comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
calaphixet. Igoẽ nature sugges¬
tionis fiatu succendit. Mat̾iam
apponit. facultatem tribuit. ꝯ
portunitatẽ ministrat. Spugtͣ
⁊ spẽs q̃ subito uisa. facile concu¬
piscitur. uñ cũ dauit pꝰ meridi¬
em de ambularet insolario do¬
mus sue regie. uidens extiduer¬
so bersabe se leuaute. Ernt ã
mulier pulcia nimis. misit ⁊
Porro qui cũ uxore ẽ sollicitus
ĩutur eñ ꝑ mnultas angustias
⁊ in uario sallicitudines disse¬
ratur. ut siliis ⁊ uxoris famulis
⁊ ancillis necessaria quãt ⁊ sub
ornainentũ. ⁊ uariam suꝑ lecti¬
lem. ut pluris sipe sit cultus uxo¬
ris. quam census mariti. alioqͥn
ꝑ dies ⁊ noctes suspunt ⁊ plangit.
garrit ⁊ nurmurat. tua sunt
om̃ q̃ non sinũt hoĩe iadomo ma¬
nere fumus. stillicidiũ ⁊ mala
uxor. Illa inquid ornator ꝙ tedit
iu publicũ ħ ab om̃ib honoratur.
ego misera inconuentu femma¬
rum. sola despicior anctis con¬
dompnor. sola uult diligi. sola
laudari. Alterius amorem suum

Expanded text:
colaphyzat, ignem nature flatu suggestionis succendit, materiam apponit, facultatem tribuit et oportunitatem ministrat. Pugnat et species, que subito visa, facile concupiscitur. Unde cum David post meridiem deambularet in solario domus regie, videns ex adverso Bersabee se lavantem, erat enim mulier pulchra nimis, misit et Porro qui cum uxore est, sollicitus hitur enim per multas angustias et in varias sollicitudines dissecatur, ut filiis et uxori, famulis et ancillis necessaria querat et suornatum et variam suppellectilem, ut pluris sit sepe cultus uxoris quam census mariti; alioquin per dies et noctes suspirat et plangit, garrit et murmurat. Tria sunt enim, que non sinunt hominem in domo permanere: fumus, stillicidium et mala uxor. ‘Illa, inquit, ornatior procedit in publicum, hec ab omnibus honoratur: ego miserrima in conventu mulierum sola despicior, a cunctis contemnor. Sola vult diligi, sola laudari, alterius amorem suum
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ ydolatria seruit simulacro. Sic auarus¬
seruit thesauro. Nam ille cuitũ ydolatrie diligẽ¬
teramplificat. Iste ciunulũ pecunie libent̃ augm̃¬
tur. Ine cum om̃i diligentia colit simulacrũ. Et
iste cum cura custodit. Ghesauꝵ. Ine spẽ ponit ĩ
ydolacria. ⁊ iste spem ꝯstituit ĩpecunit. Ille timet

Expanded text:
idololatra servit simulacro, sic et avarus thesauro. Nam ille cultum idololatriae diligenter amplificat, et iste cumulum pecuniae libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum omni cura custodit thesaurum. Ille spem ponit in idololatria, et iste spem constituit in pecuni
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ iptatis ñ saciabr̃. auarus ñ implebitur pe¬
cuma. Qui amat petunias fructus ñ cupiet
ex eu. Inferius ⁊ ꝑdicõ nũ qͣm replentur.
simłr ⁊ oculi hominũ insaciabues. Sq̃gui¬
fuge due st̾ filie dicentes. asfer affer. Nam
cres cit amor num̃ĩ quãtũ ip̃a crescit᷑¬

Expanded text:
arus non implebitur pecunia, et qui amat divitias fructum non capiet ex eis». Infernus et perditio nunquam implentur, similiter et oculi hominum insatiabiles. «Sanguisuge vero due sunt filie dicentes: Affer, affer». Nam Crescit amor nummi, quantum ipsa pecun
Abbreviated transcription (Latin):
Anis cupidꝰ cũtra naturã nitit᷑ ⁊ molitur
Natura nãq pauꝑem aduc̃ innuindum
Natura pauperẽ reduc̃ de mũdo. Nudꝰ n t̾ra sus
⁊ curat fieridiues ĩ mũdo. destruã ĩ qͥd horrea tr̃a
⁊ maiora faciam ⁊ illud ꝯgregabo om̃ia q̃ nota

Expanded text:
nis cupidus contra naturam nititur et molitur. Natura namque pauperem adducit in mundum, natura pauperem reducit a mundo. Nudum enim eum tet curat fieri dives in mundo. «Destruam, inquit, horrea mea, et maiora horum faciam et illuc congregabo
Abbreviated transcription (Latin):
quod mortuũ ad uite miserias reuo¬
cauit. ꝯciat aũ seculpabiłr ducũ
⁊ dure culpobilem. Qui corꝑalem
amici sui mortem deplorat. ⁊ spũ¬
alem anime sue mortem nõ de¬
fiet.

Expanded text:
quia mortuum ad vite miserias revocavit. Sciat autem se culpabiliter durum et dure culpabilem, qui corporalem amici sui mortem deplorat, et spiritualem anime sue mortem non deflet.
Abbreviated transcription (Latin):
nuditate. uilescunt. ⁊ contebes¬
cunt. sꝑmirntur ⁊ confundunt᷑.
omisembilis. condicio medicãtis
⁊ si pecit pudore confunditur.
⁊ si nõ petit egestate consumit
S ut muendicet necc̃ĩtate com¬
pellitur d̾m. c̾atur. mitiuũ. qd̃
non rec̾te diuidat ꝓximũ. cci¬
rainatur. Malignũ. qd non ple¬
ne subueniat. Indignatur mur
osus erit. om̃s dies pauꝑes mali.
amici ꝓcuł recẽsserũt abeo. Cum
fueris felix multos miraetabis a¬
micos. Temꝑa si fueris nubila so¬
stimcinda sit fortuna. tam bomis
reputatur ut diues tam malus
ut pauꝑ. Cum pocius tam diu es
reputautur ut bonus. tam pauꝑ
ut malus. ħ iues aũt suꝑflutate
iesoluitur. ⁊ iactancia efferatur.
currit ad libitũ. icorruit ad il¬
licitũ. ⁊ fu̾it instrumenta pena¬
rũ q̃ fuerant oblectam̃ta culpa¬
rũ. labor macqͥrendo.tunor ĩ
possidendo. dolor mamautendo.nã¬

Expanded text:
tate; vilescunt et contabescunt, spernuntur et confunduntur. O miserabilis conditio mendicantis: et si petit, pudore confunditur, et si non petit, egestate consumitur, sed ut mendicet necessitate compellitur. Deum causatur iniquum, quod non recte dividat, proximum criminatur malignum, quod non plene subveniat; indignatur, murosus erit». «Omnes dies pauperis mali». amici procul recesserunt ab eo»: Cum fueris felix, multos numerabis amicos: Tempora si fuerint nubila, sostimanda sit fortuna. Tam bonus reputatur quam dives, tam malus quam pauper, cum potius tam dives sit reputandus quam bonus, tam pauper quam malus. Dives autem a superfluitate resolvitur, et jactantia effrenatur, currit ad libitum, et corruit ad illicitum. Etiam fiunt instrumenta poenarum, quae fuerant oblectamenta culparum. Labor in acquirendo, timor in possidendo, dolor in amittendo, me
Abbreviated transcription (Latin):
tis. a mane usq ad uesꝑam mu¬
tabitur tp̃t. Gogitaciones uane
sib̃ã succedĩt. ⁊ mens iapitur in
diuersa .Tenent timpanũ. ⁊ ti¬
th̾am. ⁊ gaudent ad sonitũ orga¬
ni.ducũt in hoĩs dies suos ⁊ inpug¬

Expanded text:
tis: «A mane usque ad vesperam immutabitur tempus». Cogitationes vane sibi succedunt et mens rapitur in diversa. «Tenent tympanum et citharam, et gaudent ad sonitum organi. Ducunt in bonis dies suos et in pu
Abbreviated transcription (Latin):
tum corpꝰ sit lucidũ. S eͥqͥs semꝑ ãmiscetur
furm̃ti qͦ tanta massa corrupit̾is. Pauperum
cã cũ morã negligentis diuicũ causã eũ ĩstã¬
cia ꝓmouetis. In uł rigorẽ ostenditis. cũ istis
ex cũsuetudinẽ dispẽsatis. Illor cũ difficul̾tate ⁊¬
respcitis. istos cũ frmore tͣctatis. Illos negligẽ¬
ter austis isbos subtilit̾ auscłtatis. Camat pau¬
per ⁊ nullus exaudit. Loq̃turdiues ÷ omrus
applaud̃. diues iocutꝰ estz om̃s tacuerẽt et
ũbũ illius usq ad nubes ꝓducẽt. Paup locu¬

Expanded text:
um corpus sit lucidum, sed aliquid semper admiscetis fermenti, quo totam massam corrumpitis. 2 Pauperum causam cum mora negligitis, divitum causam cum instantia promovetis: in illis rigorem ostenditis, cum istis ex mansuetudine dispensatis; illos cum difficultate respicitis, istos cum favore tractatis; illos negligenter auditis, istos subtiliter abscultatis. Clamat pauper et nullus exaudit, loquitur dives et omnis applaudit. «Dives locutus est, et omnes tacuerunt, et verbum illius usque ad nubes perducent
Abbreviated transcription (Latin):
ed ultimus
dies pͥmus. ⁊ iniꝙͣ p̾mus dies
ultimts reputatur. cũ tañ ita
morientis. sicut dies est̾ua q̃ p̃ceri¬
it. Serꝑ xx futum nascuntur.
sꝑ̃ p̃sencia morierntur.⁊ quicqiud

Expanded text:
er ultimus dies primus et nunquam primus dies ultimus reputatur. Cum tamen ita morientis sicut dies hesterna, que preteriit. Semper enim futura nascuntur, semper presentia moriuntur et quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ eindicet. Si forte pauꝑm aĩm suspicitis
illos remisse fonetis. Cũ aũ diuitis eãm assu¬
miris illos ꝑtinacit᷑ adiuuatis. pauꝑes despi¬
citis. diuet̾es honoratis. Istis reuerent᷑ asẜ̾ gi¬
tis. illos desꝑitauilit̾ ꝯculcatis. Si ĩ troierit ĩ¬

Expanded text:
 iudicet. 3 Si forte pauperum causam suscipitis, illos remisse fovetis; cum autem divitum causam assumitis, illos pertinaciter adiuvatis. Pauperes despicitis, divites honoratis; istis reverenter assurgitis, illos despicabiliter conculcatis. «Si introierit i
Abbreviated transcription (Latin):
sumit. mediũ seruat obcectũ. Et ecẽ ꝯfestim
p̃dones irniũt obruste camii nidore ꝯcepto.
mortr̃ minant᷑ nͥstñ mora eibos qͦs ꝑatos sen¬
serat demo̾straret. Tc̾ ilsam partem ub opti¬
mã reseruaui ⁊ ꝯtinuo q̃ sr̃ fuañt m̃bra retex̃
infantis. ad illos repente ingens horror ĩuasit.
⁊ in manis ꝙͣ uis aũ dirigere. Uox est fancib
int̾ clausa. Illa uͦ cruci uultu ÷ ip̃is iã p̃domibe
ẽ facimꝰ edite. ego p̾or comedi. q̃ geniu. Nolte
uos inqͥd effõ. aut matre religiosiones aut fe¬
mina molliores. Qd̃ si nos pietas uinẽ ⁊ ĩ eos
execamini cibos ego q̃ iam talib passa stim.
ego his itm̃ pascar. pbst ħ illi t̾nti. tormẽtes¬
ꝙꝑ discedũt. ⁊ hũc solum ex om̃ib facłtacib

Expanded text:
Et ecce confestim predones irruunt, aduste carnis odore concepto mortem minantur, nisi sine mora cibos, quos paratos senserant, demonstraret. Tunc illa: «Partem vobis optimam reservavi», et continuo que superfuerant membra retexit infantis. At illos repente ingens horror invasit et immanis quamvis animi diriguere, vox est faucibus interclusa. Illa vero truci vultu et ipsis iest facinus. Edite, nam ego prior comedi, que genui, nolite vos effici aut matre religiosiores aut femina molliores. Quod si vos pietas vincit et meos exsecramini cibos, ego, que iam talibus pasta sum, ego hiis iterum pascar». Post hec illi territi trementesque discedunt, qui hunc s
Abbreviated transcription (Latin):
mundane neqͥcie iuisticia re¬
pentina succedit. ⁊ quodincepit
agaudio desiuit in merorẽ. Mũ¬
dana auippe feliatas multi ama¬
ie cuudixerat. Risus dolore misce¬
bitur ⁊ e̾xtͤnici gaudu luctus octu¬
pat. Exꝑti s̾ ⁊ liberi. Qui cũ cõme¬
derent᷑ ⁊ biberent uinũ rndomo pa

Expanded text:
mundane letitie tristitia repentina succedit. Et quod incepit a gaudio desinit in merore. Mundana quippe felicitas multis amaui dixerat: «Risus dolore miscebitur et extrema gaudii luctus occupat». Experti sunt et liberi Iob, qui cum comederent et bib
Abbreviated transcription (Latin):
uanto dolore turbamur. qnͣ
d̃ sanus formidine ꝙͣ infirmus
egrrtudine ꝑ turbatur. plus igitur
gͥ. umͣ ẽ erũ illud petitum. Res ẽ
sollicita plena timoris amor. Quoͦ
pectus tã feritũ. cuius cor tam la¬
pideũ. ut gemitus nõ expͥmat:
lacrimas nõ effundat. Gilni ꝓrimi
ł amici morbũ ł int̾itum utu¬
etur. ut pacienti nõ cõpaciatur.
⁊ dolenti nõ condoleatur. Ip̃e iłic

Expanded text:
uanto dolore turbamur, quanrdum sanus formidine quam infirmus egritudine perturbatur. Plus hic volVerum est enim illud poeticum: Res est solliciti plena timoris amor. 2 Cuius pectus tam ferreum, cuius cor tam lapideum ut gemitus non exprimat, lacrimas non effundat, cum proximi vel amici morbum vel interitum intuetur, ut patienti non compatiatur et dolenti non condoleat? Ipse Iesus
Abbreviated transcription (Latin):
nusqmi pax ⁊ setͣctus. ubiq trmor
itremce. ubiq labor ⁊dolor. caro.
dũ uiuit dolebit. ⁊ anima super
cione. iocundam quã mnaliqͣ ꝑte
diei . Reatus conscĩe uł impetus
ire. ut motus concupiscencie ñ
turbau̾it. qũe liuor iniudie. ul
ardor auancie. ł tumnor suꝑbie

Expanded text:
nusquam pax et securitas; ubique timor et tremor, ubique labor et dolor. Caro dum vivit dolebit et anima super tione iucundam, quem in aliqua parte diei reatus conscientie vel impetus ire vel motus concupiscentie non turbaverit? Quem livor invidie vel ardor avaritie vel tumor superbie
Abbreviated transcription (Latin):
Ria maxime sõlent hoĩes affecture. opes
nosupt̾ates. honores. de opib pͣua. de uo¬
luptatib turpia. de honorib uana ꝓcedũt.
carnis est.⁊ cũcupiscentia occłoꝵ ⁊ sr̃bia uite.
Concupisdẽtia carnis ad uoluptates. Concupicõ-¬
cia eccłor ad opes. Suꝑbia uite ꝑtinet ad ho¬
nores. Opes gencrant cupidi tate̾. ⁊ auariciam.
uoluptates generant gulã ⁊ luxuriã. hono

Expanded text:
ria maxime solent homines affectare: opes, voluptates, honores. De opibus prava, de voluptatibus turpia, de honoribus vana procedunt. carnis est et concupiscentia oculorum et superbia vite». Concupiscentia carnis ad voluptates, concupiscentia oculorum ad opes, superbia vite pertinet ad honores. Opes generant cupiditates et avaritiam, voluptates pariunt gulam et luxuriam, honor
Abbreviated transcription (Latin):
Cura multiplices hostes. iidiq
tur ut puniant. demon⁊ hõ. mun¬
dus ⁊ caro. demon cũ uicis. ho cũ
bestiis. mundus cũ elementis. ca¬
ro cũ sensib. Saro namq concupis¬

Expanded text:
cum multiplices hostes semper antur ut perimant, demon et homo, mundus et caro? Demon cum vitiis, homo cum bestiis, mundus cum elementis, caro cum sensibus. «Caro namque concupis
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ illud mirabile. qd̾ qnͣdo
plus constit tanto magis detres¬
cit. Quia quando plus uita ꝓce¬
dit. tanto magis ad finẽ accedit
ditur ẽẽ quĩetũ. ham t̾rent sõp¬
ma uisiones conturbant. et li¬
cet s̃ sint ĩueritate tͥstia uł t̾¬
ribilia seu laboriosa q̃ sompni¬
ant. Sompniantes tã in ueritate
tristantur tanterertur. ⁊ fatigitu¬
tes sepissime ccuttrahantur. Si hit
iocundũ quid uiderint mͥ hõius e¬
iugilantes tristantur tanqm il¬
lud miseunt. añ quod suꝑ hac
dicat eliphas hemaĩtes. In houo¬
re iisionis nocturne. qñ solet sõp¬
no hoĩes occupare. pauor tenuit
me ⁊ tremor . ⁊ omĩa cissa meas ꝑ

Expanded text:
 illud mirabile, quod quanto plus crescit tanto magis decrescit, quare quanto plus vita procedit tanto magis ad finem accedit.ditur esse quietum, nam terrent sompnia, visiones conturbant. Et licet non sint in veritate tristia vel terribilia seu laboriosa que sompniant sompniantes, tamen in veritate tristantur, terrentur et fatigantes saepissime conturbentur. Si vero jucundum quid viderint, nihilominus evigilantes tristarentur, tanquam illud amiserint. Adverte quid super hoc dicat Eliphas Themanites. « In horrore visionis nocturnae, cum solet sopor occupare homines, pavor tenuit me et trem
Abbreviated transcription (Latin):
h cacrilia ꝯmttit ⁊ furtia. Rapinas eyͥtet
⁊ p̃das. bella gerit ⁊ hoĩ cidia. Symoai̾te uen¬
dit ⁊ enut. Iniq pecit ⁊ recipit. Iniuste nego¬
ciatur ⁊ fenoratur. Instat dõlis ⁊ inminet frau¬
dil. eissoluit pactum ⁊ uolat iutͦamentũ.

Expanded text:
 sacrilegia committit et furta, rapinas exercet et predas, bella gerit et homicidia, symoniace vendit et emit, inique petit et recipit, iniuste negotiatur et feneratur, instat dolis et imminet fraudibus, dissolvit pactum et violat iuramentum,
Abbreviated transcription (Latin):
me lectus meus ⁊ reuelabor locũt
mecũ instatu meo. Tẽrebidine
ꝑ sõpnis. ⁊ ꝑ uisiones horrore cõ¬
tutis. nabugodonosor sompniũ ⁊¬
uidit quod eum ualde ꝑcerut. ⁊ iu¬
siones capitis eius conturbauere
um. multas turas secuntur somp
rare fecerut. sompnia. ⁊ extidert̃
sꝑantes uullis. apparent dtũi fre¬
qñter insompniis. turpes ymagi¬
nes. ex quib ꝑ illusiones noctur¬
nas. nõ solis cearo pollurtur. S ⁊ aĩa
macula. unde dñs ĩ leuitico. si sit

Expanded text:
 relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per sompnia et per visiones horrore concuties». Nabuchodonosor sompnium vidit quod eum valde perterruit et visiones capitis eius conturbaverunt eum. 3 Multas curas sequuntur sompnrare fecerunt sompnia et exciderunt sperantes in illis. Apparent enim frequenter in sompniis turpes ymagines, ex quibus per illusiones nocturnas non solum caro polluitur, sed et anima maculatur. Unde Dominus in Levitico: «Si sit,
Abbreviated transcription (Latin):
leo rugiens. circuit queren qñe
deuoret. acceduntur ignea tela
nequissum. mors ingredit᷑ ꝑ fones¬
tias oculor. oculũ animã dep̃dat᷑
pugͣt orbis t̾rarũ contta insensatos.
G̃ens contra gentẽ. ⁊ regnũ adũ¬
sus regiiũ. tremotus magni ꝑ lo¬
ca. pestilentis. ⁊ fames. t̾roresq de
celo. ⁊ temiestates. Terra ꝓ dunt spinas.
⁊ cubulos. aqua ꝓcellas. ⁊ flucdus. Aertẽ¬
pestates. ⁊ tomtrua. Ignis cornstationes
⁊ sulgura. maledicta inquid t̾ra in oꝑe
tuo. Spinas ⁊ tribulos germinabit
tͥ. In sudore uultus ncessariis tui pane
tuo. donec reuertaris itt̾ram. qr t̾ra
sus. pardus. ⁊ leo. tigcis. ⁊ ouager.
corcodislus. ⁊ griphes. Serpeos. ⁊ tolu¬
ter. basilicus. ⁊ aspes. Geraustes. ⁊ dͣ¬
cres. Nam qui cuaati fuimus. ut do¬
minaremur pistib maris. ⁊ uolati¬
lib celi. ⁊ uniu̾sis animantib q̃

Expanded text:
leo rugiens circuit querens quem devoret». 2 Accenduntur ignea tela nequissimi. Mors ingreditur per fenestras. Oculus animam depredatur. Pugnat orbis terrarum contra insensatos. Gens contra gentem, et regnum adversus regnum et terremotus magni per loca, pestilentie et fames, terroresque de celo et tempestates. Terra producit spinas et tribulos, aqua procellas et fluctus, aer tempestates et tonitrua, ignis coruscationes et fulgura. «Maledicta, inquit, terra in opere tuo, spinas et tribulos germinabit tibi. In sudore vultus tui vesceris pane tuo, donsus, pardus et leo, tigris et onager, cocodrillus et griphes, serpens et coluber, basiliscus et aspis, cerastes et drcres. Nam qui creati fuimus, ut dominaremur piscibus maris et volatilibus celi et universis animantibus que
Abbreviated transcription (Latin):
ut q̃ sunt hõi ablectam̃tu. pec¬
captiuis. S inuidia siculi nõ in
testante quiait. Quia euamier̃
incogitacionib suis. ołi scurtitũ
ẽ insipiens coreort. ꝓpter quod tͣ

Expanded text:
blectamenta pecopimis. Sed: Invidia Siculi non invtestante qui ait: «Quia evanuerunt in cogitationibus suis, obscuratus est insipiens cor eorum. Pr
Abbreviated transcription (Latin):
pitudinis ꝗ celat t̾m̃ uxoris. S ⁊¬
sidimictit ad ultentm absq sii
culpa punitur. qñ illa inuerite
togitur continiere. ꝓp̾ quod ⁊ disci¬
puli xͦ dixertt̃. Si ita ẽ causa ho¬
minis cũ uxore nõ exped̾ multi.
tinere. riumalem. Sola suspicio
zeloti pium uohementer affligit
una carne nõ patitur.

Expanded text:
pitudinis, qui celat crimen uxoris. Si vero dimittit adulteram, absque sui culpa punitur, quoniam illa vivente cogitur continere, propter quod et discipuli Christi dixerunt: « Si ita est causa hominis cum uxore, non expedit tinere rivalem? Sola suspicio zelotypum vehementer affligit; una carne non patitur.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ agendũ. hec tria uicia contra¬
hruntur ex carne corrupta. ꝑtoes
naturales illecebras. Incarne qͥp¬
pe cõmertio racionis sopitur. In¬
autus ut ignorancia seminetur
libidirus irritatur. pritus ut rra¬
cundia ꝓ nocetur. uoluptatis saci¬
atur affectius ut concupiscentia
contrahatur. Hic ẽ timpnꝰ cam¬
nis. lex m̾brort. fõmes pcc̃i. l an¬
gor nature. pabulũ mortis. siñ
quo nemo irascicuy. uł siñquo nł¬
erimus quia pcc̃m nõ hñis. not¬
ipos seducius ⁊ ueritas in nobis
nõ ẽ. O grauis necessitas. et infelie
condicio ante qui pectemus pecca¬
to constrngimur. ⁊aũꝙͣ delinqua¬
mus delicta tenentur. ꝑ unũ ho¬

Expanded text:
non agendum. 3 Hec tria vitia contranon agendum. 3 Hec tria vitia contrahuntur ex carne corrupta per tres carnales illecebras. In carnali quippe commercio rationis sopitur intuitus, ut ignorantia seminetur; libidinis irritatur pruritus, ut iracundia propagetur; voluptatis satiatur affectus, ut concupiscentia contrahatur. Hic est tirannus carnis, lex membrorum, fomes peccati, languor nature, pabulum mortis, sine quo nemo nascitur, sine quo nerimus quoniam peccatum non habemus, nosipsos seducimus et veritas in nobis non est». 4 O gravis necessitas et infelix conditio: antequam peccamus peccato constringimur et antequam delinquamus delicto tenemur. «Per unum ho
Abbreviated transcription (Latin):
in prima ꝓles. contrahit mĩa. Quiᷤ
citiam nesciat concubitũ coniuga¬
lem. nunquam omĩo cõnutit sũ
poritu carnis. sine feruore libidi¬
nis. sine fetore luxurie. unde se¬
mina concepta. fedantur. ma¬
culantur. ⁊ icioratur. eyquib a¬
nima tandem infusa. contrahit
labe̾ pcc̃i. maculam culpe. sordẽ
iniquitatis. Sicut exuase corrup¬
to. liquor infusus corrupitur. ⁊ poi¬
lutũ contingeas ex ip̃o contactu poi
tentias. siue tres nattles uires. Rõ¬
nabilera ut discͥcinat int̾ bonã
⁊ malũ. Imscibilem ut respuat
malũ. Concupiscibilem ut apre¬
tat bonũ. Iste tres uires quib
opeositis incus. originaliter co¬
rumpuntur. uis r̃onalis ꝑigno¬
ranciã. ut discernat inter bonũ
⁊ malũ. bis rrascibilis ꝑ uncundi¬
am ut respuat bonũ. uis concu¬
piscibilis ꝑ concupiscenciam ut
appeta malũ. pͥmani gignit di¬
lictũ. ultima parit pecm. Media
delictũ gua̾t ⁊ pcc̃m. est em̃ debic¬
tũ. nõ facere faciesidũ. pccm ag̾e

Expanded text:
in prima, proles contrahit in secunda. Quis enim nesciat concubitum etiam coniugalem nunquam omnino committi sine pruritu carnis, sine fervore libidinis, sine fetore luxurie? Unde semina concepta fedantur, maculantur et vitiantur, ex quibus tandem anima infusa contrahit labem peccati, maculam culpe, sordem iniquitatis. Sicut ex vase corrupto liquor infusus corrumpitur et pollutum contingens ex ipso contactu polltentias sive tres naturales vires. Rationalem ut discernat inter bonum et malum, irascibilem ut respuat malum, concupiscibilem ut appetat bonum. Iste tres vires tribus oppositis vitiis originaliter corrumpuntur. Vis rationalis per ignorantiam, ut non discernat inter bonum et malum, vis irascibilis per iracundiam, ut respuat bonum, vis concupiscibilis per concupiscentiam, ut appetat malum. Prima gignit delictum, ultima parit peccatum, media delictum generat et peccatum. Est enim delictum non facere faciendum, peccatum agere
Abbreviated transcription (Latin):
les. Inbeccilles. parũ ab rutis distã¬
tes. Immno minꝰ in multis hñtes.
Nam illa statim ut orta .s̾. gra¬
diuntur. Nos aũt nõ solũ erectipe¬
dib nõ incedimur. um incurua¬
ti manib nũc receptamus.
ms nasounur
euilances. ut nat̾e miseri¬
am expͥmanuus. masculus em̃ re¬
cent̾ natus dicit. a femina dic̃.
iectio. doloris exprimens magni¬
tudinẽ. ħ em̃ ante peccatũ. uir¬
lore ꝑtus int̾iif. ⁊ moriens. uoca¬
uit nom̃ filii sui benoni .i. filius
doloris. uyor finetes sabitis dolorib
irruentib peit suul ac ꝑiit. ⁊ in

Expanded text:
les, imbecilles, parum a brutis distanles, imbecilles, parum a brutis distantes, imo minus in multis habentes? Nam illa statim ut orta sunt, gradiuntur: nos autem non solum erecti pedibus non incedimus, verum etiam curvati manibus non reptamus.s nascimur eiulantes, ut nature miseriam exprimamus. Masculus enim recenter natus dicit a, femina vero e interiectio, doloris exprimens magnitudinem. Hinc enim ante peccatum virlore partus interiit et moriens vocavit nomen filii sui Benoni, id est filius doloris. Uxor Phinees subitis doloribus inruentibus peperit simul ac periit et in
Abbreviated transcription (Latin):
d attende quo çibo conceptus
nucriant inut̃o. ꝓfecto sang̃¬
ne menstruo. qui cessat ex femira
post conceptũ. ut ex eo conceptus
nutnatur infamia. quod fertu. eẽ
tam de testabilis ⁊ in mundus. ut
euis contectu. fruges nõ gemine¬
tur. arescant arbustra moriant᷑
erbe anuttant arbores fetus. Si
canes inde comederint. inrabiem
efferantur. Concepit fecus uiciũ
seminis cuntrahant ita uͥ lepsi ⁊
elephantici ex hac corruptione nas
munda. ⁊ siquis ad menstruatã
accessent. iubetur interfici. Ac ꝓp
ut mulier si masculum pareret
pli cessaret ingressũ.
data t̃ mixo lux ⁊ iuta. hus
qui sunt in amaritudine am̃e.
qmͣ oriantur. pͥus mortem senci¬
entes. qmͣ uitam scentes. quidã
enĩ tra de formes ⁊ ꝓdigiosi nas¬
cuntur. ut nõ hõies s ad homiina¬
ciones potuis pideantur. quib for¬
te melius fuiss ꝓnisũ. si minq mͣ
generaliter dr̃s siñ sciã. sñ uerso.
scñ uͥtute nascaritur. flebiles. debi¬

Expanded text:
d attende quo cibo conceptus nutriatur in utero. Profecto sanguine menstruo, qui cessat ex femina post conceptum, ut ex eo conceptus nutriatur in femina. Qui fertur esse tam detestabilis et immundus, ut ex ejus contactu fruges non germinent, arescant arbusta, moriantur herbae, amittant arbores foetus, et si canes inde comederint in rabiem efferantur. Concepti fetus vitium seminis contrahunt, ita ut leprosi et elephantici ex hac corruptione nascmunda ; et si quis ad menstruatam accesserit, jubetur interfici Lev. XIut mulier si masculum pareret pli cessaret ingressu. Cdata est misero lux, et vita iis qui sunt in amaritudine animaequam oriantur. Prius mortem sentientes, quam vitam scientes. Quidam enim tam deformes et prodigiosi nascuntur, ut non homines, sed abominationes potius videantur, quibus forte melius fuisset provisum, si nunquam generaliter omnes sine scientia, sine verbo, sine virtute nascamur? Flebiles, debi
Abbreviated transcription (Latin):
iniugibãs multis. In fugore ⁊ nu¬
ditate. In angustiis multis. Iustꝰ
it abnegat. semet ip̃m. crucifigẽs
menbra sua cũ uiciis. ⁊ concupiscẽ¬
ciis. ut sibi mundus crucifixus sit
⁊ ip̃e mundo. Non ht̃ hic manen¬
tem cuutatẽ. s futuram inꝗrit.
Sustinet scb̃m. tanquã exiliurm.
clausus inoꝑe. tanquami incarte¬

Expanded text:
ieiunis multis, in frigore et nuditate», in angustiis multis. 5 Iustus enim «abnegat semetipsum», crucifigens membra sua cum vitiis et concupiscentiis, ut sibi mundus crucifixus sit et ipse mundo. Non habet hic manentem civitatem, sed futuram inquirit. Sustinet seculum tanquam exilium, clausus in
Abbreviated transcription (Latin):
ui. dñi p̃da. quicqͥd delirãt. reges
plectuntur ahemi. uenacio leonis.
onag̾ in heremo. sicut pascua. di¬
uitum pouꝑes. o extrema condicõ
seruitutis. natura liberos genuit
s fortunos seruos constituit. S̾¬
uus cogitur pati ⁊ nemo finitur
ꝯpati. dolore cõpellitur. ⁊ nemo
dolore ꝑ mittititur. gͣ ip̃e uero
sinis ẽ. ut nemo sit sibi. mise¬
ri qui castra secuntut. qui mis ii
ẽ aliena inuere quodam. uñs¬

Expanded text:
id delirant reges, plectuntur Achivi. «Venatio leonis onager in eremo»: sic pascua divitum sunt pauperes. O extrema conditio servitutis! «Natura liberos genuit», sed fortuna servos constituit. Servus cogitur pati et nemo sinitur compati, dolere compellitur et nemo condolere permittitur. Sic ipse non suus est ut nemo sit sibi. Miseri qui castra secuntur, quia miserum est «aliena vivere quadra».
Abbreviated transcription (Latin):
arborib. Extruxi michi piscinas
aquarura ut ũgaren siluam lig¬
noꝵ germinanciũ. Possedi seruos
⁊ ancillas. multamq familiara
hũi. Armenta quoq ⁊ magnos o¬
uiũ gregex. ultra om̃s quod fuer̃
añ me in ierb̃m. Co au̾iaui michi
aurũ ⁊ argentũ. ⁊ sub̾as regum
⁊ gninciarran. Feci mchi canto¬
res. ⁊ cantatcices ⁊ del̾cias filioꝵ
pio ad iuua fundenda. Et suꝑ gres¬

Expanded text:
s aquarum ut irrigarent silvam lignorum germinantium, possedi servos et ancillas, multamque familiam habui, armenta quoque et magnos ovium greges, ultra omnes qui fuerant ante me in Ierusalem. Coacervavi michi aurum et argentum et substantias regum et provinciarum. Feci michi cantores et cantatrices et delicias filiorum rio ad vina fundenda, et su
Abbreviated transcription (Latin):
Non om̃s inquid capiunt uer¬
bum istud .ẜ quod pat̃ caꝑe ca¬
piat. uñ cũ ip̃e deceteris pontisi¬
calib indumentis iussiss. ut my¬
ses. aaron. ⁊ filios eius uestiret

Expanded text:
 inquit, capiunt verbum istud, sed qui potest capere capiat». Unde cum Deus ipse de certis pontificalibus indumentis iussisset ut Moyses Aaron et filios suos vestiret,
Abbreviated transcription (Latin):
urrunt
⁊ discurrũt mortales ꝑ sepes. ⁊
semitas. ascendunt. mores transcẽ¬
dunt. colles trasuolant. rupes.
ꝑuolant. alpes. tansgoeduutur.
fontas ingrediuntur casinas. Ri¬
mantur uiscera t̾re. ꝓfunds. ma¬
ris. interta fluminis. opaca nemo¬
ris. in ima sollitudinis. exponũt
⁊ fulminib. fluctib. ⁊ ꝓcellis. ni¬
mis ⁊ p̃cipius. Metalla cundunt.
⁊ conblant. lapides sculꝑunt. ⁊
poluunt. lingua succidunt ⁊¬
dolant. telas ordientur ⁊ terũt.
uestes mandunt. ⁊ consuunt.
edificant domos. plantant ortos
excolunt agras. pastinant ume¬
as. Succundunt clitanos. extru¬
unt molendina. piscantus. ue¬
nantur. ⁊ aucupantur. medi¬
cantur ⁊ cogitant. Consilian¬
tur ⁊ ordinant. Querelantur.
⁊ litigant. dmpuĩt ⁊ furant᷑.
decipunt ⁊ mercantur. Contẽ¬
lia ut opes congerant. ut q̃stus
multiplicent. ut lucra sectent᷑.
ut honores ac qͥrant. ut digni¬
tares eptollant. ut potantes os¬
fendant. ⁊ hoc quoq labor ⁊

Expanded text:
urrunt et discurrunt mortales per sepes et semitas, ascendunt montes, transcendunt colles, transvolant rupes, pervolant alpes, transgrediuntur foveas, ingrediuntur cavernas, rimantur viscera terrae, profunda maris, incerta fluminis, opaca nemoris, invia solitudinis, exponunt et fulminibus, fluctibus et procellis, ruinis et praecipitiis. Metalla cudunt et conflant, lapides sculpunt ei poliunt, ligna succidunt et dolant, telas ordiuntur et texunt vestes, sincidunt sic et consuunt, aedificant domos, plantant hortos, excolunt agros, pastinant vineas, succendunt clibanos, exstruunt molendina, piscantur, venantur et aucupantur. Meditantur et cogitant, consiliantur et ordinant, querulantur et litigant, diripiunt et furantur, decipiunt et mercantur, contenia faciunt, ut opes congerant, ut quaestus multiplicent, ut lucra sectentur, ut honores acquirant, ut dignitates extollant, ut potestates extendant, et haec quoque labor et
Abbreviated transcription (Latin):
discͥdit. Tenay ⁊ cupidus. tristis ⁊ q̃rulus.
uelox ad loquendum ⁊ tardus ad audi¬
mod̾nos. uituꝑat p̾sens. cõmendat
p̃teritum Suspirat. ⁊ aupatur. tor
rietur. nec insilescant iuuenẽ ꝯ
uolandũ. ⁊ hõ nascitur ad labo
rem. Cuncti dies eius. laborib ⁊ erũp¬
nis plem s̾. nec ꝑ noctem requies¬
cit mens eiꝰ. ⁊ ħ nõne uanitas: Nõ
ẽ quicqu sũ ⁊abore sub sole. Nõ est
sine de fectu sublima. nõ ẽsine ua¬
nitate sub tp̃r. Tempus ẽ mora mo¬
tus rerũ mutabiliũ. uantas uani¬
tatũ inqd eccłiastes. ⁊ omĩa uani¬
hõm finis. ⁊ idem defectus. labor ⁊ as¬
flicio sp̃t. Octupacio magͣ c̾ata ẽ oñb
hominib. ⁊ iugũ gͤue suꝑ filios adã.
Adis exitus deuentre mr̃is eor. usq ĩ

Expanded text:
discredit, tenax et cupidus, tristis et querulus, velox ad loquendum, tardus ad audimodernos: vituperat praesens, commendat praeteritum, suspirat et anxiatur, torpientur, nec insolescant juvenes covolandum, et homo nascitur ad rem. Cuncti dies eius laboribus et erumpnis pleni sunt, nec per noctem requiescit mens eius. Et hoc nonne vanitas? Non est quicquam sine labore sub sole, non est sine defectu sub luna, non est sine vanitate sub tempore. Tempus enim est mora motus rerum mutabilium. 2 «Vanitas vanitatum, inquit Ecclesiastes, et omnia vaniomnium finis et idem effectus, labor et afflictio spiritus. «Occupatio magna creata est omnibus hominibus et iugum grave super filios Adam a die exi
Abbreviated transcription (Latin):
Npͥmordio condiciõis
humane. nõ gentis annis. ⁊ ampliꝰ
homines uixisse leguntur. S pau¬
iatim uita hominis declinante. dix̃
dñs ad noe. nonꝑmanebit sꝑ̃t m̃s
in homine inetnũ qr caro ẽ. Erc̃q
ligi pot̾tam de t̾mino uite. quã
de spacio reritendi. Extunc certis¬
sime ieguntur hoĩes plus uixisse.
tũ magris ac mag̾ recederetur hu¬

Expanded text:
mordio conditionis humane nongentis annis et amplius homines vixisse leguntur. Sed paulatim vita hominis declinante, dixit Dominus ad Noe: «Non permanebit spiritus meus in homine in eternum quia caro est, eruntque lligi potest tam de termino vitae, quam de spatio poenitendi. Ex tunc enim rarissime leguntur homines plus vixisse, sed cum magis ac magis vita recideretur hu
Abbreviated transcription (Latin):
Quantũ
mortales augit ancrietus
astłige aura sollicitudo molestas
metus ext̾ret. tromor concutit
horror abducit. dolor affligit.
conturbat tristitia. contristat
⁊ dñs. Coniugatus ⁊ continens.
temiq bonus ⁊ malus. Om̃s mun¬
danis cruciatib affliguntur. ⁊
mundanis asflictionib crucicnt᷑.
exꝑto crede magistto. Si ip̃ius
inquid fuero. ue mitbi ẽ. ⁊ sruis¬
tus nõ leuabo capud. saturatur
flictione ⁊ miseria.

Expanded text:
Quanta mortales angit anxietas, affligit cura, sollicitudo molestat, metus exterret, tremor concutit, horror abducit, dolor affligit, conturbat tristitia, turbatio trs et dominus, coniugatus et continens, denique bonus et malus, omnes mundanis cruciatibus affliguntur et mundanis afflictionibus cruciantur. Experto crede magistro: «Si impius, inquit, fuero, ve michi est; et si iustus, non levabo caput saturatus afflictione et miseri
Abbreviated transcription (Latin):
er strutentur
sapientes in uestigent
dĩm celi. lata t̾re. ꝓfurida maris.
ꝑsingula dispuntentur. de anitis.
ꝑtractent. discant semꝑ aũ doceat̃.
Et quid ex hac occupat ione nisi sa¬
borem ⁊ dosorem ⁊ afflictionem sp̃c
inuemient. honerat ħ exꝑimento
ut scirem prudentiam. acq doct᷑¬
nami. errores. ⁊ stulticiam. ⁊ ag¬
noui q̃uod eẽt labor ⁊ afflictio sp̃c.

Expanded text:
erscrutentur sapientes et investigent alta celi, lata terre, profunda maris. De singulis disputent, de cunctis pertractent, discant semper aut doceant. Et quid ex hac occupatione nisi laborem et dolorem et afflictionem spiritus invenient? Noverat hoc experimento ut scirem prudentiam atque doctrinam, errores et stultitiam, et agnovi quod esset l
Abbreviated transcription (Latin):
Nam crudelitas parit odiũ. famili¬
aritas pũtrit contemptũ. famili¬
aris eũ cura fatigat. ⁊ domestica
sollicitudo molestat. oportet eũ
semꝑ ẽẽ paratũ. ubiq mutuũ
p pulsare. hostes cont̾e. ciuos tu¬
eri. nec sufficit dici malicia sua
S dies laborẽ eructuat. ⁊ nor
noctis sollicitudinẽ indicat. di¬
es gͦ laboriosi dñr. ⁊ noctes expe¬
ex toto iebuseus ille pot̃ expelli.

Expanded text:
nam crudelitas parit odium, et familiaritas parit contemptum; familiaris enim cura fatigat, et domestica sollicitudo molestat. Oportet enim eum semper esse paratum, ubique munitum, propulsare, hostes conterere, cives tueri. Nec sufficit diei malitia sua, sed dies diei laborem eructat et nox noctis sollicitudinem indicat. Dies ergo laboriosi ducuntur et noctes expeen Jebusaeus ille potest expelli:
Abbreviated transcription (Latin):
nectutẽ ꝓcesserit. statim cor ei
affligit ⁊ caput concucitur. Ian¬
guet sp̃c. ⁊ fecet anelitus. facies
rugatur ⁊ statura curuati. cali¬
gant oculi. et nacillant articłi.
Nares effluũt. ⁊ cines defluunt.
tremit factus ⁊ deꝑit ac̾tus. det̾es
putrestũt ⁊ aures fundescunt.
Senes facile ꝓnocatur. ⁊ defici

Expanded text:
nectutem processerit, statim cor eius affligitur, et caput concutitur, languet spiritus et fetet anhelitus, facies rugatur et statura curvatur, caligant oculi et vacillant articuli, nares effluunt et crines defluunt, tremit tactus et deperit actus, dentes putrescunt et aures sordescunt. Senex facile provocatur et diffici
Abbreviated transcription (Latin):
litatis humane condicio. herbas. ⁊
arbores in uestiga. Ille de se ꝓ duct̃
fiores. frondes. ⁊ fructus. ⁊ tu de te
lentes. pediculos. ⁊ lubricos. ille
te se fundunt oculũ. uniũ ⁊ bal¬
sam̃. ⁊tu de te. sputũ urinã ⁊ st̾rus.
Iile de se spirant suauitatẽ odoris.
⁊ tude te reddis ab hominacionẽ
fecoris. Quał ẽ arbor. calis ẽ fructus.
non em̃ potest arbor mala. fructus

Expanded text:
litatis humane conditio! Herbas et arbores investiga: ille de se producunt flores, frondes et fructus, et tu de te lendes, pediculos et lumbricos. Ille de se fundunt oleum, vinum et balsamum, et tu de te sputum, urinam et stercus: illae de se spirant suavitatem odoris, et tu de te reddis abominationem fetoris. Qualis est ergo arbor, talis est fructus. « Non enim potest arbor mala fructus
Abbreviated transcription (Latin):
nit pressute apter gaudiũ. quia
natus hõ inmundũ. edncipnit gͦ
cũ inmundicia ⁊ fetore. parit cũ
tristicia ⁊ dolore nutrit cum angꝰ
ditur. pauꝑ accedit. ⁊ pauꝑ
recedit. nudus inqͥd egressus sura
de utero matris mee: nud us reuer¬
tar illuc. nichil intulimus in hc̃
mundũ. aut dubiũ. qr nec aufer¬
re quod possumus. Siquis aũt
in dutus egreditur: atcendat qͣle
ꝓferat indumentũ. Turꝑe dc̃m.
turpius auditu. turpissimũ uisu.
fecentem peliculas. sanguine ccu¬
entata. hec ẽ illa macia de qua
thamat inquid inꝑtu. Quare di¬

Expanded text:
nit pressure propter gaudium, quia natus est homo in mundum». Concipit ergo cum immunditia et fetore, parit cum tristitia et dolore, nutrit cum angusditur, pauper accedit et pauper recedit. «Nudus, inquit, egressus sum de utero matris mee, et nudus revertar illuc». «Nichil intulimus in hunc mundum, haud dubium, quia nec auferre quid possumus». / 2 Si quis autem indutus ingreditur, attendat quale proferat indumentum. Turpe dictu, turpius auditu, turpissimum visu: fedam, scilicet pelliculam sanguine cruentatam. Hec est illa maceria, de qua Thamar inquit in partu: «Quare di
Abbreviated transcription (Latin):
Q ui ui corpus ꝙ corrũpitur agͣ¬
uat aiina. ⁊ deprimit trena inha¬
bitacio sensuũ multa cogitat. Au¬
dit quod sr̃ ħ senciat salomon. Cuc¬
te res difficiales ñ pot̃ eas homo sup¬
plicare sermone. Est homo qui dieb
ac nostib sompnũ nõ capit occłs.
⁊ nullam oꝑum dei pot̾ inuecure
rõnem.⁊ quanto plus laborauĩt

Expanded text:
rumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem». Audi quid super hoc sentiat Salomon: «Cuncte res difficiles, non potest eas homo explicare sermone». «Est homo qui diebus ac noctibus sompnum non capit oculis et nullam operum Dei potest invenire rationem, et quanto plu
Abbreviated transcription (Latin):
dedisse de inilitia de negocio de artificio redde decinas s̃ em̃ decinas dando t̾reua ⁊ celestia
possis munera ꝑmereri. qͣre ꝑ auaritiã dupplici te bñdictione defraudas: Hec ẽ eñĩ der
iustissima consuetudo ut si tu illi decimã ñ ded̾is tu addecim ã reuoc̾is dabis impio mi¬
nas ĩuasitet ꝙͣ ti pauꝑes ĩ locis uͥ ip̃e habitat illo decimas ñ dante fame mortui fue¬
rint tantoꝵ homicidioꝵ ieꝰ añ tͥbunai et̾ni iudicis apparebit qr rem adũo delegatã¬

Expanded text:
dedisse. De negotio, de artificio redde decimas. Cum enim decimas dando et terrena et coelestia possis munera promereri, quare per avaritiam duplici benedictione defraudaris? Haec enim est Domini justissima consuetudo, ut si tu illi decimam non dederis, tu ad decimam revoceris. Dabis impio minas invasit. Et quanti pauperes in locis, ubi ipse habitat, illo decimas non dante fame mortui fuerint, tantorum homicidiorum reus ante tribunal aeterni judicis apparebit, quia rem a Deo pau
Abbreviated transcription (Latin):
uors luxurie. quodq de terius ẽ ii¬
‸ labe pc̃ti. Natus ad laborẽ. timorẽ.
praua quib offend̾ d̾m. offend̃ ꝓri
mũ. offend̾ se ipm̃. ag̾ turꝑia qͣuib
polluet famã. polluit ꝑsonami. pol¬
luit ꝯsc̃am. ag̾ uana qͥuib negli¬
gͥ seria. negligit utilia. negligit
necessaria. fit cib ignis quisemꝑ
det horribilis.
ormaunt gͥ domunus dous hoĩe
de limo t̾re: q̃ cet̾is ẽ digͣmor ole¬
meritis planetas ⁊ stellas ficit exug¬
ne filatus ⁊̃ p̃atos fecit ex aere. pis ue¬
ces ⁊ uolucres fet̃ ex acrua. hommneᷤ
Sum̃ta fec̃ de t̾ra. Considerans gͥ h
acren se uiliorem agnostet. Consi¬
derans ignea serlissimũ reputabe.
Nec uãdebee se parificare celestib.
nec audebit se p̃ferte t̾renis. trnã
parẽ seuirãtis inuenot. si milem
rotognoscet. unus ẽ eñi hõm lir
mentũ interitus. ⁊ equa utriuscr¬

Expanded text:
tore luxurie: quodque deterius est itore luxurie: quodque deterius est in labe peccati. Natus ad laborem, timorem prava, quibus offendit Deum, offendieipsum; agit turpia, quibus polluit famam, polluit personam, polluit conscientiam. Agit vana quibus negligit seria, negligit utilia, negligit necessaria. Fiet cibus ignis, qui semdet horribilis.ormavit igitur Dominus Deus hominem de limo terre», que ceteris est indignior elementis. Planetas et stellas fecit ex igne, flatus et ventos fecit ex aere, piset volucres fecit ex aqua: homines et iumenta fecit de terra. Considerans igitur aerea, se viliorem agnoscet; considerans ignea, se vilissimum reputabit, nec valebit se parificare coelestibus, nec audebit se praeferre terrenis, quia parem se jumentis inveniet, et similem recognoscet. « Unus est enim hominum et jumentorum interitus, et aequa utriusqu
Abbreviated transcription (Latin):
nis exaltetur.
fusione dies mei᷑ Sitalia de selo¬
tutus ẽ ille que deus sanctificanit.
mutero. qualia ioquar de me ꝙ̃
mater mea genuit inpectato. Qua¬
re nõ inuulua mortuus sum egressis
exutero non statim ꝑii. Cur contep¬
tus genib lactatus uberib natus
inconbustionem ⁊ cib ignis. uti¬
nam interfectus fussem in utero
ut fuisset mater mea sepulchrũ.
meis fontẽ laccimarum ut fleã.
miserabilem humane. Condicio¬
nis ingressum culpabilem huma¬
ne conuersacionis ꝓ gressum. dãp¬
nabilem humane dissolucionis.
egressum: Consid̾a nim gͦ cũ lacci¬
mis. de quo fc̃s ẽ homo. quid fa¬
ciat homo. quid futurus fit hõ :¬
pia que nõ decent. ag uana que
nõ expediunt. fit cib ignis. esca
nnmis. massa putredinis. Expo¬
uã id planius edissam ꝑleniuis.
formatis ẽ hõ de puluere. de lu¬
to. de cinere. qd̵ q nalus ẽ de syrpron¬
issimo sꝑmate. Conceptus in pͣntu
carnus. In feruore ubidinis. In fecoee¬

Expanded text:
is exaltetur afusione dies mei? Jer. XX. » Si talia de se locutus est ille, quem Dominus sanctificavit in utero , qualia loquar ego de me, quem mater mea genuit in peccatre non in vulva mortuus sum? Egressus ex utero non statim perii? Cur exceptus genibus, lactatus uberibus?». Natus in «combustionem et cibum ignis?». «Utinam interfectus fuissem in utero, ut fuisset michi mater mea sepulchrum emeis fontem lacrimarum, ut fleam miserabilem conditionis humane ingressum, culpabilem humane conversationis progressum, dampnabilem humane dissolutionis egressum? Consideraverim ergo cum lacrimis de quo factus sit homo, quid faciat homo, quid futurus sit homo. pia que non decent, vana que non expediunt; fiet cibus ignis, esca vermis, massa putredinis. 3 Exponam id planius, edisseram plenius. Formatus est homo de pulvere, de luto, de cinere: quodque vilius est de spurcissimo spermate. Conceptus in pruritu carnis, in fervore libidinis, in fe
Abbreviated transcription (Latin):
s illud forsitan
Rdob. quod adam ip̃e suit
e uiio t̾re formatus. t uaũt ex hu¬
man̾o semine ꝓtͤuratus. at ille
suit formatus de t̾ca s iirgine.¬

Expanded text:
 illud forsitan respondebis, quod Adam ipse fuit de limo terre formatus, tu autem ex humano semine procreatus. At ille fuit formatus de terra, sed virgine
Abbreviated transcription (Latin):
ad honorẽ ĩ sr̃bia extollitur ⁊ ĩ actan¬
ciam effrenatur. Nec eurat ꝓdesse si głi¬
acui p̃esse. pcumit se meliorem qͥsa cerait
ñ dignitas ẜ honestas. Priores de digͣtur ami¬
cos. Noctos ignorat est̾nos. Comites ꝯtẽp¬
nit ancioruos. uułtũ aũtit. ussum extollit
cerucẽ erigit. fastũ osred̾. gͣadia loq̃tur. sub¬
limia meditatur. Subẽẽ ñ patitur. p̾cẽ mo¬
licur. p̃latis infestus. Sulditis honerosus.
molecra ñ suffert. cõcepta ñ differt. p̃ceps
nus. Suꝑbia cunctis imꝑabolis.¬
es pͥa. tu semꝑes ultima. Nam omne
peceatum re accedente ꝯmictitur. te recedẽ¬
re dimictitur. Seriptũ ẽ n iniciũ omnis
peẽci ẽ sũbia. p̾mogenita mors ħ enĩ inter
ip̃a rerũ p̾mordia. creaturã q̃ creatorem

Expanded text:
ad honorem, in superbiam extollitur, et in jactantiam effrenatur, nec curat prodesse, sed gloriatur praeesse: praesumit se meliorem, quia crevit non dignitas, sed honestas. Priores dedignatur amicos, notos ignorat hesternos, comites contemnit antiquos, vultum avertit, visum extollit, cervicem erigit, fastum ostendit, grandia loquitur, sublimia meditatur. Subesse non patitur, praeesse molitur, praelatis infestus, subditis onerosus. Molesta non suffert, concepta non differt, praeceps nus. es prima, tu semper es ultima. Nam omne peccatum te accedente committitur, te recedente dimittitur. Scriptum est enim: «Initium omnis peccati est superbia», «primogenita mors». Hec enim inter ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
supplicib qd̾ sit humił ⁊ benignꝰ. largus ⁊
mansuetus. ꝯtans ⁊ paciens sapiens et
astutus.
am. aduocat symonẽ ⁊ accep̃ adgieri
ꝑhũc ab illo nititur emere q ꝑ se ñ uolet
Aptinã. Supplicat ⁊ ꝑmictit. ofert ÷ tͥluit
ꝓ pudor gr̃am ꝙͣ gratis adipisci ñ potuit.
ꝑ fas ⁊ nefas uicitur adipissai. Ne deciet¬
it adhuo s maistit ⁊ inuadit uiolent᷑ ho¬
norem ⁊ prudent̃ arripit dignitatẽ ami¬
cor susstagio p̾sidio ꝓpͥinquor. Tãto. oꝑ
dominationis. fiamatur ardore tanta libi.¬
at ⁊ dathan ⁊ abyron. tr̃a uiuos ad sorbuit

Expanded text:
supplicibus, qui sit humilis et benignus, largus et mansuetus, constans et patiens, sapiens et astutus?»am: advocat Simonem et accedit ad Giezi, per hunc ab illo nititur emere, quod per se non valet obtinere, supplicat et promittit, offert et tribuit. Proh pudor! Gratiam quam gratis adipisci non potuit, per fas et nefas nititur adipisci. Nec desistit adhuc, sed insistit et invadit violenter honorem, et impudenter arripit dignitatem, amicorum suffragio, presidio propinquorum, tantoque damnationis inflammatur ardore, tanta libisit, et Dathan et Abiron terra vivos absorbuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑbia p̃sũpc̃o p̃sũptuosa sr̃bia que
non solum augłos. deo uoluit a dequa¬
Ire. s homines p̃sũpsit deificare. Porro quos
erex̃ dep̾ssit.⁊ quos exastanit humiliauit
hino ait dominus ꝑ propħam. fili hominis
dic pͥncipi thyri. ħ dic̃ dominus dt̃. Ego op
eleuatũ est corcuũ quila cor dei ⁊ dixisti. deris
ego sum. cũ sis homo. ⁊ ñ dr̃. Pcirco ego addu¬
cam suꝑ te robustissi mos gentiũ ⁊ intticiẽt
te ⁊ moreris initĩtu occisorũ. Cabugodono¬

Expanded text:
ba presumptio, presumptuosa superbia, que non solum angelos Deo voluit adequare, sed homines presumpsit deificare. Porro, quos erexit depressit, et quos exaltavit humiliavit. Hinc ait Dominus ad prophetam: «Fili hominis, dic principi Tiri: ‘Haec dicit Dominus Deus: eo quod elevatum est tuum, quasi cor Dei, et dixisti: Deus ego sum, cum sis homo, et non Deus, idcirco ego adducam super te robustissimos gentium, et interficiam te, et morieris in interitu occisorum
Abbreviated transcription (Latin):
ed ħ crimine qͥninosius. In lege qi paria cũ¬
iungunt᷑. ꝯcubito moris cũ mascło. ⁊ coitꝰ hõis
ut̾ty oati st̾ negit᷑as morte moriantur. pecͦꝙ̃¬
tur. Qui haret aures audiendi audiat ĩmo
ꝙ desipit resipisoat.
dominus sr̃ sodomam ⁊ gomerrã sulp¬
hur⁊ ignem. a dñc de celo Noluit dt̃ cui q

Expanded text:
hoc crimine criminosius? In lege enim quasi paria conjunguntur concubitus maris cum masculo, et coitus hominis operati sunt nefas, morte moriantur; pecQui habet aures audiendi audiat, immo qui desipit resipiscat. Dominus super Sodomam et Gomorram sulphur et ignem de celo». Noluit Deus cuiq
Abbreviated transcription (Latin):
p̾lantaui ñ fuer̃ altõres froudib illiꝰ. Om̃e
lignũ p̃ciosũ ꝑadisi ñ est assimil iacũ illi.
⁊ puscritudini eius. Qm̃ speciosũ fecit eũ.
ĩ mltis ꝯdensis frondib. Iłł ẽ res sr̾ omnes
filios fr̃bie. Ip̃e est draco magnꝰ. rufus hñs
capita septam ꝯcornua.ł. ⁊ ĩ capicib .uii.

Expanded text:
i non fuerunt equales frondibus illius. Omne lignum pretiosum paradisi non est assimilatum illi et pulchritudini eius. Quoniam speciosum feci eum in multis condensis frondibus». «Ipse est rex super omnes filios superbie». Ipse est «draco magnus, rufus, habens capita septem et cornua decem, et in capitibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
sus ⁊ tepidus nͥ nouerit displicẽ. Inprobat.
mala decellatur ĩ aqua. S alia ous. aliis ꝓ¬
bat ⁊ improbat. ut iudicetur ꝑdoneus. utre¬
pucetur acceptus uł laudetur au oĩb ũ a sin¬
głis approbetur. ⁊ occe grauẽ intra se susti¬
net pugnam difticilem ꝙ c̃ flictũ dũ iniqͥtas
puieat aĩmũ ⁊ ambĩo cõtinet malũ. ꝙ nlla
ad inuicẽ mat̾ ⁊ filia in̾iquitas ⁊ ambitõ. Nã
libenter ag̃ de principatu ꝙ̃ aribit ⁊ dicit.
Oqͣn pͥncipabitur ille qd̾ seuerus at ĩusticia

Expanded text:
sus et tepidus ubi putaverit displicere. Improbat sus et tepidus ubi putaverit displicere. Improbat mala, detestatur iniqua, sed alia cum aliis probat et improbat, ut judicetur idoneus, ut reputetur acceptus, ut laudetur ab hominibus, et a singulis approbetur. Et ecce gravem intra se sustinet pugnam, difficilemque conflictum, dum iniquitas pulsat animum, et ambitio continet manum aad invicem mater et filia, iniquitas et ambitio: nam libenter agit de principatu quem ambit, et dicit: «O quando principabitur ille qui severus sit in iustitia