comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mulante inuidia qđ consequi ñ ua¬
lent despiciunt. Sciens gͦ et prudẽs
in flanmã mitto manũ. Et nichilo¬
minus hoc a fastidiosis lectoribus
p̾cor. ut quomodo greci post septua¬
ginta transiatores. aquilã et simachũ
& theodocionẽ legunt. uł obstudiũ
doctrine sue. uł ut septuaginta ma¬
gis ex conlatione eoꝵ intelligant. sic
& isti saltim unum post priorẽ habe
dignentur interp̃tẽ. Legant prius &
postea despieiant. ne uideantur ñ er
udicio. sed ex odii p̃sumptione igno¬
rata dampnare. Propħauit aut̃ esay¬
as in ihrłm et in uidea. nec dum de¬
cem tribubus in captiuitatẽ ductis.
Ac de utroq regno nunc conmirtĩ.¬

Expanded text:
invidia, quod consequi non valent, despiciunt. Sciens ergo et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo Graeci post Septuaginta Translatores, Aquilam et Symmachum et Theodotionem legunt, vel ob studium doctrinae suae, vel ut Septuaginta magis ex collatione eorum intelligant: sic et isti saltem unum post priores habere dignentur interpretem. Legant prius, et postea despiciant: ne videantur, non ex judicio, sed ex odii praesumptione ignorata damnare. Prophetavit autem Isaias in Jerusalem, et in Judaea, necdum decem tribubus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commisti
Abbreviated transcription (Latin):
pretationẽ nouam. nouo scribendi
genere distiuximus. dc pͥmũ de esa¬
ya sciendum qđ in sermone suo dis¬
sertus sit. Quippe ut uir nobilis et
urbane eligantie. nec habens quic¬
quam in eloquio rusticitatis ad mix¬
tum. Unde accidit ut preceteris flo¬
rem sermonis eius trauslatio ñ potu¬
erit conseruare. Deinde etiã hoc adi¬

Expanded text:
di genere distinximus. Ac primum de Isaia sciendum, quod in sermone suo disertus sit: quippe ut vir nobilis et urbanae eloquentiae, nec habens quidpiam in eloquio rusticitatis admistum. Unde accidit, ut prae caeteris, florem sermonis ejus translatio non potuerit conservare. Deinde etiam hoc adji
Abbreviated transcription (Latin):
Temo eum ꝓ¬
uiderit eẽ
descriptos.
metro eos es¬
timet apud
hebreos liga¬
ri. & aliquid
si mile hab̾e
de psalmis
lomonis. Sed qđ in demonstene &
tullio sol& fieri ut ꝑ cola scribant᷑
& cominata. qui utiq ꝓsa & ñ uer¬
sibus conscripserunt. Nos quoq

Expanded text:
emo cum Pviderit esse descriptos metro eos aestimet apud Hebraeos ligari, et aliquid simile habere de Psalmis, lomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus
Abbreviated transcription (Latin):
his qui amat pͥmatũ gerere in eis diotre¬
pes ñ recipit nos. Propt̾ hoc si uenero cõ¬
moneam enus oꝑa que facit. uerbis malig¬
nis garriens in nos. Et quasi ñ ista suffi¬
ciant. nec ipse suscipit frs̃. & eos qͥ susci¬
piunt ꝓhibae. & de eccłia eicit.
Hmẽ. noli unitari malũ. sed qđ̃ bonũ ẽ.

Expanded text:
Diotrepes non recipit nos propter hoc si venero commoneam eius opera quae facit verbis malignis garriens in nos et quasi non ei ista sufficiant nec ipse suscipit fratres et eos qui cupiunt prohibet et de ecclesia eicit carissime noli imitari malum sed quod bonum
Abbreviated transcription (Latin):
enior gaioca¬
rissimo quẽ
ego diligo ĩ
ueritate. Ka¬
rissime de
omnibꝰ orati¬
onẽ facio ꝓs
tua. Gauisꝰ
lum ualde uenientibꝰ fr̃ibꝰ. & testimoni¬
um ꝑhibentibꝰ ueritati tue. sicut tu in
ueritate ambulas. Maiorẽ hoꝵ ñ habeo

Expanded text:
Senior Gaio charissimo, quem ego diligo in veritate. Charissime, de omnibus orationem facio prosptua. Gavisus sum valde venientibus fratribus, et testimonium perhibentibus veritati tuae, sicut tu in veritate am
Abbreviated transcription (Latin):
litudinẽ salomonis. ñ solũ libroꝵ mi
merum. sed et materiarũ genere coe¬
quaret. Scds apud hebreos muisquã
ẽ. quia et ipse stilus grecã eloquentiã
redolet. et non nulli scriptoꝵ ueterum
hunc uidei phylonis affirmant. Siẽ
gͦ udith. et thobi. & machabeoꝵ libitᷤ
legit quidẽ eccła. sed int̾ canonicas scͥp¬
turas non recipit. sic et hec duo uolu¬
mina legat ad edificationẽ plebis: non
ad edificati auctoritatẽ eccłiasticoꝵ dog¬
matum confirmandã: Si cui sane sep¬
tuaginta interp̾tum magis editio pla¬
cet. habet eam a nobis olim emendatã.
Neq enim fic noua cudiims. ut uetera
destruamus Et tam̾ cum diligentissi¬
me legerit. sciat magis nr̃a intelligi.
que non in tertiũ uas tranffusa coacu-¬
erint. sed statim de pͣlo putissime cõ¬
mendata teste suũ saporẽ seruauerit¬

Expanded text:
litudinem Salomonis non solum librorum litudinem Salomonis non solum librorum numero, sed et materiarum genere coaequaret. Secundus apud Hebraeos nusquam est, quia et ipse stylus Graecam eloquentiam redolet: et nonnulli scriptorum veterum hunc esse Judaei Philonis affirmant. Sicut ergo Judith, et Tobi, et Machabaeorum libros legit quidem Ecclesia, sed inter canonicas Scripturas non recipit: sic et haec duo volumina legat ad aedificationem plebis, non ad auctoritatem Ecclesiasticorum dogmatum confirmandam. Si cui sane Septuaginta Interpretum magis editio placet, habet eam a nobis olim emendatam. Neque enim sic nova cudimus, ut vetera destruamus. Et tamen cum diligentissime legerit, sciat magis nostra intelligi, quae non in tertium vas transfusa coacuerint, sed statim de praelo purissimae commendata testae, suum saporem servaveri
Abbreviated transcription (Latin):
poscitis Scripsissẽ. si licuisset pre ua¬
litudine. Mittitis solatia fumptuũ.
notarios nros et libratios sustentatis¬
ut uobis potissimum nr̃m defudet in¬
genium: Et ecce ex latere frequens
turba diuersa posçentium. quasi aut
equũ sit me uobis efurire. et aliis la¬
borare. aut in ratione dati et accepti
cuiquam pret̾ uos obnorius sim
Itaq longa egrotationis molestia frac¬
tus ne penitus hoc anno reticerẽ et
apud nos mutus eẽm. tridui hoc opus
ur̃o nomini consecraui interpretatio¬
nem scilicet trium salomonis uolumi¬
num. masloth quas hebrei parabolas
uulgata editio ꝓuerbia uocat. coeleth
quem grece eccłiasten. latine contiona¬
torẽ possumus dicere syrasirim. qđ
in nr̃a lingua uertitur canticũ canti
rach liber. et alius pseudographus qui
sapientia salomonis inscribitur. Quo¬
rum priorẽ hebraicum repperi. non
eccłiasticum ut apud latinos. sed pa
rabolas p̾notatum Cui iuncti erant
eccłastes. et canticũ canticoꝵ ut simi¬

Expanded text:
poscitis, scripsissem, si licuisset prae valetudine. Mittitis solatia sumptuum: notarios nostros et librarios sustentatisvobis potissimum nostrum desudet ingenium. Et ecce ex latere frequens turba, diversa poscentium: quasi aut aequum sit, me, vobis esurientibus, aliis laborare: aut in ratione dati et accepti, cuiquam, praeter vos, obnoxius sim. Itaque longa aegrotatione LXXIV fractus, ne penitus hoc anno reticerem, et apud vos mutus essem, tridui opus nomini vestro consecravi, interpretationem videlicet trium Salomonis voluminum, Masloth, quas Hebraei Parabolas, vulgata autem editio Proverbia vocat: Coeleth, quem Graece Ecclesiasten, latine Concionatorem possumus dicere: Sir Assirim, quod in nostra lingua vertitur Cantirach liber, et alius ψευδεπίγραφος qui Sapientia Salomonis inscribitur. Quorum priorem, Hebraicum reperi, non Ecclesiasticum, ut apud Lrabolas praenotatum. Cui juncti erant Ecclesiastes et Canticum canticorum, ut simi
Abbreviated transcription (Latin):
salomon
filius da¬
uid in
regno
suo et
dñs erat
cum eo
et mag
celsum
centurionibus. et ducibus et iudici¬
bus omnis ifrł. et principibus fami¬
liarum. Et abut cum uiuuersa mul

Expanded text:
Salomon filius David in regno suo et Dominus erat cum eo et magncelsum centurionibus et ducibus et iudicibus omnis Israhel et principibus familiarum et abiit cum universa mul
Abbreviated transcription (Latin):
N diebus unius iudi¬
cis quando iudices
preerant facta ẽ fa¬
mes in terra. Abiitq
homo in bethleẽ u¬
da ut peregrinaretꝰ
in regione moabiti¬
de cum urore sua &
duobus libis. Ipse uo¬
cabatur elimelech.
uror eius noemi ⁊edu

Expanded text:
n diebus unius judicis, quando judices praeerant: facta est fames in terra. Abiitque homo de Bethlehem Juda, ut peregrinaretur in regione Moabitide cum uxore sua ac duobus liberis: ipse vocabatur Elimelech, et uxor eius N
Abbreviated transcription (Latin):
in parte agri quẽ emerat yacob a filiiᷤᷤ
emor patris sichem. centum nouellis o
nibus. et fuit in possessione filioꝵ io-¬
seph. Elearar quoq filuis aaron mor¬
dus ẽ. et sepelierunt eum in gaab fi¬
nees filius enus que data ẽ ei in monte
ephraim:¬

Expanded text:
in parte agri, quem emerat Jacob a filiis in parte agri, quem emerat Jacob a filiis Emor, patris Sichem, centum novellis ovibus et fuit in possessione filiorum Ioseph Eleazar quoque filius Aaron mortuus est et sepelierunt eum in Gaab Finees filii eius quae data est ei in monte Ephraim
Abbreviated transcription (Latin):
ad iosue. Dnõ dõ nr̃o seruiemus. et obe¬
dientes erimus preceptis eiuis. Percussit
igitur iosue in die illo fedus. ⁊ ꝓposuit
ppło p̃cepta atq iuditia in sichem. Scͥp¬
sttq omnia uerba hec in uolumine legiꝰ
dĩ. Q tulit lapidẽ pregrandẽ. posuitq
eum suꝑer quercum. que erat in scĩa-¬
rio dni et dirit ad omnẽ ppłin. En lapis
iste erit uobis in testimoniũ qđ audierit
omnia uerba dnĩ que locutus ẽ uobis.
ne forte postea negare uelitis. et men¬
in possessionem suã.
t post hec mortuus ẽ iosue filius min
seruus diĩ. centum decem annoꝵ. Se¬
pelietuntq eum in finibus possessio¬
nis sue. in thaminathsare que sita ẽ
in monte ephraini. a septentrionali
parte montis gaas. sermiuitq isrł dño
cunctis diebus iosue et senioꝵ qui lon¬
go uirerunt tpr̃ post iofue. et qui no¬
uerant omnia oꝑa dnĩ que fecerat in
irł. Ossa quoq ioseph que tulerant
filii isrł de egypto. sepelierunt in sichẽ

Expanded text:
ad Josue: Domino Deo serviemus obedientes praeceptis ejus. Percussit igitur Josue in die illo foedus, et posuit populo praecepta atque judicia in Sichem. Scripsitque omnia verba haec in volumine legis Dei: et tulit lapidem grandem, posuitque eum subter quercum, quae erat in sanctuario Domini et dixit ad omnem populum en lapis iste erit vobis in testimonium quod audierit omnia verba Domini quae locutus est vobis ne forte postea negare velitis et menin possessionem suam et post haec mortuus est Iosue filius Nun servus Domini centum decem annorum sepelieruntque eum in finibus possessionis suae in Thamnathsare quae sita est in monte Ephraim a septentrionali parte montis Gaas servivitque Israhel Domino cunctis diebus Iosue et seniorum qui longo vixerunt tempore post Iosue et qui noverant omnia opera Domini quae fecerat in Israhel ossa qufilii Israel de Aegypto, sepelierunt in Sichem,
Abbreviated transcription (Latin):
ba que lo¬
cutus est
moyses ad
omnẽ isrł
transiorda¬
nẽ in soli¬
tudine cã¬
pestri. con¬
tra mare
rubrum in¬
ter pharan
et thophel
et laban &
a seroth. ubi auriẽ plurimũ. undecim die¬
bus de oreb ꝑ uiam montis seir: usq ad
cades barne. Quadragesimo anno. unde¬
cimo mense. prima die mensis. locutus ẽ
may̾see ad filias isrł omniua paun¬
in campestribus moab triginta diebus
Et completi sunt dies planctus lugentiũ
moyfeu. Iosue uero filius nun repletusẽ
spũ sapientie. quia moyses posuit suꝑ eũ
manus suas. et obedierunt ei fili isrł.
feceruntq sicut p̃cepit dñs moysi. Et
non surrexit ꝓpħa ultra in isrł sicut mo¬
yses quem nosset dñs fatie ad fatiem in
omnibus signis atq portentis. que misit
ꝑ eum ut faceret in terra egypti phara¬
oni et omnibus seruis eius. uniuerseq
terre illius. et cunctam manum robus¬
tam magnaq mirabilia que fecit. moy¬
ses coram uniuerso isrł.¬

Expanded text:
ba quae locutus est Moses ad omnem Israhel trans Iordanem in solitudine campestri contra mare Rubrum inter Pharan et Thophel et Laban et Aseroth ubi auri est plurimum undecim diebus de Horeb per viam montis Seir usque Cadesbarne quadragesimo anno undecimo mense prima die mensis locutus est Moses ad filios Israhel omnia quin campestribus Moab viginti diebus: et completi sunt dies planctus lugentium Moysen. Josuo vero filius Nun repletus est spiritu sapientiae, quia Moyses posuit super eum manus suas. Et obedierunt ei filii Israel, feceruntque sicut praeceperat Dominus Moysi. Et non surrexit propheta ultra in Israel sicut Moyses, quem nosset Dominus facie ad faciem, in omnibus signis atque portentis, quae misit per eum, ut faceret in Aegypto Pharaoni, et omnibus servis, universaeque terrae illius, et cunctam manum robustam, magnaque mirabilia, quae fecit Moyses coram universo Isr
Abbreviated transcription (Latin):
tulerit ex uobis hostiã dño de peccoribus¬
id ẽ de bubus. et de ouibus offerens uictimaᷤᷤ.
si holo caustum fuerit enus oblacio. ac de
armento. masculum inmaculatũ offeret
ad hostium tabernaculi testimonii. ad pla¬
candum sibi dñm: Ponetq manus suꝑ ca

Expanded text:
obis hostiam Domino de pecoribusid est de bubus et ovibus offerens victimas si holocaustum fuerit eius oblatio ac de armento masculum inmaculatum offeret ad ostium tabernaculi testimonii ad placandum sibi Dominum ponetque manus super
Abbreviated transcription (Latin):
mortuuꝰ
ẽ saul.
ut dauid
reuerte¬
retut a
cede ama¬
lech. et
manera
in siceleg
dies duos.
In die aut̃ tercia apparuit ho¬
mo ueniens de castris saul.
ueste conscissa et puluere as¬
ꝑsus caput. Et ut uenit ad

Expanded text:
mortuus est Saul, ut David reverteretur a caede Amalec, et maneret in Siceleg dies duos. In die autem tertia apparuit homo veniens de castris Saul, veste conscissa, et pulvere aspersus caput; et ut venit ad
Abbreviated transcription (Latin):
r septu¬
aginta
int̃pre-¬
tũ pura
et ut ab
eis ingre¬
cum uer¬
sa ẽ editio
ret. suꝑ¬
ti episco¬
sime atqi:
doctissime impelleres. ut hebrea uolu¬
mina latino sermone transferrẽ. Qđ¬

Expanded text:
 Septuaginta Interpretum pura, et ut ab eis in Graecum versa est, editio ret, supti, episcosime atque doctissime, impelleres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Q
Abbreviated transcription (Latin):
ost mor¬
tem io¬
sue con¬
suluer̃t
filii isrł
centes:
Quisas¬
cendet
ante nos
neum et erĩt dux belli: Diritq dñs.¬
Iudas ascendet. Ecce tradidi terram
in manu eius. Q ait uidas symeoni
fratri suo ascende mecum in sortẽ
meam et pugua contra chananeũ
ut ego ꝑgam cecum in sortẽ tuam.
Et habiit cum eo symeon. Ascenditq
uidas et tradidit dñs chanaueũ ae
pherezeum in manibus eoꝵ et ꝑcꝰ¬
serunt in berech. decẽ milia uiroꝵ.
Inueneruntq adoniberec in berec
et pugnauerunt contra eum. et ꝑ

Expanded text:
ost mortem Josue consuluerunt filii Israel centes. Quis ascendet ante nos neum, et erit dux belli? Dixitque DJudas ascendet. Ecce tradidi terram in manu ejus. Et ait Judas Symeoni fratri suo. Ascende mecum in sorte mea: et pugna contra Chananeum: et ego pergam tecum in sorte tua. Et abiit cum eo Symeon. Ascenditque Judas et tradidit Dominus Chananeum ac Ferezeum in manus eorum: et percusserunt in Bezech decem millia virorum. Inveneruntque Adonibezech et in Bezech: et pugnaveru
Abbreviated transcription (Latin):
Rer uero iosaphat fecerat classes in
mari: que nauigarent in opbir ꝓpt̾
aurum. et ire ñ potuerunt: quia
confracte sunt in asiongaber. Tune
ait ochorias filus ahab ad iosaphat
Uadant serui mei cum seruis tuis
in nauibus. Et noluit iosaphat. Dor¬
muntq cum patribus suis. et sepul¬
tus ẽ cum eis in ciuitate dauid. pa¬¬
tris fui. Regnauitq ioram filtus eiꝰ
pro eo:
corias aut̃ filius ahab regnare ce¬
ꝑat suꝑ isrł in samaria. anno septun¬
decimo iosaphat regis iuda. Regna¬
uitq suꝑ isrł duobus annis. et fecit
malum in conspectu dnĩ. & ambula¬

Expanded text:
rex vero Iosaphat fecerat classes in rex vero Iosaphat fecerat classes in mari quae navigarent in Ophir propter aurum et ire non potuerunt quia confractae sunt in Asiongaber tunc ait Ohozias filius Ahab ad Iosaphat vadant servi mei cum servis tuis in navibus et noluit Iosaphat dormivitque cum patribus suis et sepultus est cum eis in civitate David patris sui regnavitque Ioram filius eius pro eo Ohozias autem filius Ahab regnare coeperat super Israhel in Samaria anno septimodecimo Iosaphat regis Iuda regnavitque super Israhel duobus annis et fecit malum in conspectu D
Abbreviated transcription (Latin):
habebatq etatis plurimos dies. Cumq
oꝑiretur uestibus non calefiebat. Dire¬
runt gͦ ei serui sui. Queramus dño nr̃o
regi adolescentulam uirginẽ. & stet
coram rege et foueat eum dormiatq
cunctarunq urbiũ quas extrurit
nonne scͥpta funt hec in libro sermo¬
nuum dierum reguni ifrł: Dormiuit
gͦ ahab cum patribus suis. & reguaũ
ochorias filius eius ꝓ eo
osaphat aut̃ filius asa regnare ceꝑat
aztiba. filia salai. Q ambulauit in
omni uia asa patris sui. & non decli¬
nauit erea. fecitq qđ rectum ẽ in cõs¬
pectu dnĩ. Ueruntamen excelsa non
abstulit. Ad huc enim ppłs sacrifica¬
bat. et adolebat incensum in ercelsis.
Pacemq habuit iosaphat cun rege
isrł. Reliqua aut̃ uerboꝵ iosaphat
et oꝑa enis que iessit et p̃lia. nõne
hec scripta sunt in libro uerboꝵ die¬
rum regum nda Sed & reliquias
effeminatoꝵ qui remanserant in di¬
ebus asa patris eius. abstulit de t̾ra.
Nec erat tunc rer constitutus in edõ.

Expanded text:
habebatque aetatis plurimos dies. Cumque operiretur vestibus non calefiebat. Dixerunt ergo ei servi sui: Quaeramus domino nostro regi adolescentulam virginem, et stet coram rege, et foveat eum, dormiatque ue urbium quas extruxit nonne scripta sunt haec in libro verborum dierum regum Israhel dormivit ergo Ahab cum patribus suis et regnavit Ohozias filius eius pro eo Iosaphat filius Asa regnare coeperat Azuba filia Salai et ambulavit in omni via Asa patris sui et non declinavit ex ea fecitque quod rectum est in conspectu Domini verumtamen excelsa non abstulit adhuc enim populus sacrificabat et adolebat incensum in excelsis pacemque habuit Iosaphat cum rege Israhel reliqua autem verborum Iosaphat et opera eius quae gessit et proelia nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Iuda sed et reliquias effeminatorum qui remanserant in diebus Asa patris eius abstulit de terra nec erat tunc rex constitutus in Edom
Abbreviated transcription (Latin):
ocutus ẽ dñs ad
moysen in deser¬
to sinai in taber¬
naculs fedis pͥ¬
ma die mensis secundi anno altero egrȩssio¬
nis eoꝵ ex egypto dicens. Collite summam
uniuerse congregationis filioꝵ ifrł ꝑ cogna¬
tiones et domos suas. et nomina singłoꝵ qͥc
quid serus ẽ masculim a uicesimo anno et
sunra. omniũ uiroꝵ fortiũ ex ifrł̃. et nume

Expanded text:
ocutusque est Dominus ad Mosen in deserto Sinai in tabernaculo foederis, prima die mensis secundi, anno altero egressionis eorum ex Aegypto, dicens: Toluniversae congregationis filiorum Israel, per cognationes et domos suas nomina singularum; quidquid sexus est masculini a vigesimo anno et supra, omnium virorum fortium ex Israel, et nume
Abbreviated transcription (Latin):
in domũ suã ramatha. Cognouit aut̃ hel¬
chana annã urorẽ suã. et recordatus eiꝰ ẽ dñs
t factum ẽ post circulũ dierũ. con¬
cepit anna et peꝑit filiũ. uocauitq nom̃
eius samuhel. eo qđ a dño postulasset eum.
A scendit aut̃ helchaua & omis donius eius
ut in molaret dnõ hostiã sollempuẽ et uo-¬
tum suũ. & anna ñ ascendit. Dixit enim ui

Expanded text:
autem Helcana Annam uxorem suam et recordatus est eius Dominus et factum est post circulum dierum concepit Anna et peperit filium vocavitque nomen eius Samuhel eo quod a Domino postulasset eum ascendit autem vir Helcana et omnis domus eius ut immolaret Domino hostiam sollemnem et votum suum et An
Abbreviated transcription (Latin):
men scde fenenna. fueruntq
fenenne filii: anne aut̃ non erãt
libi. Et ascendebat uir ille de
ciuitate sua statutis diebus.
ut adoraret et sacrificaret dño
exercituũ in sylo. Frant aut̃ ibi
duo filii hely: ofni et finees. sa¬
cerdotes dni. Nenit gͦ dies. et
inmolauit hebchana. Deditq
fenenne urori sue. et cunctis fi¬
lus eius et filiabus: partes. An
ne aut̃ dedit partẽ unã tristis:
quia annã diligebat. Dñs aut̃
concluserat uuluã eius. Afflige¬
bat quoq eam emula eius. et
uehement̃ angebat. in tantũ ut
exprobraret ei. qđ conclusisset dñs
uuluam eius. Sicq fatiebat ꝑ sugłos
annos. cum redeunte tp̃r ascendent tẽ¬
plũ dnĩ. et sic ꝓuocabat eam. Porro illa fle¬
bat et non capiebat cibũ. Dirit gͦ ei helcha¬
na uir suus. Anna cut fles et quare ñ come¬
dis. et quamobrẽ afflgit᷑ cortuu̾: Num¬
quid ñ ego melior sum tibi quam decẽ filu:
Surrerit aut̃ anna postquã comederat in
sylo et bib̾at. et hely sacerdote sedente suꝑ

Expanded text:
Fueruntque Fenenne filii: Anne autem non erant liberi. Et ascendebat vir ille de civitate sua statutis diebus: ut adoraret et sacrificaret Domino exercituum in Silo. Erant ibi autem duo filii Heli: Ofni et Finees sacerdotes Domini. Venit ergo dies ut immolaret Helcana. Deditque Fenenne uxori sue et cunctis filunam tristis quia Annam diligebat Dominus autem concluserat vulvam eius adfligebat quoque eam aemula eius et vehementer angebat in tantum ut exprobraret quod conclusisset Dominus vulvam eius sicque faciebat per singulos annos cum redeunte tempore ascenderent templum Domini et sic provocabat eam porro illa flebat et non capiebat cibum dixit ergo ei Helcana vir suus Anna cur fles et quare non comedis et quam ob rem adfligitur cor tuum numquid non ego melior sum tibi quam decem filii surrexit autem Anna postquam comederat in Silo et biberat et Heli sacerdote sedente super
Abbreviated transcription (Latin):
lactauit filiũ suũ. donec amoueret eũ a lac¬
te. Et additrit eum secũ postquã ab lactaue¬
rat. in uitulis tribus. et tribus modiis fa¬
rine. & amphora uiui. & addurit eũ in
domũ dñi in sylo:
uer aut̃ ad huc erat infantulus. Ꝙ innio¬
lauerunt uitulũ. & optulerunt puerum

Expanded text:
t filium suum, donec amoveret eum a lacte. Et adduxit eum secum, postquam ablactaverat, in vitulis tribus, et tribus modiis farinae, et amphora vini, et adduxit eum in domum Domini in Silo. Puer autem erat infantulus: et immolaverunt vitulum, et obtulerunt puerum
Abbreviated transcription (Latin):
dñẽ mi. Nam mulier infelir nuis ego
sum. Uinumiq & ome qđ inebriare potest
non bibi. sed effudi animã meã in conspec¬
tu dni. Ne reputes ancillã tuã quasi unã
de filiabus belial. quia ex multitudine dolo¬
ris et meroris mei locuta sum. usq in p̾seus.
Tunc heliait ei. Uade in pace & ds̃ ifrł dae tͥ¬

Expanded text:
inquit: nam mulier infelix ego sum. Vinum et omne quod inebriari potest: non bibi: sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne putes ancillam tuam: quasi unam de filiabus Belial: quia ex multitudine doloris et meroris mei locuta sum usque in presens. Tunc Heli ait ei. Vade in pace: Dominus De
Abbreviated transcription (Latin):
andem fi¬
nito pen¬
chateueo
moysi ue¬
lud gran¬
cti fenore
libati. ad
naue ma¬
num mit
sue bennũ
brum quem soptim appellant. ad ruth qͦq
et hester. quos isdem nominibꝰ efferunt.
Monemusq lectorẽ ut siluã hebraicoꝵ
nominũ et distinctiones ꝑ menbra diui¬
sas diligens scriptor conseruet. ne et nr̃
labor. et illius studiũ pereat. Et ut in pͥmiᷤᷤ¬

Expanded text:
andem finito Pentateucho Mosi, velut grandi fenore liberati, ad Nave manum mittSUE BEN NUNbrum, quem SOPHTIM appellant, ad RUTH quoque et ESTHER , quos iisdem nominibus efferunt. Monemusque lectorem, ut silvam Hebraicorum nominum, et distinctiones per membra divisas diligens scriptor conservet, ne et noster labor et illius studium pereat. Et ut in pri
Abbreviated transcription (Latin):
Ihilistiim aut̃ pugnabant aduersum
isrł. Et fugerunt uiri isrł ante fatiem
philistiim. et ceciderunt interfecti in
monte gelboe. Irrueruntq philistiim
in saul et filios eius. et ꝑcusserunt iona¬
than. et aminadab. et melchisue filios
saul. cotumq pondus prelii uersum ẽ
in saul. Et consecuti sunt eum uiri sagit¬
tarii. et uulueratus ẽ uehement̾ a sagit¬
tariis. Diritq saul ad armigerum suũ
Euagina gladium cuum et interfice
me. ne forte ueniant incircuncisi isti
et interfitiant me illudentes michi.
Q noluit armiger eius. fuerat
enim nimio timore ꝑterritus. Arripuit
itaq saul gladium: et irruit suꝑ eum.
Qđ cum uidisset armiger eius. uideli¬
cet qđ mortuus ẽẽt saul. irruit etiam
ipse suꝑ gladium fuum. et mortuus ẽ
cum eo. Mortuus ẽ gͦ saul. et tres filii
euis. et armiger illuis. et uniuersi uiri
enis in die illa parit̾. Uidentes aut̃ uiri
isrł qui erant cransuallẽ et trausiorda

Expanded text:
hilisthiim pugnabant adversus Israel: et fugierunt viri Israel ante faciem Philisthiim, et ceciderunt interfecti in montes Gelboe. Irrueruntque Philisthiim in Saul, et filios ejus, et percusserunt Jonatham, et Abinadab, et Melchisue, filios Saul, totumque pondus praelii versum est in Saul: et consecuti sunt eum viri sagittarii, et vulneratus est vehementer a sagittariis. Dixitque Saul ad armigeruEvagina gladium tuum, et percute me: ne forte veniant incircumcisi isti et interficiant me, illudentes mihi. Et noluit armiger ejus, fuerat enim nimio timore perterritus. Arripuit itaque Saul gladium, et irruit super eum. Quod cum vidisset armiger ejus, videlicet quod mortuus esset Saul, irruit etiam ipse super gladium suum, et mortuus est cum eo. Mortuus est ergo Saul, et tres filii ejus, et armiger illius, et universi viri ejus in die illa pariter. Videntes autem viri Israel, qui erant trans vallem, et t
Abbreviated transcription (Latin):
septuaginta cellulas alexandrie mendatio
suo extrurerit. quibus diuisi eadere scripti¬
tarint. cum aristeus eiusdẽ ptolomei ynu¬
papyesite. & multo post tp̃r iosephus nichil
tale retulerint. sed in una basilica congrega¬
tos contulisse scribant ñ ꝓpħasse. Aliud ẽ enĩ
uatem. aliua eẽ interpretẽ. Ibi sp̃e uentura¬

Expanded text:
septuaginta cellulas Alexandriae mendacio septuaginta cellulas Alexandriae mendacio suo exstruxerit, quibus divisi eadem scriptitarint, cum Aristeas, ejusdem Ptolemaei ὑπερασπιστὴς, et multo post tempore Josephus, nihil tale retulerint; sed in una basilica congregatos contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud interpretem
Abbreviated transcription (Latin):
ue. Q que nec oculus uidit nec auris au¬
diit. nec in cor hominis ascender̃. que
preparauit ds̃ diligentibus se: Et multa
alia. que ꝓprium sẏntagnia desiderant. In¬
terrogeniis gͦ eos ubi hec scripta sint. Et
cum dicere non potuerint: de libris hebra¬
icis ꝓferamus. Primũ testimoniũ ẽ in osee.
Seđ̃m in esaya. Certium in zacharia. Quar¬
tum in ꝓuerbiis. Quintũ eque in esaya.
Quod multi ignorantes. apocriphoꝵ de¬
liramenta sectant᷑ &x hiberas nenias libris
authenticis prefer̃. Causas erroris ñ ẽ meu̾
exponere. Iudei prudenti factum dicunt ẽẽ
consilio. ne ꝑtholomeus unius dĩ cultor eti¬
am apuid hebreos dupplicẽ diuinitatẽ dep̃¬
hender&e Qd marime idcirxo fatiebat: qr
in płatonis dogna cadere uidebatur. De¬
inq ubicũq sacratum aliquid septura
testatur de patre. & filio. & spũ scõ. aut alit̾
interpretati sunt. aut omnino taeuerunt.
ut ꝙ regi satisfacerent: & archanũ fidei ñ
uulgarent. Et nescio quis primus auctor

Expanded text:
 Quae nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascenderunt, quae praeparavit Deus diligentibus se ; et multa alia quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint: et cum dicere non potuerint, de libris Hebraicis proferamus. Primum testimonium est in Osee , secundum in Isaia , tertium in Zaccharia , quartum in Proverbiis , quintum aeque in Isaia . Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur; et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, etiam apud Hebraeos duplicem divinitatem deprehenderet: quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuerunt, ut et regi satisfacerent, et arcanum fidei non divulgarent. Et nescio quis primus auctor
Abbreviated transcription (Latin):
UI FPISTOLAS
qui quodam presagio futuroꝵ cum da¬
nhele sortitus ẽ nomen obsecrantis: ut
ransiatum in latinã linguam de hebreo
sermone pentatheueũ nr̃oꝵ auribus tra¬
derem: Periculosum opus certe. Obtrecta
torum latratibus patens. qui me asserunt
In septuaginta interpretũ suggillationẽ
ioua pro ueteribus eudere. ita ingenium
quasi uinũ ꝓbantes. cũ ego sepissime tes¬
atus sim ine ꝓ uili portione in taberna¬
ulo di offerre que possim. nec opes alteriꝰ

Expanded text:
las, qui quodam praesagio futurorum, cum Daniele sortitus est nomen, obsecrantis , ut translatum in Latinam linguam de Hebraeo sermone Pentateuchum, nostrorum auribus traderem. Periculosum opus certe, et obtrectatorum meorum latratibus patens, qui me asserunt in Septuaginta Interpretum suggillationem nova pro veteribus cudere: ita ingenium quasi vinum probantes; cum ego saepissime testatus sim, me pro virili portione in tabernaculo Dei offerre quae po
Abbreviated transcription (Latin):
qđ illi tacuerunt. hi scͥptũ eẽ mentiti sũt.
Quid igitur: Dampnamus ueteres. Mi¬
nine. Sed post prioꝵ studia: in domo
dñi qđ possumus laboramus. Illi interp̃
passionẽ & resurrectionẽ eius. non tam ꝓ¬
phetiani quam historiã scribumis. Aliter

Expanded text:
quod illi tacuerunt, hi scriptum esse mentiti sint. Quid igitur? damnamus veteres? minime: sed post priorum studia, in domo Domini quod possumus, laboramus. Illi interprepassionem et resurrectionem ejus, non tam prophetiam, quam historiam scribimus. Aliter
Abbreviated transcription (Latin):
suo extrurerit. quibus diuisi eaden scripti¬
tarint. cum aristeus eiusdẽ ptolomei yrN¬
patiyceitc. & multo post tp̃r iosephus nichil
tale retulerint. sed in una basilica congrega¬
tos contulisse scribant ñ ꝓpħasse. Aliud ẽ enĩ
uatem: aliuad ẽẽ interpretẽ. Ibi sp̃c uentura¬

Expanded text:
suo exstruxerit, quibus divisi eadem scriptisuo exstruxerit, quibus divisi eadem scriptitarint, cum Aristeas, ejusdem Ptolemaei ὑπερασπιστὴς, et multo post tempore Josephus, nihil tale retulerint; sed in una basilica congregatos contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud interpretem
Abbreviated transcription (Latin):
ue. Q que nec oculus uidit. nec auris au¬
diuit. nec in cor hominis ascender̃. que
preparauit ds̃ diligentibus se: Et multa
alia. que ꝓprium sẏntagna desiderant. In¬
terrogenus gͦ eos ubi hec scripta sint. Et
cum dicere non potuerint: de libris hebra¬
icis ꝓferannuis: Ptimũ testimoniũ ẽ in osee.
tum in ꝓuerbiis. Quintũ eque in esaya:
Quod multi ignorantes. apocriphoꝵ de¬
liramenta sectant᷑. & hiberas nenas libris
authenticis prefer̃: Causas erroris ñ ẽ meu̾
exponere. Iudei prudenti factum dicunt ẽẽ
consilio. ne ꝑtholomeus unius dĩ cultor eti¬
am apuid hebreos dupplicẽ diuinitatẽ de p̾¬
hender&: Qd̃ maxime idcitco fatiebat: qi
in platonis dogma cadere uidebatur. De¬
niq ubicũq sacratum aliquid seͥptura
testatur. de patre. & filio. & spñ scõ. aut alit̾
interpretati sunt. aut omniuo tacuerunt.
ut & regi satisfacerent: & archanũ fidei ñ
uulgarent. Et nescio quis primus auctor
septuaginta cellulas alerandrie mendatio

Expanded text:
 Quae nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se ; et multa alia, quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint; et cum dicere non potuerint, de libris Hebraeis proferamus. Primum testimonium est in Osee. tum in Proverbiis , quintum aeque in Isaia . Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur; et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, etiam apud Hebraeos duplicem divinitatem deprehenderet. Quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuut et regi satisfacerent, et arcanum fidei non divulgarent. Et nescio quis primus auctor septuaginta cellulas Alexandriae mendacio
Abbreviated transcription (Latin):
qui quodam presagio futuroꝵ cum da¬
nihele sortitus ẽ nomen obsecrantis: ut
translatum in latinã linguam de hebreo
sermone pentatheucũ nr̃oꝵ auribus tra-¬
derem: Perieulosum opus certe Obtrecta
torum latratibus patens. qui me asserunt
in septuaginta interpretũ suggillationẽ
noua pro ueteribus cudere. ita ingenium
quasi uinũ ꝓbantes. cũ ego sepissime tes¬
tatus sim me ꝓ uili portione in taberna¬
culo dĩ offerte que possim. nec opes alteriꝰ

Expanded text:
qui quodam praesagio futurorum, cum Daniele sortitus est nomen, obsecrantis , ut translatum in Latinam linguam de Hebraeo sermone Pentateuchum, nostrorum auribus traderem. Periculosum opus certe, et obtrectatorum meorum latratibus patens, qui me asserunt in Septuaginta Interpretum suggillationem nova pro veteribus cudere: ita ingenium quasi vinum probantes; cum ego saepissime testatus sim, me pro virili portione in tabernaculo Dei offerre quae
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ illi tacuerunt. hi scͥptũ ẽẽ mentiti fũt.
Quid igitur: Dampnamus ueteres. Mi¬
nime. Sed post priqꝵ studia: in domo
dni qđ possumus laboramus. Illi interp̃¬
tati sunt ante aduentũ .xꝑi. & qđ nescie¬
bant dubiis ꝓtulere sententiis: nos post
passionẽ ce resurrectionẽ eius. non tam ꝓ¬
phetiam quam historiã sctibimus: Aliter

Expanded text:
quod illi tacuerunt, hi scriptum esse mentiti sint. Quid igitur? damnamus veteres? minime: sed post priorum studia, in domo Domini quod possumus, laboramus. Illi interpretati sunt ante adventum Christi, et quod nesciebant, dubiis protulere sententiis. Nos post passionem et resurrectionem ejus, non tam prophetiam, quam historiam scribimus. Aliter
Abbreviated transcription (Latin):
genis me studium ꝓuocauit. qui editioni
antique translationẽ theodotionis mis¬
cunt. asterisco. & obelo. id ẽ stella & ueru.
opus omne distinguens. dum aut illuces¬
ꝗͥre facit que minus ante fuerant. aut su¬
pflua queq iugulat & confodit. marimeq
ue euuangłistarum & apłoꝵ actoritas
pmulgauit. in quibus multa de ueteri

Expanded text:
avit, qui editioni antiquae translationem Theodotionis miscuit, asterisco +, et obelo ÷, id est, stella et veru opus omne distinguens: dum aut illucescere facit quae minus ante fuerant, aut superflua quaeque jugulat, et confodit; maximeque quae evangelistarum et apostolorum auctoritas promulgavit: in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ad iosue. Dnõ dõ nr̃o seruiemus. et obe¬
dientes erimus preceptis eiuis. Percussit
igitur iosue in die illo fedus. ⁊ ꝓposuit
ppło p̃cepta atq iuditia in sichem. Scͥp¬
sttq omnia uerba hec in uolumine legiꝰ
dĩ. Q tulit lapidẽ pregrandẽ. posuitq
eum suꝑer quercum. que erat in scĩa-¬
rio dni et dirit ad omnẽ ppłin. En lapis
iste erit uobis in testimoniũ qđ audierit¬
omnia uerba dnĩ que locutus ẽ uobis.
ne forte postea negare uelitis. et men¬
t post hec mortuus ẽ iosue filius min
seruus diĩ. centum decem annoꝵ. Se¬
pelietuntq eum in finibus possessio¬
nis sue. in thaminathsare que sita ẽ
in monte ephraini. a septentrionali
parte montis gaas. sermiuitq isrł dño
cunctis diebus iosue et senioꝵ qui lon¬
go uirerunt tpr̃ post iofue. et qui no¬
uerant omnia oꝑa dnĩ que fecerat in
irł. Ossa quoq ioseph que tulerant
filii isrł de egypto. sepelierunt in sichẽ
in parte agri quẽ emerat yacob a filiiᷤᷤ

Expanded text:
ad Josue: Domino Deo serviemus obedientes praeceptis ejus. Percussit igitur Josue in die illo foedus, et posuit populo praecepta atque judicia in Sichem. Scripsitque omnia verba haec in volumine legis Dei: et tulit lapidem grandem, posuitque eum subter quercum, quae erat in sanctuario Domini: et dixit ad omnem populum: En lapis iste erit vobis in testimonium, omnia verba Domini quae locutus est vobis, ne forte postea negare velitis, et menet post haec mortuus est Iosue filius Nun servus Domini centum decem annorum sepelieruntque eum in finibus possessionis suae in Thamnathsare quae sita est in monte Ephraim a septentrionali parte montis Gaas servivitque Israhel Domino cunctis diebus Iosue et seniorum qui longo vixerunt tempore post Iosue et qui noverant omnia opera Domini quae fecerat in Israhel ossa qufilii Israel de Aegypto, sepelierunt in Sichem, in parte agri, quem emerat Jacob a filiis
Abbreviated transcription (Latin):
recedant. Dixit aut̃ dauid. Non sic fa¬
tietis fr̃s mei de his que tradidit dñs no¬
bis et custodiuit nos. et dedit latruncu¬
los qui eruꝑant aduersum nos in ma¬
num nr̃am. nec audiet uos quisquam
suꝑ sermone hoc. Equa enim pars erit
descendentis ad prelium. et remanentiᷤᷤ
ad sarcinas. et similit̾ diident. Qł fac¬
cum ẽ hoc ex die illo et de inceps consti¬
tutum & p̃finitũ. & quasi lex in isrł. usq
ad diem hanc. Uenit gͦ dauid in siceleg.
et misit dona de preda semoribus ruda
qrrimis suis dicens. Accipite benedictio¬
nẽ de p̾da hostium dnĩ. His qui erant
in bethel. et qui u tamoth ad meridiẽ
et qui in gether. et qui in aroer. et qui
in sephamoth. et qui in esthama. et qͥ
in rachal. et qui in urbibus ierameli. &
qui in urbibus cheni. et qui in arama
et qui in lacusan. et qui in athac. et qͥ
in hebron. et reliquis qui erant in his
locis in quibus conmoratus fuerat da-¬
uid ipse et uiri eius.

Expanded text:
recedant dixit autem David non sic facietis fratres mei de his quae tradidit Dominus nobis et custodivit nos et dedit latrunculos qui eruperant adversum nos in manu nostra nec audiet vos quisquam super sermone hoc aequa enim pars erit descendentis ad proelium et remanentis ad sarcinas et similiter divident et factum est hoc ex die illa et deinceps constitutum et praefinitum et quasi lex in Israhel usque ad diem hanc venit ergo David in Siceleg et misit dona de praeda senioribus Iuda proximis suis dicens accipite benedictionem de praeda hostium Domini his qui erant in Bethel et qui in Ramoth ad meridiem et qui in Iether et qui in Aroer et qui in Sefamoth et qui in Esthama et qui in Rachal et qui in urbibus Ierameli et qui in urbibus Ceni et qui in Arama et qui in lacu Asan et qui in Athac et qui in Hebron et reliquis qui erant in his locis in quibus commoratus fuerat David ipse et viri eius
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus eẽt saul &r filii eius. reliquerunt
ciuitates suas et fugerunt. Uenerutq
philistum. & habitauerunt ibi. facta aut̾
die altera. uenerunt philistum ut spo¬
liarent inter fectos. et inuenerunt saul
et tres filios eius iacentes in monte gel¬
boe. Q p̃ciderunt caput saul. et expoli¬
auerunt armis eum. et miserunt in ter¬
ram philistinoꝵ ꝑ circuitum. ut annu̾¬
tiaretur in templo idoloꝵ et in ppłis.
Et posuerunt arma eius in templo as¬
tharoth. corpus uero eius suspenderũt
in muto bethsan. Qđ cum audissent ha¬
bitatores iabes galaad. quecumq fece¬
rant philistiim saul. furrererunt om̃s
uiti fortissimi. & ambulauerunt tõta
nocte illa. et tulerunt cadauer saul. et
cadauera filioꝵ eius de muro bethsan.
Ueneruntq iabes et combusserunt ea
ibi. et culerunt ossa eoꝵ. et sepelietũt
in nemore iabes. et ieiunauerunt sep¬
tem diebus.¬

Expanded text:
mortuus esset Saul et filii eius reliquerunt civitates suas et fugerunt veneruntque Philisthim et habitaverunt ibi facta autem die altera venerunt Philisthim ut spoliarent interfectos et invenerunt Saul et tres filios eius iacentes in monte Gelboe et praeciderunt caput Saul et expoliaverunt eum armis et miserunt in terram Philisthinorum per circuitum ut adnuntiaretur in templo idolorum et in populis et posuerunt arma eius in templo Astharoth corpus vero eius suspenderunt in muro Bethsan quod cum audissent habitatores Iabesgalaad quaecumque fecerant Philisthim Saul surrexerunt omnes viri fortissimi et ambulaverunt tota nocte et tulerunt cadaver Saul et cadavera filiorum eius de muro Bethsan veneruntque Iabes et conbuserunt ea ibi et tulerunt ossa eorum et sepelierunt in nemore Iabes et ieiunaverunt septem diebus
Abbreviated transcription (Latin):
tua sint. tm̃ in eumne extendã matium
tuam s gssnsꝙ ẽ sachan a facie domimi
Eumã qͣdam die filii et filie eiꝰ tomede¬
relit ee bifent uinsi in domo sp̃is su pri¬
mogeniti. nuntiꝰuenit ad iob qui dit̃et
Roues arabantet asme pascebant᷑ nͣ cos

Expanded text:
tua sunt: tantum in eum ne extendas manum tuam. Egressusque est Satan a facie Domini. Cum autem quadam die filii et filiae ejus comederent et biberent vinum in domo fratris sui primogeniti, nuntius venit ad Job, qui diceret: Boves arabant, et asinae pascebantur juxta eos,
Abbreviated transcription (Latin):
s iocimdi mistii sibi comlc̃ĩe. marhens in
hõie intsłlgit᷑. qr circa humanitatẽ xp̃i pͥn¬
cipalit ĩmoratur. Marcus in leone. qr agit
de resirerõne. Lucal in uitulo. agens te lac̃¬
exçio. Iohes: in aquila scribens satmenta

Expanded text:
ii sibi consciae. Matthaeus in homine intelligitur: quia circa humanitatem Christi principaliter immoratur. Marcus in leone, quia agit de resurrectione. Lucas in vitulo, agens de sacerdotio. Joannes in aquila, scribens sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
ditus horm ec demas. Salutate fr̃es qui sunt
laodicie. et nỹifam ee que in domo eus ẽ
ecellam. Et tũ lecta fu̾it ap̃uos epsa hec snci¬
q̃ laoditensiũ ÷ uos legatis. Et dite archip¬
po. uide ministeriũ ꝙ accepistii in dño ut
illud imploas. Malutatio mea manui panli
Memores estote uinełoꝵ meoꝵ. Sr̃a dm̃ shu

Expanded text:
sunt Laodiciae et Nympham et quae in domo eius est ecclesiam et cum lecta fuerit apud vos epistula faciquae Laodicensium est vos legatis et dicite Archippo vide ministerium quod accepisti in Domino ut illud impleas salutatio mea manu Pauli m
Abbreviated transcription (Latin):
tus captiuus. iinctus et serinis. tñ quia
philosophus maiore mente se fuit ad ty
tum lumim lacteo eloq̃ntie fonte man¬
autem. de ultimis hispanie galliatũ q fi

Expanded text:
t, captivus, vinctus, et servus; tamen quia Philosophus, major emente se fuit. Ad T. Livium lacteo eloquentiae fonte manantem, de ultimis Hispaniae a Gadi
Abbreviated transcription (Latin):
tem sc̃m meñ bibent om̃ii gs̾ iugit et bibẽt
ec absorbebũt. et erunt quasi non sint ¶La
Nmonte ã syon erit salnatio et erit sõs. et
possidebit domꝰ iacob eos qui ie possidant. Et
erit domꝰ iacob ignis. et domꝰ ioseph flamina
tomꝰ ã esan scipnla. Et succendet᷑ in et̃ et de¬
norabũt eos et ñ erunt reliqie domꝰ efan:¬
qmalocutꝰ ⁊ dñs Et heditabũt qui ad austrũ
sũt montẽ esau. et qui in eapestrib pbulistũ
et possidebunt. regionẽ effraim et regionẽ
samarie. Et bemami possidebit galaad ⁊

Expanded text:
ibent omnes gentes iugiter et bibent et absorbent et erunt quasi non sint et in monte Sion erit salvatio et erit sanctus et possidebit domus Iacob eos qui se possederant et erit domus Iacob ignis et domus Ioseph flamma et domus Esau stipula et succendentur in eis et devorabunt eos et non erunt reliqlocutus est. Et haereditabunt hi qui ad austrum sunt, montem Esau, et qui in campestribus Philisthim: Et possidebunt regionem Ephraim, et regionem Samariae: et Benjamin possidebit Galaad. Et
Abbreviated transcription (Latin):
metrio testimoniũ reddit᷑ ad em̃ib et ab
ip̃a ũitate. Et nos testimoniũ ꝑlubemꝰ et
nostĩ tẽa testimoniũ nr̃m uerum est
Multa habi scribere tibi et nolu ꝑ at
tramentũ et calanũ ĩcrib̾e tibi. Spero
antẽ ꝓtimis indere te et os ad os ioqus.
Pax t̾ibi. Saluitant te amici. Saliita tu¬
amicos nominatim. Ici

Expanded text:
 redditur ab omnibus, et ab ipsa veritate, sed et nos testimonium perhibemus: et nosti quoniam testimonium nostrum verum est. Multa habui tibi scribere: sed nolui per atramentum et calamum scribere tibi. Spero autem protinus te videre, et os ad os loquemur. Pax tibi. Salutant te amici. Saluta amicos nominat
Abbreviated transcription (Latin):
mals nr̃il afferebamꝰ panẽ nobis a faci¬
e gladii in desecto. pellis nr̃a q̃i elibemꝰ
exusta ẽ a faeie tẽpestatum famis.
tbris ĩpudite ab tisi sunti et pueri ĩ ligno
corrnerũt Senes de portũ defẽcunt in

Expanded text:
afferabamur panem nobis: a facie gladii in deserto. Pellis nostra quasi clibanus exusta est: a facie tempestatum famis. tibus impudice abusi sunt: et pueri in ligno corruerunt. Senes de portis d
Abbreviated transcription (Latin):
qu filii isrł penĩa suꝑ fr̃e suo bemanĩ cepe
ñ daturos nos his silias nĩas. idͥco dix̾unt.
Quis ÷ de unũsis tribubꝰ ił qui ñ ascon¬
dit ad dñm̃ in maspha. Et ecce ĩuenti sũt
hĩtatores iabes galaad in illo ex̾citu ñ fuille
ẜo tp̃i cum oẽnt in sylo ulłs ex eis ibi reꝑ¬
tus ẽ Miserũt itacꝑ .x. milia uiros robꝰtissi¬
mos et p̃ceꝑunt eis. Ite eo ꝑtutite hĩtatores
iabes galaad in ore gͦladii. tam uxores qͣm

Expanded text:
perimus non daturos nos his filias nostras idcirco dixerunt quis est de universis tribubus Israhel qui non ascendit ad Dominum in Maspha et ecce inventi sunt habitatores Iabisgalaad in illo exercitu non fuisse cum essent in Silo nullus ex eis ibi reppertus est miserunt itaque decem milia viros robustissimos et praeceperunt eis ite et percutite habitatores Iabisgalaad in ore gladii tam uxores quam
Abbreviated transcription (Latin):
auus ponat᷑ in triulo ip̃os qͦ pro¬
ꝓpħa qui nõieut ita clicam ꝓpħ̾ico et głosa
maioꝵ suoꝵ stirpe gu̾atus ẽ. Habuit enĩ prẽm
chisi. aniĩ godoliam. panũ amariã. atam̃
ezenam. et talem qͣrigam. ip̃e uelut extre¬
mꝰ antiga ꝯpleuit. Nomẽ sophonie aliĩ spe¬
culam. alii archanũ dm̃ tnͣstuleẽt. Sine gͥ spe¬
terp̃tet᷑ utrũq ꝓpłe ꝯueute. Dr̃ em̃ ad ezechi¬

Expanded text:
avus ponatur in titulo, ipsos quoosa majorum suorum stirpe generatus est; habuit enim patrem Chusi, avum Godoliam, proavum Amariam, atavum Ezechiam: et talem quadrigam ipse velut extremus auriga complevit. Nomen Sophoniae alii speculam, alii arcanum Domini transtulerunt. Sive igitur speterpretetur, utru
Abbreviated transcription (Latin):
corrigit. Audierant enĩ ñbum ab archippo
qui et miusterrũ in eol accepit. Ergo aplg
iam lutatiis. scͥbit eis ab epheso ꝑtichicum

Expanded text:
corrigit. Audierant enim verbum ab Archippo, qui et ministerium in eos accepit. Ergo Apostolus jam ligatus scribit eis ab Epheso per Tichicum
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i uob̃cum. Sulutat noĩ chimotheꝰ ad iutor
m̃s et lutas et iason. et sosipat̃ cognati mei
Saluto uos ego tertiꝰ qui ĩcͥpsi epłam ĩ dño
Salntat uos gains hospes mĩs et mnu̾se
eccsie. Salutat uos erastus archariꝰ cinita

Expanded text:
i vobiscum salutat vos Timotheus adiutor meus et Lucius et Iason et Sosipater cognati mei saluto vos ego Tertius qui scripsi epistulam in Domino salutat vos Gaius hospes meus et universae ecclesiae salutat vos Erastus ar
Abbreviated transcription (Latin):
ebdomadis et ogdoadis futur̾ gentiũ pre¬
dicator instruendꝰ erat. Rufũq post an¬
nos .xiiii. assũpto barnaba et tyto. exposu¬
ic cũ apłis euͣngłium. ne forte in uaciũ
cticͣreret aut cricurriss. hẽt nescio quid
res discipłi de anctoris ore tͣnsfrisa forcius
sonat. Uñ et elchilens cũ rodi exularet et
leg̾etut illa demostenis oratio qͣm adtier¬
sus eum habuerat. mirantib cunctis atep
laudantib suspuans ait. Quid si ip̃am au¬
dissetis bestiam suauerba rosonantẽ.¶

Expanded text:
ebdomadis et ogdoadis futurus gentium praedicator instruendus erat — rursumque post annos quattuordecim adsumpto Barnaba et Tito exposuerit apostolis euangelium, ne forte in uacuum curreret aut cucurrisset? habet nescio quires discipuli de auctoris ore transfusa fortius insonat. unde et Aeschines, cum Rhodi exularet et legeretur illa Demosthenis oratio, quam aduersus eum habuerat, mirantibus cunctis atque laudantibus suspirans ait: \'quid, si ipsam audissetis bestiam sua uerba resonantem?\'
Abbreviated transcription (Latin):
me ciro. Dentas enĩ me d̾eliquit. diligens
hoc scłm et ab iĩt thesalomcã cresciais in ga¬
lathiã. titus ĩ dalmatiã. lucas zmecũ ĩolus
Marcum assume et adiuc tecũ. Est enĩ mͥ uti¬
lis ĩ ministetiũ. Tithitũ ã mñi ephesũ. Pemi¬
lam qͣm reliqui trcaide ꝓp̃ carepñ ueniens

Expanded text:
nire cito. Demas enim me reliquit, diligens hoc saeculum, et abiit Thessalonicam, Crescens in Galatiam, Titus in Dalmatiam; Lucas est mecum solus. Marcum assume, et adduc tecum; est enim mihi utilis in ministerium. Tychicum autem misi Ephesum. Paenulam, quam reliqui Tr
Abbreviated transcription (Latin):
gedconis. de dan aibiezer silius ãmissad¬
dai De aler: phet sbel siliꝰ ochum. De
gatd. elisaphsilius luhel. De neptalim:
ahira filiꝰ henan. Hii nobilissimi
pͥncipes młtitulit ꝑ tribꝰ et cognati¬
ones suas. et capita ex̃citus isrł Quos
culerunt moyses et aaron enm omni
nulgi młtitudĩe ⁊ cong̃gau̾unt pri¬
mo die m̃sis iccłi: retensentes cos. et

Expanded text:
deonis de Dan Ahiezer filius Amisaddai de Aser Phegihel filius Ochran de Gad Heliasaph filius Duhel de Nepthali Ahira filius Henan hii nobilissimi principes multitudinis per tribus et cognationes suas et capita exercitus Israhel quos tulerunt Moses et Aaron cum omni vulgi multitudine et congregaverunt primo die mensi