comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et influctib semitam firmissimam:
ostendens qm̃ potens es ex omĩb sana¬
re.etiã si sine rate quis adeat. Sed ut
ñ ẽẽnt uacua sapientiȩ tuȩ oꝑa: ꝓpter
hoc etiam et exiguo ligno credunt
homines animas suas. et transeuntes
mare. ꝑ ratem liberat sunt. Abinicio
enim cum ꝑirent suꝑbi gigantes. spe
orbis trarum adratẽ fugiens remisit
scło sem̃ natiuitatis: quȩ manu tua
erat gub̃nata. Benedictum ẽ. enim
ligiuin pauo tĩ isica Par
autem quod fit idolũ maledictũ ẽ. et
ipsum et qui fecit illud: quia ille qͥdẽ
opatus ẽ. illud autẽ cũ eẽt fragile. ds̃
cognominatus ẽ. Similit̃ autẽ odio
sunt dõ. impius et impietas eius. Et-¬
enim quod factum ẽ: cũ illo qui fecit
cormenta pacietur. ꝓpter hoc et ido-¬
lisnationum ñerit respeccus: qm̃ cre-¬
ature dĩ inodium facte sunt: et intẽp¬¬
tationes anime hominũ. et in musci¬
pulas pedib in sipientium. Inicium

Expanded text:
et inter fluctus semitam firmissimam et inter fluctus semitam firmissimam ostendens quoniam potes ex omnibus sanare etiam si sine rate aliquis adeat sed ut non esset vacua sapientiae tuae opera propter hoc etiam exiguo ligno credunt homines animas suas et transeuntes mare per ratem liberati sunt sed ab initio cum perirent superbi gigantes spes orbis terrarum ad ratem confugiens remisit saeculo semen nativitatis quae manu tua erat gubernata benedictum est enim lignum pautem, quod fit idolum, maledictum est et ipsum, et qui fecit illud: quia ille quidem operatus est illud autem cum esset fragile Deus cognominatus est similiter autem odio sunt Deo impius et impietas eius etenim quod factum est cum illo qui fecit tormenta patietur propter hoc et idolis nationum non erit respectus quoniam creaturae Dei in odium factae sunt et in temptationem animis hominum et in muscipulum pedibus insipientium initium
Abbreviated transcription (Latin):
lorem illius. et omnẽ macłam quȩ in
illo ẽ ꝑliniens tram. et faciat ei dignã
habitationem. in pariete ponens illuo¬
et confirmans ferro. ne forte cadat. ꝓ.¬
spiciens illi sciens qm̃ ñ potest se adui¬
uare imago enim ẽ. et opus ẽ. illi adiu
torium. et de substantia sua. et de fi¬
liis suis. et de nuptiis uotũ faciens in¬
quirit. ñ erubescit loquicũ illo qui
sine anima ẽ. et ꝓ sanitate quidẽ infir¬
mum dep̃catur. et ꝓ uita mortuum¬
rogat. et in adiutorium inutile in uo¬
cat. et ꝓ itinere petit abeo quiambri¬
lare ñ potest. et de adquirendo. et de
oꝑando. et de omniũ rerũ aduentu
petit abeo qui in omĩb ẽ. in utilis Ilte¬
rum alius nauigare cogitans. et ꝑfe¬
ros fluctus incipiens iter facere: lig¬
no portante se fragilius lignũ muo¬
cat. Illud enim cupiditas ad quirendi
excogitauit: et artifex sapientia fa-¬
bricauit sua. tua aut̃ pat̾ gubnat
prudentia: qm̃ dedisti imari uiam.

Expanded text:
lorem illius et omnem maculam quae in lorem illius et omnem maculam quae in illo est perliniens et faciat ei dignam habitationem in pariete ponens illud confirmans ferro ne forte cadat prospiciens illi sciens quoniam non potest se adiuvare imago enim est et opus est illi aditorium. Et de substantia sua, et de filiis suis, et de nuptiis votum faciens, inquirit. Non erubescit loqui cum illo, qui sine anima est; et pro sanitate quidem infirmum deprecatur, et pro vita rogat mortuum, et in adjutorium inutilem invocat; et pro itinere petit ab eo, qui ambulare non potest, et de acquirendo, et de operando et de omnium rerum eventu petit ab eo qui in omnibus est inutilis iterum alius navigare cogitans et per feros fluctus incipiens iter facere ligno portante se fragilius lignum invocat illud enim cupiditas adquirendi excogitavit et artifex sapientia fabricavit sua tua autem pater gubernat providentia quoniam dedisti et in mari viam
Abbreviated transcription (Latin):
tassis errant.
runt et ꝑsuasum habent qm̃ bona
sunt quȩ uidentur. Iterũ atem nec his
debet ignosci. Si enim tantũ potuer
scire ut possent estimare scłm: qͦmͦ¬
huiꝰ dñm ñ faciliꝰ inuenerunt.xxi¬
nfelices autem sunt et inter mortuos
spes illoꝵ ẽ: qui appellauer dõs oꝑa
manuum hominum. aurũ. et argen¬
tum. artis inuentionem. et similitu-¬
dines animalium. aut lapidẽ in ittilẽ.
opusmanuum antiquȩ: aut siquis
artifex faber de silua lignũ rectum
secauerit. et huius docte eradat om¬
nem̃ corticẽ. et arce sua usus diligen¬
ter fabricet uas utile inconuersatio¬
ne uitȩ: reliquias autẽ cius oꝑis ad
p̃ꝑationem es ce abutatur. et reliquũ
horũ qđ ad nichilũ usum facit. lignũ
curuum et uerticib plenũ. sculpat
diligent̃ ꝑ uacuitatẽ suam. et ꝑscien¬
tiam artis suȩ figuret illud. et assimi¬
let illud imaginihominis aut alicui
exanimalib illud cõparet ꝑliniens
rubrica. et rubicundũ faciens fuco cõ¬

Expanded text:
tassis errant Dirunt, et persuasum habent quoniam bona sunt quae vident. Iterum autem nec his debet ignosci. Si enim tantum potuerunt scire ut possent aestimare saeculumum non facilius invenerunt infelices autem sunt et inter mortuos spes illorum est qui appellaverunt deos opera manuum hominum aurum et argentum artis inventionem similitudines animalium aut lapidem inutilem opus manus antiquae aut si quis artifex faber de silva lignum rectum secaverit et huius docte eradat omnem corticem et arte sua usus diligenter fabricet vas utile in conversatione vitae reliquias autem eius operis ad parationem escae abutatur et reliquum horum quod ad nullos usus facit lignum curvum et verticibus plenum sculpat diligenter per vacuitatem suam et per scientiam artis suae figuret illud et adsimilet illud imagini hominis aut alicui ex animalibus illud conparet perliniens lubrica et rubicundum faciens fuco co
Abbreviated transcription (Latin):
ctam̃ti sui nouum saporẽ. escam parais
eis ortigometra: ut illi quidẽ concupis¬
centes escam ꝓpter ea quȩ illis ostensa
et missa sunt etiã a necessaria concu¬
piscentia auerterent᷑. Hii autẽ inbreu
in opes facti nouã gustauer escam.
Oportebat enim illisquidẽ sine excu¬
satione suꝑuenire interitũ. exercenti¬
b tirannidem: his autem tantũ osten¬
dere quẽadmodũ inimici illorũ ex t̃mi¬
nabantr: Sed ñ in ꝑpetuum ꝑman¬
sit ira tua: sed adcorreptionẽ inbreui
turbati sunt: signum habentes salittis.
ad cõmemorationẽ mandati legis tuȩ.
Qui enim conuersus ẽ. ñ ꝑ hoc quod
uidebat sanabatur: sed ꝑ te om̃ĩum
saluatorẽ. Et in hoc autem ostendisti
inimicis nr̃is: quia tu es qui liberas
abomni malo. lilos enim locustarum
et muscarũ occider morsus: et ñ ẽ. in¬
uenta sanitas anime illorũ. quia dig¬
nierant abhuiusmodi ext̃minari. fi¬
lios autẽ tuos nec draconũ uenenato¬
rum uicerunt dentes.¬

Expanded text:
um saporem, escam parans eis ortygometram: ut illi quidem concupiscentes escam propter ea, quae illis ostensa et missa sunt, etiam a necessaria concupiscentia averterentur. Hi autem in brevi inopes facti, novam gustaverunt escam. Oportebat enim illis quidem sine excusatione supervenire interitum exercentibus tyrannidem: his autem tantum ostendere, quemadmodum inimici illorum exterminabantur. Non in perpetuum permansit ira tua: sed ad correctionem in brevi turbati sunt. Signum habentes salutis ad commemorationem mandati legis tue. Qui enim conversus est: non per hoc quod videbat sanabatur: sed per te omnium salvatorem et in hoc autem ostendisti inimicis nostris quia tu es qui liberas ab omni malo illos enim lucustarum et muscarum occiderunt morsus et non est inventa sanitas animae illorum quia digni erant ab huiusmodi exterminari filios autem tuos nec draconum venenatorum vicerunt dentes
Abbreviated transcription (Latin):
clamitat: in forib portarũ urb̃ ꝓfert
uerba sua dicens. Us quȩ qͦ pariuili di¬
ligitis infantiã. et stulti ea quȩ sibi ft̃
noxia cuꝑient. et imprudentes odibt̃
scientiã. Con uertimini ad cortep¬
tionẽ meam̃. En ꝓferam uobis sp̃m me-¬
um: et ostendã uerba mea. Quia uo-
caui et reniustis. excendi manũ meam.
et ñ fuit qui aspiceret. despexistis om¬
ne consilium meum: et inciepationes
meas neglexistis. Gi Ego quoq minte¬
rituuro ridebo: et subsannabo cũ uob̃
qđ timebatis aduenerit: cũ irruerit

Expanded text:
ert verba sua, dicens: Usquequo, parvuli, diligitis infantiam, et stulti ea, quae sibi sunt noxia, cupient, et imprudentes odibunt scientiam? Convertimini ad correptionem meam: en proferam vobis spiritum meum, et ostendam verba mea. Qucaui et renuistis, extendi manum meam, et non fuit, qui aspiceret. Despexistis omne consilium meum et increpationes meas neglexistis. Ego quoque in interitu uestro ridebo et subsannabo, cum uobis, quod timeba
Abbreviated transcription (Latin):
or ẽ. fructus m̃s auro et lapide p̃cioso:
et genimina mea argento elecco. Iniiis
iustitie ambulo. in medio semitarum
iudicii. ut ditem diligentes me et thes¬
auros eorum repleam.
Ns̃ possedit me incium uiarũ sua¬
rum: antequã quicquã faceret a
principio. Abęt̾no ordinata sũ: et ex

Expanded text:
or est fructus meus auro, et lapide pretioso, or est fructus meus auro, et lapide pretioso, et genimina mea argento electo. In viis justitiae ambulo, in medio semitarum judicii: Ut ditem diligentes me, et thesauros eorum repleam. Dominus possedit me initio viarum suarum, antequam quidquam faceret a principio. Ab aeterno
Abbreviated transcription (Latin):
mea ut recta p̃dicent. Ueritatẽ medi¬
tabitur guitur meum: et labia mea
detestabunt᷑ impium. Iusti sunt om̃s
sermones mei: ñ ẽ. meis prauum qͥd
neq ꝑuersum. Recti sunt intelligenti-¬
bus: et equi inuenientib scientiam tix¬
ccipite disciplinã meã et ñ peccu¬
nia: doctrinã magis quã aurũ eli¬
gite. Meliorẽ. enĩ sapientia cunctis p̃ci¬
osissimis: et omne desiderabile er pͥo
test comꝑari. Ego sapientia habito m
consilio: et eruditis int̾sum cogitationi¬
bus. Timor dñi: odit malum. Arro¬
gantiam. et suꝑbiam. et uiam prauam.
et os bilingue: detestor. Meũ ẽ. consi¬
lium et equitas: mea ẽ prudentia mea
ẽ fortitudo. ꝑme reges regnant. et
legum conditores iuxta decernunt.
ꝑme principes imꝑant: et potentes
decernunt iusticiam. Ego diligentes
me diligo: et qui mane uigilant ad
me. inuenient me. Mecũ sunt diuitiȩ
et głia: opes suꝑbe et iusticia. Meli¬

Expanded text:
mea, ut recta praedicent. Veritatem medimea, ut recta praedicent. Veritatem meditabitur guttur meum, et labia mea detestabuntur impium. Justi sunt omnes sermones mei, non est in eis pravum quid, neque perversum. Recti sunt intelligentibus, et aequi invenientibus scientiam. Accipite disciplinam meam, et non pecuniam doctrinam magis quam aurum eligite melior est enim sapientia cunctis pretiosissimis et omne desiderabile ei non potest conparari ego sapientia habito in consilio et eruditis intersum cogitationibus timor Domini odit malum arrogantiam et superbiam et viam pravam et os bilingue detestor meum est consilium et aequitas mea prudentia mea est fortitudo per me reges regnant et legum conditores iusta decernunt per me principes imperant et potentes decernunt iustitiam ego diligentes me diligo: et qui mane vigilant ad me, invenient me. Mecum sunt divitiae, et gloria, opes superbae, et justitia. Meli
Abbreviated transcription (Latin):
lrretiuit eum multis sermonib: et
blandiciis labioꝵi ꝓtraxit illum. Sta¬
tim eam sequit᷑. quasi bos ductus ad
uictimam. et quasi agnus lasciuiens.
et ignorans: et nescit qđ ad uncula
stultus trahatur. donec transfigat sa¬
gnta iecur eius. uelut si auis festinet
ad laquęum: et nescit quia de pericło
anime illius agitur. Nunc gͦ fili audi
me: et attende uerbis oris mei. Ne ab¬
strahatur in uia illius mens tua. neq
decipiaris semitis cius. Multos enim
uulueratos deiecit. et fortissimi quiq
int̾fecti sunt abea. Tie inferi domus
eius. penitrantes in inferiora mortis.
Nunquid ñ sapientia claunitat. et pru-¬
dentia dat uocem suam: In summnis
excelsisq uerticib suꝑ uiã in mediis
semitis stans iuxta portas ciuitatis in
ipsis foribloquitur dicens. Ouiriad
uos clamito: et uox mea ad filios hõiũ¬
Intelligite pariuili astutiã: et insipien¬
tes animaduertite. Mudite qm̃ de reb
magnis locutura sum: et aꝑientur labia

Expanded text:
uit, eum multis sermonibus, et blanditiis labiorum protraxit illum; statim eam sequitur, quasi bos ductus ad victimam, et quasi agnus lasciviens et ignorans, et nescit quod ad vincula stultus trahatur, donec transfigat sagitta iecur eius velut si avis festinet ad laqueum et nescit quia de periculo animae illius agitur nunc ergo fili audi me et adtende verba oris mei ne abstrahatur in viis illius mens tua neque decipiaris semitis eius multos enim vulneratos deiecit et fortissimi quique interfecti sunt ab ea viae inferi domus eius penetrantes interiora mortis numquid non sapientia clamitat et prudentia dat voceexcelsis-que uerticibus super uiam in mediis semitis | stans iuxta portas ciuitatis, in ipsis foribus loquitur dicens: Viri ad uos clamito, et uox mea ad filios homiIntelligite, parvuli, astutiam, et insipientes, animadvertite, Audite, quoniam de rebus magnis locutura sum: et aperientur labia
Abbreviated transcription (Latin):
lis cordis tui. Dic sapientiȩ soror mea
es: et prudentiam uoca amicã tuam.¬
abaliena. quȩ uerba sua dulcia facit.
De fenestra enim domus meȩ ꝑ cancel¬
los ꝓsperi: et uideo paruulos. Conside¬
ro uecordem iuuenem: qui transit ꝑ
plateas iuxta angulũ et ꝓpe uiã domus
illius graditur. in obscuro aduesꝑascen-¬
te die. in noctis tenebris et caligine: et
ecce mulier occurrit illi ornatu mere¬
tricio. p̃pata ad capiendas animas. gar.¬
rula et uaga quietis impaciens. nec
ualens in domo consistere pedib suis.
nunc foris. nunc inplateis. nunc iu¬¬
xta angulos insidians. App̃hensũq
deosculatur iuuenem: et ꝓcaci uultu
blanditur dicens. Uictimas ꝓsalute
debur: hodie xeddidi uota mea. Iccir¬
co egressa sum inoccursum tuum desi¬
derans te uidere et reꝑi. Intexui funib
lectum meum: straui tapetib pictis
exegypto. Asꝑsi cubile meum mirra. et
aloe. et cinnamomo. Ueni in ebriemur

Expanded text:
lis cordis tui dic sapientiae soror mea lis cordis tui dic sapientiae soror mea es et prudentiam voca amicam tuamab aliena quae verba sua dulcia facit de fenestra enim domus meae per cancellos prospexi et video parvulos considero vecordem iuvenem qui transit in platea iuxta angulum et propter viam domus illius graditur in obscuro advesperascente die in noctis tenebris et caligine et ecce mulier occurrit illi ornatu meretricio praeparata ad capiendas animas garrula et vaga quietis inpatiens nec valens in domo consistere pedibus suis nunc foris nunc in plateis nunc iuxta angulos insidians adprehensumque deosculatur iuvenem et procaci vultu blanditur dicens victimas pro salute debui hodie reddidi vota mea idcirco egressa sum in occursum tuum desiderans te videre et repperi intexui funibus lectum meum stravi tapetibus pictis ex Aegypto aspersi cubile meum murra et aloe et cinnamomo veni inebriemur
Abbreviated transcription (Latin):
nis. mulier autem uiri p̃ciosam ani¬
mam capit. Nunquid abscondere po
test homo ignem insinu suo. ut uesti¬
menta illius ñ ardeant. aut ambula¬
re suꝑ prunas. et ñ comburent᷑ plante eiꝰ
Sic qui ingreditur ad mulierem ꝓximi
sui: ñ erit mundus cũ tetigerit eam.
Non grandis ẽ culpa: cũ quis fuiatus
fuerit. Furatur enim: ut esurientem
impleat animan. Dep̃hensus quoq
reddet septuplum: et omnẽ substan¬
ciam domus suȩ tradet. Qui autem
adulter ẽ ꝓpter cordis inopiã ꝑdet a¬
minam suam. Curpitudinẽ et igno¬
miniam congregat sibi: et opꝓbrium
illius ñ delebitur: quia zelus et furor
uiri non parcet indie uindicte:. nec
adquiescet cuiꝰquã p̃cib. nec suscipi¬
et ꝓ redemptione dona plurima.
ili mi custodi sermones meos xuiuiͦs¬
et p̃cepta mea recunde tibi. Serua
mandata mea et uiues: et legẽ meã
quasi pupillam oculi tui. Liga eam
indigitis tuis: scribe illam in tabu¬

Expanded text:
nis: mulier autem viri pretiosam aninis: mulier autem viri pretiosam animam capit. Numquid potest homo abscondere ignem in sinu suo, ut vestimenta illius non ardeant? Aut ambularesic qui ingreditur ad mulierem proximi sui non erit mundus cum tetigerit eam non grandis est culpae cum quis furatus fuerit furatur enim ut esurientem impleat animam deprehensus quoque reddet septuplum et omnem substantiam domus suae tradet qui autem adulter est propter cordis inopiam perdet animam suam turpitudinem et ignominiam congregat sibi et obprobrium illius non delebitur quia zelus et furor viri non parcet in die vindictae nec adquiescet cuiusquam precibus nec suscipiet pro redemptione dona plurima fili mi custodi sermones meos et praecepta mea reconde tibi serva mandata mea et vives et legem meam quasi pupillam oculi tui liga eam in digitis tuis scribe illam in tabu
Abbreviated transcription (Latin):
Prauo corde machinatur malum:
et in omni tempore iuirgia seminat.
Nuic ex templo ueniet ꝑditio sua. et
subito contereturz nec habebit ultra
medicinam.x.. Sex funt que odit
dñs: et septimum detestatur anima
eius. Oculos sullimes linguam m̃da¬
cem. manus effundentes innoxiũ san¬
guinem. cor machinans cogitationes
pessimas. pedes ueloces ad currendũ
in malum. ꝓferentem mendatia testẽ
fallacem: et eũ qui seminat inter frẽs
discordias.xui. Conserua fili mi
p̃cepta patris cur: et ne dimittas legẽ
matris tuȩ. Liga ea incorde tuo nigit᷑.
et circunda gutturi tuo. Cum ambu¬
laueris gradiantur tecum. cũ dormi¬
eris custodiant ce: et euigilans loquȩ¬
re cũ eis. quia mandatũ lucerna ẽ. et
lex. lux et uia uitȩ. increpatio discipli¬
ne:runit custodiat ce amulie-¬
re mala. et ablanda lingue extraneȩ.
Non concupiscat pulchritudinem
eius cor tuum: ne capiaris mitibꝰ illiꝰ.
Precium enim scorti. uix unius ẽ. pa¬

Expanded text:
Pravo corde machinatur malum, Pravo corde machinatur malum, et in omni tempore jurgia seminat. Huic extemplo veniet perditio sua, et subito conteretur, nec habebit ultra medicinam. Sex sunt, quae odit Dominus, et septimum detestatur anima ejus: Oculos sublimes, linguam mendacem, manus effundentes innoxium sanguinem: Cor machinans cogitationes pessimas, pedes veloces ad currendum in malum; Proferentem mendacia testem fallacem, et eum qui seminat inter fratres discordias: Conserva, fili mi, praecepta patris tui, et ne dimittas legem matris tuae. Liga ea in corde tuo jugiter, et circumda gutturi tuo. Cum ambulaveris, gradiantur tecum: cum dormieris, custodiant te; et evigilans loquere cum eis. Quia mandatum lucerna est, et lex lux, et via vitae increpatio disciplinae: Ut custodiant te a muliere mala, et a blanda lingua extraneae. Non concupiscat pulchritudinem ejus cor tuum, nec capiaris nutibus illius. Pretium enim scorti vix unius est pa
Abbreviated transcription (Latin):
xisti apud extraneum manũ tuam.
illa queatus es uerbis oris tui: et captꝰ
ꝓpriis sermonib. Fac gͦ qđ dico fili
mi: et temet ipsum libera quia inci-¬
disti in manum ꝓximi tui. Discurre¬
re festina: suscita amicũ tuũ. Ne dede¬
ris somnum ocłis tuis: nec dormitent pal¬
pebre tuȩ. Eruere quasi dammula de
manu:et quasi auis de insidiis aucupis.
Uade ad formicã opiger: et consideta
uias eius: et disce sapientiam. Quȩ cũ
non habeat ducẽ nec p̃ceptorem. nec
principem. parat estate cibum sibi: et
congregat in messe quod comedat.
usquequo piger dormis: Quando
consurges ex somno tuo. Paululũ dor¬
mies. paululum dormitabis: paululũ
conseres manꝰ ut dormias: et ueniet tͥ
quasi uiator egestas. et pauꝑies quasi
uir armatus. Si uͦ impiger fueris.
ueniet ut fons messis tua: et egestas
longe fugiet ate. Homo apostata¬
uir inutilis: graditur ore ꝑuerso. An-¬
nuit ocłis. terit pede: digito loquit᷑.

Expanded text:
xisti apud extraneum manum tuam; xisti apud extraneum manum tuam; Illaquaetus es verbis oris tui, et captus propriis sermonibus. Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera: quia incidisti in manum proximi tui. Discurre, festina, suscita amicum tuum: Ne dederis somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae. Eruere quasi damula de manu, et quasi avis de insidiis aucupis. Vade ad formicam, o piger, et considera vias ejus, et disce sapientiam: Quae cum non habeat ducem, nec praeceptorem, nec principem, Parat aestate cibum sibi, et congregat in messe quod comedat, Usquequo, pigconsurges ex somno tuo? Paululum dormies, paululum dormitabis, paululum conseres manus ut dormias, et veniet tibi quasi viator egestas, et pauperies quasi vir armatus. Si vero impiger fueris, veniet tibi ut messis tua, et egestas longe fugiet a te . » Quonair inutilis, graditur ore perverso, Annuit oculis, terit pede, digito loquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
labores tui sint in domo aliena et ge¬
mas innouissimis. quando consũpse¬
ris carnes et corpus tuum: et dicas.
Cur detestatus sum disciplinam. et in¬
crepationib ñ adquieuit cor meum.
nec audiui uocẽ docentium me. et
magistris ñinclinaui aurem meam.
Pene fui inomĩ malo: inmedio aeccł̃ie
et sinagoge. Bibe aquã de cisterna
tua: et fluenta putei tui. Diriuent᷑
fontes tui foras: et inplateis aquas tu-¬
as diuide. Nabeto eas solus. nec sint
alien participes tui. Sit uena tua
cissimus hinnulus. Ubera eius inebri¬
ent te omni tempore: et in amore illius
delectare iugiter. Quare seduceris fili
miabaliena. et foueris insinu alterius:
Respicit dñsuias hominis: et om̃s gres¬
sus illius considerat: Iniquitates suȩ ca¬
piunt impium: et funib peccatorũ
suorum constringitur. Ipse morietur
quia ñ habuit disciplinam: et multi-¬
tudine stulticiȩ suȩ decipietur.¶ Fili
misi spoponderis ꝓ amico tuo: defi-¬

Expanded text:
labores tui sint in domo aliena: Et gelabores tui sint in domo aliena: Et gemas in novissimis, quando consumpseris carnes tuas, et corpus tuum. Et dicas: Cur detestatus sum disciplinam, et increpationibus non acquievit cor meum, Nec audivi vocem docentium me, et magistris non inclinavi aurem meam: Pene fui in omni malo, in medio Ecclesiae et synagogae. Bibe aquam de cisterna tua, et fluenta putei tui: Deriventur fontes tui foras, et in plateis aquas tuas divide. Habeto eas solus, nec sint alieni participes tui. Sit vena tua tissimus hinnulus. Ubera ejus inebrient te omni tedelectare jugiter. Quare seduceris fili mi ab aliena, et foveris sinu alterius? Respicit Dominus vias hominis, et omnes gressus illius considerat. Iniquitates suae capiunt impium, et funibus 152 peccatorum suorum constringitur. Ipse morietur, quia non habuit disciplinam, et multitudine stultitiae suae decipitur. Fili mi, si spoponderis pro amico tuo, defi
Abbreviated transcription (Latin):
dant gressus tuos. Dirige semitã pedi¬
b tuis: et om̃s uie tue stabilientur.
Ne declines ad dexteram et ad sinistrã.
auerte pedem tirũ a malo. Tias enim
que a dextris sunt nouit dñs: ꝑuerse
uͦ sunt quȩ asmnistris sunt. Ipse autẽ
reccos faciet cursus tuos: itinera au¬
tem tua in pace ꝓducet.xiiii Cili mi¬
meȩ inclina aurẽ tuã: ut custodias
cogitationes. et disciplinã labia tua
conseruent. Tauus enimstillans labia
meretricis: et intidius oleo guttur eiꝰ.
Nouissima autẽ illius amara: quasi
absinthium: et acuta quasi gladius
biceps. Pedes eius descendunt inmor¬
tem: et adinferos gressus illius peni¬
trant. ꝑsemitam uitȩ ñ ambulant.
uagi sunt gressus eius. et inuestigabi¬
les. Nunc gͦ fili mi audi me: et ne re¬
ceclas a uerbis oris mei.Longe facab
ea uiã tuã: et ne apꝓpinques srib
domus eius. Ne desalienis honorem
tuum: et annos tuos crudeli. ne forte
impleantur extranei uirib ttus. et

Expanded text:
dant gressus tuos. Dirige semitam pedidant gressus tuos. Dirige semitam pedibus tuis. et omnes viae tuae stabilientur. Ne declines ad dexteram, et ad sinistram: averte pedem tuum a malo. Vias enim, quae a dextris sunt, novit Dominus: perversae vero sunt quae a sinistris sunt. Ipse autem rectos faciet cursus tuos, itinera autem tua in pace producet. Cap. V. Fimeae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes, et disciplinam labia tua conseruent. fauus enim stillans labia meretricis et nitidius oleo guttur -eius. nouissima autem illius amara quasi absinthium et acuta quasi gladius biceps. pedes eius descendunt intem, et ad inferos gressus eius penetrant | per semitam uitę non ambulant, uagi sunt gressus eius et inuestigabiles. Nunc ergo fili audi me, et ne recedas a uerbis oris mei. longe fac ab ea uiam tuam, et ne appropinques foribus domus eius, ne des alienis honorem tuum, et annos tuos crudeli. Ne forte impleantur extranei viribus tuis, et
Abbreviated transcription (Latin):
fueris. ñ arbitrabunt᷑ gressus tui: et cur¬
rensñ habeb̾ offendicłm. Cene discipli¬
nam ne duniitas eam. custodi illã: quia
ipsa ẽ. uita tua. Ne delecteris semitis im¬
piorũ: nec tibi placeat malorũ uia. fu-¬
ge abea: nec transeas ꝑ illam. Declina:
et desere eam. Non enim dormiunt nisi
male fecerint: et rapitur somnus abeis
nisi supplantauerint. Comedunt panẽ
impietatis: et uinũ iniquitatis bibunt.
lustorum autem semita quasi lux splen-¬
dens ꝓcedit: et crescit usq ad ꝑfeccam
diem. Cia impiorum tenebrosa: nesci¬
unt ubi corruant.xuii Cili mi aus¬
culta sermones meos: et ad eloquia
mea inclina aurem tuam. Ne recedan
aboculis tuis: custodi ea in medio cordis
tui. Uita enim sunt inuenientib ea:
et uniuerse carni sanitas. Omni cu-¬
stodia serua cortuum: quia ex ipso
uita ꝓcedit. Remoue ate os prauum: et
detiahentia labia sint ꝓculate. Ocłi¬
cui recta. uideant: et palpebre cuȩ p̃ce¬

Expanded text:
fueris, non arctabuntur gressus tui, et curfueris, non arctabuntur gressus tui, et currens non habebis offendiculum. Tene disciplinam, ne dimittas eam: custodi illam, quia ipsa est vita tua. Ne delecteris semitis impiorum, nec tibi placeat malorum via. Fuge ab ea, nec transeas per illam: declina, et desere eam. Non enim dormiunt nisi malefecerint: et rapitur somnus ab eis nisi supplantaverint. Comedunt panem impietatis, et vinum iniquitatis bibunt. Justorum autem semita quasi lux splendens procedit, et crescit usque ad perfectam diem. Via impiorum tenebrosa: nesciunt ubi corruant. Fili mi, ausculta sermones meos, et ad elomea inclina aurem tuam ne recedant ab oculis tuis custodi ea in medio cordis tui vita enim sunt invenientibus ea et universae carni sanitas omni custodia serva cor tuum quia ex ipso vita procedit remove a te os pravum et detrahentia labia sint tui recta videant, et palpebrae tuae praece
Abbreviated transcription (Latin):
et mansuetis dabit grãm. Qliam sapientes
possidebunt: stultorum exultatio igno¬
minia.xi Nudite filii disciplinam pa
tris. et aitendite. ut sciatis prudentiam.
honum bonum tribuam uob̃: legẽ meã
ne derelinquatis. Nam et ego filius fui
patris mei. tenellus et unigenitus coram
matre mea. et docebat me atq dicebat.
Suscipiat uerba mea cortuum: custo¬
di p̃cepta mea et uiues. Posside sapientiã:
posside prudentiam. Ne obliuiscaris:
neq declines auerbis oris mei. Ne dimit¬
tes eam: et custodiet ce. Dilige eam: et
seruabit ce. Principium sapientiȩ possi¬
de sapientiã: et in omni possessione tua
adquire prudentiam. A rripe illam: et
exaltabit te. Elificaberis abea:cũ ea fu.¬
eris amplexatus. Dabit capiti tuo aug¬
menta gr̃arũ: et corona inclita ꝓteget
te.xii. Nudi filimi et suscipe uerba mea:
ut multiplicentur tibi anni uitȩ. Tiam
sapientiȩ monstrabo cibi: ducam ce ꝑ
semitas aequitatis. Quas cũ ingressus

Expanded text:
et mansuetis dabit gratiam gloriam sapientes et mansuetis dabit gratiam gloriam sapientes possidebunt stultorum exaltatio ignominia audite filii disctris, et attendite, ut sciatis prudentiam. Donum bonum tribuam vobis, legem meam ne derelinquatis. Nam et ego filius fui patris mei, tenellus, et unigenitus coram matre mea: Et docebat me, atque dicebat: Suscipiat verba mea cor tuum, custodi praecepta mea, et vives. Posside sapientiam, posside prudentiam: ne obliviscaris, neque declines a verbis oris mei. Ne dimittas eam, et custodiet te: dilige eam, et servabit te. Principium sapientiae posside sapientiam, et in omni possessione tua acquire prudentiam: Arripe illam, et exaltabit te: glorificaberis ab ea, cum eam fueris amplexatus. dabit capiti tuo augmenta gratiarum, et corona inclyta proteget te. Audi, fili mi, et suscipe verba mea, ut multiplicentur tibi anni vitae. Viam sapientiae monstrabo tibi, ducam te per semitas aequitatis: Quas cum ingressus
Abbreviated transcription (Latin):
illius eruperunt absssi: et nubes rore
concrescunt.xLilisui ne effluant
hec aboculis tuis. Custodi legem atq
consilium: et erit uita ammę tue. et
gra faucib tuis. Tunc ambulabis fi¬
ducialiter in uia tua: et pes tuus non
inpinget. Si dormieris ñ timebis: qui¬
esces. et suauis erit somnus tuus. Ne
paueas repentino t̃rore: et irruentes
tibi potentias impiorum. Dñs enm
erit in latere tuo: et custodiet pedem
tuum ne capiaris. Noli ꝓhibere bene¬
facere eum qui potest: si uales et ipse
bene fac. Ne dicas amico tuo uade et
reuertere et crasdabo tibi: cũ statim
possis dare. Ne moliaris amico tuo
malum cum ille in te habeat fidutiã.
Ne contendas aduersus hominem
frustra: cum ipse tibi nichil mali fece¬
rit. Ne emuleris hominem in ustũ.
nec imiteris uias enis: quiꝰ ab homina¬
cio dnũ ẽ. omĩs illusor. et cũ simplicib
sermocinatio eius. Egestas a dño indo¬
mo impii: habitacła autem iustorũ
benedicentur: liuisores ipse deludet.

Expanded text:
unt abyssi, et nubes rore concrescunt. Fili mi, ne effuant haec ab oculis tuis: Custodi legem atque consilium: Et erit vita animae tuae, et gratia faucibus tuis. Tunc ambulabis fiducialiter in via tua, et pes tuus non impinget. Si dormieris, non timebis: quiesces, et suavis erit somnus tuus. Ne paveas repentino terrore, et irruentes tibi potentias impiorum. Dominus enim erit in latere tuo, et custodiet pedem tuum, ne capiaris. Noli prohibere benefacere eum, qui potest: si vales, et ipse benefac. Ne dicas amico tuo: Vade, et revertere: cras dabo tibi, cum statim possis dare. Ne moliaris amico tuo malum, Cum ille in te habeat fiduciam. Ne contendas adversus hominem frustra, Cum ipse tibi nihil mali fecerit. Ne aemuleris hominem injustum, nec imiteris vias eius quia abominatio Domini est omnis inlusor et cum simplicibus sermocinatio eius egestas a Domino in domo impii habitacula autem iustorum benedicentur inlusores ipse deludet
Abbreviated transcription (Latin):
agunt auferentur ex ea.uii.¶ ili mi
ne obliuiscaris legis meȩ: et p̃cepta mea
custodiat cor tuum. Longitudinẽ enim
dierũ. et annos uitȩ. et pacẽ. apponent
tibi. Miscd̾ia et ueritas ñ deserant. Circũ¬
da eas gutturi tuo. et describe in tabuł
cordis tui: et inuenies gr̃ãm et disciplinã
bonam corã dõ et hominib:abe si¬
duciam in dño ex coto corde tuo: et ne
innitaris prudentiȩ cuȩ. In omnib uis
tuis cogita illum: et ipse diriget gressus
tuos. Ne sis sapiens apud temet ipsum.
Time dnm: et recede a malo. Sanitas
oss ium tuorum. Honora dñm de tua
sub stantia. et de primiciis omĩũ frugũ
tuarũ et implebuntur horrea tua sa

Expanded text:
agunt auferentur ex ea fili mi agunt auferentur ex ea fili mi ne obliviscaris legis meae et praecepta mea custodiat cor tuum longitudinem enim dierum et annos vitae et pacem adponent tibi misericordia et veritas non te deserant circumda eas gutturi tuo et describe in tabulis cordbonam coram deo et hominibus. habe fiduciam in domino ex toto corde tuo et ne innitaris prudentiae tuae. in omnibus uiis tuis cogita illum, et ipse diriget gressus tuos. ne sis sapiens apud temet ipsum. time dominum et recede a malo. Et ossium tuorum. Honora Dominum de tua substantia, et de primitiis omnium frugum tuarum: Et implebuntur horrea tua sa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓteget gradientes simplicit̃. seruans
semitas iusticie. et uias scõrũ custodieis.
Tunc intelliges iuditium. et iustitiam
et equitatem: et omnem semitam bonã.
Si intrauent sapientia cor tuum. et
scientia anime tue: placuerit. consili¬
um custodiet te: et prudentia seruabit
te: ut eruaris de uia mala. ab homine qui
ꝑuersa loquitur. qui relinquunt iterre-¬
ctum. et ambulant ꝑ uias tenebrosas. qͥ
letantur cum male fecerint. et exultant
in reb pessimis quorũ uiȩ ꝑuerse. et infa¬
mes gressus eorũ. ut eruaris a muliere ali¬
ena. et abextranea. quȩ mollit sermones
suos. et relĩquit ducem pubtatis suȩ. et
pacti dĩ sui oblita ẽ inclinata ẽ. enim ad
mortẽ domus eius. et adinferos semite ip¬
sius. om̃s qui ingrediuntur ad eam. non
reuertentur: nec app̃hendent semitas uitȩ.
ut ambules mnuia bona. et calles iustorum
custodias. Qui enim recti sunt habitabt̃
in terra: et simplices ꝑmanebunt mea.
Impii uͦ de terra ꝑdentur: et qui iniquȩ¬

Expanded text:
ans semitas justitiae, et vias sanctorum custodiens. Tunc intelliges justitiam, et judicium, et aequitatem, et omnem semitam bonam. Si intraverit sapientia cor tuum, et scientia animae tuae placuerit: Consilium custodiet te, et prudentia servabit te, ut eruaris a via mala, ab homine, qui perversa loquitur. Qui relinquunt iter rectum, et ambulant per vias tenebrosas: Qui laetantur cum malefecerint et exultant in rebus pessimis quorum viae perversae et infames gressus eorum ut eruaris a muliere aliena et ab extranea quae mollit sermones suos et relinquit ducem pubertatis suae et pacti Dei sui oblita est inclinata est enim ad mortem domus eius et ad impios semitae ipsius omnes qui ingrediuntur ad eam non revertentur nec adprehendent semitas vitae ut ambules in via bona et calles iustorum custodias qui enim recti sunt habitabunt in terra et simplices permanebunt in ea impii vero de terra perdentur et qui inique
Abbreviated transcription (Latin):
mitte nobcum. marsupium unũ sit omi¬
um nr̃m.iii Silimi ne ambules cũ
cis ꝓhibe pedem tuum a semitis eorum.
Pedes enim illorum ad malũ currunt:
et festinant ut effundant sanguinem.
Frustra autem iacitur rete: ante ocłos pen¬
des contra animas suas. Sic semite omĩs
iniqui animas possidentium rapiunt.
apientia foris p̃dicat: inplateis ini

Expanded text:
mitte nobiscum, marsupium unum sit omnium nostrum. Fili mi, ne ambules cum eis, prohibe pedem tuum a semitis eorum. Pedes enim illorum ad malum currunt, et festinant, ut effundant sanguinem. Frustra autem jacitur rete ante oculos pendes contra animas suas. Sic semitae omnis avari, animas possidentium rapiunt. Sapientia foris
Abbreviated transcription (Latin):
et nescit labia prudentiȩ. Sapientia
callidi ẽ. intelligere uiã sua. et in pru¬
dentia stultorũ er rans. Stultis illudit¬
peccatum: inter iustos morabitur gr̃a.
Cor cognouit amaritudinẽ animȩ suȩ¬
ingaudio eius ñ miserebit᷑ extraneus.
Domus impior delebitur: tabnacula
iustorum germinabunt

Expanded text:
et nescit labia prudentiae. Sapientia et nescit labia prudentiae. Sapientia callidi est intelligere viam suam: et imprudentia stultorum erpeccatum inter iustos morabitur gratia cor quod novit amaritudinem animae suae in gaudio eius non miscebitur extraneus domus impiorum delebitur tabernacula iustorum germinabunt
Abbreviated transcription (Latin):
Qui cum sapientib graditur sapiens
erit: amicus stultorum efficietur simi¬
lis. Peccatores ꝑsequitur malum: et iu¬
stis retribuentur bona. Bonus relin-¬
quet heredes filios et nepotes: et custo¬
ditur iusto substantia peccatoris. Mul¬
ti cibi innoualib patrum: et alii con¬
gregantur absq iudicio. Qui parcit
uirge odit filium suum: qui autem
diligit illum instant̃ erudit. Iustus
comedit et replet animam suam: uen¬
cer autem impiorũ in satuiabilis. Siii
apiens mulier aedificat domum
suam: insipiens. exstructã quoq
destruet manib. Ambulans recto iti¬
nere et timens dm̃: despicitur ab eo qͥ
in fami graditur uia. In ore stulti uir¬
ga suꝑbie: labia sapientium custodi-¬
unt eos. Ubi ñ st̃ boues. p̃sepe uacuũ
ẽ. ubi autem plurime segetes. ibi ma¬
nifesta fortitudo boius. Testis fidelis
sus cestis. Querit derisor sapientiam
et ñ inueniet: doctrina prudentium
facilis. Uade contra uirum stultum:

Expanded text:
Qui cum sapientibus graditur, sapiens Qui cum sapientibus graditur, sapiens erit: amicus stultorum efficietur similis. Peccatores persequitur malum, et justis retribuentur bona. Bonus relinquit haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo substantia peccatoris. Multi cibi in novalibus patrum: et aliis congregantur absque judicio. Qui parcit virgae, odit filium suum: qui autem diligit illum, instanter erudit. Justus comedit, et replet animam suam: venter autem impiorum insaturabilis. Cap. XIV. Sapiens mulier aedificat domum suam, insipiens exstructam quoque destruet manibus. Ambulans recto itinere, et timens Deum, despicitur ab eo, qui infami graditur via. In ore stulti virga superbiae: labia autem sapientium custodiunt eos. Ubi non sunt boves, praesepe vacuum est; ubi autem plurimae segetes, ibi manifesta fortitudo bovis. Testis fidelis sus testis. Quaerit derisor sapientiam, et non inveniet: doctrina prudentium facilis. Vade contra virum stultum,
Abbreviated transcription (Latin):
uitiȩ suȩ: qui autem pauꝑ ẽ. increpa¬
tionem ñ sustinet. Lux iustorũ letifi¬
cat. lucerna autem impiorum extin¬
guetur. Inter suꝑbos semꝑ iurgia ft̃.
qui autem agunt cuncta consilio. re¬
guntur sapientia. Substantia festina¬
ta minuetur: quȩ autẽ paulatĩ colli¬
gitur manu multiplicabitur. Spes
que differtur affliget animam: lignum
uite desiderium ueniens. Qui detrahit
alicui rei. ipse se infuturũ obligat: qui
autem timet p̃ceptum in pace uersabi¬
cur. Lex sapienti fons uitȩ: ut declinet
aruina mortis. Doctrina bona dabit
grãm: in itinere contẽptorũ uorago.
Astutus omĩa agit cũ consilio: quiai¬
tem fatuus ẽ. aꝑiec stulticiam. Nuntius
impii cadet inmalum: legatus fidelis
sanitas. Egestas et ignominia ei qui de¬
serit disciplinam: qui autẽ adquiescit
arguenti. glorificabitur. Desideriũ si
compleatur: delectat animam. De te¬¬
stantur stulti: eos qui fugiunt mala.

Expanded text:
uitiae suae: qui autem pauper est, increpauitiae suae: qui autem pauper est, increpationem non sustinet. lux iustorum laetificat: lucerna autem impiorum extinguetur. inter superbos semper iurgia sunt: qui autem agunt cuncta consilio, reguntur sapientia. substantia festinata minuetur: quae autem paulatim colligitur manu, multiplicabitur. spes, quae differtur, adfligit animam: lignum uitae desiderium ueniens. qui detrahit alicui rei, ipse se in futurum obligat: qui autem timet praeceptum, in pace uersabitur. lex sapienti fons uitae, ut declinet a ruina mortis. doctrina bona dabit gratiam: in itinere contemptorum uoragAstutus omnia agit cum consilio: qui autem fatuus est, aperit stultitiam. Nuntius impii cadet in malum. legatus fidelis sanitas. Egestas et ignominia ei qui deserit disciplinam: qui acquiescit arguenti, glorificabitur. Desiderium si compleatur, delectat animam: detestantur stulti eos, qui fugiunt mala.
Abbreviated transcription (Latin):
dñabitur: que autem remissa ẽ. tri¬
butis seruiet. Meror incorde uiri
humiliabit eiun: et sermone bono leti¬
ficabitur. Qui negligit dampnum
ꝓpter amicum iustus ẽ. iter autẽ im-¬
piorũ decipiet eos. Non inueniet frau.¬
dulentus lucrum: et substantia homi¬
nis erit auri p̃cium. In semita iusticiȩ
uita: iter autem deuiũ ducit ad mor
qui autem illusor ẽ ñ audit cũ ar-¬
guitur. De fructu oris homo satura¬
bitur bonis: anima autem p̃uarica¬
corum iniquaon. ¶ui custodit
os suum. custodit ansiam suam:
qui autem inconsideratus ẽ. ad lo¬
quendum. sentiet mala. Uult et ñ
uult piger: anima autem oꝑantiũ
impingabitur. Uerbum mendax iu¬
stus detestabitur: impius autẽ confũ¬
dit et confundetur. Iusticia custodit
innocentis uiam: impietas uͦ peccatorẽ
supplantat. Est quasi diuescum nichil
habeat: et ẽ. quasi pauꝑ cũ in multis
diuiciis sit. Redemptio anime uiridi¬

Expanded text:
dominabitur: quae autem remissa est, tridominabitur: quae autem remissa est, tributis serviet. Moeror in corde viri humiliabit illum, et sermone bono laetificabitur. Qui negligit damnum propter amicum, justus est: iter autem impiorum decipiet eos. Non inveniet fraudulentus lucrum: et substantia hominis erit auri pretium. In semita justitiae, vita: iter autem devium ducit ad mortqui autem illusor est, non audit cum arguitur. De fructu oris homo satiabitur bonis: anima autem praevaricatorum iniqua. qui custodit 08 suum, custodit animam suam: qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. uult et non uult piger: anima autem operantium inpinguabitur. uerbum mendax iustus detestabitur: impius autem confundit et confunditur. iustitia custodit innocentis uiam: impietas uero peccatores supplantat. est quasi diues, cum nihil habeat, et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. redemptio animae uiri di
Abbreviated transcription (Latin):
malo: effugiet autem iustus de an¬
gustia. De fructu oris sui unusquisq
replebitur bonis: et iuxta oꝑa manu¬
um suarum retribuetur ei. Uia stulti
recta iocłis eius: qui autẽ sapiens est
audit consilia. Fatuus statim indicat
iram suam: qui autẽ dissimulat inui¬
riam callidus ẽ. Qui qđ nouit loqͥt᷑
index. iustitiȩ ẽ. qui autẽ m̃titur cestis
ẽ. fraudulentus. Est qui ꝓmittit et
quasi gladio pungitur conscientiȩ:.
lingua autem sapientiũ sanitas ẽ. La¬
bium ueritatis firmum erit in ꝑpetu¬
um. qui autem cestis ẽ repentinus:
concinnat linguam mendacii. Dolus
in corde cogitantium mala: qui autẽ
inueniunt pacis consilia. sequitur eos
gaudium. Non contristabit iustum
quicquid ei acciderit: impii autem
replebuntur malo. Abhominatio
ẽ. dño labia mendatia: qui autẽ fide¬
liter agunt placent ei. Homo uersut᷑
celat scientiam: et cor insipientium
ꝓuocat stulticiam. Manus forcium

Expanded text:
malo effugiet autem iustus de anmalo effugiet autem iustus de angustia de fructu oris sui unusquisque replebitur bonis et iuxta opera manuum suarum retribuetur ei via stulti recta in oculis eius qui autem sapiens est audit consilia fatuus statim indicat iram suam qui autem dissimulat iniuriam callidus est qui quod novit loquitur index iustitiae est qui autem mentitur testis est fraudulentus est qui promittit et quasi gladio pungitur conscientiae lingua autem sapientium sanitas est labium veritatis firmum erit in perpetuum qui autem testis est repentinus concinnat linguain corde cogitantium mala, qui autem ineunt pacis consilia, sequitur eos gaudium. Non contristabit justum quidquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. Abominatio Domino labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. Homo versutus celat scientiam: et cor insipientium provocat stultitiam. Manus fortium
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Qui bonus ẽ. hauriet a dnõ gr̃ãm:
qui autem confidit cogitationibus
suis impie agit. Non roborabitur homo
ex impietatẽ: et radix iustoꝵ ñ cõmo¬
uebitur. Mulier diligens corona ẽ ui¬
ro suo: ec putredo in ossib eius quȩ
confusione res dignas gerit. Cogitati-¬
ones iustorũ iuditia: et consilia impi¬
orum fraudulenta. Uerba impiorum
insidiantur sanguini: os iustorũ libe¬
rabit eos. Uerte impios et ñ erunt:
domus autem iustorũ ꝑmanebit. Do¬
ctrina sua noscitur uir: qui autẽ ua¬
nus et excors ẽ. patebit contẽptui. Me¬
lior ẽ. pauꝑ et sufficiens sibi: quã glo¬
riosus et indigens pane. Nouit iustus
animas ium̃torũ suorũ: uiscera autem
impiorum crudelia. Qui oꝑatur t̾ram
suam saturabitur panib: qui autem
sectatur ocium stultissimus ẽ. Deside¬
rium impii monum̃tũ ẽ. pessimorum:
radix autem iustorũ ꝓficiet:
ropt̃ peccata labiorũ ruina ꝓximat

Expanded text:
est, Qui bonus est, hauriet a Domino gratiam: est, Qui bonus est, hauriet a Domino gratiam: qui autem confidit in cogitationibus suis, impie agit. Non roborabitur homo ex impietate: et radix justorum non commovebitur. Mulier diligens, corona est viro suo: et putredo in ossibus ejus, quae confusione res dignas gerit cogitationes iustorum iudicia et consilia impiorum fraudulentia verba impiorum insidiantur sanguini os iustorum liberabit eos verte impios et non erunt domus autem iustorum permanebit doctrina sua noscetur vir qui autem vanus et excors est patebit contemptui melior est pauper et sufficiens sibi quam gloriosus et indigens pane novit iustus animas iumentorum suorum viscera autem impiorum crudelia qui operatur terram suam saturabitur panibus qui autem sectatur otium stultissimus est desiderium impii munimentum est pessimorum radix autem iustorum proficiet propter peccata labiorum ruina proximat
Abbreviated transcription (Latin):
eius in his qui simpliciter ambulant.
Manu in manu ñ erit innocens mal.
semen autem iustorũ saluabitur. Cir¬
culus aureus in narib sius: mulier
pulchra et fatua. Desiderium iustorũ
bonum ẽ. prestolatio impiorũ furor.xxu¬
lii diuidunt ꝓpria et ditiores fius:
alii rapiunt non sua. et semꝑ me
gestate sunt. Anima que benedicit
inpingabitur: et qui inebriat ipse qͦq
in ebriabitur. Qui abscondit frum̃ta
maledicitur in populis: benedictio
autem suꝑ caput uendentium. Bene
consurgit diluculo qui quęrit bona:
qui autem in uestigator malorũ ẽ. op¬
primetur abeis. Qui confidit in diui¬
ciis suis corruet: iusti autem quasi ui¬
rens folium germinabunt. Qui con
turbat domum suam possidebit uen¬
tos: et qui stultus ẽ seruiet sapienti. Fru¬
ctus iusti lignum uitȩ: et qui suscipit
animas sapiens ẽ. Si iustus int̾ra recipit.
quantomagis impius et peccator. Qui
qui autem odit increpationes insipieis

Expanded text:
eius in his qui simpliciter ambulant eius in his qui simpliciter ambulant manus in manu non erit innocens malus semen autem iustorum salvabitur circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et fatua desidbonum est: praestolatio impiorum furor. alii diuidunt propria et ditiores fiunt: alii rapiunt non sua et semper in egestate sunt. anima, quae benedicit, inpinguabitur: et qui inebriat, ipse quoque inebriabitur. qui abscondit frumenta, maledictus in populis: benedictio autem super caput uendentium. bene consurget diluculo qui quaerit bona: qui. autem inuestigator malorum est, opprimetur ab eis. qui confidit in diuitiis suis, hic corruet: iusti autem quasi uirens folium germiturbat domum suam, possidebit ventos et qui stultus est, serviet sapienti. Fructus justi lignum vitae: et qui suscipit animas sapiens est. Si justus in terra recipit: quanto magis impius et peccator? Cap scientiam: qui autem odit increpationes, insipiens
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ et tradetur impius ꝓ eo. Simula¬
tor ore decipit amicũ suum: iustrautẽ
liberabuntur scientia. In bonis iustorũ
exultabit ciuitas: et in ꝑditione impi¬¬
orum erit laudatio. Benedictione iu¬
storum exaltabitur ciuitas: et ore im¬
piorũ subuertetur. Qui despicit ami
cum suum indigens corde ẽ: uir autẽ
prudens tacebit. Qui ambulat frau¬
dulenter reuelat archana: qui autem
fidelis ẽ. celat animi commissum. Ubi
ñ ẽ. gubnator populus corruet: sal
autem ubi multa consilia. Affliget᷑
malo qui fidem facit ꝓ extraneo: qui
autem cauet laquȩos securus ẽ. Muli-
er gratiosa inueniet głiam: et robusti
habebunt diuitias. Benefacit anime
suȩ uir misericors: qui autem crudelis
ẽ. et ꝓpinquos abicit. Impius facit opꝰ
instabile: seminanti autem iusticiam
merces fidelis ẽ. Clem̃tia p̃ꝑauit uitã:
et sectatio malorũ mortem. Ab homt¬
nabile dño cor piauum: et uoluntas

Expanded text:
pius pro eo simulapius pro eo simulator ore decipit amicum suum iusti autem liberabuntur scientia in bonis iustorum exultabit civitas et in perditione impiorum erit laudatio benedictione iustorum exaltabitur civitas et ore impiorum subvertetur qui despicum suum, indigens corde est: uir autem prudens tacebit. qui ambulat fraudulenter, reuelat arcana: qui autem fidelis est animi, celat commissum. ubi non est gubernator, populus corruet: salus autem, ubi multa consilia. adfligetur malo, qui fidem facit pro extraneo: qui autem cauet laqer gratiosa inveniet gloriam et robusti habebunt divitias benefacit animae suae vir misericors qui autem crudelis est et propinquos abicit impius facit opus instabile seminanti autem iustitiam merces fidelis clementia praeparat vitam et sectatio malorum mortem abominabile Domino pravum cor et voluntas