comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nouit ꝯsñtire. iuuenile ꝯsiliũ seqͥtur. qr
uiuentutis imp etꝰ leuitatẽ ꝑ oĩa comitatꝰ
u̾cia die popłs ad roboã rediit. s popło ro¬
boam dura respondit. pat̾ nĩs inquit ci¬
cidit uos flagłlis. ego cedã uos scorpiõib
audit popłs qd̾ antea metuebat. scił. ne
impetꝰ ir aq̃die usq ad crudelitatẽ ꝓcedat:¬
⁊ ideo fugiens qd̃ metuit popł a roboam
.i. ab impetu ire udñtiũ dm̃ simplicitaᷤᷤ
recedit. Audis qd̃ pꝰ mortẽ salomonis
roboam segnauit in rrłm: qi ĩpetus
iranꝰ die ilã q̃ diui pacẽ tenu̾at inhabitat
m̃tem. In anno qͥnto regni roboam ascñdit
sesas rex egẏpti in irłm ⁊ tulit thesauroᷤᷤ
ꝯomꝰ dñi ⁊ thesauros regios. ⁊ uniu̾sa di¬
ripuit. ⁊ scuta aurea q̃ fec̾at salomon ꝓ
qͣb fecit rex roboam scuta erea. Sesac ĩcpt᷑
byssus sid̾cũ. ẽili ciũ ÷ uestis pñitñtiũ. Hac
ũ ueste se induunt: qui pc̃ca plang̾e no¬
uerunt. Byssus uͦ ÷ genꝰ panni sb̾tilitate.

Expanded text:
 sequitur, quia juvenilis impetus levitatem per omnia comitatur. Tertia die populus ad Roboam rediit, sed populo Roboam dura respondit. Pater meus, inquit, cecidit vos flagellis, ego caedam vos scorpionibus . Audit populus quod antea metuebat, sed ne impetus iracundiae usque ad crudelitatem procedat, ideo fugiens quod metuit populus ab Roboam, id est, ab impetu irae, videntium Deum simplicitas recedit, Audis quod post mortem Salomonis Roboam regnavit in Hierusalem, quia impetus iracundiae illam, quae diu pacem tenuerat, indit Sesac rex Aegypti in Hierusalem, et tulit thesauros domus Domini, et thesauros regios, et universa diripuit, et scuta aurea quae fecerat Salomon, pro quibus fecit rex Roboam scuta aerea . Sesac interpretatur byssus cilicii. Cilicium est vestis poenitentium. Hac enim veste se induunt, qui peccata plangere noverunt. Byssus vero est genus panni subtilitate
Abbreviated transcription (Latin):
clusos ne intͣnt. ab ingͣssu pouit̾ arcet.
Moralit̾ ã aĩa in poras seras ht̃: qr senꝰ
sectũ pandit. uñ in canticis dr᷑. pessulũ
hostũ mei aꝑm dilecto meo. ht̃ ħ ostrum
aut̃ decet. ꝑ clauẽ discͤtiõis int̾re ꝑmit̃¬
tat. S qñq sere inueniunt᷑ obserate:.
ut sid ilectus aduen̾it: neqͣꝙͣ intͣre pos¬
sit. Isi rõ q̃ clauẽ gerit accedat. int̾re
is ualeat. hoc ã fit. quotiens ãtꝰ modũ
discre tiõis excedit. S tã diu rõ foris ex¬
p̃tat: doñ si sĩ possit pessulũ tẽptan do
rethat. Clauẽ discretiõis apponit. mo-¬

Expanded text:
clusos ne intrent ab ingressu potenter arcet. Moraliter autem anima in portis seras habet, quia sensus secretum pandit. Unde in Canticis dicitur: Pessulum ostii mei aperui dilecto meo. Habet ostium autem decet, per clavem discretionis intrare permittat. Sed quandoque serae inveniuntur obseratae, ut si dilectus advenerit nequaquam intrare possit, et si ratio quae clavem gerit accedat, intrare non valeat, Hoc autem fit, quoties animus discretionis modum excedit. Sed tandiu ratio foris exspectat, donec, si fieri possit, pessulum tentando retrahat. Clavem discretionis apponit, mo
Abbreviated transcription (Latin):
głant ꝙͣ catholice fidĩ doctores dicanti
Suꝑ muros clamant: qr suꝑiores doctoribꝰ
crudelitate ĩ iqͥtatis. Suꝑ muros ħetici sunt
dũ p̃ualent ⁊ destrunt. Cor eoꝵ ad dñmn
clamat: qñ ꝑ elatõem cordis diuine potũ¬
tie dirogat. Moralit̾ ã ꝑ hostes. aĩe carna¬
les affectꝰ possumꝰ intlłig̾e. ꝑ corhostium.
delectationẽ carnaliũ: ꝑ murũ. ordinẽ
uirtutũ. Corgͥ eoꝵ ad dm̃ clamat. qr de-¬
lectatio carnis ad hoc laborat: ut ordĩẽ
uirtutũ int̾rũpat. hunc mur̾ ꝓ culpa
ciuiũ dñs dissipare ꝑ mutit. dũ uł eccłia¬
hetias ł q̃lib aĩa uicus ñ resistit. Uñ ie¬
remuias. Cogitauit in qͥt dñs dissipare mu¬
rũ alie sẏon. Mur̃ silie syon dñs dissipare
cogitat: ꝙdiui pꝰcantiũ ailpas ꝑ pacĩam
portat. Cogitat ⁊ destruit: dũ eos quoᷤ p aci¬
ent̾ exp̾tau̾at. puniendos hostib relin¬
qͥt. Nec tñ muros aiuitatis destruit .s

Expanded text:
am catholicae fidei doctores dicunt. Super muros clamant, quia superiores in crudelitate iniquitatis. Super muros haeretici sunt, dum praevalent et destruunt. Cor eorum ad Dominum clamat, quando per elationem cordis divinae potentiae derogat. Moraliter autem per hostes, animae carnales affectus possumus intelligere; per cor hostium, delectationem carnalium; per murum, ordinem virtutum. Cor igitur ad Dominum clamat, quia delectatio carnis ad hoc laborat, ut ordinem virtutum interrumpat. Hunc murum pro culpa civium Dominus dissipare permittit, dum vel Eccresistit. Unde Jeremias: Cogitavit, inquit, Dominus dissipare murum filiae Sion . Murum filiae Sion Dominus dissipare cogitat, quandiu peccantium culpas per patientiam portat. Cogitat et destruit, dum eos, quos patienter exspectaverat, puniendos hostibus relinquit. Nec tantum muros civitatis destruit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
it. Prima tͥb uida ꝑ turmas ex̾titꝰ sin ad̃
orientẽ tab̾na crili fecłis dentoria sixit. primꝰ
iixta inꝑtũ dñi uidas ꝑ turmas suas castͣ
mouit. p̾rimo die naãson filiꝰ amina dab
de tͥbu uida: oblatõem suam obtulit.
Primꝰ int̾ fres uidas mnach. ducatũ tenu¬
frẽs eiꝰ ⁊ expugnabant fili os esau in t̾ra q̃
ad austr̃ .÷. Iudas exit. dũ ħ ꝙ in corde la
efuui. qm̃ carnales affectꝰ extirpat bone o¬
ꝑatõis manu. maxime int̾ eos qui ĩ t̾ra q̃¬

Expanded text:
rmas exercitus sui ad orientem tabernaculi foederis tentoria fixit . Primus juxta imperium Domini Judas per turmas suas castra movit. Primo die, Naason filius Aminadab de tribu Juda oblationem suam obtulit . Primus inter fratres Judas Machabaeus ducatum tenufratres ejus, et expugnabant filios Esau in terra, quae ad austrum est . Judas exit, dum quod in corde latEsau, quando carnales affectus exstirpat bonae operationis manu. Maxime autem eos, qui sunt in te
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cirant. qͥ lapiꝰ carnis ⁊ assuras mentis
diligñt᷑ aitũdn. Consid̾at portas igne ex¬
ustas. sensꝰ uidelic corꝑis: igne luxurie ⁊
flãmis rraꝯdie ꝯsũptas. Et tͣnsiui ad por¬
ti aĩd carnẽ subiamꝰ. Pontẽ tͣnsimꝰ qũd̾
uitiis ad iltuaes tͣnsiigͣmꝰ. Si uͭ porta fon

Expanded text:
et circuit, qui lapsus carnis, et scissuras mentis diligenter attendit. Considerat portas igni exustas sensus videlicet corporis igne luxuriae et flammis iracundiae consumptos. Et transivi ad porti animae carnem subjicimus. Pontem transimus, quando de vitiis ad virtutes transmigramus. Si vero por
Abbreviated transcription (Latin):
siuemꝰ ⁊. Qui ait eis. Ite usq ad diũ diem
⁊ ꝓeu̾timini ad me. Inũt itaꝙ ꝯsiliũ c̃ seniori¬
bꝰ. A dix̾unt ei. Si ob edieris popło huic. locut᷑a
fu̾is. ad eos u̾ba lenia: erunt tͥ serui cuctis
diebꝰ. Aui cdeliqͥt ꝯsiliũ sensi. ⁊ adhibuit iu¬
uenes qui c̃ eo nutꝰti fu̾ant. ⁊ dix̾eunt iuiueneᷤ

Expanded text:
. Qui ait eis: Ite usque ad tertium diem, et revertimini ad me. Iniit itaque consilium cum senioribus. Qui dixerunt ei: Si obedieris hodie populo huic, locutusque fueris ad eos verba lenia, erunt tibi servi cunctis diebus. Qui dereliquit consilium senum, et adhibuit juvenes, qui cum eo nutriti fuerant,
Abbreviated transcription (Latin):
elatõis cumore caret. Necc̃e ÷ gͥ ut sa¬
lomon ungatꝰ. ne pellis sicca rũpatur
.i. ne popss a rege separet᷑. s regentis aiꝰ
humilitatis oleo molliat. s alomon in
regẽ ungit᷑  qñ pacificꝰ aiꝰ gr̃a scĩ sp̃e¬

Expanded text:
elationis tumore caret. Necesse est igitur ut Salomon ungatur, ne pellis sicca rumpatur, id est, ne populus a rege separetur, sed regentis animus humilitatis oleo molliatur. Salomon in regem ungitur, quando pacificus animus gratia Sp
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo die naꝗson filius ãmina dab pͥn¬
ceps de tͥbuiuda oblatõem obtulit. qr
qͥ sponte se ip̃m offre desid̾ate ad
offe̾nd̾ aciꝰ accedit. Naas on s̾pentinꝰ. ãmi¬
nadab ꝓat̾ meis spontaneꝰ ĩt̾p̃datur.
Serpens ut ds dr᷑ ꝑ angustũ foram̃ tͣn¬
sire nitit᷑: ut pelle ueti spoliet᷑. Sic pͦ¬
cator ꝑ angullũ foram̃ ꝯfessionis egͣdit᷑.
ut uet̾em exuat hoĩem. induat nouũ
qͥ de d̾ie indiẽ renouat᷑ ꝑ cõfessionẽ
In hoc siqͥd foramine districte confes¬
sionis reman̾e dicitur pellis .i. głã mũ
net. ubi ꝑ hurilitatẽ ꝯfessioniᷤᷤ suꝑbi are¬
licta iacet. ⁊ ibi pelł relinqͥt᷑: ubi p̾cator
seꝑ at᷑. uides ne qmͣ hũ qͥ ad rudã ꝑtinent
in oĩ negotio pͥmatũ tenent: audis ne
qͣlit̾ in libro iudicũ pꝰ mortẽ eo iosus
iudas obtinuit pͥncipatũ : ait it scͥpt᷑a.
post mortẽ iosue ꝯsuluerunt fili isrpͣ
dñm dicãces. Quis ascũdet añ nos ꝯͣ

Expanded text:
Primo die Naason filius Aminadab princeps de tribu Juda oblationem obtulit, quia qui sponte seipsum offerre desiderat, ad offerendum citius accedit. Naason, serpentinus; Aminadab, pater meus spontaneus interpretatur. Serpens, ut dicitur, per angustum foramen transire nititur, ut pelle veteri spolietur. Sic peccator per angustum foramen confessionis egreditur, ut veterem exuat hominem, et induat novum, qui de die in diem renovatur per confessionem: in hoc siquidem foramine districtae confessionis remanere dicitur pellis, id est, glornet, ubi per humilitatem confessionis superbia relicta jacet, et ibi pellis relinquitur, ubi peccator separatur. Videsne quomodo hi, qui ad Judam pertinent, in omni negotio primatum tenent? Audisne qualiter in libro Judicum post mortem Josue Judas obtinuit principatum? Ait enim Scriptura: Post mortem Josue consuluerunt filii Israel Dominum, dicentes: Quis ascendet
Abbreviated transcription (Latin):
potestate diaboli. Exit᷑ uͦ moralis fit qͦti
desinunt. sunt ⁊ alũ qui subactis intus
agris iuxisse nosaatꝰ. ye pͦpło barbaro gͥ
domꝰ iacobexire nititꝰ: qnͣ ab incultis
moribi ⁊ a fi̾tate dordis aiꝰ seꝑatꝰ fiã ÷¬

Expanded text:
potestate diaboli. Exitus vero moralis fit, quotdesinunt; sunt et alii, qui subactis vitiis agris habitasse noscatur. » De populo barbaro igitur domus Jacob exire nititur, quando ab incultis moribus et a feritate cordis animus separa
Abbreviated transcription (Latin):
scb̃ ililes affecł aĩ. Principatũ uͦ hꝰ ciuitat̃
obtinuisse diꝰ dd manu fortis. Ututẽ si qͥł̃
boni oꝑis imitari solet młtotiens habun¬
de ã dd̾ salom̃. in regẽ ungit᷑. q ugente
boni oꝑis affectu almꝰ qͥete m̃tis dnłatur.
uprerunt inqͥt salomonem ad ⁊ sac̾do ᷤ
mathan ꝓpħa regem in grͥon. Sadoc itꝰ.
uathan Donaus. salomon pacificꝰ. gion
bucta intp̃tatꝰ. In gion salomon ĩ regem
tingitꝰ: qr cũ magna difficultate ãgit᷑ͣ
ut aĩmꝰ sibi ipsi ⁊̃ in pace dñetꝰ. ut regat
Salomon ñ ungitur. nisi qñ ad culmen
p̃latõis sblimatꝰ. honores in qͥt nuitant

Expanded text:
ilicet affectus animi. Principatum hujus civitatis obtinuisse dicitur David manu fortis. Virtutem siquidem boni operis imitari solet multoties abunte autem David, Salomon in regem ungitur, quia vigente boni operis affectu, animus quietae mentis dominatur, Unxerunt, inquit, Salomonem Sadoc sacerdos, et Nathan propheta regem in Gihon . Sadoc, justus; Nathan, donans; Salomon, pacificus, Gihon, lucta interpretatur. In Gihon Salomon in regem ungitur, quia cum magna difficultate agitur, ut animus sibi ipsi etiam in pace dominetur, ut regat Salomon non ungitur, nisi quando ad culmen praelationis sublimatur. Honores, inquit, mutant
Abbreviated transcription (Latin):
si oleo u̾e humilitatis ali quotiens ꝑun¬
gatur. Unxerunt inqͥt salomonẽ sadoch
sac̾dos ⁊ fiathan ꝓpħ̾a. Sadoch ⁊ nathan
salomonem in regẽ ugt. qñ iusticia
⁊ miscłia aim cuiꝰ libet potñtis mo¬
destũ reddunt. ut extñdi ualeat per
dispñsationem. nẽ ip̃i id̾ ꝑ nrã rũpat᷑.
uł alios a se ip̃o separet. ꝑ nimiã crud̃¬
litatis opp̃ssioẽm. et ĩposuert̃ eũ suꝑ
mulã regis. Mula ex eqͣ ⁊ asiño nascit᷑
uñ ħ aĩal ex uelocitate eqͥ⁊ tarditate
mon ingion ducitꝰ. qr net̃ce ÷ ut qͥ ad
luctã regim̃is tͥhit᷑. ꝑ tẽꝑ autia modet᷑.
utinã tales ẽc̃ait qui ĩ eccła pͥmatũ
tenent. ut in gion luctantes qͣ uitia la¬

Expanded text:
si oleo verae humilitatis aliquoties perungatur. Unxerunt, inquit, Salomonem Sadoc sacerdos, et Nathan propheta. Sadoc et Nathan Salomonem in regem ungunt, quando justitia et misericordia animum cujuslibet potentis modestum reddunt, ut extendi valeat per dispensationem, ne ipse vel per iram rumpatur, vel alios a seipso separet per nimiam crudelitatis oppressionem. Et imposuerunt eum super mulam regis. Mula ex equa et asino nascitur. Unde hoc animal ex velocitate equi, et tarditate mon in Gihon ducitur, quia necesse est ut qui ad luctam regiminis trahitur, per temperantiam moderetur. Utinam tales essent, qui in Ecclesia, primatum tenent, ut in Gihon luctantes contra vitia la
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯficetur. popłm untutũ ad t̾rã ꝓmissiõisꝰ
deducet. Et ecce in manu eiꝰ t̾ra tͣditur
cũ t̾rifus desidus uͥtus ꝯfessionis dñatur.
Chanancꝰ negotiator siue hũił int̾ỹtatꝰ.¬
qr aiꝰ multiotiens de humilitate głat᷑
⁊ efficitꝰ longo tp̃r humił. ut posteã p᷑sit
si sb̾limis: mutuata humilitate ꝓ
sb̃limitate. ⁊ ait uidas si meoni fii
suo. Ascñde mecũ in sorte mea. Iudaᷤᷤ
ꝯfessio. symeo ⁊ exauditio r̃ept Qui

Expanded text:
confitetur, populum virtutum ad terram promissionis deducet. Et ecce in manum ejus terra traditur, cum terrenis desideriis virtus confessionis dominatur. Chananaeus, negotiator sive humilis interpret multoties etiam de humilitate gloriatur, et efficitur longo tempore humilis, ut postea possit fieri sublimis, mutuata humilitate pro sublimitate. Et ait Judas Simeoni fratri suo: Ascende mecum in sortem meam . Judas confessio, Simeon exauditio i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ manũ cũ hum̾o abscisã ierosolimis
ꝑfri. lingͣm ⁊̃ nichanoris p̃cisam: iussit
ꝑticulatĩ autib dari. Capd̃ nichanoris
opꝰ. uing̃ detͣctõis u̾ba. Capd̃ nichanoris ãpu¬
tat. qui intlitiõem ꝑu̾sa oꝑatõis dãpnat. Ma¬
nũ absadit. qui ꝑusũ opꝰ uidicat ⁊ rephñdi.
lingͣ p̃ciditꝰ. dũ ociosꝰ s̾mo ꝑ silñtiũ aputatꝰ.

Expanded text:
o abscissam Hierosolymas perferri; linguam etiam Nicanoris praecisam jussit particulatim avibus dari. Caput Nicanoris, opus, lingua detractionis verba. Caput Nicanoris amputat, qui intentionem perversae operationis damnat. Manum abscindit, qui perversum opus judicat et reprehendit. Lingua praecidit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ciuitatib inproiusus succendobat eaᷤ.
⁊ oportuna loca occupans. ñ paucas hostiũ
stͣges dabat. Iudas multitudiem ꝗ qͣgat.
qr ꝯfessio multas uͥtutes sibi sociat ⁊ fit
rebelliõe plem. Ciuitates sunt mundane
replet: ardentes fact. Oportuna loca occupat
ut ex oportunitate loci hostib sñ ꝑiculo
suꝑior slat. loca oportuna iudas ocupat. dũ
loca q̃ religioni conueniunt assignat pe

Expanded text:
 civitatibus improvisus succendebat eas, et opportuna loca occupans, non paucas hostium strages dabat . Judas multitudinem congregat, quia confessio multas virtutes sibi sociat. Et firebellione plena, civitates sunt mundanae sancti gratia replet, ardentes facit. Opportuna loca occupat, ut ex opportunitate locorum hostibus sine periculo superior fiat. Loca opportuna Judas occupat, dum loca quae religio
Abbreviated transcription (Latin):
quiunt. qͣ chananeũ ⁊ erit dux blłi: qͥscũd̾
qui de iltute in untutẽ ꝓfiat. contͣ chana¬
neũ ascãcłe iticur: qui ꝯͣ mundana ne¬
gotia totis ilib p̃liacur. In mundans siqͥł
negotiss cotidie bellũ g̾it᷑. qr de huis q̃ menꝰ
cagnat ꝑ uel manꝰ agiti multotiens aĩmꝰ
gloriatur. S ad ħ expugnanda uidas eli

Expanded text:
erit dux belli? Ascendit, qui de virtute in virtutem proficit. Contra Chananaeum ascendere nititur, qui contra mundana negotia totis viribus praeliatur. In mundanis siquidem negotiis quotidie bellum geritur, quia de iis quae mens cogitat, vel manus agit, multoties animus gloriatur. Sed ad haec expugnanda
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfessioni necͣcͣia. lingͣ uidelicet. cor ⁊ manꝰ.
ut in corde ꝯtͥcio. in lingͣ sit or̃o. ĩ manu
oꝑatio. In ꝯtͥcione ã cordis deleat petrator
morttur dũ in corde ailpa ꝯgnosctarr. dũ¬
in lingua ueniã dep̃catin. dũ qd̃ ꝑ pñiã¬

Expanded text:
ingua videlicet, et cor, et manus, ut in corde contritio, in lingua sit oratio, in manu operatio. In contritione autem cordis deleat peccator moritur, dum in corde culpa cognoscitur, dum lingua veniam deprecatur, dum q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ exaĩmo erat uo ĩclinat᷑. hichanor uidã
diligit. dũ pereał̃or ea ꝙͣ teto lit de hũs
q̃ male gessat diligñt̾ attñdit. Lex ãĩmo
inclinabatꝰ uiro. De hiis n q̃ pͥus erecta c̾ui¬
ce se fecisse recolit: humiliato m̃as u̾tice
in ꝯfessiõe se pꝰea sust̾nit. Et exasꝑatꝰ rex
demetͥus scͥpsit nichanori dicñs gͣuiter
ferre de anuicicie conuentiõe. iubere tñ
ut machabeũ iunctũ ciaus mitt̾et anti¬
ochiam. Dũ nichanor cũ uida in bonũ
pacis inducit᷑. tc̃ demetͥus rex exasꝑatui: qi
dũ p̾cator ad pacẽ confessionis redit: dia
debilitare q̃ at. Solũt n qui alios captos
tonent. ħ hr̃e ꝯsuetudinis. ut tͣnsũsis pꝰt
t̃gũ manib eos ligũt. ꝑ manꝰ bonas oꝑa¬
tĩones intłłig̾e solemꝰ. Uñ scͥptũ ÷. Plau¬

Expanded text:
nor Judam diligit, dum peccator ea quae recolit, de iis ae male gesserat diligenter attendit. Et ex animo inclinabatur viro. De iis enim, quae prius erecta cervice se fecisse recolit, humiliato mentis vertice, in confessione se postea substernit. Et Exasperatus rex Demetrius scripsit Nicanori dicens graviter se ferre de amicitiae conventione, jubere tamen ut Machabaeum vinctum citius mitteret Antiochiam. Dum Nicanor cum Juda in bonum pacis inducitur, tunc Demetrius rex exasperatur; quia, dum peccator ad pacem confessionis redit, diabem sequitur, debilitare queat. Solent enim qui alios captos tenent, hoc habere consuetudinis, ut transversis post tergum manibus eos ligent. Per manus bonas operationes intelligere solemus. Unde scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
te fentẽ d̾conis. fons ÷ origo fluminiᷤ. ⁊ diabol
intiũ angłice ⁊ humane defluxiõis. ꝑ fon¬
tem diabolus intłłigit᷑. unde ⁊ diabolus de¬
orsum fluens int̾p̃tatꝰ i eorsũ funt: qui ad o
corde ⁊ oꝑe recedit. Est ã diaboluis fons tͣco¬
nis .i. initiũ elatõis. Ab ip̃o n diabolo cuł¬
pa suꝑbie sũpsit exordiũ: unde post ela¬
tionis mundationem: ruine meruit lap
ante fontẽ gͥ dͣconis tͣsut qͥ ruinas angłi
⁊ lapsũ hõis ad memoriã reduat. ⁊ ad por¬
tam st̾coris. Porta st̃coris ÷ utꝰ ꝯfessõnis. Sĩ

Expanded text:
te fontem draconis. Fons est origo fluminis, et diabolus initium angelicae et humanae defluxionis. Per fontem diabolus intelligitur. Unde diabolus deorsum fluens interpretatur. Deorsum fluit, qui a Deo corde et opere recedit. Est autem diabolus fons draconis, id est, initium elationis. Ab ipso enim diabolo culpa superbiae sumpsit exordium. Unde post elationis inundationem, ruinae meruit lapsAnte fontem igitur draconis transit, quia ruinam angeli, et lapsum hominis ad memoriam reducit. Et ad portam stercoris. Port
Abbreviated transcription (Latin):
sos aĩ motꝰ ad unitatẽ m̃tis reuocat. fẽssoᷤᷤ
erigit: dũ ꝯsolatꝰ eos quos itin̾is ꝓtũsi labor
frangit. Gardos inꝙpͣiat. ⁊ oꝵ pͤgͥtiã ne ca
desꝑent instruit. s ad spem salicts ieuo¬
cat ⁊ accñdit. on̾atos subleuat. ⁊ ne suc¬
Garcli sunt: ꝙr ad bñ oꝑanclũ anemine co¬
gi possunt. Luln̾atos uios ẽẽ dicimꝰ. quos
diaboli spiculis ꝑcussos eẽ uidemꝰ. hon̾atis̃:
qui sb̾ oñe longe ꝯu̾sationis dolentes gem̃t.

Expanded text:
rsos animi motus ad unitatem mentis revocat; fessos erigit, dum consolatur eos quos itineris protensi labor frangit. Tardos increpat, et eorum pigritiam, ne ab desperent instruit, sed ad spem salutis revocat et accendit; oneratos sublevat, et, ne suctardi sunt, qui ad bene operandum, a nemine cogi possunt. Vulneratos illos esse dicimus, quos diaboli spiculis percussos esse videmus. Onerati sunt, qui sub onere longae conversationis dolentes gemunt.
Abbreviated transcription (Latin):
euenit: ut suꝑbꝰ ꝯfessĩoni humilit̾ soci¬
ari possit. S cũ res adħ ꝑducit᷑. ut ami¬
cicus annuatur. tc̃ diem ꝯstituerunt.
qͣ secto int̾ se ag̾ent. Int̾ uidã ⁊ nicha¬
norem. dies ꝯstituitꝰ. qñ ciuꝰlibet aĩ mꝰ
ꝯfitãdi pͤcata desiq̃io inflãmatꝰ. Dies ꝯsti¬
tuit᷑. dũ ad lucẽ ꝯfessid̃is p̾cator inuitat᷑.

Expanded text:
evenit, ut superbus confessioni humiliter sociari possit. Sed cum res ad hoc perducitur, ut amicitiis annuatur, tunc diem constituerunt, quo secreto inter se agerent. Inter Judam et Nicanorem dies constituitur, quando cujuslibet animus confitendi peccata desiderio inflammatur; dies constituitur, dum ad luc
Abbreviated transcription (Latin):
intlłg̾e. nͥ diabolũ: ⁊ quid ꝑ nichanorẽ
luc̾nã stantẽ. nͥ m̃tis elatioem: hicha-¬
nor itaq elephantoꝵ turmis p̃ponitur.
quotiens incoriĩgibiliũ m̃tib suꝑbia do
ꝓposito flecti neqͣꝙͣ ualent. Mutit᷑ itaq

Expanded text:
olum? Et quem per Nicanorem lucernam stantem, nisi mentis elationem? Nicanor itaque elephantorum turmis praeponitur, quoties incorrigibilium mentibus superbia domproposito flecti nequaquam valent. Mittitur itaque
Abbreviated transcription (French):
cunt. Quãobrem nichanor tres nun-¬
tios misit. qui dextͣs darent ⁊ acciꝑẽt̃.
Tres nuntios mitit. quotiens peccator
in aliqͦ bono cogitatõis. locutiõis ⁊ oꝑatõ¬
nis: confessioni ꝯsentit. Uextͥs dantͥ ⁊ ac¬
cipiunt: qñ unuicẽ bonis oꝑib se ꝯsũ

Expanded text:
cunt. Quamobrem Nicanor tres nuntios misit, qui dextras darent et acciperent. Tres nuntios mittit, quoties peccator in aliquo bono cogitationis, locutionis et operationis confessioni consentit. Dextras dant et accipiunt, quando invicem bonis o
Abbreviated transcription (Latin):
Ali aũ u põpã de se saciant explicãt ea. ⁊ ꝙͣt̾ poci
possũt laclus distñdũt. Alii tenere corugata n
mui colligũt Alii ꝯtorꝗ̃tes ⁊ ꝯplectñtes ĩuoliñt.¬
corꝑis lineam̃ta ĩuereꝯdissima qͣdã tͦpidĩe aspi¬
cientibꝰ numꝰ anda exponut. Ali iactando ⁊uẽ¬
tileñto pannos suos leuitatẽ mẽtis sue ex ĩa
habitꝰ sui mobalitate ostũdũt. Alii incedũdes
simioso sirmate t̾ra uerrũt. ⁊ libis depñ dñ¬
tibꝰ ĩo retꝰ ꝯseꝙ̃tibꝰ caudis ĩ similitudinem

Expanded text:
alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temere corrugata in unum colligunt, alii contporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii incedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo retro consequentibus caudis in similitud
Abbreviated transcription (Latin):
iltutis forma ꝑ ꝯsuetudinẽ ñta ĩpͥmit᷑ q̃ foris ꝑ aisci¬
pliuã i habitu corꝑis ꝯs̾uat᷑. Ecce uidimꝰ ꝙ̃tũ ualeat
disciplina. nc̃ qłr custõ diri debeat ꝯsid̾emꝰ. Quatuer
ĩ pcipue ĩ qͥbꝰ ꝯseruanda⁊ disciplina. In habitu.
ĩ gestui. ĩ locutiõe. ĩ m̃sa roẽ. cõmestione¬
tate. ĩ colore ⁊ formatiõe. ⁊ coaptatiõe uestim̃to ꝵ.
In qn̾e scił ne funit uestim̃ta nr̃a nims p̃ciosa ĩ alita¬
te ne nimis sint subtilia ł mollia In colore: ne m¬
mis sint nicida. sue qlib alo mͦ supͣ ꝙͣ discipliua
⁊ ꝓpositũ religiose qu̾satiõis expetait fuscata. Ia
formatiõe ut sint decsit̾ ⁊ religiose ꝯposita ⁊ hu¬
militatis sigñ hñcia. id ñ nimis ꝯ magͥ aut
portandi ꝑtinet. Nã fũt qͥdã stulti ⁊ͥ suilus plac̾e
cupientes qͦdã artificio uestim̃ta sua cͥca se ꝯponũt
Ami xͦ maiori scurrilitate ridiculose tnsuertunt

Expanded text:
 foris per disciplinam in habitu corporis conservatur. Ecce vidimus quantum valeat disciplina, nunc qualiter custodiri debeat consideremus. Quatuor sunt praecipue in quibus servanda est disciplina, in habitu, in gestu, in locutione, in mensa, id est comestioneolore et formatione et coaptatione vestimentorum. In genere, scilicet ne sint vestimenta nostra nimis pretiosa. In qualitate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive quolibet alio modo supra quam proposito religiosae conversationis expetit fuscata. In formatione, ut sint decenter et religiose composita, et humilitatis signum habentia, id est non nimis magna aut portandi pertinet, nam sunt quidam stulti qui stultis placere cupientes, quodam artificio vestimenta sua circa se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt,
Abbreviated transcription (Latin):
platcaꝵ abst̾guit. Quid ãpliꝰ dicã : tedet meoĩa
uanitatis ocilia num̾̃are. ĩ qͥbꝰ stulti ⁊ uecordr᷑a ̃¬
muilieribꝰ ĩmo ieretͥcibꝰ studia sua
auferũt ⁊ tanto dedecore qͣta su¬
esticiõe cũ habitu pene serũ mutau¬
aui sunt mille modi. Qbꝰ uanissimi hõiei¬

Expanded text:
 Taedet me omnia vanitatis ostentamenta numerare, in quibus stulti et vecordes, mulieribus, imo meretricibus studia sua auferunt, et tanto dedecore quanta superstitione cum habitu pene sexum mutaAlii sunt mille modi quibus homi
Abbreviated transcription (Latin):
dõ s ĩ corã hõib cariores ⁊ honorabiliore̾ eristũt. Cant
gͦ nc̃ misi ⁊ stuba ⁊ õis houestatis iguari. eant ⁊ co¬
mant pãnos suos qͥ ũ intłłigñt ꝙͣ iuste ĩ iuris reli¬
giosã uitã ꝓfessis cultꝰ p̃ciosaꝵ uestiũ rep̃hũdit᷑. qui
ꝑ apostolũ petiũ ĩ feminis ꝑhibet᷑. Nõ ĩqͥt ĩ ueste p̃¬

Expanded text:
am hominibus chariores et honorabiliores existunt. Eant ergo nunc miseri et stulti ac omnis honestatis ignari, eant et comant pannos suos, qui non intelligunt quam juste in viris religiosam vitam professis cultus pretiosarum vestium reprehenditur, qui per apostolum Paulum etiam feminis prohibetur, non, inquit, in veste p
Abbreviated transcription (Latin):
de nꝙ̃tũ psuiuãt enati ad ostñta¬
bene uolenciꝰ ad eruditionẽ modestie ⁊ hli¬
militatis suffic̾e. S scio duros ⁊ reblłes aĩos uͥ adhuc
mordatioribꝰ lupatis frenati suerãt ñ facile a uia
pͥstini erroris declinare. Quos qͥd̃ ĩ cũctis oportet

Expanded text:
uti ad ostentabenevolis ad eruditionem modestiae et humilitatis sufficere, sed scio duros et rebelles animos, nisi ad haec mordacioribus lupatis frenati fuerint, non facile a via pristini erroris declinare. Quos quidem oportet
Abbreviated transcription (Latin):
inuosiuit atꝙ suꝑiuiciũt. don it̾umu etuscatis mid¬
ici oribꝰ ea q̃ remã serãt ĩ pͥstinũ loc̃ reponu̾nt
llis bibentes digitos medioteis pocłis ĩ merq̃t
alii linctas mauꝰ ad uestim̃ta sua decͥgñtes. tur¬
suis ad cibaria tctanda redeunt.
Alis mtdis articłis coclearis ince oła pis cãt᷑.¬

Expanded text:
injiciunt, donec iterum evisceratis interioribus ea quae remanserant, in pristinum locum reponant. Alii bibentes, digitos mediotenus poculis immergunt. Alii unctas manus ad vestimenta sua detergentes, rursus ad cibaria tractanda redeunt. Alii nudis articulis coclearis vice olera sua pi
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑe. cũ ꝯꝑario annuali de ꝯsũmatiõe anni. cuni
seruo pigro de młta oꝑatid̃e. ubi intłłigidatur
qd̾ boni pͥuor collo quia aliqñ appet̾e aliqũ uita¬
re debñt. Appec̾e debent boni pͣuoꝵ collo qui a. qñ
ex sua exhortatiõe illos sperant posse corrigi ⁊ tam̃
de sua stabilitate ꝯfidũt ut ñ tmeãt ex aloꝵ pͣua

Expanded text:
o annuali de consummatione anni, cum servo pigro de multa operatione . Ubi intelligi datur quod boni pravorum colloquia aliquando appetere, aliquando vitare debent. Appetere debent boni pravorum colloquia, quando et sua exhortatione illos sperant posse corrigi, et tantum de sua stabilitate confidunt, ut non timeant ex illorum prava
Abbreviated transcription (Latin):
id ꝓfecto unicͥq inag̃ dici ꝯuenit qd̾ ad illd̾ in
qͦ ip̃e plꝰ laborat malũ sanãd̾o ꝯsilio ꝯmodiori
ad pusillaninies nõ ad suꝑbos sermonẽ nostr̾
ꝯstançiã. dum eos ad uirtutẽ hortari credimꝰ.
tatr̃ ꝓdigos. at ub̾tatẽ auaros. ad humanita¬
ñ paicos ad parcitatẽ gulosos. ad ꝯsiliũ tem̾ari¬
os. ad feruorẽ deli tepitos. ad siłenciũ u̾boses. ad u̾bũ
crortatidis nimis tacitos. ad al acͥtatẽ segnes. ad
mãsuetuoiuẽ ĩpacientes. ad iͦtici ã negligenteᷤᷤ ad ĩ¬
dulgenciã criroeles. ad u̾e ꝯdiã ꝓcaces ad quietem
p̾cipietes. ad prudũciã ĩcautos. ad sollicitudinẽ
obliuosos. ad modestiã ĩuereodos. ⁊ oĩo qͥcquit
dice̾ uolumꝰ. cui dicñd̾ sit ex ip̃a prius ur̃i scr

Expanded text:
id profecto unicuique magis dici convenit, quod ad illud, in quo ipse plus laborat, malum sanandum consilio commodiori re volumus, ad pusillanimes non ad superbos sermonem nostrum constantiam, dum eos ad virtutem hortari credimus,tatem prodigos, ad liberalitatem avaros, ad humanitatem parcos, ad parcitatem gulosos, ad consilium temerarios, ad fervorem zeli tepidos, ad silentium verbosos, ad verbum exhortationis nimis tacitos, ad alacritatem segnes, ad mansuetudinem impatientes, ad justitiam negligentes, ad indulgentiam crudeles, ad verecundiam procaces, ad quietem praecipites, ad prudentiam incautos, ad sollicitudinem obliviosos, et ad modestiam inverecundos, et omnino quidquid dicere volumus cui dicendum sit, ex ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥ debeuiꝰ. ⁊ in ip̃a nr̃a locutiõe talẽ discciõem
seruare ut sc̃ꝑ studeamꝰ ⁊ a sapicntibꝰ disce ⁊ minꝰ
doctos itadũ taxat si se uec̾i paciut᷑ stitoeanꝰ erudi¬
re. ⁊ sicut int̾ro gando de illo pessimũ qd uos mag̃i
urget u̾ba facimꝰ sic docũdo ilbo̾ ꝙ mag̾ ꝑsone au¬
ditoris ꝯgruit u̾bũ ꝓfr̾e debeiꝰ. ut ꝯͣ nicium

Expanded text:
us, et in ipsa nostra locutione talem discretionem servare, ut semper studeamus et a sapientioribus discere, et minus doctos ita duntaxat si se doceri patiantur studeamus erudire. Et sicut interrogando, de illo potissimum quod nos magis urget verba facimus, sic docendo, illud quod magis personae auditoris congruit pr
Abbreviated transcription (Latin):
ues celi ꝯtentõ dura. n eand̾ freq̃nt̃ cłpã quã iubet
iꝰticia puniri. miͣa mãdat ignosci. nͨ patit᷑ iusticia
sepe ł par̃ qͥd se a suo rigore belaxari. nec sustinet mi¬
scd̃ia ł minimũ qͥd a sua se lenita deflecti. s ĩꝑat hec
uleisei cõt. illa nitit᷑ ad tõt indulgend̾. n unaq̃q tns¬
gredit᷑ pꝰsessionis sue t̾minũ n molit᷑ occupare alt̾iꝰ

Expanded text:
es coeli contentio dura, et eamdem frequenter culpam quam jubet justitia puniri, misericordia mandat ignosci, nec patitur justitia saepe, vel parum quid se a suo rigore relaxari, nec sustinet misericordia vel minimum quid a sua se lenitate deflecti. Sed imperat haec ulcisci totum, illa nititur ad totum indulgendum, et unaquaeque transgreditur possess
Abbreviated transcription (Latin):
ur. nͨ affectetis uestib placere:
s morib. Quatuor ã ĩ ĩ hĩtu religĩois
notabilia .i. uilitasei suꝑfluitas. paucitaᷤ
⁊ p̃aositas. In uilitate uana gła ⁊ si mła¬
tio. in p̃ciositate suꝑbia : aut delectatio.
in pauatate intołantia. seu desꝑatio.
In suꝑfluitate uͦ: amor scłi. ñ amor ceh:
amor palatii ñ amor ꝑadisi notãtur.¬

Expanded text:
affectetis vestibus placere, sed moribus. Quatuor autem sunt in habitu religionis notabilia, id est vilitas et superfluitas, paucitas et pretiositas. In vilitate vana gloria et simulatio, in pretiositate superbia aut delectatio; in paucitate intolerantia aut desperatio; in superfluitate vero amor saeculi, non amor Dei, amor palatii, non amor
Abbreviated transcription (Latin):
aitudo popłi. decipitꝰ isrł in satitate abi.
Sic gͥ tnsg̾ssio nuit expłsiõeni. negli¬
gentia uõti ꝯmunis maledictonem.
satͦitas mortẽ. In his fr̾ cotidie decipimꝰ
pulm̃ta eoꝵ ꝯdiantꝰ  A carnib abstineant. nͥ
aut neccͣte aut dispensatione extͣ ꝯuentum
alicui concedatꝰ. uino liceat uti fr̃ib in ꝯ¬
uentu. s tñ uitandũ sũmoꝑe nobis ẽẽ cdi¬

Expanded text:
itudo populi; decipitur Israel in saturitate cibi. Sic igitur transgressio meruit expulsionem; negligentia voti communis maledictionem; saturitas mortem. In his, fratres, quotidie decipimurpulmenta condiantur. A carnibus abstineant, nisi aut necessitate, aut dispensatione extra conventum alicubi concedatur. Vino liceat uti fratribus in conventu, sed tamen vitandum summopere nobis esse credi
Abbreviated transcription (Latin):
aut i̾te adqͥsttis illcite ꝑfruam᷑: ne mlta ꝙͣ¬
ius licita possideamꝰ: aut illicite liata de¬
fendamꝰ. Maie u ad qͥrere ⁊ male uti ad¬
qͣsitis: de liato facit illicitũ. Multa uͦ pos¬
miũ diligitꝰ. male defendi solet: Duo st̃

Expanded text:
aut juste acquisitis illicite perfruamur, ne multa quamvis licita possideamus, aut illicita licite defendamus. Male enim acquirere, aut male uti acquisitis, de licito facit illicitum. Multa vero posmium diligitur, male defendi solet. Duo sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tate. ⁊ officio. fuit n xp̃c sac̾clos. rex ⁊ mi¬
nist̃. sac̾dos: cũ in ara crucis scĩpsum
hostiã daret. Rex cũ aligno regnaret.
Minist᷑. c̃ petͥ pedib aquã mi nistͣret.
Sac̾doti gͥ dignitas. Regi potestaᷤᷤ. Mi¬
nistro ꝯpetit osfm̃. Pignitati debet᷑ re¬
u̾entia. potestati obedĩa. offõ cura.

Expanded text:
et officio. Fuit Christus sacerdos, rex, et minister. Sacerdos, cum in ara crucis seipsum hostiam daret; Rex cum a ligno regnaret; minister, cum Petri pedibus aquam ministraret. Sacerdoti igitur dignitas, regi potestas, ministro competit officium; dignitati debetur reverentia, potestati obedientia, officio cura.
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ca nob̾÷ ꝯsid̾ andaratio. ue si mł¬
tis offas unũ aliau sit in gͣtũ. aut si
fcula cocta sufficiant᷑. ut sic̃ ait bãtus
bñdictus. qͥ ñ possunt ex uno reficiãt᷑
alio aliqͦ qd̾ crudũ uesai possit In cet̾is uͦ¬
dui du̾o t̃cula cocta. in cena uͦ unũ crudũ.
q̃ ad p̃lator dispñsationẽ ꝑtinent. licet
qñalit̾. aut alicui de m̃sa sua aliquid
ex ꝯdescñsionis benignitate tnsunt̾e.
nͦ tñ eis iniꝰtũ uid̾i debet qͦs fet̃ aliqͣ ꝯ¬
suetudo fortiores. si minꝰ paa uab̃tib
siue illis qͥ ninirũ patuntꝰ laborẽ: ali¬
quotiens pietas inagr̃i ꝓuideat.

Expanded text:
si multis offeras unum, alicui sit ingratum; aut si orum, duo fercula cocta sufficiant ut, sicut ait beatus Benedictus, qui non possunt ex uno, ex alio realio aliquo, quod crudum vesci possit. In caeteris dii duo fercula cocta, in coena vero unum crudum, quae ad praelatorum dispensationem pertinent, licet generaliter, aut alicui de mensa sua, aliquod ex condescensionis benignitate transmittere, nec tamen eis injustum videri debet, quos fecit aliqua consuetudo fortiores, si minus pati valentibus, sive illis, qui nimium patiuntur laborem, aliquoties pietas magistri provideat.
Abbreviated transcription (Latin):
unicuiq fr̾ũ nr̃oꝵ tunice due. pellice̾a
una. suꝑpelliciũ. pelles sĩ pallrũ. capa.
femoralia. calige. pedules. ⁊ ꝓpt̾ laborem
scipulare. lectualia huiꝰcemodi erũt.
sulcita de floctis liuea. capitale. linteũ
auriculariũ. cingulũ. cultellũ pecten.
acus.

Expanded text:
uique fratrum nostrorum tunicae duae, pellicea una super pellitium, pelles sine pallium, cappa, femoralia, caligae, pedules, et propter laborem scapulare. Lectualia vero hujusmodi erunt, culcitra de floccis linea, capitale linteum, auricularium, cingulum, cultellus, pecten, acus.
Abbreviated transcription (Latin):
.s. s̾mo.i rigor smõis ꝑtinent. karꝰ i s̃mo
ꝯcordiã su̾at. rigor s̾monis corrigit em̃¬
danda. asfabił ÷ scu̾itas sĩ garnila. asꝑita¬
tem monstͣt. s ñ litigiosa. Sei̾itas a d̾¬
delitate difft̃. ħ corrigit illa cruciat. hoc
uistis ꝯuenit. illa ꝑu̾sos comitatꝰ. Minat᷑
seu̾tas. s ñ maledicit. Maledix̃ philisteꝰ¬

Expanded text:
sermo et rigor sermonis, pertinent. Rarus enim sermo concordiam servat, rigor sermonis corrigit emendanda. Affabilis est severitas non garrula, asperitatem monstrat, sed non est litigiosa. Severitas a crudelitate differt; haec corrigit, illa cruciat; haec justis convenit, illa perversos comitatur. Minatur severitas, sed non maledicit. Maledixit Philist
Abbreviated transcription (Latin):
est intñtio pͣue actionis sinistr̃ latus:
pars sinistra. xurafinis actionis. &orpiᷤ
actio tota. cassis uͦ intñtionis ꝯm̃datõ.
clipeus sinistre ꝑtis ꝯmxaisatio. due
ocree ꝑseuantia ⁊ obilinatio. lorica tocł
actionis aꝑta defensio. his armis cogno¬
satur philisteus cũ ꝓcedit ad p̃lium.
qͥ ꝯsilio suo frẽs q̃mouent ad iram ex¬
citant ad rixas. qͥ ꝯsilio suo ꝯsurg̾e fa¬
eoꝵ patres ad aͥiscordiam ꝓmouent.
qͥ machinant᷑ ut moriat᷑ dd̾ in casss.
sic̃ de alchitophel legitꝰ. S utͥsq seuera
debet eẽ religio. ut aꝑte ꝑu̾sis resistat ui
faciem. ⁊ occłtoꝵ ꝯsilia mutet. Sic daiud̃
philistei frontẽ lapide ꝯminutt. sic chu¬
si ꝯsiliũ destruitachithophel. frons phili
reu̾b̾at᷑ a sapiente. Chusi int̾p̃tꝰ silũtiũ¬

Expanded text:
est intentio pravae actionis; sinistrum latus, pars sinistra; crura, finis actionis; corpus, actio tota; cassis vero, intentionis commendatio; clypeus, sinistrae partis excusatio; duae ocreae perseverantia et obstinatio; lorica, totius actionis aperta defensio. His armis cognoscitur Philisthaeus, cum procedit ad praelium. qui consilio suo fratres promovent ad iram, excitant ad rixas, qui consilio suo faciunt in patres ad discordiam promovent, qui machinantur ut moriatur David in castris, sicut de Achitophel legitur . Sed utriusque severa debet esse religio, ut aperte perversis resistat in faciem, et occultorum consilia mutet. Sic David Philisthaei frontem lapide comminuit, sic Chusi consilium destruxit Achitophel. Frons Philisreverberatur a sapiente. Chusi autem int
Abbreviated transcription (Latin):
munidũ hab̾e sub pedib ⁊ oẽm eiꝰ potñtiã
epulas. libidines. ꝓp̃ que diuitie ꝯpatãt᷑
uilib mutare abis. ⁊ gͦssiori tunica ꝯpñ¬
sare. de diu̾sitate uestiũ: a diu̾siᷤ diꝯt᷑
diu̾sa. uolunt is qͥdã int̾ purpurã ⁊ sac-¬
cũ. int̾ sericũ ⁊ ciliciũ: linũ eẽ medrũ.
N os aut̃ qui ñ sumꝰ de domo regias de
eccłia in mediolanã locamꝰ. que ñ asꝑ-¬
itate nunia q̃qͣ. ꝑurget. nͦ mltũ recedit a
suauitate linee uestis. Qui n indiuintꝰ
mollib. in domibꝰ regũ suntr in deito uͦ
ñ uestis suauitas. s asꝑitas q̃ri debet. uñ

Expanded text:
mundum habere sub pedibus, et omnem ejus potentiam, epulas, libidines, propter quae divitiae comparantur vilibus mutare cibis, et grossiori tunicae compensare. » De diversitate vestium a diversis diversa dicuntur. Volunt enim quidam inter purpuram et saccum, inter sericum et cilicium linum esse medium. Nos autem, qui non sumus de domo regia, sed de Ecclesia, in medio lanam locamus; quae nec asperitate nimia quemquam perurget, nec multum recedit a suavitate lineae vestis. « Qui enim induuntur mollibus, in domibus regum sunt , » in deserto vero non vestis suavitas
Abbreviated transcription (Latin):
tegebat humn̾os eiꝰ. Cassis. lorica. ocree ⁊ clipeꝰ
deffend̾e conatꝰ. Moralit̾ ã ꝑu̾si casside
capud degunt. dũ ꝑu̾ce actiõis inten¬
tionẽ landant. Sĩnistr̃ uͦ latus obũ¬
brant clipeo. dũ sinistrã pͣue actiõiꝰ
in obstinatione ꝑ seu̾ant. lorica induunt᷑
qͣ docũ tetigit᷑ corpꝰ. qͣndo totã deffendunt
actionem. hee siqͥł sp̃es armoꝵ ex ere fsẽ

Expanded text:
tegebat humeros ejus. Cassis, lorica, ocreae et clypeus, defendere conatur. Moraliter autem perversi casside caput tegunt, dum perversae actionis intentionem laudant. Sinistrum vero latus obumbrant clypeo, dum sinistram pravae actionis in obstinatione perseverant. Lorica induuntur, qua totum tegitur corpus, quando totam defendunt actionem. Hae siquidem species armorum ex aere factae
Abbreviated transcription (Latin):
dissipet ⁊ duo q̃ possessa de ffendunt.
.i. intẽꝑantia ⁊ prudũtia mundi.Suꝑ¬
bia diabolo elausit celũ. gula primo
parenti abstulit paradisĩ. Auaricia
diuiti aꝑuit inf̾nũ. Intẽꝑantia uͦ ad¬

Expanded text:
dissipet; et duo, quae possessa defendunt, id est, intemperantia et prudentia mundi. Superbia diabolo clausit coelum, gula primo parenti abstulit paradisum, avaritia diviti aperuit infernum, intemperantia vero ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑim̃tor dat᷑ ꝙ aliis fortiorib. ⁊ ideo feli¬
ciorib ñ datur: cogitare debñt quib
ñ datirr. qͣtũ de sua scłari uita illi ad istã
descãd̾int. qͣuis usq ad aliori qͥ sunt cor¬
ꝑe firmiores. frugalitatẽ ꝑuenire neqͥ¬

Expanded text:
quod aliis fortioribus et ideo felicioribus non datur, cogitare debent, quibus non datur, quantum de sua saeculari uita illae ad istam descenderint, quamuis usque ad aliarum, quae sunt corpore fortiores, frugalitatem peruenire nequ
Abbreviated transcription (Latin):
ongruũ uidet᷑ nob̃ edificia
frũm extͣ cohabitatõem scłariũ
debere ꝯstitui ne silũtiũ claustri siue
dormitorii qͥes tumultuantiᷤ populi
stpͣitu ꝯtͣbet᷑. ne dũ lingͣ tacet respon¬
deat cor. uł dũ corpꝰ qͥetẽ recipit: aĩmꝰ
sit inqͥetꝰ. Rdificia frũm ũ suꝑflua sint.
s huiłia. ñ uoluptuosa: s honesta.
utił lapis instruct᷑a᷑. s qͥd ꝓdest ĩ lapid̾¬
¶ celatura:
Utile fuit hoc in ꝯstructid̃e tẽpli. erat nꝰ
forma significatõis ⁊ ex ẽpli. legat᷑ genesis
in libro ã in pariete. uestitꝰ eua in parie¬
ce pauꝑaut̃ uixta parietẽ nudꝰ accubat.
Dat᷑ ade tunica pellicea: fratrũ aũ mul¬
titudo coartatur hẏemali in olestia. lice-¬
at ħ si cui licitũ fore debeat. illis qͥ ĩ ur-¬
bib aut in uias moraittꝰ adiqͦs ꝯfluit
popłi freq̃ntia ut sĩplicitas eoꝵ decine¬
atꝰ delectatõe picture: q̃ ñ delectatur

Expanded text:
ongruum videtur nobis aedificia fratrum extra cohabitationem saecularium debere constitui, ne silentium claustri, sive dormitorii quies tumultuantis populi strepitu conturbetur; ne, dum lingua tacet, respondeat cor, vel, dum corpus quietem recipit, animus sit inquietus. Aedificia fratrum non superflua sint, sed humilia; non voluptuosa, sed honesta. Utilis est lapis in structura, sed quid prodest in lapide, caelatura? Utile hoc fuit in constructione templi, erat enim forma significationis et exempli. Legatur Genesis in libro, non in pariete. Vestitur Eva in pariete, pauper autem juxta parietem nudus accubat. Datur Adae tunica pellicea, fratrum vero multitudo coarctatur hiemali molestia. Liceat hoc si cui licitum esse debeat illis, qui in urbibus aut in vicis morantur, ad quos confluit populi frequentia, ut simplicitas eorum teneatur de
Abbreviated transcription (Latin):
cib aptos. fr̃ib habendos ꝯcedimꝰ. hec ip
uictui neccĩa p̃bent. decimas uͦ ñ recipi¬
ant: nͥ de illis qͦs incolunt agris. Non
uillas. nͨ eax reditꝰ. ñ uira fori. ñ the¬
lonei nũmos: ñ tͣseuntiũ in̾ catorum
laboriosos ut ita dicã recipiant oboloᷤ.

Expanded text:
tos, fratribus habendos concedimus: haec enim victui necessaria praebent. Decimas vero non recipiant, nisi de illis quos incolunt agris, non villas, non earum reditus, non jura fori, non telonei nummos, non transeuntium mercatorum laboriosos, ut ita dicam, recipiant obolos.
Abbreviated transcription (Latin):
eulalii. lacͥmas arsenii. miditatẽ apłi:
mediocͥtatẽ sectando dicturi simlꝰ
ordine ꝯgruo ꝯsid̾anda nobis .iiii. occͦ¬
runt. Stił̾ qͥ sint qͥ teneant ordinem.
aut qͥd teneant ubi maneant: ⁊uñ un¬
uant. Ut plures sint ⁊ boni ꝓpositi. ut
cohabitandi suppetant edificia: ⁊ uidui
in rebꝰ possessis frugalitas. ne si cͦu̾it
turba nascat᷑ turbatio. aut ꝓ disficul¬
tate ꝓpositi sb̾repat desꝑatioꝰ. ne ex edi¬
sicioꝵ magnitudĩe sb̾intret elatio.
aut ex habundantia rer̾ se int̾serat
aidunt in tẽptatiões: sẜ ĩ laq̃o ᷤ diaboh.

Expanded text:
Eulalii, lacrymas Arsenii, nuditatem Pauli, Eulalii, lacrymas Arsenii, nuditatem Pauli, mediocritatem sectando dicturi sumus, ordine congruo consideranda vobis quatuor occurrunt, scilicet qui sint, qui teneant ordinem, aut quid teneant, ubi maneant et unde vivant, ut plures sint et boni propositi, ut cohabitandi suppetant aedificia, et victui in rebus possessis frugalitas, ne si creverit turba, nascatur turbatio, aut pro difficultate propositi subrepat desperatio, ne ex aedificiorum magnitudine subintret elatio, aut ex abundantia rerum se inserat incidunt in tentat
Abbreviated transcription (Latin):
ocuturꝰ kiñe de his q̃ ad edificatõ¬
nem claustri mat̾iał ꝑtinent qͥbꝰdã for¬
sitan solito gͣuior app̾arebo: neminẽ
tũ ꝯdẽpnans. s eos qui remotiore ᷤᷤ st̃
a scło p̃ cet̾is laudans: monens eos qui
multa ⁊ ꝑicłosa possident. docũs illos qͥ
pauꝑtate ⁊ hũiłtate gandent. Scio tñ¬
nine młtos eẽ in maiorib eccłus. qui
licet mlłta possideant. in aliis tñ pauꝑtatẽ
amant possidũt ea qi ñ possidentes utũtꝰ
possessis qiͣ ñ utentes. exẽpla pauꝑtatiꝰ dili¬
gunt. ut ea q̃ de pauꝑtate scpta sunt studi¬
ose legt̃. legentes seipsos ꝯspiciunt i ⁊ sb̾
oñe diuitiar golentes genunti Hũ sunt
pauꝑes sp̃ũ: ñ habitu. Nos ã ad oculum
pauꝑes sumꝰ. locũ mutauimꝰ ñ aĩmĩ. uestẽ
mes ogłis. iuuflati suꝑbie spũ. qͥ pauꝑes¬
frẽ cũ suꝑuen̾int: ex lat̾e respiciunt.
derident eos. dethunt ilł. uacantes ocio.¬
saccũ ieronimi.tunicã bñdicti. matula

Expanded text:
charissime, de iis quae ad aedificationem claustri materialis pertinent, quibusdam forsitan solito gravior apparebo, neminem tamen condemnans, sed eos qui remotiores sunt a saeculo, laudans, monens eos, qui multa et periculosa possident, docens illos qui paupertate et humilitate gaudent. Scio tamen multos esse in majoribus ecclesiis, qui licet multa possideant, in aliis tamen paupertatem amant, possident ea tanquam non possidentes, utuntur possessis quasi non utentes, exempla paupertatis diligunt, et ea quae de paupertate scripta sunt, ut studiose legunt legentes, seipsos conspiciunt, et sub onere divitiarum gemunt. Hi sunt pauperes spiritu, non habitu. Nos autem ad oculum pauperes sumus, locum mutavimus, non animum, vestem, mes oiunt, derident eos, detrahunt illis, vacantes otisaccum Hieronymi, tunicam Benedicti, matulam
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑ ꝑ diu̾sas regones: etcłie bñsicia :
sꝑgunt᷑ ⁊ frẽs. soli int̾ scłares habi¬
tant. nolũtespati fraudẽ. s iudicio ꝯtũ¬
tñ siue illoꝵ uitã accuso: s qͥd in utͣsq ꝑicłi
lateat annuntio. In huis aut̃ qͥdã monachi
qͦs h̾edes beati bñdc̃i nommꝰ eẽ discͤcioẽm
seruant. ut si frũm suꝑhabundet num̾ur.
⁊ det᷑ eis possessiõis locus remotior. ñ minꝰ
ꝙͣ duodecĩ frẽs tͣnsmittunt. ne religiõis
opꝰ paucitatis negligñtia corr̃pat᷑.

Expanded text:
rguntur per diversas regiones ecclesiae beneficia, sparguntur et fratres, soli inter saeculares habitant nolentes pati fraudem, sed judicio contentamen, sive illorum vitam accuso. sed quid in utrisque periculi lateat, annuntio. In his autem quidam monachi, quos haeredes beati Benedicti novimus esse, discretionem servant, ut si fratrum superabundet numerus, et detur eis possessionis locus remotior, non minus quam duodecim fratres transmittunt, ne religionis opus paucitatis negligentia corrumpatur.
Abbreviated transcription (Latin):
÷ regni celestis et̾nitas. Amat luxuriosꝰ speciosã
s ñ amat castã. Sic q̃n carnał ãiꝰ. tactus pulcͥ¬
tudĩe religiõis. religionis induit habitũ. c̃ aũ
castitatis mundiciã inuen̾it. displicet ei ꝗ pla¬
inqͥt uxortua aute te: accipe eam. ⁊ recurre
huc. Suꝑ hunc locũ dicit b̾atꝰ ambrosius
in scd̾o libro quẽ faat de abͣham. Intueniꝰ¬
inqͥt aliꝙ̃ intẽꝑantẽ. qui intuitꝰ castitatis
grãm ⁊ qͣdq̃ eiꝰ captꝰ decore. seq̃ndã putet: d̾iñ
pedisseq eiꝰ nesciens qͥbꝰ incedit comitata
sobrietatẽ. s. ⁊ modestiã. ac u̾e cundiã parsi¬
moniã cibi. fugã lascuue. seriam cauciõem
⁊ repugnet. ñ ne dicit. putabã rẽ faciliorem¬
I castimoniã seqͥ supͣ hum̾os mõs supͣ uͥes
meas÷. rarꝰ cui ista uingat᷑. Recedat gͦ de fi

Expanded text:
t regni coelestis aeternitas. Amat luxuriosus speciosam, sed non amat castam, si quandoque carnalis animus tactus pulchritudine religionis, ejus induit habitum. Cum autem castitatis munditiam reperit, displicet quod plainquit, uxor tua ante te, accipe eam, recede hinc . Super hunc locum beatus Ambrosius in secundo libro quem fecit de Abraham: « Intuetus castitatis gratiam quodam ejus captus decore sequendam putet, deinde pedissequas ejus nesciens, quibus incedit comitata, sobrietatem scilicet et modestiam ac verecundiam, parcimoniam cibi, fugam lasciviae, seriam cautionem,  repugnet, nonne dicit: « Putabam rem faciliorem castimoniam sequi. Supra humeros meos, supra vires meas est, rarus cui ista jungatur. » Reced
Abbreviated transcription (Latin):
arga÷ infirmis religio. Qͣtuor aũ sunt
infirmitatis species. Quidã ã sunt qͥ infir¬
ĩseͥumitate ad tẽpꝰ rececbũde. Ali yuero con¬
buł uacans. ⁊ licet oculus eoꝵ cecutiens
tenebͣscat. licet manꝰ deremebunda cessi
ab oꝑe. licet offm̃ suũ pes ignoret. licet ⁊odĩ
corporẽ ⁊ aĩs caruꝰ incedat. tñ ut ait bedtꝰ¬

Expanded text:
a est infirmis religio. Quatuor autem sunt infirmitatis species. Quidam enim sunt qui infirinfirmitate ad tempus recedente, alii vero conbulis vacans, et licet oculus eorum caecutiens tenebrescat, licet manus tremebunda cesset ab opere, licet officium suum pes ignoret, licet totus corpore et animo curvus incedat, tamen, ut ait beat
Abbreviated transcription (Latin):
onis optima religio. Bonoᷤ fac̃ rerum
distributio. melior es mundi renuntiatõ.
optimos aut̃ religionis cohabitatio. Mundꝰ
cit n qñ de malobonũ de bono meliorem.
de meliori optimũ ⁊ ħ fit qñ cħs uisitat ĩpi

Expanded text:
Bonis est optima religio. Bonos facit rerum distributio, meliores mundi renuntiatio, optimos autem, religionis cohabitatio. Munduscit enim quandoque de malo bonum, de bono meliorem, de meliori optimum, et hoc fit quando visitat impium
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bũ dĩ amarũ uidet᷑ ei. Si aliqͦtiens artͥuiᷤ
corrigatꝰ. Sic filii ꝓpħaꝵ cũ uenissent ad
domũ elisei. p̃cepͤ eliseꝰ coco suo ut refec¬
tionẽ eispararet. Cũ ã gustassent illi pul¬
m̃tũ cũ h̃bis coctũ. ⁊ ĩuenissent a marissim̃.¬
ceperunt clamare. homo di mors in olla.¬

Expanded text:
i, si aliquoties arctius corrigatur. Sic filii prophetarum cum venissent ad domum Elisei, praecepit Eliseus coquo suo ut refectionem eis pararet. Cum autem gustassent illi pulmentum in herbis coctum, et invenissent amarissimueperunt clamare: Mors est in olla