comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uod dictum cum placuis¬
set omnib. uocauit nabu¬
godonosor rex olofernem princi¬
pem militie sue: et dixit ei. Egre¬
dere adu̾sus omne regnum oca¬
dentis: et contra eos precipue qͥ
contempserunt imꝑium meum.
Non parcat oculus tuus ulli reg¬
no: omuemq urbem munitam
subiugabis michi. Tunc olofernes
uorauit duces et magistratus uir¬
tutis assyriorum. et dinumerauit
uiros in expeditione sicirt p̃cepit
ei rex: centum uiginti milia peditũ
pugnatorum: et equites sagitari¬
os duodecim milia. Ouinemq ex¬
peditionem. suam fecit preire in
multitudine in numerabilium
camelorum. cum his que exerci
quoq armenta gregesq ouiũ.
quorum non erat numerus. Fru¬
mentum ex omni syria in transi¬
tu suo parari constituit. Aurũ
uero et argentumr de domo regis
assumpsit multum nimis. Et ꝓ¬
fectus est ipse et omnis exercitus
cum quadrigis et equitib et sa¬
gutariis: qui cooꝑuerunt faciẽ
terre sicut locuste. Quinta¬
uinq ꝑtransisset fines
assyriorum : uenit ad

Expanded text:
uod dictum cum placuisset omnibus, vocavit Nabuchodonosor rex Holofernem principem militiae suae, et dixit ei: Egredere adversus omne regnum Occidentis, et contra eos praecipue, qui contempserunt imperium meum. Non parcet oculus tuus ulli regno, omnemque urbem munitam subjugabis mihi. Tunc Holofernes vocavit duces, et magistratus virtutis Assyriorum: et dinumeravit viros in expeditionem, sicut praecepit ei rex, centum viginti millia peditum pugnatorum, et equitum sagittariorum duodecim millia. Omnemque expeditionem suam fecit praeire in multitudine innumerabilium camelorum, cum his qui  Al. qquoque armenta gregesque ovium, quorum non erat numerus. Frumentum ex omni Syria in transitu suo parari constituit. Aurum vero et argentum, de domo regis assumpsit multum nimis. Et profectus est ipse, et omnis exercitus, cum quadrigis, et equitibus, et sagittariis qui cooperuerunt faciem terrae, sicut locustae. Cumque pertransisset fines Assyriorum, venit ad
Abbreviated transcription (Latin):
dabitur uiro qui ꝑcusserit phili¬
steum hunc. et tulerit obpbrium
de isrl: Quis est enim hic philiste¬
us incircumcisus qui exprobrauit
acies dei uiuentis : Neferebat au¬
tem ei populus eumdem sermo¬
nem dicens. Hec dabuntur uiro
disset heliab frater eius maior
loquente eo cum aliis: iratus est
contra dauid et ait. Quare ueni¬
sti: Et quare dereliquisti paucu¬
las oues illas indeserto: Ego noui
suꝑbiam. tuam et nequitiam
cordis tui: quia ut uideres p̾lium
descendisti. Et dixit dauid. Quid
feci: Numquid non uerbum est:

Expanded text:
id fiet viro, qui percusserit Philisthaeum hunc, et tulerit opprobrium de Israel? quis est enim hic Philisthaeus incircumcisus, qui exprobravit acies Dei viventis? Referebat autem ei populus eumdem sermonem, dicens: Haec dabuntur h. hdisset Eliab frater ejus major, loquente eo cum aliis, iratus est contra David, et ait: Quare venisti, et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto? ego novi superbiam tuam, et nequitiam cordis tui, quia ut videres praelium, descendisti. Et dixit David: Quid feci? numquid non verbum est
Abbreviated transcription (Latin):
seruitutem redigo:ne forte
aliis predicans ipse reprob
efficiar. Eoce in afflictione cor¬
poris audiuimus crucem car¬
nis: audiamus nunc in com¬
passione proximi crucem mẽ¬
tis. Ait enim. Quis infirma¬
tur: et ego non infirmor: Qs
scandaliratur: et ego non u¬
ror: Perfectus quippe predi¬
catoꝵ ut exemplum daret ab¬
stinentie: crucem portabat in
corpore. Et quia in se trahebat
dampna infirmitatis aliene:
crucem portabat in corde. niͣi

Expanded text:
ervitutem redigo, ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar . Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis, audiamus nunc in compassione proximi crucem mentis. Ait enim: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror? Perfectus quippe praedicator, ut exemplum daret abstinentiae, crucem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, crucem portabat in corde.
Abbreviated transcription (Latin):
paruo xp̃o minimus. Nouerat
hoc. recolebat hoc et tenebat: qͥa
recipere quod ꝑdiderat cogita
ut dixi magnus iohannes.
di xp̃c: immo iam ab eis qui
eius magnitudinis gr̃a falle¬
bant᷑ credebatur xp̃c. Et illo er¬
roie morerentur: nisi ab illo con¬
fitente corrigerentur. Respondit
ergo putantib et ait. Non sũ
ego xp̃c. Tanquam diceret. Cer¬
te in honorem meum ita falli¬
mini:et certe michi hoc putan¬
do magnam additis laudem.
Sed debeo agnoscere: ut uobis
errantib ille possit ignoscere. Si
enim quod non erat fallaciter
putaretur: ab illo qui erat uera¬
citer amputaretur. Septima.

Expanded text:
parvo Christo minimus: noverat hoc, recolebat hoc, et tenebat; quia recipere quod ille perdiderat cogitabat. ut dixi, magnus Joannes, di Christus, imo jam ab eis qui ejus magnitudinis gratia fallebantur, credebatur Christus: et in illo errore morerentur, nisi ab illo confitente corrigerentur. Respondit ergo ita putantibus, et ait: Non sum ego Christus . Tanquam diceret: Certe in honorem meum ita fallimini; et certe mihi hoc putando magnam additis laudem: sed ego me debeo agnoscere, ut vobis errantibus ille possit ignoscere. Si enim quod non erat fallaciter putaretur, ab illo qui erat veraciter amputaretur. CAPUT III.
Abbreviated transcription (Latin):
hilippus iste est fra¬
ter herodis. de quo
supra diximus te¬
trarcha ituree et traconitidis
regionum: qui in honorem
tyberii cesaris. cesaream phi¬
lippi que nunc paneas dicit᷑
appellauit: et est in prouin¬
tia phenicis. imitatus hero¬
dem patrem. qui in honorem
augusti cesaris appellauit ce¬
saream. que prius turris stra¬
tonis uocabatur: et ex nomi¬
ne filie eius. libiaclem trans
iordanem extruxit. Iste locus
ui: et habet duos fontes. unũ
nomine ior. et alterum clan:
qui simul mixti. iordanis no¬
men efficiunt. Et interroga¬
bat discipulos suos dicens.
Quem dicunt homines esse fi¬
lium hominis: Non dixit qũe
me dicunt esse homines. sed

Expanded text:
hilippus iste est frater Herodis, de quo supra diximus, tetrarcha Ituraeae et Traconitidis regionis, qui in honorem Tiberii Caesaris Caesaream Philippi, quae nunc Paneas dicitur, appellavit; et est in provincia Phoenicis: imitatus Herodem patrem, qui in honorem Augusti Caesaris appellavit Caesaream, quae prius turris Stratonis vocabatur: et ex nomine filiae ejus Juliadem trans Jordanem exstruxit. Iste  Al. bani, et habet duos fontes, unum nomine Jor, et alterum Dan, qui simul mixti, Jordanis nomen efficiunt. Et interrogabat discipulos suos, dicens: Quem dicunt homines esse Filium hominis? Non dixit, quem me dicunt esse homines, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tionis particula prima: quod
sequitur atringamus..
ata est igitur beatissi¬
ma uirgo sicut legimꝰ
patre narareno. matre bethle¬
emita: quas urbes xp̃i natiui¬
tati uel conu̾satiomi destina.¬
tas esse proph̾e non tacuerant.
Descendit autem ab radice illiꝰ
fide preclari abrahe: cui suꝑne
promissa fuerat benedictio om¬
nium gentium in semine suo:
et abstyrpe dauid. quem d̾s
propter notam sibi probitatẽ
egregia laude sublimauit dicẽs.
inueni uirum scd̾m cor meum.
De regali nempe tribu et sacer¬
dotali duxit originem: que sũ¬
mum regem atq pontificem
erat paritura. Non tamen. hec
id circo dixerimus. quod dñs
qui peccatores uocare uenit.
dedignatus sit matrem. suam
pecratores habere cognatos: int̾
quos speciosa uelut inter spi¬
nas lilium appareret. Hec ita¬
q electa et insignis int̾ filias.
non fortuitu quidem aut solo
placito parentum ut pleriq.
sed diuina dispensatione no¬
men accepit: ita ut ipsa quoq
nocabuli sui figura. magnũ

Expanded text:
tionis particula prima, quod sequitur attingamus. Nata est igitur beatissima Virgo, sicut legimus, patre Nazareno, matre Bethlehemita, quas urbes Christi nativitati vel conversationi destinatas esse prophetae non tacuerant. Descendit autem ab radice illius fide praeclari Abrahae, cui superne promissa fuerat benedictio omnium gentium in semine suo, et ab stirpe David, quem Deus propter notam sibi probitatem egregia laude sublimavit, dicens: Inveni virum secundum cor meum . De regali nempe tribu simul et sacerdotali duxit originem, quae summum Regem atque Pontificem erat paritura. Non tamen haec idcirco dixerimus, quod Dominus qui peccatores vocare venit, dedignatus sit matrem suam peccatores habere cognatos, inter quos speciosa velut inter spinas lilium appareret. Haec itaque electa et insignis inter filias, non fortuitu quidem, aut solo placito parentum ut plerique, sed divina dispensatione nomen accepit, ita ut ipsa quoque vocabuli sui figura magnum
Abbreviated transcription (Latin):
ertantib de prioratu dis¬
cipulis pius magister eoᷤᷤ
non mite contentionis argu¬
it: sed formam quam sequant᷑
humilitatis modesta ratione
describit. In qua tamen forma
optinenda maiores et precesso¬
res. id est doctores eccłie. non
minima discretione opus ha¬
bent: ne uidelicet regum gen¬
tium instar dominari subie¬
ctis. seq ab eis gaudeant suꝑ¬
uacuis laudib attolli: sed ad
exemplum regis eterni. quasi
iuniores eis quib regendis
presunt efficiantur ac mi¬
nistri: quia nimirum necesse
est. ut sic bene agentib ꝑ hu¬
militatem sint socii. quatinꝰ

Expanded text:
ertantibus de prioratu discipulis, pius Magister eos non initae contentionis arguit, sed formam quam sequantur humilitatis modesta ratione describit. In qua tamen forma obtinenda majores et praecessores, id est doctores Ecclesiae, non minima discretione opus habent, ne, videlicet, regum gentium instar, dominari subjectis, seque ab eis gaudeant supervacuis laudibus attolli, sed, ad exemplum Regis aeterni, quasi juniores eis quibus regendis praesunt efficiantur ac ministri. Quia nimirum necesse est ut sic bene agentibus per humilitatem sint socii, quaten
Abbreviated transcription (Latin):
rinc memorata parisioꝵ
ciuitas ut sedes regia. et
conuentu gallorum. ac germa
norum et nobilitate pollebat:
quia erat salubris aere iocun

Expanded text:
nc memorata Parisiorum civitas, ut sedes regia, et conventu Gallorum ac Gernorum et nobilitate pollebat, quia esset salubris aere, iocun
Abbreviated transcription (Latin):
queritis: si in eternitatis tem¬
plo importune pro temꝑalib
oratis. Ecce alius in oratione
querit uxorem: alius petit uil¬
lam. alius postulat uestem. a¬
lius dari sibi deprecatur ali¬
mentum. Et quidem. cum hec
desunt: ab omnipotente deo
petenda sunt. Sed meminisse
continuo debemus: quod ex
manclato eiusdem nr̃i redemp¬
toris accepimus. Querite pri

Expanded text:
quaeritis, si in aeternitatis templo importune pro temporalibus oratis. Ecce alius in oratione quaerit uxorem, alius petit villam, alius postulat vestem, alius dari sibi deprecatur alimentum. Et quidem cum haec desunt, ab omnipotenti Deo petenda sunt. Sed meminisse continuo debemus quod ex mandato ejusdem nostri Redemptoris accepimus, Quaerite pri
Abbreviated transcription (Latin):
incestuoso cum copiis suis
alexandria uictriaes urbi a¬
quilas reportauit: et cum
tantum autem opibus
ut duplicia quam usq ad id fu¬
erant possessionum. aliarũq¬

Expanded text:
incestuosum cum copiis suis Alexandria, victrices aquilas reportasset Romtantum opibus m auxit, ut duplicia quam usque ad id fuerant possessionum aliarumq
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum audietis iuxta omnia
quecumq locutus fuerit uob̾
psum quoq legale sacer iiii.¬
docium tacitis cerimoniarũ
suarum. typis. quasi mutis lit¬
terarum. figuris.zacharias ei¬
dem gr̃e nascenti testimoniũ
ꝑhibet: quia nichil prorsus in
omnib sacerdotii ueteris obser¬
uationib. auctum uel dictum
esse credendum. est: quod non.
euangłi grãm si recte intelli¬
gatur expresserit. Quod autẽ
declarato post modum et con¬
firmato nomine ioħ̾is. aꝑtũ
est os ⁊acharie. et loquebatur

Expanded text:
ipsum audietis, juxta omnia ipsum audietis, juxta omnia quaecunque locutus fuerit vobis . Ipsum quoque legale sacerdotium tacitis caeremoniarum suarum typis, quasi mutis litterarum figuris, Zacharias eidem gratiae nascenti testimonium perhibet, quia nihil prorsus in omnibus sacerdotii veteris observationibus actum vel dictum esse credendum est, quod non Evangelii gratiam, si recte intelligatur, expresserit. Quod autem declarato postmodum et confirmato nomine Joannis apertum est os Zachariae, et loquebatur
Abbreviated transcription (Latin):
ui uero natum puerum
patris zacharie nomine
ma a gis quam ioh̾em uocan¬
clum esse decernebant: eos ꝓ¬
fecto figurant. qui domino
noua gr̃e munera declarante.
cuperent eum potius consue¬
ta sacerdotii ueteris dicta p̃¬
clicare. Unde bene zacharias
menor domini inter precatur.
quia uidelicet memoriam. an¬
tique obseruationis que utigi
a domino data est figurate de¬
ontendebant ergo de no¬
mine nati prophete hi
qui conuenerant: et ⁊achariã
hunc uocari satagebant. At
contra. mater uerbis et pater
scriptis. quia iohannes magis
appellandꝰ est astruebant: qͥa
fuere non nulli celestium sacra¬
mentorum minus periti. qui
in primorduis euangłii chorus¬
cantis. carnalia adhuc legalis
sacerdotii statuta simul obser¬
uanda esse decernerent. Quos
pro certo ipsa legis doctrina.
de suscipienda gr̃a xp̃i quasi
elysabech de nomine iohanniᷤ
uiua uoce confirmat. clicendo
ꝑ legislatorem: propħam uo¬
bis suscitabit dominus d̾s u̾r
de fr̃ib ur̃is tanquam me:¬

Expanded text:
ui vero natum puerum patris Zachariae nomine magis quam Joannem vocandum esse decernebant, eos profecto figurant qui, Domino nova gratiae munera declarante, cuperent eum potius consueta sacerdotii veteris edicta praedicare. Unde bene Zacharias Memor Domini interpretatur, quia videlicet memoriam antiquae observationis, quae utique a Domino data est, figurate deontendebant ergo de nomine nati prophetae hi qui convenerant, et Zachariam hunc vocari satagebant: at contra mater verbis, et pater scriptis, quia Joannes magis appellandus est, astruebant. Quia fuere nonnulli coelestium sacramentorum minus periti, qui in primordiis Evangelii coruscantis carnalia adhuc legalis sacerdotii statuta simul observanda esse decernerent, quos profecto ipsa legis doctrina de suscipienda gratia Christi, quasi Elizabeth de nomine Joannis viva voce confirmat dicendo per legislatorem: Prophetam vobis suscitabit Deus vester de fratribus vestris; tanquam me
Abbreviated transcription (Latin):
osui ad grãm: plantani
ut eatis uolendo. frudum
afferatis oꝑando. Eatis enim
uolendo dixi: quia uelle aliquid
facere. iam mente ire est. Qualẽ
uero fructum afferre debeant:
subditur. Et fructus uester ma¬
neat. Omne quod scd̃m presens
seculum laboramus. uix usq
ad mortem sufficit: mors namq
interuieniens fructum nr̃i labo¬
ris abscidit. Quod uero ꝓ et̾na
uita agitur etiam post mortem
seruatur: et tunc apparere inci¬
pit. cum laborum carnalium
fructus ceꝑit non uideri. Ibi er

Expanded text:
osui ad gratiam, plantavi ut eatis volendo, fructum afferatis operando. Eatis enim volendo dixi, quia velle aliquid facere, jam mente ire est. Qualem vero fructum afferre debeant subditur: Et fructus vester maneat. Omne quod secundum praesens saeculum laboramus vix usque ad mortem sufficit. Mors namque interveniens fructum nostri laboris abscidit. Quod vero pro aeterna vita agitur etiam 1563 post mortem servatur; et tunc apparere incipit, cum laborum carnalium fructus coeperit non videri. Ibi er
Abbreviated transcription (Latin):
illi memoratum pondus argen
uero temporis mortuo sal¬
manassar rege. cum regnaret
sennacherib filius eius pro eo.
et filios isrł exosos haberet in
conspectu suo: tobias ꝑgebat ꝑ
omnem cognationem suam. Et
consolabatur eos. iuidebatq
unicuiq prout poterat de fa¬
cultatib sius. Esurientes ale¬
bat. nudis uestimenta prebe
bat: et mortus atq occisis sepul¬
turam sollicitus exhibebat. De¬
niq cum reu̾sus esset rex senna¬
cherib. fugiens a iudea plagã
quam circa eum deus fecerãt
ꝓpter blasphemiam. suam. et i¬
ratus multos occideret ex filiis
isrł: tobias sepeliebat corpora
eorum. At ubi nuntiatum est
regi. iussit eum occidi: et tulit¬
I omnem substantiam eius. To¬
bias uero cum filio suo et cum
uxore fugiens nudus latuit:
quia multi diligebant eum.
.Post dies uero quadraginta qͥn¬
q: occiderunt regem filii ip̃ius
Et regressus est tobias in domũ

Expanded text:
illi memoratum pondus argenti vero temporis mortuo Salmanassar rege cum regnaret Sennacherim filius eius pro eo et filios Israhel exosos haberet in conspectu suo Tobias pergebat per omnem cognationem suam et consolabatur eos dividebatque unicuique prout poterat de facultatibus suis esurientes alebat nudis vebat, et mortuis atque occisis sepulturam sollicitus exhibebat. Denique cum reversus esset rex Sennacherib, fugiens a Judaea plagam, quam circa eum fecerat Deus propter blasphemiam suam, et iratus multos occideret ex filiis Israel, Tobias sepeliebat corpora eorum. At ubi nuntiatum est regi, jussit eum occidi, et tulit omnem substantiam ejus. Tobias vero cum filio suo et cum uxore fugiens, nudus latuit, quia multi diligebant eum. Post dies vero quadraginta quinque occiderunt regem filii ipsius, et reversus est Tobias in domu
Abbreviated transcription (Latin):
eati qui lugent: qm̃ xiͣ.
ipsi consolabuntur. Luctꝰ
hic non mortuorum ponitur
communi lege nature: sed pec¬
catis et iuitiis mortuorum. Sic
fleuit et samuhel. saulem: qͥa
penituerat d̃m quod unxisset
eum regem suꝑ isrl̾. Sic et
paulus apls flere ac lugere se
dicit eos: qui post fornicatio¬
nem et immundiciam non e¬
gerunt penitentiam. Exati qui
esuruint et sitiunt iusticiam
Non nobis sufficit uelle iustici¬
am. nisi eius iusticie patiani
famem: ut sub hoc exemplo nũ¬
quam nos satis iustos. sed semꝑ¬
esurire iusticie oꝑa intelligamꝰ.
solum. in elemosinis intelligi¬
tur: sed in omni peccato fr̃is. A
alter alterius onera portemus.
Bcati mundo corde: qm̃ ipsi dm̃
uidebunt. Quos non arguit con

Expanded text:
eati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur. Luctus hic non mortuorum ponitur communi lege naturae, sed peccatis et vitiis mortuorum. Sic flevit et Samuel Saulem, quia poenituerat Deum quod unxisset eum regem super Israel . Sic et Paulus apostolus, flere ac lugere se dicit eos, qui post fornicationem et immunditiam non egerunt poenitentiam . 24 Beati qui esuriunt, et sitiunt justitiamNon nobis sufficit velle justitiam, nisi justitiae patiamur famem, ut sub hoc exemplo nunquam nos satis justos, sed semper sitire justitiae opera intelligamus. solum in eleemosynis intelligitur; sed in omni peccato fratris, si alter alterius onera portemus . Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Quos non arguit con
Abbreviated transcription (Latin):
oxq ex intimis cordis me¬
edullis spem omnem qũa
habebat in seculo dereliquit:
iam non uxorem non filios car¬
nis. non diuitias. non honores
seculi querens. sed deo cum suis
seruire statuit: in illo et ex illo
pusillo grege esse stuclens qũe
dominus alloquitur dicens. no¬
li timere pusillus grex qm̃ cõ¬
placiit patri ur̃o dare uobis
regnum. uendice que possidetis
et ddate elemosinam. facite uo¬
bis sacculos non ueterascentes
thesaurum non deficientem
in celis et cetera: et illud quod
clicit item dominus idem iur
sc̃s facere cupiens. si uis esse

Expanded text:
oxque ex intimis cordis medullis spem omnem quam habebat in saeculo, dereliquit; jam non uxorem, non filios carnis, non divitias, non honores saeculi quaerens; sed Deo cum suis servire statuit, et in illo, et ex illo pusillo grege esse studens, quem Dominus alloquitur, dicens: Nolite timere, pusillus grex, quoniam complacuit Patri vestro dare vobis regnum. Vendite quae possidetis, et date eleemosynam: facite vobis sacculos non veterascentes, thesaurum non deficientem in coelis , et caetera. Et illud quod dicit iterum Dominus, idem vir sanctus facere cupiens: Si vis esse
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta hõc quod scriptum
est iustus prioz accusatoz est sui
uenit amicus eius et inuestiga¬
uit eum. uulgato se nomine ap¬
pellat. cum de theloneo uoca¬
tum narrat: sed et in catalogo
apłorum. cum additamento se
publicanum cognominat. tho¬
mas inquiens et matheus pub¬
licanus: quatinus maiorem ꝑ
hoc publicanis et pecratoribus
acdipiscende salutis confidenti¬
am prebeat. Quam docendi
formulam: paulus quoq secutꝰ
mundum peccatores saluos fa¬
cere: quorum primus ego sum

Expanded text:
uxta hoc quod scriptum est, justus prior accusator est sui, venit amicus ejus et investigavit eum, vulgato se nomine vocat, cum de telonio vocatum narrat. Sed et in decalogoapostolorum cum additamento se publicanum cognominat. Thomas, inquit, et Matthaeus publicanus, quatenus majorem per hoc publicanis et peccatoribus adipiscendae salutis confidentiam praebeat. Quam docendi formulam Paulus quoque secutus, mundum peccatores salvos facere, quorum primus ego
Abbreviated transcription (Latin):
ui ergo ad curandum
mutitur: dignum uide¬
licet fuit. ut dei medicina uo¬
caretur. Sed quia angłorum
nomina interpretando ꝑstrin¬
ximus: nunc suꝑest. ut ipsa of¬
ficiorum uocabula breniter exe¬
quamur. Uirtures et erum uo¬
cantur illi nimirum sp̃s: ꝑ quos
signa et miracula frequentius
fiunt. Potestates etiam uocant᷑.
hi qui hoc potentius ceteris in
suo ordine ꝑceꝑunt. ut eorum.
clitioni uirtutes aduerse sub¬
iecte sint: quorum potestate
refrenantur. ne corda hominũ
tantum temptare p̾ualeant.
quantum uolunt. Principat᷑
etiam uocantur: qui ipsis quo¬
q bonis angłorum spiritib
presunt. Qui subiectis aliis dũ
queq sunt agenda disponunt:
eis adexplenda diuina ministe¬
ria principantur. Dominatio¬
nes autem uocantur: qui etiã
potestates principatuum dis¬
similitudine alta transcendũt.
Nam principari est: inter re¬
liquos priorem existere. Dña¬
ri uero est: etiam subiectos qͦsq
possidere. Ea ergo angłorum ag¬
mina que mira potentia pre

Expanded text:
ui ergo ad curandum mittitur, dignum videlicet fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest ut ipsa officiorum vocabula breviter exsequamur. 10. Virtutes etenim vocantur illi nimirum spiritus, per quos signa et miracula frequentius fiunt. Potestates etiam vocantur hi qui hoc potentius caeteris in suo ordine perceperunt, ut eorum ditioni virtutes adversae subjectae sint, quorum potestate refrenantur, ne corda hominum tantum tentare praevaleant quantum volunt. Principatus etiam vocantur qui ipsis quoque bonis angelorum spiritibus praesunt, qui subjectis aliis dum quaeque sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur. Dominationes autem vocantur qui etiam potestates principatum dissimilitudine alta transcendunt. Nam principari est inter reliquos priorem existere, dominari vero est etiam subjectos quosque possidere. Ea ergo angelorum agmina, quae mira potentia pr
Abbreviated transcription (Latin):
n christo semel oblata est hostia
ad salutem sempiternã potens¬
Quid ergo nos dicimus: Nonne per
singulos dies offcrimus: sed ad recor¬
dationem mortis eius. et hostia una
non multe. Quomddo una nõ mł¬
te: Quia semel oblatus est christus
Doc autem sacrificium exemplũ est
Romde hoc i dem elt sacrificium¬
unum solum Alioquin dicet¬
qm in mlt̾is locis offertur: multi sũt
christi Nequaꝙͣ Sed unus est ubiq
christus. et hic plenus. Sicut cnum
non mltã corpora: ita et unũ sacrifi¬
cium Pontifex autem est ille qui
hostiam obtulit nos mundantem.
tunc oblata est cõsumi non potest
Quod nos facimus: in cõmemoratõe
tit eius quod factum est. Hoc enim

Expanded text:
n Christo semel oblata est hostia ad salutem sempiterna potenQuid ergo nos? Nonne per singulos dies offerimus? Offerimus utique, sed ad recordationem mortis ejus: et una est hostia, non multae. Quomodo una, et non multae? Quia semel oblatus est Christus. Hoc autem sacrproinde hoc idem est, sacrificiumunum solum. Alioquin quoniam multis in locis offertur, multi sunt Christi? Nequaquam, sed unus ubique est Christus; et hic plenus existens, etnon multa corpora: ita et unum sacrificium. Pontifex autem ille est, qui hostiam obtulit nos mundantem. tunc oblata consumi non potest. Quod nos facimus, in commemorationem fit ejus, quod factum est: Hoc enim
Abbreviated transcription (Latin):
oc ergo miraculum sicut
audiuimus quam mag¬
num sit: queramus etiam qm
ꝓfundum sit. Non. tantum ciꝰ
suꝑficie delectemur: sed etiam
altitudinem ꝑscrutemur. Ha¬
bet enim aliquid intus: hoc
quod miramur foris. Uidimꝰ
expectauimus magnũ quid¬
dam. preclarum. quiddam. et
omnino diuinum: quod fie¬
ri nisi a deo non possit. Lau
demus de facto factorem. Sed
quem admodum silitteras pul¬
chras alicubi inspiceremus. nõ
nobis sufficeret laudare scrip¬
toris articulum. qm̃ pariles
geremus. quid nobis ꝑ illas
indicauerit: ita factum hoc qui
tantum inspicit delectatur pul¬
chritudine facti. ut admiretur
artificem. Qui autem inteilli¬
git: quasi legit. Aliter enun
uidetur pictura: aliter uident᷑
littere. Picturam cum uideris.
hoc est totum. uidisse laudas¬
se: literas cam uideris. non
est hoc totum. qm̃ commone¬
ris et legere.

Expanded text:
oc ergo miraculum, sicut audivimus quam magnum sit, quaeramus etiam quam profundum sit: non tantum ejus superficie delectemur, sed etiam altitudinem perscrutemur. Habet enim aliquid intus, hoc quod miramur foris. Vidimus, spectavimus magnum quiddam, praeclarum quiddam, et omnino divinum, quod fieri nisi a Deo nodavimus de facto factorem. Sed quemadmodum si litteras pulchras alicubi inspiceremus, non nobis sufficeret laudare scriptoris articulum, quomodo eas geremus quid nobis per illas indicaverit: ita factum hoc qui tantum aspicit, delectatur pulchritudine facti, ut admiretur artificem. Qui autem intelligit, quasi legit. Aliter enim videtur pictura, aliter videntur litterae. Picturam cum videris, hoc est, totum vidisse, laudasse; litteras cum videris, non est hoc totum, quoniam commoneris et legere.
Abbreviated transcription (Latin):
lias autem quomodo
impleuisse creditur. qͦd
in lege precepit: Honora inqͥt¬
patrem tuum et matrem tuã.
porro quod patrem honoraue¬
rit. ipse sibi testis est: cum ad
iudeos ait. Ego głam meam
non quero. est qui querat et iu¬
clicet: sed honorifico patrem
meum. et uos inhonorastis
me. De matre uero euangeli¬
sta cum redirent ueniens ait
narareth: erat subditus illis.
Sed alia est natura qua deus
pater scd̾m se a filio honorat᷑.
alia qua ⁊dem filius parentib
subditur: in utraq tamen unꝰ
idemq xp̃c recte creditur. eo qͥd
uerbum caro factum est et ha¬
bitauit in nobis. unus emma¬
nuhel quod est nobiscum ds.

Expanded text:
lias autem quomodo implevisse creditur quod in lege ipse praecepit: Honora patrem tuum et matrem tuam ? Porro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura, qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus subditur. In utraque tamen unus idemque Christus recte creditur: eo quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis, unus Emmanuel, quod est, nobiscum D
Abbreviated transcription (Latin):
ut suis potissimum temptato¬
res sermonib confutentur. O¬
stendite michi inquit denariũ.
Hoc est genus nummi: quod
pro decem nummis imputa¬
batur. et habebat ymaginem
cesaris.Qui uero putant int̾¬
rogationem saluatoris ignorã¬
tiam esse et non dispensatio¬
nem: discant ex presenti loco.
quod utiq potuerit scire ih̾c.
cuius imago esset in nummo.
Sed interrogat: ut ad sermonẽ
eorum compecenter respondeat.
Respondentes dixerunt. Cesa¬
ris. Et ait illis. Reddite ergo
que cesaris sunt cesari: et que¬

Expanded text:
ut suis potissimum tentatout suis potissimum tentatores sermonibus confutentur. Ostendite mihi, inquit, denarium. Hoc est genus nummi quod pro decem nummis imputabatur, et habebat imaginem Caesaris. Qui autem putant interrogationem Salvatoris ignorantiam esse, et non dispensationem, discant ex praesenti loco quod utique potuerit scire Jesus, cujus imago esset in nummo. Sed interrogat, ut ad sermonem eorum competenter respondeat. Respondentes dixerunt: Caesaris. Et ait illis: Reddite ergo quae Caesaris sunt Caesari, et q
Abbreviated transcription (Latin):
hariseis uero qui sibi ap¬
plaulebant de iusticia
e contrario nitentib: non debe¬
⁊ populum dei qui decimas
solueret et primitiua claret. et
cetera que in lege scripta sunt.
humanis legibus subiacere. Cu¬
ius seditionis adeo fomes in.¬
triant. gentem. et regnum. no¬
ligione templum. immo ipsã
lucem ꝑdere quam tributa. red¬
dere maluerint. Et in terroga¬
uerunt eum dicentes. Magister.
scimus quia recte dicis et doces.
et non accipis ꝑsonam: sed in
ueritate uiam dei doces. Licet
nobis tributum dare cesari. an
landa et fraudulenta int̾¬
rogatio illuc prouocat
respondentem. ut magis deum
quam cesarem timeat. et dicat
non debere tributa solui: ut sta¬
tim audientes ministri presi¬
dis. qui iuxta alios euangłistas
affuisse legũt᷑. seditionis actorẽ¬
contra romanos principes te¬
neant.Considerans autem do¬
lum illorum: dixit ad eos. Qd
me temptatis Ostendite michi
denarium.Cuius habet yma¬
ginem. et suꝑscriptionem: Sa¬
pientia semꝑ sapienter agit:

Expanded text:
harisaeis vero qui sibi applaudebant in justitia, e contrario nitentibus, non debere populum Dei qui decimas solveret, et primitias daret, et caetera quae in lege scripta sunt, humanis legibus subjacere. Cujus seditionis adeo fomes invtriam gentem, et regnum, auligionlucem perdere, quam tributa pendere maluerint. Et interrogaverunt illum, dicentes: Magister, scimus quia recte dicis, et doces; et non accipis personam, sed in veritate viam Dei doces. Licet nobis tributum dare Caesari, an landa et fraudulenta interrogatio illuc provocat respondentem, ut magis Deum quam Caesarem timeat, et dicat non debere tributa solvi, ut statim audientes ministri praesidis qui juxta alios evangelistas adfuisse leguntur, seditionis contra Romanos principem teneant. Considerans autem dolum illorum, dixit ad eos: Quid me tentatis? ostendite mihi denarium, cujus habet imaginem et inscriptionem. Sapientia semper sapienter agit,
Abbreviated transcription (Latin):
passus est relinquens nobis
exemplum. ut sequamur uesti¬
gia eius. Quod utiq si facimꝰ.
ipso adiuuante facimus qui
dixit. Sinc me nichil potestis
facere. Deniq quib iam dixe¬
rat. si odit uos mundus. sci¬
tote quia me priorem. uobis
odio habuit: et nunc in eo qd̃
audistis cum legeretur eugłm.
mementote inquit sermonis
mei quem ego dixi uobis: non
est seruus maior domino suo.

Expanded text:
passus est, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Quod utique si facimus, ipso adjuvante facimus, qui dixit, Sine me nihil potestis facere. Denique quibus jam dixerat, Si odit vos mundus, scitote quia me priorem vobis odio habuit: et nunc in eo quod audistis, cum legeretur Evangelium, Mementote, inquit, sermonis mei quem ego dixi vobis, Non est servus major domino suo
Abbreviated transcription (Latin):
multa disputationis eiꝰ
hortamenta subiunctum est.
Audiebant autem hec omnia.
pharisei qui erant auari: et
deridebant illum. Ydropicus
quippe quo amplius biberit:
amplius sitit. Et omnis aua¬
rus sitim multiplicat: qui cũ
ea que appetit adeptus fuerit.
ad appetenda amplius anhe¬
sabbati:Sic obseruatores sui
phariseos conuincit: ut eosdẽ
etiam auaritie condempnet.
Si uos inquit in sabbato a¬
sinum aut bouem. aut aliud
quodlibet animal in puteum

Expanded text:
multa disputationis ejus hortamenta, subjunctum est: Audiebant autem omnia haec Pharisaei qui erant avari, et deridebant illum. Hydropicus quippe, quo amplius biberit, amplius sitit. Et omnis avarus sitim multiplicat, qui cum ea quae appetit adeptus fuerit, ad appetenda alia amplius anheabbati? Sic observatores sui Pharisaeos convincit, ut eosdem etiam avaritiae condemnet. Si vos, inquit, in Sabbato asinum aut bovem, aut aliquid quodlibet animal in puteum
Abbreviated transcription (Latin):
ste igitur dispensator accusatꝰ
est ad dñm suum: quod dissipa¬
ret substantiam eius.Quo uo¬
cato. dixit. Quid hoc audio de
ipso. Quid faciam quia dominꝰ
meus aufert a me dispensatio
nem: fõdere non ualeo: men¬
dicare erubesco. Scio quid faci¬
am: ut quando sublata michi
fuerit dispensatio: suscipiant
me in domos suas. Uocauitq sin¬
gulos debitorum domini sui: et
dixit primo. Quantum debes do¬
mino meo: Qui dixit ei. Centũ
chados olei. Ait illi. Accipe cau¬
tionem tuam: et sedens cito scri¬
be quinquaginta. Deinde alii
locutus est. Tu autem. quantũ
debes: At ille respondit. Centum
choros tritici. Dicit ei. Tolle cau¬
tionem tuam: et scribe octogin¬
ta. Et laudauit dñs uillicum
siue dispensatorem iniquitatis.
quod puidenter fecerit: quia fi¬
lii huius seculi. prudentiores
sunt filiis lucis in generatione

Expanded text:
ste igitur dispensator accusatus est ad dominum suum, quod dissipasset substantiam eius. quo uocato dixit: quid hoc audio de in semet ipso: quid faciam, quia dominus meus aufert a me dispennem? Fodere non valeo, mendicare 865 erubesco. Scio quid faciam, ut quando sublata mihi fuerit dispensatio, suscipiant me in domos suas. Vocavit itaque singulos debitores domini sui, et dixit primo: Quantum debes Domino meo? Qui dixit ei: Centum batos olei. Ait illi: Tolle cautionem tuam, et sedens cito, scribe quinquaginta. Deinde ad alium locutus est: Tu autem quantum debes? At ille respondit: Centum coros tritici. Dixitque ei: Tolle cautionem tuam, et scribe octoginta. Et laudavit Dominus villicum, sive dispensatorem iniquitatis, quod prudenter fecerit: quia filii saeculi hujus prudentiores sunt filiis lucis in generatione
Abbreviated transcription (Latin):
ed his malis preue¬
nientibus: quia non
statim finis sequatur ad¬
iungit. Surget gens con¬
tra gentem. et regnum
aduersus regnum: et terre
motus magni erunt per
loca. et pestilentie et fa¬
mes. terroresq de celo.
et signa magna erunt:¬
uel sicut in quibusdam codi¬
cibus inuenitur: terroresq
de celo et tempestates. atq
post subditar. et signa mag¬
na crunt. Ultima. tribulatiõ
multis tribulationib p̾uenit᷑.
et ꝑ crebra mala que p̾uemunt.
indicantur mala ꝑpetua. que
subsequunt᷑. Et ideo post bella
et seditiones non statim fisus:
quia multa debent mala pre¬
currere. ut malum ualeant
sine fine nuntiare.xiͣ.

Expanded text:
ed his malis praevenientibus, quia non statim finis sequatur, adjungit: Surget gens contra gentem, et regnum adversus regnum; et terrae motus magni erunt per loca, et pestilentiae et fames, terroresque de coelo; et signa magna eruntVel sicut in quibusdam Codicibus invenitur, Terroresque de coelo et tempestates. Atque post subditur: Et signa magna erunt. Ultima tribulatio multis tribulationibus praevenitur, et per crebra mala quae praeveniunt indicantur mala perpetua quae subsequentur. Et ideo post bella et seditiones non statim finis, quia multa debent mala praecurrere, ut malum valeant sine fine nuntiare.
Abbreviated transcription (Latin):
uersum te: ut durior reconci¬
liationis tibi imponatur ne¬
cessitas. Quam diu ergo illum
placare non possumus: nescio
an consequent̾ munera nr̃a of

Expanded text:
ersum te, ut durior reconciliationis tibi imponatur necessitas. Quandiu ergo illum placare non possumus, nescio an consequenter munera nostra of
Abbreviated transcription (Latin):
auore autem om̃s unͣi
exterriti. iam in hoc stã¬
tes ut terra. uasculum qued de¬
texerant operirent: apparuit
eis ueneranda canitie senex.
instar niuis candorem effe.¬
rens. clicens se esse abbatem.
Et ait eis. Usq quo turbami¬
ni et tardatis: Non uidetis
domnum martinum. stantẽ
uos iuuare paratum: si manꝰ
apponitis: Tunc iactans pal¬
lium quo utebatur posuit ma¬
num ad sarcofagum cum re¬
liquis sacerdotib: crucib pa-¬
ratis et cereis. Impositaq an¬
tiphona: dederunt cuncti uo
ces psallentium in excelso.
Tamen ad senis conatum ꝓ¬
tinus sarcophagum in sũma
leuitate commotum: in loco
ubi nunc adoratur domino an

Expanded text:
avore autem omnes exterriti, jam in hoc stantes, ut terra vasculum quod detexerant operirent, apparuit eis veneranda canitie senex, ad instar nivis candorem efferens, dicens se esse abbatem, et ait eis: Usquequo conturbamini, et tardatis? Non videtis domnum Martinum stantem vos juvare paratum, si manus apponitis? Tunc jactans pallium, quo utebatur, posuit manum ad sarcophagum cum reliquis sacerdotibus, crucibus paratis, ac cereis, impositaque antiphona, dederunt cuncti 1009 voces psallentium in excelso. Tum ad senis conatum protinus sarcophagum cum summa levitate commotum, in loco, ubi nunc adoratur, Domino an
Abbreviated transcription (Latin):
t si quis forte contendat
hanc eandem esse lectio¬
nem: ego melius puto salua
fide alieno intellectui cedere.
quam contentionib deseruire.
q̃m et intelligi congrue for¬
sitan potest. quia de proiecto
eo qui cum nuptiali ueste ñ
uenerat quod lucas tacuit. ma¬
theus dixit. Quod uero ꝑ illum
cena. ꝑ hunc autem prancdium
dicitur. nequaquam uel hoc
nr̃e intelligentie obsistit: qͥa
cum hora nona apud antiquos
coticdie prandium fieret. ipsũ
quoq prandium. cena uoca¬
batur. Sepe autem iam. dixisse¬
me memini: quod plerumq in
sc̃o euangłio. regnum celorum
presens eccłia nominatur. Con¬
gregatio quippe iustorum: reg¬
num celorum dicitur. Quia
enim ꝑ proph̾am dominus di¬
cit. celum nuchi sedes est. et
salomon ait. anima iusti sedeᷤ
est sapientie. paulus etiam
dicit xp̃m dei uirtutem et dĩ
sapientiam: liquido colligere
debemus. quia si deus sapien¬
tia. anima autem iusti secles

Expanded text:
t si quis forte contendat hanc eamdem esse lectionem, ego melius puto, salva fide, alieno intellectui cedere, quam contentionibus deservire, quoniam et intelligi congrue forsitan potest quia de projecto eo qui cum nuptiali veste non venerat quod Lucas tacuit Matthaeus dixit. Quod vero per illum coena, per hunc autem prandium dicitur, nequaquam vel hoc nostrae intelligentiae obsistit, quia cum ad horam nonam apud antiquos quotidie prandium fieret, ipsum quoque prandium coena vocabatur. 2. Saepe autem jam me dixisse memini quod plerumque in sancto Evangelio regnum coelorum praesens Ecclesia nominatur. Congregatio quippe justorum regnum coelorum dicitur. Quia enim per prophetam Dominus dicit: Coelum mihi sedes est ; 1635 et Salomon ait: Anima justi sedes est sapientiae ; Paulus etiam dicit: Christum Dei virtutem et Dei sapientiam ; liquido colligere debemus quia si Deus sapientia, anima autem justi sedes
Abbreviated transcription (Latin):
accedere. quando nos facundie
sue multa cognoscitur uberta¬
te satiasse. Pluruis libris co¬
piosis epłis fecit beatos: quib
scribere comino prestante cdig¬
natus est. Inter cetera profecto
studiorum suorum opuscula. a
beato petro sumens exordium
usq in semetipsum. de uiris il¬
lustrib scripsit: imitatus tͣnͣ¬
quillum. grecumq apolloni¬
um. ubi de se refert. Post cata¬
logum plurimortum: me quoq
in calce. uoluminis iquasi. abor¬
tiuum et minimum om̃ium
xp̃i anorum posui: quo michi
necesse fuit usq ad quartũ
decimum annum theodosii
principis. que scripserim. bre¬
uiter annotare. sungłm. ho¬

Expanded text:
accedere: quoniam nos facundiae suae multa cognoscitur ubertate satiasse plurimis libris, copiosis Epistolis fecit esse beatos, quibus scribere, Domino praestante dignatus est. Inter caetera profecto studiorum suorum opuscula, a beato Petro sumens exordium, usque ad semetipsum de Viris illustribus scripsit: imitatus Tranquillum, Graecumque Apollinium: ubi de se ita refert: Post catalogum plurimorum, me quoque in calce voluminis quasi abortivum et minimum omnium Christianorum posui: quo mihi necesse fuit usque ad quartum decimum annum Theodosii principis, quae scripserim, breviter annotare. Innum
Abbreviated transcription (Latin):
ossidebat ergo diabolus
genus humanum. et reos
suppliciorum tenebat cyrogia.¬
pho peccatorum. dominabatur
in corlibus infidelium. ad cre¬
aturam colendam. deserto crea¬
tore deceptos captiuosq possi
morte eius et resurrectione eiꝰ¬
firmata. est. ꝑ eius sanguinem
qui in remissione fusus est pec¬
catorum: milia credentium a
dominatũ diaboli liberantur.
xp̃i corꝑi copulantur. et sub tan¬
to capite uno eius sp̃u fidelia
Iinrembra uegetantur. Hoc uo¬
cabat. iudicium: hanc discre
tionem hanc a suis redemptis
attende quid dicat. Quasi que¬
reremus quid esset quod ait nẽ
iudicium est mundi: secutua
exposutt. Ait enim. Nunc prin¬
ceps huius mundi eicietur fo
le dixerit esse iudicium:
non ergo illud quod in fine uen
turum est. ubi uiui et mortui
iudicandi sunt. aliis ad dexte¬
ram aliis ad sinistiam separa¬
tis: sed iudicium quo princeps¬
huius mundi eicietur foras.
Quomodo ergo intus erat: et

Expanded text:
ossidebat ergo diabolus genus humanum, et reos suppliciorum tenebat chirographo peccatorum, dominabatur in cordibus infidelium ad creaturam colendam, deserto Creatore, deceptos captivosque trahemorte ejus et resurrectione firmata est, per ejus sanguinem, qui in remissione fusus est peccatorum, millia credentium a dominatu diaboli liberantur, Christi corpore copulantur, et sub tanto capite uno ejus spiritu fidelia membra ejus vegetabantur. Hoc vocabat judicium, hanc discrtionem, hanc a suis redemptis attende, quid dicat, quasi quaereremus quid esset quod ait: Nunc judicium est mundi, secutus exposuit, ait enim: Nunc princeps hujus mundi ejicietur foras. le dixerit esse judicium. Non ergo illud quod in fine veturum est, ubi vivi et mortui judicandi sunt, aliis ad dexteram, aliis ad sinistram separatis; sed judicium quo princepshujus mundi ejicietur foras. Quomodo ergo intus erat, et
Abbreviated transcription (Latin):
Nec castitas ergo magna est
sine bono opere: nec opus bo¬
num est aliquid sine cascita¬
te. Sed et si utrumq agitur:

Expanded text:
Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquod sine castitate. 2. Sed et si utrumque agitur
Abbreviated transcription (Latin):
Qui primum in corde suo:¬
et deinde inter fres clissidentes
pacem faciunt. Quid enim. pro¬
dest alios ꝑte pacari: cum in
tuo animo sint bella uitiorume
Beati qui ꝑsequutionem pati¬
untur propter iusticiam. Sig¬
nanter addidit propter iusti¬
ciam. Multi enim ꝑsequutio¬
nem propter sua peccata pa¬
tiuntur: et non sunt iusti. Si¬
mulq considera: quod octaua
uere circumcisionis beatitudo
martyrio terminatur. Beati
estis cum maledixerint uobis.¬
et ꝑsecuti uos suerint: et dixe¬
rint omne malum adu̾sum
uos mentientes. Illud male¬
dictum contempnendum est
et bratitudiuem creat: quod
falso maleclicentis ore profeit᷑.
unde et specialiter definiuit.
que fix beata maledictio: om¬
ne dicens maledictum aduer¬
sum uos mentientes propt̾ me.
Ubi gͦ xp̃c in causa est: ibi optan¬
da maleclictio. Gaudete et ex¬
possit implere: ut laceretur
obprobriis fama nr̃a. et nos
exultemus in domino. Hoc qͥ
uanam sectatur głam: imple¬
re non potest. Gaudere igitur

Expanded text:
Qui primum in corde suo, deinde et inter fratres dissidentes pacem faciunt. Quid enim prodest alios per te pacari, cum in tuo animo sint bella vitiorum? Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam, nanter addidit propter justitiam, multi enim persecutionem propter sua peccata patiuntur, et non sunt justi. Simulque considera, quod octava verae circumcisionis beatitudo martyrio terminatur. Beati estis cum maledixerint vobiset persecuti vos fuerint homines, et dixerint omne malum adversus vos, mentientes. Illud maledictum contemnendum est, et beatitudinem creat, quod falso maledicentis ore profertur. Unde et specialiter definitur quae est beata maledictio, omne dicens maledictum adversum vos, mentientes, propter me. Ubi enim Christus in causa est, ibi optanda malepossit implere, ut laceretur opprobriis, fama nostra, et nos exsultemus in Domino, hoc qui vanam sectatur gloriam implere non potest. Gaudere igitur
Abbreviated transcription (Latin):
pe et hominum natu¬
ram: ad cognoscendũ
se dominus condidit: quam dũ
consistere ad eternitatem uolu.¬
it. eam proculdubio ad sui si¬
militudinem creauit. Decem
uero dragmas habuit mulier.:
quia nouem sunt ordines an¬
głorum. Sed ut complerecur
electorum numerus: homo de¬
cimus est creatus. Qui a condi¬
tore suo nec post culpam ꝑiit:
quia hunc eterna sapientia ꝑ
carnem miraculis choruscans.
ex lumine teste reꝑauit. iͭ.

Expanded text:
pe et hominum naturam ad cognoscendum se Dominus condidit, quam dum consistere ad aeternitatem voluit, eam procul dubio ad suam similitudinem creavit. Decem vero drachmas habuit mulier, quia novem sunt ordines angelorum. Sed ut compleretur electorum numerus, homo decimus est creatus, qui a conditore suo nec post culpam periit, quia hunc aeterna sapientia per carnem miraculis coruscans ex lumine testae reparavit. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
da flumine fecunda. terris. ar¬
uorib nemorosa et uineis uber¬
rima. constipata populis refer¬
ta commerciis. ac uariis com¬
meatib. unda fluminis circũ¬
fluente. Que siquidem inter
multimoda commoditatum

Expanded text:
da flumine, fecunda terris, arboribus nemorosa, et vineis uberrima, constipata populis, referta commerciis ac variis commeatibus, unda fluminis circumfluente. Quae siquidem inter multimoda commoditatum
Abbreviated transcription (Latin):
ctionis fletib. sui plaᷤ¬
matoris cepit rigare pedes.
capillisq sue deuotionis tergete.
et inclesmenter osculis uere hu¬
militatis confouere: ac mundis¬
simo sue dilectionis ungento ꝑ¬
ungere. Que cum in tali. deuo¬
tionis famulatu non esset re¬
pucdiata. sed potins miscłiter
suscepta. ausu familiaritatis
confisa. etiam suꝑ sc̃issimum do¬
mini caput preciosissimi liquo¬
ris effudit odorem: in tantum.
ut tota. domus ex odoris fraglan¬
tia. more aromatum redoleret:
nichil. ore depromens. sed ꝑ exte¬
rioris obsequii beneficia. sue cõ¬
punctionis flammam ac dile¬
O domine ih̾u clementissime. tu¬
qui omnia scis et cordium in¬
spector es uerus. qui non uis
mortem peccatoris sed magis ut
conu̾ratur et uiuat: tu ipse in¬
telligis quid mei deposcant sin¬
gultus. quid lacrime ab imo
erute flagitent. quid meus a¬
marus exoret gemitus. Pecca¬
trix sum. immunda. sum: om¬
nium nefandorum. criminũ
labe polluta. Sed quia meam
ab annis priorib contaminaui

Expanded text:
ctionis fletibus, sui plasmatoris pedes coepit rigare, capillisque suae devotionis tergere, ac indesinenter osculis verae humilitatis confovere, ac mundissimo suae dilectionis unguento perungere. Quae cum in tali devotionis famulatu non esset repudiata, sed potius misericorditer suscepta, ausu familiaritatis confisa, etiam super sanctissimum Domini caput, pretiosissimi liquoris effudit odorem. In tantum ut tota domus ex odoris fragrantia more aromatum redoleret, nihil scilicet ore depromens, sed per exterioris obsequii beneficia, suae compunctionis flammam ac dileO Domine Jesu clementissime, qui omnia scis et cordium inspector es verus, qui non vis mortem peccatorum, sed magis ut convertantur et vivant, tu ipse intelligis quid mei deposcant singultus, quid lacrymae ab imo erutae flagitent, quid meus amarus exoret gemitus. Peccatrix sum et immunda, et omnium nefandorum criminum labe polluta. Sed quia meam ab annis prioribus contaminavi
Abbreviated transcription (Latin):
ma uero ait nunc iudi¬
cium est mundi. et ex¬
ponens quid dixerit. nunc in¬
quid princeps huius mundi
eicietur foras: hoc intelligen¬
clum est quod nunc fit: non
quod tanto post futurum est
in nouissimo die. Preuidebat
ergo dominus quod sciebat:
post passionem et gli̾ficationẽ
suam ꝑ uniuersum mundũ
multos populos credituros.
in quorum cordib diabolus
intus erat: cui quando ex fide
renuntiant. eicitur foras. S¬
ddicit aliquis. Numquid de cor¬
dib patriarcharum. et pro¬
pħarum. uetertimq iustorum
non eiectus est foras: Fiectus
est piane. Quomodo eigo di¬
ctum est. nunc eicietur foras:
Quomodo putamus. nisi quia
quod tunc in hominib pau¬
cissumis factum est. nunc in
multis magnisq populis iam¬
mox futurum esse predictum:
sicut illud quod ddictum est. sp̃s
autem nondum erat datus.
quia iħ̾c nondum fuerat glori¬
questionem: et similem solunio¬
nem. Non enim sine sp̃u sc̃o:
futura p̾nuntiauerunt pro

Expanded text:
a vero ait, Nunc judicium est mundi; et exponens quid dixerit, Nunc, inquit, princeps hujus mundi ejicietur foras: hoc intelligendum est quod nunc fit, non quod tanto post futurum est in novissimo die. Praedergo Dominus quod sciebat, post passionem et glorificationem suam per universum mundum multos populos credituros, in quorum cordibus diabolus intus erat; cui quando ex fide renuntiant, ejicietur foras. Sed dicit aliquis: Nunquid de cordibus patriarcharum et prophetarum, veterumque justorum non est ejectus foras? Ejectus est plane. Quomodo ergo dictum est, Nunc ejicietur foras? Quomodo putamus, nisi quia tunc quod in hominibus paucissimis factum est, nunc in multis magnisque populis jam futurum esse praedictum est? Sicut illud quod dictum est: Spiritus autem nondum erat datus, quia Jesus nondum erat gloriquaestionem et similem solutionem. Non enim sine Spiritu sancto futura praenuntiaverunt pro