non potest ideo timebunt eum viri et non audebunt contemplari omnes qui sibi videntur esse sapientes respondens autem Dominus Iob de turbine dixit quis est iste involvens sententias sermonibus inperitis accinge sicut vir lumbos tuos interrogabo te et responde mihi ubi eras quando ponebam fundamenta terrae indidimisit lapidem angularem eius cum me laudarent simul astra matutina et iubilarent omnes filii Dei quis conclusit ostiis mare quando erumpebat quasi de vulva procedens cum ponerem nubem vestimentum eius et caligiquasi pannis infantiae obvolverem? Circumdedi illud terminis meis, et posui vectem, et ostia: Et dixi: Usque huc venies, et non procedes amplius, et hic confringes tumentes fluctus tuos. Numquid post ortum tuum praecepisti diluculo, et ostextrema terrae, et excussisti impios ex
Abbreviated transcription (Latin):
nubes spargunt lumen suum. quȩ lu¬
strant ꝑ circuitum quocũq eas uo-¬
luntas gub̃nantis duxerit: ad omne
quod p̃ceꝑit illis. suꝑ faciem orbis ter¬
rarum: siue inuna tribu. siue in t̾ra
sua. siue in quocũq loco miscđiȩ suȩ
easiusserit inueniti. Nusculta hȩc iob:
sta et considera miracula dĩ. Nunquid
scis quando p̃ceꝑit ds̃ pluuiis. ut o¬
stenderent lucem nubium eius:N¬
quid nosti semitas nubium magnas.
et ꝑfectas scientias: Nonne uestim̃¬
ta tua calida sunt. cũ ꝑflata fuerit
terra austro:u forsitan cũ eo fabri-¬
catus es celos: Qui solidissimi quasi
aere fusi sunt. Ostende nobis quid
dicamus illi. Nos quippe inuolum᷑
tenebris. Quis narrabit ei quȩ loqͦr:
Etiam si locutus fuerit homo: de¬
uorabitur. At nunc non uident lu-¬
cem. Subito aer cogetur innubes:
et uentus transiens fugabit eas. Ab-
aquilone aurum uenit: et ad dm̃ for-¬¬
midolosa laudatio. Digne enim in-¬

Expanded text:
nubes spargunt lumen suum. Quae lunubes spargunt lumen suum. Quae lustrant per circuitum, quocumque eas voluntas gubernantis duxerit, ad omne quod praeceperit illis super faciem orbis terrarum sive in una tribu sive in terra sua sive in quocumque loco misericordiae suae eas iusserit inveniri ausculta haec Iob sta et considera miracula Dei numquid scis quando praeceperit Deus pluviis ut ostenderent lucem nubium eius numquid nosti semitas nubium magnas et perfectas scientias nonne vestimenta tua calida sunt cum perflata fuerit terra austro tu forsitan cum eo fabricatus es caelos qui solidissimi quasi aere fusi sunt ostende nobis quid dicamus illi nos quippe involvimur tenebris quis narrabit ei quae loquor etiam si locutus fuerit homo devorabitur at nunc non vident lucem subito aer cogitur in nubes et ventus transiens fugabit eas ab aquilone aurum venit et ad Deum formidolosa laudatio digne eum in
Abbreviated transcription (Latin):
annorum eius in estimabilis. Qui au¬
fert stillas pluiie: et effundit imbres
adinstar gurgitum qui de nubibus
fluunt quȩ p̃texunt cuncta desuꝑ.
Si uoluerit extendere nubes quasi
tentorium suũ. et fulgorare lumine
suo desuꝑ: cardines quoq marisoꝑi-¬
et. ꝑ hec enim iudicat populos: et
dat escas multis mortalibͥ. In manib
abscondit lucem: et p̃cipit ei ut rur¬
sus adueniat. Annuntiat de ea a-¬
mico suo: quod possessio eius sit. et
ad eam possit ascendere. Suꝑ hoe
loco suo. Audite auditionem in
terrore uocis eius: et sonum de ore
ipse considerat: et lumen illius suꝑ
Tonabit uocem magnitudinis suȩ:
et non in uestigabitur cũ audita fu-¬
erit uox eius. Tonabit deus in uoce
sua muabiliter: qui facit magna et
et imbri fortitudinis suȩ. Quiin ma-¬
nu omiũ hominũ signat: ut nouerint
singuli oꝑa sua. Ingredietur bestia la-¬
tibulum: et in antro suo morabitur.
aquȩ. Frum̃tũ desiderat nubes: et

Expanded text:
annorum eius inaestimabilis qui auannorum eius inaestimabilis qui aufert stillas pluviae et effundit imbres ad instar gurgitum qui de nubibus fluunt quae praetexunt cuncta desuper si voluerit extendere nubes quasi tentorium suum et fulgurare lumine suo desuper cardines quoque maris operiet per haec enim iudicdat escas multis mortalibus. In manibus abscondit lucem, et praecipit ei, ut rursus adveniat. Annuntiat de ea amico suo, quod possessio ejus sit, et ad eam possit ascendere. Cap. XXloco suo. Audite auditionem in terrore vocis ejus, et sonum h. medipsa considerat, et lumen illius supetonabit voce magnitudinis suae; et non investigabitur, cum audita fuerit vox ejus. Tonabit Deus in voce sua mirabiliter, qui facit h. facieet imbri fortitudinis suae. Qui in manu omnium hominum signat, ut noverint singuli opera sua. Ingredietur bestia latibulum, et in antro suo morabitur. aquae. Frumentum desiderat nubes, et
Abbreviated transcription (Latin):
effeminatos. Eripiet pauꝑem de an-¬
gustia sua: et reuelabit in tribulati¬
one aurem eius. Igitur saluabit te
de ore angusto latissime: et non
habentes fundam̃tum subter se.
Requies autem mensȩ tuȩ:erit ple-¬
na pinguedine.Causa tua quasi im-¬¬
pii iudicata ẽ : causam iudiciũq re-¬
cipies. Non te gͦ suꝑet ira ut aliquẽ
opprimas: nec multitudo donorum
inclinet te. Depone magnitudinẽ
tuam absq tribulatione: et om̃sro¬
bustos fortitudine. Ne ꝓtrahas no-¬
ctem: ut ascendant populi ꝓ eis.
Caue ne declines ad miquitatem.
Hanc enim cepisti sequi post miseriã.
Ecce deus excelsus infortitudine
sua: et nullus ei similis in legis lato¬
rib. Quis poterit scrutari uias eius.
aut quis ei potest dicere. oꝑatus es
iniquitatem: Memento quod igno¬
res opus eius: de quo cecinerunt uiri.
Om̃s homines uident eum: unꝰqͥsq
intuetur ꝓcul. Ecce ds̃ magnus
uincens scientiam nr̃am. Numerus

Expanded text:
effeminatos eripiet pauperem de aneffeminatos eripiet pauperem de angustia sua et revelabit in tribulatione aurem eius igitur salvabit te de ore angusto latissime et non habentis fundamentum subter se requies autem mensae tuae erit plena pinguedine causa tua quasi impii iudicata est causam iudiciumque recipies non te ergo superet ira ut aliquem opprimas nec multitudo donorum inclinet te depone magnitudinem tuam absque tribulatione et omnes robustos fortitudine ne protrahas noctem ut ascendant populi pro eis cave ne declines ad iniquitatem hanc enim coepisti sequi post miseriam ecce Deus excelsus in fortitudine sua et nullus ei similis in legislatoribus quis poterit scrutari vias eius aut quis ei dicere operatus es iniquitatem memento quod ignores opus eius de quo cecinerunt viri omnes homines vident eum unusquisque intuetur procul ecce Deus magnus vincens scientiam nostram numerus
Abbreviated transcription (Latin):
Sustine me paululũ: et indicabo
tibi. Ad huc enim habeo: quod ꝓ deo
loquar. Repetam scientiam meam a
principio: et oꝑatorem meum ꝓbabo
iustum. Uere enim absq mendatio
sermones mei: et ꝑfecta scientia ꝓba¬
bitur tibi. Deus potentes non abicit.
cum et ipse sit potens: sed ñ saluat
impios. et iuditium pauꝑib tribuit.
Non aufert a iusto oculos suos: et re-¬
ges in solio collocat inꝑpetuum. et
illi eriguntur. Et si fuerint in eathe-¬
nis. et uinciantur funib pauꝑtatis:
indicabit eis oꝑa eorum. et scelera eoꝵ
quia uiolenti fuerint. Reuelabit qͦq
aurem eorum ut corripiat: et loquetͣ
ut reuertant᷑ abiniquitate. Si audie-¬
rint et obseruauerint: complebunt
dies suos inbono. et annos suosinglo-¬
ria. Si autem non audierint: transi¬
bunt ꝑ gladium. et consum̃tur in
stulticia. Simulatores et callidi ꝓuo¬
cant iram dĩ: neꝙ clamabunt cum
uncti fuerint. Morietur in tempe¬
state anima eorum: et uita eorũ int̃

Expanded text:
sustine me paululum et indicabo sustine me paululum et indicabo tibi adhuc enim habeo quod pro Deo loquar repetam scientiam meam a principio et operatorem meum probabo iustum vere enim absque mendacio sermones mei et perfecta scientia probabitur tibi Deus potentes non abicit cum et ipse sit potens sed non salvat impios et iudicium pauperibus tribuit non aufert a iusto oculos suos et reges in solio conlocat in perpetuum et illi eriguntur et si fuerint in catenis et vinciantur funibus paupertatis indicabit eis opera eorum et scelera eorum quia violenti fuerint revelabit quoque aurem eorum ut corripiat et loquetur ut revertantur ab iniquitate si audierint et observaverint conplebunt dies suos in bono et annos suos in gloria si autem non audierint transibunt per gladium et consumentur in stultitia simulatores et callidi provocant iram Dei neque clamabunt cum incti fuerint morietur in tempestate anima eorum et vita eorum inter
Abbreviated transcription (Latin):
ra. quod altior te sit. Si peccaueris.
quid ei nocebis: Et si multiplicate
fuerint iniquitates tuȩ: quid facies
contra eum: Porro si iuste egeris. qͥd
donabis ei. aut quid de manu tua ac-¬¬
cipiet: Nomini qui similis tui ẽ. no¬
cebit impietas tua: et filium hominis
adiuuabit iusticia tua. ꝓpter multi.¬
tudinem calumniatorũ clamabunt: et
erulabunt ꝓpter uim brachii tiranno-¬
rum.Et non dixit. ubi ẽ. ds̃ qui fe-¬
cit me. qui dedit carmina in nocte.
Qui docet nos suꝑ iumenta terre:
et suꝑ uolucres cęli erudiet nos.
Ibi clamabunt et non exaudiet: ꝓpt̃
suꝑbiam malorum. Non ergo frustra
audiet ds̃: et om̃pc singulorũ causas
intuebitur. Etiam cum dixeris non
considerat: iudicare coram eo et expe-¬
cta eum. Nunc enim non infert furo-¬
rem suum: nec ulciscitur scelus ualde.
Ergo iob frustra aꝑit os suum: et
absq scientia uerba multiplicat. xxxii¬
ddens quoq heliu hec locutus ẽ.

Expanded text:
ra quod altior te sit si peccaveris ra quod altior te sit si peccaveris quid ei nocebis et si multiplicatae fuerint iniquitates tuae quid facies contra eum porro si iuste egeris quid donabis ei aut quid de manu tua accipiet homini qui similis tui est nocebiadjuvabit justitia tua. Propter multitudinem calumniatorum clamabunt, et ejulabunt propter vim brachii tyrannorum. Et non dixit: Ubi est Deus, qui fecit me? qui dedit carmina in nocte. Qui docet nos super jumenta terrae, et super volucres coeli erudit nos. Ubi clamabunt, et non exaudiet, propter superbiam malorum. Non ergo frustra audiet Deus, et omnipotens singulorum causas intuebitur. Etiam cum dixeris: Non considerat; judica coram eo, et exspecta eum; nunc enim non infert furorem suum, nec ulciscitur scelus valde. Ergo frustra Job aperuit os suum, et absque scientia verba multiplicat. ddens quoque Heliu haec locutus est
Abbreviated transcription (Latin):
omĩs homines. Qui regnare facit ho-¬
minem hipoeritam: ꝓpter peccata po¬
li. Quia ego locutus sum ad dñm: te
quoq: non ꝓhibeo. Si erraui tu doce
me: si iniquitatem locutus sum ultra
non addam. Nunquid a te ds̃ expe¬¬
tit eam. quia displicuit tibi: Tu enĩ
cepisti loqui: et ñ ego. Quod si quid
nosti melius: loquere. Uiri intelligen-¬
tes loquantur michi: et uir sapiens au-¬
diat me. Iob autem stulte locutus ẽ.
et uerba illius non sonant disciplinã.
Pater mi ꝓbetur iobusq ad finem.
Ne desinas ab homine iniquitatis: qͥ
addit suꝑ peccata sua blasphemiam.
Inter nos interim constringatur: et
cc̃ adiudiciũ ꝓuocet sermonib suis dm̃¬
gitur helui hȩc rursum locutus ẽ.
Nunquid equa tibi uidetur tua cogi-¬
tatio. ut diceres iustior dõ sum: Dixt¬
sti enim. Non tibi placet quod rectũ
ẽ. uel quid tibi ꝓderit si ego peccaue-¬
ro: Itaq ego respondebo sermonib
cuis: et amicis tuis tecum. Suspice cȩ¬

Expanded text:
omnes homines? Qui regnare facit hoomnes homines? Qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi quia ergo ego locutus sum ad Deum te quoque non prohibeo si erravi tu doce me si iniquitatem locutus sum ultra non addam numquid a te Deus expetit eam quia displicuit tibi tu enim coepisti loqui et non ego quod si quid nosti melius loquere viri intellegentes loquantur mihi et vir sapiens audiat me Iob autem stulte locutus est et verba illius non sonant disciplinam pater mi probetur Iob usque ad finem ne desinas in hominibus iniquitatis quia addit super peccata sua blasphemiam inter nos interim constringatur et tunc ad iudicium provocet sermonibus suis Deugitur Heliu haec rursum locutus est numquid aequa tibi videtur tua cogitatio ut diceres iustior Deo sum dixisti enim non tibi placet quod rectum est vel quid tibi proderit si ego peccavero itaque ego respondebo sermonibus tuis et amicis tuis tecum suspice cae
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ accipit ꝑsonas principum. nec
cognouit tirannum cũ disceptaret
contra pauꝑem: Opus enim manu
entur: et in media nocte turbabunt᷑
populi. et ꝑtransibunt. et auferent
uiolentũ absq manu. Oculi enĩ ens
suꝑ uias hominum: et om̃s gressus
eorum considerat. Non sunt tenebre.
et ñ ẽ. umbra mortis: ut abscondantur
ibi qui opantur iniquitatem. Neq e¬
nim ultra in hominis potestate ẽ. ut
ueniat ad dm̃ iniuditium. Conteret
multos in numerabiles: et stare faciet
alios ꝓ eis. Nouit enim oꝑa eorum:
et iccuto inducet noctem et conterent᷑.
Quasi impios ꝑcussit eos in loco uiden-¬
tium. qui quasi de industria recesser̃
abeo. et om̃s uias eius intelligere no-¬
luerunt: ut ꝑuenire facerent adeñ
clamorem egeni. et audiret uocẽ pau-¬
ꝑum. Ipso enim concedente pacem:
quis ẽ qui condẽpnet: Ex quo abs¬
conderit uultum: quis ẽ. qui contem¬
pletur eum: Et suꝑ gentem: et suꝑ

Expanded text:
Qui non accipit personas principum: nec Qui non accipit personas principum: nec cognovit tyrannum, cum disceptaret contra pauperem: opus enim manuuentur, et in media nocte turbabuntur populi, et pertransibunt, et auferent violentum absque manu. Oculi enim ejus super vias hominum, et omnes gressus eorum considerat. Non sunt tenebrae, et non est umbra mortis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem. Neque enim ultra in hominis potestate est, ut veniat ad Deum in judicium. Conteret multos innumerabiles, et stare faciet alios pro eis. Novit enim opera eorum: et idcirco inducet noctem, et conterentur. Quasi impios percussit eos in loco videntium. Qui quasi de industria recesserunt ab eo, et omnes vias ejus intelligere noluerunt, Ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni, et audiret vocem pauperum. Ipso enim concedente pacem, quis est qui condemnet? ex quo absconderit vultum, quis est qui contempletur eum et super gentem et super
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: uiolenta sagitta mea absq ullo
peccato. Quis ẽ. uir ut ẽ. iob qui bi-¬
bit subsannationem quasi aquam.
Qui graditur cũ oꝑantib iniquitatẽ.
et ambulat cũ uiris impiis. Dixit enĩ
ñ placebit uir dõ: etiã si cucurrerit
cũ eo. Ideo uiri cordati: audite me.
Absit a deo impietas: et ab om̃pte mi-¬
quitas. Opus enim hominis reddet
ei: et iuxta uias singulorũ restituet.¬
Uere enim ds̃ ñ condempnabit fru-¬
stra: nec om̃pc subuercet iuditium.
Quem constituit aliũ suꝑ terram: aut
quem posuit suꝑ orbẽ quẽ fabricatꝰ
ẽ Si direxerit ad eum corsuum:
spm illius et flatum ad se trahet. De-¬
ficiet omĩs caro simul: et homo mei-
nerem reuertetur. Si gͦ habes intel¬
lectum audi quod dicitur: et aus¬
culta uocem eloquii mei. Nunquid
qui non amat iuditium sanari po-¬
test: Et quomͦ tu eũ qui iustus est.
in tantũ condẽpnas. Qui dicit regi
apostata. qui uocat duces impios

Expanded text:
est: violenta sagitta mea absque ullo est: violenta sagitta mea absque ullo peccato. Quis est vir, ut est Job, qui bibit subsannationem quasi aquam, Qui graditur cum operantibus iniquitatem, et ambulat cum viris impiis? Dixit enim: Non placebit vir Deo, etiam si cucurrerit cum eo. Ideo, viri cordati, audite me, absit a Deo impietas, et ab Omnipotente iniquitas. Opus enim hominis reddet ei, et juxta vias singulorum restituetVere enim Deus non condemnabit frustra, nec Omnipotens subvertet judicium. Quem constituit alium super terram? aut quem posuit super orbem, quem fabricatus est? Si direxerit ad eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se trahet. Deficiet omnis caro simul, et homo in cinerem revertetur. Si habes ergo intellectum, audi quod dicitur, et ausculta vocem eloquii mei. Numquid qui non amat judicium, sanari potest: et quomodo tu eum, qui justus est, in tantum condemnas? Qui dicit regi, apostata: qui vocat duces impios.
Abbreviated transcription (Latin):
eum: ut ñ descendat incorruptio¬
nem. Inuem: in quo ei ꝓpitier. Con¬
sumpta ẽ. caro eius suppliciis. reuer-¬
tatur addies adolescentiȩ sue. Dep̃-¬
cabitur dm̃ et placabilis ei erit.⁊ et
uidebit faciem eius iniubilo: et red¬
det homini iustitiam suam. Respiti-¬
et homines: et dicet. Peccaui. et ue-¬
re deliqui: et ut eram dignus non
recepi. Liberauit animam suam ne
ꝑgeret ininteritum: sed uiuens lucẽ
uideret. Ecce hec omina oꝑatur ds̃
trib uicib ꝑ singulos: ut reuocet
animas eorum a corruptione. et illu-
minet in luce uiuentium. Attende
Si autem habes quod loquaris: res-¬
ponde michi. Loquȩre. Uolo enim
te apparere iustum. Quod si non
habes audime: tace. et docebo te
sapientiam  Pnuntians itaꝙ heliuᷤ
te. Auris enim uerba ꝓbat: et gut¬
tur escas gustu dnudicat. Iuditium
eligamus nobis: et inter nos uideamꝰ
sum. et ds̃ subirtit iuditium meum.
In iudicando enim me mendatium

Expanded text:
eum, et non descendat in corruptioeum, et non descendat in corruptionem. Inveni in quo ei propitier; consumpta est caro ejus suppliciis; revertatur ad dies adolescentiae suae. Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit: et videbit faciem ejus in jubilo. Et reddet homini justitiam suam; et respiciet homo, et dicet: Peccavi, et vere deliqui, et ut eram dignus non recepi. Liberabit animam suam ne pergeret in interitum, sed vivens lucem videret. Ecce haec omnia operatur Deus, tribus vicibus per singulos, ut revocet animas eorum a corruminet lucem viventium. Attende, Si autem habes quod loquaris, responde mihi, loquere: volo enim, te apparere justum. Quod si non habes, audi me: tace, et docebo te sapientiam. PRONUNTIANS ITAQUE ELIU, me: Auris enim verba probat, et guttur escas gustu dijudicat. Judicium eligamus nobis, et inter nos videamussum, et Deus subvertit judicium meum. In judicando enim me, mendacium
Abbreviated transcription (Latin):
tas in me. Quia querelas in me repꝑit
ideo arbitratus ẽ. me mimicum sibi. Po¬
fuit in neruo pedes meos: custodiuit
om̃s semitas meas. Hoc ẽ. gͦ: in quo ñ
es iustificatus. Respondebo tibi: quia
maior sit deus homine. Aduersum
ds̃: et scdõ ad ipsum non repecet. P
somnium inuisione nocturna. qͣn¬
do irruit sopor suꝑ homines. et dor-¬
miunt in lectulo: tunc aꝑit aures ui-¬
rorum. et erudiens eos instruit disci-¬
plina: ut auertat hominem abhis
quȩ facit. et liberet eum de fuꝑbia:
eruens animam eiusa corruptione.
et uitam illius ut ñ transeat ingladi-¬
um. Increpat quoq ꝑ dolorẽ inle¬
ctulo: et omĩa ossa enis marcescere
facit. Ab ominabilis ei fit in uita sua
panis: et anime illuiscib ante desi-¬
derabilis. Tabescit caro eius: et ossa
quȩ tecta fuerant nudabunt᷑. Ap-
ꝓ eo angelus loquens unũ de milib
ut annuntiet hominis equitatem:
miserebitur enis et dicet. Libera

Expanded text:
tas in me. Quia querelas in me reperit, tas in me. Quia querelas in me reperit, ideo arbitratus est me inimicum sibi. Posuit in nervo pedes meos, custodivit omnes semitas meas. Hoc est ergo, in quo non es justificatus: respondebo tibi, quia major sit Deus homine. Adversus Deus, et secundo idipsum non repetit. Per somnium in visione nocturna, quando irruit sopor super homines, et dormiunt in lectulo. Tunc aperit aures virorum, et erudiens eos instruit disciplina. Ut avertat hominem ab his quae facit, et liberet eum de superbia: Eruens animam ejus a corruptione: et vitam illius, ut non transeat in gladium. Increpat quoque per dolorem in lectulo, et onnia ossa ejus marcescere facit. Abomipanis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Tabescet caro ejus, et ossa quae tecta fuerant nudabuntur. Apppro eo Angelus loquens unum de millibus, ut annuntiet hominis aequitatem. Miserebitur ejus, et dicet: Libera
Abbreviated transcription (Latin):
ce dicatis in uenimus sapientiam: ds̃
terunt nec responderunt ultra. Res-¬
pondebo et ego partẽ meã. et ostendã
scientiam meam. Plenus sum sermoni-¬
bus: et coartat me sp̃c uteri mei. En
uent̃ m̃s quasi mustum absq spiracu-¬
lo: quod lagunculas nouas dirũpit.
Loquar et respirabo paululum: aꝑiã
labia mea et respondebo. Non accipi-¬
am ꝑsonam uiri: et dm̃ homini non
equabo. Nescio enim quã du subsistã.
et si post modicum tollat me factor m̃s.
Nudi gͥ iob eloquia mea: et om̃s ser¬
mones meos ausculta. Ecce aꝑui os
meum: loquatur lingua mea in fau-¬
cib meis. Simplici corde meo sermo-¬
culum omnipotentis uiuificauit me.
Si potes responde michi: et aduersũ
faciem meam consiste. Ecce et me si¬
cut et ce fecit ds̃: et de eodem luto
quentia mea non sit tibi grauis. Di-¬
xisti gͦ in aurib meis: et uocẽ uerbo
rum audiui. Nudus sum ego absq
delicto: immaculatus et ñ ẽ iniqui¬

Expanded text:
te dicatis invenimus sapientiam Deus te dicatis invenimus sapientiam Deus terunt nec responderunt ultra respondebo et ego partem meam; et ostendam scientiam meam. Plenus sum enim sermonibus, et coarctat me spiritus uteri mei. En venter meus quasi mustum absque spiraculo, quod lagunculas novas disrumpit. Loquar et respirabo paululum; aperiam labia mea, et respondebo: Non accipiam personam viri, et Deum homini non aequabo. Nescio enim quamdiu subsistam, et si post modicum tollat me Factor meus. Audi igitur, Job, eloquia mea, et omnes sermones meos ausculta. Ecce aperui os meum, loquatur lingua mea in faucibus meis. Simplici corde meo sermoculum Omnipotentis vivificavit me. Si potes, responde mihi, et adversus faciem meam consiste. Ecce, et me sicut et te fecit Deus, et de eodem luto quentia mea non sit tibi gravis, Dixisti ergo in auribus meis, et vocem verborum tuorum audivi: Mundus sum ego, absque delicto immaculatus, et non est iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. se diceret coram dõ. Porro aduersũ
amicos eius indignatus ẽ: eo quod ñ
inuenissent responsionẽ rationabilem.
sed tantũ modo condempnassent iob.
Igitur helui expectauit iob loquen¬
cem: eo qđ seniores ẽẽnt qui loqueban-¬
tur. Cum autem uidisset quod respon
menter. Respondensq helui filius
barachel buzites: dixit. lunior sum
cemꝑe: uos autẽ antiquiores. Iccirco
demisso capite ueritus sum indicare
quod etas ꝓlixior loqueretur: et anno¬
rum multitudo doceret sapientiam.
Sed ut uideo sp̃c ẽ. in hominib: et
in spiratio omĩpotentis dat intelligen
tiam. Non sunt longeui sapientes:
nec senes intelligunt iuditiũ. Ideo
dicam audite me: ostendã uob̃. etiam
ego meam sapientiam. Expectaui
enim sermones ur̃os: audiui pruden-¬
tiam ur̃am. Donec disceptaremini
sermonib et donec putabam uos aliqͥd
dicere: considerabam. Sed ut uideo
non ẽ qui arguere possit iob et res-¬
pondere ex uob sermonib eius. Ne for-¬

Expanded text:
ceret coram Deo. Porro adversum amicos ejus indignatus est, eo quod non invenissent responsionem rationabilem, sed tantummodo condemnassent Job. Igitur Heliu exspectavit Job loquentem: eo quod seniores essent qui loquebantur. Cum autem vidisset quod trementer. RESPONDENSQUE ELIU FILIUS BARACHEL BUZITES, DIXIT: Junior sum tempore, vos autem antiquiores, idcirco, demisso capite, veritus sum indicare quod aetas prolixior loqueretur, et annorum multitudo doceret sapientiam. Sed, ut video, Spiritus est in hominibus, et inspiratio Omnipotentis dat intiam non sunt longevi sapientes nec senes intellegunt iudicium ideo dicam audite me ostendam vobis etiam ego meam scientiam expectavi enim sermones vestros audivi prudentiam vestram donec disceptaremini sermonibus et donec putabam vos aliquid dicere considerabam sed ut video non est qui arguere possit Iob et respondere ex vobis sermonibus eius ne for
Abbreviated transcription (Latin):
patrem se habere dm̃. Uideamus gͦ
si sermones illius ueri fint. et tempte-¬
nius quȩ uentura sunt illi: et sciemus
quȩ crunt nouissima illius. Si enim
ẽ. uerus filius dĩ. suscipiet illum: et li¬
berabit eum de manu contrariorum
Contumelia et corm̃to int̾rogemꝰ illum:
ut sciamꝰ ieuerentiã illius. et ꝓbemus
pacientiã eius. Morte curpissima con-¬
dẽpnemus illum. Erit enim respectus
ex sermonib illius. Hec cogitauerur
et errauer̃ excecauit enim illos mal¬
cia eorum. et nescier̃ sacram̃ta dĩ neq
mercedem sꝑauer̃ iusticie. nec iudica¬
uerunt honorem animarũ scãrum.
Qm̃ ds̃ creauit hominem in ext̃mina¬
bilem. et ad imaginem suȩ similitudi.¬

Expanded text:
habere. Videamus ergo si sermones illius ueri sunt. et tentmus quae uentura sunt illi, et sciemus quae erunt nouissima illius. Si enim est iustus filius Dei, suscipiet illum et liberabit eum de manu contrariorum. Contumelia et tormento interrogemus illum, ut sciamus reuerentiam illius et probemus patientiam ipsius. Morte turpissima condemnemus illuex sermonibus illius. Hec cogitaverunt et erraverunt: excecavit enim illos malicia ipsorum: et nescierunt sacramenta Dei. Nec mercedem speraverunt justicie: nec judicaverunt honorem animarum sanctarum. Quoniam Deus creavit hominem inestimabilem: et ad imaginem sue similitudi
Abbreviated transcription (Latin):
illius: qm̃ auris zeli audit omĩa. et tu¬
multꝰ murmurationũ ñ abscondetur.
ustodite gͦ uosa murmurationeni
quȩ nichil ꝓdest. et adetractione
parcite linguȩ: qm̃ sermo obscurus
inuacuũ ñ ibit os autẽ qđ mentitur
occidit animam. Nolite zelare mortẽ
inerrore uitȩ ur̃ȩ: neq adquiratis ꝑdi¬
tionem inoꝑib manuum uĩarum: qm̃¬
ds̃ mortem non fecit. nec letatur in ꝑdi-¬
tione uiuorum. Creauit enĩ ut ẽent
omĩa: et sanabiles fecit nationes orbis
t̃rarum. Non ẽ. in illis medicam̃tũ ext̃¬
minii: nec inferorũ regnũ in terra. lu¬
sticia ꝑpetua ẽ. et immortalis. Impii
autem manib et uerbis accersierunt
illam: et estimantes illam amicam deflu¬
xerunt. et sponsionẽ posuer̃ ad illã.
qm̃ digni sunt qͥ st̃ ex parte illius. mii¬
ixerunt eni apud se: cogitantes non

Expanded text:
audit omnia, et tumultus murmurationum non abscondetur. Custodite ergo vos a murmuratione quae nihil prodest; et a detractione parcite linguae, quoniam sermo obscurus in vacuum non ibit; os quod mentitur, occidit animam. Nolite zelare mortem in errore vitae vestrae, neque acquiratis perditionem in operibus manuum vestrarum, qus mortem non fecit nec laetatur in perditione vivorum creavit enim ut essent omnia et sanabiles nationes orbis terrarum et non est in illis medicamentum exterminii nec inferorum regnum in terra iustitia enim inmortalis est impii autem manibus et verbis arcessierunt illam et aestimantes illam amicam defluxerunt et sponsionem posuerunt ad illam quoniam digni sunt qui sunt ex parte illius dixerunt enim apud se cogitantes
Abbreviated transcription (Latin):
armaturam zelus illius: et armabit cre¬
aturam adultionem inimicorum. Indu¬
et ꝓtorace iusticiam: et accipiet ꝓgalea
iuditium rectũ. Sumet scutum mex¬
pugnabile. equitatẽ. Accuet autem di¬
ram iram in lanceã: et pugnabit cum
illo orbis trarum contra insensatos. It
directe emissiones fulgorum: et tanqũ
abene curuato arcu nubium ext̃mina:¬
buntur. et adcertũ locũ insilient. et ape¬
trosa ira plene emittentur grandines.
et scandescet in illos aqua. maris. et flu¬
mina. concurrent durit. Contra illos
stabit sp̃c uirtutis. et tanquã turbedo
uenti diuidet illos. et adheremũ ꝑducet
omnem tram iniquitatis illorum. et ma¬
lignitas euertet sedes potentiũ. Meliorẽ
sapientia quã uires: et uir prudens ma¬
gis ꝗ fortis x¬
udite gͦ reges et intelligite: discite u
dices finium terre. Prebete aures
uios qui continetis multitudines. et place¬
cis uob̃ incurb̃ nationũ: qm̃ data ẽ a

Expanded text:
armaturam zelus illius, et armabit creaturam ad ultionem inimicorum. Indu torace iustitiam et accipiet pro galea iudicium certum sumet scutum inexpugnabilem aequitatem acuet autem duram iram in lanceam et pugnabit cum illo orbis terrarum contra insensatos ibunt directae emissiones fulgorum et tamquam a bene curvato arcu nubium exterminabuntur et ad certum locum insilient et a petrosa ira plenae mittentur grandines et scandescet in illos aqua maris et flumina concurrent duriter contra illos stabit spiritus virtutis et tamquam turbedo venti dividet illos et ad heremiam perducet omnem terram iniquitatis et malignitas evertet sedes potentium melior est sapientia quam vires et vir prudens magis quam fortis audite ergo reges et intelldices finium terrae, praebete aures vos, qui continetis multitudines, et placetis vobis in turbis nationum: quoniam data
Abbreviated transcription (Latin):
hac ẽ. parsnr̃a. et hȩc ẽ. sors.
pprimamus pauꝑem iustum. et
ñparcamus uidue. nec ueterano.¬
nec reuereamꝰ canos multi cemꝑis. Sit
autem fortitudo nr̃a lex in iusticie.
diffamat in nos peccata. discipline
nr̃e. ꝓmictit se scientiã dĩ habere et
filium dĩ se nominat. Factus ẽ. nobis
intraductionẽ cogitationũ nĩarum.
grauis ẽ. nob̃ etiã adudendum. qm̃

Expanded text:
haec est pars nostra et haec est sors haec est pars nostra et haec est sors opprimamus pauperem iustum et non parcamus viduae nec veterani revereamur canos multi temporis sit autem fortitudo nostra lex iniustitiae qdiffamat in nos peccata discipline nostre. Promittit scientiam Dei se habere: et filium Dei se nominat. Factus est nobis in contradictione cogitationum nostrarum: gravis est nobis: etiam ad