comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sabantur pdicto rege in paganismo ꝑ seuerante i ualui
asacro fonte infeliciter reces sit. etiam & sc̃mep̃m uiilli¬
brordũ cog nomento clementẽ et doc tore p̃fade gentis
accer siri iussit: ut adei consultũ simul cũbeato iuil frano
inooctrina suȩ religionis concordante efficeret᷑ xpianꝯ.
Sapientia: et quia dubitando ꝑomnia infide catholica
et ẽptando scõs antistites loquebat᷑. ideo obtinere non
meruit quod ficte quȩ rebat Cũ uero eiꝰ legatũ suꝑ
hoc facto beat᷑ suscepiss& uuillibrordus: respondis se
dicitur. Quia p̾dicationẽ Scĩfris nr̃i uul frãni pontificis
dux ur audire contempsit: meis quoq qualiter obsecun¬
dabit edictis ⁊ Nam hac nocte uidi illũ inuisu catena
religatum ignea. Vnde certũ fore constat. dãnationẽ
illum iam subis se aeternam. Cumq iter carper& quod
addomũ eiusdẽ damnati ducis ducebatur: nuntiatur

Expanded text:
zabantur, praedicto rege in paganismo perseverante. Nam a zabantur, praedicto rege in paganismo perseverante. Nam a sacro fonte infeliciter recessit, etiam et Wilbrordum episcopum cognomento Clementem et doctorem praefatae gentis accersiri iussit, ut ad eius consultum simul cum beato Vulframno, in doctrina suae religionis concordante, efficeretur christm non introibit sapientia, et quia dubitando per omnia in fide catholica et temptando sanctos antistites loquebatur, ideo optinere non meruit, quod ficte querebat. Cum vero eius legatum super hoc facto beatus suscepisset Wilbrordus, respondisse dicitur: 'Quia praedicationem sancti fratris nostri Vulframni pontificis dux vester audire contempsit, meis quoque qualiter obsecundabit edictis? Nam hac nocte vidi illum in visu catena religatum ignea. Unde certum fore constat, dampnationem illum iam subisse aeternam'. Cumque iter carperet, quod ad domum eiusdem dampnati ducis ducebatur, nuntiatur
Abbreviated transcription (Latin):
baptismi sacramento reces serunt: cercũ ẽ dãpnationis
suscepisse sententiam. Quiuero ab hinc crediderit et
baptizat᷑ fuerit: cũ xp̃o gaudebit in aeternum
aec audiens dux incredulus. nam ad fontẽ processerat.¬
& ut fertur pedem a fonte retraxit dicens non se carere
posse consortio p̃decessorũ suorũ principũ fresionum
& cũ paruo numero pauperũ residere in illo caelesti
regno. Quin potius non facile posse nouis dictis
as sensũ prebere: sed potius permansurũ se in his qus
multo tempore cũ omni fresionũ gente seruauerat
Atbeatꝰ xp̃i pontifex. Heu prodolor inquid. deceptũ te
uideo a seductore: qui humanũ decepit genus. Sednisi
penitentiã egeris et credideris. & in nomine sc̃ȩ trini¬
tatis baptizatꝰ fueris: ianuam regni ꝑhennis nonintrabi
Sedacterne damnationis pena plecteris. Het aicenares
Socente Sco pontifice multi fresionũ tredebant. & bapti¬

Expanded text:
baptismi sacramento recesserunt, certum est dampnationis baptismi sacramento recesserunt, certum est dampnationis suscepisse sententiam; qui vero abhinc crediderit et baptizatus fuerit, cum Christo gaudebit in aeternum'. Haec audiens dux incredulus – nam ad fontem processerat, – et, ut fertur, pedem a fonte retraxit, dicens, non se carere posse consortio praedecessorum suorum principum Fresionum et cum parvo pauperum numero residere in illo caelesti regno; quin potius non facile posse novis dictis adsensum praebere, sed potius permansurum se in his, quae multo tempore cum omni Fresionum gente servaverat. At beatus Christi pontifex: 'Heu pro dolor', inquit, 'deceptum te video a seductore, qui humanum decepit genus! Sed nisi poenitentiam egeris et credideris et in nomine sanctae trinitatis baptizatus fueris, ianuam regni perhennis non intrabis, sed aeternae dampnationis poena plecteris'. Haec dicente et docente sancto pontifice, multi Fresionum credebant et bapti
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ modo aqua tinctis. quasi suꝑ humũ gradiens
sicam. sic aquas maris calcans prefatos puerulos¬
dõ donante depericulo eripuit mortis. & flenti matri red¬
didit incolumes: ac fonte baptismatis eos abluens. uninomen
suum in posuit: a quo apud incolas fresionum hoc nomen
enituit. Quo uiso supra memorato miraculo: plurima
multitudo gentilium conuersa e̾ ad dñm. Credebantq
et baptizabant᷑ quot quot p̃destinati erant ad uitã ȩt̾nam
rȩfatus autẽ princeps rathbodus cũ ad ꝑcipiend um bap¬
numerus regũ & principũ seu nobiliũ gentis fresionum
in illa uidelicet cęlesti regione quã sicreder& ecbaptiza¬
ret᷑ ꝑcepturũ sẽ promittebat: aninea quã dicebat tarta¬
ream dampnationem. Cuibeatꝰ uulfrannus. Nolierrare
inclite princeps. Apud dm̃certus ẽ. suorũ numerus electoꝵ
Iam predeces sores tui principes gentis fresionũ qui sine

Expanded text:
tantummodo aqua tinctis, quasi super humum gradiens tantummodo aqua tinctis, quasi super humum gradiens siccum, sic aquas maris calcans, praefatos pueruloso donante, de periculo eripuit mortis et flenti matri reddidit incolomes, ac fonte baptismatis eos abluens, uni nomen suum inposuit, a quo apud incolas Fresionum hoc nomen enituit. Quo viso supramemorato miraculo, plurima multitudo gentilium conversa est ad Dominum, credebantque et baptizabantur, quotquot praedestinati erant ad vitam aeternam. 9. Praefatus autem princeps Rathbodus, cum ad percipiendum bapnumerus regum et principum seu nobilium gentis Fresionum, in illa videlicet caelesti regione, quam, si crederet et baptizaretur, percepturum se promittebat, an in ea, quam dicebat tartaream dampnationem. Tunc beatus Vulframnus: 'Noli errare, inclite princeps, apud Deum certus est suorum numerus electorum. Nam praedecessores tui principes gentis Fresionum, qui sine
Abbreviated transcription (Latin):
usnis nitebat᷑ sub leuare: dũiã ingurgitarentu pre
derat nãq ad spectaculũ infandũ antȩ fatus dux incre¬
dulus: cũ plebe innumera gentiliũ. Sednulla cõpassi¬
onis pietas uel miserantis affectꝰ: Saxeũ eiꝰ core mollire
quiuit Sacer uero pontifex uul frannus eos sibi uitaeq
ꝑ donari rogabat: dicens noneẽ iustũ de hominib adima¬
gine di factis ludũ exhibere dȩmonibus. Tuncduxin
et ipsieiꝰ ꝑhenniter serui. Tunc sc̃s pontifex uulfrannus.
Seđdm tuũ inquit fiat promissũ. Orante autẽ eo dñm
concite reuma maris in altũ se subrigens cumulum.
dño iubente p̃dictũ subito reddidit locũ aridũ in quo
stabant in nocentes iã proxime morituri. Sicq antistes
uenientis suꝑ undas maris ambulabat. aspicientib gen¬
tiliũ turbis donec ad p̃dictos puerulos ꝓuenit ũnũq
manu dexcera alterũq leua apprehendens: plantis

Expanded text:
ulnis nitebatur sublevare, dum iam ingurgitarentur. ulnis nitebatur sublevare, dum iam ingurgitarentur. Aderat namque ad spectaculum infandum antefatus dux incredulus cum plebe innumera gentilium; sed nulla compassionis pietas vel miserantis affectus saxeum eius cor emollire quivit. Sacer vero pontifex Vulframnus eos sibi vitaeque perdonari rogabat, dicens, non esse iustum de hominibus ad imaginem Dei factis ludum exhibere daemonibus. Tunc dux iet ipsi eius perhenniter servi'. Tunc sanctus pontifex Vulframnus: 'Secundum tuum', inquit, 'fiat promissum!' Orante autem eo Dominum, concite reuma maris in altum se subrigens cumulum, Domino iubente, praedictum subito reddidit locum aridum, in quo stabant innocentes iam proxime morituri. Sicque sanctus venientis, super undas maris ambulabat, aspicientibus gentilium turbis, donec ad praedictos puerulos pervenit, unumque manu dextera alterumque leva apprehendens, plantis
Abbreviated transcription (Latin):
fraude inuentꝰ p̃dicto incredulorũ duci inerat. utcor¬
pora hominũ dampnatorũ insuorũ sollẽpniis deorũ.
& non deorũ sed dȩmoniorũ execrabilia̾. sepissime
diuersis litar& modis: quosdã uidelic& gladiatorum
anim aduersionib interimens. alios patibulis appen¬
dens. aliis laqueis acerbissime uitã extorquens pre¬
tereaetalios marinorũ siue aquarũ fluctib instinetu
diabolico submergebat. Erat in p̃dicta gente mulies
quedã uidiua cios carissimos habens natos. qui exsorte
mis sa demonib fuerant immolandi & gurgito maris
enecandi. Nucti namq sunt ad quendã locũ bitalas si
more aqua inclusu. utdũ reuma maris eundẽ cooꝑe¬
rir& locũ miserabiliter fluctib obsorberent᷑ Erat
uero ut fertur unus aecate septennis alterq quin quennis
umq reuma maris cẽpore malinȩ p̃dictũ impleret
lociu. is qui maior natu erat puerulus iuniorem fratrẽ

Expanded text:
fraude inventus, praedicto incredulorum duci inerat, ut corfraude inventus, praedicto incredulorum duci inerat, ut corpora hominum damnatorum in suorum sollemniis deorum – et non deorum, sed daemoniorum execrabilia – sepissime diversis litaret modis, quosdam videlicet gladiatorum animadversionibus interimens, alios patibulis appendens, alios laqueis acerbissime vitam extorquens; praeterea et alios marinorum sive aquarum fluctibus instinctu diabolico submergebat. Erat in praedicta gente mulier quaedam vidua, duos carissimos habens natos, qui ex sorte missa daemonibus fuerant immolandi et gurgite maris enecandi. Ducti namque sunt ad quendam locum bitalassi more aqua inclusum, ut, dum reuma maris eundem cooperiret locum, miserabiliter fluctibus obsorberentur. Erat vero, ut fertur, unus aetate septennis alterque quinquennis. Cumque reuma maris tempore malinae praedictum impleret locum, is qui maior natu erat puerulus iuniorem fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
lios quoq ad olescentes exipsa fresionũ natione: qui si¬
militer ritu profano dęmonib fuerant immolandi
quorũ unus uocabat᷑ eurinus. alterq ingomarus. depre¬
cante claro pontifice uulfranno. p̃fatus dux uite donauit
et eidem gratuito munere contradidit. Quidiuinis mis¬
teriis imbuti. atq infide confirmati: inscęq trinitatis
nomine baptizati. & adȩmonicȩ seruitutis iugo erepti
libertate ꝑhenni donati sunt. Sicq ap̃fato pontifice
fontanellã ꝑducti. echiltb̃to abbati educandi traditi
sunt. Qui sacris litceris eccȩlesti disciplinaeruditi.
sub regimine & dominio ipsius patris & successorum
eiꝰ ꝑplurima strenue. militarunt tẽpora. Ibiq inditione
eiꝰdẽ coenobii. usq aduitȩ suȩ metas per manserunt
llud quoq stupendũ & antea inauditũ. & nisi apłopetro
stilus pandat aurib fideliũ. Mos pessimꝰ diabolicã

Expanded text:
Alios quoque duos adolescentes ex ipsa Fresionum natione, qui siAlios quoque duos adolescentes ex ipsa Fresionum natione, qui similiter ritu profano daemonibus fuerant immolandi, quorum unus vocabatur Eurinus alterque Ingomarus, deprecante claro pontifice Vulframno, praefatus dux vitae donavit et eidem gratuito munere contradidit. Qui divinis mysteriis imbuti atque in fide confirmati in sanctaeque trinitatis nomine baptizati et a daemonicae servitutis iugo erepti, libertate perhenni donati sunt, sicque a praefato pontifice Fontanellam perducti et Hiltberto abbati educandi traditi sunt. Qui sacris litteris et caelesti disciplina eruditi, sub regimine et dominio ipsius patris et successorum eius per plurima strenue militarunt tempora, ibique in dicione eiusdem coenobii usque ad vitae suae metas permanserunt. 8. Illud quoque stupendum et antea inauditum et nisi apostolo Petro scribentis stilus pandat auribus fidelium. Mos pessimus, diabolica
Abbreviated transcription (Latin):
subleuaret᷑ om̃nis eiꝰ corporis scatus. Aꝑprebensa qieiꝯ
manu pontifex sc̃s dixit In nomine iħu xp̃i dñi exurge
coneitẽ sanus. Quo dicto ilico in columis surrexit
nullũ illate sibi poenȩ sentiens dolorem. Atq ex hoc
facloi plurima fresionũ multitudo conuersae ad dñm
redebantq & baptizabant᷑: quot quot pordinatierant
Aduitã acternã. Predictꝰ autẽ ouo lauacri salutanis
unda ꝑ fusus. atq aprefato scõ pontificȩ fontanellam
lando urbis rocomagensis prbt ordinat᷑. Et quia erat
marcesc riptoria eruditꝰ plurimos codices in predicco
transcripsit monasterio: Sed & testamenta aclargitiones
fideliũ plurimas: quas ipsi loco felici munere confe¬
rebant: Ibiq magno confectꝰ senio. sub ostrulfiabbatis
tẽpore uitã in dõ digna terminauit conuersatione
magistri et domini sui uulfranni sacer dotis eximii imi¬
tando ac sequendo uestigia:

Expanded text:
sublevaretur omnis eius corporis status. Apprehensaque eius sublevaretur omnis eius corporis status. Apprehensaque eius manu, pontifex sanctus dixit: 'In nomine Iesu Christi domini exsurge concite sanus!' Quo dicto, ilico incolomis surrexit, nullum inlatae sibi poenae sentiens dolorem. Atque ex hoc facto plurima Fresionum multitudo con versa est ad Dominum, credebantque et baptizabantur, quotquot praeordinati erant ad vitam aeterunda perfusus atque a praefato sancto pontifice Fontanellam lando urbis Rotomagensis praesbiter ordinatur. Et quia erat in arte scriptoria eruditus, plurimos codices in praedicto transcripsit monasterio, sed et testamenta ac largitiones fidelium plurimas, quas ipsi loco felici munere conferebant, ibique magno confectus senio, sub Ostrulfi abbatis tempore vitam in Deo digna terminavit conversatione magistri et domini sui Vulframni sacerdotis eximii imitando ac sequendo vestigia. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
in patibulum aspicientib ex pĩanorum Simular seadlturde
dm̃ pro salute et inita non solũ illius qui cormeuto ei sata
mortis constitut᷑ uerũ pro obcecatione populi quisatane
uinculis erat in recitus flectens genua hancad onir
fudit orationem. Ds̃ inuisibilis in mortalis ceaeaid iihe
nar abiluso nens esto supplicibus. Et sicue ꝗuonoã  ambelẽ
lberasti d elacu leonũ ita hunc puerũ de faucibi eripe
illius seui leonis quicircu̾iens quẽ deuoret qua edtulus
utde illus duplici saluatione populus hic incredulus
Deposita sorde idolatriȩ adueritatis conuertatur agni¬
donem. et percunctas generationes tuũ benedicatusta
nomen inseła. Haccompleta oratione ilicodisrupta
sunt uincula quib pueri semi uiui guctur mligatũ
erat Sicq illesuis ad terram ruit. Uidebatur autẽ illi
ut post ipse narrabat quasi sopore. graui denerecup
oppressus: sciq pontificis zona apęctore circũligatus

Expanded text:
in patibulum, adspicientibus christianorum simulque gentilium in patibulum, adspicientibus christianorum simulque gentilium Domini pro salute et vita non solum illius, qui in tormento erat mortis constitutus, verum pro obcecatione populi, qui satanae vinculis erat inretitus, flectens genua, hanc ad Dominum fudit orationem: 'Deus invisibilis, inmortalis et aeterne, exorabilis tuis esto supplicibus, et sicut quondam Danihelem liberasti de lacu leonum, ita hunc puerum de faucibus eripe illius sevi leonis, qui circumiens quem devoret quaerit, ut de illius duplici salvatione populus hic incredulus, deposita sorde idolatriae, ad veritatis convertatur agnitionem, et per cunctas generationes tuum benedicatur nomen in secula'. Hac completa oratione, ilico disrupta sunt vincula, quibus pueri semivivi guttur inligatum erat, sicque inlesus ad terram ruit. Videbatur autem illi, ut post ipse narrabat, quasi sopore gravi teneretur oppressus, sanctique pontificis zona a pectore circumligatus,
Abbreviated transcription (Latin):
quendã ex ipsa fresionũ natione ortũ. diis immolandũ
duci adlaqueũ. Orabat. autẽ pontifex sc̃s incredulũ
ducẽ. uthuiꝰ pueri uitã sibi donar&: nec hominẽ adi¬
maginẽ dĩ factũ. Sacrificiũ execrabile. dȩ̨monibus
immolaret : Uocabatur autẽ idem puer ouo Respondel
autẽ dux patrio sermone. decretũ e̾e̾ lege ꝑ henni
olim ap̃deces sorib suis omniq fresionũ genteque
cũq sors elegiss&: in eorũ sollemniis diis offerendum
sine mora. Atuero sc̃s presul dũ ꝑsister& inprecibus
& p̃fatꝰ populi princeps eiꝰ dignȩ petitioni satis facere
uellet: animosi gentiles zelo uani erroris deuincti
sicut scriptũ ẽ Telus app̃hendit populũ ineruditum
unanimes frustrabant eiꝰ p̃cem dicentes. Situus inqui
seruus. Adhȩc sc̃s pontifex. Non hominũ in hoc facto
Sed dñi xp̃i fiat uoluntas. PAppenditur deinde puess

Expanded text:
quendam, ex ipsa Fresionum natione ortum, diis immolandum quendam, ex ipsa Fresionum natione ortum, diis immolandum duci ad laqueum. Orabat autem pontifex sanctus incredulum ducem, ut huius pueri vitam sibi donaret nec hominem ad imaginem Dei factum sacrificium execrabile daemonibus immolaret. Vocabatur autem idem puer Ovo. Respondebat autem dux patrio sermone, decretum esse lege perhenni olim a praedecessoribus suis omnique Fresionum gente, ut, quemcumque sors elegisset, in eorum sollemniis diis offerendum sine mora. At vero sanctus praesul dum persisteret in precibus et praefatus populi princeps eius dignae petitioni satisfacere vellet, animosi gentiles zelo vani erroris devincti, sicut scriptum est: Zelus apprehendit populum ineruditum, unanimes frustrabant eius precem, dicentes: 'Si tuus', inservus'. Ad haec sanctus pontifex: 'Non hominum in hoc facto, sed domini Christi fiat voluntas'. Appenditur deinde puer
Abbreviated transcription (Latin):
ferrea remearunt instrumenta: & isto preclaro p̾sule
orante lanx aurea diuinitꝰ extemplo rediit ad supera.
iuulgatumq eͥ hoc miraculũ. &çelebro factũ a puo
in colas galliarũ & germanorũ. ad quos hoc factũ per¬
uenire potuit usq in presentẽ diem. Nam & ipsa pa¬
tena in eodẽ coenobio fontanellensi: promunere sac
seruata tenet᷑. quã isdẽ uenerandus presul una cũ suo
calice ibidem largitꝰ e̾: dũ monachicũ sponderet uotũ
Altare quoq consecratũ inquattuor angulorum locis
& inmedio reliquias continens scõrum in modũ dipei
qđ secũ dum iter ager& uehere solitus erat. Uasculaque
& instrum̃ta. & tab̾nacula ecclesiastici ministerii plur ma
liuo quoq eiusdẽ patris memorabile. miraculum. sicui
ab eis didicimꝰ corã quib factũ ẽ obedificationẽ postero
narrare cur pigeat: Predicante enim illo & docente
p̃dictũ populũ fresionũ. contigit quadã die puerum

Expanded text:
ferrea remearunt instrumenta, et isto praeclaro praesule ferrea remearunt instrumenta, et isto praeclaro praesule orante, lanx aurea divinitus extemplo rediit ad supera. Divulgatumque est hoc miraculum et celebre factum apud incolas Galliarum et Germanorum, ad quos hoc factum perveniri potuit, usque in praesentem diem. Nam et ipsa patena in eodem coenobio Fontanellensi pro munere sacro servata tenetur, quam isdem venerandus praesul una cum suo calice ibidem largitus est, dum monachicum sponderet votum; altare quoque consecratum in quattuor angulorum locis et in medio reliquias continens sanctorum in modum clipei, quod secum, dum iter ageret, vehere solitus erat, vascula quoque et instrumenta et tabernacula aecclesiastici ministerii plurima. 6. Aliud quoque eiusdem patris memorabile miraculum, sicut ab eis didicimus, coram quibus factum est, ob aedificationem posterorum narrare cur pigeat? Praedicante enim illo et docente praedictum populum Fresionum, contigit quadam die puerum
Abbreviated transcription (Latin):
imenim nauigaremꝰ inquit fresiuam positis nobis nonedio
ompositis anchosis: nauis immobilis manebat Celebrantiq
leasi ub manu: ex pectabat horam qua susci peseraea pro¬
dicens q uoclibu eã abluere uellet. sius manib. iuuates
clementia utqui quondã corã patrib fecerat in inari
subro mirabilia propitius suis adee̾s p̾cibus tiora
uero oratione imperat diacono ut ineũ inquẽ pabenma
reriderat locũ micteret manũ Quo facto. moxabimo
maris cadem patena diuinitꝰ reuecta eiusdem ministri
manui inbesit. Quod uidentes nautȩ ceteriq comides
nauis dñm cunc ti potentẽ totis uiscerum precordis
collasudauerunc: qui ꝑseruum suum tale dignatus est
glorificans. Sacro sc̃a missarũ compleuit sollemnia
Aec inpar hic beat᷑ pontifex hoc in facto sc̃o heliseo pro¬
pheter& beato patri benedicto ꝑ quos similia xpefecnit
miracula. Adeorũ enim p̃ces deprofundis aquarum

Expanded text:
'Dum enim navigaremus', inquit, 'Fresiam, positis nobis in medio 'Dum enim navigaremus', inquit, 'Fresiam, positis nobis in medio Tum, positis anchoris, navis immobilis manebat, celebrantiquetensaque manu, expectabat horam, qua susciperet eam. Sdicens, quod, dum eam abluere voluisset, suis manibus vi maris clementiam, ut, qui quondam coram patribus fecerat in mari Rubro mirabilia, propitius suis adesset precibus. Finita vero oratione, imperat diacono, ut in eum in quem patena ceciderat locum mitteret manum. Quo facto, mox ab imo maris eadem patena divinitus revecta eiusdem ministri manui inhesit. Quod videntes nautae ceterique comites navis, Dominum cunctipotentem totis viscerum praecordiis conlaudaverunt, qui per servum suum tale dignatus est glorificans, sacrosancta missarum complevit sollemnia'. Nec inpar hic beatus pontifex hoc in facto sancto Heliseo prophetae et beato patri Benedicto, per quos similia Christus fecerat miracula. Ad eorum enim preces de profundis aquarum
Abbreviated transcription (Latin):
ebantur. Nec pro ibuit p̃dictꝰ dux uerbũ ut siqui uellent
audire predicaret᷑ Inter quos & filius eiꝰdẽ Rathbo di
ducis credens baptizatꝰ e̾: inposito sibi nomine suige¬
nitoris a prefato Sco pontifice et abeo asacro fonte susceps
Ad hucq in albis positꝰ a carne solutꝰ mundis utcredit᷑
transiuit emundo. Nec silentio ẽ pretereundum. quis
diuina pietas ꝑeundẽ scm pontificẽ oꝑari dignata est.
lura enim uirtutũ miracula & initinere dũ ad eamirec
& in eadẽ gente ꝑeũ fiebant. Ex quib unum męmoriae
tradere & posteris intimare cõmodũ duximꝰ. Deniq
fr̃s quieũ familiariter nouerunt & corã quib patratũe
dicere solent. maxime uir reuerentissimꝰ uuando tunc
temporis diaconus & cooperator eiusdẽ presulis inuerhi
dĩ. postea autẽ prbt. & succedenti tẽpore abbas eius dẽ
monasterii fontanellensis inquo educatus epat.

Expanded text:
ebantur. Nec prohibuit praedictus dux, verbum ut, si qui vellent ebantur. Nec prohibuit praedictus dux, verbum ut, si qui vellent audire, praedicaretur; inter quos et filius eiusdem Rathbodi ducis credens baptizatus est, inposito sibi nomine sui genitoris a praefato sancto pontifice, et ab eo a sacro fonte susceptus adhucque in albis positus, a carne solutus, mundus, ut creditur, transivit e mundo. 5. Nec silentio est praetereundum, quid divina pietas per eundem sanctum pontificem operari dignata est. Plura enim virtutum miracula et in itinere, dum ad eam iret, et in eadem gente per eum fiebant. Ex quibus unum memoriae tradere et posteris intimare commodum duximus. Denique fratres, qui eum familiariter noverunt et coram quibus patratum est, dicere solent, maxime vir reverentissimus Wando, tunc temporis diaconus et cooperator eiusdem praesulis in verbo Dei, postea autem praesbiter et succedenti tempore abbas eiusdem monasterii Fontanellensis, in quo educatus erat:
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑfluuiũ magnũ sequanȩ mare introiens gallicũ
nauigauit fresiam: & genti illius ac duci eiꝰ pathbodo uerbi
dĩ adnuntiabat dicens deos non eẽ qui hominũ manibis
facti ee̾nt. Dĩ creatis materiem lignũ uel lapidẽ ẽe non
posse quorũ recisurȩ uel igni as sume rent᷑ uel inuasa que¬
libet humani usus formarentur: uel certe despectui foras
proicerent᷑ & pedib conculcata interram uerterentur
Dm̃ potius intellegendum. maiestate incomp̃hensibilem
humanis oculis inuisibilem. omnipotentẽ aeternun.
Qui cęlũ & terrã. maria & humanũ genus creas s& regera
& iudicaturus eet orbem in aequitate. Cuiꝰ sedes aeterna.
nonuili & caduco metallo incęlis e̾ẽt credenda. Hȩc & hus¬
cemodi prosequente inclyto xp̃i sacerdote: unacũ co¬
mitib libenter audiebatuꝵ. Multiq cotidie nobiliũ et
infimorũ. abrenuntiata sorde ido latriȩ fidei fonte ablu¬

Expanded text:
et per fluvium magnum Sequanae mare introiens Gallicum, et per fluvium magnum Sequanae mare introiens Gallicum, navigavit Fresiam et genti illius ac duci eius Rathbodo verbum Dei adnuntiabat, dicens, deos non esse, qui hominum manibus facti essent; Dei creandi materiam lignum vel lapidem esse non posse, quorum recisurae vel igni absumerentur vel in vasa quaelibet humani usus formarentur vel certe despectui foras proicerentur et pedibus conculcata in terram verterentur. Deum potius intellegendum maiestate incomprehensibilem, humanis oculis invisibilem, omnipotentem, aeternum, qui caelum et terram, maria et humanum genus creasset, regeret et iudicaturus esset orbem in aequitate. Cuius sedes aeterna non vili et caduco metallo, sed in caelis esset credenda. Haec et huiuscemodi prosequente inclito Christi sacerdote, una cum comitibus libenter audiebatur, multique cotidie nobilium et infimorum, abrenuntiata sorde idolatriae, fidei fonte ablu
Abbreviated transcription (Latin):
falstient anno xig negis cheo derici Hecdumenum
slde uir di pontificat᷑ conscenderat gradũ Intesterat ũ tp̃r
Butrronuentu et confirmauerat eũ alus illusrabus
uiris hoc scriptũ. Sc̃s erembertus eps urbis colosne
cimonachus eiusde coenobii fontanellensis caulꝰ nunc
es sassara in eodẽ monasterio uitutũ gla polbenin
depos quoq pcdicti sci pontificis uuulfranm noromne
mos islus aliã largitionem edidit de patrimoniie
maniaco Siue uillare. quod est sitũ in pago milidunensi
inampidic to monasteriomonachus effectus et regularib
subdic disciplinis. spretis terrenis: caelestia speraredi¬
dicit  Sedhis omissis nunc intimandũ ẽ qualier p̃fatꝰ
Sc̃s presul ex prefata fresionũ gente plurimã conuer
cooꝑatores uerbi strenuos. et ad predicandum idoneos
ut pote actione simul et eruditione preclarosas sumens.
preparatis omnib quȩ nauigantib ẽẽ uidebantur di¬
necessaria. in portu eiusdẽ monasterii nauimascendit

Expanded text:
facta erat anno XV. regis Theoderici; necdum enim isdem vir Dei pontificatus conscenderat gradum. Intererat in hoc conventu et confirmaverat cum aliis inlustribus viris hoc scriptum sanctus Erembertus episcopus urbis Tolosae et monachus eiusdem coenobii Fontanellensis, cuius nunc ossa sacra in eodem monasterio virtutum gloria pollent. Nepos quoque praedicti sancti pontificis Vulframni, nomine Motgislus, aliam largitionem edidit de patrimonio Maniaco sive Villare, quod est situm in pago Milidunensi. Qui in praedicto monasterio monachus effectus et regularibus subditus disciplinis, spretis terrenis, caelestia sperare didicit. 4. Sed his omissis, nunc intimandum est, qualiter praefatus sanctus praesul ex praefata Fresionum gente plurimam praediccooperatores verbi strenuos et ad praedicandum idoneos, utpote actione simul et eruditione praeclaros, assumens, praeparatis omnibus, quae navigantibus esse necessaria videbantur, in portu eiusdem monasterii navim adscendit,
Abbreviated transcription (Latin):
Quam libet ergo inualidis humeris: inpositũ honus
oboedientiȩ amore suscipiam. Dabit dñs oratione
beati antistitis dicendi uires. qui diuitias bonitatissi
sine ullo defectu scit effundere: et nescit cumeffi¬
derit uacuari. EXPLICIT ERAST ATIO

Expanded text:
Quamlibet ergo invalidis humeris inpositum onus Quamlibet ergo invalidis humeris inpositum onus oboedien tiae amore suscipiam, dabit Dominus oratione beati antistitis dicendi vires, qui divitias bonitatis suae sine ullo defectu scit effundere et nescit, cum effuderit, vacuari. EXPLICIT PRAEFATIO
Abbreviated transcription (Latin):
atq scĩs simo presuli urbistaruen
ab batiq coenobii fontanellȩ baino
Iubet a postolatus ur̃i celsitudo. ue
almi patris uul franni senonum
aschi ep̃i. meo studeam stilo
condere uitam. Quitem por¬
Qꝑ Regiminis scĩ ans bera
ab hacis fontanel lensis aoegdi filturi presulis rot¬
magensis aeccłȩ hoç adiiens denobium: abruptis
Scłi laqueis. militiam &pl persereranti definition
uscepie atq ad predicandũ fresioli genti eatenus
in ignorantię cecitate sedenti e ngelici minister
opus assumens aninũ conuatie Lam penes uos
superstes manet uenerabilis antę resbiter ouo ex
ipsa fresionũ natione oriundas. qui uiua uoce narr
quanta per eunden pontiscer scñsmneadem gente
xp̃c uirtutũ miracula operari sit. Signatus. Exx quib
pauca: procaptu ingenii et oportusitate audientiũ
fideli sermone inseremꝰ. Sedtam preclaro oꝑi pauꝑ
subcumbit ingeniũ. tamq pro fundȩ rei non sufficit
sermo sterilis & ab omni scientiȩ̨ fecunditate ieiunus

Expanded text:
ATQUE SANCTISSIMO PRAESULI URBIS TARVENNAE ABBATIQUE COENOBII FONTANELLAE BAINO Iubet apostolatus vestri celsitudo, ut almi patris Vulframni Senonum archiepiscopi meo studeam stilo condere Vitam. Qui tempore regiminis sancti Ansberti abbatis Fontanellensis coenobii, futuri praesulis Rotomagensis ecclesiae, hoc adiens coenobium, abruptis saeculi laqueis, militiam Christi perseveranti definitione suscepit atque ad praedicandum Fresionum genti eatenus in ignorantiae cecitate sedenti euangelici ministerii opus assumens animum convertit. Nam paenes vos superstes m an et venerabilis vitae praesbiter Ovo ex ipsa Fresionum natione oriundus, qui viva voce narrat, quanta per eundem pontificem sanctum in eadem gente Christus virtutum miracula operari sit dignatus. Ex quibus pauca pro captu ingenii et oportunitate audientium fideli sermone inseremus. Sed tam praeclaro operi pauper succumbit ingenium, tamque profundae rei non sufficit sermo sterilis et ab omni scientiae fecunditate ieiunus.
Abbreviated transcription (Latin):
priorũ scõrum uirtutẽ ornabat oꝑibus. Cõmis sãnãq
Sibi ad ño plebẽ. & orationib protegebat assiduis. et
ammonitione pia adcȩlestia anhelanda prouocabat
Etquod maxime doctores iuuare solet ea quȩagenda
docebat ipse prius agendo premonstrabat: Erat enim
diuinȩ dilectionis igne succensus. pacientię uirtute
modestus: orationũ deuotioni sollertissime intentus
aministratis: Suꝑno oraculo inuisu ãmonitꝰ: ut gent
fresionũ uerbũ dñi sibi antea inauditũ euangelizas
inito oꝑe apostolico. proposuit ilico animo plurib
prodeẽ. Erat autẽ eo tẽpore in urbe rotomagensi
quȩ & ipsa mater e̾ ciuitatũ: presul sc̃issimȩ religions
& abbas prefati monasterii fontanellȩ famulus dñ

Expanded text:
priorum sanctorum virtutum ornabat operibus; commissam namque priorum sanctorum virtutum ornabat operibus; commissam namque sibi plebem et orationibus protegebat assiduis et ammonitione pia ad caelestia anhelanda provocabat, et quod maxime doctores iuvare solet, ea quae agenda docebat ipse prius agendo praemonstrabat. Erat enim divinae dilectionis igne succensus, patientiae virtute modestus, orationum devotioni sollertissime intentus, administratis, superno oraculo in visu ammonitus, ut genti Fresionum verbum Domini sibi antea inauditum euangelizaret, inito opere apostolico, proposuit ilico animo pluribus prodesse. Erat autem eo tempore in urbe Rotomagensi, quae et ipsa mater est civitatum, praesul sanctissimae religionis et abbas praefati monasterii Fontanellae fa
Abbreviated transcription (Latin):
SENONUM
PONITIE EX.
EXORDIUM
HATIUITATIS
TERRITORIO
OUASTIHENSI
habuit. patrimonio non cũpante mauriliaco. ł uit
enim carnis origine nobilis: sed culmine mentis no¬
bilior Genicor quoq eiꝰ uultbertus nomine inaula
regis dagoberti & filii eius hludo uici: militarioꝑi
euum impendit. Predictꝰ dĩ famulus inpuerili aetate
constitutꝰ: ab ipso magistris catholicis traditus ẽ sacrari
litcerarũ studiis imbuendus. Quȩ ꝑ omne. pueritiae
uel adolescentiȩ tẽpus exercens: usq adurilẽ aetatẽ
ab hac intentione animũ non refixit. Ex increscentib
meritis piȩ intentionis. clericatꝰ habitũ sumens. parena
ortatu ac suffragatis amminiculo suffultus. curͥ ȩ
edictis. Terrena uidelicet quęq transiliens. atq adc
consensuq ac fauore omniũ: pontif ex eligit᷑ acbenedici
Succes sit ergo inordine episcopatꝰ uenerabili lantberto
pontifici. Qui susceptũ episco patꝰ gradũ: adimitatio

Expanded text:
Senonum pontifex exordium nativitatis territorio Wastinensi habuit, patrimonio noncupante Mauriliaco. Fuit enim carnis origine nobilis, sed culmine mentis nobilior. Genitor quoque eius Vultbertus nomine in aula regis Dagoberti et filii eius Hludovii militari operi aevum impendit. Praedictus vero Dei famulus in puerili aetate constitutus, ab ipso magistris catholicis traditus est sacrarum litterarum studiis imbuendus; quae per omne pueritiae vel adolescentiae tempus exercens, usque ad virilem aetatem ab hac intentione animum non refixit. Exin, crescentibus meritis piae intentionis, clericatus habitum sumens, parentum hortatu ac suffragii amminiculo fultus, in aula edictis, terrena videlicet quaeque transiliens atque ad caconsensuque ac favore omnium pontifex eligitur ac benedicitur. Successit autem in ordine episcopatus venerabili Lantberto pontifici. Qui susceptum episcopatus gradum ad imitationem
Abbreviated transcription (Latin):
sa. Si quis coꝵ pro quib dño
supplicamus quocũq int̾cep¬
tus obstaculo a munere m¬
dulgencie pñtis excesserit
⁊ priusqͣ ad cõstituta reme¬
dia perueniat. tp̃alẽ uitam
humana cõditione finierit.
qd manẽs in corpore nõ rest¬
pit. cõsequi exutus corpore
nõ poterit. Nec neccesse gͦ¬
est nos eoꝵ qui obierint: me¬
rita actusq discutere. cũ dñs
deus nr̃ cui; iudicia nequeũt
plere misteriũ nõ potuit sue
iusticie reseruauit. ita potesta¬
tem suã timeri uolẽs ut hic
terror om̃ib prosit. Et quia
quibusdã cepidis at negli¬
gentib accidit nemo nõ me-¬
tuat. Multũ enĩ utile est ac
necressariũ ut pctõꝵ reatus ã¬
te ultimũ diẽ sacerdotalisup¬
plicatione soluatur. Penitẽ¬

Expanded text:
aliquis eorum pro quibus Domino supplicamus quocunque interceptus obstaculo a munere indulgentiae praesentis exciderit, et priusquam ad constituta remedia perveniret, temporalem vitam humana conditione finierit, quod manens in corpore, non receperit consequi, exutus carne non poterit. Nec necesse est nobis eorum qui sic obierint merita actusque discutere, cum Dominus Deus noster, cujus judicia nequeunt plere non potuit, suae justitiae reservaverit: ita potestatem suam timeri volens, ut hic terror omnibus prosit, et quod quibusdam tepidis aut negligentibus accidit, nemo non metuat. Multum enim utile ac necessarium est ut peccatorum reatus ante ultimum diem sacerdotali supplicatione solvatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mone bono. De cetero fres. orate
pro nobis: ut sermo dei currat
et clarificetur sicut et apud nos:
et ut liberemur ab ĩportunis ⁊
des ffidelis autẽ deus est qui cõfir-¬

Expanded text:
 « De caetero, fratres, orate pro nobis, ut sermo Dei currat et clarificetur, sicut et apud vos, et ut liberemur ab importunis et des. Fidelis autem Deus est, qui fir
Abbreviated transcription (Latin):
eati laurencii mrĩs¬
tui honorabilẽ passionẽ
munerib dñe geminatis exe¬
quimur: que licet ꝓpriis sit me¬
moranda principiis: indesinẽter
tamẽ permanet gloriosa. ꝑ do

Expanded text:
eati Laurenti martyris honorabilem passionem muneribus, Domine, geminatis exequimur, quae licet propriis sit memoranda principiis, indesinenter tamen permanet gloriosa. Per.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fide. in oĩb persecutionib
uũs ⁊ tribulatõibz quas sus¬
tiuctis ĩ exemplũ iusti iudi¬
cii dei. ut digni hẽamini re-
gno dei pro quo ⁊ patimini.
Si tamẽ iustũ est apud deũ.
tribuere retributionẽ his qui
nos tribulant. ⁊ uos qui tri¬
bulamini requiẽ nobiscũ. ĩ

Expanded text:
tionibus vestris et tribulationibus quas sustinetis in exemplum justi judicii Dei, ut digni habeamini in regno Dei, pro quo et patimini: si tamen justum est apud Dominum retribuere retributionem his qui vos tribulant, et vobis qui tribulamini requiem vobiscum, in
Abbreviated transcription (Latin):
ur. Et ue nos. S aluos fac sit¬
meus sperantes inte. Cõu̾̃tere
due usq quo. Et deprecabilis
esto sr seruos tuos. Mitte eis dũc
auxiliũ de scõ. Et de syon tuere eos

Expanded text:
r. Et preces: Salvos fac sermeus sperantes in te. Convertere Domino usquequo. et deprecabilis esto super servos tuos Mitte eis, Domine, auxilium de sancto et de Sion tuere eos
Abbreviated transcription (Latin):
mine fili uingenite ihũ
xpiste. Spirĩtus et al¬
me orp̾hanorũ paracli-¬
te. Domine deus agnus
dei filius patris. Drimo¬
genitus marie uirginis
matris. Qui tollis ꝑcta
mundi. miserere nobis.
Qui tollis peccata mundi
suscipe depretationẽ nrãm.
A marie gloriã. Qui

Expanded text:
mine Fili unigenite Jesu Christe: spiritus et alme orphanorum paraclite. Domine Deus agnus Dei Filius Patris: primogenitus Mariae Virginis matris. Qui tollis peccata mundi, miserere nobis. Qui tollis peccata mundi, suscipe deprecationem nostram ad Mariae g
Abbreviated transcription (Latin):
cisio aliquid ualet neq p̃̾puciũ:
sed noua creatura. Et quicũq
hanc regulã seaiti secuti fuerĩt.
pax super illos et m̃ĩa: ⁊ sr̃ israel
dei. Decetero nemo mͥ molestus
sit: ego em̃ stigmata dñi nri¬
ihũ xp̃i in corpore meo porto:

Expanded text:
cisio aliquid valet neque praeputium, sed nova creatura. Et quicunque hanc regulam secuti fuerint, pax super illos et misericordia et super Israel Dei. De caetero nemo mihi molestus sit. Ego enim stigmata Domini Jesu in corpore meo porto.
Abbreviated transcription (Latin):
resentia munera q̃s
one ita serena pietate intuere.
ut sã sp̃s perfundantur benedi-¬
ttione. et in nrĩs cordib etiã
dilectionẽ ualidã infundant. ꝓ¬

Expanded text:
aesentia munera, quaesumus, Domine, ita serena pietate intuere, ut sancti Spiritus perfundantur benedictione et nostris cordibus eam dilectionem validam infundant,
Abbreviated transcription (Latin):
uissent uestimẽta sua: ait ad
illos Estote parau in diẽ ter¬
ciũ: neq appropinquetis uxo¬
ribr urĩs. Iam aduenerat di¬
es tercius. ⁊ mane inclaruerat.¬
⁊ ecce ceperũt audiri tonitru¬
a. Et micare fulgura ⁊ nu¬
bes dẽsissima operire monte.
clãgorq buccine uchemẽtis¬
sune perstrepebat. Tunuitq
ppls: qui erat in castris. Cuq
eduxisset eos moyses i occur¬
sũ dei deloco castroꝵ: steteruũt
ad radices mõtis. Totus autĩ
mons synai fumabat: eo q
descẽdisset dũs sr̃ eu in iaris
⁊ ascruderet fumus ex co qͣl
de fornace. Eratqz mous oĩs ter¬
ribilis: ⁊ sonitus buccine paula-¬
tin crescebat in maius ꝓlixius
tendebatur. Qloyses loquebat᷑:
et dñs respondebat ei. Descen¬
dicq dñs super mõtem synai

Expanded text:
menta sua, ait ad eos: Estote parati in diem tertium, nec appropinquetis uxoribus vestris. Jam advenerat dies tertius, et mane inclaruerat: et coeperunt audiri tonitrua, ac micare fulgura, et nubes densissima operire montem, clangorque buccinae vehementius perstrepebat: timuitque populus qui erat in castris. Cumque eduxisset eos Moyses in occursum Dei de loco castrorum, steterunt ad radices montis totus autem mons Sinai fumabat eo quod descendisset Dominus super eum in igne et ascenderet fumus ex eo quasi de fornace eratque mons omnis terribilis et sonitus bucinae paulatim crescebat in maius et prolixius tendebatur Moses loquebatur et Dominus respondebat ei descenditque Dominus super montem Sin
Abbreviated transcription (Latin):
gerit montẽ: morte morietur.
Manus nõ tangẽt eũ: sed la¬
pidib opprimetur aut cõfedi¬
etur iaculis. Siue iumentũ
fuerit siue homo: nõ uiuet.
Cũ ceperit clang̾e buccina:
tũc ascendãt in montẽ. Descẽ¬

Expanded text:
gerit montem, morte morietur. Manus non tanget eum, sed lapidibus opprimetur, aut confodietur jaculis, sive jumentum fuerit, sive homo, non vivet. Cum coeperit clangere buccina, tunc ascendant in montem.
Abbreviated transcription (Latin):
cit in regione iudeorũ ⁊ ieru¬
salẽ: quẽ occiderunt suspẽdeu¬
tes in ligno. Hunc deus susci-¬
tauit tertia die: et dedit eum
manifestũ ficri. Non oĩ pplõ
sed testibus prcordinatis a
deo. nobis qui mãducauimꝰ
⁊ bibimus cũ illo postꝙͣ re¬
surrexit a mortuis. Et prece¬

Expanded text:
in regione Judeorum et Hierusalem. Quem occiderunt suspendentes in ligno. Hunc Deus suscitavit tertia die: et dedit ei manifestum fieri non omni populo: sed testibus preordinatis a Deo: nobis qui manducavimus: et bibimus cum illo: postquam resurrexit a mortuis: pe
Abbreviated transcription (Latin):
bris ut educẽs hac nocte uinclãtos
de claustris te nr̃a uocabãt suspiri¬
a. te larga requirebãt lamĩẽta. tu
fc̃s es spes desolatis. magna cõso¬
latio iu tormentis. ¶Qua finita

Expanded text:
bris, ut educeres hac nocte vinculatos de claustris. Te nostra vocabant suspiria; te larga requirebant lamenta. Tu factus es spes desperatis, magna consolatio in tormentis. Benedixit ei
Abbreviated transcription (Latin):
timeo ne putet me sibi uolu¬
isse illudere. ⁊ inducat sr̃ me
mai̾isitionẽ pro benedictõne
Ad quẽ matet ait. In me sit
ista maleditio fili ii. tantũ
audi uocẽ icã ⁊ pergens affer
que dixi Abnt ⁊ actulit: dedit¬
sp matri. Parauit illa cibos.
sicut nouerat uelle prem illius.

Expanded text:
utet sibi voluisse me illudere, et inducat super me maledictionem pro benedictione. Ad quem mater: In me sit ista maledictio, fili mi: tantum audi vocem meam, et pergens affer ut dixi. Abiit, et attulit, deditque matri. Paravit illa cibos, sicut velle patrem illius
Abbreviated transcription (Latin):
testes sumus. Et nũc fratres.
scio quia per iccniorantiã fecis¬
tis. sicut et principes uestri. Deꝰ
ãt qui prenũciauit per os
omniũ ꝓpharũ. pati xp̃insuũ.¬

Expanded text:
estrum. Et nunc, fratres, scio quia per ignorantiam fecistis, sicut et principes vestri. Deus autem, quae praenuntiavit per os omnium prophetarum, pati Christu
Abbreviated transcription (Latin):
gnus. oius. uitulus. serpẽs aries.
leo. uermis. Os uerbũ splendor
solgła luxx. ⁊ ymago. O anis flos
uitis. mons ianua petra lapisq
Ansculus ⁊ sponsus. pascorq¬
ꝓpheta sacerdos Atranatos lyri-¬
os. theos panthon crathou ⁊ ysus
aluificet nos sit cui secda per om

Expanded text:
gnus ouis vitulus serpens aries leo vermis os verum splendor sol gloria lux et ymago patris flos vite mons janua petra lapisque angelus et sponsus pastor propheta sacerdos autacros kyrios theos panton craton et ysuon salms. frus te sit cui secula per om
Abbreviated transcription (Latin):
res cius ad pretes eoꝵ. Tultus
autẽ dñi. suꝑ facic̃tes mala. Et
quis est qui uobis noccat: si boni
emulatores fueritis: Sed ⁊ si
quid patimini ꝓpter iusticiã:
bcati. Cimorẽ autẽ eoꝵ ne timu¬
eritis: ut nõ cõturbemini. Do-¬
minũ autẽ ih̃m xp̃m: sc̃isicate

Expanded text:
es eorum. Vultus autem Domini super facientes mala. Et quis est, qui vobis noceat, si boni aemulatores fueritis? Sed si quid patimini propter justitiam, beati. Timorem autem eorum ne timueritis, ut non conturbemini. Dominum autem Christum sanctificate
Abbreviated transcription (Latin):
nõ uiolauerit ad mulierẽ
menstruatã nõ accesserit. ⁊
hõiem non cõfristauit. pignꝰ
debitori reddiderit. per uim
nichil rapuerit. panẽ suũ e¬
surienti tribuerit. ⁊ nudũ ope¬
ruerit uestimento. ad osurã
non cõmodauerit et amplie
nõ acceperit abiniquitate
auerterit manũ suã. iudiciũ

Expanded text:
on uiolauerit et ad mulierem menstruatam non accesserit et hominem non contristauerit, pignus debitori reddiderit, per uim nihil rapuerit, panem suum esurienti dederit et nudum operuerit uestimento, ad usuram non commodauerit et amplius non acceperit, ab iniquitate auerterit manum suam, iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
Acerdotẽ xp̃i martinũ
cũita per orbẽ canat eccła
patis catsolice. Atq illius nomẽ
oĩs hercticus fugiat pallidus Dã¬
nona letetur genitrix tanti filii¬
U talia exulcet alitrix tanti uiue¬
nis ¶t gallie trina diuisio sa¬
cro certet litigio cuius esse debeat
presul Sod pariter hẽre se prẽmõs¬
gaudeat turoni soli eius corpus
foueat Hinc francoꝵ atq germa¬
ne plebs oĩs plaudat. Quib uidẽ¬
dũ inspexit dñm in sua uẽste. His
celebris est egypti partib grecie
quoq cũctis sapic̃tib Qui imꝑa¬
res se martini meritis sentiũt atqi
cius medicamini. Nam febies
sedat demones q fugat paralitica
mẽbra glutinat Et mortuoꝵ su¬
a prece triũ dedit corpora uite pu¬
stine Hic ritus sacrilegos destru¬
xit ⁊ ad xp̃i glãm dat ignib ydo¬
la Hic nudis misteria brachiis
conficiẽs preditus est celesti lũie
His oculis ac manibz in celis ⁊
scinius o martine ut qui multa
mira hic ostendisti Et̾iam de celo

Expanded text:
acerdotem Christi Martinum cuncta per orbem canat Ecclesia pacis catholica, atque illius nomen omnis haereticus fugiat pavidus. Pannonia laetetur genitrix talis filii, Italia exsultet altrix tanti juvenis, et Galliae trina divisio sacro certet litigio cujus esse debeat praesul; sed pariter habere se patrem omgaudeant, Turonici soli ejus corpus foveant. Hinc Francorum atque Germaniae plebs omnis plaudat, quibus videndum inspexit Dominum in sua veste. Hic celebris est Aegypti partibus, Graeciae 1141 quoque cunctis sapientibus, qui impares se Martini meritis sentiunt, atque ejus medicamini. Nam febres sedat, daemonesque fugat, paralytica membra glutinat, et mortuorum sua prece trium reddit corpora vitae pristinae. Hic ritus sacrilegos destruit, et ad Christi gloriam dat ignibus idola. Hic nudis mysteria brachiis conficiens, praeditus est coelesti lumine, hic oculis ac manibus in coelum est scimus, o Martine, ut qui multa mira hic ostendisti, etiam de coelo
Abbreviated transcription (Latin):
luĩ tuoꝵ dona solẽnia scõrũ
cessionibz cõfidẽtes: ut qd̃ nos
exequimur minus ydonca
seruitute. illoꝵ pocius meritis
efficiatur acceptũ. ꝑ do

Expanded text:
um tuorum dona solemnia, sanctorum ventionibus confidentes; ut quod nos exsequimur minus idonea servitute, illorum potius meritis efficiatur acceptum. Per,
Abbreviated transcription (Latin):
Ancti baptiste xp̃i preconiis
solẽnia celebiãtes morib
ip̃m sequanuir ¶t ad uitan
quã predixit asseclas suos perdu
a percipianius A pparens q ⁊ acha¬
rie gabuel promisit qui tuã cele¬
brarẽt obsequiis natiuitatẽ Ct
per hec festa eterna gtaudia adipis¬
camur. Qua sct̃i dei deliciis leti¬
sacris cõgaudẽt Tui qui pparas
fideliũ corda neqͥd deiuiũ uel lubricũ
deus ĩ eis ĩueniat Te deposcinus
ut crim̃ia nr̃a ⁊ facinora cõtinua
prete digneris absoluere Placate
ut ip̃e suos sẽꝑ ĩuisere fideles t
mãsionẽ in eis facere dignetur.
¶tagui uellere quẽ tuo digito
Qũdi monstraueras. tollere cri¬
mina nos uelit induere. Tt ip̃m
meraniur angelis asseci An
alba ueste sequi perportã clarissi¬

Expanded text:
ancti Baptistae, Christi praeconis, Solemnia celebrantes Moribus ipsum sequamur, Ut ad viam quam praedixit Asseclas suos perduca percipiamus Apparens quae Zachariae Gabriel Repromisit qui tuam celebrarent Obsequiis nativitatem. Et per haec festa aeterna gaudia Adipiscamur, Qua sancti Dei sacris deliciis Laeti congaudent. Te, qui praeparas fidelium corda Ne quid devium vel lubricum Deus in eis inveniat, Te deposcimus, ut crimina nostra Et facinora continua prece Studeas absolvere, Placatus ut ipse suos semper Invisere fideles Et mansionem in eis facere dignetur, Et Agni vellere quem tuo digito Mundi monstraveras tollere Crimina nos velit induere, Ut ipsum mereamur angelis associi In alba veste sequi per portam clarissi
Abbreviated transcription (Latin):
Cidit iohẽs celũ aper¬
tũ. ⁊ ecce equus alb. Et
qui sedebat super eũ uocabat᷑.
fidelis ⁊ uerax: ⁊ cũ iusticia iu¬
dicat. Oculi autẽ eius sicut
flãma ignis: ⁊ in capite eius
dyademata multa. habẽs no¬
men scriptũ. qd̃ nemo nouit
nisi ip̃e. Et uestitus erat ueste
aspersa sauguine: ⁊ uocatur
nomẽ eius uerbũ dei. ⁊ excitus
qui sũt in celo: sequebãtur eũ
mequis albis uestiti byssino
albo mũdo. Et de ore eius pro
sat torcular uini: ut furoris
ire. dei om̃ipotẽtis. Et habet in
uestimento ⁊ infemore suo scri

Expanded text:
um apertum, et ecce equus albus, et qui sedebat super eum vocabatur fidelis et verax, et cum justitia judicat: oculi ejus sicut flamma ignis, in capite ejus diademata multa, habens nomen scriptum quod nemo novit nisi ipse: et vestitus erat veste aspersa sauguine et vocatur nomen ejus, Verbum Dei. Et exercitus qui sunt in coelo, sequebantur eum in equis albis, vestiti byssino albo et mundo. Et de ore ejus proccat torcular vini furoris irae Dei omnipotentis. Et habet in vestimento, et in femore suo
Abbreviated transcription (Latin):
ato canũt dño om̃ia pie
agnuna Sillabatin
neupmata perstringẽdo orga¬
nica Hec dies sacrata inqua no¬
ua sunt gaudia mũdo plena
dedita Hac nocte precelsa. into¬
nuit ⁊ glã. in uece angelica Nul¬
serũt ⁊ ĩmania nocte media pa¬
storibz lũa Dũ fouẽt sua peco¬
celi caterua altissime iubilat¬

Expanded text:
ato canunt omnia Domino pie agmina 2. Syllabatim neumata perstringendo organica. 3. Haec dies sacrata in qua nova sunt gaudia mundo plene dedita. 4. Hac nocte praecelsa intonuit et gloria in voce angelica. 5. Fulserunt immania nocte media pastoribus lumina, 6. Dum fovent sua pecoeli caterva altissime jubila
Abbreviated transcription (Latin):
pñe laudis et munera
pro cocessis beneficus tibi grãs
referẽtes: et pro cõcedendis sẽꝑ
suppliciter de precãtes. ꝑ p̃cõ.
inp̃s sempit̾ne ds̃ qͥ nos
castigando sanas et
ignoscendo cõseruas pr̃a suꝑ
plicib tius. ut et tranqͥllita¬
te huius optate cõsolatioĩs le¬
temur: et donotue pietatis sꝑ

Expanded text:
ne, laudes et munera, pro concessis beneficiis gratias referentes, et pro concedendis semper suppliciter deprecantes. Per.ns sempiterne Deus, qui nos et castigando sanas, et ignoscendo conservas, praesta upplicibus tuis ut et tranquillitatis hujus optatae consolationi laetemur, et dona tuae pietatis semper