comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
na cadatis. S cribo uob uiuenes.
quia fortes estis et u̾bũm dĩ in
uobis manet: et uicistis mali¬
gnouimꝰ ĩd q̃d apͥncipio est qr
fortessumꝰ. qr cognoiumꝰ patrẽ:
omnia ista qͣi cognitionẽ c̃men¬
dant. cantatẽ ñ cõmendant. Si
cogno unꝰ. amemi Nã coguitio
sine caritate: ñ facit saluos. Sci¬
entia in flat. caritas edificat. Si
confiten uultis. et ñ amare: in¬
cipitis demonib similes eẽ. Cõ¬
fitebant᷑ demones filum dĩ ẽẽ. et
dicebant. Quid nob̃ et tͥ. Et re¬
pellebant᷑. Confitemini. ⁊ amplec¬
timini. Illi autẽ tͥͫ ebant de iui¬
quitatib suis: uos amate dis¬
missorem iniquita ctum ur̃aꝵ
mus mundũ: Parat nos gͦ in¬
habitare cantatem. Duo sunt
amores. mundi. et di. Si m̃di
amor habitet: ñ ẽ. qua intret
amord̾i. Recedat amor mũdi.
et habitet dĩ. Melior accipiat
locum. Amabas mundum no¬
li amare mundũ. Cum ex hause¬
ris cor tuũ amore t̾reno. haunes

Expanded text:
a Iohannis: scribo uobis, iuuenes, a Iohannis: scribo uobis, iuuenes, quia fortes estis et uerbum dei in uobis manet et uicistis malicipio est quia fortes sumus, quia cognovimus Patrem: omnia ista quasi cognitionem commendant, charitatem non commendant? Si cognovimus, amemus: nam cognitio sine charitate non salvos fecit. Scientia inflat, charitas aedificat . Si confiteri vultis et non amare, incipitis daemonibus similes esse. Confitebantur daemones Filium Dei, et dicebant, Quid nobis et tibi ? et repellebantur. Confitemini, et amplectimini. Illi enim timebant de iniquitatibus suis; vos amate dimissorem iniquitatum vestrarumus mundum? Parat nos ergo inhabitari charitate. Duo sunt amores, mundi et Dei: si mundi amor habitet, non est qua intret amor Dei: recedat amor mundi et habitet Dei; melior accipiat locum. Amabas mundum, noli amare mundum: cum exhauseris cor tuum amore terreno, hauries
Abbreviated transcription (Latin):
lu sunt. patres sunt. uiuenes st̃.
filii qui nascunt᷑. patres.quia
pͥncipium agnoscunt. Iuuenes
quare: Quia uicistis malignũ.
Infiliis natiuitas. in patribus
antiquitas. inuiuenib fortitu¬
do. Si malignus aiuuenib
uincit᷑ pugnat nob̾cum. Pug¬
nat. s ñ expugnat. Quare. Qͥa
nossumus fortes an quia ille for¬
tis ẽ in nobis. qui int̾ manus ꝑ¬
sequentium in firmꝰ inuentꝰ est:
Ille nos fortes fecit. qui ꝑsequẽtib¬
orĩ ñ restitit. Crucifycus ẽ eñĩ¬
si ex infirmitate. suiuit ex uir¬
cutedĩ. S crbo uob̾ puen. Uñde
pueri: Quia cognouistis patrẽ.
Scubo uob̾ patres. Cõmendat
hoc et repetit. Quia cognouistis
eum. qui apͥncipio ẽ. Nemento¬
te uos patres ẽẽ. Si obliuiscimi¬
ni eum qui apͥncipio ẽ. ꝑ didistis
pat̾nitatẽ. S cribo uobis iuue¬
nes. Etiam atq etiam considera¬
te. quia iuiuenes estis: pugnate
ut uincatis. uincite ut corone¬
mini. humiles estote. ne in pug¬

Expanded text:
lii sunt, patres sunt, juvenes sunt; lii sunt, patres sunt, juvenes sunt; filii, quia nascuntur; patres, quia principium agnoscunt: juvenes quare? Quia vicistis malignum. In filiis nativitas, in patribus antiquitas, in juvenibus fortitudo. Si malignus a juvenibus vincitur, pugnat nobiscum. Pugnat, sed non expugnat. Quare? Quia nos sumus fortes, an quia ille est fortis in nobis, qui inter manus persequentium infirmus inventus est? Ille nos fortes fecit, qui persequentibus non restitit. Crucifixus est enim ex infirmitate, sed vivit ex virtu e Dei . 7. Scribo vobis, pueri. Unde pueri? Quia cognovistis Patrem. Scribo vobis, patres: commendat hoc, et repetit, Quia cognovistis eum qui a principio est. Mementote vos patres esse: si obliviscimini eum qui a principio est, perdidistis paternitatem. Scribo vobis, juvenes. Etiam atque etiam considerate, quia juvenes estis: pugnate, ut vincatis; vincite, ut coronemini; humiles estote, ne
Abbreviated transcription (Latin):
nouit: fuisse et futurum ẽẽ ñ no¬
uit. Dies est ibi unus. s sempit̾uꝰ.
Nõ ponunt illumdiẽ in mẽdio
hest̾nus. ⁊ crastinꝰ. Hest̾no eñĩ die
finito. incipiens hodieruꝰ. uent᷑o
crastino finit᷑ ille. Unus dies ibi
est. sine tenebris sine nocte. sine
spaciis. sine m̃sura sine horis. Qd
ius illum diem: Si us dies est.
siuis. annus ẽ. sius anni sunt.
Dictum est enum de ip̃o die. Et
annitui ñ deficient. Quomõdo aũ
dictus ẽ diesquando dictum est
adomino. ego hodie genui te:
Ab et̾no patre genitus. ex et̾nita-¬
te genitus. in et̾nitate genigꝰ.
nullo mitio. nullo fine.nil .d¬
llo spatio latitudinis. quia est.
quod ẽ quia ip̃e ẽ qui ẽ. Et no¬
men suum dicit moysi. diȩseis.
Qui ẽ misit me ad uos. Quidg
ante abraham: Quid ante noe:
Quid ante adam: Audi scripturã.
Ante luciferum genuite. Postre¬
mo ante celum et t̾ram. Quare:
patres agnoscite. Patresenun
funt agnoscendo quod ab ini¬
tio ẽ. Scribo uobis uiuenes. fi¬

Expanded text:
novit; fuisse et futurum esse non novit. Dies est ibi unus, sed sempiternus. Non ponunt illum diem in medio hesternus et crastinus: hesterno enim die finito, incipiens hodiernus venturo crastino finietur. Ille unus dies ibi est sine tenebris, sine nocte, sine spatiis, sine mensura, sine horis. Quod vis illum dic: si vis, dies est; si vis, annus est; si vis, anni sunt. Dictum est enim de ipso, Et anni tui non deficient . Quando autem dictus est dies? Quando dictum est Domino, Ego hodie genui te . Ab aeterno Patre genitus, ex aeternitate genitus, in aeternitate genitus: nullo initio, nullo termino, nullo spatio latitudinis; quia est quod est, quia ipse est qui est. Hoc nomen suum dixit Moysi: Dices eis, Qui est, misit me ad vos . Quid ergo ante Abraham? quid ante Noe? quid ante Adam? Audi Scripturam: Ante luciferum genui te . Postremo ante coelum et terram. Quare? patres agnoscite: patres enim fiunt agnoscendo quod est ab initio. 6. Scribo vobis, juvenes. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
luit temptare regẽ scłorum. S
dñs qui fecit celum et t̾rã diabo¬
lum conculcauit. Qͥd magnũ
a dño diabolum iunciꝰ. Qͥd gͦ res-¬
pondit dabolo. nisi qd̾ te docuit
ut respondeat:. S criptum ẽ. Dñm
deũ tuum adorab̾ ⁊ illi soli serui¬
es. Tenentes ista. ñ habebitis cũ¬
cupiscentiam mundi. Nõ haben¬
do cũcupiscentiã mundi. ñ uos
subuigabit. nec desiderium car-¬
nis. nec desid̾iũ occłoꝵ. nec am¬
bitio scł̃i. ⁊ facitis locum caritati
uenienti ut diligatis dm̃. Qa si
fu̾it ibi dilectio mundi. ñ ibi ent
dilectio dĩ. Tenete potius dilecti
tał ẽ qͥsq. qualis eiꝰ dilectio ẽ.
Terrã diligis: t̾ra eris. Dm̃ dili¬
gis. quid dicam: Deus eris. N
audͤio dice ex me. script᷑as audia¬
mus. Ego dixi dii estis: ⁊ filii al¬
tissimi om̃s. Si ergo multis ẽẽ dii
et filii altissimi. nolite diligere

Expanded text:
luit tentare regem saeculorum: sed Dominus qui fecit coelum et terram, diabolum calcabat. Quid magnum, a Domino diabolum vinci? Quid ergo respondit diabolo, nisi quod te docuit ut respondeas? Scriptum est, Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . Tenentes ista, non habebitis concupiscentiam mundi: non habendo concupiscentiam mundi, non vos subjugabit nec desiderium carnis, nec desiderium oculorum, nec ambitio saeculi; et facietis locum charitati venienti, ut diligatis Deum. Quia si fuerit ibi dilectio mundi, non ibi erit dilectio Dei. Tenete potius dilectiotalis est quisque, qualis ejus dilectio est. Terram diligis? terra eris. Deum diligis? quid dicam? deus eris? Non audeo dicere ex me, Scripturas audiamus: Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes . Si ergo vultis esse dii et filii Altissimi, nolite ailigere
Abbreviated transcription (Latin):
le. neq sermones: quorum ñ au¬
diant᷑ uoces corum. Et ne forte¬
et ip̃e lingue uenerunt ad unũ
locum. et ñ potiꝰ donum xp̃i uenit
ad om̃s linguas: audi quod se¬
quit᷑. In omnẽ tenam exiuit sonꝰ
eorum. et infines orbis t̾re u̾ba
eorum. Quare hoc. Quia insole
nifesto. Tab̾nacłm eius caro eius.
tab̾nacłm eiꝰ. eccł̃ia eius. in sole re¬
posita ẽ. Nõ ẽ inuocte. s in die.
S quare illi ũ agnoscunt: Redi¬
te ad lectionem quo heri finis fac¬
tꝰ est. et uidete quͣ re ñ agnoscunt.
Qui õdit frẽm suum. intenebris
ambulat ⁊ nescit quo eat. qm̃ te¬
nebre excecauerunt occłos eius.
Nos gͦ sequentia uideamus ⁊ ñ

Expanded text:
lae neque sermones, quorum non aulae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum. Et ne forte ipsae linguae venerunt ad unum locum, et non potius donum Christi venit ad omnes linguas, audi quid sequitur: In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Quare hoc? Quia in solenifesto. Tabernaculum ejus, caro ejus; tabernaculum ejus, Ecclesia ejus: in sole posita est, non est in nocte, sed in die. Sed quare illi non agnoscunt? Redite ad lectionem, ad quam heri finis factus est, et videte quare non agnoscunt: Qui odit fratrem suum, in tenebris ambulat, et nescit quo eat; quoniam tenebrae excaecaverunt oculos ejus. Nos ergo s
Abbreviated transcription (Latin):
nit sp̃c scs̃. et impleuit totum lo¬
i cum. et factus est sonꝰ quasi ferre¬
tur flatus uebemens. et lingue di¬
uise sunt uelud ignis. Audistis
actus apłorum. hodie lecta est ip¬
sa lectio. Ceperunt lingius loqui.
quomͦ sp̃c dabat eis ꝓnuntiare.
Et omnes qui aderant illic de du̾¬
sis gentib uenientes uidei agnos.¬
cebant unꝰquisq linguam suam.
⁊ mirabant᷑ illos idiotas subito
didicisse ñ unam aut duas lingͥs:
s omniũ omĩno gentium. Ubi
gͦ iam om̃s lingue sonabant.
om̃s lingue crediture ostendeban¬
tur. Isti autem qui multũ amãt
xp̃m. et id̾o nolunt c̃municare
ciuitati que int̾fecit xp̃m. sic ho¬
duas linguas remansisse. latinam
et punicam .i. afrã. Solas duas
linguastenet xp̃c Iste enimdue
lingue. sole sunt in parte donati.
Plus ñ habent. Eiugilemus fr̃s.
uideamus potiꝰ donum sp̃e scĩ ⁊ cre¬
damus ante dictis de illo. et uide¬
amus impleta que ante dicta
sunt in psalmo.Non sunt loque¬

Expanded text:
 sanctus, et impleuit totum locum, et factus est sonus quasi ferretur flatus uehemens, et linguae divisae sunt velut ignis. Audistis Actus Apostolorum, hodie lecta est ipsa lectio: Coeperunt linguis loqui quomodo Spiritus dabat eis pronuntiare. Et omnes qui aderant illic, de diversis gentibus venientes Judaei, agnoscebant unusquisque linguam suam; et mirabantur illos idiotas et imperitos subito didicisse non unam aut duas linguas, sed omnium omnino gentium . Ubi ergo jam omnes linguae sonabant, omnes linguae crediturae ostendebantur. Isti autem qui multum amant Christum, et ideo nolunt communicare civitati quae interfecit Christum, sic hoduas linguas, latinam, et punicam, id est, afram. Solas duas linguas tenet Christus? Istae enim duae linguae solae sunt in parte Donati, plus non habent. Evigilemus, fratres, videamus potius donum Spiritus Dei, et credamus ante dictis de illo, et videamus impleta quae ante dicta sunt in Psalmo: Non sunt loque
Abbreviated transcription (Latin):
ior est machera lingue. quã fetri.
Suꝑba fuit ancilla sare. agar: ⁊ af¬
flicta est a dña sua ꝓꝓter suꝑbiam:
Disciplina erat illa. non pena. Ad eo
cum recessisset a dña sua: quid ei di¬
xit angelus: Reuertere ad dominã
tuam: Sic gͦ o carnalis anima tanqͣ
ancilla suꝑba. si forte aliquas moles¬
tias passa es ꝓpt̾ disciplinam. qͥd in¬
sanis: Redi ad dñam tuam. tene do¬
minicam pacienciam: ecce ꝓferunt᷑
euuangelia. Legimus quia diffim¬
ditur eccł̃a. disputatur contra. et
dicitur nobis. traditores: Cuius rei
⁊ nõ credis. Ego tibi crediturus sum
maledicenti parentibus meis: Uisut
credam tibi de traditoribus: crede
tu prius xp̃o. Quid est dignius:
be diffudit. ego dico. cõtempne. Eu¬
uangeliũ loquit᷑: Caue quid dicit
euuangłiũ. Oportebat xp̃m pati

Expanded text:
jor est machaera linguae quam ferri. jor est machaera linguae quam ferri. Superba fuit ancilla Sarae Agar; et afflicta est a domina sua propter superbiam. Disciplina erat illa, non poena. Ideo cum recessisset a domina sua, quid ei dixit angelus? Revertere ad dominam tuam . Sic ergo carnalis anima, tanquam ancilla superba, si forte aliquas molestias passa es propter disciplinam, quid insanis? Redi ad dominam tuam, tene dominicam pacem. Ecce proferuntur Evangelia, legimus qua diffunditur Ecclesia: disputatur contra, et dicitur nobis, Traditores. Cujus rei et non credis: ego tibi crediturus sum maledicenti parentibus meis? Vis ut credam tibi de traditoribus? crede tu prius Christo. Quid est dignum? be diffudit: ego dico, contemne; Evangelium loquitur, cave. Quid dicit Evangelium? Oportebat pati
Abbreviated transcription (Latin):
uissima uerba me plus tenent. nõ eũ
uidi amplius. nõ audiui loquentem:
fr̃es cogitate usceribus xp̃ianis. sihe¬
dibus tam sunt dulcia. tã gͣta. tã magi¬
ni pond̾is. uerba ituri in sepulcrum:
Heredibus xp̃i qͣlia debent esse uerba
nouissima. nõ redituri in sepulcrũ.
s ascensuri in celum: hamq ille qui
uixit.⁊ mortuus est. rapit᷑ ad alia loca
anima ip̃ius. corpus ip̃ius ponitur ĩ
t̾ra. An fiant illa uerba. an nõ fiant:
nõ ad eũ ꝑtinet. iã aliud agit. aut aliud
patitur. Aut in sinu habrahe gau¬
det. aut in ignem et̾num aque mo¬
dicum desiderat: In sepulcro aũt
ipsius iacet cadauer sine sensu:⁊
custodiunt᷑ uerba nouissima mori¬
entis. Qͥd sibi sperant illi qui u̾ba
nouissima sedentis in celo nõ custo¬
uidicium quicquid uidet pati mẽ¬
bra sua: Et quid nos fecimus inqͥ¬
unt: Nos sumus passi. ꝑsetutionẽ
non fecimus. uos fecistis. O miseri.
primo quia diuisistis eccłam: Ma¬

Expanded text:
vissima verba me plus tenent: non eum vissima verba me plus tenent: non eum vidi amplius, non audivi loquentem. Fratres, cogitate visceribus christianis, si haeredibus sunt tam dulcia, tam grata, tam magni ponderis verba ituri in sepulcrum; haeredibus Christi, qualia debent esse verba novissima, non redituri in sepulcrum, sed ascensuri in coelum! Namque ille qui vixit et mortuus est, rapitur ad alia loca anima ipsius, corpus ipsius ponitur in terra: an fiant illa verba, an non fiant, non ad eum pertinet; jam aliud agit, aut aliud patitur: aut in sinu Abrahae gaudet, aut in igne aeterno aquae modicum desiderat ; in sepulcro autem ipsius jacet cadaver sine sensu; et custodiuntur verba novissima morientis. Quid sibi sperant illi qui verba novissima sedentis in coelo non custojudicium quidquid videt pati membra sua? 10. Et quid nos fecimus, inquiunt? nos sumus passi persecutionem, non fecimus. Vos fecistis, o miseri: primo, quia divisistis Ecclesiam. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
cet adhuc corpus meũ. Qua iacet ꝙꝑ
totam t̾ram: Caue ne ꝑcutias. caue
ne uioles. caue ne calces. Nouissima
uerba xp̃i sunt ista. ituri in celum:
Consid̾ate languẽtem in lecto. homi¬
⁊ maceratum egͥtudine. ꝓximum
morti. anhelantẽ animam quodãmͦ
int̾ dentes habentem. qui forte solli¬
citus sit de aliqͣ re cara sibi. quã młtũ
diligit. ueniatq illi in mentem. et
uocet heredes suos ⁊ dicat rogo uos
facite hoc. Teneat qͦ danmͦ uiolenter
animam. ne ante exeat quã illa u̾ba
firm̃t᷑. Cum illa uerba nouissima dicta¬
uerit: efflat animã. Tollit᷑ cadauer ĩ
sepulcrum. heredes ip̃ius qͦmͦ memine¬
runt nouissima uerba morientis : C mͦ :
Siquis existat qͥ dicat eis nolite facere.
qͥd gͦ illi dicant: Ergo nõ facia qd̃ mͦ
pat̾ meus efflans animã nouissime m̃¬
dauit: qͦt ultimũ sonuit in aures
meas ꝓficiscente hinc patre meo: Quis
alia uerba ip̃iꝰ alit̾ possim habere. No¬

Expanded text:
cet adhuc corpus meum. Qua jacet? Per cet adhuc corpus meum. Qua jacet? Per totam terram. Cave ne percutias, cave ne violes, cave ne calces: novissima verba Christi sunt ista, ituri in coelum. Considerate languentem in lecto homiet maceratum aegritudine, proximum morti, anhelantem, jam animam quodammodo inter dentes habentem, qui forte sollicitus de aliqua re chara sibi, quam multum diligit, veniat illi in mentem, et vocet haeredes suos et dicat, Rogo vos, facite hoc. Tenet quodammodo violenter animam, ne ante exeat quam illa verba firmentur. Cum illa verba novissima dictaverit, efflat animam: tollitur cadaver in sepulcrum. Haeredes ipsius quomodo meminerunt novissima verba morientis? Quomodo, si quis existat qui dicat eis, Nolite facere: quid ergo illi dicant? Ergo non facio quod mihi pater meus efflans animam novissime mandavit, quod ultimum sonuit in aures meas, proficiscente hinc patre meo? Quaevis alia verba ipsius aliter possum habere, no
Abbreviated transcription (Latin):
ret. ⁊ conadoraret capud in celo: calca¬
ret pedes in t̾ra. dixit ubi eeñt m̃bra
ip̃ius. Ascensurus enĩ dixit uerba no¬
uissima. post ip̃a uerba non est loqͦtꝰ
in t̾ra: Ascensurũ capud in celum:
cõmendauit menbra in terra: ⁊ disces¬
sit. Iam uon inuenis loqͥ xp̃m ĩ t̾ra.
inuenis illum loqui. s de celo. Et de ip̃o
celo quare: eluia menbra calcabãt᷑
in t̾ra. ꝑsecutori enim saulo. desuꝑ
dixit. Saule saule quid me ꝑsequeri:
ad dextͥam patris sedeo. ibi adhuc e su¬
rio ⁊ sicio ⁊ peregͥnus sum. Qͦmͦ enim
corpus cõmendauit in t̾ra. ascensurꝰ:
Cum int̾rogarent illũ discipłi. dñe si
hoc tempore p̾sentaberis. ⁊ qñ regnũ
isrł. Respondit iturus. Non est ur̃m
dat corpus suum: uidete ubi se calca¬
ri nõ uult: Eritis mͥ testes in ierłem
⁊ in totam uideam.⁊ samariã. ⁊ usq
in totam t̾ram. Ecce qua iaceo. qͥ ascẽ¬
do. Ascendo enĩ quia capud sum. ia¬

Expanded text:
ret, et cum adoraret caput in coelo, calcaret, et cum adoraret caput in coelo, calcaret pedes in terra, dixit ubi essent membra ipsius. Ascensurus enim dixit verba novissima; post ipsa verba non est locutus in terra. Ascensurum caput in coelum commendavit membra in terra, et discessit. Jam non invenis loqui Christum in terra: invenis illum loqui, sed de coelo. Et de ipso coelo quare? Quia membra calcabantur in terra. Persecutori enim Saulo dixit desuper, Saule, Saule, quid me persequeris ? ad dexteram Patris sedeo; ibi adhuc esurio, sitio, et peregrinus sum. Quomodo ergo corpus commendavit in terra ascensurus? Cum interrogarent illum discipuli, Domine, si hoc in tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? respondit iturus, Non est vestrum dat corpus suum, videte ubi se calcari non vult: Eritis mihi testes in Jerusalem, et in totam Judaeam, et Samariam, et usque in totam terram . Ecce qua jaceo qui ascendo. Ascendo enim, quia caput sum: ja
Abbreviated transcription (Latin):
honorabat. s plus clamaret capud
Nũne clamat ip̃m capud nolo honorẽ
tuum. calcare me noli: Iam tu dic si
potes. quare te calcaui. dic illud capi¬
ti. te oscłari uolui. amplecti uolurs
nõ uides o stulte. quia qd̾ uis amplecti
ꝑ quandã ꝯpagem unitatis ꝑuenit ad
id qd̾ calcas : Susum me honoras: uisum
me calcas. Plus dolet quod calcas: quã
gaudet qd̵ honoras. Quia ⁊ qd̾ honoras
dolet: ꝓ eis quos calcas: Qmͦ clamat lin¬
ga. dolet mͥ: Non dicit dolet pedi meo s
dolet mͥ dicit: O lingua quis te tigit te:
euis ꝑcussit: Quis stimulauit: Els pu¬
pugit : Nemo. s ꝯiuincta sum eis qͥ cal¬
cant᷑. Qͦ mͦ uis nõ doleam qñ nõ sum
id̾o ascendens in celum. quadragesimo¬
die cõniendauit corpus suum. qua ha¬
bebat iacere. quia uidit multos hono¬
raturos se qui ascendit in celum. ⁊ ui¬
dit qͥa honor ip̃oꝵ iutilis est: si ꝯcul¬
cant m̃bra ip̃oꝵ in t̾ra. Et ne quis erra¬

Expanded text:
honorabat: sed plus clamaret caput honorabat: sed plus clamaret caput Nonne clamat ipsum caput, Nolo honorem tuum; calcare me noli? Jam tu dic, si potes, Quare te calcavi? dic illud capiti, Te osculari volui, amplecti volui. Sed non vides, o stulte, quia quod vis amplecti, per quamdam compagem unitatis pervenit ad id quod calcas? Susum me honoras, jusum me calcas. Plus dolet quod calcas, quam gaudet quod honoras; quia quod honoras, dolet pro eis quos calcas. Quomodo clamat lingua? Dolet mihi. Non dicit, Dolet pedi meo; sed, Dolet mihi, dicit. O lingua, quis te tetigit? quis percussit? quis stimulavit? quis pupugit? Nemo, sed conjuncta sum eis quae calcantur. Quomodo vis non doleam, quando non sum ideo ascendens in coelum die quadragesimo, commendavit corpus suum qua habebat jacere, quia vidit multos honoraturos se, quia ascendit in coelum; et vidit quia honor ipsorum inutilis est, si conculcant membra ipsius in terra. Et ne quis erra
Abbreviated transcription (Latin):
laborant: ubi ẽẽ debes ut sub capite
sis: & p̾dicari in noĩe eiꝰ penitẽciam ⁊
remissionem pecc̃oꝵ ꝑ omes gentes
incipientibus ab ierusalem: Ibi diffũ¬
Et nescio quis ponit in affrica fines ca¬
ritatis. Extende caritatem ꝑ totum
orbem. si us xp̃m amare. quia m̃bra
xp̃i ꝑ orbem iacent. Si amas partem
diuisus es. Si diuisus es. in corpore ñ
es. Si in corpore nõ es: sub capite ñ es.
Qͥd ꝓdest quia credis. ⁊ blaphemas:
Ad oras illum in capite: blaphemas
in corpore. Amat ille corpus suũ. si te
p̾cidisti a corpore ip̃ius: capud nõ sep̾¬
cidit a corpore suo: Sine causa me ho¬
noras. clamat tͥ capud desuꝑ. sinͤ cau¬
sa me honoras: Tanꝗͣ si uellet tͥ aliqͥs
oscłari pedes capud. ⁊ calcare tͥ pedes
forte caligis clauatis ꝯteret pedes tuo
uolens tͥ tenere capud ⁊ oscłari. Hũne
int̾ uerba honorantis clamares ⁊ di¬
ceres. quid facis hõ: Calcas me: Nondi¬
ceres calcas capud meum: quia capd̾

Expanded text:
ite sis? Et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem . Ibi diffunet nescio quis ponit in Africa fines charitatis! Extende charitatem per totum orbem, si vis Christum amare; quia membra Christi per orbem jacent. Si amas partem, divisus es: si divisus es, in corpore non es: si in corpore non es, sub capite non es. Quid prodest quia credis, et blasphemas? Adoras illum in capite, blasphemas in corpore. Amat ille corpus suum. Si tu te praecidisti a corpore ipsius, caput non se praecidit a corpore suo. Sine causa me honoras, clamat tibi caput desuper; sine causa me honoras. Tanquam si velit tibi aliquis osculari caput, et calcare tibi pedes: forte caligis clavatis contereret pedes tuos, volens tibi tenere caput, et osculari; nonne inter verba honorantis clamares et diceres, Quid facis, homo? calcas me. Non diceres, Calcas caput meum; quia caput
Abbreviated transcription (Latin):
cum diceretz Os nr̃m patet ad uos
o corinthũ. cor nr̃m dilatatũ est. ñ
angustiamini in nob̾ Ideo satum
m̃datum tuũ ualde: Qd̃ est latum
m̃datiũ̃ mandatũ nouũ do uõbis.
ut uos inuicem diligatis. Caritas gͦ
ñ angustat᷑: uis ñ angustari in t̾ra:
In lato habita: Quicqͥd enĩ tͥ fecerit
hõ: nõ te angustat. quia illud diligiᷤ
qd̾ nocet Homo diligis dm̃. frat̾uita¬
tem diligis. legem d̾i diligis. eccl̃am
cdli diligis. sempit̾na erit. Laboras ĩ
t̾ra: s ꝑuenies ad fructũ ꝓmissum
Quis tͥ tollit qd̾̃ diligis: Si nemo tol¬
lit tibi qd̃ diligis: securus dormis:
Imino securus uigilas: ne dormiẽdo
ꝑdas qd̃ diligis. Non enĩ frustra dc̃m
est. illumina ocłos meos ne qñ obdor¬
miã in morte. Q claudunt oclos ꝯtͣ
caritatem: obdormiscũt in ꝯcupiscẽ¬
ciis delectationũ carnaliũ. Fuigila
gͦ. Delectationes eñi sunt: manducare.
bibere. luxuriari. ludere. uenari.Po¬

Expanded text:
cum diceret, Os nostrum patet ad vos, cum diceret, Os nostrum patet ad vos, o Corinthii; cor nostrum dilatatum est: non angustamini in nobis . Ideo ergo latum mandatum tuum valde. Quod est latum mandatum? Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis. Charitas ergo non angustatur. Vis non angustari in terra? In lato habita. Quidquid enim tibi fecerit homo, non te angustat; quia illud diligis quod non nocet homo: Deum diligis, fraternitatem diligis, legem Dei diligis, Ecclesiam Dei diligis; sempiterna erit. Laboras in terra, sed pervenies ad fructum promissum. Quis tibi tollit quod diligis? Si nemo tollit tibi quod diligis, securus dormis: imo securus vigilas, ne dormiendo perdas quod diligis. Non enim frustra dictum est, Illumina oculos meos, ne quando obdormiam in morte . Qui claudunt oculos contra charitatem, obdormiscunt in concupiscentiis delectationum carnalium. Evigila ergo. Delectationes enim sunt, manducare, bibere, luxuriari, ludere, venari: po
Abbreviated transcription (Latin):
sermonẽ. in deo laudabo u̾bum: Ex
timet᷑ ne ꝑeat laus tua. qͥa ñ deficit
deus Ergo tͣnsi ⁊ istam. Uidete frẽs.
quanta tͣnsiumꝰ in qͥbus ñ est finis
hic utim᷑ quasi in uia. qͣsi in mãsio¬
iuibus stabuloꝵ reficim᷑. ⁊ tͣnsimus:
ubigͦ finis : Dilectissimi filu d̾i sumꝰ
⁊ ñdum apparuit quid erimꝰ: Hic dic¬
tum est in hac epła. ad huc ĩ uia sumꝰ¬
adhuc qͦꝯq uenerimus transire
deb̾emus: usq̃ qͦ ꝑueniamus ad ali¬
quẽ finem. scimus qr cũ apparue¬
rit similes erimus. qm̃ uidebimnꝰ eñ
sicuti est: Iste finis. ibi ꝑpetua lauda¬
tio. ibi semꝑ all̃a sine defectu Ergo.
ip̃m finem dixit in psalmo. Om̃is ꝯ¬
sũmationis uidi finem. & qͣsi diceret᷑
illi. es est finis quẽ udisti: Latum
mandatum tuũ ualde. Ip̃e est finis
latirudo m̃dati. Latitudo m̃dati sa¬
ritas Quia ub̃i caritas: nõ sunt an¬
gustie: In ip̃a latitudine erat apłs

Expanded text:
sermonem, in Deo laudabo verbum. Ex sermonem, in Deo laudabo verbum. Ex timetur ne pereat laus tua; quia non deficit Deus. Ergo transi et ipsam. 6. Videte, fratres, quanta transimus, in quibus non est finis. His utimur quasi in via; quasi in mansionibus stabulorum reficimur, et transimus. Ubi ergo finis? Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus; hic dictum est, in hac Epistola. Adhuc ergo in via sumuadhuc quocumque venerimus, transire debemus, usquequo perveniamus ad aliquem finem. Scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Iste finis; ibi perpetua laudatio, ibi semper Alleluia sine defectu. Ergo ipsum finem dixit in Psalmo, Omnis consummationis vidi finem. Et quasi diceretur illi, Quis est finis quem vidisti? Latum mandatum tuum valde . Ipse est finis, latitudo mandati. Latitudo mandati charitas est; quia ubi est charitas, non sunt angustiae. In ipsa latitudine erat Apostolus,
Abbreviated transcription (Latin):
dine debilitat᷑. Friuola. mortalis. flu¬
xa. Quere illam. ne inpediat forte mor¬
bida ualitudo oꝑa tua bona Ergo
nõ ẽ ibi finis. qr ꝓpt̾ aliud queritur
Qͥcqͥd ꝓpt̾ aliud querit᷑ nõ est ibi
finis. Quicqͥd ꝓpt̃ se. ⁊ gͣtis querit᷑.
ibi est finis. Queris honores: forte ad
aliquid agendũ. Queris ut ꝑagas
aliqͥd ut placeas deo: noli ip̃m ho¬
norem amare. ne ibi remaneas Q¬
ris laudem. si dei q̃ris: bñfacis: Situã
q̃ris malefacis. remanes in uia. Sed
amaris ⁊ tu. laudaris ⁊ tu. noli gͣtula¬
ri. qñ in te laudaris. Laudare in dño
ut cantes. in dño laudabit᷑ aĩa mea.
Sermonẽ aliquẽ boñ dicis. ⁊ laudat᷑
sermo tuus. ñ laudat᷑ qͣsi tuus. ñ est
ibi finis. Si ibi ponis. fiuiris. s ñ fini¬
ris. qͣsi ꝑficieris. s finiris: ut ꝯsuma¬
ris. Ergo nõ laudet᷑ sermo tuus qͣsi
abste: quasi tuus s qͦmͦ laudetur:
Qͦmͦ dicit psalinus: In deo laudabo

Expanded text:
dine debilitatur, frivola, mortalis, fludine debilitatur, frivola, mortalis, fluxa? Quaere illam, ne impediat forte morbida valetudo opera tua bona. Ergo non est ibi finis; quia propter aliud quaeritur. Quidquid propter aliud quaeritur, non est ibi finis: quidquid propter se et gratis quaeritur, ibi est finis. Quaeris honores; forte ad aliquid agendum quaeris, ut peragas aliquid, ut placeas Deo: noli ipsum honorem amare, ne ibi remaneas. Quaeris laudem? Si Dei quaeris, bene facis: si tuam quaeris, male facis; remanes in via. Sed ecce amaris tu, laudaris: noli gratulari quando in te laudaris; laudare in Domino, ut cantes, In Domino laudabitur anima mea . Sermonem aliquem bonum dicis, et laudatur sermo tuus? Non laudetur quasi tuus, non est ibi finis. Si ibi ponis finem, finiris: sed non finiris quasi perficiaris, sed finiris ut consumaris. Ergo non laudetur sermo tuus quasi abs te, quasi tuus. Sed quomodo laudetur? Quomodo dicit Psalmus, In Deo laudabo
Abbreviated transcription (Latin):
Et qñ legit᷑ psalmus. audistis in fi¬
uem psalmꝰ dauid: Assidue hoc au¬
¶ distis
hoc in psalmis. ⁊ debetis nosse qd̃
audistis Qͥd est in finem: funus enĩ
legis est xp̃c ad iusticiam om̃i cre¬
tas. quia pat̾ ⁊ filius ⁊ sp̃s sc̃s unũ
sunt: Ibi tibi finis ẽ. alibi uia ẽ. No¬
li herere in uia: ⁊ nõ ꝑuenire ad fi¬
nem. Ad qͥcqͥd aliud ꝑueneris: tͣnsi
usqueqͦ ꝑuenias ad finem. Qͥd est fi¬
nis: Michi aũt adherere deo bonũ est:
Adhesisti d̾o finisti uiam. ꝑmanebis
in patria. Intendite Aliqͥs pecimi¬
am querit: nõ sit ibi finis: Transi qͣi
peregͥmis: quere ubi te tͣnsfigas. nõ
ubi remaneas Si aũt amas. ꝑ aua¬
riciam inplicatus es. erit tͥ auaricia
cathena pedum: ultͣ ꝓgredi ñ potes
Transigo ⁊ hane. Quere finem. Salu¬
tem corporis queris. adhuc ibi noli
remauere: Que est enim ista salus
corporis. que morte perunit᷑. qͣ egͥtu¬

Expanded text:
et quando legitur Psalmus, et auditis, In fiet quando legitur Psalmus, et auditis, In finem Psalmus David. Assidue auditis hoc in Psalmis, et debetis nosse quod auditis. Quid est, in finem? Finis enim Legis Christus est, ad justitiam omni cretas: quia Pater et Filius et Spiritus sanctus unum sunt. Ibi tibi finis est: alibi via est. Noli haerere in via, et non pervenire ad finem. Ad quidquid aliud veneris, transi usquequo pervenias ad finem. Quid est finis? Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Adhaesisti Deo, finisti viam; permanebis in patria. Intendite. Pecuniam aliquis quaerit; non sit tibi finis: transi tanquam peregrinus. Quaere ubi transeas, non ubi remaneas. Si autem amas, per avaritiam implicatus es: erit tibi avaritia catena pedum; ultra progredi non potes. Transi ergo et hoc; quaere finem. Salutem corporis quaeris, adhuc noli ibi remanere. Quae est enim ista salus corporis, quae morte perimitur, quae aegritu
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑum nr̃oꝵ dilectio. ibi est finis
uidi finem: Dixit. om̃is ꝯsũmatioĩs
uidi finem. Qͥd uiderat iste: Puta¬
mus ascend̾at in u̾ticem alicuiꝰ alti¬
¶simi
montis ⁊ accutissimi. ⁊ aspexerat ⁊
uiderat ambitũ t̾re. ⁊ circulos orb̾
uniu̾si. & id̾o dixit. om̃is cõsũmatioĩs
uidi finem: Si hoc laudabile: occłos
carnis queramꝰ a dño tam accutos:
ut aliquẽ excelsissimũ mõtem qͥ ẽ
in t̾ra reqͥramꝰ. de cuiꝰ cacumine ui¬
deamꝰ om̃is ꝯsũmacionis finẽ: Noli
Qͥs est iste finis: Paulũ int̾roga: finᷤ
aũ p̾cepti ẽ caritas de rorde puro. ⁊
cõscientia bona. & fide ñ ficta: Alio
loco: Plenitudo legis est caritas
Qͥd tam finitũ ⁊ tͥminatũ qͣ pleni
nẽ manducando. finiui tuticã in¬
texando. Etibi finis sonat.⁊ illic fins
sonat: S tñ panis funt᷑ ut ꝯ su¬
mat᷑. tun ica finit᷑ ut ꝯsũmet᷑ Pa¬
nis finit᷑ ut ñ sit: tunica finitur
ut ꝑfecta sit. Ergo sic audite finẽ:

Expanded text:
orum, dilectio. Ibi est finis: vidi finem . Dixit, Omnis consummationis vidi finem: quid viderat iste? Putamus, ascenderat in verticem alicujus altissimi montis et acutissimi, et perspexerat, et viderat ambitum terrae et circulos orbis universi; et ideo dixit, Omnis consummationis vidi finem? Si hoc laudabile est, oculos carnis quaeramus a Domino tam acutos, ut aliquem excelsissimum montem, qui est in terra, requiramus, de cujus cacumine videamus omnis consummationis finem. Noli Quis est iste finis? Paulum interroga: Finis autem praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta ; et alio loco, Plenitudo autem legis charitas . Quid tam finitum et terminatum quam plenitnem manducando; finivi tu nicam intexendo. Et ibi finis sonat, et illic finis sonat: sed tamen panis finitur ut consumatur, tunica finitur ut consummetur; panis finitur ut non sit, tunica finitur ut perfecta sit. Ergo sic audite finem,
Abbreviated transcription (Latin):
regni celoꝵ. ⁊ q̃ solueris in t̾ra. solu¬
ta erunt ⁊ in celis: ⁊ que ligaueris.
diffuditur ista remissio peccatoꝵ
ꝑ om̃es gentes. incipiens ab ierusa¬
lem. Ecce crede xp̃o: s quia intelligiᷤᷤ
si credid̾is xp̃o. nõ te habere quod di¬
cas de traditoribus. tͥ uis ut credam:¬
⁊ parentibus meis maledicenti. quã

Expanded text:
et quae solveris in terra, soluta erunt et in coelis; et quae ligaveris diffunditur ista remissio peccatorum? Per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem . Ecce crede Christo. Sed quia intelligis, si credideris Christo, non te habere quod dicas de traditoribus; tibi vis ut credam parentibus meis maledicenti, quam
Abbreviated transcription (Latin):
rus es Qͦ fine: ut habeas unde ĩple¬
as archam. ꝑdas securitatẽ: Securi¬
or forte eras añqͣm haberes: ꝗͣ cum
habere cepisti. Ecce qͥd tͥ iussit aua¬
ricia. Inplesti donum. tiñt᷑ lat᷑ues:¬
Ad quisisti aurũ. perdidisti somnũ
Et̃ce qd̾ tͥ iussit auaricia. fac̃ ⁊ fecisti.
Qͥd tͥ iubet deus: Dilige me. aurũdi¬
ligis. Quesiturꝰ es aurũ: ⁊ forte nõ in¬
cere aut amicũ potẽtem. ãbis ꝑ ali¬
um ĩferiorem. Me ama dic̃ tibi d̾s:
nõ ad me abit᷑ ꝑ aliquẽ. ip̃e amor. tͥ¬
p̾sentem me facit. Ed dulcius ista¬
dilectione frẽs: Non sine causa mͦ

Expanded text:
rus es. Quo fine? Ut habeas unde implerus es. Quo fine? Ut habeas unde impleas arcam, perdas securitatem. Securior forte eras antequam haberes, quam cum habere coepisti. Ecce quid tibi jussit avaritia: implesti domum, timentur latronesacquisisti aurum, perdidisti somnum. Ecce quid tibi jussit avaritia, Fac, et fecisti. Quid tibi jubet Deus? Dilige me. Aurum diligis, quaesiturus es aurum, et forte non incere, aut amicum potentem; ambis per alium inferiorem. Me ama, dicit tibi Deus: non ad me ambitur per aliquem; ipse amor praesentem me tibi facit. Quid dulcius dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
lectorem suũ. uocauit dilectorẽ men¬
fr̃o ip̃a est eccla dei In hoc cognoscimꝰ
quia diligimꝰ filios di q dm̃ diligunꝰ
Et qͦmͦ: Nõ aliud sunt filu d̾i aliud
d̾s: s qui deum diligit: p̾cepta eiꝰ dili¬
git: Et que sunt pͥcepta dei:. Manda¬
tum nouũ do uobis. ut uos inuicem
diligatis Nemo se excuset ꝑ aliam
dilectonem. ad aliam dilectionem:
Omnino sic se tenet ista dilectio:
qͦmͦ ip̃a ꝯpaguata ẽ in unũ Sic
om̃es qui ex illa pendent unũ facit
⁊ qͣsi cõflat illos ignis: Aurũ ẽ ꝯflat᷑
massa. ⁊ fit unũ aliqͥd S nisi feruor
caritatis accendat: ex mltis in unũ
ꝯflari nõ potest Qͥa dm̃ diligimus
inde cognoscimꝰ qͥa diligimꝰ filios d̾i.
& unde cognoscimꝰ qͥa diligimꝰ filios
Suspiramꝰ hic ex difficultate facien¬
di p̾ceptũ d̾i audi qͥd seqͣt᷑. homo qͥd
laboras amando auariciam: Cimi¬
labore amat᷑ qd̾ amas. sine labore Dõ
trituras. tͥbulationes. ⁊ obtemꝑatu¬

Expanded text:
lectorem suum vocavit dilectorem memfratres; ipsa est Ecclesia Dei. In hoc cognoscimus quia diligimus filios Dei, quia Deum diligimus. Et quomodo? Non aliud sunt filii Dei, aliud Deus? Sed qui Deum diligit, praecepta ejus diligit. Et quae sunt praecepta Dei? Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis . Nemo se excuset per aliam dilectionem, ad aliam dilectionem; omnino sic se tenet ista dilectio: quomodo ipsa compaginata est in unum, sic omnes quae ex illa pendent, unum facit, et quasi conflat illos ignis. Aurum est, conflatur massa, et fit unum aliquid: sed nisi fervor charitatis accendat, ex multis in unum conflari non potest. Quia Deum diligimus, inde cognoscimus quia diligimus filios Dei. 4. Et unde cognoscimus quia diligimus filios Suspiramus hic ex difficultate faciendi praeceptum Dei. Audi quid sequatur. Homo, quid laboras amando? Amando avaritilabore amatur quod amas: sine labore amatutrituras, tribulationes; et obtemperatu
Abbreviated transcription (Latin):
gis. factũ ex inimico: S diligis aliqͤm
qͥ nũdũ credit xp̃o. aut si credidit
dit unitatem ip̃iꝰ: tu dilige ⁊ frat̾no
amore dilige: Nũdũ est fr̃. s ideo dili¬
gis: ut sit fr̃. Ergo dilect̾o nr̃a tota:¬
fr̾na est. erga xp̃ianos Erga omĩa
m̃bra eius disciplina caritatis: frẽs
mei robur. flores. fructus. pulcͥtudo.
amenitas. pastus. potus. sybus. am¬
plexus. sine satietate est.Si sic nos de

Expanded text:
gis factum ex inimico. Sed diligis aliquem gis factum ex inimico. Sed diligis aliquem qui nondum credidit Christo, aut si credidit dis vanitatem ipsius. Tu dilige, et fraterno amore dilige: nondum est frater, sed ideo diligis ut sit frater. Ergo tota dilectio nostra fraterna est erga Christianos, erga omnia membra ejus. Disciplina charitatis, fratres mei, robur, flores, fructus, pulchritudo, amoenitas, pastus, potus, cibus, amplexus, sine satietate est. Si sic nos del
Abbreviated transcription (Latin):
facere aliquid mali. laudat. uult eum
ẽẽ p̾cipitem. uult cecũ ire ꝑ ab rupta
cupiditatũ suarũ. unde forte nõ redeat
laudat. qm̃ laudat᷑ pecator in desid̾us
anime sue: Adhibet illi unctionẽ ad¬
ulationis sue. Ecce odit ⁊ laudat. Alt̾
uidet amicũ suũ tale aliqͥd facere: re¬
uocat: Si illũ nõ audiat. ꝓfert u̾ba ⁊ͥ
castigationis. obuirgat. litigat. Ali¬
qñ uenit᷑ ad hanc necessitatem: ut liti¬
get: Ecce odium blandit᷑. ⁊ caritas liti¬
gat: Noli attendere u̾ba blandientis.
⁊ qͣsi seuiciam obuirgantis. uenã in¬
spice radicem unde ꝓcedant. quͤre.
Ille blandit᷑ ut decipiat. iste litigat ut
corrigatz Ergo nõ opus est frẽs. ut ꝑ
nos distaendat᷑ cor nr̃m: impetͣte a d̾o.
ut diligatis inuicem: Om̃es homines
fiat diligendo: Ubiꝯq frẽm diligi¬
tis: amicũ diligitis. Iam tecũ est.
iam ĩunitate etiam catholica. tͥ
ꝯunctus ẽ. Si bñ uiuis. frẽm dili¬

Expanded text:
facere aliquid mali, laudat: vult eum facere aliquid mali, laudat: vult eum esse praecipitem, vult caecum ire per abrupta cupiditatum suarum, unde forte non redeat; laudat, Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae ; adhibet illi unctionem adulationis suae: ecce odit, et laudat. Alter videt amicum suum tale aliquid facere, revocat; si illum non audiat, profert verba etiam castigationis, objurgat, litigat: aliquando venitur ad hanc necessitatem ut litiget. Ecce odium blanditur, et charitas litigat. Noli attendere verba blandientis, et quasi saevitiam objurgantis; venam inspice, radicem unde procedant quaere. Ille blanditur ut decipiat, iste litigat ut corrigat. Ergo non opus est, fratres, ut per nos distendatur cor vestrum; impetrate a Deo ut diligatis invicem. Omnes homines, fiat diligendo. Ubicumque fratrem diligitis, amicum diligitis. Jam tecum est, jam in unitate etiam catholica tibi conjunctus est. Si bene vivis, fratrem dili
Abbreviated transcription (Latin):
manet qͦd̾ uenias. s etiam reuocat fu¬
gientem: Hec est eñ dilect̾o: ut p̾cep¬
ta eiꝰ seruemus: Iam audistis. in his
guias. in his duobus p̾ceptis. tota lex
pendet ⁊ ꝓphe. In quibus duob̾ p̾cep¬
tis: Diliges dñm deũ tuũ ex toto cor¬
de tuo. ⁊ extota aninia tua. ⁊ ex tota
mente tua. ⁊ diliges ꝓximum tuũ
tanqͣm te ip̃m: In his duobus p̾cep¬
tis tota lex pendet ⁊ profethe: Ecce de
qͥbiis p̾ceptis. narrat tota ista epła:
Tenete gͦ dilectionem ⁊ securi estotez
Quid times ne malefacias alicur ełͥs
malefacit ei quem diligit. Dilige ñ po¬
test fieri. nͥ bñfacias: s forte corripis.:
Amor hoc facit: nõ seuicia: S forte cedis
Addiscipliam facis. qͥa amor ip̃iꝰ dilecto¬
nis. nõ te ꝑmutit neglig̾e indisciplina¬
tum: Et fit qͦdammͦ qͣsi diu̾sus fructꝰ.
⁊ ꝯtͣrius ut aliqñ odium blandiat᷑ ⁊ ca¬
ritas seuiat: Nescio qͥs odit inimicum
suũ: ⁊ fingit illi amiciciam: uidet illũ

Expanded text:
anet quo venias, sed etiam revocat fugientem. 7. Haec est enim dilectio Dei, ut praecepta ejus servemus. Jam audistis, In his ginas? In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae. In quibus duobus praeceptis? Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua; et, Diliges proximum tuum sicut teipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Ecce de quibus praeceptis narrat tota ista Epistola. Tenete ergo dilectionem, et securi estote. Quid times ne male facias alicui? Quis male facit ei quem diligit? Dilige, non potest fieri nisi bene facias. Sed forte corripis? Amor hoc facit, non saevitia. Sed forte caedis? Ad disciplinam facis; quia amor ipsius dilectionis non te permittit negligere indisciplinatum. Et fit quodammodo quasi diversus fructus et contrarius, ut aliquando odium blandiatur, et charitas saeviat. Nescio quis odit inimicum suum, et fingit illi amicitiam: videt illum
Abbreviated transcription (Latin):
Et seqͥt᷑. In hoc cognoscimꝰ qr diligimꝰ
filios d̾i qͣsi dicturꝰ eẽt. in hoc cognos¬
cimꝰ qͥa diligimꝰ filium d̾i filios dixit
qui filium d̾i pauloañ dicebat: Qa fi¬
lu d̾i. corpꝰ sunt unici filii deiz Et cũ ille
capud nos m̃bra. unꝰ ẽ filius dei. Ergo
qͥ diligit filios d̾i filuĩ d̾i diligit: ⁊qͥ
diligit filium patrem diligit: Nec pͭ
qͥsꝗͣ dilig̾e patrem. nͥ diligat filium.
Et qui diligit filiũ: diligit filios deiz
Qͦs filios d̾i : Menbra filu dei. ⁊ diligen¬
do fit ⁊ ip̃e m̃brũ. ⁊ fit ꝑ dilect̾onem ĩ

Expanded text:
oscimus quia diligimus filios Dei; quasi dicturus esset, In hoc cognoscimus quia diligimus Filium Dei: filios Dei dixit, qui Filium Dei paulo ante dicebat; quia filii Dei corpus sunt unici Filii Dei; et cum ille caput, nos membra, unus est Filius Dei. Ergo qui diligit filios Dei, Filium Dei diligit; et qui diligit Filium Dei, Patrem diligit: nec potest quisquam diligere Patrem, nisi diligat Filium; et qui diligit Filium, diligit et filios Dei. Quos filios Dei? Membra Filii Dei. Et diligendo fit et ipse membrum, et fit per dilectionem in
Abbreviated transcription (Latin):
te illi. comes tuus ẽ. curre ꝯ illo. si tñ
⁊ tu hoc es. Omis qͥ diligit qͥ genuit
eũ: diligit eũ qͥ genitꝰ est ab illo Quis
genuit: pat̾. Qis est genitꝰ: Filiꝰ. Quid
gͦ ait: Om̃is qͥ diligit patrem diligit
filium: In hoc cognoscimus qͥa dili¬
gimꝰ filios dei. Qͥd est hoc frẽs: pauloañ
de filio dei dicebat. nõ de filus d̾i Ecce unꝰ

Expanded text:
urre cum illo, si tamen et tu hoc es. Omnis qui diligit qui genuit eum, diligit eum qui genitus est ab ipso. Quis genuit? Pater. Quis est genitus? Filius. Quid ergo ait? Omnis qui diligit Patrem, diligit Filium. 3. In hoc cognoscimus quia diligimus filios Dei. Quid est hoc, fratres? Paulo ante de Fili o Dei dicebat, non de filiis Dei: ecce unus
Abbreviated transcription (Latin):
trus. ⁊ suꝑ hanc petram edificabo ec¬
cłam meam: Suꝑ hanc fidem. suꝑ id
qd̾ dc̃m est Tu es xp̃c filius dei uiui:
Suꝑ hanc petram inqͥd fundabo ec¬
cłam meam: Magna laus Ergo dicit
petrus Tues xp̃c filius d̾i uiui: dicũt
⁊ demones scimꝰ qr sis filius d̾i. sc̾s dei.
Hoc petrꝰ. hoc ⁊ demones: fadẽ uerba
ñ idem animꝰ: Et unde ꝯstat. q petrus¬
hoc cum dilect̾one dicebat: Quia fideᷤᷤ
Hoc dicebat petrus ut xp̃m amplecte¬
ret᷑. hoc dicebant demones ut xp̃c ab
eis recederet: Namq añꝗͣ dicerent sci¬
mus qͥ sis. tues filius d̾i. qͥd nob̾ ⁊ tibi
est: Dixerũt. qͥd uenisti añ tempus
pellas ate xp̃m. Egͣo uidetis qr qͦmͦ hic
dicit qͥ credit: ꝓpͥa quedã fidesẽ ñ qͦmͦ¬
cat uobis ⁊ nos credimꝰ. Ideo enun de
demonibꝰ exemplum ꝓposui. ne gau¬
deatis ad uerba credenciũ: s ad facta¬

Expanded text:
t, super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam? Super hanc fidem, super id quod dictum est, Tu es Christus Filius Dei vivi. Super hanc petram, inquit, fundabo Ecclesiam meam. Magna laus! Ergo dicit Petrus. Tu es Christus Filius Dei vivi: dicunt et daemones, Scimus qui sis, Filius Dei, sanctus Dei. Hoc Petrus, hoc et daemones: eadem verba, non idem animus. Et unde constat qhoc cum dilectione dicebat? Quia fides Hoc dicebat Petrus, ut Christum amplecteretur: hoc dicebam daemones, ut Christus ab eis recederet. Nam antequam dicerent, Scimus qui sis; tu es Filius Dei: Quid nobis et tibi est, dixerunt? Quid venisti ante tempus pellas a te Christum. Ergo videtis quia quomodo hic dicit, Qui credit, propria quaedam fides est; non quocat vobis: et nos credimus. Ideo enim de aemonibus exemplum proposui, ne gaudeatis ad verba credentium, sed
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt credo. s fides sine oꝑibus nõ
saluat. Opꝰ aũ fidei ip̃a dilect̃o est. di¬
cente apło paulo: Est fides que ꝑ dilec¬
aũꝗͣ crederes uł nulla erant. uł si
bona uidebant᷑ inania erant. Si enĩ
nlła erant: sic eras. qͣsi hõ sine pedibꝰ
aut uexatis pedibus ire nõ ualens.
Si aũt bona uidebant᷑ añqͣ cred̾es:
currebas qͥdem. s p̾t̾ uiam currẽdo
errabas pociꝰ qͣ ꝑueniebas. Est gͦ.
nob̾ ⁊ currendũ. ⁊ in uia currendum:
Qͥ pret̾ uiam currit: manit̾ currit
imo ad laborem currit: Tanto pluᷤᷤ
errat: qͣnto p̾t̾ uiam currit: Que est
cit: Ego sum ueritas ꝑ illum curris.
ad illũ curris: in ip̃o reqͥescis S ut
curramꝰ ꝑ ip̃m: extendit se usq ad noᷤᷤ
Tonge enĩ eramꝰ: ⁊ longe peregͥnaba¬
mͦ Parũ est qr longe ꝑegͥnabamur
⁊ languidi mouere nos nõ pot̾amus
shedicus uenit ad egͦtos: uia porrecta
est ad ꝑegͥnos Saluem᷑ ab ip̃o. ambu¬

Expanded text:
dicunt, Credo; sed fides sine operibus non salvat. Opus autem fidei ipsa dilectio est, dicente Paulo apostolo: « Et fides quae per dilecuam crederes, vel nulla erant; vel si bona videbantur, inania erant. Si enim nulla erant; sic eras quasi homo sine pedibus, aut vexatis pedibus ambulare non valens: si autem bona videbantur; antequam crederes, currebas quidem, sed praeter viam currendo, errabas potius quam perveniebas. Est ergo nobis et currendum, et in via currendum. Qui praeter viam currit, inaniter currit: imo ad laborem currit. Tanto plus errat, quanto praeter viam currit. Quae estxit, Ego sum veritas . Per illum curris, ad illum curris, in ipso requiescis. Sed ut curreremus per illum, extendit se usque ad nos: longe enim eramus, et longe peregrinabamur. Parum est quia longe peregrinabamur; et languidi nos movere non poteramus. Medicus venit ad aegrotos, via porrecta est ad peregrinos. Salvemur ab ipso, ambu
Abbreviated transcription (Latin):
ex d̾o natꝰ est. s qͥd ẽ credere illud: Et
om̃is qͥ diligit qui genuit eũ. diligit
eũ qui genitꝰ est ab ip̃o: Statim fidei
ꝯiunxit dilectionem. qͥa sine dilectõ¬
ne fides manis est. Cum dilectone fi¬
des xp̃iani: sine dilectione fides demo¬
inxp̃m. adhuc nͨ demones imitatur
ñ in amore corone: Nam ⁊ illi pugni¬
ri timebant: Adde huic fidei dilect̾o¬
nem. ut fiat fides. qͣsem dic̃ apłs paulꝰ
fides q̃ ꝑ dilectonem oꝑat᷑: Inuenisti

Expanded text:
ex Deo natus est. Sed quid est credere illud? Et omnis qui diligit qui genuit eum, diligit eum qui genitus est ab ipso. Statim fidei conjunxit dilectionem; quia sine dilectione fides inanis est. Cum dilectione fides christiani, sine dilectione fides daemoin Christum; adhuc nec daemones imitatur. non in amore coronae: nam et illi puniri timebant. Adde huic fidei dilectionem, ut fiat fides qualem dicit Apostolus Paulus, Fides quae per dilectionem operatur : invenisti
Abbreviated transcription (Latin):
diligis. filium diligis: Cum filiũ d̾i di¬
ligis ⁊ patrem diligis: Non potest gͦ
separari dilectio Elige tibi quid dili¬
gas. secunt᷑ te cct̾a: Dicas Deũ solum
diligo: deum patrem. Mentiris: Dm̃¬
si diligis. nõ solum deum diligis. s si
diligis patrem. diligis filium: Ecce
inqͥs. diligo. patrẽ diligo᷑ filium: S
hoc solum: ꝑͥ patrem dm̃. ⁊ filium

Expanded text:
diligis, Filium Dei diligis; cum Filium Dei diligis, et Patrem diligis. Non potest ergo separari dilectio. Elige tibi quid diligas; sequuntur te caetera. Dicas, Deum solum diligo, Deum Patrem. Mentiris: si diligis, non solum diligis; sed si diligis Patrem, diligis et Filium. Ecce, inquis, diligo Patrem, et diligo Filium: sed hoc solum, Patrem Deum et Filium
Abbreviated transcription (Latin):
tminisse uos credo qui
ad fiuistis hest̾no die: ad
tio: Id̾ est. qui enĩ nõ diligit frẽm suũ
quẽ uidet. dm̃ quẽ nõ uidet qͦmͦ pote¬
rit dilig̾e: Et hoc mandatũ habemꝰ

Expanded text:
minisse vos credo, qui adfuistis hesterno die, ad tio: id est, Qui enim non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere? Et hoc mandatum
Abbreviated transcription (Latin):
ladebat ap̃ eos. ħ gͦ nos ĩ ħ palmo ĩceligendum
ꝓpouit᷑. Ut q̃ admod̾ filius se uolũtarie se patri
lauit. ita si florentes ĩmũdo ꝯͣ nos se erigant
illata iucomoda leto aiõ ꝑcurrani. ⁊ ea nosꝰ ad
futurã salutẽ ꝓdesse postules. orat itaq ui l sͨaliud. ip̃m caput¬

Expanded text:
ltari. Hoc ergo nobis in hoc psalmo intelligendum proponitur, ut quemadmodum Filius voluntarie se Patri lavit : ita si florentes in mundo contra nos se erigant, illata incommoda laeto animo percurramus, et ea nobis ad futuram vitam prodesse postulemus. Orat itaque in hoc psalmo ipsum caput
Abbreviated transcription (Latin):
ueratõnẽ ab co exp̾tantes ĩ ed exsẽplo oate. q exo ĩ passio¬
ue positus. sic oraui ad dnñi. a deus nr̃ exaudi ꝑꝑ digni¬
tatẽ filii tui. or̃onẽ meã. resusscitando a morde me ⁊ osorifi¬
caudo ĩ ascensione. ac si dicat. pr̃ darifica filiũ tuũ. Ut filiꝰ
diuis clarifica̾t de. ⁊ ne despexeris dep̃cadõnẽ meã .i. ꝑꝑ huia¬

Expanded text:
nerationem ab eo expectantes, meo exemplo orate: quia ego in passione positus, sic oravi ad Dominum: O Deus Pater, exaudi propter dignitatem Filii tui orationem meam, resuscitando me a morte, et clarificando in passione. Ac si diceret: Pater clarifica, Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te . Et ne despexeris deprecationem mea
Abbreviated transcription (Latin):
bia ꝯdencio uoietãt alt̾utro supꝑon̾e. nã iudeiͭ
dicebat̃. nã sumꝰ popłs dĩ quos ab ĩicio dilexit
deus. nos de ex ipto sienis dĩ ⁊ uirtudib uberadi
mare sicco ꝑtranssiui mꝰ pete. c̃ inimicos nr̃os
grauissimi fuict̃us ĩ uoluerend. ħob̾ mauna pluit

Expanded text:
 se alterutrum supponere. Nam Judaei dicebant: Nos sumus populus Dei, quos ab initio dilexit Deus. Nos de Aegypto signis Dei et virtutibus liberati, mare sicco pertransivimus pede, cum inimicos nostros gravissimi fluctus involverent. Nobis pluit