comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
anxietatib in huiꝰ mundi concupi¬
scentiis non arescunt. Unde & ma
uirtus altissimi obumbrabit tibi.
llmbrosa gͦ loca in meridie ad pa¬
scendũ hynulus inquirit: quia
talib mentib dñs pascitur: quȩ
ꝑ respectũ gr̃e temꝑate. corꝑalib
desideriis non uruntur. Prus gͦ¬
penitens mulier pascebat intus.
quã phariseus dñm pascebat foras: xxxiii¬
quia ab estu carnaliũ quasi hinu¬
lus redemptor nrͣ ad illius mentẽ
fugerat: qua post uicioꝵignẽ peni¬
tentiȩ umbra tẽperabat. Pensemꝰ
quantȩ pietatis fuerit peccatͥcẽ
mulierẽ non solu̾ ad se admitt̾e:
sed ei etiam ad tangendũ pedes
p̃bere. Consideremus grãm mi¬
sericordis di: & dampnemus mul¬
titudinẽ reatus nr̃i. Ecce pecca¬
tores uidet. & sustinet: resistentes
tolerat: & tamen cotidie ꝑ euan¬
geliũ clementer uocat. Confes¬
sionẽ nr̃am ex puro corde desi¬
derat: & cuncta quȩ deliquimꝰ
relarat. Temꝑauit nobis distric¬

Expanded text:
anxietatibus in hujus mundi concupianxietatibus in hujus mundi concupiscentiis non arescunt. Unde et Mavirtus Altissimi obumbrabit tibi . Umbrosa igitur loca in meridie ad pascendum Dominus requirit, quia talibus mentibus pascitur quae per respectum gratiae temperatae corporalibus desideriis non uruntur. Plus poenitens mulier pascebat intus quam Pharisaeus Dominum pascebat foris, quia ab aestu carnalium quasi hinnulus Redemptor noster ad illius mentem fugerat, quam post vitiorum ignem poenitentiae umbra temperabat. 8. Pensemus quantae pietatis peccatricem mulierem non solum ad se admittere, sed ei etiam ad tangendum pedes praebere. Consideremus gratiam misericordis Dei, et damnemus multitudinem reatus nostri. Ecce peccatores videt et sustinet, resistentes tolerat, et tamen quotidie per Evangelium clementer vocat. Confessionem nostram ex puro corde desiderat, et cuncta quae delinquimus relaxavit. Temperavit nobis distric
Abbreviated transcription (Latin):
habundat tamen amoris ignis quo
etiam dura consumant᷑. Libet int̾
hec considerationẽ tantȩ pietatis
intueri: peccatricis mulieris oꝑa
s penitentis. qua estimatione ue¬
eitas apud se seruat: que eius ad¬
aer sario sub tanta distributione
aumerat. Ad pharisei prandiũ
ans discumbebat: sed apud pe¬
istentẽ mulierẽ mentis epulis de¬
lectabatur. Apud phariseum ueri¬
aas pascebatur foras: apud pecca¬
ricem mulierem s tam̃ conuersã.
pascebatur intꝰ. Unde & ei scã eccle¬
ia que sub specie hinuli ceruorum
querit: in canticis canticoꝵ dicit.
Indiea mͥ quẽ diligit anima mea:
ubi pascas. ubi cubes in meridie.
Ceruorũ quippe hinulus dñs ap¬
hellatur: iuxta assumptã carnem
antiquoꝵ filius patrũ. feruentior
uͦ imeridie estus ardescit: & umbro¬
sum locum hynulus querit. quẽ
estus ignis ñ afficit. In illis gͦ cordi¬
b dñs requiescit quȩ amor p̾sentis
scłi non incendit: que carnis desi¬
deria ñ exurunt: que incens a suis

Expanded text:
abundat tamen amoris ignis quo etiam dura consumantur. 7. Libet inter haec considerationem tantae pietatis intueri. Peccatricis mulieris opera, sed poenitentis, qua aestimatione Veritas apud se servat, quae ejus adversario sub tanta distributione enumerat. Ad Pharisaei prandium Dominus discumbebat, sed apud poenitentem mulierem mentis epulis delectabatur. Apud Pharisaeum Veritas pascebatur foris, apud peccatricem mulierem, sed tamen conversam, pascebatur intus. Unde et ei sancta Ecclesia, quem sub specie hinnuli cervorum quaerit, in Canticis canticorum dicit: Indica mihi quem diligit anima mea, ubi pascas, ubi cubes in meridie . Cervorum quippe hinnulus Dominus appellatur, juxta assumptam carnem antiquorum filius patrum. Ferventior vero in meridie aestus ardescit, et umbrosum locum hinnulus quaerit, quem aestus igne non afficit. In illis ergo cordibus Dominus requiescit, quae amor praesentis saeculi non incendit, quae carnis desideria non exurunt, quae incensa suis
Abbreviated transcription (Latin):
ligetur. Enumerant᷑ ei bona pec¬
catricis. enumerantur mala fal¬
si iusti: cum dr̃. Intraui in do¬
mum tuam: aquã pedib meis
non dedisti. hec autẽ lacrimis ri¬
gauit pedes meos : & capillis suis¬

Expanded text:
ligetur. Enumerantur ei bona peccatricis, enumerantur mala falsi justi, cum dicitur: Intravi in domum tuam, aquam pedibus meis non dedisti; haec autem lacrymis riga
Abbreviated transcription (Latin):
uit ñ cessauit osculari pecles
meos. Osculũ quippe: dilectio¬
nis ẽ signũ. Q infidelis ille po¬
pulus dõ osculum non dedit:
qr ex caritate eũ amare noluit.
cui ex timore seruiuit. Uocata
autẽ gentilitas redẽptoris sui
uestigia osculari non cessat:
rat. Unde & sponse uoce: de eodem
redemptore suo in canticis canticoꝵ
dr̃. Osculetur me osculo oris sui
Osculum recte conditoris sui desi¬
derat: quȩ ei obsequi ꝑ amorem
parat. Oleo capud meũ ñ unxisti.
Si pedes dñi mysteriũ incarnati¬
onis eiꝰ accipimus: congrue ꝑ cap̃
illius ipsa diuinitas designatur.
Indeo quippe & ñ inse quasi in ho¬
mine credere. iudaicus populus
fatebatur. S phariseo dr. Oleo ea¬
pud meũ non unxisti. quia ipsã
quoq diuinitatis potentiã inqua
se iuidaicꝰ ppłs credere spopondit:
digna laude p̃dicare neglexit. hec
autem unguento unxit pedes me¬
os : quia dũ incarnationis eiꝰ miste¬
rium gentilitas credidit: summa

Expanded text:
vit, non cessavit osculari pedes vit, non cessavit osculari pedes meos. Osculum quippe dilectionis est signum. Et infidelis ille populus Deo osculum non dedit, quia ex charitate eum amare noluit, cui ex timore servivit. Vocata autem gentilitas Redemptoris sui vestigia osculari non cessat, 1597 rat. Unde et sponsae voce de eodem Redemptore suo in Canticis canticorum dicitur: Osculetur me osculo oris sui . Osculum recte conditoris sui desiderat, quae se ei obsequi per amorem parat. Oleo caput meum non unxisti. Si pedes Domini mysterium incarnationis ejus accipimus, congrue per caput illius ipsa divinitas designatur. . In Deo quippe, et non in se quasi in homine, credere Judaicus populus fatebatur. Sed Pharisaeo dicitur, Oleo caput meum non unxisti, quia ipsam quoque divinitatis ejus potentiam, in qua se Judaicus populus credere spopondit, digna laude praedicare neglexit. Haec autem unguento unxit pedes meos, quia dum incarnationis ejus mysterium gentilitas credidit, summa
Abbreviated transcription (Latin):
Osculam᷑ igit᷑ redẽptoris pedes:
cũ misterium incarnationis eius
ex coto corde diligimus. Unguen¬
to pedes ungimus: cũ ipsam hu-¬
manitatis eius potentiã sacri eloqͥi¬
bona opinione p̃dicamus. S hoc
phariseus uidet & inuidet: quia
cum iudaicus populus gentilita¬
tem dm̃ p̃dicare conspicit. sua
apud se malitia tabescit. Sed re¬
demptor nr facta eiꝰdem mulieris
quasi bona gentilitatis enumerat:
ut in quo malo iudaicus populus
iace ⁊ agnoscat. Namsic phari¬
seus retunditur: ut ꝑ eum sicut
diximus ꝑfidus ille populus osten¬
datur. Intraui in domũ tuã aqĩa
pedib meis ñ dedisti: hec autem
lacrimis rigauit pedes meos. Aqͣ
quippe extra nos est. lacrimarũ
humor intra nos: qr uidelicet in¬
fidelis ille populus nec ea qͤ extͣ
se erant unquã ꝓ dño tribuit.
conuersa autẽ gentilitas ꝓ eo ñ
solũ rerũ substantiã. sed etiam
sanguinem fudit. Osculũ michi
ñ dedisti: hec autẽ ex quo intra¬

Expanded text:
Osculamur ergo Redemptoris pedes, Osculamur ergo Redemptoris pedes, cum mysterium incarnationis ejus ex toto corde diligimus. Unguento pedes ungimus, cum ipsam humanitatis ejus potentiam sacri eloqbona opinione praedicamus. Sed hoc Pharisaeus videt et invidet, quia cum Judaicus populus gentilitatem Deum praedicare conspicit, sua apud se malitia tabescit. Sed Redemptor noster facta ejusdem mulieris quasi bona gentilitatis enumerat, ut in quo malo Judaicus populus jaceat agnoscat. Nam sic Pharisaeus retunditur, ut per eum, sicut, diximus, perfidus ille populus ostendatur. Intravi in domum tuam, aquam pedibus meis non dedisti, haec autem lacrymis rigavit pedes meos. Aqua quippe extra nos est, lacrymarum humor intra nos, quia videlicet infidelis ille populus nec ea quae extra se erant unquam pro Domino tribuit; conversa autem gentilitas pro eo non solum rerum substantiam, sed etiam sanguinem fudit. Osculum mihi non dedisti; haec autem ex quo intra
Abbreviated transcription (Latin):
quib ex caritate compatimꝰ. etiam
ex his que nobis suꝑfluunt mise¬
remur: quatinus sic mens ꝑ cõ¬
passionẽ doleat: ut etiam larga
manus affectum doloris ostendat.
Rigat namq lacrimis redempto¬
ris pedes. s capillis suis ñ tergit:
qui uter̃q proximoꝵ dolori com¬
patitur: sed tamen eis ex his quȩ
sibi suꝑfluunt non miseret᷑. Plo¬
rat & non tergit. qui uerba quidẽ
doloris tͣbuit. s ñ ministrando
que defunt uim doloris minime
abscidit. Osculatur mulier pe¬
des quos tergit: qđ nos quoq
plene agimus si studiose diligi¬
mus quos ex largitate continemꝰ:
ne grauis nobis sit necessitas ꝓ¬
ximi: ne ipsa eius indigentia
que sustentatur fiat honerosa:
& cũ manus necessaria tribuit.
animus a dilectione torpescat.
Potest qͦ ꝑ pedes. ipsũ misteriũ
incarnationis eius intelligi. quo
diuinitas terrã tetigit: quia car¬
nem sumpsit. Uerbũ eñi caro
factum ẽ: & habitauit in nobis.

Expanded text:
quibus ex charitate compatimur, etiam quibus ex charitate compatimur, etiam ex his quae nobis superfluunt, miseremur, quatenus sic mens per compassionem doleat, ut etiam larga manus affectum doloris ostendat. Rigat namque lacrymis Redemptoris pedes, sed capillis suis non tergit, qui utcunque proximorum dolori compatitur, sed tamen eis ex his quae sibi superfluunt non miseretur. Plorat et non tergit, qui verba quidem doloris tribuit, sed non ministrando quae desunt vim doloris minime abscidit. Osculatur mulier pedes quos tergit. Quod nos quoque plene agimus, si studiose diligimus quos ex largitate continemus, ne gravis nobis sit necessitas proximi, ne ipsa nobis ejus indigentia quae sustentatur fiat onerosa, et cum manus necessaria tribuit, animus a dilectione torpescat 6. Potest quoque per pedes ipsum mysterium incarnationis ejus intelligi, quo divinitas terram tetigit, quia carnem sumpsit. Verbum enim caro factum est, et habitavit in nobis .
Abbreviated transcription (Latin):
onis expͥmitur: Unde & paulus
aicit. Ip̃i bonus odor sumus deo:
quib opinionis bonȩ odore ȩccłiã
resꝑgamus: quid in dñi corpore
nͥ unguentũ fundimus: S secus
pedes mulier stetit. Contra pedes
eñi dñi stetimus: cũ in peccatis po¬
siti. eius itinerib renitebamur.
S si ad ueram penitentiã ptꝰ pecca¬
ta conuertim᷑. lam retro secus pe¬
des stamus: quia eiuis uestigia se¬
quim᷑. quẽ impugnabamꝰ. Lacri¬
mis mulier pedes rigat. qđ nos
quoq ueraciter agimus: si quib¬
libet ultimis menbris dñi. ꝑ com¬
passionis affectum inlinam᷑: si
sc̃is eius in tribulatione cõpatim᷑:
si eoꝵ tristiciam nr̃am putamus.
Capillis mulier pedes qͦs rigaue¬
rat terfit. Capilli quippe: suꝑ¬
fluunt corꝑi. & quid habundãs
t̾rena substantia: nͥcapilloꝵ spe¬
eiem tenet: Que dũ ad usum
necessitatis suꝑfluit: etiã ab sci¬
sa non sentitur. Capillis gͦ pedes
dñi tergimus: quando scĩs erus

Expanded text:
onis exprimitur? Unde et Paulus onis exprimitur? Unde et Paulus dicit: Christi bonus odor sumus Deo quibus opinionis bonae odore Ecclesiam respergamus, quid in Domini corpore nisi unguentum fundimus? Sed secus pedes mulier stetit. Contra pedes enim Domini stetimus, cum in peccatis positi, ejus itineribus retinebamur. Sed si ad veram poenitentiam post peccata convertimur, jam retro secus pedes stamus, quia ejus vestigia sequimur quae impugnabamus. Lacrymis mulier pedes rigat, quod nos quoque veraciter agimus, si quibuslibet ultimis membris Domini per compassionis affectum inclinemur, si sanctis ejus in tribulatione compatimur, si eorum tristitiam nostram putamus. Capillis mulier pedes quos rigaverat tersit. Capilli quippe superfluunt corpori. Et quid abundans terrena substantia, nisi capillorum speciem tenet? Quae dum ad usum necessitatis superfluit, etiam abscissa non sentit. Capillis ergo pedes Domini tergimus, quando sanctis ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
uia scandali ulteriꝰ non diriuiet᷑
Unde & ꝑ rachariã dr̃. Ad dirigen¬
dos pedes nr̃os. inuiam pacis.
Tunc enim gressus nr̃os in uiam
pacis dirigimus: qnͣdo ꝑ illud ac
tionũ iter ꝑgimꝰ. in quo ab aueto¬
ris nr̃i grã non discordemꝰ. hec frẽs¬
km̃i hystorica expositione trans¬
currimꝰ.: hunc si placet ea quȩ dic¬
ta sunt mistico intellectu dissera¬
mus. Quẽ nãq phariseus de fal¬
sa iusticia p̃sumens. nisi iudaicũ
popłm ⁊ quẽ peccatͥe mulier. sed
ad uestigia dm̃ ueniens & plorans
nͥ conuersam gentilitatẽ designat
Quȩ cũ a labastro uenit. unguen¬
tũ fudit: retro secus pedes dñi
stecit: lacrimis pedes rigauit.
capillis tersit: eosdemꝙ qͦs infin¬
aetut & tergebat pedes osculari
non defiit. Nos gͦ nos mulier illa
exp̃ssit: si toto corde ad dm̃ post
peccata redeamus: si eius peni¬
tentiȩ luctus imitem᷑. Qd namq
unguento: nisi bonus odor opini¬

Expanded text:
viam scandali ulterius non derivetur. viam scandali ulterius non derivetur. Unde et per Zachariam dicitur: Ad dirigendos pedes nostros in viam pacis . Tunc enim gressus nostros in viam pacis dirigimus, quando tionum iter pergimus, in quo ab actoris nostri gratia non discordemus. Cmi, historica expositione transcurrimus; nunc vero, si placet, ea quae dicta sunt mystico intellectu disseramus. Quem namque Pharisaeus de falsa justitia praesumens nisi Judaicum populum, quem peccatrix mulier, sed ad vestigia Domini veniens et plorans, nisi conversam gentilitatem designat? Quae cum alabastro venit, unguentum fudit, retro secus pedes Domini stetit, lacrymis pedes rigavit, capillis tersit, eosdemque quos infundebat et tergebat, pedes osculari non desiit. Nos ergo, nos illa mulier expressit, si toto corde ad Dominum post peccata redeamus, si ejus poenitentiae luctus imitemur. Quid namque unguento, 1596 nisi bonae odor opini
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ credimus. nͥ ignem. Q quid
culpam nͥ rubiginẽ: Unde nẽ
dicitur. Remittunt᷑ ei peccata
multa: qr dilexit multũ. Ae si
aꝑte diceretur. Incendit plene
peccati rubiginẽ: que ardet ual¬
de ꝑ amoris ignẽ. Tanto nanq
ampliꝰ peccati rubigo consumit᷑:
quanto peccatoris cor magno ca-¬
ritatis igne concremat᷑. Ecce qͥ
ad medicũ uenerat egra sana¬
ta est: s de salute eiꝰ alii egrotãt.
Nam simul discũbentes: con¬
questi st̃ intra se dicentes. Qͥs ẽ
hic qui etiam peccata dimittat :
S celestis medicus egros non respi
cit: quos etiã de medicam̃to fierios¬
teriores uidet. Eam quã sanaue¬
rat: ꝑ pietatis sue sententiã confir¬
mat dicens. fides tua te saluam
fecit: uade in pace. fi̾des & enim
saluam fecit: qr hoc qđ petiit. pos¬
se se accipe non dubitauit. S ip¬
sam qͦ spei certitudinẽ iam abu
lo acceꝑat: a quo ꝑspem eciã salu¬
tem querebat. In pace autem ire
p̃cipitur: ut a ueritatis it̾inere ĩ

Expanded text:
 credimus, nisi ignem? et quid culpam, nisi rubiginem? Unde nunc dicitur: Remittuntur ei peccata multa, quia dilexit multum. Ac si aperte diceretur: Incendit plene peccati rubiginem, quia ardet valide per amoris ignem. Tanto namque amplius peccati rubigo consumitur, quanto peccatoris cor magno charitatis igne concrematur. Ecce ea quae ad medicum venerat aegra sanata est, sed de salute ejus adhuc alii aegrotant. Nam simul discumbentes conquesti sunt, intra se dicentes: Quis est hic qui etiam peccata dimittit? Sed coelestis medicus cit, quo etiam de medicamento fieri deteriores videt. Eam quam sanaverat per pietatis suae sententiam confirmat, dicens: Fides tua te salvam fecit, vade in pace. Fides etenim salvam fecit, quia hoc quod petiit posse se accipere non dubitavit, sed ipsam quoque spei certitudinem jam ab illo acceperat, a quo per spem etiam salutem quaerebat. In pace autem ire praecipitur, ut a veritatis itinere in
Abbreviated transcription (Latin):
meis mͥ fecistis : nͥ & ante iudiciũ
hoc inse offtenderet quod dixiss&::
ut uidelicet demonstraret quia
quisqͥs nunc bona oꝑa indigen¬
tib erhibet: ei specialiter hȩc¬
impendit. cuius hec amore ex¬
hibuerit: & tanto plus quisq
maĩorem mercedẽ recipit: qntũ
nec eũm despicit. qͥ ampliꝰ despi¬
ciendus uidetur. Quid eñ in
humana carne sublimius car
ta: & quid in humana carne
ab iectius carne lepsi: quȩ tũme¬
scentib uulnerib scinditur. &
exalantib fetorib impletur :
S ecce inspecie lȩpsi apparuit¬
rendus suꝑ om̃ia. uideri des¬
pectus infra om̃ia dedignatus
non est. Cur hoc. nisi ut nos tar¬
diores sensu ammoneret: qͣtinꝰ
quisqͥs ei qui incelo ẽ festinat as¬
sistere. humiliari ĩ terra. & cõpati
etiã abiectis ⁊ despicabilib fra¬
trib non recuset: Loqui cari¬
tati ur̃e sub breuitate decreuerã.
s quia ñ ẽ in homine u̾ia eius.
decurrens sermo retineri non
potest. quem disponit ip̾e de qͦ loqͥ

Expanded text:
mihi fecistis , nisi et ante judicium hoc in se ostenderet quod dixisset; ut videlicet demonstraret quia quisquis nunc bona opera indigentibus exhibet, ei haec specialiter impendit cujus haec amore exhibuerit. Et tanto plus quisque majorem mercedem recipit, quanto nec eum despicit qui amplius despiciendus videtur. Quid enim in humana carne sublimius carne ta? Et quid in humana carne abjectius carne leprosi, quae tumescentibus vulneribus scinditur, et exhalantibus fetoribus impletur? Sed ecce in specie leprosi apparuitrendus super omnia, videri despectus infra omnia dedignatus non est. Cur hoc, nisi ut sensu nos tardiores admoneret, quatenus quisquis ei qui in coelo est festinat assistere, humiliari in terra et compati etiam abjectis et despicabilibus fratribus non recuset? Loqui charitati vestrae sub brevitate decreveram; sed quia non est in homine via ejus , decurrens sermo retineri non potest, quem disponit ipse de quo loq
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ recognoscunt. In torm̃tis
autem diues positus. quinq frẽs
habere se ꝑhibet: qr suꝑb idem
iudaicus popłs. qui ex magna
iam parte dampnatus ẽ. sequa¬
ces suos quos suꝑ terram reliqͥt:¬
quinq moysi libris carnaliter
intellectis. uł qͥnq sensus corꝑis
deditos nouit. Quinario ergo
fr̃es numero quos reliquerat
exprimit: quia eos ad sꝑitalẽ
intelligentiã non assurgere
in inferno positus gemit. Pe¬
tit ut ad eos lazarus mutat᷑.
cui quia moysen & ꝓph̾as habe¬
ant dr̃. S ait. quia ñ credent:
nͥ qͥs ex mortius resurrexerit.
Cui ꝓtinus respondet᷑. Si mo¬
ysen & ꝓphetas ñ audiunt: ne¬
q siquis ex mortuis resurrexe¬
rit credent ei. & certe de moy¬
se ueritas dicit. Si crederetis
moysi: crederetis utiq & mͥ.
De me enĩ ale scripsit. Imple¬
tur ergo qđ ꝑ abrahe responsi¬
onem dr̃. Eix mortuis enĩ dñs

Expanded text:
filios recognoscunt. In tormentis filios recognoscunt. In tormentis autem dives positus quinque fratres habere se perhibet, quia superbus idem Judaicus populus, qui ex magna jam parte damnatus est, sequaces suos quos suquinque libris Moysi carnaliter intellectis, vel quinque sensibus corporis deditos novit. Quinario ergo numero fratres, quos reliquerat, exprimit, quia eos ad spiritualem intelligentiam non assurgere in inferno positus gemit, petit ut ad eos Lazarus mittatur. Cui quia Moysen et prophetas habeant dicitur. Sed ait: Quia non credent, nisi quis ex mortuis resurrexerit. Cui protinus respondetur: Si Moysen et prophetas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit credent ei. Certe de Moyse Veritas dicit: Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihi. De me enim ille scripsit . Impletur ergo quod per Abrahae responsionem dicitur. Ex mortuis enim D
Abbreviated transcription (Latin):
qđ loqui debeat: ab ipsa refecti¬
one sue scientie mente uacua
ieiunat. Ab extremo digiti se
tangi desiderat: quia et̾nis sup¬
pliciis datus. optat oꝑatione
iustoꝵ uł ultima participari.
sui respondetur. qđ in hac ui¬
ta bona receꝑit: quia om̃e suũ
gaudium felicitatẽ transitoriã
putauit. Habere & enĩ possunt
hie ce iusti bona. nec tamen hec
in recõpensatione reciꝑe: quia
dũ meliora id. ẽ. eterna appetunt:
aoꝵ iudicio quelibet bona affue¬
rint cum scĩs desideriis estuant.
bona minime uident᷑. Unde dd̾
ppħa qui regni diuiciis multisq
obsequiis fulciebatur:. quãuis es
hec ad necessitatem bona eẽ con-¬
spiceret: uni tamen singularit̃
bono inhianter estuabat dicens.
eñ abraham filiũ uocat. quẽ
tamen a tormento non liberat :
qm̃ hinꝰ infidelis popłi p̃cedentes
patres fideles. quia multos in
fide sua deuiasse considerant.
eos nulla cõpassione a tormentis
eripiunt: quos tamen filios ꝑ

Expanded text:
quid loqui debeat, ab ipsa refectiquid loqui debeat, ab ipsa refectione suae scientiae mente vacua jejunat. Ab extremo digiti se tangi desiderat, quia aeternis suppliciis datus optat operatione justorum vel ultima participari. Cui respondetur quod in hac vita bona receperit, quia omne suum gaudium felicitatem transitoriam putavit. Habere hic etenim possunt et justi bona, nec tamen haec in recompensatione recipere, quia dum meliora, id est aeterna, appetunt, eorum judicio quaelibet bona adfuerint, cum sanctis desideriis aestuant, bona minime videntur. Unde David propheta, qui regni divitiis multisque obsequiis fulciebatur, quamvis et haec ad necessitatem bona esse conspiceret, uni tamen singulariter bono inhianter aestuabat, dicens:enim Abraham filium vocat, quem tamen a tormento non liberat, quoniam hujus infidelis populi praecedentes patres fideles, quia multos a sua fide deviasse considerant, eos nulla compassione a tormentis eripiunt, quos tamen per carnem
Abbreviated transcription (Latin):
cumbent cũ abrahã & isaac. et
iacob in regno celoꝵ. filii autem
regni. elcientur in tenebras erte¬
riores. Qui enim purpura indut
dicitur: recte regni filius uocat᷑
Qui de longinquo ad uidendũ
lazarum oculos leuat: quia dũ
ꝑ dampnationis sue suppliria in¬
fideles inimo sunt: fideles quõq
ante diem extremi iudicii suꝑse
in requiem attendunt: quoꝵ ptꝰ
gaudia contemplari nullatenus
possunt. Longe uͦ ẽ qđ conspieut̃
quia illuc ꝑ meritũ non attingut᷑
In lingua autem ampliꝰ ardere
ostenditur: cũ dicit. Mitte lara¬
rũ ut intinguat extremũ digiti
sui in aqua ut refrigeret lingñ¬
meam: qr crucior in hac fłama
Infidelis płs uerba legis mor
tenuit: quȩ oꝑe seruare conter¬
sit. Ibi gͦ ampliꝰ ardebat: ubi se
ostendit seire qd facere nolut
Quaꝓpt̃ bene de doctis & negligen¬
tb ꝑ salomonẽ dicit᷑. Om̃is la¬
bor hominis in ore eius: s anima
ilius ñ implebitur: quia quisqͥs
hoc solũmodo laborat ut serat

Expanded text:
umbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum; filii autem regni ejicientur in tenebras exteriores . Qui enim purpura et bysso indutus dicitur recte regni filius vocatur. Qui de longinquo ad videndum Lazarum oculos levat, quia dum per damnationis suae supplicia infideles in imo sunt, fideles quosque ante diem extremi judicii super se in requie attendunt, quorum post gaudia contemplari nullatenus possunt. Longe vero est quod conspiciunt, quia illuc per meritum non attingunt. In lingua autem amplius ardere ostenditur, cum dicit: Mitte Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam, ut refrigeret lingin hac flamma . Infidelis populus verba legis in ore tenuit, quae opere servare contempsit. Ibi ergo amplius ardebit, ubi se ostendit scire quod facere noluit. Quapropter bene de doctis et negligentibus per Salomonem dicitur: Omnis labor hominis in ore ejus, sed anima illius non implebitur , quia quisquis hoc solummodo laborat, ut sciat
Abbreviated transcription (Latin):
quippe infidelib sc̃ĩ p̃dicatores
electi sunt: qui in assertione ue¬
ritatis contra fures latronesq
uenientes. magnos ꝓ dño ut ita
dicam latratus dederunt. Quo
contra de quoꝵdam repbatione
dr̃. Canes muti: ñualentes la¬
trare. Quia gͥ p̃dicatores sc̃i
peccata dampnant. confessionẽ
uͦ peccatoꝵ apꝓbant dicentes. con¬
fitemini alterutrũ peccata ur̃a.
& orate ꝓ inuicem ut saluemini:
ulcera lazari canes lingunt. Sc̃i
& enim doctores dummi gentilium
confessiones accipiunt: mentiũ
uulnera saluti restituunt. Unde
& bene lazarus interp̃tat᷑ adiutus:
iuuant. qui eiꝰ uulnera ꝑ lingue
correctionẽ curant. Potest etiã
ꝑ linclionem canũ: lata adu¬
lantium lingua signari. Adu¬
lantib etenĩ uulnera nr̃a lin¬
gere ẽ: qͥa plerumq solent &̃
ipsa mala que nos rep̾hendimꝰ

Expanded text:
quippe infidelibus sancti praedicatores electi sunt, qui, in assertione veritatis contra fures latronesque venientes, magnos pro Domino, ut ita dicam, latratus dederunt. Quo contra de quorumdam reprobatione dicitur: Canes muti, non valentes latrare . Quia ergo praedicatores sancti peccata damnant, confessionem vero peccatorum approbant, dicentes: Confitemini alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem, ut salvemini , ulcera Lazari canes lingunt. Sancti etenim doctores dum gentilium confessiones accipiunt, mentium vulnera saluti restituunt.  bene Lazarus interpretatur adjutus, juvant, qui eorum vulnera per linguae correctionem curant. Potest etiam per linctionem canum lata adulantium lingua signari. Adulantibus etenim vulnera nostra lingere est, quod plerumque solent etiam ipsa mala quae nos in
Abbreviated transcription (Latin):
non pauꝑib tribuit: sed uentri ptꝰ¬
modum offerenda custodit. Hinc
ꝑaphecam iohel dicitur. Sc̃ificate
ieiunium. Ieiunium qͥppe scifi¬
care est: adiũctis bonis aliis. dig¬
nam deo abstinentiam carnis osten¬
dere. Cesset ira: sopiantur iurgia
Incassum enim caro atteritur: si
a pͣuis suis uoluptatib animus
non refrenatur: cum ꝑ ꝓphetam
dñs dicat. Ecce in die ieiunii ur̃i:
inuenitur uoluntas ur̃a. Ecce
ad lites & contentiones ieiunatis:
& ꝑcutitis pugno impie: & om̃s
debitores ur̃os repetitis. Neq enĩ
qui a debitore suo hoc quod
dedit repetit. aliqͥd iniustũ facit:
sed dignum ẽ. ut quisqͥs se inpę

Expanded text:
non pauperibus tribuit, sed ventri postnon pauperibus tribuit, sed ventri postmodum offerenda custodit. Hinc per Joelem dicitur: Sanctificate jejunium . Jejunium quippe sanctificare est, adjunctis bonis aliis, dignam Deo abstinentiam carnis ostendere. Cesset ira, sopiantur jurgia. Incassum enim caro atteritur, si a pravis suis voluptatibus animus non refrenatur, cum per prophetam Dominus dicat: Ecce in die jejunii vestri invenitur voluntas vestra. Ecce ad lites et contentiones jejunatis, et percutitis pugno impie, et omnes debitores vestros repetitis . Neque enim qui a debitore suo hoc quod dedit repetit aliquid injustum facit, sed dignum est ut quisquis se in
Abbreviated transcription (Latin):
S nemo sibi eandem abstinentiã
credat solam posse sufficere: cum
ꝑ ꝓphetam dñs dicat. Nonne hoc
est maiꝰ ieiuniũ qd̾ elegi ᷤ. Subiciens.
frange esurienti panem tuum:
& egenos uagosq induc in domũ
tuam. Cum uideris nudum oꝑi
eum: & carnem tuam ne despere¬
ris. Iilud gͦ ieiunium ds̃ approbat.
qđd ac̃ eius oculos manus elemo¬
sinarum leuat: quod cũ ꝓrimi di¬
lectione agitur: quod ex pietate con¬
ditur. Hoc gͦ quod tibi subtrahis.
atteri largire: ut unde tua caro af¬
fligitur: inde egentis ꝓrimi caro
reparetur. hinc & enim ꝑ prophão
dñs dicit. Cum ieiunaretis & plan¬
geretis: numquid ieiunium ieru¬
nastis mͥ: & cum comedistis & bi¬
bistis: numqͥd non uob̾metipsis co¬
medistis. & uob̃ma ipsis bibistis:
Sibimet comedit & bibit: qui ali¬
menta corꝑis quȩ sunt cõmunia
dona conditoris. sine indigenti¬
b ꝑcipit. & sibi quisq ieiunat:
si ea quȩ sibi ad tempus subtrahit.

Expanded text:
Sed nemo sibi eamdem abstinentiam Sed nemo sibi eamdem abstinentiam solam credat posse sufficere, cum per prophetam Dominus dicat: Nonne hoc est magis jejunium quod elegi? subjiciens: Frange esurienti panem tuum, et egenos vagosque induc in domum tuam; cum videris nudum, operi eum, et carnem tuam ne despexeris . Illud ergo jejunium Deus approbat, quod ad ejus oculos manus eleemosynarum levat, quod cum proximi dilectione agitur, quod ex pietate conditur. Hoc ergo quod tibi subtrahis, alteri largire, ut unde tua caro afflireparetur. Hinc etiam per prophetam Dominus dicit: Cum jejunaretis et plangeretis, nunquid jejunium jejunastis mihi? et cum comeditis et bibitis, nunquid non vobismetipsis comeditis et vobismetipsis bibitis? . Sibi enim comedit et bibit qui alimenta corporis, quae sunt communia dona conditoris, sine indigentibus percepit; et sibi quisque jejunat, si ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
ab abstinentia subtrahuntur: ñ
plus in abstinentia qu̾a tͥginta
& sex dies remanent. Dum uero
ꝑ trecentos & sȩxaginta qͥnq dies
annus ducitur. nos autem ꝑ tri¬
ginta ⁊ sex dies affligimur: qͣsi
anni nr̃i decimas deo damus:
ut qui nobismetipsis ꝑ acceptũ
annum uiximus: auctori nr̃o in eiꝰ
ge iubemini decimas rerum: ita
ei offerre contendite & decimas di¬
cimas dierum. Unusqͥsq in quatũ
uirtus suppetit carnem maceret:
eiusq desideria affligat᷑. Concupi¬
scentias turpes int̾ficiat: ut iurta
pauli uocem hostia uiua fiat. Hos¬
tia quippe et ĩmolatur & uiua
est: quando & ab hac uita homo
non deficit: & tamen se a carna¬
lib desideriis occidit. Caro nos
lȩta traxit ad culpam: afflicta re¬
ducat ad ueniam. Auctor et enim
mortis nr̃ȩ: ꝑ fructum ligni uetiti.
uitȩ p̃cepta transgressus ẽ. Qui
gͦ a paradysi gaudiis ꝑ eybum ce¬
cidimus: ad hȩc inquantũ possu¬
mus ꝑ abstinentiam resurgamus.

Expanded text:
ab abstinentia subtrahuntur, non ab abstinentia subtrahuntur, non plus in abstinentia quam triginta et sex dies 1495 remanent. Dum vero per trecentos et sexaginta quinque dies annus ducitur, nos autem per triginta et sex dies affligimur, quasi anni nostri decimas Deo damus, ut qui nobismetipsis per acceptum annum viximus, auctori nostro nos ige jubemini decimas rerum , ita ei offerre contendite et decimas dierum. Unusquisque in quantum virtus suppetit, carnem maceret, ejusque desideria affligat, concupiscentias turpes interficiat, ut juxta Pauli vocem, hostia viva fiat . Hostia quippe et immolatur et viva est, quando et ab hac vita homo non deficit, et tamen se a carnalibus desideriis occidit. Caro nos laeta traxit ad culpam, afflicta reducat ad veniam. Auctor etenim mortis nostrae per fructum ligni vetiti vitae praecepta transgressus est. Qui ergo a paradisi gaudiis per cibum cecidimus, ad haec in quantum possumus, per abstinentiam resurgamus. 6.
Abbreviated transcription (Latin):
nem nrãm ꝑ abstinentiã affligere
consmur. Cur gͦ in abstinentia qͣ¬
drage¬
narĩ numerus custo¬
diturꝰ nisi quia uirtus decalogi
ꝑlibros quatuor seĩ euangeli im¬
pletur: Denarius & enimꝰ quater
ductus in quadra genariũ surgit:
quia tunc decalogi mandata ꝑfi¬
cimus. cũ ꝓfecto qͣtuor libros sẽi
euangelii custodimus. Fixr qua re
sentiri & aliud potest. In hoc eñi
mortali corpore ex quatuor elem̃tis¬
mundi subsistimus: & ꝑ uolupta¬
tes eiusdem corꝑis p̃ceptis dm̃cis
contraimus. Precepta gͦ dñica:
ꝑ decalogum sunt accepta. Quigͥ
ꝑ carnis desideria decalogi man¬
clata contẽpsimus: dignum est
ut eandem carnẽ quaterdecies du¬
camus affliganus: qu̾auis de hoc
quadragesimȩ tempore ẽ adhue
aliud quod possit intelligi. A pre¬
senti & enim die usq ad pascha¬
lis festiuitatis gaudia. sex ebdo¬
madȩ ueniunt: quarũ uidelicet
dies quadraginta & dũo fiunt.
Ex quib dum sex dies dominici

Expanded text:
nem nostram per abstinentiam affligere nem nostram per abstinentiam affligere conemur. Cur ergo in abstinentia quadragenarius numerus custoditur, nisi quia virtus Decalogi per libros quatuor sancti Evangelii impletur? Denarius etenim quater ductus in quadragenarium surgit, quia tunc Decalogi mandata perficimus cum profecto quatuor libros sancti Evangelii custodimus. Ex qua re sentiri et aliud potest. In hoc enim mortali corpore ex quatuor elementis subsistimus, et per voluptates ejusdem corporis praeceptis dominicis contraimus. Praecepta autem Dominica per Decalogum sunt accepta. Quia ergo per carnis desideria, Decalogi mandata contempsimus, dignum est ut eamdem carnem quaterdecies affligamus. Quamvis de hoc Quadragesimae tempore est adhuc aliud quod possit intelligi. A praesenti etenim die usque ad Paschalis solemnitatis gaudia sex hebdomadae veniunt, quarum videlicet dies quadraginta duo fiunt. Ex quibus dum sex dies Dominici
Abbreviated transcription (Latin):
abolo. angeli ministrabant ei. Fir
qua re quid aliud quam unius ꝑ¬
sonȩ utraq natura ostenditur. qi
& homo ẽ quem diabolus temp¬
tat: et isdemipse ẽ ds. cui ab an¬
gelis ministratur: Cognoscamus gͥ
in eo naturam nram: quia nisi hc̃
diabolus hominem cerneret. non
temptaret. Ueneremur in illo di¬
uinitatem suam: quia nͥ suꝑ om¬
nia ds̃ eristeret. ei nullomodo an¬
geli ministrarent. Sed quia his
dieb lectio ista ꝯ gruit: nam qua¬
draginta dierum abstinentiã nr̃i
redep̃toris audiuimus. qui qua¬
dragesimȩ tempus inchoamus:
discutiendũ nobis est. cur hec ipsa
abstinentia. ꝑ quadraginta dierũ
numerũ custoditur. Moyses enĩ
ut legem dñi acciꝑet scdo: dieb
quadraginta ierunauit. helyas
in deserto quadraginta dieb absti¬
nuit: ipse auctor hominum ad ho¬
mines ueniens. in quadraginta
dieb nullũ omino cibũ sup̾sit.
Ilos quoq in quantũ possumus:
annuo quadragesimȩ tempore car¬

Expanded text:
abolo, angeli ministrabant ei. Ex abolo, angeli ministrabant ei. Ex qua re quid aliud quam unius personae utraque natura ostenditur? Quia et homo est quem diabolus tentat, et idem ipse Deus est cui ab angelis ministratur. Cognoscamus igitur in eo naturam nostram, quia nisi hunc diabolus hominem cerneret, non tentaret. Veneremur in illo divinitatem suam, quia nisi super omnia Deus existeret, ei nullo modo angeli ministrarent. 5. Sed quia his diebus lectio congruit, nam quadraginta dierum abstinentiam nostri Redemptoris audivimus, qui Quadragesimae tempus inchoamus, discutiendum nobis est cur haec ipsa abstinentia per quadraginta dierum numerum custoditur. Moyses enim ut legem acciperet secundo diebus quadraginta jejunavit . Elias in deserto quadraginta diebus abstinuit . Ipse auctor hominum ad homines veniens, in quadraginta diebus nullum omnino cibum sumpsit . Nos quoque in quantum possumus, annuo Quadragesimae tempore car
Abbreviated transcription (Latin):
intromissus tenebat. S est aliud
dominica considerare debeamus:
quia temptatus a diabolo dominꝰ.
sacri eloquii p̃cepta respondit. &
qui eo uerbo qđd erat. temptatorem
suum mergere in abyssum pote¬
rat: uirtutem suȩ potentiȩ non
ostendit: sola diuinȩ scripturȩ
p̃cepta edidit. quatinus nobis
suȩ patientiȩ p̃beret ȩremplum:
ut quoties a prauis hominib a¬
liquid patimur: ad doctrinam ȩxci¬
temur potius quam ad uindictã.
Pensate quanta ẽ patientia dĩ: qͣn¬
ta impatientia nr̃a. Nos si miu¬
riis aut aliqua lesione ꝓuocamur:
furore ꝑmoti aut quantũ possumꝰ
nosmetipsos ulciscimur: aut qd̃
non possumus facere. minamur.
Ecce aduersitatem diaboli dominꝰ
ꝑtulit: & nichil ei nͥ mansuetudi¬
nis u̾ba respondit. Portat quem
punire poterat: ut hoc in laudem
eius altius cresceret: si hostẽ suũ
ñ extinguendo sed uꝑterim¬
patiendo suꝑaret. Notandum uͦ
quod subditur: quia recedente di¬

Expanded text:
intromissus tenebat. Sed est aliud,intromissus tenebat. Sed est aliud,dominica considerare debemus, quia tentatus a diabolo Dominus sacri eloquii praecepta respondit, et qui eo verbo quod erat tentatorem suum mergere in abyssum poterat, virtutem suae potentiae 1494 non ostendit, sola divinae Scripturae praecepta dedit, quatenus suae nobis patientiae praeberet exemplum, ut quoties a pravis hominibus aliquid patimur, ad doctrinam excitemur potius quam ad vindictam. Pensate quanta est patientia Dei, et quanta impatientia nostra. Nos si injuriis, aut aliqua laesione provocamur, furore permoti, aut quantum possumus nosmetipsos ulciscimur, aut quod non possumus facere minamur. Ecce adversitatem diaboli Dominus pertulit, et nihil ei nisi mansuetudinis verba respondit. Portat quem punire poterat, ut hoc in laudem ejus altius cresceret, si hostem suum non exstinguendo, sed interimpatiendo superaret. 4. Notandum vero quod subditur, quia, recedente di
Abbreviated transcription (Latin):
uana autẽ gła temptauit: cũ dice¬
ret. eritis sicut dii. Et ex ꝓuentu a¬
uaritiȩ temptauit: cũ diceret. sci¬
entes bonũ & malum. Auaricia aũ
non solum pecuniȩ ẽ: sed etiã alti¬
tudinis. Recte enim auaricia dr:
cũ supͣ modũ sublimitaᷤᷤ ambitur.
Si enim ñ ad auariciam honoris
rapina ꝑtineret: nequaqũa paulꝰ
de unigenito filio diceret. Non ra
ad auariciam sublimitatis excitauit.
Sed quib modis pͥmum hominẽ
strauit: eisdem modis scđo homini
temptato succubuit. ꝑgulam qͥp¬
pe temptat: qui dicit. Die ut lapi¬
des isti panes fiant. ꝑuanã glãm
temptat: cũ dicit. Si filius dei es:
mitte te deorsum. ꝑ sublimitatis
auariciã temptat: cũ regna om¬
nia mundi ostendit dicens. Hȩc
omnia tͥ dabo: si ꝓcidens adorauis xui
me. Sed eisdem modis a scdõ homi¬
ne uincitur. quib primũ hominẽ
se uieisse głatur: ut a nr̃is cordib
ipso aditu captꝰ exeat. qͦ nos aditu

Expanded text:
vana autem gloria tentavit, cum dicevana autem gloria tentavit, cum diceret: Eritis sicut Dii. Et ex profecta avaritiae tentavit, cum diceret: Scientes bonum et malum. Avaritia enim non solum pecuniae est, sed etiam altitudinis. Recte enim avaritia dicitur cum supra modum sublimitas ambitur. Si enim non ad avaritiam honoris rapina pertineret, nequaquam Paulus de unigenito Dei Filio diceret: Non rapad avaritiam sublimitatis excitavit. 3. Sed quibus modis primum hominem stravit, eisdem modis secundo homini tentato succubuit. Per gulam quippe tentat cum dicit: Dic ut lapides isti panes fiant. Per vanam gloriam tentat cum dicit: Si Filius Dei es, mitte te deorsum. Per sublimitatis avaritiam tentat cum regna omnia mundi ostendit, dicens: Haec omnia tibi dabo, si procidens adoraveris me. Sed eisdem modis a secundo homine vincitur, quibus primum hominem se vicisse gloriabatur, ut a nostris cordibus ipso aditu captus exeat, quo nos aditu
Abbreviated transcription (Latin):
quia trib modis temptatio agitur.
suggestione. delectatione. consensu.
Et nos cum temptam᷑. plerumq in
delectatione. aut etiam in consensu
labimur:. Quia de carnis peccati
ꝓpagati. in nobisipsis etiam gerimꝰ
unde certamina toleramus. Ds uen
qui in utero uirginis incarnatus in
mundũ sine peccato uenerat: nichil
contradictionis insemet ipso tolera¬
bat. Temptari gͦ ꝑ suggestionem
potuit: sed eius mentem peccati de¬
lectatio non momordit: atq ido oĩs
diabolica illa temptatio foris non
intus fuit. Sed si ipsum ordinem
temptationis eius aspicimꝰ: pense¬
mus quanta magnitudine nos a
temptatione liberamꝰ antiquus
hostis contra primum hominem
parentem nim. in trib se tempta¬
cionib erexit ͥ quia hunc uidelic&.
gula uana gła. & auaricia tẽp¬
tauit. sed temptando superauit:
quia sibi eum ꝑ consensum sub¬
didit. Ex gula quippe temptauit.
cum cybum ligni uetitũ ostendit:
atq ad comedendum suasit. Ex

Expanded text:
quia tribus modis tentatio agitur, quia tribus modis tentatio agitur, suggestione, delectatione, consensu, et nos cum tentamur, plerumque in dilectione, aut etiam in consensu labimur, quia de carnis peccato propagati in nobis ipsis etiam gerimus, unde certamina toleramus. Deus vero, qui in utero virginis incarnatus, in mundum sine peccato venerat, nihil contradictionis in semetipso tolerabat, tentari ergo per suggestionem potuit, sed ejus mentem peccati delectatio non momordit. Atque ideo omnis diabolica illa tentatio feris non intus fuit; sed si ipsum ordinem tentationis ejus aspicimus, pensemus, quanta magnitudine nos a tentatione liberamur. Antiquus hostis contra primum hominem, parentem nostrum, in tribus se tentationibus erexit. Quia hunc videlicet gula, vana gloria, et avaritia tentavit. sed tentando superavit, quia sibi eum per consensum subdidit. Ex gula quippe tentavit, cum cibum ligni vetitum ostendit, atque ad comedendum suasit. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
uere & absq ulla questione conue¬
nienter accipitur. ut a sc̃õ sꝑu duc¬
tus in desertum credatur. ut illue
eum suus sꝑe diiceret: ubi hunc
ad temptandũ sp̃c malignꝰ inue¬
niret. Sed ecce cũ dr̃ d̃s homo uł
in excelsum montem. uel in scãm
ciuitatem a diabolo assumptus.
mens refugit: humane hoc audi¬
re aures expauescunt. Cui tamen¬
non eẽ incredibilia ista cognoscimꝰ:
si millo & alia facta pensamus.
Certe iniquorũ omniũ diabolus
caput est: & huius capitis menis
sunt omnes iniqui. Annon diaboli
m̃brũ fuit pilatꝰ: An non diaboli
menbra iudei ꝑsequentes : & miltes
crucifigentes fuerunt: Quid ergo
mirum. si se ab illo ꝑmisit in mon¬
tem duci: qui se ꝑtulit etiam a mẽ¬
bris illius crucifigi: Non est ergi
indignũ redemptori nr̃o qđ temp¬
tari uoluit: qui uenerat occidi. Ius¬
tum quippe erat. ut sic temptatios¬
a ad nr̃as suis temptationib uinceret:
sicut mortem nrãm uenerat sua mo¬
te suꝑare. Sed sciendum nobis est.

Expanded text:
one convenienter accipitur, ut a sancto Spiritu in desertum ductus credatur, ut illic eum suus Spiritus duceret, ubi hunc ad tentandum spiritus malignus inveniret, sed ecce cum dicitur: Deus homo vel in excelsum montem, vel in sanctam civitatem a diabolo assumptus, mens refugit humana, hoc audire aures expanon esse incredibilia ista cognoscimus si in illo et alia facta pensamus. Certe iniquorum omnium diabolus caput est, et hujus capitis membra sunt omnes iniqui. Quid ergo mbrum Pilatus? an non diaboli membra Judaei persequentes, et milites crucifigentes fuerunt? Quid ergo mirum, si se ab illo permisit in montem duci, qui se pertulit etiam a membris illius crucifigi? Non est ergo indignum Redemptori nostro, quod tentari voluit, qui venerat occidi. Justum quippe erat, ut sic tentationes nostras suis tentationibus vinceret, sicut et mortem nostram venerat sua morte superare. Sed sciendum nobis est,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib in ter nos & uos chaos mag¬
nũ firmatum ẽ: ut hiiqͥ uoluñ hinc
transire ad uos non possint. neq
inde huc transmeare. Qua in re ual¬
de querendũ ẽ : quomͦ dicatur ut
hii qui uolunt transire ad uos ñ
possint. Quia eñi hii qui in inferno
sunt. ad beatoꝵ sortem tñsire cupi¬
unt: dubium non ẽ. Qui uͦiamin
beatitudinis sorte receptisunt. quo

Expanded text:
omnibus inter nos et vos chaos magomnibus inter nos et vos chaos magnum firtransire ad vos, non possint, neque inde huc transmeare. Qua in re valde quaerendum est quomodo dicatur, ut hi, qui volunt ad vos transire non possint, quia enim hi, qui in inferno sunt, ad beatorum sortem transire cupiunt, dubium non est, qui vero jam in beatitudinis sorte suscepti sunt quo
Abbreviated transcription (Latin):
uita bona reciꝑce. Pursumq dũ
de lacaro dicitur quia recepit ma¬
la: ꝓfecto monstratur & lazarus ha¬
buisse malum aliquod qđ purga¬
retur. S mala larari purgauit
ignis inopie: & bona diuitis remune¬
rauit felicitas transeuntis uitȩ.
Illum pauꝑtas afflixit & tersit:
istum habundantia remunerauit¬
& repulit. Quicũq gͦ bene in hoc
scło habetis: cum uos bona egisse
recolitis. ualde de ipsis ꝑtimescite᷑
ne concessa uobis prosꝑitas eoꝵdẽ
remuneratio sit bonoꝵ. & cũ quos¬
libet pauꝑes ñnulla rep̾hensibilia
ꝑpetrare conspicitis. nolite despicere
nolite desperare: qͥa fortasse quos
suꝑfluitas tenuissime prauitatis
inquinat. caminus pauꝑtatis pur¬
gat. De uobis om̃ino ꝑtimescite :
quia ñnulla etiam male acta ꝓsꝑa
uita secuta ẽ. De illis uͦ sollicite pen¬
sate quia coꝵ uitam magistra pauꝑ.¬
tas cruciat. qͦusq ad uite rectitudi¬
nem ꝑducat. S equitur. & in his

Expanded text:
vita bona reciperet. Rursumque dum vita bona reciperet. Rursumque dum de Lazaro dicitur quia recepit mala, profecto monstratur et Lazarus habuisse malum aliquod quod purgaretur. Sed mala Lazari purgavit ignis inopiae, et bona divitis remuneravit felicitas transeuntis vitae. Illum paupertas afflixit et tersit, istum abundantia remuneravit et repulit. Quicunque ergo bene in hoc saeculo habetis, cum vos bona egisse recolitis, valde de ipsis pertimescite, ne concessa vobis prosperitas eorumdem remuneratio sit bonorum. Et cum quoslibet pauperes nonnulla reprehensibilia perpetrare conspicitis, nolite despicere, nolite desperare, quia fortasse quod superfluitas tenuissimae pravitatis in quinat, caminus paupertatis purgat. De vobis omnimodo pertimescite, quia nonnulla etiam male acta prospera vita secuta est. De illis vero sollicite pensate, quia eorum vitam etiam magistra paupertas cruciat, quousque ad rectitudinem perducat. 7. Sequitur: Et in his
Abbreviated transcription (Latin):
ueatur corpus: ad iocos ac uerba
inania mouetur lingua. Quid̃
ergo ẽ quod innuitur. quia in
tormentis positus diues lingũa
suam refrigerari postulat: nisi
qđ is qui conuiuando magis de
loquacitate peccauerat. ꝑ retribu¬
tionis iusticiam inlingua attro¬
cius ardebat: Sed cum graui ual¬
de est pauore pensandum: quod
ei ꝑ abrahe responsionem dicit᷑.¬
fili recordare quia recepisti bona
in uita tua: & lazarus similiter
mala. N unc autem hic consolat᷑.
tu uero cruciaris. Ista frẽs kiñi
sententia: pauore potius indig&e.
quam expositione. Nam siqui estis
in hoc mundo exterioris boni a¬
liquid accepistis. ipsum ut ita
dicam donum exterius ꝑtimes
datum: ne iudex qui hic bona ex¬
teriora restituit. a retributione bo¬
ni intimi repellat: ne honor hic
uel diuitiȩ non adiumentũ uirtu¬
tis. sed remuneratio sit laboris.
Ecce enim dum d̾r. recepisti bona
inuita tua. indicatur & diues iste
aliquid habuisse: ex quo in hac

Expanded text:
veatur corpus, ad jocos ac verba veatur corpus, ad jocos ac verba inania movetur lingua. Quid ergo est quod innuitur quia in tormentis positus dives linguam suam refrigerari postulat, nisi quod is qui convivando magis de loquacitate peccaverat per retributionis justitiam in lingua atrocius ardebat? 6. Sed cum gravi valde est pavore pensandum hoc quod ei per Abrahae responsionem dicitdare quia recepisti bona in vita tua, et Lazarus similiter mala. Nunc autem hic consolatur, tu vero cruciaris. Ista, fratres mei, sententia pavore potius indiget, quam expositione. Nam si qui estis qui in hoc mundo exterioris boni aliquid accepistis, ipsum, ut ita dicam, donum exterius pertimedatum, ne judex qui hic bona exteriora restituit a retributione boni intimi repellat, ne honor hic vel divitiae, non adjumentum virtutis, sed remuneratio sint laboris. Ecce enim dum dicitur: Recepisti bona in vita tua, indicatur et dives iste boni aliquid habuisse, ex quo in hac
Abbreviated transcription (Latin):
mense sue uł miuma dare noluit:
in inferno positus usq ad minima
querenda ꝑuenit. Nam guttam
aque petiit: qui micas panis nega¬
uit. S notandum ualde est: quid
sit qđ diues in igne positus. lingĩn
suam refrigeraripetiit. Mos quippe
est sacri eloquii ut aliquando ali¬
ud̃ dicat: sed ex eodem dicto ali¬
ud innuat. Superius autẽ hunc
suꝑbum diuitem dñs non loqua¬
citati uacantem dixerat. sed suꝑ¬
flue. conuiuantem: neq de loqua¬
uitate hunc narrauit. sed cũ elatio¬
ne ꝙ tenatia de edacitate peccasse.
Sed quia abundare in conuiuis
loquacitas solet: is qui hic male
conuiuatus dr. apud infernum
grauius in lingua ardere ꝑhibe¬
tur. Prima namq male conuiã.¬
tib famulatur culpa loquacitatis:
post loqͤcitatẽ uͦ ludendi etiam
leuitas sequitur. Nam quia eda¬
citatem lusus sequatur: testatur
scriptura quȩ ait. Sedit populus
manducare & bibere: & surrexert̃¬
ludere. Sed priusꝙͣ ad lusũ mo¬

Expanded text:
mensae suae vel minima dare noluit, mensae suae vel minima dare noluit, in inferno positus, usque ad minima quaerenda pervenit. Nam guttam aquae petivit, qui micas panis negavit. Sed notandum valde est quid sit quod dives in igne positus linguam suam refrigerari petit. Mos quippe est sacri eloquii ut aliquando aliud dicat, sed ex eodem dicto aliud innuat. Superius autem hunc superbum divitem Dominus non loquacitati vacantem dixerat, sed superflue convivantem. Neque hunc de loquacitate narravit, sed eum elatione et tenacia de edacitate peccasse. Sed quia abundare in conviviis loquacitas solet, is qui male hic convivatus dicitur, apud infernum gravius in lingua ardere perhibetur. Prima namque male convivantibus famulatur culpa loquacitatis, post loquacitatem vero ludendi etiam levitas sequitur. 1657 Nam quia edacitatem lusus sequatur, testatur sacra Scriptura, quae ait: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerludere . Sed priusquam ad lusum mo