comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ seruas salucis accepte: Ursa insidians. licet ut scriptu
ro partꝰ edere. s natos lingua fingere. atq inspetiẽ sui
similitudineq formare. Nonmiraris infera tã pii oris
ossicia. cuius pietas nacuram expͥmit: Ursa gͥ partus
suos ad sui effingit simili cudinem. tufilios tuos insticue¬
re similes cͥ ñ poces: Quid qđ ecia medendi industriã.
ñ p̃c̃mictit. si qͥdẽ gͣui affecta cede & sauciata uulnerib
mederi sibi nouit. herbȩ cui nom̃÷ flomus ut greci appellanc.
ulcera subiciens sua ut solo curentur actactu: Serpens
qͦq pastu foeniculi. cecitatem repellit exceptam. Itaq ubi
dacur essectu. Testudo iuscerib pasta serpentis. cũue¬
nenum adũceric sibi serꝑe: origano medicinam suȩ salutis exer¬
cec. Et cũ sic uolutabris mersa palustrib curare se camen
ꝓ pͥo nouit antidoco. Certoq auxilio sanitatis: potestatem

Expanded text:
non servas salutis acceptae? Ursa insidians licet, ut Scriptunon servas salutis acceptae? Ursa insidians licet, ut Scripturo partus edere, sed natos lingua fingere atque in speciem sui similitudinemque formare. Non miraris in fera tam pii oris officia, cujus naturam pietas exprimit? Ursa igitur partus suos ad sui effingit similitudinem, tu filios tuos instituere similes tui non potes? Quid quod etiam medendi industriam non praetermisit? Siquidem gravi affecta caede, et consauciata vulneribus mederi sibi novit herbae cui nomen est φλόμος, ut Graeci appellant, ulcera subjiciens sua; ut solo curentur attactu. Serpens quoque pastu feniculi caecitatem repellit exceptam. Itaque ubi datur effectu. testudo uisceribus pasta serpentis, cum uenenum aduerterit sibi serpere, origano medicinam suae salutis exercet et, cum sit uolutabris palustribus mersa, curare se tamen proprio nouit antidoto certoque auxilio sanitatis potestates
Abbreviated transcription (Latin):
tende Unde a dimmemores benesicii & desidesate adigna¬
uos clamat scriptura canes muci ñ ualances lat̾re. Canesgͣ
sunt. qͥ nouerinc latre ꝓdomimis. nouerinc sua tecta desen
incursant lupi gͣues dñ inoretuo ubum denerene quan
mutus canis cõmissã tͥ sidĩ custodiã. qͦdã p̃uaricationis silen¬
ti deseruisse uidearis. Talis canis uiacor. ⁊ comesangłi. ẽ.
quẽ raphahel inlibro ꝓphico ñ ociose sibi ⁊ tobis flio ad¬
iungendum pucauit. ꝗdo ꝑrex̃ ut asmodeũ fugar&. firma¬
rec copulam coniugalẽ. Memoris enĩ affectus grã. pellic̃ de¬
moniũ stabilit coniugiũ. Mucȩ itaq speciȩ bestiȩ sc̃s rapha¬
bel angłs cobiȩ uiuenis que tuendũ receꝑat adrelacionem
grẽ erudiebat assectũ. Quiseni ñ erubescat gram̃ benedese
merentib ñ reserre. cũ uideat & iã bestias resugere crini
ingrati: Et illȩ impoce alimoniȩ seruant memoriam cu

Expanded text:
tendere? unde ad inmemores beneficii et desides atque ignatendere? unde ad inmemores beneficii et desides atque ignauos clamat scriptura: canes muti, nescientes flatus. canes ergo sunt, qui nouerint latrare pro dominis, nouerint sua tecta defendincursant lupi graues, disce in ore tuo uerbum tenere, ne quasi mutus canis commissam tibi fidei custodiam quodam praeuaricationis silentio deseruisse uidearis. talis canis uiator et comes angeli est, quem Raphahel in libro prophetico non otiose sibi et Tobis filio adiungendum putauit, quando perrexit, uti Asmodaeum fugaret, firmaret copulam; memoris enim defecit gratia pellitur daemonium, stabilitur conjugium. Mutae itaque specie bestiae sanctus Raphael angelus Tobiae juvenis, quem tuendum receperat, ad relationem gratiae erudiebat affectum. Quis enim non erubescat gratiam bene de se merentibus non referre, cum videat etiam bestias refugere crimen ingrati? Et illae impertitae alimoniae servant memoriam, tu
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ꝓ̃struit. Cuiꝰ ut uniceris industriã: scriptura ce cõmo
nee dicens. Confer te ad formicã õpiger. & emulare uias
eiꝰ &e esto illa sapientior. Illa eñi nullã cultura posidet.
ed ea dͥ se cogat habet neq sub dño agit querdmo dũ pꝑat¬
ꝑican quȩ detius laborib sibi messẽ recondit & cucuple¬
rumꝙ egeas: illa ñ indigec Hullasei aausahorrea upl¬
le impenecbiles custodiȩ. nulli inuiolabiles acerui. Spec¬
tat custos furta quȩ ꝓhib̾e ñ audeat. aspicit sua dampna
possensor nec uindicat. Nigro cõuectacur agmĩne p̃da p
cãpos feruent semicȩ comitatu u antium. & ꝙ cõphen¬
di angusto ore nom possunt. humeris gndia frumenta crudun¬
tur. Spectac hec dns messis. ⁊ erubescit tã parta pie indusriȩ
negare cõpendia. Quid aut̃ de canib loqͣr. qͥb insicũ ẽ nacura
q̃dam referre gram & sollicitas excubias ꝓ dñorũ salute pre¬

Expanded text:
sibi praestruit. Cujus ut imiteris industriam Scriptura commonet sibi praestruit. Cujus ut imiteris industriam Scriptura commonet te dicens: Confer te ad formicam, o piger, et aemulare vias ejus, et esto illa sapientior . Illa enim nullam culturam possidet, neque eum qui se cogat habens, neque sub domino agens, quemadmodum praescam, quae de tuis laboribus sibi messem recondit! et cum tu plerumque egeas, illa non indiget. nulla sunt ei clausa horrea, nullae inpenetrabiles custodiae, nulli inuiolabiles acerui. spectat custos furtaque prohibere non audet, aspicit sua damna possessor nec uindicat. nigro conuectatur agmine praeda per campos, feruent semitae comitatu uiantum et quae conprehendi angusto ore non possunt umeris grandia frumenta truduntur. spectat haec dominus messis et erubescit tam parca piae industriae negare conpendia. quid autem de canibus loquar, quibus insitum est natura quadam referre gratiam et sollicitas excubias pro dominorum salute prae
Abbreviated transcription (Latin):
speciȩ nec scriptura siluic. qđ uarietate coloris mocus uari¬
os animȩ suȩ ꝓdat. Dicit enĩ ieremias. Si mutauit ȩchiops
gura. s. eciã de mobilicate furoris istud accipit᷑. eoqđ tene¬
brosis. ⁊ inquietis ac mobilibus insidȩ mentis atq animimu¬
cationib decoloratꝰ popłsiudeoꝵ. bont ꝓposici gram̃ iã tene¬
re ñ possit. nec adem̃dacionem ullã correpcionẽq remeare.
qͥ semel ferinam induerit immanitatem. Est camen eciã in
nacura quadrupedum. qd̃ inicari nos sermo ꝓpħicus ad
hortatur. quo ex ẽplo caueamus desidiam. exiguitate uł¬
iunfix nucase corpisa uirtucis studio ue reslȩct am̃. neq reuo¬
cem̃ ab illꝰ ꝓpositi magnicudine. Sxigua e ema poi sc ae que
maiora suis audet uirib neq seruicio adoꝑandũ gogit᷑ s spon¬
taneȩ ꝓposito ꝓspicienciȩ sucura alimencorũ subsidia

Expanded text:
specie nec scnpturascriptura siluit quod uarietate coloris motus uarispecie nec scnpturascriptura siluit quod uarietate coloris motus uarios animae suae prodat. dicit enim Hieremias: si mutabit Aethiops igura, sed etiam de mobilitate furoris istud accipitur; eo quod tenebrosis et inquietis ac mobilibus infidae mentis atque animi mutationibus decoloratus populus Jodaeorum boni propositi gratiam jam tenere non pqui semel ferinam induerit immanitatem. Est tamen etiam in natura quadrupedum quod imitari nos sermo adhortetur propheticus, quo exemplo caueamus desidiam et exiguitate ueinfirmitate corporis a uirtutis studio non reflectamur neque reuocemur ab illius propositi magnitudine. exigua est enim formica, quae maiora suis audet uiribus neque seruitio ad operandum cogitur, sed spontaneae proposito prospicientiae futura alimentorum s
Abbreviated transcription (Latin):
leuic nacurȩ. uidõ nunisterii sin obseqͥum p̃bere. tra
deriuare. quȩ genica sunc: noli ueritatem unicuiq
generi nacurȩ ꝓpͥȩ denegare. ⁊ multo magis ea adgrãm
aptab humanam. Primum qr om̃ia genera pecorum
bestiarum acpiscium. in aluũ natura ꝓ strauit. ut alia
uentre reꝑant: alia quȩ pedib sustmentur. de mersa
magis qͦdrupedis corpis gressu ⁊ uelut asfyca t̾risui¬
deas eẽ. quã lib̾a. siqͥdem cũ erigendi se non habeant
facultatem. de t̾ra uictum requirunt. & uentris inquẽ
deflectuntur solas sequncur uoluptates: caue o homo
pecoꝵ more coruari caue ne in aluum. te non tam cor¬
porẽ ꝗ cupiditate deflectas. Respice corꝑis cui forma.
& spetiem congruentem celsi uigoris assume. Si sola animalia
pna pascuntur. curte inedendo sternis ipsȩ quẽ nacã ñ strauit:
Cur eo delectaris inquo naturȩ inuiria est: Cur noctes

Expanded text:
leuit naturae, et ideo ministerii sui obsequium praebere terra leuit naturae, et ideo ministerii sui obsequium praebere terra deriuare quae genita sunt? noli ueritatem unicuique generi naturae propriae denegare, et multo magis ea ad gratiam aptabis humanam, primum quia omnia genera pecorum, bestiarum ac piscium in feruntur natura prostrauit, ut alia uentre repant, alia quae pedibus sustinentur demersa magis quadripedi corporis gressu et uelut adfixa terris uideas esse quam libera, siquidem, cum erigendi se non habeant facultatem, de terra victum requirunt, et ventris in quem deflectuntur, solas sequuntur voluptates. Cave, o homo! pecudum more curvari. Cave ne in alvum te non tam corpore, quam cupiditate deflectas. Respice corporis tui formam, et speciem congruentem celsi vigoris assume. Sine sola animalia prona pascantur. Cur te in edendo sternis ipse, quem natura non stravit? Cur eo delectaris in quo naturae injuria est? Cur noctes
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑacionẽq dni iesu uirgulca dec̾ris. &. om̃em animãui¬
uencem scđm genus. Hon ille pucauit dicendũ. quantum
spacium aeris occupet umbra t̾rȩ cũ sol recedit a nobis
diemq ab ducit inferiora axis illuminas & quẽ admodum
in icõ spũ. ñ illas martestences iã sapienciȩ uanitaces sequen¬
das quȩ reb in explicabilib mencem nram̃ occupant. lu¬
duncq oꝑam. s ea pocius describenda. quȩ ad uircucis specta¬
uilia despectui habeamus alloqͥa. ꝓducat inqdt t̃ra anima
uiuencem. peccorũ. bestiarũ. & repciliũ. Quid argumen¬
ta muralia ubi euidencer creacurarum c̾restriũ nacura.
formatur: Curric eni inconsticutione mundi ꝑ oinẽm
creaturam di ubum. ut subico de t̾ris omĩa quȩ statuit
Ad. animanciũ genera ꝓducant᷑ & infucurũ lege p̃serip¬
ta scđm genus. sibi similitudinemq unuisa succedant. ut
leo leonem generet crgris tigredẽ bos bouẽ. ergnus
crgnũ. aqͥla aquilam Semel p̃cepcum inꝑpetiũ mo¬

Expanded text:
virgulta de terris, et omnem animam viventem secundum genus. At non ille putavit dicendum, quantum de spatio aeris occupet umbra terrae, cum sol recedit a nobis, diemque abducit inferiora axis illuminans; et quemadmodum in sancto Spiritu non illas marcescentis jam sapientiae vanitates sequendas, quae rebus inexplicabilibus mentem nostram occupant, luduntque operam, sed ea potius describenda, quae ad virtutis spectancti quasi uilia despectui habeamus adloquia. producat inquit terra animam uiuentem pecorum et bestiarum et reptilium. quid argumentamur alia, ubi euidenter creaturarum terrestrium natura formatur? currit enim in profundis mundi per omnem creaturam ddeus animantium genera producantur et in futurum lege praescripta secundum genus sibi similitudinemque uniuersa succedant, ut leo leonem generet, tigris tigridem, bos bouem, cygnus cygnum, aquila aquilam. semel praeceptum in perpetuum ino
Abbreviated transcription (Latin):
sarciuncur. Noc. ẽ rep̃bendẽ ꝓuidenciã creacoris qͥ nobis
aduictum omĩa condonauit: qd nilla nuscuerit. S bec dul¬
cia pͥmo uident᷑. ⁊ postea nunt amara. Quo enũ copiosioꝵ
fuerit luxuries: eo ꝑniciosior incẽꝑantia. c̃. Hęliseusaut̃¬
amara apposuit. s postea facta sunt dulcia. Deniq qͥ ante
in illo crbo mor tem.cẽ. putabant: postea in eo su auita¬¬
tis & uicȩ gram sunt adepti. Heq enĩ rursus formidini ÷.
ne plures uidear inuitasse quã possum pascere. & uob̾
panes deficiant uerborum meorum. qr & hęliscus
& si merico inimicabilis. nob̾ imitand infide.: ñ consi¬
daunt quantos panes hab̾et .s. qͦs habebac diuide om̃ib
uoluit. susficere om̃ib iudicauit. Itaq decẽ panes ordeiceos
diuide iuisit. ministro. & dix minister. Quid dabo hoc inc̾spec

Expanded text:
pariter. hoc est reprehendere fletur creatoris, qui nobis pariter. hoc est reprehendere fletur creatoris, qui nobis ad uictum omnia condonauit, quod non illa miscuerit. sed haec dulcia primo uidentur et postea fiunt amara. quo enim copiosior fuerit luxuries, eo amara apposuit, sed postea facta sunt dulcia. Denique qui ante in illo cibo mortem putabant, postea in eo suavitatis et vitae gratiam sunt adepti. 6. Neque rursus formidini est, ne plures videar invitasse, quam possum pascere, et vobis panes deficiant verborum meorum; quia et Elisaeus etsi merito inimitabilis nobis imitandus fide, non consideravit quantos panes haberet, sed quos haberet dividere omnibus voluit, et sufficere omnibus judicavit. . Itaque decem panes hordeaceos d
Abbreviated transcription (Latin):
non ignoro. quosdam bestiarum. ⁊ peccorũ ⁊ repencium
Ee species ad hoc reculisse: uchȩc adimmanicates criminũ.
stulciciam peccatorum. neqͥciam cogicacionũ referrent.
Ego auc̃ simplices naturas uniꝰcuiusq generis accipio. Hec
uereor neqͥs me pauꝑis conuiuȩ p̃sumptiom conerendũ
pucec. qͥ studio humanicacis cõplures inuicax. nec his qͥcq̃mi
nͥ uiles & uscatos apponat erbos. & tenui m̃ia paupis appara¬
tus plus rep̃hensionis incurrat ex fastidio conuiuarũ: quã
grẽ reserat. ex hoc hospitalitatis affectu. Nec enĩ heliseum
amici qꝙͣsi malũ conuiuã agrestia apponentẽ holera. eosq¬
tionib exquisicum illud & accuratum: opipare conuuiũ ẽ
nidꝰ fasiani aut turturis species appont᷑ & inc̾pullus man¬
ducatur. aut pullus infert̃. ⁊ oftreis: fartus aut spondu.
auc poculum bibitur. qđ diuso colore acq odore inalie¬
nos mucet̾ sapores. Maricima t̾renis. crena maricimis¬

Expanded text:
non ignoro quosdam bestiarum et pecorum et repentium terrae species ad hoc rettulisse, ut haec ad inmanitates criminum, stultitiam peccatorum, nequitiam cogitationum referrent: ego autem simplices naturas uniuscuiusque generis accipio. nec uereor ne quis me pauperis conuiuae praesumptioni conferendum putet, qui studio humanitatis complures roget, nec his quidquam nisi viles et usitatos apponat cibos, et tenui mensae pauperis apparatu plus reprehensionis incurrat ex fastidio convivarum, quam gratiae referat ex hospitalitatis affectu. Nec enim Elisaeum amici quasi malum convivam agrestia apponentem olera retionibus exquisitum illud et accuratum opipare convivium est, in quo phasiani aut turturis species apponitur, et intus pullus manducatur, aut pullus infertur, et ostreis est fartus, aut spondylis: aut poculum bibitur quod diverso colore atque odore in alienos mutet
Abbreviated transcription (Latin):
Quis stacut monces inlibra ⁊ rupes insacera & nemora
inuigo : & infra. Quistenet grrĩ t̾rȩ. & babicantes inea
sic locustas: Qui statuit cȩlum ut cameram : Quis gͥ ȩqua¬
lem sibi cũ dõ pocestacẽ audeat ⁊ scientiã uindicare. ucquȩ
ds̃ maiestatis suȩ. eẽ. ꝓpͥo signauic oraculo. hȩc sibi bomo

Expanded text:
is statuit montes in libra, et rupes in statera, et nemora in jugo ? et infra: Qui tenet gyrum terrae, et habitantes in ea sicut locustas: qui statuit coelum ut cameram . Quis igitur aequalem sibi cum Deo potestatem et scientiam audeat vindicare; ut quae Deus majestatis suae esse proprio signavit ora
Abbreviated transcription (Latin):
hecdix. dñs manducabt̃ & relinquent. lidesgͥ urã faciecha¬
bundare ꝑaupis lingue conuiuium. Nec uereor. ne. ieiuma uos
edaciores saciant qͦminus repleci. ⁊ esuriences acuacui reũta¬
mini qr scripcũ. ẽ. consirmac iustos dñs. ⁊ indieh famis sa¬
tur ab uncur. multo pulchrius. ẽ. ordeiceos panes ñ erubesce¬
re & apponere qdđ habeas ꝗ negare. heliseus qͥ sibi nichilre¬
lide popłis habundauit. Hȩlr seus gͦ hordeiceos panesñ
erubuit. apponere. noserubestinus simplices incelligere
creacuras. quȩ simplicib & sus dȩclarantur. uocabulis
Cȩlũ legimuis. cȩlũ accipiamꝰ. Terrã legimꝰ. crã incelliga¬
mus srugiferã. Quid mͥ quȩrere quȩ sic eius m̃sura circũi¬
cus. quã geometrȩ cencũ octoginca milib stadioꝵ. eẽ esti¬
mauerunt: Libenter faceor me nescire qd nescio. im

Expanded text:
inus: manducabunt et relinquent. fides igitur uestra faciet abundare pauperis linguae conuiuium. nec uereor, ne ieiunia uos edaciores faciant, quominus repleti et esurientes ac uacui reuertamini, quia scriptum est: confirmat iustos dominus, et in diebus famis saturabuntur. multo pulchrius est ordeacios panes non erubescere et adponere quod habeas quam negare. Helisaeus, qui sibi nihil reliquit, populis abundauit. Helisaeus ergo ordeacios panes non erubuit adponere: nos erubescimus simplices intellegere circumfuso, quae simplicibus et suis declarantur uocabulis. caelum legimus, caelum accipiamus; ten\'am legimus, terram intellegamus frugiferam. Quid mihi quaerere quae sit eius mensura circuitus, quam geometrae centum octoginta milibus stadiorum aestimauerunt? libenter fateor me nescire quod nescio, im
Abbreviated transcription (Latin):
generationem. Audio enĩiã dudum aliqͦs insusuirrare dicen¬¬
ces. Quã diu aliena discimus ⁊ nra nestimus Quãdiu de
relitͥs ꝗnimancib docem̃ stientiam. & nostnec ipsos iguora¬
mus: dicat qđ mͥ ꝓsit. ut meipsũ nouerim. Est iusta con¬
questio s ordo seruandus.ẽ. quẽ scriptura concexuit. st¬
mul ꝗe ñ possumus plenius nos cognoscere. nͥ pͥus quȩ sit
om̃ium natura animantium cognouerimus. Froducat

Expanded text:
generationem. audio enim iamdudum aliquos insusurrare dicengenerationem. audio enim iamdudum aliquos insusurrare dicentes: quamdiu aliena discimus et nostra nescimus, quamdiu de reliquis animantibus docemur scientiam et nosmet ipsos ignorauod mihi prosit, unde me ipsum noverim. Et justa est conquestio: sed ordo servandus est quem Scriptura contexuit; simul quia non possumus plenius nos cognoscere, nisi prius quae sit omnium natura animantium cognoverimus. Producat,
Abbreviated transcription (Latin):
ce antropos dr̃. alterum abhumanitate. alterũ ab intuendo
habens uiuacitatem. quã magis animȩ. quã corꝑi. conuenire
ñ dubium . ẽ. Cuirei eciã illud iure concurrit dictum. inth̾e¬
nis ieremiȩ. Donuis ẽ. dns sustinentib eum. animȩ quȩ quȩrit
illum. De hominib dixit. & animam aditiendam putauit.
Melius enĩ quęrit ista si sola sit. abducens se a corꝑis coeno.
⁊ decupiditate carnali. Ipsa ÷ adimaginem di. conformis
dñi iesu. Qui autem conformes sunt filii dĩ. scĩ sunt. Sic em
legimus dicente paulo. Scimus qm̃ diligentib dm̃ om̃ia¬

Expanded text:
citur, alterum ab humanitate, alterum ab intuendi habens uiuacitate, quae magis animae quam corpori conuenire non dubium est. cui rei etiam illud iure concurrit dictum in Threnis Hieremiae: bonus est dominus sustinentibus eum, animae quae quaerit eum. de hominibus dixit et animam adiciendam putauit; melius enim quaerit ista, si sola sit, abducens se a corporis caeno et a cupiditate carnali. ipsa est ad imaginem dei conformis domini Iesu, qui autem conformes fili dei sancti sunt. sic enim legimus dicente Paulo: scimus autem quoniam di
Abbreviated transcription (Latin):
clinet. Wlpes se ab scondit infouea. auis sȩ cuet᷑ innido. ho¬
mo ñ absconditur infouea. s decipitur. Iouea uͦ os hominis
est. souea altapectus. ẽ. hominis ubi sunt noxia. & sraudele

Expanded text:
clinet. uulpis ergo se abscondit in fouea, aues se tuentur in nido: hoclinet. uulpis ergo se abscondit in fouea, aues se tuentur in nido: homo non absconditur in fouea, sed decipitur. fouea uero os hominis est, fouea alta pectus est hominis, ubi sunt noxia et fraudule
Abbreviated transcription (Latin):
terum. qͥ opꝰ illius suꝑioris nouis oꝑib obducat. nonne in¬
dignatur ille qui opus suum adulteratum. eẽ. cognouerit:
Noli tollere picturam dĩ. & picturã meretricis assumere. qr
scriptũ.ẽ. Pollã gͦ menbra xp̃i ⁊ faciã menbra merecri¬
cis: Absit. Qd siqͥs adulterat oꝑusdi gͣuȩ crim̃ admitit.
meos. ñ agnosco imaginem meã. ñ agnosco uultũ quẽ ip¬
se sormaui. Reicio gͦ qdđ meũ non .ẽ. luũ quȩre qͥte pinxit.
cũ illam habeco. consortium. ab illo sume grãm cui mer
cedem dedisti. Quid respondebis : Quod sigue ÷ adulte¬
rare opꝰ dĩ qͥd de illis dicemus qͥ int̾ficiunt opꝰ dĩ qͥ humanũ
sanguinẽ sundunt. qͥ uitã ꝗ ds̃ donauit excorquent. qui
dicunt toslamus uistũ qr inutilis. ẽ nob. Unde bene lectũ.
est hodie. Uulpes foueas habent. & uolucres cȩ̨linidos ubi
requiescant. filius autẽ homin̾is ñ habec ubi capuã suu re¬

Expanded text:
terum, qui opus illius superioris novis operibus obducat, nonne interum, qui opus illius superioris novis operibus obducat, nonne indignatur ille, qui opus suum adulteratum esse cognoverit? Nolli tollere picturam Dei, et picturam meretricis assumere, quia scriptum est: Tollam ergo membra Christi, et faciam membra meretricis? Absit . Quod si quis adulterat opus Dei grave crimen admittit. meos, non agnosco imaginem meam, non agnosco vultum, quem ipse formavi, rejicio ego quod meum non est. Illum quaere qui te pinxit: cum illo habeto consortium: ab illo sume grcedem dedisti.\' quid respondebis? quod si graue est adulterare opus dei, quid de illis dicemus qui inter- Sciunt opus dei, qui humanum sanguinem fundunt, qui uitam quam deus donauit extorquent, qui dicunt: tollamus iustum, quia inutilis est nobis? unde bene lectum est hodie: uulpes foueas habent et uolucres caeli nidos ubi requiescant, filius autem hominis non habet ubi caput suum re
Abbreviated transcription (Latin):
p̃destinauit. hos & uocauit & quos uocauit: hos & iusti¬
sicauit. Quos autẽ iustisicauit: hos & głificauit. Utrum
gͥ scđm corpꝰ an scđ̃m anmam iustisicatio tͥ conferri
uideacur:: queso respondeas. Sed dubitare non potes: cũ iusti¬
cia. unde iustificatio deriuata. ẽ. m̃cis utiq non corꝑis sit. Pici¬
tus es o homo pictus a dnõ dotuo. Donum habes artificem.
atq pictorem. Nolibonam delere picturam. ñ fuco. s ueri¬¬
tate fulgentem. ñ cera exp̃ssam. s gra. Deles picturam mu¬
ler. si uultum tuum materiali candore oblinas. si adquisito
rubore ꝑsundas. Illa pictura: uicii ñ decoris.e. Illa pictura
fraudis non simplicitatis .ẽ. Illa pictura tẽꝑalis ẽ auc pluuia
aut sudore t̃getur. Illa pictura fallic. decipit ut neq illi pla-
ceas. cui placere desidas qͥ intelligit ñ tuum sed alienum. eẽ
qđ placeas & tuo displiceas auctori. qui uidet opus suum
eẽ. delecum. Dic michi si supͣ artificem aliquem. inducas al¬

Expanded text:
destinauit hos et uocauit et quos uocauit hos et iustificauit, quos autem iustificauit hos et glorificauit. utrum igitur secundum corpus an secundum animam iustificatio tibi conferri uideatur, quaeso respondeas. sed dubitare non potes, cum iustitia, unde iustificatio salu est, mentis utique, non corporis sit. pictus es ergo, o homo, pictus a domino deo tuo. bonum habes arCem atque pictorem. noli bonam delere picturam, non fuco sed ueritate fulgentem, non cera expressam sed gratia. deles picturam, mulier, si uultum tuum materiali superiorum oblinas, si adquisito rubore perfundas. illa pictura uitii, non decoris est, illa pictura fraudis, non simplicitatis est, illa pictura temporalis est — aut pluuia aut sudore tergetur —, illa pictura fallit ceas, cui placere desideras, qui intelligit non tuum, sed alienum esse quod placeas; et tuo displiceas auctori, qui videt opus suum esse deletum. Dic mihi, si supra artificem aliquem inducas al
Abbreviated transcription (Latin):
uocio. quȩdã & milicia. naturał. in nobis coacta aq seruilis.
quã iure ꝓpͥo. &. uoluncario usu. Grues in nocte sollicitã exercent
custodia. Dispositos uigiles cernas. ⁊ ceteris consortib gregis qͥescen-¬
ut excicet dormientem. cui uicẽ muneris cditura. ẽ. Atilla uolens
suscipit sorcem. nec usu nr̃o inuica & pigrior sõno reuunciat. s impi¬
gre ss excucit᷑ stracis. uicẽ exeqͥtur. & quã accepit grãn. paricura

Expanded text:
 quaedam et militia naturalis, in nobis coacta atque seruilis.  quaedam et militia naturalis, in nobis coacta atque seruilis. quam iniusso et uoluntario usu grues in nocte sollicitam exercent custodiam! dispositos uigiles cernas, et ceteris consortibus generis hisut excitet dormientem cui uicem muneris traditura est. at illa uolens suscipit sortem nec usu nostro inuita et pigrior somno renuntiat, sed inpigre suis excutitur stratis, uicem exsequitur
Abbreviated transcription (Latin):
desertis uita diligunt. quȩ reqͥrendi aibi uictus dificustatẽ. lib̾catis a mo
re cõpensant. Alie uocib tantũ strepunt. aliȩ canoro delectant᷑: suauiq
modulamine quadã exnatura. Aliȩ ex institutionȩ diũsarũ uocum
obloquuntur discrimine. ut hominẽ puces locutũ. cũ locuta sic auis.
Quã dulcis merularũ. quã exp̃ssa uox psitaci ẽ: Sunt eciã aliȩ
simplices ut colũbȩ. aliȩ astutȩ. ut ꝑdices. Gallus iartancior. pauus
speciosior. Sunc etiã uicȩ mauib ⁊ opũ diũsitates. ut aliȩ ament
in cõmune consulere. & collatis uirib uelut quandam curarerẽ
publicã. ⁊ tanꝗ sub rege uiuere. aliȩ quȩq sibi ꝓspicere. imꝑiũ
recusare. & si capiant᷑: indigno uelint exire seruicio. Ab his gͥ
ordiam̃. quȩ nr̃o usui imicationẽ. dedunt. In illis enĩ policia. uł de-¬

Expanded text:
desertis uitam diligunt, quae requirendi sibi uictus difScultatemdifficultatem libdesertis uitam diligunt, quae requirendi sibi uictus difScultatemdifficultatem libertatis amore compensant. aliae uocibus tantum terris, aliae canoro delectant suauique modulamine. Quaedam ex natura, aliae ex institutione diversarum vocum obloquuntur discrimina; ut hominem putes locutum, cum locuta sit avis. Quam dulcis merularum, quam expressa vox psittaci est! Sunt etiam aliae simplices, ut columbae: aliae astutae, ut perdices: gallus jactantior, pavus speciosior. Sunt etiam vitae in avibus et operum diversitates; ut aliin commune consulere et conlatis uihbusuiribus uelut quandam curare rem publicam et tamquam sub rege uiuere, aliae sibi quisque prospicere, imperium recusare et, si capiantur, indigno uelint exire seruitio. IAb his igitur ordiamur quae nostro se usui imitationem dederunt. in illis enim politia
Abbreviated transcription (Latin):
lacorium. p̃t̃ iugale consortiũ. frgo aqͥlis. accipitrib ꝙ. hicusꝰ.
puurimorũ connexione. dia qͦꝗ sunt auis̃ genera encoria. q le ma¬
nent in locis sep. alia aduenticia quȩ adeunt regionesalias & pac¬
a bieme reũcunc. Sunt alia quȩ hieme redeunt. estate ꝑcgrinan¬
tur a nob̾. siue qd̾ alia hiemis cẽꝑe ad calidiora se c̃ferant: siue qa¬
pleraq rursus ae stacem inhis locis exigant quȩ amoeiuora¬
nouer. Turdi deniq aucũni fine. hiemis cs̃inio. qͣsi ex acta ȩsate se re¬
ferunt. qͥb nos in hospitali immanitate molimur. insidias. & diu̾so ge¬
nere nc̃ inada sede deciꝑe. nunc uisto uł sibilo eos fallere. Nc̃ laqueis
eos captare contendimꝰ. Ey comȩ reditus. uexillũ ueris accollit Gru¬
es qͦq qͥ alta petunt. amant frequent̾ ꝑegrinari. liȩ aues admanũ
se subiciunt. & meniȩ hȩrili assuescunt. tactuq mulcent᷑. liȩre¬
sormidant. aliȩ eide qͥb homines domiciliis delectant᷑. Aliȩ secrecã in

Expanded text:
latorium praeter iugale consortium. ergo aquilis accipitribusque hic usuplurimum conexione. alia quoque auium genera enchoria, quae manent in locis semper, alia aduenticia, quae obeunt regiones alias et peracta hieme reuertuntur. sunt alia. quae hieme redeunt, aestate peregrinantur a nobis, siue quod alia hiemis tepleraque rursus aestanouerunt. turdi denique autumni fine, hiemis confinio quasi exacta aestate se referunt. Quibus nos inhospitali immanitate molimur insidias et diuerso genere nunc infida sede decipere, nunc sibilo eos fallere, nunc laqueis eos captare contendimus. ciconiae reditus uexillum ueris attollit. grues, quia alta petunt, amant frequenter peregrinari. aliae aues ad manum se subiciunt et mensae adsuescunt tactuque mulcentur, aliae reformidant. aliae isdem quibus homines domiciliis delectantur, aliae secretam in
Abbreviated transcription (Latin):
cũcidetur ob lata ẽ. qr scripcũ: in lege dñi. ut darenc hostiã par
um. pudicicia corꝑalis. & gra spualis. Pudicicia adturturẽ reser¬
tur. ad colubã gra. Fertur eni t̃t᷑: ubi iugalis ꝓpͥi fuerit amissi¬
one uiduata: ꝑcesum usum chalami. & nom̃ hab̾e conugii. eo qd
pͥmus amor fefellerit eã. dilecti morce deceptã. qm̃ & infidelis ad
ꝑreciuitatẽ fuit: iamarus ad grãm. qͥ plus doloris ex morte ꝗ
suauitatis ex caritate generauerit. lcaq iterare conunctionẽ
recusat. nec pudoris iura. aut cõplacici uiri resoluit. focda. Iili solisuã
caritatẽ reseruat. illi custodit nom̃ uxoris. Discite mulieresꝗta sit
uidiutatis gr̃a. quȩ etiã mauib p̃dicatur. Quis gͥ has legesturtu¬
ri dedit: Si homineni quęro. ñ inuenio. Homo em̃ nulliis ẽ ausꝰ
quando nec paulus ausus : leges teneudȩ uiduicatis p̾scrib̾e. De-¬

Expanded text:
cumcideretur, oblata est, quia scriptum est in lege domini, ut darent hostiam par cumcideretur, oblata est, quia scriptum est in lege domini, ut darent hostiam par um pudicitia corporalis, et gratia spiritalis. Pudicitia ad turturem refertur, ad columbam gratia. Fertur etenim turtur ubi jugalis proprii fuerit amissione 105 viduata, pertaesum thalamos, et nomen habere conjugii; eo quod primus amor fefellerit eam dilecti morte deceptam, quoniam et infidelis ad perpetuitatem fuit, et amarus ad graqui plus doloris ex morte, quam suavitatis ex charitate generaverit. Itaque iterare conjunctionem recusat, nec pudoris jura aut complaciti viri resolvit foedera, illi soli suam charitatem reservat, illi custodit nomen uxoris. Discite, mulieres, quanta sit viduitatis gratia, quae etiam in avibus praedicatur. Quis igitur has leges turturi dedit? Si hominem quaero, non invenio. Homo enim nullus est ausus, quando nec Paulus ausus est leges tenendae viduitatis praescribere. De
Abbreviated transcription (Latin):
sua p̃strictus radio solis inflexerit: quasi degener. ⁊ tanco indignus
parente reicitur. nec estimat᷑ educatione dignus. qͥ fuic indignꝰ sus¬
repcione. Hongͦ cũ acerbitate naturȩ. s: iuditii integritate cõdẽpnat.
Hec qͣsi suũ ab dicat. s qͣs alienũ recusat. Hanc tam̃ ucquib dã uidec᷑
regalis auis nidem̃ciam. plebȩie auis. excusat clem̃tia. Auis em̃
cui fulica nom̃ .ẽ. quȩ grece dr̃ sȩnem. susceptũ illũ siueabdi¬
catum. siue ñ agnitũ aquilȩ pullum cũ sua ꝓle connectit. acq
uit̾miscens suis: eodem qͦ ꝓpͥos foetis mat̾ne sedulitatis officio
ni pari nutrim̃croꝵ sub ministracione pascit. i nucrit. frgo
sene alienos nucrit. nos uͦ nrõs inimiti crudelicate ꝓicimus.
Aqͥla eni si picit non quasi suũ ꝓicit. s qͣsi degenerem ñ recognoscit.
reni. ꝗ lex dei uelut castȩ hostiȩ munus elegit. Deniq cũ dñs cir¬

Expanded text:
sua praestrictus radio solis inflexerit, quasi degener et tanta indignus sua praestrictus radio solis inflexerit, quasi degener et tanta indignus parente rejicitur; nec aestimatur educatione dignus, qui fuit indignus susceptione. Non ergo eum acerbitate naturae, sed judicii integritate condemnat; nec quasi suum abdicat, sed quasi alienum recusat. Hanc tamen, ut quibusdam videtur, regalis avis inclementiam plebeiae avis excusat clementia. Avis ecui fulica nomen est, quae graece dicitur φήνη, susceptum illum siue abdicatum siue non agnitum aquilae pullum cum sua prole conectit atque intermiscens suis eodem quo proprios fetus maternae sedulitatis officio et pari nutrimentorum sumministratione pascit et nutrit. ergo φήνη alienos nutrit: nos uero nostros inmiti crudelitate proicimus. aquila uero si proicit, non quasi suum proicit, sed quasi degenerem non recognoscit: rem, quam lex dei uelut castae hostiae munus elegit. denique cum dominus cir
Abbreviated transcription (Latin):
S id non arbieror facile credendum. p̃serci cũ mor ses cantũ testi¬
moniũ piaeacis in pullos suos hine dederit. aui ut dicera: Sic
aqula ꝓtegit. nidũ suũ. & suꝑ pullos suos confidit. expandit alas suas ⁊i
assũpsit eos. & suscepit suꝑ scapulas suas dñs solus deducebat eos. Amodo
gͦ expandit alas si occidit alterũ.: Unde puto ñ auaricia nucriendi
eũ inclementem fieri. s examine iudicandi. Sc̃ꝑ eni fert᷑ ꝓbare qͦs genuit
ne gnis sui int̾ om̃s aues qddã regale fastigiuĩ degeneris partꝰ defor micas.
de colorte: Itaq asserit᷑ qđ̃ pullos suos radiis sdis obiciat. acq in aeris me¬
dio pio paruulos ungue suspendat. ac siqͥs reꝑcusso solis lumine. incre¬
pidã oculorũ aciẽ in oifenso intuendi uigore seruauerit: is ꝓbat᷑ qđ ueri¬
tace nacurȩ sinceri obcucꝰ substantia demonstrauerit. Quiuꝰ lumina

Expanded text:
sed id non arbitror facile credendum, praesertim cum Moyses tantum testised id non arbitror facile credendum, praesertim cum Moyses tantum testimonium in pullos suos pietatis huic dederit aui, ut diceret: sicut aquila protegit nidum suum etsuperpullossuosconfidit: expandit alas suas et adsumpsit eos et suscepit eos super scapulas suas. dominus solus deducebat eos. quomodo ergo expandit alas, si occidit alterum ? unde puto non auaritia nutriendi eam inclementem fieri, sed examine iudicandi. semper enim fertur probare quos genuit, ne generis sui inter omnes aues quoddam regale fastigium degeneris partus deformitas decoloret. itaque adseritur quod pullos suos radiis solis obiciat atque in aeris medio paruulos ungue suspendat. ac si quis repidam oculorum aciem inoffenso tuendi vigore servaverit, is probatur, quod veritatem naturae sinceri obtutus constantia demonstraverit: sin vero lumina
Abbreviated transcription (Latin):
tant ue rbant alis. coguncq audere qđ trepidant nec ullũ postea
deferunt bis munus alimoniȩ. Qiud mirũ camen sirape assueti
nutrire fastidiunt Considemus eos ad hoc. et̃ generatos. ut eũã
aues ad cauendũ sornuido exerceat nec passim curas relaxent
s picula pdonib declinanda ꝓspiciant. Demde cũ his nacura q̃da
p̃dandi munus ioleuerit: magis a tenero pullos suos instituere
uident᷑ ad pdã ꝗ pastus ab ditare cõpendiis Cauent ne incene¬
ra aẽtate pigrescant. ue soluantur deliciis. ne marcestant ocio.
ne discant cybum magis ex pectare quã quȩ rere. ne naturȩ suc
deponant uigorem. Inc̾mictunt studia nutriendi ut inusũra¬
piendi. audere cõpellant. Aquila quoqi plurimoꝵ sermone
uiurpatur. qd suos ab dic& fȩcus. s ii ucrũq. Uerũ unũ ex pullis
duob qđ aliqui sieri putauer getminandorũ alimicoꝵs satidio

Expanded text:
tant, uerberant alis coguntque audere quod trepidant nec ullum postea tant, uerberant alis coguntque audere quod trepidant nec ullum postea deferunt his munus alimoniae. quid mirum tamen, si rapere adsueti nutrire fastidiunt? consideremus ad hoc eos esse generatos, ut etiam aues ad canendum formido exerceat, ne passim curas relaxent, sed pericula a praedonibus declinanda prospiciant. deinde cum his natura quadam praedandi munus inoleuerit, magis a tenero pullos suos instituere uidentur ad praedam quam pastus abdicare conpendiis. cauent ne in tenera aetate pigrescant, ne soluantur deliciis, ne marcescant otio, ne discant cibum magis expectare quam quaerere, ne naturae ansa deponant uigorem. intermittunt studia nutriendi, ut in usum rapiendi audere conpellant. aquila quoque plurimo sermone usurpatur quod suos abdicet fetus, sed non utrumque, uerum unum ex pullis duobus. quod aliqui fieri putauerunt geminandorum alimentorum fastidio.
Abbreviated transcription (Latin):
diciores sunc. lactare fastidiunt. Pauꝑiores sifuerint: abicuns
paruilos & ex ponunt & dephenios ab negant. lyse qͦq diuices
ricidalib sucis inpsa genitali aluo pignora sui uencris excinguis.
pͥusq aufertur. uita qͣm traditur. Quis nͥ homo. filios abdicari. Qͥs
reppit tam immitia patrũ iura: Quis inc̾naturȩ fr̃nȩ consortia
fr̃s impares fecit. Unius diuicis silii. Muerse sorti cedunc. Ali¬
us tocius patñȩ sortis asseripcionib inundatur. aliiis opulentȩ
beredicatis paterne deplorat. ex hausta atq inopem portionẽ.
h unquid natura diuisic merita siliorum: Ex pari omib
tribunt. ad adnascendi acci uiuendi possint. hab̾e substanciã.
psa uos doceat ñ discernere pacrmonio. qͦs citillo ger manita¬
us comunit habeant id mnqd ima nacura st: substicuti sunit mude
concinuoa eliminant. acsi miorenter ꝓpulsant pennis atq p̃cipi¬

Expanded text:
ditiores sunt lactare fastidiunt, pauperiores si fuerint, parvulos ditiores sunt lactare fastidiunt, pauperiores si fuerint, parvulos abjiciunt, et exponunt, et deprehensos abnegant. Ipsae quoque divitesricidalibus sucis in ipso genitali aluo pignera sui uentris extinguunt, priusque aufertur uita quam traditur. quis docuit nisi homo filios abdicari ? quis repperit tam inmitia patrum iura? quis inter naturae fraterna consortia fratres inpares fecit? unius diuitis filii diuersa sorte caeduntur. alius totius paternae sortis ascriptionibus inundatur, alius opulentae hereditatis patriae deplorat exhaustam atque inopem portionem. numquid natura diuisit merita filiorum? ex pari omnibus obstetrix quod ad nascendi atque uiuendi possint habere substantiam. ipsa uos doceat non discernere patrimonio quos titulo germanitaut id communiter habeant in quod natura substituti sint, inuidere. continuoque eliminant ac, si morentur, propulsant pinnis atque praecipi
Abbreviated transcription (Latin):
uisui resor mare. Nemo gͥ demopia quȩrat᷑. qdđ uacuas pecu¬
nie ꝓpͥas edes reliquerit. Pauꝑior÷ hirundo. quȩ uacua eris
abundat industria. edificat. uec impedit. tecta accollit. i nichil
aufert ꝓximo. nec indigentiȩ pauꝑtace ad nocendũ alii con-¬
pellitur. nec ingͣui fliorum imbecillitate desꝑat. Nos uero
& pauꝑtas afficit & in opiȩ necessicas uexat. & plerosq in¬
digentia cogit. inflagitiuiii. impellit incruñ. Lucri qͦq studio
infraude usam̃. ingeniũ aptanus affectii. atq ui grauissimis pas¬
sionib spẽ de ponimus. fractiq animo resolum̃. imꝓuidi. ⁊ in¬
cũ p̃sidia humana defecerint. Discant homines amare filios ex
usu & pietatȩ cornicum. quȩ eciã fllios uolantes comitatu sedu¬
lo ꝓsequuntur. ⁊ sollicite ne ceneri forte deficiant cybũ sug¬
gerunt. ac plurmio tẽꝑis spacio nucrieudi officia non relinquins.

Expanded text:
usui reformare. Nemo igitur de inopia queratur, quod vacuas pecuusui reformare. Nemo igitur de inopia queratur, quod vacuas pecuniae proprias aedes reliquerit. Pauperior est hirundo, 103 quae vacua aeris abundat industria. Aedificat, nec impendit: tecta attollit, et nihil aufert proximo; nec indigentia et paupertate ad nocendum aliis compellitur: nec in gravi filiorum imbecillitate desperat. Nos vero et paupertas afficit, et inopiae necessitas vexat, et plerosque indigentia cogit in flagitium, impellit in crimen. Lucri quoque studio in fraudes versamus ingenium, aptamus affectum, atque in gravissimis passionibus spem deponimus fractique animo nemini, inprouidi et insit, cum praesidia humana defecerint. Discant husu et pietate corvorum, qui etiam volantes filios comitatu sedulo prosequuntur, ac sollicite timentes, ne forte deficiant, cibum suggerunt, ac plurimo temporis spatio nutriendi officia non relinquunt.
Abbreviated transcription (Latin):
domũ sibi sine ullo adiutore canquam arcisꝑita cõponit. Legic eni
festucas ore. easq luco illinit. ut conglucmare possit. S q. lu¬
tum pedib deferre non potest: sũmitates pennarũ aqua in¬
fundit. ut facile his puluis adhȩreat & fiatlimus. qͦ paulatĩ
sestucas uł minucos surculos sibi colligat. acq adhȩrere faciat.
fo genere nidi tocius fabricam sruit: ut qͣsi pauimiti solo pul¬
li eiꝰ int edes suas sine offensione uersentur. ne pedem aliquis
incserat ꝑ rimulas texturarum. aut teneris foetib frigiisir¬
repat. S̾ hoc industriȩ officium. ꝓpe cõmune multis auib li¬
lud uͦ singulare. in quo.e. p̃clara cura pietatis. i prudens in¬¬
tellectus & cognoitionis in signe. tu quȩdã medicȩ artis ꝑitia.
qd siqͣ pulli euis fuerint cȩcitate suffusi occulos siue cõpunchi.
habec qđdã medendi genus. quo possit eorũ lumina intc̾epco

Expanded text:
domos sibi sine ullo adjutore tamquam artis perita componat. Legit enim domos sibi sine ullo adjutore tamquam artis perita componat. Legit enim festucas ore, easque luto illinit, ut conglutinare possit. Sed quia lutum pedibus non potest deferre, summitatem pennarum aquae infundit; ut facile his pulvis adhaereat, et fiat limus quo paulatim festucas vel minutos surculos sibi colligat, atque adhaerere faciat: eo genere nidi totius fabricam struit; ut quasi pavimenti solo pulli ejus intra aedes suas sine offensione versentur, nec pedem aliquis interserat per rimulas texturarum, aut teneris frigus irrepat. 57. Sed hoc industriae officium prope commune multis avibus: illud vero singulare, in quo est praeclara cura pietatis, et prudentis intellectus et cognitionis insigne, tum quaedam medicae artis peritia; quod si qua pulli ejus fuerint caecitate suffossi oculos sive compuncti, habet quoddam medendi genus, quo possit eorum lumina intercepto
Abbreviated transcription (Latin):
meomume meruerunt. Nabent gͦ aues istȩ decreca pacrũ adppͥe
insigne clementie. Pios em̃ filios. pacrum pͥus oportint iudicio
p̃iudicari. Habent etiã uniũsorum suffragia. Na recributiobe¬
Uirtus itaq ab his nom̃ accepit. cũ relacio graciarũ. cy coniȩ
uocabulo nuncupatur. Habenius auiariȩ sobolis ergaculcꝰ
patrios pietatis exẽplum. Accipiamus nẽ matñȩ sedidicatis in
silios grande docum̃cum. Hrrundo minuscula corꝑe sedegre¬
gie pio sullimis affectu. indiga rerum omium. p̃ciosiores au¬
ro iudos instruit q sapient iudisicat. Hidus eiuĩ sapienciȩ. p̃¬
cionor.ẽ auro. Qund em̃ sapientius qua uc&e uolandi uaga libcace
poriat. ⁊ homimũ domicilis paruulos suos ae tecla cõmendet ubi
sobolẽ nullus incursec Hã illud÷ pulchrum. uca pͥino orcu
pullos suos humanȩ usu cuersacionis assuescat. & p̃sce. abin¬
nitarum aciũ insiduetuciores lũ ilud p̃cdarũ. qd q̃dratã

Expanded text:
in commune meruerunt. habent ergo aues istae decreta patrum ad propriae in commune meruerunt. habent ergo aues istae decreta patrum ad propriae insigne clementiae; pios enim filios patrum prius oportuit iudicio praedicari. habent etiam uniuersorum suffragia; nam retributio beuirtus itaque ab his nomen accepit, cum relatio gratiarum ciconiae uocabulo nuncupatur. Habemus auiariae subolis erga cultus patrios pietatis exemplum: accipiamus nunc maternae sedulitatis in filios grande documentum. hirundo minuscula corpore, sed egregie pio sublimis adfectu, quae indiga, rerum omnium pretiosores auro nidos instruit, quia sapienter nidificat; nidus enim sapientiae potior est auro. quid enim sapientius, quam ut et uolandi uaga libertate potiatur et hominum domiciliis paruolos suos et tecta commendet, ubi subolem nullus incurset? nam et illud est pulchrum, ut a primo ortu pullos suos humanae usu conuersaimicarum avium insidiis tutiores. Tum illud praeclarum, qua gratia
Abbreviated transcription (Latin):
uantes senem fulcro alarũ suaru aduo landum exerceant. & impristi¬
nos usus desueta ia reducant pii. patris menbra: Quis nr̃m releua¬
re egru nͥ fastidiat pacrem: Quis fessum senẽ suis hunieris inipo¬
nat. qđ inipsa hystoria uix credile habetur.: Quis ut pius sit. ñ hoc
seruulis mandet obsequium: Acuͦ auib non÷: graue qđ piecatis est
plenum.ñ .ẽ. onero sum. qđ soluitur nacurx debito. Nonrecusant
aues paccere patrem. qd ecia p̃scripta necenicace subtrore poe¬
narum pleriq hominum reciuarunt. Nues ñ scripta .s. nata
lex sringit. Nues ad hoc munus nullo p̃cepto conueniunt
s grȩ nacuralis ofcio. Aues non erubescunt reuerendi
senis iuenbra porcare. Est enĩ uectura pietatis. qd ẽo usq fre¬
quenci destificatione ꝑcrebuit: ut congruȩ mercedẽ remu¬
uerationis inuenerit. Hã romanorũ usu. pia auis uocatur.
Et qđ uix um imꝑatori consulco senatus delatũ dr: hoc isse aues¬

Expanded text:
vantes senem fulcro alarum suarum ad volandum exerceant, et in pristivantes senem fulcro alarum suarum ad volandum exerceant, et in pristinos usus desueta jam revocent pii patris membra? Quis nostrum levare aegrum non fastidiat patrem? Quis fessum senem suis humeris imponat, quod in ipsa historia vix credibile habetur? Quis ut pius sit, non hoc servulis mandet obsequium? At vero avibus non est grave, quod pietatis est plenum: non est onerosum, 102 quod solvitur naturae debito. Non recusant aves pascere patrem, quod etiam praescripta necessitate sub terrore poenarum plerique hominum recusarunt. Aves non scripta, sed nata lex stringit. Aves ad hoc munus nulla praecepta conveniunt, sed gratiae naturalis officia. Aves non erubescunt reverendi senis membra portare; est enim vectura pietatis, quod eo usque frequenti testificatione percrebuit, ut congruae mercedem remunerationis invenerit. Nam Romanorum usu pia avis vocatur. Et quod vix uni imperatori consul
Abbreviated transcription (Latin):
negare non soleant. His gͥ nosianuas claudimus: qͥb aueseciã ãni¬
massuas conserunt. & quos ille consortio ꝓsequunt᷑ discriminis.
eostecti ꝓhibemꝰ hospicio. Et quoꝵ illȩ bella suscipiunt. hns nos
bella frequent̾ inserimus: Mencior. si non sodomitanͥs hȩc fuit.
causa supplicii. aut ȩgyptius furor genti hospitȩ dũ bellũ cona¬
tur inserre: in hospitalitatis pe nas. infide naufragio plebis exol¬
uit. & uͦ racionabiliũ ñ excedat pietatẽ ac prudenciã. auis huiuis
dementia consid̾andũ. quã nec post exẽplum qͥdem irrationabi¬
lium qͥsquã nrm poterit imicari. Nã deposici pacris arcꝰ plon¬
geuũ senectutis plumarũ tegmine alarũq remigio nudatos
circũstans soboles penins ꝓpͥis fouet Q qͥd dicã. collato crbo ꝑas
quando eciã ipsa reꝑat naturȩ dispendia. ut hinc atq inde sule¬

Expanded text:
negare non soleant. His igitur nos januas claudimus, quibus aves etiam aninegare non soleant. His igitur nos januas claudimus, quibus aves etiam animas suas conferunt; et quos illae consortio prosequuntur discriminis, eos tecti prohibemus hospitio; et quorum illae bella suscipiunt, his nos bella frequenter inferimus. Mentior, si non Sodomitanis haec fuit causa supplicii: aut Aegyptius furor genti hospitae dum bellum conatur inferre, inhospitalitatis poenas infidae naufragio plebis exsolvit. Quam vero rationabilium non excedat pietatem ac prudentiam avis hujus clementia considerandum, quam nec post exemplum quidem irrationabilium quisquam nostrum imitari potuerit. Nam depositi patris artus per longaevum senectutis plumarum tegmine alarumque remigio nudatos circumstans soboles pennis propriis fovet. Et quid dicam, collatitio cibo pascit, quando etiam ipsa reparat naturae dispendia, ut hinc atque inde suble
Abbreviated transcription (Latin):
eundi ordinem seruant. Cornices autẽ deducunt eas ac dirigunt.
& uelut quib dani turmis stipatricib ꝓsequuntur: ad eo ut ad¬
iumenta quȩdam bellantib aduersus mimicas aues. conferre
credantur. ⁊ ꝓpͥis piculis. bella aliena susciꝑe. Cuius rei indiciũ :
qr nulla ꝑint̾uallum. aliqd tẽꝑis reside tunc in illis locis reꝑitur.
& quia cũ uulnerib reuertentes. manifesta qͣdã sangumis sin
uoce cȩterisq loquuntur. inditus. grauium se certaminum sub¬
isse confuctum. Qiuis gͥillis poenã desercionis indix̃ : Quis delictȩ
militiȩ supplicia p̃seripsit formidolosa. ut nulla ꝓ sequentis hos¬
pitalib turmis sese subc̃here nicatur. s certatim om̃s deductionis
munere officioq fungantur: Discant homiines hospicalia ser¬
uare iura. & ex auib cognoscant. qͥd religionis hospicib At defe¬
rendum. que obsequia deputanda. qͥb cornices eciã ꝑicula sua

Expanded text:
eundi ordinem seruant. cornices autem ducunt eas ac dirigunt eundi ordinem seruant. cornices autem ducunt eas ac dirigunt et uelut quibusdam exuere stipatricibus prosequuntur, adeo ut adiumenta quaedam bellantibus aduersus inimicas aues conferre credantur et propriis periculis bella aliena suscipere. cuius rei indicium est quia nullae interuallo aliquo temporis residere in illis locis repperiuntur et quia cum uulneribus reuertentes manifesta quadam sanguinis uoce ceterisque loiisse conflictum. Quis igitur illis poenam desertionis indixit? Quis derelictae militiae supplicia praescripsit formidolosa; ut nulla prosequendis hospitalibus turmis sese subtrahere nitatur: sed certatim omnes deductionis munere officioque fungantur? Discant homines hospitalia servare jura, et ex avibus cognoscant quid religionis hospitibus sit deferendum, quae obsequia deputanda, quibus cornices etiam pericula sua