comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cantibus. tͣm᷑ ĩ sic filiis post mortẽ
patris hec dicentibns ⁊ oñdentibus
pr̃is testamentũ ⁊ heredib eristen¬
tious in qnͣtũ pater eos scͥpserit et
au imperio hec ꝑcipientio ut ĩ u¬
no eotem qͦ hoc quod agitur sit
doniũ prĩs ⁊ principis .i. dice̾ natu¬
re simul ⁊ legis ⁊ hec dm̃s nullũ
anteriorem legittimũ ꝑimentes
modum. s ⁊̃ hunc addentes in qͥ¬
bns iiõ accipere nõ licet. oĩo enĩ
suis existentio demnde naturalio
procreatis. aut pumitus natis ne

Expanded text:
ost mortem patris et hoc docentibus et ostendentibus patris testamentum, et heredibus existentibus in quantum pater eos scripserit, et ab imperio hoc percipientibus, ut in uno eodemque hoc quod agitur sit donum patris et principis, idem est dicere naturae simul et legis. Et haec dicimus nullum anteriorem legitimum perimentes modum, sed etiam hunc addentes in quibus illos accipere non licet. Omnino enim suis existentibus, deinde naturalibus procreates aut primitu
Abbreviated transcription (Latin):
mam nõ habet soboiem filios o¬
restituere nature ⁊ antiquam in¬
genuitatem si ex lioera eis fiant
et suos decreto ⁊ su̾ potestate hr̃e.
neq enim a principio qñ sola nͣ
sanctiebat hominis ante quam
scͥpte ꝯueturent leges. fuit que¬
dam differencia naturaus atq
ł̾imi. set antiquis parentib anti¬
qui fili mox ut p̾cedeuarit fiebãt
l̾imi ⁊ sicuit inltberis natura qͥ¬
dem uberos fecit omnes. betia u̾o
ẜuitutem ad in uen̾arit. sic ⁊̃ hinc

Expanded text:
mam non habeat sobolem, filios restituere naturae et antiquae ingenuitati, si ex libera ei fiant, et suos de cetero et sub potestate habere. Neque enim a principio, quando sola natura sanciebat hominibus, antequam scriptae provenirent leges, fuit quandam differentia naturalis atque legitimi, sed antiquis parentibus antiqui filii mox ut procedebant fiebant legitimi, et sicut in liberis natura quidem liberos fecit omnes, bella vero servitutem adinvenerunt, sic etiam hinc
Abbreviated transcription (Latin):
suis in taib casibus nõ existenti¬
bus. sicut eĩ quidam a p̾cedentib
nobis ad inuentus est modꝰ qui
lt̾tos ad in genuitatem deducit.
p̾mandans quidem quid̃ eos ciͦ
dam alio actu. ⁊ dans eis aureoꝵ
turam que seruũ ⁊liberum ab
ucio nõ discreuit. set liberam ho¬
minis fet̃ ꝓiẽ sic ⁊ nos hunc i¬
odũ adinuenimꝰ cause ⁊ licebit
id pr̃i ut in hiis qui dudũ a no¬
bis dicti st̃ modis ur ⁊̃ siquis alt̾
otcurrerit talis multe namq s

Expanded text:
n talibus casibus non existentibus. Sicut enim est quidam a praecedentibus nobis adinventus modus qui libertos ad ingenuitatem deducit, praemundans quidem eos alio quodam actu et dans eis aureoruturam, quae servum et liberum ab initio non discrevit, sed liberum hominis fecit prolem: sic et nos hunc modum adiuvenimus causae. Et licebit id patri, ut in his qui dudum a nobis dicti sunt modis, vel etiam si quis alter occurrerit talis multae namque s
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ secundus iste modus est. ⁊ qui
filios grauat in priori quid̃ postͫ
matͥs in secundo u̾o ꝑ id quod illa
et ad ea que de dotib sanctita st̃
a nou̾ respiciebat. fili u̾o sencien¬
tes qm̃ quedam in opinata eue¬
nissent ad matrem eoꝵ. licet rix¬
orem nõ s̾imam existentem a
quodã cognato diuite malig¬
ne simul ⁊ dolose agentes. ma¬
trem occultau̾int. ne eos facere
łimos ẽẽ pr̃i possibile ⁊ morien¬
te forte matre mat̾naꝵ reꝵ er
bus dat bñfaciens lex. taubus
itaq resst̾e artib legis est ꝓpriũ sõ¬
tilis quam inp̾senti canctimus.

Expanded text:
. Quapropter secundus iste modus est qui filios gravat, in priori quidem per mortem matris, in secundo vero per id quod illa et ad ea quae de dotibus sancita sunt a nobis respiciebat, filii vero sentientes quoniam quaedam inopinate venissent ad matrem eorum licet uxorem non legitimam existentem a quodam cognato divitiae, maligne simul et dolose agentes matrem occultaverunt, ne eos facere legitimos esset patri possibile et moriente forte matre maternarum rerubus dat bene faciens lex. Talibus itaque resistere artibus legis est proprium subtilis, quam in praesenti sancimus.
Abbreviated transcription (Latin):
dioceses sõ se ꝯstitutas in omni y¬
talia alibia ⁊ insuł et oriente ⁊ ꝙ¬
cũ in illirico est ⁊ sciens omnes
quo eoꝵ curã habemus deo qͥ tan¬
ta nob̃ ꝯtulit offerentem legem
qͥ magnã nob̾ ꝓeis repencationẽ
dabit dum talia ꝓ cã sb̃iectoꝵ sa¬

Expanded text:
 in omni Italia et Libya et insulis et Oriente et quodcumque in Illyrico est, et scient omnes quomodo eorum curam habemus, deo qui tanta nobis contulit offerentes legem, qui magnam nobis pro eis repensationem dabit, dum talia pro causa subiectorum sa
Abbreviated transcription (Latin):
ficient̾ ab inicio ꝓmulgatũ. set
multa indig̾e̾ correctione ut ad
nature uarietatem ⁊ eius machi¬
nationes sufficiat. ¶Igitur de hi¬
is qui ex naturalibus ad ius suo¬
rum ꝑueniunt inuitas ⁊ uarias
oscͥpsimuc leges exhiis autem o¬
que a natura reꝵ ꝑ singula mo

Expanded text:
ficienter ab initio promulgatum, sed multa indigere correctione, ut ad naturae varietatem et eius machinationes sufficiat. Igitur de his qui ex naturalibus ad ius suorum perveniunt multas et varias conscripsimus leges, ex his autem quae a natura rerum per singula mo
Abbreviated transcription (Latin):
sũ pragiaticis sũ auis dotali qͦ¬
dam sibi iargitis erĩt oĩo inf̾me
iudicib maximã soluentib penã.
si oĩo susceperint ⁊ nõ hoc ꝙ fit
solum medebut᷑. s ꝙ ⁊̃ faciend̃
est. ⁊ enim si post hoc taie aͥd im¬
petretur ab aliquib itr̃oꝵ sb̃iecto¬
rum aut alio quol quib prius ĩ¬
ter dicimꝰ int̾ quos ꝯplectim᷑ sic̃¬

Expanded text:
sive pragmaticis sive aliis de tali qusive pragmaticis sive aliis de tali quodam sibi largitis, erunt omnino infirmae, iudicibus maximam solventibus poenam, si omnino susceperint. Et non hoc quod fit solum medebuntur, sed et quod faciendum est. Etenim si posthaec tale aliquid impetretur ab aliquibus nostrorum subiectorum aut ab alio quolibet quibus prius interdiximus, inter quos complectimur, sic
Abbreviated transcription (Latin):
multa ꝑte curamuc płimos ma¬
loꝵ iudicum ĩ ꝓuintiis appeliatio¬
num ꝯstituentes ur apud illos ma¬
gis appellatio qñ nõ de maximo
netur maxima ciuitate ¶hanc
dicentes insticie legem ad huc po¬
cius faciemꝰ eam iustiorẽ si nul
clesiaꝵ largitum sit. aut alicui
uenerarniũ sceriodoch oꝵ aut a¬
uis reuerentissimis domib. autꝰ
cuil ip̃aꝵ imperialiũ domiũ. auit
cacro patͥmonio aut sacris pͥnatis
cibus aut in potentatu positis aũ
sõ nobis constitutis hominib. s õs
obediant iegi ⁊ sulcumbentes iusticie
sanctiom honorent eam ⁊ ꝑ oĩa ha¬
benĩt sortẽ nõ solũ in semet ipĩs res¬
picientes. s in futuras successiones
⁊ scientes qr ⁊ nich̾ pene insemet ip̃o
manet. s curet naturam semper
multas euoluens mutationes qͣs
solum mõ ⁊ imperatore sequente
dĩti. hec gubernare mediocriter
et mansuete ualente. ¶ Si u̾o qͥs¬
quã utatur aliquib sacris formꝰ

Expanded text:
multa parte curavimus, plurimos mamulta parte curavimus, plurimos maiorum iudicum in provinciis appellationstituentes, ut apud illos magis appellatio, quando non de maximo netur maxima civitate. Hanc dicantes iustitiae legem adhuc potius faciemus eam iustiorem, si nulclesiarum largitum est aut alicui venerabilium xenodochiorum aut aliis reverentissimis domibus, aut cuilibet ipsarum imperialium domuum aut sacro patrimonio aut sacris privatis, cibus aut in potentatu positis aut omnino sub nos constitutis hominibus: sed omnes oboediant legi et succumbentes iustitiae sanctioni honorent eam et per omnia habeant fortem, non solum in semet ipsos respicientes, sed etiam in futuras successiones, et scientes quia nihil paene in semet ipso manet, sed currit natura semper multas evolvens mutationes, quas solummodo et imperatore sequente deum haec gubernare mediocriter et mansuete valente. Si vero quisquam utatur aliquibus sacris formis
Abbreviated transcription (Latin):
tapitur ¶Si uo ille quidem for sã
aut uenerit aut miserit qm̃ ꝙͣ.
accusator aũt desit. tunc ⁊ absol¬
uere eum ⁊ dampna eius mede
aꝵ iusticie prenalere. nec latet
nos qr forsan n hoc sufficiet ad ꝑ¬
iudicantes potentiorio magis
as uenientib p̾stent. p tmñ no¬
uimus pũma in iusticiaꝵ curata
ab hac legis latione mag̃ aũt qnͣ¬
tum ad nos est totum crit . am
qui nõ alit̾ tradimꝰ cingula nisi
prius ius iurand̾ sb̾ierint hec ac¬
cipientes iucte omnib iudicare ⁊
puras ẜuare manus. nõ puto
post presentem legẽ alt̾o quol
egebimus augniento. si ilu qͥd̾
iuste iudicent ad legẽ simul. ⁊
iusiurand̾ respicientes. ¶ abripi¬
at autem nlłs ꝓuincialib cin¬
gulis uiolentos nullo utens pri¬
uilegio ant potestate aut forma
nͥ forte sacra nr̃a pͣgmnatica fo o
occõne publice cause ꝓcedenis ex¬
hibitũ hic qm̃ ꝑiam inferri pre¬
cipiat. aut ex ͣ hoc faciat quale
est suꝑ appellationib l ĩ hoc ex

Expanded text:
tabitur. Si vero ille quidem forsan advenerit aut miserit quempiam, accusator autem desit, tunc et absolvere reum et damna eius mederarum iustitiae praevalere. Nec latet nos quia forsan neque hoc sufficiet ad magis as venientibus praestent. Sed tamen novimus plurima iniustitiarum curata ab hac legislatione, magis autem, quantum ad nos est, totum erit sanatum. Nam qui non aliter tradimus cingula, nisi prius iusiurandum subierint haec accipientes iuste omnibus iudicare et puras servare manus, non puto post praesentem legem altero quolibet egebimus augmento, si illi quidem iuste iudicent ad legem simul et iusiurandam respicientes. Caput IV Abripiat autem nullus provincialibus cingulis violentos, nullo utens privilegio aut potestate aut forma, nisi forte sacra nostra pragmatica forma occasione publicae causae procedens exhibitum hic quempiam fieri praecipiat, aut lex hoc faciat quale est super appellationibus, licet etiam hoc ex
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ simus aute quod pteriit arans.
in nr̃is ꝓgenitorib ⁊ nob̾ donauit
qm̃ hanc nob̾ damus legis latio¬
nem omnẽ uob̾ cautelam ꝯferen¬
tes ⁊ n itinere fatigambimini iõ¬
giore. ni adu̾sus marimos lacͥmi¬
bitis. n nos culpabitis tanꝙͣ ħ nõ
corrigentes. s imusquicq de ꝓxĩo
respiciens penam in quib forte dã¬
ꝑnificat᷑ aut leditur ⁊ haricꝰ curam
uidens magnũ ⁊ bonũ laudabit
deũ qui hoc mos sanctire bñ et
iucte illuminauit. Sit gͦ peniam
calia comittentib aut suscipienti¬
bus iudicib ⁊ singuli casus. ⁊ .x.

Expanded text:
, simul autem quod praeteriit curans. et nostris progenitoribus et nobis donavit, quoniam hanc vobis damus legislationem omnem vobis cautelam conferentes, et neque itinere fatigabimini longiore neque adversus maximos lacrimabitis neque nos culpabitis tamquam haec non corrigentes, sed unusquisque de proximo respiciens poenam in quibus forte damnificabitur aut laedetur, et hanc curam videns magnum et bonum laudabit deum, qui haec nos sancire bene et iuste illuminavit. Sit ergo poena talia committentibus aut suscipientib
Abbreviated transcription (Latin):
liusc arbitramur ꝯstitu̾e ꝯpetenter
ꝙ ex pu̾mo cancaꝵ experimento ꝯg¬
nouimus multe quid̃ ꝯtinue li¬
tes nuntiare maiestati ad opus o¬
nos deduxĩt legis. quia enĩ ⁊ an¬
tiquis ꝓmulgatum est legib et
a nouis ip̃is sunt. ħ cadem ꝯstituta
ut ⁊ miptie exͣ dotalia documenta
ex soio affectu uaieant ⁊ rate sint.
s faisitatis contraetib nr̃a ex hoc est

Expanded text:
lius arbitramur constituere competenter, quod ex plurimo causarum experimento cognovimus; multae quidem et continuae lites nuntiatae nostrae maiestati ad opus nos deduxerunt legis. Quia enim et antiquis promulgatum est legibus et a nobis ipsis sunt haec eadem constituta, ut nuptiae et extra dotalia documenta ex solo affecta valeant et ratae sint, sed falsatis contractibus nostra ex hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
ec ĩtͣ mu̾um p̾stitutũ ordie iiͣto
me dicos ĩnuuntatem hr̃e sepe ꝯsti¬
tutum ẽ cum oz eis dec̾to decurion¬
tus gͣmaticos ⁊̃ ⁊ ꝓfessores alios lr̃aꝵ¬
⁊ dectores legum una cum uxorib
⁊ filiis nec nõ ⁊̃ reb quas uncuntati¬
b sus possident ab oĩfunctione. ⁊
is hospites recipere. nec ullo fũgi
mun̾e noc ad iud̃in deducił exhi¬
b̾i uł ĩiuriam pati ut siquis cos
uerau̾it. pena arbitrio iudicis plec¬
tetur. Mcedes aũt eoꝵ ⁊ salaua eis
reddi iubemus. ⁊ quo facilius lib̾¬
alib studiis ⁊ memoeatis artib
uiultos instituant. mp̃e.¬

Expanded text:
ec intra numerum praestitutum ordine invito medicos immunitatem habere saepe constitutum est, cum oportet eis decreto decuriontris, grammaticos et professores alios litterarum una cum uxoribus et filiis nec non etiam rebus, quas in civitatibus suis possident, ab omni functione et is hospites recipere nec ullo fungi munere nec ad iudicium deduci vel exhiberi vel iniuriam pati, ut, si quis eos vexaverit, poena arbitrario iudicis plectetur. Mercedes etiam eorum et salaria reddi iubemus, quo facilius liberalibus studiis et memoratis artibus multos instituant.
Abbreviated transcription (Latin):
rchiatri scientes annouaria sibi ꝯ¬
moda appłi ꝯmodis mĩstrari ohon¬
este obsequi te unorib maliut ꝙͣ
turpit̾ ẜuire diuitib ¶ Quos ⁊̃ ea pa¬
timur acciꝑe que sani offerunt ꝓob
sequiis nea que ꝑiditantes ꝓ salu¬
te ꝓmittunt.
quis in archiatri defuncti ẽ loco pro
ꝑticeps fiat quam primis qui ĩord̾ie
repientur .uii. uel eo amplius iudi¬
c̃ãtib ydoneꝰ aꝓpbetur sita tũut
quicum fu̾it admissusuo ĩpͣĩoꝵ nu

Expanded text:
rchiatri scientes annonaria sibi commoda a populi commodis ministrari honeste obsequi tenuioribus malint quam turpiter servire divitibus. Quos etiam ea patimur accipere, quae sani offerunt pro obsequiis, non ea, quae periclitantes pro salute promittunt. quis in archiatri defuncti est locum prte eorum particeps fiat, quam primis qui in ordine reperientur septem vel eo amplius iudicantibus idoneus approbetur: ita tamen ut, quicumque fuerit a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ nũt hoc renouamꝰ. si eĩ scͥptimi
sit debitum ⁊ nõ scͥpta proferatur
tunc susceptiuilem eã ap̃ idices cẽ
dũ ħ oc ip̃m assumant᷑ testes ut ꝓ
facienda solutione aut memorie
fc̃e alicui iam solutionis ⁊ ꝯfessio¬
ne euis qui peccumas accepit testi¬
moniũ ꝑhibeant uiri fide digni ꝯ¬
stituti. aut ĩ cãm testimonii forte
faciant manifestã. hec aut̃ ĩ aina
et ex tnͣsitu prohwbita testimonia
nua modis omnib uale rõne ⁊ hiꝰ¬

Expanded text:
 nunc hoc renovamus. Si enim scriptum sit debitum et non scripta proferatur tunc susceptibilem eam apud iudices esse, dum ad hoc ipsum assumantur testes, ut pro facienda solutione aut memoria factae alicuius iam solutionis et confessione eius qui pecunias accepit testimonium perhibeant viri fide digni constituti, aut etiam causam testimonii forte faciant manifestam. Haec autem inania et ex transitu perhibita testimonia nulla modis omnibus valere rati
Abbreviated transcription (Latin):
ot̃o facuitas testimoniis qͥd̾ nõ e¬
ditis n in ꝓuinciis. set gestis datis
eis a quib ꝓducunt᷑ aut eoꝵ ad uec¬
sariis s̾gectis monum̃toꝵ signa ꝑ¬
cipientib tita huc aut in ꝓuincus
destinaridis a indicib ne qñ forsan
i aliis geret testibus cause nature
et excludatur p̃p̃ editionẽ testium
adiectio. ¶ hec oĩa in peccuniariis.
qõnib intelligentes. In cͥminalib
eĩ inquib de magnis cet periculũ
õĩor modis ap̃ indices p̾sentari tes¬
tes ⁊ que st̃ eius ꝯgnita edoc̾e. nͥ ⁊
torm̃toꝵ forsan erit temꝑus aliis

Expanded text:
omnibus facultas; testimoniis quidem non eomnibus facultas; testimoniis quidem non editis neque in provinciis, sed gestis datis eis a quibus producuntur aut eorum adversariis sub gestis monumentorum signa percipientibus, et ita huc aut in provinciis destinandis a iudicibus, ne quando forsan et aliis egeat testibus causae natura et excludatur propter editionem testium adiectio. Haec omnia in pecuniariis quaestionibus intellegentes; in criminalibus enim, in quibus de magnis est periculum, omnibus modis apud iudices praesentari testes et quae sunt eis cognita edocere, ubi et tormentorum forsan erit tempus et alius
Abbreviated transcription (Latin):
dec̾nente ⁊ sufficiens temporis sꝑaci¬
nm diffimiente deduc̾e intra ꝓuin¬
ciam testes ⁊ huc retnͣs mitt̾e litem ges¬
tis ꝓlatis ⁊ ab codemindicari iudice.
littigant. hic u̾o testes hñt ut tene
uinciã iudicanti dirig̾e̾ hic ut pre¬
sentent᷑. testes aut testationes oĩo
tentur ⁊t̾m adeum referri lites ⁊ si
aꝓunicia in ꝓuinciã hcͤ petantur fĩ
sc̃imus pp̃ prorationũ habundanti¬
am ⁊ hoc uale̾ ⁊ posse ĩ a ꝓuincia huc
ab eo quod index est in ꝓuincia des¬
tinari ⁊ abimo qr nob̾ diffinitꝰ fu¬
erit eloquentissuimoꝵ iudicũ ĩ locu¬
tionem de eo aiudice fc̃a. testatioẽs
dari ⁊ a pronincia alia ĩ aliã ꝓuinci
am apud defensorem aũ ap̃ p̾sidem
testificationib ex int̾ locutione iu¬
quẽadmod̾ hic in ꝓuincia apud iu¬
dices aut defensores de ꝓductione s¬
testiũ agi scĩta sunit. tta ⁊ a ꝓuircia
in ꝓuinciã ⁊ a ꝓuincia hic teneat.
et ꝑfecta ꝑominia sit ꝓbationum

Expanded text:
decernente et sufficiens temporis spatium detiniente deducere intra provinciam testes et huc transmittere litem gestis perlatis et ab eodem iudicari iudice, litigant hic vero testes habent, ut teneasse in provincia iudicanti dirigere huc, ut praesententur testes aut testationes omnino dentur, et iterum ad eum referri lites, et si a provincia in provinciam haec petantur fieri: sancimus propter probationum abundantiam et hoc valere, et posse etiam a provincia huc ab eo qui iudex est in provincia destinari et ab uno qui a nobis definitus fuerit eloquentissimorum iudicum, interlocutione de eo a iudice facta, testationes dari, et a provincia alia in aliam provinciam aut apud defensorem aut apud praesidem testificationibus ex interlocutione iuquemadmodum hinc in provincia apud iudices aut defensores de productione testium agi sancita sunt, ita et a provincia in provinciam et a provincia huc teneat, et perfecta per omnia sit probationum
Abbreviated transcription (Latin):
los nõ ꝯpenendos testitoniũ da¬
re qui añ mediatores scĩ sunt iꝑ¬
sis ⁊ quidam abutunt᷑ hoc ⁊ tes¬
timonio uolunt uti scĩmus sii
traq pars ꝯsenciat ⁊ quod medi¬
ator eoꝵ fiat testificatoꝵ. ꝯponan¬
tur eĩ ca que ab eo dicintur cõ¬
pellere eum ⁊ nolentem testimo¬
niũ ꝑhibere ꝓhibitionem. p̃õ ꝙͣ

Expanded text:
los non compellendos testimonium dalos non compellendos testimonium dare qui ante mediatores facti sunt ipsis, et quidam abutuntur hoc et testimonio nolunt uti, sancimus, si utraque pars consentiat, quod mediator eorum fiat testificator, componantur enim ea quae ab eo dicuntur, compellere eum et nolentem testimonium perhibere, prohibiti
Abbreviated transcription (Latin):
is u̾o liber affirmetur ꝯstitutus
siquid̃ exnatiuitate. Impleatur
quidem testimoniũ. disputatio¬
nũ u̾o de statu ỹuata rõne. ut si
apparu̾it fortime ẜuilis cẽ eius
testimoniũ ac sin datum fu̾it
ita sit. ¶ Siu̾o li̾tũ se dicat ꝯpei¬
latur demonstrare pͥmũ in stru¬
mentũ in quo lib̾tatem ꝑceperit
et sic testetur. sin u̾o malia pro¬
uincia libertatẽ dicat perceptã
aut nõ ẽẽ in proptu sibi probati¬
ones ⁊ hoc euident̾ iuraint. tes¬
tatio quidem scribatur ñ mongͣ¬
to u̾o manumissionis ĩstrum̃to
is qui deduxit eum ñ utetur eius
diosum p̾sentem ad testimoniũ¬
ꝯstitutũ ⁊ approbau̾it statim qd̾
cͥminał int̾ eos lis monetur nõ
assit testm̃ qui usq ad eo infestꝰ
ost donec de cͥmine iudicetur. si
u̾o alit̾ odiosus ẽẽ dicitur aut ⁊¬
uentus pecumarie ꝓcedat quid̃
testatio. tempore u̾o disputatio¬
ꝓposuimꝰ legem nõ in peccuna¬
riis causis uolentes testificari sl¬

Expanded text:
is vero liber affirmetur constitutus, si quidem ex nativitate, impleatur quidem testimonium, disputationum vero de statu servata ratione, ut si apparuerit fortunae servilis esse, eius testimonium ac si neque datum fuerit ita sit. Si vero libertum se dicat, compellatur demonstrare primum instrumentum in quo libertatem percepit, et sic testetur. Sin vero in alia provincia libertatem dicat perceptam aut non esse in promptu sibi probationes, et hoc evidenter iuraverit, testatio quidem scribatur, non monstrato vero manumissionis instrumento is qui deduxit eum non utetur eius diosum praesentem ad testimoniustitutum, et adprobaverit statim quod criminalis inter eos lis movetur, non adsit ad testimonium qui usque adeo infestus est, donec de crimine iudicetur. Si vero aliter odiosus esse dicitur aut conventus pecuniarie, procedat quidem testatio, tempori vero disputatioposuimus legem, ut in pecuniariis causis nolentes testificari il
Abbreviated transcription (Latin):
cerit disputationẽ nõ tñ eam de¬
derit ei qui t̾cio dudũ fecit testiũ
sit is qui eos ꝑduxerat que testi¬
moniis desunt. hoc adici tunc dan¬
dum ẽe ⁊ quartã ꝓ ductionẽ testi
traxit n ꝑtinctatũ est testa¬
tiones n ip̃e n aͥs aduocatoꝵ eius¬
ant oĩo ꝓ eo agens n ꝑ aliquẽ do¬
lũ aũ macbinationẽ ur artẽ quar

Expanded text:
cerit disputationem, non tamen eam decerit disputationem, non tamen eam dederit ei qui tertio dudum fecit testium m edoctus sit is qui eos produxerat, quae testimoniis desunt haec adici, tunc dandum est et quartam productionem testinioribus fide et plurimis dicta fuerint considerent. Si vero astu apparuerint malignantes et ex hoc incidentes in contrarietatem, neque inmunes eos derelin
Abbreviated transcription (Latin):
nie dicant᷑ solute tabularii duo
tm̃ mõ ħ̃ dixerĩt audis̃e se teste
p̾sente millo ⁊ debitum ĩscͥptis o¬
stitutũ ⁊ fatente scribere ex hoc
sciente ⁊ ualente ꝑ proprias litte¬
ras hec manifesra facere quidem
ex ino odio hñtes occõnem presẽ
qui nͥ ẜ auꝙ̃ errorẽ fortuitũ ⁊ nõ¬
asti ꝯͣria dicentes demõst rentur.
ĩ portũ ẽẽ ⁊ uelle ⁊ quat᷑ deduce̾tes
testes. scĩmꝰ nr̃os indices ħ maxĩe
ꝯsiderare ⁊ si t̾cio iã ꝓducti sunt
testes ⁊ ab eo qui testes ꝑduxit cõ¬
ducente teditũ accipiente it̾m pec
suspicione hĩta ne forte relictis ꝯ¬
quid̾ priorio ⁊ dud̾ manifestis pẽt̾
cor testimonia fcĩs ille nõ ꝓductio¬
nẽ testiũ sec de p̾cedentib añ non
testificatis aditatinento aũ coꝵ de¬
positionib emendationẽ desideret.
siu̾o deducens quid̃ testes editionẽ
nõ dñ acceperit. n ꝑleg̾it testatio¬
nes n ip̃e ne q aliis aduocatoꝵ eiꝰ¬

Expanded text:
niae dicantur solutae, tabularii duo tantummodo hoc dixerunt audisse se, teste praesente nullo et debito in scriptis constituto et fatente scribere ex hoc sciente et valente per proprias litteras haec manifesta facere. Quod ex illo odio habentes occasionem praeset is quidem qui mercede hoc egit decessit, alius autem exactus est debitum  et velle et quater deducere testes, sancimus nostros iudices haec maxime considerare, et si tertio iam producti sunt testes, et ab eo qui testes deduxit conbus pestiferas concedimus, neque si suspicione habita, ne forte relictis quidem prioribus et dudum manifestis propter horum testimonia factis ille non productionem testium, sed de praecedentibus aut non testificatis additamentum aut eorum depositionibus emendationem desideret. Si vero deducens quidem testes editionem nondum acceperit neque perlegerit testationes neque ipse neque aliquis advocatorum ei
Abbreviated transcription (Latin):
titatẽ eis impon̾e. ẜ quod iudex ꝯ¬
estimau̾it hoc fi̾. Illud tcñ ĩ du¬
biũ est qͥi ⁊ semel ꝓducens testes
aut bis ⁊ testificationes tͣctau̾it
aut adu̾cario hoc faciente ip̃e dis¬
putationẽ acceperit ⁊ ex boc didis¬
cerit testificata nõ habebit oĩo li¬
ocenciã unam ult̾ius uti testiũ pro¬
legem ut siquis hic utem ex̾cet

Expanded text:
citatem eis imponere, secundum quod iudex aestimaverit hoc fieri. Illud tamen indubium est, quia etsi semel producens testes aut his aut testificationes tractaverit, aut adversario hoc faciente ipse disputationem acceperit et ex hoc didicerit testificata, non habebit omnino licentiam ulla ulterius uti testium prolegem, ut si quis hic litem exercet
Abbreviated transcription (Latin):
dicib obseruandis. siue maioreᷤᷤ
sine minores sint. ⁊ su nihac o¬
magna ciuitate sũ foris in ꝓuin¬
ciis ut et ea que de testioz sunt qͣn¬
tum possibile est nob̾ corrigentes
ad buc purius ⁊ sanctius lites a¬
gi p̾paramꝰ ꝑ quas ⁊ cognitiones
fĩ aiudicib omnib deminis ꝓpo¬
sitis euuangeliis sc̃imus ⁊ incin¬
rand̾ sb̾ire ⁊ pulsantes ⁊ pulsatos
et aduocatos. p̾cipimꝰ ubic dñi
inspect orem ⁊ ooꝵ qui iudicant
et quib iudicantur ⁊ qͥ tectimo¬
ꝯmemoratio ⁊ p̾sencia munda
litiũ ⁊citͣ suspitionem utiganti¬
b fiat ꝙͣ u̾o legem tenere nolu¬
mus decet̾o omni tempore q̃ gͥ¬

Expanded text:
dicibus observandis, sive maiores dicibus observandis, sive maiores sive minores sint et sive in hac magna civitate sive foris in provinciis, ut et ea quae de testibus sunt quantum possibile nobis est corrigentes adhuc purius et sanctius lites agi praeparemus; per quas et cognitiones fieri a iudicibus omnibus divinis propositis evangeliis sancimus et iusiurandum subire et pulsantes et pulsatos et advocatos praecipimus, ubique deo inspectore et eorum qui iudicant et quibus iudicatur et qui testimocommemoratio et praesentia munda litium et citra suspicionem litigantibus fiat. Quam vero legem tenere volumus de cetero omni tempore.
Abbreviated transcription (Latin):
tociens actum scimus quid̾ quod
dam aut locoꝵ defensores. aut a¬
pud clarissimos ꝓ ninciaꝵ iudices
aut forte ut assolet hic apud ui¬
rum clarissimũ magrm̃ censue
in grediunt᷑ ⁊ quermit᷑ tanquã
ab aliquo sustinentes aliquid ccͣ
leges. aut alit̾ lesi. aut dampni¬
ficati testes uolentes ꝓduc̾e̾. nõ
ut in posterũ opponatur eis qd
tiones dantur ad monitũ a iudi¬
ce siue defensore p̾sentem ẽẽ ⁊
audire ad testationes ¶Si u̾o uo¬
luit aduenire set respuerit. ut
ex hoc ab uma parte testimoni¬
a dentur ut ẜ hoc ipm̃ ĩ utilia
eẽnt. sanctimꝰ hiꝰ testat.ones i
cus abiem aliꝙͣ nect̃itatẽ deduci
nõ possint simul adͥuenienti erit
et nullũ iuuamen ex sua ꝓt̾uitate
ei efficietur. set uideant᷑ quidem
ei ad disputand̾ de hiis liceb̾ hiis
am minime aduenientis testa¬
tionib opponere ũ ualente om¬
nib aliis que de testib ex ab hiis
qui añ nos ⁊ auob̾ ip̃is dicta st̾ ⁊
scĩta. fixis manentib ⁊ antĩs ii¬

Expanded text:
totiens actum scimus, quod quidam aut apud locorum defensores aut apud clarissimos provinciarum iudices aut forte ut adsolet hic apud virum clarissimum magistrum census ingrediuntur et queruntur, tamquam ab aliquo sustinentes aliquid contra leges aut aliter laesi aut damnificati testes volentes producere: et ut non in posterum opponatur eis, qutiones dantur, admonitum a iudice sive defensore praesentem esse et audire adtestationes. Si vero noluerit advenire, sed respuerit, ut ex hoc ab una parte testimonia dentur, ut secundum hoc ipsum inutilia esse, sancimus huiusmodi testationes ita cusabilem aliquam necessitatem deduci non possit, similis advenienti erit, et nullum iuvamen ex sua protervitate ei efficietur, sed videantur quidemei ad disputandum de his, licebit his am minime advenientis, testationibus opponere non valente. Omnibus aliis quae de testibus et ab his qui ante nos et a nobis ipsis dicta sunt et sancita fixis manentibus et a nostris iu
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ gectũ in uenimꝰ in tescarnento
ostensa testiũ falsitate pessima a
fumcta testaiix. testiũ u̾o quidã
tenentesiam mortue manũ ita
ꝑ cartam nͥgam fcãm ⁊ ex latere
diictara traxerĩt ⁊ signũ uenera¬
bilis crntis underi scͥpsisse defuric

Expanded text:
cem gestum invenimus in testamento cem gestum invenimus in testamento ostensa testium falsitate pessima apfuncta testatrix, testium vero quidam tenentes iam mortuae manum ita per cartam virgam rectam et ex latere ductam traxerunt et signum venerabilis crucis videri
Abbreviated transcription (Latin):
dem est dudñ ne cͥla
tat focle actoꝵ ⁊ calli¬
ogare plima hominũ ad cci¬
inueniente aĩas ꝑ iclitetur
migrare in contrariũ oxdo tmi¬
se. ⁊ c eĩ pate fiant que gesta
sunt testantur plurimi sec qͣ¬
ter⁊s ad huc ampliꝰ occulterit᷑.
nam alia quidẽ sciertes. alia u̾o
ꝓnũciantes aut q̃ nõ sunt diceri¬
tos d ip̃o confitentur qr ea que¬
fcã sunt nec ⁊ ꝓnũciant ad iudi¬
ciũ deduci querĩt. dĩo ita ꝑim̾e
testironia uͥ reꝵ in cautũ est¬
płiuns exictentib que nõ alit̾
licere aut̃ õto ⁊ tam̃ ⁊ ualde ui¬
lissimis testimoniũ ꝑhibere et
mnuitas exceptiones facientes ⁊
płimos ex cludentes ⁊ ip̃o testiũ
noĩe uł scemate. qr n̾o n post o¬
has ꝓhibitiones adhuc purũ est
tectiũ opus estimauimꝰ oportere
⁊nos adicere aͥd cause sb̾tilitati ⁊
faica testimonia qnͣtũ est possi¬
une minorare. taie eĩ quidam ĩ tc̃¬
clarissimũ birbime ꝓuincie iudi¬

Expanded text:
dem est dudum, ne quid lateat facile actorum, et calliditate plurima hominum adveniente animas periclitetur migrare in contrarium ordo causae. Non enim ut patefiant quae gesta sunt testantur plurimi, sed quatenus adhuc amplius occultentur. Nam alia quidem scientes alia vero pronuntiantes aut quae non sunt dicentes hoc ipso confitentur, quia ea quafacta sunt haec et pronuntiant et ad iudicium deduci quaerunt. Omnino itaque perimere testimonia ualiter licere autem omnibus etiam valde vilissimis testimonium, perhibere et multas exceptiones facientes et plurimos excludentes etiam ipso testium nomine vel schemate. Quia vero neque post has prohibitiones adhuc purum est testium opus, aestimavimus oportere et nos adicere aliquid causae subtilitati et falsa testimonia quantum est possibile minorare. Tale enim quiddam etclarissimum Bithyniae provinciae iudi
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃a sint ab antiquic leg̃ iatorib
in ꝓhuitione hosꝵ quos suspen¬
rer̾ĩt testimoniũ ꝑhibere rata
fanente sermoni bonoꝵ multoꝵ¬
q copia niroꝵ bone opinionis
eẽ oport̾e̾ testes ⁊ aucarentes hiꝰ
derogatione ꝑ dignitatis aut e¬
militie aut diuitiaꝵ aut officii
causam. aut siutales ꝯsistant ꝯ
ex noeo tñ qr sunt fide digni testi¬
moniũ ꝑyipere ⁊ nõ qnosdã arti¬
fices ignornes nõ ꝙ uilissimos
nec ninis opicuros ad restimo¬
niũ ꝓcedere. set ut siqua de huis
diroitano fu̾it possit facue de¬
monstrari tectiũ nita qr in citl¬
pabilis atq moderata est. ¶ Siio
ignoti quidam su̾int undiq ⁊
anquid apparu̾it cͥcetestimonii
ueritatẽ corrumpere festinantes.
posie cos ⁊̃ nerberib sy̾iacere. et
idices siquidem ãminiat᷑tor es
su̾tnt ip̃i hoc agant ¶gnio ali p̾¬

Expanded text:
dicta sunt ab antiquis legislatoribus in prohibitione horum quos suspenderunt testimonium perhibere rata favente sermoni multoopinionis esse oportere testes et aut carentes huiusmodi derogatione per dignitatis aut militias aut divitiarum aut officii causam, aut si non tales consistunt, ex utroque tamen quia sunt fide digni testimonium perhibere, et non quosdam artifices ignobiles neque vilissimos nec nimis obscuros ad testimonium procedere, sed ut si qua de his dubitatio fuerit, possit facile demonstrari testium vita, quia inculpabilis atque moderata est. Si vero ignoti quidam fuerint undique et aliquid apparuerint circa testimonii veritatem corrumpere festinantes, posse eos etiam verberibus subiacere; et iudices, si quidem administratores fuerint, ipsi hoc agant, si vero ali
Abbreviated transcription (Latin):
niris cuuł cauouem priuatis largi¬
cionib inp̾senti debent. nel nũc quã
ademptum uł postea impõitum ad
hanc iussion em ñ ꝑtinebunt. s pͥ¬
uato erratio canonẽ ꝙ̃ nũc agnos¬
cunt inferre exmore de bebunt dm̃¬
o firmitez ap̃ eos successoresq eo¬
⁊ ⁊ detemptatores pimodo ꝑman
ac imppetuum ualitura lege sc̃imꝰ
enicensium ciuitati seu ħitatoribꝰ
enis tam ius ex actoris quadr̃igẽto¬
rum solicoꝵ aureoꝵ canonis crnł
redditus ad tuam pr̃iam ꝑtinenti¬

Expanded text:
ilis canonem privatis largitionibus in praesenti praebent vel numquam ademptum vel postea impositum, ad hanc iussionem non pertinebunt, sed privato aerario canonem quem nunc agnoscunt inferre ex more debebunt, dominio firmiter apud eos successoresque eorum et detentatores pari modo permanin perpetuum valitura lege sancimus et Nicaeensium civitati seu habitatoribus eius tam ius exactionis quadringentorum solidorum annui canonis civilis reditus ad suam patriam pertinenti
Abbreviated transcription (Latin):
Uinfilios tuos pr̃ia põtate lib̾atos
ad huc miuores łima etate ẽẽdicaᷤ¬
dicasm̾ito postulas ut lib̾alib stud¬
iis ñ aduocentur. ⁊ ideo mun̾ib p̃a¬
lib que ad pr̾imõium ñ ꝑtiuent
ñ astugentur. siciuum ñ moꝑian¬

Expanded text:
um filios tuos patria potestate liberatos adhuc minores legitima aetate esse dicas, merito postulas, ut liberalibus studiis non avocentur. Et ideo muneribus personalibus quae ad patrimonium non pertinent non adstringentur
Abbreviated transcription (Latin):
brorum auͣcte nõui qui domin¬
o suo fidelitatem iurat. rsta sex
in memoria h̾re semꝑ d ĩcolu¬
me tutum honestum utile faci¬
pno dũosuo uel demunicioib¬
sins ꝑ quas tutus ẽẽ pot̃. hones¬
tum ne sit ei dampno de sua ius¬
ticia uelde alus causis que adho¬
nestatem eius ꝑtiue indẽtur ut¬
iter faciat ei difficile ne u̾o ꝙpꝰ¬

Expanded text:
brorum auctoritate notavi. Qui domino suo fidelitatem jurat, ista sex in memoria debet habere: Incolume, tutum, honestum, utile, facieto suo, vel de munitionibus, per quas tutus esse potest. Honestum, ne sit ei damnum de sua justitia, vel de aliis causis, quae ad honestatem ejus pertinere videntur. Utpoterat, faciat ei difficile, ne
Abbreviated transcription (Latin):
mina heredum scrwat intestam̃¬
tis. agnouimꝰ aut̃ ex hiꝰ sõtilita¬
te plurima tectamenta destrurta
uolentibus scire aliquos suã uo¬
nolentib hoc ẜuare in ꝓpriis tes
inscͥpserit. s omibus reliquã
limam obẜuationem intesta¬

Expanded text:
mina heredum scribat in testamentis, agnovimus autem ex huiusmodi subtilitate plurima testamenta destructa,nolentibus scire aliquos suam vovolentibus haec servare in propriis testinscripserit, si omnino reliquam legitimam observationem in testa
Abbreviated transcription (Latin):
uidex eum in definitis diebus sus¬
cipere differant muiũ p̃iudiciũ ꝑ¬
tibus aut uni haꝵ ex hoc penitus
fi̾. set post hec examinarei appel
gens ꝓuidencia ꝑspeximꝰ emenda¬
re. qr enĩ nr̃e leges disc̾nuntur.
si gñ gloriosissimi p̾fecti sacroꝵ

Expanded text:
si iudex eum in definitis diebus sussi iudex eum in definitis diebus suscipere differat, nullum praeiudicium partibus aut uni harum ex hoc penitus fieri, sed et post haec examinari appellagens providentia perspeximus emendare. Quia enim nostrae leges decernunt, si quando gloriosissimi praefecti sacro
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ea et equalitas dotis offertur. siue
gͥ fiat cõgestis monumentoꝵ eius
in sinuatio sũ ⁊̃ nõ iubemus eam
ꝑ oĩa suũ robur hr̃e. tam apud mu¬
uereiri quam apud uirum sũ ab
ip̃o niro sũ ab artͥo aliquo mulieride¬
tur seu conscͥbant᷑ uł inuiri ꝑsonã
tonano fiat quaterais ip̃ac res in
scĩmus constõne ut licencia sit mino¬
ribus in ip̃o tempore in quo lz eis tes¬
mis noluntatib manumitt̾e nul¬
lo eis ĩpedimento etatis faciendo. s
at mencionẽ docum̃ti nullã ex hac
memoria fi exm̃tionem. nͥ ⁊aliud
documentũ cuiꝰ memoria in ẜo fac¬
ta est ꝓferatur. aut alias ẜ leges ꝓ¬
batio exhibeatur. q ⁊ qnͣtitas enius
memoria facta est ꝓueritate debẽt.
hoc eñ inuet̾ib legiu inuenerit᷑.
secuta ĩ nouissĩo indictiaꝵ die aut
usus est occurrerit ⁊ suã p̾senciam
manifestau̾it iudici futitro appella¬
tionis examinare iudiciũ aut eiꝰ
ꝯsiliarriis aut qͥ lites intromittũt i

Expanded text:
o ea aequalitas dotis offertur. Sive igitur fiat sub gestis monumentorum eius insinuatio sive etiam non, iubemus eam per omnia suum robur habere tam apud mulierem quam apud virum, sive ab ipso viro sive ab altero aliquo mulieri detur seu conscribatur, vel in viri personam donatio fiat, quatenus ipsas res in sancimus constitutione, ut licentia sit minoribus in ipso tempore, in quo licet eis tesmis voluntatibus manumittere, nullo eis impedimento aetatis faciendo, sed at mentionem documenti, nullam ex hac memoria fieri exactionem, nisi et aliud documentum, cuius memoria in secundo facta, est, proferatur aut alia secundum leges probatio exhibeatur, quia et quantitas, cuius memoria facta est, pro veritate debetur. Hoc enim et in veteribus legibus invenitur. secuta in novissimo indutiarum die aut usus est occurrerit et suam praesentiam manifestaverit iudici futuro appellationis examinare iudicium aut eius consiliariis aut qui lites intromittunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
apꝑ enlationem ad u̾sus eam offer
se grauari hr̃e eum licenciam pe¬
titonẽ offerre gloriosissimis pre¬
fectis qui sñiam ꝓtuleñt. aut eoꝵ
consiliariis aut cãs iniroducenti¬
bus intͣ .x. dieꝵ indutias post pro¬
latam sũiam ut hoc sbͥsecuto ñ

Expanded text:
appellationem adversus eam offerrse gravari, habere eum licentiam petitionem offerre gloriosissimis praefectis qui sententiam protulerunt aut eorum consiliariis aut causas introducentibus intra decem dierum indutias post prolatam sententiam, ut hoc subsecuto non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑquam q̃ postea ꝑuenire futura st̃.
astericuiq ꝑsone noĩe iegati reli¬
querit ⁊ sp̃ualit̾ dixerit millotem¬
pore hanc rem alenari. Si aut̃ ap̃
heredes aut ap̃ success. ores illiꝰ cui
relicta est ꝑman̾e inħ legato iu¬
bemus faicidiã legen iocũ penitꝰ
nõ hr̃e qñ alienationes eius testa¬
optin̾e p̾cipimꝰ mulic casio qͥ nõ

Expanded text:
quam quae postea pervenire futura sunt.alteri cuicumque personae nomine legati reliquerit et specialiter dixerit nullo tempore hanc rem alienari, sed aut apud heredes aut apud successores illius cui relicta est permanere, in hoc legato iubemus Falcidiam legem locum penitus non habere, quoniam alienationem eius testao
Abbreviated transcription (Latin):
eũ qͥ taies res hẽat firmas eas ħ̾re¬
te post tecenni .iiii. uidel int̾ pre¬
sentes ⁊ uicenni int̾ ab sentes de¬
cursumi. Si aut̃ ignorat uerus a
petunt. ⁊ qr alienatio fc̃a est. nõ
alit̾ hunc excludi uͥ ꝑ tͥcennalem
p̾scͥpnionem. set ualente dicere
eo quod res hoc mõ possidet. qr
ip̃e bona fide possidet. qñ amala
fide possitente hoc accepit ¶tescͥp¬
tionem u̾o decenni hec ordina¬
re ꝑspeximus. ut siqñ quispiam
in predicta decenii temporali pre¬
scͥptione. In quib dam quidem
anmis presens sit. Inquibus dam
u̾o absens. alios tantos ãnos ei sr̃
decenniũ adici qnͣtos exip̃o .x. ab¬
sens sit hec aut̃ omiria que de
temporali p̾scͥptione decrenimus

Expanded text:
qui tales res habet firme eas habere, post decennii videlicet inter praesentes et vicennii inter absentes decursum. Si autem ignorat verus alpetunt et quia alienatio facta est, non aliter hunc excludi nisi per tricennalem praescriptionem, non valente dicere eo qui res hoc modo possidet, quia ipse bona fide possidet, quando a mala fide possidente haec accepittione vero decennii haec ordinare perspeximus, ut si quando quispiam in praedicta decennii temporali praescriptione in quibusdam quidem annos praesens sit in quibusdam vero absens, alios ei tantos annos super decennium adici quantos ex ipso decenno absens fuit. Haec autem omnia quae de temporal
Abbreviated transcription (Latin):
trix pars tante qnͣtitatis qnͣti fue¬
rit condempnatio. ut si post hec
retractatione mõ s̾imo p̾cedente
lum is qui putat se lesum iube¬
mus cause executionem excusa¬
tionem sũ fidciussionem ꝓcedere.
uelle se absist̾e stinere adheredi¬
tatem in sede uoluta ⁊ a se suscep¬
ta. Si quidem õs creditores p̾sentes
fu̾it millis locis inquib minte
res abstineant. Si u̾o omnes au̾
aliqui creditoꝵ ab sentes fu̾int
iubemus minores uolentes hoc
agere locor iudices in quib ip̃i
degunt a dire. ¶Inum u̾o ꝑ consue¬
tas citationes uocare creditores ⁊
si intra triũ mensiũ spaciliũ mis¬
quam appareant creditores licere
minoresons sine pericuio hiꝰ inhe¬
reditate au scedere iudice ꝓuidente
uͥ tebeant hereditarie res moui¬
les ⁊ in mobiles custodiri qnͣtita¬
tem quippe harum publicaꝵ de
aut ꝑuenditionem aut ꝑ donati¬
onem. aut alit̾ hanc alienẽt. Ex
u̾o putat easdem res compete̾ sibi
aut donationẽ accipientẽ ad quẽ¬

Expanded text:
trix pars tantae quantitatis quantae fuerit condemnatio, ut si post haec retractatione modo legitimo procedente lum is qui putat se laesum, iubemus causae executionem sine fideiussione procedere rvelle se abstinere ab hereditate in se devoluta et a se suscepta, si quidem omnes creditores praesentes fuerint in illis locis in quibus in res abstineant. Si vero omnes aut aliqui creditorum absentes fuerint, iubemus minores volentes hoc agere locorum iudicem in quibus ipsi degunt adire, illum vero per consuetas citationes vocare creditores, et si intra trium mensium spatium nusquam appareant creditores, licere minoribus sine periculo huiusmodi hereditate abscedere, iudice providente stitutio, ubi debeant hereditariae res mobiles et immobiles custodiri, quantitate quippe harum publica descaut per venditionem aut per donationem aut aliter hanc alienet, qui vero putat easdem res competere sibi aut donationem accipientem au
Abbreviated transcription (Latin):
iuicio ascriptitios ħebat suis quo¬
Dam modo menbris defraudari ⁊
colonos malienis terris demorat¬
es dños t̾re maxĩs dampins affic̾e̾
nẽo ex tp̃ali cursu lib̾atur. ita nec
ascripticie ꝯdõm suppõitus ex au¬
nalib curricuł quãta ꝯ eniana

Expanded text:
initio adscripticios habebat suis quodammodo membris defraudari et colonos in aliis terris demorantes dominos terrae maximis damnis adficere, nemo ex temporali cursu liberatur, ita nec adscripticiae condicioni suppositus ex annalibus curriculis, quantacumque emana
Abbreviated transcription (Latin):
ad monete dño uelip̃iꝰ ascriptici¬
i uel terre ⁊ hoc faciente ꝑ se uel ꝑ
ꝓturatorẽ suũ hñt restitũe cumõi
petulio ⁊ sobole sua. ¶Et si hoc face
suꝑsed̾it omis quid̃ tp̃oris quo ap̃
eum remoratus ẽ .pu. functiões
sine t̾renas siue. nĩa les ꝓ eoin fer¬
etur aut ⁊ sic adrestõm euis ẜuet̾¬

Expanded text:
scripticii vel terrae et hoc faciente per se vel per procuratorem suum hunc restituere cum omni peculio et subole sua: et si hoc facere supersederit, omnis quidem temporis, quo apud eum remoratus est, publicas functiones sive terrenas sive animales pro eo inferetur autem et sic ad restitut
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ dñs dependebantur. ⁊ deponautꝰ
inede satro sc̃a id ẽ in sili archino
cuntatis sub qua possõ sita ẽ uł
si locał ecc̃a ad susceptionẽ pecũia¬
rum ydonea ñ sit in metropolita¬
ua ecc̃a remaneant cum omnica¬
utela ⁊ post plenissimam diffin¬
icionẽ ł dñis dent᷑. uł colomis res¬
tituentur. ¶ Sin autem redditus
iudicis fructus uendentur. ⁊ p̃̾ciae¬

Expanded text:
nis dependebantur, et deponantur in aede sacra, id est in Cimeliarchio civitatis, sub qua possessio sita est, vel si localis ecclesia ad susceptionem pecuniarum idonea non sit, in metropolitana ecclesia, ut remaneant cum omni cautela et post plenissimam definitionem vel dominis dentur vel colonis restituantur. Sin autem reditus niudicis fructus vendantur et pretia
Abbreviated transcription (Latin):
insualibertate ꝑman̾e tam eas ꝙͣ
ꝓlem que ex hiis oognoscitur ꝓcre¬
ut si exlibeio marito ⁊ ascriptitia
uxore ꝑtus fu̾it eclitus ismat̾ne ꝯ.¬
dõnis inaculam ⁊ ñ pr̃nam sequa¬
tur libeitatem. ¶ S ne ascͥptitu
putent sibi impunitũ eẽtale cõa¬
mulierum uuꝑciis ab ex hiis excogi

Expanded text:
sua libertate permanere tam eas quam prolem quae ex eis cognoscitur procreut, si ex libero marito et adscripticia uxore partus fuerit editus, is maternae condicionis maculam, non paternam sequatur libertatem. Sed ne adscripticii putent sibi impunitum esse tale conamu
Abbreviated transcription (Latin):
E cliucius dubitetur siquis ex a¬
scripticia et ẜuo nel ascripticio
⁊ ancilla fuiss editꝰ cunis status
fit ulq̃ prior fortuna sit utrũne
ascripticie an ẜuił. scimꝰ ea q̃ q̃ ĩ¬
añriorib legib canta sũt ꝓtali
ꝓgenie que ex mulierib ascrip¬
titie condõis uel uiris liberis ꝓg¬
enita sit in suo statu relinqui. ⁊
sit ascriptitia ꝓles ꝓtali copła¬
cione ꝓcreata. si quis antem uel
ex suo astripticia. ⁊ abãcilla ⁊ asc¬

Expanded text:
e diutius dubitetur, si quis ex adscripticia et servo vel adscripticio et ancilla fuisset editus, cuius status sit, vel quae peior fortuna sit, utrumne adscripticia an servilis, sancimus ea quianterioribus legibus cauta sunt pro tali progenie, quae ex mulieribus adscripticiis et viris liberis progenita sit, in suo statu relinqui, et sit adscripticia proles ex tali copulatione procreata. Si quis autem vel ex servo et adscripticia, vel ancilla et adsc
Abbreviated transcription (Latin):
or inqua aliquid tale fu̾it ppetra¬
tum omnimodo ꝓuid̾at. ⁊ lesionẽ
si qua secuta ẽ eis resarcire ⁊ sic net¬
erem ꝯsuetudinẽ in redditib p̾st¬
dendacolonis fũd̾̃ ĩquo mor̃atur
relinquere. ⁊ ħ̾cam in ip̃is coloius
quam in sobole eoꝵ cuiusq sexus
uel etatis sit. ¶ QSc̃imus ut ⁊ ip̃a

Expanded text:
or, in qua aliquid tale fuerit perpetratum, omnimodo provideat et laesionem, si qua subsecuta est, eis resarcire et veterem consuetudinem in reditibus praestdenda colonis fundum ubi commorantur relinquere . Et hoc tam in ipsis colonis quam in subole eorum qualiscumque sexus vel aetati
Abbreviated transcription (Latin):
lum ẜui fugitiui sese duitinis uisi¬
diis furari intelligatur. ⁊ sic suppõi¬
acione nulla lib̾atione ei penitus
ꝯpetente. ¶ Cum autem anastasi¬
aua lex uel hõĩes qui ꝑ .xix. ãnos. co¬
louaria detenti funt ꝯ dõne uoluit
libos quidem ꝑinan̾e nõ aũt hr̃e

Expanded text:
lum servi fugitivi sese diutinis insidiis furari intellegatur et sit supposiationi, nulla liberatione ei penitus competente. Cum autem Anastasiana lex homines qui per triginta annos colonaria detenti sunt condicione voluit liberos quidem perman
Abbreviated transcription (Latin):
forte tnͣsierunt maneat quid̃ fea
tnͣslatio s ita ut p̾dii eius domi¬
mis aquo co lomꝓbantur fuisse
tnͣstluctitnͣslatoꝵ agnatione re
possedit ad alios fugencio tnͣscũ¬
tes nc̃citatem ꝯdõis ꝓprie declina¬
re temptau̾int bona fide possõri

Expanded text:
orte transierint, maneat quidem facta translatio, sed ita, ut praedii eius dominus, a quo coloni probantur fuisse transducti, translatorum agnationem repossedit, ad alios fugae vitio transeuntes necessitatem condicionis propriae declinare temptaverint, bonae fidei possessori
Abbreviated transcription (Latin):
suum deserit scies mĩcquã sibi latẽ¬
di locum ẽẽ d̾elictum s aut oognitu
sibi ingenuum mnuis quil suscipi¬
.xii. libras argẽti fisco nr̃o iufãt de¬
tentator. ip̃i aũt cuius fuit p̾ter
eundem fugitiuũ alt̾m ⁊ en̾dem
estimatioĩs inferre dec̾nius.
Iffinimus ut intra inqͣlmos Id¬
colonos ue quoꝵ quantũ ad origi¬
uem ꝑtinz uendicandam indiser
uel utros ł nentro pente censito
statum pr̃ne ꝯ dõis agnoscant.
Illud eciam ẜuandum ẽ ut siqñ¬

Expanded text:
suum deserit sciens nusquam sibi latendi locum esse derelictum. Sed aut cognitum sibi ingenuum unusquisque suscipiim libras argenti fisco nostro inferat detentator, ipsi autem cuius fuit praeter eundem fugitivum alterum etiam eiusdem aestimationis inferre decernimus.Definimus, ut inter inquilinos colonosve, quorum quantum ad originem pertinet vindicandam indiscrevel utroque vel neutro parente censito statum paternae condicionis agnoscant. Illud etiam servandum est, ut, si
Abbreviated transcription (Latin):
u scͥpturis hõmes forte lib̾os ad
det̾ioirem detrali fortunam. si
aũt ⁊ scriptura. ⁊ pꝰ scͥpturã ꝯfes¬
nale instr̃m ł aliam cartulam ĩ
qua subscripsit int̾iauit. ⁊ ĩt acta

Expanded text:
ue scripturis homines forte liberos ad deteriorem detrahi fortunam. Sin autem et scriptura et post scripturam confesnale instrumentum vel alium chartulam, in qua subscripsit, intimavit et inter acta
Abbreviated transcription (Latin):
reddituum suscepcione sufficiẽ¬
tem hñt cautelam in quib cãibꝰ
nec ccͣclioendi quid̃ lĩna colonis
relinquatur longi tp̃oris p̾scripci¬
one uel reddituum frecũtissima
tus excludente talem ẽe suꝑ rectli¬
tuum ⁊ publicaꝵ functionũ pr̃ati¬
ones formam cẽseus. ut sitales
coloni quales supͣcdirimꝰ ydoneũ
fideuissorem tocius sũme q̃ ab hii
dependitur p̾stit̾int ꝙ om̃s reddi¬
tus sine ulla ꝓcrastinacõe simeli¬
or c̾a dominoꝵ iudicetur eis resti¬
tuuntur. ⁊ talis fideiussor ꝑtrien¬
nium accipiatur eo ĩpleto iteꝵ
renouetur colom ueroinmedio
nullo modo suꝑ reditib adm̃s in¬
quietentur. ¶ Sin autem colom
int tunc hiidem redditꝰ ꝑ offm̃ iu

Expanded text:
redituum susceptione sufficientem habent cautelam, in quibus casibus ne contradicendi quidem licentia colonis relinquitur, longi temporis praescriptione vel redituum frequentissima tus excludente: talem esse super redituum vel publicarum functionum praestatione formam censemus, ut, si tales coloni, quales supra diximus, idoneum fideiussorem totius summae quae ab his dependitur praestiterint, quod omnes reditus sine ulla procrastinatione, si melior causa dominorum iudicetur, eis restituent, et talis fideiussor per triennium accipiatur eoque impleto iterum renovetur, coloni in medio nullo modo super reditibus a dominis inquietentur. Sin autem hoc rint, tu