comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mea custodit: & qui ciligit. me diliget᷑ ã pa¬
tri meo. & ego diligã eum & manifestabo¬
ei mne ipsum. Uidebant utiq cum oculis
quib hoc dicebat : & sonum uocis cuis au¬
tib audicbant. & humano corde hotumẽ
cogitabant. S qd̾ ocłs ñ uidit nec auris au¬
duut nes in cot hominis ascendit: cunlem
ipsiun se ꝑmittebat ostendere diligentibꝰ sẽ.
siđ donec ostendat nob̾ qd sufficiat nob̾. do¬
nec cum fontem uitx potemus & saciem̃.
interĩ ambulances ꝑ fidem ꝑegrinantes
abeo. dlum esurimus & sitimus iusticiam.
forme d̾i pulchritudinẽ ineffabi ardore
desicłemus: formȩ serui natalem deuoto
obsequio celebremus. sidum contemplari
possumus qd̾ genitus. ẽ. ante luciferum
a pacce: pensemus qd̾ nocturus horis est
ex uirgine. natus. blondũ capimus qd̾ ante
solem ꝑianet noii eius: aguoscamus in so-¬
le posuit tabnacłm eius. sĩdum contuemt᷑
unicum ꝑmanentẽ cum patre suo: recorde
mur ꝓcedentem de thalanio suo. Nondũ

Expanded text:
custodit: et qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et ostendam me ipsum illi . Videbant utique eum oculis illi quibus hoc dicebat, et sonum vocis ejus auribus audiebant, et humano corde hominem cogitabant: sed quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, eumdem ipsum se promittebat ostendere diligentibus se . Quod donec fiat, donec ostendat nobis quod sufficiat nobis, donec eum fontem vitae potemus et satiemur; interim dum ambulantes per fidem peregrinamur ab eo, dum esurimus et sitimus justitiam, et formae Dei pulchritudinem ineffabili ardore desideramus, formae servi Natalem devoto obsequio celebremus. Nondum contemplari possumus quod genitus est ante luciferum a Patre, frequentemus quod nocturnis horis est natus ex virgine. Nondum capimus, quod ante solem permanet nomen ejus , agnoscamus in sole positum tabernaculum ejus. Nondum contuemur Unicum permanentem in Patre suo, recordemur sponsum procedentem de thalamo suo . Nondum
Abbreviated transcription (Latin):
diuitiȩ nͥ qr sufficiunt nołi: & quȩ illa
multitudo dulcedinis: nͥ qr saciat nos:
Ostende gͦ nob̾ patrem: & sufficit nob. Et
in quodã psalmo quidã ex nob̾ uł ꝓ nob̃
tua. Ipse autem & pat̃ unum st᷑: & qͥ iꝑ¬
sum uidet uidet & patremi Ergo: añs
uitutum ipse est rex głe. Conu̾tat nos. osten¬

Expanded text:
divinae, nisi quia sufficiunt nobis? Et quae illa multitudo dulcedinis, nisi quia satiat nos? Ostende ergo nobis Patrem, et sufficit nobis . Et in quodam psalmo quidam ex nobis, vel in ntua . Ipse autem et Pater unum sunt : et qui ipsum videt, videt et Patrem . Ergo Dominus virtutum, ipse est rex glo
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s de patre. homo de matre: de patre sine
temꝑe de matre sine crimine. De patre pͥti¬
cipium uite: de inatre fitus mortis. De pa¬
tre orclinans omnẽ dieui: de matre conse¬
crans istum diem. Emisit enun homiuẽ io¬
hanuem qui tc nasceretur: cũ dies inciper&r
minu.  natꝰ est ipse cum dies inciꝑet cre¬
scere: ut p᷑ hoc p̃figuraret᷑ qđ ait idem io¬
hannes. Illum oportet crescete. me autẽ
miniui. Debet enum uita humana in se le¬

Expanded text:
sine Patre; de Patre sine tempore, de matre sine semine; de Patre principium vitae, de matre finis mortis; de Patre ordinans omnem diem, de matre consecrans istum diem. Praemisit enim hominem Joannem, qui tunc nasceretur cum dies 26 inciperent minui, et natus est ipse cum dies incipiunt crescere, et ex hoc praefiguratur quod ait Joannes: Illum oportet crescere, me autem min
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ factus est cum dities cẽt. ut illuis pauꝑ¬
tate ditaremur : Cum enĩmortalitateni¬
nr̃am assumeret morteiq consumetet.
in pauꝑtate se ostendit: s diuitias dilatas
ꝓmisit. ñ ablatas amisit. Quã magna mul¬
titudo dulcedinis tuȩ dñe: quã abscondi¬
ueniat qđ ꝑfectum est. Cui capiendo ut
idonci p̃staremur. ille equalis patri in for¬
ma d̾i. in forura serui factꝰ est siniliss nob̾.
reformans nos ad simmilitudinẽ d̾i. Et fac¬

Expanded text:
er factus est, cum dives esset, ut illius paupertate ditaremur . Cum enim mortalitatem assumeret, mortemque consumeret, in paupertate se ostendit: sed divitias dilatas promisit, non ablatas amisit. Quam multa multitudo dulcedinis ejus, quam abscondiveniat quod perfectum est. Cui capiendo ut idonei praestaremur, ille aequalis Patri in forma Dei, in forma servi factus similis nobis, reforma
Abbreviated transcription (Latin):
os meum. sius dĩ ꝑ quem facta st̃ omĩa.
q tͣactus est int̾ omi i. Qui est patris reue¬
lator. matris creator: filius di de patre sine
matre. filius hominis de matre suic patte.
Magnus in die angłorum. paruuis in die
hominum: c̾ibum d̾i ante omĩa tempota.
ibun caro oportuno temꝑe. Conditor solis
conditus sub sole: cuncta scła orcinans de
situu patris. hodiernum diem consecrans
de uto matris. Ibi manens. hic ꝑcedens: effe¬
ctor celi & terte. sub celo exortus in tła.
Ineft̃abilit᷑ sapiens. sapient᷑ infans: mun-¬
clum implens. in p̃sepio racͥens. Sidera rẽ¬
gens: uba lambens. Ita maguus in fotina d̾i.
breius informa serui: ut nec ista breuitate
magnitudo illa minueret᷑. nec illa magni¬
tudine breuitas ista p̃meret᷑. Neq enim
quando m̃bra humana suscpit oꝑa diui-¬
na deseruit: nec attingere a fiue usq adfi¬
nem fortit᷑ & disponete omĩa suauit᷑ de¬
stitit. qͣndo infirmitate carnis indutus.

Expanded text:
os meum: ejus Domini, per quem facta sunt omnia, et qui factus est inter omnia: qui est Patris revelator, matris creator: Filius Dei de Patre sine matre, filius hominis de matre sine patre: magnus dies Angelorum, parvus in die hominum: Verbum Deus ante omnia tempora, Verbum caro opportuno tempore: conditor solis, conditus sub sole: cuncta saecula ordinans de sinu Patris, hodiernum diem consecrans de utero matris: ibi manens, hinc procedens: effector coeli et terrae, sub coelo exortus in terra: ineffabiliter sapiens, sapienter infans: mundum implens, in praesepio jacens: sidera regens, ubera lambens: ita magnus in forma Dei, brevis in forma servi; ut nec ista brevitate magnitudo illa minueretur, nec illa magnitudine ista brevitas premeretur. Neque enim quando membra humana suscepit, opera divina deseruit: nec attingere a fine usque ad finem fortiter, et disponere omnia suaviter destitit ; quando infirmitate carnis indutus,
Abbreviated transcription (Latin):
uatum est: quando exortum. ẽ. in tene¬
bris liunen rectis corde. tnisericors & nuse¬
rator dñs. Uerum ue partia unius angeli
iudcritur auctoritas: postquã unus sacra¬
mentum noue natitutatis edocuit. statum
multitudo celestium agminũ quȩ głam
dõ caneret. paceniq sunul hominib p̃dica¬
ret. affuit: aꝑte demonsttans qi ꝑ hanc na¬
tuutatem horues ad pacem unius fidei.
spei. & dilectionis. atq ad głam dicunȩ lau¬
dationis tẽnt conu̾tendi. Significant au¬
tem mystice pastores isti gregum: doctores
quosq ac rectores fidelium animarum.
Nex cuuis uigilias custodiebant suꝑ gre¬
gem sium: ꝑicula temptationũ a quib¬

Expanded text:
quando exortum est in tenebris lumen rectis corde, misericors et justus Dominus. Verum ne parva unius angeli videretur auctoritas, postquam unus sacramentum novae nativitatis edocuit, statim multitudo coelestium agminum, quae gloriam Deo caneret, pacemque simul hominibus praedicaret, adfuit, aperte demonstrans quia per hanc nativitatem homines ad pacem unius fidei, spei et dilectionis, atque ad gloriam divinae laudationis essent convertendi. Significant autem mystice pastores isti gregum doctores quosque ac rectores fidelium animarum. Nox, cujus vigilias custodiebant super gregem suum, pericula tentationum i
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. Uendicemus morib dignitatem
nrãm. Nulla nos luxuria inĩquitiet: nul
li turpis cogitatio acctiset. Non malicia
mentem mordeat: ñ inuidię rubigo con¬
sumat. Non elatio inflet. ñ ambicio ꝑ ter¬
rena oblectamenta dilanict: ñ ira inflam¬
met. Dii oe enĩ uocati sunt homines. Defen¬
de gͦ. tͥ homo contta uicia honorem d̾i: qi
ꝓpt̃ te factus est d̾s homo. łc. u iiͦi.

Expanded text:
sumus. Vindicemus moribus dignitatem nostram, nulla nos luxuria inquinet, nulla nos turpis cogitatio accuset, non malitia mentem mordeat, non invidiae rubigo consumat, non elatio inflet, non ambitio per terrena oblectamenta dilaniet, non ira inflammet. Dii etenim vocati sunt homines. Defende ergo tibi, o homo, contra vitia honorem Dei, quia propter te factus es
Abbreviated transcription (Latin):
nasceretur discordiam cum angłis habuu¬
mus: a. quoꝵ cdaritate atq mundicia ꝑ
pͥme culpe meritum. ꝑ coticliama delicta
longe distabamus. Quia euĩ pecando er¬
tranei cramus ã d̾o: extraneos nos ã suo
tunt nos angli ciues suos. Quia enĩ rer
ali terram nt̃e cariis aslimpste uufictnta¬

Expanded text:
 discordiam cum angelis habuimus, a quorum claritate atque munditia per primae culpae meritum, per quotidiana delicta longe distabamus. Quia enim peccando extranei eramus a Deo, extraneos nos a suo crunt nos angeli cives suos. Quia enim coeli Rex terram nostrae carnis assumpsit, infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Quiñ in parentum domo s inuua nĩs.¬
titur ut ꝓfecto osteuderet q ꝑ humam¬
tatem quãm assumpserat quasi in alicuo
potestatem: si sed̾m naturam. Nam de po¬
cestate eius scriptum est: inꝓpͥa uenit. In
dit. Et qi ꝑ ꝓpħiam dicit᷑. omĩs cato fenũ
factus homo fęnum nr̃m uercit in fru¬
mentum. qui de scmnet ipso ait. isi gra¬
num frum̃ti eaacus in tra mortim
fuerit: ipsumsinanet. Unde ꝙ irtus in p̃.¬
sepio reclinatur: ut fideles om̃s uideliet
seã auimalia carnis suȩ scum̃to reficeret
ne ab eternȩ intelligentiȩ pabulo ieiuna
remanerent. Quid. c̃. hoc qđ iugilantib pa¬
storib angłs apparit. eosꝙ aĩ claritas cx

Expanded text:
am non in parentum domo, sed in via nascitur, ut in hoc ostenderet quia per humanitatem, quam assumpserat, quasi in alieno o, sed secundum naturam. Nam de potestate ejus scriptum est: In propria venit . In dit. Et quia per prophetam dicitur: Omnis caro fenum , factus homo, fenum nostrum vertit in frumentum, qui de semetipso ait: Nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet . Unde et natus in praesepio reclinatur, ut fideles omnes videlicet sancta animalia, carnis suae frumento reficeret, ne ab aeternae intelligentiae pabulo jejuna remanerent. Quid autem est quod vigilantibus pastoribus angelus ap
Abbreviated transcription (Latin):
loqui dui de cuangłica
lectione non possumtis. S nos aliquid ist
breuit᷑ dicete: redemptoris nr̃i natuatas
ipsa compellit. Qluid .ẽ. qđ mascitum d̃o¬
iuino mundus describit̃: nͥ hoc qđ aptẽ
monstratur qi ille apparebat in carne qͥ
electos suos asscribet in ȩt̾nitate: Quo con¬
tra de repbis ꝑ ꝓpħam dicicur. Deleant᷑
de libro uiuentium: & cum itistis ĩ scci¬
bantur. Qui bene etiã in bethlehem na¬
scitur. Betdilelieni quippe: doniꝰ panis
interp̃tatur. Ipse namq ẽ. qui ait. Ego
sum panis iuuus: qui de celo descencdi.
Locus gͦ in quo ans uascitiu adoñ pinĩ

Expanded text:
diu de Evangelica lectione non possumus. Sed nos aliquid vel breviter dicere Redemptoris nostri nativitas ipsa compellit. Quid est quod nascituro Domino mundus describitur, nisi hoc quod aperte monstratur, quia ille veniebat in carne, qui electos suos ascriberet in aettra de reprobis per Prophetam dicitur: Deleantur de libro viventium, et cum justis non scribantur . Qui bene etiam in Bethlehem nascitur: Bethlehem quippe domus panis interpretatur. Ipse namque est qui ait: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . Locus ergo in quo Dominus nascitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ula sapientia. illa.c̃. adoranda sola maiests
quȩ unuisitatem mundi creatut ex nicbilo:
& inquas uoluit formas atq mensuras.
tettenã celestemq substantiã om̃ipotenti
ratione ꝑduxit. Sol. lum & s̃deta sint
cominoda utentib: sint speciosa ceruenti¬
bus s ita ut de illis gr̃ȩ referantur auc¬
tori: & adoretur ds qui condiait.ñ cea¬
tura quȩ seruit. Laudate gͥ dnm dilectis¬
simi in om̃ib oꝑib cuis atq uidiciĩs. sit
in uob̾ indubitata credulitas uirguice in¬
tegritatis & partus: reforiationis hitum¬
nẽ sacrum diuinũq mystertum. seõatq
siticeto honorate seruitio. Amplectunim.

Expanded text:
la sapientia, illa est colenda majestas, quae universitatem mundi creavit ex nihilo, et in quas voluit formas atque mensuras terrenam coelestemque substantiam omnipotenti ratione produxit. Sol, luna et sidera sint commoda utentibus, sint speciosa cernentibus; sed ita ut de illis gratiae referantur auctori, et adoretur Deus, qui condidit, non creatura, quae servit. Laudate igitur Deum, dilectissimi, in omnibus operibus ejus atque judiciis. Sit in vobis indubitata credulitas virgineae integritatis et partus. Reformationis humanae sacrum divinumque mysterium sancto atque sincero honorate servitio. Amplectimini
Abbreviated transcription (Latin):
cdi terram nt̃ȩ carnis assumpstet iufir nuta¬
erii ntãm ula iam angłica clsitudo ñ despi¬
cit. Ad pacem urãm angłi telcurt : inten¬
tionem prioris discordis postpotiunt: t
quos infitinos abiectosq̃ despexerint tã.
socios uenerant᷑. Hinc est eiũ qd̾ loth ꝙ io¬
sue anglos aorant nec tamen adorare ꝓ¬
hibentur: iohanties uͦ in apocalipisl ad ora¬
te angłm uoluit. s tam̃ idem hutic augłs̃
ne se debeat adorate. compescit dicens.ui.¬
de ne fecexis: conseruus tituis sum & fr̃m̃
tuoꝵ. Qud. ẽ. qd ance redemptoris aduen.¬
tum angłi ab hominib adõtant postinodũ

Expanded text:
Rex terram nostrae carnis assumpsit, infirmitatem nostram illa jam angelica celsitudo non despicit. Ad pacem nostram angeli redeunt, intentionem prioris discordiae postponunt; et quos prius infirmos abjectosque despexerant, jam socios venerantur. Hinc est enim qsue angelos adorant, nec tamen adorare prohibentur: Joannes vero in Apocalypsi adorare angelum voluit, sed tamen idem hunc angelus ne se debeat adorare compescit, dicens: Vide ne feceris, conservus tuus sum et fratrum tuorum. Quid est quod ante Redemptoris adventum an
Abbreviated transcription (Latin):
st assumptã conspicunt ꝓstratam sibi ui¬
dete ꝑcinescunt: Hec iani sub se uelud in.¬
fir mam cantempnere ausi sunt: quã sciꝑ
se iudelicet ingeli rege uenerant᷑. Nec halse
dedignant᷑ hominẽ socium: qui suꝑ se ad
nequa nos imniuudicia polluat : qui in
gt̾na p̃scientia & d̃i qiues & angłis equales

Expanded text:
se assumptam conspiciunt, substratam sibi videre pertimescunt? Nec jam sub se velut infirmam contemnere ausi sunt, quam super se videlicet in coeli Rege venerantur. Nec habere dedignantur hominem socium, qui super se as charissimi, ne qua nos immunditia polluat, qui in aeterna praescientia et Dei cives, et angelis
Abbreviated transcription (Latin):
bethsaida galileȩ: & rogabant eum di¬
centes. Dñe: uolumus ib̃m uidere. uenit
philippus. & dicit andree. Andreas rursũ
ee philippus: dicunt sħri. Uideamꝰ quio
dñs ad ista respondit. Ecce uolunt eum
uidei occidere: gentiles uidere. S etiam
illi ex iudeis erant. qui clamabant bene¬
dictus qui uenit in nomine dñi rexisił.
Ecce illi ex circũcisione illi exp̃putio:
uelut parietes de diuerso uenientes. &
in unam fidẽ. xp̃i pacis osculo concurrẽ.¬
tes. Audiamus gͦuocem lapidis angula¬
ris. lħo autem inquit responoit eis di¬
cens. Uenit horacut clarificetur filtus ho¬
minis. Hic quisꝗͣ forsitan pͥutet ideo sedi¬
xisse głificandũ: quia gentiles eũ uole¬
bant uidere. Non la ẽ. Sedl udebat cos¬
ipsos gentiles post passionẽ oe tesuriertis¬
nẽ suam in omĩb gentib creclituo. eru
sicut dicit apłs cocitis ex parte in iił eis
occasione igit᷑ istors gentiliũ qui eu aꝰ¬
dere cupiebant annintat futura plen¬

Expanded text:
ant eum dicentes, Domine, volumus Jesum videre. Venit Philippus, et dicit Andreae. Andreas rursus et Philippus dicunt Jesu. Videamus quid Dominus ad ista responderit. Ecce voluerunt eum Judaei occidere, gentiles videre. Sed etiam illi ex Judaeis erant qui clamabant: Benedictus qui venit in nomine Domini rex Israel. Ecce illi ex circumcisione, isti ex praeputio, velut arietes de diverso venientes, et in unam fidem Christi pacis osculo concurrentes. Audiamus ergo vocem lapidis angularis. Jesus autem, inquit, respondit eis dicens: Venit hora ut clarificetur Filius hominis. Hic quisquam forsitan putet ideo se dixisse glorificatum, quia gentiles eum volebant videre. Non ita est, sed videbat ipsos gentiles post passionem et resurrectionem suam in omnibus gentibus credituros, quia, sicut dicit Apostolus, Caecitas ex parteccasione igitur istorum gentilium, qui eum videre cupiebant, annuntiat futuram plen
Abbreviated transcription (Latin):
Et intienit iħc asellũ: & sedit suꝑ cum.
Hic breuit dictũ ẽ. Nam que admodñ
sit factũ:. apud alios eugłistas plenissi¬
nic legit᷑. Adhibetur autẽ huic facto
ꝓpħicum testimoniũ: ut appareret qd̾
maligni principes uidooꝵ enim ñ intel¬
ligebant in quo implebant᷑ que legelũt.
Inuenit gͦ iħc asellũ: ee sedit suꝑ eũ
sicut scriptũ est. Noli timere fili sy
on: ecce rex tius uenit. scclens. pullũ
asinȩ. In illo gͦ popło erat filia son.
Ipsa ẽ. bierłm quȩ sẏon. In illo inquã
populo reprobo & ceco erat tam̃ filia
rat ouib quȩ uocem pastoris audie.¬
bant: in illa erat multitudine. que
dñm uemientẽ tanta deuotione lau¬
dabat. tanto aginine deducebat. Et
dictũ est. Noli timere: illũ agnosce.
qui ate lardat᷑ ce. noli trepidare eũ
patitar. quia ille sanguis fundit᷑. per
quẽ tinĩ delictum deleat᷑ & uita redi¬
matur sed pullũ asinȩ in quo uertio
sederat. hoc enĩ apud alios eugłistas

Expanded text:
nit Jesus asellum, et sedit super eum. » Hic breviter dictum est. Nam quemadmodum sit factum, apud alios evangelistas plenissime legitur. Adhibetur autem huic facto propheticum testimonium, ut appareret, quod maligni principes Judaeorum eum non intelligebant, in quo implebantur quae legebant. Invenit ergo Jesus asellum, et sedit super eum « Sicut scriptum est: Noli timere, filon: ecce rex tuus venit sedens super pullum asinae. In illo ergo populo erat filia Sion: ipsa est Jerusalem quae Sion. In illo, inquam, populo reprobo et caeco, erat tamen filia rat ovibus quae vocem pastoris audiebant; in illa erat multitudine quae Dominum venientem tanta devotione laudabat, tanto agmine deducebat. Ei dictum est, Noli timere: illum agnosce qui a te laudatur, et noli trepidare cum patitur; quia ille sanguis funditur, per quem tuum delictum deleatur, et vita reddatur. Sed pullum asinae in quo nemo sederat hoc enim apud alios evangelistas
Abbreviated transcription (Latin):
constituere. iusticiȩ dĩ non eẽnt sub¬
enim ñ exfide s tamquã ex oꝑibus
tumuerunt. ipso suo tumore cecati
offendunt. in lapidẽ offensionis. Sic
autem dictũ est ñ poterant ubi intel¬
ligendũ ẽ. quod nolebant: quẽ ad¬
mus ille fidelis ꝑmanet. negare se¬
ipsũ ñ potest. De onuipotentẽ dictũ c̃.
non potest.Sicut gͦ quod dñs negare
se ipiũ non potest latis ẽ. uoluntatis
diuine: ita quod illi ñpoterant crełe
culpa ẽ. uoluntatis humane. Ecce oe¬

Expanded text:
Justitiae Dei non sunt subnon ex fide, sed tanquam ex operibus tumuerunt; ipso suo tumore caecati, offenderunt in lapidem offensionis. Sic autem dictum est non poterant, ubi intelligendum est quod nolebant; quemadmus, ille fidelis permanet, negare seipsum non potest. De omnipotente dictum est, non potest. Sicut ergo quod Dominus negare seipsum non potest, laus est voluntatis divinae: ita quod illi non poterant credere, culpa est voluntatis humanae. »
Abbreviated transcription (Latin):
ubi eu demtia suꝑbȩ impietatis irrisit.
in eoꝵ qui in illum credent frontibus
fixit. ubi ẽ. quodã mͦ sedes uerecun¬
diȩ. ut de nomine eius fides ñ eru.¬
bescat: & magis dĩ głam quã homi¬

Expanded text:
ubi eum dementia superbae impietatis irrisit, in eorum qui in illum crederent frontibus fixit, ubi est quodammodo sedes verecundiae, ut de nomine ejus fides non erubescat, et magis Dei gloriam quam homi
Abbreviated transcription (Latin):
redemptoris. qua nr̃e particeps
humanitatis dignatus est ficri. comine¬
morat cc̃uitatem diuinę maiestatis in qua
patri mansit ac manet semꝑ equalis: ut
uidelicet incarnationis cius humilitate ad
memoriã reuorata ar ipsi contra omnium
uulnera peccatoꝵ medicanentũ uerȩ hu¬
militatis curemus exeroere: pio semꝑ ani¬
mo tecolentes quantũ nos ꝑ diuino amo¬
re: quantũ ꝑ nr̃a salute oporteat humi¬
liars qui terra sumus & cinis.si tantum
sumina illa potestas ꝓ nob̾ humiliari ñ
rispuit. ut ad suscipieuda nt̃e fragilitatis
infitma descenderet. Item audita. credita
t confessa ihiuiritate dñĩ saluatoris. qua
patri & spĩui scõ consubstantialis semp
nitatis eius sacratnenta quib imbiti

Expanded text:
qua nostrae particeps humanitatis dignatus est fieri: commemorat aeternitatem divinae majestatis, in qua Patri mansit ac manet semper aequalis; ut videlicet incarnationis ejus humilitate ad memoriam revocata, et ipsi contra omnium vulnera peccatorum medicamentum verae humilitatis curemus exercere, pio semper animo recolentes quantum nos pro divino amore, quantum pro nostra salute oporteat humiliari, qui terra sumus et cinis, si tantum summa illa potestas pro nobis humiliari non respuit ut ad suscipienda nostrae fragilitatis infirma descenderet. Item audita, credita et confessa divinitate Domini Salvatoris, qua Patri et Spiritui sancto consubstantialis semper nitatis ejus sacramenta quibus imbuti
Abbreviated transcription (Latin):
tui columbarũ. Unde quia nob ad discendã
dco placitã simplicitatem columbe forma
ꝓponitur. diligentius eius naturã iudeamꝰ.
ut ꝑ singła intiocentię cuis exempla. uitȩ no-¬
bis cinenchtioris instituta siunamus.l.
Amalicia fellis aliena. Omĩs amaritudo & urri
ce indignatio tollatur a nob: cum om̃ĩ mali¬
cia .ii. Nullum ore uł unguib ledit. nce
minuas quidẽ musculas uł uermiculos
quib minores om̃s pene auicule se suos q¬
dentes nrĩ sint arma & sagicte: ne mordden¬
tes & comedentes ititicem consumamur ab
iniuorm. Contineamus manus a rapinis. qͥ
ret oꝑando manib qt̾ bonum est: ut habe¬
at unde tribiat. necssttatem patientistq̃
& columba scpe alicnos quasi suos frrt iler
pullos. iii. Ipsa terre fructib & senime pas¬
tur. Audiamus apłm: bonum est ñ mancta¬
care carnem & ñ bib̾s uinum. & apł̃ petiꝰ.¬

Expanded text:
tui columbarum . Unde quia nobis ad discendam tui columbarum . Unde quia nobis ad discendam Deo placitam simplicitatem columbae forma proponitur, diligentius ejus naturam videamus, ut per singula innocentiae ejus exempla, vitae nobis emendatioris inmalitia fellis aliena est. Omnis amaritudo, et ira et indignatio tollatur a nobis, cum omni malitia . Nullum ore vel unguibus laedit, ne minimas quidem aviculas, vel vermiculos, quibus minores pene omnes aviculae se suosqdentes nostri sint arma et sagittae , ne mordentes et comedentes invicem consumamur ab invicem . Contineamus manus a rapinis; qui t operando manibus suis quod bonum est, ut habeat unde tribuat necessitatem patienti. Nam et columba saepe alienos quasi suos fertur alere pullos. Ipsa terrae fructibus et semine pascitur. Audiamus Apostolum: Bonum est non manducare carnem, et non bibere vinum . Et
Abbreviated transcription (Latin):
nos renati. Hodie saluator
mundi ꝑ matrem nascendi
tempus accepit: qui de pa-¬
tre natiuitatis ñ babet tem¬
pus. Hodie ꝑ hominem fili¬
us dei ingressus .ẽ. mundum: cuius ma
cet̾isq sp̃s fructib oꝑam demus: ne nob̃ tor¬
deat. nosq spũalib diuitiis uacuos inueni¬
ens. septemplici peste dẽprimat. & sint no¬
iussima nr̃a pciora priorib. Caueamus se¬
dulo: nc ignem nob̾ ipsi qui uite it̃ obclu¬
dat. nt̃oꝵ crebro accendamus fomite uicio¬
tum. flamincus naniq gladius qualis cũq
ut redirt possint ablatus. infidelib aucẽ
uocatis quidt̃ s. ñ clectis. dum post baptis¬
ma se criminib implicare ñ metuunt. qͦsi
post extinctiont̃ idem ignis reaccenditur:
ne mertant᷑ intrare regnum qd̃ ficto corle
ac diplici requirunt. serpentino potuis den.¬
te fraudulenti. quã simplici oculo colũbim.
Quem ineccłia sua multum se diligere dñs
ostendit: qui in amoris cantico ait. Coce tu
pulchra es amica mea. ecet tu pulchra: oculi

Expanded text:
nos renati. Hodie Salvator mundi per matrem nascendi tempus accepit, qui de Patre nativitatis non habet tempus. Hodie per hominem Filius Dei ingressus est mundum, cujus mae Spiritus fructibus operam demus, ne nobis tordeat, nosque spiritualibus divitiis vacuos inveniens, septemplici peste deprimat et sint novissima nostra pejora prioribus. Caveamus seduli, ne ignem nobis ipsi, qui vitae iter occludat, nostrorum crebro accendamus fomitem vitiorum. Flammeus namque gladius qualiscunque ut redire possit homo ablatus, infidelibus autemvocatis quidem, sed non electis, dum post baptisma se criminibus implicare non metuunt, quasi post exstinctionem idem ignis reaccenditur; ne mereantur intrare regnum, quod ficto corde ac duplici requirunt, serpentino potius dente fraudulenti quam simplici oculo columbini, quem in Ecclesia sua multum se diligere Dominus ostendit, qui in amoris Cantico ait: Ecce tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra: oculi
Abbreviated transcription (Latin):
abluta diliiuii aguis detulit in archam:
axpi & ecłis membra. qͦs ñ solum horiunes
qui crant in ⁊echa cum noe . s. & animantra
quȩ archa continebat.&. ipsa ligna quoq ex qͥb
cadem facta est archa. figurant: post acceptũ
undȩ regenerantis lauacritm. ꝑ anctionẽ sa¬

Expanded text:
ablutam diluvii aquis detulit in arcam, ablutam diluvii aquis detulit in arcam, nes qui erant in arca cum Noe, sed et animantia quae arca continebat, et ipsa quoque ligna ex quibus eadem facta est arca, figurant post acceptum undae regenerationis lavacrum: per unctionem sa
Abbreviated transcription (Latin):
qualit᷑ se facies hab̾et cerrȩ: emisit coruũ.
Qui ad ardiã rrdirt contempsit. significans
cos qui ablitti licet unda haptistnatis. iger¬
rimum tam̃ uet̃s habitign homuns emen¬
dattus iuuendo deporete. uegligitit. & ne. scĩ
sp̃s uuctione renouari mereant᷑. statim ab in¬
timn catholice pacis & quictis unitatẽ exte¬
tiota. id .c̃. scłi desideria sequendo descoscunt.
Linisit post eiun columbã. At illa uenit ad
cum uesꝑx ⁊ poitans ramum oliue urentib
folus in ore suo. Anunadictitis credo fis̃: &
mo loquentem urõ intellectu p̾uenitis. ra
te uerbis abundantẽ. De ciitis plenitudint
suꝑ xpm̃ requescente. psalmus ait. unxit te
d̃. ds tius oleo leticie p̃ consortib tuis. De cu¬
ius dono consortib a pĩ dãto loquitur iohies.
uos unctionem habebis a scõ. & nostis omtã.
Et pulcherrua comꝑatiorie uinbra ueritati
concinit. Ramum oliue columba corꝑalis

Expanded text:
qualiter se facies haberet terrae, emisit corvum, qualiter se facies haberet terrae, emisit corvum, qui ad arcam redire contempsit, significans eos qui abluti licet unda baptismatis nigerrimum tamen veteris habitum hominis emendatius vivendo deponere negligunt, et ne sancti Spiritus unctione renovari mereantur, statim ab intima catholicae pacis et quietis unitate, exteriora, id est saeculi desideria, sequendo desciscunt. Emisit post eum columbam; at illa venit ad eum vespere, portans ramum olivae virentibus foliis, in ore suo. Animadvertitis credo, fratres, et me loquentem vestro intellectu praevenitis, ramcti vitae verbis abundantem: de cujus plenitudine super Christum requiescente, psalmus ait: Unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae, prae consortibus tuis . De cujus dono consortibus Christi dato loquitur Joannes: Vos unctionem habetis a sancto, et nostis omnia . Et pulcherrima comparatione umbra veritatis concinit. Ramum olivae columba corporalis
Abbreviated transcription (Latin):
militer subeamius. his dtũcȩ passionis facti¬
mentis semꝑ scĩficari cureinus. Talc̃ nainq
omium nr̃m conu̾sationẽ dñs querit. talib̾
intentam studiis uniusciuusq nt̃m itita
uidere desiderat: taluim uoce suas lauas
a ccantari ac p̃dicati gratulatita. Surge inqͥt
amiea inta speciosa mea. & ueni: colimba mea
in foramnub petrȩ an citina macerie. Ostende
mi faciemi tuam. sonet uex tua in aurtu̾ mcis.
Hite at natuura columb septem iurtutis ex¬
cmpla cominemorasse sufficrat. Et tecte for¬
tasse: quia sps sĩ qui in columba desorndit
septiformis est grã. Uerumex omĩb quȩ de.
cuis natitra moralit intp̃tanda humana po¬
test comꝑite solleitia.: restat innum qd̾ de
cius actu mystico sacra narrat historia. Cum
tim añs in figurã futitri baptisinatis ori¬
gialis mundi scclera diluuuĩ aquis ablue¬
ret: transacta inundatione scire uolens noc

Expanded text:
militer subeamus, his Dominicae passionis sacramiliter subeamus, his Dominicae passionis sacramentis semper sanctificari curemus. Talem namque omnium nostrum conversationem Dominus quaerit, talibus intentam studiis uniuscujusque nostrum vitam videre desiderat, talium voce suas laudes decantari ac praedicari gratulatur. Surge, inquit, amica mea, speciosa mea, et veni, columba mea, in foraminibus petrae, auribus meis . Haec de natura columbae septem virtutis exempla commemorasse sufficiat. Et recte fortasse, quia Spiritus sancti, qui in columba descendit, septiformis est gratia. Verum ex omnibus quae de ejus natura moraliter interpretanda humana potest comperire solertia, restat unum quod de ejus actu mystico sacra narrat historia. Cum enim Dominus in figuram futuri baptismatis originalis mundi scelera diluvii aquis ablueret, transacta mundatione scire volens Noe
Abbreviated transcription (Latin):
stinentiã. in abstinentia autc̃ patientã. in
patientia autẽ pictatem: in pietate auttm
amorem fr̃nitatis. u. Gemitũ ꝓ cantu ha¬
bet. Aliseri simus & lugcamus. & plotens
coram dño qui fecit nos: risus nr̃ in luctũ
conu̾tatur. & gaudiũ in merorem. Beati
enim lugentis: qm̃ ipsi consolabunt᷑ .ui. Su¬
ꝑ aquas sedere consueuit: ut uenturi ͥ¬
tum accipitris p̾iusa in aquis umbti ati¬
net. Et nos mundi simus: ac mundandisp¬
turarum fluentis sẽduli assidere curcinus.
quarũ speculis edocti dinoscere & p̃cuiii
uleamus. insidias hostis antiqui. Tales qͥ
cut columbȩ quȩ lactȩ sunt lote. & risidit̃
iuxta fluenta plenissima .uii. Nidificatis¬
sarguis & aqua nr̃e uidelicet scificationt¬
& ablutionis mysterium exuitt. Maccriac̾
mos duni ad fidei spei & ailectionis ꝑfcctirẽ
nutriendos suscipuint. quasĩ nidificantib o¬
lumbis in se locum pandunt. Hec gͦ fortioꝵ
auxilia qui adhuc pusilli in fide sumus bu¬

Expanded text:
ntia autem patientiam, in patientia autem pietatem, in pietate autem amorem fraternitatis . Gemitum pro cantu habet. Miseri simus, et lugeamus, et ploremus coram Domino qui fecit nos. Risus noster in luctum convertatur, et gaudium in moerorem. Beati enim lugentes, quoniam ipsi consolabuntur. Super aquas sedere consuevit, ut venturi raptum accipitris praevisa in aquis umbra declinet. Et nos mundi simus, ac mundati Scripturarum fluentis seduli assidere curemus, quarum speculis edocti dignoscere et praecavere valeamus insidias hostis antiqui. Tales quicut columbae, quae lacte sunt lotae, et resident juxta fluenta plenissima. Nidificare sosanguis et aqua, nostrae videlicet sanctificationis et ablutionis mysterium, exivit. Maceria ejus mos dum ad fidei, spei et dilectionis perfectionem nutriendos suscipiunt, quasi nidificantibus columbis in se locum pandunt. Haec ergo fortiorum auxilia, qui adhuc pusilli in fide sumus, hu
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s kinĩ scĩ euangłii lectio reci¬
tata: neq opus est ut in ea qͥd
exponendo loquamur. Describit
redemptoris. qua nr̃e particeps
humanitatis dignatus est fieri: comine¬
morat et̾nitatem diuinȩ maiestatis in qua
patri mansit ac manet semꝑ equalis: ut

Expanded text:
rissimi, sancti Evangelii lectio recitata, neque opus est ut in ea quid exponendo loquamur. Describit Redemptoris, qua nostrae particeps humanitatis dignatus est fieri: commemorat aeternitatem divinae majestatis, in qua Patri mansit ac manet semper aequalis; ut
Abbreviated transcription (Latin):
rubescant qui putant sal¬
passionis pauore dixisse.
pat̾ si potest fieri transe
at calix iste ame. Post bidutĩ pascha
facturus tradendũ se ut crucifigatur
nouit: & tam̃ nõ declinat insidiaf.
ñ territus fugit. in tantũ ut etiã cet̃is
ire nolentib ꝑgat intrepidus. quãdo
cũ eo: & finẽ carnali festiuitati uolenꝰ
imponere. ũbraq transeunte paschȩ
reddere tieritatẽ cdixerit. desiderio de¬
fidaui hoc pascha manducate uob̾cũ
antequã paciar. Et enĩ pascha nt̃m
immolatus ẽ. xp̃c: si tam̃ comedimꝰ¬

Expanded text:
rubescant qui putant Salpassionis pavore dixisse: Pater si potest fieri transeat  calix iste . Post biduum pascha facturus, tradendum se ut crucifigatur novit, et tamen non declinat insidias, non territus fugit: intantum ut etiam, caeteris ire nolentibus, pergat intrepidus, quando cum eo . Et finem carnali festivitati volens imponere, umbraque transeunte, paschae reddere veritatem, dixerit: Desiderio desideravi hoc pascha manducare vobiscum, antequam patiar . Etenim pascha nostrum immolatus est
Abbreviated transcription (Latin):
chelero it eitm qui dirit sine nen
ch il potestis facere. Qui eniigror
dĩ iuisticiam qua uistisicat istore¬
ce suani ilult constituere qua cone¬
catur supbus: in bunc ñ potist er¬
ñ cpria mutari homines in meart
ñ possut. s quã duui talia sapitunts
possunt credere. Hinc ercctant an¬
durant᷑: quia negando diuinũ ao¬
uitoriũ ñ aduuant᷑. Hoc de iudeis
qui excecati &e indurati sunt ds pre¬
sciuit: atq in eius spũ propħa pr¬
dixit. Quod uͦ addidit & conũtantꝰ
& sanem cos. utrũ sub audiendũ st
non. id est ñ conũtant᷑ cõnera desup
sententia. ubi dictũ est ut non usde¬
ant oculis oe ñ intelligant corde. qui
& hic utiq dictũ ẽ. ut ñ intelligant
et ipsa enĩ conũsio de illiꝰ grã ẽ. ciui
dicit᷑ d̾s uirtutũ conũte nos: anfo¬
te ce hoc de suꝑnȩ medicine miscũia

Expanded text:
ne me nihil potestis facere . » Qui ergo ignorans Dei justitiam, qua justificatur impius, suam vult constituere, qua convincatur superbus, in hanc non potest crn quia mutari homines in melius non possunt, sed quandiu talia sapiunt, non possunt credere. Hinc excaecandurantur; quia negando divinum adjutorium, non adjuvantur. Hoc de Judaeis qui excaecati et indurati sunt, Deus praescivit, atque in ejus Spiritu Propheta praedixit. 11. Quod vero addidit, Et convertantur et sanem eos: utrum subaudiendum sit, non, id est, non convertantur, connexa desuper sententia, ubi dictum est, ut non videant oculis et intelligant corde; quia et hic utique dictum est, ut non intelligant? et ipsa enim conversio de illius gratia est, cui dicitur, Deus virtutum, converte nos . An forte et hoc de supernae medic
Abbreviated transcription (Latin):
constituere. iusticiȩ dĩ non eẽnt sub¬
enim ñ exfide s tamquã ex oꝑibus
tumuerunt. ipso suo tumore cecati
offendunt. in lapidẽ offensionis. Sic
autem dictũ est ñ poterant ubi intel
ligendũ ẽ. quod nolebant: quẽ ad
non potest.Sicut gͦ quod dñs negare
se ipiũ non potest latis ẽ. uoluntatis
diuine: ita quod illi ñpoterant crełe
culpa ẽ. uoluntatis humane. Ecce oe¬

Expanded text:
Justitiae Dei non sunt subnon ex fide, sed tanquam ex operibus tumuerunt; ipso suo tumore caecati, offenderunt in lapidem offensionis. Sic autem dictum est non poterant, ubi intelligendum est quod nolebant; quemadmonon potest. Sicut ergo quod Dominus negare seipsum non potest, laus est voluntatis divinae; ita quod illi non poterant credere, culpa est voluntatis humanae. 10. E
Abbreviated transcription (Latin):
& suꝑbe uoluntatis erant & iustici¬
am suã constituere uolebant. dohoc
desererent᷑ ut excecarent᷑. ad hoc exr¬
carentur ut offendent in lapidẽ offe¬
sionis &e implerent᷑ facies eoꝵ ignomi¬
nia. atq ita humiliati quererent no.¬
men dñi: & ñ suã qua inflat᷑ suꝑb.
s iusticiã dĩ qua iustificat᷑ impiuse
Hoc enĩ multis eoꝵ ꝑfecit in bonũ.¬

Expanded text:
sae voluntatis erant, et suam justitiam constituere volebant, ad hoc desererentur, ut excaecarentur; ad hoc excaecarentur, ut offenderent in lapidem offensionis, et impleretur facies eorum ignominia; atque ita humiliati quaererent nomen Domini, et non suam qua inflatur superbus, sed justitiam Dei qua justificatur impius? Hoc enim multis eo
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ mundus crucifixus ẽ. & ego mun¬
do. Ad hoc enĩ & ipse dñs crucẽ suã
ubi eũ dem̃tia suꝑbe impietatis irrisit.
in eoꝵ qui in illum credent frontibus.
fixit. ubi ẽ. quodã mͦ sedes uerecun.¬
diȩ. ut de nomine eius fides ñ eru.¬
bescat: & magis dĩ głam quã honi¬

Expanded text:
mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Ad hoc enim et ipse Dominus crucem suam, ubi eum dementia superbae impietatis irrisit, in eorum qui in illum crederent frontibus fixit, ubi est quodammodo sedes verecundiae, ut de nomine ejus fides non erubescat, et magis Dei gloriam quam homi
Abbreviated transcription (Latin):
tes constituere: iusticie dĩ non st̃ sub¬
iccti. Hec dixit isaẏas quando indit
glam enus: & locutus ẽ. de co. Quid
indit isayas et hoc quomͦ ad dñm xp̃m
ꝑtineat: in libro eius legendũ & in¬
telligendũ est. Uidit enim ñ sicuti ẽ.
s modo quodã significatiuo. sicut
piopħe uuisio fuerat informanda. Nã
idit & moyses: et tam̃ ei quẽ uide.¬
rat dicebat. Si inucni gram ante te:
ostende michi temetipsũ manifeste
ut uideam te. quia ñ udebat sicuti
est. Qͣnͣdo aut̃ hõc nob̾ fucurũ sit:
idẽ iste sc̃s ioħes engłista in epła sua
dicit. Dilectissimi. filii dĩ sumus & ñ¬
dũ apparuit quid erimus. Scimtis qr
cũ apparuerit similes ei erimus: qm̃
uidebimꝰ eũ sicuti ẽ. Nemo enĩ uosfal¬
lat fr̃s eoꝵ qui dicũt in uisibilẽ patrẽ.
& uisibilẽ filiũ. Hi enim hoc asserũt
qui putant cũ eẽ. creaturã: nec intel¬
ligunt scdm quod dictũ ẽ. ego & pat̾
unũ sumꝰ. Prorsus in forma dĩ in qua

Expanded text:
tes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . 12. Haec dixit Isaias, quando vidit gloriam ejus, et locutus est de eo. Quid viderit Isaias, et hoc quomodo ad Dominumegendum et intelligendum est. Vidit enim non sicuti est, sed modo quodam significativo, sicut Prophetae visio fuerat informanda. Nam vidit et Moyses, et tamen ei quem videbat dicebat, Si inveni gratiam ante te, ostende mihi temetipsum, manifeste ut videam te ; quia non videbat sicuti est. Quando autem nobis hoc futurum sit, idem iste sanctus Joannes evangelista in Epistola sua dicit: Dilectissimi, Filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei eriaddidit, sicuti est. Nemo enim vos fallat, fratres, eorum qui dicunt invisibilem Patrem, et visibilem Filium. Hi enim hoc asserunt qui putant eum esse creaturam; nec intelligunt secundum quid dictum sit, Ego et Pater unum sumus . Prorsus in forma Dei in qua
Abbreviated transcription (Latin):
palmarũ: & processerunt obuũ et
& clamabant. Osanna benedictus
qui uenit in nomine dñi rex istł
Ranti palmarũ. latides sunt signi¬
ficantes uictoriam. qua erat dommꝰ
mortẽ moriendo suꝑaturꝰ: & trofto
osanna: sicut ñnulli dicunt qui he.¬
bream linguã notiert̃ magis affec¬
tũ indicans. quã rem̃ aliquã signi¬
ficans: sicut sunt in lingta latina.
quas int̾iectiones uocant. uelut cũ
dolentes licimꝰ heu. uel cũ delasa.
mur dicimus uah. uel cũ miram᷑¬

Expanded text:
erunt obviam ei, et clamabant: Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini rex Israel. « Rami palmarum laudes sunt, significantes victoriam, qua erat Dominus mortem moriendo superaturus, et trophaeo Hosanna, sicut nonnulli dicunt qui hebraeam linguam noverunt, magis affectum indicans, quam rem aliquam significans: sicut sunt in lingua latina quas interjectiones vocant, velut cum dolentes dicimus, Heu! vel cum delectamur, Vah! dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
Nbi iuuĩta misit cuscipłos: ut significa.¬
ret iutrũq popłm cutũcisionis scili.¬
cet de p̃putii. p̃dicatores eẽ destinandos.
Uel certe duos misit: ut eos dẽ predicato¬
res doctrina simul & oꝑatione ꝑfeccos
esse moneret. ne uel erioris ũba in docai
ueritate miscerent. uelea quȩ tecte docu¬
issent ꝑuerse uiuendo negarent. Inuemi¬
ctis inquit asinã alligatam. & pullũ cũ
eas soliite. de adclucite pnchi. Pullũ ꝙͦ
Alligitu fuisse alñ engłistȩ testant᷑. Utd

Expanded text:
ut significaret in utrumque populum, circumcisionis videlicet et praeputii, praedicatores esse destinandos. Vel certe duos misit, ut eosdem praedicatores doctrina simul et operatione perfectos esse moneret: ne vel erroris verba indocti veritati miscerent, vel ea quae recte docuissent perverse vivendo negarent. Invenietis, inquit, asinam alligatam et pullum cum ea, solvite et adducite mihi. Pullum quoque allig
Abbreviated transcription (Latin):
so pacis interp̃tat᷑ Et bene cũ admontẽ
oluet uenisset dñs. discipłos qui her as¬
nimalia acducerẽt misit: quia ñ nr̃is
ab cum meritis. s sola ipsius gra largi¬
ente ꝑuenimus. ioħ̃e attestante qui ait
Et in hoc est caritas: ñ quasi nos delexer.¬
rimis dim̃. scel qm̃ ĩpłẽ dilexit nosi mhons
namq oliueti. celsitudinẽ dominic dile¬
ctionis qua nos miscłiter illustrare ac
saluare dignatus ẽ. insinuat: nõ solum
quia olei natura lucis munistra ẽ. &e la¬
boꝵ cdolorũq solam̃: uerũ etiã qura
cancas quib uminiscetur solet excellere
siquorib. Et apłs de caritate locuturus
aohue inquit excellentiorẽ uiã uobis de¬
Monstro. da montẽ igit᷑ oliueti uenienꝰ
dñs asinos sibi quib ierusoluna peao
pcipit exhiberi sigurate significans hos
quod alibi dicit apte. quia sic dilexte do¬

Expanded text:
o pacis interpretatur. Et bene cum ad montem Oliveti venisset Dominus, discipulos qui haec animalia adducerent, misit: quia non nostris ad eum meritis, sed sola ipsius gratia largiente, pervenimus, Joanne attestante, qui ait: Et in hoc charitas est, non quasi nos dileximus Deum, sed quia ipse prior dilexit nos . Mons namque Oliveti celsitudinem Dominicae dilectionis, qua nos misericorditer illustrare ac salvare dignatus est, insinuat; non solum qui olei natura lucis ministra est, et laborum dolorumque solamen, verum etiam quia cunctis quibus immiscetur, solet excellere liquoribus. Et Apostolus de charitate locuturus: Adhuc, inquit, excellentiorem vobis viam demonstro . Ad montem igitur Oliveti veniens Dominus, asinos sibi quibus Hierosolymam petat, praecepit exhiberi, figurate significans hoc quod alibi dicit aperte: Quia sic De
Abbreviated transcription (Latin):
bethsaida galileȩ: & rogabant eum di¬
centes. Dñe: uolumus ib̃m uidere. uenit
philippus. & dicit andree. Andreas rursũ
ee philippus: dicunt sħri. Uideamꝰ quio
dñs ad ista respondit. Ecce uolunt eum
uidei occidere: gentiles uidere. S etiam
illi ex iudeis erant. qui clamabant bene¬
dictus qui uenit in nomine dñi rexisił.
Ecce illi ex circũcisione illi exp̃putio:
uelut parietes de diuerso uenientes. &
in unam fidẽ. xp̃i pacis osculo concurrẽ.¬
tes. Audiamus gͦuocem lapidis angula¬
ris. lħo autem inquit responoit eis di¬
cens. Uenit horacut clarificetur filtus ho¬
minis. Hic quisꝗͣ forsitan pͥutet ideo sedi¬
xisse głificandũ: quia gentiles eũ uole¬
bant uidere. Non la ẽ. Sedl udebat cos¬
ipsos gentiles post passionẽ oe tesuriertis¬
nẽ suam in omĩb gentib creclituo. eru
sicut dicit apłs cocitis ex parte in iił eis
ta esto ponce plenitu do gentiũ intiits
occasione igit᷑ istors gentiliũ qui eu aꝰ¬

Expanded text:
ant eum dicentes, Domine, volumus Jesum videre. Venit Philippus, et dicit Andreae. Andreas rursus et Philippus dicunt Jesu. Videamus quid Dominus ad ista responderit. Ecce voluerunt eum Judaei occidere, gentiles videre. Sed etiam illi ex Judaeis erant qui clamabant: Benedictus qui venit in nomine Domini rex Israel. Ecce illi ex circumcisione, isti ex praeputio, velut arietes de diverso venientes, et in unam fidem Christi pacis osculo concurrentes. Audiamus ergo vocem lapidis angularis. Jesus autem, inquit, respondit eis dicens: Venit hora ut clarificetur Filius hominis. Hic quisquam forsitan putet ideo se dixisse glorificatum, quia gentiles eum volebant videre. Non ita est, sed videbat ipsos gentiles post passionem et resurrectionem suam in omnibus gentibus credituros, quia, sicut dicit Apostolus, Caecitas ex parteta est, donec plenitudo gentium intraret . Ex occasione igitur istorum gentilium qui eum vi
Abbreviated transcription (Latin):
c potuis clare: quã ꝑ eum ipsi iuresi.¬
ai pistuio eliant. Uerum nos ꝑfidoꝵ ceci¬
dui a teliara coꝵ magus. erempla qui fi¬
delit dm̃ laudauere sequam᷑: &e iter ei
uyfticũ. mstica ut decet interp̃ tatione
atutemꝰs dsina ce pullus quib sedens
herdisolina uenit. utriusꝙ popłi iudĩ

Expanded text:
dare, quam per eum ipsi vivificari studebant. Verum nos perfidorum caecitate declinata eorum magis exempla qui fideliter Dominum laudavere, sequamur, et iter ejus mysticum mystica, ut decet, interpretatione scrutemur. Asina et pullus ejus, quibus sedens Hierosolymam venit, utriusque populi, Judaei
Abbreviated transcription (Latin):
prum̃: s qͣndo głificatus est iħo. id ẽ.
quando uirtutẽ suȩ resuriectionis oster¬
dit. tunc recordati sunt quia hec erant
scripta de eo. & hec fecerunt ei. Id ẽ. ñ
alia fecerunt ei: quã illa que erant
scripta dc eo. Recolentes quippe sccłm sc̃p¬
turam quȩ ante passonẽ uel in dr̃i pas¬

Expanded text:
um: sed quando glorificatus est Jesus, id est, quando virtutem suae resurrectionis ostendit: tunc recordati sunt quia haec scripta erant de eo, et haec fecerunt ei, id est, non alia fecerunt ei, quam illa quae erant scripta de eo. Recolentes quippe secundum Scripturam, quae ante passionem Domini, vel in pas
Abbreviated transcription (Latin):
diem celebramꝰ. Mansit usq ad tempta¬
tionẽ. mansit usq ad tẏraninicã interio¬
gationẽ: Eansit usq ad acerrimã cõmi¬
nationẽ. mansit usq ad ꝑemptionẽ. Pa¬
rũ est: usq ad immanẽ excrutiationẽ
mansit. Non enĩ occisus ẽ. cito: s cruti¬
atus ẽ. in igne. Dui uiuere ꝑmissus ẽ:
immo ñ qͥu uiuere ꝑ missus ẽ. sed tar¬
de moei compulsus est. In illa gͦ longa
morte in illis torm̃tis qr bene mandn.¬
cauerat & bene biberat: tanꝙͣ illa esca
saginatus et illo calice ebrius. torm̃ta
non sensit. Ibi enĩ erat qui dixit. spc
ẽ. qui uuificat. Caro enĩ ardebat. s
sp̃c animã uegetabat. Non cessit: ce in
regnũ successit. Dixerat autt̃ illi sixtuᷤ
martyt sẽs: cuiꝰ diem quinto ab hinc
li merẽre inquit: sequeris me post
tridĩ. Triduũ atitẽ dixit medium.
Int̾ diem passionis scĩ syxti. & diem
hodiernȩ passionis scĩ laurentii: tri¬
duũ ẽ mediũ. O consolatio. Non ait

Expanded text:
celebramus? Mansit usque ad tentationem, mansit usque ad tyrannicam interrogationem, mansit usque ad acerrimam comminationem, mansit usque ad peremptionem: parum est, usque ad immanem excruciationem mansit. Non enim occisus est cito, sed cruciatus est in igne: diu vivere permissus est; imo non diu vivere permissus est, sed tarde mori compulsus est. In illa ergo longa morte, in illis tormentis, quia bene manducaverat et bene biberat, tanquam illa esca saginatus et illo calice ebrius, tormenta non sensit. Ibi enim erat qui dixit, Spiritus est qui vivificat. Caro enim ardebat, sed spiritus animam vegetabat. Non cessit, et in regnum successit. Dixerat autem illi Xystus martyr sanctus, cujus diem quinto ab hinc li moerere inquit; sequeris me post triduum. » Triduum autem dixit medium inter diem passionis sancti Xysti, et diem hodiernae passionis sancti Laurentii. Triduum est medium. O consolatio! non ait,
Abbreviated transcription (Latin):
asnsq ad mortẽ: mortẽ autẽ trucis.
qoi itaq amitit dinutatẽ: qͣudo
nos docet humilitatẽ. In illa patri
tosqualis: in bac nobis similio
bar qđ patri ẽ: equalis nos ut esse¬
neꝑ iremus redemit. Has ei landes
drsu dicebat. Os anna benedictus
qui uantt in nomine dni rex isrł.
Qui crucẽ mentis. muidentia prin
regem siñ xp̃m tanta multitudo
clamabat. S quid fuit dño regem
esse isrł: quid magnũ fuit regi
scłoꝵ. regem fieri hominũ: sõ em̃
rex istł xp̃c. ad exigendũ tributũ.
uel ferro exercitũ armandũ. hostes¬
q insibilit᷑ debellandos: s rex isrł
qdđ mentẽ regat. qđ in ȩternũ con¬
sulat. quod in regnũ celoꝵ eredences. spe¬
rantes amantesq ꝑducat. Dĩ gͦ filius. oqua¬
lis patri. terbũ ꝑ quod facta sunt omĩa.
qđ rex istł esse uoluit. digratio ẽ. ñ pro¬

Expanded text:
ens usque ad mortem, mortem autem crucis . Non itaque amittit Divinitatem, quando nos docet humilitatem. In illa Patri est aequalis, in hac nobis similis. Per hoc quod Patri aequalis est, nos ut essene periremus redemit. Has enim laudes turba dicebat: « Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini rex Israel. » Quam vocem mentis invidentia princregem suum Christum tanta multitudo clamabat. Sed quid fuit Desse Israel? Quid magnum fuit regi saeculorum, regem fieri hominum? Non enim rex Israel Christus ad exigendum tributum; vel ferro exercitum armandum hostesque debellandos: sed rex Israel, quod mentem regat, quod in aeternum consulat, quod in regnum coelorum credentes, sperantes, amantesque perducat. Dei ergo Filius aequalis Patri, Verbum per quod facta sunt omnia, quod rex esse voluit