comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S dñs sedens docuerit.
quando scribis &phari¬
seis consedentibꝰ paraliti¬
cũ curauit: Bucas breui¬
andi grã pret̾iit. sed mathe¬
us & marcus qͥ narrant
questionẽ facere uident᷑.
qm̃ qͥdem matheus in ciui¬
tate sua. marcus in caphar¬
naum hoc eũ fecisse testan¬
tur. Quȩ difficilius solue¬
retur. si matheus oziã na¬
zareth nõminarce. Nunc
uͦ uł ipsa galilea in qua
erat nazareth intelligen¬
da est dicta ciuitas xp̃ĩ.
ad distinctionem uidelicae
regionis transmarinae
gerassenoꝵ. de qua trans¬
fretando sicut matheus
scripsit: Uenerat galileã.
uł certe ipsa capharnaũ
ciuitas xpi est dicta. quã
ñ nascendo sed uirtutibus
illustrando suam ipse fe¬
cerat. Et ecce uiri por¬
tantes in lecto hominem
qͥ erat paraliticus : & quȩ¬
rebant eũ inferre & pone

Expanded text:
ominus sedens docuerit, quando Scribis et Pharisaeis consedentibus paralyticum curavit, Lucas breviandi causa praeterit; sed Matthaeus et Marcus qui narrant, quaestionem facere videntur. Quoniam quidem Matthaeus in civitate sua, Marcus in Capharnaum hoc eum fecisse testantur. Quae difficilius solveretur, si Matthaeus etiam Nazareth nominaret. Nunc vero vel ipsa Galilaea in qua erat Nazareth, intelligenda est dicta civitas Christi, ad distinctionem videlicet regionis transmarinae Gerasenorum, de qua transfretando, sicut Matthaeus scribit, venerat Galilaeam. Vel certe ipsa Capharnaum civitas Christi est dicta, quam non nascendo, sed virtutibus illustrando, suam ipse fecerat. Et ecce viri portantes in lecto hominem qui erat paralyticus, et quaerebant eum inferre et p
Abbreviated transcription (Latin):
sit ratio quod uenera¬
bilem hanc pente chosten
diem non minore lȩticia
celebramꝰ. quã scm̃ pascha
curauimꝰ ⁊ Et quod ea-¬
dem deuotione huius
sollempnitatis obseruan¬
tiam decurrimꝰ. sicut
illiꝰ obsequia festiuitatis
impleuimus: Tunc enĩ
sicut mͦ fecimꝰ ieiunaui¬
mus. sabbato uigilias
celebrauimꝰ: orationibꝰ
ꝑnoctant᷑ institimus.
Unde necesse ẽ similis
obseruantia similẽ lae¬
tantium subsequatur
est leticia plane consi¬
milis: Tunc enĩ ab infe¬
ris resurgentẽ suscepimꝰ
saluatorem. mͦ aut̃ sp̃m¬

Expanded text:
sit ratio quod venerabilem hanc Pentecostes diem non minore laetitia celebremus quam sanctum Pascha curavimus, et quod eadem devotione hujus solemnitatis observantiam decurrimus, sicut illius obsequia festivitatis implevimus. Tunc enim, sicut modo fecerimus, jejunamus sabbato, vigilias celebravimus, orationibus pernoctanter institimus; unde necesse est similis observantia similem laetitiam subsequatur. Est laetitia plane consimilis; tunc enim ab inferis resurgentem suscepimus Salvatorem, modo autem Sp
Abbreviated transcription (Latin):
dño do xpoͣ filio throni
sui offert sublimem
conses fum. & honoris
gra ad dext̾am sui illũ
aetna sede constituit i
hegimꝰ aut̃ in actibus
apłoꝵ dicente beato
stephano cũ lapidaret᷑
ã iudeis: Ecce uideo
cȩlos aꝑtos. & stantem
dđi : Uideamꝰ gͦ quȩ sit
ratio quod idem dñs
ã dauid sedens ꝓpheta¬
tur. stantem uͦ ab stepha¬
no predicatur Primo
om̃iũ ds qͥ incorporalis
Deinde aut quali subsellio
sedeat ds qui infinitꝰ est
& inmensus. e contra sed
ipse magis creaturarum
cuncta contineat. hȩc
aut̃ ꝓptẽa a̾ scĩs uiris
dicta arbitror ẽẽ de dño.
non quo sunt contraria
sibi: sed ut mͦ eiꝰ potentia
mͦ miscđia describatur ÷
bonitate intercessoris
stare suggeritur ÷ Ait¬

Expanded text:
Deo Christo Filio throni sui offert sublimem consessum, et honoris gratia ad dexteram suam illum aeterna sede constituit. Legimus autem in Actibus apostolorum , dicente beato Stephano, cum lapidaretur a Judaeis: Ecce video coelos apertos, et stantem Dei. Videamus ergo quae sit ratio quod idem Dominus a David sedens prophetatur, stans vero a Stephano praedicatur. Primo omnium Deus qui incorporalis Deinde autem quali subsellio sedeat Deus, qui infinitus est, et immensus, et intra se ipse magis creaturam cunctam contineat. Haec autem propterea a sanctis viris dicta arbitror esse de Domino; non quo sint contraria sibi, sed ut modo ejus omnipotentiamodo misericordia describatur. Nbonitate intercessoris stare suggeritur. I
Abbreviated transcription (Latin):
dñs dno meo: sede ad¬
II dextam meã. Scđm consuȩ¬
tudinem nram illi conses¬
sus offertur. qui aliquo
ens. honoris grã ꝓmeretur
lum superand. resurrecti¬
one sua infernũ reserand.
tanquã ꝑfecto oꝑe ad cęlos
uictor ueniend. audit a dõ
patre sede ad dexteram
meã:. Nec mirũ si unius
sedis offertur filio conses¬
sus a patre qͥ unius est
substantiȩ naturȩ cum
patre. Cur aut̃ ad dextam
quem fortasse: licet enim
dignitatis gradus non sit
ubi plenitudo diuinitatis
est: tamͣ ideo ad dextͣam
ẽ filiꝰ. non quo preferat᷑
patri: sed ut non inferior
ẽẽ credatur: Ꝙ idõ ad dex

Expanded text:
Dominus Domino meo: Sede a dextris meis . Secundum consuetudinem 198 nostram illi consessus offertur, qui aliquo ens honoris gratia promeretur, lum superans, resurrectione sua inferna reserans, tanquam perfecto opere ad coelos victor adveniens audit a Deo Patre: Sede ad dexteram meam. Nec mirum, si unius sedis offertur Filio consessus a Patre, qui unius est substantiae et naturae cum Patre. Cur autem ad dexteram quem fortasse? Licet enim dignitatis gradus non sit, ubi plenitudo Divinitatis est, tamen ideo ad dexteram sedet Filius, non quo praeferatur Patri, sed ne inferior e
Abbreviated transcription (Latin):
patrem iħm xpm: Iudex
Aduocatꝰ est cũ resurgit:
Iudex plane uideis est.
aduocatꝰ ẽ xp̃ianis: Hic
eñĩ stans apud patrem
xp̃ianoꝵ licae peccantiũ
causas exorat. ibi resid&
cũ patre. phariseorum
ꝑsequentiũ peccata
condempnans. Illis in dig¬
nans uehem̃ter ulciscit᷑
his interueniens leniter
miseretur : Hic stat ut
suscipiat stephani martyris
spm. ibi residoe ut condemp¬
net udȩ ꝓditoris admissũ.

Expanded text:
 Judex advocatus est, cum assurgit; judex plane Judaeis, advocatus Christianis: hic enim stans 200 apud Patrem, Christianorum licet peccantium causas exorat, ibi residet cum Patre Pharisaeorum persequentium peccata condemnans; illis indignans vehementer ulciscitur, his interveniens leniter miseretur, hic stat ut suscipiat Stephani martyris spiritum, ibi residet ut condemnet Judae proditoris admissum.
Abbreviated transcription (Latin):
liũ addextam oues. ad¬
ad sinistrã uͦ constituent᷑
hedi: Necesse ẽ gͦ partem
ouium pͥmꝰ agnꝰ obtineat.¬
& secuturo in maculato
gregi locum dux inmacu¬
latus anticip&e. sicut ait
ioħs in apocalipsi dicens.
ki sunt qͥ sequuntur
qui se cũ mulieribꝰ non¬

Expanded text:
 ad dexteram oves, ad sinistram vero constituentur haedi. Necesse est ergo partem ovium primus agnus obtineat, et secuturo immaculato gregi locum dux immaculatus anticipet, sicut ait Joannes in Apocalypsi , dicens: Hi sunt qui sequuntur qui se cu
Abbreviated transcription (Latin):
reserauit. E quibꝰdam
quasi ꝓfectuũ gradibus.
tunc de morteꝰ ad uitã
didicimꝰ remeare. mͦ aut̃
de t̾ris ad cȩlos meditam̃
qui pͥusquã rediroe ad
cȩlos. ꝓmisit discipłis suis
dicens. Cũ aut̃ ascendero.
rogabo patrem meũ &
mittã uobis aliũ parach¬
tum: qui uob̾cum sit in
ȩternũ. spm̃ ueritatis.
Unde credendum est ad
uidemꝰ ad apłos descendisse
parachtũ: Credendum
in quã est sicut ait dauid¬

Expanded text:
reseravit. Quibusdam enim quasi profectuum gradibus tunc de morte ad vitam didicimus remeare: modo autem de terris ad coelos docemur qui priusquam rediret ad coelos promisit discipulis suis, dicens: Cum autem ascendero, rogabo Patrem meum, et mittet vobis alium Paracletum, qui vobiscum sit in aeternum, Spiritum veritatis . Unde credendum est ad videmus ad apostolos descendisse Paracletum. Credendum, inquam, est, sicut ait
Abbreviated transcription (Latin):
it̾um carnalibus sese
inlecebris atq auaritia
ipsis & iã ã quibud hono¬
rabantur ꝓbonis. denuo
ꝓ malis actibus non solũ
infastidium. uerũ&iã¬
est in his quȩ recte agimꝰ
aduersantiũ nod imꝓbita¬
te fatigari. quã hono¬
rantium fauore demul¬
tium securiorem sepe
spectum semꝑ reddit &e
cautũ: Unde dñs eui
denti nos infõrmans exẽ¬
plo. ut parati simꝰ semꝑ
ad aduersa toleranda.
cauti ad blandimenta cũ
arripuerint declinanda:
& ne nos ꝓsꝑa mundi si
affluant emolliendo
decipiant. crebris a dño
precibus imploremus:
erat nauis in medio mari.
& ipse solus in t̾ra: Et
uidens eoð laborantes
in remigando : erat enĩ
uentus contrarius illis:
Labor enĩ discipłoꝵ &e
contrariꝰ uentus. labores
scȩ eccłȩ uarios designat.
quȩ inter undas id est¬
tem patriȩ cęlestis qua¬
si ad fidam littoris statio¬
nem ꝑuenire conatur

Expanded text:
Et cum carnalibus sese illecebris atque avaritia ipsis etiam a quibus honorabantur pro bonis, denuo pro malis actibus, non solum in fastidium, veruest in his quae recte agimus adversantium nos improbitate fatigari, quam honorantium favore demulim securiorem saepe spectum semper reddit et cautum. Unde Dominudenti nos informans exemplo, ut parati simus ad adversa saeculi toleranda, cauti ad blandimenta, cum forte arriserint, declinanda, et ne nos prospera mundi, si affluant, emolliendo decipiant, crebris a Domino precibus imploremus. plo, ut parati simus ad adversa saeculi toleranda, cauti ad blandimenta, cum forte arriserint, declinanda, et ne nos prospera mundi, si affluant, emolliendo contrarius eis ventus, labores sanctae Ecclesiae varios designat, quae inter undas satem patriae coelestis quasi ad fidam littoris stationem pervenire conatur.
Abbreviated transcription (Latin):
obrem in nrĩs peccatis
nosmae ipsos ueracit᷑ accu¬
semus. & in bonis oꝑibus
nr̃is dm̃ uera cordis humi¬
litate laudemus: Illi adsig¬
nemꝰ quȩ nob̾ eiꝰ pietas do¬
nat. nob̾ imputemus in
quibꝰ eũ nr̃a infirmitas
ter a nob̾ offenditur
necessarium est ut fre¬
quenti oratione & iugi
cordid cõpunctione mͦi¬
tigetur : Cordis enim
orationis affectum. Ora¬
tio humilis. diuinũ ꝓme¬
retur auxilium: Com¬
punctio cordis. uulne¬
ra sua respicit: Oratio
uero. medelam sanita¬
tis exposcit: & ad hȩc
quis idoneus : Quis enĩ
uł orare cõpetenter
dicus mitium desiderii
spiritalis infundat
dait qͥs ꝑseuerare in ora¬
tione queat. nisi in nob̃¬
augeat. qd seminauit enu¬
triat. & quod miscđia pre

Expanded text:
 in nostris peccatis nosmetipsos veraciter accusemus, et in bonis operibus nostris Deum vera cordis humilitate laudemus; illi assignemus quae nobis ejus pietas donat, nobis imputemus in quibus eum nostra infirmitas ter a nobis offenditur, necessarium est ut frequenti oratione et jugi cordis compunctione mitigetur. Compunctio enim orationis affectum, oratio humilis divinum promeretur auxilium; compunctio cordis vulnera sua respicit, oratio vero medelam sanitatis exposcit. Et ad haec quis idoneus? Quis enim vel orare competenter initium desiderii spiritalis infundat? aut quis perseverare in oratione queat, nisi Deus in nobaugeat, quod seminavit enutriat, et quod misericor
Abbreviated transcription (Latin):
considerant: nichil erga
aliud quã tenebras an¬
gustiarum & insidias
cernunt hostrum ꝑse¬
quentium.. Cum uero
mentem ad suꝑni lumen
dona retributionis ere¬
sopitis tribulationum
ꝑiculis plenã libertatis
fidutiam. sueq ꝓtecti¬
prederire eos tanquã
alienos. ad quos de ꝑi¬
culo naufragii liberan¬
dos uenerat. nisi ut ad
horam turbati & pa¬
uentes. sed continuo
liberati ampliꝰ erepti¬
ons sue miraculum
stuperent. ac maiores
liberatori suo gras re¬

Expanded text:
considerat, nihil erga aliud quam tenebras angustiarum, et aestus cernit hostium confligentium. Cum vero mentem ad superni lumen dona retributionis eresopitis tentationum periculis, plenam libertatis fiduciam suae protectipraeterire tanquam alienos, ad quos de periculo naufragii liberandos advenerat, nisi ut ad horam turbati et paventes, sed continuo liberati, amplius ereptionis suae miraculum stuperent, ac majores ereptori suo gratias re
Abbreviated transcription (Latin):
timere : Prima trepidan
cussum cordibus expel.¬
lere timorem. secunda
tempestatũ furias siue
In quocũq enĩ corde
amoris. mox uniuersa
tio siue sp̃ituũ malignoꝵ¬

Expanded text:
ius. Prima trepidantcussum cordibus expellere timorem; secunda, tempestatum furias suae In quocunque enim corde adest amoris, mox universa i, sive spirituum maligno
Abbreviated transcription (Latin):
inlextera sedebat. Qui itola
candida cooꝑtus apparuit:
quia festiuitatise gaudia
nuntiauit. Candor & enĩ uestis.
splendorem nr̃e clenuntiat sol¬
lempnitatis. Prȩ̃ dicamꝰ an sue:
sel ut fateam᷑ uerius. & suȩ dicam
et nr̃ȩ. Illa quippe redẽptoris
nr̃i resurrectio. et nr̃a festiui¬
tas fuit. quia nos ael inmorta¬
litatem reduxit: et angeloꝵ
sestiuitas extitit. quia nos re¬
uocando ad celestia: eorum
numerũ impleuit. In sua gͦ
ac nr̃a sestiuitate angelus in
albis uestib apparuit. quia
clum nos ꝑ resurectionem do¬
minicã ad suꝑna reclucimir.
celestis patrie dampna repa.
rantur. Sed quid uenientes
seminas asfatur. audiamus
Nolite expauescere. Acsi
aꝑte dicat. Paueant illi: qui
non amant al uentun suꝑ¬
norum : cipium. Pertimescant
qui. carratib del̃iderus p̃si.

Expanded text:
in dextra sedebat. Qui stola candida coopertus apparuit, quia festivitatis nostrae gaudia nuntiavit. Candor etenim vestis, splendorem nostrae denuntiat solemnitatis: Nostrae dicamus an suae? Sed ut fateamur verius, et suae dicamus et nostrae. Illa quippe Redemptoris nostri resurrectio, et nostra festivitas fuit, quia nos ad immortalitatem reduxit, et angelorum festivitas exstitit, quia nos revocando ad coelestia, eorum numerum implevit. In sua ergo ac nostra festivitate angelus in albis vestibus apparuit, quia dum nos per resurrectionem dominicam ad superna reducimur, coelestis patriae drantur. Sed quid venientes feminas affatur audiamus. Nolite expavescere. Ac si aperte dicat: Paveant illi qui non amant adventum supernorum civium; pertimescant qui carnalibus desideriis pressi
Abbreviated transcription (Latin):
rs nm̃i: quod scẽ mulieres
que dñm suerant secute
aromatib ad monum̃tum
nerunt : et cum quẽ uiuer
dilexerunt.: &iam mortuo
humanitatis obsecͣuntur. Sed
res gesta. aliquid insca eccła
signat gerendum Sic quip¬¬
pe necesse ẽ ut auliamꝰ que
facta siuit: quatenꝰ cogitemꝰ
&ia que nobis sunt ex eorũ
imitacione facienda. & nos gͦ
incum qͥ ẽ. mortuus creden.¬
tes: si odore uirtutũ referci
cũ opimione bonorũ operũ

Expanded text:
 mulieres quae Dominum fuerant secutae cum aromatibus, ad monumentum venerunt, et eum quem viventem dilexerant et jam mortuo humanitatis obsequuntur. Sed res gesta aliquid in sancta Ecclesia signat gerendum; sic quippe necesse est ut audiamus quae facta sunt, quatenus cogitemus etiam quae nobis sunt ex eorum imitatione facienda; et nos ergo in eo qui est mortuus credentes, si odore virtutum referti cum op
Abbreviated transcription (Latin):
dictatũ loqui conu¬
eui. sed quia lasseᷤ¬
cente stomacho ea que dicta¬
uero legere ipse non possũ.
quosdam ur̃m minus libe
audientes intueor. Und
ame met ipso exigerȩa
morẽ uolo. ut inter sacra minsa
sollẽpnia lectiones scĩ ciuange¬
lu ñ dictando: sed colloquene
e disserã. Sic q excipiatur ut
loqͥmur. quia conlocutionis u
corda torpentia plus quã sern
lectionis ixcitat: et quasi qu¬
da manii sollicitudinis ut
tuigilent pulsat. Et quidem
ad hoc opus me sufficere pos
non uideo: sed tam᷑ uires qua
impericia denegat. caritas i¬
nistrat. Scio nãq qui dixte
Aperi os tuũ. & ego ad implo
illucl Bonũ irgo opus nobi
in uoluntate sit: nam exdiuiu
ad iutorio erit mperfectio
Dat loquendi ausum. &ia
resurrectionis dominice tan
sollẽpnitas. quia indignum
ualde est: it eo die laude
clebitas aceat lingua

Expanded text:
dictatum loqui consuevi; sed quia, lassescente stomacho, ea quae dictavero legere ipse non possum, quosdam vestrum minus libenter audientes intueor. Unde nunc a memetipso exigere contra morem volo ut inter sacra missarum solemnia lectionem sancti Evangelii non dictando, sed colloquendo edisseram. Sicque excipiatur ut loquimur, quia collocutionis vox corda torpentia plus quam sermo lectionis excitat, et quasi quadam manu sollicitudinis ut evigilent pulsat. Et quidem ad hoc opus me sufficere posse non video; sed tamen vires quas imperitia denegat charitas ministrat. Scio namque qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud . Bonum ergo opus nobis in voluntate sit, nam ex divino adjutorio erit in perfectione. Dat loquendi ausum ipsa etiam resurrectionis Dominicae tanta solemnitas, quia et indignum valde est ut eo die laudes debitas tac
Abbreviated transcription (Latin):
incarnationis. ad cognitionẽ
diuinitatis ꝑueniendi. quasi
ꝑs comorũ ih̃u faciem specu¬
landi. doctor egregius ostendit
cum ait. Non enĩ iudicaui scire
aliis exprobrans. facti estis
inqͥt quibus lacte opus sit.
non solido cibo. Eac infirma
temporalis dispensationis. soli¬
dum cibũ: arduae ꝑpae uȩ
maiestatis appellans. E dixit
ad eum. Tachee festinans
descende. qͥa hodie in domo
tua oport&e me manere. Et
sestinans descendit: & excepit
illum gaudens. Manebat
aliquando dñs indomo pͥnci¬
pis phariseorũ. hoc est in uide¬
orum sinagoga docebat. Sed
qͥa non baptizatum ante pran¬
canos & peccatores recipientẽ.
contra auariciam disputan¬
tem. & cȩtã digna dõ geren¬
tem: lingua uenenata car¬
pebant. Pertesꝰ eorum
facinora: discessit & effugit
dicens. Relinquetur uobis
domus ur̃a deserta. Hodi e
aut̃ in domo pusilli zacheat
lucis gr̃a choruscante. in
humili credentium natio¬
num corde quiescere. Quod

Expanded text:
incarnationis ad cognitionem incarnationis ad cognitionem divinitatis perveniendi, quasi sycomorum Jesu faciem speculandi doctor egregius ostendit, cum ait: Non enim judicavi scire temque aliis exprobrans, Facti estis, inquit, quibus lacte opus sit, non solido cibo : lac infirma temporariae dispensationis, solidum cibum ardua perpetuae Majestatis, appellans. Et dixit ad eum: Zacchaee, festinans descende, quia hodie in domo tua oportet me manere. Et festinans descendit et excepit illum gaudens. Manebat aliquando Dominus in domo principis Pharisaeorum, hoc est, in Judaeorum synagoga docebat; sed quia non baptizatum ante prancanos et peccatores recipientem, contra avaritiam disputantem, et caetera digna Deo gerentem, lingua venenata carpebant, pertaesus eorum facinora discessit, et aufugit dicens: Relinquetur vobis domus vestra deserta . Hodie autem in domo pusilli Zachaei lucis gratia coruscante in humili credentium nationum corde quiescere. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
cernit. qͥa ꝑhanc laudabilem
fatuitatẽ. & si necdum ut
solide. iam tamen raptũ. &
quasi in transitu lucis sapientiȩ
cȩlestis intendit. Ucũ uenisset
ad locũ. suspiciens iħs : uidit
illũ. Pambulans iericho salua¬
tor. uenit ad locum ubi pre¬
curren.s tacheus. sy comor um
cons cenderat. quia missis
pmundũ sui uerbi p̃conibus.
in qͥbus iose nimirũ &e loque¬
batur & ibat. Uenit adi po¬
płm nationĩ. qui passionis eiꝰ
fide iam sublimis existens. & iã
diuinitatis eius ardebat
agnita faciebat. Suspiciens
uidit illũ. Quia ꝑ grãm fidĩ
a terrenis cupiditatibꝰ eleua¬
tum. turbisq infidelium
suꝑeminentẽ elegit. Uidere
enĩ di. eligere uł amare eft.
Unde est illud. Oculi dñi suꝑ
iustos. Nam & nos quae amamꝰ
uidere. abhis quae execramur
intuitum festinamꝰ auertere.
Uidit gͦ iħs uidentẽ se: quia
elegit eligentem se. & amauit
amantem. Hunc sane ordine
ꝓficiendi. hoc est ꝑfidẽ dñicȩ

Expanded text:
cernit, quia per hanc laudabilem cernit, quia per hanc laudabilem fatuitatem, etsi necdum ut est solide, jam tamen raptum et quasi in transitu luci sapientiae coelestis intendit. Et cum venisset ad locum, suspiciens Jesus vidit illum. Perambulans Jericho Salvator, venit ad locum ubi praecurrens Zachaeus sycomorum conscenderat: quia missis per mundum sui verbi praeconibus, in quibus ipse nimirum et loquebatur et ibat, venit ad populum nationum, qui passionis ejus fide jam sublimis existens, etiam divinitatis ejus ardebat agnita facie beari. Suspiciens vidit illum, quia per gratiam fidei a terrenis cupiditatibus elevatum, turbisque infidelibus praeeminentem elegit. Videre enim Dei, eligere vel amare est. Unde est illud: Oculi Domini super justos . Nam et nos quae amamus videre, ab his quae exsecramur, intuitum festinamus avertere. Vidit ergo Jesus videntem se, quia elegit eligentem se, et amavit amantem. Hunc sane ordinem proficiendi, hoc est, per fidem Dominicae
Abbreviated transcription (Latin):
cȩcs̃i clamabatͤ. ne lumen
paeeret increpabat. & iã susci¬
pientem publicansi ne iħ in
uideat tardat. Sed sicut
cecus turbarũ uoces magis
magisq clamando deuicit
ita pusillus necesse est turbae
nocentis obstaculũ. altiora
parendo transcendat. terrena
relinquat. arborẽ crucis ascen¬
dat. Dy comorus namq
sed altitudine p̃stans.Unde
& alatinis celsa nuncupat᷑.
Ricus fatua dicit᷑. & eadem
dnĩgca crux credentes alit
ut ficus. ab incredulis
irridetur ut fatua. Nos aut̃ inqͥt
predicamus apł̃s xp̃m̃ crucifrxũ.
udaeis qͥdem scandalũ. gentibꝰ
autẽ stulticiã Apsis autẽ uoca¬
di uirtutẽ & dĩ sapientiam.
Quam udelic& arborẽ pusillꝰ
statura zacheis quo exaltari
possit ascendit. Dum quilibae
humilis & ꝓpͥȩ consciꝰ infir¬
mitatis: confidens in dño pro¬
clamat. Michi autẽ absit
giari: nisi in cruce dñi nr̃i
ih̃u xp̃i. Ascend̃sautẽ sycomo¬
rum. transeuntẽ ꝓpe dnm̃

Expanded text:
caecum clamantem ne lumen caecum clamantem ne lumen peteret, increpabat , etiam suspicientem Publicanum, ne Jesum videat, tardat. Sed sicut caecus turbarum voces magis ac magis clamando devicit, ita pusillus, necesse est turbae nocentis obstaculum altiora petendo transcendat, terrena relinquat, arborem crucis ascendat. Sycomorus namque, quae sed altitudine praestans, unde et a Latinis celsa nuncupatur, ficus fatua dicitur. Et eadem dominica crux, quae credentes alit ut ficus, ab incredulis irridetur ut fatua. Nos enim praedicamus Christum crucifixum, Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiaDei virtutem et Dei sapientiam . Quam, videlicet, arborem pusillus statura Zachaeus, quo exaltari possit, ascendit, dum quilibet humilis et propriae conscius infirmitatis, confidens in Domino, proclamat: Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Dominii . Ascensa autem sycomoro transeuntem prope Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
illum. qͥa inde erat transitu¬
riis. Quȩ impossibilia sunt
apud homines. possibilia sunt
apud dm̃. Ecce eni camelus
deposita gibbi sarcina. ꝑfora¬
men acus transit. hoc ẽ diues
& publi canus relicto honere
diuttiaar ũ. contẽpto censu
fraudiũ: angustam portam
ascendit. Qui mira deuotio¬
ne fidei aduidendũ saluato¬
rem. qd̃ natura minus habu¬
erat: ascensu suppla arboris.
atq idõ iniuste quãuis ipse
rogare non auderce. benedic¬
tionẽ dñicȩ susceptionis quã
des iderabat accepit. Mystice
autẽ zacheiis qͥ int̾pretat᷑
iustificatꝰ. credentem ex
gentibꝰ popłm significat.
Qui quanto curis scłaribus
occupatior: tanto flagicus
depͥmentibꝰ erat factus
humilior. Sed ablutus est: sed
saluatorẽ uidere querebat
sed p̃turba ñ poterat: qͥa grãe
fidei quã in mundo saluator
attulit. participare cupiebat.
Sed molita uicioꝵ consuetudo.
ne ad uotum ꝑ uenirae obstide¬
rat. Eadẽ namq turba no¬
xiae consuocudinis quȩ supͣ

Expanded text:
erat transiturus. Quae impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum . Ecce namque camelus deposita gibbi sarcina per foramen acus transit , hoc est, dives et publicanus, relicto onere divitiarum, contempto sensu fraudium, angustam portam m ducit ascendit . Qui mira devotione fidei ad videndum Salvatorem, quod natura minus habuerat, ascensu supplet arboris, atque ideo juste, quamvis ipse rogare non audeat, benedictionem dominicae susceptionis, quam desiderabat, accepit. Mystice autem Zacchaeus, qui interpretatur justificatus, credentem ex gentibus populum significat. Qui quanto curis saecularibus occupatior, tanto flagitiis deprimentibus erat factus humilior. Sed ablutus est, sed Salvatorem videre quaerebat, sed prae turba non poterat. Quia gratiam fidei, quam mundo Salvator attulit, particsed inolita vitiorum consuetudo, ne ad votum perveniret, obstiterat. Eadem namque turba noxiae consuetudinis, quae supra
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. ergo abrahae semen
estis. & sicut alibi dicit.¬
quod ipse abraham sit
pater circũcisionis. non
his tantum qui sunt ex
circũ cisione. sed & his
qui sectantur uestigia quag
est inp̾putio fidei patris
nr uĩ abrahae. Uenit enĩ filiꝰ
hominis querere & saluare
quod ꝑierat. Hoc est qd̾ alibi
dicit. Non ueni uocare iustos
sed peccatores. Pius sangui¬
ne magister. qui murmu¬
rantibus turbis sla myste¬
ria non dedign&e ur expone¬
re. adeo scilicae peccatoꝵ
paenitentiam non esse res¬
puendam. ut ipse di filiꝰ
ob maxi me querendam sit
destinatus ad terras. qui
ut pioratis suae nobis dis¬
pensationem inculcce. sepis¬
sime se filium hominibꝰ
appellat commendans.
sollicite nobis quod factꝰ
est benigne pro nobis.

Expanded text:
Christi, ergo Abrahae semen Christi, ergo Abrahae semen estis . Et sicut alibi dicit: Ipse Abraham sit pater circumcisionis non his tantum qui sunt ex circumcisione, sed et his qui sectantur vestigia, quae est in praeputio fidei patris nostri Abrahae . Venit enim Filius hominis quaerere et salvare quod perierat. Hoc est quod alibi dicit: Non veni vocare justos, sed peccatores . Pius sane Magister, qui murmurantibus turbis sua mysteria non dedignetur exponere, adeo scilicet peccatorum poenitentiam non esse respuendam, ut ipse Dei Filius ob hanc maxime quaerendam sit destinatus ad terras. Qui ut pietatis suae nobis dispensationem inculcet, saepissime se filium hominis appellat, commendans sollicite nobis quod factus est benigne pro nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi fructũ uitae legerat.
rapta uidelicae reddere. pro¬
pria relinquere. uisibili a
contẽpnere. ꝓ inuisibilibus
&iam mori desiderare. seipsũ
abnegare. & eius qͥ necdũ
uidebatur dñi uestigia seqͥ
concupiscere. Ait iħs ad eũ.
Quia hodie salus domui huic
facta est : eoquod &e ipse
filius sit abrahae. Filius
abrahae nominatur
⁊acheus. non qͥa de eius
styrpe generatus : sed quia
eius est fidem imitatus.
ut sicut abraham terram
cognationem domumq pa¬
ternam obspem futu rae
hereditatis dño iubente
deseruit. ita & ille qui thes¬
aurum in caelis ad quirer&e.
bona sua pauꝑibus parcien¬
da relinquerae. E pulchre
dicit & ipse. ut non soluin
eos qui iusti ꝑseuerant:
sed eos qui ab iniusticia
resipiscunt. ad filios pro¬
missionis ꝑtinere declaroe.
Aliter salus qui olim iude¬
orum domum implebat.
hodie populo nationum
illuxit. eoquod & ipse po¬
pulus filius sit abrahae:
credendo in eum. De quo
dicit apls. Si autem uos

Expanded text:
quasi fructum vitae legerat, quasi fructum vitae legerat, rapta videlicet reddere, propria relinquere, visibilia contemnere, pro invisibilibus etiam mori desiderare, seipsum abnegare, et ejus qui necdum videatur Domini vestigia sequi concupiscere. Ait Jesus ad eum: Quia hodie salus domui huic facta est, eo quod et ipse filius sit Abrahae. Filius Abrahae dicitur Zacchaeus, non quia de ejus stirpe generatus, sed quia ejus est fidem imitatus. Ut sicut Abraham terram, cognationem, domumque paternam, ob spem futurae haereditatis, Domino jubente, deseruit; ita et ille, quo thesaurum in coelis acquireret, bona sua pauperibus partienda relinqueret. Et pdicit Et ipse, ut non solum eos qui justi perseverant, sed et eos qui ab injustitia resipiscunt ad filios promissionis pertinere declaret. Aliter: Salus quae olim Judaeorum domum implebat, hodie populo nationum illuxit, eo quod et ipse populus filius sit Abrahae credendo in eum. De quo dicit Apostolus: Si autem vos
Abbreviated transcription (Latin):
U̾identes autẽ turbas iudei.
replaei sunt telo. & contra¬
dicebant his qͥ apaulo diceban¬
pem. disceptabant dicen¬
tes. Quare introistis ad ui¬
ros prepuciũ habentes. &
manducastis cum illis:
Stans aut̃ tacheus : dixit ad
iħm. Ecce dimidiũ bonorũ
quadruplum. Alus calũpni¬
antibus hominẽ peccatorẽ.
ipse zacheus stans: id est in ea
quã coeperat sidei ueritate
ꝑsistens. non solũ se expecca¬
tore conu̾sum. sed &e: am¬
inter ꝑfectos probat ẽẽ conũ¬
satum. Dicente enim dño.
Siuis ꝑfectus ẽe. uade uende
omĩa quae habes: & da pau¬
ꝑibus. Quisqͥs ante conuer¬
sionem in nocenter uixit.
omĩa conuersus potest dare
pauꝑibus. Etqui aliqua frau¬
de sustulit : pͥmo haec iuxta
legem reddere: deinde quod
sibi remanserit debae dare
pauꝑibus. ac sic & ipse quia
nichil sibi retinae. omia sua
disꝑgit: & dat pauꝑibus.
iusticia eiꝰ manae in scłm scłi.
Qs hȩc est sapiens illa stulticia
quã de sycomoro publicanꝰ

Expanded text:
Videntes autem turbas Judaei, repleti zelo. Et contradicebant iis quae a Paulo dicebanpem disceptabant, dicentes: Quare introisti ad viros praeputium habentes, et manducasti cum illis ? Stans autem Zacchaeus, dixit ad Dominum: Ecce, dimidium bonorum quadruplum. Aliis calumniantibus hominem peccatorem, ipse Zachaeus stans, id est, in ea quam coeperat fidei veritate persistens, non solum se ex peccatore conversum, sed etiaminter perfectos probat esse conversatum. Dicente enim Domino: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus , quisquis ante conversionem innocenter vixit, omnia conversus potest dare pauperibus. At qui aliqua fraude sustulit, primo haec juxta legem reddere, deinde quod sibi remanserit debet dare pauperibus . Ac sic et ipse qui sibi nil retinet, omnia sua dispergit, dat pauperibus, justiti haec est sapiens illa stultitia, quam de sycomoro publicanus,
Abbreviated transcription (Latin):
augeat. qđ seminauit enu¬
triat. & quod miscđia pre¬
cedente gratis don auit
indignis. ad affectũ ꝑfec¬
tionis miscđia sua subse¬
quente ꝑducat: Sic eñ
a nob̾ poterit boni oꝑis
meritum non ꝑire. si d̾s
auctor atq adiutor sem
ꝑ głificetur in suo oꝑe

Expanded text:
augeat, quod seminavit enutriat, et quod misericordia praecedente gratis donavit indignis, ad effectum perfectionis misericordia subsequente perducat? Sic enim a nobis poterit boni operis meritum non perire, si Deus auctor atque adjutor semper glorificetur in ope
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfrui precursoris sui preci¬
bus exoratus: ipse conce¬
dat qui obhoc de cęlis des¬
cenderat. & de morte tri¬
umphans sursũ ascendat¬

Expanded text:
frui, praecursoris sui precibus exoratus, ipse concedat, qui ob hoc de coelis descenderat, et de morte triumphans, sursum ascend
Abbreviated transcription (Latin):
dictatũ loqui conu¬
eui. sed quia lasse.¬
cente stomacho ea que dicta¬
uero legere ipse non possũ:
quosdam ur̃m minus libe
audientes intueor. Uncha
ame met ipso exgera
morẽ uolo. ut inter sacra missai
sollẽpnia lectiones fc̃i einiange¬
l ñ dictando: sed colloquend
e disserã. Sic q excipiatur ut
loqͥmur. quia conlocutionis uos
corda torpentia plus quã sermp
lectionis ixcitat. et quasi qui¬
da manu sollicitudinis ut
tuigilent pulsat. Et quidem
ad hoc opus me sufficere poss
non uideo: sed tam̃ uires qua
impericia denegat. caritas m¬
nistrat. Scio nãq qui dixte
Aperi os tuũ. &ego ad impleo
illud Bonũ ergo opus nobs
inuoluntate sit: nam exdiuiio
ad uutoris erit inp̾erfectio
Dat loquendi ausum: & ian
resurrectionis dominice tarea
sollepitas. quia indignum
ualde est. it eo die laudes
cdebitas actat linguaar
quo iudelicet die caro re¬

Expanded text:
dictatum loqui consuevi; sed quia, lassescente stomacho, ea quae dictavero legere ipse non possum, quosdam vestrum minus libenter audientes intueor. Unde nunc a memetipso exigere contra morem volo ut inter sacra missarum solemnia lectionem sancti Evangelii non dictando, sed colloquendo edisseram. Sicque excipiatur ut loquimur, quia collocutionis vox corda torpentia plus quam sermo lectionis excitat, et quasi quadam manu sollicitudinis ut evigilent pulsat. Et quidem ad hoc opus me sufficere posse non video; sed tamen vires quas imperitia denegat charitas ministrat. Scio namque qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud . Bonum ergo opus nobis in voluntate sit, nam ex divino adjutorio erit in perfectione. Dat loquendi ausum ipsa etiam resurrectionis Dominicae tanta solemnitas, quia et indignum us dicit, eo die laudes debitas taceat lingua carnis, quo videlicet die caro re
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt: et tum quẽ uiuent
dilexerunt. &iam mortu
humanitatis obsecͣuntur. Sel
res gesta. aliquid inscã eccła
signat gerendum Sic quip¬¬
pe necesse ẽ ut audiamꝰ que
facta siuit: quatenꝰ cogitemꝰ
&iã que nobis sunt ex eorũ
imitacione facienda. &̾nos gͦ
incum qͥ c̃. mortuus creden¬
tes: si odore uirtutũ. referti
cũ opinione bonorũ operũ

Expanded text:
uem viventem dilexerant et jam mortuo humanitatis obsequuntur. Sed res gesta aliquid in sancta Ecclesia signat gerendum; sic quippe necesse est ut audiamus quae facta sunt, quatenus cogitemus etiam quae nobis sunt ex eorum imitatione facienda; et nos ergo in eo qui est mortuus credentes, si odore virtutum referti cum op
Abbreviated transcription (Latin):
tiare ꝑennem eiꝰ utam uenerat.
inclextera sedebat. Qui stola
candila cooꝑtus apparuit:
quia festiuitatis gaudia
nuntiauit. Candor &enĩ uestis.
splendorem nr̃e denuntiat sol¬
lempnitatis. Nrẽ dicamꝰ an sue :
seel ut fateam᷑ uerius. & suę dicamꝰ
et nr̃ȩ. Illa quippe redẽptoris
nr̃i resurrectio. et nr̃a festiui¬
tas fuit. quia nos ad in morta¬
litatem reduxit: et angeloꝵ
festiuitas extitit. quia nos re¬
uocando al celestia: torum̃
numerũ impleuit. Insua gͦ
ac nr̃a festiuitate angelus in
albis uestib apparuit. quia
dum nos ꝑ resurectionem do¬
minicã ad suꝑna reclucinur.
celestis patrię dampna repa.¬
rantur. Sed quiiel uenientes
seminas asfatur. Auliamus
Nolite expauescere. Acsis
aptedicat. PAueant illi: qui
non amant uel uentum suꝑ¬
norum. cigum. Perdmescant
quii. darratib denderiis p̃ssi.¬

Expanded text:
tiare perennem ejus vitam venerat, in dextra sedebat; qui stola candida coopertus apparuit, quia festivitatis nostrae gaudia nuntiavit; candor etenim vestis splendorem nostrae denuntiat solemnitatis. Nostrae dicamus, an suae? Sed ut fateamur verius, et suae dicamus et nostrae. Illa quippe Redemptoris nostri resurrectio, et nostra festivitas fuit, quia nos ad immortalitatem reduxit, et angelorum festivitas exstitit, quia nos revocando ad coelestia eorum numerum implevit. In sua ergo ac nostra festivitate angelus in albis vestibus apparuit, quia dum nos per resurrectionem Dominicam ad superna reducimus, coelestis patriae damna reparantur. Sed quid venientes feminas affatur audiamus. Nolite expavescere. Ac si aperte dicat: Paveant illi qui non amant adventum supernorum civium; pertimescant qui carnalibus desideriis pressi
Abbreviated transcription (Latin):
non est cognitus dum loque¬
retur: et dignatus est cognos¬
cidum pascitur Nospitalita.
caritatis oꝑa amate Hinc tnĩ
ꝑpaulum dicitur. Caritas fr̃ni¬
tatis maneat in uobis: et hos¬
pitalitatem nolite obliuisci
Per hanc enim placuerunt.
quidam. angelis hospitio re-¬
ceptis Hinc petrus ait Hospi.¬
tales inuicem sine murmura.
tione: Hinc ipsa ueritas dicit
Nospes fui et suscepistis me
Opinata res ẽ ualde. et senio¬
rum nr̃oꝵ nobis relatione
traclita Quidam pater fami.¬
lias cum tota domo sua. magno
hospitalitatis studio seruiebat.
Cumq cotidie ad mensam suam
ꝑegrinos susciperet. quodam
die ꝑegrinus quidam ninter
alios uenit. uel mensam
ductus est. Dum qͥ ⁊paterfami¬
lias exhumilitatis consurtud ine
aquam uellet in eius. mauib
sundere. conuersus. urccum

Expanded text:
non est cognitus dum loquenon est cognitus dum loqueretur, et dignatus est cognosci dum pascitur. Hospitalitatecharitatis opera amate. Hinc enim per Paulum dicitur: karitas fraternitatis maneat in uobis et hospitalitatem nolite obliuissci per hanc enim placuerunt quidam angelis hospitio receptis. Hinc Petrus ait: hospitales inuicem sine murtione . Hinc ipsa Veritas dicit: Hospes fui, et suscepistis me . Opinata res est valde, et seniorum nostrorum nobis relatione tradita. Quidam paterfamilias cum tota domo sua magno hospitalitatis studio serviebat; cumque quotidie ad mensam suam peregrinos susciperet, quodam die peregrinus quidam inter alios venit, ad mensam ductus est. Dumque paterfamilias ex humilitatis consuetudine aquam vellet in ejus manibus fundere, conversus urceum
Abbreviated transcription (Latin):
figulos uocamꝰ: Nichil ergo
simplex ueritas ꝑcluplicita¬
tẽ fecit. sed talem se exhibũ¬
it incorpore. qualis apud
illos erat inmente Proban¬
di autẽ erant. si hii qui eũ
&si necdum ut dm̃ clilige¬
rent. saltim ut peregrinũ a¬
Umare potuissent. Sed quia ẽe
extranci a caritate non po¬
terant. hn cũ quib ueritas
gradiebatur. eũ ad hospitiũ
quasi peregrinum uorant
Cur autem dicimꝰ uocant. cuͣ
illic scriptũ sit. & coegerunt
ni ad hospitium ñ solũ inui-¬
tandi sunt: sed &iã trahendi
Mensam ponunt. cibos offer̾.¬
&dm̃ quem inscripture sacrę
expositione non cognouerãt.
inpanis fractione cognoscunt:
Audiendo ergo pͣcepta dei in¬
luminati non sunt. facienedo ul¬
luminati sunt Quia scriptũ ẽ.
Non auditores legis iusti sunt
apud dm̃ . sed factores legis
iustisicabuntur. Quisquis ergo
uult audita intellegere. festi¬
net ea que iam ii ceiligere
potuit: oꝑe implere Ecce dñs

Expanded text:
figulos vocamus. Nihil ergo figulos vocamus. Nihil ergo simplex veritas per duplicitatem fecit, sed talem se eis exhibuit in corpore, qualis apud illos erat in mente. Probandi autem erant sibi, qui eum etsi necdum ut Domirent, saltim ut peregrinum amare potuissent. Sed quia esse extranei a charitate non poterant, hi cum quibus veritas gradiebatur, eum ad hospitium, quasi peregrinum vocant. Cur autem dicimus, vocant, cum illic scriptum sit, et coeni ad hospitium son solum invitandi sunt, sed etiam trahendi. Mensam ponunt, cibos offerunt, et quem in Scripturae sacrae expositione non cognoverant, in panis fractione cognoscunt. Audiendo ergo praecepta Dei illuminati non sunt, faciendo illuminati sunt, quia scriptum est: Non auditores legis justi sunt apud Deum, sed factores legis justificabuntur . Quisquis ergo vult audita intelligere, festinet ea quae jam intelligere potuit opere implere. Ecce Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
da sunt: & forzosse hec utilius
proderun. quia sepe & alim̃¬
ta que ninus susiiciunt. aui¬
dius sumuntur. Lectionis
gͦ enuengelice
osum mati
per singła
uerba discutere: ne dilectionẽ
ur̃am ualeat sermo ꝓlixor ex¬
ambulantib inuia. non quidẽ
credentib sel tamen de se
loquentib dñs apparuit: sed¬
et eis specrem quam recognos¬
cerent non ostendit Hoc ergo
egit foris dñs moculis corpo¬
ris: quod apud ipsos agebat᷑
intus in oculis cordis Ipsi naq
apued semet ipsos intus et ama.¬
bant. &dubitabant: eis autem
dñs foris &e presens aderat. et
quis esset non ostendebat:
De se ergo loquentib p̾sen
tiam exhibuit. sed de se du¬
bitantibus cognitionis sue
spetiem abscondit Uerba qͥdẽ
contulit: duritiã intellectus
increpauit: scripturẽ sacre
misteria quę de se ipso erant
aperuit. & tam̃ quia ad huc
in eorum cordib peregrinus
erat a fide. ire se longius fyat
singere naq conponere d cimꝰ.
Uinde et conpositores luti.

Expanded text:
da sunt, et fortasse haec utilius proderunt, quia saepe et alimenta quae minus sufficiunt, avidius sumuntur. Lectionis ergo evangelicae summatim per singula verba discurrere, ne dilectionem vestram valeat sermo prolixior exambulantibus, in via, non quidem credentibus, sed tamen de se loquentibus Dominus apparuit, sed eis speciem quam recognoscerent non ostendit. Hoc ergo egit foris Dominus in oculis corporis quod apud ipsos agebatur intus in oculis cordis. Ipsi namque apud semetipsos intus et amabant et dubitabant, eis autem Dominus foris et praesens aderat, et quid esset non ostendebat. De se ergo loquentibus praesentiam suam exhibuit, sed de se dubitantibus cognitionis suae speciem abscondit. Verba quidem contulit, duritiam intellectus increpavit, Scripturae sacra mysteria quae de seipso erant aperuit, et tamen qui adhuc in eorum cordibus peregrinus erat a fide, ire se longius finxit; fingere namque componere dicimus, unde et compositores luti
Abbreviated transcription (Latin):
sit illos p̃dicare regnũ di.
& sanare infirmos: Fortasse
enĩ nemo crederce homini-¬
bus allittatis ꝓmittentibꝰ¬
S
regna cȩloꝵ. ideo concessit
illis pͥmũ potestatẽ signoꝵ.
& tunc misit p̃dicare reg¬
num di. ut ꝓ missoꝵ magni-¬
tudinẽ attestaretur & iam
magnitudo factoꝵ. fidemq
sa. & noua facerent qͥ noua
corda audientiũ ad fidem
inuisibiliũ ꝑtraherent: Signa¬
uͦ quȩ tunc ꝑ apłos corporali.¬
talit̾ fiunt: Cũ infide quis
infirmꝰ eoꝵ p̾dicatione robo¬
rẽtur ad fidem: cũ mortuus
quis in peccatis. grã &e miscdĩa
dñi cõpunctꝰ ꝑ eoꝵ eruditio¬
nem refuscitatur ad pęniten¬¬
tiã & confessionẽ peccatorũ
suoꝵ. dignãq em̃dationẽ:¬
ut uitã merebitur aet̾nã.
Seducti qͥdã ãdiabolo in for

Expanded text:
sit illos praedicare regnum Dei, et sanare infirmos. Fortasse enim nemo crederet hominibus illitteratis promittentibus regna coelorum, ideo concessit illis primum potestatem signorum, et tunc misit praedicare regnum Dei, ut promissorum magnitudini attestaretur etiam magnitudo factorum, fidemque sa, et nova facerent, qui nova corda audientium ad fidem invisibilium pertraherent. Un quae tunc per apostolos corporalitualiter fiunt, cum in fide quis infirmus, eorum praedicatione roboratur ad fidem; cum mortuus quis in peccatis, gratia et misericordia Dei compunctus, per eorum eruditionem resuscitatur ad poenitentiam et confessionem peccatorum suorum, dignaque emendatione vitam merebitur sempiternam. Se
Abbreviated transcription (Latin):
in tantum apicem int̾
om̃ia eccłȩ menbra pro¬
uexit: ut eos in corpore
cui caput xp̃c est quasi
geminũ constituerit
lumen occłoꝵ: De quoꝵ
meritis atq uirtutibꝰ
quȩ omnem loquutio¬
nid superat facultatẽ.
nichil diuersum. nichil¬
debemus sentire disere¬
tum. quia illos & electio
pares. & labor similes.¬
& finis fecit aequales:¬

Expanded text:
in tantum apicem inter omnia Ecclesiae membra provexit, ut eos in corpore, cui caput est Christus , quasi geminum constituerit lumen oculorum. De quorum meritis atque virtutibus, quae omnem loquendi superant facultatem, nihil diversum, nidebemus sentire discretum, quia illos et electio pares, et labor similes, et fecit aequales
Abbreviated transcription (Latin):
incertum est qualis futu¬
rus sit qͥ nunc uł malꝰ
uł bonus apparde. Sinit¬
tite: & dimittemini
Date : & dabitur uob̃
Dimittere nos in iurias
dare benefitia iubet.
ut ce nob̾ peccata dimit¬
tantur &e uita detur
aet̾na: Qua sententia
breui: sed eximia. cunc¬
taq̃ batissimes de conũ¬
sando cũ mimicis manda¬
uerat: comprehendendo
concludit: Mensurã
bonã ce confertam &
coagitatã. or suꝑ afflu¬
entem : dabunt insinũ
urm: Huic simile est

Expanded text:
s futurus sit, qui nunc vel malus vel bonus apparet. Dimittite, et dimittemini; date, et dabitur vobis. Dimittere nos injurias, dare beneficia jubet, ut et nobis peccata dimittantur, et vita detur aeterna. Qua sententia brevi, sed eximia, cuncta quae latissime de conversando cum inimicis mandaverat, comprehendendo concludit: Mensuram bonam, confertam et coagitatam et supereffluentem dabunt in sinum vestrum. Huic simile est
Abbreviated transcription (Latin):
ex fructibus eorum
cognoscetis eos: de ma¬
nifestis dictum est : quȩ
non possunt bono an imo
fieri. sicuti sunt stupra
uł blasphemie uł fur¬
ta uł ebrietas. & si qua
sunt alia de quibꝰ nob̾
iudicare ꝑmittitur:
De genere aut̃ ciborũ.
qͥa possunt bono animo
& simplici corde si ne
uitio concupiscentiȩ
quicũq humani cibiꝰ
indifferenter sumi ĩ¬
ducat inquit: non man
alio loco drͣ. Holite
ante tempꝰ quicquã
iudicare: quoadusq
dis. Sunt gͥ quedam
facta media que igno¬
ramus. quo animo fiant.
quȩ & bono & malo fieri
possunt. de quibꝰ temera¬
rium est iudicare ma¬
xime ut condempnemꝰ.
horum autͣ uenice tẽ¬
pus ut iudicentur cũ
dñs illuminabit abscon¬
dita tenebrarum. &
manifestabit cogitatio¬
nes

Expanded text:
uctibus eorum cognoscetis eos , de manifestis dictum est, quae non possunt bono animo fieri, sicuti sunt stupra, vel blasphemiae, vel furta, vel ebrietas, et si qua sunt talia, de quibus nobis judicare permittitur. De genere autem ciborum, quia possunt bono animo et simplici corde sine uitio concupiscentiae quicumque humani cibi indifferenter sumi, prducat, inquit, non mandalio loco dicit: Nolite ante tempus quidquam judicare, quoadusque deo. sunt ergo quaedam facta media, quae ignoramus quo animo fiant, quia et bono et malo fieri possunt; de quibus temerarium est iudicare, maxime ut condemnemus. horum autem ueniet tempus ut iudicentur, cum deus inluminabit abscondita tenebrarum et manifestabit cogitationes
Abbreviated transcription (Latin):
nec tamen statim quȩ paei¬
mus obtineamꝰ. sed in futu¬
rum poeicionis nrae differa¬
tur effectus. sicut cũ genibꝰ
flexis cotidie rogamꝰ patrem
dicentes. Adueniat regnũ
tuum. Idem tam̃ regnum.
non mex oratione finita:
sed tempore congruo sumus
accepturi. Quod pia ꝓ uisione
nri conditoris constat actitari:
ut uidelic& desideria nrãe
deuotionis dilatione creseant:
&e cremento cotidiano magis
ma̾gisq ꝓuecta. tandẽ ꝑfectiꝰ
capiant gaudia quae reqͥrunt.
Inter quae notandum. quia
cum ꝓpeccantibus oramus.
& si eorum saluationẽ impe¬
trare nequimꝰ. nequaquam
tam̃ fructu p̃cis nrae priua¬
mur : quia & si illi non sunt
digni saluari: nos tam̃ amoris
quem illis impendimꝰ mercede
donabimur. sicq in tali qͦq
peticione. implebitur nobis
illa dnĩ promissio qua ait.
Si quid petieritis patrem in
nomine meo: dabit uob̃. Intu¬
endum enĩ. quia ñ ait simpli¬
citer dabit: sed dahit inquit
uobis. Quia & si non eis pro

Expanded text:
nec tamen statim quae petinec tamen statim quae petimus obtineamus, sed in futurum petitionis nostrae differatur effectus. Sicut cum genibus flexis quotidie rogamus Patrem, dicentes, Adveniat regnum tuum, idem tamen regnum non mox oratione finita, sed tempore congruo sumus accepturi, quia pia provisione nostri conditoris constat actitari, ut videlicet desideria nostrae devotionis dilatione crescant, et cremento quotidiano magis magisque provecta tandem perfectius capiant gaudia, quae requirunt. Inter quae notandum, quia cum pro peccantibus oramus, et si eorum salvationem impetrare nequimus, nequaquam tamen fructu precis nostrae privamur, quia, etsi illi non sunt digni salvari, nos tamen amoris quem illis impendimus mercede donabimur. Sicque in tali quoque petitione implebitur nobis illa Domini promissio, qua ait: Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . Intuendum enim, quia non ait simpliciter, dabit, sed dabitur, inquit, vobis: quia etsi non eis pro
Abbreviated transcription (Latin):
E ne magnitudo reuclationũ
extollat me: datus est michi
stinulus carnis meae angłs
satane ut me colafizet. Quo¬
tienscũq gͦ parentes ñ exau¬
dimur. ideo fit uł qͥa contra
auxilium nr̃ae salutis paeimꝰ
ac ꝓptẽa a misericorde patre
beneficu grã. nobis qd̃ in epte
por imꝰ negatur: qd̵ eidẽ apło
paulo contigisse ꝓbatur.
cui ter parenti responsum est:
Sufficit tibi gra mea. nam
uirtus in infirmitate ꝑficit᷑:
Uel utilia qͥdẽ & quae ad ue¬
ram salutem respiciant p& imꝰ.
sed ipsi male uiuendo. auditũ
anobis iusti uidicis auertimꝰ:
incidentes in illud salomonis.
Qui auertit aurent sũãm
ne audiat ⁊ legem: oratio
eius erit exetrabilis. Uel
dum ꝓpeccantibis quibꝰdã
ut resipiscant oramꝰ. & si
salubriter paimꝰ. atq ex
nr̃o merito digni sumꝰ audi¬
tu: ipsorũ tamen ꝑũsitas.
ne impaeremus obsistit. ẜit
ce iã aliquando ut salutaria
ꝓrsus &e p̃cibꝰ sollicitis & de¬
uotis queramꝰ actionibus:

Expanded text:
Ne magnitudo revelationum extollat me, datus est mihi stimulus carnis meae angelus Satanae, qui me colaphizet . Quotiescunque ergo petentes non exaudimur, ideo fit, quia vel contra auxilium nostrae salutis petimus, ac propterea a misericorde Patre beneficii gratia nobis quod inepte petimus negatur, quod eidem apostolo Paulo contigisse probatur, cui ter petenti responsum est: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur; vel utilia quidem, et quae ad veram salutem respiciant petimus, sed ipsi male vivendo auditum a nobis justi Judicis avertimus, incidentes in illud Salomonis: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis; vel dum pro peccantut resipiscant oramus, etsi salubriter petimus, atque ex nostro merito digni simus auditu, ipsorum tamen perversitas ne impetremus obsistit. Fit etiam aliquando ut salutaria prorsus et precibus sollicitis et devotis quaeramus actionibus,