comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mis peccatis oꝑit᷑. ericius est : & dĩ
potest tenere excelsa illa & per-¬
fecta p̃cepta. Illi enĩ montes al¬
tissimi. ceruis. Quid gͦ isti. lepus¬
tes altissimidatisunt ceruis: ut
& his uideas qͥd sequatur. PETRA
quia factus est dñs refugiũ pauꝑi.
Poncis petrã illã in terra. refugiũ
est ericiis & leporib. Ponas illã in
mari.: domus est fulicȩ. Ubiq utił
petra. Et in montib: ipsa utilis.
Montes sine petre fundamento:
ruerent in ꝓfumndũ. Nonne iã¬
dudũ demontib dicebatur. illic
uolatilia cęli in habitabunt. de
medio petrarũ dabunt uoressuas :
Ubiq. gͦ petͣ refugiũ nr̃m. Siue in
montib excelsa sit. siue in mari
tundat᷑ fluctib non frangitur.
siue in terra solidet᷑: ad illã cerui.
ad illã fulica. ad illã lepus & ericiꝰ
tundant pectora. lepores & eri-¬
cii confiteantur peccata sua. licoe
cooꝑti sint minutis quidẽ quoti.¬
dianisq peccatis: nontamen eis¬

Expanded text:
mis peccatis operitur, ericius est: et non mis peccatis operitur, ericius est: et non potest tenere excelsa illa et perfecta praecepta. Illi enim «montes altissimi cervis.» Quid ergo? isti ptes altissiuatur: «Petra Quia factus est Dominus refugium pauperi . Ponas petram illam in terra, refugium est ericiis et leporibus: ponas illam in mari, domus est fulicae. Ubique utilis petra. Et in montibus ipsa utilis: montes sine petrae fundamento ruerent in profundum. Nonne jamdudum de montibus dicebatur: «Illic volatilia coeli inhabitabunt; de medio petrarum dabunt voces suas?» Ubique ergo petra refugium nostrum: sive in montibus excelsa sit, sive in mari tundatur fluctibus, non frangatur, sive in terra solidetur; ad illam cervi, ad illam fulica, ad illam lepus et ericius. Tundant pectora lepores, et ericii confiteantur peccata sua: licet cooperti sint minutis quidem quotidianisque peccatis; non eis tamen
Abbreviated transcription (Latin):
te cędri libani iratȩ fuerint. &
aliquid molestię uel scandali ser-¬
uis dĩ in ramis suis cõmoueriat :
uolaibunt quidẽ inde passeres:
sed uę cȩdro remanenti sine nidis
passerũ. Passeres enĩ non naufraga¬¬
bunt non peribunt: quia fulicȩ
cursu om̃a spinosa uepriũ. atque
siluarũ. Qui ꝑficis inquit pedes
meos sic̃ cerui: & suꝑ excelsa sttitu¬
isme. Teneant montes altos altai
p̃ceptti dĩ. sublimia cogitent. tene-¬
ant ea quȩ multũ eminent inscrip-¬
turis. iustificentur in sum mis. Cer¬
ui eñĩ sunt illi montes altissimi.
Quid de humilib bestiis : Suro de
lepore : Quid de cricio : lepus mi-¬
nutũ animal & infirmũ: ericius
etiã spinosũ. minor eoꝵ. Illud ani¬
mal timidũ: illud animal spinis
cooꝑtũ. Spmę enĩ qͥd significant
nisi peccatores : qͥ peccat qͦti die
etiã si non magnoc peccata. minu.¬
tissimis spinis cooꝑtus est. In eo quod
tim& lepus est: ineo qd minutissi-¬

Expanded text:
te cedri Libani iratae fuerint, et te cedri Libani iratae fuerint, et aliquid molestiae vel scandali servis Dei in ramis suis commoverint, volabunt quidem inde passeres; sed vae cedro remanenti sine nidis passerum. Passeres enim non naufragabunt, non peribunt; quia «fulicaecursu omnia spinosa veprium atque silvarum. «Qui perficit,» inquit, «pedes meos sicut cervi, et super excelsa statuet me» . Teneant montes altos, alta praecepta Dei; sublimia cogitent, teneant ea quae multum eminent in Scripturis, justificentur in summis: cervis enim sunt illi montes altissimi. Quid de humilibus bestiis? quid de lepore? quid de ericio? Lepus minutum animal et infirmum, ericius etiam spinosum: illud animal timidum, illud animal spinis coopertum. Spinae quid significant, nisi peccatores? Qui peccat quotidie, etiamsi non magna peccata, minutissimis spinis coopertus est. In eo quod timet, lepus est; in eo quod minutissi
Abbreviated transcription (Latin):
aut nũquã: sed in his quȩ in
media aqua sutit. Plerũq. gͦ
inpetris: quas aqua circũdat.
ntelligimus gͦ: petrã. eẽ. id on eã
fulicȩ domũ. Nus quã fortius &e
firmius habitat: quã inpetra
In quali petra: in mari constituta.
Et si tunditur fluctib: frangae
toimen fluctus: non frangitur¬
petra. Hoc hab&e magnũ petra:
in mari constituta. Euantifluc¬
illi fra ctisunt. ille integer
mansit. Et unusquisq. imitans
xxp̃m. ita sit in isto scło id est in isto
mari. ubi non potest nisi ꝓcellas
tẽpestatesq sentire. ut nulli uen¬¬
to cȩdeit. nulli fluctui. sed om̃ia
excipiat & integer manecit. Prgo
fulicȩ domus: & fortis est & hu-¬
milis. Non haba domũ fulica
in excelsis: ichil illadomo firmi¬
us. & nichil humilius. Incȩdris
quidẽ nidificant passeres. ꝓpter
presentẽ necessitatẽ: sed petram
illã habenit ducẽ quȩ fluctibus
tunditur. & non frangitur. Imi¬
tantur enĩ xep̃i passiones. & sifor¬

Expanded text:
aut nunquam; sed in iis quae in aut nunquam; sed in iis quae in media aqua sunt: plerumque ergo in petris quas aqua circumdat. Intelligimus ergo petram esse idoneam fulicae domum, nusquam fortius et firmius habitat, quam in petra. In quali petra? In mari constituta. Etsi tunditur fluctibus, frangit tamen fluctus, non frangitur: hoc habet magnum petra in mari constituta. Quanti flucilli fracti sunt, ille integer mansit. Et unusquisque imitans Christum, ita sit in isto saeculo, id est in isto mari, ubi non potest nisi procellas tempestatesque sentire, ut nulli vento cedat, nulli fluctui, sed omnia excipiat, et integer maneat. Ergo fulicae domus et fortis est, et humilis. Non habet domum fulica in excelsis; nihil illa domo firmius, et nihil humilius. In cedris quidem nidificant passeres, propter praesentem necessitatem: sed petram illam habent ducem, quae fluctibus tunditur, et non frangitur; imitantur enim Christi passiones. Et si for
Abbreviated transcription (Latin):
los. eẽ. suꝑiores. aqͥb. corũ necessari.¬
a complentur. Passeres enĩ sunt:
illi autẽ cȩdri libani sunt. Ergo
fulicȩ domus: dux est passerum:
Quã uis incedris libani nidificent
passeres: non tamen cędri liba¬
ui duces surit passerũ. Ecce sati-¬
ab unt ligna cãpi. Om̃s ppli ce
cȩdri libani satiabunt᷑: quasplan.¬
tciuit dris. Om̃s nobiles. excelsi.
fideles. Illic. id est incędris libani
passeres nidificabunt: prebebt̃
ramos facul tatũ suarũ colli-¬
gendis minutis sp̃ualib. Pre-¬
benit ista: faciunt hȩc cędri liba¬
ni quas planttiuit dũs. Faciua:
& libenter faciunt. Nouerunit
qͥd faciant: nouer̃ qͥd accipiant.
Sed passeres quã uis incędris liba¬¬
ni nidificabunt: fulicȩ domꝰ.
dux est eoꝵs. Quȩ est fulicȩ do-¬
mus : fulica sicut om̃s nouimꝰ.
marinia auis est. Uel instaignis
est uł in mari est. Habae qͣndã
domũ non facile in litore t̾rae.

Expanded text:
los esse superiores, a quibus eorum necessarilos esse superiores, a quibus eorum necessaria complentur. Passeres enim sunt; illae autem cedri Libani sunt. Ergo «fulicae domus dux est» passerum. Quamvis in cedris Libani nidificent passeres, non tamen cedri Libani duces sunt passerum. Ecce satiabuntur ligna campi, omnes populi; et cedri Libani satiabuntur, quas plantavit Dominus, omnes nobiles et excelsi fideles. Illic, id est in cedris Libani, passeres nidificabunt; praebebunt ramos facultatum suarum colligendis minutis spiritualibus. Praebent ista, faciunt haec cedri Libani quas plantavit Dominus; faciunt, et libenter faciunt; noverunt quid faciant, noverunt quid accipiant. Sed passeres quamvis in cedris Libani nidificabunt, «Fulicae domus dux est eorum.» Quae est fulicae domus? Fulica, sicut omnes novimus, marina avis est; vel in stagnis est, vel in mari est. Habet quamdam domum non facile in littore terrae,
Abbreviated transcription (Latin):
Faciunt hoc multi. Ista faciunt qui pan
habent. & ueniunt & fiuint passe¬¬
res utiles. Minuti uidentur: quia
non habent altitudinẽ dignuti¬
tis sȩcłaris. Nidificant incȩdris
attendunt res suas. uillas suas. &
onis su ꝑfluas copias. qͥb uidentur
excelsi. & prebent illas seruis dei.
Dant agros. dant hortos. ȩdificant
eccłas. monasteria. colligunt pas¬¬
seresut incȩdris libani nidificent.
Passeres gͦ satiantur cȩdri libani
quas planttunit dñs. & illic passe.¬
res ndificabunt. Attendite co-¬
tã terrã: si nonita est ut loque¬
rer. Istti non solũ credidi: sed & ui-¬
di. Dedit michi in tellectũ.: ipsũ
experimentũ. Incerrogate latis¬
simas terras qͥ nostis: & uidece in qͣ
multis cȩdris libani. passeres illi
dequib locutus sũ nidificant.
S ed tamen fr̃i mei. ipsi passeres
spũales sunt. Iuã uis ni dificent
incedris libani: non ꝓ magno hab̾e
debent cȩdros libani. & putare il-¬

Expanded text:
Faciunt hoc multi: ista faciunt qui parum Faciunt hoc multi: ista faciunt qui parum habent, et veniunt, et fiunt passeres utiles. Minuti videntur, quia non habent altitudinem dignitatis saecularis: nidificant in cedris et pauperem;» attendunt res suas, villas suas, et omnes superfluas copias, quibus videntur excelsi, et praebent illas servis Dei; dant agros, dant hortos, aedificant ecclesias, monasteria, colligunt passeres, ut in cedris Libani nidificent passeres. Ergo satiantur «cedri» «Libani quas plantavit» Dominus, et «illic passeres nidificabunt.» Attendite totam terram, si non ita est. Ut loquerer ista, non solum credidi, sed et vidi; dedit mihi intellectum ipsum experimentum. Interrogate latissimas terras qui nostis, et videte in quam multis cedris Libani passeres illi, de quibus locutus sum, nidificant. 17. Sed tamen, fratres mei, ipsi passeres si spirituales sunt, quamvis nidificent in cedris Libani, non pro magno habere debent cedros Libani, et putare il
Abbreviated transcription (Latin):
miser̃ : Alius se conuertit dimisi cel¬¬
lã patris sui inopẽ. uix unũ lectũ
& unã archã: conuertit setameni
factus est passer. Quȩsiuit spualia:
bene. optime. Non illi insultemꝰ.
non illi dicamus. nichil dimisisti.
N onsuꝑbiat : qui multa dimisit. Pꝑ I2ꝰ
ut sequeretur dñm nouimus qđ pisca¬¬
tor erat. quid potuit dimittere : uł
quid dixerunt: Ecce nos dimisimus
om̃ia : & secuti sumus te. Non ei dixit
dñs. oblitus es pauꝑtatẽ tuã. quid
dimisisti ue totũ mundũ accipes:
Multũ dimisit fũs mei. Multũ dimisit
qui non solũ dimisit quicqͥd habebat.
sed etiã quicqͥd hab̾e cuprebat. Quis
enĩ pauꝑ non turgescit in spẽ scli
huius: quis non quotidie cupit au.¬
gere qđ hab&: Istti cupiditas pcisa
est. ibat in immense maccepit mo-¬
dũ. & nichil dimissũ est. Prorsus
totũ mundũ dimisit pectus. & totũ
mundũ petrus accepit. Quasi ni¬
chil habentes. & om̃a possidentes.

Expanded text:
miserunt? Alius se convertit, dimisit celmiserunt? Alius se convertit, dimisit cellam patris sui inopem, vix unum lectum et unam arcam. Convertit se tamen, factus est passer, quaesivit spiritualia. Bene, optime; non illi insultemus, non dicamus: Nihil dimisisti. Non superbiat qui multa dimisit. Petrus ut sequeretur Dominum, novimus quod piscator erat, quid potuit dimittere? Vel quid dixerunt? «Ecce nos dimisimus omnia, et secuti sumus te» . Non ei dixit Dominus: Oblitus es paupertatem tuam; quid dimisisti ut totum mundum acciperes? Multum dimisit, fratres mei, multum dimisit, qui non solum dimisit quidquid habebat, sed etiam quidquid habere cupiebat. Quis enim pauper non turgescit in spem saeculi hujus? quis non quotidie cupit augere quod habet? Ista cupiditas praecisa est: ibat in immensum, accepit modum, et nihil dimissum est? Prorsus totum mundum dimisit Petrus, et totum mundum Petrus accepit. Quasi nihil habentes, et omnia possidentes .
Abbreviated transcription (Latin):
nidificabunt : incȩdris libani. Iam
audiuimus quȩ sint cȩdri libani:
nobiles scłi. excelsi genere. opib.
honorib Etipsȩ cȩdri satiantur: illȩ
tamen quas ipse plantauit. In his cȩ¬¬
dris. passeres nidificabunt. Coi sunc
passeres : aues qͥdẽ & uolatilia cȩli sunł
passeres: sedminuta uolatilia solent
dici passeres. Sunt gͦ qͥdã sp̃uales.
nidificantes incȩdris libani. Idem
sunt quidã serui dĩ. audientes in euõ.¬
gło Dimitte om̃ia tua uł uende
om̃a tua & da pauꝑib: & habeb̾
thesaurũ incelis & ueni sequereme.
Et non tantũ hoc audier̃ magni:
sed audier̃ & parui. & uoluerunt
hoc facere & parui &. eẽ. sp̃uales: nĩ
iungi uxorib non macerari curre
filiorũ. non hab̾e ꝓpͥas sedes qͥb de¬
ligarentur. sed ire in uitã quandam
cõmunẽ. Sed qͥd dimiser̃ isti passeres :
minuti enĩ scli huius: passeres uiden¬¬
tur. Q uid dimiser̃ : quid magnũ di-¬

Expanded text:
nidificabunt? In cedris Libani. Jam nidificabunt? In cedris Libani. Jam audivimus quae sint cedri Libani, nobiles saeculi, excelsi genere, opibus, honoribus: et ipsae cedri satiantur, illae tamen quas plantavit ipse. In his cedris passeres nidificant. Qui sunt passeres? Aves quidem et volatilia coeli sunt passeres, sed minuta volatilia solent dici passeres. Sunt ergo quidam spirituales nidificantes in cedris Libani: id est, sunt quidam servi Dei audientes in Evangelio, «Dimitte omnia tua,» vel, «vende omnia tua, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelis; et veni, sequere me» . Et non tantum hoc audierunt magni, sed audierunt et parvi, et voluerunt hoc facere et parvi, et esse spirituales; non jungi uxoribus, non macerari cura filiorum, non habere proprias sedes quibus deligarentur, sed ire in vitam quamdam communem. Sed quid dimiserunt isti passeres? Minuti enim saeculi hujus passeres videntur. Quid dimiserunt? quid magnum di
Abbreviated transcription (Latin):
&a caaiei. Id est grã ducta de terra.
Ligna cãpi: plebes popłoꝵ. E⁊ catoni
lisani auas elatacri. Cȩdri libani:
potentes in scło & ipsi satiabuntur. P¬
uenit panis & uinũ & oleũ xp̃i adsena-¬
tores. ad nobiles. ad reges: satiati sunt
ligna cãpi. Prius humiles satiati sunt:
deinde & iã cȩdri libani. sed quas plan-¬
tauit ipse. Cȩdri religiosi fideles. lales
enĩ plantauit. Nã & impii sunt cȩdri
libani: quia conterit dñscȩdros liba¬¬
ui. libanus enĩ mons est: ubi istȩ arbo¬
res. &iã scđm litterã annosissimȩ sunt.
& excellentissimȩ. Libanus autẽ inter¬
pretatur sic̃ legimus in eis qui ista
scripserunt candidationẽ. Libanus dr̃
candidatio. Videtur autẽ candidatio
.eẽ. scłi huius modo nitentis & fulgentis
in pompis suis. Sunt ibi cędri libani:
quã non plantauit pater m̃s. eradica.¬
bitur. Et cȩdri libani quas plantauit:¬
illic ꝑassines nudificaborri. Policat
domos dex ł eoñ. Ubi passeres

Expanded text:
 sed de ista gratia educta de terra. «Ligna campi,» plebes populorum. «Et cedri Libani quas plantavit.» Cedri Libani, potentes in saeculo, et ipsi satiabuntur. Pervenit panis, et vinum, et oleum Christi ad senatores, ad nobiles, ad reges; satiata sunt ligna campi. Prius humiles satiati sunt, deinde etiam cedri Libani, sed «quas plantavit» ipse: piae cedri, religiosi fideles; tales enim plantavit. Nam et impii sunt cedri Libani, quia, «Conteret Dominus cedros Libani» . Libanus enim mons est; ibi istae arbores etiam secundum litteram annosissimae sunt et excellentissimae. Libanus autem interpretatur, sicut legimus in eis qui ista scripserunt, Candidatio. Libanus dicitur candidatio: videtur autem candidatio esse saeculi hujus, modo nitentis et fulgentis in pompis suis. Sunt ibi cedri Libani qu«quam non plantavit Pater meus, eradicabitur» . «Et cedri Libani quas plantavitIllic passeres nidificabunt. Fulicae domus dux est eorum.» Ubi passeres
Abbreviated transcription (Latin):
erito magna: merito excelsa. Ubi facta
s̃ oꝑa ista tã magna : quȩ illa statio dĩ
pulchra. Si ad litterã accipias: om̃is
ordinata creatura ordinate currens.
ordinate pulchra. ordinate oriens.
ordinate occidens. ordinate perages
om̃a tẽpora. Unde ꝓcessit:. ipsa aut̃
eccła. quomͦ accepit in crementoc
suc cessus ꝓfectionẽ : quomͦ desti¬
natꝰ ad finẽ quendã immortalitatis :¬
Eb p̾coniis p̃dicat᷑. qͥb mysteruis com.¬
mendat᷑ : qͥb: sacram̃tis occultatur :
Q p̃dicatione reuelat᷑ : ubi fecit hȩcds̃:
rit: locũ non inuenio. Sed uideo quid
seqͣtꝰ: Daiꝰa insarienna tecisii. frgo
om̃a in xp̃o fecisti. Ille contẽptus il.¬
le expalmatus. ille consputus. ille
spinis coronatꝰ. ille crucifiacus : om̃ia
in illo fecisti. Audio. audio. qͥd de
illo tuo militi nunties hominib :
quid de illo p̃cone scõ predices gen¬
entiã. Irrideant uidei crucifixũ
xp̃m. qr scandalũ est eis. Iiride ad
pagani crucifixũ xp̃m: qui a

Expanded text:
erito magna, merito excelsa. Ubi facta sunt opera ista tam magna? quae illa statio Dei pulchra? Si ad litteram accipias, omnis ordinata creatura, ordinate currens, ordinate pulchra, ordinate oriens, ordinate occidens, ordinate peragens omnia tempora, unde processit? Ipsa autem Ecclesia quomodo accepit incrementa, successus, perfectionem? Quomodo destinatur ad finem quemdam immortalitatis? Quibus praeconiis pmendatur? quibus sacramentis occultatur? qua praedicatione revelatur? Ubi fecit haec Deus? rit, locum non invenio; sed video quid sequatur: «Omnia in sapientia fecisti.» Ergo omnia in Christo fecisti. Ille contemptus, ille expalmatus, ille consputus, ille spinis coronatus, ille crucifixus, omnia in illo fecisti. Audio, audio quid de illo tuo milite nunties hominibus; quid de illo praecone sancto praedices genentiam. Irrideant Judaei crucifixum Christum, quia scandalum est eis; irrideant Pagani crucifixum Christum. quia
Abbreviated transcription (Latin):
hab&e diabolus potestatẽ uł
in aliqͥd eiꝰ. insi ille concedat.
ubi potestas sũma & sublimis.
Sic diabolo. sic homini nulla ÷
potestas in homine : insi desu¬
ꝑ detͦ. Stabat iudex uiuor
& mortuorꝰ ante hominẽ ui-¬
dicẽ : & inflauit se homo ui-¬
dex uidens ante se xp̃m. &
ait. Nescis qr potestatẽ habeo occider¬
di & dimittendite : Atille qͥuenerat
& eũ docere. a quo iudicabatur: non ha¬¬
b̃es in qͥt in me potestatẽ nisi desuꝑ tibi
eae. data. Et homo & diabolus. & quȩ¬
lib& demonia: non nisi accepta po¬
testate nocent. Sed ꝓficientib non no-¬
cent. Malis ita s̃. tanꝗ ignis foeno. Bo¬¬
nis ita s̃tanꝗ ignis auro. Manducatꝰ
ẽ. uidas ut foenũ : ꝓbatꝰ.ẽ. iob ut aurũ.
Posusti tenebras & facta ẽ. nox: illicꝑ¬

Expanded text:
habet diabolus potestatem, vel habet diabolus potestatem, vel in aliquid ejus, nisi ille concedat, cui est potestas summa et sublimis. Sic diabolo, sic homini nulla est potestas in hominem, nisi desuper detur. Stabat judex vivorum et mortuorum ante hominem judicem, et inflavit se homo judex videns ante se Christum, et ait: «Nescis quia potestatem habeo occidendi et dimittendi te?» At ille qui venerat et eum docere, a quo judicabatur: «Non haberes,» inquit, «in me potestatem, nisi esset tibi desuper data» . Et homo et diabolus et quaelibet daemonia nonnisi accepta potestate nocent: sed proficientibus non nocent. Malis ita sunt tanquam ignis feno; bonis ita sunt tanquam ignis auro. Manducatus est Judas ut fenum; probatus est Job ut aurum. «Posuisti tenebras, et facta est nox: illic
Abbreviated transcription (Latin):
spualia nequitiȩ : &uid intelligam.
nisi mala dȩmonia : quȩ dȩ monia
pascuntur errorib: hominum ÷¬
unt enĩ pͥncipes demoniorum:
& sunt dęmonia quędã contẽp¬
tibilia. Ista de monia seducere
animasquȩr̃. Sed ubi sol noti
ortꝰ.ẽ. tenebrȩ enĩs. Et cũ tene¬
brȩ s̃ : quȩr̃ catuli leonũ quos
deuorent. Ipse leo maior pria-¬
ceps om̃iũ taliũ leonũ. qͥd deil¬¬
lo dictũ est : nescitis qr aduer¬
siriꝰ ur diabolus. tatiꝗ leo rugi¬
ens cucuit quȩrens quẽ deuor&e :
deo quęrentes adõ ȩscã sibi: qr
nec tẽptari qͥs potest adiabolo
nisi ꝑmittente dõ. Iobsc̃s. ante
diabolũ erat. & tameti longe
ab illo erat. Aspectu ante illũ.
potestate remotus ab illo. Iuari¬
do aud& tẽptare uł carnẽ uł
facultates eiꝰ qͣs possidebat.
nisi accepiss&e potestatem :
Quare autẽ dant᷑ potestates:
Aut addãuandos impios. aut
ad ꝓbandos pios iustȩ. Hoc
totũ dñs agit. & in neminẽ

Expanded text:
spiritualia nequitiae ? quid intelligam spiritualia nequitiae ? quid intelligam nisi mala daemonia, quae daemonia pascuntur erroribus hominum? Sunt enim principes daemoniorum, et sunt daemonia quaedam contemptibilia. Ista daemonia seducere animas quaerunt, sed ubi sol non ortus est; tenebrae enim sunt. Et cum tenebrae sunt, quaerunt catuli leonum quos devorent. Ipse leo major, princeps omnium talium leonum, quid de illo dictum est? «Nescitis quia adversarius vester diabolus, tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret» ? Ideo «quaerentes a Deo escam sibi;» quia nec tentari quis potest a diabolo, nisi permittente Deo. Job sanctus ante diabolum erat, et tamen longe ab illo erat: aspectu ante illum, potestate remotus ab illo. Quando auderet tentare vel carnem, vel facultates ejus quas possidebat, nisi accepisset potestatem? Quare autem datur potestas? Aut ad damnandos impios, aut ad probandos pios. Juste hoc totum Dominus agit; et in neminem
Abbreviated transcription (Latin):
dicturus est infine quib.dã. non noru
uos. Iuomͦ gͦ ibi non noui uos non ẽ.
quasi ignoti mͥ estis. sed non mͥ place¬¬
tis: sic & hic agnoũ occasũ suũ. pla¬¬
cuit illi occasus suus. Sienĩ ei displi¬
cer& quomͦ pateretur : Homini enĩ
qr nonẽ. illi sol &iã si displiceat pas-¬
sio sua : patitꝰ & qõ non uult. Iile aut̃
non pateret᷑: nisi ei placera. id est
nisi agnoscera occasũ suũ. Non occi-¬
đ& : qr ipse ait. potestatẽ habeo po-¬
nendi animã meã. & potestatẽ habeo
iterũ sumendi eã. Hemo tollit ea m
a me: sed ego ipse eã ponoame. Ergo
sũ suũ. Et qͥd: cũ occidit sol cũ passus
est diis: factȩ s̃ quȩdã tenebrȩ in apłis.
Defecit spes eoꝵ: qͥb pͥmo magnꝰ & redẽp¬¬
tor om̃iũ uidebat᷑. Quare : Posuis li
⁊ ransibent oais Bestit Siłuae.
Catoli leoro rosientes. in rapianł
auafrenies ado aescã sigi. Quid
intelligã spũ alit̾ catulos leonũ. nisi

Expanded text:
dicturus est in fine quibusdam: «Non novi dicturus est in fine quibusdam: «Non novi vos» . Quomodo ergo ibi, «Non novi vos,» non est quasi, Mihi ignoti estis, sed, non mihi placetis; sic et hic, «agnovit occasum suum,» placuit illi occasus suus. Si enim ei displiceret, quomodo pateretur? Homini enim, quia non est ille sol, etiamsi displiceat passio sua, patitur et quod non vult. Ille autem non pateretur, nisi ei placeret: id est, nisi agnosceret occasum suum, non occideret; quia ipse ait, «Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam: nemo tollit eam a me, sed ego ipse eam pono a me» . Ergo, 20, 21. Et quid, cum occidit sol, cum passus est Dominus? Factae sunt quaedam tenebrae in Apostolis, defecit spes eorum, quibus primo magnus et redemptor omnium videbatur. Quare? «Posuisti  silvae. Catuli leonum rugientes, ut rapiant, quaerentes a Deo escam sibi». Quid intelligam spiritualiter catulos leonum, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
sermonib: oder̃ morib. Sc̃s enĩ sp̃s dis¬
ciplinȩ fugi& fictũ: & auferae se a
cogitationib quȩ sunt sine intellectu:
Iongͦ ille sol oritur impiis: non oritur
malis. At uͦ deisto sole quid dictũ est e¬
qui facit solẽ suũ oriri suꝑ bonos & ma-¬
los: & pluit suꝑ iustos & in iustos.
Ergo de illo sole iustitię: nescio quid
significat psalmus iste scđm iyste¬
riũ. Nã uidemus ista fieri increata:
etiã scđ̾m speciẽ rerũ uisibiliũ. sol
agnouit occasũ suũ. Euid est solag-¬
nouit occasũ suũ : xp̃s agnouit paessi-¬
onẽ suã. Occasus xp̃i : passio xp̃i
Sed nũ qͥd sic sol occidit ut nonoriatur ẽ¬
Nũ quid qͥdorinit nonadicioe utresur¬
gat: nonne ipse dix̃. dormiui t̾batꝰ:
& deillodictũ est. exaltare suꝑ cȩlos ds̃.¬
Ergo agnouit sol occasũ suũ. Quid
est agnouit : Apꝓbaũ. placuit ei.
Et unde ostendimus quia agnouit
hoc ẽ. placuit ei : qͥd erũ non nouit
ds̃: Quid non nouit xp̃s: & tameri

Expanded text:
isciplinae fugiet fictum, et auferet se a cogitationibus quae sunt sine intellectu» . Non ergo sol ille oritur impiis, non oritur malis. At vero de isto sole quid dictum est? «Qui facit solem suum oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos» . Ergo de illo sole justitiae nescio quid significat psalmus iste secundum mysterium; nam videmus ista fieri in creatura etiam secundum speciem rerum visibilium: «Sol agnovit occasum suum.» Quid est, «Sol agnovit occasum suum?» Christus agnovit passionem suam: occasus Christi, passio Christi. Sed numquid sic sol occidit, ut non oriatur? «Numquid qui dormit, non adjiciet ut resurgat» ? nonne ipse dixit, «Dormivi turbatus?» et de illo dictum est, «Exaltare super coelos, D agnovit occasum suum:» quid est, «agnovit?» Approbavit, placuit ei. Et unde ostendimus quia agnovit, hoc est, placuit ei? Quid enim non novit Deus? quid non novit Christus? Et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
re ille qͥsic instructus est : siqͥs uobis euu¬
gelirauerit p̃cerquã qđ accepistis: ana¬
themasit. Quidmͥ dicis deplatone. &
decicerone. & de uirgilio : habes ante
te petras montiũ: demedio petrarũ
mͥ da uocẽ tuã Demedio petrarũ dabt̃
uocẽ suã: Audiant᷑. quia petrȩ audi

Expanded text:
re ille qui sic instructus est? «Si quis vobis evare ille qui sic instructus est? «Si quis vobis evangelizaverit praeterquam quod accepistis, anathema sit» . Quid mihi dicis de Platone, et de Cicerone, et de Virgilio? Habes ante te petras montium, de medio petrarum mihi da vocem tuam. «De medio petrarum dabunt vocem suam.» Audiantur qui a petra audi
Abbreviated transcription (Latin):
terã quodã modo eliquabit. Aues aut̃
nondiuisit. Sed aues uideant. si aues
tales sunt: quȩ suꝑ montes illos in¬
habitent. Nondebent seqͥ altitudi.¬
nẽ cordis sui. De aliqͥb dr̃: posuerua
in cȩlũ ossuũ. Neuentis tollantur:
in montib requiescant. Habent auc¬¬
les aues̃: quia in montib petras in¬
ueniunt: firmamenta quȩdã prȩ¬
ceptorũ. Sicut enĩ unoe illa petra
xep̃s. uerbũ dĩ: sic multa uerba
petrȩ inmontib.: uide aues
ibi habitantes. Suꝑ illos.
uolatilia cęli m habitabt̃.
ed noli puttire. quia ista uolati:¬
lia cęli auctoritatẽ suã sequunt᷑.
ide quid dicat psalmus. Demedio
petrarũ dabunt uocẽ suã Modo si
dicã uobis credite. hoc enĩ dixit
cicero. hoc dixit plato. hoc dix̃
prttigoras. quis ur̃m non irride¬
bit mẽ : ero enĩ auis: quȩ nonde
petra emitto uocẽ meã. Quid mͥ unus¬
quisq ur̃m deb& dicere : quid deb& dice-¬

Expanded text:
tram quodammodo eliquabit. «Aves autem tram quodammodo eliquabit. «Aves autem non divisit.» Sed aves videant, si aves tales sunt quae super montes illos inhabitent; non debent sequi altitudinem cordis sui, de qualibus dicitur: «Posuerunt in coelum os suum» . Ne a ventis tollantur, in montibus requiescant. Habent aucles aves, quia in montibus petras inveniunt, firmamenta quaedam praeceptorum. Sicut enim una illa petra, Christus Verbum Dei; sic multa verba es ibi habitantes: «Super illos volatilia coeli inhabitabunt.» 6. Sed noli putare quia ista volatilia coeli auctoritatem suam sequuntur; vide quid dicat Psalmus: «De medio petrarum dabunt vocem suam.» Modo si dicam vobis, Credite, hoc enim dixit Cicero, hoc dixit Plato, hoc dixit Pythagoras; quis vestrum non irridebit me? Ero enim avis, quae non de petra emitto vocem meam. Quid mihi unusquisque vestrum debet dicere? quid debet dice
Abbreviated transcription (Latin):
loco carnali. ꝑgite inturturẽ & colũ¬
bã. Aues enĩ nondiuisit. Sed quicũq.
talis ꝑmanserit. & scđm quendã modũ
uite aptũ carnalib & degremio ec¬
cłȩ non recesserit. & non fuerit seduc.¬
tus ab hereticis. ut ex contraria par-¬
te diuidat᷑: ueni& caminus. & ad
dexterã ponetur. Sine camino ñ
poterit. Sed si caminũ pati non
uult ꝑgat inturturẽ & colũb&
Qui potest ccpere caprat. Si autẽ
non sicerit. & ȩdifica uerit
suꝑ fundamentũ. ligna.
foenũ. stipulã. id est amo.¬
res scłares. fundamento fidei siuȩ
suꝑ ȩdificauerit. tamensi infundamento
sit xp̃s. ut primũ locũ ipse habeat incor.¬
de. ut ei nichil om̃ino anteponat᷑: por¬
tantur & tales. tolerant᷑ & tales. Ueniae
caminus. incendo lignar. foenũ. stipu-¬
lã. Ipse autẽ inquit saluus erit. sicta¬
men tanquã ꝑ ignẽ: hoc aga caminꝰ.
Alios insitustrã sẽparabit. alios index¬

Expanded text:
loco carnali, pergite in turturem et columloco carnali, pergite in turturem et columbam: «Aves» enim «non divisit.» Sed quicumque talis permanserit, et secundum quemdam modum vitae aptum carnalibus, et de gremio Ecclesiae non recesserit, et non fuerit seductus ab haereticis, ut ex contraria parte dividatur; veniet caminus, et ad dextram poni sine camino non poterit. Sed si caminum pati non vult, pergat in turturem et columbam. Qui potest capere, capiat. Si autem non sic erit, et «aedificaverit super fundamentum ligna, fenum, stipulam,» id est, amores saeculares fundamento fidei suae superaedificaverit; tamen si in fundamento sit Christus, ut primum locum ipse habeat in corde, et ei nihil omnino anteponatur; portantur et tales, tolerantur et tales: veniet caminus, incendet ligna, fenum, stipulam: «Ipse autem,» inquit, «salvus erit, sic tamen quasi per ignem» . Hoc aget caminus; alios in sinistram separabit, alios in dex
Abbreviated transcription (Latin):
reuertet᷑ adte pax tua. Quia auesnon
dimisit : ueni& &ecciminus. Nã cum¬
sedit ibi abrahã usq ad uesperã:
oeuenit magnus terror diei uidicii.
Uespa enĩ illa finis scłi: & caminus
ille ueniens dies uidicii. Diuisit interme¬
dia illa quȩ diuisa erant. &iã caminꝰ:
suntermedia transut. Caminus: alia
in dexterã. alia insinistrã separauit.
Sunt gͦ qͥdã carnales. & tamen ecclesiȩ
gremio continentur. uiuentes scđ̾m
quendã modũ suũ : Quib timemus:
neseducantur abhereticis. Iuandiu
enĩ carnales sunt: diuisibiles sunt.
Aues quippe non diuisit. Carnales di¬
uiduntur. Non potui loqͥ uobis quasi
spualib: sed quasi carnalib. Et quo¬
modo ꝓbatur quia cairnales diuidua-¬
tur: ad iungit. Cũ enĩ dicit unus qͥsq
ur̃m : ego sũ pauli. ego autẽ appollo.
ego uͦ cephȩ. nonne carnales estis &
scđm hominẽ ambulatis: Rogo uos
fr̃s. audite & ꝓficite : excutite uos de

Expanded text:
revertetur ad te pax tua; quia aves non revertetur ad te pax tua; quia aves non divisit. Veniet et caminus: nam consedit ibi Abraham usque ad vesperam, et venit magnus terror diei judicii. Vespera enim illa finis est saeculi; et caminus ille, veniens dies judicii. Divisit inter media illa quae divisa erant, etiam caminus . Si inter media transiit caminus, alia in dextram, alia in sinistram separavit. Sunt ergo quidam carnales, et tamen Ecclesiae gremio continentur, viventes secundum quemdam modum suum, quibus timemus ne seducantur ab haereticis: quamdiu enim carnales sunt, divisibiles sunt. «Aves» quippe «non divisit;» carnales dividuntur. «Non potui loqui vobis quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus.» Et quomodo probatur quia carnales dividuntur? Aum, Ego sum Pauli, ego autem Apollo, ego vero Cephae; nonne carnalis estis, et secundum hominem ambulatis?» Rogo vos, fratres, audite, et proficite; excutite vos de
Abbreviated transcription (Latin):
pasceba t᷑ oleastro. Irima sunc dicta
hȩc animalia: quia tertio tem pore grã
reuelata est. Nã primũ. fuit antelegẽ.
Scđ̾m: ex quo lex data est. Tertiũ. qđ nc̃
est: ex quo regnũ cȩloꝵꝰ p̃dicat᷑. Quid
gͦ dicimꝰ. qđ aries non diuidat᷑: non ne
ep̃i fuer̃ auctores scismatũ & heresum:.
Porro autẽ. si plebs ipsa non diuideret᷑
id est si uacca non diuideret᷑. Si capra
non diuideretur: crubuisse fortasse illi
indiuisionib: suis. & ad cõpagẽ remeas¬
sent. diuiduntur duces. diuiduntur
& plebes: ut cȩcuscȩcũ sequatur. & si¬
mul infoueã cadant. Ponuntur aduer¬
sus inuicẽ. Aues autẽ non diuisit: Spu-¬
ales non habent diuisionẽ : non cogi-¬
tant scis mata. Pax est in eis: custo¬
diunt et̃ incȩteris quantũ possunt.
Ubi in alus deficiunt: in se tenent. Si
eric ibi inqͥt filius pacis: reqͥesca suꝑ
eũ paxurã. Si quominus : ad uos reuer¬
tetur. Non est filius pacis. dindi uoluit :

Expanded text:
pascebatur oleastro. Trima sunt dicta pascebatur oleastro. Trima sunt dicta haec animalia, quia tertio tempore gratia revelata est. Nam primum fuit ante Legem; secundum, ex quo Lex data est; tertium, quod nunc est, ex quo regnum coelorum praedicatur. Quid ergo dicimus, quod aries non dividatur? Nonne episcopi fuerunt auctores schismatum et haeresum? Porro autem si plebes ipsae non dividerentur, id est, si vacca non divideretur, si capra non divideretur; erubuissent fortasse illi in divisionibus suis, et ad compagem remeassent. Dividuntur duces, dividuntur et plebes, ut caecus caecum sequatur, et simul in foveam cadant : ponuntur adversus invicem. «Aves autem non divisit.» Spirituales non habent divisionem, non cogitant schismata: pax est in eis, custodiunt eam in caeteris quantum possunt; ubi in aliis deficiunt, in se tenent. «Si erit ibi,» inquit, «filius pacis, requiescet super eum pax vestra; si quo minus, ad vos revertetur» . Non est filius pacis, dividi voluit,
Abbreviated transcription (Latin):
diuisit abrahã. In illo sacrificio satis mes¬
tico. accepit tria animalia. arietẽ trimũ.
uaccã trimã. caprã trunã. & turturem.
& colũbã. Diuisus est aries: & aduersus in
uicẽ partes constitute. Diuisa uacca: sic
&iã deipsius carne factũ est. Et subiecit
scriptura. Aues autẽ non diuisit Deinde
dr̃. trimus aries. trima uccca. trima capͣ.
nificant᷑ in auib qͥdã sp̃uales. quorũ ȩtas
tẽporalis ꝓptea tacet᷑. quia ȩtna medi-¬
taintur. & transgrediunc᷑ desidio & incel¬¬
lectu om̃ia tẽporalia. spũales uiri. qͥ de
om̃ib iudicant & a nemine udicantur:
Itaq ipsisoli: non diuiduntur in hereses
& scismata. In ariete intelliguntur p̃po.¬
siti. ducunt enĩ greges. Inuacca: intel¬
ligit᷑ plebs iudeorũ. habuit enĩ iugũ
legis: sub quo laborabat. Incapra: in¬
telligit᷑ eccła degentib. Quib. dã enĩ
liberis saltib insultabat: & amaro

Expanded text:
divisit.» Abraham in illo sacrificio satis mysdivisit.» Abraham in illo sacrificio satis mystico accepit tria animalia; arietem trimum, vaccam trimam, capram trimam, et turturem, et columbam. Divisus est aries, et adversus inse partes constitutae; divisa vacca, sic etiam de ipsius carne factum est: et subjecit Scriptura, «Aves autem non divisit.» Deinde dicitur trimus aries, trima vacca, trima capra:nificantur in avibus quidam spirituales, quorum aetas temporalis propterea tacetur, quia aeterna meditantur, et transgrediuntur desiderio et intellectu omnia temporalia? Spirituales viri qui de omnibus judicant, et a nemine judicantur : itaque ipsi soli non dividuntur in haereses et schismata. In ariete intelliguntur praepositi; ducunt enim greges: in vacca plebs intelligitur Judaeorum; habuit enim jugum Legis, sub quo laborabat: in capra inteligitur Ecclesia de Gentibus; quibusdam enim liberis saltibus insultabat, et amaro
Abbreviated transcription (Latin):
etiã huic simile creatura. Suꝑ mon¬
tes possunt habictire uolatilia: nou-¬
suꝑ onagros. Non hoc intelligeremꝰ
sinecessitaf cogera suꝑ montes. Ergo uola¬
tilia cęli in habittibunt. Uidemus aues is¬
toes in habittire suꝑ montes: sed multȩ ea¬
rũ habittint incãpis. multe in conuallib.
multȩ innemorib multȩ in hortis. non oñĩs
suꝑ montes. Sunt quȩdã uolatilia: quȩ
non habitiÑ nisi suꝑ montes. Sp̃uales
quasdã animas significat hoc nomexi.
Uolatilia: spualia corda sunt. Aere lib̾o
ꝑfruuntur. Gaudent serenittite cęli aues
iste: sed tamen pastus etirũ inmontib illic
in habittibunt. Nostis montes. ⁊ã tracta.¬
tisunt. Montes ꝓpħȩ. motites asłi. mon-¬
tes om̃s p̃dicatores uerictitis. Quicũq uult
eẽ. spualis. ibi in habitar non eorde suo ua¬
de aberir: Habita: ꝑferat uolaindo. ha¬
bemus aues: significantes aliquid sp̃uale.

Expanded text:
etiam huic simile creaturae. Super monetiam huic simile creaturae. Super montes possunt habitare volatilia, super onagros non: hoc intelligeremus, si necessitas cogeret. Super montes ergo volatilia coeli inhabitabunt. Videmus aves istas habitare super montes: sed multae earum habitant in campis, multae in convallibus, multae in nemoribus, multae in hortis, non omnes super montes. Sunt quaedam volatilia quae non habitant nisi super montes. Spirituales quasdam animas significat hoc nomen: volatilia, spiritualia corda sunt, quae aere libero perfruuntur. Gaudent serenitate coeli aves istae: sed tamen pastus earum in montibus; illic inhabitabunt. Nostis montes; jam tractati sunt. Montes Prophetae, montes Apostoli, montes omnes praedicatores veritatis. Quicumque vult esse spiritualis, ibi inhabitet: non in corde suo aberret; habitet, perferat votando. Habemus aves significantes aliquid spirituale.
Abbreviated transcription (Latin):
tus es uxori : nequȩsieris solutionem:
Sed nones onager. non es solutus ab uxore.
Habes ibi: qđ & lepus bibas. Et si acceꝑis
uxorẽ : non peccasti. Discipłi autem
cũ audirent dictũ ad nõ non licere ullo-
modo pret̾causam fornicationis disiuti-¬
gi coniuigia: sittilis est inquiunt cau-¬
sa cũ uxore non expedit ducere. &
dũs. Non om̃s capiunt uerbũ hoc Nã
uerũ dicitis: quia si ttilis est causa cũ
uxore non expedit ducere. Sednũ¬
quid soli onagri bibituri sunt : nor
om̃sccipiunt uerbũ hoc: Multi non¬
capiunt. Et qui sunt qui capiunt:
suscipiunt onagri insitĩ suã: qͣui po
in contexione sua psalmus. Suꝑ illos
aolatilia cęli inhabiterbunt. Suꝑ
quos: suꝑ onagros anpotius suꝑ mon-¬
tes : illuc enĩ sensus iste dirigitur: int̃
mediũ montiũ ꝑtransibunt aquȩ
Poctibunt om̃s bestię siluȩ. suscipiunt
onaigri insitĩ suã suꝑ illos uolatilia
cȩli in habitaibunt. Congruentius in¬
telligimus suꝑ montes: quia hoc est

Expanded text:
tus es ab uxore? ne quaesieris uxorem» . Si nondum es onager, et solutus ab uxore, habes ibi quod et lepus bibas: et si acceperis uxorem, non peccasti. Discipuli autem cum audirent dictum a Domino, non licere ullo modo praeter causam fornicationis disjungi conjugia: «Si talis est,» inquiunt, «causa cum uxore, non expedit ducere.» Et Dominus: «Non omnes capiunt verbum hoc» . Nam verum dicitis, quia si talis est causa cum uxore, non expedit ducere; sed numquid soli onagri bibituri sunt? Non omnes capiunt verbum hoc, multi capiunt. Et qui sunt qui capiunt? «Suscipient onagri in sitim suam.» Quid in contextione sua Psalmus: «Super illos volatilia coeli inhabitabunt.» Super quos? super onagros, an potius super montes? Illinc enim sensus iste dirigitur: «Inter medium montium pertransibunt aquae; potabunt omnes bestiae silvae; suscipient onagri in sitim suam: super illos volatilia coeli inhabitabunt.» Congruentius intelligimus super montes, quia hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
do. Congregant᷑ catuli leonũ : illa dȩ mo¬
nia recedt̃ a ꝓsecutione eccłȩ. quȩ insti-¬
gabant ꝑseqͥ domũ dĩ: oꝑando infilus
diffidentiȩ. Nã dictũ ẽ. scđm pͥncipem
potestatis aeris: qͥ nc̃ oꝑatꝰ infiliis infi
delitatis. aͦ iã qr nemo eorꝰ ꝑseqͥ audor᷑
Et incubilib suis cubabẽ. Cubilia eorũ:
corda in fideliũ. Quã multi ger̃ leones.
cubantes in cordib suis : non inde erũ pt̃.
non faciunt impetũ in istã ꝑegrinan¬
tẽ ihrłm. Iuare non faciunt : qi iã ortꝰ
ẽ. sol: & splend& in toto orbe terrarũ.
gatis & incubilib suis cubabt̃. Quid
corpis xp̃i. cuius caput incęlo est : qͥd
tufacis o homo unitas eius : Exiti in¬
aͥi hoaio adoẜus Sou. Oꝑetꝰ gͦ iste homo
oꝑa bona in securitate pacis eccłȩ. oꝑe
tur enĩ usq infinẽ. Aliquando enĩ erat
quȩdã contenebricatio. Et fi& quidã
impetus. sed in uesꝑã id est infinem
mundi. Modo aut̃ in pace. & tran-¬

Expanded text:
do, congregantur catuli leonum; illa daemonia recedunt a persecutione Ecclesiae, quae instigabant persequi domum Dei, operando in filiis diffidentiae. Nam dictum est: «Secundum principem potestatis aeris, qui nnemo eorum persequi audet «Et in cubilibus suis cubabunt.» Cubilia eorum, corda infidelium. Quam multi gerunt leones cubantes in cordibus suis? Non inde erumpunt, non faciunt impetum in istam peregrinantem Jerusalem. Quare non faciunt? Quia jam «ortus est sol,» et splendet in toto orbe terrarum.gati sunt, et in cubilibus suis cubabunt.» Quid corpus Christi, cujus caput in coelo est? quid tu facis, o homo, unitas ejus? «Exiet,» inquit, «homo ad opus suum.» Operetur ergo iste homo opera bona in securitate pacis Ecclesiae, operetur usque in finem. Aliquando enim erit quaedam contenebratio, et fiet quidam impetus, sed in vespera, id est in fine mundi: modo-autem in pace et tran
Abbreviated transcription (Latin):
iterũ sumendi eã: Agnoũ occasũ suẽ:
& posuit eã. Ortꝰ. ẽ. sol: & recepit eã.
Ortꝰ. ẽ sol. qr occidit sol. sed non extine-¬
tꝰ ẽ. sol: Ad huc eis qͥ non intelligunt
xp̃m: ipsa nox ẽ: Adhuc eissol
orcus nonest. Instent. ut intelliganł.
nerapiant᷑ a rugiente leone. Nã ecce qͥ. M¬
b ortꝰ est: non eos audent in uade catuli
GATSUNT &INCOBILIBUS SUISEU Baberit.

Expanded text:
um sumendi eam; agnovit occasum suum,» et posuit eam; «ortus est sol,» et recepit eam. «Ortus est sol,» quia occidit sol, sed non exstinctus est sol. Adhuc eis qui non intelligunt Christum, ipsa nox est; adhuc eis sol ortus non est: instent, ut intelligant, ne rapiantur a rugiente leone. Nam ecce quibus ortus est, non eos audent invadere catuli gati sunt, et in cubilibus suis cubabunt
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando ut corrigat. non tenet᷑
rea : quia non inueterauit ira.
ut uerteret᷑ in odiũ. Si autẽ ira
conuersa fuerit in odiũ: occid&
eẽ. ad orandũ : quia sol inscriptis.
a liquando xp̃m significat. Talis
est enĩ dementia hominũ. quasi
adorandũ aliqͥd dicatur cumdr̃:
& petrã: quia xxp̃m significat.
Sic̃ ouis aduictimã ductus est
ad ora & ouem : quia xp̃m sig

Expanded text:
aliquando, ut corrigat, non tenetur aliquando, ut corrigat, non tenetur rea; quia non inveteravit ira, ut verteretur in odium. Si autem ira conversa fuerit in odium, occiditesse adorandum, quia sol in Scripturis aliquando Christum significat. Talis est enim dementia hominum; quasi adorandum aliquid dicatur, cum dicet petram, quia Christum significat . «Sicut ovis ad victimam» «ductus est» ; adora et ovem, quia Chri
Abbreviated transcription (Latin):
ad golẽ. non istã lunã dico uisibi¬
lẽ oculis. sed quȩ hoc nomine sigi¬
nificatit᷑ ista. Quando obscura
erat eccła. quando non dũ appa¬
rebat. nondũ eminebat. seduce¬
bantur homines. & dicebatur.
H ȩc est eocła. hic est xp̃s. ut sagit¬
tarent mobscura luna rectos cor¬
de. Modo quã cęcus est qͥ luna
plena errat : fecit lunã intem¬
pora : hic enĩ tẽporalit̃ transit
eccła. Nonenĩ hicerit semꝑ ista
mortalitas. Auger & minui¬
potest : aliquando ꝓtransibit.
Intempora facta est. SolabNo¬
VIT ocCA S̃ suum. Et hic qͥs
sol. nisi solille iustitię. quẽ sibi
non ortũ impii plangent indie
iudicii: qͥ dicturi sunt in illodie.
Ergo errauimus auia ueritatis
& iusticię lumeri non luxit nob̾
& sol non ortus est nob̾. Ei sol iste
oritur : qui intelligit xp̃m Rece-¬
dit autẽ ab intellectu eius xp̃s:
qͥsic iratus fuerit frĩ suo. ut tene¬
at odiũ. Ittiq irascimini: & no¬
lite peccare. Caritas. & si irascitꝰ

Expanded text:
ad solem. Non istam lunam dico visibilem oculis, sed quae hoc nomine significatur. Ista quando obscura erat Ecclesia, quando nondum apparebat, nondum eminebat, seducebantur homines, et dicebatur, Haec est Ecclesia, hic est Christus; «ut sagittarent in obscura luna rectos cord.» . Modo quam caecus est qui plena luna errat? «Fecit lunam in tempora.» Hic enim temporaliter transit Ecclesia; non enim hic erit semper ista mortalitas: augeri et minui aliquando transibit; in tempora facta est. «Sol agnovit occasum suum.» Et hic quis sol, nisi sol ille justitiae, quem sibi non ortum impii plangent in die judicii? Qui dicturi sunt in illo die, «Ergo erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis» . Ei sol iste oritur, qui intelligit Christum. Recedit autem ab intellectu ejus Christus, qui sic iratus fuerit fratri suo, ut teneat odium. Itaque «irascimini, et nolite peccare» . Charitas etsi irascitur
Abbreviated transcription (Latin):
prietatẽ refectus es : & uerbũ caro fac-¬
tũ est: & habitauit innobis: cȩtena:
similitudines sunt. Intellige. esto
scripture capax : ut aliito uideas
obici oculis tuis. aliud mini cordi
tuo. Sol gͦ ille. iã securi dicimus sol
iustitię. nonsine caus& impiis non
oritur: & si uolunt. Ipsa enĩ sapien-¬¬
tia dic̃. Quęrent memali: & non iti¬
uenient. Querent: & non inuenient.
Et quare: oder̃ enĩ sapientiã. Ipsa sapi¬¬
entia loquitur & dicit. quęrent me
mali & non inuenient: oder̃ enĩ sapi¬

Expanded text:
am refectus es? «Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Caetera similitudines sunt. Intellige, esto Scripturae capax, ut aliud videas objici oculis tuis, aliud innui cordi tuo. 21. Sol ergo ille, jam securi dicimus, sol ille justitiae, non sine causa impiis non oritur, etsi volunt: ipsa enim Sapientia dicit, «Quaerent me mali, et non invenient. Quaerent, et non invenient.» Et quare? Oderunt enim sapientiam. Ipsa Sapientia loquitur, et dicit: «Quaerent me mali, et non invenient; oderunt eni
Abbreviated transcription (Latin):
non qđ & ipse spũalis: sed ex posu¬¬
it & ipsũ. Et panis inquit: corho¬
minis confirmat. Ergo sic accipe
depane : quomodo accipis deumo
Intus esuri: intus siti. Beati enĩ qui esur¬¬
unt & sitiunt iusticiã : quia ipsi satura¬
bunt᷑ Panis ille iusticia est: Uinũ illud

Expanded text:
non; quod et ipse spiritualis sit, exposunon; quod et ipse spiritualis sit, exposuit et ipsum: «Et panis,» inquit, «cor hominis confirmat.» Ergo sic accipe de pane, quomodo accipis de vino; intus esuri, intus siti: «Beati» enim «qui esuriunt et sitiunt justitiam, quia ipsi saturabuntur» . Panis ille justitia est, vinum illud
Abbreviated transcription (Latin):
men ab om̃ib. predicatur ab om̃ib:
quia excellenter unctus. ideo xp̃s.
latine unctus. sed corpus suũ totũ
ꝓungit. Om̃s gͦ uenientes accipi-¬
unt gr̃am: ut ex hilaretur facies in
oleo. łilanis cor homitis con¬
łinmat. Quid est hoc fr̃s : quasi
coepit intelligi. dequo pane dicere.
Panis enĩ iste uisibilis: stoma chum
confirmat. uentrẽ confirmat. Est
alius panis. qͥ confirmat: quia pa¬¬
nis est cordis. lam enĩ dixerat de
pane suꝑus. ut educat panẽ det̾ra :
sed nondixerat. qualis panis sit ille.
& uinũ lȩtificat cor hominis. Uidetꝰ
iã dicere : despũali uino. Nã ideo
lȩtificat corhominis. Sed ad huc
putetur de uino isto dici: quia ebris
quasi lȩto corde uidentur appare.
quid insanius ebrio: quid plerũq
iracundius est : Ergo uinũ quod
uere lȩtificat cor: & non nouit
aliud nisi lȩtificare cor. Sed ne
putes hoc quidẽ despuali uino
debere accipi: deillo pane aut̃

Expanded text:
men ab omnibus, praedicatur ab omnibus; men ab omnibus, praedicatur ab omnibus; quia excellenter unctus, ideo Christlatine Unctus: sed corpus suum totum perunguit. Omnes ergo venientes accipiunt gratiam, ut exhilaretur facies in oleo. 14. «Et panis cor hominis confirmat.» Quid est hoc, fratres? Quasi coegit intelligi de quo pane diceret. Panis enim iste visibilis stomachum confirmat, ventrem confirmat: est alius panis qui cor confirmat, quia panis est cordis. Jam enim dixerat de pane superius, «Ut educat panem de terra,» sed non dixerat qualis panis sit ille. «Et vinum laetificat cor hominis.» Videtur jam dicere de spirituali vino; nam id laetificat cor hominis. Sed adhuc putetur de vino isto dici, quia ebrii quasi laeti corde videntur apparerequid insanius ebrio? quid plerumque iracundius? Est ergo vinum quod vere laetificat cor, et non novit aliud nisi laetificare cor. Sed ne putes hoc quidem de spirituali vino debere accipi, de illo pane autem
Abbreviated transcription (Latin):
a t̾renis incelũ. Ut ixilarti facit̃
EIUS iolio. Uideo quȩ tr̃a quantũ
fructũ educat: si ꝓducat foenũ iu.¬
mentis. Nonisti serui uendunt qđ
dant: nonenĩ uenditores eiũ̃gelii
sunt. Gratisdant: quia gratis acce¬
per̃. Gaudent bonis oꝑib ur̃is : hoc
sed requirunt fructũ. Quid est ex¬
hilaratio faciei inoleo : grã dĩ. nitor
quidã in manifestatione. Etsic̃ dic̃
apłs: imicuiq autẽ datur sp̃s ad
manifestationẽ. Grã quȩdã quȩ ẽ.
hominũ ad homines ꝑspreua. ad
conciliandũ scm̃ amorẽ : oleũ dicitꝰ
innitore diuino. Et qm̃ excellentis.¬
sima in xp̃o apparuit: totus orbis eũ
diligit. Qui cũ contẽptus hic esso. ao¬
oratur modo ab om̃i gente : qm̃ ipsi
est regnũ. & ipse dñabitur gentium.
Tanta enĩ est eius grã. ut multi qui
in eũ noncredunt laudent eum: &
ꝓpterea dicant. nolle se in eũ crede.
quia nemo potest implere qđ iuba
Laudando impediuntur: qui in illũ
uitu perando sȩuebant. A maturta-¬

Expanded text:
elum. «Ut exhilaret faciem ejus in oleo.» Video quae terra quantum fructum educat, si producat fenum jumentis. Non isti servi vendunt quod dant; non enim venditores Evangelii sunt: gratis dant, quia gratis acceperunt. Gaudent bonis operibus vestris; hoc sed requirunt fructum. Quid est exhilaratio faciei in oleo? Gratia Dei, nitor quidam in manifestationem; sicut dicit Apostolus: «Unicuique autem datur Spiritus ad manifestationem» . Gratia quaedam quae est hominum ad homines perspicua, ad conciliandum sanctum amorem, oleum dicitur, in nitore divino; et quoniam excellentissima in Christo apparuit, totus orbis eum diligit: qui cum contemptus hic esset, adoratur modo ab omni gente: «Quoniam ipsius est regnum, et ipse dominabitur gentium» . Tanta est enim ejus gratia, ut multi qui in eum non credunt, laudent eum, et propterea dicant nolle se in eum credere, quia nemo potest implere quod jubet. Laudando impediuntur, qui in illum vituperando saeviebant. Amatur ta