comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
audierint illo seculo licuisse iustis aliqͥd. qd̾ isto ñ licet iustis: ⁊ qͥa illiᷤ pre-¬
cepit aliud deus. istis aliud pro tẽporalibus causis. cũ eidẽ iusticie utriq
seruierint: cũ in uno homine. ⁊ in uno die. ⁊ in unis edibꝰ uideant aliud
alii menbro cõgruere. ⁊ alind iãdudũ licuisse. ⁊ post horã ñ licere: qͥddam
in illo angulo ꝑmitti. aut iuberi. qd̃ in isto iuste uetet᷑ ⁊ uindicetur
nõ qd̃ iꝰticia uaria÷. ⁊ mutabilis s tẽpora qͥb presidet. ñ parit̾ eunt.
Tempora eiũ sũt hoĩes aut̃ qͦx uita suꝑ t̾ram breuis÷. qͥa sensu ñ ualẽt
causas cõtexere secłoꝵ pͥorum. aliarũ q gentiũ qͣs exꝑti ñ su̾t. cũ hiis
qͣs exꝑti st̃. in uno aut̾ corpore. uł die. uł domo facile possũt uidere.
qͥd cui menbro. qͥb momentis. qͥb partibꝰ. ꝑsonis ue cõgruat. in illis

Expanded text:
audierint illo saeculo licuisse iustis aliquid, quod isto non licet iustis, et quia illis aliuaudierint illo saeculo licuisse iustis aliquid, quod isto non licet iustis, et quia illis aliud praecepit deus, istis aliud pro temporalibus causis, cum eidem iustitiae utrique seruierint, cum in uno homine et in uno die et in unis aedibus uideant aliud alii membro congruere et aliud iam dudum licuisse, post horam non licere, quiddam in illo angulo permitti aut iuberi, quod in isto iuxta uetetur et uindicetur. numquid iustitia uaria est et mutabilis? sed tempora, quibus praesidet, non pariter eunt; tempora enim suorum aliarumque gentium, quas experti non sunt, cum his quas experti sunt, in uno autem corpore uel die uel domo facile possunt uidere, quid cui membro, quibus momentis, quibus partibus personisue congruat, in illis
Abbreviated transcription (Latin):
ẏsaas. ⁊ Iacob. ⁊ moyses. ⁊ Dauid: ⁊ illi om̃s laudati ore dei. s eos ab im¬
peritis iudicari iniquos. iudicantibꝰ ex humano die. ⁊ uniu̾sos mores
humani get̾us ex parte moris sui metientib. tãqͣm si qͥs nescius. in
armamentis qͥd cuiq menbro accõmodatũ sit. ocrea uelit capud cõ¬
tegi. ⁊ galea calciari. ⁊ mͦmuret qd̾ ñ apte cõueniat. aut in uno
die indicto a ꝓmeridianis horis iudicio. qͥsqͣm stomachet᷑ nõ sibi concedi qͥd
uenale ꝓpon̾e. qͥa mane cõcessum ÷. aut in una domo uideat aliqͥd tͣtari ma¬
nibꝰ a quoqͣm s̾uo. qd̾ fac̾e̾ ñ sinat᷑ qͥ pocula ministrat. aut aliqͥd post pre¬
sepia fieri. qd̾̃ ante mensam ꝓhibeat᷑. ⁊ ĩdignet᷑. cũ sit unum habita cłm
et una familia. ñ ubiq. atq om̃idꝰ idem tͥbui. Sic st̾ isti qͥ indignant᷑. cũ

Expanded text:
Isaac et Iacob et Moyses et Dauid et illi omnes laudati ore dei; sed eos ab imIsaac et Iacob et Moyses et Dauid et illi omnes laudati ore dei; sed eos ab imperitis iudicari iniquos, indicantibus ex humano die et uniuersos mores humani generis ex parte moris sui metientibus, tamquam si quis nescius in armamentis, quid cui membro adcommodatum sit, ocrea uelit caput contegi et galea calciari et murmuret, quod non apte conueniat, aut in uno die indicto a pomeridianis horis iustitio quisquam stomachetur non sibi concedi quod uenale proponere, quia mane concessum est, aut in una domo uideat aliquid tractari manibus a quoquam seruo, quod facere non sinatur qui pocula ministrat, aut aliquid post praesepia fieri, quod ante mensam prohibeatur, et indignetur, cum sit unum habitaculum et una familia, non ubique atque omnibus idem tribui. sic sunt isti qui indignantur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
existimandi ee̾nt qͥ haberent uxores multas simul. ⁊ occiderent homineᷤ.
et sacͥficarent de animalibꝰ. Qebꝰ rebꝰ ignarꝰ ꝑtbabar. ⁊ recedens au̾itate.
ire in eã mͥ uidebar qͥa ñ nou̾am malũ ñ esse. nͥ pͥuationem boni. usq
ad qd̾ om̃ino ñ est. Qd̾ unde uiderem. cuiꝰ uidere usq ad corpus erat ocłis.
et animo usq ad fautasmas & nõ nou̾am deũ e̾ẽ sp̃m. ñ cui menbra es¬
sent ꝑ lõgum. ⁊ latũ. nͨ cui e̾e̾. moles ee̾t qͥa moles in parte minor÷. qͣm
in toto suo. ⁊ si infinita sit. minor: in aliqͣ parte c̾to spacio definita.
qͣm ꝑ infinitũ: ⁊ ñ ÷ tota ubiq sicd̾ sp̾s. sicd̾ deus. Et qͥd ĩ nobis e̾e̾t scd̾m
rent᷑ mores regionũ. ⁊ dierũ ꝓ regionibꝰ. ⁊ diebus cũ ip̃a ubiq. ac
semꝑ e̾e̾t. ñ alibi alia. nͨ alias alit̾: scd̾m qͣm iusti eͥe̾nt. Abraham.

Expanded text:
existimandi essent qui haberent uxores multas simul et occiderent homines existimandi essent qui haberent uxores multas simul et occiderent homines et sacrificarent de animalibus. quibus rerum ignarus perturbabar et recedens a ueritate ire in eam mihi uidebar, quia non noueram malum non esse nisi priuationem boni usque ad quod omnino non est. quod unde uiderem, cuius uidere usque ad corpus erat oculis et animo usque ad phantasma? non noueram deum esse spiritum, non cui membra essent per longum et latum nec cui esse moles esset, quia moles in parte minor est quam in toto suo, et si infinita sit, minor est in aliqua parte certo spatio definita quam per infinitum et non est tota ubique sicut spiritus, sicut deus. et quid in nobis esset, secundum rentur mores regionum et dierum pro regionibus et diebus; cum ipsa ubique ac semper esset, non alibi alia, nec alias aliter; secundum quam justi essent Abraham,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfũda inferni. Qͥppe laborans. ⁊ estuans ĩopia ueri. cũ te deus m̃s tibi¬
enĩ cõfiteor. qͥ me miseratꝰ es. ⁊ nõdũ cõsitentem. cũ te ñ scd̾m intellec¬
tum mentis. qͦ me prestrare uoluisti beluis. s scd̾m sensum carnis
quererem. Tu aut̾ eras interior intimo meo: ⁊ suꝑior sũmo meo. Of¬
fendi in illã mulierem audacem. inopem prudentie. enignia salomo¬
nis. sedentem suꝑ sellam in foribus. ⁊ dicentem. Panes occultos libent̾
edite, ⁊ aqͣm dulcem furtiuam bibite. Que me seduxit: qͥa inuenit¬
foris habitantem ĩ oculo carnis mee.⁊ talia rumiuantem apd̾ me. qualia
ꝑ illũ uorassem. Nesciebam enĩ aliud uere qd̾÷ ⁊ qͣsi acutule mouebar.
ut suffragarer stultis deceptorib. cũ a me q̃rerent. unde malũ. ⁊ utrum
forma corporea deus fituret᷑. ⁊ haberet capillos. ⁊ ungues. ⁊ utrũ iusti

Expanded text:
profunda inferi, quippe laborans et aestuans inopia ueri, cum te, deus meus — tiprofunda inferi, quippe laborans et aestuans inopia ueri, cum te, deus meus — tibi confiteor, qui me miseratus es et nondum confitentem — cum te non secundum intellectum mentis, quo . modo praestare noluisti beluis, sed secundum sensum carnis quaererem. tu autem eras interior intimo meo et superior summo meo. offendi illam mulierem audacem, inopem prudentiae, aenigma Salomonis, sedentem super sellam in foribus et dicentem: panes occultos libenter edite et aquam dulcem furtiuam bibite. quae me seduxit, quia inuenitforis habitantem in oculo carnis meae et talia ruminantem apud me, qualia per illum uorassem. Nesciebam enim aliud, uere quod est, et quasi acutule mouebar, ut suffragarer stultis deceptoribus, cum a me quaereretur, unde malum est et utrum forma corporea deus finiretur et haberet capillos et ungues et utrum iusti
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ om̃ino ñ sũt: qͥbꝰ certiores st̾ phantasie corpoꝵ eoꝵs q̃ sũt. ⁊ eis c̾tiora
corpora. q̃ tñ nõ esc s nͨ anima es: q̃ uita ÷ corpoꝵ. Ideo melior uita
corporũ certior q qͣm corpora. S tu uita es animarũ. uita uitarũ. ui¬
uens te ip̃a. ⁊ ñ mutaris. uita anime mee. Ubi gͦ mͥ tt̃ eras.⁊ qͣm lõges
Et lõge ꝑegͥnabar abste. exclusus ⁊ a siliquis porcoꝵs. qͦs de siliquis pasce¬
pascebã. Qͣnto enĩ meliores gͣmaticoꝵ. ⁊ poetarũ fabelle. qͣm illa deci¬
pula: Nam u̾sus. ⁊ carmen. ⁊ medea uolans utiliores certe. qͣm qͥnq
elementa uarie fu cata ꝓpt̾ qͥniq antra tenebrarũ. q̃ om̃ino ulła sunt.
et occidũt credentem. Nam u̾sum. ⁊ carmen etiã aduera pulmenta
tͣnffero uolantem aut̾ medeama ⁊ si cãtabam. ñ asserebam: ⁊ si cãtari
audiebã. ñ credebã. Illa aut̾ credidi. Ne. ue. qͥbꝰ gͣdibꝰ deductꝰ sum in

Expanded text:
ae corporum eorum, quae sunt, et eis certiora corpora, quae tamen non es. sed nec anima es, quae uita est corporum — ideo melior uita corporum certiorque quam i corpora — sed tu uita es animarum, uita uitarum, uiuens te ipsa et non mutaris, uita animae meae. Vbi ergo mihi tunc eras et quam longe? et longe peregrinabar abs te exclusus et a siliquis porcorum, quos de siliquis pascebam. quanto enim meliores grammaticorum et poetarum fabellae quam illa decipula! nam uersus et carmen et Medea uolans utiliores certe quam quinque elementa uarie fucata propter quinque antra tenebrarum, quae omnino nulla sunt et occidunt credentem. nam uersum et carmen etiam ad uera pulmenta transfero; uolantem autem Medeam etsi cantabam, non asserebam, etsi cantari audiebam, non credebam: illa autem credidi, uae, uae! quibus gradibus deductus in
Abbreviated transcription (Latin):
qualibꝰ ego tunc pascebar in anibus ⁊ ñ pascebar. At tu amor meꝰ.
in quẽ deficio ut fortis sim. nec ista corpora es q̃ uidemꝰ. qͣmaqͣm ĩ celo.
nͨ ea es q̃ nõ uidemꝰ ibi. qͥa tu ista cõdidisti nͨ in sũmis tuis cõditionibꝰ

Expanded text:
qualibus ego tunc pascebar inanibus et non pascebar. at tu, amor meus, qualibus ego tunc pascebar inanibus et non pascebar. at tu, amor meus, in quem deficio, ut fortis sim, nec ista corpora es, quae uidemus quamquam in caelo, nec ea, quae non uidemus ibi, quia tu ista condidisti nec in summis
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ ĩ illis ferculis phantasmata splendida. qͥbꝰ iã meliꝰ erat amare
istũ solem saltem istis oculis uerũ. qͣm illa falsa animo decepto ꝑ oclos
Et tñ qͥa te putabã. mãducabam. ñ auide qͥdem qͥa nͨ sapiebas in ore
meo sicuti es: neq enĩ tu eras illa figmenta ĩania. uͨ nut̾ebar ex eis
s exhauriebar magis. sibus in sõpnis simillimꝰ ÷ cibis uigilantium:
quo tñ dormientes ñ alunt᷑. Dormiunt enĩ. At illa nͨ similia erant
ullo modo tͥ. sicd̾ nc̃ mͥ locutꝰ es: qͥa illa erãt corporalia phantasmata.
falsa corpora. qͥb certiora sũt uera corpora ista q̃ uidemꝰ uisu carneo.
siue celestia. siue t̾restria. Cum pecudibꝰ. ⁊ uolatilibus uidemꝰ hec:
et certiora sũt. qͣm cũ ymaginam᷑ ea. Et rursus certiꝰ ymaginam᷑
ea. qͣm ex eis suspicam᷑ alia gͣndiora. ⁊ infinita. q̃ om̃ino nulla sũt:

Expanded text:
mihi in illis ferculis phantasmata splendida, quibus jam melius erat amare mihi in illis ferculis phantasmata splendida, quibus jam melius erat amare istum et tamen, quia te putabam, manducabam, non auide quidem, quia nec sapiebus in ore meo sicuti es — neque enim tu eras illa figmenta inania — nec nutriebar eis, sed exhauriebar magis. cibus in somnis simillimus est cibis uigilantium, quo tamen dormientes non aluntur; dormiunt enim. at illa nec similia erant ullo modo tibi, sicut nunc mihi locuta es, quia illa erant corporalia phantasmata, falsa corpora, quibus certiora sunt uera corpora ista, quae uidemus uisu carneo, siue caelestia siue terrestria: cum pecudibus et uolatilibus uidemus, et certiora sunt, quam cum imaginamur ea. et rursus certius imaginamur ea quam ex eis suspicamur alia grandiora et infinita, quae omnino nulla sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eã mͥ. ⁊ nusqͣm erat ĩ eis s falsa loq̃bant᷑ ñ de te tãtum. qͥ uere u̾itas
es: s etiã de istis elem̃tis huiꝰ mũdi creat᷑is tuis de qͥb etiã uera dicẽtes
philosophos tͣnsgredi debui pre amore tuo mi pat̾. sũme bone. pulchri¬
tudo pulchroꝵ omium. Oueritas. ueritas. qͣm intime etiã tum medille
animi mei suspirabãt tͥ cũ te illi sonarent mͥ frequent̾. ⁊ młtipliciter
uoce sola. ⁊ libris multis. ⁊ ingentibꝰ. ⁊ illa erãt fercula. ĩ qͥbꝰ mͥ esuriẽti
te inf̾ebat᷑ ꝓte .sol. ⁊ luna. pulchra oꝑa tua s tñ oꝑa tua. ñ tu. nͨ p̃a
pͥma. Priora eñ spũalia oꝑatua. qͣm ista corporea. qͣmuis lucida. et
celestia. At ego nͨ pͥora illa.s te ip̃am. te ueritas. in qua ñ ÷ cõmuta¬
tio. nͨ momenti obũbratio. esuriebã. ⁊ sitiebã ⁊ apponebant᷑ ad huc

Expanded text:
mihi et nusquam erat in eis, sed falsa loquebantur non de te tantum, qui uere ueritas mihi et nusquam erat in eis, sed falsa loquebantur non de te tantum, qui uere ueritas es, sed etiam de istis elementis mundi, creatura tua, de quibus etiam uera dicentes philosophos transgredi debui prae amore tuo, mi pater summe bone, pulchritudo pulchrorum omnium. o ueritas, ueritas, quam intime etiam tum medullanimi mei suspirabant tibi, cum te illi sonarent mihi frequenter et multipliciter voce sola, et libris multis et ingentibus! Et illa erant fercula in quibus mihi esurienti te, inferebantur pro te sol et luna, pulchra opera tua; sed tamen opera tua, non tu, nec ipsa prima. Priora enim spiritualia opera tua, quam ista corporea, quamvis lucida et coelestia. At ego nec priora illa, sed teipsam, te, Veritas, in qua non est commutatio nec momenti obumbratio , esuriebam et sitiebam; et apponebantur adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
riis. Ꝙ ñ erã ego talis ut intrare in eã possem aut inclinare cer¬
uicem ad eiꝰ gressus. Nõ enĩ sicd̾ modo loqͦr. ita sensi cũ attendi
ad illã script᷑am s uisa mͥ ÷ indigna. qͣm tulliane dignitati com¬
pararem. Tumor eñĩ meus refugiebat modũ eiꝰ ⁊ acies mea nõ
penet᷑bat int̾iora eiꝰ. Uerũptamen illa erat q̃ cresc̾et cũ pariulis
s ego dedignabar ẽe̾ paruulus: ⁊ tͣgidus fastu. mͥ gͣndis uidebar.
Itaq incidi in hoĩes suꝑbe delirantaes. ⁊ carnales nimis. ⁊ loqͣces:
in qͦꝵ ore laquei diaboli. ⁊ uiscum cõfectũ cõmixtione sillabarũ
nomiuis tui. s ⁊ dñi ih̾u xp̃i.⁊ paracliti cõsolatoris nr̃i sp̃c sãcti.
Hec om̃ia non recedebant deore eoꝵs s tenꝰ sono. ⁊ strepitu lĩgue.¬
secerum cor inane ueri. Ꝙ dicebant. ueritas. ⁊ u̾itas. ⁊ multam dicebant

Expanded text:
riis, et non eram ego talis, ut intrare in eam possem aut inclinare cerriis, et non eram ego talis, ut intrare in eam possem aut inclinare ceruicem ad eius gressus. non enim sicut modo loquor, ita sensi, cum adtendi ad illam scripturam, sed uisa est mihi indigna, quam Tullianae dignitati eonpararem. tumor enim meus refugiebat modum eius et acies mea non penetrabat interiora eius. uerum tamen illa erat, quae cresceret cum paruulis, sed ego dedignabar esse paruulus et turgidus fastu mihi grandis uidebar. Itaque incidi in homines superbe delirantes, carnales nimis et loquaces, in quorum ore laquei diaboli et uiscum confectum conmixtione syllabarum nominis tui et domini Iesu Christi et paracleti consolatoris nostri spiritus sancti. haec nomina non recedebant de ore eorum, sed tenus sono et strepitu linguceterum cor inane ueri. et dicebant: "ueritas et ueritas" et multum eam dicebant
Abbreviated transcription (Latin):
dis mei. qm̃ nõdũ mͥ hec apostolica nota erãt. hoc tñ solo delectabar
in illa exhortatione. qd̾ nõ illã. aut illã sectam s ip̃am q̃cũq eẽt sa¬
pientiam. ut diligerem.⁊ qͦrerem.⁊ asseq̾rer. ⁊ tenerem. atq ãplexarer.
fortit̾ excitabar smone illo. ⁊ accẽdebar. ⁊ ardebam. ⁊ hoc solum me in
tãta flagrãcia refrangebat. qd̾ nomen xp̃i nõ erat ibi: qm̃ hoc nom̃
scd̾m miscd̾iam tuaᷤ dñe. hoc nom̃ saluatoris mei filii tui in ip̃o lacte
matris adhuc. tenerũ cor meũ pie biberat. ⁊ alte retinebat. Et qͥcquid
sine hoc noĩe fuisset. qͣnuis litt̾atum. ⁊ expolitũ. ⁊ ueridicuni. nõ
me totũ rapiebat. Itaq institui animũ intend̾e̾ in scripturas scãs
ut uiderem qͣles ẽent. Et ecce uideo rem ñ comꝑtam suꝑbis. neq nu¬
datani pueris s incessu humilem. successu excelsam. ⁊ uelatã myste¬

Expanded text:
dis mei, quoniam nondum mihi haec apostolica nota erant, hoc tamen solo delectabar dis mei, quoniam nondum mihi haec apostolica nota erant, hoc tamen solo delectabar in illa exhortatione, quod non illam aut illam sectam, sed ipsam quaecumque esset sapientiam ut diligerem et quaererem et adsequerer et tenerem atque amplexarer fortiter, excitabar sermone illo et accendebar et ardebam, et hoc solum me in tanta flagrantia refrangebat, quod nomen Christi non erat ibi, quoniam hoc nomen secundum misericordiam tuam, domine, hoc nomen saluatoris mei, fili tui, in ipso adhuc lacte matris tenerum cor meum pie biberat et alte retinebat, et quidquid sine hoc nomine fuisset quamuis litteratum et expolitum et ueridicum, non me totum rapiebat. Itaque institui animum intendere in scripturas sanctasI et uidere, quales essent. et ecce uideo rem non conpertam superbis neque nudatam pueris, sed incessu humilem, successa excelsam et uelatam myste
Abbreviated transcription (Latin):
locutionem. s qd̾ loq̃bat᷑. ꝑsuaserat. Qͦmͦ ardebã d̾s m̃s. qͦm ardebã reuo¬
lare a t̾renis ad te: ⁊ nesciebã qͥd ag̾es mecũ. Apd̾ te: enĩ sapientia. Amor
aut̾ sapientie nometi grecũ. habet philosophiam: qͦ me accendebant
ille litt̾e. Sũt qͥ seducãt ꝑ philosophiã magno. ⁊ blando. ⁊ honesto noĩe
colorãtes. ⁊ fucantes errores suos. ⁊ ꝓpe om̃s. qͥ exillis. ⁊ supra tẽporibus
tales erãt. notant᷑ in eo libro. ⁊ demõstrant᷑: ⁊ manifestat᷑ ibi salutifã
illa ãmonitio sp̃c tui. ꝑ su̾um tuũ bonũ. ⁊ pium. uidete ne quis uos¬
seducat. ł decipiat. ꝑ philosophiã. ⁊ ĩ̾ anem seductionẽ. scd̾m tͣditionem
hominũ. scd̃m elementa huiꝰ mũdi. ⁊ ñ scd̾m xp̃m. qͥa in ip̃o inha
¶bitat
om̃is plenitudo diuinitatis corporalit̾. Et ego illo tẽpore scis tu lumen cor¬

Expanded text:
locutionem, sed quod loquebatur persuaserat. Quomodo ardebam, deus meus, quomodo ardebam reuolocutionem, sed quod loquebatur persuaserat. Quomodo ardebam, deus meus, quomodo ardebam reuolare a terrenis ad te, et nesciebam quid ageres mecum! apud te est enim sapientia. amor autem sapientiae nomen graecum habet philosophiam, quo me accendebant illae litterae. sunt qui seducant per philosophiam magno et blando et honesto nomine colorantes et fucantes errores suos, et prope omnes, qui ex illis et supra temporibus tales erant, notantur in eo libro et demonstrantur, et manifestatur ibi salutifera illa admonitio spiritus tui per seruum tuum bonum et pium: uidete, ne quis uos decipiat per philosophiam et inanem seductionem secundum traditionem hominum, sbitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter. Et ego illo tempore, scis Tu, lumen cor
Abbreviated transcription (Latin):
libros eloq̃ntie: in qua emiuere cupiebam fine dãpnabili. ⁊ uentoso ꝑ gaudic
uanitatis humane: ⁊ usitato iã discendi ordine. ꝑuenerã in librũ quẽdam cu¬
iusdam ciceronis. cuiꝰ linguam fere oĩs mirant᷑. pectus ñ ita. S liber ille.
ip̃ius exbͥttationem cõtinet ad philosophiam. ⁊ uocat᷑ hortensius. Ille u̾o
liber mutauit affectũ meũ: ⁊ ad te ip̃m dñe mutauit preces meas: et
uota. ac desid̾i̾a mea fecit alia. Uiluit mͥ repente om̃is uana spes: ⁊ ĩmor¬
talitatem sapientie cõcupiscebã estu cordis incredibili ⁊ surg̾e iã ceꝑam
ut ad te redirem. Nõ en̾i ad acuendam lingnam qd̃ uidebar emere mat̾¬
nis m̾cedibus. cũ ag̾em annũ etatis unde uicesimũ. iã defu̾cto patre ante
biennium. nõ enĩ ad acuendam linguam refe̾bam illũ librũ. neq michi

Expanded text:
libros eloquentiae, in qua eminere cupiebam fine damnabili et uentoso per gaudia libros eloquentiae, in qua eminere cupiebam fine damnabili et uentoso per gaudia uanitatis humanae, et usitato iam discendi ordine perueneram in librum cuiusdam Ciceronis, cuius linguam fere omnes mirantur, pectus non ita. sed liber ille ipsius exhortationem continet ad philosophiam et uocatur Hortensius. ille uero liber mutauit affectum meum et ad te ipsum, domine, mutauit preces meas et uota ac desideria mea fecit alia. uiluit mihi repente omnis uana spes et inmortalitatem sapientiae concupiscebam aestu cordis incredibili et surgere coeperam, ut ad te redirem. non enim ad acuendam linguam, quod uidebar emere maternis mercedibus, cum agerem annum aetatis undeuicensimum iam defuncto patre ante biennium, non ergo ad acuendam linguam referebam illum librum neque mihi
Abbreviated transcription (Latin):
maior iã erã ĩ scola rethoris. ⁊ gaudebã suꝑbe. ⁊ tumebam tipho. qͣm quam
lõge sedatior dũe tu sis. ⁊ remotꝰ omino ab eu̾sionib quas faciebãt eu̾soreᷤ.
Hoc enĩ nomen seuum. ⁊ diabolicũ. uelud ĩsigne urbanitatis ÷: int̾ quoᷤᷤ
uiuebara pudore impudenti. qͥa talis nõ erã. ⁊ cũ eis erã. ⁊ amiciciis eoꝵ
delectabar. aliqͣndo. a qͦx semꝑ fc̃is abhorrebam. hoc ÷ ab eu̾sionibus qͥbus
prot̾ue insectabant᷑ ignotoꝵ u̾ecundiã. qͣm ꝑturbarẽt gͣtis in ludendo.
atq inde pascendo maliuolas leticias suas. Nichil ÷ illo actu similius
actibus demonioꝵ. Qͥditaq uerius. qͣm eu̾sores uocant᷑: Euersi plane pͥus ip̃i
ate ꝑuersi. deridentibus eos. ⁊ seducentibus fallacib occulce spiritib ĩ eo ip̃o
quo alios irridere amant. ⁊ fallere. Int̾ hos ego imbecilla tr̃ etate discebam

Expanded text:
major jam eram in schola rhetoris; et gaudebam superbe, et tumebam typho; quanquam major jam eram in schola rhetoris; et gaudebam superbe, et tumebam typho; quanquam longe sedatior, Domine, tu scis, et remotus omnino ab eversionibus quas faciebant Eversores hoc enim nomen scaevum et diabolicum, velut insigne urbanitatis est, inter quos vivebam pudore impudenti, quia talis non eram: et cum eis eram, et amicitiis eorum delectabar aliquando, a quorum semper factis abhorrebam, hoc est ab eversionibus, quibus proterue insectabantur ignotorum uerecundiam, quam proturbarent gratis inludendo atque inde pascendo maliuolas laetitias suas. nihil est illo actu similius actibus daemoniorum. quid itaque uerius quam euersores uocarentur, euersi plane prius ipsi atque peruersi deridentibus eos et seducentibus fallacibus occulte spiritibus in eo ipso, quo alios inridere amant et fallere? Inter hos ego inbecilla tunc aetate discebam
Abbreviated transcription (Latin):
bui. ⁊ sacͥlega curipsitate secutꝰ sũ. ut des̾entem te deduc̾et me ad ima
infida. ⁊ circũuentoria obseqͥa demonioꝵ. qͥb immolabã facta mea
mala. ⁊ ĩ om̃ib flagellabas me. Ausus sũ etiã in celebritate sollẽpnitatũ tuaꝵ
int᷑ parietes eccłe tue cõcupisc̾e. ⁊ ag̾e negociũ ꝓcurãdi fructꝰ mortis. Nnde
me u̾berasti gͣuibꝰ penis s nichil ad culpam meã: Otu pregtidis miscd̃ia
mea d̾s m̃s. refugium meũ a t̾ribilibꝰ nocentibus. in qͥb uagatꝰ sũ pre-¬
fidenti collo. ad lõge secedendũ a te: amans uias meas. ⁊ ñ tuas. amans
fugitiuam libertatem. Habebãt ⁊ illa. studia q̃ honesta uocabãtur. du¬
ctũ suũ intuentem fora litigiosa ut excellerem in eis. hoc laudabilior.
qͦ fraudulentior. Tanta÷ cecitas hominũ de cecitate etiã gloriantium. Et

Expanded text:
bui et sacrilega curiositate secutus sum, ut deserentem te deduceret me ad ima bui et sacrilega curiositate secutus sum, ut deserentem te deduceret me ad ima infida et circumuentoria obsequia daemoniorum, quibus immolabam facta mea mala, et in omnibus flagellabus me! ausus sum etiam in celebritate sollemnitatum tuarum intra parietes ecclesiae tuae concupiscere et agere negotium procurandi fructus mortis: unde am, o tu praegrandis misericordia mea, Deus meus, refugium meum a terribilibus nocentibus, in quibus vagatus sum praefidenti collo, ad longe recedendum a te, amans vias meas et non tuas, amans fugitivam libertatem. 6. Habebant et illa studia quae honesta vocabantur, ductum suum intuentem fora litigiosa, ut excellerem in eis, hoc laudabilior, quo fraudulentior. Tanta est caecitas hominum de caecitate etiam gloriantium. Et
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm nos. ⁊ ĩcorruptibiliꝰ mis̾e̾ris. qd̵ tlło dolore sauciaris. Et ad hec quis
iconeus: At ego tc̃ miser dolere amabã. ⁊ q̃rebam ut e̾e̾t qd̃ dolerem.
qͣudo mͥ ĩ erũpna alietia. ⁊ falsa. ⁊ saltatoria. ea magis placebat actio
histrionis. me q alliciebat uehementiꝰ. qua mͥ lacrime excutiebantur.
Qd aut̾ mirũ. cũ iunfelix pecus aberrans a groge tuo. ⁊ ĩpaciẽs cꝰtodie¬
tue. tͦpi scabie fedarer: E inde erãt doloꝵ amores. ñ qͥb altiꝰ penet᷑rer:
nõ eni amabã talia ꝑpeti. qͣlia spectare. s qͥb auditis. ⁊ fictis. tãqͣm in
suꝑficie raderer. qͦs tñ qͣsi ungues scalpentiũ feruidꝰ tumor. ⁊ tabes.
et sanies horrida cõsequebat᷑. lalis uita mea . tiũqͥd uita erat d̾s m̾̃s: Et
circũ uolabar suꝑ me fidelis alonge miscd̾ia tua. In qͣntas iniqͥtates dista¬

Expanded text:
quam nos, et incorruptibilius misereris, quod nullo dolore sauciaris. Et ad haec quis quam nos, et incorruptibilius misereris, quod nullo dolore sauciaris. Et ad haec quis idoneus? 4. At ego tunc miser dolere amabam, et quaerebam ut esset quod dolerem, quando mihi in aerumna aliena, et falsa, et saltatoria, ea magis placebat actio histrionis, meque alliciebat vehementius, qua mihi lacrymae excutiebantur. Quid autem mirum cum infelix pecus aberrans a grege tuo, et impatiens custodtuae turpi scabie foedarer? Et inde erant dolorum amores, non quibus altnon enim amabam talia perpeti, qualia spectare — sed quibus auditis et fictis tamquam in superficie raderer: quos tamen quasi ungues scalpentium feruidus tumor et tabes et sanies horrida consequebatur. talis uita mea numquid uita erat, deus meus? Et circumuolabat super me fidelis a longe misericordia tua. in quantas iniquitates dista
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ nẽ non miseor. S tr̃ in theatris cõgaudebã amantib. cũ sese fruebãt᷑
ꝑflagitia. qͣmuis hec ymagiuarie gererent᷑ in ludo spectaculi. sũ autẽ
sese amittebãt. qͣsi misicors contͥstabar ⁊ utq delectabat tamen. Nlunc
u̾o magis miseor gaudentem ĩ flagitio. qͣm uelud dura ꝑpessum detri¬
mento ꝑniciose uoluptatis.⁊ amissione mise̾ felicitatis. Hec certe uerior
misedia s ñ in ea delectat᷑ cor. Nlã ⁊ si pbat᷑ officio caritatis qͥ dolet mis̾um
mallet tñ utiq ñ ẽẽ qd̾ doleret. qͥ germanitꝰ misi̾cors ÷. Si eñ maliuo
la beniuolentia. qd̃ fieri ñ potest. potest ⁊ ille qͥ ueracit̾ sincerit̾ mise¬
ret᷑. cuꝑe e̾ẽ misos. ut mis̾e̾atur. Nõnullus itaq dolor approbandus
nullus amandus÷ Hoc enĩ tu dñe d̾s qͥ animas amas. lõge. alte q puriꝰ

Expanded text:
enim nunc non misereor, sed tunc in theatris congaudebam amantibus, cum sese fruebantur enim nunc non misereor, sed tunc in theatris congaudebam amantibus, cum sese fruebantur per flagitia, quamuis haec imaginarie gererent in ludo spectaculi, cum autem sese amittebant, quasi misericors contristabar; et utrumque delectabat tamen. nunc uero magis miseror gaudentem in flagitio quam uelut dura perpessum detrimento perniciosae uoluptatis et amissione miserae felicitatis. haec certe uerior misericordia, sed non in ea delectat dolor. nam etsi adprobatur officio caritatis qui dolet miserum, mallet tamen utique non esse quod doleretest; potest et ille qui veraciter sinceriterque miseretur, cupere esse miseros ut misereatur. Nonnullus itaque dolor approbandus, nullus amandus est. Hoc enim tu, Domine Deus, qui animas amas, longe lateque purius
Abbreviated transcription (Latin):
num ãplius fauet. cũ ampliꝰ dolet. Et si calamitates ille hominũ uł an-¬
tique. uł false sic agant᷑ ut qͥ spectat ñ doleat. abscedit inde fastidiens. et
reprehendens. Si aut̾ doleat. manet intentus. ⁊ gaudens: Lacrime ergo
amant᷑ ⁊ dolores. Certe om̃is homo gaud̾e uult. An cũ miserum esse¬
ne minem libeat. libet tñ ẽẽ misericordeme Qd̾ qͥa ñ sine dolorez. hac una
causa amant᷑ dolores. & hoc de illa uena amicicie: S quo uadit. qͦ fluite
Ut qͥd dec̾rit in torrentem picis bullientis estus. in manes tecrarũ libidi¬
nũ. in qͦs ip̃a mutat᷑ ⁊ u̾titur ꝑ nutum ꝓpͥum de celesti serenitate de¬
torta. atq deieda: Repudiet᷑ ergo miscd̾ia: Neqͣqͣm. Ergo ament᷑ do¬
lores aliqͣndo. E caue inmũdiciam aĩa mea sub tutore dõ meo. d̾o̾ patrũ
nr̃oꝵ. ⁊ laudabili. ⁊ suꝑexaltato in omĩa secła. caue ĩmundiciam. Neq

Expanded text:
num amplius fauet, cum amplius dolet. et si calamitates illae hominum uel annum amplius fauet, cum amplius dolet. et si calamitates illae hominum uel antiquae uel falsae sic agantur, ut qui spectat non doleat, abscedit inde fastidiens et repr Ergo amantur et dolores? Certe omnis homo gaudere vult. An cum miserum neminem esse libeat, libet tamen esse misericordem; quod quia non sine dolore est, hac una causa amantur dolores? Et hoc de illa vena amicitiae est. Sed quo vadit? quo fluit? Utquid decurrit in torrentem picis bullientis aestus in manes tetrarum libidinum, in quos ipsa mutatur et vertitur per nutum proprium de coelesti serenitate detorta atque dejecta? Repudietur ergo misericordia? Nequaquam. Ergo amentur dolores aliquando. Sed cave immunditiam, anima mea, sub tutore Deo meo, Deo patrum nostrorum, et laudabili et superexaltato in omnia saecula ; cave immunditiam. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
ee gestiebã habũdanti uanitate. Rui etiã in amorẽ. qͦ cupiebã capi. Deus meu̾
miscd̾ia mea. qͣnto felle mͥ suauitatem illã. ⁊ qͣm bonꝰ asꝑsisti. qͥa ⁊ amatꝰ sũ
et ꝑueni occulte ad uinculũ fruendi. ⁊ colligabar letus erũpnosis nexibuꝰ.
ut ced̾er uirgis ferreis ardentibꝰ deli. ⁊ suspitionũ ⁊ timoꝵ. ⁊ irarũ ⁊ rixaꝵ.
Rapiebãt me spectacula theatrica. plena imaginibus misiarũ meaꝵ. ⁊ fomitib
ignis mei. Qͥd÷ qd̃ ibi homo uult dolere. cũ spectat luctuosa. ⁊ tragica. que
tñ pati ip̃e nollet. ⁊ tñ pati uult ex eis dolorẽ spectator. ⁊ dolor ip̃e ÷ uolup
dici solet. E qͣlis tãdem miscd̾ia in rebꝰ fictis. ⁊ scenicis: Nõ enĩ ad subue¬
niendũ ꝓuocat᷑ auditor.s tãtũ ad dolendũ inuitat᷑. ⁊ actori eaꝵ ymagi¬

Expanded text:
esse gestiebam abundanti uanitate. rui etiam in amorem, quo cupiebam capi. deus meus, esse gestiebam abundanti uanitate. rui etiam in amorem, quo cupiebam capi. deus meus, misericordia mea, quanto felle mihi suauitatem illam et quam bonus aspersisti, quia et amatus sum et perueni ad uinculum fruendi et conligabar laetus aerumnosis nexibus, ut caederer uirgis ferreis ardentibus zeli et suspicionum et timorum et irarum atque rixarum. Rapiebant me spectacula theatrica plena imaginibus miseriarum mearum et fomitibus ignis mei. quid est, quod ibi homo uult dolere luctuosa et tragica, quae tamen pati ipse nollet? et tamen pati uult ex eis dolorem spectator et dolor ipse est uoludici solet. sed qualis tandem misericordia in rebus fictis et scenicis? non enim ad subueniendum prouocatur auditor, sed tantum ad dolendum innitatur et auctori earum imagi
Abbreviated transcription (Latin):
Eni karthaginem, et circũstrepebat me. tercius.¬
undiq sartago flagitiosoꝵ amorum. Nõdum amabam: et
amare amabã. ⁊ secretiore indigentia oderã me minꝰ indigentem
d̃rebam qͥd amarem. amans a mare ⁊ oderã securitatem. ⁊ uiam sine
nusciprilis: qm̃ fames mͥ erat intus ab int̾iore cibo te ip̃o d̾s m̃s ⁊ ea fame ñ
esuriebam. s erã sine desid̾io alim̃toꝵ incorruptibilium: nõ qͥa plenꝰ eis erã. s
quo inanior ⁊ fastidiosior. Et ido̾ ñ bene ualebat aĩa mea ⁊ ulc̾osa proiciebat
e foras. misabilit̾ scalpi auida cõtactii sensibilium. S si nõ haberent aĩam.
ñ utiq amarent᷑ amare ⁊ amari. Dulce mͥ erat magis. si etiã amantis corpo-¬
re fruerer. Henam gͥ amicicie coinqͥnabã sordib cõcupiscentie cãdorẽ q eius
obnubilabã de tartaro libidinis. Et tũ fedus. atq inhonestꝰ. elegans. atq urbanꝰ

Expanded text:
eni Karthaginem et circumstrepebat me undique sartago llagitiosorum amorum. nondum amabam et amare amabam et secretiore indigentia oderam me minus indigentem. quaerebam quid amarem, amans amare, et oderam securitatem et uiam sine muscipulis, quoniam famis mihi erat intus ab interiore cibo, te ipso, deus meus, et ea fame non esuriebam, sed eram sine desiderio alimentorum incorruptibilium, non quia plenus eis eram, sed quo inanior, fastidiosior. et ideo non bene ualebat anima mea et ulcerosa proiciebat se foras, miserabiliter scalpi auida contactu sensibilium. sed si non, haberent animam, non utique amarentur. amare et amari dulce mihi erat magis, si et amantis corpore fruerer. uenam igitur amicitiae coinquinabam sordibus concupiscentiae candoremque eius obnubilabam de tartaro libidinis, et tamen foedus atque inhonestus, elegans et urbanus
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ sicd̃ angłm dei. ꝙ ꝑ illũ cognou̾at me int̾im ad illã ancipitem
fluctuato̾em iã ẽẽ ꝑductũ. ꝑ quã tͣnsiturũ me ab egͥtudi̾e ad sani¬
tat̾e̾ int̾currente artiore ꝑiculo. qͦi ꝑ accessionẽ qͣm creͣticam me¬
dici uocãt. certa pꝰsumebat. Itaq cũ ad memorias sc̾oꝵ sicd̾̃ in affrica so¬
lebat pultes. ⁊ panem. ⁊ merũ attulisset. atq ab ostiario ꝓhiberet᷑. ubi
hoc ep̃m uetuisse cognouit. tã pie. atq obedient̾ amplexa est: ut ip̃e mi¬
raret᷑ qͣm facile accusatͥxe potiꝰ cõsuetudi̾s sue. qͣm disceptatͥx illiꝰ ꝓhibi¬
tõis effecta sit. Non enĩ obsidebat sp̃m eiꝰ uinolentia. eã q stimulabat
ui oł iu̾ ueri amor uini. sicd̾ plerosq mares. ⁊ feminas. qͥ ad c̾aticum
sobrietatis. sic̾ ad potionem aquatam madidi nauseant. S cũ illa attu¬

Expanded text:
uirum sicut angelum dei, quod per illum cognouerat me interim ad illam ancipitem uirum sicut angelum dei, quod per illum cognouerat me interim ad illam ancipitem fluctuationem iam esse perductum, per quam transiturum me ab aegritudine ad sanitatem intercurrente artiore periculo quasi per accessionem, quam criticam medici uocant, certa praesumebat. Itaque cum ad memorias sanctorum, sicut in Africa solebat, pultes et panem et merum adtulisset atque ab ostiario prohiberetur, ubi hoc episcopum uetuisse cognouit, tam pie atque oboedienter amplexa est, ut ipse mirarer, quam facile accusatrix potius consuetudinis suae quam disceptatrix illius prohibitionis effecta sit. non enim obsidebat spiritum eius ninnlentia eamque stimulabat in odium ueri amor uini, sicut plerosque mares et feminas, qui ad canticum sobrietatis sicut ad potionem aquatam madidi nausiant: sed illa cum attu
Abbreviated transcription (Latin):
dierit. exiluut leticia. cũ ia sec᷑a fier& ex ea parte miserie mee. in qͣ
me tãqͣm mortuuꝰ. s resuscitaudũ me tͥ flebat. ⁊ feretro cogitationis ef¬
ferebat: ut dic̾es filio uidue. iuuenis tͥ dico surge. ⁊ reuiuisceret. ⁊ in¬
ciꝑet loqͥ: ⁊ redd̾es illũ matͥ sue. Nulla gͦ tͦbulenta exultatõe trepidauit
cor eiꝰ. cũ audisset ex t̾ata parte iã fc̾m. ꝙ tͥ cotidie płagebat ut fieret.
u̾itatẽ me nꝰ adeptũ. s falsitati iã ereptũ. Immo u̾o qͥa c̾ta erat. ⁊ ꝙ re¬
stabat te daturũ. qͥ totũ ꝓmiseras. placidissime. ⁊ pectore pleno fidu
p̾ces. ⁊ lacrimas densiores. ut accelerares adiutoriũ tuũ. ⁊ illumina¬
res tenebras meas. ⁊ studiosiꝰ ad eccłiam cͣrere. ⁊ in ambrosii ora sus¬
pendi ad fontẽ salientis aque in uit̾a et̾nam. Biligebat aut̾ illum

Expanded text:
dierit, exiluit laetitia, cum iam secura fieret ex ea parte miseriae meae, in qua dierit, exiluit laetitia, cum iam secura fieret ex ea parte miseriae meae, in qua me tamquam mortuum resuscitandum tibi flebat et feretro cogitationis offerebat, ut diceres filio uiduae: iuuenis, tibi dico, surge, et reuiuesceret et inciperet loqui et traderes illum matri suae. nulla ergo turbulenta exultatione trepidauit cor eius, cum audisset ex tanta parte iam factum, quod tibi cotidie plangebat ut fieret, ueritatem me nondum adeptum, sed falsitati iam ereptum: inmo uero quia certa erat, quod restabat te daturum, qui totum promiseras, placidissime rdiarum, preces et lacrymas densiores, ut accelerares adjutorium tuum, et illuminares tenebras meas; et studiosius ad Ecclesiam currere, et in Ambrosium ora suspendi, ad fontem salientis aquae in vitam aeternam . Diligebat autem illum
Abbreviated transcription (Latin):
pes mea a iuuentute mea. ubi mͥ eras. ⁊ quo recesseras: An
u̾o ñ tu fec̾as me. ⁊ discreueras me a quadrupedib. ⁊ uolatilib
celi: Sapientiorẽ me fec̾as ⁊ ambulabã ꝑ tenebras. ⁊ lubricũ. ⁊ qͦrebã te
foris a me: ⁊ ñ ĩueniebaꝰ d̾m cordis mei. Et uen̾am ĩ ꝓfundũ maris ⁊ dif¬
fidebã. ⁊ desꝑabã de i̾uentõe ueri. Iam uen̾at ad me mat̾ pietate fortis.
t̾ra. mari q me sequens ⁊ in ꝑiculis oĩb de te secura. Nam ⁊ ꝑ ma¬
rina discrimina ip̃os nautas cõsolabat᷑. a qͥb rudes abyssi uiati es
cũ ꝑtͦbant᷑. cõsolari solent: pollicens eis ꝑuentõem cũ salute: qͥa
hoc ei tu ꝑ uisum pollicitꝰ eras. Et ĩuenit̾ me ꝑiditantem quidẽ
grauit̾ de speracõe indagande ueritatis. S t̾n̾ ei cũ indicassem ñ me qͥ¬
dem iaͦ eẽ manicheũ. s neq catholicũ xp̃ianũ. ñ qͣi inopinatũ aliqͥd au¬

Expanded text:
pes mea a iuuentute mea, ubi mihi eras et quo recesseras? an uero non tu feceras me et discreueras me a quadrupedibus et uolatilibus caeli? sapientiorem me feceras, et ambulabam per tenebras et lubricum et quaerebam te foris a me et non inueniebam deum cordis mei; et ueneram in profundum maris et diffidebam et desperabam de inuentione ueri. iam uenerat ad me mater pietate fortis, terra marique me sequens et in periculis omnibus de te secura. nam et per marina discrimina ipsos nautas consolabatur, a quibus rudes abyssi uiatores, cum perturbantur, consolari solent, pollicens eis peruentionem cum salute, quia hoc ei tu per uisum pollicitus eras. et inuenit me periclitantem quidem grauiter desperatione indagandae ueritatis, sed tamen ei cum indicassem non me quidem iam esse manichaeum, sed neque catholicum christianum, non, quasi inopinatum aliquid au
Abbreviated transcription (Latin):
dulcit̾ coferebam nͨ e̾e̾ sine amnicis pot̾am. beatꝰ etiã scłm sensũ quem
tunc habebam in qͣntalibet affluentia carnaliũ uoluptatũ. Quoꝰ utiq
amicos gͣtis diligeb̾a. uicissim q ab eis me diligi gͣtis sentiebam. O tor¬
tuosas uias. Ne anime audaci. que sꝑauit si ate recessisset se aliqͥ. meliꝰ
habiturã. u̾sa. ⁊ reu̾sa in tͥgum. ⁊ in latera. ⁊ in uentrem. Et dura sũt
oĩa et tu solus reqͥes. Et ecce ades. ⁊ liberas a miserab̾ilib errorib. et
cõstituis nos in uia tua. et cõsolaris. et dicis. Purrite. ego feram: et ego
perducam. et ibi ego feram.¬

Expanded text:
dulciter conferebam nec esse sine amicis poteram beatus etiam secundum sensum, quem dulciter conferebam nec esse sine amicis poteram beatus etiam secundum sensum, quem tunc habebam quantalibet affluentia carnalium uoluptatum. quos utique amicos gratis diligebam uicissimque ab eis me diligi gratis sentiebam. o tortuosas uias! uae animae meae audaci, quae sperauit, si a te recessisset, se aliquid melius habituram! uersa et reuersa in tergum et in latera et in uentrem, et dura sunt omnia, et tu solus requies. et ecce ades et liberas a miserabilibus erroribus et constitues nos in uia tua et consolaris et dicis: "currite, ego feram et ego perducam et ibi ego feram.
Abbreviated transcription (Latin):
cabat a profũdiore uoluptatũ carnaliũ gurgite. nisi metus mortis. et
futuri iudicii tui qͥ ꝑ uarias qͥde opiniones. ñ qͣm tam̃ recessit de
pectore mõ. Et disputabã cũ amicis meis. alipio. et nebridio. de fi¬
nibꝰ bonoꝵꝵ. et maloꝵx. epicurum accepturũ fuisse palmam in ani¬
mo meo. nͥ ego credidissem post mort̾e restare anime uitã. et tͣtꝰ
m̾itoix. qd epycurus credere noluit. Et qͥrebam si e̾e̾mꝰ ĩmorta¬
les. et in ꝑpetua corporis uoluptate sine ullo amissionis t̾rore uiue¬
remꝰ. cur ñ eẽmus beati. aut quid aliud q̃reremꝰ. nesciens id ipsũ
ad magnã miseriam ꝑtinere. qđ ita demersus. ⁊ cecus cogitare ñ
possem lumen honestatis. et gratis amplectaͣnde pulcritudinis. qͣm
nõ udit oculus carnis. et uidet᷑ ex intimo. Nec cõsiderabam miser¬
ex qua uena mͥ manaret qd̾ ista ip̃a feda manaret. Lamen cũ amicis

Expanded text:
cabat a profundiore uoluptatum carnalium gurgite nisi metus mortis et cabat a profundiore uoluptatum carnalium gurgite nisi metus mortis et futuri indicii tui, qui per uarias quidem opiniones, numquam tamen recessit de pectore meo. et disputabam cum amicis meis Alypio et Nebridio de finibus bonorum et malorum Epicurum accepturum fuisse palmam in animo meo, nisi ego credidissem post mortem restare animae uitam et tractus meritorum, quod Epicurus credere noluit. et quaerebam, si essemus inmortales et in perpetua corporis uoluptate sine ullo amissionis terrore uiueremus, cur non essemus beati aut quid aliud quaereremus, nesciens id ipsum ad magnam miseriam pertinere, quod ita demersus et caecus\' cogitare non possem lumen honestatis et gratis amplectendae pulchritudinis, quam non uidet oculus carnis et uidetur ex intimo. nec considerabam miserex qua uena mihi manaret, quod ista ipsa foeda tamen cum amicis
Abbreviated transcription (Latin):
trahebat sanguinem. Et illa in affricã redierat. uouens cͥ aliũ se ui¬
rũ nescituram. relicto apd̾ me naturali ex illa filio meo. At ego in¬
felix. nec femine imitator. dilationis impatiens. taqͣm post biennium
accepturus eã qͣm petebã. qͥa ñ amator cõiugii. s libidinis seruiis eram
procuraui aliam ñ utiq cõiugem. quo tãqͣm sustentaret᷑. ⁊ ꝑduc̾etur
uł integer. uł auctior morbus aĩe mee. satellitio ꝑdurantis cõsuetudi¬
nis in regnũ uxorium. Nec sanabatur uulnus illcł meũ qd̾ pͥoris p̾¬
cisione factũ fuerat: s post feruorem dolorem q acerrimũ putres¬
cebat: ⁊ qͣi frigidiꝰ. s desꝑatius dolebat. Tibi laus. tibi gła. fons miscdi¬
arum. Ego fiẽbam miserior ⁊ tu ꝓpinqͥor. Aderat iãiãq dextera
tua ereptura me de ceno. ⁊ ablutura. et ignorabam. Nec me reuo¬

Expanded text:
trahebat sanguinem. et illa in Africam redierat uouens tibi alium se uitrahebat sanguinem. et illa in Africam redierat uouens tibi alium se uirum nescituram relicto apud me naturali ex illa filio meo. at ego infelix nec feminae imitator, dilationis inpatiens, tamquam post biennium accepturus eam quam petebam, quia non amator coniugii sed libidinis seruus eram, procuraui aliam, non utique coniugem, quo tamquam sustentaretur et perduceretur uel integer uel auctior morbus animae meae satellitio perdurantis consuetudinis in regnum uxorium. nec sanabatur uulnus illud meum, quod prioris praecisione factum erat, sed post feruorem doloremque acerrimum putrescebat et quasi frigidius, sed desperatius dolebat. XYI. Tibi laus, tibi gloria, fons misericordiarum. ego fiebam miserior et tu propinquior. aderat iam iamque dextera tua raptura me de caeno et ablutura, et ignorabam. nec me reuo
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritatem. ꝙ ampla res eiꝰ multũ cet̾is anteibat. Et placuerat
nobis. ut bini anniu tãqͣm magistratus omĩa necessaria curarent
ceteris qͥetis. S posteaqͣm cepit cogitare utrũ hoc muliercule sine¬
rent. quas et alii nr̃i ia habebãt. ⁊ nos hab̾e uolebamꝰ. totũ illucl
placitum qd̾ bene firmabamꝰ dissiluit in manib. atq cõfractum
et abiectũ÷. Inde ad suspiria. ⁊ gemitꝰ ⁊ gressus ad seqͦndas latas
et tritas uias scłi. qm̃ multe eogitatões erant in corde nr̃o. cosili¬
um aut̾ tuũ manet inet̾num. ex quo cõsilio deridebas nr̃a. et
tua p̃parabas. nobis oaturus escã in õportunitate. et aperturꝰ¬
manũ tuam. atq impleturus aĩas nr̃as bñdictõe. Int̾ea peccata mea¬
multiplicabant᷑ ⁊ auulsa a latere meo tãꝙͣ impedimento cõuigii. cũ.
qua cubare solitꝰ erã. cor ubi adherebat cõcisum. ⁊ uuln̾atum mͥ erat. ⁊¬

Expanded text:
auctoritatem, quod ampla res eius multam ceteris anteibat. et placuerat auctoritatem, quod ampla res eius multam ceteris anteibat. et placuerat nobis, ut bini annui tamquam magistratus omnia necessaria curarent ceteris quietis. sed posteaquam coepit cogitari, utrum hoc mulierculae sinerent, quas et alii nostrum iam habebant et nos habere uolebamus, totum illud placitum, quod bene formabamus, dissiluit in manibus atque confractum et abiectum est. inde ad suspiria et gemitus et gressus ad sequendas latas et tritas uias saeculi, quoniam multae cogitationes erant in corde nostro, consilium autem tuum manet in aeternum. ex quo consilio deridebus nostra et tua praeparabus nobis daturus escam in opportunitate et aperturumanum atque impleturus animas nostras benedictione. Interea mea peccata multiplicabantur, et auulsa a latere meo tamquam inpedimento coniugii cum qua cubare solitus eram, cor, ubi adhaerebat, concisum et uulneratum mihi erat et
Abbreviated transcription (Latin):
aĩãm suam sõpniantem. Instabat᷑ tain. et puella petebat᷑. cuiꝰ etas fer¬
multi amici agitaueramꝰ animo. ⁊ colloquentes. ac detestantes tbulen¬
tas humane uite molestias. pene iã firmaueramꝰ remoti a turbis oci¬
ose uiuere. icl ociũ sic moliti. ut si qͥd hab̾e possemꝰ. cõferremꝰ in me¬
dium: uuamq rem familiarem cõflaremus ex om̃ib: ut ꝑ amici¬
cie sinc̾itatem. nͨ e̾e̾t aliud huiꝰ. ⁊ aliud illiꝰ. s qd ex cũctis fieret unũ.
et uniu̾sum singuloꝵ e̾e̾t. ⁊ om̃ium omĩa. cũ uiderem᷑ nobis ẽe̾ posse
decẽ ferme hoĩes in eadẽ societate. e̾e̾nt q int̾ nos prediuites. Roma¬
nianus maxime cõmuniceps nr̃. quẽ t̾c graues estus negocioꝵ suoꝵ
ad comitatũ attraxerant ab ineunte etate mͥ familiarissimus.
Qui maxime instabat huic rei.⁊ magnam in suadendo habebat

Expanded text:
animam suam somniantem. Instabatur tamen, et puella petebatur, cujus aetas feranimam suam somniantem. Instabatur tamen, et puella petebatur, cujus aetas fermulti amici agitaveramus animo, et colloquentes ac detestantes turbulentas humanae vitae molestias, pene jam firmaveramus remoti a turbis otiose vivere: id otium sic moliti, ut si quid habere possemus, conferremus in medium, unamque rem familiarem cotiae sinceritatem non esset aliud huius et aliud illius, sed quod ex cunctis fieret unum, et uniuersum singulorum esset et omnia omnium, cum uideremur nobis esse posse decem ferme homines in eadem societate essentque inter nos praediuites, Romanianus maxime communiceps noster, quem tunc graues aestus negotiorum suorum ad comitatum adtraxerant, ab ineunte aetate mihi familiarissimus. qui maxime instabat huic rei et magnam in suadendo habebat
Abbreviated transcription (Latin):
donec tu altissime ñ deserens humũ nr̃am. miseratꝰ miseros. subueni¬
res miris et occultis modis. Et instabat᷑ unpigre. ut duc̾e̾m uxorem
Iam petebã. iã ꝓmittebat᷑: maxime matre dante oꝑam. quo me iam
cõiugatũ baptismꝰ salutaris ablueret. quo me in dies gaudebat apta¬
ri. et uota sua. ac ꝓmissa tua in mea fide cõpleri animad u̾tebat. Cum¬
sane & rogatu meo. ⁊ desiderio suo forti clamore cordis abste dep̾caret᷑
cotidie. ut ei ꝑ usum ostenderes aliꝙͥ de futͦo matͥmonio mẽo. nũqͣm
uoluisti. Et uidebat q̃dam uana et fantastica. quo cogebat impetus de hac
re satagentis humani sp̾s: ⁊ narrabat mͥ ñ cũ fiducia qua solebat cũ tu
demonstrares ei. s cõtempnens ea. Dicebat enĩ discern̾e se nescio quo
sapore quẽ u̾bis explicare ñ pot̾at. qͥd int̾esset int̾ reuelantem te: et

Expanded text:
donec tu, altissime, non deserens humum nostrum miseratus miseros subuenidonec tu, altissime, non deserens humum nostrum miseratus miseros subuenires miris et occultis modis. Et instabatur inpigre, ut ducerem uxorem. iam petebam, iam promittebatur maxime matre dante operam, quo me iam coniugatum baptismus salutaris ablueret, quo me in dies gaudebat aptari et uota sua ac promissa tua in mea fide conpleri animadusane et rogatu meo et desiderio suo, forti clamore cordis abs te deprecaretur quotidie, ut ei per visum ostenderes aliquid de futuro matrimonio meo; nunquam voluisti. Et videbat quaedam vana et phantastica, quo cogebat impetus de hac re satagentis humani spiritus, et narrabat mihi, non cum fiducia qua solebat, cum tu demonstrares ei, sed contemnens ea. Dicebat enim discernere se nescio quo sapore, quem verbis explicare non poterat, quid interesset inter revelantem te, et
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eũ mirari oport̾et. cur ego illã uitã nequirem sꝑnere. ceꝑat et ipse
desid̾are matͥmonum neqͣqͣm uictus libidie talis uoluptatis. s curio¬
sitatis. Dicebat emi scire se cuꝑe qͥdnã eẽt illcł. sine quo uita m̃a q̃ illi
sic placebat. ñ mͥ uita. s pena uideret᷑. ¶tupebat eniꝰ liber ab illo uiculo
animꝰ seruitute̾ meã et stup̾edo ibat in exꝑiendi cupidĩem. uentureᷤ
in ip̾am exꝑientiã. atq inde fortasse lapsurꝰ in eam qͣm stupebat ser¬
uitutem. qm̃ sponsionem uolebat fac̾e cũ morte. et qͥ amat ꝑiculũ mei¬
dit in illcł̾. Neutrũ enĩ nostrũ sicd̾ ⁊ cõiugale decus in officio regendi
matrimonii. et suscipiendoꝵ liberox ducebat nͥ tenuiter. Magna aut̃
ex parte. atq uehement̾ cõsuetudo saciande insaciabilis cõcupiscentie
me captũ excruciabat. illũ aut̾ miratio capiendũ trahebat. Sic eramꝰ.

Expanded text:
non eum mirari oportere, cur ego illam uitam nequirem spernere, coeperat et ipse non eum mirari oportere, cur ego illam uitam nequirem spernere, coeperat et ipse desiderare coniugium nequaquam uictus libidine talis uoluptatis, sed curiositatis. dicebat enim scire se cupere, quidnam esset illud, sine quo uita mea, quae illi sic placebat, non mihi uita, sed, poena uideretur. stupebat enim liber ab illo uinculo animus seruitutem meam et stupendo ibat in experiendi cupidinem uenturus in ipsam experientiam atque inde fortasse lapsurus in eam quam stupebat seruitutem, quoniam sponsionem uolebat facere cum morte, et qui amat periculum, incidet in illud. neutrum enim nostrum, si quod est coniugale decus in officio regendi matrimonii et suscipiendorum liberorum, ducebat nisi tenuiter. magna autem ex parte atque uehementer consuetudo satiandae insatiabilis concupiscentiae me captum excruciabat, illum autem admiratio capiendum trahebat. sic eramus,