comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui morti proximus mortis adnẽ¬
tum non abhorret qui quast ad
ostium mundi huius positus forit
spectat Nec tamen. uite pĩis
actendit egssum nec Ang̾ssum
future considerat. Audit iincus
mortis et credere, non uult eit ¶res
sum eium nuncĩ mortis casus
infirmitas et senectus. Casns
dubia. infromitus. grania. senectꝰ
certa nunciat. Casus mortem.
minciat laceniem. infir mitas
apparentei seuectut pntem Ey
incertitudine mortit. tuner. ex i¬

Expanded text:
qui morti proximus, mortis advenqui morti proximus, mortis adventum non exhorret, qui quasi ad ostium mundi hujus positus foris spectat, nec tamen vitae praesentis attendit egressum, nec ingressum futurae considerat; audit nuntios mortis, et credere non vult eis. Tres sunt enim nuntii mortis: casus, infirmitas, senectus. Casus dubia, infirmitas gravia, senectus certa denuntiat. Casus mortem denuntiat latentem, infirmitas apparentem, senectus praesentem. Ex incertitudine mortis t
Abbreviated transcription (Latin):
tempus non solum instabat tontẽ¬
ulationi sed euam labore ¶Sir etã
dacob cum Rachel. et lya Reuertitur
ad patriam Sic marie et marthe
precibue ad matur lazarus ad bica
Tum Rachel et lya dacob Renertit᷑
quando aliquis de siderio beneoxã di
gradient actine. et contemplatine.
uite soriatur ¶azarus bo aduitut᷑
iur̾pretatur qui tunt Risustitatur
quando aliquis hunic bonis opibus
hinc lac̾mnt a morte pcti liberat᷑
Nemo ig a labore excusatur non
pi̾u non inuenes non senes sola
tamen iuuentus portat pondus
diei et estut portat mat̾ialiter.
pondus laboris et estum solis. pors¬
tat moraliter ¶Pondus carnee
fra gilitatis. sustinet estum libi¬
dunt Cabore igitur manuuz
ad nichilatur pondus temptarõnn
ocio maltiplicatur temptatio. Labore
caro affligitur ocio mtꝵ itur dnmne¬
nis autem in ocr. quasi, inuemꝰ
fins Ingo qui diun non teuerr
obedientie uniculo. me qualuute
frater ne societatis quasi bos lasti
sola maror est sens obstincitie

Expanded text:
on solum instabat contemplationi, sed etiam labori ; sic etiam Jacob cum Lia et Rachel revertitur in patriam ; sic Mariae et Marthae precibus adjuvatur Lazarus ad vitam . Cum Rachel et Lia Jacob revertitur, quando aliquis desiderio bene operandi gradiens, activae et contemplativae vitae sociatur. Lazarus vero adjutus interpretatur. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis ophinc lacrymis a morte peccati liberatur. Nemo igitur a labore excusatur; non pueri, non juvenes, non senes; sola tamen juventus portat pondus diei et aestus. Portat materialiter pondus laboris, et aestum solis. Portat moraliter pondus carnalis fragilitatis, sustinet aestum libidinis. Labore igitur manuum annihilatur pondus tentationum; otio multiplicatur tentatio vitiorum. Labore caro affligitur, otio nutritur. Juvenis autem in otio, quasi juvencus sine jugo, qui dum non tenetur obedientiae vinculo, in aequalitate fraternae societatis, quasi bos lascivsola major est senis obstinatio,
Abbreviated transcription (Latin):
peri᷑ sed ycti pena Remansit Trib
luxuria: cor emus perferatur/ unde
et usis in hodieruum diem aceruꝰ
lapidum magius suꝑ eum proitit᷑
quia pct̃orum sune suplinorum multi¬
tudiuem meteruum granatur. Nec
mirum si magmis aceruus laxiduz
¶Sui eciam tres sp̃es obstinatorum pͣ
Sidã eorum qui ex cõmonitõne deticees
fuint. Terna eorum qui emendatĩer
pronultunt sed non faciunt. Ex
rorrectione manasses factus est melior
Nabal ex cõmonicoe deterior. Phorao
ex afflictione durier. Mauasses
in carcere positus cathens et contre¬
dibus astrictus. deuni cognouit
quem urins liber cogne stere noluit
Tilee sunt quidam chaustrales, qui
qdui sui dirois fuerunt peruerse.
uixeriut. Dum uero in tanstio
compedes eciam adduntur. quiã ua¬
gri uel egredi foras non permictũt᷑
let quandoqz ui deum quem despe¬
uerant correcti diligent. et qui
fesant de lilertate seriuntutem fa

Expanded text:
periit, sed poena peccati remansit. Tribus luxuria, cor ejus perforatur. Unde et usque in hodiernum diem acervus lapidum magnus super eum projicitur, quia peccatorum sive suppliciorum multitudine gravatur. Nec mirum si magnus acervus lapidum Sunt etiam tres species obstinatorum. PrSecunda eorum, qui ex commonitione deteriores fiunt. Tertia eorum, qui emendationem promittunt, sed non faciunt. Ex correctione Manasses factus est melior ; Nabal ex commonitione deterior ; Pharao ex afflictione durior . Manasses in carcere positus, catenis et compedibus constrictus Deum cognovit, quem prius liber cognoscere noluit. Tales sunt quidam claustrales qui, quandiu sui juris sunt, perverse vivunt; dum vero in claustro compedes etiam adduntur, quia vagari vel egredi foras non permittuntur, fit quandoque, ut Deum, quem prius despexerant, correpti diligant, et qui fecerant de libertate
Abbreviated transcription (Latin):
mr̾ior Dateat in lectulo beluytatis
diun sommo torpestit. mercie et sõmis
deludit᷑ sur iesitatis conuoras et hortã
extiorem. t milmet aurem Rumo¬
uibus loquatur uana / mollibus m¬
duatur maue comedat/ gallus
ceue terminet lectionem¶ Enimb
doruitum surgentos ad uinas
obuient fr̃es. uigilantibus illis
doruuant Redeuntibus surgan
Sed melius forsitam esset s nichil
dicerẽt ꝙͣ si subtrattis sillabis aut
dichiombus estitando ysalmos decã¬
taret̃/ Dec est tarditas ociosorum
uichis orerantuo ad horam sed
semꝑ conntãtur moram. lin sniu
qui dexectant cum asmo nẽc astẽdũt
nu paac. in moutem portanies
paleas en stnuuilum. que ad asnñ
pertiueut nen inẽ et itladium q

Expanded text:
is, dum somno torpescit inertiae, et somniis deluditur curiositatis, convocat et hortatur exteriorem, ut inclinet aurem rumoribus, loquatur vana, mollibus induatur, mane comedat, gallus coenae terminet lectionem, euntibus dormitum surgentes ad vigilias obvient fratres, vigilantibus illis dormiant, redeuntibus surgant. Sed melius forsitan esset, si nihil dicerent, quam si subtractis syllabis, aut dictionibus, oscitando psalmos decantarent. Haec est tarditas otiosorum, qui nihil operantur ad horam, sed semper comitantur moram. Hi sunt, qui exspectant cum asino, nec ascendunt cum Isaac in montem, portantes paleas et stimulum, quae ad asinum pertinent, non igne
Abbreviated transcription (Latin):
nere sit ex ultere contemptus eins¬
nat Il lorbut mobediencie langor
est amme. qui dui opari nõ unlt
et potest uiuit sed languer.
uinit potestate languet uol miate
hõc morbo p̾mus homo languit¬
qui cum uiueret potestate et samis
esset bona bolunta bestirs terre pre
quandoq ut generet languorem
meus enim carnalis per tumorẽ
Iuxbie incurrit se pussime lan¬
gorem Iuobediencie ¶ Due sunt

Expanded text:
ere contemptus emanat. Morbus inobedientiae languor est animae. Qui enim operari non vult et potest, vivit, sed languet. Vivit potestate, sed languet voluntate. Hoc morbo pqui cum viveret potestate, et sanus esset bona voluntate, bestiis terraequandoque, ut generet languorem. Mens enim carnalis per tumorem superbiae incurrit saepissime languorem inobedientiae. Duae aut
Abbreviated transcription (Latin):
parentum. consilio fi ĩn. smulacõie
ingenio. Ut qd̵ mimis parentum
uel exhortanomibus fom̃ non potest
obtineri saltem suuulationis inger̃o
possit adipisti ¶Her antem obedĩã.
que conceditur alicui ꝑentum
exactione seu frmn seductoria exher¬
tacrẽ.uel eccam boui operis sum¬
latorur. ostensione. Ohe dienne ht̃¬
modis pemuenitus et quod illisch¬
modis ꝓrecedentibus non potest
ꝑromissione muneris otineatur
Sir adhuc ium petro. symon manꝰ
moratur in ecclesia. moratur et
sapbie cum anania  ID petrũ
bom ꝓrelati. per sumonii ananiã
et saphiram mali sutditi designur
obediãm. dinniat et saphna. abstõ¬
derum partem substancie isteso
ne goiis incumibunt acquirende
pecrunie. ¶E Ies est obedie nria cu
syuonia ¶Est et alia syẽs ctediente
que tamen obedieniã uontur de.
qĩu dicit᷑ Cima obedisti uoti uxor

Expanded text:
parentum, concilio fratrum, simulationis parentum, concilio fratrum, simulationis ingenio, ut quod minus parentum, vel exhortationibus fratrum non potest obtineri, saltem simulationis ingenio possit adispici. Haec autem obedientia, quae conceditur alicui, parentum exactione, seu fratrum seductoria exhortatione, vel etiam boni operis simulatoria ostensione, obedientmodis pervenitur, ut quod illis tribus praecedentibus non potest, promissione muneris obtineatur. Sic adhuc cum Petro Simon Magus moratur in Ecclesia, et Saphira cum Anania ; per Petrum boni praelati; per Simonem, Ananiam et Saphiram mali subjecti designantur. obedientiam. Ananias et Saphira absconderunt partem substantiae, isti vero negotii incumbunt acquirendae pecuniae. Haec est obedientia cum Simonia. Est et alia species inobedientiae, quae tamen obedientia vocatur, de qua dicitur: Quia obedisti voci uxoris
Abbreviated transcription (Latin):
Ditirlua correctionis Tum enim
ntris non emutit samem por cõ¬
fissionem del ex non cõmonntõne
nor ponuttit emendaccẽm Restai
e seni Recipiat intislouem .÷. cor¬
detionem distroline  Et antem¬
tumor mollis. cum mens inflata
delectatur. ulupt nosit dum secta¬
tox ocum sõnotencia torpestit
¶Ex hie qͥ. langor amie nastiturr
quando duritia obstinationis pssa
precepto facto et loco ut designet
quod preupitur mõstret quodag
nominet locum in quo quie morat᷑
De p̾cepto enum dicit᷑. Iuumgit ei
obedienciam defacto. complenit
eam de soco.a pud illam morat᷑
obedientiã. cum aliquam Remotar
scdã grams tertia ad ueruaq
si labee est implere. Iecus Ro aligũ
ulacet aliquando displicet placet
quibusdam non quia habundet fabe
possidet et sir fit ui uocetur dedĩa
cum non sit: Hanc obedientiam
multi de siderant: ut extra obedĩa
essequeant Multis a ntem modis
her obedientia queri solet .⁊. auxilio
consilio. et ingenio Auxilio uidelz

Expanded text:
a correptionis. Cum enim mens non emittit saniem per confessionem, vel ex commonitione non promittit emendationem, restat ut ferri recipiat incisionem, id est, correptionem disciplinae. Est autemtumor mollis, cum mens inflata delectatur voluptuosis; cum sectatur otium, somnolentia torpescit. Ex his igitur languor animae nascitur, quando duritia obstinationis pressa, praecepto, facto et loco, ut designet quod praecipitur, monstret quod agitur, nominet locum in quo quis moratur. De praecepto enim dicitur, injungit ei obedientiam; de facto, complevit eam; de loco, apud illam moratur obedientia, cum aliquam remotam secunda gravis, tertia ad utrumque sed grave est implere; locus vero aliquando placet, aliquando displiquibusdam, non quia abundet fratribus, possidet; et sic fit, ut vocetur obedientia cum non sit. Hanc obedientiam multi desiderant ut extra obedientiam esse queant. Multis autem modis haec obedientia quaeri solet, id est, auxilio, consilio et ingenio. Auxilio videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
ne. sarfient dupe diuint cum
mouiter connersos uerbis et exẽte
cib epr̃titio bonre opationit auetut
Accendi non potest adipem quio
extuncto cauitatis igne. non in¬
fundunt boue actioni cordis dul¬
cedinem Carnem coudam non
ins̾ ignre in fugientes. pauxtani
et labori se subtrahnt Lix camin
enm panꝑtutis decequi solent
uitia carins ¶Carnem conda
Adito desiderant / ui qnomodo
et quando et quantum ueluur
sibi coquant/ Tales sunt quad
qui morantur in claustro. qł
et subrectos bene a gers uinere cogũt
errantes Reuorant. sed fortes occi¬
dunt. Feuoraut uerbis occidunt
exemplis, Religiosi uideri student
quia Religiosos sub se habent/ Glãm
de torum patĩa. non de sia quod
operau nolunt Iuxant opantur
ipsi quod operari liitum esse non
putant subiectes cogunt et a iõe¬
nemine cogi uolunt ¶ de iuile
dientia discipuloꝵ¬

Expanded text:
ne sacrificent, impediunt; cum noviter conversos verbis et exemplis ab exercitio bonae operationis avertunt. Accendi non permittunt adipem, quia exstincto charitatis igne non infundunt bonae actioni cordis dulcedinem. Non carnem coctam sed ionis ignem fugientes paupertati et labori se subtrahunt, ndecoqui solent vitia carnis. Carnem crudam idcirco desiderant, ut quando, et quomodo, et quantum velint sibi coquant. Tales sunt quidam, qui morantur in claustro, quaet subjectos bene vivere cogunt, errantes revocant, sed fortes occidunt. Revocant verbis, occidunt exemplis. Religiosi videri student, quia religiosos sub se habent. Gloriantur de eorum patientia, non de sua. Quod operari nolunt, imperant: operantur ipsi quod aliis operari licitum non esse putant, subjectos cogunt, et a nemine cogi volunt. CAP. XIII. De discipulo
Abbreviated transcription (Latin):
Her causa fuit anglice et humãe
Rumie. Nouam inquit angelus
sedem meam ad aquilonem Et
hoi dixit Eritis quasi dnĩ stie-¬
tes bonum et malum Tuneai
gͦ prelatus qd̃ mer mt homo
et angelus ¶Angelus enim cuz
uellet esse paencior: coruit

Expanded text:
haec causa fuit angelicae et humanae haec causa fuit angelicae et humanae ruinae. Ponam, inquit angelus, sedem meam ad Aquilonem . Et homini dixit: Eritis sicut dii, scientes bonum et malum . Timeat igitur praelatus, quod meruit homo et angelus. Angelus enim, cum vellet esse potentior, corruit;
Abbreviated transcription (Latin):
ducat. aibo. in foneam cadent
Quomo ͦ urecidenit. Uita et doit̾ia
sit fiet uie bnrum oule et biuis
instor Nastor unus debet esse in se
et unus Cum grege uinis in se
ut quid docet uerbit Impleai eyere
Ut rer Iuacundiam non mutetir
a mansuetudine non eleuetur paña¬
presperit. nen frangatus ad uersirate
sed ddem rermandat uatiencia yse¬
uerante ¶Tenet antem pastor
unitatem cum ghe quande nõ
diuiditur a subiectis per preciosto¬
rem habitum uel uer delicatõrem
Cibum dum fit unus ꝓer compassi¬
onem cum infirmis ¶ Der dispensa¬
nionem cum deliratis/ ut cum axło
dicere possir Omĩbus omĩa faitꝰ
sum. ut om̃s incrifacerem Iisfor
uero negligens fugit ¶Sunt quid¬
enim prelati. qui fuguiut qd̾
precipiunt Cum enim ontra.
gnia et importabilia/ Imponũt
et ea digito mou̾e nolunt fuguĩt
qued precpiunt Tfugunt cuz
se sub silencio abscondunt. fugiĩt
qui Remoti a connentu: sub gio
in eodem Cunctit se estimat platꝰ
ampluis sapere. quibas se uidet

Expanded text:
ambo in foveam cadunt . Quomodo praecedunt? vita et doctrina. Sic fiet unum ovile, et unus pastor : pastor unus debet esse in se, et unus cum grege; unus in se, ut quod docet verbis, impleat opere ut per iracundiam non mutetur a mansuetudine, non elevetur prosperis, non frangatur adversitate, sed idem permaneat patientia perseverante. Tenet autem pastor unitatem cum grege, quando non dividitur a subjectis per pretiosiorem habitum, vel per delicatiorem cibum, dum fit unus per compassionem cum infirmis, per dispensationem cum delicatis, ut cum Apostolo dicere possit: Omnibus omnia factus sum, ut omnes lucrifacerem . Pastor vero negligens fugit. Sunt quidam praelati, qui fugiunt, quod precipiunt. Cum onera gravia et importabilia imponunt, et ea digito movere nolunt, fugiunt quod praecipiunt; fugiunt, cum se sub silentio abscondunt; fugiunt, qui remoti a conventu sub otio in eodem: « Cunctis se existimat praelatus amplius sapere, quibus se videt
Abbreviated transcription (Latin):
scuiit uer possunt/ Illi siguidei
qui nec stum̃t. nec possunt ng
uolunt urudenter arunt suil
emi est dist̾no nolle quod non
potes: prouidere quod nestb
Tenatuor ex his que predip unil
bia negligentĩa ge ueraut Reliquãͦ
nutrita fuĩt climinant Cad prouidẽ¬
nam siquidem pertiuet consilum ad
Disstionem Iudicium. ad hunulunte

Expanded text:
ec possunt. Illi siquidem, qui nec sciunt, nec possunt, nec volunt, prudenter agunt. Summa est enim discretio, nolle quod non potes, providere quod nescis. Quatuor ex his, quae praediximus, bia negligentiam generant. Reliqua venutrita fuerit, eliminant. Ad providentiam siquidem pertinet consilium, ad discretionem judici
Abbreviated transcription (Latin):
licet eium benẽ uiant bens tamẽ
est ut de grege sibi cõmisso gregil
domino rõnem Reodant Cus si¬
stixmin Curam g̾git et fuggum
pondus laboris/ Si nest murtur
sustipiunt. si stiunt et peccare ꝑ¬
mittunt cum seli bene uiuere posset
cur mortem incirorunt ¶ales
prelati uitriunt filroe hay qui
cumimberibr q̃ obsernabant
ante ostrum tabernali dormunt

Expanded text:
Licet enim bene vivant, necesse tamen est, ut de grege sibi commisso, gregis Domino rationem reddant. Cur suscipiunt curam gregis, et fugiunt pondus laboris? Si nesciunt, cur suscipiunt? si sciunt et peccare permittunt, cum soli bene vivere possent, cur mortem incurrunt? Tales praelati nutriunt filios Heli, qui cum mulieribus, quae observant ad ostium tabernaculi, dor
Abbreviated transcription (Latin):
qui nescuun nec possunt sed uelunt
quidain nersuuut nec possunt nec
uolunt ¶E cire et posse et uelle cui¬
tatis est uel surbie scire et posse
et nelle hmiulitatiẽ Cel mercie. net
stire / nec posse sed uelle cupiditatis
et stultine. nec stire nec pose ne
uelle. disttionis et prouidencie Cui
enu scumt et uolunt preesse. si ldu¬

Expanded text:
sed volunt; quidam qui nec sciunt, nec possunt, nec volunt. Scire, et posse, et velle, charitatis est vel superbiae; scire, et posse, et nolle, humilitatis vel inertiae; nec scire, nec posse, sed velle, cupiditatis et stultitiae; nec scire, nec posse, nec velle, discretionis et providentiae. Qui enim sciunt, et possunt
Abbreviated transcription (Latin):
aquo factum si ꝯuerunt¶ Sir
maria que in silencio deberet esse
marthe detrahir et que uerba domimi
audire consueuerar uerbositati ser
maru. uera martha et falsa mariha
uera maria tacet audit lac̾matur
falsa maria conqueritur, quod non
egditur quid ext̾iora non ordinet
qd̃ secularibus non ad misceatur
uera maria enut unguentum.
frequentat sepulchrum. ut bngnat
mortuum Eunt prens bou operis
frequentut defiderio deuotronit. ungͥ
uerbo consolanonis/ Falsa maria ued
Rrequentat non sepulcrum sed forum
Tuneo antem ne cum Redieoit: cuz
fatuis urogunbus ilausam dnuer̃at
Iannam. rera martha conqueru᷑
qd̵ sola ministret quod sallicitudine
Ra faminaris turbetur quõd ium
sorore. uorba donum nen audiai¶ S
quid dicit ei dominus: Marcha
martha sillicita es. et tiobaris eoga
plurrmna. Porro uiuin est mc̃ariu

Expanded text:
a quo factum sit quaerunt. Sic a quo factum sit quaerunt. Sic Maria, quae in silentio debet esse, Marthae detrahit, et quae verba Domini audire consueverat, verbositati servMaria; vera Martha et falsa Martha. Vera Maria tacet, audit, lacrymatur; falsa Maria conqueritur quod non egrediatur, quod exteriora non ordinet, quod saecularibus non admisceatur. Vera Maria emit unguentum, frequentat sepulcrum, ut ungat mortuum. Emit pretio boni operis, frequentat desiderio devotionis, ungit verbo consolationis. Falsa Maria vendit, frequentat non sepulcrum, sed forum. Timeo autem, ne cum redierit, cum fatuis virginibus clausam inveniat januam . Vera Martha conqueritur, quod sola ministret, quod solitudine rei familiaris turbetur, quod cum sorore verba Domini non audiat. Sed quid dicit ei Dominus? Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium .
Abbreviated transcription (Latin):
sapient̃ esse non negligens Ocĩ.
exluibeat qualem se xr̃s distipulis
prebuit Aiitandum. et cum apło
duere possir Imitatores mei estote
sicut a ego Ar̃u xx̃i / In tribus mapͭ
prelati xp̃ĩm Iuuittaꝵ debent quĩa
couriss se ipsum hostiam daret
Rex cum aligno Regnaret: nñster
cum retu pedibus aquam nũstraret
Bacerdotit igitur dignitat. Regi
potestas ininistro comxetu officu
Dignitati debetur Reuerencia p̃tat
obediencia/ efficio cura ¶no ex
hit debentur prelatis teonum̃
subiectis Reuere ucia et obediẽna
prelafit exhibenda est a subiectit̃ cura
Quid: Nomis in ius subieitil
ꝓrelatos diiitari debent: Non.
Sed cum uiderint prelatos in digͥ
humules. in potesiate nutes/ in
ãnunistratõe cure familiaris seruiẽ¬
tes. sut iosi humiles. mites in¬
di̾̃ta officia benigne sustipientes
Gunt autem quidam. qui prelatox
occupationes accusant. ing̾ssus
Et egssus ecoum dampnant Causis
Iiguorant. et si cognouerin turbãt

Expanded text:
sapiens esse, non negligens. Oculiexhibeat, qualem se Christus discipulis praebuit imitandum, ut cum apostolo dicere possit: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi . In tribus maxime praelati Christum imitari debent quia crucis seipsum hostiam daret; Rex cum a ligno regnaret; minister, cum Petri pedibus aquam ministraret. Sacerdoti igitur dignitas, regi potestas, ministro competit officium; dignitati debetur reverentia, potestati obedientia, officio cura. Duo igitur ex his debentur praelatis, tertium subjectis. Reverentia et obedientia praelatis exhibenda est a subjectis, cura Quid? nonne in his subjecti praelatos imitari debent? Non. Sed cum viderint praelatos in dignitate humiles, in potestate mites, in administratione curae familiaris servientes, sint ipsi humiles, mites, injuncta officia benigne suscipientes. Sunt enim quidam, qui praelatorum occupationem accusant, ingressus et egressus eorum damnant. Causas eorum ignorant, et si cognoverunt, turbant.
Abbreviated transcription (Latin):
stunt oues pastorem quem sere lider
nrtum beneficencu Reedit amutum
Dues uero yastor cognostir Dnm sub¬
ditorum mores el actus diligenter
aclendit. Unde st̾ptum est considera
diluenter uultum recoris tui dul¬
tum pecoris considerar qui quid¬
singuli subiectorum uossini non Aograt
iui per confessunem coida. Ier crraĩ¬
ad surdum pertinet alta infir̃at᷑
autem qui temptatur moritur quae
desperat surdus est qui non audũ
¶Andiunt autem qui cbedunt And̾
enm quandoq infromus suane in¬
uocẽ conselationis. Desrerane dulce¬
diuem el secpatiouit. sindus asꝑitatẽ

Expanded text:
scunt oves pastorem, quem saepe vident notum, beneficentia reddit amicum. Oves vero ditorum mores et actus diligenter attendit. Unde scriptum est: Considera diligenter vultum pecoris tui . Vultum pecoris considerasinguli subjectorum possint, non ignorat cui per confessionem corda, per circumad surdum pertinet alta. Infirmatur autem qui tentatur, moritur qui desperat, surdus est qui non audit; audiunt autem, qui obediunt. Audit enim quandoque infirmus vocem suavem consolationis, desperans dulcedinem obsecra
Abbreviated transcription (Latin):
sola mninistrat nõ conquerit᷑. sed
solit ext̾ioribus delectatur. S quia
similis similem querit. uult tamẽ
habere sociam falsain mariam Qlz
lucet bnum esse ncc̃arigm . unum
tamen est contrariume Caua cuz
uantatem seruare de bent detraila
studert. Cales prelator um dirmsas
non Reuerenter nec potestatem huit

Expanded text:
stret, non conqueritur, sed solis exterioribus delectatur. Sed quia similis similem quaerit, vult tamen habere sociam falsam Mariam. Quibus licet unum esset necessarium, unum tamen est contrarium; quia cum unitatem servare deberent, detractioni student. Tales praelatorum dignitatem non reverent
Abbreviated transcription (Latin):
axim.s. tyrporis congerationiẽ et
mentis in singulis siquidem
enpitibus aures sunt etonili ħib
cum prelatus orulos. quos libet
ros disiretos qui quod in subiatis
uident Remincẽt habet et Ratio

Expanded text:
icet corporis, congregationis et mentis. In singulis siquidem capitibus aures sunt et oculi, habet enim praelatus oculos, quoslibet fratres discretos, qui quod in subjectis vident, renuntiant. Habet et ratio
Abbreviated transcription (Latin):
cerciores fiam Nit enim btũs ggꝰ¬
lignus sp̃s. aliquo moriente eĩdi¬
ents̃ ar̃am a clanstro carint arcepit
meternũ secum sine illa ꝑmutãtoe
Returebit/. ut nec exaltata ad fuxli¬
cium proruct. nec eteruit mersa
suyplitũs ultra ad Remediu ereꝵ
ante mortem grã ad uenam no
Electi dei et ꝓfcti uiri yostar de
corporibus transeunt: mꝙͣ̃ꝙ uer
moꝵaꝵ spatia. sicut antiqui pr̃es
a ur̃is celestis uerre ptione differmut¬

Expanded text:
certiores fiant. Ait enim beatus Grelignus spiritus aliquo moriente egredientem animam a claustro carnis acceperit, in aeternum secum sine ulla mutatione retinebit: ut nec exaltata ad supplicium proruat, nec aeternis mersa suppliciis ultra ad remedium ereptante mortem gratia ad veniam non Electi Dei, et perfecti viri postquam de corporibus transeunt, nequaquam per morarum spatia sicut antiqui patres a patriae coelestis perceptione differu
Abbreviated transcription (Latin):
autem subtile quidaz yer effectum
spñatis potencie: sed palxabile per
ueritatem nature. In illa celestis
Regui gloria. caro scdm̃ naturam er
sod scom passient desideria non exii
quia deuicto mortis acruleo in etra
intorrnptõe Regnabit / Tredimꝰ n e
fatemur carnẽ nr̃am post Resurrecto¬
nem futuram. et eandem et du̾sar
Candem per naturã. s diũsam ꝑ głia
eaudẽ per uernãtẽ. diuersam por
potenciam Erititaq subtilis: qr¬
et ĩ corruptibilit̾ erir palpabilit. qr
uen amuatet essenciam naturẽ uercus

Expanded text:
ile quidem per effectum spiritualis potentiae, sed palpabile per veritatem naturae. In illa ergo coelestis regni gloria caro secundum naturam erit, et secundum passionis desideria non erit, quia devicto mortis aculeo in aeterna incorruptione regnabit. Credimus igitur, et fatemur carnem nostram post resurrectionem futuram et eamdem et diversam: eamdem per naturam, diversam per gloriam; eamdem per veritatem, diversam per potentiam. Erit itaque subtilis, quia incorruptibilis: erit palpabilis, quia non amittet essentiam naturae veracis
Abbreviated transcription (Latin):
quo morior Resirogam Ez si in aereo
corpors Resurogam Rsincexero. ia
ego non ero qui Resupgo Nlam quouiꝰ
est uera Resmorectio. se uera non
potĩt esse caro : Axpeeta gͣ Ratie sug¬
gdoir: qr si ueaa caro non fu̾it pro¬
culdubu Resurrectio uera non erit
hͨ enĩm Recte Resurrectio nõ ꝑotest dit
ubi nr̃ Resurgu quod cendii ¶Credend

Expanded text:
 corpore resurgam. Sed si in aereo corpore resurrexero, jam ergo non ero, qui resurgo. Nam quomodo vera est resurrectio, si vera non potuit esse caro? Aperta igitur ratio suggerit quod si vera caro non fuerit, procul dubio resurrectio vera non erit. Haec enim recte resurrectio non potest dici, ubi non resurgit quod cecidit. Credendum
Abbreviated transcription (Latin):
tibus aninab Reꝯmestite adhut mo¬
dium dit̾e õ. nini ardorem desideu
ex ip̃a patĩe presenia solatum ten¬
solationit aspirare. ut et animarĩ uox
sicħ qd a mantes de siderent / et rsxo¬
deucis dei sermo su hor qd̾ ear Retri¬
butiemis cortitudine inter desiderici
qualiter ad angeles et ad arãs
sanctorum deus confure ut loqui
Adhuc uero surre desiderio. quomõde
uost Relurrectionem dens hõmib
loqui debeat: Ut gd̾ sfbore piopo
sui: anctoritati non cõtradiat
unde beatus ggorius. Cum nobis
uer speciem tunc semet ipsum qs¬
q nomrodo om̃ibr c̾aturis presit uctis

Expanded text:
uc modicum, dicere, est inter ardorem desiderii ex ipsa praescientia solatium consolationis aspirare, ut et animarum vox sit hoc quod amantes desiderant, et respondentis Dei sermo sit hoc, quod eas retributionis certitudine inter desideria qualiter ad angelos et ad animas sanctorum Deus consuevit loqui. Adhuc vero scire desidero quomodo post resurrectionem hominibus loqui debeat, ut quod proposui scribere auctoritati non contradicat. Unde beatus Gregorius: Cum nobis inus per speciem, tunc semetipsum quomodo omnibus creaturis praesit nobis
Abbreviated transcription (Latin):
¶uid est am̃t uiidite petitõne
dic̾e / inisi diem ext̾mi dudimi et re¬
surrectionem extinctor ur corporum
desidorare. Magnus ꝯmppe ca¬
mor earum magnũ est desiderium
Tanto enim quisq mimis clamat
ꝙͣto minus desiderat. Et tanco
maiorẽ uocem in aures in circũst̾yti
sr̃s ex p̾mit qnͣto se in eiis dest¬
dexiuz plemue fundit Aumax¬

Expanded text:
uid est animas vindictae petitionem dicere, nisi diem extremi judicii, et resurrectionem exstinctorum corporum desiderare. Magnus quippe earum clamor magnum est desiderium, tanto enim quisque minus clamat, quanto minus desiderat; et tanto majorem vocem in aures incircumscripti spiritus exprimit, quanto se in ejus desiderium plenius fundit. Anima
Abbreviated transcription (Latin):
tatis iliustrat ¶alam itaq de pr̃e
amũtiare so asseoit: quia por pate¬
cͤactam truc marestatis sue spem
et quomodo ipse giguẽti nom dmpar
oriatur et quomodõ utrorũ. spe
utriq coeternus procedar. estend
Axte nanq tunc uidebimus. quoͦ
quod oriendo est ei de quo oritur
subsegnes non est quontodo is qui
processionem/ producit᷑. a proforẽ¬
tibus non prertur. Arerte tunr
uidebuuns. quomodo et unũ diui¬
sibiliter tria sunt et indiui sibiliter
trrã unũ ¶parente gͥ in iudicio
Retributionis operum̃ iam uba cessa¬
uunit exhortatõnum et nos augu¬
sticcs̃ uite presentit euadentes
unn de qualitate corporum. qua¬
liai yost Rescrorectõem sunt q̃rit᷑
torn. ingnit: Resuorectienem qua
ixse ostendit nobis promifit e
quia mẽbra sui secuntur gloriam
capinis eam in fine̾ mundi facturꝰ
est nobis Sed ecce Resurrecionem
andio / effectum tqniẽ er iRoem Rͥ¬
sinreitioiis exquira Credo nanq
qua Resuorecturus sum sed uole

Expanded text:
strat. Palam itaque de Patre annuntiare se asserit, qua per patefactam tunc majestatis suae speciem, et quomodo ipse gignenti non impar oriatur, et quomodo utrorumque Spiritus utrique coaeternus procedat, ostendit. Apetie namque tunc videbimus quomodo hoc quod oriendo ab alio est, ei de quo oritur subsequens non est: quomodo is, qui processione producitur, a proferentibus non praeitur. Aperte tunc videbimus quomodo et unum divisibiliter tria sunt, et indivisibiliter tria unum. Apparente igitur in judicio retributore operum, jam verba cessabunt exhortationum, et nos angustias vitae praesentis evadentes,Cum de qualitate corporum qualia per resurrectionem sint quaeritur, ter, inquit, resurrectionem, quam in se ostendit, nobis promisit; et quia membra sui sequuntur gloriam capitis, eam in fine mundi facturus est in nobis. » Sed ecce resurrectionem audio, effectum tamen ejusdem resurrectionis exquiro. Credo namque quia resurrecturus sum, sed volo
Abbreviated transcription (Latin):
Luii dn quo t̾tum illud extluditur
dindicare nes nequag̃. ellimis.
sed date inqun hotum dr̃e. ater
et quartum ut distedas magis et
dindrctum deo cõmuttas ꝙ  tli eouias
Suus antem Re quoniam x̾ii libelli
feacium dilatammus in pare coħũa

Expanded text:
 In quo tertium illud concluditur, ut vindicare nos nequaquam velimus, sed date, inquit, locum irae . Habes et quartum, ut discedas magis, et vindictam Deo committas quam tibi exigas. Nunc autem, fratres, quia primi libelli spatium di
Abbreviated transcription (Latin):
Intanimus dnquiunt Ioondus Roli¬
giruis lenius est quis euim potet
ferre clanstri tedium / dinturntate
hlentii pondus laboris. parsimeinat
dunt abrae. exxellentes eam Ut libi
remaneam in egypto Abitiumt enĩ
habitum Religionis/ et desiderno
sue caruie persenerant/ dibraam
ueio astendit ab egipto in bethel. .i.
carualium uotuptatum constrtia de¬
sereut. in deme dei manet hor
euim Iuĩx̾tatur beches domus dei
dbruam Religioiis est feruia: stex in

Expanded text:
avimus, inquit, pondus religionis levius esse. » Quis enim potest ferre claustri taedium, diuturnitatem silentii, pondus laboris, parcimoniam dunt Abrae, expellentes eam ut liberi remaneant in Aegypto. Abjiciunt enim habitum religionis, et in desideriis suae carnis perseverant. Abram vero ascendit ab Aegypto in Bethel, id est, carnalium voluptatum consortia deserens, in domo Dei manet. Hoc enim interpretatur Bethel domus Dei. Abraham religionis est forma, exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
in olla homo da ¶Olla hehsei difff
ab ectuxtus dlit: ille quidem caxut¬
dubroratur: que est caritas Mlar
Dulcedinem seq initur amaritudo. huiꝰ
uero asreritatem sequitiro suaintus
Surgens helisent acceyit farmam
quam ise habebut. et posinit in eia¬

Expanded text:
in olla homo Dei . Olla Elisei differt ab Aegyptiis ollis. Illae quidem carnidulcoratur, quae est charitas. Illarum dulcedinem sequitur amaritudo, hujus vero amaritudinem sequitur suavitas. Surgens Eliseus accepit farinam quam i
Abbreviated transcription (Latin):
in Religio ne notunda suanis et
enim et mutit quieta et secuira
Duuins incohabitacc̃e mitis in
sermone quieta in nicte semira
ip aitione Iec tuien sit snans
e Ut non si distra/ nec su mins
enpatratiro Iniusta łet sut mẽte
quieta. Ue bonnim non cogittet oncsa¬
Aet su secura ut dounum m̃ trea
Si su secura Ut pro coriore hña¬
Ianore. al opere bono non desiftat
stoliuio assiulati nulier rante
que ab aligno dilugitum. Ut ducat
qrede genere nobiliu sit. ꝙ diu¬
pultẽtudiue illius deteitetur et de
nobilitate fihorum glorietiro Et
augteantur fus illiut censu. et sor¬
uemiuo sensu Huc mulieri potest¬

Expanded text:
in religione notanda. Suavis est enim et mitis, quieta et secura. Suavis est in cohabitatione, mitis in sermone, quieta in mente, secura in actione. Nec tamen sic suavis est ut sit indiscreta, nec sic mitis ut patiatur injusta; nec sic mente quieta, ut bonum non cogitet; nec sic secura, ut Dominum non timeat; sed sic secura, ut pro timore humano ab opere bono non desistat. Religio assimilatur mulieri castae, quae ab aliquo diligitur ut ducatur de genere nobilium sit, pulchritudine illius delectetur, et de nobilitate filiorum glorietur, ut augeantur sua illius censu, et serventur sensu. Huic mulieri ass
Abbreviated transcription (Latin):
in templo iunonis lacime arã
ad om̃s uentos immobili cinere
aquam propͥetatẽ uini quahoies
mebriarent possidere uoluerit
Non admiratione ista si memo¬
ria prosequi debenius cum stia¬
mus recta ab ea plimũ licẽcie
uendicari penes quã infmitꝰ
cuucta gignendi labor cõsistit
ue quia supͣ usitata roẽz¬
excedentia actingunus
serpentis quoq a te tito liuo ẽ
turiose ꝑiter ac fecunde ⁊elatã
fiat mẽtio / Is enĩ ait in afrita
apud bragiadã fluuiũ tante
magnitudinis augne fuisse. ut
actilii reguli extertitum usu᷑
amnis prohiberet multisq ꝙ.
militib ingenti ore torreptis:
cum pluribusqi caude uolume¬
nib elisis cum telorũ iactu
ꝑforari nequiret ad ultimũ
balistarũ tormentis undiq
petitam silicũ trebris et ponde¬
rosis ittibus procubuisse oĩb
q cohortib et legionib ipsa
cartagnie uisam terribilior̃ẽ atq
eciam cruore suo gurgitib mibutis
corꝑisq Iacentis pestifero affatu
uicina regione polluta comana

Expanded text:
in templo Iunonis Laciniae aram ad omnes uentos inmobili cinere aquam proprietatem uini, qua homines inebrientur, possidere uoluerit. non admiratione ista, sed memoria prosequi debemus, cum sciamus recte ab ea plurimum licentiae uindicari, penes quam infinitus cuncta gignendi labor consistit. Quae quia supra usitatam ratioexcedentia attigimus, serpentis quoque a T. Liuio curiose pariter ac facunde relatae fiat mentio: is enim ait in Africa apud Bagradam flumen tantae magnitudinis fuisse, ut Atilii Reguli exercitum usu amnis prohiberet, multisque militibus ingenti ore correptis, conpluribus caudae uoluminibus elisis, cum telorum iactu perforari nequiret, ad ultimum ballistarum tormentis undique petitam silicum crebris et ponderosis uerberibus procubuisse omnibusque et cohortibus et legionibus ipsa Karthagine uisam terribiliorem, atque etiam cruore suo gurgitibus inbutis corporisque iacentis pestifero adflatu uicina regione polluta Romana
Abbreviated transcription (Latin):
mitiam stilũ tani
nostre urbis ꝙͣ cetãꝵ¬
gencium priscis ac memoralib
nstitutis Opus est enĩ cognosti
huiuste uite quã sub optimo pͥn-¬
cipe felitem agunus que nam
fuerant elementa ut eorũ qͦq

Expanded text:
iniciam stilum qua nostrae urbis qua extegentium priscis ac memorabilibus institutis: opus est enim cognosci huiusce uitae, quam sub optimo principe felicem agimus, quaenam fuerint elementa, ut eorum q
Abbreviated transcription (Latin):
si pientior cete¬
ris. ⁊mpertior uniuer¬
sis tent sanctĩtatis et
iusticie uiam pergas.
crebriorib aaideam lit¬
teris admonere. no me
pͥe iusticie fiducia. no
sapientie pritia. non
scientie gloia. sed sola
ac mente concepi cari¬
tatis tue cansa. compel¬
lit. que me feccatorem
⁊ igaarum ad dicend
ita hortatui ⁊ ꝓuocat.
ut cum loqui nesciam
tacere non possim. Uel¬
lem itaq ⁊ libenter op̃

Expanded text:
sipientior caeteris, et imperitior universis, te ut sanctitatis et justitiae viam pergas, crebrioribus audeam litteris admonere, non me propriae justitiae fiducia, non sapientiae peritia, non scientiae gloria, sed sola ac mente concepi, charitatis tuae causa compellit: quae me peccatorem et ignarum, ad dicendum ita hortatur et provocat, ut cum loqui nesciam, tacere non possim. Vellem itaque et libenter opta
Abbreviated transcription (Latin):
scientia ab om̃i peccato¬
rũ contagione liberi¬
instͥuerent. et exemplis
mentẽ nr̃am ita usi¬
pientie ⁊ ignorantiẽ
caligo cecaunt ut cliui¬
nũ aliquid̃ neq assẽ¬
tire uł dicere. ad huc
in super ⁊ om̃ium recar¬
guit conscientia pecc̃oꝵ
ut etiam siquid lumi
hoc etiã ꝙ hemus nõ
filucialr̃ ꝓferre consci¬
entia prohibente pos¬
sumus. Tu tñ dũ pẽri¬
cior tibi appare possit.
⁊ melior: tudib ãmo

Expanded text:
scientia ab omni peccatorum contagione liberiinstruerent et exemplis. mentem nostram ita insipientiae et ignorantiae caligo caecavit, ut divinum aliquid nequeat sentire vel dicere, adhuc insuper et omnium redarguit conscientia peccatorum, ut etiam si quid luminhoc etiam quod habemus non fiducialiter proferre, conscientia prohibente, possimus. Tu tamen, dum peritior tibi apparere possit et melior, rudibus admo
Abbreviated transcription (Latin):
pot fĩ expoĩcõnũ misticaꝵ inliplicatõ
ra sp̃e in sp̃ali om̃s tñ p̾supponũt sẽ¬
sum lr̃alẽ tamꝙͣ fundamentũ. Pp̃q
sic edificum declians a fund̾am¬
to disponit᷑ ad ruinã. Sic expntõi
mstit disc̾pans a sẜn ir̃ali. reputã¬
da est indecens et inepta ł saltemi
minus decens cet̾is ꝑib et imꝰ ap¬
ta et iõ uolẽtib profice ĩ studio sat ͤ

Expanded text:
o in speciali; omnes tamen praesupponunt sensum litteralem tanquam fundamentum. Unde sicut aedificium declinans a fundamento, disponitur ad ruinam: ita expositio mystica discrepans a sensu litterali, reputanda est indecens et inepta, vel saltem minus decens caeteris paribus, et minus apta, et ideo volentibus proficere in studio sacrae
Abbreviated transcription (Latin):
dum ea q̃ st̃ ĩ noua lege credẽda. s ͨ acu¬
ꝑit᷑ sẜus allegoricꝰ. Si aũt referant᷑ ad
dĩne fut᷑a sic ẽ sẜus anagogicus. et
credas allegoria. Morał ꝙ agas. q
tendas anagogia. et istorum. iii ͦ. sẽ¬
suũ põt poni exemplum ĩ hc dictõe
dam ciuitatẽ que fu ͭ quondã metͦpo¬
r. ĩ regno uidee q̃ pͥmo fuit fiidata
a melchisedech pꝰ ea ꝑ salomonẽ dila¬

Expanded text:
dum ea quae sunt in nova lege credenda, sic accipitur sensus allegoricus; si autem referantur ad dine futura, sic est sensus anagogicus. Et credas allegoria, Moralis quid agas, quo tendas anagogia. Et istorum quatuor sensuum potest poni exemplum in hac dictioneamdam civitatem, quae fuit quondam metropolis in regno Judaeae, quae primo fuit fundata a Melchisedech, postea per Salomonem dil
Abbreviated transcription (Latin):
nib quosdam uenisse no biles le¬
ginius. ⁊ quos ad contemplatioe
siu roma non traxerar minis hõ¬
minie fama ꝑ duxit. Hũit illa etasᷤ
in auditum omnib scłis celebrand̾¬
q miratuliur ut urbem i ratam in¬
gressi: Aliud extia urbem q̃rerent A¬
pollonius siue ille magus ut uulgio

Expanded text:
nibus quosdam venisse nobiles legimus; et quos ad contemplationem sui Roma non traxerat, unius hominis fama perduxit. Habuit illa aetas inauditum omnibus saeculis celebrandumque miraculum, ut urbem tantam ingressi, aliud extra urbem quaererent. Apollonius
Abbreviated transcription (Latin):
iud loquar. de scli hominib
cm apostolus paulus uas
electionis. ⁊ dector gentum
qui de conscĩa tanti inse hospitis lo¬
quebatur. an exꝑinentum que¬
ritis cius qui mine loquitur xp̃s
post damascum arabiom q lustra¬
tam. ascendit ierosolimam. ut iu¬
deret petrũ ⁊ manfit apud eum di¬

Expanded text:
ominibus? cum Apostolus Paulus vas electionis et magister gentium, qui de conscientia tanti in se hospitis loquebatur. An experimentum quaeritis ejus qui in me loquitur Christus? post Damascum Arabiamque lustratam, ascenderit Jerosolymam, ut videret Petrum, et manserit apud eum di
Abbreviated transcription (Latin):
qim adorant sr̃ decta miliciam celi ⁊
adorant ⁊ nirant in domino iirant
smelchon. Et qui aũtutur de pꝰter¬
gum domini ⁊ qui sĩ qsierunt dñm
nec ĩuestiga sint enm. Suete afaciedo¬

Expanded text:
adorant super tecta militiam coeli, et adorant, et jurant in Domino, et jurant in Melchom. Et qui avertuntur de post tergum Domini, et qui non quaesierunt Dominum, nec investigaverunt eum. Silete a facie Do
Abbreviated transcription (Latin):
fiuium chusi. fuiii godolie
fiuii amasie. fuui erechie
ioieb iosie filii amon
regis iuda. song̾gans ꝯg¬
gabo omnia a facie t̾re dicit dns. Con¬
gregane hoĩem ⁊ pecus. Cong̾gans tio¬
latilia celi ⁊ pisces maris et rumeim¬
pioꝵ ert̃. Et disꝑdam homines a faci¬

Expanded text:
um Chusi, filii Godoliae, filii Amariae, filii Ezechiae, in diebus Josiae filii Ammon regis Judae. Congregans congregabo omnia a facie terrae, dicit Dominus: Congregans hominem et pecus, congregans volatile coeli et pisces maris: Et ruinae impiorum erunt: et disperdam homines a faci
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. int̾pretum ꝯsuetudini ccaꝑta
In hiis dum daxat q̃ ñ mult̾ abl
braicis discrepabant. Int̾clum agm
quo ⁊ symachi ⁊ theodociors recore¬
tus sum ut nec nouitate muna le¬
toris studra deterem. nec rursum u

Expanded text:
a Interpretum consuetudini coaptavi: in his dumtaxat, quae non multum ab Hebraicis discrepabant. Interdum Aquilae quoque et Symmachi, et Theodotionis recordatus sum, ut nec novitate nimia lectoris studium deterrerem, nec rursum
Abbreviated transcription (Latin):
dite ppliomnes ⁊ arcendat t̾ra ⁊ pie¬
nitudo eius ⁊ set dominus ds̃ uobĩ
testem. Dominus de templo scostio
q ecce dominus egredretur de loco
suo. ⁊ descen d ⁊ caicabit sr̃ excelsa
terre. ⁊ ꝯsumentur montes subt
eum.⁊ ualles scindentur sicut cen

Expanded text:
dite populi omnes et adtendat terra et plenitudo eius et sit Dominus Deus vobis in testem Dominus de templo sancto suo quia ecce Dominus egreditur de loco suo et descendet et calcabit super excelsa terrae et consumentur montes subtus eum et valles s
Abbreviated transcription (Latin):
bes oꝑuerat. Si qñ mibes tabernacłm
deserebat. ꝓ ficiscebantur filii isrł per
tunmas suas. Si pendebat desr̃ mane¬
bant in eodem loco Nubes quippe dñi ĩ¬
cubabat ꝑ diem tabernacło ⁊ ignis ĩ

Expanded text:
tabernaculum deserebat, proficiscebantur filii Israel per turmas suas: si pendebat desuper, manebant in eodem loco. Nubes quippe Domini incubabat per diem tabernaculo, et ignis in
Abbreviated transcription (Latin):
tu
implens illudaqͣ. lau̾ntq moyses ⁊ a¬
aron ac filii euis manus suas ac pedes
cum ingred̾entur tectum feo̾is ⁊ acced̾ent
ad altare sicut p̃ceꝑat dominꝰ moy si. fre¬
xit añ ⁊ atͥum ꝑgỹrum tabernaciui ee
altaris ducto iuin troitu enis tentorio

Expanded text:
t implens illud aqua. Laveruntque Moses et Aaron, ac filii ejus manus suas et pedes, cum ingrederentur tectum foederis, et accederent ad altare, sicut praeceperat Dominus Mosi. Erexit et atrium per gyrum tabernaculi et altaris, ducto in introitu ejus tentorio
Abbreviated transcription (Latin):
arpuic ũam lucubracunclam codi
magis sensum qͣm ex sen su qmex
u̾bo u̾bum. tnͣsferens. Multoꝵ coditũ
uarietatẽ uiciosissimamamputam
sola ea q̃ intelligentia inrogra mu̾b
chaldeis inuenire potii latͥmis exp̃¬
ssi. Accipite iuditħ iuuduam caftitatiᷤᷤ¬

Expanded text:
uic unam lucubratiunculam dedi, magis sensum e sensu, quam ex verbo verbum transferens. Multorum codicum varietatem vitiosissimam amputavi: sola ea, quae intelligentia integra in verbis Chaldaeis invenire potui, Latinis expressi. Accipite Judith
Abbreviated transcription (Latin):
uit phase .xiiii. luna pri¬
mi mensis statuens sac̃¬
mictos in templo dñi. Et
dixit leuitis sacris seruis isrbut scĩfi¬
carent se domino in posicione scẽ ar¬
che domim in domo qmͣ edificaũ salo¬
mon fili do rex. Non erit uob̃ tolłe sr̃
humeros eam. ⁊ nc̃ deseruite dño nrs
⁊ curam agite gentis illiꝰ isrb ex ꝑde ẜ¬

Expanded text:
vit phase quartadecima luna primi mensis, statuens sacemictos in templo Domini. et dixit Levitis sacris servis Israhel, ut sanctificarent se Domino in positione Domini sanctam arcam in domo, quam aedificavit Salomon filius David rex. non erit vobis tollere super umeros eam. et nunc deservite Domino nostro et curam agite gentis illius Israhel e
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ oisplicẽ indicio ⁊ epõꝵ iussiomb
deseruire institi ut potui ⁊ q uicia
ẽ chaldeoꝵ lingua sermoni hebraico
utiuisq lingue ꝑitissimumloͣ¬
cẽ repiens imuis diei laborem ac¬
rpisi. Et amcciuidille michi hebrai¬
cis u̾bis exp̃ssit. ħ ego accito notario
sermonib lacnis exposui. ⁊ oroĩb¬

Expanded text:
ussionibus deservire, institi ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico, utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus Latinis exposui. Or
Abbreviated transcription (Latin):
neratio p̃terit et generatio adueni
t̾ra uero in et̾mim stat. Oritur sol
⁊ occidit et ad lecum suũ reu̾itit᷑. Ib
renascens gyrat ꝑ m̃idiem et flec¬
tib̃ ad aquilonem lustrans unni¬
sa in crcuitu ꝑgit sp̃õ. ⁊ ĩ circurlos
suos reuititur. Omnia flumĩam
drant in mare.⁊ mareñ redinda
tunt᷑ ut it̾m fluant. s micte res di¬

Expanded text:
et generatio advenit, terra vero in aeternum stat. Oritur sol, et occidit, et ad locum suum revertitur: Ibique renascens, gyrat per meridiem, et flectitur ad aquilonem: Lustrans universa in circuitu pergit spiritus, et in circulos suos regreditur. Omnia flumina intrant in mare, et mare non redundat: rtuntur, ut iterum fluant. Cunct
Abbreviated transcription (Latin):
minus de syon rugiet. ⁊ de ierłm
dabit uocẽ suam. Et luxert̃ sꝑccio¬
ca pastoꝵ ⁊ exsiccatus ẽ u̾tex iar¬
meliħ dicit domui. Sr̃ trib sceli
b dam asci⁊ sẜ̃ .iiii.ñ conu̾tame¬
lam. eo qd triturau̾nt ĩ plausto¬

Expanded text:
minus de Syon rugiet et de Ierusalem dabit vocem suam. Et luxerunt speciosa pastorum, et exsiccatus est vertex Carmeli». Non solum ergo te dminus de Syon rugiet et de Ierusalem dabit vocem suam. Et luxerunt speciosa pastorum, et exsiccatus est vertex Car
Abbreviated transcription (Latin):
dita. Ita egom linguam nr̃am utau¬
datt᷑ loqͣr fecieum hr̃e q̃ amiserat. Igͥ
one ꝯmoneo ⁊ in pͥncipiis libroꝵ ead̾
semꝑ ad nectens. Sogo ut u̾ciun sem
ꝑ pcedentes mrguias uiderruis. Scia¬
tisea q̃ subiecta sunt in hebraitisuol¬
uminib ñ hrẽ. Porro uͥ sterie ymago
p̃fulserit ex hebreo in sermonenrꝰ
addita sunt. nec nõ ⁊ illiq̃ hrĩ iuidebã¬

Expanded text:
dita: ita ego in lingua nostra  audacter loquor feci eum habere quae amiserat. Igitone commoneo, et in principiis librorum eadem semper annectens, rogo, ut ubicumque praecedentes virgulas ÷ videritis, sciatis ea quae subjecta sunt in Hebraeis voluminibus non haberi. Porro ubi stellae imago fulserit + ex Hebraeo in nostro sermone addita. Nec non et illa quae habere videba
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium pũsũ. Aspicite in gentibꝰ
t indete ⁊ ad miramini ⁊ obstupesti¬
mo crederet cum narrabr̃. Q ecceeͤ
suscitabo chaideos gentem amaras
⁊uelocem ambuiantem sr̃ latitu¬
dinem t̾re. ut possideat tab̾naquia
ñ sud horribilis et t̾ribilis fosͣ

Expanded text:
ite in gentibus et videte et admiramini et obstupescimo credet cum narrabitur quia ecce ego suscitabo Chaldeos gentem amaram et velocem ambulantem super latitudinem terrae ut possideat tabernacula non sua horribilis et terribilis est
Abbreviated transcription (Latin):
neratio p̃terit et generatio adueni
t̾ra uero in et̾mim stat. Oritur sol
⁊ occidit et ad lecum suũ reu̾itit᷑. Ib
renascens gyrat ꝑ m̃idiem et flec¬
tib̃ ad aquilonem lustrans unni¬
sa in crcuitu ꝑgit sp̃õ. ⁊ ĩ circurlos
suos reuititur. Omnia flumĩam
drant in mare.⁊ mareñ redinda
ad lecum uũ exeunt. Amm̃a renu¬
tunt᷑ ut it̾m fluant. s micte res di¬

Expanded text:
et generatio advenit terra vero in aeternum stat oritur sol et occidit et ad locum suum revertitur ibique renascens gyrat per meridiem et flectitur ad aquilonem lustrans universa circuitu pergit spiritus et in circulos suos regreditur omnia flumina intrant mare et mare non redundat ad locum unde exeunt flumina revertuntur ut iterum fluant cunct
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ĩuenit nauem enntẽ intharsis.⁊
dedid naulam eis.⁊descen dit ĩ cam
ut iret cum eis in tharsis a faciedo¬
mini. Dominis aũ misit uentũ mag¬
num in mari. ⁊ fca est tempestas mag¬
na inmari⁊ naius ꝑiclitabaturꝯ
teri. ⁊timuerunt naũte. Et clamaue¬
runt iri ad dm̃ suum ⁊ miserũt
uasa q̃ erant ĩnaui ĩ mari ũ alleui¬
aretiu.ab eis ⁊ ionas descendit ad

Expanded text:
enit navem euntem in Tharsis: et dedit naulum ejus. Et descendit in ea ut iret cum eis in Tharsis a facie Domini. Dominus autem misit ventum magnum in mari: et facta est tempestas magna in mari: et navis periclitabatur. Conterriti sunt naute: et clamaverunt viri ad Dominum suum: et miserunt vasa que erant in navi in mare: ut alleviaretur ab eis. Et Jonas