comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tilis & acutꝰ. extiꝰ simplicitatẽ mansuetudinis ostendit: & int̾iꝰ subti.¬
litatẽ maliciȩ e̾tegit. Iste gͦ se ueste actionis suȩ qͣsi exlana & lino ĩ¬
duit. qͣndo ab eo & simplicitas monstrat᷑ ĩ suꝑficie: & subtilitas maliciȩ
seruat᷑ inmͥte
xillũ inbalteo: & fossa humo abscondat. quȩ egesta fucrit᷑. Naturȩ¬
flua : qͣsi uentris grauam erupt᷑. Sed portare subbalteo parillũ debemꝰ.
ut uidelicet ad rep̾hendendos nos met ipsos sc̃ꝑ accincti : acutũ circt
nos stimulũ cͥpunctionis habeamꝰ. qͥ ĩ cessant̾ t̾rã m̾tis nr̃ę penitentiȩ
dolore c̾fodiat: & hoc qđ anob̾ fetidũ erũpit. abscondat. Uentris qͥp¬
ne discussa : ante dĩ ocłos ꝑ c̾punctionis suȩ stimulũ celat᷑. In iob iterũ
mor autem cor inferiꝰor em p̾mit. Sed mola suꝑior & inferior. ita
sibi necessario iungit᷑: ut una sine altera inutilit᷑ habeat᷑. In peccato¬

Expanded text:
nterius subtilitatem malitiae contegit. Iste ergo veste se actionis suae quasi ex lana, et lino induit, quando ab eo simplicitas monstratur in superficie, et subtilitas malitiae servatur in mexillum in balteum et fossa humo abscondat quae egesta fuerint . Quflua quasi ventris gravamina erumpunt. Sed portare sub balteo paxillum debemus, ut videlicet ad reprehendendos nosmetipsos semper accincti, acutum circa nos stimulum compunctionis habeamus, qui incessanter terram mentis nostrae poenitentiae dolore confodiat, et hoc quod a nobis fetidum erumpit abscondat. Ventris quipne discussa, ante Dei oculos per compunctionis suae stimulum celatur. CAP. XV.-- mor autem cor inferius premit. Sed mola superior et inferior ita sibi necessario junguntur, ut una sine altera inutiliter habeatur. In peccato
Abbreviated transcription (Latin):
cõgruũ. si petrꝰ p hoc peccatũ factꝰẽ pastor ȩccłȩ.sic̃ moises p ꝑcussũ egip
tiũ factor ẽ rector illiꝰ sinagage: Ut̾q enĩ ñde testabili inmanitate. s
em̃dabili animositate iustitiȩ regulã excessit. utq odio imꝓbitatis alie¬
nȩ. s ille fr̃no. iste dnĩco. licet adhuo carnali tñ amore petcaũ. Militeᷤ¬
fac̾ent ñ eẽ homicidas. s ministros legis.⁊ñ ultores inuiriarum suarum.

Expanded text:
congruum, si Petrus post hoc peccatum factus est pastor Ecclesiae, sicut Moyses pos est rector illius synagogae ? uterque enim non detestabili inmanitate, sed emendabili animositate iustitiae regulam excessit, uterque odio inprobitatis alienae, sed ille fraterno, iste dominico, licet adhuc carnali. tamen amore peccauitfacere, non esse homicidas sed ministros legis, et non ultores injuriarum suarum sed
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tangit. incendit. nͥ ira innuit᷑. Residuũ gͦ eruce locusta comedit
qr̾ sepe cũ luxurie uitiuĩ amente recesserit: in anis gła succedit. Resi
adquẽ libet ambitũ ducit᷑ ꝗ̃to nullo ł humanę laudis amore refrenat᷑
Aesiduũ bruci rubigo sumit. qi sepe dũ uentris ingluiues ꝑ abstinentiã
restringit᷑. ire inpatientia acriꝰ dñat. Ixꝑgiscimini gͥ ebrii ⁊flete. ebrii

Expanded text:
dum tangit incendit, nisi ira innuitur? Residuum ergo erucae locusta comedit, quia saepe cum luxuriae vitium a mente recesserit, inanis gloria succedit. Nam ad quemlibet ambitum ducitur, quanto nullo vel humanae laudis amore refrenatur. Residuum bruchi rubigo consumit, quia saepe dum ventris ingluvies per abstinentiam restringitur, irae impa
Abbreviated transcription (Latin):
arbores cedet. int̾ ueniente passione corpꝰ ipsũ deseruit. in inferiu
ꝓfunda descendens. Quo insepultura desuꝑ posito admanubrium
suũ spũ redeunte suirex̾. Heliseo pueros exultantes. ⁊ clamantes
salue calue. bestiȩ comedũt. puerili stultitia uidei xp̃m denden¬
tes in loco caluariȩ crucifixũ innasi ademonib ꝑeunt. Ne uob̾¬

Expanded text:
ab eis interveniente passione corpus ipsum deseruit in inferni profunda descendens, quo in sepultura desuper posito, tanquam ad manubrium suum spiritu redeunte surrexit. calue, calue! bestiae comedunt: puerili stultitia deridentes Christum in loco Caluariae crucifixum innasi a daemonibus pereunt.
Abbreviated transcription (Latin):
niũ dextrũ. Onĩs ñ mane ñ meridie. s aduesꝑã curant᷑. qđo sol
occubiturꝰ ẽ. qͣdo granũ tritici int̾ra morit᷑. ut multos fructꝰ afferat
lato p̃cip̾ duas corꝑis sũmitates ñ eẽ uelandas. nec assue fieri
deb̾e mollitie capitis ⁊ pedũ. Cũenĩ hec habuerint firmitatẽ. cetera
piritalit᷑ possumꝰ dice. cũ ꝑsecuti nos fuerint in
una ciuitate. hoc inuno sc̃pturarũ libro. ł testimonio. nos fugiamꝰ
alias ciuitates .i. ad alia uolumina. Inlege oꝑa ⁊ in eugło uo¬

Expanded text:
it . Omnes non mane, non meridie, sed ad vesperam curantur, quando sol occubiturus est, quando granum tritici in terra moritur, ut multos fructus afferatlato praecepit duas corporis summitates non esse velandas, nec assuefieri debere mollitiae caput et pedes. Cum enim haec habuerint firmitatem, caeterar autem possumus dicere: Cum persecuti nos fuerint in una civitate, hoc est, in uno Scripturarum libro vel testimonio, nos fugiamus ad alias civitates, id est, ad alia volumina. Quamvis contentiosu
Abbreviated transcription (Latin):
salus. Quidã fr̃s dni de alia uxore ioseph filios suspicant᷑ seq̃ntes
deliram̃ta a pocrifoꝵ.⁊ quandã in escã mulierculã ꝯfingentes. Nos

Expanded text:
. Quidam fratres Domini de alia uxore Joseph filios suspicantur, sequentes deliramenta apocryphorum, et quamdam Escham mulierculam confingentes. Nos
Abbreviated transcription (Latin):
male utens hõ: & se ꝑdidit & ipsũ. Sicut enĩ qͥ se occidit
utiq uiuendo se occidit. sed se occidendo ñ uiuit: nec se ipsũ poterit
resuscitare cũ occiderit. ita cũ lib̾o peccaret᷑ arbitrio. uictore subditꝰ¬
peccato: amissũ ẽ & liberũ arbitriũ. Aqͦ enĩ ꝗs deuictꝰ ẽ: huic &
seruus ad dictꝰ ẽ. Petri certe apłi ẽ ista sententia. quȩ cũ uera sit:
qͣlis queso potest serui addicti ee̾ libertas. nͥ qͣndo eũ peccare delec¬
tat: Lib̾alit̾ enĩ seruit: ꝗsui dnĩ uoluntatẽ libent̃ facit. Ac ꝑhoc
ad peccandũ liber ẽ : ꝗ peccati seruus e̾. Unde & ad iuste faciendũ
liber ñ erit. nͥ apeccato lib̾atꝰ: ee iusticiȩ ceꝑit seruus. Ipsa uera li¬
bertas. ꝓpt̾ recti facti leticiã: simul & pia seruit ꝓpt̾ peccati oboedi¬
entiã. Sed adbenefaciendũ ista lib̾tas unde erit hoĩ addicto & uendito.

Expanded text:
male utens homo, et se perdidit et ipsum. Sicut enim qui se occidit, utique vivendo se occidit, sed se occidendo non vivit, nec se ipsum poterit resuscitare cum occiderit: ita cum libero peccaretur arbitrio, victore peccato amissum est liberum arbitrium; A quo enim quis devictus est, huic et servus addictus est . Petri certe apostoli est ista sententia: quae cum vera sit, qualis, quaeso, potest servi addicti esse libertas, nisi quando eum peccare delectat? Liberaliter enim servit, qui sui domini voluntafaciendum liber non erit, nisi a peccato liberatus esse justitiae coeperit servus. Ipsa est vera libertas propter recti facti laetitiam, simul et pia servitus propter praecepti obedientiam. Sed ad bene faciendum ista libertas unde erit homini addicto et vendito,
Abbreviated transcription (Latin):
dolũ baal fuisse iuxta ihrłm ad radicẽ montis moria. inqͥb silo a
fuit ñ semel legimꝰ. Uet uallis ⁊ parui cãpi planities urigua erat
isrł dementiã uenerat. ut deserta tẽpli uicinia ibi hostias imola¬
ret: ⁊ rigorẽ religionis delitie uinc̾ent. filiosq suos succendent de¬
moni . ł initiarent. ⁊appellabat᷑ locꝰ ipse gehennon .i. uallis filioꝵ
ennon ħ regũ uolum̃. ⁊ parali pomenon.⁊ iheremias scbũt plenissi¬

Expanded text:
dolum Baal fuisse iuxta Ierusalem ad radices montis Moria, in quibus Siloa fluit, non semel legimus. Hec vallis et parvi campi planicies irrigua erat et Israel dementiam venerat ut deserta templi vicinia ibi hostias immolarent et rigorem religionis delicie vincerent, filiosque suos incenderent demoni vel initiarent. Et appellabatur locus ipse Gehennon, id est vallis filiorum Hennon. Hoc Regum volumen et Paralypomenon et Hieremias scribunt plenissi
Abbreviated transcription (Latin):
agunt᷑ : hii filii st̃ dĩ. si tam̾ sp̃u dĩ excitant᷑: & tã ꝗͣ filii dĩ ꝑfici¬
unt addm̃: ut etiã sp̃u suo maxime aggrauante corruptibili cor¬
pori tã ꝗͣ filii hois. in qͥbꝰdã humanis motibꝰ deficiut᷑ adse ipsos. Et
idõ peccent. int̾ ẽ qͥdem qͣntũ satis dr. Neq enĩ qr peccatũ ẽ omne
crimen. idõ crim̃ ẽ etiã omẽ peccatũ. Itaq sc̃oꝵ hoĩum uita ꝗͣ diu¬

Expanded text:
t filii Dei ; sic tamen spiritu Dei excitantur, et tanquam filii Dei proficiunt ad Deum, ut etiam spiritu suo, maxime aggravante corruptibili corpore, tanquam filii hominis, in quibusdam humanis motibus deficiant ad seipsos, et ideo peccent. Interest quidem quantum; neque enim quia peccatum est omne crimen, ideo etiam crimen est omne peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
mor tẽ redimit᷑. & lib̾at᷑ amalo. Qm̃ cũ eis qͦdãmͦ redit ĩ grãm post
inimicicias. qͣs int̾ hoĩes & scõs angłos peccata fecert̃. Et exipsa hõiũ
redẽptione. runȩ illiꝰ angłicȩ detrim̾ta reparant᷑. & utiq nouerꝰ
angłi scĩ doc ti de do. cuiꝰ ueritatis ȩt̾na c̾tẽplatione beati st̃: qͣntos ĩ
numeri supplem̃tũ de genere humano integritas illiꝰ ciuitas expectet. ꝓp¬
ter hoc ait apłs instaurari oĩa in xp̃o: quȩ incelis st̃ & quȩ int̾ris in ipso.
Instaurant᷑ qͥppe quȩ ĩcȩł st̾: cũ id qđ inde ĩ angłis lapsũ ẽ. ex hoc¬
hoĩbꝰ reddit᷑. Instaurant᷑ aut̃ quȩ ĩtris st̃. cũ ipsi hoĩes qͥ p̃destinati st̾:¬

Expanded text:
mortem redimitur et liberatur a malo, quia cum eis quodammodo reditur in gratiam post inimicitias quas inter homines et sanctos angelos peccata fecerunt; et ex ipsa hominum redemptione ruinae illius angelicae damnum reparatur; et utique noverunt angeli sancti docti de Deo, cujus veritatis aeternae contemplatione beati sunt, quanti numeri supplementum de genere humano integritas illius civitatis exspectet. Propter hoc ait Apostolus: Instaurari omnia in Christo quae in coelis sunt et quae in terris . In ipso instaurantur quippe quae in coelis sunt, cum id quod in angelis lapsum est, ex hominibus redditur. Instaurant
Abbreviated transcription (Latin):
tura. quȩ cũq beata ẽ: ñ ipse de illa. Unde scđm hoc meliꝰ accipit᷑.
qđ seriptũ ẽ. Pax dĩ quȩ p̃cellit oem ĩ tellectũ. ut ineo qđ dix̃ oẽm

Expanded text:
tura, quaecunque beata est; non ipse de illa. Unde secundum hoc melius accipitur tura, quaecunque beata est; non ipse de illa. Unde secundum hoc melius accipitur quod scriptum est, pax Dei, quae praecellit omnem intellectum, ut in eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
neq seiri a nob̾ nͥ cũ adeã uenerimꝰ potest. Quomꝰ enĩ pacificantur
cȩlestia nͥ ĩnob̾. id ẽ recordando nob̾cũ: Nã ibi scͥꝑ ẽ pax. & int̾ se
uniuersis intellectualib creatis. & cũ suo ereatore: quȩ pax p̃cellit
ut dic tũ ẽ oe̾m intellectũ. Sed utiq nr̃m ñ eors. qͥ sẽꝑ uident faciẽ
patris. Nos aut̾ qͣntꝰ cũq sit in uob̾ intellectꝰ humanꝰ exparte scimꝰ.
& uidemꝰ nc ꝑ speculũ & enigmate: cũ uͦ ȩqͣles angłis dĩ fuerimꝰ. tc quẽ¬
admodũ ipsi uidebimꝰ facie ad faciem: tantãq paeẽ habebimꝰ erga eos.
qͣntã &̾ipsi erga nos: qi tantũ eos dilec turi sumꝰ. qͣntũ ab eis diligim᷑.
Itaq pax eoꝵs nota nob̾ erit. qi & nrã talis ac tanta erit: nee p̃cellet
tt̃ intellectũ nr̃m. dei uͦ pax quȩ illi ẽ erga eos. & nrm & illoꝵs ĩtel¬
lectũ sine dubitatione p̃cellit. De ipso qͥppe beata ẽ rationalis erea¬

Expanded text:
e sciri a nobis, nisi cum ad ea venerimus, potest. Quomodo enim pacificantur coelestia nisi nobis, id est, concordando nobiscum? Nam ibi semper est pax, et inter se universis intellectualibus creaturis, et cum suo Creatore. Quae pax praecellit, ut dictum est, omnem intellectum; sed utique nostrum, non eorum qui semper vident faciem Patris. Nos autem, quantuscumque sit in nobis intellectus humanus, ex parte scimus, et videmus nunc per speculum in aenigmate: cuadmodum ipsi, videbimus facie ad faciem : tantamque pacem habebimus erga eos, quantam et ipsi erga nos, quia tantum eos dilecturi sumus, quantum ab eis diligemur. Itaque pax eorum nota nobis erit, quia et nostra talis, ac tanta erit, nec praecellet tunc intellectum nostrum. Dei vero pax, quae illic est erga eos, et nostrum et illorum intellectum sine dubitatione praecellit; de ipso quippe beata est rationabilis crea
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ qđ filii noe uerenda patris suꝑiecto dorsis pallio auer¬
si uenientes oꝑiunt: nͥ qđ bonis subditis sic p̾positors suors mala
disciplicent. ut tam̾ hec abaliis occultent : Oꝑim̾tũ auersi defert̾.
qr diudicantes factũ & uenerantes magisteriũ : nolt̾ uidere quod
naan puer. seruꝰ erit fr̃ibꝰ suis. Chanaan. uidelic& chã filiꝰ fuit.
Et ꝗd ẽ qđ chã peccante. chanaan eiꝰ filiꝰ sententiã ultionis accepit.
Qd ẽ qđ n̾ ĩse sed ĩposteritate ꝑcutit᷑. nͥ qđ repbor nequiciȩ hic qͥ

Expanded text:
o quod filii verecunda patris superjecto dorsis pallio aversi venientes operiunt, nisi quod bonis subditis sic praepositorum suorum mala displicent, ut tamen haec ab aliis occultent? Operimentum aversi deferunt, quia judicantes factum, et venerantes magisterium, nolunt videre quodnaan puer, servus erit fratribus suis . Chanaan videlicet Cham filius. Et quid est quod Cham peccante Chanaan ejus filius sententiam ultionis accipit? Quid est quod non in se, sed in posteritate percutitur, nisi quod re
Abbreviated transcription (Latin):
breuitatis necessitate tractatis. qͣm causȩ cognoscende stͥ rerũ
bonarũ & malarũ qͣntũ uiȩ satis ẽ quȩ nos ꝑducat ad regnium.
ubi erit uita sine morte. sine errore ueritas: sine ꝑturbatio¬
ne felicitas. neqͣquã dubitare debemꝰ rerũ quȩ ad nos ꝑtinent
bonarũ causã ñ ẽẽ. nͥ bonitatẽ dĩ: malarũ uͦ ab inmutabili bono
deficientẽ boni mutabilis uoluntatẽ. priꝰ angłi: postea hõis. hoc
pͥmũ ẽ ereate᷑ rationalis malũ. id ẽ pͥma pͥuatio boni. de inde ĩa¬
etiã nolentibꝰ sub itrauit. ignor antia rerũ agendarũ & coneiipis¬
centia noxiarũ: ꝗb⁊ comites sub inferunt᷑ error & dolor. Quȩ
duo mala qͣndo imnunentia sentiunt᷑. ea fluc tuantis animi mo¬
tꝰ uocat᷑ metꝰ. Porro animꝰ cũ adipiscit᷑ concupita. ꝗͣuis ꝑniciosa
ĩdigentiȩ tã ꝗͣ fontib⁊. ois miseria natẽ rationalis emanat.

Expanded text:
ndae sunt rerum bonarum et malarum, quantum viae satis est quae nos perducat ad regnum, ubi erit vita sine morte, sine errore veritas, sine perturbatione felicitas: nequaquam dubitare debemus, rerum quae ad nos pertinent bonarum causam non esse nisi bonitatem Dei; malarum vero ab immutabdeficientem boni mutabilis voluntatem, prius angeli, postea hominis; hoc primum est creaturae rationalis malum, id est, prima petiam nolentibus subintravit ignorantia rerum agendarum, et concupiscentia noxiarum; quibus comites subinferuntur error et dolor: quae duo mala quando imminentia sentiuntur, ea fugitantis animi motus vocatur metus. Porro animus cum adipiscitur concupita, quamvis perniciosa indigentiae, tanquam fontibus omnis miseria naturae rationalis emanat
Abbreviated transcription (Latin):
& furando alicui ꝓd e̾e̾. Si pauꝑ cui palã dat᷑ sentit cõmodũ. & di-¬
ues cui clã tollit᷑ ñ sentit ĩ cõmodũ: nec idõ tale furtũ qͥsꝗͣ dixerit.
ñ ee peccatũ. Possumꝰ & adult̾ando si aliqͣnͥ adhoc ei c̃sentiat᷑. ap¬
pareat amando morit᷑a: & si uixerit penitendo purganda. nec
idõ peccatũ negabit᷑: tale adult̾iũ. Si aut̃ nob̾ merito placet
castitas qͥd offendit ueritas: ut ꝓpt̾ alienã utilitatẽ illa ñ uio¬
let᷑ adult̾ando. & uiolet᷑ ista m̃ciendo: Plurimũ quidẽ ad bonũ¬
ꝓfecisse hoĩes. qͥñ nisi ꝓsalute hõis m̃ciunt᷑: ñ ẽ negandũ. sed ĩ
eor s tali ꝑfectu merito laudat᷑. ł eciã te̾poralit̾ remune¬
rat᷑ beniuolentia non fallacia. quȩ ut ignoscat᷑ ẽ satis. sed
non ut eciã p̃dicet᷑: maxime inheredib noui testam̃ti ꝗbꝰ dr.¬

Expanded text:
 si pauper cui palam datur, sentit commodum, et dives cui clam tollitur, non sentit incommodum: nec ideo tale furtum quisquam dixerit non esse peccatum. Possumus et adulterando, si aliqua, nisi ad hoc ei consentiatur, appareat amando moritura, et si vixerit, poenitendo purganda: nec ideo peccatum negabitur tale adulterium. Si autem merito nobis placet castitas, quid offendit veritas, ut propter alienam utilitatem illa non violetur adulterando, et violetur ista mprofecisse homines, qui non nisi pro salute hominis mentiuntur, non est negandum: sed in eorum tali profectu merito laudatur, vel etiam temporaliter remuneratur benevolentia, non fallacia, quae ut ignoscatur sat est, non ut etiam praedicetur, maxime in haeredibus Testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
ambitio scłi. suꝑbos. Triplex etiã tẽptatio in hoĩe. quẽ ueritas ipsa
suscepit: cauenda monstrata ẽ. Dic inquit tẽptator lapidibꝰ istis: ut
panes fiant. At ille unꝰ & solus magister ñ in pane solo uiuit homo.
nis tẽpor ał fastu decipi pot̾at. qͥ carnis uoluptate nͥ potuit. Oĩa gͦ mun-¬
di regna monstrata st̃: & dic tũ ẽ. Oĩa tͥ dabo. si ꝓstratꝰ ad oraueris me.
Cui responsũ ẽ. Dñm dm̃ tuũ adorabis. & illi soli seruies: & sic calca¬
ta ẽ suꝑbia. Subiecta ẽ aut̃ extrema. curiositatis illecebra. Non enĩ
ut defastigio tẽpli p̾cipitaret urgebat. nͥ causa tantũ aliqͥd exꝑiendi.

Expanded text:
ambitio saeculi superbos. triplex etiam temtatio in homine, quem ueritas ipsa suscepit, cauenda monstrata est. dic, inquit temtator, lapidibus istis ut panes fiant. at ille unus et solus magister: non in pane solo uiuit homo, nis temporalis fastu decipi poterat, qui carnis voluptate non potuit; omnia ergo mundi regna monstrata sunt, et dictum est: Omnia tibi dabo, si prostratus adoraveris me. Cui responsum est: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies. Ita calcata est superbia. Subjecta est autem extrema etiam curiositatis illecebra: non enim ut se de fastigio templi praecipitaret urgebat, nisi causa tantum aliquid experiendi.
Abbreviated transcription (Latin):
ict̾ aliꝗ nͥ aliqͦ int̾cedente peccato. eucharistiã cotidie accipien-¬
dam. Hc̃ eñ panẽ dari cotidie nob̾ iubente dno postulamꝰ dicentes.
panẽ nr̃m cotidianũ da nob̾ hodie: qđ ꝗdem benedict̾ si hoc cũ reli-¬
gione & deuotione & humilitate suscipiunt. ne fidendo de iusticia
suꝑba p̾sũptione id faciat : ceterũ si talia sint peccata quȩ qͣsi mortuũ
ab altari remoueant. primũ agenda ẽ penitentia: ac sic de inde
salutiferũ medicamtum suscipiendũ. Qui enĩ manducauerit ĩ¬
digne. udiciũ sibi manducat & bibit. Hoc enĩ ẽ indigne acci
tanta nͥ sunt peccata ut ex cõmunicatꝰ ꝗsq uidicet᷑. nͥ debet a

Expanded text:
i, nisi aliquo intercedente peccato, Eucharistiam quotidie accipiendam; hunc enim panem dari quotidie nobis, jubente Domino, postulamus, dicentes: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Quod quidem bene dicunt, si hoc cum religione et devocione et humilitate suscipiunt, nec confidendo de iusticia superba presumpcione id faciant. Ceterum si talia sunt peccata, que quasi mortuum ab altari removeant, prius agenda penitencia est ac sic deisalutiferum medicamentum suscipere. Qui enim manducaverit idigne, judicium sibi manducat et bibit. Hoc enim indigne accipere tanta non sunt peccata ut excommunicetur quis, non se debet a
Abbreviated transcription (Latin):
do Uociferat᷑ ille sepȩ. Siqs uult pꝰme uenire. abneget semet ipsũ sibi.¬
dicit sẽ in xp̃õ credere. deb̾et qͦmͦ ille ambulauit: & ipse abulare. qđ¬
si nichil habes ut responsurũ scio. cur tã bene paratꝰ ad bella ñ militas:
nͥ forte in patria tua te arbitraris hoc facere posse. cũ in sua dñs sig-¬
na nͥ fecerit : Cur idcũ auctoritate sũma defendis.: Sume rationem.

Expanded text:
do? uociferatur ille saepe: si quis uult post me ueni, ab- neget se ipsum edo? uociferatur ille saepe: si quis uult post me ueni, ab- neget se ipsum edicit se in Christo manere, debet, quomodo ille ambulauit, et ipse ambularet. Quodsi nihil habes, ut responsurum te scio, cur tam bene paratus ad bella non militas? nisi forte in patria tua te arbitraris hoc facere, cum in sua dominus signa non fecerit. et cur id? cum auctoritate sume ration
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ doc tꝰ nauta pmoneo: sed qͦsi nuꝑ enaufragio eiectꝰ inlitꝰ timu¬
da nauigatis uoce cienuntio. In illo estu caribdis luxuria salutem
uorat. ibi ori uirgineo ad pudiciciȩ ꝑpetranda naufragia syllaceũ
renidens blandit᷑ sibido. hic barbarũ lntꝰ. hic diabolꝰ pirata cũ socus¬
portat uincla capiendis. Nolite credere. nolite et̃ securi : licet in
morẽ stagni fusũ equor arrideat. licet uix sũma iacentis elem̾ti spũ
terga crispent᷑: magnos hic cãpꝰ montes habet intꝰ inclusos. Intꝰ ẽ ꝑicłm.
intꝰ ẽ hostis. abducite. expedite rudentes. uela suspendite. autemna ctu-¬
cis figat᷑ infrontibꝰ: tranꝗllitas ista. ẽ tẽpestas. Qͥd gͦ  eũq inciuita:
me. Tu aut̃ ꝑfectũ te ẽẽ pollicitꝰ es. Nã cũ relicta domo. milicia. te cas¬
tit᷑. occidit aĩam. Igit᷑ ut concludã. si ꝑfectꝰ es: cur bona patna desideras:

Expanded text:
tuum doctus nauta praemoneo, sed quasi nuper naufragio eiectus in litus timituum doctus nauta praemoneo, sed quasi nuper naufragio eiectus in litus timida nauigaturis uoce denuntio. in illo aestu Charybdis luxuriae salutem uorat, ibi ore uirgineo ad pudicitiae perpetranda naufragia Scyllaceum renidens libido blanditur; hic barbarum litus, hic diabolus pirata cum socportat uincla capiendis. nolite credere, nolite esse securi. licet in morem stagni fusum aequor adrideat, licet uix summa iacentis elementi spiritu terga crispentur, magnus hic campus montes habet, intus inclusum est periculum, intus est hostis. expedite rudentes, uela suspen-I dite. crux antemnae figatur in frontibus: tranquillitas ista tempestas est. \'quime. tu autem perfectum te esse pollicitus es. nam cum derelicta mi- litia casntitur, occidit animam. igitur, ut concludam, si per- fectus es, cur bona paterna desideras?
Abbreviated transcription (Latin):
reditatẽ in regno xp̃i & dĩ. Et quã ꝗͣ generalit̃ ad uersꝰ dm̃ sapiat. qͥe¬
ꝗd diaboli ẽ: & qđ diaboli ẽ idolatriȩ sit cui idola oĩa mancipant᷑. tam̃
& inalio loco speciatĩ noĩatĩq det̾minat dicens. Mor tificate m̃braurã
piscentiã malã. & cupiditatẽ. & auariciã quȩ st̃ idoloꝵ seruitꝰ ꝓp
idoli. siꝗs duobꝰ digitulis tura c̾p̃hensa ĩbusto arȩ iaciat: aut haustũ
publicarũ libidinũ uictimis nepharia colluiuone uiolauit. Non fa¬
monio suo partẽ p̃cii reseruantes: p̃senti ꝑiere uindicta. Animaduerte
rit oĩbꝰ quȩ possidet: ñ potest meus ee̾ discipłs. Cur timido animo es¬
xpĩanꝰ Respice cũ petro relictũ rete. respice surgentẽ de theloneo
publicanũ: statĩ apłm. Filiꝰ aut̃ hoĩs nͥ habet ubi caput reclinet. & tu ã¬
t̾ba ꝗ solꝰ es: Et ego hȩc ñ integris rate. ł mercibꝰ nec qͣsi ignarꝰ fluc-¬

Expanded text:
 generaiiter aauersus deum sapiat, quidquid diaboli est, et, quod diaboli est, idolatria sit, cui omnia idola mancipantur, tamen et in alio loco speciatim j nominatimque determinat dicens: mortificate membra uestpiscentiam malam et cupiditatem, quae sunt idolorum seridoli. si quis duobus digitulis tura conprehensa in bustum arae iaciat aut haustum pm publicarum libidinum uictimis nefaria conluuione uiolauit; non famonio suo partem pretii reseruantes praesenti periere uindicta. animaduerterit cunctis, quae possidet, non potest meus. esse discipulus. Cur timido animo Christianus es? respice cum patre relictum rete, respice surgentem de teloneo publicanum, statim apostolum. filius hominis non habet, ubi caput reclinet: et tu amturba, qui solus es? et haec ego non integris rate uel mercibus quasi ignaros fluc
Abbreviated transcription (Latin):
lipsi eiuitas magni regis estru t᷑. O heremꝰ. familiariꝰ dõ gaudens. Qd
agis fr̃ in scło. qͥ maior es mundo: Quãdiu te tector umbrȩ p̾mũt.
Quã diu fomosarũ urbiũ career ĩcludit: Erede mͥ. nescio ꝗd plꝰ lu:¬
cis aspicio. Libet sarcina corporis abiecta. ad purũ etheris uolare
reris. sed nemo athleta sine sudoribꝰ coronabit᷑. de cibo cogitas. sed
fides famẽ ñ timet. Supͥ nudã humũ metius exesa ieiunus menbra
collidere. sed dns tecũ iacet. Sqͣlidi capitis horret in culta cesaries.
sed caput tuũ xp̃c ẽ. Infinita heremi uastitas t̾ret. sed tu paradyso de
non st̃ inqͥt c̃ dignȩ passiones huiꝰ tẽporis. ad suꝑuenturã głam quȩ re¬
uelabit᷑ in nob̾. Satis delicatꝰ es fr̃. si & hic uis gaudere cũ sło: & pꝰ ea

Expanded text:
lypsi ciuitas magni regis extruitur! o heremus familiari deo gaudens! quid lypsi ciuitas magni regis extruitur! o heremus familiari deo gaudens! quid agis, frater, in saeculo, qui maior es mundo? quam diu te tectorum umbrae premunt? quam diu fumeus harum urbium carcer includit? crede mihi, nescio quid plus lucis aspicio. libet sarcina carnis abiecta ad purum aetheris uolare re terreris? sed nemo athleta sine sudoribus coronatur. de cibo cogitas? sed fides famem non sentit. super nudam metuis humum exesa ieiuniis membra conlidere? sed dominus tecum iacet: squalidi capitis horret inculta caesaries? sed caput tuum Christus est. infinita heremi uastitas tenet? sed tu paradisum menon sunt condignaepassiones huius saeculi ad superuenturam gloriam, quae reuelabitur in uo
Abbreviated transcription (Latin):
abeo exigit᷑. Potentes. potent̃ torm̾ta pacient᷑. Nec sibi ꝗs ꝗͣ tantũ mͦ
de cor poris castitate supplaudeat. eũ de oĩ uerbo otioso qͦd cũq locu:
ti fuerit hoĩes: reddituri sit ꝓeo rationẽ indiẽ iudicii. Cũ etiã homi¬
cidii reatꝰ conuiciũ sit infrẽm. nͥ ẽ facile stare loco pauli. petri tenere
gradũ iã cũ xpo̾ regnantiũ: ne forte ueniat angł̃s ꝗ scindat uelũ
tui tẽpli. & candelabrũ tuũ de loco moueat. E dificaturꝰ turrĩ. fu¬
łro saderdotis lapsu. ꝗsrogaturꝰ ẽ: Sed qm̃ abscopulosis locis en aui-¬
gauit oratio. & int̾̃ cauas spumeis fluctibꝰ cautes. fragilis cymba
ꝓcessit. expandenda uela st̃ uelis: &e questionũ scopulis transuadatis.
letantiũ more nautarũ epilogi crleuina cantandũ ẽ. O desertũ. flo¬
ribꝰ xp̃i uernans. O solitudo ĩqͦ illi nascunt᷑ lapides. de qbꝰ in apoca¬

Expanded text:
ab eo exigitur. Potentes potenter tormenta patientur . Nec sibi quisquam ab eo exigitur. Potentes potenter tormenta patientur . Nec sibi quisquam de coreddituri sint pro eo rationem in die iudicii, cum etiam conuicium in fratrem homicidii sit reatus. non est facile stare loco Pauli, tenere gradum iam cum Christo regnantium, ne forte ueniat angelus, qui scindat uelum templi tui, qui candelabrum tuum loco moueat. aedificaturus turrem fupro sacerdotis lapsu quis rogaturus est? Sed quoniam e scopulosis locis enauigauit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cautes fragilis in altum cumba processit, expandenda uela sunt uentis et quaestionum scopulis transuadatis laetantium more nautarum epilogi celeuma cantandum est. o desertum Christi floribus uernans! o solitudo, in qua illi nascuntur lapides, de quibus in Apoca
Abbreviated transcription (Latin):
meã ad m̾sã. & ego ueniens cũ usuris exigissẽ: id ẽ deposuisses. ad altare
qađ ferre ñ poteras: dũ enĩ tu ignauus negociator denariũ tenes. alt̾iꝰ
locũ ꝗ pecuniã dupplicare poterat. occupasti. Iuã obrẽ sicut is ꝗhene
ministirat. bonũ opꝰ sibi ad ꝗtit : ĩti qͥidigne ad calicẽ diũ accedt᷑. rti
ert̃ dnĩci corporis & sanguinis. Non õs epĩ. epĩst̃. ad tendis petrũ.
sed iudã c̃sidera. Stephanũ c̃spicis. sed & nicholiũ respice: quẽ dnsin
neophitarũ heresis exilla radice nasceret᷑. Probet se unꝰꝗsq & sic acce.¬
tor. eligit᷑ in regẽ. Minimũ discipłm. amat iħc plurimũ. Inferiꝰ fr̃
accũbe. ut minore ueniente: sursũ iubearis ascendere. Suꝑquẽ dñs
retescit. nͥ suꝑ humilẽ & ꝗetũ & trem̾tẽ uerba sua: Cui plꝰ credit᷑. płꝰ

Expanded text:
meam ad mensam, et ego ueniens cum usuris exegissem? id est: \'deposuisses ad altare, meam ad mensam, et ego ueniens cum usuris exegissem? id est: \'deposuisses ad altare, quod ferre non poteras. dum enim tu, ignauus negotiator, denarium tenes, alterius locum, qui pecuniam duplicare poterat, occupasti\'. quam ob rem sicut, qui bene ministrat, bonum gradum sibi adquirit, ita, qui indigne ad calicem domini accedit, reus erit dominici corporis et sanguinis. Non omnes episcopi episcopi. adtendis Petrum, sed et ludam considera. Stephanum suspicis, sed et Nicolaum respice, quem dominus in Nicolaitarum haeresis ex illa radice nascatur. Probet se unusquisque, et sic accetor eligitur in Regem . Minimum discipulum Jesus amat plurimum. Inferius frater accumbe, ut minore adveniente, sursum jubearis ascendere . Super quem Dominus requiescit, nisi super humilem et quietum, et trementem verba sua ? Cui plus creditur, plus
Abbreviated transcription (Latin):
monũ discerpit᷑. Id te qͦq ad eundc̃ ordinẽ pia frũm bandiñta sollici¬
tent. gaudebo de ascensu: timebo de lapsu. ⁊epatũ desiderat. bonũ opus
desiderat. Scimꝰ ista. sed unge qđ seqr̃. Oportet aut̃ huiꝰmodi inrephen¬
sibilẽ. uniꝰ uxoris c̾e uirũ. sobriũ. pudicũ. prudentẽ. ornatũ. hospitalẽ.¬
docibilẽ. ñ uinolentũ. ñ ꝑcussorẽ. sed modestũ. & ceteris quȩ de eo sequunt᷑ꝰ
explicitis. ñ minorẽ in t̾eio gradu adhibuit diligentiã: dicens. diaconos
nichil suꝑ ẽ nͥ ut statĩ audiat. amice. qͦmͦ huc intrasti. & illo cbmutescen¬
te. dicat᷑ ministris. Tollite eũ. & mitite ligatis manibꝰ & pedibꝰ in tenebras¬
extior es: illic erit fletꝰ. & stridor dentiũ. Ue illi ꝗacceptũ talentũ in
sudario ligans. cet̾is lucrũ facientibꝰ id tantũ qđ acceꝑat reseruauit: ili¬
co ĩ dignantis dnĩ clamore feriet᷑. Serue neꝗͣ qͣre ñ dedisti pectiniam

Expanded text:
od si te quoque ad eundem ordinem pia fratrum blandimenta sollicitant, gaudebo de ascensu, timebo de lapsu. qui episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. scimus ista, sed iunge, quod sequitur: oportet autem huiusmodi inreprehensibilem esse, unius uxoris uirum, sobriudocibilem, non vinolentum, non percussorem, sed modestum . Et caeteris, 35 quae de eo sequuntur, explicitis, non minorem in tertio gradu adhibuit diligentiam, dicens: Diaconos Nihil superest, nisi ut statim audiat: Amice quomodo huc intrasti? Et illo obmutescente dicatur ministris: Tollite illum, ligatis manibus et pedibus, et mexteriores; ibi erit fletus et stridor dentium. uae illi, qui acceptum talentum in sudario ligans ceteris lucra facientibus id tantum, quod acceperat, reseruarit! ilico indignantis domini clamore ferietur: s ern e nequam, quare non dedisti pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
ace si magna oꝑa dñi. exqͥsita s̃ õs uoluntates eiꝰ. Et tã
sapient̾ exqͥsita. ut cũ angłica & humana creat᷑a peccas¬
s&: id ẽ nͥ qđ ille sed qđ uoluit ipsa feciss&. etiã ꝑ eandẽ creaturȩ
uoluntatẽ qͣ factũ ẽ qđ creator noluit ĩpleret ipse qđ uoluit. Be¬
ne utens & mał tã ꝗͣ sũme bonꝰ. ad ciꝰ dãpnationẽ qͦs iuste p̾d¬
nauit ad penã : & ad eor salutẽ qͦs benigne p̃destinauit ad grãm.¬

Expanded text:
ejus, et tam sapienter exquisita, ut cum angelica et humana creatura peccasset, id est, non quod ille, sed quod voluit ipsa fecisset, etiam per eamdem creaturae voluntatem, qua factum est quod Creator noluit, impleret ipse quod voluit, bene utens et malis, tanquam summe bonus, ad eorum damnationem quos juste praedestinavit ad poenam, et ad eorum salutem q
Abbreviated transcription (Latin):
futuros illos scõs ne arbitrem᷑ inmunes. si eoꝵ morientiũ int̾ra ñ reci¬
dant corpora. s sic̃ in ipso raptu morient᷑: ita ⁊ resurgẽt dũ inaera fe-
rent᷑. Int̾rã qͥppe ibis. hoc ẽ. in hoc ibis amissa uita. qđ eras ante quã su¬
meres uitã.i. hoc eris examinatꝰ qđ eras qđ eras añ quã eẽs animatꝰ¬
putrescant oiã corꝑa mortuoꝵ. qđ er̃ ⁊ illa si morient᷑. ubi eũq mo¬
rient᷑ cũ uita carebt̃. quã otinuo receptura s̃. ⁊ fulgebt̃ sic̃ sol iusti¬

Expanded text:
futuros illos sanetos arbitremur inmunes, si eorum morientium in terram non recident corpora, sed, sicut in ipso raptu morientur, ita et resurgent, dum ferentur in aera. In terram quippe ibis est \'in hoc ibis amissa uita, quod eras antequam sumeres uitam\': id est, hoc eris exanimatus, quod eras antequam esses animat antequam putrescant omnia corpora mortuorum, quod erunt et illa si morientur, ubicunque moriantur, cum vita carebunt quam continuo receptura sunt. Sic ergo ibunt
Abbreviated transcription (Latin):
ris ut nr̃is monitis nabuchodonosor. & ra̾saces. & nabuzardan. & holofer¬
nes inte occidant᷑. sed nũꝗͣ nrã auxilia postulares: si inte uiuerent. Sed
qr illi inte mortui st̃: & cũ zor obabel & cũ iħu filio iosedech sacerdote
magno. cũ esdra qͦq & neemia runas isrł ȩdificare cepisti: nec mitis
mercedes in ꝑtusũ saccũ. sed thesauros tͥ in cȩlestibꝰ paras: iccirco nras ap-¬

Expanded text:
ris, ut nostris monitis Nabuchodonosor, et Rapsaces, et Nabuzardan, et Holofernes in te occidantur, NUNQUAM nostra auxilia postulares, si in te viverint. Sed quia illi mortui sunt, et cum Zorobabel, et cum Jesu filio Josedec Sacerdote magno , cum Ezra quoque, et Neemia ruinas Jerusalem aedificare coepisti; nec mittis mercedes in pertusum sacculum, sed thesauros tibi in coelestibus paras, idcirco nostras ap
Abbreviated transcription (Latin):
feminarũ exdie c̾ceptionis lac colligere. Est aliꝰ senẜ facilior. non
coques agnũ ĩ lacte matris. paruulũ adhuc & lactentẽ qͣlibꝰ apłs
xp̾o dictũ sit: qͥ talibꝰ adhuc discipłis peꝑcit. ꝓqͥbꝰ se offerens dicit.
Sigͦ me queritis: sinite hos abire. atq ut ĩtelligeret᷑ adhuc eos
inualidos & minꝰ idoneos fuisse passioni tã ꝗͣ agnos ĩ lacte matris.
secutꝰ eugłista ut impleret᷑ sermo quẽ dix̾: qr qͦs dedisti mͥ ñ ꝑdidi
exeis quẽꝗͣ. Unde apparet eos si t̾c paterent᷑ fuisse ꝑituros. Hoc enĩ
tes in grege.

Expanded text:
feminarum ex die conceptionis lac colligere. est autem alius sensus facilior. non coques agnum in lacte matris suae: paruulum adhuc et lactantem — qualibus sit dictam, qui talibus adhuc discipulis pepercit, pro quibus se offerens ait: si ergo me quaeritis, sinite hos abire. atque ut intellegeretur adhuc eos inualidos et minus idoneos fuisse passioni tamquam agnos in lacte matris, secutus ait euangelista: ut impleretur sermo, quem dixit: quia quos dedisti mihi, non perdidi ex eis quemquam. unde apparet eos, si tunc paterentur, fuisse perituros; hoc enim tes in grege.
Abbreviated transcription (Latin):
xpm̃ dĩ filiũ ab negantes. impii duro corde ꝓpł̃is uet̾ibꝰ ĩ creduli:
nob̾ obstrusi aduentũ xp̃i malt̾ ignorare ꝗͣ nosse. negare ꝗͣ credere.
Iuẽ u enim uenturũ accipiut̃. uenisse iã nolt̃. Quẽ resurreo¬
turũ legt̃. resurrexisse nͥ credt̃. Sed idõ ista nͥ intelligere se
fingt̃. qr sacrilegio suo hȩc impleta cognoset̃. hĩ gͦ quert̃ a nob̾ di¬

Expanded text:
m Dei Filium abnegantes, impii, duricordes, prophetis veteribus increduli, novis obstrusi, adventum Christi malunt ignorare, quam nosse; negare, quam credere. Quem enim venturum accipiunt, venisse jam nolunt. Quem resurrecturum legunt, resurrexisse non credunt. 2. Sed ideo ista non intelligere se fingunt, quia sacrilegio suo haec impleta cognoscunt. Ad quorum
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ genuerit filiũ: respondeo. Cur querit᷑ tẽpꝰ. qͣndo sit filiꝰ genitꝰ: cũ
sit sua natiuitate et̾nꝰ. sicut scriptũ ẽ de eo: Egressꝰ eiꝰ apͥncipio. a die¬
bꝰ eternitatis. Et iterũ. Ante solẽ ꝑmanet nom̾ eiꝰ. & ante lunã sedesciꝰ.
Sed & pat̾ eundẽ ante luciftrũ. id ẽ ante oĩa tẽpora genuisse testat᷑.
sicut & ipse filiꝰ ds uerbũ uirtꝰ & sapientia. de sua natiuitate c̾firmat
dicens. Nec dũ erãt abyssi. & ego c̾ceptꝰ eram. Nec dr̃ fontes aquar̃
eruꝑãt. nec dũ montes graui mole estiterãt. ante colles ego partu-

Expanded text:
 genuerit, respondetur: Cur quaeritur tempus, quando sit Dei Filius genitus, dum sit sua nativitate aeternus? sicut scriptum est de eo: Egressus ejus a principio a diebus aeternitatis . Et iterum: Ante solem permanet nomen ejus, et ante lunam sedes ejus . 2. Sed et Pater eumdem ante luciferum, id est, ante omnia tempora genuisse testatur, quod et ipse Filius Dei, verbum, virtus et sapientia, de sua nativitate confirmat, dicens: Necdum erant abyssi, et ego jam conceptus eram, necdum fontes aquarum eruperant, necdum montes gravi mole consti
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate ante oĩa filiꝰ apatre genitꝰ eẽ declarat᷑. qͥndo cũ patre
ꝑ illũ cunc ta creata ẽẽ noscunt᷑. Illud etiã denuo cur querit᷑. quomͦ
idem sit genitꝰ. dũ sacrȩ natiuitatis eiꝰ archanũ n̾ didicit apłs. nec ꝓpħa¬
co. si eiꝰ natiuitas a ꝓpħa ñ potuit enarrari. qs ꝓfitebit᷑ nosse qͦmͦ potu¬
it a patre filiꝰ generari : hinc ẽ & illud in libro iob. Sapientia dĩ patͥs.
unde inuenies: Latit enĩ abocłis hoĩũ. & abuolucribꝰ cęli abscondita.
ẽ: idẽ etiã ipsis angłis in cognita. ltẽ ibi. Radix sapientie. cui reue.¬
lata ẽ: Origo scilicet filii dĩ. Sed gignendi filii querens rationẽ¬
nerisor tũ. c̃ditio caduca mortaliũ. xp̾s enĩ expatre ita emicuit. ue
lut splendor alumine: uelut uerbũ abore. uelut sapientia excorde.

Expanded text:
ia saecula Fiius a Patre genitus esse declaratur, quando a Patre per illum cuncta creata esse noscuntur. Illud denuo quaeritur, quomodo idem sit genitus, dum sacrae nativitatis ejus arcana nec Apostolus dico si ejus nativitas a propheta non potuit enarrari, quis confitetur nosse, quando potuit a Patre Filius generari? Hinc est et illud in libro Job: « Sapientiam Dei Patris unde invenies? Latet enim ab oculis hominum, et a volucest ; id est, etiam ipsis angelis incognita. Item ibi: Radix sapientiae cui revelata est ? origo scilicet Filii Dei. Idneris ortum conditio caduca mortalium; Christus enim ex Patre ita emicuit, ut lut splendor a lumine, velut verbum ab ore, velut sapientia ex corde.
Abbreviated transcription (Latin):
rogandꝰ ẽ cui dr. dñs illuminatio mea. & salus mea : ut illumi¬
natio detrahat ignorantiã. salus infirmitatẽ. de penitentia
signata ẽ scđm morem ȩccłiȩ ut agat᷑. plerũq infir¬

Expanded text:
r in Psalmo, Dominus illuminatio mea et salus mea ; ut illuminatio detrahat ignorantiam, salus infirmitatem. CAPUT LXXXII. st secundum morem Ecclesiae cur agatur, plerumque infir
Abbreviated transcription (Latin):
lud ignorantiȩ malũ ẽ: hoc infirmitatis. contra ꝗͣ qͥdem pug
nare nos conuenit. Sed ꝓfecto uincim᷑. nͥ diuinitꝰ adiuuem: ut ñ
solũ uideamꝰ qͥd faciendũ sit: sed etiã accedente sanitate delectatio
iusticię. uincat in nob ear̃ rerũ delectationes qͣs ł habere cupiendo.
ł amittere metuendo: scientes uidentesq peccamꝰ. Ac ñ solũ pecca¬
tores qđ eramꝰ. etiã cũ ꝑignor antiã peccabamꝰ: uerũ etiã legis¬

Expanded text:
lud ignorantiae malum est, hoc infirmitatis. Colud ignorantiae malum est, hoc infirmitatis. Coenit: sed profecto vincimur, nisi divinitus adjuvemur, ut non solum videamus quid faciendum sit, sed etiam accedente sanitate delectatio justitiae vincat in nobis earum rerum delectationes, quas vel habere cupiendo, vel amittere metuendo scientes videntesque peccamus; jam non solum peccatores, quod eramus etiam cum per ignorantiam peccabamu
Abbreviated transcription (Latin):
& si ñ talia inaꝑtã consuetudinẽ ĩa uenert̾. ut ꝓhis nͣ so¬
lũ excõmunicare aliquẽ laicũ nͥ audeamꝰ: sed nec clericũ degra-¬
dare. Unde cũ exponerẽ ante aliqͦt annos epłam ad galathas in eo
ipsoloco ubi ait apłs. timeo ne sine forte causa labor aueri
ĩ uob̾. exclamare c̃pulsꝰ sũ. Ue peccatis hoĩnũ. quȩ sola inusi¬
tata exhorrescimꝰ. Usitata uͦ ꝓ qͥb abluendis filii d̾i sangius
effusꝰ ẽ: ꝗͣuis tã magna sit ut oĩno claudi contra se regnũ dĩ fa-¬
ciãt. sepe uidendo oĩa tolerare: sepe tolerando ñ nulla etiam
facere cogim᷑. Atq utinã odñe ñ oĩa quȩ non potuerimꝰ ꝓhibere.
faciamꝰ. Sed uidero utrũ me inmoderatꝰ dolor in caute aliꝗd com¬
pulerit dicere. hoc nc̃ dicã: qđ qͥdẽ & in aliis opusculor meoꝵ lociᷤ
sepe iã dixi. Duab excausis peccamꝰ. aut ñ uidendo qͥd facere debea¬
mus: aut non faciendo qđ debere fieri ĩã uidemꝰ. Quoꝵ duore il¬

Expanded text:
si non talia in apertam consuetudinem jam venerunt ut pro his non solum excommunicare aliquem laicum non audeamus, sed nec clericum degradare. Unde cum exponerem ante aliquot annos Epistolam ad Galatas, in eo ipso loco ubi ait Apostolus: Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis , exclamare compulsus sum: Vae peccatis hominum, quae sola inusitata exhorrescimus: usitata vero, pro quibus abluendis Filii Dei sanguis effusus est, quamvis tam magna sint, ut omnino claudi contra sese regnum Dei faciant, saepe videndo omnia tolerare, saepe tolerando nonnulla etiam facere cogimur! Atque utinam, o Domine, non omnia quae non potuerimus prohibere, faciamus. Sed videro utrum me immoderatus dolor incaute aliquid compulerit dicere. Hoc nunc dicam, quod quidem et in aliis opusculorum meorum locis saepe jam dixi: Duabus ex causis peccamus, aut nondum videndo quid facere debeamus, aut non faciendo quod debere fieri jam videmus: quorum duorum il
Abbreviated transcription (Latin):
te susfusi oculos. siue ꝯpuncti. hibet qđ dã genꝰ medendi quo possit
eoꝵ lumina int̾repto usui refounare. Accipitres ferunt᷑ durã in eo ad¬
u̾s: ꝓpͥos fetꝰ hab̾e inclem̃tiã. qđ ubi eos adũterint tẽptare uolatꝰ pͥmor¬
enĩ ne intenera etate pigrescant. ne soluant᷑ deliti is. ne marcescant
otio. ne discant cibũ magis expectare. quã querere. A quila fertur¬
neris partꝰ deformitas decoloret. Asserit᷑ aut̃ qđ pullos suos solis ra¬
diis opponat. atq inaeris medio. pio paruulos ungue suspendat.
ac siqͥs reꝑcusso solis lumine. intrepidã oculoꝵ atiẽ in ofenso intuen-¬
di uigore seruau̾it. is ꝓbat᷑. qđ u̾itatẽ naturȩ. sinceri obtutꝰ ꝯstan¬
ta demonstrau̾it. Si uͦ lumina sua p̃strictꝰ radiis solis infbͤcerit.
quasi de gener. ⁊ tanto indignꝰ parente reicit᷑. reiectũq auisque

Expanded text:
te suffossi oculos sive compuncti, habet quoddam medendi genus, quo possit eorum lumina intercepto usui reformare. uersus proprios fetus habere inclementiam, quod ubi eos aduerterint temptare uolatus pnt itaque ne in tenera aetate pigrescant, ne solvantur deliciis, ne marcescant otio, ne discant cibum magis exspectare quam quaerere, ne naturneris partus deformitas decoloret. Itaque asseritur quod pullos suos radiis solis objiciat, atque in aeris medio parvulos suos ungue suspendat. At si quis repercusso solis lumine intrepidam oculorum aciem inoffenso intuendi vigore servaverit, is probatur, quod veritatem naturae sinceri obtutus constantia demonstraverit. Si vero lumina sua perstrictus radiis solis inflexerit, quasi degener et tanto indignus parente rejicitur, nec ae
Abbreviated transcription (Latin):
Quideat᷑ illã multitudinẽ corpoꝵ in aere qͦdãm modo semi¬
nari. atq ibi ꝓtinꝰ in mortalit̾ atq ĩ corruptibilit᷑ reunuscere : cum
credamꝰ qđ idẽ ipse apłs aꝑtissime dicit iuctu ocłi futurã resurrec-¬
dictũ. t̾ra es & int̾rã ibis: futuros illos scõs arbitrem᷑ inmunes si
eor morientiũ int̾ra ñ recidãt corpora. Sed sicut in ipso raptu mo¬
amissa uita : qđ eras anteꝗͣ sumeres uitã id ẽ hoc eris exanimatꝰ. qđ
eras anteꝗͣ esses animatꝰ. Terra es animata qđ ñ eras. t̾ra eris exani
mis sicut eras: qđ st̃ & anteꝗͣ putrescant oĩa corpora mortuorum.
qđ ert̃ & illa simorient᷑. ubi cũq morient᷑ cũ uita carẽbt̃: quam
continuo receptura stͣ.

Expanded text:
uideatur illam multitudinem corporum in aere quodam modo seminari adque ibi protinus inmortaliter adque incorruptibiliter reuiuescere, cum credamus, quod idem ipse apostolus apertissime dicit, in ictu oculi futuram resurrecdictum est: Terra es et in terram ibis, futuros illos sanetos arbitremur inmunes, si eorum morientium in terram non recident corpora, sed, sicut in ipso raptu moamissa uita, quod eras antequam sumeres uitam\': id est, hoc eris exanimatus, quod eras antequam esses animatus mis, sicut eras\'; quod sunt et antequam putrescant omnia corpora mortuorum; quod erunt et illa. si morientur. ubicumque moriantur, cum uita carebunt, quam continuo receptura sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mulierẽ conmisisse cognoueris. ne illiꝰ conuersio uxori relictȩ ĩ
scło fieri possit ꝑditionis occasio: uolumꝰ ut maritũ suũ illi etiam si
lex p̾cipit conuersionis grã utro lib& inuito solui posse cͥiugiũ: diui¬
na lex fieri ñ ꝑmittit. Nã excepta causa fornicationis uirũ uxorẽ
relinquere nulla ratione c̃cedit. qr postꝗͣ copulatione coniugiiui-¬
ri atq muliercͥs unũ corpꝰ efficit᷑: nͥ potest ex parte c̾uerti. & ex par-
qͣrta & sexta feria letaniã in excusabilit̾ indicetis : & contra hos bar-¬
baricȩ crudelitatis in cursꝰ. suꝑnȩ ꝓtectionis auxiliũ implor emus.

Expanded text:
mulierem commisisse cognoverit, et ne illius conversio uxori relictae in saeculo fieri possit perditionis occasio, volumus ut maritum suum illi, etiam si lex praecipit conversationis gratia utrolibet invito solvi posse conjugium, divina lex fieri non permittit. Nam excepta fornicationis causa virum uxorem relinquere nulla ratione concedit. Quia postquam copulatione conjugii viri atque mulieris unum corpus efficitur, non potestquarta et sexta feria litaniam inexcusabiliter indicatis, et contra hos barbaricae crudelitatis incursus supernae protectionis auxilium imploretis.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta conuenuit. Nd ad tẽpꝰ pasche eũ agnꝰ occidit᷑. cũ accinctis lũbis car
tis leuita loꝗt᷑ docetq qdđ pene nͥ didicit: & festissimo p̃dicans tẽpor e. toto
dĩ sacrificiis mella. nusꝗͣ cerei usũ: sed lucernarũ lumina. & oleo ꝑfusos
uidebis ignicłos
delicias: sec tare abrahã. habitũ relinque solũ. spretisq oĩbꝰ ad desertum
secede: ut possis cũ xpõ orare. sͦ rit qͥdem durꝰ & mucidꝰ &e hordea ceus for¬
te panis sed delicatũ milicẽ rex nꝰ amat. lerłm quȩ similã & mella &
olcũ manducauit. fornicatione arguit᷑: ñ qđ mali sint cibi qͦs pat̾na in

Expanded text:
menta, quid ad tempus Paschae quo agnus occiditur, cum accinctis lumbis carntis, Levita loquitur, docetque quod pene non didicit: et festivissimo praedicans tempore, toto i sacrificiis mella, nusquam cerae usum, sed lucernarum lumina, et oleo fotos videbis igniculos. desere, sectare Abrahae habitum, relinque natale solum, spretisque urbibus ad deserta secede, ut possis orare cum Christo. Erit quidem durus et mucidus, et hordeaceus forte panis. Sed delicatum militem rex non amat. Jerusalem, quae similam et mel, et oleum manducavit, fornicationis arguitur:
Abbreviated transcription (Latin):
dicant. oportet audire. Posst̃ & ab angłis qͥ. reb quȩ aguntur hic¬
p̾sto st̾ audire aliꝗd mortui. qđ unũ queq illoꝵ audire debere iu ĩdẽ¬
dicat: cui cuncta subiecta st̃.¬

Expanded text:
dicant, oportet audire. Possunt et ab angdicant, oportet audire. Possunt et ab angpraesto sunt, audire aliquid mortui, quod unumquemque illorum audire debere judicat cui cuncta subjecta s
Abbreviated transcription (Latin):
beatȩ memoriȩ simplicianũ mediolanensẽ ep̃m. aliqͣndo quesis¬
loqͥ cũ eo. Sed multo maioris miracłm ẽ qđ ipse sathanas pͥnceps
inmundoꝵ sp̃uũ potuit loqͥ cũ do. & petere tẽptandũ iob iustissi-
exitꝰ. & expeditior ĩtellectꝰ: ut ñ uere sp̃m samuelis excitatum
a reqͥe sua credamꝰ. sed aliqͦd phantasma & imaginariã illusionem
diaboli machinationibꝰ factã : ꝗͣ ꝓpt̾ea scriptura noie samuelis ap-¬
pellat. qr solent imagines earũ rerũ noibꝰ appellari: quarũ ima-¬
felicitatis: sed ad parẽ c̾ditionẽ mortis referat᷑. qđ utq hõ fuerit:
& utq mori potuerit. lãq mortuus. mortẽ uiuo p̾nunciabat.¬
Omibꝰ gͦ exclusis. imaginaria simulatio samuelis diabolico ritu
facta intelligat᷑.¬
audire abeis qͥhinc ad eos moriendo ꝑgt: ñ qdẽ oĩa sed quȩ sinun¬
tur. indicare. qͥ sinunt᷑ ista etiã menisse. & quȩ illos qͥbꝰ hȩc ĩ¬

Expanded text:
beatae memoriae Simplicianus, Mediolanensis episcopus, aliquando quaesiuoqueretur cum eo. sed multo maioris miraculi est, quod ipse satanas, princeps immundorum spirituum, potuit loqui cum deo et petere temtandum Iexitus et expeditior intellectus, ut non uere spiritum Samuhelis excitatum a requie sua credamus, sed aliquod phantasma et imaginariam illusionem diaboli machinationibus factam, quam propterea scriptura nomine Samuhelis appellat, quia solent imagines earum rerum nominibus appellari, quarum imafelicitatis, sed ad parem conditionem mortis referatur, ut uterque homo fuerit, et uterque mori potuerit, jamque mortuus, mortem vivo praenuntiabatillo excluso, imaginaria simulatio Samuelis diabolico ritu facta intelligataudire possunt ab eis qui hinc ad eos moriendo pergunt: non quidem omnia, sed quae sinuntur indicare, qui sinuntur etiam ista meminisse, et quae illos, quibus haec in
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse głant᷑. plura opinantes. potiꝰ quã scientes. Satis ẽ xp̃ianc
rerũ cunctarũq creaturarũ causã. siue cęlestiũ. siue t̾restri¬
um. siue uisibiliũ. siue in uisibiliũ. ñ nisi bonitatẽ credere
crea  toris. qui ẽ d̃s unꝰ & uerus. Nullãq eẽ nat᷑am. quȩ non

Expanded text:
venisse gloriantur, plura opinantes potius quam scientes. Satis est christiano venisse gloriantur, plura opinantes potius quam scientes. Satis est christiano rerum creatarum causam, sive coelestium sive terrestrium, sive visibilium sive invisibilium, non nisi bonitatem credere Creatoris, qui est Deus unus et verus; nullamque esse naturam quae non