comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eri frĩ et amico nõ des potestatẽ
suꝑ te in uitatua et nõ ded̾is alii
possessionẽ tuam ne forte peniteat
te et de p̃ceris pro ullis. Dñ adhͦ su¬
peres et aspiras. ñ ĩtab̾it te om̃is
caro. Melius ẽ em̃ ut silii tui te ro
gent qͣm te respic̾e ĩ manus fili¬
oꝵ tuoꝵ In om̃ib oꝑibus tuis p̃¬
cellens esto ne ded̾is macdam in
głam tuam Indie ꝯfũmationis di¬
erum uite cue et ĩ temꝑe exitus
tui distribue h̾editatem tuam
Cibaria et uirga ⁊ honꝰ asmo pa¬
nis et disciplina ⁊ opus seruo. Oꝑ¬
atur indisciplina et recnues cece¬
q̃rit. Laxa manus illi ⁊ q̃ rit liber
tatem. Ingũ et lorũ enruãt collũ
durimi et sernũ incdinãt oꝑationes
assidue. Serno in almolo tortura
et ꝯpedes mitte ⁊ illũ in oꝑationẽ
ne uacet. multam .n. maliciã do¬
tue eum sic .n. ꝯdecetillũ. Ꝙ si nõ

Expanded text:
eri fratri et amico non des potestatem super te in vita tua non dederis alio possessionem tuam ne forte paeniteat te et depreceris pro illis dum adhuc superes et adspiras non inmutabit te omnis caro melius est enim ut filianus filiorum tuorum in omnibus operibus tuis praecellens esto ne dederis maculam in gloriam tuam in die consummationis dierum vitae tuae et in tempore exitus tui distribue hereditatem tuam cibaria et virga et onus asino panis et disciplina et opus servo operatur in disciplina et quaerit requiescere laxa manus illi et quaerit libetatem. Jugum et lorum curvant collum durum, et servum inclinant operationes assiduae. Servo malevolo tortura et compedes, mitte illum in operationem ne vacet: multam enim malitiam dotue eum, sic enim condecet illum. Quod si non
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq bonũ et nccͣnm putauis
ip̃e aliqͣm add̾e̾ diligentiam
et laborem int̾p̃tandi istumli¬
brum et multa iugilia acculi
doct̾nam inspatio temꝑis adila
q̃ ad finem ducunt librim mũ¬
dare et illis qui uolunt anm̃ml
intende et disc̾e ꝙ̃ ad modũ oꝑ¬
teat milituere mores qui scd̾m
legem dñ ꝓposuer̃t itã agͥe lus lille

Expanded text:
itaque bonum et necessarium putavi et ipse aliquam addere diligentiam et laborem interpretandi istum librum; et multa vigilia adtuli doctrinam in spatio temporis, ad illa quae ad finem ducunt librum dare, et illis qui volunt animum intendere et discere quemadmodum oporteat instituere mores qui secundum legem Domini proposue
Abbreviated transcription (Latin):
iexcelsis et ingressus illius ma¬
data et̾na. Badix sapientie cui
reuelata est et astucias illuisqͥs
agnouitꝰ Disciplina sapientie
cu reuelata est et manifestata¬
ẽ et multiplicationẽ In gressus
illius quis intellexit. Unus ẽ al¬
tissimꝰ creator om̃iũ op̾t et rex

Expanded text:
in excelsis et ingressus illius mandata aeterna radix sapientiae cui revelata est et astutias illius quis agnovit disciplina sapientiae cui revelata est et manifestata et multiplicationem ingressus illius quis intellexit unus est Altissimus creator omni
Abbreviated transcription (Latin):
susq est ioab. ⁊ pͥncipes militũ a fati¬
e regis ut num̾aret popłm isrł. Cũq ꝑ¬
tnͣsissẽt iordanẽ uen̾ũt ĩ aroer ad
dextͥam urbis cĩ est ĩ ualle gad. ⁊ ꝑ ia.¬
zer tnͣsierũt ĩ galaad. ⁊ ĩ t̾ram ĩferi¬
orem hodsi. ⁊ uen̾ũt ĩ dan siluestria.
menia tỹri. ⁊ õẽm t̾ram euehi ⁊ chana¬

Expanded text:
b et principes militum a facie regis ut numerarent populum Israhel cumque pertransissent Iordanem venerunt in Aroer ad dextram urbis quae est in valle Gad et per Iazer transierunt in Galaad et in terram inferiorem Hodsi et venerunt in Dan silvestria moenia Tyri et omnem ter
Abbreviated transcription (Latin):
me qui scd̾s sñ. At ille s̾ndit. Ego agͥ
emam. Cui dixit boo. Qñ em̾is agr̃
de manu młris ruth qͦ moabitidem
q̃ uxor defs̃cti fuit debes acciꝑe uͭ suscĩ¬
tes nom̃ ꝓpiniqͥ tmi ĩ heditate sua. Qui
endit. Cedo uiri ꝓpĩquitatis. Neq ⁊ pꝰ¬

Expanded text:
idit Booz. At ille respondit: Ego agrum emam. Cui dixit Booz: Quando emeris agrum de manu mulieris, Ruth quoque Moabitidem, quae uxor defuncti fuit, debes accipere, ut suscites nomen propinqui tui in haereditate sua. Qui respondit: Cedo
Abbreviated transcription (Latin):
b natu ⁊ uniu̾so popło. testes uos inꝙͥ
eftis hodie ꝙꝑ possederim oĩa q̃ fu̾ũt ely¬
melech. ⁊ chelion ⁊ maalon tradente
noemi ⁊ ruth moabitidem uxorẽ maa¬
lon. ĩ ꝯuigiũ sũpserim. ut suscitẽ nom̃
defũcti ĩ hereditate sua ne uocabłm eiꝰ
de familia sua ac fr̃ib ⁊ popłõ deleatur.

Expanded text:
bus natu et universo populo: Testes vos, inquit, estis hodie, quod possederim omnia, quae fuerunt Elimelech et Cheleon et Mahalon tradente Noemi, et Ruth Moabitidem uxorem Naalon in conjugium sumpserim, ut suscitem nomen defuncti in haereditate sua, ne vocabulum ejus de fami
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibilũ aĩabum nõ uexauert̃
carnes coambulantiũ nec dissol¬
uebant illam q̃ facile dissolue¬
bat᷑. sicut glacies bonam estam q̃
despexisti in om̃itemꝑe ⁊ ĩ omi
loco assistens eis.¬

Expanded text:
ium animalium non vexaverunt carnes coambulantium nec dissolvebant illam quae facile dissolvitur sicut glacies bonam escam in despexisti in omni tempore et in omni loco adsistens eis
Abbreviated transcription (Latin):
die niro tuo ⁊ suade ei ut indicet tͥ ꝙͥ
significet ꝓblema. Ꝙ si fat̾e nolu̾is: in¬
cendemꝰ te ⁊ domũ pr̃is tun. An idcto ue.¬
castis nos ad iiptias ut spoliaretis:
as fundebat apd̃ sãpson latrimas ⁊ q̃¬
rebatur dicens. Odisti me ⁊ si diligis. id¬
arco ꝓblema qd̾ ꝓposiusti filus popłi
mei nõ uis mͥ expone. Et ille Rndit. ꝑa¬

Expanded text:
indicet tibi quid significet problema: quod si facere nolueris, incendimus te, et domum patris tui: an idcirco vocastis nos ad nuptias ut spoliaretis? Quae fundebat apud Samson lachrymas, et querebatur dicens: Odis me, et non diligis: idcirco problema, quod proposuisti filiis populi mei non vis mihi exponere. At ille r
Abbreviated transcription (Latin):
me qui scd̾s sñ. At ille s̾ndit. Ego agͥ
emam. Cui dixit boo. Qñ em̾is agr̃
de manu młris ruth qͦ moabitidem
q̃ uxor defs̃cti fuit debes acciꝑe uͭ suscĩ¬
tes nom̃ ꝓpiniqͥ tmi ĩ heditate sua. Qui¬

Expanded text:
me, qui secundus sum. At ille respondit: Ego agrum emam. Cui dixit Booz: Quando emeris agrum de manu mulieris, Ruth quoque Moabitidem, quae uxor defuncti fuit, debes accipere: ut suscites nomen propinqui tui in haereditate sua.
Abbreviated transcription (Latin):
sndit doꝰ. Iudas sit dux ur̃. Statĩq
filii isrł surgentes mane castra meta¬
ti st̃ iuxͣ gabaa. Et inde ꝓcedentes ad
pugnam ꝯtra beniamin urbem ob¬
pugnare teꝑũt. Egͥssi q filii beniamĩ
de gabaa occidert de flliis isrł die illo

Expanded text:
ndit Dominus Iudas sit dux vester statimque filii Israhel surgentes mane castrametati sunt iuxta Gabaa et inde procedentes ad pugnam contra Beniamin urbem obpugnare coeperunt egressique filii Beniamin de Gabaa occiderunt de filiis Israhel die illo
Abbreviated transcription (Latin):
statim soluit de pede suo. At ille maiori¬
eftis hodie ꝙꝑ possederim oĩa q̃ fu̾ũt ely¬
melech. ⁊ chelion ⁊ maalon tradente
noemi ⁊ ruth moabitidem uxorẽ maa¬
lon. ĩ ꝯuigiũ sũpserim. ut suscitẽ nom̃
defũcti ĩ hereditate sua ne uocabłm eiꝰ
de familia sua ac fr̃ib ⁊ popłõ deleatur.

Expanded text:
statim solvit de pede suo. At ille majoriestis hodie, quod possederim omnia quae fuerunt Elimelech, et Chilion, et Maalon, tradente Noemi, et Ruth Moabitidem uxorem Maalon, in conjugium sumpserim, ut suscitem nomen defuncti in haereditate sua, ne vocabulum ejus de fami
Abbreviated transcription (Latin):
tem xp̃i pͥncipałr ĩmoratur. Martꝰ ĩ
leone qr agit de relurrectõe. Lucas ĩ
uitulo agens de sacrifitio. Ioħs ĩ aqͥla
scribens sacramenta diuinitatis. Ep̃c
natus uitulus ĩ ĩmolatione. leo ĩ resur¬
rectione. aquila in ascensione. Uł ĩ ho¬
mine hũanitas. ĩ uitulo sacͥdotiũ ĩ le¬
one regnũ. ĩ aquila et pͥmit᷑ d̾initati

Expanded text:
oratur. Marcus in leone, quia agit de resurrectione. Lucas in vitulo, agens de sacerdotio. Joannes in aquila, scribens sacramenta Divinitatis. Chrisnatus: vitulus in immolatione, leo in resurrectione, aquila in ascensione. Vel in homine humanitas, in vitulo sacerdotium, in leone regnum, in aquila exprimitur Divinitat
Abbreviated transcription (Latin):
sagittariꝰ. Instipłam u̾si st̃ ei iapides
funde. Eli stipłam eftimabit malle¬
ũ ⁊ deridebit idͣnͣtẽ hastã. Sb ip̃o ert̃
uadu solis. ⁊ sternet sͥ aurũ qͣl luitum.
feruesd̾e faciet qͣsi ollam ꝓfundũ ma¬
re. ⁊ ponet ꝙͣi eũ unguenta bulliunt
Post eũ lucebit semita estimabit ab¬
yssũ q̃i senesdentẽ. Nõ ÷ sr̃ f̾rã potestaᷤᷤ¬

Expanded text:
t ei lapides fundae quasi stipulam aestimabit malleum et deridebit vibrantem hastam sub ipso erunt radii solis sternet sibi aurum quasi lutum fervescere faciet quasi ollam profundum mare ponet quasi cum unguenta bulliunt post eum lucebit semita aestimabit abyssum quasi senescentem non est super terram potesta
Abbreviated transcription (Latin):
D iared. euoch. mathusale
lamech . noe . sem. caph . ⁊
iapheth. Iilii iapheth go¬
uier. magog. maday. ⁊ iauan. thu¬
bal. mosoch. chiras. Porro filii gom̾
aschene. ⁊ riphath. ⁊ thogloxma. filii

Expanded text:
Jared, Enoch, Mathusale, Lamech, Noe, Sem, Cham, et Japheth. Filii Japheth, Gomer Magog, et Madai, et Javan, Thubal, Mosoch, Thiras. Porro filii Gomer: Ascenez, et Riphath, et Thogorma. Filii
Abbreviated transcription (Latin):
me. Siperintq. Son re occidemus. s nic¬
uis fiuib. ⁊ inletunt eum depetra ethan.
a u cũ ueniss ad locum maxille. ⁊phili¬
sti i ueci ferantes occurissent ei: uruit sp̃e¬
ꝯsumi: ita nncła quib ligatus erat di¬
srupta sunt ⁊ soluta Inuencamq maxil¬
lam .i. mandiblam asinique iacebat ac¬
ripiens. intͣftcit exea nulle urros. Et ait. In
maxilla asini.i. in madibła pulli asinaꝵ
deleui eoz. ⁊ꝑgussi mille uiros. sũq ħ canens

Expanded text:
. Dixerunt: Non te occidemus. Livis funibus, et tulerunt eum de petra Etham. Qui cum venisset ad locum Maxillae, et Philisthiim vociferantes occurrissent ei, irruit Spconsumi ita vincula quibus ligatus erat dissipata sunt et soluta inventamque maxillam id est mandibulam asini quae iacebat arripiens interfecit in ea mille viros et ait in maxilla asini in mandibula pulli asinarum delevi eos et percussi mille viros cumque haec canens
Abbreviated transcription (Latin):
ounis ẽ. Ascendcruntq philistim. ⁊ ꝯbu¬
sscrunt tam mulicrẽ ꝙͣ ꝑres eiꝰ. Quib ait
sanlon. Lic N feci̾tis: tñ ad huc exuob ex¬
petam ultionẽ. ⁊ tũc quiescam. Pcussitip
cos ingenti plaga. ita ut stupentos. surã
femori imponent. Et descendens hĩtauit
ĩ spelunca pccre. ctham. Igͥ ascendentes⁊

Expanded text:
us est ascenderuntque Philisthim et conbuserunt tam mulierem quam patrem eius quibus ait Samson licet haec feceritis tamen adhuc ex vobis expetam ultionem et tunc quiescam percussitque eos ingenti plaga ita ut stupentes suram femori inponerent et descendens habitavit in s
Abbreviated transcription (Latin):
min. filii cham. chus ⁊ mesraim. ꝓhuth.¬
⁊ chanaan. filii aut̾ chuo. sabam. ⁊ euila.
sabatha. ⁊ rechema. ⁊ sabathaca. Porto filii
rehema. saba. ⁊dadan. Chus autẽ geniit
nemroth. Iste cepit ẽẽ potenꝰ ĩtr̾a. Mesiaĩ
uͦ genuit ldim. ⁊anamĩ. ⁊ laabim. ⁊ neꝑ¬

Expanded text:
ilii Ham Chus et Mesraim Phut et Chanaan filii autem Chus Saba et Evila Sabatha et Rechma et Sabathaca porro filii Rechma Saba et Dadan Chus autem genuit Nemrod iste coepit esse potens in terra Mesraim vero genuit Ludim et Anamim et Laabim et Ne
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt in hebraytis uoluminib ñ hr̃i. Poe¬
roubi stelle ymago p̃fulserit ex hebreo. in
nr̃o ẜmone addita sunt. Nec nõ ⁊lla ꝗ ha¬
ben uideluntur. ⁊ ita cormpta crant. ut sẽ¬
sum legentib tolłent. orantib nobͥ magͦ

Expanded text:
ta sunt in Hebraeis voluminibus non haberi. Porta sunt in Hebraeis voluminibus non haberi. Porro ubi stellae imago fulserit + ex Hebraeo in nostro sermone addita. Nec non et illa quae habere videbamur, et ita corrupta erant, ut sensum l
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ samareum. ⁊ amatheum. filii sem. elam
aram. hus. iul. ⁊ gothor ⁊ mosoch. Arpha¬
xath aut̾ genuit sale. Q t ipẽ gñ heber.
Porro heber. nati sunt duo filii. Uni nom
phaleg. qr indieb eiꝰ diuisa ẽ tra. ⁊ nomꝰ¬
ftĩs eius iectan. Iectan aut̾ gñ elimodath.
⁊ salech. ⁊ aselmod. ⁊ iare. Adoram quoq ⁊
uzal ⁊ decla. hebal. ⁊ iam. ⁊ abimahel. ⁊ sa¬
ua necnon tophyr. ⁊ esula. ⁊ iobab. Om̃o
isti fslii iectan. Sem. arphaxath. sale. heber.
phalech. reu. seruch. nacher. thare. abram.
⁊ aron non auftrre s serere. Tanta ẽ enĩ uetu¬
starie ꝯsuenido. uͥ ⁊̃ ꝯfessa plerisq uitia pla¬
geanti. dũ magͥ pulchios hr̃e uolunt codices
nobłitatic exemplai. ꝓ fabello calathis spor
huc aꝑ latinos iacebat inst̾core. ⁊ r̾mib
scatebat croꝵ integrũ ĩmacłatumꝙ gau¬
dete. Quom enĩ post ꝑbationẽ atq iuctoria
dupplicia ei uniusa sunt reddita. ita gͦ ĩlin
cedentes uirgulas uid̾itis. sciatis ea q̃ subiec¬

Expanded text:
et Samaraeum, et Amathaeum. Filii Sem: Elam, et Hul, et Gothor, et Mosoch. Arphaxad autem genuit Sala, qui et ipse genuit Heber. Porro Heber nati sunt duo filii, nomen uni Phaleg, quifratris ejus Jectan. Jectan autem genuit Elmodad, et Saleph, et Asermoth, et Jare, Adoram quoque, et Uzal, et Decla, Hebal etiam, et Abimael, et Saba, necnon et Ophir, et Evila, et Jobab; omnes isti filii Jectan. Sem, Arphaxad, Sala, Heber, Phaleg, Ragau, Serug, Nahor, Thare, Abram, res non auferre, sed serere. Tanta est enim vetustatis consuetudo, ut etiam confessa plerisque vitia placeant, dum magis pulchros habere malunt codices, itatis exemplar, pro flabello, calathis, sporthuc apud Latinos jacebat in stercore, et vermibus scatebat errorum, integrum, immaculatumque gaudete. Quomodo enim probatione atque victoria dupliciter universa ei sunt reddita: ita ego in licedentes virgulas ÷ videritis, sciatis ea quae subjec
Abbreviated transcription (Latin):
cedentes uirgulas uid̾itis. sciatis ea q̃ subies¬
ta sunt in hebraytis uoluminib ñ hr̃i.por¬
roubi stelle ymago p̾fulserit ex hebreo. in.
nr̃o ẜmone addita sunt. Nec nõ tlla ꝗ ha¬
beri uidebantur. ⁊ ita corrupta erant. ut sẽ¬
sum legentib tolłent. orantib nob̾ mag̃

Expanded text:
cedentes virgulas ÷ videritis, sciatis ea quae subjecta sunt in Hebraeis voluminibus non haberi. Porro ubi stellae imago fulserit + ex Hebraeo in nostro sermone addita. Nec non et illa quae habere videbamur, et ita corrupta erant, ut sensu
Abbreviated transcription (Latin):
caninodente me rodunt. inpublico decia¬
hentes. legẽtes in anguł idem. ⁊ accus atoẽs
⁊ defensores cũ in aliis ꝑbent qd̾ ĩ me repro¬
bant. qĩ uirtus ⁊ uicium ñ ĩ reb sit s cum
auctore mutenur. Cct̾m memini editionẽ¬

Expanded text:
publico detrahentes, legentes in angulis, iidem et accusatores et defensores, cum in aliis probent, quod in me reprobant, quasi virtus et vitium non in rebus sit, sed cum auctore mutetur. Caeterum memini editione
Abbreviated transcription (Latin):
dit aggłs ⁊ dixit. sic pp̾iste ⁊ sic gens ista
añ faciem meam dicit dñs. ⁊ sic oẽ opus inas
eoꝵ ⁊ oĩa que obtulerunt ibi ꝯtaminata
erunt. Et nẽ pontre corda nr̃a a die hac et
supͣ. dñ qmͣ pone retur laꝑis st̃ lapidẽ in tẽ¬
plo dm̃i cũ acced̾itis ad ac̾uũ .xxͣ. modioꝵ¬

Expanded text:
dit Aggaeus, et dixit: Sic populus iste, et sic gens ista ante faciem meam, dicit Dominus, et sic omne opus manuum Et omnia quae obtulerint ibi, contaminata erunt. Et nunc ponite corda vestra a die hac et supra, antequam poneretur lapis super lapidem in templo Domini. Cum accederetis ad acervum viginti modio
Abbreviated transcription (Latin):
is engaddi. Ecte tu pulchra es amicamea. ecce
tu pulchraes. oculi tui columbaꝵ. Ecce tu pulch
esdilectenui. et decorus. lectulus nr̃ flori¬
dus. tygna domoꝵ nr̃arũ cedrina. laq̃aria nr̃a c
p̃sfina. Ego flos camꝑi. ⁊ ħylrũ ꝯnalliũ. sicut uilt¬
ũ it̃ sꝑmas sic amica mea urt filias. Sicut in alũ
int̃ ligna scluaꝵ sic dilectus nĩs uit filios sb unꝑ

Expanded text:
i ecce tu pulchra es amica mea ecce tu pulchra oculi tui columbarum ecce tu pulcher es dilecte mi et decorus lectulus noster floridus tigna domorum nostrarum cedrina laquearia nostra essina ego flos campi et lilium convallium sicut lilium inter spinas sic amica mea inter filias sicut malum inter li
Abbreviated transcription (Latin):
ni menssis. a die ꝗͣ fundamita iacta sunt
tẽpli dm̃i. ponite sr̃ cor ur̃ui. Nũquid iam
semen in g̾mine ẽ ⁊ adhuc uinea ⁊ ficiis
⁊ in alogranatũ ⁊ lignũ oliue ñ floruit. sx
die ista bñdicam. Et fcm̃ ÷ u̾bum dnĩ scdo¬

Expanded text:
ni mensis a die qua fundamenta iacta sunt templi Domini ponite super cor vestrum numquid iam semen in germine est et adhuc vinea et ficus et malogranatum et lignum olivae non floruit ex die ista benedicam
Abbreviated transcription (Latin):
pulentas. qr egoiratus sum parũ ip̃i u̾a
adinnerunt in malũ. pp̃ea hec dicit dũs
Reu̾tar ad ihernsalẽ in misericordiis ⁊¬
doniis mea edificabt̃ in eadicit dñs ex¬
cituũ ⁊ ꝑpendicłm extendetur st̃ iheru¬
salem. Adhuc clama dicens bec dicit dñs
excctuũ. adhuc fluent cuttates meebo¬

Expanded text:
go iratus sum parum ipsi vero adiuverunt in malum propterea haec dicit Dominus revertar ad Hierusalem in misericordiis domus mea aedificabitur in ea ait Dominus exercituum et perpendiculum extendetur super Hierusalem adhuc clama dicens haec dicit Dominus exercituum adhuc affluent civitates meae bo
Abbreviated transcription (Latin):
liigͣ fallax ñ amat u̾itatẽ. ⁊ os lubricũ oꝑat
rumas. Ne głeris ĩcrastinũ ignorãs qͥd sr̃ nẽnt᷑a
pariat dies. laud⁊ te alienus et ñ os tiũ exͣne¬
us et nõ labia tua. Graue ẽ saxũ ⁊ ouerosa ha¬
rena. s ira stulti utroq grauiorIra ñ ht̃ uri¬
sericordiam. nec erumpens fur or. ⁊ ĩpetũ ꝯcita¬
ti ferre quis pot̾it. ¶Nelior ÷ mani festa cort¬
eptõ qmͣ amior ab sꝯditus. Meliora sunt uul¬
nera diligentis. qmͣ fraudulenta odientis

Expanded text:
tatem et os lubricum operatur ruinas ne glorieris in crastinum ignorans quid superventura pariat dies laudet te alienus et non os tuum extraneus et non labia tua grave est saxum et onerosa harena sed ira stulti utroque gravior ira non habet misericordiam nec erumpens furor et impetum concitati ferre quis poterit melior est manifesta correptio quam amor absconditus meliora sunt vulnera diligentis q
Abbreviated transcription (Latin):
cũmuliere litigiosa ⁊ ĩ domo cõi aqͣ frigida
aĩe sicienti. ⁊ nuncuis bonus de t̾ra longinqͣ.
fous tͣbatus pede. et uena corrupta. iustus
cadens coraui ĩpio/ Si cut qͥ uiel młtũ come¬
dit ñ ẽ eibonũ. sic qui scrutatorẽ maiestatis⁊

Expanded text:
uliere litigiosa, et in domo communi. Aqua frigida animae sitienti, et nuntius bonus de terra longinqua. Fons turbatus pede, et vena corrupta, justus cadens coram impio. Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum: sic qui scrutator est majestatis,
Abbreviated transcription (Latin):
qrgũs musicoꝵ. Nam parati comenon exponte
ct dicit de ligius tỹnts que nulgo  uelma dr̃a
gradus factos ĩ domo dñi et ĩ domoregia. eyth.¬
aras quor et ꝑ salteria cantorib. Hoc apd ebre¬
os dt᷑ nablũ qd̾ tñ ĩ supͣ cripto libro sregnen¬
dĩ rrpesitoe uislgatũ est. ipm̃ uͦ ꝓsalmũ gcimi
cth aredas uocamus. decto pouice modinatões
musicas exprimentes. Item aluis ꝓlogus¬

Expanded text:
ris musicorum. Nam et Paralipomenon exponit , cum dicit de lignis thyinis, quae vulgo ebena vocantur, gradus factos in domo Domini, et in domo regia, citharas quoque et psalteria cantoribus. Hoc apud Hebraeos dicitur nablum, quod tamen in suprascripto libro frequenti repetitione vulgatum est. Ipsum vero psalmum Graecum citharoedas vocamus, docto pollice modulationes musicas exprimentes. CAPUT V. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
lo iudit oĩa corꝑa mortuoꝵ. Et recedensab¬
iit. et reu̾sus ÷ senacherib rex assyrioꝵ et
in ansit ĩniniue. Cũq adorasset ĩtemplo
neserach dñi suũ adramelech et sarasar fi¬
lu eius ꝑcusserunt eũ gladio. fugerunt qs ĩ
t̾ram armenioꝵ. et regnauit eseradon fuliꝰ
eius ꝓeo.¶ħ dieb ilł egrotauit ezechias

Expanded text:
vidit omnia corpora mortuorum et recedens abiit et reversus est Sennacherib rex Assyriorum et mansit in Nineve cumque adoraret in templo Neserach deum suum Adramelech et Sarasar filii eius percusserunt eum gladio fugeruntque in terram Armeniorum et regnavit Eseraddon filius eius pro
Abbreviated transcription (Latin):
lus potis uberari ͭ Nũ quid liberauerunt
dii genciũ singulos quos uastauerunt ptts
ñi. goram iudł. et arau et reseph. et filios
th. et rex ar phad. et rex ciuitatis sephau¬
aini. ana et aua. Itaq cũ acce pisset littas
ez echias de in anu nmcioꝵ. et legisset eas.
asceudit ĩ domũ diũ et expandit eas coram
dño. et orauit ĩ ꝯspectu eius dicẽs. Dñe deus.
urł qui sedes super cherubin. tues deus so¬
lus regũ oĩũ t̾re. tu fecisti celũ et t̾rani ⁊¬
cliua aurem tiam et audli aperi dũe ocu¬
llos tuos et ude. et audi oĩa uerba sen ache
rib. qui nusit ut expraret nobis dm̃i iuẽ¬
tem. ꝟ̾e dñe dissipauerunt reges assyrioꝵ
gentes et t̾ras oĩum. et miserunt dos eoꝵ ĩ
iguen. Non enĩ erant di. s operat manu
um. ligna et lapides et ꝑdid̾unt eos. Nunc
igitur dũ e deus nr̃ s alnos uos f ac de manu
eoꝵ. ut sciant om̃ia regna t̾re. qr tu es do¬
minus deus solus. misit ttaq ysaias filius

Expanded text:
berari? Numquid liberaverunt dii gentium singulos, quos vastaverunt patres mei, Gozan videlicet, et Aran, et Reseph, et filios th, et rex Arphad, et rex civitatis Sepharrvaim Ana et Ava itaque cum accepisset Ezechias litteras de manu nuntiorum et legisset eas ascendit in domum Domini et expandit eas coram Domino et oravit in conspectu eius dicens Domine Deus Israhel qui sedes super cherubin tu es Deus solus regum omnium terrae tu fecisti caelum et terram inclina aurem tuam et audi aperi Domine oculos tuos et sit ut exprobraret nobis Deum viventem vere Domine dissipaverunt reges Assyriorum gentes et terras omnium et miserunt deos eorum in ignem non enim erant dii sed opera manuum hominum e ligno et lapide et perdiderunt eos nunc igitur Domine Deus noster salvos nos fac de manu eius ut sciant omnia regna terrae quia tu es Dominus Deus solus misit autem Esaias filius
Abbreviated transcription (Latin):
diam. mane consurgent ⁊ non ĩuenient me eo quod erosam habueruit disciplinam
dunorem dñi non susceperiit nec adquieuerint consilio meo set detraperint uniuerse̾ d¬
corettioni mee. comerent gͥ fructus uie sue suisq consilus saturabiutut. Aduersio par¬
uulouuim utterficiet eos ⁊̃ prosperitas stultoꝵ perdet illos. qui autem me audierit abs
tertoie qͥiuescet ⁊ habundancia perfruetur maloꝵ timore sublato. udige¬

Expanded text:
diam: mane consurgent et non inuenient me: eo quod exosam habuerint disciplinam et timorem domini non susceperint nec adquieuerint consilio meo et detraxerint uniuersae correptioni meae. comedent igitur fructus uiae suae suisque consiliis saturabuntur. auersio paruulorum interficiet eos et prosperitas stultorum perdet illos. qui autem me audierit, absque terrore quiescet et abundantia perfruetur malorum timore sublato. Et po
Abbreviated transcription (Latin):
quiescas eis. Si direrint ueni nobiscum insidiemur sanguini abscondamus tendiculas
contra insontem frustra degluciamus eum sicut infernus uiuentem ⁊ integrum quasi
descendentem in lacum. omẽm preciosam substanciam reꝑiemus inplebunus domos
nostras spoliis sortem mitte nobiscum. marsupium unum erit omiuumn nrͣm. Fili
mi ne ambules cum eis ꝓhibe pedem tuum a semitis eoꝵ. pedes eiũ eoꝵ ad nralum crũt.

Expanded text:
ndiculas contra insontem frustra degluttiamus eum sicut infernus viventem et integrum quasi descendentem in lacum omnem pretiosam substantiam repperiemus implebimus domos nostras spoliis sortem mitte nobiscum marsuppium unum sit omnium nostrum fili mi ne ambules cum eis prohibe pedem t
Abbreviated transcription (Latin):
tum neneruit uanitatis argneuntur ptetenta. Lẽtate gͦ iuuenis ui adolescencia tua ⁊ in bono sit cor tu¬
Q umi in diebus uiuent utis tue. ⁊̃ ambula in uiis tordis tui ⁊ utiutu oculoꝵ tuoꝵ. ⁊ scito quod pto o̾ib
hiis ad ducet te dñc in indicium. Aufer iram acoite tuo ⁊ amoue maliam a carne tua. Adolescencia eni ⁊
uoluptas nana sunt.
emento creatoris tui in diebus iiuentutis tue anteqͣm uenrat tempus asfflictionis ⁊ apꝑropiu

Expanded text:
aetare ergo, iuuenis, in adulescentia tua, et in bono sit cor tuum in diebus iuuentutis tuae, et ambula in uiis cordis tui et in intuitu oculorum tuorum. et scito quod pro omnibus his adducet te deus in iudicium. aufer iram a corde tuo, amoue malitiam a carne tua. adulescentia enim et uoluptas uana sunt. Memento creatoris tui
Abbreviated transcription (Latin):
inuenientib ea ⁊ unnuerle catius sanitas. Oiui citodia senia cortuun qi ex ip̃o uita ptocedit. Remeue
a te os prauum ⁊ decrahencia labia suit procul ate. oculi tui reita uideant palpebte tue precedant greslus
tuos. dirige semitam pedib tuis lomnes uie tue stabilientut. ne dedines ad derteram ⁊ ad sinistram
Ip̃e futem rectos faciet cursus tuos itiuera auten tua in ꝑace producẽtͦ
ili mi attente sapientiam mẽã ⁊̃ ꝑxdentie mee indiua antem tuam ut custodras cogitacõnes tuas ⁊

Expanded text:
Et post XLIIII uersus: Omni custodia serua cor tuum, quia ex ipso uita procedit. remoue a te os prauum, et detrahentia labia sint procul a te. oculi tui recta uideant et palpebrae tuae praecedant gressus tuos. dirige semitam pedibus tuis, et omnes uiae tuae stabilientur. nec declines in dexteram aut in sinistram. nistris sunt. ipse autem rectos facit cursus tuos, itinera autem tua in pace producet. Fili mi, adtende sapientiam meam et prudentiae m
Abbreviated transcription (Latin):
diam. mane consurgent ⁊ non ĩuenient me eo quod erosam habueruit disciplinam
dunorem dñi non susceperiit nec adquieuerint consilio meo set detraperint uniuerse̾ d¬
corettioni mee. comerent gͥ fructus uie sue suisq consilus saturabiutut. Aduersio par
uulouuim utterficiet eos ⁊̃ prosperitas stultoꝵ perdet illos. qui autem me audierit abs
tertoie qͥiuescet ⁊ habundancia perfruetur maloꝵ timore sublato. udige¬
ii m̾i si susceperis sermones meos ⁊ mandata mea absconderis penes te ut audiat

Expanded text:
diam: mane consurgent et non inuenient me: eo quod exosam habuerint disciplinam et timorem domini non susceperint nec adquieuerint consilio meo et detraxerint uniuersae correptioni meae. comedent igitur fructus uiae suae suisque consilvulorum interficiet eos, et prosperitas stultorum perdet illos: Qui autem me audierit, absque terrore requiescet, et abundantia perfruetur, malorum timore sublato. Fili mi, si susceperis sermones meos, et mandata mea absconderis penes te, ut
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ ues obnoxius sim. Ita¬
Q longa egrotatõe fractꝰ
ne penitus ħ anno reti¬
tridui opus nõi ur̃o
consecram. Inłpreta¬
tõem indelicet tͥum salononis uo¬
luminũ. Masloth: quai hebrec ꝑa¬

Expanded text:
 vos, obnoxius sim. Itaque longa aegrotatione fractus, ne penitus hoc anno retitridui opus nomini vestro consecravi, interpretationem videlicet trium Salomonis voluminum, MASLOTH  , quas Hebraei Pa
Abbreviated transcription (Latin):
in tres ꝑtes secent eum unus afito actore
sis edmis deinde ⁊̃ illud aitendunt ꝙ fre¬
q̃nt̃ uoĩa ñ uocabula hominũ. s rer̃ ut
ꝙ om̃i eruditio scripturaꝵ ĩ ħͣ libro ꝯitne
auxilio misi librum beniuoł planturũ
tũ inuidis displicitut᷑ ẽẽ ñ ambigo. Opti¬
satõe uolu̾it altꝙͥ rep̃hende: ii̾roget hebre¬
es suamꝰ scĩam recolat. iideat ordinem. tex¬
tumq ẜmonis. ⁊ time nr̃o labori si potii̾t
detrabat. Ncumq ergo asticos .i. stellas ea¬
diare ĩ hoe uolumine id̾iis: ibi sciat᷑ de
bebreo additum. ꝙ mlamis codicib ñ łxtur.¬

Expanded text:
in tres partes secent, cum unus a suo auctore sit editus. Deinde etiam illud attendenna, non vocabula hominum, sed rerum, ut quod omnis eruditio Scripturarum in hoc libro  Al. adjutus auxilio, misi librum benevolis placiturum: tamen invidis displiciturum esse non ambigo. Optitatione voluerit aliquid reprehendere, interroget Hebraeos, suam conscientiam recolat, videat ordinem textumque sermonis, et tunc nostro labori, si potuerit, detrahat. Ubicumque ergo asteriscos, id est, stellas + radiare in hoc volumine videritis, ibi sciatis de Hebraeo additum quod in Latinis codicibu
Abbreviated transcription (Latin):
otem. Qͦ modo gͥoꝵ coco
hystorias magis incco¬
telligunt qui athenas
ii libeum qui andade ꝑ leucathen.⁊ atroce¬
raimia ad siciliam.⁊ inde ad ostia tỹbis na¬
iugalint ira scam scriptiram luciduis ĩ¬
anla ł muitata cognot̾nt. Uisde unb cure
suit ettm eruditissimis bedreoꝵ hunc lãbo

Expanded text:
tem. Quomodo Graecorum historias magis intelligunt, qui Athenas lii librum, qui a Troade per Leucaten, et Acroceraunia ad Siciliam, et inde ad ostia Tiberis navigarint: ita sanctam Scripturam lucidius in  Al. cognoverunt. Unde et nobis curae fuit, cum eruditissimis Hebraeorum hunc labore
Abbreviated transcription (Latin):
aplõꝵ. pͥme sint etiã eius epłẽ mordiue
ceterarũ. Sed sicut euugłistas dudũ ad
ueritatis lineã correximus. ita has ꝓprio
ordim dõ nos iuuante reddidimus. Est
enĩ pͥma earũ. una iacobi. petridue.
ioħis tres. & iude una. Que si ut ab eis
digeste sunt. ita quoq ab interpreti¬
bus fidelit̾ in latinũ eloquiũ uerte¬
tent᷑. nec ambiguitatẽ legentibꝰ facerẽt.
nec sermonũ sese uarietas imꝑugna

Expanded text:
 primae sint etiam ejus Epistolae in ordine caeterarum. Sed sicut evangelistas dudum ad veritatis lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter in Latinum verterentur eloquium, nec ambiguitatem legentibus facerent, nec sermonum sese varie
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ pͥme sint etiã eius eplẽ mordine
ceterarũ. Sed sicut euuglistas dudũ ad
ueritatis lineã correximus ita has ꝓprio
ordim dõ nos iuuante reddidimus. Est
enĩ pͥma earũ. una iacobi. petridue.
ioħis tres. & iude una. Que si ut ab eis
digeste sunt. ita quoq ab in terpreti¬
bus fidelit̾ in latinũ eloquiũ uerte¬
rent᷑. nec ambiguitatẽ legentibꝰ facerẽt
nec sermonũ sese uarietas imꝑugna

Expanded text:
ae sint etiam ejus Epistolae in ordine caeterarum. Sed sicut evangelistas dudum ad veritatis lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter in Latinum verterentur eloquium, nec ambiguitatem legentibus facerent, nec sermonum sese variet
Abbreviated transcription (Latin):
locum ubi ante finẽ uoluminis scͥptũ ẽ. ia¬
enco ipse me rep̃hendo & ago penitentiã in
fauilla &e cinere. exametri uersus sunt. dactilo
spondeoq currentes. & ꝓpt̃ lingue idioma
crebro recipientes & alios pedes. non earũdẽ
sillabarũ sead eoꝵdẽ tẽpoꝵ. Int̾dum quoq
rithinus ipse dulcis & timulus fert᷑ numeris
lege solutis. qđ metrici magis quã simplex
lector intelligunt. A supradicto aut̃ uersu
usq ad finẽ libri paruũ comina qđ remanoe.
ꝓsa oratione contexit᷑. Qđ si cui uidet᷑ incre

Expanded text:
 voluminis scriptum est: Idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam in favilla et cinere: hexametri versus sunt, dactylo spondaeoque currentes: et propter linguae idioma, crebro recipientes et alios pedes, non earumdem syllabarum, sed eorumdem temporum. Interdum quoque rhythmus ipse dulcis et tinnulus fertur numeris lege metri solutis: quod metrici magis, quam simplex lector intelligunt. A supradicto autem versu usque ad fidem libri, parvum comma quod remanet, prosa oratione contexitur. Quod si cui videtur incr
Abbreviated transcription (Latin):
nq resonabit. Obliquus enĩ etiã apud
os totus lib fertut & lubricus. Q qđ¬
dumq aliua loquit᷑ aliud agit ut si uelis an¬
gisam aut inurenã strictis tenere manibus.
quanto fortius presseris. tanto citius elabit.¬
Nemini me ob intelligentiã hiius uolum¬
nis. lidseum quendã p̃ceptorẽ qui aput he¬
breos primus haberiputabat᷑ non parius re¬
demisse numinis. Cuius doctrina an aliqͥa
ꝓfecerim. nescio. Hoc unũ scio. ñ potuisse me
int̾ptari nisi qd antea intellererã. A princi¬
pio itaq uolumims usq. ad ũba iob. apud

Expanded text:
utrumque resonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraeos totus liber fertur et lubricus: et qdum quid aliud loquitur, aliud agit, ut si velis anguillam, aut murenulam strictis tenere manibus, quanto fortius presseris, tanto citius elabitMemini me ob intelligentiam hujus voluminis, Lyddaeum quemdam praeceptorem, qui apud Hebraeos primus haberi putabatur, non parvis redemisse nummis: cujus doctrina an aliquid profecerim, nescio: hoc unum scio, non potuisse me interpretari, nisi quod ante intellexeram. A principio itaque voluminis, u
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ ex parte didicimus. & in latino pene
ab ipsis cunabulis int̾ grãmaticos & retho¬
res a philosophos detriti sumus. Qđ si apud
grecos post septuaginta editionẽ iã xꝑi
enuangłio coruscante. iudeus. aquila ꝙ si¬
machis ac teodotion. iudauantes heretici

Expanded text:
monem ex parte didicimus, et in Latino pene ab ipsis incunabulis inter grammaticos et rhetores et philosophos detriti sumus. Quod si apud Graecos, post Septuaginta editionem, jam Christi Evangelio coruscante, Judaeus Aquila, Symmachus, et Theodotio, judaizant
Abbreviated transcription (Latin):
iosedech sacerdotẽ magnũ dicens. Hec
ait dñs exercituũ dicens. Popłs iste dic̃.
Nondũ uenit tempus domus dni edi¬
ficande. Et factũ ẽ u̾bũ dni in manu
aggei ꝓpħe dicens. Numquid tempꝰ uo¬
bis ẽ ut habitetis in domibꝰ laqueatis.
x domus ista deserta. Et nunc hec diẽ
dñs erercituũ. Ponite corda ur̃a suꝑ uias
ur̃as. Seminastis multũ. et intulistis
parũ. Comedistis: et ñ estis saciati. Bi
bistis. et ñ estis in ebriati. Oꝑuistis uos:
et ñ estis calefacti. Et qui mercedes cõ¬
gregauit. misit eas in sacculũ ꝑtusũ.
Hec dicit dñs erercituũ. Ponite corda
ur̃a suꝑ uias ur̃as. Ascendite in mon¬
tem. portate lignũ: et edificate do-¬
mum. Et acceptabilis michi erit. et
głificabor dic̃ dñs. Resperistis ad am¬
plius. et eoce factũ ẽ minus. Et intulis¬
tis in domũ. et ersufflaui illud. Quã
obcausã dic̃ dñs erercituũ. quia do¬
mus mea deserta ẽ. Et uos festinastis

Expanded text:
Iosedech sacerdotem magnum dicens haec ait Dominus exercituum dicens populus iste dicit nondum venit tempus domus Domini aedificandae et factum est verbum Domini in manu Aggei prophetae dicens numquid tempus vobis est ut habitetis in domibus laqueatis et domus ista deserta et nunc haec dicit Dominus exercituum ponite corda vestra super vias vestras seminastis multum et intulistis parubistis et non estis inebriati. Operuistis vos, et non estis calefacti. Et qui mercedes congregavit, misit eas in sacculum pertusum. Haec dicit Dominus exercituum: Ponite corda vestra super vias vestras: Ascendite in montem, portate lignum, et aedificate domum: et acceptabilis mihi erit, et glorificabor, dicit Dominus. Respexistis ad amplius, et ecce factum est minus: et intulistis in domum, et exsufflavi illud: Quam ob causam? dicit Dominus exercituum; quia domus mea deserta e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħam omẽ qđ dicitur ad tribum
nudam et ad ihrlm̃n ꝑtinere creden¬
dum ẽ. Et nullam omnino isrłis
il ẽ decẽ tribuũ in hoc fieri men
⁊ie ioathã et acha. et erechie re¬
gum uda. et in diebꝰ ieroboã filii
ioas regis isrł. Porro factum eẽ ser¬
monẽ anĩ ad meritũ eius refert
cui fuit ñ ad conditionẽ illius qͥ
fieri dicit᷑ ut alibi legimus. Dñs
michi factus ẽ in sautẽ. Auditus
aut̃ in scͥpturis scĩs ñ ẽ iste qui¬

Expanded text:
est, omne quod dicitur ad tribum Juda, et ad Jerusalem pertinere credendum est, et nullam omnino Israelis, id est, decem tribuum in hoc fieri mentziae, Joathan et Achaz et Ezechiae, regum Juda, et in diebus Jeroboam, filii ior me erat . Porro factum esse sermonem ad meritum ejus refertur, cui fit, non ad conditionem illius qui fieri dicitur, ut alibi legimus: Dominus mihi factus est in salutem . Quomodo autem in
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. et latine sonat auribus ꝑcipi¬
ce. ꝓprie ñ aure sed corde ꝑcipit᷑
qui segnes sunt et scelestes. Audi
piunt. Ubicumq aut̃ hec duo uer¬
ba iuncta ponuntur. ñ ad simpli¬
ocem tantũ uerboꝵ sonuit. sed &¬
mech lo quitur ad urores suas a¬
da et sella. Audite uerba mea.
uxores lamech. auribus ꝑcipite
sermones meos. quia uirũ occi¬
di in uulnus meũ. et iuuenẽ in
liuore meo. Et esaias. dudite celi
et auribus ꝑcipite terra.

Expanded text:
 et Latine sonat, auribus percipite: proprie non aure, sed corde percipitur. Qui senes sunt et caelestes, audiupiunt. Ubicunque aut haec duo verba ponuntur, non ad simplicem tantum verborum sonum, sed mech loquitur ad uxores suas: Audite verba mea uxores Lamech, auribus percipite sermones meos: quia virum occidi in vulnus meum, et iuvenem in livore meo. Et Esaias: Audite caeli, et auribus percipe terra.
Abbreviated transcription (Latin):
aurilium dĩ. Itaq om̃s cõmuni consilio
decreuerunt. nullo modo diẽ istũ absq
celebritate preterire. Habere aut̃ cele¬
britatẽ tercia decima die m̃sis adar.
qđ dicitur uoce siriaca pridie mardo¬
chei die. Igitur his erga nichanorẽ ges¬
tis. et ex illis temporibus ab hebreis ci
uitate possessa. ego quoq in his finẽ
faciam sermonis. Q si quidẽ bene. Et
historie competit. Hoc et ipse uelim.
Si aut̃ minus digne. concedendũ ẽ mͥ.
Sicut enim uinum semꝑ bib̾e. aut sẽꝑ
aquam contrariũ ẽ. alternis aut̃ uti de¬
lectabile. ita legentibꝰ si semꝑ eractus
sit sermo ñ erit gratus. Hicgͦ erit con¬
summatus.

Expanded text:
auxilii Dei itaque omnes communi consilio decreverunt nullo modo diem istum absque celebritate praeterire habere autem celebritatem tertiadecima die mensis adar quod dicitur voce syriaca pridie Mardochei die igitur his erga Nicanorem gestis et ex illis temvitate perpessa, vel possessa. Ego quoque in his finem faciam sermonis. Etsi quidem bene, et ut historiae competit hoc, et ipse velim. Si autem minus digne, concedendum est mihi. Sicut enim vinum semper bibere, aut semper aquam, contrarium est, alternis autem uti delectabile, ita legentibus si semper exactus sit sermo, non erit gratus. Hic ergo erit consummatus
Abbreviated transcription (Latin):
uir dĩes tu. et uerbum dĩ. in ore
insum puerũ sie uocatũ. amathi.
Amathi enim in ur̃a lingua ueri¬
tatẽ sonat. et ex eo qd uerũ hely.¬
as locutus ẽ. Ille qui suscitatus ẽ
filius eẽ dicitur ueritatu. Id eo de¬

Expanded text:
ir Dei es tu, et verbum Domini in ore ipsum puerum sic vocatum filium Amathi. Amathi enim in nostra lingua veritatem sonat. Et ex eo quod verum Elias locutus est, ille qui suscitatus est, filius esse dicitur veritatis. Po
Abbreviated transcription (Latin):
tum regis
assyrioꝵ
qui ppłm
isrł capti¬
uum in
suas regi¬
ones trans¬
tulerat.
fuisse he¬
breoꝵ tra¬
dicio con¬
firmat. Siquide in fine huius lec¬
tionis p̃dicti regis aduentũ idem
ꝓpħa annunciare monstratur. Sed
cum habitares niniue interitũ ci¬
uitatis p̃dicente. ne diuina ira de¬
minciatũ interitũ sustinerẽt pec
catoꝵ. et impietatis penitentiã egis¬
sent. accepta dĩ miscdĩa grauioribꝰ
se criminibꝰ impia receꝑunt. quia
de causa memoratus ꝓpħa spũ scõ
ẽ eloquutus. Ds̃ zelans et ulciseens
dñs. Iam enim decẽ tribus ab assiri
I ducte fuerant in captiuitatem
sub ezechia rege uida. Sub quo eti¬
am nunc in consolatione ppłi trans¬
migrati aduersus niuen uisio
cernitur. Necerat parua consolatio
tam his qui iam in assyriis seruie¬
bant quam reliquis sub erechia de
tribu nida et beniamin. ab hisdem
hostibus insidiabant᷑ ut audirent
assyrios quoq a chaldeis eẽ capien¬
dos. sicut in consequentibꝰ libri hui¬

Expanded text:
regis Assyriorum, qui populum Israel captivum in suam regionem transtulerat, fuisse, Hebraeorum traditio confirmat. Siquidem in fine hujus lectionis praedicti regis adventum idem Propheta annunciare monstratur. Sed quum habitatores Ninivae, Jona interitum civitatis praedicante, ne divina ira denunciatum iimpietatis poenitentiam egissent, accepta Dei misericordia gravioribus se criminibus implicuerunt. Qua de causa memoratus Propheta, Spiriest locutus: Deus zelans et ulciscens  Jam enim decem tribus ab Assyriis deductae fuerant in captivitatem sub Ezechia, rege Juda, sub quo etiam nunc in consolationem populi transmigrati, adversum Niniven visio cernitur. Nec erat parva consolatio, tam his qui jam Assyriis serviebant, quam reliquis, qui sub Ezechia de tribu Juda et Benjamin ab iisdem hostibus obsidebantur, ut audirent, Assyrios quoque a Chaldaeis esse capiendos, sicut in consequentibus hu
Abbreviated transcription (Latin):
a rege habuiss& decem talenta argenti. &
cum multa turba generis sui gabelum egẽ¬
tem uideret qui erat ex tribu eius. sub cy¬
rographo dedit illi memoratum pondus ar¬
genti. Post multũ uero tpr̃is mortuo salma¬
nassar rege. cum regnara filius eius senna¬

Expanded text:
habuisset decem talenta argenti et cum multa turba generis sui Gabelum egentem videret qui erat ex tribu eius sub chirografo dedit illi memoratum pondus argenti post multum vero temporis mortuo Salmanassar rege cum regnaret Senna
Abbreviated transcription (Latin):
diebus salmanassar regis assẏrioꝵ. in cap¬
tiuitate tam̃ positus uias ueritatis ñ dese¬
ruit. ita ut omĩa que habere poterat coti¬
die con captiuis fr̃ibꝰ qui erant ex genere
eius imꝑtirae. Cumq eẽt iunior omnribꝰ
in tribu nepthalini. nichil tam̃ puerileges¬
sit in oꝑe. Deniq cum irent om̃s ad uituloᷤᷤ
aureos quos hieroboã fecerat rex isrł. hic
solus. fugiebat consortia omniũ. & ꝑgebat

Expanded text:
yriorum in captivitate tamen positus viam veritatis non deseruit ita ut omnia quae habere poterat cotidie concaptivis fratribus qui erant ex genere inpertiret cumque esset iunior omnibus in tribu Nepthalim nihil tamen puerile gessit in opere denique cum irent omnes ad vitulos aureos quos Hieroboam fecerat rex Israhel hic solus fugiebat consortia omnium et pergebat
Abbreviated transcription (Latin):
mationẽ. Hec & his similia scđm legẽ dĩ celi
puerulus obseruabat. Cum uͦ factus ẽ uir.
accepit urorẽ annã ex tribu sua. Genuitq
ex ea filium. nomen suũ imponens ei. Quẽ¬
ab infantia timere dm̃ docuit. & abstinere
ab omĩ peccato. Igitur cum ꝑ captiuitatẽ
deueniss&e cum urore sua & filio in ciuita¬
tẽ niniue cum omni tribu sua. & om̃s ede¬
rent ex cibis gentilium. iste custodiuit ani¬
mã suam. & uonquã contaminatus ẽ in
escis eoꝵ. & qm̃ memorfuit dĩ in toto cor

Expanded text:
his similia secundum legem Dei puerulus observabat cum vero factus esset vir accepit uxorem Annam ex tribu sua genuitque ex ea filium nomen suum inponens ei ab infantia timere Deum docuit et abstinere ab omni peccato igitur cum per captivitatem devenisset cum uxore sua et filio in civitatem Nineve cum omni tribu sua et omnes ederent ex cibis gentilium iste custodivit animam suam et numquam contaminatus est in e
Abbreviated transcription (Latin):
n anno primo ciri regis ꝑsa¬
rum ut compleretur uer¬
bum dnĩ ex ore iheremie.
suscitauit dñs sp̃m ciri regiᷤᷤ
ꝑsarum. et transdurit uo¬
cem in uniũso regno suo.
etiam ꝑ scͥpturã dicens. Hec
dicit cyrus rex ꝑsarum. Om¬
nia regna terre. dedit michi
dñs ds̃ celi. Et ipse precep̃
michi. ut edificarẽ ei domũ

Expanded text:
nquit, primo Cyri regis Persarum, ut compleretur verbum Domini ex ore Jeremiae, suscitavit Deus spiritum Cyri regis Persarum, et transduxit vocem in universo regno suo, etiam per Scripturam dicens: Haec dicit Cyrus rex Persarum: Omnia regna terrae dedit mihi Dominus Deus coeli, et ipse praecepit mihi, ut aedificarem ei domum
Abbreviated transcription (Latin):
bylonẽ chaldeoꝵ. ut quomodo prior
ꝓpħa naum quẽ abacuc sequitur
uaticiniũ habuit contra niniuen. &
assyrios qui uastauerant decẽ tribꝰ
que uocabant᷑ isrł. ita ab acue ꝓpħiã
habebat adũsum babylonẽ & nabu
cundũ litterã causat᷑ aduersũ dm̃
młia cur nahuc hodonosor temuliĩ¬
ticia p̾ualeat adu̾sũ se. Et hoc di
te mentis angustia. nesciens aurũ
ne conflari. Et tres pueris de ca-
puriores exisse quã intrauerãt.
et hoc generalit̾ accipere possumꝰ¬

Expanded text:
em Chaldaeorum: ut quomodo prior propheta Naum, quem Abacuc sequitur, vaticinium habuit contra Niniven et Assyrios, qui vastaverunt decem tribus, quae vocabantur Israel: ita Abacuc prophetiam habeat adversus cundum litteram causatur adversum Deum propheta, cur Nabuchodonosor templinjustitia praevaleat adversum se? Et hoc dicit prae mentis angustia, nesciens aurum in igne conflari, et tres pueros de camino puriores exisse, quam intraverunt . Sed et generaliter accipere possum
Abbreviated transcription (Latin):
uilio ẽ. & adulu montani dogma ꝑ¬
uersum intelligi qđ uidet nec amẽs
loquitur nec in more insanientium
feminarũ dat sine mente sonũ. Un
fuerit reuelatũ. taceant qui prius
intelligitur cum quis uoluntate reticet¬
& alteri locum dat ad loquendũ pos¬
se & loqui & tacere cum uelit. Cũ aut̃
in ertasi id ẽ inuitus loquit᷑ nec tace¬
ri nec loqui in sua potestate habet.

Expanded text:
isio est, et adversum Montani dogma perversum intelligit quod videt: nec ut amens loquitur, nec in morem insanientium feminarum dat sine mente sonum. Undfuerit revelatum, taceant qui prius intelligitur, cum quis voluntate reticet, et alteri locum dat ad loquendum, posse et loqui et tacere cum velit. Qui autem in ecstasi, id est invitus loquitur, nec tacere nec l
Abbreviated transcription (Latin):
duodecimo regni sui nabugo donosor rer
assẏrioꝵ qui regnabat in niniue ciuitate
magna pugnauit contra arfaxat. Et op¬
tinuit eum in campo magno qui appellat᷑
ragau circa eufraten. & tigrin. & iadasan.
in campo erihoc regis elicoꝵ. Tunc exalta¬
tum ẽ regnũ nabuchodonosor. et cor eius
elatum ẽ Et misit ad om̃s qui habitabant
in cilicia. &̃ damasco. & libano. et ad gen¬
tes que sunt in carmelo. et cedar. et in ha¬
bitantes galileã in campo magno hesdre¬
lon. & ad om̃s qui erant in samaria. et trãs
flum̃ iordanẽ usq ihrłm. et oͦmnẽ t̾ram
pie. Ao hos om̃s misit nuncios nabucho¬
donosor rex assyrioꝵ. Qui om̃s uno animo
contradirerunt. et remiserunt eos uaeu¬
os. ac sine honore abiecerunt. Tunc indig¬
natus nabuchodonosor rex ad omnẽ ter¬
niunt. minus idonea iudicat᷑.
putatur. Sed quia hunc librũ si

Expanded text:
duodecimo regni sui Nabuchodonosor rex Assyriorum qui regnabat in Nineven civitatem magnam pugnavit contra Arfaxat et obtinuit eum in campo magno qui appellatur Ragau circa Eufraten et Tigrin et Hyadas in campo Erioch regis Elicorum tunc exaltatum est regnum Nabuchodonosor et cor eius elatum est et misit ad omnes qui habitabant in Cilicia et Damasco et Libano et ad gentes quae sunt in Carmelo et Cedar et inhabitantes Galileam in campo magno Hesdraelon et ad omnes qui erant in Samaria et trans flumen Iordapiae. Ad hos omnes misit nuntios Nabuchodonosor rex Assyriorum: qui omnes uno animo contradixerunt, et remiserunt eos vacuos, et sine honore abjecerunt. Tunc indignatus Nabuchodonosor rex adversus omnem terveniunt, minus idonea judicatur.storias computatur. Sed quia hunc librum S
Abbreviated transcription (Latin):
erant ꝑseuerantes unanimit in oratio¬
ne cum mulieribus & maria matre iħu.
& fr̃ibus eius. Et in diebus illis exsurgẽs
petrus in medio fr̃m. dix̃. Erat aut̃ turba
hominum simul fere cẽtum uiginti.Un¬
ri fr̃s oportet impleri scͥpturã quã p̾dix̃¬

Expanded text:
erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre Iesu et fratribus eius et in diebus illis exsurgens Petrus in medio fratrum dixit erat autem turba nominum simul fere centum viginti viri fratres oportet impleri scripturam quam praedix
Abbreviated transcription (Latin):
maria dicebatur. Hane herodes
rex antipatri filius in honore augꝰ¬
ti cesaris greco nomine uocatũ au¬
gustã. Igitur quia centũ ꝓpħas
saluauerat accepit grãm ꝓpħalem
et de duce erercitus fit dux eccłie.¬
Tunc in samaria paruũ gregẽ pa¬
uerat. nunc in toto orbe. xp̃i pas¬

Expanded text:
tur. Hanc Herodes rex Judaeae Antipatri filius, in honorem Augusti Caesaris Graeco sermone vocavit Augustam. Hic igitur, quia centum prophetas aluerat, accepit gratiam prophetalem, et de duce exercitus, fit dux EccTunc in Samaria parvum gregem paverat, nunc in toto orbe Christi pas
Abbreviated transcription (Latin):
&r apudnos.
Unde scđm
id qq̃ ibi le¬
gitur. hic
quoq dispo¬
siti sunt .O¬
see comma¬
ticus ẽ. et
quasi ꝑ sen¬
tentias loquens. Iohel planus in pͥn¬
cipiis in fine obscurior. Et usq ad
malachiam. habent singuli ꝓprie¬
tates suas. quẽ etram scribam le¬
gisq doctorẽ hebrei autumant. Et
qui a longum ẽ nune de omnibus di¬
cere. hoc tantũ uos o paula et eustho¬
chium admonitas uolo. unũ librũ
rẽ duodecim ꝓpħarum. et osee cys¬
aggei et zacharie fuisse temporibꝰ.
In quibꝰ aut̃ tempꝰ ñ prefertur in

Expanded text:
 apud nos. Unde secundum id quod ibi legitur, hic quoque dispositi sunt. Osee commaticus est, et quasi per sententias loquens. Joel planus in principiis: in fine obscurior. Et usque ad Malachiam, habent singuli proprietates suas: quem Esdram scribam, legisque doctorem Hebraei autumant. Et quia longum est nunc de omnibus dicere: hoc tantum vos, o Paula et Eustochium, admonitas volo, unum librum esse duodecim prophetarum: et Osee Aggaei et Zachariae fuisse temporibus. In quibus autem tempus non praefertur in