comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
coram abimelech: & dimisit eum & abi it.
uatRiaiꝰ inscrip¬
curis scđm resges¬
dẽ dauid conscrip¬
tas: quando sit
factũ quẽ ad mo¬
dũ inueniꝰmꝰ titu¬
lũ psalmi cũ fũ¬
geret afacie ab¬
salon filiisil.
scripcũ ẽ. Et quãuis cituł psalmi in mistĩo
sic scripcũ sit: tam̃ diccusẽ. dere quȩ
gestaẽ. Sic credo: qđ hic scriptũ ẽ Cũ
mutaũ uultũ suũ corã ab unelech. & dimni

Expanded text:
coram Abimelech, et dimisit eum, et abiit. Quaerimus in Scripturis secundum res gesde David conscriptae sunt, quando sit factum: quemadmodum invenimus titulum psalmi: Cum fugeret David a facie Abessalon filii sui . scriptum est; et quamvis titulus psalmi in mysterio sic scriptus sit, tamen ductus est de re quae gesta est. Sic credo et quod hic scriptum est, Cum mutavit vultum suum
Abbreviated transcription (Latin):
SALAAUS isteã monet nos
ex ultare indnõ: Inscribit̃
aut̃ ipsi dauid: Quigͦ ꝑ
tinent adsa cratissimũ sem̃
dauid: audiant uocẽ suã.¬

Expanded text:
salmus iste admonet nos exsultare in Domino. Inscribitur autem, Ipsi David. Qui ergo pertinent ad sacratissimum semem David, audiant vocem suam
Abbreviated transcription (Latin):
qđ accepisti : sed redde qđ ꝓmisisti qm̃ rec¬
tus ẽ. sermo dnĩ.: quid ẽ. rectꝰ ẽ : Sermo
dnĩ ñte fallit. tuenĩ noli fallere: Immo cu
te noli fallere. Quis enĩ fallit omĩa scientẽ :
sed m̃cita ẽ. iniqͥtas sibi Qm̃ rectꝰẽ. sermo

Expanded text:
quod accepisti; sed, Redde quod promisisti. Quoniam recquod accepisti; sed, Redde quod promisisti. Quoniam rectus est sermo Domini. Quid est, rectus est sermo Domini? Non te fallit, tu eum noli fallere: imo tu te noli fallere. Quis enim fallit omnia scientem? Sed mentita est iniquitas sibi . Quoniam rectus est
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ uos ñ ꝑmittit tẽptari supra quã potestis fer¬
re: sed faciat cũ tẽptatione ꝓuentũ ut possitis
sustinere.: Audistis fidelẽ dm̃: audite & alibi.
Sitolerabimꝰ: & conregnabimꝰ: Sinegauerimꝰ.
& ille nos negabit. Sinos credimꝰ: & ille fidet
ꝑmanet negare semec ipsũ ñ pocest. habemꝰ
gͦ & fidelẽ dm̃: distinguamꝰ potuiꝰ fidelẽ dĩ
a fideli homine Fidelis homo ẽ. credens ꝓ mit¬
tenti dõ. fideł ds̃ ẽ. ex hibens qdđ ꝓmisit ħomini
Teneamꝰ fidelissimũ debitorẽ qr tenemꝰ miseri¬
cordissimũ ꝓmissorẽ.: Neq enĩ aliqdei cõmo¬
rẽ. cũ abillo habeamꝰ qͥcqͥd illi offerimꝰ. Et
ex illo fit qͥcqͥd boni sumꝰ. omĩa dona qͥb gau¬
demꝰ ab illo sunt.: Quis enĩ cognouit sensũ diũ.
aut qͥs consiliaruiꝰ eiꝰ fuit : Aut qͥs pͥor dedit
& in ipsos omĩa: Ergo ñei aliqͥd de¬
dimꝰ : & cenemꝰ debitorẽ: U nde debitor ẽt
qr̾ ꝓmissor ẽ.: Nonenĩ dicimꝰ dõ. dnẽ redde

Expanded text:
 non permittat tentari supra quam potestis ferre, sed faciat cum tentatione etiam exitum, ut possitis sustinere . Audistis fidelem Deum, audite et alibi: Si tolerabimus, et conregnabimus; si negaverimus, et ipse nos negabit; si non credimus, ille fidelis permanet, negare semetipsum non potest . Habemus ergo et fidelem Deum: distinguamus potius fidelem Deum a fideli homine. Fidelis homo est credens promittenti Deo; fidelis Deus est exhibens quod promisit homini. Teneamus fidelissimum debitorem, quia tenemus misericordissimum promissorem. Neque enim aliquimus; cum ab illo habeamus quidquid illi offerimus, et ex illo sit quidquid boni sumus. Omnia bona quibus gaudemus, ab illo sunt. Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit; aut quis prior dedit et in ipso sunt omnia . Ergo non ei aliquid dedimus; et tenemus debitorem. Unde debitorem? Quia promissor est. Non dicimus Deo, Domine, redde
Abbreviated transcription (Latin):
dare & dicere: Oñs dedit. dns abstulit. sicut
dnõ placuit ita factũ ẽ : sit nom̃ dnĩ benedictũ:
Tales rectos decet laudatio: ñ pͥmo laudaturos.
& pꝰ ea uituꝑaturos: Ergo iusti recti: recti ex¬
ultate in dnõ. qr uos decet laudatio.: Nemodi¬
eat qͥ sego iustus. aut quando iustus ego : noli¬
te uos abicere & desꝑare de uob̾. Ho minesestis:
adim aginẽ dĩ facti estis.. Quiuos homines fec̃.
& ꝓ uob̾ homo factꝰ ẽ. ut multi filii adheredita¬
tẽ sẽpit̾nã ado ptaremini: Sanguis unici: ꝓ
istis. ex p̃tio urõ uos adpendite. qͥd manducetis.
qͥdbibatis. quo sub scribatis. tam̃ digne cogi¬
tate: Nũ qͥd hoc uos monemꝰ uc suꝑbi sitis. & uo¬
bis aliquã ꝑfectionẽ audeatis arrogare : sed
ñ itũm ab omĩ iustitia uosputare debetis exu¬
les fieri: Nolo enĩuos int̾rogare de iustitia
unr: fortassis enĩ nemo urm mͥ audeat respon¬
de. ustussũ : sed int̾rogo uos de fide unr̃. Sic̃

Expanded text:
et dicere: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum . Tales rectos decet laudatio, non primo laudaturos, et postea vituperaturos. 4. Ergo justi recti, exsultate in Domino: quia vos decet laudatio. Nemo dicat: Quis ego justus, aut quando ego justus? Nolite vos abjicere et desperare de vobis. Homines estis, ad imaginem Dei facti estis: qui vos homines fecit, pro vobis et homo factus est: ut multi filii ad haereditatem sempiternam adoptaremini, sanguis Unici proistis, ex pretio vestro vos appendite: quid manducetis, quid bibatis, quo subscribatis Amen, digne cogitate. Numquid hoc vos monemus, ut superbi sitis, et vobis aliquam perfectionem audeatis arrogare? Sed non iterum ab omni justitia vos putare debetis exules fieri. Nolo enim vos interrogare de justitia vestra; fortassis enim nemo vestrum mihi audeat respondere, Justus sum: sed interrogo vos de fide vestra. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
bene ẽ : Blasphemas: quando tͥ maleẽ: qđ
qͥdẽ male siuistũ ẽ : ñ ẽ. male. Iustũ ẽ. aucem:
qm̃ ab illo fic. qͥ in iuste facere. nichil potest.:
Et eris insulsus puer indomo patris. amans pa¬
trẽ sitͥ blandiat᷑ & odio habens quando te
flagellat Quasi ñ & blandiens & flagellans.
hereditatẽ parat.: Uide aut quẽ ad modum
deceat reccos laudatio. Audi uocẽ recti lau¬
daucis exalio psalmo: Benedicã dmñ inonũ

Expanded text:
ando tibi male est: quod quidem male si justum est, non est male; justum est autem, quoniam ab illo fit qui injuste facere nihil potest: et eris insulsus puer in domo patris, amans patrem si tibi blandiatur, et odio habens quando te flagellat; quasi non et blandiens et flagellans haereditatem paret. Vide autem quemadmodum deceat rectos laudatio, audi vocem recti laudantis ex alio psalmo: Benedicam Dominum in omni
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ iustũ fauere uidet iqͥcati suȩ. A te recessit
iniuste aduicꝰ: adõ remansit iuste dãpnand̾ Qualẽ
miscdiam p̃biusti ei quẽ inuistũ fecisti : ecce cru¬
delior uuiciuris: quã misericordior.: Quid gͦ
eres pauꝑem. flecteres diuitẽ. alius ẽ. iudicandi.
alius petendi locꝰ. Quando te ille iudec diues
tenuisse iustitiã. ñ erexisse iniqui pauꝑis cerui¬
cẽ: se ꝓ merito peccati sui ob uirgasse tẽ iuste.
ñ flecterit᷑ ille admiscd̾iã potenti. qͥlętꝰ redditꝰ¬

Expanded text:
minem justum favere vidit iniquitati suae. A te recessit minem justum favere vidit iniquitati suae. A te recessit injuste adjutus, Deo remansit juste damnandus. Qualem misericordiam praebuisti ei, quem injustum fecisti? Ecce crudelior inveniris quam misericordior. Quid ergoeres pauperem, flecteres divitem. Alius est judicandi, alius petendi locus. Quando te ille dives videret tenuisse justitiam, non erexisse iniqui pauperis cervicem, sed pro merito peccati sui objurgasse te juste, nonne flecteretur ille ad misericordiam petente te, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uideat᷑. Ec sitep̃hensus fueris qđ male iudicas¬
ti: quasi demiscđia respondes: Noui & ego scio.
sed pauꝑ erac. miscdia ei debebat᷑: Quomͦ tenu¬
isti miscdiam. & ꝑ didisti uiditiũ : Et quo mͦ
inqͥt sitenerẽ uditiũ. ũ amnitterẽ miscđiam :¬
ꝑ nuntiarẽ aduersus pauꝑem. qͥ unde redderet
ñ haberec: aut si habet cũ reddidisset. unde
pꝰ ea uiueret ñ inueniret: Ait tͥ dr̃tuus: Ne
accipias ꝑsonã pauꝑis inuidicio: Cętum̃ faci¬
leẽ. ut admoneamꝰ ꝑ sonã diuitis ñ acciꝑe: hoc
omĩs homo uidet atq utinã sic omĩs homo fa¬
ceret. illudẽ. ubi fallit̾. ueluti qͥuult place¬
re dõ: Si ꝑsonã pauꝑis inuiditio accipiat.
& dicat. faui pauꝑi. immo ter¬
utrũq & miscłiam & iudiciũ.: Primo. qualẽ
miscdiam fecisti ineũ ciuiꝰ iniqͥcati fauisti ecce
sacello peꝑcisti. cor ꝑ cussisti. pauꝑ iste iNu¬
quus remansit: & tanto iniqͥor: quanto & sibiho¬

Expanded text:
videatur: et si reprehensus fueris quod male judicasvideatur: et si reprehensus fueris quod male judicasti, quasi de misericordia respondes: Novi, et ego scio; sed pauper erat, misericordia ei debebatur. Quomodo tenuisti misericordiam, et perdidisti judicium? Et quomodo, inquis, si tenerem judicium, non amitterem misericordiam? Pronuntiarem adversus pauperem, qui unde redderet non haberet; aut si haberet, cum reddidisset unde postea viveret non inveniret? Ait tibi Deus tuus: Ne accipias personam pauperis in judicio . Caeterum facile est ut admoneamur personam divitis non accipere; hoc omnis homo videt, atque utinam sic omnis homo faceret! illud est ubi fallitur, veluti qui vult placere Deo, si personam pauperis in judicio accipiat, et dicat Deo: Favi pauperi. Imo teumque, et misericordiam et judicium. Primo, qualem misericordiam fecisti in eum, cujus iniquitati lavisti? Ecce saccello pepercisti, cor percussisti: pauper iste iniquus remansit; et tanto iniquior, quanto te quasi ho
Abbreviated transcription (Latin):
miscđiam : ꝙ ipsa miscđia iusta erit qr confusa
ñerit.: Miscđia ẽ. certe. ut dimutant᷑ peccata.
AA iscłia ẽ: uttribuat᷑ uica ętna: Uide ibiudiciũ
Dimictite ꝙ dimittet᷑ uob̾. Date.& dabit᷑ uobis
Certe dabit᷑ uob̾ a dimittet᷑ uob̾: miscđia ẽ: Si
inde recessissec uidiciũ: ñ diceret inqua m̃su¬
Exhibe & tumiscdłam q uiditiũ: anforte ad
dm̃ ꝑtinet ista Adhominẽ ñ ꝑtinet: Si ad
hominẽ ñ ꝑtinerent: ñdiceret dus pharist̃is.
Relinqͥtis grauiora legis: miscđiam ꝙ uidiciũ.
Ergo ꝑtinet adte miscđia & uiditiũ Neputes
qđ ate miscdia ꝑtineat: udiciũ aut̃ nadte
ꝑtineat: Aliquando audis causã int̃ duos:
quorũ duorũ unꝰẽ. diues & alius pauꝑ. & con¬
tingit ut pauꝑ habeat causã malã. diues
aut̃ bonã: Ia tu siñ eruditꝰ in regno dĩ uidis
tͥ bene facere. si quasi pauꝑem miseratꝰ abs¬
condas & contegas in iqͥtatẽ illius. ꝙ uelis
eũ iustificare. ut quasi bonã causã habt

Expanded text:
iam; et ipsa misericordia justa erit, quia confusa non erit. Misericordia est certe ut dimittantur peccata, misericordia est ut tribuatur vita aeterna: vide ibi judicium, Dimittite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis . Certe, dabitur vobis, et dimittetur vobis, misericordia est. Si inde recessisset judicium, non diceret: In qua mensuexhibe et tu misericordiam et judicium. An forte ad Deum pertinent ista, ad hominem non pertinent? Si ad hominem non pertinerent, non diceret Dominus Pharisaeis: Reliquistis graviora Legis, misericordiam et judicium . Ergo  te misericordia pertineat, judicium autem non ad te pertineat. Aliquando audis causam inter duos, quorum duorum unus est dives, et alius pauper; et contingit ut pauper habeat causam malam, dives autem bonam: jam si tu non es eruditus in regno Dei, videris tibi bene facere, si quasi pauperem miseratus, abscondas et contegas iniquitatem illius, et velis eum justificare, ut quasi causam bonam habere
Abbreviated transcription (Latin):
rit Etiã sic inquã cẏthariza securꝰ. certa indõ
tuo tange cor das incorde. & diccanꝗ incỹ¬
thara ininferiore. parte bene sonante.: ORS
dedit. dñs abstulit. sic̃ dnõ placuit ita factũ
ẽ: sit nom̃ dnĩ benedictũ: Iã uͦ cũ adcendis
suꝑiora dona dĩ. qͥdcͥ contulerit p̃cȩptorũ.
qr cloccrina cęlesti te imbuerit. qͥd tͥ desuꝑ
exilliuꝰ ueritatis fonte p̃ceꝑit: conũtere ꝙ ad psal¬
tĩum. psalle dnõ in psaltĩo decẽ cordarũ.. Pcepta
eiũ legis: decẽs:: Indecẽ p̃ceptis legis: habes psal¬
tĩum ꝑfecta res ẽ: Habes ibi dilectionẽ dĩ intrib
& dilectionẽ ꝓximi inseptẽ.: Et utiq nostis dnõ
cordã Non accipias inuanũ nom̃ dnĩ dĩ tui ha¬
bes altãm cordã.: Obseruadiẽ sabbati. ñ car¬
nalit̃. ñ uidaicis deliciis. qͥ ocio ab utunt̾ ad neqͥti¬
am.: Meluꝰ enĩ utiq tota die fõderent: quãto¬
tadie saltarent Sed cogitans reqͥẽ indõ tuo.

Expanded text:
it. Etiam sic, inquam, cithariza securus; certus in Deo tuo, tange chordas in corde, et dic tanquam in cithara in inferiore parte bene sonante: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum . 6. Jam vero cum attendis superiora dona Dei, quid tibi contulerit praeceptorum, qua doctrina coelesti te imbuerit, quid tibi desuper ex illius veritatis fonte praeceperit, convertere et ad psalterium, psalle Domino in psalterio decem chordarum. Praecepta enim legis decem sunt: in decem praeceptis Legis habes psalterium. Perfecta res est. Habes ibi dilectionem Dei in tribus, et dilectionem proximi in septem. Et utique nosti, Domino chordam. Non accipias in vanum nomen Domini Dei tui: habes alteram chordam. Observa diem sabbati, non carnaliter, non judaicis deliciis, qui otio abutuntur ad nequitiam. Melius enim utique tota die foderent, quam tota die saltarent. Sed tu cogitans requiem in Deo tuo
Abbreviated transcription (Latin):
uuĩ adhomines ueteres: ñ illud dicunt nisi ho¬
mines noui renouati ꝑ gram exuec̾tate. & ꝑci¬
nentes iã ad testam̃tũ nouũ.: Qđ ẽ. regnũ cȩlo¬
rũ ei suspirat: omĩs amor nr̃. & cantat canti
cũ nouũ: Cancet canticũ nouũ: ñ lingua sꝰ
uita: Cantate dnõ canticũ nouũ: bene
cantate ei: Quęrit unusqͥsq quomͦ canec dõ
Canta illi sꝯ nolimale: Nonuult offen¬
di aures suas: bene canite frs̃. Sialiciu bo¬
no auditori musico. quando tͥ dr̃ canta ut pla¬
ceasei. & suus aliqua instructione musicę ar¬
tis cantare. trepidas nedispliceas artifici. qr qđ
ince imꝑitꝰ ñ agnoscit. artifex rep̃hendit Quis
afferat dõ bene cantare. sic iudicanai decanc̾ato¬
re. sic examinanti omĩa. sicaudis quando po¬
tes afferre tã eligans artificiũ cantandi. uitã
ꝑfectis aurib innullo displiceas. Ecce uelua
modũ cantandi dattͥ : noli quęrere ũba qua¬

Expanded text:
vum, ad veteres homines. Non illud discunt nisi hovum, ad veteres homines. Non illud discunt nisi homines renovati per gratiam ex vetustate, et pertinentes jam ad Testamentum novum, quod est regnum caelorcum novum. Cantet canticum hovum, non lingua, sed vita. Cantate ei canticum novum: bene cantate ei. Quaerit unusquisque quomodo cantet Deo. Canta illi, sed noli male. Non vult offendi aures suas. Bene canta, frater. Si alicui bono auditori musico, quando tibi dicitur, Canta ut placeas ei, sine aliqua instructione musicae artis cantare trepidas, ne displiceas artifici; quia quod in te imperitus non agnoscit, artifex reprehendit: quis offerat: Deo bene cantare, sic judicanti de cantore, sic examinanti omnia, sic audienti? Quando potes afferre tam elegans artificium cantandi, ut tam perfectis auribus in nullo displiceas? Ecce veluti modum cantandi dat tibi: noli quaerere verba, qua
Abbreviated transcription (Latin):
placeant. ñ curanc eos qͥb displicent: Pu¬
tantes sibi sufficere qđ eorũ ocuł placent
adquas affectant. & plerũq gaudus dis¬
plicent. imino sẽꝑ grauib. displicent. & me¬
liore uditio rep̃hendunt᷑ NonbeNe
consus es dicit uir grauis lasciuo adolescenti: ñtẽ
decet cũ talib cincinnis incede.. Nouit aut̃ capil¬
losfuos capillos illos placere nescio cui: Odictẽ
rep̃ hendentẽ uͦ iudicio: & seruat insẽ. qđ pla¬
cet ꝑ uerso consilio. Inmicũ cẽpucat: qi cur¬
picudinẽ demis. fugic oculos tuos. ꝙ omĩno ñ
curat quare regula iustitiȩ rep̃hendat᷑ Sigͦ
illi ñ curant rep̃ hensores ueraces. ut sint formo¬
si fallaces. nos his reb inqͥb placemꝰ sapien¬
tiȩ dĩ. debemꝰ curare inrisores. iniustos. ñ ha¬
bentes oculos unde iudeant qđ a mamꝰ : hȩc
cogitantes recti corde: Conficemini dnõ inep̃¬
thara. in psalcĩo decẽ cordarũ psallite ei.

Expanded text:
placeant, non curant eos quibus displicent, puplaceant, non curant eos quibus displicent, putantes sibi sufficere quod earum oculis placent, ad quas affectant: et plerumque gravibus displicent, imo semper gravibus displicent, et meliore judicio reprehenduntur. Non bene tonsus es, dicit vir gravis lascivo adolescenti, non te decet cum talibus cincinnis incedere. Novit autem ille capillos illos placere nescio cui: odit te reprehendentem vero judicio, et servat in se quod placet perverso consilio. Inimicum te putat, quia turpitudinem demis. Fugit oculos tuos, et omnino non curat qua regula justitiae reprehendatur. Si ergo illi non curant reprehensores veraces, ut sint formosi fallaces; nos in his rebus in quibus placemus sapientiae Dei, debemus curare irrisores injustos, non Habentes oculos unde videant quod amamus? Haec cogitantes recti corde, Confitemini Domino in cithara, in psalterio decem chordarum psallite ei.
Abbreviated transcription (Latin):
animꝰ.: Mallec ñ eẽ. qđ p̃cipit: si ad faciendũ
amore ñ ꝑ ducit᷑. sed timore coartat᷑: Noli fur¬
tũ facere: time gehennas. Mallec neẽ. ge¬
hennã. in qua mitteret᷑. Quando incipit ama¬
re iusticiã. nisi quando mallec furta ñ eẽ:
Etsigehennȩ ñeẽnt inquas fures initerent᷑.
hoc ẽ. amare iustitiã: Et ipsa iustitia qͣlẽ:
qͥs illã pingit: Sapientia dĩ Quã pulcri¬
tudinẽ habet : ꝑ illã pulcras omĩa. quȩ ocuł
placent ei uidende. conplectende corda
mundandas:: Huiꝰ nos amacores ꝓficemur.
ipsa nos conponit. ut ei ñ displiceamꝰ: Etꝗ
do nos rep̃hendunt homines uhis reb inqͥ¬
b ei quãdiligimꝰ placemꝰ. quomͦ praui habe¬
mꝰ rep̃ hensores nros : quomͦ illos contẽpnimꝰ.
& omĩno nih il inpendimꝰ. amatores lubrici.
& dã ꝑ nabiles feminarũ.: Quando a matę
eorũ cõponunt illos scđm oculos suos. supsis

Expanded text:
animus: mallet non esse quod praecipitur, si ad faciendum animus: mallet non esse quod praecipitur, si ad faciendum amore non ducitur, sed timore coarctatur. Noli furtum facere, time gehennas: mallet non esse gehennas, in quas mitteretur. Quando incipit amare justitiam, nisi quando mallet furta non esse, etsi gehennae non essent, in quas fures mitterentur? Hoc est amare justitiam. 7. Et ipsa justitia qualis est? quis illam pingit? Sapientia Dei quam pulchritudinem habet? Per illam pulchra sunt omnia, quae oculis placent: ei videndae, complectendae, corda mundanda sunt. Hujus nos amatores profitemur: ipsa nos componit, ut ei non displiceamus. Et quando nos reprehendunt homines in his rebus, in quibus ei quam diligimus placemus, quomodo parvi habemus reprehensores nostros, quomodo illos contemnimus et omnino nihili pendimus? Amatores lubrici et damnabiles feminarum, quando amatae ipsorum componunt illos secundum oculos suos, si ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq & si facultas ñdat᷑: uoluntas tenet᷑. Non
facio in qͥt. Quare : qr tuneo.: Nondũ amas
iustitiã: adhuc seruus es. Esto & filiuꝰ. Sed
exbono seruo: fit bonꝰ filiuꝰ. Intĩm cim̃ do
noli facere: discesꝙ amare. noli ficere, Est enumn
quȩdã puld ritudo iustitię: penate det̾reat.
Habet iustitia formã suã. oculos quęrit. accendic
amatoressuos: & hac martires słm calcances.
sanguinẽ fuder̃: Quidamabant. quando istis
omĩbi reñtiabantͤ Nonenĩ illi ñerant a matores.
uoces. undiq dicunt. bene. optime.: Quidui
cedat senex uistꝰ. est aliqͥd in eiꝰ corpore qđ a
met᷑. & tam̃ amat᷑ ab omib Ibi amat̾᷑: ubi ñiui¬
det᷑ Immo ibi amat᷑: ubi cor uidet᷑. Delect&
uos gͦ: & rogate dmñ ut deleccet. Oñs enĩ
dab it suauitatẽ: & t̾ra niã dabit fructũ suũ.
ut ꝑ caricatẽ impleatis: qđ ꝑtimorẽ implere
difficile ẽ: Qđdico difficile ẽ: ñ potest adhuc

Expanded text:
Itaque etsi facultas non datur, voluntas tenetur. Non Itaque etsi facultas non datur, voluntas tenetur. Non facio, inquit. Quare? Quia timeo. Nondum amas justitiam, adhuc servus es: esto filius. Sed ex bono servo fit bonus filius. Interim timendo noli facere, disces et amando non facere. Est enim quaedam pulchritudo justitiae. Poena te deterreat. Habet justitia formam suam, oculos quaerit, accendit amatores suos. Pro hac Martyres saeculum calcantes, sanguinem fuderunt. Quid amabant, quando istis omnibus renuntiabant? Num enim illi non erant amatores? voces, undique dicunt, Bene, Optime. Quid vidprocedat senex justus, est aliquid in ejus corpore quod ametur, et tamen amatur ab omnibus. Ibi amatur, ubi non videtur; imo nus enim dabit suavitatem, et terra nostra dabit fructum suum : ut per charitatem impleatis quod per timorem implere difficile est. Quid dico difficile est? Non potest adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
luntatẽ: Est enĩ quę̧dã uoluntas indnõ ubi
uerũ sabbatũ: uera reqͥes: Unde dr̃. Del ec¬
tare in dnõ: a dabit tͥ petitiones cordis tui::
Quis enĩ sic delectat quã ille qͥfec̃ omĩa : quȩ de¬
lectant inhis trib: caritas dĩ Inalus septẽ.
caritas ꝓximi. Nefacias alii: qđ pati nonius.
ñ uis., Nonfureris: qr furtũ tu pati nonus.
Non falsũ testimo niũ dicas: qr odisti adũsũce
falsũ cestimoniũ dicentẽ:: Non concupiscas
uxorẽ ꝓximi tui: qr tuã ñ ius ab alio concupis¬
ci: Non concupis cas rẽ aliquã ꝓximi tui: qr
siquis tuã concupiscit displicectͥ. Conũte &
inte linguã. quando tͥ displicet. qͥtͥ nocet. Hȩc
omĩa p̃cepta dĩs. sapiencia donante data sunt.
desuꝑ sonant. Tange psaltĩu. imple legẽ¬
quã dñs dr̃ auis ñuenit soluere. sed un plere:
Impleb̾ enĩ amore: qđ timore ñ poteras qui
enĩ cũdo ñ fac̃ male mallec facere siliceret.

Expanded text:
tas in Deo, ubi verum sabbatum, vera requies. Unde dicitur, Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui . Quis enim sic delectat, quam ille, qui facit omnia, quae delectant? In his tribus caritas Dei, in aliis septem caritas est proximi. Ne facias alii, quod pati non vis : non vis. Non fureris, quia furtum pati non vis. Non falsum testimonium dicas, quia odisti adversus te falsum testimonium dicentem. Non concupiscas uxorem proximi tui, quia et tuam non vis ab alio concupisci. Non concupiscas rem proximi tui, quia si quis tua concupierit, displicet tibi. Converte et in te linguam, quando tibi displicet, qui te nocet. Haec omnia praecepta Dei sunt: Sapientia donante data sunt: desuquam Dominus Deus tuus non venit solvere, sed adimplere . Implebis enim amore, quod timore non poteras. Qui enim timendo non facit male, mallet facere, si liceret.
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑ : Scaudiumꝰ multas multorũ tales uoces:
quanddo illis ꝓ uenit aliqua felicitas: Ex ultanc.
gaudent. cantant dõ. laudant dm̃. nons̃ in ꝓ¬
bandi: Immo gaudendũ ẽ. ilis: qr multi. Netẽ
sedisti qͥiã dm̃ laudare ex ꝓsꝑitatis paite ceꝑuic.
docendisunt patrẽ agnoscere flagellante̾. nec
murmurare aduersus corrigentis manũ: Nec
seꝑ praui remanentes ex heredare mereanc̾. ut

Expanded text:
semper? et audivimus multas multorum tales voces: quando illis provenit aliqua felicitas, exsultant, gaudent, cantant Deo, laudant Deum; non sunt improbandi, imo gaudendum est illis, quia multi nec tunc. Sed isti qui jam Deum laudare ex prosperitatis parte coeperunt, docendi sunt patrem agnoscere et flagellantem, nec murmurare adversus corrigentis manum; ne semper pravi remanentes exhaeredari mereantur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam.: Miseret᷑ enĩ.: Considet ima¬
ginẽ suã.fragilitatẽ nrãm. errorẽ nrm̃.
cecitatẽ nrãm. & uocat. & conuersis ad
se donat peccata. ñ conũsis nondo nat
Misericors ẽ. inuistis:: Nũ qͥd aue uidiciũ a¬
misit. aut ñ debuit uidicare int̃ conũsos &
ñ conũ sos: Anuob̾ istũ uidet᷑ ut cõuersus
& ñ conũ sus aequalit̃ habeant᷑: Ut eo mͦ
suscipiat᷑ cõnfitens & mentiens. humił ꝙ su¬
ꝑb: Ergo habet ꝙ iudiciũ inpsa miscdđ

Expanded text:
 enim, considerat imaginem suam, fragilitatem nostram, errorem nostrum, caecitatem nostram, et vocat: et conversis ad se donat peccata, non conversis non donat. Misericors est injustis? Numquid et judicium amisit, aut non debuit judicare inter conversos et non conversos? An vobis justum videtur, ut conversus et non conversus aequaliter habeantur; ut eo modo suscipiatur confitens et mentiens, humilis et superbus? Ergo habet et judicium in ipsa misericordia.
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰerit.: Unde ẽ. miscdiȩ tẽpꝰ : uocat mͦ aũsos
donat peccata c̃uersis.: Patiens ẽ. suꝑ pecca¬
tores: donec conũtant᷑.. Quando cũq con¬
uersi fuerint: p̃terita obliuiscit᷑. futura ꝓ¬
mittit.: Ortat᷑ pigros. consolat᷑ afflictos do¬
cet studiosos. ad uiuac dinicantes. neminẽ
deserit. lab orantẽ & exdamancẽ adse. do¬
nat unde sibi sacrificet᷑.: Ipse tribuit. unde
int̾se ꝑęnitentiã agentes : & p̃ angustia
sps gementes Certe ista scriptas unt
in libro sapientię Quid nob̾ ꝓfuic suꝑbia.
& diuitiarũ iactantia qͥd contulit nob:
transier̃ omĩa tanꝗ umbra: Modo dicamꝰ
erit & iudicu Neputetis aut̃ fr̃s: qr ista
ase poss indõ aliquo seꝑari mͦ. Uident᷑
enĩ sibi aliꝗdo contraria. ut qͥ misericors

Expanded text:
erit. Unde est misericordiae tempus? Vocat modo aversos, donat peccata conversis: patiens est super peccatores, donec convertantur: quandocumque conversi fuerint, praeterita obliviscitur, futura promittit: hortatur pigros, consolatur afflictos, docet studiosos, adjuvat dimicantes: neminem deserit laborantem et exclamantem ad se: donat unde sibi sacrificetur, ipse tribuit unde intra se poenitentiam agentes, et prae angustia spiritus gementes, certe ista scripta sunt in libro Sapientiae, Quid nobis profuit superbia, et divitiarum jactantia quid contulit nobis? Trani. 11. Ne putetis autem, fratres, quia ista a se possunt in Deo aliquo modo separari. Videntur enim sibi aliquando contraria, ut qui misericors
Abbreviated transcription (Latin):
teri iacythara: & psallere inpsaltĩo decem
cordarũ.: Nondix̃ inpsaltĩo cỹchara decẽ
cordarũ. neq uihoc psalmo: neq si ñ fallor
alicubi legant. & consid̾ent meluꝰ & ociosuiꝰ
filu nrĩ lectores. Tauĩ quantũ mͥ uideor meminis¬
se. multis locis inuenimꝰ psalt̃ium decẽ cordarum:
cycharã decẽ cordarũ nusꝗ mͥ lectũ occurrit: Me

Expanded text:
teri in cithara, et psallere in psalterio decem teri in cithara, et psallere in psalterio decem chordarum. Non dixit in cithara decem chordarum, neque in hoc psalmo, neque, si non fallor, alicubi. Legant, et considerent melius et otiosius filii nostri Lectores: tamen quantum mihi videor meminisse, multis locis invenimus psalterium decem chordarum, citharam decem chordarum nusquam mihi lectum occurrit. Me
Abbreviated transcription (Latin):
uertat cor ad organa teatrica: qđ ei iubetur
ad fuer̃: quando quid int̾sit. int̾ psalcerium
Mcỹtharã.. Sicut potiumꝰ sermonẽ discreuimus.
& adintellectũ omĩũ ꝑduce̾re interĩ conati sumꝰ.:
Quantũ aut̃ effecerimꝰ. uider̃ qͥ audier̃. & nc̃ ñ in¬
portune repetimꝰ. ut inista diũsitate duorum
instrum̃torũ musicorũ. diũsitatẽ factorũ hu¬
manorũ inueniamꝰ significatã ꝑ hȩc : implen¬
dã auc̃ ꝑ uitã nram.: Cychara lignũ illud
concauum tanꝗ timphanũ. pendente testudi¬
ne. cui ligno corde innitunt᷑ intacta resonant
non plectrũ dico quo tangunt᷑. sed lignũ illud
concauũ dixi. cui suꝑ iacent cui quodã¬
mͦ incũbit ut exillo c̃tangunt᷑ treme factae
& exilla concauitate sonũ concipientis magis
canore reddant᷑ hoc gͦ lignũ cr̃charam̃
in inferiore parte habet : psaltĩum in suꝑi¬
ore.: Hȩc ẽ. distinctio. Iubem᷑ auc̃ mͦ confi¬

Expanded text:
vertat cor ad organa theatrica. Quod ei jubetur, vertat cor ad organa theatrica. Quod ei jubetur, affuerunt, quando quid intersit inter psalterium et citharam, sicut potuimus, sermone discrevimus, et ad intellectum omnium perducere interim conati sumus: quantum autem effecerimus, viderint qui audierunt. Et nunc non importune repetimus, ut in ista diversitate duorum instrumentorum musicorum, diversitatem factorum humanorum inveniamus, significatam per haec, implendam autem per vitam nostram. Cithara lignum illud concavum tanquam tympanum pendente testudine, cui ligno chordae innituntur, ut tactae resonent: non plectrum dico quo tanguntur, sed lignum illud dixi concavum cui superjacent, cui quodammodo incumbunt, ut ex illo cum tanguntur tremefactae, et ex illa concavitate sonum concipientes, magis canorae reddantur: hoc ergo lignum cithara in inferiore parte habet, psalterium in superiore. Haec est distinctio. Jubemur autem modo confi
Abbreviated transcription (Latin):
đat. & hortat᷑ ut pugnes. & adiuuat ut iun¬
cas. & certantẽ expectat. & deficientẽ subleuat. & iuncen¬
tẽ coronat. Ergo : exultate iustiindnõ: Hoc dixerim
exultate fideles indnõ: qr iustꝰ exfide uiuit: Rectos de¬
cet laudatio.: Discite grãs agere dõ ꝙ in ꝓsꝑitatibus
& intribulationib: Discite hab̾e incorde. qđ habec
omĩs homo in lingua. qđ uult ds̃. Ips a lingua po¬
pularis. plerũq ẽ. doctrina salutaris: Quis ñco¬
tidie dic̃. qđ uult ds̃ hocagat : & rectꝰ erit int̾ eos
qͥ exultant indnõ. q quos decet laudatio: Quales
alloquit᷑ consequent̾ psalmꝰ : & dic̃.: Confitemi¬
ni dno. in cỹthara. & psalterio decẽ cordarũ psal¬
lite ei. hoc enũ etiã mͦ cantauimꝰ: hoc ore conso¬
git instituto in nomine xp̃i uigiliarũ istarum.
uc existo loco cỹtharę pellerent᷑: Et ecce ipsi
iubent᷑ sonare. conficemim inqͥt dnõ incr̃thara.
in psalterio decẽ cordarũ psallite ei: Nemo con¬

Expanded text:
hortatur ut pugnes, et adjuvat ut vincas, et certantem exspectat, et deficientem sublevat, et vincentem coronat. Ergo, Exsultate justi in Domino: hoc dixerim, Exsultate fideles in Domino, quia justus ex fide vivit. Rectos decet laudatio. Discite gratias agere Deo et in prosperitatibus, et in tribulationibus. Discite habere in corde quod habet omnis homo in lingua: Quod vult Deus. Ipsa lingua popularis, plerumque est doctrina salutaris. Quis non quotidie dicit: Quod vult Deus hoc agat? Et rectus erit inter eos qui exsultant in Domino, et quos decet laudatio: quales alloquitur consequenter Psalmus, et dicit: Confitemini Domino in cithara, in psalterio decem chordarum psallite ei. Hoc enim etiam modo cantabamus, hoc ore consogit institutio in nomine Christi Vigiliarum istarum, ut ex isto loco citharae pellerentur? Et ecce ipsae jubentur sonare: Confitemini, inquit, Domino in cithara, in psalterio decem chordarum psallite ei. Nemo con
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑint inuerb̾ canticorũ exultare lȩtiia uelua¬
impleti canta lȩaitia. ut eã uerb̃ explicare ñ possint:
auertunt se asyllabis uerborũ. & eunt insonũ ui
qđ dicere ñ pocest: &quẽ decẽ ista uibilatio. nisi
in effabilẽ dm̃ : Ineffabił ẽ : enĩ quẽ fari ñ pocest.
Si enĩ fari ñ potes. & tacere ñ debes. qͥd restat nisiut
iubiles: ut gaudeat corsine uerb̾ ꝙ inm̃sa lati¬
ñ rectis: rectꝰ ẽ ille. & omĩa oꝑa eiꝰ infide. Tua

Expanded text:
 canticorum exsultare laetitia, veluimpleti tanta laetitia, ut eam verbis explicare non possint, avertunt se a syllabis verborum, et eunt in sonum juquod dicere non potest. Et quem decet ista jubilatio, nisi ineffabilem Deum? Ineffabilis enim est, quem fari non potes: et si eum fari non potes, et tacere non debes, quid restat nisi ut jubiles; ut gaudeat cor sine verbis, et immensa latinon rectis, rectus est ille. Et omnia opera ejus in fide. Tua
Abbreviated transcription (Latin):
tos& iniustos: Hȩc omĩa : ad uitã t̾renã ualent.
qͥsqͥs inde ñ laudat dm̃: ingratꝰẽ.: Nũ qͥd qe t̾rena
idõ ñ dĩs: aut idõ alit̃ eadare cogitand ẽ. qe dan¬
cur & mał. multi plexẽ. enĩ miscdia dĩ patiens
& longãnimis: Inde magis significat qͥd seruet
bonis: cũ ostendit quanta donec& mat̾. Ad¬
ũsicates aut̃ utiq ex inferiori parte defragili¬
tate generis humani: indolorib in languori¬
b ip̃ssuris. intribulacionib intẽpcationibus.
Nbiq laudet dm̃. qͥ cytharizat: ñ adtendat qr
inferioras: sed qr regi & gub̾nari ñ poss. iisi a
billa sapientia quȩ adtingit afine usq adfi¬
nẽ fortic̃. ꝙ disponic omĩa suauit̃: Non enm
cȩlestia regit. & trena deseric: aut ñ illi dr̃.
quo abibo aspũtuo. aafacie tua qͦfugiã :
Siascendo incęlũ tuillices: sidescendo in infer¬

Expanded text:
renam valent. Quisquis inde non laudat Deum, ingratus est. Numquid quia terrena, ideo non Dei sunt? Aut ideo alter ea dare cogitandus est, quia dantur et malis? Multiplex est enim misericordia Dei, patiens est, longanimis. Inde magis significat quid servet bonis, cum ostendit quanta donet et malis. Adversitates autem, ex inferiore utique parte, de fragilitate generis humani, in doloribus, in languoribus, in pressuris, in tribulationibus, in tentationibus. Ubique laudet Deum qui citharizat. Non attendat quia inferiora sunt, seb illa Sapientia, quae attingit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter . Non enim coelestia regit, et terrena deserit: aut non illi dicitur, Quo abibo a spiritu tuo, et a facie tua quo fugiam? Si ascendero in coelum, tu ibi es; si descendero in infer
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰcremo aliud posset uelle quã pat̾: quorũ ẽ.
unadiuinitas: ñ potest eẽ. dis par uoluntas.
Sed expsona hominis trans figurans inse suos:
quo sinse tranfigurauit cũ ait. esuriui. & dedis¬
tismͥ manducare.: Quos inse trans figurauit
cũ furenti & scõs ꝑsẽ  quenti saulo da mauit
dit quandã hominis ꝓpͥã uoluntatẽ.: Ostendit.
& correx̃: Et ecce uide inqͥc te inme : qr pocest
aliqͥd ꝓpriũ uelle. ut aliud ds̃ udic: Concedi¬
tur hochumanę fragilitati: concedic̃ huma¬
ne infirmitati: Aliqͥd ꝓpͥũ uelle difficile ẽ:
ut ñ tͥ contingat. sedstatĩ cogita qͥ sit su pͣte:
Illũ suprate: te infra illũ: Illũ creatorẽ te
creaturã.: Illũ dmn: tt seruũ: Illũ omĩpo¬
tentẽ: te infirmũ. & corrigenste: subiun¬
gensq uoluntati eiꝰ ac dic̃s̃: Uerũ ñqđ ego
uolo : sed qđd̃ tuuis pat̃: Quo mͦ dis uinc tꝰ esadõ¬

Expanded text:
remo aliud posset velle, quam Pater? Quorum una est divinitas, non potest esse dispar voluntas. Sed ex persona hominis transfigurans in se suos, quos in se transfiguravit, cum ait, Esurivi, et dedistis mihi manducare ; quos in se transfiguravit, cum furenti et sanctos persequenti Saulo clamavit dit quamdam hominis propriam voluntatem; ostendit te, et correxit te. Ecce vide, inquit, te in me; quia potes aliquid proprium velle, ut aliud Deus velit, conceditur hoc humanae fragilitati, conceditur humanae infirmitati; aliquid proprium velle, difficile est ut non tibi contingat: sed statim cogita qui sit supra te; illum supra te, te infra illum; illum creatorem, te creaturam; illum dominum, te servum; illum omnipotentem, te infirmum, corrigens te, subjungensque voluntati ejus, ac dicens, Verum non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater: quomodo disjunct
Abbreviated transcription (Latin):
plicent. & breue p̃ceptũẽ.. Ille placet
nectantũ adtendit nnr̃m uoluntatẽ quã ucilita¬
te: illi qͥmalunt suã uoluntatẽ impleri quãdĩ.
uolunt adsuã uoluntatẽ flectere dm̃ ñ suã cor
nogere adqm̃ Talib hominib infidelib impues
iniqͥs & qđ piget dicere : sedtam̃ dicã: Nostis
en quã uerũ dicã: Facilius placet pantomimꝰ
aue lauidamꝰ: cui tanco magis placemꝰ: quanto
magis ipse nob placuerit s ectos inqͥt decet
consaudatio: Quis recti: qͥdirigunt cor sedm
uoluntatẽ dĩ: Et sieos ꝑcurbat humana fragi¬
litas: diuina consolat᷑ ȩqͥtas: Quãius autem
corde mortali pͥuatĩ aliqͥd uelint quosuȩ in

Expanded text:
placet nec tam attendit nostram voluntatem quam utilitatem; illi qui malunt suam voluntatem impleri quam Dei, volurigere ad Deum. Talibus hominibus infidelibus, impiis, iniquis, quod piget dicere, sed tamen dicam, nostis enim quam verum dicam, facilius placet pantomimusautem laudamus, cui tanto magis placemus quanto magis ipse nobis placuerit; Rectos, inquit, decet laudatio. Qui sunt recti? Qui dirigunt cor secundum voluntatem Dei; et si eos perturbat humana fragilitas, divina consolatur aequitas: quamvis enim corde mortali privatim aliquid velint, quod suae in
Abbreviated transcription (Latin):
flãmam ignis: Nox dnĩ ꝑ ardorẽ concita¬
tissimũ ꝑ sequentiũ se sine̾ ulla sua lesione
transeuntis. uł diuidentis furente̾ iracundiã
ꝑ secutorũ suorũ. ut alii dicerent. Nũ quid
ducit popłm.: Atq ita p̃cedentis insanum
ret. alios in malitia sua relinqueret. Uox
cõmouentis adfidẽ gentes quondã sine spe
& sine dõ in hoc mundo. ubi nullus ꝓpħa.¬
nullꝰ dĩ p̃dicator. ueluti nulł homo habi¬
tauerat.: Et cõmouebit qͥns desertũ cades::
Et tunc celebrari faciet dñs scm̃ uerbũ scrip¬
turarũ suarũ : qđ a uideis ñ intelligentib
U ox enĩ dni pͥmo ꝑfecit suꝑatores & repulso
& umbracula misteriorũ. ubi cũ liberta¬
te pascant᷑ Et intẽplo eiꝰ unus quisq
dicet głam. Et inȩccła eiꝰ omĩs inspẽ aecnã rege¬
neratus. laudac dñ ꝓsuo quisq dono. qđ ascõ spũ¬
in archa. ita in ȩcła custodicis: Et sedebit dus
rex inaec̃nũ.: Ec deinde sedebit regnans in eis in

Expanded text:
flammam ignis. Vox Domini per ardorem concitatissimum persequentium se sine ulla sua laesione transeuntis, vel dividentis furentem iracundiam persecutorum suorum, ut alii dicerent, Numqducit populum , atque ita praecedentis insanum ret, alios in malitia eorum relinqueret. 8. commoventis ad fidem Gentes quondam sine spe et sine Deo in hoc mundo ; ubi nullus pDei praedicator, veluti nullus homo habitaverat. Et commovebit Dominus desertum Cades: et tunc celebrari faciet Dominus sanctum verbum Scripturarum suarum, quod a Judaeis non intelligentibus vox enim Domini primo perficit superatores et repulsoret umbracula mysteriorum, ubi cum libertate pascantur. Et in templo ejus unusquisque dicit gloriam: et in Ecclesia ejus omnis in spem aeternam regeneratus laudat Deum pro suo quisque dono, quod in arca, ita in Ecclesia custoditis. Et sedebit Dominus rex in aeternum: et deinde sedebit regnans in eis in
Abbreviated transcription (Latin):
opaeorũ : qr hoc iustũ ẽ. q scđ̾m malignita¬
tem affectionũ ipsorũ. Mala enĩ affectan¬
tes: bona inuenire ñ possunt.: Scđ̃m oꝑa
manuũ eorũ daeis: Quã uis aliis ad salutẽ
Redde retribucionẽ eorũ ipsis.: Quia ꝓueri¬
tate quã audiebant: uoluer̃ fallatiã retri¬
buere. fallatia corũ ipsos fallit: Qm̃ ñ in¬
ut quẽ mali uolo animo hominẽ tẽptauer̃.
ñcognoscerent dm̃ quo consilio pat̾ incar
usq ad oculos eorũ. D estrue illos ꝙ non
edificabis eos. Nich il mͥ noceant. nec conan¬
tes rursus aduersus. aeccłam meã. erigere
machinas aliquid ualeant.: b enedictꝰ dnis.¬

Expanded text:
psorum, quia hoc justum est. Et secundum malignitatem affectationum ipsorum: mala enim affectantes, bona invenire non possunt. Secundum opera manuum eorum da eis: quamvis aliis ad salutem Redde retributionem eorum ipsis: quia pro veritate quam audiebant, voluerunt fallaciam retribuere; fallacia ipsorum ipsos fallat. 5. ut quem malevolo animo hominem tentaverunt, non cognoscerent Deum quo consilio incarnatum rrecta sunt usque ad oculos eorum. Destrues illos, et non aedificabis eos: nihil mihi noceant, sed nec conantes rursus adversus Ecclesiam meam erigere machinas aliquid valeant. 6. Benedictus
Abbreviated transcription (Latin):
potestatẽ daberis. & qui t̾ nichil possunt
facere illo placato: facuiue qͥcqͥd uolunt
illo irato. Et uc noueris quã frustia
illos colas. quasi ꝓpt̾ cẽporailia: Quis qͥs
haec cogitas. om̃s quicolunt neptunum
ñ naufragauer ⁊ auc om̃s qͥ blas phemant
neptunũ ad portũ ñ ꝑ uener: Oms muli¬
eres colentes iu̾nonẽ bene peperer̃. auc
oms blasphemantes ui nonẽ male peꝑer̃:
Hic intelligat caritas urã inanes cẽ homines.
qui istos uolunt colere: uł ꝓpt̃ ista t̾rena:
Nã si ꝓpt̃ ista t̾rena colendi eẽnt: sicultores
illorũ t̾renis omĩb habundarene. Qđ qui¬
dẽ si eẽc fugere nostalia dona: ꝙ unam
petere adnõ deberemꝰ. Hic accodit. qr a ista ille dait:
qui offendicꝰ. cũ isti colunc᷑: Ergo relinquat nos
bilon cuutas. dnĩs nos suscipiat: consolandostẽpo¬
ralib beatificandos aet̾̃ius. Qm̃ pat̾ ms & mat̾ mea¬

Expanded text:
potestatem daberis: ut qui tibi nihil possent potestatem daberis: ut qui tibi nihil possent facere illo placato, faciant quidquid volunt illo irato. Et ut noveris quam frustra istos colas, quasi propter temporalia quisquis haec cogitas: omnes qui colunt Neptunum, non naufragaverunt; aut omnes qui blasphemant Neptunum, ad portum non pervenerunt? omnes mulieres colentes Junonem, bene pepererunt; aut omnes blasphemantes Junonem, male pepererunt? Hinc intelligat Charitas Vestra, inanes esse homines, qui istos volunt colere vel propter ista terrena. Nam si propter ista terrena colendi essent, soli cultores illorum terrenis omnibus abundarent. Quod quidem si esset, fugere nos talia dona et unam petere a Domino deberemus. Huc accedit, quia et ista ille dat, qui offenditur cum isti coluntur. Ergo relinquat nos bylon civitas: Dominus nos suscipiat consolandos temporalibus, beatificandos aeternis. Quoniam pater me
Abbreviated transcription (Latin):
tabã: A quo etiã scđ̾m mundũ istũ p̃statur
homini. nisi adeo : aut qͥd aufert᷑ h omini. nisi
uisserit aut ꝑ miserit quidonauit: sed putant
uani homines. qr hoc demones p̃stent quosad¬
orant: & aliquando dicunc sibi: Ds̃ ad uitam
aecñã necessarius ẽ: ad illã uitã spũalem
Potestates aut̃ istȩ debent a nob̾ coli: ꝓpt̃ ista
tẽporalia. Omanitas generis humani: Plus
amaseas res ꝓ pt̃ quas istos uis colere : ꝓ fecto
plus habes istos colere. ubi ñdicã plus. certe
uł tancũ: Non uult aut̃ coli cũ illis: nesi ip¬
se colat᷑ multo ampluis. & illi multo minus.
Quid gͦ inqͥes. & isti nons netessaru adhȩc.
non. Sedtimendũ ẽ: neirati noceant.: Nonno¬
cebunt: nisi ille ꝑ mutat: Isti sẽꝑ habent uo¬
liuitatẽ nocendi. Nec si placent᷑. nec si rogen¬
tur. desinunc nocere uelle: hoc enĩ mali uo¬
lentiȩ eorũ ꝓ priũ ẽ. Ergo qͥd facis eoscolen¬
do. nisi ut illũ offendas : quo offenso in istor

Expanded text:
A quo enim etiam secundum mundum istum praestatur homini, nisi a Deo? Aut quid aufertur homini, nisi ille jusserit, aut permiserit, qui donavit? Sed putant vani homines, quod hoc daemones praestent, quos adorant; et aliquando dicunt sibi: Deus ad vitam aeternam necessarius est, ad illam vitam spiritualem; potestates autem istae debent a nobis coli, propter ista temporalia. O inanitas generis humani! Plus amas eas res propter quas istos vis colere: profecto plus habes istos colere, ut non dicam plus, certe vel tantum. Non vult autem Deus coli cum illis, nec si ipse colatur multo amplius, et illi multo minus. Quid ergo, inquies, et isti non sunt necessarii ad haec? Non. Sed timendum est ne irati noceant. Non nocebunt nisi ille permittat. Isti semper habent voluntatem nocendi, nec si placentur, nec si rogentur, desinunt nocere velle: hoc enim malevolentiae illorum proprium est. Ergo quid facies eos colendo, nisi ut illum offendas, quo offenso in istorum
Abbreviated transcription (Latin):
ad uitor ms̃ & ꝓtector ms. Dñs adiuuans
tanta pacientẽ : & in mortalitate ꝓtegens
resurgentẽ: In ipso sꝑauit cormeũ ꝙ ad¬
uitussũ.: ꝑ trefloruic caro mea. idiẽ. &
resurrex̃ caro mea : & ex uoluntate mea
confitebor illi. Unde iã consũpto mortis
metu ñtimoris necessitate sublege: sedli¬
b̾a uoluntate cũ lege conficebunt᷑ illiqͥ
iusticiã dĩ. suã uolens constituere.: Nonenĩ ꝑ se
fortẽ ñ putauit: qr dñs fortitudo plebis suę.
in huiꝰ uitȩ difficultatib cũ diabolo dimicantis:

Expanded text:
adjutor meus et protector meus: Dominus adjuvans tanta patientem, et immortalitate protegens resurgentem. In ipso speravit cor meum, et adjutus sum. Et refloruit caro mea: id est, et resurrexit caro mea. Et ex voluntate mea confitebor illi: unde jam consumpto mortis metu, non timoris necessitate sub Lege, sed libera voluntate cum Lege confitebuntur illi, qui justitiam Dei, et suam volens constituere . Non enim per se fortem se putavit; quia Dominus fortitudo plebis suae, in hujus vitae difficultatibus cum diabol
Abbreviated transcription (Latin):
tis inconuit.: Dns maiestatis denube car¬
nis t̾ribilit̃ pęnitentiã p̃dicauit ON
contritione cordis humilians suꝑbos: Conter&
dñs cȩdroslibani Conceret dñs ꝑ pęnitentiã
elatos nitore t̾renȩ nobilitatis: cũ adeos con¬
fundendos ignominia huiꝰ mudi elegerit.
ꝑba celsitudine eorũx deponic eos adim ica¬
tionẽ humilicatis suȩ. quitanquã uitulus
ꝑ ipsã huiꝰ scłi nobilitatis aduictimã ductꝰ ẽ:

Expanded text:
tis intonuit: Deus majestatis de nube carnis terribiliter poenitentiam praedicavit. Dominus contritione cordis humilians superbos. Conteret Dominus cedros Libani: conteret per poenitentiam Dominus elatos nitore terrenae nobilitatis, cum ad eos confundendos ignobilia hujus mundi elegerit ,perba celsitudine illorum, deponet eos ad imitationem humilitatis suae, qui tanquam vitulus per ipsam hujus saeculi nobilitatem ad victimam ductus est:
Abbreviated transcription (Latin):
nẽpe .ẽ. xpc̃. Audite qͥd sequit᷑. Qi abscondia
me intab naculo suo indiẽ malorũ meorum:.
ꝓtex̾me in abscondito tab̾ naculi sui. Quęrebas
quid sic absconqditũ tab naculi : audi qđ seqͥt.
Inpetra exaltauit me. Ergo inxp̃o ex altauit
me. Quia inpuluerẽ humiliastite: in petra
Audi sequentia: Et nunc ex altauit caput me¬
um suꝑ inimicos meos.: Et nunc anteꝗ ueniã
adillã domũ ubi uolo habitare ꝑ om̃s diesuite
mee. antequã ueniã ad illã contẽplationem
diũ. Et nunc exaltauit capuc meũ suꝑ inuu¬
cos meos:: Adhuc patior inimicos crucis xpĩ.
ti suꝑ inimicos nrõs. sed caput nrm iã ibiẽ
Unde hoc dix̃. saule saule quio me ꝑsequeris:
sedix̃ in nob̾ eẽ. hic deorsũ.: Ergo & nos mil¬
lo sumꝰ ibi sursũ. qr & nunc exaltauit caput
meũ suꝑ inimicos meos Ecce quale pignus

Expanded text:
 abscondit me in tabernaculo suo, in die malorum meorum: protexit me in abscondito tabernaculi sui. Quaerebas quid sit absconditum tabernaculi, audi quod sequitur: In petra exaltavit me. Ergo in Christo exaltavit me. Quia in pulvere humiliasti te, in petra uc deorsum. Audi sequentia: Et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Et nunc, antequam veniam ad illam domum, ubi volo habitare per omnes dies vitae meae, antequam veniam ad illam contemplationem Domini, Et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Adhuc patior inimicos corporis Christi, ati super illos; sed caput nostrum jam ibi est. Unde hoc dixit: Saule, Saule, quid me persequeris ? Se dixit in nobis esse hic deorsum: ergo et nos in illo sumus ibi sursum, quia et nunc exaltavit caput meum super inimicos meos. Ecce qu
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ sibi constituit: Audiamꝰ & uocẽ onĩ
desuꝑ ex hortantis nos. consolantis nos: luliꝰ
uocẽ quã habemꝰ ꝓpatre & matre quinos
dereliquer̃ illius uocẽ audiamꝰ. Audiuit enim
gemitꝰ nrõs: audiuit suspiria nrã: Intuitꝰ ẽ. de¬
sid̾iũ nrm̃. & unã pecitionẽ nrãm. unã postula

Expanded text:
gem illi constituit? Audiamus et vocem Domini desuper exhortantis nos, consolantis nos; illius vocem, quem habemus pro patre et matre qui nos dereliquerunt, illius vocem audiamus. Audivit enim gemitus nostros, vidit suspiria nostra, intuitus est desideriu
Abbreviated transcription (Latin):
Sustine dinũ uirilit̃ age: & confortet᷑ cortuũ
& sustine dmñ. Quid aliuo t̾dicat quã ut
hoc repetat qđ audisti. sustine dnm̃ uirilicer
inuno uiro uir & femina cał in x põ. nec mas¬
culus nec femina ẽ Sustine dmñ. uiri lic̃
age: & confortet᷑ cortuuĩ a sustine dint̃
Sustinendo dmñ habebis eũ. habebis quem
sustinebis: Aluto desid̾a maius. simelius.

Expanded text:
Sustine Dominum, viriliter age; et confortetur cor tuum, et sustine Dominum. Quid aliud tibi dicat, quam ut hoc repetat quod audisti? Sustine Dominum, viriliin uno viro vir et femina. Talis in Christo nec masculus nec femina est . Sustine Dominum, viriliter age; et confortetur cor tuum, et sustine Dominum. Sustinendo Dominum habebis eum, habebis quem sustinebis. Aliud desidera, si majus, si melius,
Abbreviated transcription (Latin):
q̃s inluminatio mea.
illeme inluminat. re¬
cedant tenebrȩ. Ille
me saluat: recedat
infirmitas.: Ambu¬
lans inlum ine firmꝰ.
quẽtimebo : ñ enĩ ca¬
lẽ salutẽ dac. que
ab aliqͦ possic extor¬
queri: auctale lum̃ ẽ. qđ ab aliqͦ possic obtene¬
brari Ds̃ in luminans: nos in luminaci Dssal¬
uans: nos saluati.. Sigͦ ille in luminac. nosinlu¬
minati: & ille saluans. nos saluat: Pret̃ ipsũ.
nos tenebre & infirmitas: habentes auc̃ in ipso
inlum inatio tua. dñs salutaris tius: Inueniri
potentiorẽ. & time potentissimũ omĩũ. Ad
omĩ potentẽ sic ꝑtineo : ut a in luminec me. & sal

Expanded text:
s illuminatio mea, ille me illuminat, recedant tenebrae; ille me salvat, recedat infirmitas; ambulans in lumine firmus, quem timebo? Non enim talem salutem dat Deus, quae ab aliquo possit extorqueri; aut tale lumen est, quod ab aliquo possit obtenebrari. Dominus illuminans, nos illuminati; Dominus salvans, nos salvati: si ergo ille illuminans, nos illuminati; et ille salvans, nos salvati; praeter ipsum nos tenebrae et infirmitas. Habentes autem in ipso illuminatio tua, Dominus salutaris tuus. Inveni potentiorem, et time. Ad potentissimum omnium, ad omnipotentem, sic pertine