comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
genꝰ hõiũ loq̃bat᷑. Direrit aliqͥs Si indieb phalech filii heber diusa ẽ t̾ra ꝑ linguas: id est hoĩes qͥ tc̃
erant int̾ra ex eiꝰ nõie potiꝰ debuit appellari lingua illa qͣ fuit om̃ib ante c̃munis. s intellegendũ ẽ
psũ heber ꝓpt̾ea tale nom ĩ posuisse filio suo ut uocaret᷑ phalech : qđ int̃p̃tat᷑ diuisio. qr tc̃ ei natꝰ ẽ
quando ꝑ linguas tra diuisa ẽ. idẽ ipso tpr̃e ut hoc sit quł dictũ ẽ. indieb: eiꝰ diuisa ẽ tra. nãnisi ad¬
huc heber uiuere quando linguaꝵ facta ẽ multitudo. ñ ereiꝰ nõie nom accipet lingua qͥ apđ illũ
potuit ꝑmanere. & iđõ credenda ẽ ipsa fuisse pͥma illa c̃munis. qm depena uenit illa multiplicatio
mutatioq linguaꝵ. & utiq p̃t hanc penã eẽ debuit ppłs dĩ. Nec frustra lingua hȩc ẽ quã tenuit
abralã nec inoms filios suos tͣnsmittere potuit s: in eos tantũ qͥ ꝓpagati ꝑ iacob & in signius atq

Expanded text:
genus humanum loquebatur. Dixerit aliquis: Si in diebus Phalech filii Heber diuisa est terra per linguas, id est homines, qui tunc erant in terra, ex eius nomine potius debuit appellari lingua illa, quae fuit omnibus ante communis. Sed intellegendum est ipsum Heber propterea tale nomen inposuisse filio suo, ut uocaretur Phalech, quod interpretatur diuisio, quia tunc ei natus est, quando per linguas terra diuisa est, id est ipso tempore, ut hoc sit quod dictum est: In diebus eius diuisa est terra. Nam nisi adhuc Heber uiueret quando linguarum facta est multitudo, non ex eius nomine nomen acciperet lingua, quae aput illum potuit permanere. Et ideo credenda est ipsa fuisse prima illa communis, quoniam de poena uenit illa multiplicatio mutatioque linguarum et utique praeter hanc poenam esse debuit populus Dei. Nec frustra lingua haec est, quam tenuit Abraham, nec in omnes suos filios transmittere potuit, sed in eos tantum, qui propagati per Tacob et insignius adque
Abbreviated transcription (Latin):
ne illud qͥdẽ temere puto eẽ dicendũ siue credendũ qͥ ñ nullis uisũ ẽ ł uidet᷑ ñãplius eccłam passur¬
rã ꝑsecutiões usq ad tẽpꝰ antiap̃i quã ꝗđ ĩa passa ẽ id est detima eadeq nouissima sit ab antirp̃o: P

Expanded text:
ne illud quidem temere puto esse dicendum siue credendum, quod nonnullis uisum est uel uidetur, non amplius ecclesiam passuram persecutiones usque ad tempus Antichristi. quam quot iam passa e
Abbreviated transcription (Latin):
sus pense aduentoss aliis sub gurgite uasto. infectũ eluit᷑ scelꝰ. aut erurit᷑ igni. Qhoc opinant᷑ nullas penas pͦga
penas ꝗ a t̾rena c̃tagione c̃t᷑ctũ ẽ. Aer qͥppe accipit᷑ in eo đ ait: Suspensȩ aduentos saqua in eo q art subgur¬
gite uasto. Ignis aũ suo nõie exp̃ssꝰ ẽ cũ dit̃ aut exurit᷑ igni: Nos uͦ &ia in hac qͥdẽ mortali uita eẽ quasdã ƿȩ¬
nas p̃gatorias c̃sitem̃ ñ qͥb affligunt᷑ quoꝵ uita ł ñ inđ fit melior ł potiꝰ inđ fit peior s illis s̃ p̃gatoriȩ qͥ

Expanded text:
suspensae ad uentos, aliis sub gurgite uasto infectum eluitur scelus aut exuritur igni. qui hoc opinantur, nullas poenas non, sed purgatsuspensae ad uentos, aliis sub gurgite uasto infectum eluitur scelus aut exuritur igni. qui hoc opinantur, nullas poenas non, sed purgatpoenas quod terrena contagione contractum est. aer quippe accipitur in eo quod ait: suspensae ad uentos", aqua in eo quod ait: "sub gurgite uasto"; ignis autem suo nomine expressus est, cum dixit: "aut exuritur igni. nos uero etiam in hac quidem mortalitate esse quasdam poenas purgatorias confitemur, non quibus affl
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat radicata sua stirpe penitꝰ ẽ. ut nullꝰ ad hoc iusto debitoq supplicio nisi miscđia ⁊ indebita gr̃a lib̃et᷑.atq
ita disꝑtiat᷑ genꝰ humanũlut in qͥbidã demonstret᷑ ꝗͥualeat misericors gr̃a. incet̾is ꝗͥ iusta uindicta: Neq eñĩ
si om̃s atenebris tͣnsferrent᷑ inlucẽ in nullo apparer& ueritas ultiõis In qͦ ꝓpt̃ea mutto plures quã illa s̃ irtsic
tam̃ om̃s penas em̃datiõi adhibi putantił humanis inflictas legib ł diuinis siue in hac uita. siue pꝰ mortẽ si aut
partͤat᷑ hic cuiq aut ita plectat᷑̃ ut hic ñ corrigat᷑. hinc ẽ marunis illa sententia iubicũ ditisser de t̾renis cor¬
porib: moribundisq: m̃ bris đ animȩ hi ncmetuunt cupiiuntq dolentꝰ gaudentq nec auras suspiciunt clausȩ
diu t̃ creta mͦ dis in olescere miris. Gꝰ erereent᷑ pȩnis uẽtũq maloꝵ supplicia ex pendt̃. aliȩ pandunt᷑ manes

Expanded text:
fuerat radicata sua stirpe punitus est, ut nullus ab hoc iusto debitoque supplicio nisi misericordia et indebita gratia liberetur atque ita dispertiatur genus humanum, ut in quibusdam demonstretur quid ualeat misericors gratia, in ceteris quid iusta uindicta. neque enim si omnes a tenebris transferrentur in lucem, in nullo appareret ueritas ultitamen omnes poenas emendationi adhiberi putant uel humanis inflictas legibus uel diuinis siue in hac uita siue post mortem, si aut parcatur hic cuique aut ita plectatur, ut hic non corrigatur. hinc est Maronis illa sententia, ubi, cum dixisset de terrenis corporibus moribundisque membris, quod animae hinc metuunt cupiuntque, dolent gaudentque nec auras suspiciunt clausae diu concreta modis inolescere miris. ergo exercentur poenis ueterumque malorum supplicia expendunt; aliae panduntur inanes
Abbreviated transcription (Latin):
egyptũ cũ suis om̃ib uenit ad filiũ agens annos centũ & xa. sic̃ int̾roganti regi ipse respondit

Expanded text:
Aegyptum cum suis omnibus uenit ad filium, agens annos centum et triginta, sicut interroganti regi ipse responditAegyptum cum suis omnibus uenit ad filium, agens annos centum et triginta, sicut interroganti regi ipse respondit
Abbreviated transcription (Latin):
Si tam̃ duoꝵ nõiũ hõ unꝰ fuit ac ñ potiꝰ alterũ ꝓalt̾o putauer̃ fuisse hoĩem iqͥ in suis posuer̃ scriptis
alterũ nom cũ rex argiuoꝵ t̾cius apis eẽt ĩ mortuus ẽ ysaae annoꝵ centũ octoginta & reliqͥt
geminos suos annoꝵ .eͣͥ & xͫ.squoꝵ minor iacob ꝑtinens ad ciuitatẽ di de quascribim maiore
utiq reꝓbato. habebat .xͦiͥi. filios: Quoꝵ illũ qͥ uocabat᷑ ioseph mertatorib in egxptũ t̃nseuntib
fr̃s ad huc ysaac auo eoꝵ uiuente uendider̃ Stetit aũ ante pharaonẽ ioseph quando exhu¬
septẽ ubtatis annos futuros quoꝵ ab undantiã p̃pallentẽ. c̃seq̃ntes alii septẽ steriles fuerant
c̃sũpturi Et ob hoc eũ rex p̃fecerat egypto de carcere lib̾atũ qͦ eũ c̃iecerat integritas
castitatis quã fortit᷑ seruans male amanti dnȩ & male credulo dño m̃titurȩ. ueste &iã derelicta
de manib: ad tͣhentis aufugiens ñ c̃sensit adstuprũ: Scdo aũ anno septẽ annoꝵ steriliũ iacob in

Expanded text:
tis alterum nomen, cum rex Argiuorum tertius Apis esset, mortuus est Isaac annorum centum octoginta et reliquit geminos suos annorum centum et uiginti; quorum minor Iacob pertinens ad ciuitatem Dei, de qua scribimus, maiore utique reprobato, habebat duodecim filios, quorum illam, qui uocabatur Ioseph, mercatoribus in Aegyptum transeuntibus fratres adhuc Isaac auo eorum uiuente uendiderant. Stetit autem ante Pharaonem Ioseph, quando ex huseptem ubertatis annos futuros, quorum abundantiam praepollentem consequentes alii septem steriles fuerant consumturi, et ob hoc eum rex praefecerat Aegypto de carcere liberatum, quo eum coniecerat integritas castitatis, quam fortiter seruans male amanti dominae et male credulo domino mentiturae ueste etiam derelicta de manibus adtrahentis aufugiens non consensit ad stuprum. Secundo autem anno septem annorum no sterilium Iacob in
Abbreviated transcription (Latin):
serapis appellatꝰ sit: facillimã rationẽ uarro reddidit. qr enĩ archa in qua mortuus ponit᷑ qđ

Expanded text:
Serapis appellatus sit, facillimam rationem Varro reddidit. Quia enim arca, in qua mortuus ponitur, q
Abbreviated transcription (Latin):
hinc ꝓbamꝰ: qđ in hõib qͥrectius amant᷑ ipse magis amat᷑. Neq enĩ uirbonꝰ merito đr qͥ scit qđ bonũ ẽ s qͥ diligit:
Cur gͦ & in nob ipsis ñ & ipsũ amorẽ nos amare sentimꝰ qͦ amamꝰ qͥc ꝗd boni amamꝰ : E enĩ &amor qͦ amat᷑ & qđ aman¬
dũ ñ ẽ Et istũ amorẽ odit inse qͥ illũ diligit qͦ id amat᷑ qđ amandũ ẽ: Poss̃ enĩ ãbo eẽ inuno hoĩe Et hoc bonũ

Expanded text:
hinc probamus, quod in hominibus qui rectius amantur, ipse magis amatur. Neque enim vir bonus merito dicitur qui scit quod bonum est, sed qui diligit. hinc probamus, quod in hominibus qui rectius amantur, ipse magis amatur. Neque enim vir bonus merito dicitur qui scit quod bonum est, sed qui diligit. Cur ego et in nobis ipsis non et ipsum amorem nos amare sentimus, quo amamus quid quid boni amamus? Est enim et amor, quo amatur et quod amandum non est: et istum amorem odit in se
Abbreviated transcription (Latin):
poralia. latentes in natura causas habent. s forinas suas qͥb: mundi huiꝰ uisibilis structura for¬
mosa ẽ sentiendas sensib p̃bent: Ut ꝓ eo qđ nosse ñ poss quasi in notescere uelle uideant᷑. s
nos ea sensu corporis ita capimꝰ ut dehis ñ sensu corporis udicemꝰ. habemꝰ eñi aliũ intioris hõĩs
sensũ istolonge ip̃stantiorẽ. qͦuista & ñ iusta sentimꝰ. Iusta ꝑ intellegibilẽ speciẽ in iusta
ꝑ eiꝰ priuationẽ: Adhuꝰ sens officiũ ñ acies pupille.ñ foram̃ auricule ñspiram̃ta nariũ non
gust fauciũ n ullꝰ corporeus tactꝰ accedit. Ibi me & eẽ & hoc nosse certꝰ sũ. & hȩc amo atq me
huiꝰ oꝑis ratio uisa e postulare satis ditimꝰ: De amore aũ qͦ amant᷑ utrũ & ipse amor amet᷑ nͣdictũ ẽ. Amat᷑ aũ: Et

Expanded text:
poralia latentes in natura causas habent; sed formas suas, quibus mundi huius uisibilis structura forporalia latentes in natura causas habent; sed formas suas, quibus mundi huius uisibilis structura formosa est, sentiendas sensibus praebent, ut pro eo, quod nosse non possunt, quasi innotescere uelle uideantur. Sed nos ea sensu corporis ita capimus, ut de his non sensu corporis iudicemus. Habemus enim alium interioris hominis sensum isto longe praestantiper ejus privationem. Ad hujus sensus officium non acies pupillae, non foramen auriculae, non spiramenta narium, non gustus faucium, non ullus corporeus tactus accedit. Ibi me et esse et hoc nosse certus sum, et haec amo atque hujus operis ratio visa est postulare, satis diximus: de amore autem quo amantur, utrum et ipse amor ametur, non dictum est. Amatur autem: et
Abbreviated transcription (Latin):
mo corpora qͥb ñ solũ sensꝰs nec ulla saltẽ seminalis ẽ uita. Ita tam̃ łexiliunt insuꝑna ł in ina des¬
cenđłt ł librant᷑ in inedus. ut essentiã suã ubi scđ̾m naturã poss ẽẽ custodiant. Iã uͦ nosse quantum
amet᷑ quãq falli nolit humana natura ł hinc intellegi potẽ qđ lam̃tari qͥsq sana m̃te mauult
quã letari in am̃tia : Iuã eius magna atq: mirabilis mortalib: p̃t̃ hoĩem animantib: nulla ẽ. licor
eoꝵ qͥb da ad istã lucẽ c̃tuenda multo quã nob sit acrior sens oculoꝵ.s lucẽ illã in¬
eã capimꝰ in tantũ id possumꝰ. Uerũ tam̃ in ẽ insensib: in rationabiliũ animantiũ & si scientia nullomͦ
atcerte q̃dã scientiȩ similitudo: Cet̾a aũ rerũ corporaliũ ñ qr semiunt s qr sentiunt᷑ sensibilia
nuncupata s̃. quoꝵ in arbustis hoc simile ẽ sensib: qđ alunt᷑ & gignt. Uerũ tam̃ & hȩc om̃a cor¬

Expanded text:
mo corpora, quibus non solum sensus, sed nec ulla saltem seminalis est uita, ita tamen uel exiliunt in superna uel in ima descendunt uel librantur in mediis, ut essentiam suam. ubi secundum naturam possunt esse, custodiant. Iam uero nosse quantum ametur quamque falli nolit humana natura, uel hinc intellegi potest, quod lamentari quisque sana mente mauult quam laetari in amentia. Quae uis magna adque mirabilis mortalibus praeter homini animantibus nulla est, licet eorum quibusdam ad istam lucem contuendam multo quam nobeam capimus, in tantum idat certe quaedam scientiae similitudo; cetera autem rerum corporalium, non quia sentiunt, sed quia sentiuntur, sensibilia nuncupata sunt. Quorum in arbustis hoc simile est sensibus, quod aluntur et gignunt. Verum tamen et haec et omnia cor
Abbreviated transcription (Latin):
mam̃tũ int̃ aquas suꝑiores & inferiores qđ celũ uocatũ ẽ : sic̃ de orsũ aquaꝵ c̃geries t̾rȩq nudatio & herbaꝵ

Expanded text:
mamentum inter aquas superiores et infermamentum inter aquas superiores et infer
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ ũbũ eiꝰ unigenitũ & ipsũ ũbũ & pattẽ & eoꝵ sp̃m scm̃ eãq eẽ in separabilẽ trinitatẽ singulasq: in ea
ꝑsonas unã eẽ substantiã & tam̃ om̃s ñ tresđos eẽ s: unũ dm ita nouet̃ ut eis magis ista quã nos ipsi in nob̵ cogniti
sumꝰ. Ipsã qͦq creaturã melius ibi hoc ẽ insapientia di tanqũa in arte qua facta ẽ quã in ea ipsa sciunt ac ꝑ
hoc & in ipso melius quã inseipsis. uerũ tam̃ &rin seipsis facti s̃ eñ e aliud s̃ quã ille qͥ fec̃: Ibi gͦ tanquã in diuina¬
cognitiõe. in seipsis aũ tanquã inuesꝑtina si c̃ iã supra ditimꝰ: Multũ eñ differt utrũ in ea ratiõe cognoscat᷑
aliꝗd scđm qđ factũ ẽ an inse ipso. sic̃ alit̃ scit̃ rectitudo lineaꝵ seuueritas figuraꝵ cũ intellecta c̃spicit᷑ alit̃
cũ in puluerẽ scribit᷑. & alit̃ iustitia inueritate inc̃mutabili. alit̃ in anima iusti. sic deinđ ceta sic̃ fir¬

Expanded text:
initatem singulasque in ea personas esse substantiam, et tamen omnes non tres deos esse, sed unum Deum, ita nouerunt, ut eis magis ista, quam nos ipsi nobis cogniti simus. Ipsam quoque creaturam melius ibi, hoc est in sapientia Dei, tamquam in arte, qua facta est, quam in ea ipsa sciunt; ac per hoc et se ipsos ibi melius quam in se ipsis, uerum tamcognitione diurna, in se ipsis autem tanquam in vespertina, sicut supra jam diximus . Multum enim differt utrum in ea ratione cognoscatur am factum est, an in se ipso; sicut aliter scitur rectitudo linearum sen ueritas figurarum, cum intellecta conspicitur, aliter cum in puluere scribitur; et aliter iustitia in ueritate incommutabili, aliter in anima iusti. Sic deinde cetera, sicut fir
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ qͦs & illos qͥȩt̾nã lucẽ deserentes tenebrȩ facti s̃. đm primitꝰ diuisisse iã dirimꝰ. illo adiuuante qđ cȩpim

Expanded text:
inter quos et illos qui aeternam lucem deserentes, tenebrae facti sunt, Deum primitus divisisse jam diximus, illo ainter quos et illos qui aeternam lucem deserentes, tenebrae facti sunt, Deum primitus divisisse jam diximus, illo a
Abbreviated transcription (Latin):
tanquã minor ille euuangłicꝰ filius ad nos metipsos reũsi surgamꝰ & ad illũ eamꝰ aqͦ peccando recessetam  Ibi
eẽ nr̃m ñ habebit mortẽ.ibi nosse nr̃m ñ habebit errorẽ. ibi amare nrm ñ habebit offensionẽ : Nc̃ aũ tria ista
nt̃a quãuis certa teneam nec aliis ea credamꝰ testib s nos ipsi p̃sentia sentiamꝰ. atq intiore uera cissimo cer
ꝑnos ipsos nosse ñ possumꝰ : alios hinc testes ł querimꝰ ł habemꝰ: De quoꝵ fide cur nulla debeat eẽ dubitatioñ
te s posterior erit diligentius disserendi locꝰ. In hoc aũ libro de ciuitate
talitate s: ĩmortalis sẽꝑ incȩlis ẽ id est de angłis sc̃is do coherentib qͥnec fuet᷑̃ unquã nec futuri s̃ desertores

Expanded text:
tamquam minor ille euangelicus filius ad nosmet ipsos reuersi surgamus et ad illum redeamus, a quo peccando recesseramus. Ibi tamquam minor ille euangelicus filius ad nosmet ipsos reuersi surgamus et ad illum redeamus, a quo peccando recesseramus. Ibi esse nostrum non habebit mortem, ibi nosse nostrum non habebit errorem, ibi amare nostrum non habebit offensionem. Nunc autem tria ista nostra quamuper nos ipsos nosse non possumus, alios hinc testes vel quaerimus, vel habemus; de quorum fide cur nulla debeat esse dubitatio, non est iste, sed posterior erit diligentius disserendi locus. In hoc autem libro de civitatetalitate, sed immortalis semper in coelis est, id est, de Angelis sanctis Deo cohaerentibus, qui nec fuerunt unquam, nec futuri sunt desertores,
Abbreviated transcription (Latin):
& scđm hoc cũ eẽt nob̾ bene: nihil aliud quereremꝰ. Itẽ si arbores eẽmꝰ. nihil qđe se
aut flãma ł qđ eimꝰdi. sine ullo qͥđe sensu atq uita ñ tam̃ nob̾ deeẽt quasi qͥda nr̃oꝵ locoꝵ atq ordinis appe¬
titꝰ. Nã uelut amores corpoꝵ mom̃ta s ponderũ. siue deorsũ grauitate siue sursũ leuitate nitant᷑. Ita eñi
nitas. et̾na ueritas. et̾na & uera caritas ẽ ꝙ̃ ipsã et̾na & uera & cara trinitas. Neq c̃fusa neq separata. Inhis
qͥđẽ reb q̃ in fra nos s̃. qm & ipsa nec aliqͦ mͦ eẽnt nec aliqua specie ẽtinerent᷑ nec aliquẽ ordinẽ ł appeterent
ł tenerent nisi ab illo facta eeñt qͥ sũme ẽ qͥ sũme sapiens ẽ qͥ sũme bonꝰ ẽ tanquã ꝑ om̃a q̃ fec̃ mirabili stabilitate
cuitentes. quasi q̃dã eiꝰ alibi magis alibiminꝰ ip̃ssa uestigia colligamꝰ. Innob̾ aũ ipsis eiꝰ imagiiẽ c̃tuentes

Expanded text:
m hoc cum esset nobis bene, nihil aliud quaereremus. Item si arbores essemus, nihil quideaut flamma, vel quid ejusmodi, sine ullo quidem sensu atque vita, non tamen nobis deesset quasi quidam nostrorum locorum atque ordinis appetitus. Nam uelut amores corporum momenta sunt ponderum, siue deorsum grauitate sine sursum leuitate nitantur. Ita enim ernitas, aeterna ueritas, aeterna et uera caritas, estque ipse aeterna et uera et cara trinitas neque confusa neque separata: in his quidem rebus, quae infra nos sunt, quoniam et ipsa nec aliquo modo essent nec aliqua specie continerentur nec aliquem ordinem uel adpeterent uel tenerent, nisi ab illo facta essent, qui summe est, qui summe sapiens est, qui summe bonus est, tamquam per omnia, quae fecit mirabili stabilitate, currentes quasi quaedam eius alibi magis, alibi minus inpressa uestigia colligamus; in nobis autem ipsis eius imaginem contuentes
Abbreviated transcription (Latin):
uisas ÷gi aũ dicͥt lib̾atas qͥdẽ animas admĩseria ñ reũsuras. s cũhioc sit inreb ihil noui fieri. qm̃ sẽꝑ aliȩ atq aliȩ lib̾ate
ulibant᷑ aelibabunt : hoc certe c̃cedt̃ suta ẽ nonas animas fieriq̃b sit & noua miseria & nona lib atio: Nã si antiqͣt e
ẽẽ dic̃t &retrorsũ sẽpit̾nas. erqͥb cotidie noui fiant hõies. de quoꝵ corporib si sapient̃ uireruit ita libent᷑. ut nuns
ad miserias reuoluant᷑ : c̃seq̃nt̃ dicturi s̃ infinitas : Quantꝰ lib& nãq finitꝰ muner fuise animaꝵ : infinitis retrosc łis
sufficere ñ ualer& ut euillo sephoies fierent: quoꝵ eent animȩ abista sẽꝑ mortalitate libandȩ. nunꝗ adeã deĩcens¬

Expanded text:
uisas? Si autem dicunt liberatas quidem animas ad miseriam non reuersuras, sed cum hoc fit in rebus nihil noui fieri, quoniam semper aliae adque aliae libeuisas? Si autem dicunt liberatas quidem animas ad miseriam non reuersuras, sed cum hoc fit in rebus nihil noui fieri, quoniam semper aliae adque aliae libe sit et noua miseria et noua liberatio. Nam si antiquas eas esse dicunt et retrorsum sempiternas, ex quibus cottidie noui fiant homines, de quorum corporibus, si sapienter uixerint, ita liberentur, ut numquam ad miserias reuoluantur, consequenter dicturi sunt infinitas. Quantuslibet namque finitus numerus fuisset animarum, infinitis retro saeculis sufficere non ualeret, ut ex illo semper homines fierent, quorum essent animae ab ista semper mortalitate lib
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc qͥde ualde magnũ: idl est q̃ nunq. desiat ȩt̾na felicitas: Si aũ innatura ĩ mortali fit tanta noui
inamiia beatitudinis nouitatẽ. qm̃ ad eã reũtit᷑ inqua sẽꝑ fuit: ĩpsa certe liatio noua sit cũ
demiseria lib̾at᷑ inqua nunq. fuit. & ipsa miseriȩ nouitas n ea facta ẽ q̃ nunq fuit: hȩc aũ
nouitas siñ inrerũ ꝗ̃ diuina ꝓuidentia gubnant᷑ ordinẽ uenit. s casu potiꝰ euenit ubi s̃ illi det̃minati
tiȩ ñ excludit᷑. siue data sit anima siue lapsa sit : poss̃ sieri noua: q̃ neq antea facta sint: nec tam arerũ ordi¬
ne aliena sint Et si potuit anima ꝑĩprudentiã facere sibi nouã miseriã. q̃ ñ eẽt ĩ ꝓuisa diuinȩ ꝓuiden
tatis audemꝰ negare. diuinitatẽ facere posse res ñ sibi s mnundo nouas. quas net antea fecerit. nec unq. habuerit ĩp¬

Expanded text:
et hoc quidem ualde magnum, id est quae numquam desinat aeterna felicitas. et hoc quidem ualde magnum, id est quae numquam desinat aeterna felicitas. in anima beatitudinis nouitatem, quoniam ad eam reuertitur, in qua semper fuit, ipsa certe liberatio noua fit, cum de miseria liberatur in qua numquam fuit, et ipsa miseriae nouitas in ea facta est quae numquam fuit. Haec autem nouitas si non in rerum, quae diuina prouidentia gubernantur, ordinem uenit, sed casu potius euenit, ubi sunt illi determinati tiae non excluditur, siue data sit anima siue lapsa sit: possunt fieri noua, quae neque antea facta sint nec tamen a rerum ordine aliena sint. Et si potuit anima per inprudentiam facere sibi nouam miseriam, quae non esset inprouisa diuinae prtatis audemus negare diuinitatem facere posse res, non sibi, sed mundo nouas, quas neque antea fecerit nec umquam habuerit inp
Abbreviated transcription (Latin):
rius platonicꝰ suoꝵ opinionẽ seqͥ noluit. siue ipsius rei uanitate ꝑmotꝰ : si ue iã tpr̃a xp̃iana reueritꝰ. & qđ in
libro decimo c̃memioraui dicere in aluit animã ꝓpt cognascenda mala tͣditã mundo. ut abeis libata atq
pͣgata. cũ ad ƿatrẽ redierit nihil ult̾ius tale patiat᷑: quanto magis nos istã inimicã xp̃ianȩ fidei falsitatẽ
i.detestari ac deuitare debemꝰ: his aũ circũitib euacuatis atq frustratis: nulla necessitas nos cõ¬
pellit iđo putare ñ hab̾e in itiũ tpr̃is. exqͦ eẽ ceꝑit genꝰ humanũ: q ꝑnescio qͦs circũitꝰ ni hil
si in reb noui. qđ ñ & antea certis int̾uallis tẽpoꝵ fuerit. & postea sit futurũ: Si enim
liberut᷑ anima ñ reditura ad muiserias sic̃ nunꝗ antea lib̾ata ẽ : fit in illa aliꝗd qđ antea nunq factũ ẽ:

Expanded text:
rius Platonicus suorum opinionem sequi noluit, siue ipsius rei uanitate permotus siue iam tempora Christiana reueritus, et, quod in rius Platonicus suorum opinionem sequi noluit, siue ipsius rei uanitate permotus siue iam tempora Christiana reueritus, et, quod in libro decimo commemoraui, dicere maluit animam propter cognoscenda mala traditam mundo, ut ab eis liberata adque purgata, cum ad Patrem redierit, nihil ulterius tale patiatur: quanto magis nos istam inimicam Christianae fidei falsitatem detestari ac deuitare debemus! His autem circuitibus euacuatis __ adque frustratis nulla necessitas nos conpellit ideo putare non habere initium temporis ex quo esse coeperit genus humanum, quia per nescio quos circuitus nihil sit in rebus noui, quod non et antea certis interuallis temporum fuerit et postea sit futurum. Si enim liberatur anima non reditura ad miserias, sicut numquam antea liberata est, fit in illa aliquid, quod antea numquam factum est,
Abbreviated transcription (Latin):
git anima misera qb transactis ad beatitudinẽ subleuet᷑: quã beata qͥb tͣnsactis in miseriã reuoluat᷑ : Rti
ira spes nr̃e infelicitats ẽ felit. &felicitatis infelir: Uñ sit utq hic mala p̃sentia patim᷑ ibi metuimꝰ ĩminen¬
tia : uerius sẽꝑ miseri. quã beati aliquando eẽ possim: S qm̃ hȩc falsa s̃ clamante pietate. c̃iuncente ueri¬
tate .: illa enĩ nob̵ ueracit᷑ ꝓmittit᷑ uera felicitas. cuiꝰ erit sẽꝑ retinenda : & nulla infelicitate rũpenda
certa securttas : uiã rectã seq̃ntes qđ nob ẽ xp̃s: eo duce ac saluatore auano & inerto ĩpioꝵ circuitu int̃
fidei m̃tẽq aũtamꝰ: Si enĩ deistis circũitib & sine cessatiõe alt̾nantib itionib & reditiõib animaꝵ porphy¬

Expanded text:
git anima misera, quibus transactis ad beatitudinem subleuetur, quam beata, quibus transactis in miseriam reuoluatur. Adque git anima misera, quibus transactis ad beatitudinem subleuetur, quam beata, quibus transactis in miseriam reuoluatur. Adque ita spes nostrae infelicitatis est felix et felicitatis infelix. Unde fit, ut, quia hic mala praesentia patimur, ibi metuimus inminentia, uerius semper miseri quam beati aliquando esse possimus. Sed quoniam haec falsa sunt clamante pietate, conuincente ueritate illa enim nobis ueraciter promittitur uera felicitas, cuius erit semper retinenda et nulla infelicitate rumpenda certa securitas: uiam rectam sequentes, quod nobis est Christus, eo duce ac saluatore a uano et inepto inpiorum circuitu iter fidei mentemque auertamus. Si enim de istis circuitibus et sine cessatione alternantibus itionibus et reditionibus animarum Porphy
Abbreviated transcription (Latin):
puemurũ: qui ea docent qͥb amor inse torpeseat: Nã qs ñ remissius er teridius amer eũ quẽ se cogitat necessa¬
sio deserturũ. & cont᷑ eiꝰ uertratẽ sapientiãq sensurũ: Et hoc cũ ad ei plenã ꝓsua capacntate noticiã beatitudinis
ꝑfectiõe puenerit. quando nec hoĩem amicũ possit qͥsq amare fidelit̃ ciu se futurũ nouit in imitui: s absit ut
uera sint q̃ nob̵ imnant᷑ uerã miserĩa nunq finiendã : s: in t̃positiõib: falsȩ beatitu dinis sepe acsine fine rum¬
penđa: Edeni illa beatitadine falsius ato fallacius. ubi nos futuros miseros aut intanta ueritatis iuce
nesciamꝰ. aut insũma felicitatis arte tim eamꝰ : Sieñ uenturã calamitatẽ ignoraturi sumꝰ. peritior ẽ hic
nrã miseria. ubi uenturã beatitudinẽ nouimꝰ: Siaũ nos illic clades ĩmunens ñ latebit : beatius tpr̃a transi¬

Expanded text:
uenturum, qui ea docent, quibus amor ipse torpescat? Nam quis non remissius et tepidius amet eum, quem se cogitat necessario deserturum et contra eius ueritatem sapientiamque sensurum, et hoc cum ad eius plenam pro sua capacitate notitiam beatitudinis perfectione peruenerit? quando nec hominem amicum possit quisque amare fideliter, cui se futurum nouit inimicum. Sed absit ut uera sint, quae nobis minantur ueram miseriam numquam finiendam, sed interpositionibus falsae beatitudinis saepe ac sine fine rumpendam. Quid enim illa beatitudine falsius adque fallacius, ubi nos futuros miseros aut in tanta ueritatis luce nesciamus aut in summa felicitatis arce timeamus? Si enim uenturam calamitatem ignoraturi sumus, peritior est hic nostra miseria, ubi uenturam beatitudinem nouimus; si autem nos illic clades inminens non latebit. beatius tempora transi
Abbreviated transcription (Latin):
obꝓbriũ ⁊ inẽfusionẽ etnã s⁊ intellogentes fulgebt̃ sic̃ claritas firmam̃ti ⁊ eniustis multi si c̃stellȩ
in scła: Et ad huc sententiȩ illi euangelicȩ ẽ locꝰ iste simillimꝰ de resurrectiõe dũ tarat corpoꝵ mor¬
tuoꝵ: Nã qͥ illi dicti s̃ eẽ in monum̃tis i psi hic dormientes intrȩ aggeres ł sic̃ alii int̃p̃tati s̃ intre
puluere. ⁊ sic̃ ibi ꝓcedent dictũ ẽ : Itahic exurgentꝰ sic̃ ibi qͥbona fecer̃ in resurrectionẽ uitȩ qui
aũ mala eger̃ inresurrectionẽ uiditii sita⁊ isto loco inuitã ȩt̃nãp hi in obꝓbriũ ⁊ inc̃fusionẽ

Expanded text:
obrium et in confusionem aeternam. Et intellegentes fulgebunt sicut claritas firmamenti, et ex iustis multi sicut stellae in saecula et adhuc. Sententiae illi euangelicae est locus iste simillimus de resurrectione dumtaxat corporum mortuorum. Nam qui illic dicti sunt esse in monumentis, ipsi hic dormientes in terrae aggere, uel, sicut alii interpretati sunt, in terrae puluere; et sicut ibi procedent dictum est, ita hic exsurgent; sicut ibi qui bona . fecerunt, in resurrectionem uiiae; qui autem mala egerunt, in resurre
Abbreviated transcription (Latin):
pretatis affectu: De inđ abscedẽs. aliꝗ de altari florũ ꝗ occurrit tulit. eiq cũ iã nor eẽt ad caput
posuit: Tũ dormitũ ẽ ⁊ ecce ante diluculũ clamat : ut ad ep̃m curreret᷑ qͥ mecũ tc̃ forte erat apđ
ipponẽ : Cũ gͦ eũ audiss& absentẽ : uenire prłios postulaũ: uener̃. cređe sedit̃: Ad mirantib ae¬
tissimi stephani qͦndo lapidatꝰ ẽ auideis ultima fuisse nescir&: & huic qͦq ultima fuer : Nã ñ multo
pꝰ &iã ipse defunt ẽ : Sanati s̃ illic ꝓeundẽ martyrẽ &iã podagri duo ciues ⁊ ꝑegͥnꝰ unꝰ s iuis

Expanded text:
pietatis affectu: deinde abscedens, aliquid de altari florum, quod occurrit, tulit; eique, cum jam nox esset, ad caput pietatis affectu: deinde abscedens, aliquid de altari florum, quod occurrit, tulit; eique, cum jam nox esset, ad caput posuit: tum dormitum est. Et ecce ante diluculum clamat, ut ad episcopum curreretur, qui mecum forte tunc erat apud Hipponem. Cum ergo audisset eum absentem, venire prestissimi Stephani, quando lapidatus est a Iudaeis, ultima fuisse nesciret; quae huic quoque ultima fuerunt; nam non multo post etiam ipse defunctus est. Sanati sunt illic per eundem martyrem etiam podagri duo ciues, peregrinus unus: s
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ : illiꝰ piȩ sartinȩ uectatiõe repente sanata ẽ: Nã deinceps eã in suo corpore ñ inueñ: sł ucharius
ẽ prb̃ exhispania calanie habitat. uet̃e morbo calculi laborabat. ꝑmemoriã supͣdicti martyrisquã
possidius illo adueã ep̃s saluus factꝰ ẽ: Idem ipse pꝰea morboalio p̃ualescẽte. mortuus sic iarebat : ut
ei iã pollices ligarent᷑: Opitulatiõe memorati martyris. cũ de memoria eiꝰ reportata eẽt ⁊ suꝑ iacen¬
tis corpꝰ missa ipsi prbi tunica suscitatꝰ ẽ: Fuit ibi uir in ordine suo pͥmarius noie martialis. euoiã
gͣuis. ⁊ multũ ab horrens are ligiõe xp̃iana: Ha bebat sane fidelẽ filiã ⁊ generũ eodẽ anno bapti łati
dignatiõe sũ moũ Uisũ ẽ gñro eiꝰ ut ir& ad memoriã sc̃ĩ stephani. ⁊ illic ꝓeo qͣntũ poss&r orar&. ut

Expanded text:
manus, illius piae sarcinae vectatione repente sanata est: nam deinceps eamanus, illius piae sarcinae vectatione repente sanata est: nam deinceps eaest presbyter ex Hispania, Calamae habitat, uetere morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris, quam Possidius illo aduexit episcopus, saluus factus est. Idem ipse postea morbo alio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur; opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius reportata esset et super iacentis corpus missa ipsius presbyteri tunica, suscitatus est. Fuit ibi uir in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. dignatione submouit. Visum est genero eius, ut iret ad memoriam sancti Stephani et illic pro eo quantum posset o
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad iuuantib ad p̃henđ: ⁊ cuidã coco cattoso noĩe bene xp̃iano ad coqͥnã c̃ditariã indicans ꝗ gestũ
sit: trecentis follib uendidit. lanã c̃parare inđ disponens: ut utor eiꝰ qͦmͦ possa ei đ indueret᷑ efficer&:
S cocus c̃cidens pistẽ anulũ aureũ inuentriculo eiꝰ inuenit. ioq miseratiõe fleris ⁊ religiõe ꝑt̾ritꝰ:
hõi eũ reddidit dic̃s Ecce qͦmꝰ te .in. martyres uestier. IAd aqͦs tibilitanas ep̃o afferegte pieceo mar¬
toris głosissimi stephani memorĩa ueniebat magnȩ multitudinis c̃cursꝰ :occurs: Ibi cȩca mulier
ad ep̃m portantẽ duceret᷑ oraũ flores qͦs ferebat dedit Recep̃: oci
qͥ adant : p̃ibat erultans uiã carpens. ⁊ uiȩ ducẽ ult̾uis ñ regrens: Memorati memoriã martyris q̃
portabat. fistula cuiꝰ molestia iã diu laborauerat.⁊ familiarissimi sui medici qͥ eũ secar& opꝑiebat᷑

Expanded text:
antibus apprehendit, et cuidam coquo Catoso nomine, bene christiano, ad coquinam conditariam, indicans quid gestum sit, trecentis follibus vendidit, lanam comparare inde disponens, ut uxor ejus quomodo posset, ei quo indueretur, efficeret. Sed coquus concidens piscem, annulum aureum in ventriculo ehomini eum reddidit dicens: \'Ecce quo modo te uiginti martyres uestierunt/ Ad aquas Tibilitanas episcopo adferente Praeiecto martyris gloriosissimi Stephani memoria ueniebat magnae multitudinis concursu et occursu. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem duceretur, orauit; flores, quos ferebultans, viam carpens, et viae ducem ulterius non requirens. 11. Memorati memoriam martyris, quae tque sequente portabat. Fistula, cujus molestia jam diu laboraverat, et familiarissimi sui medici, qui eam secaret, opperiebatur
Abbreviated transcription (Latin):
siue c̃tẽptis. atq illo uno cognito & fide sincera. ac morib culto & melius hic regnũ habent:
quantũ aũq habent. & post hȩc accipent sẽpttnĩ : siue hic habent siue ñ habent.Ilã illud q̃le ẽ.¬

Expanded text:
siue contemtis adque illo uno cognito et fide sincera ac moribus culto et melius hic regnum haberent, siue contemtis adque illo uno cognito et fide sincera ac moribus culto et melius hic regnum haberent, quantumcumque haberent, et post haec acciperent sempiternum, siue hic haberent siue non haberent.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ talib placant ł potiꝰ accusant᷑ honorib autͣ mauis sit crim̃ qđ cis falis oblectant᷑ : quã side illis
uera dicerent᷑ : romanũ ĩ ꝑiũ augere. & c̃seruare potuissent: hoc enĩ si possent : grecis potiꝰ donũ
tã gͣnde c̃ferrent. qͥ eos inhiuiꝰ cemꝰ di reb diuinis. hoc ẽ ludis scenicis. homorabilius. digniusq colugr̃.
quando & amorsib poetoꝵ qͥb dos di lacerari uidebant: se ñ subt̾aet᷑. dando eis licentiã male t̾ctandi
hoĩes q̃slib&: Et ipsos scenicos ñ t̃pes iudicauer᷑ s dignos &iã p̃claris honorib habuer̃ Sic̃ aũ po¬
tuer̃ aureã pecuniã habe romani. quãuis dm̃ aurinũ ñ colerent: sic & argenteã hab̾e potuer̃
&ereã. si nec argentinũ nec eiꝰ patrẽ cołent esculanũ. Et sic om̃a: q̃ reteiere pig&
SiC
gͦ & regnũ. inuito quidẽ do uero: nullomꝰ hab̾e possent: Duis uͦ istis falsis & multis ignora

Expanded text:
qui talibus placantur uel potius accusantur honoribus, ut maius sit crimen quod eis falsis oblectantur, quam si de illis uera dicerentur, Romanum imperium augere et conseruare potuissent. Hoc enim si possent, Graecis potius donum tam grande conferrent, qui eos in huiusce modi rebus diuinis, hoc est ludis scaenicis, honorabilius digniusque coluerunt, quando et a morsibus poetarum, quibus deos dilacerari uidebant, se non subtraxerunt, dando eis licentiam male tractandi homines quos liberet, et ipsos scaenicos non turpes iudicauerunt, sed dignos etiam praeclaris honoribus habuerunt. Sicut autem potuerunt auream pecuniam habere Romani, quamuis deum Aurinum non colerent: sic et argenteam habere potuerunt et aeream, si nec Argentinum nec eius patrem colerent Aesculanum, et sic omnia quae retexere piget. Sic ergo et regnum inuito quidem Deo uero nullo modo habere possent; dis uero istis falsis et multis ignoratis
Abbreviated transcription (Latin):
memoria retrors̃ t̃minꝰ cessit : quanđ uilianꝰ đoꝵ illoꝵ oraculis deditꝰ ĩ moderato ausii nanes
iussit incendi. qͥb alimoniȩ portabant᷑. qͦ exereitꝰ destitintꝰ mot oeiã ipso hostili uulnere tatine¬
to : intantã ẽ redact in opiã. ut inđ nullꝰ euađ &. undiq hostib incursantib militẽ ⁊̃ ꝑatoris
morte tbatũ:qisi placito pacis ille ĩ ꝑii fines c̃stituerent᷑ : ubi hodieq ꝑsistunt: ñ quidem

Expanded text:
memoria retrorsus Terminus cessit, quando Iulianus deorum illorum oraculis deditus inmoderato ausu naues memoria retrorsus Terminus cessit, quando Iulianus deorum illorum oraculis deditus inmoderato ausu naues iussit incendi, quibus alimonia portabatur; qua exercitus destitutus mox etiam ipso hostili uulnere extincto in tantam est redactus inopiam, ut inde nullus euaderet undique hostibus incursantibus militem imperatoris morte turbatum, nisi placito pacis illic imperii fines constituerentur, ubi hodieque persistunt, non quidem
Abbreviated transcription (Latin):
stañ postea quã factũ ẽ subrege tarqͥnio illud auspiciũ. aliq̃ ciens roman erereit fuse. liac
ntib atq inrũ pentib gallis : in ipsa urbe c̃trita ẽect̃mini ĩ pii. defici entib nultis ad on¬
nibelẽ ciutatis in angustũ fuerant coartatt. ita euacuata ẽ pulcbritudo auspicioꝵ remansit
cont᷑ iouẽ ẽtumat a ñ deꝵ s demonioꝵ: Aliud ẽ eñi ñ cessisse  aliud um̃ cesseras ÷edisse qnã¬
quã a postea in orientalib partib: ad riani uoluntate : mutati s̃ t̃mini t̃ ꝑii roman: Iuenãq
tres ꝓuincias nobiles armeniã mes cpotaniã assyriã. ꝑ sarũ c̃cessit ĩ ꝑio. ut ds̃ ille t̃minꝰ qͥ romanas
t̃minos seꝗ̃m istos tuebat᷑. & ꝑ illud pulcherrimũ auspiciũ. loco ñ cesserat ioui : plus adrianũ regẽ
hominũ quã regẽ đoꝵ timuisse uid eat᷑ Reteptis qͦq alio tpr̃e ꝓunciis memoratis nr̃a pene

Expanded text:
sed tamen postea quam factum est sub rege Tarquinio illud auspicium, aliquotiens Romanus exercitus fusus entibus adque inrumpentibus Gallis in ipsa Urbe contrita est, et termini imperii deficientibus multis ad Hannibalem ciuitatibus in angustum fuerant coartati. Ita euacuata est pulchritudo auspiciorum, remansit contra Iouem contumacia, non deorum, sed daemoniorum. Aliud est enim non cessisse, aliud unde cesseras redisse. Quamquam et postea in orientalibus partibus Hadriani uoluntate mutati sunt termini imperii Romani. Ille namque tres prouincias nobiles, Armeniam, Mesopotamiam, Assyriam, Persarum concessit imperio, ut deus ille Terminus, qui Romanos terminos secundum istos tuebatur et per illud pulcherrimum auspicium loco non cesserat Ioui, plus Hadrianum regem hominum quam regem deorum timuisse uideatur. Receptis quoque alio tempore prouinciis memoratis nostra paene
Abbreviated transcription (Latin):
mosiue inutroq ponentes sumũ bonũ atq ut id explicatius elo quar siue in uoluptate siue in uirtute siue
inut̃q siue inqͥete siue in urtute siue inutrisq siue in pͥmis naturȩ siue in uirtute siue inutrisq hie bedes
heati ees orase ipsis beati sieri mira uanitate uoluer᷑ Inrisit hos ueritas ꝑꝓ pħam dicẽtẽ: Dñs noũ cogttatiões

Expanded text:
mo siue in utroque ponentes summum bonum, adque, ut id explicatius eloquar, siue in uoluptate siue in uirtute siue mo siue in utroque ponentes summum bonum, adque, ut id explicatius eloquar, siue in uoluptate siue in uirtute siue in utraque; siue in quiete siue in uirtute siue in utraque; siue in uoluptate simul et quietesse et a se ipsis beati fieri mira uanitate uoluerunt. Inrisit hos Veritas per prophetam dicentem: Dominus nouit cogita- . tiones
Abbreviated transcription (Latin):
hoc certũ sibi placere ad seuerant ¶hȩc sensisse ac docuisse academicos uẽtes uarro asserit auctore
io magistro ciceronis & suoiquẽ sane cicero in plurib fuisse stoicũ quã uet̾em academicũ uult
uidi. S ꝗ adnos qͥ potiꝰ de reb ipsis iudicare debemꝰ quã ꝓmagno de hõib ꝗ qͥsq senserit. scire. Si ergo¬
respondebit. et̾nã uitã eẽ sũmũ bonũ. et̃nã uͦ mortẽ sũ mũ malũ: ꝓ pt̃ illã ꝓ inł adipiscendã⁊ stãq
uitandã recte nob eẽ uiuendũ sꝓpyt̃ qđ scriptũ ẽ. Iustꝰ exfide uiũ. qm̃ neq bonũ nr̃m iã uidemꝰ. Uñ oporte utere¬
dendo qͣramꝰ neq ipsũ recte uiuere nob̵ ea nob ẽ nisi credẽ aduu& &orantes qͥ &x ipsã fidẽ dedit qua nos ad
illo adiuuandos eẽ credamꝰ. Illi aũ qͥ in ista uita fines bonoꝵ & maloꝵ eẽ putauer̃. siue in corpore. siue mam¬

Expanded text:
hoc tertium sibi placere adseuerant. Haec sensisse adque docuisse Academicos ueteres Varro adserit, auctore Antiocho, magistro Ciceronis et suo, quem videri. Sed quid ad nos, qui potius de rebus ipsis judicare debemus, quam pro magno de hominibus quid quisrespondebit aeternam vitam esse summum bonum, aeternam vero mortem summum malum: propter illam proinde adipiscendae uiuit; quoniam neque bonum nostrum iam uidemus, unde oportet ut credendo quaeramus, neque ipsum recte uiuere nobis ex nobis est, nisi credentes adiuuet et orantes qui et ipsam fidem dedit. qua nos ab illo adiuuandos esse credamus. Illi autem, qui in ista uita fines bonorum et malorum esse putauerunt, siue in corpore siue in ani
Abbreviated transcription (Latin):
bitatio sensũ multa cogitantẽ. Ipetꝰ porto ł appetitꝰ actiõiss si hoc mͦ recte latine appellat᷑ ea quã g̃ci
uocant ormen qr &e ipsã pͥmis naturȩ deputant honis. nonne ipse ẽ qͦ gerunt᷑ &iã insanoꝵ illi misera¬
biles motꝰ & facta q̃ horrem quando ꝑ ũtit᷑ sens ratioq: sopit᷑ : Porro ipsa uirtꝰ q̃ ñ ẽ int̃ pͥma naturȩ qm̃
eis postea doctrina introducente suꝑaeñ : Cũ sibi bonoꝵ culm̃ uindic& humanoꝵ ꝗ hicagit nisi ꝑpe¬
tua bella cũ uitus nec ext̾iorib s int̾iorib nec alienis s plane nr̃is &ꝓpriiss&rmatime illa q̃ gͣce sophro¬

Expanded text:
bitatio sensum multa cogitantem? Inpetus porro uel adpetitus actionis, si hoc modo recte Latine appellatur ea, quam Graeci bitatio sensum multa cogitantem? Inpetus porro uel adpetitus actionis, si hoc modo recte Latine appellatur ea, quam Graeci uocant oppjv, quia et ipsam primis naturae deputant bonis, nonne ipse est, quo geruntur etiam insanorum illi miserabiles motus et facta, quae horremus, quando peruertitur sensus ratioque sopitur? Porro ipsa uirtus, quae non est inter prima naturae, quoniam eis postea doctrina introducente superuenit, cum sibi bonorum culmen uindicet humanorum, quid hic agit nisi perpetua bella cum uitiis, nec exterioribus, sed interioribus, nec alienis, sed plane nostris et propriis, maxime illa, quae Gr
Abbreviated transcription (Latin):
lant᷑ bona ubiduo pͥma pont̃ ꝓpt̃ cp̃hensionẽ ꝑceptionẽq ueritatisssensũ & in tellectũ: S qualis quantꝰq
reman& sensꝰ suit alia taceã fiat hõ surdꝰ & rȩcꝰ :ͤ ratio uͦ & intellegentia qͦ reced & ubi sopi et᷑ si aliqͦ morbi
suo bono ꝓpostro morib:q ẽt̃ria siue illa cogitemꝰ siue uideam sidigne c̃siđem lacrimas tenere uir pos¬
sumꝰ aut forte nec possumꝰ. Ed dicã dehis ͥ demonũ patiunt᷑ incurssubi habent absconditã ł obrutã intel¬
legentiã suã quando scđm suã uoluntatẽ & anima eoꝵ & corpore malignꝰ utit᷑ sp̃s: & qͥs c̃fidit hac
mala in hac uita euenire ñ posse sapienti: Deuiđ ꝑceptio ueritatis in hac carne qualis aut quanta est
quando sic̃ legimꝰ inueraci libro sapientiȩ corpꝰ corruptibile ad gͣuat animã & depͥmit t̾rena in ha¬

Expanded text:
lantur bona, ubi duo prima ponunt propter conprehensionem perceptionemque ueritatis sensum et intellectum? Sed qualis quantusque lantur bona, ubi duo prima ponunt propter conprehensionem perceptionemque ueritatis sensum et intellectum? Sed qualis quantusque remanntraria, sive illa cogitemus, sive videamus, si digne consideremus, lacrymas tenere vix possumus, aut forte nec possumus. Quid dicam de his, qui daemonum patiuntur incursus? ubi habent absconditam vel obrutam intelligentiam suam, quando secundum suam voluntatem et anima eorum et corpore malignus utitur spiritus? Et quis confidit hoc malum in hac vita evenire non posse sapienti? Deinde perceptio veritatis in hac carne qualis aut quanta est, quando, sicut legimus in veraci libro Sapientiae, Corpus corruptibile aggravat animam, et deprimit terrena inha
Abbreviated transcription (Latin):
eloq̃ntiȩ flumine uttȩ huiꝰ miserias explicare quã lam̃tatꝰ ẽ cicero in c̃solatioe de morte filiȩ sic̃ potuit:
.S. quantũ ẽ đ potuit : Ea qͥppe q̃ dnr pͥma nature quando ubi qͦmꝰ tã bene se hab̾e in hac uita poss ut ñ sub in¬
certis casib fluctuent: Quis enĩ dolor ẽtrius uoluptatis q̃ inqͥetudo contͣria qͥeti incorpꝰ cađẽ sapientis nõ
potẽ : Mẽ broꝵ certe ãputatio ł debilitas hõis expugnat in coloͥmitatẽ deformitas pulchritudinẽ. ĩ becilli¬
tas sanitatẽ suires lassitudo mobilitatẽ torpor aut tarditas. & ꝗ hoꝵ ẽ q neq̃at in carne sapientis inruere:
Statꝰ qͦq corporis atq motꝰ cũ decentes & ẽgruentes s̃ int̃naturȩ pͥmanumerant᷑: S ꝗ siali q mala uali¬
faciat. nonne omem staruendi corporis & mouendi speciẽ decꝰq ꝑũtiͤt. Tipsius animi pͥmigenia q̃ appel¬

Expanded text:
cero in Consolatione de morte filiae, sicut potuit: sed quantum est quod potuit? Ea quippe quae dicuntur prima naturae, quando, ubi, quomodo tam bene se habere in hac vita possunt, ut non sub incertis casibus fluctuent? Quis enim dolor contrarius voluptati, quae inquietudo contraria quieti, in corpus cadere sapientis non potest? Membrorum certe amputatio uel debilitas hominis expugnat incolumitatem, deformitas pulchritudinem, inbecillitas sanitatem, uires lassitudo, mobilitatem torpor aut tarditas; et quid horum est, quod nequeat in carnem sapientis inruere? Status quoque corporis adque motus, cum decentes et congruentes sunt, inter naturae prima numerantur; sed quid si aliqua mala ualeupedem faciat? Nonne omnem statuendi corporis et mouendi speciem decusque peruertet? Quid ipsius animi primigenia quae appel
Abbreviated transcription (Latin):
c̃fusio facta linguaꝵ atii: ex hoc diuisio gentiũ. ñ enĩ q heberseatꝰ ẽ anoe. ille aũ quartꝰ: iđo ñ
plures : Sane intellegendũ ẽ quando tra diuisa ẽ ñ solũ iã natosscetos filios filio noe qͥc̃ me

Expanded text:
fusio facta linguarum adque ex hoc diuisio gentium. Non enim quia Heber sextus est a Noe, ille autem quartus, ideo non plures. Sane intellegendum est, quando terra diuisa est, non solum iam natos ceteros filios filiorum Noe, qui
Abbreviated transcription (Latin):
operosior & subtiliore disputatiõe dignior ut & cont᷑ pilosophos in ea disserat᷑. ñ qͦs lib&s: qͥ apđ illos excellentissi ma

Expanded text:
operosior et subtiliore disputatione dignior, ut et contra philosophos in ea disseratur, non quoslibet, sed qui aput illos excellentissima g
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ de anim alib iuuenea & capra & ariete & duab uolucrib turture &r coluta. ut scułm hec suturiũ se¬
ne qđd futurũ cẽ iã ñ ambiger& Sine gͦ piuuencã significata sit pleis posita subiugo legis. ꝑcaprã eadẽ
sigues articuli tẽpoꝵꝵ abadã usq ad noc & ide usq ad abrahã &inde usq ad dauid qͥ repbato saule pͥmꝰ
in regno gentis istabelitĩ cȩ dñi ẽ noluntatȩ sundatꝰ in hoc ordine t̃cio qͥtendit᷑ er adã usq ad dana¬

Expanded text:
ture et columba, ut secundum haec futurum sciret, quod futurum esse iam non ambigeret. Siue ergo per iunencam significata sit plebs posita sub iugo legis, per capram eadem a, cum sint insignes articuli temporum ab Adam usque ad Noe et inde usque ad Abraham et inde usque ad Dauid, qui reprobato Saule primus in regno gentis Israeliticae Domini est uoluntate fundatus, in hoc ordine tertio, qui tenditur ex Abraham usque ad Da
Abbreviated transcription (Latin):
adsoient in riđe : utrũ fetꝰ ahortiui resurgant : Et qm dñsait. Am̃ dico uob capillꝰ capitis urĩ
ñ ꝑibit. Atrũ statura ⁊ rolur eiualia fut᷑a sint oĩblandiũsȩ corpoꝵ qͥntitates: Si enĩ eqlitas erit
corpoꝵ uñ habehĩ qͥ hic ñ habuer in mole corporis illi abortiui siresurg ent  ꝑ nec nati s̃s: effusi

Expanded text:
 capillus capitis uestri non peribit, utrum statura et robur aequalia futura sint omnibus an diuersae corporum quantitates. Si enim aequalitas erit corporum, unde habebunt quod hic non habuerunt in mole corporis illi abortiui, si resurgent et ipsi? Aut si
Abbreviated transcription (Latin):
gimꝰ. In his aũ trib: q̃dui nulla nos falsitas ueri suilis t᷑bat ñ eñ ea sic̃ illa q̃foris s̃ ullo sensu corporis
tangimꝰ uel ut colores uidendo. sonos audiendo odores olfaciendo sapores gustando. dura & mollia c̃¬
trectando sentimꝰ. quoꝵ sensibiliũ &iã imagines eis simillimas nec iã corporeas cogitatio ẽ ũ samꝰ
memoria tenem & ꝑ ipsas in istoꝵ desideria c̃citam᷑. S: sine ulla phantasiaꝵ ł phantasmatũ imagi¬
natiõe indificatoria mͥ eẽ ine idq nosse & amare certissimũ ẽ: Nulla in his ueris academicoꝵ ar
formido dicentiũ ꝗdsi falleris: Sieñĩ fallor: sũ: Nã qͥñ ẽ utiq nec f
ior quia gͦ sũ. qͦmͦ eẽ me fallor: quando certũ ẽ me eẽ si fallor: Quia gͥ ẽem qͥ fallerer. &iã si fal¬
lerer: ꝓcul dubio in eo qđ me nonii nosse ñ fullor. c̃seqͣns ẽ aũ ut &iã in eo qđ me noui nosse non

Expanded text:
ibus, quae dixi, nulla nos falsitas ueri similis turbat. Non enim ea sicut illa, quae foris sunt, ullo sensu corporis tangimus, uelut colores uidendo, sonos audiendo, odores olfaciendo, sapores gustando, dura et mollia contrectando sentimus, quorum sensibilium etiam imagines eis simillimas nec iam corporeas cogitatione uersamus, memoria tenemus et per ipsas in istorum desideria concitamur; sed sine ulla phantasiarum uel phantasmatum imaginatione ludificatoria mihi esse me idque nosse et amare certissimum est. Nulla in his ueris Academicorum argumenta formido dicentium: Quid si falleris? Si enim fallor, sum. Nam qui non est, utique nec flor, quo modo esse me fallor, quando certum est me esse, si fallor? Quia igitur essem qui fallerer, etiamsi fallerer, procul dubio in eo, quod me noui esse, non fallor. Consequens est autem, ut etiam in eo, quod me noui nosse, non
Abbreviated transcription (Latin):
Nicforte dicturi s̃ &iã dos suos aliqͣ mira fecisse: Bene si iã ĩcipiunt in ȩt̾nũ resurrectio p̃dicat᷑¬
dos sieos nr̃is mortuis hõib c̃parare: Andicent &iã se habe đos ex hõib: mortuis sic̃ herculẽ sic̃ romulũ sic̃

Expanded text:
ic forte dicturi sunt, etiam deos suos aliqua mira fecisse. Bene, si jam incipiunt ds nostris mortuis hominibus comparare. An dicent etiam se habere deos ex hominibus mortuis, sicut Herculem, sicut Romulum, sic
Abbreviated transcription (Latin):
dit & appetit finẽ : Porro ille seth int̃p̃tat᷑ resurrectio & enos filius eiꝰ int̃ptat᷑ hõ ñ sic adã: Et ipsũ enĩ
nom̃ hõ int̃p̃tat᷑. s c̃mune ꝑhibet᷑ eẽ in illa lingua id est hebrea masculo &feminȩ: Nã sic de illo seriptũ¬

Expanded text:
dit et adpetit, finem. Porro ille Seth interpretatur resurrectio et Enos filius eius interpretatur homo; non sicut Adam. Et ipsum enim dit et adpetit, finem. Porro ille Seth interpretatur resurrectio et Enos filius eius interpretatur homo; non sicut Adam. Et ipsum enim nomen homo interpretat