comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oeteris ciuibus demuro clamabat dicens. Xp̃i serui su
mundum constituit. Nolite in uobis scelus crudde
admutere. ꝑ quod dĩ potentiam contra uos in iracun
p̃finita dies aduenerat. t̾ror & metus hinc inde
simul ciues om nes unus inuaserat. nec se ulla uir-¬
tutis audatia defendẽ conabantur. S retro redac¬
ingrediebantur: ast alii scalis oppositis in muros
xuii uel auio peꝑcit impietas slatos pendentes aduli
cum matrib impia iugulabat crudelitas. Unusge¬
mitꝰ &e plauctus morientium intotis mnȩnib ꝑsona¬
bat. Deniq beatis desidius antistes inȩccła in orati¬
one positus inuenitur. regisq cũ cȩteris xp̃icolis
optutib p̃sentat᷑: Ille autẽ dẽ ꝑditione ciuium
pastorali sollicitudine dolore repletꝰ ꝓse principẽ
rogaie noluit. s ut ꝑeuntib eiuib sub ueniret
attentius ex orauit dicens. Si puses: iã parte rec
tis cede hostiles manus tuorũ ut compeseas humi-¬

Expanded text:
caeteris civibus, de muro clamabat dicens: Christi servi caeteris civibus, de muro clamabat dicens: Christi servi mundum constituit. Nolite in nobis crudele scelus admittere, per quod Dei potentiam contra vos in iracund, martyrii praefinita dies advenerat; terror et metus inde simul cives omnes unus invaserat, nec se ultra ulla virtutis audacia defendere conabantur, sed retro redacingrediebantur moenia. Ast alii scalis appositis in muros xui vel aevo pepercit impietas: natos pendentes ad ubera cum matribus impia jugulabat crudelitas: unus gemitus et planetus morientium in totis moenibus personabat. 4. Denique beatissimus Desiderius antistes, in oratione positus invenitur, regisque cum caeteris Christicolis obtutibus praesentatur. Ille autem de perditione civium pastorali solitudine dolore repletus, pro se principem rogare noluit, sed ut pereuntibus civibus subveniret attentius exoravit dicens: Si pius es, jam parce, recttis caede hostiles manus tuorum ut compescas humi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑatisq galliarũ etiã urbib infestatione publica
plurimũ denastaret & in rapina p̃de crudelissime
cuncta depopularet cupiditatis instinetu: nutu
dĩ euentu etiã rei atq itineris gentẽ ipsam nefandã
cum irge corum eroco ad ciuitatẽ linguonas usq ꝑ¬
dux̃. Tunc uero beatissimus desidius in eadẽ urbe
pontificali osfitio fungebat᷑ saẽdos uirtutib p̃sta¬
ntissimus &e licet opposita monti in sub line firma
sit exparte inaxima naturalis compositionis mu-
muros ipsius ciuitatis effitiat tutiores. s
gloriosum martirium in scã xp̃i confessione mane¬
ntes. cum eodẽ adepti fuisse noscunt᷑ circum fusa
uuandalorum multitudo urbẽ undiq conuallat.
& in obsidione ꝑditionis acunctis partib ciuitas
cireundat᷑: Nec mnora missilib. fundis. sagntis. diũ¬
sisq telis euerteie menia aerius pugnantes uuan¬
dali crudelitatis instantia ꝑuigebant. E contra be.¬
atissimus pontisex desidius cum suis sacerdotib tiel

Expanded text:
Gallis, Galliarum etiam urbes infestatione bellica plurimum devastaret, et in rapina praedae crudelissime cuncta depopularetur cupiditatis instinctu; nutus Dei, eventus etiam rei atque itineris, gentem ipsam nefandam cum rege eorum Crosco ad civitatem Lingonas usque perduxit. Tunc vero beatissimus Desiderius in eadem urbe pontificali officio fungebatur, sacerdos virtutibus praestantissimus. Et licet opposito monte in sublime firma sit ex parte maxima naturalis expositionis munimuros ipsius civitatis efficiat tutiores, ad gloriosum martyrium in sancta Christi confessione manentes, cum eodem adepti fuisse dignoscuntur; circumfusa Wandalorum multitudo urbem undique circumvallat et in obsidione perditionis a cunctis partibus civitas circumdatur. Nec mora missilibus, fundis, sagittis diversisque telis evertere moenia, acrius impugnantes Wandali, crudelitatis instantia perurgebant. E contra beatissimus pontifex Desiderius, cum suis sacerdotibus, vel
Abbreviated transcription (Latin):
rimus. petimus te danobis eũ. Dic̃ eis il¬¬
le. E go gratis corpus eius dare uobis
non possum. Illi autẽ dantes ei solidos quin¬¬
gentos. acceꝑunt corpus scĩ inaitiris. Et hoc¬
unguentes cum aromatib & in uoluentes
linteaminibus p̃ciosis: posuerunt illud

Expanded text:
rimus; petimus ut des nobis eum. Qui respondit: Ego gratis corpus ejus dare vobis non possum. Illi autem dantes ei solidos quingentos, acceperunt corpus sancti martyris, et ungentes aromatibus, involventesque linteaminibus pretiosis,
Abbreviated transcription (Latin):
do uidẽt pegrinum aut aliquẽ de itinere ue¬
nientẽ cũ omni festinatione & a lacritate ad¬
hortabat᷑ in hospitium suum introire. & mi¬
nistrabat ei. Hoctib autẽ cucũibat plateas &
uicos ciuitatis. tribuens ea quȩ necessaria

Expanded text:
 videret peregrinum, aut de itinere venientem, cum omni festinatione et alacritate hortabatur hospitium suum ingredi, et ministrabat ei; noctibus autem circuibat plateas et vicos civitatis, tribuens eis quae necessaria
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s uiri numero uiginti. Et clamans bo¬¬
uos õ famuli xp̃i. int̾cedite ꝓme ut & ego
dignus efficiar consors ur̃ inueniri. ceita¬¬
ns aduersus diabolũ. Et consedens pedib¬
& martires xp̃i conculcare diabolum: mo-¬
dicũ ꝑscuerate. Paruus quidẽ labor. s mul¬
lis gła. Aspiciens autẽ simplicius uidex¬

Expanded text:
 enim omnes uiri numero fere quadraginta. Et clamans uos, famuli Christi, intercedite pro me, ut et ego dignus efficiar consors uester inueniri, certans aduersus diabolum. Et modi- cum pe, martyres Christi, calcate diabolum, modicum perseverate. Parvus quidem labor, sed mullis
Abbreviated transcription (Latin):
Optat enim fragili siquis du carne manebat.
N osse fuit qualis hic: sua gesta legat.
At cdos post qua consaendit. quanta ꝑ ipsa.
G esserit omip̃ts. ꝓmere lingua nequit.
Linqͥe hoc illi. bibulas. qui solus arenas:
Ac pdagi gutas dinumerur ualt.¬
Hortor enicunctos. maculat quos actio uitę.
Hius opẽ p̃cibus posceie sepe pus.
Debilis ad euius uenit si turba sepulebrum.
Inde means reduit sana fauente deo.
ui nunc & semꝑ grãs agamus. qui nos me¬
ritis huius fidelissimi sui p̃sulis detot tantis¬
q malis eripuit: quiq nobis cotidie innume¬
rabiliũ donorum benefitia eius suffragiis p̃s¬
tat. faciens magna & mirabilia sine nuinero:
cuisit honor & potestas. deciis & imperium:
S

Expanded text:
Optat enim fragili si quis dum carne manebat Optat enim fragili si quis dum carne manebat Nosse fuit qualis, hic sua gesta legat. Et coelos postquam conscendit, quanta per ipsum Gesserit Omnipotens, promere lingua nequit. Linquitur hoc illi bibulas qui solus arenas, Ac pelagi guttas dinumeraHortor enim cunctos, maculat quos actio vitae, Hujus opem precibus poscere saepe piis. Debilis ad cujus venit si turba sepulcrum, Inde means rediit sana favente Deo. Cui nunc et semper gratias agamus, qui nos meritis hujus fidelissimi sui praesulis de tot tantisque malis eripuit, quique nobis quotidie innumerabilium donorum beneficia ejus suffragiis praestat, faciens magna et mirabilia sine numero: cui sit honor et potestas, decus et imperium s
Abbreviated transcription (Latin):
q mnobis ipsis euis pietatis grã ex ꝑti sumꝰ.
Ipse ÷ enĩ ds̃ repellens & destruens. irascens
& miserans: commotorũq contriciones sanais.
Adtendendũ etiam beatissimus germanus
quantũ sit glorificandus. quantũq uene¬
randus. qui sic miscdit̾ uiuat ad se cũ fidu¬
tia confugientes: sicq t̾ribilit̾ iustis qđ ÷
fatendum meritis ꝑcutit aduersantes. st
quia longum acdifficile ꝑsingula eius
uirtutes retexere. maxime cũ & antequã
nasceret᷑ ita dilectus gͣtusq dõ ut loħs in
utero matris exultans inuentus sit. cui uir¬
tꝰ miraculi famulatrix extiterit: placet in
euis laude hoc in loco paucis lude uersib
sitq pͥoris libelli finis.
Hic est germanus uoluit que mat in aluo
Perdere: p̃sumptis haustibus a tniferis
Sed quia uitali fuerat respsuis oliuo:
N on potuit sc̃m commaculait malum.
Nam fuit egregia genitus de stirpe parentũ:
Qui quonda t̾ris. nunc suꝑ astra itet

Expanded text:
que in nobis ipsis ejus pietatis gratia experti sumus. que in nobis ipsis ejus pietatis gratia experti sumus. Ipse est enim Deus repellens et destruens, irascens et miserans, commotorumque contritiones sanans. Attendendum etiam beatissimus Germanus quantum sit glorificandus, quantumque venerandus, qui sic misericorditer juvat ad se cum fiducia confugientes, sicque terribiliter justis, quod est fatendum, meritis percutit adversantes. Et quia longum ac difficile est per singula ejus virtutes retexere, maxime cum et antequam nasceretur ita dilectus gratusque Deo ut Joannes in utero matris exsultans inventus sit, cui virtus miraculi famulatrix exstiterit, placet in ejus laude hoc in loco paucis ludere versibus, sitque prioris libelli finis. Hic est Germanus, voluit quem mater in alvo Perdere, praesumptis haustibus atriferis. Sed quia vitali fuerat respersus olivo, Non potuit sanctum commaculare malum. Nam fuit egregia genitus de stirpe parentum, Qui quondam terris, nunc super astra nitet.
Abbreviated transcription (Latin):
ma militaria uiuarent. Interea. quod aspi-¬
ciebat᷑ defecit. Nos uͦtali habitu taliq uisio-¬
one p̃figuratum adimaduertimus. quod
iam ueracit̾ factum eẽ. cognoscimus: ultio¬
nẽ duitaxat a scõ uiro exinimicis cȩlitꝰ re¬
portatã. Cuius int̾rogatio: corũ ꝑditionis
declaratio fuit. In armorum quoq depo.¬
nendorum adiuuatione : colligimus qđ
eum imino nosinet ipsos beneuiuendo
adiuuare debeamus: netalia nobis ait
metuenda sint omnipotentis dĩ udicia:
quantaq sit longanimitas atq iusticia. pi¬
issimi creatoris nr̃i. Uere t̾ribilis in consilus
suis: paciens & ȩquissimus in uniuersis oꝑib
suis. Quisi iratus seruis suis negligentibus
fuerit: cito illis pęnitentib placatus recon-¬
ciliabit᷑. atquisibilib sue inui sibilibus ꝓs.¬
tratis hostib pacẽ contritis corde cũ uictoria
dabit. Sic de popło issłitico sepe legimus.
sic nr̃is temporib frequent̃ audiuimus. sic¬

Expanded text:
ma militaria juvarent. Interea quod aspima militaria juvarent. Interea quod aspiciebatur defecit. Nos vero tali habitu talique visione praefiguratum animadvertimus, quod jam veraciter factum esse cognoscimus, ultionem dumtaxat a sancto viro ex inimicis coelitus reportatam: cujus interrogatio eorum perditionis declaratio fuit. In armorum quoque deponendorum adjuvatione colligimus, quod eum, immo nosmetipsos bene juvando adjuvare debeamus, ne talia nobis aut metuenda tuenda sint omnipotentis Dei judicia; quanta sit longanimitas atque justitia piissimi Creatoris nostri, vere terribilis in consiliis suis, patiens et aequissimus in universis operibus suis: qui si iratus servis suis negligentibus fuerit, cito illis poenitentibus placatus reconciliabitur, atque visibilibus sive invisibilibus prostratis hostibus, pacem contritis corde cum victoria dabit. Sic de populo Israelitico saepe legimus; sic nostris temporibus frequenter audivimus; sic
Abbreviated transcription (Latin):
posito om̃s fr̃s ipsius monasterii stantes in
choro induti uestib solempnib: loquentes
ad inuicẽ quasi de his quȩ accidant malis.
RLespicientesq contra orientalẽ eiusdẽ ȩocłȩ
parte. uidunt beatissimum germantum
ueluti in habitu militari antẽ altare scĩ
stephani galeatuni. atq mirificȩ loricatũ
statẽ : & uti ex campo certaminis armigera¬¬
tum fessumq uenientem. Aspiciensq cunc¬
tos. int̾rogauit usitato gentis nomine ubi
essent uel quo abissent nortmanni. ipsius
templi uiolatores. patriȩ dissipatores: qui
sua aliorumq scõrum menbra effodi com¬
pulissent. Cui humili satis ut decebat res-¬
ponso: dixerunt quia recessissent. Tunc
uenerabilis pat̾ bene inquit: & dõ gratias
respondit. Deinde in sedili quodibi ante
memoratũ altare paratum erat. ut eidem
uidebatur fr̃i residens. uocauit eos: uissitq
ut sese ad deponendũ ea quȩ portabat ar-¬

Expanded text:
posito omnes fratres ipsius monasterii stantes in posito omnes fratres ipsius monasterii stantes in choro vestibus induti solemnibus, loquentes ad invicem quasi de his quae acciderant malis: respicientesque contra orientalem ejusdem ecclesiae partem, viderunt beatissimum Germanum veluti in habitu militari ante altare sancti Stephani galeatum atque mirifice loricatum stantem, et uti ex campo certaminis armigeratum fessumque venientem: aspiciensque cunctos, interrogavit usitato gentis nomine, ubi essent vel quo abiissent Nortmanni ipsius templi violatores, patriae dissipatores, qui sua aliorumque sanctorum membra effodi compulissent. Cui humili satis ut decebat responso dixerunt, quia recessissent. Tunc venerabilis Pater, Bene, inquit, et Deo gratias respondit. Deinde in sedili quod ante memoratum altare paratum erat, ut eidem videtur fratri, residens, vocavit eos, jussitque ut sese ad deponendum ea quae portabat ar
Abbreviated transcription (Latin):
tes. aliiq delecti sacerdotes nobilesq uiri. sa¬
cratissimum etuscorpus ꝓpͥis humeris uicissim
gestantes: reliquis omnib ante & post feretrũ
cum laudibus & himnis tripudiantib baui-¬
lantiumq uestes. attingere festinantib ad
ꝓpͥam deportauerunt ȩccłam. Cuiq ad pͥ.¬
mã monasterii portam ꝑuenissent: cȩꝑunt hym¬
nũ Tedm̃ laudamus. tedñm confitenius: caelo
resonante ante ipsũ decantare: ponentes eũ
suꝑ altare sc̃i stephani. in eadẽ ȩccła pͥncipali
Ubi tã diu mansit: donec translationis eius festꝰ
dies quȩ octauo kalendas augustas celebrat᷑
adueniret. Tunc acuedens memoratꝰ abbas
domnus ebroinus ep̃c. tulit illum & colloca¬¬
uit in suo sarcophago cum metu&e̾ nimia di-¬
ligentia. benedicentib uniuersis qui aderant
uisionẽ silentio p̃terur nondebemus. quȩ
cuidã fr̃i nr̃o in eodẽ gȩ nobio quadã nocte
reuelata est. Uidebantur enim illi insopore

Expanded text:
tes, aliique ad hoc delecti sacerdotes nobilesque viri, sates, aliique ad hoc delecti sacerdotes nobilesque viri, sacratissimum ejus corpus propriis humeris vicissim gestantes, reliquis omnibus ante et post feretrum cum laudibus et hymnis tripudiantibus bajulantiumque vestes attingere festinantibus, ad propriam deportaverunt ecclesiam. Cumque ad primam monasterii portam pervenissent, coeperunt hymnum Te Deum laudamus, te Dominum confitemur, coelo resonante ante ipsum decantare, ponentes eum super altare sancti Stephani in eadem ecclesia principali. Ubi tandiu mansit, donec translationis ejus festus dies, quae octavo Kalendas Augustas celebratur, adveniret. Tunc accedens memoratus abbas domnus Ebroinus episcopus, tulit illum, et collocavit in suo sarcophago cum metu et nimia diligentia, benedicentibus universis qui aderant visionem silendo praeterire non debemus, quae cuidam fratri nostro in eodem coenobio quadam nocte revelata est. Videbantur enim illi in sopore
Abbreviated transcription (Latin):
rei testimonium. in dodẽ loco afidelib crux
lignea ponit᷑. ut quod ibi tunc gestum est
quodq pͥusquã ad monasterium ꝑueniretur
mis cum magnificentia & honoris ob¬
sequio: ad teodasium euisdẽ scĩ uillam. Unde
sequenti die comitantib. rursũ uirtutumꝓ¬¬
digus gratant̃ egressi: uenerunt psallentes
ipsius monaterii domnus ebroinus obuiam
uenit. multiq utriusq sexus. diuersi gͣdus
& ordinis cum crucib & cȩireis. reliquoq sc̃is¬
simo apparatii cumeo. Plebs quoq ciuitatis
uillarumq circãquaq non modica : cum
omni alacritate ac deuotione cordis uniuersi
currentes. Nam clerici magna cum uoce dm̃
laudantes: singultu intlum quaciente spal¬
lebant. Popłi autẽ: nunc ꝓimmenso gaudio
lacrimas fundentes. nunc uero ꝓcordis uibilo
exultantes: innumeras dõ grãs referebant.
Hec ubior mestice fletus intransinigratione: ꝗ
leticiȩ eoxtitit in reuersione. Pfatus itaq antis.¬

Expanded text:
rei testimonium in eodem loco a fidelibus crux rei testimonium in eodem loco a fidelibus crux lignea ponitur: ut quod ibi tunc gestum est, quodque priusquam ad monasterium perveniretur mis cum magnificentia et honoris obsequio ad Theodasium ejusdem sancti villam: unde sequenti die comitantibus rursum virtutum prodigiis gratanter egressi, venerunt psallentes ipsius monasterii domnus Ebroinus obviam venit, multique utriusque sexus, diversi gradus et ordinis cum crucibus et cereis, reliquoque sanctissimo apparatu cum eo: plebs quoque civitatis villarumque circumquaque non modica, cum omni alacritate ac devotione cordis universi currentes. Nam clerici magna cum voce Deum laudantes, singultu interdum quatiente psallebant: populi autem nunc prae immenso gaudio lacrymas fundentes, nunc vero prae cordis jubilo exsultantes, innumeras Deo gratias referebant. Nec uberior moestitiae fletus in transmigratione, quam laetitiae exstitit in reversione. Praefatus itaque antis
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius sc̃i corporis transito feretro. ab eadẽ in fir¬
mitate mox curatȩ sunt: ut nullam exinde
molestiam ꝑidem tempuis ulterus paterentur.
Ergo mirabilis ds̃ insc̃issuis: quinon solum cos in
p̃senti grarũ donis mirificat: & post mortẽ tan¬
tis benẽficiorum muneribus eorum meritis lan-¬
guentib p̾stitis. miraculorum głificat signis.
a sup̃dicta ulla cumbis ad monasterium
reportaretur. quid tunc inuia actũ ÷ manifesta¬
re placet inpopłis.Tantideniq p̾suł beatissima
menbra monachis cum laudibiis & ymnis ad
ꝓpͥũ referentib locũ : contigit ut cȩreus qͥ p̃fere¬
bat᷑ ardens. ualidissimo flante uento: etiã in lat̃¬
na inqua positus erat extingueret᷑. Dumq cũ cͥ
adiuillam quisꝓpt̃ ignẽ quo rursus debuisset
accendi ire uoluisset. clitus effulsit. ut omnib.
qui aderant. tanquã extinctiis non fuisset in
eadẽ lat̾na rutilans appareret. Unde adhuiꝰ

Expanded text:
ipsius sancti corporis transito feretro ab eadem infiripsius sancti corporis transito feretro ab eadem infirmitate mox curatae sunt, ut nullam exinde molestiam per idem tempus ulterius paterentur. Ergo mirabilis Deus in sanctis suis, qui non solum eos in praesenti gratiarum donis mirificat, verum et post mortem tantis beneficiorum muneribus eorum meritis largientibus praestitis miraculorum glorificat signis. a supradicta villa Cumbis ad monasterium reportaretur; quod tunc in via actum est manifestare placet in populis. Tanti denique praesulis beatissima membra monachis cum laudibus et hymnis ad proprium referentibus locum, contigit ut cereus qui praeferebatur ardens, validissimo flante vento, etiam in laterna in qua positus erat, exstingueretur. Dumque cum equo ad villam quis propter ignem qui rursus debuisset accendi ire voluisset, coelitus effulsit, ut omnibus qui aderant, tanquam exstinctus non fuisset, in eadem laterna rutilans appareret. Unde ad hujus
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat alienis: ouans acletabundus trib in se
miris ostensis: ꝓpͥis iã cepit irȩ uestigiis. bamq
aterra post paululum incolumis surgens: cũ
magna cordis alacritate. illis qui aderant aie¬¬
bat. E ace car ad ÷ beatus germanus ꝑ quẽ ine
totũ dõ gr̃as. agnosco curatum.
& głiam famuli sui largiri dignatus ÷.
quod etiã audientib ꝓficere credimus. łuerunt
itaq in eadẽ uilla duȩ puellax. longo temport
sic febribus ualde uexatȩ: ut uixiam pedib in¬
cedere ualerent. Quib nec ulla medicinȩ ars.
eatenis potuerit subuenire. Quȩ cũ fiducia
magna ad eandẽ exełam. inqua scĩssima eius
menbra posita erant ꝑgentes: petierunt acus.¬
todibus ut saltẽ subtanti pontificis uenerabile
corpus. eis transitus p̃beretur. Atilli fidẽ illarũ
plenã considantes: ꝑmiserunt eas. sic̃ humili pe
tebant pee. Nec fides p̃mium distulit. lta sane

Expanded text:
venerat alienis, ovans ac laetabundus tribus in se venerat alienis, ovans ac laetabundus tribus in se miris ostensis, propriis jam coepit ire vestigiis. Namque a terra post paululum incolumis surgens, cum magna cordis alacritate illis qui aderant aiebat: Ecce, ecce adest beatus Germanus, per quem me totum Deo gratias agnosco curatum. et gloriam famuli sui largiri dignatus est, quod etiam audientibus proficere credimus. Fuerunt itaque in eadem villa duae puellae, longo tempore sic febribus valde vexatae, ut vix jam pedibus incedere valerent, quibus nec ulla medicinae ars eatenus potuerit subvenire. Quae cum fiducia magna ad eamdem ecclesiam in qua sanctissima ejus membra posita erant pergentes, petierunt a custodibus ut saltem sub tanti pontificis venerabile corpus eis transitus praeberetur. At illi fidem illarum plenam considerantes, promiserunt eas sicut humili petebant prece transire. Nec fides praemium distulit. Ita sane
Abbreviated transcription (Latin):
tatis uocabulo censerent᷑ in regno suo ꝑquiri:
eosq cum libtate & honore asq alicuus con-¬
tradictione. insuam patriam reueiti. Quietiã
hȩc & alia ultra quam sint incerta dicebant.
Hos tamenea quȩ auidentib. ꝑcepimus solum¬
modo ponere disposuimus: magnum satis
habentes. quod uictoriã quã popłi multitudo
communi obstante crimine exinimicis hab̾e
ñ potuit: beatus germanus inclitus meritis.
gliosus miraculis. apud dm̃ tali donatus trium-
quo ipsius beatissimi corpiis relatum sit dicere
aggredimur: his p̃missis quȩ inuilla cum his
accedentib. infirmis. eius patrociniis donata
cognouimus. Quȩ quo magis narrantur: eo
amplius uiuat apie narrationis tramite ñ
disce̾ie. Igit᷑ cumquidã puer dagoenus no-¬
mine. &x familia eiusdẽ monasterii surduls
fuisset: ita subito ÷ meritis ipsius pontificis¬
sci
pͥstinȩ redditus sanitati ut & loquert᷑ parit
& audiret. Et qui paraliticiis manib deuectus

Expanded text:
tatis vocabulo censerentur, in regno suo perquiri, tatis vocabulo censerentur, in regno suo perquiri, eosque cum libertate et honore absque alicujus contradictione in suam patriam reverti. Qui etiam haec et alia ultra quam sint inserta dicebant. Nos tamen ea quae a videntibus percepimus, solummodo ponere disposuimus; magnum satis habentes, quod victoriam quam populi multitudo, communi obstante crimine, ex inimicis habere non potuit, beatus Germanus inclytus meritis, gloriosus miraculis, apud Deum tali donatus triumphquo ipsius beatissimi corpus relatum sit dicere aggrediamur, his praemissis quae in villa Cumbis accedentibus infirmis, ejus patrociniis donata cognovimus: quae quo magis narrantur, eo amplius juvat a piae narrationis tramite non discedere. Igitur cum quidam puer Dagenus nomine, ex familia ejusdem monasterii, surdus fuisset, ita est subito meritis ipsius gloriosi stinae redditus sanitati, ut et loqueretur pariter et audiret: et qui paralyticus manibus devectus
Abbreviated transcription (Latin):
in anẽ finiuit. Statua uero sacris oblationib
indigna. aquibus delegata fuerat retenta: uelii.¬
ti immundissima.a mundissimo cordiũ inspec
cerint uita: ꝓsequendo nariemus. Ab eo sane
die quo monasteriũ almi p̾sulis germani ingres¬
si sunt: donec penalit̾ cunca interirent. ita ut
duximus turgenti sunt kobbone teste uisoe¬
rũ in flatione ꝑculsi: quatinus omnis eorum
xetꝰ etiam in patria cotidie moriens ꝑiret p̃t
quos horic postea uissit occidi. Timens & enĩ
ipse eiusq optimates &e popłs parit̾ uniuersus
huuis modi morte pessima dampnari: p̃cepit
omnes qui residin erant exceptis paucis fuga
ri: eorumq capita ueluti satisfaciens morbo. xp̃i¬
ano qui captiuus illicerat popło tradi. Ha ita
clades ingrassata dõ ꝑmittente seuiebat in plu-¬
res: ut pęne quicumq morbidũ tangeret.
exemplo eodẽ ad tactuis morbo & ipsẽ defice¬
ret. Iussit insuꝑ cunctos captiuos qui xp̃iani¬

Expanded text:
mane finivit. Statua vero sacris oblationibus mane finivit. Statua vero sacris oblationibus indigna, a quibus delegata fuerat retenta, veluti immundissima a mundissimo cordium inspectcerint vita, prosequendo narremus. Ab eo sane die, quo monasterium almi praesulis Germani ingressi sunt, donec poenaliter cuncti interirent, ita, ut diximus, turgenti sunt Kobbone teste viscerum inflatione perculsi; quatenus omnis eorum coetus etiam in patria quotidie moriens periret, praeter quos Horich postea jussit occidi. Timens etenim ipse ejusque optimates et populus pariter universus hujuscemodi morte pessima damnari, praecepit omnes qui residui erant, exceptis paucis fuga ri: eorumque capita veluti satisfaciens morbo, Christiano qui captivus illic erat populo tradi. Nam ita clades ingrassata Deo permittente saeviebat in plures, ut pene quicunque morbidum tangeret, exemplo eodem adtactus morbo et ipse deficeret. Insuper jussit cunctos captivos qui Christiani
Abbreviated transcription (Latin):
sibi inuenerit resistentẽ p̃t̃ germanũ senẽ inor¬¬
tuum. Hȩc cum diceret. tremens ilico ac pauens.
corruit int̾ram: atq t̾rifica: cȩpit uoce clamare
germanum coram assistere. eumq se baculo quẽ
scilicet uniuersiq sibi assistentes. ipseq kobbo
hludo auici regis illuc directiis legatus. ex hoc
quod accidat stupore nimio ꝑinoti ammiratis.
I sdẽ uͦ ragenarius sic humiliatus acrepente contri¬
t᷑ aliorum manib cito sublatus. iecessit. Qui ma¬
ximis ꝑtriduum tormentis ignominiose afflic
seni deferri. spondens se sieuadet xp̃ianũ dein¬
ceps futurum: dm̃q xp̃ianorum indubitant̃ cre¬
ꝗqd e ebat obtinere non mnerunit. Ita prsus inflatꝰ.
que admodum nobis idẽ kobbo manifestũ fecit
actotꝰ turgidus extitit: ut nec auditus. nec uisus.
nec odoratus uel gustus. in eiꝰ corpoit mortis tem¬
poit discerni potuerit. Sicq diffusis ad postre¬
mũ uiscerib medius crepuit: uitamq miserrimnꝰ

Expanded text:
ue invenerit sibi resistentem, praeter Germanum senem mortuum. Haec cum diceret, tremens illico ac pavens corruit in terram, atque terrifica coepit voce clamare, Germanum coram assistere, eumque se baculo quem scilicet universique sibi assistentes, ipseque Kobbo Luduwici regis illuc directus legatus, ex hoc quod acciderat stupore nimio permoti admirati sunt. Isdem vero Ragenarius sic humiliatus ac repente contritus, aliorum manibus cito sublatus recessit. Qui maximis per triduum tormentis ignominiose afflictseni deferri, spondens se, si evaderet, Christianum deinceps futurum, Deumque Christianorum indubitanter crecirco quod petebat obtinere non meruit. Ita prorsus inflatus, quemadmodum nobis idem Kobbo manifestum fecit, ac totus turgidus exstitit, ut nec auditus, nec visus, nec odoratus, vel gustus in ejus corpore discerni potuerit. Sicque diffusis ad postremum visceribus medius crepuit, vitamque miserrimus
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat imꝑatum. Et ueniente noat. nichil de
tĩcu ȩccłe iacuit. S cum iam uicina eẽt hora
ugiliarum: paulatim cepit appropinquante¬
ꝑtis occulis. uidet tres quasi canes tet̾rimos con¬
tia se stantes. Confestimq excitans. puerum
quẽ secum habebat: surge ait. & hosextra por¬
ticum eice canes. Q ui concite surgens. lustrato
atrio atq porticibus quesuit quidẽ canes s
Cumq demum paululũ quieuisset. surgentib
eidẽ debili sopore detento. uir dñi germanus
quasi baculum manu ferens apparuit. Quo
cius menbra sensim contingens: ut sanus sur¬
usus. ita sane ut ꝑ accis laudibus matutinis. exi¬

Expanded text:
fuerat imperatum, et veniente nocte dominica, nil de ticu ecclesiae iacuit. Cumque iam vicina esset ora vigiliarum, paulatim coepit somno gravaulis, vidit tres quasi canes teterrimus contra se stantes, confestimque excitans puerum, quem secum habebat: 'Surge', ait, 'et hos extra porticum eice canes!' Qui concite surgens, lustrato atrio adque porticibus, quaesivit quidem canes, sed Cumque reversus paululum quievisset, surgentibustentibus, eidem debili sopore detento vir Domini Germanus manu baculum ferens apparuit, quo eius debilia membra contingens, ut sanus surusus, ita ut, peractis laudibus matutinis, exi
Abbreviated transcription (Latin):
nitati & noluit. ut uidelicet patent̃ ostendẽ¬
rẽ sibi ingelis nequaquam existere meritis. quem
incurando languidum. suȩ uirtutis in t̾ris non
dam bituricensis tritorii adolescens extitit qui
erat arenibus usq deorsum omniun immo.¬
bilis rigiditate menbrorum: ita ut manib in¬
nitens uniuersum post se corpus trahendo it
star uermium ꝑt̾ram. reperet. Qui etiam illum

Expanded text:
noluisse, ut videlicet patenter ostende sibi inparem nequaquam exsistere meritis, quem in curando languido suae virtutis socium non dam Bituricensis territorii aduliscens, qui erat a renibus usque deorsum omnium immobilis rigiditate membrorum, ita tamen, ut manibus innitens, universum post se corpus trahens, ad instar vermium per terram reperet, quique etiam illum,
Abbreviated transcription (Latin):
d̃ eccła ipsius scitate ꝑmerente auditum ÷:
memorati mali. ante p̃fatũ horic norman.¬
norum principẽ cum iugenti suꝑbia ueniens: os¬
tendit ei quod secũ hinc asportauerat aurum ar.¬
gentumq multum. Dix̃q quod opinatissimam pa-¬
risius ciuitatẽ captam hab̾et: quodq mansionẽ
germani senis. quȩ in eadẽ t̾ra decentissima habe¬
t᷑ intiasset: in suꝑ & quod omne Raroli regnũ. sibi
ratione tributi subiugatũ hab̾et. Horic autẽ dũ
talia narranti non credet: uissit iam dictus rage¬
narius partẽ incise trabis monasterii doni ger¬
mani. seramq portȩ parisiaꝙ urbis. ante eũ intes¬
timonium adduei. Pretera retulit ei quambonã

Expanded text:
basilica ipsius sanctitate promerente auditum estbasilica ipsius sanctitate promerente auditum estmemorati mali, ante profanum Horich Nortmannorum principem cum ingenti superbia veniens, ostendit ei quod secum hinc asportaverat aurum argentumque multum: dixitque quod opinatissimam Parisius civitatem captam haberet; quodque mansionem Germani senis, quae in eadem terra decentissima haberetur, intrasset; insuper et quod omne Caroli regnum sibi ratione tributi subjugatum haberet. Horich autem dum talia non crederet, jussit jam dictus Ragenarius partem incisae trabis monasterii domni Germani, seramque portae Parisiacae urbis ante eum in testimonium adduci. Praeterea retulit ei quam bonam
Abbreviated transcription (Latin):
auos. tamq tribilit̾ scõs suos mirificando. punit
uersa fuit gestum ÷: silentio p̃mere ñdebemꝰ.
Hecdum enim sacratissima beatiuiri ossa: ad ppriũ
fuerant reportata sepulcrum. Una namq nocti¬
ũ custodibiis eiusdẽ ȩcłȩ dormienti antequã
fr̃s adreferendas dõ laudes more solito excitarent᷑:
audit᷑ abeisdẽ coram altari scĩ stephani strepitus
ingens demoniorũ. ueluti hominum multitudo ad
aliquid discuriens. Qui confestim surgentes & cũ
lumine totã eccłam curumeuntes. cũ neminẽ rep¬
ꝑissent. intellexerunt fraudẽ fallaciamq demo¬
nũ fuisse. Quinimirum dolebant seexpelli ascĩs
sedib templi: inquodum aꝑfidis ꝑmissum fuerat
pollui. haud dubium quin aliquantuli iuxta
illud & pilosi saltabunt ibi intrandi licitũ habue¬
rint. Postquam autẽ eius sacri cineres relati. atq
suo loco xp̃o fauente sunt restituti.: ñiltale in ea-

Expanded text:
cuos, tamque terribiliter sanctos suos mirificando punit pcuos, tamque terribiliter sanctos suos mirificando punit pulatu reversa fuit, gestum est, silentio premere non debemus. Necdum enim sacratissima beati viri ossa ad proprium fuerant reportata sepulcrum. Una namque noctium, custodibus ejusdem ecclesiae dormientibus, antequam fratres ad referendas Deo laudes more solito excitarentur, auditur ab eisdem coram altari sancti Stephani strepitus daemoniorum ingens, veluti hominum multitudo ad aliquid putaretur discurrens. Qui confestim surgentes, et cum lumine totam ecclesiam circumeuntes cum neminem reperissent, intellexerunt fraudem fallaciamque daemonum fuisse; qui nimirum dolebant se expelli a sanctis sedibus templi, in quod, dum a perfidis permissum fuerat pollui, haud dubium quin aliquantulum juxta illud: Et pilosi saltabunt ibi , intrandi licitum habuerint. Postquam autem sacri ejus cineres relati atque suo loco Christo favente sunt restituti, nihil tale in eadem
Abbreviated transcription (Latin):
to redire ꝑmitaeret patriam. His ꝑacta placitis.
rege quidẽ nolente pͥncipib tamen quibusdõ
ut fatebat᷑ munerib lȩsis. ragenarius duxeorũ
cunctiq pͥncipes ad rogẽ quitunc inmonaste¬
rio macharii. dionisii residebat adducuntur.
pdõspq ea quibus maxime sȩ ꝓtegi ac saluari
putabant testes numina ł arma: quatinus neqͣ¬
quam ulterius uel fines sui regni nisi fortasse
auxiliatores intͣrent. aut contingerent. Quiita
dimissi. atq ꝓsuieuasione quam minime sꝑa-¬
uerant gauisi: ꝑit̃ quo uenerant accepta auri
argentiq imposita sumina. lȩti redierunt.
Sed reuertentes: morbo quo inp̃dicta ȩccła ꝑ
culsi fuerant cotidie deficientes cruciabant᷑.
cruciatiq nequissimas miserabilit̃ animas ex¬
pirabant: nemine quos secum habebant xp̃i¬
anorum huiusmodi plagam sentiente. Inqͥb.
omnibus dĩ ÷ considanda potentia. eiusq pie¬
tas amplectenda. quitam miscdit saluat inno¬¬

Expanded text:
to redire permitteret patriam. His ita placitis, to redire permitteret patriam. His ita placitis, rege quidem nolente, principibus tamen quibusdam ut fatebatur muneribus laesis, Ragenarius dux eorum, cunctique principes ad regem, qui tunc in monastertio Macharii Dionysii residebat, adducuntur: per deos, perque ea quibus maxime se protegi ac salvari putabant testantes numina vel arma, quatenus nequaquam ulterius vel fines sui regni nisi fortasse auxiliatores intrarent aut contingerent. Qui ita dimissi atque pro sui evasione quam minime speraverant gavisi, pariter quo venerant accepta auri argentique imposita summa laeti redierunt: sed revertentes, morbo quo in praedicta ecclesia perculsi fuerant quotidie deficientes cruciabantur, cruciatique nequissimas miserabiliter animas exspirabant, nemine quos secum habebant Christianorum hujusmodi plagam sentiente. In quibus omnibus Dei est consideranda potentia, ejusque pietas amplectenda, qui tam misericorditer salvat inno
Abbreviated transcription (Latin):
sedes cociti: fętitũq lacũ auerni.
ꝑe p̃cium fore cradimais. si & illud magnũ
narret᷑ miraculum. Igit᷑ dum ipsũ scissimũ
oratorium acrudelissima impie iolaret᷑ turba
tanta subito nebule ÷ dẽssitate repletum. eiusdẽ.¬
q obsceni uiolatores ita diuini uidicii acitatt ꝑ¬
culsi: quatinus illud metu actremore nimio paue¬
facai: linquere cupientes. uix ostia uelis fores ꝑ
quas intͣuerant inuenire ualerent. Sicq in ob¬
errando diutius fatigati. tandẽ crumpentes
quantocuis effugerunt: tali ab illo die tantoq
ꝑuasi t̾rore quo non ausi ulterius essent qͣcumq
feditate ipsam comtaminare eccłam. Insuꝑ&e ita
dissenteriȩ morbo exinde ut ÷ uulgatũ sunt
afflicti: ut dũ cotidie morerentur nullus extan¬
ta multitudine se putaret euadere.
Interea simulato langore. legationis causa diri¬
gunt adp̃cellentissimũ regẽ karolum: ut eoscũ
pace fideles suscipiens ad ꝓpͥam dato regni tribu.¬

Expanded text:
sedes cocyti foetidumque lacum averni.sedes cocyti foetidumque lacum averni.e pretium fore credimus, si et illud magnum narretur miraculum. Igitur dum ipsum sanctissimum oratorium a crudelissima impie violaretur turba, tanta subito nebulae est densitate repletum, ejusdemque obsceni violatores ita divini judicii caecitate perculsi, quatenus illud metu ac tremore nimio pavefacti linquere cupientes, vix ostia vel fores per quas intraverant invenire valerent. Sicque in oberrando diutius fatigati, tandem erumpentes quantocius effugerunt, tali ab illo die tantoque pervasi terrore, quo non ausi ulterius essent quacunque foeditate ipsam contaminare ecclesiam. Insuper et ita dysenteriae morbo exinde ut est vulgatum sunt afflicti, ut dum quotidie morerentur, nullus ex tanta multitudine se putaret evadere. CAPUT X. Interea simulato languore, legationis causa dirigunt ad praecellentissimum regem Carolum, ut eos cum pace fideles suscipiens, ad propriam dato regni tribu
Abbreviated transcription (Latin):
totumq simul depopularet᷑ monaste.¬
rium: accidit ut unus eorum etiam apud
eos nefandissimus. ad confessionẽ domni ger¬
mani strictũ gladiũ polluta gestans manir.¬
mira quidẽ dicent᷑ diueniret: columnamq
marmoream quȩ ibidẽ orantibus ad dexterã sitaerat
tredecies totius corporis annisu ueluti capulans hos¬
tẽ ꝑcuteret. Cui continuo ita manus dexterȩ qua
columnam ipsam incidat. uirilitas euanuit: ut
post illũ diẽ quẽ ad modum kobbo uidit qui&
eas incisiones nobis ignorantib p̃sens ostendit usq
ad infelicẽ eius ex hacuita discessũ: semꝑ immobił
aridaq & ut fuerat extensa ꝑmaneret. Manubriũ
uero ferri ita manu compaginatũ inheserat: ut
numquã ab ea aliquo ingenio uel arte. nisi cũ cu-¬
tis parte auelli potuerit. Quitã dui nimia uexa.¬
tione compacientis corporis cruciatus ÷ donec mi-¬
serrimã finiret uitam : plenus indignationis &
ue manib demomorum deuectus ad tartareas

Expanded text:
totumque simul depopularentur monastetotumque simul depopularentur monasterium, accidit ut unus eorum etiam apud eos nefandissimus ad confessionem domni Germani strictum gladium polluta gestans manu mira quidem dicentur deveniret, columnamque marmoream, quae ibidem orantibus ad dexteram sita erat, tredecies totiusque corporis adnisu veluti capulans hostem percuteret. Cui continuo ita manus dexterae, qua columnam ipsam inciderat, virilitas evanuit, ut post illum diem quemadmodum idem Kobbo vidit, qui et eas incisiones nobis ignorantibus praesens ostendit usque ad infelicem ejus ex hac vita discessum semper immobilis aridaque et ut fuerat extensa permaneret: manubrium vero ferri ita manu compaginatum inhaeserat, ut nunquam ab ea aliquo ingenio vel arte nisi cum cutis parte avelli potuerit. Qui tamdiu nimia vexatione compatientis corporis cruciatus est, donec miserrimam finiret vitam, plenus indignationis et irae, manibus daemoniorum devectus ad tartareas
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ quia nemo nr̃m int̾fuit: pęnitus igno.¬
rabamus. Postea tam̃ asidelibus missis hludoui¬
cibeuuarior regis. Robbone uidelicet aliisq
quos ad pͥncipẽ nortmannorũ boric nomine
legationis causa direxerat: ea cognouimus.
Qui nobis illa fidelit̃ narrauerunt. quẽ ad mo¬
dum ipsi ut testati sunt coram horie: p̃sen-¬
tes ex parte uidunt: atq ex parte ab ipsis qͥ
tunc in ipsa ȩcła quando hȩc gesta sunt si¬
mul aderant᷑ xp̃ianis audierunt. Nam cum
trabes ȩcłe miserrimus ille populus quia e¬
rant abigne &e icruro habiles naiuigio incide
temptauissent.iii. exmaligno eorũ nume.¬
io ante altaris crepidinẽ beati stephani. inua-¬
lidi totius uiitutis robore ruentes cȩcidunt:
atq confracti incredulas dõq odibiles animas
aliis timore ꝑculsis exalantes: ꝑpetuas des.¬
cendunt adumbras. ubi edax uermis corum
non morietur. & nimius eorum non extinguet᷑.

Expanded text:
Quae quia nemo nostrum interfuit, penitus ignoQuae quia nemo nostrum interfuit, penitus ignorabamus: postea tamen a fidelibus missis Ludovici Bejuvariorum regis, Kobbone videlicet aliisque quos ad principem Nortmannorum Horich nomine legationis causa direxerat, ea cognovimus: qui nobis illa fideliter narraverunt, quemadmodum ipsi ut testati sunt coram Horich praesentes ex parte viderunt, atque ex parte ab ipsis qui tunc in ipsa ecclesia, quando haec gesta sunt, simul aderant Christianis audierunt. Nam cum trabes ecclesiae miserrimus ille populus, quia erant abiegnae, et idcirco habiles navigio, incidere tentavissent; tres ex maligno eorum numero ante altaris crepidinem beati Stephani, invalidi totius virtutis robore ruentes ceciderunt, atque confracti incredulas Deoque odibiles animas aliis timore perculsis exhalantes, perpetuas descenderunt ad umbras, ubi edax vermis eorum non morietur, et nimius eorum ignis non exstin
Abbreviated transcription (Latin):
septemtrionalis eregione intumuit. atq in
alterius partis latus australẽ mira conũsione
reflectens. omnẽ uim ardoris parit̾ retorsit.
Ita mirabilis ds̃ ꝑfamulo̾ suos secu fulgentes
incelis. semꝑ mira comniuni pietatis gr̃a
oꝑatur int̾ris.
classi parisius ut supra relatum ÷ ꝑuenissent.
in crastinum cum suos iam sollucifluos emit.¬
teret radios. ꝓpͥa totum illustrans lampade
mundum. enauibus prumpentes. ipsã ciui¬
tatẽ ut p̃misimus. uicinaq suburbana: absq
habitatorib reppererunt. Ingressiq monaste.¬
riũ beatissimi germani: dĩ fanum residuumq
ȩccłe. quod securitatis dampno remanserat ap.¬
paratum: contaminare pollutisq manib. cȩ¬
punt destruere.S quia dño miserante nec
ibi uirtus defuit eiusdẽ scissimi patris: mi-¬
nime debent reticeri. quȩ tunc illic totius mu¬
ndi creator adlaudẽ sui nominis gr̃ã ipsuis
pontificis. ostendere dignatus ÷ miracula.

Expanded text:
septentrionalis e regione spirans intumuit: atque in septentrionalis e regione spirans intumuit: atque in alterius partis latus australem mira conversione reflectens, omnem vim pariter retorsit. Ita mirabilis Deus, qui famulos suos secum fulgentes in coelis semper mira communi pietatis gratia operatur in terris. classis Parisius, ut supra relatum est, pervenisset, in crastinum cum suos jam sol lucifluos emitteret radios propria totum illustrans lampade mundum, e navibus prorumpentes, ipsam civitatem, ut praemisimus, vicinaque suburbana absque habitatoribus repererunt: ingressique monasterium beatissimi Germani, Dei fanum residuumque ecclesiae, quod securitatis damno remanserat apparatum, contaminare, pollutisque manibus coeperunt destruere. Sed quia Domino miserante nec ibi virtus defuit ejusdem sanctissimi Patris, minime debent reticeri, quae tunc illic totius mundi Creator ad laudem sui nominis gratia ipsius pontificis ostendere dignatus est miracula.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. Hec prius uisio. quam uisionis sequentia
omnibus pandit᷑
nortmannorũ popłi seuictores seq suꝑio¬
res ẽ. conspicientes. dum adhuc morarentꝰ.
exeuntes a nauibus cellam nr̃am quȩ contra
ł secus eundẽ locũ posita ÷ cursu ꝑsꝑo festi¬
nantes intrauerunt. Unde miraculum quod
illic tunc factum comꝑimus obtinium sinar¬
ret᷑ putamus. Hã in eadẽ cella ȩccłus apłi pe¬
tri almiq germani. ignẽ t̃q quatt suppo-¬
nere nitentes. cũ defecissent eas in cenđeambo-¬
rũ meritis nonualentes: claustra eiusdẽ cella
tandẽ egiessi. horirum quod ibi erat iuxta
positum cremauerunt. Ex quo tantus flam¬
maru globus aris alta petens ascendit. qui
quasdam arbores ultra etiã iam dictã cellam
uirentes incendet: ipsas uero eccłas intactas
integrasq ut erant relinqueret. Cũ in suꝑ
uentus australis ualidissuneflaret: totumq
fere incendium eandẽ in partẽ picent.: ilico

Expanded text:
dum. Nec visio prius quam visionis sequentia dum. Nec visio prius quam visionis sequentia omnibus panditurNortmannorum populi se victores seque superiores esse conspicientes, dum adhuc morarentur, exeuntes a navibus Cellam nostram, quae contra vel secus eumdem locum posita est, cursu propero festinantes intraverunt. Unde miraculum quod illic tunc factum comperimus, optimum si narretur putamus. Namque in eadem Cella ecclesiis apostoli Petri almique Germani ignem terque quaterque supponere nitentes cum defecissent, eas incendere amborum meritis non valentes, claustra ejusdem Cellae tandem egressi, horreum quod ibi erat juxta positum cremaverunt: ex quo tantus flammarum globus aeris alta petens ascendit, qui quasdam arbores ultra etiam jam dictam Cellam virentes incenderet, ipsas vero ecclesias intactas integras ut erant relinqueret. Cum insuper ventus australis validissime flaret, totumque fere incendium eamdem in partem projiceret, illico
Abbreviated transcription (Latin):
corpora lectulis reliuarent: sese ille ante se¬
pulcrum beati germani peculiaris orationis
causa piecit. Cumq dui celorũ ac totius mun¬
di dñm ꝑsuis exorans delictis. opẽ beati ger¬
mani. cecerorumq scõrum intento corde fideli-¬
b cunctis de posceret. iamenim firquens pa¬
ganorũ rumor. ad nias certissimȩ ꝑ crebuerat
aures: ante quiudecim fere dies aduentus
illorum. hoxmirabilis sibi ostensa est uisio.¬
Nam aboratione qua iacuerat suigens. a¬
ꝑtis uidit oculis ut olim totum mundũ
pat̃ benadictus. sepulerũ beatissimi germa¬
ni ueluti patefactũ: ipsumq sc̃issimũ corpꝰ
indisruptis uestib. indutumn. atq minis:¬
terio ut fuerat diuino inipso sarhofago
ordinate compositum: quẽ ad modũ ipse
post paululum omnesq qui simul ad fui¬
mus dolendum inspeximus. Sie dñs suo
dilecto sc̃sq germanus ostende uoluit: qđ
in breui peccatis facientib nr̃is. erat implen¬

Expanded text:
corpora lectulis reclinarent, sese ille ante secorpora lectulis reclinarent, sese ille ante sepulcrum beati Germani peculiaris orationis causa projecit. Cumque diu coelorum ac totius mundi Dominum pro suis exorans delictis, opem beati Germani caeterorumque sanctorum intento corde fidelibus cunctis deposceret jam enim frequens paganorum rumor ad nostras certissime percrebuerat aures, ante quindecim fere dies adventus illorum haec mirabilis sibi ostensa est visiNam ab oratione qui jacuerat surgens, apertis vidit oculis, ut olim totum mundum Pater Benedictus, sepulcrum beatissimi Germani veluti patefactum, ipsumque sanctissimum corpus indisruptis vestibus indutum, atque ministerio ut fuerat divino in ipso sarcophago ordinate compositum, quemadmodum ipse post paululum omnesque qui simul adfuimus, dolendum inspeximus. Sic Dominus suo dilecto sanctusque Germanus ostendere voluit, quod in brevi peccatis facientibus nostris erat implen
Abbreviated transcription (Latin):
de sepulcro: expeditum atq adit̾ agendum
p̃paratum. Qui ueluti sciens eundẽ ẽ beatissi¬
mũ dĩ famulũ: int̾rogauit humiliuoae. quota¬¬
li ꝓ cessu abire disposuerit. At ille migratu¬
rũ se ex codẽ loco respondit. Quẽ rursus ani.¬
mo quidẽ timenti int̾rogans ait. Dñe. & si tu¬
hinc abieris. nos tantilli tui seriuili. quid pos¬
tea faciemus: Cui quasi tristi uultu. & cum
magno merore ut eidẽ fr̃i uidebatꝰ: ait. Et
uos existo migrabitis loco. At tamen uere cog¬
noscas. qm &̃ ego reueitar: uosq miserationẽ
diuina simul cũ tempore disposito remeabi¬
tis. Quam uisionẽ uerissimã fuisse: eaque con¬
sequenti fine sunt completa declararuNt.
citant᷑ audientiũ corda. ad melliflua scõrum
deposcenda suffragia. Quidam. uͦ religiosus eiꝰ.¬
dẽ monasttrii fr̃ cũ alii complectorio ꝑ acto stᷤ¬
stinarent adrequiẽ. quo fessa postdiei laborẽ.

Expanded text:
de sepulcro, expeditum atque ad iter agendum de sepulcro, expeditum atque ad iter agendum praeparatum. Qui veluti sciens eumdem esse beatissimum Dei famulum, interrogavit humili voce, quo tali processu abire disposuerit. At ille migraturum se ex eodem loco respondit. Quem rursus animo quidem timenti interrogans ait: Domine, et si tunc abieris, nos tantilli tui servuli quid postea faciemus? Cui quasi tristi vultu et cum magno moerore, ut eidem fratri videbatur, ait: Et vos ex isto migrabitis loco, attamen vere cognoscetis quoniam et ego revertar, vosque miseratione divina simul cum tempore disposito remeabitis. Quam visionem verissimam fuisse, ea quae consequenti fine sunt completa declararunt. citantur audientium corda ad melliflua sanctorum deposcenda suffragia. Quidam vero religiosus ejusdem monasterii frater, cum alii completorio peracto festinarent ad requiem, quo fessa post diei laborem
Abbreviated transcription (Latin):
claritatis splendor. suꝑ eam ȩccłe partẽ qua
eiusdẽ scissimi uiri corpus positũ erat. ut
claritatiequaretur diei: eademq ȩccła ue-¬
luti igne supposito uideret᷑ cremari. Quicũ
intrase nmiũ mirarentur. & eorũ cordahulꝰ¬
cȩmodi consicdatione stupefacta hererent ul¬
sio: paulatim defitiens disparuit. ꝑ uenien¬
tesq ad monasterium: sciscitati sunt si aliqͥs
fr̃m ea hora cum lumine suꝑ ipsã fuisset &¬
cłiam. Nemine tamen qui fuerit reꝑto : aos¬
nouerunt uisionem angłicã. diuina uirtũt
meritis scĩ patratam: qui sua migratura
ossa piosq cineres. talis sibi claritatis concessa gira
un quo hȩc accidint: cuidã monacho ipsuis mo¬
nasteris ętate moribusq grandeuo ostensum ÷.
minime oportet silere. Cuius exempla actusq
ex ii si siquantur: plurunum ꝓdẽc poterunt
ad salutẽ. Uidit isdẽ quadam nocte positus inso.¬
pore beatum germanũ quasi suo egiedientem

Expanded text:
claritatis splendor super eam ecclesiae partem, qua claritatis splendor super eam ecclesiae partem, qua ejusdem sanctissimi viri corpus positum erat, ut claritati aequaretur diei, eademque ecclesia veluti igne supposito videretur cremari. Qui cum intra se nimium mirarentur, et eorum corda hujuscemodi consideratione stupefacta haererent, visio paulatim deficiens disparuit. Pervenientesque ad monasterium sciscitati sunt, si aliquis Fratrum ea hora cum lumine super ipsam fuisset ecclesiam. Nemine tamen qui fuerit reperto, cognoverunt visionem angelicam divina virtute meritis sancti patratam, qui sua migratura ossa piosque cineres talis sibi claritatis concessa gratium quo haec acciderunt, cuidam monacho ipsius monasterii aetate moribusque grandaevo ostensum est, minime oportet silere: cujus exempla actusque eximii si sequantur, plurimum prodesse poterunt ad salutem. Vidit isdem quadam nocte positus in sopore, beatum Germanum quasi suo egredientem