comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
serit: fugiens inuado ludit. Mergi ab
gna sub fluctib colligunt. et p̾uiden¬
tes ȩqͦris tempestatẽ. cũ clamore ad
littora tendunt. Nam in pelago gra
gi confurgerint certũ ẽ. Accipiter
auis animo plus armata ꝗͣ. unguł
u̾tutẽ maiorẽ minore corꝑe gestans.
hic ab accipiendo id ẽ capiendo: nõ¬
ñ sumpsit. Est enĩ auis rapiendis
aliis auibꝰ auida. idõ uocatur acci¬
Sustinetis enĩ: si qͥs accipit. Ut enĩ
dic̾et siqͥs rapit. dix̃ siqͥs accipit. fert᷑
aut̃ accipitres circa pullos suos impi¬
os eẽ. Nam dũ uid̾int eos posse tẽpta¬
u̾b̾ant pennis & anido p̃cipitant.
atq a tenero cõpellt̃ ad p̃dam ne for¬
te adulti pig̾scant. Capusitala lingͣ
dr̃ acapiendo. hc̃ nr̃i falconẽ uocant.
qd̾ in curuis digitis sit. Miluus molł.¬
& iuribꝰ et uolatu quasi molł auis. ũn
& ñcupatꝰ. Rapacissimꝰ tñ : et sẽꝑ do¬
mesticis auibꝰ insidiat᷑. Ossifrangꝰ

Expanded text:
serit, fugiens in vado ludit. Mergis abserit, fugiens in vado ludit. Mergis abgna sub fluctibus colligunt, et praevidentes aequoris tempestatem cum clamore ad littora tendunt. Nam in pelago jam rgi confugerint. 55. Accipiter, avis animo plus armata, quam ungulis, virtutem majorem in minore corpore gestans. Hic ab accipiendo, id est, a capiendo nomen sumpsit. Est enim avis rapiendis aliis avibus avida, ideoque vocatur acciSustinetis enim si quis vos accipit, ut enim diceret si quis rapit, dixit si quis accipit. 99 56. Fertur autem accipitres circa pullos suos impios esse. Nam dum viderint eos posse tentaverberant pennis, et a nido praecipitant, atque a tenero compellunt ad praedam, ne forte adulti pigrescant. 57. Capys Itala lingua dicitur a capiendo. Hunc nostri falconem vocant, eo quod incurvis digitis sit. 58. Milvus, mollis viribus et volatu, quasi mollis avis, unde et nuncupatur, rapacissimus tamen, et semper domesticis avibus insidiatur. 59. Ossifragus
Abbreviated transcription (Latin):
tnsportata carina. añ m notũ nil nͥ
fasis erat. Gallꝰ a castratione uocatꝰ.
int̾ cȩtãs enĩ aues huic solo testicłi
idimunt᷑. Nete̾s enĩ abscisos gallos
uocabant. Sic̃ aut̃ a leone lȩena et
adracone dracena: ita agallo galli¬
na. cꝰ m̃bra ut fert̃ qͥdam si auro li¬
qͣscenti misceant᷑ consumi. Ana ab
assiduitate natandi aptũ nom̃ acce¬
qd̵ plꝰ cȩt̾is nutriant. Anseris nomen
anas dedit ꝑ diriuationẽ. uł asimi¬
litudine. uł qd̾ ⁊ ip̃a natandi freq̃n-¬
tiã hãt. Iste uigilias noctis assidui
tate clangoris testat᷑. Nullũ autẽ
amimalita odorẽ hõis sentit ut an¬
srrũn et clangore eiꝰ gallorũ ascen¬
sis in caprtolio rome dep̃hensus ẽ.
talica dicta: qd̾ caro eꝰ leporinã iapiat.
Lagos enĩ lepꝰ dr̃ uñ et ap̃ g̾cos lagosuo¬
catur. Est aut̃ auis stagnensis. hñs ni
uos in medio aq̃. uł inpetͥs qͣs aquȩ cir¬
cundant maritiȩ quȩ semꝑ delecta¬
tur ꝓfundo. Que dũ tempestatẽ ꝑsen¬

Expanded text:
transportata carina: ante mihi notum nil nisi Phasis erat. Gallus a castratione vocatus; inter ceteras enim aves huic solo testiculi adimuntur. Veteres enim abscisos gallos vocabant. Sicut autem a leone leaena et a dracone dracaena, ita a gallo gallina. Cuius membra, ut ferunt quidam, si auro liquescenti misceantur, consumi. Ans ab assiduitate natandi aptum nomen sumquo plus caeteris nutriant. Anseris nomen anes dedit per derivationem, vel ad similitudinem, vel quod et ipsam natandi frequentiam habeat. Iste vigilias noctis asstate clangoris testatur. Nullum autem animal ita odorem hominis sentit, ut anser, unde et clangore ejus Gallorum ascensus in Capitolio deprehensus est. 53. Fulica dicta, quod caro ejus leporinam sapiat. Lagos enim lepus dicitur, unde et apud Graecos lagois dicitur. Est enim avis stagnensis, habens nidos in medio aquae, vel in petris quas aquae circumdant, maritimoque semper delectatur profundo. Quae dum tempestatem praesen
Abbreviated transcription (Latin):
tnsuolans ibiq hiemȩ cõmorat. s iuls
atarditate dictos. hiemis enĩ confins
se referunt. Turdela qͣi maior tirds
eͦ st̾core iuscũ gen̾ari putat᷑. Une¬
u̾biũ apd uetẽs erat malũ sibi am
cacare. furfurio uocatꝰ. qd̾ pͥus fari
infarmã redac̃to pasc̾etur. ficedula
cte: qd̾ ficos magis edant. pandirꝰ li¬

Expanded text:
nsvolat, ibique hieme commoratur. Turdos a tarditate dictos; hiemis enim confinio se referunt. Turdela quasi maior turdus; cuius stercore viscum generare putatur. Unbium apud antiquos erat, 'Malum sibi avem cacare.' Furfurio vocatus, quod prius farre in farinam redacto pasceretur. Ficedulae dictae, quod ficus magis edant. Panditur versi
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ce canis uocat᷑. Culex ab aculeo¬
ore fistulam in modũ stimuli: qͣ carnẽ
terebat. ut sangͥnẽ bibat. Scinifes mu¬
sce minutissime st̃: aculeis ꝑ moleste
qͣ t̾cia plaga suꝑbꝰ egyptiorũ ppłs ce¬
ꝑ molestũ. Oestrũ aut̃ g̾cũ ẽ: qͥ latine
asilus uulgo tabanꝰ uocat᷑. Bibiones
sunt qͥ inuino nascunt᷑: qͦs uulgo
mꝰtiones amꝰto appellant. Uñ a froniꝰ.
Cũ a me expectas. et fabulari incipis:
ex ore in oculis tiuis bibiones inuolant.
Gurgulio dr̃. qr pene nichil ẽ aliud
nisi gurtur

Expanded text:
cerant. Culex ab aculeoore fistulam in modum stimuli, qua carnem terebrat, ut sanguinem bibat. Scinifes muscae minutissimae sunt aculeis permolestae: qua tertia plaga superbus Aegyptiorum populus caepermolestum. Oestrus autem Graecum est, qui Latine asilus, vulgo tabanus vocatur. Bibiones sunt qui in vino nascuntur, quos vulgo mustiones a musto appellant. Unde et Afranius407: Cum ad me spectas et fabulare incipis, ex ore in oculis tuis bibiones involant. Gurgulio dicitur, quia pene nihil est aliud nisi guttur
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ accepit: eoqd̾ lucẽ fugiens. crepu¬
scło uesꝑtino circũuolet: p̃cipiti mo¬
tu acta. et tenuissimis brachiorum
m̃branis suspensa aĩal muriũ simi¬
le.ñ tã uoce resonans ꝙͣ. stridore: sp̃e
nom̃ sumpsit. qr cantu suo signifi¬
care solet. Niei surgentis exortũ. qͣsi
lucinia. Eadem et a credula: de qua
cicero in pronosticis et matutinos
ex̾cet acredula cantꝰ. Ulula auis. At¬
⁊ luctu noĩata. Cũ enĩ clamat. aut
fletũ imitat᷑. aut gemitũ. Uñ apd̾
augures silam̃tet᷑: tͥsticiã. Tacens :
tia: in sepuleris die noctuq u̾sat. e bor

Expanded text:
men accepit, eo quod lucem fugiens crepumen accepit, eo quod lucem fugiens crepusculo vespertino circumvolet praecipiti motu acta, et tenuissimis brachiorum membris suspensa; animal murium simile, non tam voce resonans quam stridore; specinomen sumpsit, quia cantu suo significare solet diei surgentis exortum, quasi lucinia. Eadem et acredula, de qua Cicero in Prognosticisfrag. 6: Et matutinos exercet acredula cantus. Ulula avis ἀπet luctu, nominata; cum enim clamat aut fletum imitatur aut gemitum. Unde et apud augures si lamentetur tristitiam, tacens ostia: in sepulcris die noctuque versatur, et
Abbreviated transcription (Latin):
ilium iuxta mennonis sepulcrũ.
&e ꝓinde eas ilienses mennonias
uocant. Quinto aut̃ anno ad iliũ¬
ueniunt: & cũbiduo circũ uolau̾int
t̾cia die in euntes pugnã uicissim se
unguib rostrisq dilacerant. Ircineȩ
aues dicte ab ircmio saltu g̾manie uͥ
nascunt᷑. quarũ pennȩ ad eo ꝑobscu¬
rũ emicant. ut ꝗͣ uis nox obtecta den¬
sis tenebris sit: ad p̃sidiũ itineris
dirigendi ꝓiecte int̾luceant. cursꝰ¬
q uiȩ pateat : inditio plumarum
fulgentiũ. Onocrotalon g̾ci uocant:¬
qd̾ sit rostro longo. quorũ duo gen̾a
st̃. aliud aqͣtilȩ aliud solitudinis. Ibis
auis nili fluminis. q̃ semet ipsã pur¬
gat rostro. Nianũ aꝗͣ. fundens. ħ
serpentiũ oua uescit᷑. gͣtissimã ex eis
genꝰ uolatile. qiͣ cor edens. Meropes¬
auis qͣi monetula: q̃ cũ aurũm inue¬
nit. aufert ⁊ occultat. Cicero ꝓuale¬
rio flacco. Non plꝰ aurũ t qͣ. mone¬
dule cõmitrendũ. Uesꝑtilio ꝓtp̃r no¬

Expanded text:
Ilium iuxta Memnonis sepulchrum, Ilium iuxta Memnonis sepulchrum, et proinde eas Ilienses Memnonias vocant. Quinto autem anno ad Iliuveniunt, et cum biduo circumvolaverint, tertia die ineuntes pugnam vicissim se unguibus rostrisque dilacerant. Hercyniae aves dictae ab Hercynio saltu Germaniae, ubi nascuntur, quarum pinnae adeo per obscurum emicant ut quamvis nox obtenta densis tenebris sit, ad praesidium itineris dirigendi praeiactae interluceant, cursusque viae pateat indicio plumarum fulgentium. Onocrotalon Graeci vocant rostro longo. Quorum duo genera sunt: aliud aquatile, aliud solitudinis. Ibis avis Nili fluminis, quae semetipsam purgat, rostro in anum aquam fundens. Haec serpentium ova vescitur, gratissimam ex eis genus volatile, quasi cor edens. Monasi monetula, quae dum aurum invenit, aufert et occultat. Cicero pro Valerio Flacco76: 'Non plus aurum tibi quam monedulae committendum.' Vespertilio pro tempore no
Abbreviated transcription (Latin):
occidere natos suos eosq ꝑ łduũ luge̾
deinde se ipsã uuln̾are. et asꝑsione sui
sanguinis iniuficare filios. Strompha¬
lide aues ab astrophadib insulis appe¬
llate. ubi plurimũ abundant. adu̾sus
qͣs hercules sagitis ẽ usus. Sunt enĩ
pelagi uolucres in insulis habitantes.
Diomedias aues a sociis diomedis appe¬
llatas. qͦs ferunt fabule in easdem uo¬
lucres fuisse conu̾sos. forma fulice. si¬
miles magnitudine cignorũ. colore
candido. duris & grandibꝰ rostris. St̃
aut̃ circa apuliam. in insula diome¬
dia int̃ scopulos litorũ. et saxa uoli¬
tantes. Iudicant int̾ suos et aduenas.
nã si grecꝰ ẽ ꝓpiꝰ accedant et blandiun¬
tur.si alienigena morsu impugnant
et uulnerant. Lacrimosis qi uocibꝰ
dolentes: uł suã mutationẽ. uł regis
int̾itũ. Nam diomedes ab illiriis in¬
t̾emptꝰ ẽ. He aut̃ aues latine diome
loco ubi mennon ꝑiit. Nam cater¬
uatim ad uolare dñr. ex egypto ad

Expanded text:
occidere natos suos, eosque per triduum lugere, occidere natos suos, eosque per triduum lugere, deinde se ipsam vulnerare et aspersione sui sanguinis vivificare filios. Stymphalidae aves ab Stymphadibus insulis appellatae, ubi plurimum abundant; adversus quas Hercules sagittis est usus. Sunt enim pelagi volucres in insulis habitantes. Diomedias aves a sociis Diomedis appellatas, quos ferunt fabulae in easdem volucres fuisse conversos; forma fulicae similes, magnitudine cygnorum, colore candido, duris et grandibus rostris. Sunt autem circa Apuliam in insula Diomedia inter scopulos litorum et saxa volitantes; iudicant inter suos et advenas. Nam si Graecus est, propius accedunt et blandiunt; si alienigena, morsu inpugnant et vulnerant, lacrimosis quasi vocibus dolentes vel suam mutationem vel regis interitum. Nam Diomedes ab Illyriis interemptus est. Haec autem aves Latine Diomedloco, ubi Memnon periit. Nam catervatim advolare dicuntur ex Aegypto ad
Abbreviated transcription (Latin):
morib texit nidos ex frundibꝰ cynna¬
mi. Et qm̃ ñ possunt ibi hoĩes concẽ¬
dere ꝓpter ramorũ altitudinẽ et fragi¬
litatẽ: eosdem nidos plũbatis appetũt
iacłis. ac sic cinnama illa deponunt.
re uiriditorque puniceo. grandi lingͣ.
et cȩteris auibꝰ latiore. Uñ et articłata
u̾ba expͥmit: ita ut si eã ñ uideris. ho¬
minẽ loqͥ putes. Ex natura aut̃ salu¬
tacꝰ a uob̃ aliorũ noĩa discam. hoc didiciꝑ
me dice: cesar aue.Altion pelagi uolu¬
cris dicta: qͣi alescianea. eo qd̾ hiemȩ in
stagnis ocean nidos facit. pullosq edu¬
cit: qͣ excubante fertur extento equore
pelagꝰ silentibꝰ uentis continua septẽ die¬
rũ tranqͥllitate mitescere. et eiꝰ fȩtibus
educandis obseqͥum ipsã rerũ naturã p̃¬
bere. Pellicanus auis egyptia. habitans
in solitudine nili fluminis: unde et
nomen sumpsit. Nam canopos egyptꝰ¬
cauopos egiptꝰ dr̃. fertur si uerũ sit eã

Expanded text:
moribus texit nidos ex fruticibus cinnamoribus texit nidos ex fruticibus cinnami, et quoniam non possunt ibi homines conscendere propter ramorum altitudinem et fragilitatem, eosdem nidos plumbatis appetunt jaculis, ae sic cinnama illa deponunt, re viridi, torque puniceo, grandi lingua, et caeteris avibus latiore. Unde, et articulata verba exprimit, ita ut si eam non videris, hominem loqui putes. Ex natura autem salutacus a vobis aliorum nomina discam; hoc didici per me dicere: 'Caesar have.' Alcyon pelagi volucris dicta, quasi ales oceanea, eo quod hieme in stagnis oceani nidos facit pullosque educit: qua excubante fertur extento aequore pelagus silentibus ventis continua septem dierum tranquillitate mitescere, et eius fetibus educandis obsequium ipsa rerum natura praebere. Pelicanus avis Aegyptia habitans in solitudine Nili fluminis, unde et nomen sumpsit; nam Canopos Aegyptus dicitur. Fertur, si verum sit, eam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ necesse ẽ eluctantẽ uocẽ ꝑlongũ et fei¬
osũ it uarias mldẽ modulationes. feis
in yꝑboreis partibꝰ p̃eientibꝰ ꝙythas
olos plurimos aduolare apteq admo¬
ou oncine. Oiores aut̃ gͥcũ nom̃ẽ: nam
atdie cigni dñr. Haute uͦ sibi hune bo¬
optant naute. qi se ñ m̾git in undas.
unẽ auis pennas habere uidet᷑. tñ de
qa altiꝰ ñ eleuat᷑. Oua sua fouere negli
Qt s ꝓiecta tantũ mͦ fotu puluis ani¬
e supͣ nubes euolat: ut ꝑcellas nubi¬
um sentue ñ possit. Cũ aut̃ altiꝰ uola¬
uit: significat tempestatẽ. Hanc mł¬
sit in toto orbe singłaris. & unica. Nã¬
irabes singłarẽ fenicẽ uocant. Hec qͥn¬
rentos ultra annos uiuens dũ se inde¬
rit senuisse collectis aromatũ uirgu¬
lis. rogũ sibi instruit: et conu̾sa ad ra-¬
diũ solis. alarũ plausu uolũtariũ sibi
incendiũ nutrit. sicq itum de cineribꝰ
sus resurgit. Cinomolgꝰ & ipsa arabiȩ
auis: ꝓĩn ita uocata qd̾ in excelsis ne¬

Expanded text:
 necesse est eluctantem vocem per longum et flexuosum iter varias reddere modulationes. Ferunt in Hyperboreis partibus praecinentibus citharoedis olores plurimos advolare, apteque admodum concinere. Olores autem Latinum nomen est: nam Graece cygni dicuntur. Nautae vero sibi hunc booptant nautae quia se non mergit in undas. dine avis pennas habere videtur, tamen de terra altius non elevatur. Ova sua fovere negligit; sed proiecta tantummodo fotu pulveris aniet supra nubes evolat, ut procellas nubium sentire non possit. Cum autem altius volaverit, significat tempestatem. Hanc musit in toto orbe singularis. Nam Arabes singularem fenicem vocant. Hec quingentos et ultra annos vivens, dum se videt senuisse, collectis aromatum lis, rogum sibi instruit, et conversa ad radium solis alarum plausu voluntarium sibi incendium nutrit, sicque iterum de cineribus suis resurgit. 23. Cinnamolgus, et ipsa Arabiae avis, proinde ita vocata, quod in excelsis ne
Abbreviated transcription (Latin):
alia ẽpica. sauo nom̃ de sono uocis
Hr cꝰ caro tam dura ẽ ut putredinẽ
ux sentiat. nͨ facile coqͣtur: de qͦ qͥdã
sicant. Miraris qͦtiens gẽmantes ex¬
plicat alas. si potes hc̃ seuo tͣde̾ iure

Expanded text:
lo diximus. Pavo nomen de sono vocis habet. Cujus caro tam dura est, ut putredinem vix sentiat, nec facile coquatur. De quo quidam sic ait Miraris quoties gemmantes explicat alas, Et potes hunc saevo tradere
Abbreviated transcription (Latin):
qnẽ nõis. illi aut̃ diẽt. oa .ii. littera
qlata. Oua aut̃ q̃dam maniuento
oncipiunt᷑. s ñ sunt generabilia. nͥ
q̃fuint concubitu mascłino concep¬
fa. et seminali sp̃ũ penetrata. Ouoꝵs
um tantã dict. ut lignũ ꝑfusũ eo ñ
ardeat. ac ne uestis quidem qͥdẽ eo¬
untacta adurat᷑. admixta qͦ calce
lutinare fertur uiͥti frãmenta. De¬

Expanded text:
nem nominis. Illi autem dicunt oa, v littera ablata. Ova autem quaedam inani vento concipiuntur, sed non sunt generabilia, nisi quae fuerint concubitu masculino concepta et seminali spiritu penetrata. Ovorum vim tantam dicunt ut lignum perfusum eo non ardeat: ac ne vestis quidem contincta aduritur, admista quoque calce glutinare fertur vitri fragmenta. CA
Abbreviated transcription (Latin):
qͥppe corꝑis p̃petes uolatꝰ ñ ht̃. Harũ qͥ¬
dam diet concubitu ñ misceri. et sine
copula conciꝑe et generare. natosq
earũ pene usq ad centũ annos ꝓorde
Hulturel aut̃ ncut &e aqͥle etiam uoa
maria cadauera sentiunt. altiꝰ qͥppeia¬
lantes. multa q̃ montiũ obscuritate o¬
lucres attollit᷑. uelocitate pennarũ. qn
& turbata ꝑit. disꝑsis littã pennis. Ere¬
sa aut̃ petunt. qd̾ faciliꝰ uideant qͣs petde
terras. Castigat aut̃ uocȩ q̃ cogit agnei.
at ubi raucescit succedit alia. Nocte ai
excubias diuidunt. et ordinẽ uigiliari
ꝑuices faciunt. tenentes lapillos suspenss
digitis qͥbꝰ sonnos arguant: qd̾ cauen
erit clamor indicat. Etatẽ in illis colo
dit: nã senectute iugresc̃t. Ciconiȩ uoe¬
faciunt. Heȩ ueris nuntiȩ societatis comi¬
tes. serpentũ hostes. maria transuolant.
inasiam collecto agmine ꝑgunt. Con¬
deo nidos impensiꝰ fouent: ut assidm

Expanded text:
quippe praepetes volatus non habet. Harum ququippe praepetes volatus non habet. Harum quasdam dicunt concubitu non misceri, et sine copula concipere et gearum pene usque ad centum annos procedere. Vultures autem, sicut et aquilae, etiam ultra maria cadavera sentiunt; altius quippe volantes multa quae montium obscuritate celanterae volucres, attollitur velocitate pennarum. 14.Et turbata perit dispersis littera pennis. Excelsa autem petunt, quo facilius videant quas petterras. Castigat autem voce quae cogit agmen: at ubi raucescit, succedit alia: nocte autem excubias dividunt, et ordinem vigiliarum per vices faciunt, tenentes lapillos suspensis digitis, quibus somnos arguant: quod cavendum erit, clamor indicat. Aetatem in illis color prodit; nam senectute nigrescunt. Ciconiae vocfaciunt. Hae veris nuntiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. Corniadeo nidos inpensius fovent ut assiduo
Abbreviated transcription (Latin):
auxilio mouent᷑: qñ se aeri mandãt.
Pluma qͣi piluma. slam sic̃ pili in qua¬
drupedum corꝑe: ita pluma in auib.¬
Auum noĩa mlta a sono uocis constant
ẽẽ cõposita. ut grus. coruꝰ. cignꝰ. pauo.
miluus. ulula. cuculus. guilus. et ce¬
tã Uarietas enĩ uocis earũ docuit ho¬
mines: qͦmodo noĩarent᷑. Aqͥla ab acu¬
mine ocłorũ uocata: tanti enĩ contui¬
tꝰ eẽ dr̃. ut cũ fr̃ maria ĩ mobili penna
ferat᷑. iͨi humanis pateat obtutibꝰ. de
tanta sublimitate piscicłos natare
uideat: ac torm̃ti instar descendens:
raptam p̃dam pennis ad litꝰ ꝑtrahit.
Nam ⁊ contͣ radiũ solis fert᷑ obtutum
ñ flectere. Un et pullos suos ungue
suspensos radiis solis obicit: et qͦs ui¬
d̾it ĩmobilẽ tene̾ aciem. ut dignos ge¬
nere conseruat. Si qͦs uͦ inflectere obtu¬
tũ: qͣi degene̾s abicit. Uult᷑ auolatu
tardo noĩata putat᷑: magnitudine

Expanded text:
auxilio moventur, quando se aeri mandant. auxilio moventur, quando se aeri mandant. Pluma, quasi piluma. Nam sicut pili in quadrupedum corAvium nomina multa a sono vocis constat esse composita, ut grus, corvus, cygnus, pavo, milvus, ulula, cuculus, graculus, etc.; varietas enim vocis eorum docuit homines quid nominarentur. 10. Aquila, ab acumine oculorum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maria immobili penna feratur, nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, 89 ac formenti instar descendens raptam praedam pennis ad littus pertrahat. 11. Nam et contra radium solis fertur obtutum non flectere, unde et pullos suos ungue suspensos radiis solis objicit, et quos viderit immobilem tenere aciem, ut dignos genere conservat, si quos vero inflectere obtutum, quasi degeneres abjicit. 12. Vutardo nominatus putatur. Magnitudine
Abbreviated transcription (Latin):
nere. ita et moribꝰ innumerabilia. Nã
uolucrũ qd̾ gen̾a sint. inuenire qͦsq
ñ posse. Neq enĩ om̃s in die et ethiopie
aut scitiȩ deserta penetrare qͥs potuit:
qͥ earũ genꝰ uł differentias notet. Aues
dicte: eo qd̾ uias certas ñ hãnt. s ꝑ auia
quequȩ discurrant. Alites: qd̾ alis alta
intendant. & ad lublimia remigio alge
conscendant. Uolucres auolando. Nã ũn
uolare. iñ & ambulare dicimꝰ. Uola enĩ
uola pars media alarũ. qͣrũ motu pen-¬
ne agitant᷑. Iñ uolucres. Pulli dñr omĩ¬
um auiũ nati: s ⁊ aĩaliũ qͣdrupedũ.
nati pulli dñr. et hõ paruus pullus.
Recentes gͥ nati pulli dñr. eo qd̾ pollu¬
ti sunt un et uestis nigͣ pulla dicta ẽ.
Ale st̃ in qͥbꝰ penne ꝑordinẽ fixe. uolan¬
di exhibent usũ. Uocate aut̃ ale qd̾ hiᷤᷤ
aues. cõplexos alant ac foueant pulloᷤ.¬
senna apendendo idẽ auolando dicta:
un & pendẽ. Uolueres enĩ pennarum

Expanded text:
nere, ita et moribus innumerabilia; nam nere, ita et moribus innumerabilia; nam volucrum quot genera sint invenire quemque non posse. Neque enim omnis Indiae et Aethiopiae aut Scythiae, deserta quis penetrare potuit, qui earum genus vel differentias nosset. 3. Aves dictae, eo quod vias certas non habeant, sed per avia quaeque discurrant. Alites, quod alis alta intendant, et ad sublimia remigio alarum conscendant. 4. Volucres a volando; nam unde volare, inde et ambulare dicimus. Vola enim vola pars media alarum, quarum motu pinnae agitantur, inde volucres. Pulli dicuntur omnium avium nati, sed et animalium quadrupedum nati, pulli dicuntur, et homo parvus pullus. Recenter igitur nati pulli eo quod polluti. Unde et vestis nigra, pulla dicta est. Alae sunt, in quibus pennae per ordinem fixae volandi exhibent usum. Vocatae autem alae, quod his aves complexos alant pullos ac foveant. Pennae a pendendo, id est, volando dictae: unde et pendere. Volucres enim pennarum
Abbreviated transcription (Latin):
NIM nom̃ auiũ. s genꝰ diu̾sũ.
Nam sic̃ sp̾e sibi differ̃t. ita et
hature diu̾sitate. Nam aliȩ simplices
st̃ ut colũbe. aliȩ astute. ut ꝑdix. aliȩ
ad manũ se subiciunt ut accipit̃. aliȩ
reformidant. ut garamantes. aliȩ hõiũ
conu̾satione delectant᷑ ut hirundo.
aliȩ indesertis secretã uitã diligunt.
ut turt᷑. aliȩ solo semine reꝑto pascun¬
tur ut anser. aliȩ canes edunt et rapinis
intendunt ut miluus. Aliȩ incole que
manent in locis sẽꝑ ut strutio. Aliȩ ad¬
uenticie quȩ ꝓpͥis tẽporibꝰ reu̾tunt᷑. ut
ciconię. hirundines. Aliȩ cong̾ge id ẽ
g̾gatim uolantes: ut sturni. et coturni¬
ces. Aliȩ soluiage id ẽ solitariȩ ꝓpt insi¬
dias dep̃dandi: ut aqͥla accipit̃. et q̃cũq
ita st̃. Aliȩ uocibꝰ strepunt ut hirundo.
alie cantꝰ edunt dulcissimos ut cignus
&e merula. aliȩ u̾ba &e uoces hõium imi¬
tant᷑. ut psittacꝰ et pica. S & alia sic̃ ge¬

Expanded text:
num nomen avium, sed genus diversum. Nam sicut specie sibi differunt, ita et naturae diversitate. Nam aliae simplices sunt, ut columbae; aliae astutae, ut perdix; aliae ad manum se subiciunt, ut accipiter; aliae reformidant, ut garamantes; aliae hominum conversatione delectantur, ut hirundo; aliae in desertis secretam vitam diligunt, ut turtur; aliae solo semine reperto pascuntur, ut anser; aliae carnes edunt et rapinis intendunt, ut milvus; aliae enchoriae, quae manent in locis semper, ut struthio; aliae adventiciae, quae propriis temporibus revertuntur, ut ciconiae, hirundines; aliae congregae, id est gregatim volantes, ut sturni et coturnices; aliae solivagae, id est solitariae propter insidias depraedandi, ut aquila, accipiter et quaecumque ita sunt; aliae vocibus strepunt, ut hirundo; aliae cantus edunt dulcissimos, ut cygnus et merula; aliae verba et voces hominum imitantur, ut psittacus et pica. Sed alia sicut ge
Abbreviated transcription (Latin):
miliiorũ scapuł suscepti ꝓpt breris .
paruos uolatus: ne ꝑ longa aerisia
fatigati deficians Horũ salie cicha
gignunt. Passeres sunt minitalsle¬
lia a paruitate uocati. un et pusilie
parui. Merula antiquitꝰ medulaus¬
bat᷑. eo qd̾ modulet. Alii merula aius
uocatã qr sola uolat: qi mera uolauo
Hec cũ in om̃ibꝰ locis nigia sit iolgu¬
aut̃ candida ẽ. Hirundo dicta qd ili
ñ sumit residens: s in aere caplaties
⁊ edat. Garrula auis e ꝑtortuosos ors
⁊ flexuosos circuitꝰ ꝑuolans: et inds
construendis educandisq fȩtib soll¬
sura deserat. nͨ appetat culmina. Ais¬

Expanded text:
milvorum scapulis suscepti propter breves et parvos volatus, ne per longa aeris spatia fatigati deficiant. Horum salivae cicadas gignunt. Passeres sunt minuta volatilia, a parvitate vocata; unde et pusilli parvi. Merula antiquitus medula vocabatur, eo quod modulet. Alii merulam aiunt unt, quia sola volat, quasi mera volans. Haec cum in omnibus locis nigra sit, in Achaia candida est. 70. Hirundo dicta, quod cibos non sumat residens, sed in aere capiat escas, et edat, garrula avis, et per tortuosos orbes et flexuosos circuitus pervolans, et in nidis construendis educandisque fetibus solesura deserat nec appetat culmina, a
Abbreviated transcription (Latin):
Noctua dr̃. ꝓ eo qd nocte cireũ uoleta
ꝑ diẽ ñ possit uider. Nam ex orto pa¬
dore solis: uisus illiꝰ ebetatur. haicar
insula cretensis ñ ht̃. Et siueniatai¬
unde: statĩ morit᷑. Noctua aut̃ ñ ẽ bi¬
bo: nã bubo maior est. Nicticorar ri
est noctua: quia noctem amat.Est eu
auis lucifuga: et solem uidere non uen¬
tur. Strix nocturna auis. habens nim
de sono uocis. Quando enim stribe¬

Expanded text:
tur pro eo quod nocte circumvolat et per diem non possit videre; nam exorto splendore solis, visus illius hebetatur. Hanc autem insula Cretensis non habet; et si veniat aliunde, statim moritur. Noctua autem non est bubo; nam bubo maior est. Nycticorax ipsa est noctua, quia noctem amat. Est enim avis lucifuga, et solem videre non patitur. Strix nocturna avis, habens nomen de sono vocis; quando enim
Abbreviated transcription (Latin):
dibꝰ pascit᷑. Uñ etiã ap̃d gͥcos acami
Augures aut̃ diẽt & ingestu et in no¬
tu. ⁊ inuolatu. et inuoce auiũ sigia
ẽẽ constituta. Oscines aues uocant q̃
ore cantuq auspiciũ faciunt. ut c¬
e uorant ex utroq ꝑmixtã: idẽ cũ a
. inde calore mat̾ni corꝑis formant᷑
animant᷑. Oua aut̃ dicta: ab eo qd̾
sret uliicda. Nñ et uua eo qd̾ intͥnsecus

Expanded text:
pascitur; unde etiam apud Graecos acalanthis Augures autem dicunt et in gestu et in motu et in volatu et in voce avium signa esse constituta. Oscines aves vocant, quae ore cantuque auspicium faciunt; ut cnem vocant, ex utroque permixtam, id est cum aves gnuntur, inde calore materni corporis formantur et animantur. Ova autem dicta ab eo quod sint uvida. Unde et uva, eo quod intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
abamando paruulos. uñ et lac p̃be fmiꝰ
nascentib. Coruꝰ siue corax. nom̃ a soi
gutturis ht̃. qd̾ uocȩ coracinet. fert᷑ h
plumis aspex̾it: in toto agnitos abia¬
dantiꝰ pascit. Hic pͥor in cad aueribꝰ i¬
lum petit. Cornix annosa auix ap̃la¬
nos g̾co nomine appellat᷑ : qͣ. auint
augures hominũ curas significatiol
ag̾e̾. insidiarũ uias monstrare. fimia
p̃dice̾. Magnũ nefas hec cred̾e: i d
consilia sua cornicib mandet. huul
int̾ multa auspicia tͥbuunt esse pli¬
ce. Graculos a garrulitate ñcupatos
cũ sit manifestũ ex uoce eos ñcupali.
Est enĩ loqͣcissimũ genꝰ. et uocibꝰ ius

Expanded text:
ab amando parvulos; unde et lac praebere fertur nascentibus. Corvus, sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec plumis aspexerit, in toto agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit. Cornix, annosa avis, apud Latinos Graeco nomine appellatur; quam aiunt augures hominum curas significationibus agere, insidiarum vias monstrare, futura praedicere. Magnum nefas haec credere ut Deus consilia sua cornicibus mandet. Huius inter multa auspicia tribuunt etiam pluce. Graculus a garrulitate nuncupatus; cum sit manifestum ex voce eos nuncupari. Est enim l
Abbreviated transcription (Latin):
u pendule importuna grrulitate so¬
anes a linguas in sermone neq̃unt
Q. Deqͦ congruȩ qͥdam ait. Picalo¬
qͣs utebat᷑. Nam fert᷑ hanc auẽ qͥdã
dase diuinũ: illo inditio qd in qͣcũq
arhore nidicau̾t. clauũ uł qͥcqͥd ali¬

Expanded text:
rum pendulae importuna garrulitate sonantes, etsi linguas in sermone nequeunt tantur, de qua congrue quidam ait: Pica lociis utebatur. Nam ferunt hanc avem quiddam habere divinum, illo indicio, quod in quacunque arbore nidi
Abbreviated transcription (Latin):
dis manibꝰ p̃bebant᷑. siue mande¬
lia amandendo. Mappe conuiuiz
et epularũ appositarum st̃. quasi¬
longe ꝑpetueq mappe: athoro di¬
ctȩ. Sabanũ g̾cũ ẽ. Factergiũ et
manutergiũ a tergendo faciẽ ut
manꝰ uocatũ. Uela dicta qd̾ obiectu
suo int̾iora dom̃oꝵ uelent. Aulea.
uela picta et gͣndia. quȩ idõ aulea
dicta sunt: qd pͥmũ in aula atali
regis asiȩ. cui successit ppłs romanꝰ
inuenta sunt. Cortine sunt aulea
idẽ uelade pellibꝰ qualia in exodo
legunt᷑. a quibꝰ tabnałin extrin¬
secꝰ tegebat᷑. Dicte aut̃ cortine a
coriis. eo qd̾ pͥus expellibꝰ fuissent
facte. Unde et in eodẽ tab̃naculo
legis iubet᷑ cortinas fieri ex pelli-¬
bus arietũ rubris: et ex pellibiᷤᷤ ia¬
rinctinis. Cilitra arabes ñcupant
uelam̃ta pilis caprarũ contexta:
ex qͥbꝰ sibi tentoria faciunt. De

Expanded text:
dis manibus prebebantur sive mantidis manibus prebebantur sive mantilia a mandendo. Mappe convivii et epularum appositarum slongae perpetuaeque mappae, a toro dictae. Sabanum Graecum est. Facietergium et manitergium a tergendo faciem vel manus vocatum. Vela dicta quod obiectu suo interiora domorum velent. Aulaea vela picta et grandia; quae ideo aulaea dicta sunt quod primum in aula Attali regis Asiae, cui successit populus Romanus, inventa sunt. Cortinae sunt aulaea, id est vela, de pellibus, qualia in Exodo leguntur, a quibus tabernaculum extrinsecus tegebatur. Dictae autem cortinae a coreis, eo quod prius ex pellibus fuissent factae. Unde et in eodem tabernaculo legis iubetur cortinas fieri ex pellibus arietum rubris et ex pellibus iacintinis. Cilicia Arabes nuncupant velamenta pilis caprarum contexta, ex quibus sibi tentoria faciunt. De
Abbreviated transcription (Latin):
uestis ẽ discolor qd̾ manu ar-¬
dificis diu̾sa uarietate distinguit᷑.
Dictũ aut̃ qd̾ et in stratu et in ami
atris uocatas qͥdam existimant.
Cũ enĩ eg̾diebant᷑ de ludi ꝓstibłõ
iuuenes: horũ uelamento tegebãt
caput et faciẽ. qr solet erubescere
qͥ lupanar intrau̾it. Galnapes.
fulcra st̃ ornam̃ta lectorũ. dicta
qd̾ in his fulcim᷑. io ẽ sustinem᷑. ul
qd̾ thoros fulciant. siue cap̃. q̃ recli¬
natoria uulgꝰ appellat. Ceriicalia
aut̃ eo qd ponant᷑ sub ceruice uł
cubito. Puluillus dictꝰ apuluinari:
q̃ ẽ diuitũ lectꝰ. Culcitre uocate qd
calcent᷑ id ẽ fartiant᷑ pluma. si ne
tum̃to: qͦ molliores calidioresq siti.
Tapeta dicta: qd̾ pedibꝰ pͥmũ strarẽ¬
tur: qͣi tapedia. Simpla tapeta ex
una parte uillosa. qͣͣ simpla. An¬
fitapa ex utͣq parte uillosa tape¬
ta. Luciliꝰ. Simple atq anfitapa
uillis ingentibꝰ molles. Mante¬
lia nẽ ꝓ oꝑiendis m̃sis sunt. quȩ¬
ut nom̃ ip̃m indicat olun tergen¬

Expanded text:
estis est discolor quod manu artificis diversa varietate distinguitur: dictum autem quod et in stratu et in amicatris, vocatos quidam existimant: quum enim egrediebantur de ludi prostibulo iuvenes, horum velamento tegebant caput et faciem; quia solet erubescere qui lupanar intraverit. Galnapes. Fulcra sunt ornamenta lectorum, dicta quod in his fulcimur, id est sustinemur, vel quod toros fulciant sive caput; quae reclinatoria vulgus appellat. Cervicalia autem eo quod ponantur sub cervice vel cubito. Pulvillus dictus a pulvinar, qui est divitum lectus. Culcitae vocatae quod calcentur, id est farciantur, pluma sive tomento, quo molliores calidioresque sint. Tapeta dicta quod pedibus primum strarentur, quasi tapedia. Sipla tapeta ex una parte villosa, quasi simpla. Amphitapa ex utraque parte villosa tapeta. Lucilius 13: Siplae atque amphitapi villis ingentibus molles. Mantelia nunc pro operiendis mut nomen ipsum indicat olim tergen
Abbreviated transcription (Latin):
ferũ qd̾ sit oriens suꝑior: occidens
inferior. Est aut̃ tuscũ et adriaticũ.
Amemoria regis ut ioniũ. Ion qͥppe
rex fuit g̾cie. un iones athenienses.
hoc mare et tirrenũ dictũ siue qd̾
tusciã alluit doẽ tirreniã: siue a tirre¬
nilnantie qͥ le inhoe mare pe pitane¬

Expanded text:
ferum, quod sit Oriens superior, Occidens ferum, quod sit Oriens superior, Occidens inferior, est autem Thuscum, et Adriaticum. A memoria regis, ut Ionium. Ion quippe rex fuit Graeciae, unde iones Athenienses. Hoc mare, et Tyrrhenum dictum; sive quod Thusciam alluit, id est Tyrrheniam, sive a Tyrrhenis nautis, qui se in hoc mare p
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dulcꝰ ꝙ̃ cętã nebulosũq et breuiꝰ
Un & ponticũ uocatũ qd̾ sit breuiꝰ atq
cop̾̃ter focas et tinnos atq delfines ali¬
as beluas maiores ñ patit᷑. Sic̃ aut̃ t̃ra
dũ una sit ꝓ diu̾sis locis uariis appella¬
t᷑ uocabulis: ita ⁊ ꝓ regionibꝰ hoc ma¬
re magnũ diu̾sis nõib nuncupatur
Nam hib̾icũ et asiaticũ a ꝑuinciis di¬
dũ. Ab insulis balearicũ. siculũ. cretiẽ
cipͥũ. egeũ. carpatiũ. Nam int̾ tenedũ
& chiũ. saxũ ẽ in mari potiꝰ ꝙͣ. insula:
q̃ uisentibꝰ ꝓcul caprȩ simile credit᷑. ꝗͣ
g̾ci egͥa nuncupant. uñ et egeũ mare
ẽ dictũ.Sic et carpatiũ mare inter
egyptũ & rodũ abinsula carpato il¬
lic posita. Agentibꝰ gallic̃. ausoniũ.
dalmatiũ. libusticũ. Ab oppidis argo¬
licũ chorintiũ.tiriũ. adriaticũ. Nã
adria quȩdam ciuitas illirico mari
ꝓxima fuit: q̃ adriatico mari nom̃
dedit. Apositione geli ut suꝑũ et in¬

Expanded text:
ebulosumque et brevius. Unde et Pontum vocatum, quod sit pervius; atque eo praeter phocas et thynnos atque delphinos, alias beluas maiores non patitur. Sicut autem terra dum una sit, pro diversis locis variis appellatur vocabulis, ita et pro regionibus hoc mare magnum diversis nominibus nuncupatur: nam Ibericum et Asiaticum a provinciis dictum; ab insulis Balearicum, Siculum, Creticum, Cyprium, Aegeum, Carpathium: 126 nam inter Tenedum, et Chium, saxum est in mari potius quam insula, quod visentibus procul caprae simile creditur, quam αἷγα nuncupant, unde, et Aegeum mare est dictum, sic et Carpathium mare inter Aegyptum, et Rhodum ab insula Carpatho illic posita. 6. A gentibus, Gallicum, Ausonium, Dalmaticum, Ligusticum. Ab oppidis, Argolicum, Corinthium, Tyrium, Adriaticum. Nam Adria quaedam civitas Illyrico mari proxima fuit, quae Adriatico mari nomen dedit. 7. A positione coeli, ut Superum, et In
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ accolaꝵꝵ eusinũ ascenũ antea appel¬
lat᷑. a casibꝰ hõiũ qͥ decidert in mare.
ut ellespontũ. icariũ. myrteũ. Nam
myrteũ. mare dictũ a myrtili lapsu:
qd̾ illic ab enomao p̃cipitatꝰ sit. Icarꝰ
si cretensis ut fabulȩ fer̃t. altiora pe¬
tens. pennis solis calore solutis mari
in qͦ ꝯcidit. nom̃ imposuit. Frixus qͣ
cũ elle sorore sua fugiens insidias no¬
uercales: conscendit nauẽ signũ ari¬
etis habntẽ ꝙͣ lib̾atꝰ ẽ. Elles aut̃ soror
eiꝰ ꝑpessa naufragiũ decidit in mari.
et mortua ellesponti mari nom̃ dedit.
Ab ordine fluenti ꝓpontidis. nã dictũ
ꝓpontũ qr pontũ p̾uenit. idẽ et a
transitu uł angustis meatibꝰ boum
bosforus. Egyptiũ aut̃ pelagꝰ asie da¬
t᷑.gallicũ europe africũ libiȩ. His ut
queq̃ ꝓxima sunt uenu̾nt in par¬
tes. Pelagꝰ aut̃ ẽ latitudo maris sine
littore ec portu: g̾co nomine aporoy
plagia. hoc ẽ alatitudine dictũ. unde
& pelagia eo q̃d sint inportuosa.

Expanded text:
 Axenus ante appellatus. A casibus hominum qui deciderunt in mare, ut Hellespontum, Icarium, Myrteum. Nam Myrteum mare dictum a Myrtili lapsu, quod illic ab Oenomao praecipitatus sit. Icarus vero Cretensis, ut fabulae ferunt, altiora petens, pinnis solis calore solutis mari, in quo cecidit, nomen inposuit. Phrixus quoque cum Helle sorore sua fugiens insidias novercales conscendit navem signum arietis habentem, qua liberatus est. Helles autem soror eius perpessa naufragium decidit in mare, et mortua Hellesponti mari nomen dedit. Ab ordine fluenti Propontis. Nam dictum Propontum quia Pontum praevenit. Item et a transitu vel angustis meatibus boum Bostur, Gallicus Europae, Africus Libyae: his ut quaeque proxima sunt, venerunt in partes. Pelagus autem est latitudo maris sine litore et portu, Graeco nomine ἀπὸ τοῦ πλαγίου, hoc est a latitudine, dictus; unde et plagia, eo quod sint inportuosa.
Abbreviated transcription (Latin):
et latini idõ noĩant. qd̾ incir¬
culi mͦ ambiat orbem. siue a celeritate
eo qd̾ ocius currat. itẽ qͥa ut celũ purpi¬
reo colore nitet. Oceanꝰ. qͣi cianeus. iste
ẽ qͥ horas t̾rarũ amplectit᷑: alt̾nisq esi¬
bus accedit atq recedit. Respirantibꝰ
enĩ inꝑfundũ uentis. aut remouet
ticꝰ. gaditanꝰ. Nam gaditanũ fretũ. a
gadibꝰ dictũ: uͥpͥmũ ab occeano mars
magni lim̃ aꝑit᷑. ũn et hercules cũga
des ꝑuenisset. colũnas ibi posuit: srais
qd & ab occasu ex occeano flur
& in meridiẽ uergit. demn ad septẽti¬
onẽ tendit. Qd̾ inde magnũ appella¬
t᷑:. qr cȩtã maria in cõꝑatione eiꝰ mino¬
ra st̃. Istud ẽ et medit̾raneũ. qr ꝑmed¬
ã terrã usq adorientẽ ꝑfundit᷑. euro

Expanded text:
et Latini ideo nominant, quod in circuli modo ambiat orbem: sive a celeritate, eo quod ocius currat; item quia, ut coelum, purpureo colore nitet. Oceanus, quasi κυάνεος: iste est qui oras terrarum amplectitur, alternisque aestibus accedit, atque recedit. Respirantibus enim in profundum ventis, aut removet ticus, Gaditanus. Nam Gaditanum fretum a Gadibus dictum, ubi primo ab Oceano maris Magni limen aperitur. Unde, et Hercules cum Gadibus pervenisset, columnas ibi posuit, sperangnum est quod ab occasu ex Oceano fluit et in meridiem vergit, deinde ad septentrionem tendit; quod inde magnum appellatur quia cetera maria in conparatione eius minora sunt. Iste est et Mediterraneus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ounl oli nferun aoant ide
sculus qͥ asicilia usq ad cretã uadit. De¬
nde creticus qͥ in pamphyliã et egyptũ
prendit. Iñ ellespontꝰ qͥ in septẽtrionẽ re¬
erquens anfractibꝰ magnis iuxta gͥciã
ꝓ sliricũ. In angustias septẽ stadioꝵ st̾n¬
git qͦ xerses ponte nauibꝰ facto ing̾ciã
cõmeauit. Ibi ẽ abidos. iñ diffusus eqͦre
patemi rursus stringit᷑. et fac̃ ꝓpontidẽ
qͥ moꝵ inqͥngentos passus coartat᷑. fitq
bes fonꝰ f̃cius qͦ dariꝰ copias tͣnsportauit.
Ii ponticꝰ sinꝰ amplissimꝰ a t̾̃go meotidis

Expanded text:
 Inferum vocant. Inde Siculus, qui a Sicilia usque ad Cretam vadit. Deinde Creticus, qui in Pamphyliam et Aegyptum pertendit. Deinde Hellespontus, qui in septentrionem retorquens, anfractibus magnis iuxta Graecias et Illyricum in angustias septem stadiorum stringitur; quo Xerses ponte navibus facto in Graeciam commeavit: ibi est Abydos. Inde diffusus aequore patenti rursus stringitur et facit Propontidem; qui mox in quingentos passus coartatur, fitque Bosphorus Thracius, quo Darius copias transportavit. Inde Ponticus sinus amplissimus a tergo Maeotidis
Abbreviated transcription (Latin):
nus philosophus. doctꝰ hõ. ⁊ plenꝰ ÷ sersus. Actu¬
alii. ab actu descendunt. ut dux .rxx. cursor nu¬
trix. orator. Gentes agente ueniunt. ut greciis.
romanꝰ. Patrie a patria descendunt. ut attenien¬
sis. thebanꝰ. loci. aloco. ut suburbanꝰ. U̾balia di¬
cunt᷑. qͦ de u̾bo nascunt᷑. ut lector. Participalia
qr sic sonant sic̃ participia: ut legens demenꝰ.
Uerbi similia. au̾bi similitudine dicta: ut cõ¬
⁊ nom̃.: qi declmationẽ recipit. hee õs sp̃es ano¬

Expanded text:
nus philosophus', 'doctus homo', et plenus est sensus. Actunus philosophus', 'doctus homo', et plenus est sensus. Actualia ab actu descendunt, ut 'dux', 'rex', 'cursor', 'nutrix', 'orator'. Gentis a gente veniunt, ut 'Graecus', 'Romanus'. Patriae a patria descendunt, ut 'Atheniensis', 'Thebanus'. Loci a loco, ut 'suburbanus'. Verbialia dicuntur, quia de verbo nascuntur, ut 'lector'. Participalia, quae sic sonant sicut participia, ut 'legens'. Verbis similia, a verbi similitudine dicta, ut 'conet nomen, quia conparationem recipit. Haec o
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ tumens tellꝰ. nẽ sepulcrũ. Est enĩ in uno noĩe
significatio diu̾sa. Relatiua dicta. eo qd̃ ad aliã
referant᷑ ꝑsonã. ut magist̃. dñs. pat̃. Illa aũ que
dicunt᷑ ad aliqͥd equalit se habentia. acontraria
sigͥficatione. dicta st̃ ut dext̃. Dici enĩ dext̃ nõ
pot: nͥ sinist̃ suerit. Porro qͦlitatis noĩa ex eo dicta.
qr ꝑ ea quał quisq sit ostendit᷑: ut sapiens foe¬
mosus. diues. Qntitatis. qi am̃sura tͣhunt᷑. ut
longus breuis. Pͥatronomica dñr: eo qd̃ trahun¬
tur apatͥb. ut tidides tideifiliꝰ. eneiꝰ enee filiꝰ qͣm¬
uis ⁊amatrib & amaiorib dicant᷑. Thetiea id est.
possessiua apossesssone. ut euandriꝰ. ensis. Epithe¬
ca. qͦlatine ad iectiua uł suꝑ posita appellantur.
eo qd̃ ad implendam sui significationẽ nõib ad¬
iciarit᷑: ut magnꝰ doctus. Adicis ea ꝑsonis ĩmag.¬

Expanded text:
nunc tumens tellus, nunc sepulchrum. Est enim in uno nomine nunc tumens tellus, nunc sepulchrum. Est enim in uno nomine significatio diversa. Relativa dicta eo, quod ad aliam refdicuntur ad aliquid qualiter se habentia, a contraria significatione dicta sunt, ut 'dexter'. Dici enim dexter non potest, nisi sinister fuerit. Porro qualitatis nomina ex eo dicta, quia per ea qualis quisque sit ostenditur, ut 'sapiens', 'formosus', 'dives'. Quantitatis, quia a mensura trahantur, ut 'longus', 'brevis'. Patronymica dicuntur eo, quod trahur a patribus, ut 'Tydides' Tydei filius, 'Aeneius' Aeneae filius, quamvis et a matribus et a maioribus ducantur. Ctetica, id est possessiva, a possessione, ut 'Evandrius ensis'. Epitheta, quae Latine adiectiva vel superposita appellantur, eo quod ad inplendam sui significationem nominibus adiciantur, ut 'magnus', 'doctus'. Adicis ea personis, ut 'mag
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ equiis. ⁊ auis. aĩal st̃ specialia. qi partẽ demonstͣnt
ut hõ Species enĩ ad aĩal ho. Principalia. op pͥmam
positionẽ hñt. n aliuñ nascunt᷑. ut mons. fons.
Diriuatiua. eo qd̃ ex alio noĩe deducant᷑. ut amonte
montanꝰ. Diminutiua. qi minuunt sensũ ut gre¬
culus. scolasticulus. Sono diminutiua. qi sic sonant
sic̃ dimintina s intellectu pͥncipalia st̃.: ut tabu¬
la. fabula. Totagrer a. qi ex toto grece declinant᷑.
ut calixto. Sic eñ ⁊ g̾cus⁊ latinus dic̃. Cotalati¬
na: qr ex toto inlatinũ uͥtunt᷑. bretꝰ dic̃ odisseus
latinꝰ ulixes. Mediadicta: q ex parte dicta sunit¬
grera ex parcelatina. Eadẽ: nota. qi coerũpunt
ultimas sillabas manentib pͥorib ut ap̃ grecos
alexandros. menandros. ap̃ nos alexander.
menander. Dict̾a aũ notha. quẽ ad modũ nothus
dr̃. qͥsquis de dispari gen̾e nascitur. Sinonima
hest plurimonia. eo qd sit in plurib nõib signi¬

Expanded text:
et equus et avis animal sunt. Specialia, quia partem demonstrant, ut 'homo'. Species enim animalium homo. Principalia, quia primam positionem habent, nec aliunde nascuntur, ut 'mons', 'fons'. Derivativa eo, quod ex alio nomine deducantur, ut a monte 'montanus'. Diminutiva, quia minuunt sensum, ut 'Graeculus', 'scholasticulus'. Sono diminutiva, quia sic sonant sicut diminutiva, sed intellectu principalia sunt, ut 'tabula', 'fabula'. Tota Graeca, quia ex toto Graece declinantur, ut 'Callisto'. Sic enim et Graecus et Latinus dicit. Tota Latina, quia ex toto in Latinum vertuntur. Graecus dicit 'Odysseus', Latinus 'Ulixes'. Media dicta quia ex parte Graeca sunt, ex parte Latina. Eadem et notha, quia corrumpunt ultimas syllabas manentibus prioribus, ut apud Graecos 'Alexandros', 'Menandros'; apud nos 'Alexander', 'Menander'. Dicta autem notha, quemadmodum nothus dicitur quisquis de dispari genere nascitur. Synonyma, hoc est plurinomia, eo quod sit in pluribus nominibus signi
Abbreviated transcription (Latin):
artes orationis pͥmus aristotiles duas tͣdidit:
om̃s ad illa duo pͥncipalia reu̾tuntur: id ẽ ad no¬
men ꝙ u̾bũ que significant ꝑsonã ꝙ actũ Reliqͦ
appendices sunt: ⁊ ex his originẽ tͣhunt. Nã ꝓnom̃.
&x nõĩe nascit᷑. cuiꝰ officio fungitur: ut orator ille.
Ad ubium de noĩe nascit᷑. uit doctus docte. Par¬
ticipium de noĩe ⁊ u̾bo. ut lego legens. Cõiunctio¬
uͦ ⁊ ip̃positio uł interiectio in complexii istax cadunt
idõ ꝙ ñ nulli qͥnq partes or̃onis definierunt: qͥa
res notas effitiat. Hisienĩ nom scieris. cog
iii. qͥtuor sunt: p̃nom̃. nom̃. cognom̃ agnom̃. Pre¬
catum. qi notar genꝰ: ut corneliꝰ. Cornelii em̃õs in
eo gen̾e dicebant᷑. Eognom̃ qi nõi cõuingit᷑ ut sci¬
pio. Agnom̃ uͦ qͥsi accidens nom̃ ut metelłꝰ creticꝰ
qr cretã subegit. Extrinsetꝰ enĩ uenit agnom̾̃ ab a¬
liqua ratione. Cognom̃ aũ uulgo dictũ eo qd̃ nõi

Expanded text:
artes orationis primus Aristoteles duas tradidit, omnes ad illa duo principalia revertuntur, id est ad nomen et verbum que significant personam et actum: relique appendices sunt, et ex his originem trahunt. Nam pro nomen ex nomine nascitur, cuius officio fungitur, ut orator ille. Adverbium de nomine, ut doctus, docte. Participium de nomine vero, et praepositio, vel interjectio in complexum istarum cadunt. Ideo, et nonnulli quinque partes definierunt, quiares notas efficiat. Nisi enim nomen scieris, cogninum quatuor: praenomen, nomen, cognomen, agnomen. Praeatum, quia notat genus, ut 'Cornelius'. Cornelii enim omnes in eo genere. Cognomen, quia nomini coniungitur, ut 'Scipio'. Agnomen vero quasi accedens nomen, ut 'Metellus Creticus', quia Cretam subegit. Extrinsecus enim venit agnomen ab aliqua ratione. Cognomentum autem vulgo dictum eo, quod nomini
Abbreviated transcription (Latin):
edificio surgunt ut alato inci¬
pant q in angisto simant. sieut
ignis. Pir enĩ dr̃ ignis. Hos egyptus
ht. Ap̃ maiores enĩ potentes. aut sub
montibꝰ. aut in montibꝰ sepelieban¬
tur. Inde tractum ẽ ut suꝑ cadaue¬
ra aut piramides fierent. aut in gñ¬
tes columne collocarent᷑. Deedifici¬

Expanded text:
aedificio surgunt ut a lato inciaedificio surgunt ut a lato inciiant et in angusto finiantur sicut ignis; πῦρ enim dicitur ignis. Hos Aegyptus habet. Apud maiores enim pmontibus aut in montibus sepeliebantur; inde tractum est ut supra cadavera aut piramides fierent aut ingentes columne collocarentur. Item pi
Abbreviated transcription (Latin):
Cepylchrũ: a sepulto dictum.
Prius aut̃ qͥsq in domo sua sepe¬
liebat᷑: pꝰea uetitũ ẽ legibꝰ. ne fetore ip¬
so corꝑa uiuentiũ contacta infic̾e̾n¬
t᷑. Monum̃tũ idõ nuncupatũr. eo
qd̾ m̃tem moneat ad defuncti me¬
moriã. Cũ enĩ ñ uideris monum̃
uideris monet m̃tẽ et ad memo¬
riam te reducit. ut mortui recor¬
deris. Monum̃ta itaq et memo¬
riȩ: ꝓmentis ammonitione dictȩ.
Tumulus dictus: qͣi tumens tellus.
Sarcofagũ gͥcum ẽ nom̃: eoquod
solea sunt sepulchra seu monum̃¬
ta regũ: a mausoleo rege egypti¬
orũ dicta. nã eo defuncto uxor
eiꝰ mire magnitudinis et pulebri-¬
tudinis struxit sepulchrũ in
tantũ ut usq hodie omĩa monu¬
menta p̃ciosa ex noĩe eiꝰ mauso¬
lea nuncupent᷑. Pyramides ge¬
nus sepulchrorũ quadratũ. et fa¬
stigiatũ ultra om̃em excelsitu¬
dinẽ q̃ fieri manu possit. Unde
et m̾surã umbrarũ eg̾resse: nu¬
llam hab̾e umbrã dñr. Tali aut̃

Expanded text:
epulchrum a sepulto dictum. Prius autem quisque in domo sua sepeliebatur. Postea vetitum est legibus, ne foetore ipso corpora viventium contacta inficerentur. Monumentum ideo nuncupatur eo quod mentem moneat ad defuncti memoriam. Cum enim non videris monumenvideris, monet mentem et ad memoriam te reducit ut mortuum recorderis. Monumenta itaque et memoriae pro mentis admonitione dictae. Tumulus dictus quasi tumens tellus. Sarcophagus Graecum est nomen, eo quod solea sunt sepulchra seu monumenta regum, a Mausoleo rege Aegyptiorum dicta. Nam eo defuncto uxor eius mirae magnitudinis et pulchritudinis extruxit sepulchrum in tantum ut usque hodie omnia monumenta pretiosa ex nomine eius Mausolea nuncupentur. Pyramides genus sepulchrorum quadratum et fastigiatum ultra omnem excelsitatem quae fieri manu possit, unde et mensuram umbrarum egressae nullam habere umbram dicuntur. Tali autem
Abbreviated transcription (Latin):
multitudo exunitatibus .iii.¬
constituta. Nam unũ sem̃ numi
sui frequentatione uocabulũ
indidit. Unꝰ a greco nom̃ trahit.
g̾ci enĩ unum ena dic̃t. sic duo et
tres. qͦs illi dia et tͥa appellant le¬
tuor uero a figura qͣdrata nom̃
sumpserunt. Qnq aut̃ ñ scd̾m na¬
turã. s scd̃m placitũ uoluntatis
uocabłm acceꝑunt ab eo qͥ numꝰ
noĩa indidit. Sex aut̃ et septẽ a
g̾co ueniunt. In multis enĩ noĩb
que in g̾oo aspirationẽ hñt. nol
ba serpillũ. Octo uero ꝑ tnslato¬
nẽ sic̃ illi ocdo et nos octo ita illi
Dicti aut̃. decẽ. a g̾ea echimologꝰ
eo qd ligent. et coniungant msia
iacentes numõs. Nã desmos con¬
iung̾e uł ligare ap̃ eos dr̃. Porro
uiginti dicti. qd sint decembis
geniti:u. ꝓ.b. litt̾a posita. Triginta
qd̾ aternario denario gignantur.
Gie usq ad nonaginta. Centũ uero
uocati a cantii quod ẽ circłm. Duçẽ¬
t. a duo centũ. sic et reliqͥ et reliqͥ
usq ad mille. Mille aut̃ a multitu¬

Expanded text:
multitudo ex unitatibus constituta. Nam unum semen numeet a sui frequentatione vocabulum indidit. Unus a Graeco nomen trahit; Graeci enim unum ἕνα dicunt: sic duo et tres, quos illi δύο et τρία appellant. Quattuor vero a figura quadrata nomen sumpserunt. Quinque autem non secundum naturam, sed secundum placitum voluntatis vocabulum acceperunt ab eo, qui numeris nomina indidit. Sex autem et septem a Graeco veniunt. In multis enim nominibus quae in Graeco aspirationem habent, nos llo herba serpillum. Octo vero per translationem, sicut illi et nos: ita illi Dicti autem decem a Graeca etymologia, eo quod ligent et coniungant infra iacentes numeros. Nam δεσμός coniungere vel ligare apud eos dicitur. Porro viginti dicti quod sint decem bis geniti, U pro B littera posita. Triginta, quod a ternario denario gignantur: sic usque ad nonaginta. Centum vero vocati a cantho, quod est circulum; ducenti a duo centum. Sic et reliqui usque ad mille. Mille autem a multitu