comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut in omnẽ t̾rã sonꝰ eoꝵ predica
adherentes: quoꝵ fructus in sem.¬
pit̾nũ ꝑmanens ñ marcescit : Quib
ipse dñs loquutꝰ ẽ. dicens Uos
estis lux mundi: Et ñ potest ciuitas
abscondi suꝑ montẽ posita: neq

Expanded text:
edicatadhaerentes, quorum fructus in sempiternum permanens non marcescit: quibus ipse Dominus locutus est dicens: Vos estis lux mundi. Non potest civitas abscondi supra montem pos
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ manet inet̾nũ: qͥ a dõ digni
inuentist᷑: Fide preclari. hosƿita¬
litate p̃cipui: astuti insensu. sapi¬
entes inoꝑe. reb scłarib locupletes:
reƿaratores orbis. atq creatores:¬
iusticia insignes. longanimes insƿe:
obedientes in p̃ceptis. creduli in

Expanded text:
ina manent in aeternum, quia Deo digni sunt, fide praeclari, hospitalitate praecipui, astuti in sensu, sapientes in opere, rebus saecularibus locupletes, reparatores orbis terrarustitia insignes, longanimes in spe, obedientes in praeceptis, creduli in
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ nulli alii int̾sint: Tantomagis
ardent amore. quanto subtilius
claritatẽ diuinitatis eiꝰ aspiciunt:
Talib ut diximꝰ aprimordio inci-¬
pientis uitȩ beatoꝵ sp̃uũ distinctio.¬
nib suꝑna cȩloꝵ regna adño con¬
ditore imꝑpetuũ: mirabilit̾ collocata

Expanded text:
Deum nulli alii intersint, et tanto magis Deum nulli alii intersint, et tanto magis ardent amore, quanto subtilius claritatem Divinitatis ejus aspiciunt. Talibus, ut diximus, a primordio incipientis vitae beatorum spirituum distinctionibus, superna coelorum regna a Deo Conditore, in perpetuum mirab
Abbreviated transcription (Latin):
norem sui nominis ac maiestatis
imꝑpetuũ miro ordine collocauit.
De quib plura loqͥ ꝑtimescimꝰ: quia
soli dõ scire est. quomͦ uel quẽ admodũ
eoꝵ ñ inuisibilis absq contagione
seu diminutione. in sua sola puri.¬
tate c̃sistat natura Sed tamen
nouẽ. ẽẽ. angłoꝵ ordines ad dĩ
iudicia. ac ministeria cõplenda
testante sacro eloqͥo cognouimus
Quoꝵ principatꝰ atq potestãs subtilit̃
acmirabilit̾ dĩ om̃ipotentis
nutu distinguit᷑. Alii ex illis ad nos
inmundũ missi. futura ỹdicando
ꝑueniunt: alii ad hȩc st̃ constituti. ut
peos signa & miracula frequentius
potentia. cȩteris ƿreminent: ꝓ eo
qdđ eis ad obediendũ alia angłoꝵ
agmina subiecta sunt: Alii tanta
diuinitatis grã replent᷑: ut in eis
dñs sedeat & ꝑ eos sua uiditia de-¬
cernat: Alii tanto ꝓuectioris scientiȩ
pleni st̃: quanto claritatẽ dĩ uiciniꝰ
contẽplantur: Alia uͦ ita dõ c̃iuncta
st̃ angłoꝵ agmina. ut int̾ hȩc &

Expanded text:
nominis ac majestatis in perpetuum miro ordine collocavit. De quibus plura loqui pertimescimus, quia soli Deo scire est quomodo vel quemadmodum eorum invisibilis absque contagione seu diminutione in sua sola puritate consistat natura. Sed tamen novem esse angelorum ordines, ad Dei judicia ac ministeria complenda, testante sacro eloquio, cognovimus, quorum principatus atque potestas subtiliter ac mirabiliter Omnipotentis nutu distinguitur. Alii ex illis ad nos in mundum missi, futura praedicando, perveniunt; alii ad hoc sunt constituti, ut per eos signa et miracula frequentius potentia caeteris praeeminent, pro eo quod eis ad obediendum alia angelorum agmina subjecta sunt; alii tanta Divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua judicia decernat; alii tanto perfectiori scientia pleni sunt, quanto claritatem Dei vicinius contemplantur; alia vero ita Deo conjuncta sunt angelorum agmina, ut inter haec et
Abbreviated transcription (Latin):
nichil abeo de pͥnio ȩt̾nȩ retributionis
audierant: & tañ ad unũ dñi p̃ceptũ
hoc qđ possidere uidebant᷑ obliti sunt:
Quanta nos eiꝰ miracła uidemꝰ. quod
flagellis affligimꝰ quantis minarũ
asꝑitatib deterremur: & tamen
uocantẽ sequi contẽpnimꝰ: Incelo iam
sedet qͥ de conuersatione nos ad̾monet

Expanded text:
o aeternae retributionis audierant; et tamen ad unum Domini praeceptum hoc quod possidere videbantur obliti sunt. Quanta nos ejus miracula videmus, quot flagellis affligimur, quantis minarum asperitatibus deterremur, et tamen vocantem sequi contemnimus? In coelo jam sedet, qui de conversione
Abbreviated transcription (Latin):
ulti autẽ qͥb erat mens sanior
altius gemere: qđ nichil simile
fecissent: cũ plus habentes. uestire
pauꝑẽ sine sua nuditate potuis.¬
sent Nocte gͥ insequuta cũ se
sopori dedisset: uidit xp̃in cla-¬
midis suȩ qua ƿauꝑẽ texerat:¬
parte uestitũ: Mox ad angłoꝵ cir¬
cunstantiũ multitudinẽ. audiuit
iħm uoce clara dicentẽ. Martinꝰ
adhuc caticuminꝰ hac me ueste
contexit: Uere memor dñs dictoꝵ
suoꝵ quȩ ante p̃dixerat: quã diu
fecistis hȩc uni ex minimis mͥ fecistis:
se inpauꝑẽ ꝓfessus . ẽ. esse uestitũ.
& ad confir mandũ tã boni oꝑis
testimoniũ in eodẽ habitu quem
pauꝑ acceperat. ẽ dignatꝰ se ostendere.

Expanded text:
ulti tamen, quibus erat mens sanior, altius gemere, quod nihil simile fecissent; cum utique plus habentes, vestire pauperem sine sua nuditate potuissent. Nocte igitur insecuta, cum se sopori dedisset, vidit Christum chlamydis suae, qua paupeircumstantium multitudinem audit Iesum clara uoce dicentem: Martinus adhuc catechumenus hac me ueste contexit. uere memor Dominus dictorum suorum, qui ante praedixerat: quamdiu fecistis uni ex minimis istis, mihi fecistis, se in paupere professus est fuisse uestitum: et ad confirmandum tam boni operis testimonium in eodem se habitu, quem pauper acceperat, est dignatus ostendere.
Abbreviated transcription (Latin):
artinꝰ igit᷑ obitũ suũ longe lei¬
ante presciuit: dix̃q fr̃ib
dissolutionẽ sui corporis inmine̾re
taq causa extitit: qua condatensẽ
diocesim uisitaret: Nam clericis

Expanded text:
artinus igitur obitum suum longe ante praesciit dixitque fratribus dissolutionem sui corporis inminere. interea causa extitit, qua Condacensem dioecesim uisitaret. nam clericis
Abbreviated transcription (Latin):
dierũ suoꝵ ñ ignoraret ꝓficisci.
tam̃ obistiꝰ modi causã non recu¬
sauit: bonã hanc uirtutũ suarõ
uirtutẽ existimans. si pacẽ eccłiȩ
redditã reliquisset Itaq ꝓfectus
cũ suo illo ut sẽꝑ frequentissimo
discipłoꝵ scissimoq comitatu.
mergos influmine conspicatur
pisciũ p̃dã sequi. & rapacẽ in¬
gliuuẽ assiduis urgere capturis
Porma inqͥt hȩc demonũ ẽ Insi¬
diant᷑ in cautis. capiunt nescientes
captos deuorant: exaturariq
nequeunt deuoratis Iimꝑat de¬
inde potenti uirtute uerboꝵ.
ut eũ ut eũ cui innatabant
gurgitẽ relinquentes. aridas
ƿeterent. desertasq regiones: eo nimirũ
circiaues usus imꝑio quo demones
sugare consueuerat: Ita grege facto
om̃s inunũ illȩ uolucres congregatȩ
relicto flumine montes siluasq
petier: ñ sine admiratione multoꝵ
ꝗͥ tanto in martino uirtutẽ uide¬
rent: ut etiã auib imꝑaret.  Obeatũ¬

Expanded text:
norasset, proficisci tamen ob istius modi causam non recusauit, bonam hanc uirtutum suarum consummationem existimans, si pacem ecclesiae redditam reliquisset. /ita profectus cum suo illo, ut semper, frequentissimo discipulorum sanctissimoque comitatu mergos in flumine conspicatur piscium praedam sequi et rapacem ingluuiem adsiduis urguere capturis. forma, inquit, haec daemonum est: insidiantur incautis, capiunt nescientes, captos deuorant exsaturarique non queunt deuoratis. imperat deinde potenti uerbo, ut eum, cui innatabant, gurgitem relinquentes aridas peterent desertasque regiones, eo nimirum circa aues illas usus imperio, quo daemones fugare consueuerat. ita grege facto omnes in unum illae uolucres congregatae, relicto flumine, montes siluasque petierunt, non sine admiratione multorum, qui tantam in Martino uirtutem uiderent, ut etiam aui- bus imperaret./a
Abbreviated transcription (Latin):
icamꝰ breuit̃ quare sanguis abel
iusti usq ad zachariam filiũ
barachie abilla generatione que¬
ratur: cum neutrum eoꝵ occiderit
Negula scripturarũ ẽ: duas gene¬
ẽ singuloꝵ singulas. De bonis.
sumamus ex empla: Quis ascend
inmontẽ cdni aut quis requiescet
inmonte scõ eius : Cũq plures qi
ascensuri sunt montẽ dñi de scrip¬
sisset qͥcliuersis fere ac tibus sint: pͥea
infert: Haec ẽ generatio querentiũ.
dnm. querentiũ faciẽ dei iacob Et ute
alio de om̃ibus scĩs. Beneratio iustoꝵ
generatio uiperarum. & requirent
omĩa ageneratione usta Et illud¬
Generatio pͥua atꝙ ꝑuersa hecei¬
ne redlis dño popło stulte & insipi¬
ens & gens sine consilio & sine

Expanded text:
icamus breviter, quare sanguis Abel justi usque ad Zachariam filium Barachiae, ab illa generatione quaeratur, cum neutrum eorum occiderit? Regula Scripturarum est, duas geneest, singulorum singulas. De bonis sumamus exempla: Quis ascendet in montem Domini? aut quis requiescet in monte sancto ejus ? Cumque plures qui ascensuri sunt in montem Domini, descripsisset, qui diversis fuere aetatibus, postea infert: Haec est generatio quaerentium Dominum, quaerentium faciem Dei Jacob. Et in alio loco de omnibus sanctis: GeGeneratio viperarum. et, Requirentur omnia a generatione Generatio prava atque perversa, haeccine reddis Domino, popule stulte et insipiens ? et: Gens sine consilio et sine
Abbreviated transcription (Latin):
Ideit qđ illis de fuit: uos adimple¬
te. Illi enĩ interfecert̃ seruos: uos
hõc & addiscipłos eius referri: de
quib nc̃ dicit: Ecce ego mitto ad
uos ꝓpħas & detera:. Simulq obser¬

Expanded text:
Id est, quod illis defuit, vos adimplete. Illi enim interfecerunt servos, vos hoc et ad discipulos ejus referri, de quibus nunc dicit: Ecce ego mitto ad vos prophetas, etc. Simulq
Abbreviated transcription (Latin):
alios sapientes qui nouert̃ quando
ebeant ꝓferre sermonẽ. Alios scri¬
as in lege doctissimos: qͥde scribt̃
ntabnacuł cordis sui: Exquibus
pidatus ẽ. stephanus: paulusoc¬
uisusi crucifixus petrus. flagellati
sunt deciuitate inciuitatẽ. expel¬
lentes de iudea ut ad gentiũ popłm
trans migrarent: St ueniat suꝑ¬

Expanded text:
noverunt quando debeant proferre sermonem; alios scribas in lege doctissimos, qui describunt in tabulis cordis sui, ex quibus lapidatus est Stephanus, Paulus occisus, crucifixus Petrus, flagellati sunt de civitate in civitatem, expellentes de Judaea, ut ad gentium populum transmigrarent. Ut veniat su
Abbreviated transcription (Latin):
erat habebat: Iam emĩ reliqua &¬
in opus simile consumpserat: Arrepto
itaq ferro quo accinctꝰ erat: mediã
diuidit. partẽq ei pauꝑi tribuit. reli¬
quã rursus induit᷑: Interea de cir¬
cunstantib ridẽre ñnulli. qͥa defor¬
mis ẽẽt & truncati habitꝰ uideret᷑¬

Expanded text:
erat, habebat: iam enim reliqua erat, habebat: iam enim reliqua in opus simile consumpserat. arrepto itaque ferro, quo accinctus erat, mediam diuidit partemque eius pauperi tribuit, reliqua rursus induitur. interea de circumstantibus ridere nonnulli, quia deformis esse truncatus habitu uideret
Abbreviated transcription (Latin):
N .II.N. aDomine iam satis est quod huc¬
usque certaui sed quod adipse iusseris
militabo acsi parcis ętati bonum est
mĩchi bos quibus timeo ipse custodias Scłoꝵ am̃.¬
Cũ inuocarẽ. A Artus febrȩ faticen tes
sp̃iritui seruire eogebat stratuque suo
illo nobili cilicio recubans nec terrã uidere
iam dignatus cęlo totus in hiaba t Scłoꝵ am̃.¬
Uerbameo a Sinite mẽ in quit cȩlum uiderȩ
ut spiritus dirigatur addominũ nichil in me
rẽpperiet inimicus sed sinus abrahȩ me
uodã itaq tẽpore cũ iam
nichil p̃ter arma & simplicẽ
militiȩ uestẽ haberet: media
hieme quȩ solito asꝑior inhor.¬
ruerat. a dõ ut plerosq uis
algoris extingueret: obuium
habet inporta ambianensium
ciuitatis pauꝑẽ nudũ Qui cũ
p̃tereuntes insui misererentui:
oraret: om̃sq miserũ p̃teriren
intellex̃ uir dõ plenꝰ sibi illũ
aliis miscdiã ñ prestantib reser.¬
uari Quid tamen ageret :
Nichil p̃ter clamidẽ qua indutus

Expanded text:
 Pater. Domine iam satis est, quod hucusque certaui, sed quoad ipse iusseris militabo; ac si parcis aetati, bonum est mihi; hos quibus timeo, ipse custodias. V. Artus febre fatiscentes spiritui servire cogebat, stratuque suo illo nobili cilicio recubans, nec terram videre jam dignatus, coelo totus inhiabat. VI. Sinite me, inquit, coelum videre, ut spiritus dirigatur ad Dominum, nihil in me reperiet inimicus, sed sinus Abrahae me Quodam itaque tempore, cum iam nihil praeter arma et simplicem militiae uestem haberet, media hieme, quae solito asperior inhorruerat, adeo ut plerosque uis algoris extingueret, obuium habet in porta Ambianensium ciuitatis pauperem nudum: qui cum praetereuntes ut sui misererentur oraret omnesque miserum praeterirent, intellexit uir Deo plenus sibi illum, aliis misericordiam non praestantibus, reseruari. quid tamen ageret? nihil praeter chlamydem, qua indutus
Abbreviated transcription (Latin):
Regem precursoris dominum uenite adoremus¬
Priusquam te formarem in uteroͥ noui te
& antequam progredereris sanctifica uite
dicit dominus ibis ne timeas & quȩ man-¬
dauero tibi loqueris ad eos. Scłoꝵ am̃. Nuare.¬

Expanded text:
is Dominum venite adoremusPriusquam te formarem in utero, novi te, et antequam progredereris sanctificavi te.dicit Dominus, ibis, ne timeas et quae mandavero tibi loqueris ad eos. Psalm. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
doctorẽ gentiũ usq ad trium¬
phũ passionis eiꝰ. quẽ cũ coapostolo¬
suo petro romȩ exceꝑit. indiui¬
peregrinationis &. sacrȩ doctrinȩ
gesta eoꝵdẽ ad nec tens apłoꝵ
libello adlaudẽ nominis xp̃i &¬
memoriã scõꝵ & uniuersalis sc̃ẽ¬
ȩccłie stabilimentũ contexuit:¬

Expanded text:
torem gentium usque ad triumphum passionis ejus, quem cum apostolo Petro Romae excepit, indiviperegrinationis et sacrae doctrinae gesta, eorumdem annectens apostolorum libello, ad laudem nominis et memoriam ipsorum, et universalis Ecclesiae stabilimentum texuit
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ caña quos lucas retulit actus:
historiãq sequens carmina uera
loquar. Alternis reserabo modis
qđ litera pandit: & res siqua mͥ.
mistica corde datur : R Iustus germi

Expanded text:
go canam, quos Lucas rettulit actus, Historiamque sequens carmina vera loquar. 26 Alternis reserabo modis, quod littera pandit, Et res si qua mihi mystica corde datur. 27 Metri
Abbreviated transcription (Latin):
orIosus igit᷑ euangłista ihu
xp̃i lucas: nationẽ syrus
antiocensis arte nichilominus¬
Quoꝵ etiam actus ꝓut uidit
lucido disertoq sermone ꝓsecutꝰ.
in breui libello adsibi Rarissimb¬

Expanded text:
ostolus et evangelista Jesu Christi Lucas, natione Syrus Antiochensis, arte medicus, aposcos eorum actus prout vidit, lucido disertoque sermone prosecutus, in brevi libello ad charissim
Abbreviated transcription (Latin):
ut esse caritas possit : Binos ad
p̾dicandũ dñs discipłos mittit:
quatinꝰ hoc nob̃ tacitꝰ innuat.
quia qui caritatẽ erga alterũ
non habet. predicationis
officium suscipere nullate¬
nus. debet: Rustum de

Expanded text:
ut esse caritas possit. Binos ad praedicandum Dominus discipulos mittit, quatenus hoc nobis tacitus innuat, quia qui caritatem erga alterum non habet, praedicationis officium suscipere nullatenus debet. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
i sancti uiri ab eati dyonisii num quam sustinuerunt¬
abesse presentia quos inunum in terrogatio percussoris
constantia permanentes reodentes terre corpora beatas
meruerunt professione migrare ut amputatis capitibus
adhuc putaretur lingua palpitans dominum confiteri
primus alter potuit esse nec tertius sed trinitatem
confitentes trino meruerunt decora rimartyrio
Ut fidei pares gloria coronati aequales: Et facta

Expanded text:
i sancti viri a beati Dionysii nunquam sustinueruntabesse praesentia, quos in unum interrogatio percussoris constantia persistentes, reddentes terrae corpora, beatas meruere professione migrare, ut amputatis capitibus adhuc putaretur lingua palpitans Jesum Christum Domiprimus alter potuit esse, nec tertius: sed Trinitatem confitentes, trino meruere decorari martyrio, enus fide pares, gloria coronaret aequalis. CA
Abbreviated transcription (Latin):
rchidiachonꝰ cepit sursũ collũ ex¬
tendere. aures erigere. & suꝑ sũmos
articulos baculo se sustentans stare.
Sed credo eũ ñ fuisse ȩqualis meriti:
a qͦ hȩc ñ merebant᷑ audiri lunc
pietas audire ꝑmitteret: Erectis autẽ:
rursũ int̾rogat senex. Quid audis: Qait
Uoces psallentiũ tãꝗ incęlo audio. sed
qͥd sit prorsus ignoro Leuiiii
Ego tͥ qͥd sit narrabo Domnꝰ m̃s mar¬
tinꝰ eƿiscoƿus. migrauit ex hoc mundo:
& nunc angłi canendo eũ deferunt
in excelso: Et ut parũꝑ mora. ẽẽt. ut
hȩc audirent᷑. diabolus eũ cũ iniqͥs
angłis retinere tẽptauit nichilq
suũ in eodẽ repperiens. confusus
abscessit Quid gͦ de nobis ƿeccatorib
erit. si tanto sacerdoti uoluit pars
iniqua nocere: Hȩc sacerdote lo¬¬
quente notato tẽpore archidiaconꝰ
turonis misit uelocit̃. qͥ hȩc diligent᷑
inqͥreret: Qui ueniens eodẽ die.

Expanded text:
rchidiaconus autem coepit sursum collum extendere, aures erigere, et super summos articulos, baculo sustentante, stare. Sed credo eum non fuisse aequalis meriti, a quo haec non merebantur audiri. Tunc pietas audire permitteret. Erectis autem, rursum interrogat senex: Quid audis? Qui ait: Voces psallentium tanquam in coelo audio, sed quid sit prorsus ignoro. Cui Ego tibi quid sit narrabo. Dominus meus Martinus episcopus migravit ex hoc mundo; et nunc Angeli canendo eum deferunt in excelsum. Et ut parumper morae esset, ut haec audirentur, diabolus eum cum iniquis angelis retenere temptavit, nihilque suum in eundem repperiens, confusus abscessit. Quid ergo de nobis peccatoribus erit, si tantum sacerdotem voluit para iniqua nocere?' Haec sacerdote loquente, notatum tempus, archidiaconus Turonus misit velociter qui haec diligenter inquireret. Qui veniens, eum diem
Abbreviated transcription (Latin):
culis ac manib incȩlũ sẽꝑ intentis.
inuictũ ab oratione sp̃m non
relaxabat: Et cũ apresbiterisqͥ
tunc adeũ confluxerant rogaret᷑.
mutatione releuaret: sinite inqͥt
sinite me fr̃s cȩlũ potius respicere
quã t̾rã ut suo iam itinere iturus
ad dnm̃ spc̃ dirigat᷑: Hȩc loquutus.
diabolũ uidet ꝓpt̃̾ assistere: Quid
hic inqͥt astas cruenta bestias Nichil
in me funeste repperies. abrahȩ
me sinus recipiet Cũ hac gͦ uoce
reddidit: Testatiq nobis st̃ qui
affuerant: iam exanimati corpo-

Expanded text:
 ac manibus in caelum semper intentis inuictum ab oratione spiritum non relaxabat. et cum a presbyteris, qui tunc ad eum conuenerant, rogaretur mutatione releuaret, sinite, inquit, sinite me, fratres, caelum potius respicere quam terram, ut suo iam itinere iturus ad Dominum spiritus dirigatur. haec locutus diabolum uidit prope adsistere. quid hic, inquit, adstas, cruenta bestia? nihil in me, funeste, reperies: Abrahae me sinus recipit. Cum hac ergo uoce reddidit: testatique nobis saffuerunt, iam exanimi corpore,
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionis gła & natura demutate
carnis ostensus. ẽ lam uͦ in obsequiũ
funeris credi ñ potest: quanta hominũ
multitudo c̃uenerit: Tota obuiam
corpori: ciuitas ruit Cuncti ex agris
atq uicis. multi etiã ex uicinis

Expanded text:
resurrectionis gloria et natura demutatae carnis ostensus esset. in obsequium uero funeris credi non potest quanta hominum multitudo conuenerit: tota obuiam corpori ciuitas ruit, cuncti ex agris adque uicis multique de uicinis
Abbreviated transcription (Latin):
ei. Dñe. si tu sustulisti eũ dicito
michi ubi posuisti eũ : & ego eũ
tollam. In quib uerbis conside¬
randũ est: quantꝰ amoris ardor
que antequã ꝑsonam eius si.¬
gnificasset qu̾e querebat: quasi
scienti loquebatur dicens. Si
tu sustulisti eum: dicito mͥ ubi
posuisti eũ. & ego eũ tollam.
habet enĩ ius amoris hoc ꝓpͥũ:
ut querunq multũ amat. om̃s
ortolanũ estimauit. Sic̃ enĩ
ad ortolani officiũ ꝑtinet no-¬
xias herbas eradicare. ut bone
quȩq ꝓficere ualeant: ita dñs
eccłia sua cotidie uitia eradi¬
cat. ut uirtutes crescere uale¬
ant. Cum uͦ sexus femineus fra¬
gilis sit adhonera deferenda.
leue & possibile arbitrabatur
dicens. Si tu sustulisti eũ dicito
mͥ ubi posusti eum: & ego eum
tollam. Dicit ei iħc. Maria. Con¬
uersa illa: dicit ei. Rabboni: qđ
dicitur magister. Dicit ei iħc. No.¬
lime tangere. Quia dñs suꝑius
mulierẽ cõmuni sexu appellauit
& cognitus ñ est: uocauit etiam

Expanded text:
eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. » In quibus verbis etiam considerandum, quantus amoris ardor quae antequam personam ejus significasset, quem quaerebat, quasi scienti loquebatur, dicens: « Si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. » Habet enim jus amoris hoc proprium, ut quem quisque multum amat, omnes hortolanum æstimauit. Sicut enim hortolani officium est noxias herbas eradicare, vt bonæ quæquæ proficere valeant: Ita DominEcclesia sua, cotidie vicia eradicat, vt virtutes crescere valeant. Cum vero sexus femineus fragilis sit ad onera serenda, hæleue & possibile arbitrabatur dicens. Si tu sustulisti eum, dicito mihi vbi posuisti eum, & ego eum tollam. Dicit ei Iesus, Maria. Conuersa illa dicit, Rabboni quod dicitur Magister. Dicit ei Iesus, Noli me tangere. Quia Dominus superius mulierem communi sexu eam appellauit, & cognitus non est: vocauit eam
Abbreviated transcription (Latin):
retrorsum. & uidit iħm stantẽ :
& non sciebat quia iħc esset.
Recte ut dñm mereretur uidere
conuersa retrorsum dicitur.
Qui enim retrorsum conuertitur:
illuc oculos dirigit. ubi prius
terga habebat. Quasi enĩ retror¬
sum conuersa est: quando du¬
bitationis post ponens nebulas
xp̃i resurrectionẽ exparte cređẽ
bat. sed eum resurrexisse non
credebat : illũ uideret & non
mune ribus intimis mari a
prȩcordiis affatim per unxit sãcrata un¬
guento u̾esti gia unde pͥfectam meruit su¬
Peccaminum nosttorum sordes pissimis diluat¬
interuentibus di uino fon te. Undẽ.

Expanded text:
orsum, vidit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus est . Recte ut Dominum mereretur videre, conversa retrorsum dicitur; qui enim retrorsum convertitur, illuc oculos dirigit ubi prius terga habebat. Quasi enim retrorsum conversa est, quando dubitationis postponens nebulas, Christi resurrectionem ex parte credere bat, sed eum resurrexisse non credebat, illum et videret, et non muneribus intimis Maria praecordiis affatum perunxit sacrata unguento vestigia. Unde meruit suPeccaminum nostrorum sordes piissimis diluatinterventionibus divino fonte. Unde.
Abbreviated transcription (Latin):
R Obeata mari a quȩ piarum undis lacri¬
marum: tersi sti torum maculas crimi¬
num assidue te exora re deposcimus pro
nostris excessi bus. Summiscȩlorum
ciuibus glomerata iamque ȩterna immortali.¬
icut enim nos cũ ꝓpter caroꝵ
amissionẽ flemus. siqͥs flet̾
acumulat: itã & illi causas
doloris int̾rogabant ut fletus
desideriũ augerent. Scientes
beatos esse lugentes : qm ipsi
consolabuntur. Sed mulier cui
rei gr̃a fleret: manifestat cum
adiungit. Quia tulerunt dñm
meũ: & nescio ubi posuer eum.

Expanded text:
 Beata Maria, quae piarum undis lacrymarum tersisti tuorum maculas criminum. Assidue te exorare deposcimus pro nostris excessibus. V\. Summis coelorum civibus glomerata, jamque aeterna immortaliSicut enim nos cum propter carorum amissionem flemus, si quis nos fleti accumulat: ita et illi causas doloris interrogabant, ut fleti desiderium augerent, scientes beatos esse lugentes, quoniam ipsi consolabuntur. Sed mulier cujus rei gratia fleret, manifestat cum adjungit: « Quia tulerunt Dominum meum, et nescio ubi posuerunt eum.
Abbreviated transcription (Latin):
querentib. hȩc nosse sufficiat.
Post dominicȩ resurrectionis głam
ascensionisq triumphũ : ac scĩ¬
sp̃s paracliti desuꝑnis missio.¬
nem. qui discipłorum corda tẽ.¬
poralis pene adhuc formidine
trepidantia: repleuit scientiã
omniũ linguarum tribuendo.
erant om̃s credentes simul cũ
mulierib & maria matre iħu:
ut lucas narrat ȩugłista. & uer¬
bum dĩ disseminabatur cresce¬
bat q numerꝰ credentiũ a dõ.¬

Expanded text:
. Post Dominicae resurrectionis gloriam, ascensionisque triumphum, ac Spiritus Paracleti de supernis missionem, qui discipulorum corda temporalis poenae adhuc formidine trepidantia replevit, scientiam omnium linguarum tribuendo: Erant omnes credentes simul cum mulieribus et Maria mater Jesu, ut Lucas narrat evangelista, et verbum Dei disseminabatur, crescebatque numerus credentium quo
Abbreviated transcription (Latin):
gdalenȩ sarchophagum suum
magnis miraculoꝵ ambo decorant
salubria. Qui locus postea tante
religionis est habitus: ut nullus
regum ac principũ. nec aliquis
secularis pompa p̾ditus. eccłi am
illoꝵ beneficia petiturꝰ ingredi au-¬
deat. donec prius depositiss armiᷤˢᷤ.¬
animiq beluina post habita fe¬
rocitate : sic demum cũ om̃i hu¬
militatis deuotione: introeat.

Expanded text:
leum, sarcophagum suum magnis miraculorum virtutibus, ambo decorant salubria. Qui locus, postea, tantae religionis est habitus, ut nullus regum, aut principum, nec aliquis, saeculari pompa praeditus, ecclesiam illorum, beneficia petiturus, ingredi audeat donec prius, depositis armis, omnique belluina posthabita ferocitate, demum, cum omni humilitatis devotione, introeat.
Abbreviated transcription (Latin):
lenȩ illi sociata: iter usq ad
mare direxerunt. Ascendentesq
nauem: ꝓspero cursu ꝑuener
marsiliam. Ibiq uegetationẽ na¬
uis relinquentes : dño annuente.
aquensem agressisunt comita

Expanded text:
lena Maximino sociata tunc iter usque ad mare direxerunt, ascendentes navem prospero cursu pervenerunt Massiliam, ibique vegetationem navis relinquentes, Domino annuente, Aquensem aggressi sunt Comita
Abbreviated transcription (Latin):
cessauit : prima uidere meruit.
Olorat gͦ : quia eum quẽ multũ
desiderabat ñ uidebat. Plorabat:
ret : inclinauit se & ꝓspexit in
monumento. Iam enim monu
se inclinat. nisi qđ iterum
ramus. ad illum tamen locũ
ubi eã posuisse meminimus.
frequent᷑ monum̃tũ aspiciebat:
ubi eũ positũ nouerat. Unde &¬
si dñm statim uidere ñ meruit:
angłorum tamen uisione pͬua¬
ta non fuit. Nam uidit duos
angłos in albis sedentes unũ
ad caput & unũ ad pedes: ubi

Expanded text:
cessauit, prima videre meruit. Plorat ergo, quia quem multum desiderabat, non videbat. Plorabat, ret, inclinauit se, & prospexit in monumento. Iam enim monum iterum se inclinat, nisi quia iterum ramus, ad illum tamen saepiuubi eam posuisse meminimus. frequenter monumentum aspiciebat ubi eum positum noverat. Unde etsi Dominum statim videre non meruit, angelorum tamen visione privata non est. Nam vidit duos angelos in albis sedentes, unum ad caput, et un
Abbreviated transcription (Latin):
nuidiȩ gͦ facibus accensi sacer¬
dotes iudȩoꝵ cũ phariseis & scri-¬
bis : concitauerunt ꝑsecutio¬
ne ineccłia interficiendo ꝓtho¬
martyrẽ stephanũ. & fere afinib
suis testes xp̃i ꝓcul pellendo.

Expanded text:
Invidiae ergo fascibus accensi sacerdotes Judaeorum cum Pharisaeis et Scribis concitaverunt persecutionem in Ecclesia, interficiendo protomartyrem Stephanum, et fere a finibus suis omnes procul pellentes.
Abbreviated transcription (Latin):
Lȩcetur omne seculum in solennita te
sancte ma riȩ quam iesus ȩternus a mor¬
dilexit
plurimum. UHȩc maria¬
fuit illa domino gratissima quȩ unguento
precioso pedes unxit domi ni. Quam iesus.

Expanded text:
etetur omne saeculum in solemnitate sanctae Mariae. Quam Jesus aeterno amordilexit plurimum. V\. Haec Mariafuit illa, Domino gratissima, quae unguento pretioso pedes unxit illius. Quam.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ut patrum asserunt tra¬
ditiones a magdalo castello.
maria magđalenȩ non cupa¬
ta est: quã non solũ sui ger¬
minis dignitas uerum etiã
patrimonii iura parentum
successus splendidam reddi¬
derant. a deo ut duplicatꝰ
honor nominis excellenti¬
am circumquaq diffun¬
deret. Solent enim apud
hominẽs plus diuitum quã
pauperĩ nomina sciri.
Sed quia rerum affluentia
interdũ uoluptas comes
sequitur. ad olescentioris
uitȩ tempora lubricis subpo¬
suit regenda discursibus.
soluto pudicitiȩ freno. Hȩc
est illa mulier de qua lucas¬
scribit ȩuangelista. quia quȩ
dam mulier in ciuitate pecca¬
trix : sed quia dilexit multũ
dimissa sunt ei peccata mul¬
ta. Ꝙ de qua marciis ait.
Surgens autẽ iħc mane una
sabbati: apparuit primo
marie magdalenȩ de qua
eiecerat septem demoniã. Sed¬
tores extiterit : in istius com¬
ꝓbatur ꝑfectione : quȩ non
solum sui criminis ꝓmeruit
ablutionem: sed apłoꝵ consorᷤ
effecta illis destinata est domi¬

Expanded text:
e, ut Patrum asserunt traditiones, a Magdalo castello Maria Magdalene nuncupata est. Quam non solum germinis dignitas, verum etiam patrimonii jura parentum excessu splendidam reddiderunt: adeo ut duplicatus honor nominis excellentiam circumquaque diffunderet. Solent enim apud homines, plus divitum quam pauperum nomina sciri. Sed quia rerum affluentiam, interdum voluptas comes sequitur, adolescentioris vitae tempora, lubricis supposuit discursibus, solutis pudicitiae frenis. Haec est enim mulier de qua scribit Lucas evangelista: Quia erat quaedam mulier in civitate peccatrix, quae quia dilexit multum, dimissa sunt ei peccata multa . Et de qua Marcus ait: Surgens autem Jesus mane prima Sabbati, apparuit primo Mariae Magdalenae, de qua ejecerat septem daemonia. tores extiterit Deus, istius comprobat perfectio, quæ non solum criminis promeruit ablutionem, sed Apostolorum consors effecta, illis donata est Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Cum̃ discũbuisset in domium simonis dominus
iẽsus mundi gloria mulier secum quȩ erat peccã.¬
trix nardi odorifera exibuit unguerta. Amen.¬
santer ore secrato diua uestigia osculatur lacri¬
igitur dominicos iẽsũ pedes fracto quoq alaba¬
stro precipuis odoribus flagrabat domus omnis
atq cãpillorum officio detergebat. Am̃ł Dñi ÷.¬

Expanded text:
Cum discubuisset in domo Simonis Dominus Jesus, mundi gloria, mulier quaedam, quae erat peccatrix, nardi odoriferi exhibuit unguenta. Asante, ore sacrato ejus vestigia osculatur, lacryigitur dominicos Jesu pedes, fracto quoque alabastro praecipuis odoribus, flagrabat domus omnis, atque capillorum officio detergebat. Anti
Abbreviated transcription (Latin):
Satagebat igitur marcha so ror maria magda¬
lene circa ministeria quȩ sedens secusꝰ domini au-¬
diebat uerba oris eius. amen. Cantate. ia Non
est martha inquid tibi cure quod soror mea¬
me reliquid solam m̃inistrare iube illi ut me
dixit statim illiꝰ dominus unumͥ extat certe ne¬
cesse hȩc obtimam sibi partem elegit quȩ non au¬

Expanded text:
Satagebat igitur Martha, soror Mariae Magdalenae, circa ministeria, quae sedens secus pedes Domini audiebat verba oris ejus. Antiphona. Non est, Martha inquit, tibi curae, quod soror mea reliquit me solam ministrare; jube illi, ut me dixit statim illi Dominus: Unum exstat certe necessarium. Haec optimam sibi partem elegit, quae non au
Abbreviated transcription (Latin):
nanꝰ uͦ egressus. rudicio dĩ ꝑcussus:
obuit ꝑegrinus: Licsonici eiꝰ obitũ au.¬
dientes. & insua malitia ꝑdurantes:
armentiũ in eiꝰ locũ constituunt.
At britius ep̃s romã ueniens. cuncta
quȩ ꝓtulerat papȩ refert. ad sedem
apłicã ꝓsedens. plerũq missarũ solen¬
nia cȩlebrauit. ibi qͥcquid sc̃m dĩ de¬
liquerat. deflens¬

Expanded text:
gressus, iudicio Dei percussus, obiit peregrinus. Toronici eius obitum audientes et in sua malitia perdurantes, Armentium in eius loco constituunt. At Brictius episcopus Romam veniens, cuncta quae pertulerat papae refert. Qui ad sedem apostolicam resedens, plerumque missarum solemnia caelebravit ibi, quicquid in sanctum Dei deliquerat deflens
Abbreviated transcription (Latin):
regalem & sacerdotalẽ
in eo exprimit digni¬
tatem. Nam iħc qui no¬
minis huius presagiũ
pretulit. primꝰ post moysen
in popło isrł ducatum te¬
nuit .: & filios isrł in terrã
repmissionis induxit. Aaron
uero mistico consecratus
unguento: primus in legẽ
sacerdos fuit. Saluator qͥ
quo ꝓpħa dicit. multi:¬
plicabitur eius imperiũ:
& paçis non erit finis. &
angłs ad mariam: poten¬
tiam regni eius ddemon¬
strans. Dabit in quit ei dñs
ds̃ sedem dauid patris erꝰ
& regnabit in domo iacob
in ȩternum. & regni eius
non erit finis. & sacer
dos idem est: de quo di-¬
cit psalmista. Iurauit
dñs & non penitebit eũ
tues sacerdos in ȩternum.
scđm ordinem melchisedech.
Filii dauid: filii abraham.
Ordo prepostęrus : sed neces¬
sario commutatͥos. Si enim
primũ posuisset abraham
& postea dauid: rursus ei
repetendus fieret abraham
ut generationis series texeret᷑.
do autem cȩteris p̃t̾missis.
horum filiu nuncupauit:
quia ad hos tantum facta

Expanded text:
regalem et sacerdotalem in eo exprimit dignitatem. Nam Jesus qui nominis hujus praesagium praetulit, primus post Moysen in populo Israel ducatum tenuit, et filios Israel in terram repromissionis induxit, Aaron vero, mystico consecratus unguento, primus in lege sacerdos fuit. Salvator igiquo propheta dicit: Multiplicabitur imperium ejus, et pacis non erit finis ; et angelus ad Mariam, potentiam regni ejus demonstrans: Dabit, inquit, illi Dominus Deus sedem David patris ejus, et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non eriquo dicit Psalmista: Juravit Dominus, et non poenitebit eum, tu es Sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Filii David, filii Abraham. Ordo praeposterus, sed necessario commutatus. Si enim primum posuisset Abraham, et postea David, rursus ei repetendus fuerat Abraham, ut generationis series texeretur. Ideo autem, caeteris praetermissis, horum filium nuncupaviquia ad hos tantum facta
Abbreviated transcription (Latin):
mani generis initio ꝑpre¬
uaricationẽ. in primo no¬
ui testamenti libro. respon¬
dens primo libro ueteris
legis uibi seriptum est
hic est liber generationis
cęli & t̾re. & rursum. Hic
est generationis adȩ. Adę
uidelicet ueteri ꝑquem
totus corruptus est mun.¬
dus. adam opponens no.¬
uum. in quo restaurata
sunt omnia & quȩ in
cȩlo & que in t̾ra consi¬
st̾unt: dedit manifestȩ
intelligi. quod ipsius
scripserit scđm carnem
generationem: qui ȩlectoᷤ
suos infilioꝵ dĩ assume¬
ret ad optionem. Quare
generationis. cum parũ
ligitur. quod consuetudi¬
nem gentis suȩ secutus
sit. Consuetudo enĩ hebre
ponant nomina ut est ge¬
nesis & exodus. & cȩteri
libri legales .R Natiuital¬

Expanded text:
mani generis initio per praevaricationem, in primo Novi Testamenti libro respondens primo libro veteris legis, ubi scriptum est: Hic est liber generationis coeli et terrae ; et rursum: Hic est liber generationis Adae ; Adae videlicet veteri, per quem totus corruptus est mundus, Adam opponens novum, in quo restaurata sunt omnia, et quae in coelo et quae in terra consistunt; dedit manifeste intelligi quod ipsius scripserit secundum carnem generationem, qui electos suos in filiorum Dei assumeret adoptionem. Quare generationis, cum parvamligitur quod consuetudinem gentis suae secutus sit. Consuetudo enim Hebraeponant nomina, ut est Genesis, Exodus et caeteri libri legales. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
se suscepisse narrandam.
hominis est. Quod etiam se
ipse sepissimȩ appellat. cõm̃¬
dans nobis quod misericor¬
diter dignatus sit esse ꝓno.¬
bis. Nam illa suꝑna & rȩt̃na
generatio scđm qua filius dĩ
unigenitus est ante omnẽ
creãturã. quia ꝑ ipsũ om̃a¬
facta sunt. ita in effabilis :
ut de illa dictum a ꝓpħa
isaia intelligatur. Genera
uenienter accipi: ne sacrȩ
ȩdificationis dĩscors cõpãgo

Expanded text:
se suscepisse narrandam. hominis est, quod etiam se ipse saepissime appellat , commendans nobis quid misericorditer dignatus sit esse pro nobis. Nam illa superna et aeterna generatio, secundum quam Filius Dei unigenitus est ante omnem creaturam, quia facta sunt, ita ineffabilis est, ut de illa dictum a propheta Isaia intelligatur: Generatvenienter accipi, ne sacrae aedificationis discors compago
Abbreviated transcription (Latin):
Qui facit angelos suos sp̃s: &
ministros suos flaminã igñis Eugi¬
unt itaq pagani partum ferro
hostiũ. partum igniferis inpulsi
sagitcis. & ne apolim usq sequen¬
tibꝰ atq extrema queq cetlentibꝰ
aduersariis menia tãdẽ urbil
moribuncli sub intrant: Qui aut̃
euasere periculii. comꝑto qđ an¬
głs dei in adiutoriũ uẽniret xp̃i¬
anis. nam & sexrentos ferme
iuros fulmine uidebant inter emp¬
tos regi regũ xp̃o continuo colla
sub mĩtentes. armis fidei induunt᷑¬

Expanded text:
'Qui facit angelos suos spiritus et ministros suos flammam ignis'. Fugiunt pagani, partim ferro hostium, partim igniferis inpulsi sagittis, et Neapolim usque sequentibus atque extrema quaeque cedentibus adversariis, moenia tandem suae urbis moribundi subintrant. Qui autem evaserant periculum, comperto, quod angelus Dei in adiutorium venerat christianis – nam et sexcentos ferme suorum fulmine videbant interemptos –, regi regum Christo continuo colla submittentes, armis induunt
Abbreviated transcription (Latin):
frẽm p̃uenire regnando
prius illum p̾ueniat᷑ obsequen¬
do sic̃ ait apłs. Honore: inuicẽ
p̃uenientes Wincat eũ officiis.
ut possit uincere sc̃ĩtate: Si emi
te non lesit : frĩs obsequiũ meret᷑
ut diligas. qđ si forsitan lesit: ma¬
gis obsequium meretur ut uincas:
ẽ. ut amantibus uicissitũdinem.
ledentibꝰ patientiã rependamus:
Qui gͦ fuerit patientior ad in¬
iuriam : potentior constituet᷑
quȩ uentura sunt populo sũ iui oinnoruesimo¬
die¬
et̃ annintiaboti bi quodex pressum
in scriptura uerita¬
ds et nemo est aduitor ineus
in õmnibus his nisi ñchael arghange¬
gelus ille qui offero deo oratio onesuex
rit. & auri thesaurus dila¬
tatus tamquã homistum. &
impeditũ animal. ꝑ angustum
regni iter transire nonpoderit:
mat ꝑuenisse : sarcinã eius exi¬
gua porta non capitis. Re ꝑcusso
uimine retrorsum redire cogitur
Tam enim angusta ẽ clicati p̾ortã
cȩlestis. quã ẽ. camelo acus fora¬
men exiguũ: Unde ait dñs : faci¬

Expanded text:
rem praevenire regnando, prius illum praeveniat obsequendo, sicut ait Apostolus: Honore invicem praevenientes , vincat eum officiis, ut possit vincere sanctitate. Si enim te non laesit frater, obsequium meretur, ut diligas: quod si forsitan laesit, magis officium meretur, ut vincas. summa est ut amantibus vicissitudinem, laedentibus patientiam rependamus. Qui ergo fuerit patientior ad injuriam, potentior constituetur que ventura sunt populo tuo in novissimdieet annunciabo tibi quod expressum est in scriptura veritatis.  Et nemo enim adiutor meus in omnibus his, nisi Michael princeangelus ille qui offero Deo orationes rit, et auri thesauris dilatatus, tanquam onustum et impeditum animal, per angustum regni iter transire non poterit; mat pervenisse, sarcinam ejus exigua porta non capiens, repercusso limine, retrorsum abire cogetur; tam enim angusta est diviti porta coelestis, quam est camelo acus foramen exiguum; unde ait 286 Dominus: Faci
Abbreviated transcription (Latin):
cȩloꝵ.: Etrł: Si diligent̃ audistis
euangłicam lec tioñe:intelligere
potestis quȩ ministris ac sacerdo¬
tibus dei reuerentia debeatur.
no cȩloꝵ: statuto corã om̃ibus
paruulo: ¶uicũci gͦ humiliaue¬
rit se sicut pariuilus iste: hic
maior erit inregno cȩloꝵ. Un¬
de intelligimus qđ hu̾militate
puenitur ad regna cȩloꝵ. simpli¬
citate penetratur ad cȩlũ: Quisq
gͦ cuprt diuinitatis fastigia te
nere᷑: humilitatis ima sectet̾:

Expanded text:
cos. Si diligenter audistis evangelicam lectionem, intelligere potestis quae ministris ac sacerdotibus Dei reverentia debeatur, statuto coram omnibus puerulo: Quicunque humiliaverit se sicut puer iste, hic major erit in regno coelorum ; unde intelligimus quod humilitate pervenitur ad regnum, simplicitate penetratur ad coelum. Quisquis ergo cupit Divinitatis tenere fastigia, humilitatis ima sectetur;
Abbreviated transcription (Latin):
ũiq domũ reuersi uictores.
uota dnõ gr̃arũ ad tẽplum
referrent archangeli uident ma¬
ne iuxta ianuã septẽtrionalem
quã p̃dixi instar posterule pus¬
ille quasi homĩs uestigia mormori
arcius imp̃ssa agnoscuntq beatũ
michaelẽ hoc p̃sentiã suã signo
uoluisse monstrare: Ubi p̾ea¬
culmen ad positũ & altare. inpo¬
situm ẽ: & ipsa ȩccłia obsigna
uestigioꝵ apondosa ẽ uocata:
Multa cieniq dubitatio inter se¬
pontinos acta ẽ: quid de illo loco
agerent. & utrũ intrari uł dedi¬
cari illic deheat eccłia: Unde
conlatione facta adorientẽ loci

Expanded text:
ue domum reversi victores, vota Domino gratiarum ad templum referrent archangeli, vident mane juxta januam septentrionalem quam praedixi instar posterulae pusillae quasi hominis vestigia marmori arctius impressa, agnoscunt beatum Michaelem hoc praesentiae suae signum voluisse monstrare. Ubi pculmen adpositum et altare inpositum, ipsa ecclesia ob signa vestigiorum Apodonia est vocata. 4. Multa interea dubitatio inter Sepontinos erat, quid de loco agerent, et ubi intrari vel dedicari illa debeat ecclesia. Unde conlatione facta, ad orientem loci
Abbreviated transcription (Latin):
pusatus uulnere: mẽminit qualis
aliquando in in onasterio fuit. qͦ mͦ
ei labentia cuncta subtererant. qͦn¬
tũm rebus que uoluuntur eminebat.
qđ nulla hisi cȩlestia cogitare consue¬
uerat. quod etiam retentus corpo¬
re ipsa iam carnis claustra contem.¬
platione transiebat. quod mortem
quoq que pene cunctis pena est.
uidelicet ut ingressum uitę & labo.¬
ris sui premium amabat:  d mauit¬

Expanded text:
pulsatus vulnere, meminit qualis pulsatus vulnere, meminit qualis aliquando in monasterio fuit, quomodo ei labentia cuncta subter erant; quantum rebus quae volvuntur eminebat; quod nulla nisi coelestia cogitare consueverat; quod etiam retentus corpore, ipsa jam carnis claustra contemplatione transibat; quod mortem quoque, quae pene cunctis poena est, videlicet ut ingressum vitae, et laboris sui praemium amabat. At nu
Abbreviated transcription (Latin):
ministrabat pauper ipse pauperib.
Et enim mutato repente seculi hã¬
bitu monasterium petirt. & ex
huius mundi naufragio nudus
euasit In quo tanta perfectionis
gra cepit conuersari. ut iam tumo
in ipsis mitus ꝑfectoꝵ possit. nanie¬
q̾erat deniq ei tanta abstinentia
in cibis. uigilantia in orationibꝰ.
strenintas in ieiunus. ut infirmate
stomacho uix consistere posset: Susti¬
mnebat prete̾rea assiduas corporis ur¬
firmitates. ea maxime pusabatur
molestia. quam medici greco elo
quio sincopin uocant: Guius in eõ¬
modis ita uitalium cruciabatur¬
in cisione. ut crebris interteptus
angustus. ꝑ singula pene horarum
momenta ad exitum ꝓpinquaret
Qualis antem inmonasterio fuer it
quamq laudabili studio unt ani dor¬
erit ex ipsiꝰ possumꝰ uerbis colliger
quib ipse in pontificatu iam posit
dum cum petro suo colloqueretur¬
diacono.flendo usus est dicens: Infelix
quipp& anums ms occupationissuę

Expanded text:
ministrabat pauper ipse pauperibus. 5. ministrabat pauper ipse pauperibus. 5. Etenim mutate repente saeculi habitu, monasterium petiit, et ex hujus mundi naufragio nudus evasit. In quo tanta perfectionis gratia coepit conversari, ut jam tunc in ipsis initiis perfectorum posset numeerat denique ei tanta abstinentia in cibis, vigilantia in orationibus, strenuitas 3 in jejuniis, ut infirmato stomacho vix consistere posset. Sustinebat praeterea assiduas corporis infirmitates: et maxime ea pulsabatur molestia, quam Graeco eloquio medici syncopin vocant; cujus incommodis ita dolore vitalium cruciabatur, ut crebris interceptus angustiis, per singula pene horarum momenta ad exitum propinquaret. 6. Qualis autem in monasterio fuerit, quamque laudabili studio vitam duxerit, ex ipsius possumus verbis colligere, quibus ipse in pontificatu jam positus, dum cum Petro suo diacono colloqueretur, flendo usus est, dicens: « Infelix quippe animus meus occupationis suae
Abbreviated transcription (Latin):
andem cum & parentum iam
ubitu liberam disponendarum sua¬
rum rerum haberet facultatem.
qd prius mente gestabat aperuit.
quodq iam in diuinis erat obtutib
humanis & iam uisibus ostendit:
Aox & enim cuncta que habere
potuit. ad pietatis opus distribuit.
ut xp̃m ꝓ nobis factum egenum.
egens ipse sequeretur: Sed demq:
insicilia monasteria construens.
frs illic xp̃o seruituros aggregauit
septimum uero intra urbis hius
muros instituit. in quo & ipse posi¬
modum regulari tramite multis
sibi sociatis fratribus sub abba¬
tis imperio militauit: Mlurãuit dõ¬
posset illic commorantibus ad cotidi¬¬
anum uictum sufficere. reliꝗͣ uero
cum om̃i domus predio uendidit.
ac pauperibus erogauit. nobilitatemq
illam quam ad seculum uidebatur
habere.totam ad nanciscendam su¬
pernȩ głam dignitatis. diuin a
gra largiente conuertit: Et qui an-¬
teserico contextii. ac gẽmiseantib
solitus erat per urbem ꝓcẽdere t᷑abe¬
atus. post uili contextus tẽgmine

Expanded text:
andem cum parentum jam dudum obitu liberam disponendarum rerum suarum haberet facultatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distribuit, ut Christum pro nobis factum egenum egens ipse sequeretur. 4. Sex denique in Sicilia monasteria construens, fratres illic Christo servituros aggregavit: septimum vero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio militavit. Quibus posset illic commorantibus ad quotidianum victum sufficere; reliqua vero cum omni domus praesidio vendidit, ac pauperibus erogavit; nobilitatemque illam, quam ad saeculum videbatur habere, totam ad nanciscendam supernae gloriam dignitatis, divina gratia largiente, convertit. Et qui ante serico contextu ac gemmis micantibus solitus erat per urbem procedere trabeatus, post vili contectus tegmine,
Abbreviated transcription (Latin):
Hic in annis adholescentiȩ in qͥb
gredi. dõ cepit de uotus existere.
& ad suꝑnę uitȩ̨ patriam totis
desideriis anhelare: Seddum diu
longeq conuersat ionis gratiam
differret. & postquam celesti afflatꝰ
desiderio seculari habitu contegi
melius putaret. uelletq presenti
mundo quasi speciẽtenus deserui¬
re. ceperunt multa contra eum
ex eiusdẽ mundi cura succrescere.
ut in eo non iam specie. sed ut ipse
de se asseruir. retineretur & mente.

Expanded text:
Hic in annis adolescentiae in quibus Hic in annis adolescentiae in quibus gredi Deo coepit devotus existere, et ad supernae vitae patriam totis desideriis anhelare. 3. Sed dum diu longeque conversionis gratiam differret et postquam coelesti est afflatus desiderio, saeculari 2 habitu contegi melius putaret, velletque praesenti mundo quasi specie tenus deservire, coeperunt multa contra eum ex ejusdem mundi cura succrescere, ut in eo non jam specie, sed ut ipse de se asserit retineretur et mente.
Abbreviated transcription (Latin):
romana patre gordiano matre
siluia editus. nonsolum spectã¬
bili senatoꝵ ꝓsapia: uerum etiã
religiosa originem duxit nam
felix istius apostolicȩ sedis antistes.
uir magnȩ̨ uirtutis & ecclesiȩ
in xp̃o gloria eiꝰ attauus fuit:
Ded tamen hanc gregorius tantȩ
propatulo claruit. non sine magno
quodam presagio tale sortitus est
innostra lingua uigilator seu ui-¬
gilantius sonat: Rẽ & enim uera
uigilauit sibi. dum diuinis in he-¬
rendo p̃ceptis laudabiliter uixit.
Uigilauit & fidelib populis. dum
doctrine affluentis ingenio: eis q
tramite cȩlestia scanderent pate¬
fecit: disciplinis uero liberalib hoc
est gramatica. rethorica. dialectica.
ita a pueritia est institutus. ut quã
nerat in parua adhuc etate ma¬
turum iam studium. ad herere
dignum potuisset auditu ꝑcipere.
non segniter obliiioni tradere.
sed tenaci potius memoriȩ com¬
mendare hauriebatq iam tunc¬
pectore. que post congruenti
tempore mellito gutture eructaret:

Expanded text:
Romana, patre Gordiano, matre vero Silvia editus, non solum de spectabili senatorum prosapia, verum etiam religiosa, originem duxit. Nam Felix, istius apostolicae sedis antistes, vir magnae virtutis, et Ecclesiae in Christo gloria, ejus atavus fuit. Sed tamen hanc Gregorius tantae propatulo claruit, non sine magno quodam praesagio tale sortitus est in nostra lingua vigilator, seu vigilans sonat. Re etenim vera vigilavit sibi, dum divinis inhaerendo praeceptis, laudabiliter vixit. Vigilavit et fidelibus populis, dum doctrinae affluentis ingenio eis quo tramite coelestia scanderent patefecit. 2. Disciplinis vero liberalibus, hoc est grammatica, rhetorica, dialectica, ita a puero est institutus, ut quamvei in parva adhuc aetate maturum jam studium: adhaerere dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: hauriebatque jam pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret.
Abbreviated transcription (Latin):
Animas uras castificantes in obedi.¬
dientia caritatis. infraternitatis
amore. simplici ex corde diligite
adtentius. renati non ex semine
corruptibili sed incorruptibili
ꝑ u̾bum dĩ uiui & permanentis.
quia om̃is caro ut fęnũ. & omis gła¬
enis tamquam flos feni. exaruit fę¬
num. & flos eius cecidit: uerbum au.¬
tem dñiimanet in ȩternum: Hac

Expanded text:
animas vestras castificantes in oboedientia caritatis in fraternitatis amore simplici ex corde invicem diligite adtentius renati non ex semine corruptibili sed incorruptibili per verbum Dei vivi et permanentis quia omejus tamquam flos feni. Exaruit fenum, et flos ejus decidit, verbum autem Domini manet in aeternum. Hoc