comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ra portare. Siuersa uero dempora
⁊ diuerse infirmitates facuit ut
honera nr̃a portemus inuicem. N¬
chil autẽ sic probat amicũ: quam
honeris amici portacio. Sed ⁊ ipse
ne superfluitate sua aut ĩpacien¬
cia sibi seruitutẽ contristet. Stu¬
deat audẽ deo gr̃as agere ne infir¬
midas que data est ad purgacionẽ
aĩe uertatur in augmentũ cul¬
pe. Siue autẽ qui cellario siue qui
uestib siue qui codicib preponũ¬
tur sine murmure seruiant fra¬

Expanded text:
ra portare. Diversa vero tempora et diversae infirmitates faciunt ut onera nostra portemus invicem. Nihil autem sic probat amicum quam oneris amici portatio. Sed et ipse ne superfluitate sua aut impatientia sibi servientem contristet. Studeat autem Deo gratias agere, ne infirmitas quae data est ei ad purgationem animae, vertatur ad augmentum cul. Sive autem qui cellario, sive qui vestibus, sive qui codicibus praeponuntur, sine murmure serviant fra
Abbreviated transcription (Latin):
lus qui murmurat accipit. nul¬
lus qui accipit murmurare po¬
dest. Salomon. Precordia fatiu
quasi rota carri fenũ portantis
et murmurantis. Tales sũt frẽs¬
multi in congregacione qui car¬
ni subditi nusquam cessant a

Expanded text:
lus qui murmurat accipit, nullus qui accipit murmurare poterit. Et Salomon: Praecordia fatui sicut rota carri , fenum portat et murmurat. Tales ergo sunt in congregatione qui carne subditi non
Abbreviated transcription (Latin):
cõmendat. Non eñi ex ore loquẽ¬
ciũ cognoscitur ueritas uel fal¬
ces. nõ sũt duplices. nõ sunt ex
illis qui ĩ cord̾e ⁊ corde locita sũt
falsa. Eamuli dei quales sunt in
uona uita fidem uerbis. mala
uita ip̃am ueritatẽ facit esse
ambiguã. Non dubitacione er¬
go credantur qui sine dubitacio¬
ne sũt boni. Alio modo. Si ladens
bitacione credatur. Famulus dei
in opere sed eciã in sermone. Fa

Expanded text:
commendant. Non enim ex ore loquecommendant. Non enim ex ore loquetium cognoscitur veritas aut falces, non sunt duplices; non sunt ex illis, qui in corde, et ore locuti sunt falsa. Famuli Dei quales sunt in Bona vita fidem dat verbis. Mala vita etiam ipsam veritatem facit esse ambiguam. Sine dubitatione ergo credantur qui sine dubitatione sunt boni. Alio modo: Si latens bitatione credatur. Famulus enimin opere, sed etiam in sermone. Ta
Abbreviated transcription (Latin):
si noceat prodesse creditur qd̾ de¬
lectat. sed uixta uocem apłi opor¬
det nos abstinere a carnalib que
est reprimenda concupiscencia
carnis. Sed sũt quidã qui rigorẽ
sp̃c. alii qui molliciem carnis su¬
pra modũ sec̾tantur. illi dum
sp̃ualiter uiuere appetũt aliquã¬
do cũ uiciis eciam carnem excin¬
gunt. Sed sciendũ quia uirtus
si modũ nõ habet in uicum uer¬
titur. Illi uero qui carnaliter uo¬
lunt uiuere cũ cura carius studẽt
⁊ ppria desideria nutrire. Ponẽdus
est ergo utrisq modus ⁊ cogendi
sunt illi facere qd̃ faciendũ est
pro salute. Nii uero reprimẽdi
ne faciant qd carnaliter concu¬
piscũt. Salus quidẽ corporis ad
serruendum deo seruanda est. cu¬
piditas uero carnis extinguẽda.
Et quia de manifesta infirmita
est mmius dolor in corpore famu¬
lo dei dicenti qd̾ sibi doleat sine
dubitacione credatur. Iure enĩ
credendus est quẽ bomi mores et
conuersacio sc̃a famulũ dei esse

Expanded text:
si noceat, prodesse creditur quod desi noceat, prodesse creditur quod delectat. Sed juxta Apostoli vocem oportet nos abstinere a carnalibus desus reprimenda est concupiscentia carnis. Sed sunt quidam qui rigorem spiritus; alii qui mollitiem carnis supra modum sectantur. Illi dum spiritualiter vivere appetunt, aliquando cum vitiis, et carnem exstinguunt. Sed sciendum est quia virtus, si modum non habeat, in vitium vertitur. Illi vero qui carnaliter volunt vivere, cum cura carnis student et propria desideria nutrire. Ponendus est igitur utriusque modus, et cogendi sunt illi facere, quod faciendum est, pro salute. Hi vero reprimendi sunt ne faciant quod carnaliter concupiscunt. Salus quidem corporis ad serviendum Deo servanda est; cupiditas vero carnis exstinguenda est. Et quia de manifesta infiest dolor in corpore, famulo Dei dicenti quid sibi doleat, sine dubitatione credatur. Jure enim credendus est, quem boni mores, et conversatio sancta famulum Dei esse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibent: multum eñi interest
uiter necessitatem ⁊ cupiditatẽ.
siam qd̃ ex necessitate est utile
est: qd̾ autẽ ex cupiditate uiciũ
est. Sunt autẽ quidã qui dicũt
religioni non cõpetere corporalẽ
medicinã: sed si diligenter atten¬
derent ip̃i recognoscerẽt quia hoc
qd̃ manducamus ⁊ bibimus. qd̾
uestib operunur ⁊ terrenis reb
ad necessitatem utimur corpora¬
lis medicina est. Fiat ergo sine
murmure de consilio medicine.
Et bene ait ut nolens in necessi¬
tate cogatur uolens ex cupidita¬
de reprimatur. quia necessitati¬
quidem nõ cupiditati obedien¬
dum est. Nam aliquando eciam si
noceat prodesse creditur qd̃ delec¬
tat. Ecce quare homo sue cupidita¬
ti obedire nõ debet. quia sepe sic ip¬
sa sua cupiditate decipitur ut
credat id sibi prodesse qd̾ nocet.
Sic fallit homines mala cupidi¬
tas. sic simulat bonũ esse qd̾ ma¬
lum est atq qd̃ pernitiosũ est.
ip̃i nesciũt. Alit̾ Aliquando eciã

Expanded text:
Multum enim interest inter necessitatem et cupiditatem. Nam quod ex necessitate est, utile est; quod autem ex cupiditate, vitium est. Sunt autem quidam qui dicunt religioni non competere corporalem medicinam. Sed si diligenter attenderent, ipsi recognoscerent quia hoc quod manducamus et bibimus, quod vestibus operimur, et terrenis rebus ad necessitatem utimur, corporis medicina est. Fiat ergo sine murmure de consilio medicinae. Et bene ait: Nolens in necessitate cogatur, volens ex cupiditate reprimatur, quia necessitati non cupiditati obediendum est. Nam aliquando etiam si noceat, prodesse creditur, quod delectat. Ecce quare homo suae cupiditati obedire non debet, quia saepe sic ipse sua cupiditate decipitur, ut credat id sibi prodesse, quod nocet. Sic fallit homines mala cupiditas; sic simulat bonum esse, quod malum est et perniciosum est. ipsi nesciunt. Aliquando etiam
Abbreviated transcription (Latin):
iat autem sine murmure
de consilio medicine ita eciã
si nolit uibente preposito faciat
qd̃ faciendum est pro salute. Si au¬
dem uelit ⁊ forde nõ ecpedit sue cu¬

Expanded text:
iat autem sine murmure de consilio medicinae; ita etiam si nolit jubente praeposito faciat, d faciendum est pro salute Si autem velit et fors ipse expedit sue cu
Abbreviated transcription (Latin):
rauerunt ⁊ a serpentib periert̃.
Quare a serpentib nisi quia ser¬
pens uenenosus est ⁊omnis qui
quietũ malum. plena ueneno
mortifero. Cauendũ ergo uobis
a murmure ne mortifero diabo¬
li ueneno pereamus.

Expanded text:
Et a serpentibus perierunt . Quare a serpentibus perierunt, nisi quia serpens venenosus est, et omnis qui quietum malum, plena veneno mortifero . Cavendum est ergo nobis a murmuratione, ne mortifero et diabolico veneno pereamus.
Abbreviated transcription (Latin):
dur. ¶Egrotancium cura siue ptꝰ
egritudinem reficiendoꝵ siue ali¬
qua ĩbecillitate siue eciã febrib
laboranciũ uni alicui debet ĩrin¬
deum qui circa infirmos curam
maximã ierat ⁊ qd̃ opus eis fue
eis deseruiat: ac si ip̃i dño iħu xp̃o
deseruiret. Ip̃e eñĩ dicturus est ĩ iu¬
dicio. Infirmus fui ⁊ uisitastis me.
Et iderũ. Qd̃ uni ex minimis meis
fecistis michi fecistis. Rebent ergo for¬
tare: sic eñi diuina caritas adimple¬
tur teste apło qui dicit. Alter alte¬

Expanded text:
t Egrotancium cura sive post egritudinem reficiendorum sive aliqua inbecillitate sive febribus laborancium uni alicui debet iniunDeum qui circa infirmos curam maximam gerat, et quod opus eis fuereis deserviat, ac si ipsi Domino Jesu Christo deserviret. Ipse etenim dicturus est in judicio. Infirmus fui, et visitastis me . Et iterum: Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Debent ergo formorum. Sic enim divina charitas adimpletur teste Apostolo qui ait: Alter alte
Abbreviated transcription (Latin):
nec affectetis uestib placere
sed morib. Quando proceditis simł
ambulate. cũ uenecitis quo iris si¬
mul state. In incessu statu. habitu
nichil fiat qd̃ cuiusquã offendat
aspectũ: sed qd̃ ur̃am deceat sc̃icatẽ.
Ocłi ur̃i ⁊ si iaciandur in aliquam
seq enĩ quando ꝓceditis feminas
uidere prohibemini sed appetere uel
ab ip̃is apperi uelle criminosum est.
nec solo tacito affectu sed affectu
⁊ aspectu quoq appetitur: ⁊ appetit
concupiscentia feminarũ. Nec dica
tis uos habere animos pudicos si
habeatis oculos impudicos: quia
impudicus oculus impudici cor¬
dis est nuncius

Expanded text:
nec affectetis vestibus placere, sed moribus. Quando proceditis, simul ambulate: cum veneritis quo itis, simul state. In incessu, statu, habitu, nihil fiat quod cujusquam offendat aspectum, sed quod vestram deceat sanctitatem. Oculi vestri etsi jaciuntur in aliquam Neque enim quando proceditis, feminas videre prohibemini; sed appetere, aut ab ipsis appeti velle criminosum est. Nec solo et aspectu quoque appetitur et appetit concupitis vos habere animos pudicos, si habeatis oculos impudicos: quia impudicus oculus, impudici cordis est nuntius.
Abbreviated transcription (Latin):
martyr ducentoꝵ sexagĩta duoꝵ
qui positi sũt uia salaria ueteri
diuum cucumeris. Codẽ die sancti
uilmari ꝯfessoris admirande sc̃ĩ¬
taus ⁊ religionis uiri. Lurelianis¬

Expanded text:
martyrum ducentorum sexaginta duorum, qui positi sunt via Salaria veteri ad clivum Cucumeris. Eodem die, sancti Vulmari confessoris, admirandae sanctitatis et religionis viri.  A
Abbreviated transcription (Latin):
passio sc̃e appollome uirginis. Cui
persecutores omnes primũ dentes
excusserunt: deinde cum minaret᷑
impia uerba proferret illa paulu¬
lum quid intra semet ip̃am delibe¬
rans repente se de manib impioꝵ

Expanded text:
ae Apolloniae virginis; cui persecutores omnes primum dentes excusserunt, deinde cum minarentuimpia verba proferret, illa paululum, quid ageret, intra semetipsam deliberans, repente de manibus impiorum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ obedire. qui arbitrio possent
loqͦ pecrato sit indeterius mi¬
tatam humanam naturã ut
nõ sollun in ipsis primis hõib
per peccatũ mors optineret reg¬
nũ. sed eciã in omnes homines
transiret peccati ⁊ mortus dñiũ¬

Expanded text:
tiam possent,loque peccato sic in deterius mutatam humanam naturam, ut non solum in ipsis primis hominibus per peccatum mors obtineret regnum, sed etiam in omnes homines transiret peccati mortisqu
Abbreviated transcription (Latin):
.s. bonis. s. ⁊ malis resurrectio¬
nem carns in aduentũ dñi futu¬
eũ esse cominẽ recribrtionẽ. si
uisticie dicit᷑ esse bonis malisq dil
Immitabuntur autẽ iusti quii¬
dit dicẽs. Et mortui resurgẽt ĩ cor¬
rupti ⁊ nos ĩmuitabimus. Et ostẽ¬
dens que erit p̃a ĩmutacio adie¬
cit. Oportet enĩ corruptibile hoc

Expanded text:
et bonis et malis resurrectionem carnis in adventu Domini futuram esse communem; retributionem vero justitiae Dei esse bonis malisque disImmutabuntur autem justi, qui idit dicens: Et mortui resurgent incorrupti, et nos immutabimur . Et ostendens quae erit ipsa immutatio adjecit : Oportet
Abbreviated transcription (Latin):
nuliꝰ.d. ño solũ hõies iam
racione utentes uerũ ecia ⁊ per¬
uillos qui siue in irceris mẽm
uiuere incipuit ⁊ ibi moruttur
cramento sã baptumatu qd̾

Expanded text:
ubites non solum homines iam ratione utentes, uerum etiam paruulos, qui siue in uteris matrum uiuere incipiunt et ibi moriuntur, cramento baptismatis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
donait deus uoni sĩt. ⁊ ab ip̃a ꝑfec¬
tiont deinceps murtari nõ possĩt
ubi diuersa ecit scoꝵ gloria sed
uua erit omnib urta ecerna dy¬
abolũ uero ⁊ angłos eiꝰ in ignẽ
etnũ a xp̃o esse mutendos ubi nũ¬
quã carebũt pena quã eis prepa¬
rauit diuina iusticia. cũ ip̃o dẏa¬

Expanded text:
donat Deus, boni sint, et ab ipsa perfectione deinceps mutari non possint: ubi diversa erit sanctorum gloria, sed una erit omnium vita aeterna. Diabolum vero et angelos ejus in ignem aeternum a Christo esse mittendos, ubi nunquam carebunt poena quam eis praeparavit divina justitia: cum ipso a
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ creaturam naturali¬
dex mutabilem a deo in cõmuta¬
uilem factam nec damen posse
pecũt eternam beatitudinẽ qua
deo stabiliter perfruuntur ut
ea carere nõ possint sed hoc ip̃m
qd̃ ab illo statu beatitudinis in
quo sunt mutari indecerius nul¬
latenus possunt non eis natura¬
liter insitũ est. sed postquã erea¬
ti sunt diuine gr̃e largitade cos¬
latũ. Si enĩ naturaliter ĩmuta¬
biles fierent nũquam de eoꝵ con¬
sorcio dyã ⁊ euis angłi cecidissent

Expanded text:
omnem creaturam naturaliter mutabilem a Deo incommutabili factam; nec tamen posse perunt aeternam beatitudinem, qua Deo stabiliter perfruuntur, ut ea carere non possint. Sed hoc ipsum quod ab illo statu beatitudinis, in quo sunt beati, mutari in deterius nullatenus possunt, non eis naturaliter insitum; sed postquam creati sunt, gratiae divinae largitate collatum. Si enim angeli naturaliter incommutabiles fierent, nunquam de eorum consortio diabolus et ejus angeli cecidissent
Abbreviated transcription (Latin):
concubitũ uiri ⁊ multis conci¬
pitur cũ originali peccato naici
impietati subditũ morti subiec¬
tum ⁊ ob hoc natira ire filiũ
nasci de qua dicit apłs. Erraui¬
mus enĩ ⁊ nos natura filii iresi¬
cut ⁊ ceteri aqua hõis ira nulłꝰ
liberatur nisi per fidem media
natus. sine pec̃co mortuus pec¬
catũ ꝑ nobis fc̃s est idest sacri¬
ficiũ fcs̃ est pro peccatis nostris
In ueteri quippe. t peccata sacei¬

Expanded text:
cipitur, cum originali peccato nasci, impietati subditum mortique subjectum, et ob hoc natura irae filium nasci: de qua dicit Apostolus, Eramus enim et nos natura filii irae, sicut et caeteri . A qua ira nullus liberatur, nisi per fidem Mediatnatus, sine peccato mortuus, peccatum pro nobis factus est , id est, sacrificium factus est pro peccatis nostris. In Veteri quippe Testame
Abbreviated transcription (Latin):
cesaream beatissimi cornelii cerctu¬
rionis quẽ beatus petrus baptida¬
uit. Nic apud prefatam urbẽ epis¬
copali honore sublimatus quieuit
Bomenia salatia: Passio sc̃i apro¬
niani qui audiens una: cum si¬
tiratus est. ⁊ sic post ea in confessione dñi finem uite capituli sentencia
accepit. Item rome. Sanctorum fortunati. Feliciam. firmi andidi. Au¬
relianis. sci fiscoli episcopi. Et aliorum sanctorum.

Expanded text:
esaream, beatissimi Cornelii Centurionis, quem Beatus Petrus baptizavit. Hic apud praefatam urbem episcopali honore sublimatus quievit. Romae via Salaria, passio sancti Aproniani, qui audiens una cum Sitizatus est, et sic postea in confessione Domini finem vitae capitali sententia accepit. Item Romae, sanctorum Fortunati, Feliciani, Firmi, Candidi. Aurelianis, sancti Fuscoli episcopi. III Non.
Abbreviated transcription (Latin):
niis siuitate abula passio scõꝵ
uincencii sabine ⁊ cristine qui pri¬
mo a deo in eculeo sunt eccensi ut
omnes ⁊pages eoꝵ membroꝵ la¬
xarentur deinide capita eoꝵ lapi

Expanded text:
niis, civitate Abula, passio sanctorum Vincentii, Sabinae et Cristetae, qui primo adeo in equuleo sunt extensi, ut omnes compages eorum membrorum laxarentur, deinde capita eorum, lapi
Abbreviated transcription (Latin):
pud ciuita¬
tem calcidonã. Nadilis sc̃e eufe¬
mie uirginis ⁊ nͣtyris que sub
angulaꝵ bestias: plagas uirga¬
rum secures ⁊ saragines igncas
rursus morsum estie ꝓ xp̃o supe¬
raurt. Rome scõꝵ martyr lucie
nobilis matrone geuiniaui quos dioelecianus penis grauissume affuctos

Expanded text:
pud civitatem Calcedoniam, natalis sanctae Eufemiae virginis et martyris, quae sub angularium, bestias et plagas virgarum, secures et sartagines igneas, rursum morsum bestiae pro Christo superavit. Romae, sanctorum martyrum Luciae nobilis matronae
Abbreviated transcription (Latin):
bello tanquam in speculo possitis
inspicere ne per obliuionem aliqd
negligatis semel in septimana
uobis legatur. Et ubr inueneritis¬
uos ea que scripta sunt faciendes
agite gracias dño bonoꝵ omniũ
largitori Ubi autẽ sibi quicunq
de preterito. caueat de futuro orãs
ut ei debitum dimittatur: ⁊ ĩ tẽp¬
tacionẽ nõ ĩdicatur.

Expanded text:
bello tamquam in speculo uos possitis bello tamquam in speculo uos possitis inspicere, ne per obliuionem aliquid neglegatis, semel in septimana uobis legatur et, ubi uos inueneritis ea, quae scripta sunt, facientes, agite gratias domino bonorum omnium largitori; ubi autem quaecumque de praeterito doleat, caueat de futuro orans, ut et debitum dimittatur et in temptationem non inducatur.
Abbreviated transcription (Latin):
seruentur ⁊ si quid seruatũ
minus fuerit nõ negligenter pre¬
dereatur. sed ut emendandũ cor¬
rigendũq tutetur. ad prepositũ
precipue pertinebit. ut ad presbi¬
terum cuius est apud uos maior
auctoritas referat: quod modũ
⁊ uires eius excedit. Ipse u̾o qui¬
uobis preest nõ esse existimet po¬
destate dñante sed caritate serui¬
ende felicem honore coram uobis
prelatus sit nobis. timore corams
deo subtractus sit pedib ur̃is. Cir
ca omnes se ip̃m bonoꝵ operum
prebeat exemplũ. corripiat inqui¬
etos. cõsolecur pusillanimes. sus¬
cipiat infirmos paciens sit ad oẽs.
Dis ciplinam libens habeat. metu¬
ens: aliis imponat. Et quãuis u¬
rũq sit necessariũ tamen plus
amari a uobis appecat quã time¬
ri. semper cogitans deo se ꝓ uobis
ni qui inter uos quanto in loco
superiore: tanto in periculo ma¬
iore uersatur. Donet dñs ut ob
done fragrantes non sicut serui
sub lege: sed sicut liberi sub gr̃a
constititi. Ut aittẽ uos in hoc li¬

Expanded text:
serventur, et si quid servatum minus fuerit, non negligenter praetereatur, sed ut emendandum corrigendumque curetur, ad praepositum praecipue pertinebit, ut ad presbyterum, cujus est apud vos major auctoritas, referat quod modum vel vires ejus excedit. Ipse vero quivobis praeest, non se existimet potestate dominante, sed charitate serviente felicem. Honore coram vobis praelatus sit vobis; timore coram Deo substratus sit pedibuca omnes se ipsam bonorum operum praebeat exemplum . Corripiat inquietas, consoletur pusillanimes, suscipiat infirmas, patiens sit ad omnes , disciplinam libens habeat, metuens imponat. Et quamvis utrumque sit necessarium, tamen plus a vobis amari appetat quam timeri; semper cogitans Deo se pro vobini; quia inter vos quanto in loco superiore tanto in periculo maiore uersatur. Donet dominus. ut obstione fraglantes non sicut ancillae sub lege sed sicut liberae sub gratia constitutae. ut autem in hoc li
Abbreviated transcription (Latin):
denti simus. Pars sacrilegii est:
rem pauperũ nõ pauperib Dare
Et tamẽ nõ est satis perfecto ⁊
consũmato uiro opes contẽnere
pecuniã dissipare. ⁊ proicere qd̃ ĩ
momento ⁊ perdi ⁊ inueniri po¬
test. Fecit hoc crates thebanus: fe¬
cit airtistenus. Fecerũt plurimi
quos uiciosissimos legimus. Plus
debet xp̃i discipulus prestare quã
munidi philosophus: glorie am¬
mal ⁊ ppłaris aure atq rumoꝵ
uenale mancipium.

Expanded text:
est, pars sacrilegii est rem pauperum dare non pauperibus. et tamen non est satis perfecto et consummato uiro opes contemnere, pecuniam dissipare et proicere, quod in momento et perdi et inueniri potest. fecit hoc Crates Thebanus, fecit Antisthenes, fecerunt plurimi, quos nitiosissimos legimus. plus debet Christi discipulus praestare quam mundi; philosophus gloriae animal et popularis aurae atque rumorum uenale mancipium
Abbreviated transcription (Latin):
da pauperib: non diuitib
non superbit. Da quo neressitas
sustendetur: nõ quo augeantur
opes. Cumq legeris illud apłi. bo¬
ui trituranti os nõ alligabis.
⁊ dignus est operarius mercede
sua. ⁊ qui altari participantur:

Expanded text:
da pauperibus, non locupletibus, non superbis. da, quo necessitas sustentetur, non quo augeantur opes. cumque legeris illud apostoli: boui trituranti os non frenabis et: dignus est operarius mercede sua et: qui altari ministrant,
Abbreviated transcription (Latin):
mendoꝵ operimentoꝵ datur qd̃
aliis forciorib ⁊ ideo feliciorib nõ
datur: cogitare debent quib datur.
quantũ de sua seculari uida illi ad
istam uitã descenderint: quamuis
usq ad alioꝵ qui sũt corpore firmi¬
ores frugalitadem peruenire nequi
paucos uident amplius nõ quia ho-¬
norantur. sed quia tolerantur ac¬
çipere. ne forte contingat decestan¬
da peruersitas: ut in monasterio
ubi quantũ possũt sint fiant di¬
uites laboriosi fiãt pauꝑes delicati.
ane quẽadmodũ ẽ¬
grotantes necesse habent min̾
accipere ne grauentur. ita ⁊ post¬
dine sic tractandi sunt ut cĩcius
recreentur: eciam si de humuima
scłi paupertate uenerint. di quã
hoc illis contulerit recentio gritu¬
do. qd̃ diuitib anterior coniuecudo.
consuetudinem suam que famu¬
los dei tanto amplius decet quan¬
tominus indigent: ne cibi eos
deneat uolupdas iam uegetados.
quos necessitas leuarat infirmos.
melius est eñi minus egere: quam

Expanded text:
mentorum, operimentorum datur, quod mentorum, operimentorum datur, quod aliis fortioribus et ideo felicioribus non datur; cogitare debent quibus non datur, quantum de sua saeculari vita illi ad istam vitam descenderint, quamvis usque ad aliorum qui sunt corpore firmiores frugalitatem pe quod eas uident amplius, non quia honorantur, sed quia tolerantur, accipere, ne contingat detestanda peruersitas, ut in monasterio, ubi, quantum possunt, fiunt diuites laboriosae, fiant pauperes delicatae. sane, quem ad modum aegrotantes neceaccipere, ne graventur, ita exposdine sic tractandi sunt, ut citius recreentur, etiam hi qui de humillima saeculi paupertate venerunt: tanquam hoc illis contulerit recentior aegritudo, quod divitibus anterior consuetudo. consuetudinem suam, quae famulos Dei tanto amplius decet, quanto minus indigent: ne cibi eos teneat voluptas jam vegetos, quos necmelius est enim minus egere quam
Abbreviated transcription (Latin):
factũ. unde ⁊ nomen accepit: ut si
forde aliqui eciam preter horas cõsti¬
tuas si eis uacat ⁊ orare uoluerint
nõ eis sint ĩpedimento: qui ibi ali¬
quid agendum putauerunt
p̾salmis ⁊ hynis cũ oratis deũ. hoc
uersetur in corde qd̃ ꝑfextur in ore:
⁊ nolite cantare nuui qd̃ legistis esse
cantandũ. Qd̃ autẽ nõ ita scrip¬
tum est ut candetur: non cantet᷑
ualitudo permitit
uandõ autẽ aliquis nõ podest
ieiunare. nõ tamen extra ho¬
ram prandii aliquid alimentoꝵ
sumat nisi cũ egrotat. Cũ acceditis
ad mensam donec inde surgatis.
ex pristina cõsuetudine. si alit̾ trac¬
tantur in uictu. nõ debet aliis mo¬
lestum esse: nec iniustũ uideri eis
quos fecit aliqua cõsuetudo forcio¬
res. Ner illos feliciores putent qͥa
sumũt qd̾ nõ sumũt ip̃u. sed sibi
pocius gratulentur quia ualent
t si eis qui uenerũt
ex morib delicaciorib ad mo¬
nasteriũ aliqd̃ alimendoꝵ uesci

Expanded text:
factum fiat: unde et nomen accepit. Aut si factum fiat: unde et nomen accepit. Aut si forte etiam aliqui propter horas constitutas, si eis vacat et orare voluerint, eis non sint impedimento qui ibi aliquid agendum putaverint. Psalmis et hymnis cum oratis Deum, hoc versetur in corde, quod profertur in voce: et nolite cantare, nisi quod legitis esse cantandum; quod autem non ita scriptum est ut cantetur, non canteturvaletudo permittit. Quando autem aliquis non potest jejunare, non tamen extra horam prandii aliquid alimentorum sumat, nisi cum aegrotat. Cum acceditis ad mensam, donec inde surgatis, ex pristina consuetudine, si aliter tractantur in victu, non debet aliis molestum esse, nec injustum videri eis quos fecit alia consuetudo fortiores. Nec illos feliciores putent, quia sumunt quod non sumunt ipsi: sed sibi potius gratulentur, quia valent t si eis qui venerunt ex moribus delicatioribus ad mon
Abbreviated transcription (Latin):
ursus eriã illi qui aliquid
esse uidebantur in scło. non
habeant fastidio frẽs suos qui ad
illam sc̃am societatem ex pauperta¬
de uenerunt: magis autem stude¬
ant nõ de parentum diuitũ digni¬
date sed de pauperũ fratrũ societate
gloriari. Nec extollantur si cõmu¬
ni uite aliquid de suis facultati
bus contulerint. ne de suis diuici¬
is magis superbiant: quia eas
monasterio parciũtur. quã si eis
in scło fruerentur. Alia quippe que¬
cũq iniquitas in malis operio ecer¬
cetur ut fiant superbia uero eciam
bonis operib insidiatur ut pereãt.
Et quid ꝑdest dispergendo dare pau¬
perib ⁊ pauperem fieri. cũ aĩa mise¬
ra superbior efficitur diuicias con¬
tẽnendo quã fuerat possidendo.Mi¬
mnes ergo unanimiter et
concorditer in uite ⁊honora¬
de in uobis deum inuicẽ: cuius tem¬
pla fcĩ estis. Oracionib instate ho¬
ris ⁊ tẽporib constitutis. In oratorio
nemo aliquid agat. nisi ad qd̃ est

Expanded text:
ursus etiam illae, quae aliquid esse uidebantur in saeculo, non habeant fastidio sorores suas. quae ad illam sanctam societatem ex paupertate uenerunt; magis autem studeant non de parentum diuitum dignitate sed de pauperum sororum societate gloriari. nec extollantur, si communi uitae de suis facultatibus aliquid contulerunt, nec de suis diuitiis magis superbiant, quia eas monasterio partiuntur, quam si eis in saeculo fruerentur. alia quippe quaecumque iniquitas in malis operibus exercetur, ut fiant: superbia uero etiam in bonis operibus insidiatur, ut pereant. et quid prodest dispergere dando pauperibus et pauperem fieri, si anima misera superbior efficiatur contemnendo, quam fuerat possidendo? omnes ergo unanimiter et concorditer uiuite et honorate in uobis inuicem deum, cuius templa factae estis. Orationibus instate horis et temporibus constitutis. in ornemo aliquid agat nisi ad quod est
Abbreviated transcription (Latin):
angelos neq aliã creaturã
euisdem nature esse cuius est scdm
nacuralem diuinitatẽ suam dri
nitas suma que est unus natura
fecit et ea que fecit.

Expanded text:
et aliam creaturam ejusdem naturae esse, cujus est secundum naturalem divinitatem suam summa Trinitas, quae est unus naturalfecit et ea quae fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
talis scõꝵ epiphanii ep̃i donati et
alioꝵ tredecim. Codem die egesippi
uiri sãssimi qui uicinus apłoꝵ dẽ
porib omnes a passione dñi usq¬
leccur dicendi quoq expruneret caracterem. In alexandria sancti pelu¬

Expanded text:
talis sanctorum Epiphanii episcopi, Donati et aliorum tredecim. Eodem die, Egesippi Viri sanctissimi, qui vicinus Apostolorum temporum, omnes a passione Domini usqur, dicendi quoque exprimeret caracterem. In Alexandria, sancti Pelu
Abbreviated transcription (Latin):
t ne plura replicando fasti¬
dium legenti faciã per hec̃
ut doceã de nõ tuo arbitrio dimit¬
dendũ. sed uiuere debere in mona¬
sterio sub unius disciplina padcis
consordẽq multoꝵ: ut ab alio dis¬
cas humilitatẽ. ab alio pacienciã.
hic de silenciũ ille doceat mansu¬
ecudinẽ. Non facias qd̃ uis come¬
das qd̾ uiberis. habeas quantum
acceperis. uestiaris qd̾ datur. ope¬
ris tui pensum persoluas. Subi¬
cias te cui ño uis: lassus adstra¬
tum uenias ambulansq dormi¬
des: ⁊ necdum expleto somno sur¬
gere cõpellaris. Sicas ꝓsalmũ in
ordine tuo in quo nõ dulcedo uo¬
cis sed mentis affectus queritur
scribente apło: psallã sp̃u psal¬
lans mercde. Et cantantes in cor¬
dib ur̃is. Legerat enim esse precep¬
tum: psallite sapienter

Expanded text:
t ne plura replicando fastidium legenti faciam, per haec ut doceam te non tuo arbitrio dimittendum, sed uiuere debere in monasterio sub unius disciplina patris consortioque multorum, ut ab alio discas humilitatem, ab alio patientiam, hic te silentium, ille doceat mansuetudinem, non facias, quod uis, comedas, quod iuberis, habeas, quantum acceperis, uestiaris, quod acceperis, operis tui pensa persoluas, subiciaris, cui non uis, lassus ad stratum uenias ambulansque dormites, necdum expleto somno surgere conpellaris, dicas psalmum in ordine tuo — in quo non dulcedo uocis sed mentis affectus quaeritur scribente apostolo: psallam spiritu, psallam et mente et: cantantes in cordibus uestris; legerat enim esse praeceptum: psallite sapienter
Abbreviated transcription (Latin):
lia: sc̃i fortunati. Eugdum scĩ an
antiochi ep̃i qui strenue admini¬
strado portificii culmine ad quod
assũptus fuerat regnũ celeste ad¬
eptus est. In t̾citorio remensi. Na¬

Expanded text:
lia, sancti Fortunati Lugduni, sancti Antiochi episcopi, qui strenue administrato pontificii culmine, ad quod assumptus fuerat, regnum caeleste adeptus est. In territorio Remensi,
Abbreviated transcription (Latin):
n mauritania
ciuitate tuburbitanoꝵ. Natalig
scãꝵ martyrũ perpecue ⁊ felicita¬
tis ⁊ cũ eis reuocati saturnini ⁊¬
secuntoli quoꝵ ultimus in car¬
cere quieuit. Reliqui omnes ad̾¬
bestias sunt draditi sub seuero

Expanded text:
n Mauritania civitate Tuburbitanorum, natalis sanctarum martyrum Perpetuae et Felicitat cum eis Revocati, SaturniSecundoli, quorum ultimus in carcere quievit, reliqui omnes adsunt traditi sub Severo
Abbreviated transcription (Latin):
uxore eius dormentis multũ af¬
flicti ⁊ rectusi in carcerem ibidem
uite sue cursum impleuerunt.
Ciuitate toleto deposicio iuliani
ep̃i qͥ apud eiꝰdẽ loci iucolas famosissimus habetur. Et alioꝵ scõꝵ.

Expanded text:
uxore ejus, tormentis multis afflicti et retrusi in carcerem, ibidem vitae suae cursum impleverunt. Civitate Toleto, depositio Juliani episcopi, qui apud ejusdem loci incolas famosissimus habetur. Nonis.
Abbreviated transcription (Latin):
ome natalis
beati leonis pape cuius teporib
excitit scã sinodus calcidonensis.
Apud cretam urbem gortinam
sci philippi ep̃i qui magnis uir¬
tutib ⁊ optimis studiis predictus
fuit. Noruit autẽ reporib andoni¬
ni neri ⁊ lucii aurelii ĩperatorum.

Expanded text:
omae, natalis beati Leonis papae, cujus temporibus extitit sancta synodus Calcidonensis. Apud Cretam urbe Gortina, sancti Philippi episcopi, qui magnis virtutibus et optimis studiis praeditus fuit. Floruit autem temporibus Antonini Veri et Lucii Aurelii imperatorum.
Abbreviated transcription (Latin):
facii martyris sub diocleciano et
maximiano. Apud tharsum cuu¬
tatem tasli sed rome in uia que latina nuncupatur sepulti. Nic cum
du instupro nuisceretur tandẽ diuinũ compuctus nõ solũ cui subiace¬
bat uicum deseruit uerũ quoq per diuersa dormenta ad palmã mar¬
tyrii ardenter cucurrit. Item sc̃ĩ bonefacii ep̃i qui de britaniis ueniens et

Expanded text:
facii martyris, sub Diocletiano et Maximiano apud Tarsum civitatem passi, sed Romae in via quae Latina nuncupatur, sepulti. Hic cum diu in stupro misceretur, tandem divino nutu compunctus, non solum, cui subjacebat, vitium deseruit, verum quoque per diversa tormenta ad palmam martyrii ardenter cucurrit. Item sancti Bonifacii episcopi, qui de Britanniis veniens, et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊fessoris. Codem die sc̃ĩ ambrosi
abbatis monasterii agaunensis qͥ
magnis utte atq scitatis uircutib clarus beato fine in dño quieuit. Item¬
tẽporib adriani paslio scõꝵ eustachii cognomento placide ⁊ uxoris eius
theopis cũ siliis agapio ⁊ theospite quorum miri actus leguntur. Ipso

Expanded text:
s. Eodem die, sancti Ambrosii abbatis monasterii Agaunensis, qui magnis vitae atque sanctitatis virtutibus clarus, beato fine in Domino quievit. Itoris, passio beatorum Eustachii, cognomento Placidi, et uxoris ejus Theospis, cum filiis Agapio et Theospite, quorum miri actus leguntur. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
oud cuutatẽ
egeam: natalis scõꝵ martƿix Cosme
⁊ damiani qui persecucione diocle¬
tiani post multa dormenta uincu¬
la ⁊ carceres post mare ⁊ignes cru

Expanded text:
ud civitatem Egeam, natalis sanctorum martyrum Cosmae et Damiani, qui sub persecutione Diocletiani, post multa tormenta, vincula et carceres, post mare et ignes, cru
Abbreviated transcription (Latin):
uicana: passio scõꝵ claudii nicho¬
strati. simproniam. castorii ⁊ sim¬
plicii qui primo ĩ carcere trusi de¬
inde scorpionib grauissimis sũt
uia lauicana natalis quatuor coronatoꝵ seuerini seueriani carpofori
⁊ uictorini qui iubende diodeciano ictib plũbataꝵꝵ usq ad mortem cesi
sunt. Noꝵ nomina cũ minime potuissent reppectiri que dño reuelande in¬
teriectis annis postea ostensa sunt statutũ est ut anniu̾saria dies ip̃oꝵ
sub nõib supͣdictoꝵ quinq martyie recoleretur. Et alioꝵ płimoꝵ¬

Expanded text:
icana, passio sanctorum Claudii, Nicostrati, Simproniani, Castorii et Simplicii, qui primo in carcerem trusi, deinde scorpionibus gravissime sunt  via Lavicana, natalis quatuor coronatorum Severi, Severiani, Carpofori et Victorini, qui jubente Diocletiano ictibus plumbatarum usque ad mortem caesi sunt. Horum nomina cum minime potuissent repperiri, quae Domino revelante interjectis annis postea ostensa sunt, statutum est ut anniversaria dies ipsorum sub nominibus supradictorum quinque martyrum recoleretur. V Id
Abbreviated transcription (Latin):
opera uideantur: dotũ ex uicio
superbie mnutile habecur. Super¬
bia enĩ casum habet. Ideo sc̃s da¬
uid orat ad dñm ut nõ ueriat
ei pes superbie. quia ibi cecidert᷑
qui operantur iniquitatẽ ex¬
pulsi sũt nec potuerut stare.
Quo contra humilib utilia st̃
monasteria: ip̃i em̃i sunt docibi¬
les dei sũt scriptũ. Docebit metes

Expanded text:
opera videantur, totum ex vitio opera videantur, totum ex vitio superbiae inutile habebitur. Superbia enim casum habet. Ideo sanctus David orat ad Dominum ut non veniat ei pes superbiae, quia ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem: expulsi sunt nec potuerunt stare . Quo contra utilia sunt humilibus monasteria. Ipsi enim sunt docibiles Dei, sicut scriptum est: Docebit mites
Abbreviated transcription (Latin):
atq felicitas ut bene pascantur
bene uestiantur:⁊ bene sit eis
dẽꝑaliter. Et qui decrena appe¬
tunt: celestib priuantur recepe¬
runt eñi sicut dñs ait mercedẽ
suam. unde sũmopere nobis ca¬
uendũ est: ne tẽporalib inherea¬
mus bonis. Peo pͥsalmista nos
admonet dicens. Siuicie si afflu¬
ant nolite cor apponere. Terrena
quidem nobis in usu esse debent.
celestia in desiderio. ¶Est autem
quedam admirabilis ⁊ magna
multitudo dulcedinis dei quam
scriptũ est: quia oculus nõ uidit
nec auris au diuit nec in cor ho¬
minis ascendit que prepa. deus
quia sociantur eis ad quos foris
accedere nõ audebant. sed sursum
cor habeant. ⁊ derrena uana ne
querat. ne incipiant else mona¬
steria diuitib utilia nõ paupe¬
rib. si diuites illic humiliãtur
et pauperes inflantur. Ceruicem
bis angelis nõ fuit utile celum
constat quia superbis hõib non
exit utile monasteriũ. Et si fcs̃
sit locus si sc̃s sit habitus. si scã

Expanded text:
atque felicitas ut bene pascantur, bene vestiantur, et bene sit eis temporaliter. Et quia terrena appetunt, coelestibus privantur. Receperunt enim, sicut Dominus ait, mercedem suam . Unde summopere cavendum est, ne temporalibus adhaereamus bonis. Ideo Psalmista nos admonet, dicens: Divitiae si affluant, nolite cor apponere . Terrena quidem nobis in usu esse debent, coelestia autem in desiderio. Est enim quaedam admirabilis et magna multitudo dulcedinis Dei quam dictum est: Quia oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus quia sociantur eis ad quos foris accedere non aucor habeant et terrena bona non quaerant, ne incipiant monasteria esse diuitibus utilia non pauperibus, si diuites illic humiliantur et pauperes illic inflantur. sed bis angelis non fuit utile coelum, constat quia superbis hominibus non erit utile monasterium. Et si sanctus sit locus, si sanctus sit habitus, si sancta
Abbreviated transcription (Latin):
eñi atcendit affectũ deus quã cen¬
sum. Nunc per sapienciam dicitur
fili da michi cor tuũ. Qd̃ utiq fie¬
ri nõ potest nisi prius carnalis ap¬
pecitus resecetur. Primũ ergo iu¬
bemur habita deserere. deinde ter¬
rena nõ querere postinodũ liberiꝰ
ad celestia possimus hanelare. ¶ Et
ne uideretur paupecib scl̃i qui ad¬
xp̃m conuertuntur necessaria non
debere ministrari. quia nichil que
subiunctũ est. Sed tamen eorũ
infirmitati qd̃ opus est tribuatur
eciam si paupertas eoꝵ quando foris
erant nec ip̃a necessaria poterat
inuenire. Siue eñĩ diuites sint
siue pauperes. siue nobiles siue ig¬
nobiles. quicũq accedũt ad seriũ¬
de amiona xp̃i. Dignus est enum
opecarius mercede sua. Tantum
non ideo putent se esse felices qͥa
inuenerũt uictum ⁊ degumentũ:
quale foris inuenire non potue¬
runt. Nulti eñi ad cõuecsanionẽ
ueniunt non tam ꝓpt̾ aĩe salu¬

Expanded text:
enim attendit affectum Deus quam cenenim attendit affectum Deus quam censum. Hinc per Sapientem dicitur: Fili, da mihi cor tuum . Quod fieri non potest nisi prius carnalis appetitus resecetur. Primum ergo jubemur habita deserere; deinde terrena non quaerere, ut postea liberius ad coelestia possimus anhelare. Et ne videretur pauperibus saeculi qui convertuntur, necessaria non debere ministrari, quia nihil in mosubjunctum est: Sed tamen eorum infirmitati quod opus est tribuatur, etiam si paupertas eorum, quando foris erant, nec ipsa necessaria poterat invenire. Sive enim divites sint, sive pauperes, sive nobiles, sive ignobiles: quicunque accedunt ad servitde annona Christi. Dignus est enim operarius mercede sua . Tamen non ideo putent se esse felices, quia invenerunt victum et tegumentum, quale foris invenire non potuerunt. Multi enim ad conversionem veniunt non tam propter animae salu
Abbreviated transcription (Latin):
si sunt monasteriũ: libert uesint
aliud esse comune. Noc fecexunt
primitiue ecelesie fratres. Signũ
em̃ uidebatur ut qui cõmunter
parare. Regnũ enĩ celoꝵ dantum
ualet quantũ habes. Nichil iulius
cũ emitur: nichil carus cũ posside¬
tur. Duo sunt que pelinqui opordet
ꝓpter deũ facultatẽ .s. possidendi ⁊
uoluntatẽ habendi. Hinc est qd̾ do¬
minus att ĩ euangelio. Qui non
renunciauerit omnib que possidet:
nõ potest meus esse discipulus. Et
ttecũ. Qui uult uerure post me
abñ. se. ip. Illud pertinet ad substã¬
ciam: hoc ad uoluntatẽ. Non enĩ
sufficit ecteriorẽ relinquere sub¬
stantiã: nisi interiorẽ abscondamꝰ
concupiscenciã. Unde ⁊ subditur.
Qui autẽ in scl̃o nõ habebant nõ
ca querant ĩ monasterio que nec
foris habere potuerũt. Eciam illi
qui nichil habebant foris habent
intus qd relinquere possint ꝓpͥder
deum .s. uoluntatẽ habendi. Unde
scciptũ est. Non concupisces. Plus

Expanded text:
sterium, libenter velint illud esse commune. Hoc fecerunt primitivae Ecclesiae fratres. Dignum enim eis videbatur, ut qui communem lestia comparare. Regnum enim coelorum tantum valet, quantum habes. Nihil vilius cum emitur, nihil charius cum possidetur. Duo sunt quae relinqui oportet propter Deum, facultatem scilicet possidendi, et voluntatem habendi: Hinc est quod Dominus ait in Evangelio: Qui non renuntiat omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Et iterum. Qui vult venire post me, abneget semetipsum . Illud pertinet ad substantiam, hoc ad voluntatem. Non enim sufficit exteriorem relinquere substantiam, nisi interiorem abscindamus concupiscentiam. Unde et subditur: Qui autem non habebant, non ea quaerant in monasterio, quae nec foris habere potuerunt. Etiam illi qui nihil habebant foris, habent intus quod relinquere possunt propter Deum scilicet voluntatem habendi. Unde scriptum est: Non concupisces . Plus
Abbreviated transcription (Latin):
fratris beati uasilii cesariensis tam
uita quam eloquencia clarissi¬
mi. Ciuitate bartinona: scĩ pacia¬
ni ep̃i qui dempore theodosii prin¬
cipis optima senectute finẽ uide

Expanded text:
fratris beati Basilii Caesariensis, tam vita quam eloquentia clarissimi. Civitate Barcinona, sancti Patiani episcopi, qui tempore Theodosii principis, optima senectute finem vitae
Abbreviated transcription (Latin):
acerba capite plocus est. Passus
est cũ illo eciã unus de militib
apud nollam campanie. Nata¬
solũ ecudicione⁊ copiosa ute sc̃itate sed eciã potentia adu̾sũ demo¬
nes. Ipo die deposiciõ sc̃ĩ nicee romaciane auitatis ex̃i. Et alioꝵ. ⁊ c̃

Expanded text:
acerba, capite plexus est. Passus est cum illo etiam unus de militibus, Apud Nolam Campaniae, natasolum eruditione et copiosa vitae sanctitate, sed etiam potentia adversus daemones. Ipso die, depositio
Abbreviated transcription (Latin):
lestiue sc̃oꝵ martyi prisci mal¬
chi ⁊ alexandri qui persecucione
ualerian diuino fidei calore suc¬
censi ultro uidicem ad eiurtes de
seuicia impioꝵ sanguine obiur¬
gant. Quos ille continuo pro xp̃i
nõie bestiis tradidit deuorandos
Apud urbem cabilonensium. Depõ scĩ guntrani regis francoꝵ qui ita se
sp̃ualib actib mancipauit ut relictis seculi pomipis thesauros suos
ecclesiis ⁊ pauperibus erogaret. Tarso cilicie castoris et dorothei. Et¬

Expanded text:
lestinae, sanctorum martyrum Prisci, Malchi, Alexandri, qui persecutione Valeriani, divino fidei calore succensi, ultro judicem adeuntes, de saevitia in piorum sanguinem objurgant; quos ille continuo pro Christi nomine bestiis tradidit devorandos. Apud urbem Cabilonensium, depositio sancti Guntramni regis, qui ita se spiritalibus actionibus mancipavit, ut relictis saeculi pompis, thesauros suos ecclesiis et pauperibus erogaret. Tharso Ciliciae, Castoris et Dorothei.
Abbreviated transcription (Latin):
atalis scẽ leo¬
chadre uirginis que a prefecto his¬
carceris custodia macerata cũ gra¬
uissimis beate eulalie ⁊ reliquoꝵ
martyiꝵ audisset cruciatus: geni
cypriam abbatis peragorici magnisice sanctitatiit clacissimi mira¬

Expanded text:
atalis sanctae Leochadiae virginis, quae a praefecto Hiscarceris custodia macerata, cum gravissimos beatae Eulaliae et reliquorum martyrum audisset cruciatus, genibCypriani abbatis Petragorici, magnificae sanctitatis et clarissimi in mira
Abbreviated transcription (Latin):
Eodẽ die scõꝵ fratrũ adulsi ⁊ ioħis qui apud cordubã ciuttatẽ ꝓ xp̃o corona¬
tisãt. Castro pserduno. sã floretini qͥui una cũ deccto hylario post abicisione

Expanded text:
Eodem die, sanctorum fratrum Adulfi et Joannis, qui apud Cordubam civitatem pro Christo coronati sunt. Castro Pseuduno, sancti Florentini, qui una cum beato Hilario, post abscisionem
Abbreviated transcription (Latin):
nasonis antiqui xp̃i discipłi. In a¬
quileia: Natalis scĩ hermagore e¬
piscopi discipłi ħ̃i marci euanguste
qui int̾ miracła sanitatũ ⁊ predi¬
plurimaꝵ penaꝵ genera expertus ad ultimũ cũ fortunato diano suo ca¬
pitali supplicio perpetuũ meruit triumphũ. In cesarea scĩ dii. Codẽ die¬

Expanded text:
Nasonis, antiqui Christi discipuli. In Aquileia natalis sancti Hermagorae episcopi, discipuli beati Marci evangelistae, qui inter miracula sanitatum et praediplurima poenarum genera expertus, ad ultimum cum Fortunato archidiacono suo, capitali supplicio perpetuum meruit triumphum. In Caesarea, sancti Dii. III I
Abbreviated transcription (Latin):
padociam pro fide cacho dampnatꝰ
ecilio ibidem primo quieuit. Post¬
ea uero reliquias corporis eius per scm̃ basilium prefate urbis ep̃m recep¬
tas beatus ambrosius cum digno honore condidit. Apud mesiam ciuitate
dorostoro: scõꝵ martyr. Passetratis. ualencionis. ⁊ alioꝵ duoꝵ simul coro¬
natoꝵ. In t̾ritorio drecassino sc̃i leonis cofessoris. Et alioꝵ sc̃oꝵ płimoꝵ.

Expanded text:
padociam pro fide Catholica exilio, ibidem primo quievit, postero reliquias corporis ejus, per sanctum Basilium praefatae urbis episcopum receptas, beatus Ambrosius condigno honore condidit. Apud Mesiam civitate Dorostoro, sanctorum martyrum Passecratis. Valentionis, et aliorum duorum simul coronatorum. In territorio Trecassino, sancti Leonis confessoris. VII Kal. Die 26.
Abbreviated transcription (Latin):
beati ypoliti martyris qui nouati
scismate aliquantulũ deceptus
operante gracia xp̃i correptus. ad
caritatẽ ecclesie rediit: pro quã et

Expanded text:
ippolyti martyris, qui Novati schismate aliquantulum deceptus, operante gratia Christi correctus, ad charitatem Ecclesiae rediit: pro qua, et
Abbreviated transcription (Latin):
quidem flagris per omne corpus dilanati de hinc diuersis bestiaꝵ ge¬
nerib traditi sed ab hiis diuina uirtute custoditi: post addita feritate
ignis ⁊ ferri martyriũ consũmauerunt. Noꝵ gloriosam multitudinẽ
eptus est. in cipro insula sanctorum potamii ⁊ nemesii. Nlemannia
sancti gaili presbiteri ⁊ confessoris. Et aliorum.

Expanded text:
quidem flagris per omne corpus dilaniati, dehinc diversis bestiarum generibus traditi, sed ab his divina virtute custoditi, post addita feritate ignis et ferri, martyrium consummarunt. Horum gloriosam multitudinem eptus est. In Cypro insula, sanctorum Potamii, et Nemesii. Alemannia, sancti Galli presbiteri et confessoris. IX Kal.
Abbreviated transcription (Latin):
aucte iohãnes.or
ancte thomaor
ancte iacobe.or
ancte philipe or
aucte bartholomee. Nor
ancte matheeor
ancte symon.  or
ancte clete. oꝵ
ancte clemens. oꝵ¬

Expanded text:
oannes ora. Sancte Thoma ora. Sancte Jacobe ora. Sancte Phylippe ora. Sancte Bartholomee ora. Sancte Mathee ora. Sancte Symon ora. Sancte Clete ora. Sancte Clemens o
Abbreviated transcription (Latin):
Tulibens notis peti¬
mus ꝓcãtes regis etꝰ¬
in geĩtux fauẽto cla-¬
ramq celsi renitens
olimpi regna petisti.
Sit deo nõstro decus
et potestas sit salus
ppes sit honor ꝑhẽnis
in aice trimis ⁊ unus

Expanded text:
Tu libens votis, petimus precantis, regis aeterni genitrix, faveto, clara quae celsi retinens Olimpi regna petisti. Qui. Sit Deo nostro decus et potestas. Sit salus perpes, sit honor perennis. in arce trinus et unus
Abbreviated transcription (Latin):
tiam saluatoris. nt
puũ uidet annosa.
puũ agnoscet anicła
intrantẽ ĩmũdrĩ sal¬
natorẽ uideret itura.
Et ĩ masculio sexu:
tria ip̃a gen̾a ꝯmẽda¬
natus est. Exultent
tes pũero. Ip̃e u̾e ĩte¬
crauit. qui sue matri
fecũditatẽ ꝯtulit . uir¬
gĩtatẽ non abstulit E

Expanded text:
tiam Salvatoris; ut parvum videret annosa, parvum agnosceret anicula, intrantem in mundum Salvatorem videret itura . Et in masculino sexu tria ipsa genera commendanatus est; exsultent tes puero. Ipse vere intecravit, qui suae matri fecunditatem attulit, virginitatem non
Abbreviated transcription (Latin):
Execator ppłi huiꝰ ⁊ au¬
res eiꝰ aggraua. et ocłos
eiꝰ claude:ne forte uideat
ocłis suis. et aurib sinᷤ
audiat. ⁊ corde suo ĩtelli¬
gat: et ꝯu̾tat᷑ et sanem¬

Expanded text:
cor populi huius, et aures eius aggraua, et oculos eius claude, ne forte uideant oculis suis, et auribus suis audiant, et corde suo intelligant, et conuertantur et sane
Abbreviated transcription (Latin):
N loquela eĩ labn
et lingna alta loq̃¬
tur ad ppłm istum.
cui dixit. Hec est reqͥes
mea. reficite lassũ. et
hoc est meũ refrigeriũ:
et noluerũt audire.
Et erit eis u̾bũ dñi mã¬
modicũ ibi medicum
ibi: ut uadãt ⁊ cadant
retrorsũ. et ꝯterantur
et illaq̃antur et capi¬

Expanded text:
n loquela enim labii, et lingua altera loquetur ad populum istum. Cui dixit: Haec requies mea, reficite lassum, et hoc est meum refrigerium: et noluerunt audire. Et erit eis verbum Domini: Manmodicum ibi, modicum ibi: ut vadant et cadant retrorsum, et conterantur, et illaqueentur, et capi
Abbreviated transcription (Latin):
potẽtis dei st̃ seruitiũ
ꝯgregati. ita ut illic
duodetĩ monast̾ia ꝯ¬
bus duodenos mona¬
chos depritauit. Priu¬
cos uosecũ ietinuit.
quos adhuc ĩ sua pre¬
sencia aptiꝰ endiri

Expanded text:
one ad Dei sunt servitium coadunati, ita ut illic duodecim monasteria ctis duodenos monachos deputavit: nonnullos vero secum retinuit, quos adhuc in sua praesentia aptius erudiri
Abbreviated transcription (Latin):
aculeis et ur̃ticaꝵ in¬
pendiis ꝓiecit. ibiqꝵ
die uolitatus totoe
eis corꝑe wlueratus
exiit ⁊ ꝑcutis wlera
eduxit᷑ a corde solins
mentis. qr uolũtatem
traxit ĩ dolorem. Cĩls
cite ardebat intus. bni
on longe ãt mo-¬
nastenũ fuit cu-¬
fũctus ẽ: oĩs q ex illo
ꝯgregatio ad eñdem
bẽnabilẽ . Bñdictũ
uenit. et magnis ut¬
eis pretib preesse de¬
beret petiit. Cũq sibi¬

Expanded text:
aculeis et urticarum incendiis projecit: ibique diu volutatus, toto ex eis corpore vulneratus exiit, et per cutis vulnera eduxit a corpore vulnus mentis; quia voluptatem traxit in dolorem. Cumquecite ardebat. Vion longe autem monasterium fuit, cufunctus est, omnisque ex illo congregatio ad eumdem venerabilem Benedictum venit, et magnis precibus ut eis praeesse deberet, petiit. Qui di
Abbreviated transcription (Latin):
into ꝯsilio uenenũ
in quo ille pesti¬
fer potus hẽbatur re-¬
cũbenti pri ex more
edidit. et pas qd̾ lon¬
gius tenebatur eodẽ
lignomupit: sic q ꝯ¬
fractũ est. acsi ĩ ilid̾
pidẽ dedisset. Tñc. d¬

Expanded text:
ito consilio venenum in quo ille pestifer potus habebatur, recumbenti Patri, ex more edidit, et vas quod longius tenebatur, eodem signo rupit: sicque confractum est, ac si in illo pidem dedisset. In
Abbreviated transcription (Latin):
qr ĩ infurore suo ecci¬
deiũt uirũ: et ĩ uolũ¬
tate sua suffoderunt
murũ. Mxiledictus
furor eoꝵ qr ꝑtinax:
et indignatio eoꝵ qr
dura. Diuidami eos
in iacob: et disꝑgam

Expanded text:
 in furore suo occiderunt virum, et in voluntate sua suffoderunt murum. Maledictus furor eorum, quia pertinax; et indignatio eorum, quia dura; dividam eos in Jacob, et dispergam