comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
missione. Ecce inquitas. Iinguatua cogitauit
inusticiã .i. meditatio mali ẽ nlingua. in qͣ ost̾n¬
dit᷑ lenis mens. p̃ceps dictio. ꝙ ñ ante cogitat
ꝗͣ loquat᷑ Uñ salomon ait. In ore stultoꝵ ẽ coreoꝵ.
Istẽ talis siñ pͭ facere loq̃r malum: si ⁊ h̃neqͥt
saltem cogitat. ut qñ aliquid mali abest amanib
dolum sic̃ nouacula acuta .i. ita expedite sic̃ no¬
uacula cito ⁊ facile radit. Uel sicut nouacula suꝑ¬
fluos ⁊ mutiles pilos radit: itã mali scĩs capilloᷤ
radunt .i. inutilia ⁊ suꝑflua rapiunt. scił mala
desiłia ⁊ bona p̃sentia. que sc̃i ꝯtempnunt cũ ip¬
liciam. sõndeserit malum: qui diligit. suꝑ be¬
nignitatẽ qr ⁊ si benignitas qñq tangit amnũ
euis refugit. Et nota qd̾ ait. dilexisti maliciam
suꝑ benignitatẽ. Quasi. Ut̾rumq ante te habes
s hoc .i. maliciam eligis ꝑu̾se. ⁊ ita facis leues a¬
quas suꝑ oleum. ut terras suꝑ celum. s cũhis i.

Expanded text:
rmissione. Ecce iniquitas. Lingua tua cogitavit injustitiam, id est meditatio mali est in lingua, in qua ostenditur levis mens, praeceps dictio, quia non ante cogitat quam loquatur. Unde Salomon ait: In ore stultorum est cor eorum . Iste talis, si non potest facere, loquitur malum; sed si et hoc nequit, saltem cogitat, ut quando aliquid mali abest a manibudolum sicut novacula acuta, id est ita expedite, sicut novacula acuta, cito et facile radit. Vel sicut novacula superfluos et inutiles pilos radit, ita mali sanctis capillos radunt, id est inutilia et superflua rapiunt, scilicet mala desideria et bona praesentia, quae sancti contemnunt, cum iplitiam, non deserit malum qui diligit super benignitatem, quia et si benignitas quandoque tangit animum ejus, refugit. Et nota quod ait dilexisti malitiam super benignitatem. Quasi dicat: Utrumque habes et ita facis, quasi leves aquam super oleum, et terram super coelum, sed cum his, id est
Abbreviated transcription (Latin):
runt uariat᷑ abimelech. uł forsansicut in pre¬
cedenti psalmotitulus ħ̃t ñ coram achis. s co¬
rã abimelech mutato nomine. ut ñres hystorie
psequaris s mysteriũ: ita ⁊hic. Misteriungͦ
ꝓsequentes. pͥus nominũ interp̃tationes. dem̃n

Expanded text:
runt, variatur Abimelech. Vel forsan sicut supra in praerunt, variatur Abimelech. Vel forsan sicut supra in praecedenti populo titulus habet, non coram Achis, sed coram Abimelech , mutato nomine, ut non res historiae prosequaris, sed mysterium, ita et hic. Mysterium ergo prosequentes, prius nominum interpretati
Abbreviated transcription (Latin):
ciasset sauli uenit dd indomũ abimelech.
Legr̃ in libro regũ qd̾ dauid fugiens a facie
saul. uenit in nobe cuutatẽ ad abimelech sac̾¬
melech dedit dd̾ gladium ⁊ panes. int̾erat
doech ydumeꝰ. potentissimꝰ pastoꝵ saul. Cũ ã
saul quadam die conqueret᷑ qd nullus minci
dñm. ⁊ dedit ei cibaria ⁊ gladiũ gołiad. Prece¬
pit gͦ saul emissariis: ut int̾ficeret᷑ abimelec.
⁊ om̃s sac̾dotes. quierant innobe. Illis ã no¬
lentib extend̾e manꝰ insacerdotes dñ ÷ ait
saul ad doech. Irrue in sacerdotes. & irruit
doech. ⁊ trucidauit octognnta oͣ uiros uesti¬
tos ephot. Uiros ꝙͦ quierant in nobe ⁊ muli
eres ⁊ pͥarułos occidit. solus abiathar filiuᷤ
abimelec euasit ⁊ fugit ad dauid. Hanchysto
lec. cũ psalmi titulꝰ habeat abimelec. Ihero¬
nimꝰ ꝙͦ. dicit in hebreo ẽẽ achunelech. Ita¬
enĩ dictus est sacerdos ille: s ꝓpt̃ similitudinẽ lit¬
terarũ scił beth. ⁊ caph. que modico apice diffe¬

Expanded text:
it: Venit David in domum Abimelech. Legitur in libro Regum quod David fugiens a facie Saul, venit in Nobe civitatem ad Abimelech sacermelech dedit David gladium et panes, intererat Doeg Idumaeus, potentissimus pastorum Saul. Cum autem Saul quadam die conquereretur quod nullus nnsuluit, et dedit ei cibaria, et gladium Goliae . Praecepit ergo Saul emissariis, ut interficerent Abimelech, et omnes sacerdotes qui erant in Nobe. Illis autem nolentibus extendere manus in sacerdotes Domini, ait Saul ad Doeg: Irrue in sacerdotes: et irruit Doeg, et trucidavit octoginta quinque viros vestitos Ephoth . Viros quoque qui erant in Nobeet animalia occidit, solus Abiathar filius Achimelech evasit et fugit ad David. Aug., lech, cum hujus psalmi titulus habeat Abimelech. Hieronymus quoque dicit in Hebraeo esse Achimelech. Itenim dictus est sacerdos ille, sed propter similitudinem litterarum, scilicet beth et caph, quae modico apice diffe
Abbreviated transcription (Latin):
malis euenturũ sit infine. ⁊ tumebunt .i. timers
sibi. ne & ipsi cadant. ⁊ infuturo suꝑ eũ ride¬
hunt .i. irrisione dignũ udicabunt. hic nͦfleis.
slunc enĩ ambulant ut petrꝰ ait. intendentes
ad ꝓpħicum sermonim quasi lucernã in nocte
debunt suꝑ eum: qr n̾erit tunc locꝰ correctio¬
nis. ⁊ dicent. ecce homoñ ds. quiñ posuit adm
adiutorem suũ. s se d̾m fecit. quasi ñ sꝑauit in

Expanded text:
malis eventurum sit in finem; et timebunt, id est timent sibi ne et ipsi cadant, et in futuro super eum ridebunt, id est irrisione dignum indicabunt. Hic vero flent, nunc enim ambulant, ut Petrus ait: Intendentes ad propheticum sermonem, quasi ad lucernam in nocte, debunt super eum, quia non erit tunc locus correctionis, et dicent: Ecce homo, non Deus, Qui non posuit Deum adjutorem suum, sed se deum fecit: Quasi dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
melech gͦ interp̃tat᷑ patͥs mei regnum. ⁊ sigc̃at
udeos. Domꝰ abimelec regnũ est iudeoꝵ: qd̾
pater instituit. Doec: motus. Idumeus t̾renuᷤ.
ab edom. quo nomine uocatus ẽ esau. Saul:
petitio. ⁊ sigr̃at mortem. quã homo peccans
u̾bis ⁊ manib appeniit. sic ppłs a dño saulemre¬
gem extorsit. Dauid: manu fortis. uł desid̾abił

Expanded text:
lech interpretatur ergo patris mei regnum, et significat Judaeos. Domus Abimelech regnum est Judaeorum, quod Pater instituit; Doeg, motus; Idumaeus, terrenus ab Edom, quo nomine vocatus est Esau. Saul petitio, et significat mortem, quam homo peccans verbis et manibus appetiit, sicut populus a Domino Saulem regem extorsit . David manu fortis, vel desiderabilis
Abbreviated transcription (Latin):
ppłm suũ .i. ut diuidat bonos a malis. Nõta qõ
p̃mo om̃s mixtos cõmunit̾ uocauit a solis ortu
usq ad occasum. tc̃ aut̃ uocabit ut disc̾nat.
Simul enĩ ⁊irania cũ t̾cico crescunt nͨ sunt ea
eradicari pater familias. Petrꝰ qͦ missis in
mariretib pisces magnos ⁊ paruos ꝯclusit.
ꝯusꝙ ad litus traxit. dũ pene frang̾et᷑ rete.
⁊ in eungłio pater familias misit seruos ad exi¬
tus uiarũ uocare ad nuptias qͦscũq reꝑirent.¬
Congregate. Uidens ꝓpħa futura quasi p̃¬
messores congregate illi sc̃os eius. qui cedinant

Expanded text:
os a bonis. Nota quod primo omnes mistos communiter vocavit. A solis ortu usque ad occasum. Tunc autem vocabit ut discernat. Simul enim zizania cum tritico crescunt, nec sinit ea eradicari paterfamilias . Petrus quoque missis in mare retibus pisces magnos et parvos conclusit, et usque ad littus traxit, dum pene frangeretur rete . Et in Evangelio: Paterfamilias misit servos ad exitus viarum vocare ad nuptias quoscunque reperirentod. Videns Propheta futura quasi praemessores, congregate illi sanctos ejus, qui ordinant
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ alium se extollit. cui pociꝰ rogare deb̾et qd̾
ħt Qu̾iescat gͦ a malis: & offert sacͥficiũ laudiᷤ.
Et illic .i. in sacͥficio laudis ẽ iter: qr hoc sacͥficium
tatis. ⁊ descend̾t ad laudem humanitatis. inxp̃o.
Quo itin̾e ostendam illi .i. laudanti salutare dłi .i.
nouit. qui alii quã gr̾e aliquid tribuit.

Expanded text:
irrogare deberet quod habet. Quiescat ergo a malis, et offerat sacrificium laudis, et illic, id est in sacrificio laudis. Est iter, quia hoc sacrificium tatis, et descendunt ad laudem humanitatis, in Christo, quo itinere ostendam illi, id est laudanti salutare Dei, id it, quem non novit, qui alii quam gratiae aliquid tribuit.
Abbreviated transcription (Latin):
mittant. Et eruam te ne deficias. Ecre p̃miũ obla¬
tionis. & sic honorificabis me ut iamñ discedas a mȩ.
uel honorificabis me .i. apd̃ illos causahonoris erĩ
uelit hic dicit. uͥ pecc̃ori sue nequiciȩ imputant᷑.
Qa laudem querit ds̃: ne putet turpis hanc sibi
unꝑari: phibet ne lingua p̃sumat laudare cui
obiuat conscientia. ñ tam̃ interdr laus ꝯu̾sis ad
penitentiã. s õblitis dm. ut inferiꝰ ait. Q.d. Im¬

Expanded text:
m; et eruam te, ne deficias. Ecce praemium oblationis. Et sic honorificabis me, ut jam non discedas a me. Vel honorificabis me, id est apud alios causa honoris eris velit, hic dicit, ubi peccatori suae nequitiae imputantur, quia laudem quaerit Deus, ne putet turpis hanc sibi imperari. Prohibet ne lingua praesumat laudare, cui obviat prava conscientia; non tamen interdicitur laus conversis ad poenitentiam, sed oblitis Deum, ut inferius ait. Q
Abbreviated transcription (Latin):
Ne gͦ sit securꝰ : quasi hoc solo saluet᷑. qd̾ bñ docuit.
uel ita continua. ħ ppłosuo dixit. s ñ suo .i. pec̃o¬
ri. dixit d̾s. Hoc contra p̃dicantem dr̃:. Securꝰ tñ
sit ille qui audit a quocũq audiat bona. sccłm
illud. Que dic̃t facite: que ã faciunt fac̾e nolite

Expanded text:
Ne ergo securus sit, quasi hoc solo salvetur, quod bene docuit. Vel ita continua: Haec populo suo dixit, sed non suo, id est peccatori dixit Deus, hoc contra praedicantem dicitur, securus tamen sit ille qui audit, a quocunque audiat bona, secundum illud: Quae dicunt facite, quae autem faciunt nolite
Abbreviated transcription (Latin):
As¬
mꝰ dõ uitulos labioꝵ nr̃oꝵ. hoc dicendo p̃nun¬
ciat nouũ testamentũ. il om̃ia sig̾catiua sacͥ¬
ficia cessant. Neq de gregib tuis hyrcos. Id̾o
qd̾̃ creauie Et hoc ẽ. qm̃ meȩ sunt ꝯm̃s fere sil¬

Expanded text:
asmus Deo vitulos labiorum nostrorum . Hoc dicendo praenuntiat novum testamentum, ubi omnia significativa sacrificia cessant, neque de gregibus tuis hircos. Ideo qui creavi? Et hoc est quoniam meae sunt omnes ferae sil
Abbreviated transcription (Latin):
sententia equitatis que dr̃ tempestas a simili
separabit bonos ⁊ malos erit incircuttu eius.
.i. in scĩs ⁊ in angłis. Eiuis enĩ circuitꝰ st̃ angłi
separatores ⁊ sc̃i. ueniens ã dñs ad iudiciũ ad¬

Expanded text:
sententia aequitatis, quae dicitur tempestas. A similisententia aequitatis, quae dicitur tempestas. A similiseparabit bonos, et a malis erit; in circuitu ejus, id est in sanctis et in angelis. Ejus enim in circuitu sunt angeli separatores et sancti. Veniens a
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c apłis. ut essent testes iniherłm ⁊ in totater¬
ra. Dico loquutꝰ ẽ ds ⁊ uocauit. qui ⁊ sitc̃ occul¬
tus foret ꝓ similitudine carnis pec̾ci. ⁊ ẽ ad uc
ad dext̃am patͥs sedens ÷ tam̃ manifeste ueni¬
mͦ. cũ ⁊ flagella sunt admonitio. Mͦ enĩ expec¬
ostendit quałr ueniet ad iudiciũ. Ignis mͣlis
uł male conscientie exardescet timeat gͦ palea
se arsuram .i. torquebit impios. Exardescet dico
in ꝯspectueius .i. cũ conspiciunt uidicantẽ uł
scd̾m aliamlitt̾am. Ignis añ eũ p̃cedet. Ignis
iste mat̾ialis erit. quo comburet᷑ facies mundi
gͦ terreat: quos p̃mia ñ inuitant. Ex in circui¬
tueius tempestas ualida. Tempestas ħ iudica ãd̾.¬
tio di est que ñ uentis fiet. s potentia dĩ ꝑ quã
fiet ut eius sententia area uentilet᷑ ⁊ grana a
paleis sec̃nant᷑. que iudicatio tempestas dr̃. qr
iudicabunt. ⁊ angłi messores malos abonis
separabunt. ⁊ ẽ. Et tempestas .i. iudicatio &

Expanded text:
apostolis, ut essent testes in Jerusalem et in tota terra. Dico locutus est Deus; et vocavit, qui etsi tunc occultus foret, pro similitudine carnis peccati; et est adhuc ad dexteram Patris sedens, tamen VEodo cum et flagella sunt admonitio, modo enim exspecostendit qualiter veniet ad judicium ignis materialis, vel malae conscientiae; exardescet, timeat ergo palea se arsuram, id est torquebit impios. Exardescet, dico, in conspectu ejus, id est, cum conspicient judicantem. Vel, secundum aliam litteram, ignis ante eum praeibit. Ignis iste materialis erit, quo comburetur facies mundi ur. Poena ergo terreat, quos praemia non invitant. Et in circuitu ejus tempestas valida, tempestas haec, judicatio Dei est, quae non ventis fiet, sed potentia Dei, per quam fiet ut ejus sententia area ventiletur, et grana a paleis secernantur. Quae judicatio tempestas dicitur,i messores bonos a malis separabunt . Et est, tempestas, id est judicatio et
Abbreviated transcription (Latin):
toti mundo. Hoc iã impletũ cernimꝰ: Iamenĩ
celi adnuntiau̾unt nob̃ hanc iusticiam dĩ qd̃
quidamerunt ad dext̾am. qͥdam ad sinistram.
Nullũ granũ erit tc̃ cũ palea: ⁊ simnc ꝑmix¬
di. ⁊cͥ. Scdã pars. uͥ ẽ uͥox xͥ monentis. ut relic¬
tis sacͥficiis pecudũ: fiat sacͥficium laudis. Hic
es ppłs meus. Ostendit ineod̾ u̾bo qui ⁊ quare de¬
beat audire. Q. d. Si ppłs meus es audi. ⁊ si audiᷤ
loquar. Repetit sub alio u̾bo dicens. Audusrł¬
.i. sime uides audire me ñ negligis. Et testifica
scił qd̾ ego sum ds ille gen̾alis qui ẽ uerꝰ om̃iũ
d̃s ꝑ potentiã. ⁊ sum as̃ tuus ꝓprie ⁊ familia.¬
Ego sum qͥ sũ. ⁊ qui ẽ misit me ad uos. Et nota
qd̾ pͥus dicit simpliciter sũ ds. ⁊ postea dic̃ sũ
Bono meo sũ ds. malo tuo ñ sũ d̃s tuus. Et ego
pus sunt in conspectu meo .i. mͥ placent illa uo¬
lo. Hõlochausta dicit animã igne caritatis to¬

Expanded text:
toti mundo. Hoc jam impletum cernimus. Jam enim coeli annuntiaverunt nobis hanc justitiam Dei, quod quidam erunt ad dexteram, quidam ad sinistram. Nullum granum erit tunc cum palea, et si Gl. int. Secunda pars ubi et vox Christi monentis ut, relictis sacrificiis, pecudum, fiat sacrificium laudis: hic es populus meus. Ostendit in eodem verbo, qui et quare debeat audire. Quasi dicat: Si populus meus es, audi. Et si audis uar, non tibi loquar. Repetit sub alio verbo dicens: Audsi me vides, audire me non negligis; et testificabo sum Deus ille generalis, qui est omnium Deus per potentiam, et sum Deus tuus proprie, et familiaEgo sum qui sum, et qui est misit me ad vos . Et nota quod prius dicit simpliciter, sum Deus. Et postea dicit, sum bono meo sum Deus; malo tuo non sum Deus tuus. Et ego  non ad tempus, sunt in conspectu meo, id est mihi placent, illa volo. Holocausta dicit, animam igne charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ pritas mala quẽ ñ credis ultorẽ. s ego ar¬
guã te: ⁊ arguendo statuã te contra faciem
qd̾ male egisti. ⁊ feditatem tuã uideas. ut e¬
rubescas. Et qr ita dixit dñs: gͦ uos qui obli¬
uiscimini dm̃. cũinemo pͭ resistere .i. qui me
d̾m esse ñ creditis: intelligite qd̾ dixi. scił qd̾
laudẽ uolo. s ñ ãpec̃core. nemo dicat sibi ñ
p̃dictum. Iõ intelligite neq̃n rapiat ds̃ .i. ego
ad penam. ⁊ ñ sit quieripiat. Qñ diabolus
rapit ds̃ eripit. cũ ds̃ rapit. nemo ualet li¬

Expanded text:
mihi putas mala, quem non credis ultorem; sed ego armihi putas mala, quem non credis ultorem; sed ego arguam te, et arguendo statuam te contra faciem quod male egisti et foeditatem tuam videas, ut erubescas. Et quia ita dixit Dominus, resistere, id est qui me Deum esse non creditis, intelligite quod dixi, scilicet quod laudem volo, sed non a peccatore. Nemo dicat sibi non praedictum. Ideo, intelligite, nequando rapiat Deus, id est ego ad poenam, et non sit qui eripiat. Quando diabolus rapit, Deus eripit. Cum Deus rapit, nemo valet li
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ. qi om̃is homo ẽ fr̃ conclitione pͥmȩ
natiuitatis. ⁊ adu̾sus filiũ matͥs tue.i. scẽ eccłie¬
cui caritate iungim᷑ ponebas insidiose scanda¬
lũ .i. hereses uł alia quib innoceus capiat᷑.
uel ita. Sedens adu̾sus frẽm tuũ detrahebas
alialitt̾a. fr̃ hic acctp̃r aliquis bñ ambulans
⁊ bñ docens. Cũicũ detrahit aliquis quisibi ui
quẽ infirmũ qui adhuc indiget lacte .i. mino¬
ridoct᷑na. ponebas scandalũ. Dũ enĩ detrahit
ambulanti ponit scandalũ infirmo qui nes¬
cit iudicare. ⁊ ĩo filus matͥs dr̃. lacte scił egen̾
pane pascat᷑ .i. ualidioris doctrine cibo. ⁊ ĩõ
ignarꝰ ẽ iudicandi. ħ p̾dicta fecisti õ inique:
⁊ tacui .i. distuli penam expectans ad peniten¬
tiam. s tuu̾tis ad inpunitatẽ. Uñ seq̃r. Exi¬
stimasti. Q. d. tacui. Uñ: existimasti o iniqne
qd̾ ero tusimilis. õsentiendo malis. qr plac̾e

Expanded text:
hominem, quia omnis homo est frater conditione primae hominem, quia omnis homo est frater conditione primae nativitatis; et adcui charitate jungimur, ponebas insidiose scandalum, id est haereses. Et alia, quibus innocens capiatur. Vel ita: sedens adversus fratrem tuum, detrahebas. Alia littera: Frater hic accipitur, aliquis bene ambulans, et bene docens: cui dum detrahit aliquis doctus, ponquem infirmum, qui adhuc indiget lacte, id est minori doctrina, ponebas scandalum. Dum enim detrahit el bene ambulanti, ponit scandalum infirmo, qui nescit judicare. Et ideo filius matris dicitur, lacte scilicet egens pane pascatur, id est validioris doctrinae cibo. Et ideo, ignarus est judicandi. Haec praedicta fecisti, o inique, et tacui, id est distuli poenam, exspectans ad poenitentiam, sed tu vertis ad impunitatem. VERS. dicat: Tacui, unde existimasti, o inique, quod ero tui similis, consentiendo malis, quia placere
Abbreviated transcription (Latin):
dicis bñ. s factis negas. ⁊ hoc ẽ. Tuuͦ odistidis¬
ciplinã. qr si corrigo murm᷑as. laudas qñ par¬
co. murmꝰas qñ castigo. Et ꝓiecistisermones
ad litt̾am currebas cũ eo assentiendo. laudan¬
do. ⁊ cũ adult̾is portionẽ tuamponebas aliqͦ
totũ. Uel sic. Siuidebas furẽ samuntellectus
scͥpture: currebas cũ eo assentiendo. ⁊ cũ adul¬
teris scił qui ponunt falsũ intellectũ inscͥpt᷑is
portionẽ tuamponebas aliqͦ consensu .i asti¬
licia: qr ñ solũ ñ rep̃hendit uł tacet s &̃ sau¬
dat. ⁊ si malũ ẽe sciat ut sit dolus. Uñ seq̃r.
Et lingua tua conciumabat dolos. Accusat ꝯsci¬
entiam. ⁊ linguã. Concinnabat dicit: ꝙ mors
ẽ decipientis sic falsa cõpon̾e ut lepore ũboꝵ blã¬
diat᷑. ⁊ hoc facit iste &̃ contra frẽm. Uñ seq̃r¬
su aliis derogat : s studio. Qd̾ enĩ transien᷑
aut stans facit. ñ cũ uoluntate facit s tuse¬
dens loquebaris adu̾sus frẽm tiũ .i. onnẽ

Expanded text:
dicis, sed factis negas. Et hoc est: Tu vero odisti disciplinam, quia si corrigo, murmuras; laudas, quando parco; murmuras, quando castigo; projecisti sermones Ad litteram currebas cum eo, assentiendo, laudando, et cum adulteris portionem tuam ponebas aliquo totum. Vel sic: Si videbas furem, sani intellectus Scripturae, currebas cum eo, assentiendo, et cum adulteris, scilicet qui ponunt falsum intellectum in Scripturis, portionem tuam ponebas aliquo consensu, id est astiia non solum non reprehendit, vel tacet; sed etiam laudat, et si malum sciat esse ut sit dolus. Unde sequitur: Et lingua tua concinnabat dolos. Accusat conscientiam et linguam. Concinnabat, dicit, quia mos est decipientis sic falsa componere, ut lepore verborum blandiatur. Et hoc facit iste, etiam contra fratrem. Unde seqsu alii derogat, sed studio. Quod enim transiens aut stans facit, non cum voluntate facit. Sed tu sedens loquebaris adversus fratrem tuum, id est omnem
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ dũr sci quiꝑ grãm adoptionis dii sunt. Nun¬
uocauit. Ante ꝗͣ dicat qͥd loquutꝰ sit: dicit qͥd
loquendo fecit. Quasi. Dico qd̾ loquutꝰ ẽ. ⁊ loq̃n¬
dohoc fecit. uocauit terrã ñ unam tm̃. s eam
cã uocauit. ut ait donatꝰ. ñ illam separauit. qr
nullas reliquit partes. quas suauocatione ñ
uocau̾it. Tantã uocauit: quantã fabͥcauit.
Uñ aut̃ cepit: Ex syon .i. a iherłm. qi ĩncepit

Expanded text:
i, qui per gratiam adoptionis dii sunt nunvocavit. Antequam dicat, quid locutus sit, dicit quid loquendo fecit, quasi dicat: Dico: Locutus est. Et loquendo hoc fecit, vocavit terram, non unam tantum, sed eam cam vocavit, ut ait Donatus, non illam separavit, quia nullas reliquit partes, quas sua vocatione non vocavit; tantam vocavit, quantam fabricavit. Unde autem coepit? ex Sion, i
Abbreviated transcription (Latin):
nacłõ dñi de qͦ inti¬
tulis psalmoꝵ ple¬
rũq fit mentio. tũ ꝓ officii reu̾entia. tũ ꝓ no¬
minis interp̃tatione. Asaph enĩ hebraice. lati¬
ne ꝯgregatio. grece synagoga int̾pretat᷑. que
sccłm partem fidelẽ hic loq̃r que xp̃m expecta¬

Expanded text:
ni, de quo in titulis psalmorum plerumque fit mentio, tum pro officii reverentia, tum pro nominis interpretatione. Asaph enim Hebraice, Latine congregatio, Graece synagoga interpretatur, quae secundum partem fidelem hic loquitur quae Christ
Abbreviated transcription (Latin):
ne scił ad ppłm pfers aliqͥd de mea maiestate.
⁊ assuntis .i. indeuotꝰ p̃sumis testamentũ meũ
ħetici. ⁊ si legere. Non enĩ lectio negat᷑ corrig̃n¬
dis. Uñ apłs ait. Castigo corpꝰ meũ. ⁊ in serui¬
tutẽ redigo illud. ne cũ aliis p̃dicau̾im: ipse¬
repbus efficiar. Non gͥ scełati se misceant diui¬
nis sermonib. Io inuet̾i testam̃to erat labiũ
eneũ in intͦitu tab̾nacłi. uͭ sacerdotes lauabant

Expanded text:
profers aliquid de mea majestate? Et assumis, id est indevotus praesumis testamentum meum haeretici; non enim lectio negatur corrigendis. Unde Apostolus ait: Castigo corpus meum et in servitutem redigo illud, ne forte cum aliis praedicaverim, reprobus efficiar . Non igitur scelerati se misceant divinis sermonibus. Ideo in Veteri Testamento erat labrum aeneum, in introitu tabernaculi, ubi sacerdotes l
Abbreviated transcription (Latin):
seruitam̃ sumus ꝑ creaturã. qi om̃is creatura do seruit
Pm̃anũ dñi potestatem accipe. quã boni attendunt.
qui sentiunt se cedi. Q enĩ apponit scientiã: apponit
dolorem. Mali uͦ ꝑdid̾unt sensũ doloris. & eo ipso grauiꝰ
uapulant atq cedunt᷑ Bonigͦ inflagellis manũ añi
i. potestatẽ attentunt. quo adusq dicat parce. ex cuius
iussione ce dim᷑ de paradiso eiecti. Dat᷑ aut̃ similitu¬

Expanded text:
servi tamen sumus per creaturam, quia omnis creatura Deo servit, per manum Domini potestatem accipe, quam boni attendunt qui sentiunt se caedi. Qui enim apponit scientiam, apponit dolorem . Mali vero perdiderunt sensum doloris, et eo ipso gravius vapulant atque caeduntur. Boni ergo in flagellis manum Domini, id est potestatem attendunt, quoadusque dicat: Parce, ex cujus jussione caedimur de paradiso ejecti. Cassi
Abbreviated transcription (Latin):
lomon templũ edificauit. Uñ ꝯgrue hĩc ad dit᷑ pret̾
solitũ salomonis. q is edificauit templũ infigͤa ueri¬
pacifici .xͥ. qui edificat ȩccłam ut dictũ est de duob
parietib. Ne gͦ acciꝑes illũ salomonẽ. ĩõ p̾̃s ait. Nisi
dñs etificau̾it domũ. In hoc spes ponenda. s in nullo
laq̃us fuit illi illa cupiditas ut ydolis a mulierib
sacͥficare cog̾et᷑. & ẽ sensus tituli. Hic ẽ canticũ grad̃
salomonis .i. leticia de assensu. scił de edificõne & ꝓ

Expanded text:
lomon templum aedificavit . Unde congrue hic additur, praeter lomon templum aedificavit . Unde congrue hic additur, praeter solitum Salomonis, quia is aedificavit templum in figest, de duobus parietibus. Ne ergo acciperes illum Salomonem, ideo Psalmus ait: Nisi Dominus aedificaverit domum . In hoc spes ponenda, non in ullo et usque adeo laqueus fuit illi illa cupiditas, ut idolis a mulieribus sacrificare cogeretur . Et est sensus tituli; hic est Canticum graduum Salomonis, id est laetitia de ascensu
Abbreviated transcription (Latin):
& ñ facit intꝰ gelauit. qr uoluntas frigida ẽ. nͨ se¬
minatio semꝑ fit in lacͥmis. uñ. Beati qui lugent.
Qͥ uͦ seminant in carne cũ leticia seminant. s post
sequet᷑ fletus. ꝙr extrema gaudii luctus occupat. Se
metent iõ. & si cũ fletu seminant iñ exultabunt.
& hoc ẽ qd̃ ait. Hii tales qui seminant in lacrimis
euntes ibant ꝓuẽctu melioris uitȩ. & flebant qͥa
miserierant. & int̾ miseros. Melius ẽ enĩ ut nul¬
lus sit miser. quã ut tu facias miscłiam. Qui enĩ
ut faciat miscd̃iam optat esse miseros. erudelẽ
ht miscł̾iam. sicut crudelis ẽ medicus. qui ut exerceat
artẽ suam optat multos esse egͦtos. Ibant dico & flebant
sua scił ñ de rapina s de pp̃o labore facta. Isti inuia fle¬
uement: uement dico: portantes mampulos suas .i. fru¬
etũ seminis. scił coronã gaudioꝵ & exultõnis. Tuncerit
tumphus letantiũ & ip̃si morti insultantiũ in quahic

Expanded text:
et non facit, intus gelavit, quia voluntas frigida est, nec seet non facit, intus gelavit, quia voluntas frigida est, nec seminatio semper fit in lacrymis. Unde: Beati qui lugent . Qui vero seminant in carne, cum laetitia seminant; sed post sequmetent. Ideo etsi cum fletu seminant, tamen exsultabunt. Et hoc est quod ait: Hi tales qui seminant in lacrymis, euntes ibant, provectu melioris vitae, et flebant, quia miseri erant inter miseros. Melius est enim ut nullus sit miser, quam ut tu facias misericordiam. Qui enim ut faciat misericordiam optat esse miseros, crudelem habet misericordiam, sicut crudelis est medicus, qui, ut exerceat artem suam, optat multos aegros. Ibant dico, et flebansua, scilicet non de rapina, sed de proprio labore facta. Isti in via flevenient. Venient dico, portantes manipulos suos, fructum seminis, scilicet coronam gaudiorum et exsultationis. Tunc erit triumphus laetantium. Et ipsi morti insultantium, in qua hic
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ colligunt ex his quȩ seminant. S qͥd seminant:
Oꝑa bona. oꝑa miscłiȩ ad que deficit uoluntas si
desit facultas. Noligͦ esse tͥstis si est tͥ bona uoluntaᷤ
in hac seminauit ñ minꝰ qͣm in oꝑe. qui dñm gaud̾ns
Ad hoc retinuit dimidiũ. ñ ut hab̾et qd̾ possidẽt. s
ut hab̾et uñ debita redd̾et. Magna uoluntas mul-¬
tũ dedit. multũ seminauit. In hac cẽ uoluntate il¬
la uidua quȩ duominuta misit ñ parũ seminauit.
ĩmo tm̃ quantũ racheus. Minores enĩ facultates fe
dedunt diu̾sa inuenies. si attendas uñ ded̾unt pa-¬
ria inuenies. S ẽ & aliud uiliꝰ. quo seminato me-¬
na caritate dedit qnͣtũ illa uidua in duob minu¬
tis. ⁊ qͣntũ ⁊acheus in dimidio rerũ suaꝵ. Qd̾ si nͦ¬
hoc habeat aliquis. securꝰ tam̃ sit si assit uoluntas.
tm̃ illd̾ timeat ne habeat & ñ faciat. Si enĩ habet

Expanded text:
quem colligunt ex his quae seminant, sed quid seminant? quem colligunt ex his quae seminant, sed quid seminant? opera bona, opera misericordiae, ad quae sufficit voluntas, si desit facultas. Noli ergo esse tristis, si est tibi bona voluntas, et in hac seminavit, non minus quam in opere, qui Deum gaudens  quadruplum . Ad hoc retinuit dimidium, non ut haberet quod possideret, sed ut haberet unde redderet debita . Magna voluntas multum seminavit. In hac etiam voluntate illa vidua quae duo minuta misit , non parum seminavit, imo tantum quantum Zachaeus. Minores ferebat facultates, dederunt, diversa invenies; si attendas unde dederunt, paria invenies. Sed est et aliud vilius, quo seminato mena charitate dedit, quantum illa vidua in duobus minutis, et quantum Zachaeus in dimidio rerum suarum. Quod si nec homo aliquis habet, securus tamen sit, si adsit voluntas. Tantum illud timeat, ne habeat et non faciat. Si enim habet
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ qi futura erat. in qua fiet seminatio spe gaudii.
precant᷑ itum sua pecc̃a dimitti. ingen̾ali remissiõe
tẽ nr̃am. qua captiui sub diabolo tenem᷑. Capͣtiuitas
enĩ nulla indieb dauid facta ẽ. s sub diabolo mun-¬
torrentes. ut currant. ꝑ quẽ sig̾cat᷑ sp̃c sẽs. sic̃ ꝑaqui¬
lonẽ frigidũ uentũ diabolus. uñ incanticis. Surge
aquilo & ueni auster. ⁊ ꝑfla ortũ sponse ut fluant aro¬
mata illius. Iõꝙ scͥptura monens de bonis oꝑib ait
in libro iħu filii syrac. sicut glacies in serens. ⁊ta sol¬
uent᷑ pecc̃a tua. Pecc̃a enĩ ligant nos. ne bñ oꝑemͦ. uł
ad pat̾am curramꝰ. ut frigus uł glacies aquã ne cͦrat.
Qñ aut̃ flat calidꝰ uentus aust̃ liquescunt glacies. im¬
plẽt᷑ torrentes. sicut flante sp̃u scõ soluim᷑ a peccatis.
& currimꝰ ad pat̾am. in qͦ cursu labor ẽ. s ñ iõ desistn¬
cͥmis in exultõne metent fructũ eternȩ beatitudiniᷤ.

Expanded text:
 futura est, in qua fiet seminatio spe gaudii. precantur iterum peccata sua dimitti. In generali remissione tem nostram, qua captivi sub diabolo tenemur. Captivitas enim nulla in diebus David facta est, sed sub diabolo muntorrentes, ut currant, per quem significatur Spiritus salonem frigidum ventum diabolus. Unde in Canticis: Surge, aquilo, et veni, auster, et perfla hortum sponsae, ut fluant aromata illius . Ideoque Scriptura monens de bonis operibus, ait in libro Jesu filii Sirac: Sicut glacies in sereno, ita solvuntur peccata tua . Peccata enim ligant nos, ne bene operemur, vel ad patriam curramus, ut frigus vel glacies aquam ne currat. Quando autem fiat calidus ventus auster, liquescit glacies, implentur torrentes: sic flante Spiritu sancto, solvimur a peccatis, et currimus ad patriam, in quo cursu labor est. Sed non ideo desistcrymis, in exsultatione metent fructum aeternae beatitudinis,
Abbreviated transcription (Latin):
s transeunt omĩa sine fructu. Nam qi qui peccando lu¬
tit. & in infernũ descendens ħ ñ secũ portat. Maius gͦ
amisit ut minꝰ lucraret᷑. pecuniã auxit. fidẽ minuit.
uł extinxit. habundat nescio qͥd in archa. s multoma¬
ius qͥddã diminutũ est in corde. de archa gaudens de
t̾rems & inmundis actib delectatus. desidans man-¬
ducare filiquas porcoꝵ que implent uentrẽ. & ñ sa¬
ciant. ita & pecc̃a ⁊ si ad horam delectent. uerã tamen
sacietatẽ ñ prestant. s tocius boni indigentiã inge-¬
runt. ħ est ouis errabunda. quã pus pastor in euͣnge¬

Expanded text:
ed transeunt omnia sine fructu. Nam et qui peccando lutit, et in infernum descendens, haec non secum portat. Majus ergo amisit, ut minus lucraretur, pecuniam auxit, fidem neglexit, vel exstinxit. Abundat nescio quid in arca, sed multo magis quiddam diminutum est in corde; de arca gaudes, de cest terrenis et immundis actibus delectatus, desiderans manducare siliquas porcorum, quae implent ventrem, et non satiant . Ita et peccata etsi ad horam delectant, veram tamen satietatem non praestant, sed totius boni indigentiam ingerunt. Haec est ovis errabunda, quam pius pastor in Evange
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. Que ẽ illaħeditas: Eoce merces .i. uita eterna.
Attende qd̾ ait fructus uentͥs. ñ om̃s filis ȩcclẽ. q̃ qͣsi
quedã mulier in dolore parturit. sunt fructꝰ uentͥs.
s soliboni. uent̾ enĩ eccłȩ ut eua indolore partͦit
filios bonos & malas ut rebecca geminos int̾ se dis¬
sidentes utõ gestabat. quos cũ partus apparuisset
discreuit & ailexit iacob. Ita & eccła in ciuiꝰ figura
dictũ est euȩ. indolore paries filios. bonos parit.
& malos. uñ apłs. Filioli mei quos it̾um parturio. Bo
niuͦ sunt fructus uentͥs ut iacob dilectus mat̾. Hoꝵ
est merces surg̾e post sessionẽ. letari post passionẽ do¬
loris. ꝯꝰ gͦ dolor & gemitus ẽ eis. s in resurrectione
h̾editas tunc apparebit. partus ȩcclȩ tunc iideb̾r qui
sint. S ꝑ quid acquisiti sunt hiifilii. ꝑ sagiitas. Qa¬

Expanded text:
Domini. Quae est illa haereditas? ecce, merces, id est vita aeterna. Attende quod ait, fructus ventris. Non omnes filii Ecclesiae, quae quasi quaedam mulier, in dolore parturit, sunt fructus ventris, sed soli boni. Venter enim Ecclesiae, ut Eva, in dolore parturit filios bonos et malos, ut Rebecca geminos inter se dissidentes utero gestabat , quos cum partus apparuisset, discernit et dilexit Jacob. Ita et Ecclesia in cujus figura dictum est: In dolore paries filios , bonos parit t malos. Unde Apostolus: Filioli mei, quos iterum parturio . Boni vero sunt fructus ventris, ut Jacob dilectus matri, horum est merces, surgere post sessionem; laetari post panem doloris. Modo ergo dolor et gemitus est eis; sed in resurrectione haereditas tunc apparebit partus Ecclesiae, tunc videbitur qui sint, sed per quid acquisiti sunt hi filii? per sagittas, q
Abbreviated transcription (Latin):
Cognouit bos possessorẽ suñ. & asimis p̃sepe dm̃ sui
isrł aut̃ me ñ cognouit. Hoc inuolutũ aliquis p̃di-¬
cator excutiens dixit. uenit bos tͥturans de gente
uerbũ dĩ monet. obiurgat. t̾ret. t̾turat aream.¬
& boiiis implet officiũ. Asmus uͦ ẽ ppłs ueniens de gentib
lii. qr a manudi missi st̃ usq ad fines terrȩ. & ẽ sensꝰ
littere. Quasi. Quomͦ collecti sunt filii e Ecce. Cła sa sic̃
giitȩ sunt ĩ manui alicꝰ potentis hominis uͭ eas mit¬
tat ad feriendũ. ita & filii excussoꝵ .i. apłi filii ꝓpħ̃aꝵs
scłm. Quienĩ desidio scłi plenus ẽ. ñ est quo intret. qͦd
illi p̾dicau̾unt. Funde gͦ qd̃ portas: & sic fies capax
ad id qd̃ ñ habes. Et uere beatus qui implet. qr ñ ꝯfun¬
detͦ cũ loquet᷑ in porta in .xͦ. inimicis suis. qr ñ erubescit¬
det᷑ cũ loquet᷑ inimicis suis inporta in cõmuni. ut
om̃s nouerint quid loquatur.CNLT O R

Expanded text:
it bos possessorem suum, et asinus praesepe domini sui; Israel autem me non cognovit . Hoc involutum aliquis praedicator excutiens dixit: Venit bos triturans de gente verbum Dei, monet, objurgat, terret, triturat aream, bovis implet officium. Asinus vero est populus veniens de gentibuslii qui a manu Dei sunt missi, usque ad fines terrae. Et est sensus litterae. Quasi dicat: quomodo collecti sunt filii? ecce, quia, sicut sagittae sunt in manu alicujus potentis hominis, ut eas mittat ad feriendum, ita filii excussorum, id est apossaeculum. Qui enim desiderio saeculi plenus est, non est quo intret, quod illi praedicaverunt. Funde ergo quod portas, et sic fies capax ad id quod non habes. Et vere beatus est qui implet, quia non confundetur cum loquetur in porta, id est in Chrisdetur cum loquetur inimicis suis in porta, id est in communi, ut omnes noverint quid loquatur. COLLATIO
Abbreviated transcription (Latin):
missisunt a dño uelut sagittȩ cełit̾ om̃ia transeun-¬
tes. ⁊ sine errore ferientes. Sic sunt aut̃ & filii excus-¬
uos. excutite pulu̾em de pedib ur̃is. S dicet ali¬
quis qd̃ ꝓpt̾ hoc uident᷑ dicendi excutientes. ñ excus¬
si. ⁊ scłm hoc meluis deb̾ent dici filii excutientiũ.
dici excutientes. uerũ & qd excutit᷑ ut pulius excus

Expanded text:
missi a Domino, velut sagittae celeriter omnia transeuntes, et sine errore ferientes. Sic sunt autem et filii excusvos, excutite pulverem de pedibus vestris . Sed dicet aliquis quod propter hoc videntur dicendi excutientes, non excussi, et secundum hoc melius deberent dici filii excutientium qhoc bene possunt dici excutientes. Verum et quod excutitur, ut pulvis, excus
Abbreviated transcription (Latin):
doloris qui gemit in hac ꝑegͥnatione. qui in ualle plo¬
rõnis de affuctione sereficit dicens. factȩ sunt mͥ lacͥ¬
mȩ mȩȩ panes die acnocte. Et quasi quis dic̾et. mͦ
cura pausatio. Ded̾it dico dilectis suis. post mortem
enĩ surgent dilecti. Dñs enĩ pt᷑ mortẽ exaltatus ẽ. gͦ
& tuã exaltationẽ post mortem sꝑa. Sede gͦ pͥus. &
sic surges. Eoce hereditas. Scłõ dicit que sit heditas

Expanded text:
doloris, qui gemit in hac peregrinatione, qui in valle plodoloris, qui gemit in hac peregrinatione, qui in valle plorationis de afflictione se reficit, dicens: Factae sunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte . Et quasi quis diceret: Modo cura pausatio. Dederit, dico, dilectis suis. Post mortem enim surgent dilecti. Dominus enim post mortem exaltatus est. Ergo et tuam exaltationem post mortem spera. Sede ergo prius, et sic sur
Abbreviated transcription (Latin):
gere ẽ exaltari. & securos esse. Q. d. uanũ est uob si sur¬
in hc̃ mundũ. post quẽ surgendũ est ñ ante ut iue fac̃
quise erp̃ponit uolens hic esse altus uͥ ille humilis fuit
ut filii ⁊ ebedei uoluerunt. qui ante ꝗͣ humiliarẽt᷑ scd̾m
passionẽ .xͥ. sibi loca eligebant uͥ sed̾ent in regno di unꝰ
ad dexterã. alius ad sinistrã. Añ lucem uolebant isti
surg̾e. s surrectio .i. exaltatio seq̃r sessionẽ .i. humili¬
ationẽ. ut lux nr̃a .xͨ. post mortem surrexit altiꝰ ĩõq
subdit. surgite aut̃ postquã sed̃itis. scił ꝑacta sessiõe
.i. post bumiliationẽ. Dico postquã secditis. ñ dico se¬
d̾e ad iudicandũ uł ad gaudendũ. s adhumiliandũ
uñ subdit. Qui manducatis panẽ doloris. Sessio. N.
aliq̃n humilitatẽ sig̾c. aliqñ honorem iudicandi.
hic aut̃ humiliationẽ designat. qd̾ ostendit᷑ ꝑ hoc qd̾
ait. Qui manducatis panẽ doloris. Mañducat panẽ

Expanded text:
gere est exaltari et securos esse, quasi dicat: Vanum est vobis, si surin hunc mundum . Post quem surgendum est non ante, ut ille facit qui se ei praeponit, volens hic esse altus, ut ille humilis fuit, ut filii Zebedaei voluerunt: qui antequam humiliarentur secundum passionem Christi, sibi loca eligebant, ubi sederent in regno Dei, unus ad dexteram, alius ad sinistram . Ante lucem volebant isti sed resurrectio, id est, exaltatio sequitur sessionem, id est humiliationem, ut lux nostra Christus post mortem surrexit altus. subdit: Surgite autem postquam sederitis, scilicet peracta sessione, id est post humiliationem. Dico, postquam sederitis, non dico sedere ad judicandum vel gaudendum, sed ad humiliandum. Unde subdit, qui manducatis panem doloris. Sessio enim aliquando humilitatem significat, aliquando honorem judicandi. Hic autem humiliationem designat, quod ostenditur per hoc quod ait, qui manducatis panem doloris. Manducat panem
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ius oꝑante frustra laborant p̃dicatores foris loquen¬
tes tanꝗͣ ministͥ edificõnis. & custodes edificatoꝵ. do¬
dit om̃is qui ꝓficit. cadit ab hac om̃is qui deficit. A¬
runt qui edificant eam: qi neq qui plantat aliqͥd ẽ
mimst᷑ sacram̃toꝵ ddĩ. Postꝗͣ egit de edific̃one. subdit
uitatem que plures ht̃ domos. ut nͨ insingłis. nͨ in
munita collectione sit p̃sumptio. & qͣmius lomus &
cuittas scdm methaphorã quȩ de diu̾sis inducit᷑ sint

Expanded text:
te interius, frustra laborant praedicatores foris loquentes tanquam ministri aedificationis, et custodes aedificatorum. Dodit omnis qui proficit; cadit ab hac omnis qui deficit, arunt qui aedificant eam, quia neque qui plantat aliquid esministri sacramentorum Dei. Postquam egit de aedificatione, subdit vitatem, quae plures habet domos, ut nec in singulis, nec in munita collectione sit praesumptio, et quamvis domus et civitas secundum metaphoram, quae de diversis inducitur, sin
Abbreviated transcription (Latin):
osnrm repletũ est gaudio. ñ mundi s redemptionis
quo inspe gaudet. Os accip̃r cordis archanu̾hic. Hoc
ẽ os cordis. uñ ꝓcedit bonũ uł malũ qd̾ nos mũdat
de ore inquinat hominẽ. ñ de ore carme s dȩ ore
cordis. Nonenĩ si nominas furta ⁊ alia mala ĩmun-¬
daͣs es. s dũ cogitas. &̃ si sileas. Et nequis illud ac¬
ciꝑet de ore corꝑis ibidem dñs qͣi exponendo subiũ¬
clamat ad dñm accipiendũ est. qua moyses ta
Hoc fit: cũ de toto orbe ad ȩccłam currit᷑. Nõn ait
dicent gentes. qr ñ om̃s credunt. s aliqͥ int̾ om̃s.
Quid dicent: Magnificauit dñs facere cũ eis fidelib.
hoc ĩo dicunt: qr uident eos cẽ uirtutes oꝑari. & ẽ
firmũ testimoniũ ab adu̾sario. Ita dicent. & uerȩ¬

Expanded text:
ostrum repletum est gaudio, non mundi, sed redemptionis, quod in spe gaudet. Os accipitur cordis arcanum hic, hoc est os cordis, unde procedit bonum vel malum, quod nos mundat de ore, inquinat hominem : non de ore carnis, sed de ore cordis. Non enim si nominas furta et alia mala, immundus es, sed dum cogitas, etiamsi sileas. Et ne quis illud acciperet de ore corporis, ibidem Dominus quasi exponendo 281 subjunclamat ad Dominum, accipiendum est, qua Moses tacHoc fit cum de toto orbe ad Ecclesiam curritur. Non ait: Dicent gentes, quia non omnes credent, sed aliqui inter omnes. Quid dicent? Magnificavit Dominus facere cum eis fidelibus. Hoc ideo dicunt, quia vident eos etiam virtutes operari, et est firmu
Abbreviated transcription (Latin):
tim plurałr partim singłarit̾ legat᷑ sic. Qui ꝯfi¬
dunt indño sunt sicut mons sẏon. ad literã illi
monticõparabiles. ⁊ ñ cõmoueb̾r in eternũ qui
habitat in iherłm. Pus dicit ꝯfidunt plurałr. pꝰt
ñ cõmouebit᷑ singłarit᷑. qi num̾osa ẽ unitas huiꝰ
ppłi .i. qr multi sunt. ⁊ unũ sunt. Dẽm̃ qualis est¬

Expanded text:
tim pluraliter, partim singulariter, legatur sic: Qui confidunt in Domino sunt sicut mons Sion, ad litteram, id est illi monti comparabiles. Non commovebitur in aeternum qui habitat in Jerusalem. Prius dicit, confidunt, pluraliter; post, non commovebitur, singulariter: quia numerosa est unitas hujus populi, quia et multi sunt, et unum sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
seqr̃ occisio. Uenantes sunt ꝑsequentes. esca in musci¬
ꝑ hꝰ uitȩ dulcedinẽ in nequiciã trahere ꝯtendunt. Di¬
co ereptaẽ anima nr̃a. quȩ pͥꝰ erat sicut passer. qr cau¬
te instabilis cecid̾at. S sicut aliquo faciente strepi-¬
tũ magnũ passer uolat de muscipula uenantiũ: sic
anima nr̃a que añ uite dulcedine tenebat᷑ dño faci¬
ente maximũ strepitũ gehennaꝵ. eruta ẽ de musci-¬
cedohꝰ uite. qua possint it̾um capi. s ipfiñsimul ꝯtͥ¬
heseramꝰ añ inmuscipłã. Et nota qd̃ ait. laqueꝰ ꝯtri¬
tus ẽ. Quasi qui ferreꝰ erat. ñ ait ruptus. ut stupparũ¬
pit᷑. Tanta fortitudo mali. tanta potentia lib̾antis.
Quar̾e ꝯtritus ẽ laqueus. & nos lib̾ati: Qͥa ad nitori¬

Expanded text:
enantium. Venantes sunt persequentes, esca in musciper hujus vitae dulcedinem, in nequitiam trahere contendunt. Dico erepta est anima nostra, quae prius erat, sicut passer, quia incaute instabilis ceciderat; sed, sicut aliquo faciente strepitum magnum passer volat de muscipula venantium, sic anima nostra, quae ante vitae dulcedine tenebatur, Domino faciente maximum strepitum gehennarum, eruta est de muscicedo hujus vitae, qua possint iterum capi; sed ipsi non simul contriaeseramus ante in muscipula. Et nota quod ait laqueus contritus est, quasi qui ferreus erat. Non ait ruptus, ut stupa rumpitur: tanta fortitudo mali, tanta potentia liberantis. Quare contritus est laqueus, et nos liberati? quia VER
Abbreviated transcription (Latin):
in c̾aritate. Caritas enĩ est uirtus fortis uͭ mors. cui
nil resistit cũ uenit. cũ & regib ⁊ ignib & aliis pos¬
sit resisti. que & occidit. qd̾ sumꝰ ut aliud simꝰ. & iõ¬
uiuo ego iam ñego. ꝑhanc regunt᷑ infirmi a firmiᷤ.
iõ ait. fiat pax inuirtute tua. & ꝑhanc uirtutẽ &
pacem fiat habundantia ĩ mim̾o & in p̾mio intur¬
rib tius .i. iñ excełsis tuis. Pauci quid̃ sunt iudices.
s multi ad singłos ꝑtinebunt quos recipient in et̾¬
na tab̾nacła. & tunc erit habundantia in turrib.
d̾̃s aut̾ erit tota eoꝵ habundantia. tã recipientiũ.

Expanded text:
in charitate. Charitas enim est virtus fortis ut mors, cui nil resistit, cum venit; cum regibus et ignibus et aliis possit resisti, quae et occidit quod sumus, ut aliud simus. Et idivo ego, jam non ego Per hanc reguntur infirmi, a firmis, ideo ait, fiat pax in virtute tua et per hanc virtutem et pacem, fiat abundantia in numero, et in praemio, in turribus tuis, vel in excelsis tuis. Pauci quidem sunt judices, sed multi ad singulos pertinebunt, quos recipient in aeterna tabernacula, et tunc erit abundantia in turribus tuis, Deus autem erit tota abundantia
Abbreviated transcription (Latin):
de dño p̃sum̾e. doñ misertus exaudiat.
Int̾entione monet ascend̾e. Modus. Biꝑtitus est p̃s. Pmo
uox est t̾bulatoꝵ d̃m respicientiũ. ñ ad alia pat̾cinia.
Sciło precat᷑ miscdiam ꝯt᷑ insultantes. ibi. Miserere
nr̃i &e c̃. Et attende ꝓgressũ ascendentis. uñgradus
canticidr. Quĩenĩ supͣ ad montes. nunc ad ipsũ d̃m
celis .i. iniustis. qui ꝓpt̃ iusticiam celi dñr. ego affectu
ascendens ad tȩ leuaui ocłos meos. scił ocłos fidi ee
caritatis. uñ se mundat iste ut cȩlũ fiat. Ascensus gͦ
ẽ in affectu. Desicłio enĩ bono leuam᷑ ad celũ. sicut
desit̃io malo ad ima p̃cipitam᷑. nsicut affectu as¬
cendit aliquis. ita & celum in quo habitat ds ẽ in
Quo enĩ leuaret. ñ quo ascendens tendebate Non
se attendit iste. ut suꝑbus qui sibi placet. ⁊ io do dis¬
plicet. Dõ placet. cui ds placet. Cui uͦ ds placet. ip̃e
sibi displicet. Attende cẽ qi cũ multi hoc dicant ñ¬

Expanded text:
diat. Intentio: Monet ascendere. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo, vox est tribulatorum Deum respicientium, non ad alia patrocinia. Secundo precatur misericordiam contra insultantes, ibi, miserere nostri, etc., et attende progressum ascendentis, unde gradus cantici dicitur. Qui enim supra ad montes, nunc ad ipsum Deum, est in justis, qui propter justitiam coeli dicuntur. Ego affectu dilectionis ascendens ad te levavi oculos meos, scilicet oculos fidei et charitatis. Unde se mundat iste, ut coelum fiat. Ascensus ergo est in affectu. Desiderio enim bono levamur ad coelum sicut desiderio malo ad ima praecipitamur, et sicut affectu ascendit aliquis ita et coelum in quo habitat Deus est Quo enim levaret, nisi quo ascendens tendebat! Non se attendit iste ut superbus qui placet sibi, et ideo displicet Deo. Deo placet, cui Deus placet; cui vero Deus placet, ipse sibi displicet. Attende etiam quia cum multi hoc dicant, no
Abbreviated transcription (Latin):
s sequi. Declinantes aut̃ a iussis di. qui scandalirant᷑
adducet dico in obligationes culpȩ & penȩ. Inĩquitas
enĩ obligat eos malis. nͨ sinit lib̾os. Eccẽ pari senten-¬
tia ꝑeunt qui declinant iussa pͥncipis. & qui alios o¬
defice. S quid erit rectis corde: Ecce pax erit suꝑ
isrł. Uno uerbo om̃ia bona dicit. Unõ enĩ noĩe qd̾ ẽ

Expanded text:
srael. » Declinantes autem, a jussis Dei qui scandalizantur Adducet dico, in obligationes culpae et poenae. Iniquitas enim obligat eos malis, nec sinit eos liberos. Ecce pari sententia pereunt, qui declinant jussa principis, et qui eos od quid erit rectis corde? ecce, pax erit super Israel uno verbo omnia bona dicit. Uno enim nomine quod est
Abbreviated transcription (Latin):
accipientes. Ssoło ñ est nͥ miseroꝵ. Gemimꝰ inre. ⁊ ꝯ¬
solam᷑ inspe. cũ transierit res de gemitu. gaudiũ ue¬
niet eternũ. uͥ ñ erit necessaria ꝯsoło. qi miseria nul¬
la sauciabim᷑. & nota qd̃ ñ ait ꝯsolati. s sicut ꝯsola¬
ti. ꝑ qõ uidet᷑ ñ esse uera ꝯsolatio. s quedã ꝯsołonis¬

Expanded text:
accipientes. Consolatio non est nisi miserorum; gemimus in re, consolamur in spe; cum transierit res, de gemitu gaudium veniet aeternum, ubi non erit necessaria consolatio, quia miseria nulla sauciabimur. Et nota quod non ait, consolati, sed sicut consolati, per quod videtur non esse vera consolatio, sed quaedam s
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ ponr̃. s ad pp̾etatẽ expͥmendã refert᷑. ut hic ad
ꝓp̾etatẽ relatumẽ. & exempla ẽ nob̃ de cõmuni lo¬
quitiõe hominũ danda sunt. ut facile intelligat᷑¬
sit enis ꝓpͥetas monstrat᷑. Ita facti sunt isti sic̃ consolati.
.xͥ. quȩ p̾cessit ut sequam᷑. ꝑ cuiꝰ resurrectionẽ nr̃am
sꝑamꝰ. Attende &̃ qd̾ ait ꝑ pret̾itũ cũ ꝯuert̾it. Quasi¬

Expanded text:
mendam refertur, ut hic ad proprietatem relatum est, et exempla de communi locutione hominum danda sunt, ut facile intelligamusit ejus proprietas monstratur, ita facti sunt isti sicut consolati,Christi qui praecessit ut nos sequamur: per cujus resurrectionem nostram speramus. Attende etiam quod ait p
Abbreviated transcription (Latin):
u̾si a sp̃uali captiuitate scd̾m mentẽ qua seruiunt
legi cũ. qui ħ cantant. dũ ꝑegͥm ⁊ gem̃tes sc̃ in uia.
redemptionẽ corꝑis expectantes. Ex parte gͦ sunt
iam redempti. ⁊ ex parte redimendi. Intentione
monet ad gaudiũ ꝓ sp̾uali lib̾atione. Modus. Bip¬
titus ẽ p̃s. Primio magnitudo facti cũ magnitudi¬
ne gaudii ostendit᷑. Sc̃do precat᷑ ꝯu̾sionẽ a captiui¬

Expanded text:
entem quia serviunt legi Dei, qui haec cantant dum peregrini et gementes sunt in via, redemptionem corporis exspectantes. Ex parte ergo jam sunt redempti, et ex parte adhuc redimendi. Intentio: Monet ad gaudium pro spirituali liberatione. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo magnitudo facti cum magnitudine gaudii ostenditur. Secundo precatur conversionem a captivi
Abbreviated transcription (Latin):
duca. Nullũ enĩ manducat .i. menb̾s inserit nͥ macta¬
tũ .i. renunciantẽ diabolo. Mactat᷑ gͦ in malo. s uiui-¬
ficat᷑ in bono qui manducat᷑ a pet᷑. eꝯtͣ accidit illi qͣ
morte uiuificatoꝵ: sic si dñs adest uĩcit iã minantes.
de quib ait. & cũ furor eoꝵ qui ẽ sine rõne. qr ira &
inuidia iudicio carent. Uñ salomon. Stultũ occidit
iracundia. & paruulũ inuidia. irasc̾et᷑ in nos. ñ qͥa
dñs erat in nob. forsitan absorbuisset nos agua .i. pͦc-
Ac sidic̾et. Nisi esset dñs in nob̃. morem᷑ more egip¬
tioꝵ. ñ transiremꝰ exemploisrahelitarũ. S quał
ẽ ista aqua: Correns ẽ. fluit cũ impetu. s cito tͣnsit
siit ñ hesit qi passus ẽ. s resurrexit. & ascendit ꝑ qd̃
ꝑtransiit & c̃. forsitan ponunt latini ut posst̃ ꝓ gre-¬
co ara dubitonis u̾bo. qd̾ intelligibiliꝰ d̾r. putas ꝑtͣn¬

Expanded text:
duca. Nullum enim manducat, id est, membris inserit, nisi mactaduca. Nullum enim manducat, id est, membris inserit, nisi mactatum, id est, renuntiantem diabolo. Mactatur ergo in malo, sed vivificatur in bono, qui manducatur a Petro. E contra accidit illi quem morte vivificatorum, sic, si Dominus adest, vincit jam minantes de quibus ait, et cum furor eorum, qui est sine ratione, quia ira et invidia judicio carent. Unde Job: Stultum occidit iracundia, et parvulum invidia . Irasceretur in nos, nisi quia Dominus erat in nobis, forsitan absorbuisset nos aqua, Aug. iAc si diceret: Nisi esset Dominus in nobis, moreremur more Egyptiorum, non transiremus exemplo Israelitarum. Sed qualis est ista aqua? torrens est, fluit cum impetu, sed cito transit sit, non haesit, quia passus est, sed resurrexit, et ascendit. Per quod rtransiit, etc.; forsitan ponunt Latini, ut ponunt pro Graeco ἆρα dubitationis verbo, quod intelligibilius dicitur putas