comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sequuror occidit, quam uestra scientia, quos in sua perturbatione con¬¬
suluit. Uos noluistis regnum cius recipere: cuius oppidam potuistis osten¬¬
dere.Illi potucrunt pro eo mori: quet nonduit poterant confiteri. Itaque
Christus: ne ullum ci tompus esset absque miraculo:ante ysum lingua potc¬
statem uerbi tacitus excrebat: & quasi iam diceret, Sinite paruulos uenire
ad me.talium ost enim regnum caelorum:noua gloria coronabat infantes.
& de initiis suis paruulorum primordia consecrabat:ut discerctur: neminc̃
hominum diuini non capacem esse sacramenti:quando etiam illa aetas glo¬
rie esset apta martyrii.¶Agnoscamus ergo dilectissimi in Magis adorato¬¬
ribus Christi:.uocationis nostra fideiq primitias:& exultantib:animis be'¬
atae spei initia celebromus. Exinde enim in aternam haereditatẽ cocpimus
introirc.Exinde nobis Christum loquentia scripturarum arcana patuerũt,

Expanded text:
secutor occidit , quam vestra scientia, quam in sua perturbatione consecutor occidit , quam vestra scientia, quam in sua perturbatione consuluit. Vos noluistis regnum ejus recipere, cujus oppidum potuistis ostendere. Illi potuerunt pro eo mori, quem nondum poterant confiteri. Ita Christus, ne ullum ei tempus esset absque miraculo, ante usum linguae potestatem Verbi tacitus exerebat; et quasi jam diceret: Sinite parvulos venire ad me, talium est enim regnum coelorum : nova gloria coronabat infantes, et de initiis suis parvulorum primordia consecrabat: 117 ut disceretur neminem hominum divini incapacem esse sacramenti, quando etiam illa aetas gloriae esset apta martyrii. CAP. IV. Agnoscamus ergo, dilectissimi, in magis adoratoribus Christi, vocationis nostrae fideique primitias, et exsultantibus animis beatae spei initia celebremus. Exinde enim in aeternam haereditatem coepimus introire; exinde nobis Christum loquentia Scripturarum arcana patuerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
riter dicitis quod logistis: In Bethileem luda.Sic enim scriptum est per pro¬
phetam: Et tu Bethlecm terra luda, non es minima in principibus luda.
Ex tc cnim cxict princeps.qui regat populum meum Isracl. Hunc principc̃¬
natum: & pastoribus angeli: & vobis annunciauere pastores. Hunc princi¬
pem natum longinquae Orientalium gentium nationes in insolito noui si¬
deris lplendore didicerunt.Et ne de loco aediti tegis ambigerent.uestra cru¬
ditio prodidit. quod stella non docuit.Cur robis uiam:quam aliis aperitis
obstruitis: Cur in uestra infidelitate residet dubium. quod ex uestra sit res¬¬
ponsione manifestum: Locum natiuitatis de scripturarum testimonio de¬¬
monstratis: praesentiam temporis de caeli & terra attestatione cognoscitis:
& tamen ubi ad persequendum animus Herodis oxarsit.ibi ad non creden:¬
dum uester sensus obduruit.Felicior ergo ignorantia infantium: quos per¬

Expanded text:
riter dicitis quod legistis: In Bethleem Judae . Sic enim scriptum est per proriter dicitis quod legistis: In Bethleem Judae . Sic enim scriptum est per pro: et tu, Bethleem Iuda, non es minima inter principes Iuda; ex te enim exiet princeps qui regat populum meum lsranatum, et pastoribus angeli , et vobis nuntiavere pastores . Hunc principem natum longinquae Orientalium gentium nationes insolito novi sideris splendore didicerunt. Et ne de loco editi regis ambigerent, vestra eruditio prodidit quod stella non docuit. Cur vobis viam quam aliis aperitis obstruitis? Cur in vestra infidelitate residet dubium quod ex vestra fit responsione manifestum? Locum nativitatis de Scripturarum testimonio demonstratis, praesentiam temporis de coeli et terrae attestatione cognoscitis; et tamen ubi ad persequendum animus Herodis exarsit, ibi ad non credendum vester sensus obduruit. Felicior ergo ignorantia infantium quos per
Abbreviated transcription (Latin):
rodo quarẽte:ubi Christus secundum scripturarum testimonium nascero¬¬
tur:hoc responderũt de prophetico eloquis: quod indicabat stella de coc¬¬
lo:quauriq: poterat Magos Hicrosolymis pratermissis usq: ad cunabula
pucri: sicut postmodum fecit: sua significatione perducerc nisi ad confu'¬
tandã iudaorũ duritia pertinuisset:ot non solum ductu syderis: sed criam̃
ipsorum professionc innotescerct natiuitas saluatoris. Iam ergo ad crudi:¬
tionẽ gentiũ propheticus sertoo trãsibat:& pranunciatũ oraculis antiquis
Chiristũ alicnigonarum corda discebãt, cum ludaorum infidelitas uerita¬
rcta or proferret:& mendacium corde retineret. Nolucrunt cnim agno¬¬
scere oculis quem de sacrie iudicabant libris. ut quem non adorabant in¬
infantiae infirmitatc humilcm: postca crucifigerent in uirtutum sublimi.
indocta doctrina: Intcrrogati ubi Christus nasceretur.ycraciter & memo¬¬

Expanded text:
rode quaerente, ubi Christus secundum Scripturarum testimonium nascererode quaerente, ubi Christus secundum Scripturarum testimonium nasceretur , hoc responderunt de prophetico eloquio, 116 quod indicabat stella de coelo. Quae utique poterat magos Jerosolymis praetermissis usque ad cunabula pueri, sicut postmodum fecit, sua significatione perducere; nisi ad confutandam Judaeorum duritiam pertinuisset, ut non solum ductu sideris, sed etiam ipsorum professione innotesceret nativitas Salvatoris. Jam ergo ad eruditionem gentium propheticus sermo transibat, et praenuntiatum antiquis oraculis Christum alienigenarum corda discebant: cum Judaeorum infidelitas veritatem ore proferret, et mendacium corde retineret. Noluerunt enim agnoscere oculis quem de sacris indicaverant libris: ut quem non adorabant infantiae infirmitate humilem, postea crucifigerent in virtutum sublimitaindocta doctrina? Interrogati ubi Christus nasceretur , veraciter et memo
Abbreviated transcription (Latin):
tum insignior ubiq fama loquerctur: quam promptiorem ad narrandum
diligentioremq faciebat: & supernae significationis nouitas: & crucntissi.¬
mi persecutoris impictas.Tunc autem ctiam Aegypto saluator illatus est:ut
gens antiquis crroribus dedita: iam ad uicinam salutem per occultam gra'¬
tiam signarctur:& qua nondũ ciecerat ab animo superstitionem: iamho.¬
spicio reciperet ucritatem. ¶Mcritd igitur dilectissimi dies iste manifesta¬
tiono Domini consecratus:specialẽ in toto mũdo obtinuit dignĩtatẽ: quae
in cordibus nostris digno deber splendore clareseere: urrerũ gestarum of¬¬
dinẽ non solum credendo: se ctiã intelligendo yenercmur.Quantã ct̃ gra¬¬
tiarũ actionẽ debcamus Domino pro illuminatione gentium: probat ob¬¬
caecatio iudaorũ.Quid em̃ tam cacũ: quid tam lucis alictũ: quam illi sa¬¬
cerdotes & scriba Itaelitarum fuerunt: qui pereontantibus Magis & Ho¬¬

Expanded text:
tum insignior ubique fama loqueretur, quam promptiorem ad narrandum tum insignior ubique fama loqueretur, quam promptiorem ad narrandum diligentioremque faciebat et supernae significationis novitas, et cruentissimi persecutoris impietas. Tunc autem Aegypto Salvator illatus est, ut gens antiquis erroribus dedita, jam ad vicinam salutem per occultam gratiam vocaretur; et quae nondum ejecerat ab animo superstitionem, jam hospitio reciperet veritatem. CAP. II. Merito igitur, dilectissimi, dies iste manifestatione Domini consecratus specialem in toto mundo obtinuit dignitatem, quae in cordibus nostris digno debet splendore clarescere, ut rerum gestarum ordinem non solum credendo, sed etiam intelligendo veneremur. Quantam enim gratiarum actionem debeamus Domino pro illuminatione gentium, probat obcaecatio Judaeorum. Quid enim tam caecum, quid tam lucis alienum, quam illi sacerdotes et scribae Israelitarum fuerunt? qui percontantibus magis, et He
Abbreviated transcription (Latin):
Audete in Domino dilectissimi:itcrum dico gaudete: quoniã
breui interuallo temporis post solennitatẽ natiuitatis Christi'
festiuitas declarationis cius illuxit. & quem in illo dic uirgo
peperit in hoc mũdus agnouit. Uerbum enim caro factum sic
iuiceptionis nostra temperauit exordia.yt natus lesus. & credentibus ma.¬
nifestus. & persequentibus esset occultus.lam tunc ergo coeli enarrauerũt
gloriam Dei,et in omnem terram sonus ueritatis exiuit:quando & pastori¬¬
bus exercitus angelorum saluatoris aditi annunciator apparuit: & Magos
ad cum adorandum praeuia stella perduxit. ut a solis ortu usq ad occasum
ueri regis generatio coruscaret: cum rerum fidem & regna Oricntis per Ma¬
gos discerent. & Romanum imperium non lateret.Nam & saeuitia Hero¬¬
dis uolens primordia suspecti sibi regis extinguere: huic dispensationi ne¬¬
scicns seruiebat: ut dum atroci intentus facinori: ignotum sibi puerum in'¬
discreta infantium cade persequitur: anunciatũ cotlitus dominatoris or¬¬

Expanded text:
audete in Domino, dilectissimi, iterum dico, gaudete : quoniam brevi intervallo temporis post solemnitatem nativitatis Christi, festivitas declarationis ejus illuxit; et quem in illo die virgo peperit, in hoc mundus agnovit. Verbum enim caro factum sic susceptionis nostrae temperavit exordia, ut natus Jesus, et credentibus manifestus, et persequentibus esset occultus. Jam tunc ergo coeli enarraverunt gloriam Dei , et in omnem terram sonus veritatis exivit , quando et pastoribus exercitus angelorum Salvatoris editi annuntiator apparuit , et magos ad eum adorandum praevia stella perduxit : ut a solis ortu usque ad occasum veri regis generatio coruscaret, cum rerum fidem et regna Orientis per magos discerent, et Romanum imperium non lateret. Nam et saevitia Herodis, volens primordia suspecti sibi regis exstinguere, huic dispensationi nesciens serviebat; ut dum atroci intentus facinori, ignotum sibi puerum indiscreta infantium caede persequitur, annuntiatum coelitus Dominatoris or
Abbreviated transcription (Latin):
dt pirturem. & dominationem. & omne nomen: quod nominatur: non so¬
lum in hoc seculo: sed ctiam in futuro. & omnia lubiccit iub pedibus cius.
& ipsum dedit coput supra omnem Ecclesiam: quæ est corpus ipsius: & plo¬

Expanded text:
virtutem, & dominationem, & omne nomen quod nominatur non sovirtutem, & dominationem, & omne nomen quod nominatur non solum in hoc seculo, sed & in futuro. Et, omnia subiecit sub pedibus eius, & ipsum dedit caput supra omnem Ecclesiam quæ est corpus ipsius.
Abbreviated transcription (Latin):
mationem charitatis uestra: quæ laudabili fide inimicis ueritatis obniti.¬
tur: apte atque opportunc: sermone astectuq apostolico xtar. & dicã. Pro.¬
ꝑterca & ego audicns fidem uestram.qua est in Christo IE SU & dile¬
ctionem in omnes sanctos. non cesto gratias agens pro uobis: memoriam
uestri faciens in orationibus meis, ut Deus Domini nostri lesu CHR I.
STi. pater gloria, det uobis spiritum sapientiae & reuelationis. in agni¬
tione cius illuminatos oculos cordis uestri. ut sciatis. quae sit spes ro¬¬
carionis eius, & qua diuitiae gloria haereditatis cius in sanctis. & qua
sit supercminens magnitudo uirtutis eius in nobis : qui credidimus
secundum operationem potentia uirtutis cius : quam operatus est in
CHRIS TO iuscitans illum a mortuis. & constituens illum ad de-¬
&teram suam in coclestibus supra omnem principatum &e porestatem.¬

Expanded text:
mationem charitatis vestrae, quae laudabili fide inimicis veritatis obnitimationem charitatis vestrae, quae laudabili fide inimicis veritatis obnititur, apte atque opportune sermone affectuque Apostoli utar, et dicam: Prot ego audiens fidem vestram, quae est in Domino Jesu, et dilectionem in omnes sanctos, non cesso gratias agens pro vobis, memoriam vestri faciens in orationibus meis, ut Dsti, Pater gloriae, det vobis spiritum sapientiae et revelationis in agnitione ejus, illuminans oculos cordis vestri, ut sciatis quae sit spes vocationis ejus, et quae divitiae gloriae haereditatis ejus in sanctis, et quae sit supereminens magnitudo virtutis ejus in nobis, qui credidimus secundum operationem potentiae virtutis ejus, quam operatus est in Christo, suscitans illum a mortuis, et constituens illum ad dexteram suam in coelestibus supra omnem principatum, et potestatem,
Abbreviated transcription (Latin):
hi. Extra cnim donum diuinae gratia: & extra sacramentum habendi sunt
salutis humanae.qui negantes naturam nostra carnis in Ehristo. & Euange¬
lio contradicunt: & symbolo reluctantur. Nec sentiunt se in hoc praerii¬
pturo sua obcacationo deduci: ut nec in passionis dominica, nec in resurre¬
ctionis ueritate consistant: quia utrunq in saluatore yacuatur. si in eono.¬
stri gencris caro non creditur.In quibus isti ignorantiȩ tencbris: in quo ha¬
ctenus desidia torpore iacuore: ut nec auditu discerent. uellectionc cogno¬
scerent. quod in Eeclesia Dei in omnium ore tam consonum est: ut pec ab
infantium linguis ueritas corporis & sanguinis Christi inter communis sa'¬
cramenta fidei taceatur ÷ Quia in illa mystica distributione spiritualis ali
moniae hoc impartitur:hoc sumitur:ut accipientes uirtutem coclestis cibi
in carnem ipsius. qui caro nostra factus est: transeamus. Unde & ad confir.¬

Expanded text:
ni. Extra enim donum divinae gratiae et extra sacramentum habendi sunt ni. Extra enim donum divinae gratiae et extra sacramentum habendi sunt salutis humanae, qui, negantes naturam nostrae carnis in Christo, et Evangelio contradicunt, et symbolo reluctantur, nec sentiunt se in hoc praeruptum sua obcaecatione deduci, ut nec in passionis Dominicae, nec in resurrectionis veritate consistant; quia utrumque in Salvatore vacuatur, si in eo nostri generis caro non creditur. In quibus isti ignorantiae tenebris, in quo hactenus desidiae torpore jacuere, ut nec audita discerent, vel lectione cognoscerent, quod in Ecclesia Dei in omnium ore, tam consonum est, ut nec ab infantium linguis veritas corporis et sanguinis Christi inter communionis sacramenta fidei taceatur? Qmoniae hoc impartitur, hoc sumitur: ut accipientes virtutem coelestis cibi, in carnem ipsius qui caro nostra factus est transeamus. Unde et ad confir
Abbreviated transcription (Latin):
ieum Epiphanium & Dionysium Romana Ecclesia notarios: colorta.¬
toria ad dilectionem uestram scripta direximus: quibus confirmationem,
quam experistis: ultrd praebuimus. ut nos paternam uobis curam non du¬¬
bitcris impendere ac modis omnibus laborare:ut auxiliante misericordia
Dei, omnia qua ab imperitis: & ab insipientibus excitata iunt scandala
destruantur. Nec quisquam sibi audeat de secerdotali honore blandiri.
qui potuerit in exccrãdi sensus impietate conuinci. Nam si uix in laicis io¬
lerabilis uidctur inscitia: quanto magis in cis: qui ꝑra sunt: nec exculatione
est digna necyenia:maxime cum etiam defendere peruersarum opinionum
commenta prasumunt:& in conscnsum suum aut errore aut gratia insana¬
biles quosque traducunt s Separentur huiusmodi a sanctis membris cor-¬
poris Christineq sibi catholica libertas infidelium iugura patiatur impo¬

Expanded text:
meum Epiphanium, et Dionysium Romanae Ecclesiae notarios cohortameum Epiphanium, et Dionysium Romanae Ecclesiae notarios cohortatoria ad dilectionem vestram scripta direximus, quibus confirmationem quam expetistis ultro praebuimus, ut nos paternam vobis curam non dubitetis impendere, ac modis omnibus laborare, ut, auxiliante misericordia Dei, omnia quae ab imperitis et ab insipientibus excitata sunt scandala destruantur. Nec quisquam sibi audeat de sacerdotali honore blandiri qui potuerit in exsecrandi sensus impietate convinci. Nam si vix in laicis tolerabilis videtur inscitia, quanto magis in eis qui praesunt; nec excusatione est digna, nec venia, maxime cum etiam defendere perversarum opinionum commenta praesumunt, et in consensum suum, aut errore, aut gratia insanabiles quosque traducunt. Separentur hujusmodi a sanctis membris corporis Christi, neque sibi catholica libertas infidelium jugum patiatur impo
Abbreviated transcription (Latin):
Leo Episcopus: & satcta synodus:qua in xrbae Roma conue¬
nĩt. clero: honoratis. & plebi consistenti Constantino poli.
lcet de his. quȩ in Concilio sacerdotum apud Ephesum gesta
memorantur: multus nos toeror afficiat: eð quod sicut con¬¬
sonans fama disperfit: & iplo rerum monstratur eftectu: nec
iustitiae illic moderatio: nec fidei est leruata religio, de yestra
tamen deuotionis pictato gaudemus:& in sancta plebis.acclamationibus.
quarb ad nos exẽpla delata sunt: omniũ yestrorũ probamus affectũ: quia &¬
uiuit ac permanet apud bonos filios:optimi patris iusta dilectio: & catho¬¬
licae doctrinae cruditionem in nulla patimini parte corrumpi. Non dubie
cnim: sicut yobis spiritus sanctus reserauit: Manichaeorum confederantur
errori. qui ab unigenito Dci filio ucrũ & nostra natura hominem negant
esse susceptum: omnesq eius corporcas actiones simulatorii golunt fuisso
phantasmatis.Cui impictati ne in aliquo praberetis assensum:iato per filisi

Expanded text:
Leo Episcopus, et sancta synodus, quae in urbe Romana convenit, Clero, honoratis, et plebi consistenti Constantinopoli, cet de his quae in concilio sacerdotum nuper apud Ephesum gesta memorantur, multus nos moeror afficiat, eo quod, sicut consonans fama dispersit, et ipso rerum monstratur effectu, nec justitiae illic moderatio, nec fidei est servata religio; de vestrae tamen devotionis pietate gaudemus, et in sanctae plebis acclamationibus, quarum ad nos exempla delata sunt, omnium vestrum probavimus affectum: quia vivit ac permanet apud bonos filios optimi patris justa dilectio, et catholicae doctrinae 976 eruditenim sicut vobis Spiritus sanctus reseravit Manichaeorum confoederantur errori, qui ab unigenito Dei Filio, verum et nostrae naturae hominem negant esse susceptum, omnesque ejus corporeas actiones simulatorii volunt fuisse phantasmatis. Cui impietati ne in aliquo praeberetis assensum, jam per filium
Abbreviated transcription (Latin):
Sor sed renitper hoc: quod erat uisibile & cõmune cernẽtibus declarãdus:
humanã scilicet carne atq animã in uisccribus rirginis matris accipiẽs ut
mancno in forma Dei. forttiã serui sibimct: & si militudinem peceati carnis
uniret.per quam non minueret diuina humanis sed augeret humana diui.
nis. Talio enim crat omnium a primis ducta genitoribus causa mortaliut.
uroriginali peccato transcunte per posteros: nullus pocnato damnationis
cuaderer. nisi uerbur caro ficret: & habitaret in nobis, in ea scilicet natu¬¬
raquae nostri & sanguinis esser & gencris.Propter quod dicit apostolus:
Sicut perunius delictum in omnes homines in cõdemnationem. sic & per
oniuo iustitiam in omnes homines ad iustificationem uita:Sicut enitu per¬

Expanded text:
et, sed venit per hoc quod erat visibile, et communione cernentibus declarandus, et, sed venit per hoc quod erat visibile, et communione cernentibus declarandus, humanam scilicet carnem atque animam in visceribus Virginis matris accipiens, ut manens in forma 979 Dei, turmam servi sibimet et similitudinem carnis peccati uniret, per quam non minueret divina humanis, sed augeret humana divinis. CAP. IV. Talis enim erat omnium a primis ducta genitoribus causa mortalium, ut originali peccato transeunte per posteros, nullus poenam damnationis evaderet, nisi Verbum caro fieret, et habitaret in nobis , in ea scilicet natura quae nostri et sanguinis esset et generis. Propter quod dicit Apostolus: Sicut per unius delictum in omnes homines in condemnationem, sic et per unius justitiam in omnes homines ad
Abbreviated transcription (Latin):
Ridit aut falsatam in Christo adserat imagincm corporis aut omnes actio¬
nes cius passionesq corporeas: dcitatis potius fuisse dicat quam carnis.
Quodlibet autem defendere audeat: prorsus insanum est: quia noc pictas
fidei nec ratio recipit sacramenti: ut aut aliquid passa sit deitas, aut in ullo
mentita sit ueritas. Impassibilis igitur Dci filius Deus: cui cum patre & spi
ritu sancto ona in cõmutabilis Trinitatis essentia hoc quod est esse perpͥe.¬
tuũ est in ca plenitudinc tc̃poris: qua sempiterno cõsilio fuerat prestituta.
& prophctica dictorũ atq gestorũ significatione promissa factus filius ho¬
minis no sua cõuersione substãtia: sed nostrae adsumptione natura. uenit
quaerere & saluare: q ꝑierat. Uenit asit nõ locali accessu. nec motione cot¬
porea tanꝗͣ pra sens futurus: unde abfuisset: aut illmc recessurus. unde uenis.¬

Expanded text:
stidit, aut falsam in Christo asserat imaginem corporis, aut omnes actiostidit, aut falsam in Christo asserat imaginem corporis, aut omnes actiones ejus passionesque corporeas, Deitatis potius fuisse dicat quam carnis. Quodlibet autem defendere audeat, prorsus insanum est: quia nec pietas fidei, nec ratio recipit sacramenti, ut aut aliquid passa sit Deitas, aut in ullo mentita sit veritas. Imparitu sancto, una incommutabilis Trinitatis essentia, hoc quod est esse perpetuum est, in ea plenitudine temporis quae sempiterno consilio fuerat praestituta, et prophetica dictorum atque gestorum significatione promissa, factus filius hominis, non suae conversione substantiae, sed nostrae assumptione naturae « quaerere et salvare quod perierat . » Venit autem non locali accessu, nec monitione corporea tanquam praesens factus unde abfuisset, aut illinc recessurus unde veniss
Abbreviated transcription (Latin):
tatis quãdo omnipotẽs pater. uel secundũ quã naturã. filiũ suũ super uniuer¬
la prouex crit. uel cui substantiae cuncta subiecerit. Deitas enim uerbi par in
omnib & cõsubstantialis est patri.: & sempiterne atq intẽporalueruna ca'¬
demq potentia est genitoris & geniti. Ereator quippe omniu taturarũ
quonia per ipsum omnia facta sunt. & sinc ipso factuta est nihil supcriot
est omnibus. quae creauit: nec unquam creatori suo nõ fucrũt subiecta.quȩ
cõdidit. cui proprium & sempiternum est: nec aliunde quam de patre. nec
aliud esse quam pater est. Huic si addita est potestas: si illustrata dignitas: si
exaltata sublimitas: minor erat prouehẽte qui ereuit nec habebat diuitias
cius natura cuius indiguit largitate. Sed talia sentientem in socictatẽ suam
Arius rapit: cuius peruersitati multum haec suffragatur impietas: negas uet.¬
boDcihumanara inesse naturam: ut duto humilitatem in Dei maiestate fa¬

Expanded text:
tatis quando omnipotens Pater vel secundum quam 978 naturam Filium suum super universa provexerit, vel cui substantiae cuncta subjecerit. Deitas enim Verbi par in omnibus et consubstantialis est Patri, et sempiterne atque intemporaliter una eademque potentia est genitoris et geniti. Creator quippe omnium naturarum, quoniam per ipsum omnia facta sunt, et sine ipso factum est nihil , superior est omnibus quae creavit, nec umquam Creatori suo non fuerunt subjecta quae condidit: cui proprium et sempiternum est, nec aliunde quam de Patre, nec aliud esse quam Pater est. Huic si addita est potestas, si illustrata dignitas, si exaltata sublimitas, minor erat provehente qui crevit, nec habebat divitias ejus naturae cujus indiguit largitate. Sed talia sentientem in societatem suam Arius rapit, cujus perversitati multum haec suffragatur impietas, negans Verbo Dei humanam inesse naturam, ut dum humilitatem in Dei majestate fa
Abbreviated transcription (Latin):
mine:certa plenitudine temporis: nec cius humanitatem: qua maior est pa¬¬
ter minuere aliquid cius naturx: qua aqualis est patri.Hoc autcm utrunq
unus est Christus: qui rerissime dixit: & sccundum Deum. Ego & paterr
num sumus: & secundum hominem. Pater maior me est.Hanc fidem, dilc'¬
ctissimi. ueram &t indissolubilẽ: quae sola yeros efficit Christianos: quamqͥ
ut intelligimus & probamus:pio studio & laudabili amore defenditis: per'¬
scucranter tencte & constanter adscrite.Et quoniam oportet uos post diui¬
num auxilium: etiam catholicorum principum gratiam promereri: humi¬¬
liter ac lapienter exposcite. ut petitioni nostra. qua plenariam indici sy.¬
nodũ postulamus, clemẽtissimus Imperator dignetut annuere:quo cirius.
adiuuante miscric ordia Dei: & sanis fortitudo augeatur.& morbidis: si cu

Expanded text:
mine certa plenitudine temporis; nec ejus humanitatem, qua major est Pamine certa plenitudine temporis; nec ejus humanitatem, qua major est Pater, minuere aliquid ejus naturae, qua aequalis est Patri. Hoc autem utrumque unus est Christus, qui verissime dixit, et secundum Deum: Ego et Pater unum sumus ; et secundum hominem: Pater major me est . Hanc fidem, dilectissimi, veram et indissolubilem, quae sola veros efficit Christianos, quamque, ut intelligimus et probamus, pio studio et laudabili amore defenditis, perseveranter tenete et constanter asserite. 981 Et quoniam oportet vos post divinum auxilium etiam catholicorum principum gratiam promereri, humiliter ac sapienter exposcite ut petitioni nostrae, qua plenariam indici synodum postulavimus, clementissimus imperator dignetur annuere: qua citius, adjuvante misericordia Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
indumento uerae carnis: sed contagio damnata yetustatis cxuitur:ut efficia¬
tur homo corpus Christi. quia &Christus corpus est hominis. Unde non
Dcum tantum dicimus Christum: sicut haretici Manichai: nec hominem
tantũm sicut haerctici Photiniani:nec ita hominc̃: ut aliquid ci desit:quod
ad humanam certum est pertinere naturam: siuc animam siue mentem ra¬¬
tionalem: siue carnem quae non de focmina sumpta sit, led facta de uerbo
in carnem conuerso atq: mutato: quae tria falsa & uana Apollinistarum ha¬
reticorum tres partes uaric protulerũt.Nec dicimus:quod beata uirgo Ma¬
ria hominem sine deitate conceperit. qui creatus a spiritu sancto postea sit
susceptus a rerbo quod Nestorium praedicantem meritd iusteq damuaui¬
mus sed dicimus Ghristum Dei filium Dcum yerum: natum de Deo patre
sinc ullo initio temporis.cundemq: homincm uerum: natum de matre ho¬¬

Expanded text:
indumento verae carnis, sed contagio damnatae vetustatis exuitur, ut efficiaindumento verae carnis, sed contagio damnatae vetustatis exuitur, ut efficiatur homo corpus Christi, quia et Christus corpus est hominis. CAP. V. Unde non Deum tantum dicimus Christum, sicut haeretici Manichaei; nec hominem tantum, sicut haeretici Photiniani; nec ita hominem, ut aliquid ei desit quod ad humanam certum est pertinere naturam, sive animam, sive mentem rationalem, sive carnem, quae non de femina sumpta sit, sed facta de Verbo in carnem converso atque mutato: quae tria falsa et vana Apollinaristarum haereticorum tres partes varias protulerunt. Nec dicimus quod beata Virgo Maria hominem sine Deitate conceperit, qui creatus a Spiritu sancto postea sit susceptus a Verbo, quod Nestorium praedicantem merito justeque damnavimus; sed dicimus Christum Dei Filium, Deum verum, natum de Deo Patre sine ullo initio temporis, eumdemque hominem verum, natum de matre ho
Abbreviated transcription (Latin):
gatis manibus & pedibus: & mittetur in tenebras exteriores: ubi critfletus
manum: nouerit sc inysterio incarnationis indignum: nec cius sacramenti tph.s.¬
haberc consortium. Quod Apostolus praedicat: dicens: Quia membra su'¬
mus corporis cius: de carne eius & ossibus eius. propter hoc reliquerho.¬
mo patrem & matrem. & adhaerebit uxori sue. & crunt duo in carneuna.
Et exponens quid per hoc significarctur: adiccit:Sacramentum hoc ma'¬
gnum est. Ego autem dico in Christo & in Ecclesia.Ab ipso ergo principio
generis hiumani hominibus Christus est denunciatus: in carne uenturus.In
quas sicut dictum est:& crunt duo in carne una.utiq: duo Iunt. Deus & ho¬
mo.Christus & Ecclesia. quae de sponsi carne prodiit: quando ex latere cru¬
cifixi manante sanguinc & aqua: sacramentum redemptionis & regencra.¬
tionis accepit.Ipsa est em̃ noua conditio creatura. qua in baptismate non

Expanded text:
ligatis manibus et pedibus mittetur in tenebras exteriores, ubi erit fletusligatis manibus et pedibus mittetur in tenebras exteriores, ubi erit fletusmanum, noverit se mysterio incarnationis indignum, nec ejus sacramenti habere consortium, quod Apostolus praedicat, dicens: Quia membra sumus corporis ejus, de carne ejus et de ossibus ejus. Propter hoc relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae, 980 et erunt duo in carne una. Et exponens quid per hoc significaretur, adjecit: Sacramentum hoc magnum est: ego autem dico in Christo et in Ecclesia . Ab ipso ergo principio generis humani omnibus hominibus Christus est denuntiatus in carne venturus. In qua, sicut dictum est, Et erunt duo in carne una , utique duo sunt, Deus et homo, Christus et Ecclesia, quae de sponsi carne prodiit, quando ex latere Crucifixi manante sanguine et aqua, sacramentum redemptionis et regenerationis accepit. Ipsa est enim novae conditio naturae, quae in baptismate non
Abbreviated transcription (Latin):
unius hominis obedientiam iusti constituentur multi. Et iterum: Quia crã
per hominẽ mors &e per hominẽ resurrectio mortuorũ. Et sicut in Adam
omnes moriuntur: ita & in Christo omnes riuificabuntur.Hixtiq omnes:
qui licet in Ada sint nati: in Christo tamen inueniuntur renati. habentes fi¬
dei testimonium: & de iustificatione gratia. & de communione natura.
quam qui susceptam ab tnigenito Deifilio in utero Dauidica uirginis dif.¬
fitctur ab omni sacramento Christiana religionis alienus est & nec lꝑomn¬
sum agnoscens: nec sponsam intelligens: nuptiali non potest interesse con¬
uiuio. Caro enim Christi uelamen est uerbi: quo omnis. qui Ghristum con-¬
hcetur. in tegic induitur. Erubelcens autem illud & quasi indig nuto ⁊efu¬
tans nullum ex eo habebit ornatum: ac licet se regio inferat festo: sacrisq
sc epulis importunus immilccat. discretionem tamen regis fallere impro¬
bus conuiua non poterit: sed sicut ipse Dominus protestatus est: tollctur li.

Expanded text:
terum: « Quia enim per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum, et sicut in Adam omnes moriuntur, ita in Christo omnes vivificabuntur . » Hi utique omnes qui licet in Adam sunt nati, in Christo tamen inveniuntur renati, habentes fidei testimonium, et de justificatione gratiae et de communione naturae, quam qui susceptam ab unigenito Dei Filio in utero Davidicae virginis diffitetur, ab omni sacramento Christianae religionis alienus est; et nec sponsum agnoscens, nec sponsam intelligens, nuptiali non potest interesse convivio. Caro enim Christi velamen est Verbi, quo omnis qui ipsum integre confitetur induitur. Erubescens autem illud, et quasi indignum refutans, nullum ex eo habebit ornatum: ac licet se regio inserat festo, sacrisque se epulis importunus immisceat, discretionem tamen regis fallere improbus conviva non poterit; sed, sicut ipse Dominus protestatus est, tolletur, et
Abbreviated transcription (Latin):
benter obtemperare atq obbedientes esse doccbat. Praedicationi & oratio¬¬
niac lectioni frequenter incumbere & elecmosynas ueras perficere. Deside¬
ria carnis non perficere sed propriã frangere uoluntatem boni aliquidin se
quum uiderit. Deo applicare: no sibi : &e calum a se factũ cognoscat. E sibr
imputet. Multum loqui non amare: sed custodire labia sua. ne dolum aut ma¬
lum loquatut. dicto iudicii titnere. gelicnnam ex pauescere yitam ae tetnata

Expanded text:
benter obtemperare, atque 7 obedientes esse docebat. Praedicationi atque oratiobenter obtemperare, atque 7 obedientes esse docebat. Praedicationi atque orationi ac lectioni frequenter incumbere, et eleemosynas veras perficere. « Desideria carnis non perficere , » sed propriam frangere voluntatem; boni aliquid in se cum viderit Deo applicet, non sibi, et malum a se factum cognoscat, et sibi reputet. Multum loqui non amare, sed custodire labia sua ne dolum aut malum loquantur, diem judicii timere, gehennam expavescere, vitam aeternam
Abbreviated transcription (Latin):
illius praedicatio inter catera diuina mandata haecerat. quam in eius exem.¬
plum etiam tibi frater charissime significare curaui. Bonorum inquit.ope:¬
rum inter caetera semina ac negotia sunt quantumt unusquisq sapit &e po¬¬
test cotius intimi cordis ut pralibatum est uisccribus Dcum diligere &
proximumi oclut scipsum. Ab negare scipsum sibi. ut lesum Cltistur. Domax¬
num nostrum sequatur. & nihil cius amori preponere ueritatem corde &e
ore proferre debere & totam spem suam Deo semper cõmittere. Insiruebatł
actue sur uita omti hora custodire: & in omni loco Deum respicere firmi.¬
tet scire cogitationes malas cordi suo aduenientes: tor ad Christum alli.¬
dere & saccrdoribus Domini manifestare. Os suum a multo uel prauo col¬
loquio custodire: & uerha rana aut mendacia non loqui.quia os quod men¬
titur. occidit animam. Uerba diuina libenter audire & sacerdotibus suis li.¬

Expanded text:
illius praedicatio, inter caetera divina, haec erat, mandata, quam in ejus exemillius praedicatio, inter caetera divina, haec erat, mandata, quam in ejus exemplum etiam tibi, frater charissime, significare curavi. Bonorum inquit operum inter caetera semina ac negotia sunt quantum unusquisque sapit, et potest totis intimi cordis ut praelibatum est, visceribus Deum diligere, et proximum velut seipsum. Abnegare seipsum sibi, ut Jesum Christum Dominum nostrum sequatur, et nihil ejus amori praeponere, veritatem corde et ore proferre debere, et totam suam Domino semper committere instruebat, actus suae vitae omni hora custodire, et omni loco Deum se respicere firmiter scire. Cogitationes malas cordi suo advenientes mox ad Christum allidere, et sacerdotibus Domini manifestare. Os suum a malo, vel pravo eloquio custodire, et verba vana aut mendacia non loqui, quia « os quod mentitur occidit animam ; » verba divina libenter audire, et sacerdotibus suis li
Abbreviated transcription (Latin):
bunt uiti. qui contradicunt tibi. Queres cos. & non inuenies riros rebellea
tuos Frunt: quasi non sint. & reluti consumptio hominis bellatis aduer sunti
te. Omnes crgo qui cis contraueniunt: ita damnatos & infames ulq: ad satis¬
factioncm monstrabat & nisi conuerterentur: a liminibus Eeclesiae alienos
else pracipiebat. Homicidiorum xerdtria genera esse dicebat: S poenã corũ
parilem fore docebat. Sicut enim homicidas interfectores fratruto ita & de
praclores eorum cosq odientes homicidas esse manifestabat. Nuia se qui
oecidit fratrem suum & qui odit: & qui detrahit ei. pariter homĩcida esse
monstrantur. Omnes etiam a carnalibus desideriis qua militant aduerlus
animam abstinere & bonam corum conuersationem ac innocentem ouoni¬¬
buo monstrare rogabat. Ex corde enim cunctos attentius inuicem diligere
insinuabat. & ueram fraternitatem inter se habere docebat. Quotidiana em̃

Expanded text:
bunt viri qui contradicunt tibi. Quaeres eos et non invenies viros rebelles bunt viri qui contradicunt tibi. Quaeres eos et non invenies viros rebelles tuos. Erunt quasi non sint, et veluti consumptio hominis bellantis adversum te . » Omnis ergo, qui eis contravenit, ita damnatos et infames usque ad satisfactionem monstrabat, et nisi converterentur a liminibus Ecclesiae alienos esse praecipiebat. Homicidiorum vero tria genera esse dicebat, et poenam eorum patentem fore docebat. Sictractatores eorum eosque odientes homicidas esse manifestabat. Quia et qui occidit, et qui fratrem suum odit , et qui detrahit ei, pariter homicida esse moanimam abstinere, et bonam eorum conversationem ac innocentem omnibus monstrare rogabat. Ex corde enim cunctos attentius invicem diligere insinuabat, et veram fraternitatem inter se habere docebat. Quotidiana enim
Abbreviated transcription (Latin):
icrentes propter no men ieum. Glorificctur Dominus. & uidebimus in lotit¬
narestra ipsi autem confundentur. Non enim laborabunt frustra in coniut¬
batione praesules tci: quia semen benedictorum Domini est. Ancequa rdcla¬
ment ego exaudiam adhuc illis loquentibus ego audiam Ad glorificaduri
le & diuina mandata se minanda & euãgelizanda cos. Dominus elegii. nõ
ut probibeantur aut perturbentur: suggerebat quoniam qui cos ledit. cum
ledit: cuius legatione funguntur. Pradicare eos assiduc: & mandata oma.
ni sine intermissione annunciare rogabat. Opera eoruro bona coram homi¬
nibus monstrare. & conscientiam bonare coram Deo habere insitua bat.
Orones principes terrae &e cunctos homines cis obedire. de capita sua subx¬
mittere corumq adiutores existere praecipiebat ut omnes pariter fideles &x
cooperatores legio Dei monstrarentur. ne de cis dicatur. C onfundentur dec
rubescont omincs qui pognant aducrlum te: & erunt quasi non sint & pele¬

Expanded text:
icientes propter nomen meum: Glorificetur Dominus, et videbimus in laetitia nostra, ipsi autem confundentur , nonenim laborabunt frustra in conturbatione praesules mei, quia semen benedictionum Domini est, antequam clament ego exaudiam, et adhuc illis loquentibus, ego exaudiam . » Ad glorificandum se, et divina ut non prohibeantur, aut perturbentur aiebat: Quoniam qui eos laedit, eum laedit cujus legatione funguntur. Prani sine intermissione annuntiare rogabat. Opera eorum bona coram hominibus monstrare, et conscientiam bonam coram Deo habere insinuabat, omnes principes terrae et cunctos homines eis obedire, et capita sua submittere, eorumque adjutores existere praecipiebat, ut omnes pariter fideles et cooperatores legis Domini monstrarentur, ne de eis dicatur. « Confundantur, et erubescant omnes qui pugnant adversum te, et erunt quasi non sint, et peri
Abbreviated transcription (Latin):
temnatis onum ex his pusillis. Amen dico robis: Quacunque alligaueritis
super terram erunt alligata in coclo & quaecunque solueritis super ter.¬
rata. crunt loluia &t in ccelo. Iterum dico yobios. quia si duo ex robis e ori

Expanded text:
temnatis unum ex his pusillis . » Amen dico vobis, quaecunque alligaveritis temnatis unum ex his pusillis . » Amen dico vobis, quaecunque alligaveritis super terram erunt alligata et in coelo, et quaecunque solveritis super terram erunt soluta et in coelo. « Iterum dico vob
Abbreviated transcription (Latin):
cos tangit. tangit pupillam oculi cius.Et quanta pocna dignus sit.qui cos scan¬
dalizat. ipsum Dominum docuisse dicebat, ybiait. Qui scandalitaueritn¬¬
num de pusillis istis qui in me credunt: expedit ci ut suspendauuit itiola asina¬
ria in collo cius & demergatur in profundum maris. Ua mundo abscan. ⁊
dalis. Necesse est enim: ut ueniant scandala. Ueruntamen, ua homini illi pet
quem scandalum uenit. Si autem manus tua scatdalizat tc. abscinde cara. So
prouce abste. Bonum est tibi: ad uitam in gredi debilem quam duas manus
habẽtem mitti in gehennam ignis.Et si pes tuus scandalizat icabscindo cum
& proiice abste.Bonum est tibi: introire aduitam claudum.quam duos pe¬¬
des habentem mitti in ignem aeternum. Et si oculus tuus scandalizat te:erue
cum & proiice abs te.Bonum ost tibi: unum oculum habentem in uitam in¬
troire. quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis. Uidetenecos¬

Expanded text:
eos tangit, tangit pupillam oculi ejus . Et quantae poenae dignus sit, qui eos scaneos tangit, tangit pupillam oculi ejus . Et quantae poenae dignus sit, qui eos scandalizat, ipsum Dominum docuisse dicebat, ubi ait: « Qui scandalizaverit unum de pusillis estis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur mola asinarili per quem scandalum venit. Si autem manus tua scandalizat te, abscinde eam, et projice abs te. Bonum est tibi ad vitam ingredi debilem, quam duas manus habentem, mitti in gehennam ignis. Et si pes tuus scandalizat te, abscinde eum, et projice abs te. Bonum est tibi introire ad vitam claudum, quam duos pedes habentem, mitti in ignem aeternum. Et si oculus tuus scandalizat te, erue eum, et projice abs te. Bonum est tibi unum oculum habentem in vitam introire, quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis. Videte ne con
Abbreviated transcription (Latin):
corum quasi stercus in medio platcaruro. In omnibus his non est auersus fur¬
ror cius sed adhuc manus cius extenta. Nulluro ctiam presbyterium in alicu¬
ius Episcopi parcecia aliquid agere debere: absq cius permissu docebat sede¬
& cuncios prebytcros propriis ẜpiscopis in omnibus absq mora obedic¬
tes instituente Domino essc debere docebat. Nullum itemi aliena conenpis.¬
cere aut pra sumere: qua corum erant: sed ynumquemq suis sibiꝗ comissis
contentos esse docebat. Neminem ctiã alicui aliquid facero nisi quod sibi
uellet ficri. instrucbat.Sanctã quoq Ec clesiam immaculatã om̃es seruare de¬
bere cuangclitabat: cuius claues ꝑpiscopos esse dicebat. Ipsi enim habent po¬
estater. claudere calum: & aperire portas cius quia claues coeli facii suni:
Amouere aut cos neminem debere docebat: quia oculi Domini sunt. & qui

Expanded text:
eorum, quasi stercus in medio platearum. In omnibus his, non est aversus fueorum, quasi stercus in medio platearum. In omnibus his, non est aversus furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta . » Nullum enim presbyterum, in alicujus episcopi parochia, aliquid agere debere, absque ejus permissu docebat, cunctos presbyteros, propriis episcopis in omnibus, absque mora obedientes, instituente Domino, esse debere. docebat. Nullum enim aliena concupiscere, aut praesumere eorum, sed unumquemque suis, sibique commissis, contentos esse docebat. « Neminem etiam alicui aliquid facere, nisi quod sibi vellet fieri , » instruebat. Sanctam ergo Ecclesiam immaculatam omnes servare debere, evangelizabat, cujus claves episcopos esse dicebat. Ipsi enim habent potestatem claudere coelum et aperire portas ejus, quia claves coeli facti sunt. Amovere autem eos neminem debere docebat, quia oculi Domini sunt, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
tum. & urbos cius destruxit. uinctis eius non apcruit carcerem : Ebrictatẽ ap¬
pido prohibebat & cbriosos corpore & animo mortuos esse predicabat.
De quibus & in excmplum aichat: Uae qui consurgitis mane ad cbrietatera¬
scetandam & potandum usque ad resperam. ut uito aestuctis. Qithara S lns¬
ra & tympanum & tybia & uinum in conuiuiis uestris. & opus Doroini non
respicitis nec opera manuum cius considcratis. Et itcrum. Ua qui potentes
stificatis impium pro muneribus: & iustitiam iusti aufertis abeo. Propier
hoc: sicut deuorat stipulam lingua ignis & calor flatomae cxurii. sicradix
corum quasi fauilla crit. & gcrracn eorum ut puluis ascendet. Abiecerunt e¬
nim legem Dotuini cxercituum: & elo quium sancti Israelblasplicmauerũt.
ideo iratus est furor Domini in populo suo. & extendit ianum suam supce
cum & percussit eura. Et conturbati sunt montes. Et facta sunt morticinia

Expanded text:
tum, et urbes ejus destruxit, vinctis ejus non aperuit carcerem? Ebrietatem optum, et urbes ejus destruxit, vinctis ejus non aperuit carcerem? Ebrietatem oppido prohibebat, et ebriosos corpore et animo mortuos esse praedicabat, de quibus et in exemplum aiebat: sectandam et potandum usque ad uesperam, ut uino aestuetis cithara et lyra et tympanum et tibia et uinum in conuiuiis uestris: et opus domini non respicitis, nec opera manuum eius consideratis. Et post uersus XVII: Vae stificatis impium pro muneribus, et justitiam justi aufertis ab eo. Propter hoc sicut devorat stipulam lingua ignis, et calor flammae exurit, sic radix eorum quasi favilla erit, et germen eorum ut pulvis ascendet. Abjecerunt enim legem Domini exercituum, et eloquium sancti Israel blasphemaverunt. Ideo iratus est furor Domini in populo suo, et extendit manum suam super eum, et percussit eum, et conturbati sunt montes, et facta sunt morticina
Abbreviated transcription (Latin):
Fortes cius. & populus cius: & sublimes gloriosiq cius ad cum. Et incurua¬¬
bitut homo: & humiliabituruir: & oculi sublimiu deprimentur.Et exaltabi¬
tur Dñs exercituũ in iudicio: & Dcus sanctus sanctificabitur in iustitia. Car.¬
nales spiritualib. resistere ꝓhubebat. Et de his ꝗ ceruices suas cõtra magistros
& seniores
fcros superbia tua. concidit cadauer tuum. Subter te sternetur tinca & ope¬¬
rimentum tuuro erunt uermes. Quomodo cecidisti de coclo luciser qui ma¬
ne oriebaris. Corruisti in terrar. qui uulnerabas gentes: qui diccbas incorde
tuo. in ciclum conscendato. supra astra Dei exoltabo solium meura. sede bor
in monte testamenti in lateribus Aquilonis ascendam supet altitudinem nu¬
biumi. si toilis ero altissimo. Ucruntamen ad infernum detralieris in profun¬
dum laci. Qui te uiderint: ad te inclinabuntur. teqͥ prospicient.Nunquit iac
est uir. qui conturbauit terram. qui concussit regna. qui posuit orbem descrs¬

Expanded text:
 sublimes gloriosique ejus ad eum. Et incurvabitur homo, et humiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur. Et exaltabitur Dominus in judicio, et Deus sanctus sanctificabitur in justitia . » Carnales spiritualibus resistere prohibebat, et de his qui cervices suas contra magistros et seniores feros superbia tua, cecidit cadaver tuum, subter te sternetur tinea, et operimentum tuum erunt vermes. Quomodo cecidisti de coelo, Lucifer, qui mane oriebaris, corruisti in terram, qui vulnerabas gentes? Qui dicebas in corde tuo, In coelum ascendam, supra astra Dei exaltabo solium meum, sedebo in monte Testamenti, in lateribus aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo. Verumtamen ad infernum detraheris, in profundum laci. Qui te viderint, ad te inclinabuntur, teque prospicient: Nunquid iste est vir, qui conturbavit terram, qui concussit regna, qui posuit orbem deser
Abbreviated transcription (Latin):
scis: aut nõ audisti:Deus: sempiternus Dñs: qui creauit terminos terra: nõ de iui¬
ficiet: noq laborabit: nec est inuestigatio sapientia cius.Qui dat lasso uirtu.¬
tem. & his qui non sunt fortitudinem & robur multiplicat.Deficient pue¬¬
ri. & laborabunt: & iuuenes in infirmimatate cadent. Qui autem sperant in
Domino:mutabunt fortitudinem: & assuroent pennas sicut aquila,current,
& non laborabunt:ambulabunt: & nõ deficient.Transeant ad me insula: &
gentes mutent fortitudinem. Accedant:& tunc loquantur: simul ad iudi.¬
cium propinquemus.Hos autem qui cos uetant:aut amouere uel dãnare ni.¬
tuntur. Dñs per ꝑroplictã damanat: & ysque ad satiofactionc̃ eorum & Eccle¬
ss damnatos essc docebat ubiait:Talia elegerunt in uiis suis. & in abomina. E¬
tionibus suis anima corum delectata est. Unde & ego cligam illusroies eior¬

Expanded text:
scis aut non audisti? Deus sempiternus, Dominus, qui creavit terminos terrae, non descis aut non audisti? Deus sempiternus, Dominus, qui creavit terminos terrae, non deficiet neque laborabit, nec est investigatio sapientiae ejus. Qui dat lasso virtutem, et his qui non sunt fortitudinem, et robur multiplicat. Deficient pueri, et laborabunt, et juvenes in infirmitate cadentmutabunt fortitudinem, assument pennas sicut aquilae, current et non laborabunt, ambulabunt, et non deficient. Transeant ad me insulae, et gentes mutent fortitudinem, accedant et tunc loquentur, simul ad judicium propinquemus . » Hos autem qui eos vetant, aut amovere vel damnare niamnare, et usque ad satisfactionem eorum et Ecclee damnatos esse docebat, ubi ait: « Talia elegerunt in viis suis, et in abominationibus suis anima eorum delectata est, unde et ego eligam illusiones eo
Abbreviated transcription (Latin):
bus semen eorum: & germen coru in medio populorum. Omnes qui uide¬¬
rint eos:cognoscent eos:quia isti sunt semen, cui benedixit Dominus.Gau.¬
dens Giaudebo in Domino:Ecxultabit anima mea in Deo meo.Quia induit
me yestimento salutis & indumento iustitiae circundedit me. Quasi spõsum
decoratũ corona: & quasi spõsam ornatã monilibus suis.Sicut cm̃ terra pro'
autem mea in sempiternũ erit:& iustitia mea non deficiet:Audite me, qui scĩ¬
tis iustum:populus incus lex mea in corde corum. Nolite timerc opprobriũ
hominũ: & blasphemias eorũ ne metuatis.Sicut ctñ uestimentum sic come'
det eos uermis: & sicut lanam sic deuorabit cos tinea.Salus autem mea in sem¬
piternum erit: & iustitia mea in generationes generationũ.Et iterum.Abscõ esa.ꝗo.s¬
dita est uita mea a Dño meo& a Deo meo iudiciũ meu transibit. Nunꝗd ne xal.tran¬

Expanded text:
bus semen eorum et germen eorum in medio populorum omnes qui videbus semen eorum et germen eorum in medio populorum omnes qui viderint eos cognoscent eos quia isti sunt semen cui benedixit Dominus gaudens gaudebo in Domino et exultabit anima mea in Deo meo quia induit me vestimentis salutis et indumento iustitiae circumdedit me quasi sponsum decoratum corona et quasi sponsam ornatam monilibus suis sicut enim terra prautem mea in sempiternum erit: et iustitia mea non deficiet. Audite me qui scitis iustum populum: lex mea in corda eorum. Nolite timere obprobrium hominum: et blasfemias eorum ne metuatnon alterius. Et quis est qui alterius judicet servum? Nam et si ista non patiunpiternum erit, et justitia mea in generatione generationum . » Et iterum: « Adita est vita mea a Domino, et a Domino meo judicium meum transibit. Nunquid ne