comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur saluator dicere. qui uult post
me uenire. tollat crucem̃ suam &
sequat᷑ me. Numquid ẽnim om¬
sequuntur agnum d̾i crucifixi
sunt ut sequantur: Numqͥd
paulus apłs crucifixus fuerat cũ
dicebat: michi aũt absit gloriari
nisi in cruce domini nr̃i ihu xp̃i. ꝑ¬
quem michi mundus crucifixus est.¬
& ego mundo: Hoc autem dicit. ut
intelligas crucem non lignai esse pati¬
bulum. s uitȩ uirtutisq propositum.
um. S hoc ÷ quod in nobis difficile
repꝑitur. ut omnes actus nr̃i scđ̾m
euuangłm dirigant᷑. Atq idõ quo¬
tienscumq uoluptatib uolutamur
crucem saluatoris amitimus. xp̃c e
nim ÷ castitas. pax. ueritas. mansue¬
tudo. Quomodo ergo potest casti¬
tatis testimonium ꝑhibere corrup¬
tus : Aut quomͦ potest pacem pre¬
dicare: cuius animus semꝑ in lice
ẽ: Quo pacto etiam ueritatem m̃
qua liter seruabit inconstans:Ne¬
modo inquam possumus ad mar¬
tẏrii głam ꝑuenire. cum dicat do¬

Expanded text:
tur Salvator dicere, Qui vult post tur Salvator dicere, Qui vult post me venire, tollat crucem suam, et sequatur me . Numquid enim omsequuntur Agnum Dei, crucifixi sunt ut sequantur ? Numquid Paulus apostolus crucifixus fuerat, cum dicebat, Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nquem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo ? Hoc autem dicit, ut intelligas crucem non ligni esse patibulum, sed vitae virtutisque propositum. um. Sed hoc est, quod in nobis difficile reperitur, ut omnes actus nostri secundum Evangelium dirigantur; atque ideo, quotiescunque voluptatibus volutamur, crucem Salvatoris amittimus. Christus enim est castitas, pax, veritas, mansuetudo. Quomodo ergo potest castitati testimonium perhibere corruptus? Aut quomodo potest pacem praedicare, cujus animus semper in lite est? Quo pacto etiam veritatem, qualiter servabit inconstans? Quomodo, inquam, possumus ad martyrii gloriam pervenire, cum dicat Do
Abbreviated transcription (Latin):
ufficere
nobis deberent ad ꝓ¬
fectum salutis nostre
mr̃m exempla scorũ
qui propter adhipis¬
cendam cȩlestem coronam. om̃ib
Use mandatis dominicis subdider̃t̃.
& ita cunctis deuinxerunt se legi¬
bus saluatoris: ut propter ante ac¬
tam uitam mererent᷑ ad hanc mar¬
tẏrii głam ꝑuenire. N Ion enim
illo in tempore tantum ꝑfecerunt
prȩceptum dñi quo confessionis
supplicium ꝑtulerunt: sed necesse
÷ illos pͥus scđm ȩuuangłm uixisse¬
xp̃i. ut xp̃i passionib potirentur.
Necessezenim inquam ut ini
tia fuerint bona quorum finis ẽ
optimus subsequutus: & martyres
eos non solum fuisse cum passi ft̃
s etiam mariyres . xp̃i fuisse cum
uiuerent. Martyr enim grece: la¬
cine testis dicitur. Quotienscumq
bonis actibus mandatum xp̃i faci¬
bemus. Unde & crux dñi non illa
tantum dicitur quȩ passionis tẽ¬
pore ligni affixione construitur.
s illa quȩ totius uite curriculo
cunctarum disciplinarum uirtu¬
tib coaptatur. De qua michi uide¬

Expanded text:
ufficere nobis deberent ad profectum salutis nostrae martyrum exempla sanctorum, qui propter adipiscendem coelestem coronam omnibus se mandatis dominicis subdiderunt; et ita cunctis devinxerunt se legibus Salvatoris, ut propter ante actam vitam mererentur ad hanc martyrii gloriam pervenire. Non enim illo in tempore tantum perfecerunt praeceptum Domini, quo confessionis supplicium pertulerunt; sed necesse fuit illos prius secundum Evangelium vixisse, ut Christi passionibus potirentur. Necesse est, inquam, ut initia bona fuerint, quorum finis est optimus subsecutus; et martyres eos non solum fuisse cum passi sunt, sed etiam tunc martyres Christi esse cum viverent. Martyr enim graece, latine Testis dicitur. Igitur quotiescumque bonis affectibus mandatum Christi facibemus. Unde et crux Domini non tantum illa dicitur, quae passionis tempore ligni affixione construitur; sed et illa quae totius vitae curriculo cunctarum disciplinarum virtutibus coaptatur. De qua mihi vide
Abbreviated transcription (Latin):
lec lurus apłos dominꝰ
in montana subiit. tur¬
bas uͦ docturꝰ ad campes¬
tria redit: quia non nisi in humili
xp̃m turbe uidere sufficiunt. Hã
hec ÷ normã qͥuam sequutꝰ apłs ait.
Non potui uobis loqui tanqm¬

Expanded text:
lecturus apostolos Dominus, in montana subiit; turbas vero docturus, ad campestria redit, quia non nisi in humili Christum turbae videre sufficiunt. Nam haec est norma quam secutus Apostolus ait: Non potui vobis loqui
Abbreviated transcription (Latin):
cum int̾ homines ambularet: cau¬
tionem fecit cum eugłm scriberet.
Ad pignus ipsius: cotidie dicimꝰ
amen. Pignus accepisti. cotidie e¬
rogatur tibi. noli desꝑare de spe
quia uiuis expignore ꝑ xp̃m̃ do¬

Expanded text:
cum hic inter homines ambularet; cautionem fecit, cum Evangelium scriberet. Ad pignus ipsius quotidie dicis, Amen. Pignus accepisti, quotidie erogatur tibi. Noli desperare, qui vivis ex pignore. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
mnium quidem bo
nos: fremebat mundus aduersus
eos. populi meditabant᷑ in ania. pͥn¬
cipes conueniebant in unum. exco¬
gitabant noui cruciatus. & pe¬
nas in credibiles inueniebat inge¬
niosa crudelitas. Obruebantur obꝑ¬
briis. falsis arguebantur criminib
custodus intolerabilib includeban¬
tur. ungłis exarabantur. ferro ꝑime
ds pro nobis quis contra nos: T otꝰ
mundus contra uos: & dicitis quis
contra nos: Respondent & ipsi.
Si d̾s pro nobis quis contra nos:
Seuire possunt. possunt maledice.
possunt calumpniari. possunt fal¬
sis obprobriis agitare: postremo
possunt corpus non solum ꝑmere
uerumetiam dilaniare. Et quid
facient: Ecce enim d̃s aduiuat¬
corporis mei. quando d̃s susceptor
est animȩ meȩ: et resticutor ẽ corꝑis
mei: Quid michi deerit. simen.¬
bra mea laceret inimieus: quando
capillos mneos dinumerat deus:
Ex hortans martyres suos. xp̃c ne
ab immicis ꝑsecutorib aliquid for¬
midarent: capilli inquit capitis
uri numerati sunt. Quid timebo

Expanded text:
mnium quidem bonis, quis contra nos? Fremebat mundus adversus eos, populi meditabantur inania, principes conveniebant in unum : excogitabantur novi cruciatus, et poenas incredibiles inveniebat ingeniosa crudelitas. Obruebantur opprobriis, falsis arguebantur criminibus, custodiis intolerabilibus includebantur, ungulis exarabantur, ferro perimDeus pro nobis, quis contra nos? Totus mundus contra vos, et dicitis: Quis contra nos? Respondent tibi: EtSi Deus pro nobis, quis contra nos? Saevire possunt, maledicere possunt, calumniari possunt, falsis opprobriis agitare possunt, postremo possunt corpus non solum perimere, sed etiam laniare; et quid facient? Ecce enim Deus auxiliatisi? Quando Dominus susceptor est animae meae, erit et restitutor corporis mei. Quid mihi deerit, si membra mea dilaceret inimicus, quando capillos meos dinumerat Deus? Exhortans martyres suos Christus, ne ab inimicis persecutoribus aliquid formidarent, Capilli, inquit, vestri omnes numerati sunt . Timebo
Abbreviated transcription (Latin):
ilico solidabuntur undȩ: & leue fi¬
et corpus sꝑ se graue est. Et descen
ideo non esse uerum. quia suꝑ molles
aquas. molle & aerium incesserit: res¬
pondeant quomodo ambulauerit pe¬
trus. quem utiq uerum hominem ñ
negabunt. Uidens uero uentum ua-¬
lidum timuit. Et cum cepisset mer¬
gi: clamauit dicens. Dñe saluũ me
fac. Ardebat enim fides: sed huma¬
na fragilitas in ꝓfundum trahebat.
Paululum gͦ relinquitur temptatio¬
ni ut augeatur fides: & intelligat se
non facilitate postulationis. sed poten¬
tia dñi conseruatum. Et continuo iħe¬
extendens manum. apprehendit eũ:
sti: Si apło petro de cuius fide & ar¬
dore mentis supradiximus. qui fiden¬
ter rogauerat saluatorem dicens.
dñe si tu es iube me uenire ad te suꝑ
aquas. quia paululum timuit. dici¬
tur ei. modicȩ fidei quare dubitasti:
quid nobis dicendum est qui huius
modicȩ fidei ne minimam quidã ha¬
bemus portiunculam: Et qui in na¬

Expanded text:
illico solidabuntur undae: et leve fiillico solidabuntur undae: et leve fiet corpus quod per se grave est. Et descendideo non esse verum, quia super molles aquas, molle et aereum incesserit, respondeant quomodo ambulaverit Petrus, quem utique verum hominem non negabunt. Videns vero ventum validum, timuit. Et cum coepisset mergi, clafac. Ardebat animi fides, sed humana fragilitas in profundum trahebat. Paululum ergo relinquitur tentationi, ut augeatur fides, et intelligat se non facilitate postulationis, sed potentia Domini conservatum. Et continuo extendens manum apprehendit eum. sti? Si apostolo Petro de cujus fide et ardore mentis supra diximus, quod confidenter rogaverit Salvatorem dicens, Domine, si tu es, jube me venire ad te supra aquas, quia paululum timuit, dicitur ei, modicae fidei, quare dubitasti? quid nobis dicenmodicae fidei, nec minimam quidem habemus portiunculam? Qui autem in na
Abbreviated transcription (Latin):
uel ipsum ẽe repetebant. quem locu¬
tum ad moysen nouerant. hȩc dices
filiis isrł: qui est misit me ad uos.
Respondens autem petrus dixit. Bñe
si tu es: uibe me uenire adte super
dei inuenitur petrus. Interrogatis
discipłis. quem homines dicerent
tamen non errat in affectu: nolens
eum mori. quem filium d̃ĩ fuerat
paulo ante confessus. In montem cũ
saluatore inter pͥmos primus ascen¬
dit : & in passione solus sequitur. Pec¬
catum negationis quod ex repentino
timore descenderat: amaris statim a-¬
bluit lacrimis. De inde post passionẽ
cum ee̾nt in lacu genesareth &e pisca¬
rentur. & dñs staret in littore. aliis
paulatim ad nauigantib. ille non
patitur moras: sed accinctus epen-¬
ditẽ suo. statim p̃cipitatur in fluctꝰ
Eodem gͥ fidei ardore quo semꝑ nẽ
quoq ceteris tacentib credit se posse
facere ꝑuoluntatem magistri quod
ille poterat ꝑ naturam. Iube me ue¬
nire ad te suꝑ aquas. Tu precipe &

Expanded text:
vel ipsum esse repetebant, quem locuvel ipsum esse repetebant, quem locutum ad Moysen noverant: Haec dices filiis Israel: qui est, misit me ad vos . Respondens autem Petrus, dixit: Domine, si dei invenitur Petrus. Interrogatis discipulis, quem homines dicerent tamen non errat in affectu: nolens eum mori, quem Filium Dei fuerat paulo ante confessus. In montem cum Salvatore inter primos primus ascendit, et in passione solus sequitur, 108 peccatum negationis quod ex repentino timore descenderat, amaris statim abluit lacrymis. Post passionem cum essent in lacu Genesareth, et piscarentur, et Dominus staret in littore, aliis paulatim navigantibus, ille non patitur moras, sed accinctus ependyte suo, statim praecipitatur in fluctus. Eodem igitur fidei ardore quo semper, nunc quoque, caeteris tacentibus, credit se posse facere per voluntatem magistri, quod ille poterat per naturam. Jube me venire ad te super aquas. Tu praecipe, et
Abbreviated transcription (Latin):
minens naufragium ꝑseuerat: quã¬
diu iħc ueniat. Quarta autẽ uigi¬
lia noctis uenit ad eos ambulans su¬
pra mare. Stationes uero & uigiliȩ
militares: interna horarum spacia
diuiduntur. Quando gͦ dicit quar¬
ta uigilia noctis uenisse ad eos dnm̃:
ostendit tota nocte ꝑiclitatos. & ex¬
trema parte noctis atq in consũma¬
tione mundi eis auxilium prebitum.
Et uidentes eum supra mare ambulan¬
tem turbati sunt: dicentes quia fantas¬
ma est. Si uixta martionem & mani¬
cheum dñs nr̃ non est natus de uirgi¬
ue. sed uisus in phantasmate. quomo¬
do nunc apłi timent. ne phantasma
uideant : Et p̃timore clamauerunt.
Confusus clamor & incerta uor: mag¬
ni timoris indicium est. Statimq iħe
in causa hoc curat: & timentib preci-¬
pit dicens. Habete fiduciam: nolite
timere. Et quod sequitur ego sum:
nec subuugit qui sit. uel ex uoce sibi
nota poterant eum intelligere qui ꝑ
obscuras noctis tenebras loquebatur:

Expanded text:
minens naufragium perseverat, quamminens naufragium perseverat, quamdiu Jesus veniat. Quarta autem vigilia noctis venit ad eos ambulans supra mare. Stationes et vigiliae militares in terna horarum spatia dividuntur. Quando ergo dicit, quarta vigilia noctis venisse ad eos Dominum, ostendit tota nocte periclitatos, et extrema parte noctis, atque in consummatione mundi eis auxilium praebiturum. Et videntes eum supra mare ambulantem, turbati sunt, dicentes: quia phantasma est. Si juxta Marcionem et Manichaeum, Dominus noster non est natus ex Virgine, sed visus in phantasmate: quomodo nunc apostoli timent ne phantasma videant? Et prae timore clamaverunt. Confusus clamor et incerta vox, magni timoris indicium est. Statimque Jesin causa, hoc curat, et timentibus praecipit, dicens: Habete fiduciam, nolite timere. Et quod sequitur, Ego sum, nec subjungit quis sit, vel ex voce sibi nota poterant eum intelligere, qui per obscurae noctis tenebras loquebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
discipulis precepit
transfretare: & compel¬
lit ut ascendant naui¬
culam. Quo sermone¬
satis ostenditur. inui¬
tos eos adño recessisse: dum amore pre¬
ceptoris nec puncto quidem temporis
ab eo uolunt separari. Et dimissa tur
cobus. & iohannes. qui uiderant glo¬
riam transformati: forsaan ascendis¬
sent in monte cum eo. Sed turba ad
sublimia sequi non potest: nisi docu¬
erit eam uixta mare. in littore & alu-¬
erit in deserto. Quod autem ascendit
solus orare. non ad eum referas qui de
quinq panib quinq milia saturauit
hominum. exceptis paruulis & mu¬
lierib : sed ad eum qui audita morte
io hannis. recessit in solitudinem: non
quo ꝑsonam dñi sep eremuis. seq̃ quo
oꝑa eius inter dm & hominem diui¬
sa sint. Nauicula autem in medio ma
inuiti & retractantes apłi a dño re¬
cesserant: ne illo absente naufragia
sustinerent. Deniq dño in montis ca¬
cumine cõmorante. statim uentus
contrarius oritur & turbat mare:
& ꝑ iclitantur apłi. Et tam diu im¬

Expanded text:
Discipulis praecepit transfretare, et compulit ut ascenderent naviculam: quo sermone ostenditur invitos eos a Domino recessisse: dum amore praeceptoris ne punctum quidem temporis ab eo volunt separari. Et dimissa turbcobus, et Joannes, qui viderant gloriam transformari, forsitan ascendissent in montem cum eo; sed turba ad sublimia sequi non potest, nisi docuerit eam juxta mare in littore, et aluerit in deserto. Quod autem ascendit solus orare, non ad eum referas qui de quinque panibus quinque millia saturavit hominum, exceptis parvulis et mulieribus; sed ad eum qui, audita morte Joannis, secessit in solitudinem, non quod personam Domini separemus, sed quod opera ejus inter Deum et hominem divisa sint. 107 Navicula autem in meinviti, et retractantes apostoli a Domino recesserant, ne illo absente, naufragia sustinerent. Denique Domino in montis cacumine commorante, statim ventus contrarius oritur, et turbat mare, et periclitantur apostoli, et tamdiu im
Abbreviated transcription (Latin):
eminit euuangłii
predicator ille pe¬
trus. nullam sibi ẽẽ
portionem possessi¬
onis humanȩ:cũ
oranti alimoniam
respondit. Aũrum & argentum non ẽ
mͥ: quod autem habeo hoc tͥ do. Quid
istud est beate petre quod possides:
Renuntiaueras om̃ib : dõ tuo dicens.
Ecce nos reliquimus om̃ia: & secuti
sumus te. Quid gͦ erit nobis. Et tͥ
ille responderat. Amen dico uobis qͦd
uos qui secuti estis me. in regenerati¬

Expanded text:
eminit et Evangelii praedicator ille Petrus, nullam sibi esse portionem possessionis humanae, cum oranti alimoniam respondit, Aurum et argentum non est mihi; quod autem habeo, hoc tibi do. quid est istud, Petre, quod possides? renuntiaueras omnibus domino tuo dicens: ecce nos omnia dereliquimus et secuti sumus te, quid erit nobis? et tibi ille responderat: amen dico uobis. quod uos, qui secuti me estis, in regenerati
Abbreviated transcription (Latin):
inuenite: quia ne punire peccato¬
res debeat. rogari uult & ipse qui
uidicat. Unde & cam longo tempoꝵ¬
. comiinat᷑ iram: & tamen misodi¬
ter expectat. Sic autem nos &e mise¬
ricordia refoueat : ut nullomodo ne¬
gligentes reddat. Sic peccara nr̃a ꝑ
turbent: ut mens in desꝑationem
non ꝓruat. Quia & si prȩsumentes
metumus: & metuentes sꝑamus:
eternum regnum citius adepturi

Expanded text:
inveniamus, quia ne punire peccatoinveniamus, quia ne punire peccatores debeat, rogari vult et ipse, qui iudicat. Unde et tam longo tempore comminatur iram et tamen misericorditer expectat. Sic autem nos misericordia eius refoveat, ut nullo modo neglegentes reddat. Sic peccata nostra perturbent, ut mens in desperationem non proruat, quia etsi praesumentes metuimus et metuentes speramus, aeternum regnum citius adepturi
Abbreviated transcription (Latin):
uitam nos dñs magis uoluit scire
quam credere: qui eos quos inuisibi¬
liter recipit. apud se uiuere nobis
etiam uisibiliter ostendit. Hos ergo
fr̃s kiñi. in causa nr̃i examinis quã
cum districto udice habetis patro¬
nos facite: hos in die canti terroris
illius defensores adhibete. Certe si
apud quendam magnum iudicẽ
causa quȩlibet ur̃a esset die cras¬
tino uentilanda. cotus hodiernꝰ
dies in cogitatione duceret᷑. patro¬
num ur̃a frauernitas quȩreret. ma¬
gnisq precib ageret. ut apud tan¬
tum uidicem sibi defensoe ueniret.
Ecce districtꝰ uidex iħc uenturus
est. tant᷑ illius angłorum archan¬
geloruniq concilu terror adhibe¬
tur. in illo conuentu causa nr̃a dis¬
cutitur. & tam̃ patronos nos modo
non querimus. quos tunc defenso¬
res habeamus. Assunt defensores nr̃i
scĩ martẏres. rogari uolunt. atq uit
ita dixerim quęrunt ut querant᷑
Hos ergo adiutores urȩ̃ orationis
quęrue. hos protectores ur̃i reatus

Expanded text:
inus 1592 magis voluit scire, quam credere, qui eos quos invisibiliter recipit, apud se vivere nobis etiam visibiliter ostendit. 8. Hos ergorissimi, in causa vestri examinis, quam cum districto judice habetis, patronos facite, hos in die tanti terroris illius defensores adhibete. Certe si apud quemdam magnum judicem causa quaelibet vestra esset die crastino ventilanda, totus hodiernus dies in cogitatione duceretur, patronum vestra fraternitas quaereret, magnis precibus ageret ut apud tantum judicem sibi defensor veniret. Ecce districtus judex Jesus venturus est, tanti illius angelorum archangelorumque concilii terror adhibetur. In illo conventu causa nostra discutitur, et tamen nos patronos modo non quaerimus, quos tunc defensores 1593 habeamus. Adsunt defensores nostri sancti martyres, rogari volunt, atque, ut ita dixerim, quaerunt, ut quaerantur. Hos ergo adiutores nostrae orationis quaeramus, hos protectores nostri reatus
Abbreviated transcription (Latin):
non uult xp̃m hec non posse: proferat
quare non conueniat uelle. ac ꝑ hoc
non posse. & si se ueraciter consilium ḋi
de his nosse manisestauerit. incipiam ei
credere: de quib aliter non presumpsi
sentire. Mirabor illum altitudinem con¬
silii diuini inuestigasse: quam me cũ
apostolo digna reuerentia uideor debe¬
re ammirari dicens: o altitudo diuitia¬
rum sapientiȩ & scientiȩ di. quam in¬
scrutabilia sunt oꝑa enus. & inuestiga¬
biles uiȩ eiis: & quia scdm eundem
apłm. ex parte cognoscimus & exparce
buisse credidi. Si igitur uera sunt qͦ
uirgine matre tua. nisi quod pium ẽ
ac dignum uisum sentire non potul.
Si ergo diri ut debui: approba. xp̃e ob¬
secro. tu & tui. Sinautem ut non debui.
ignosce tu & tui: qui cum d̾o patre &
spũ scõ inius & regnas ds: per omnia
secula scłorum M¬

Expanded text:
non velit, haec non posse Christum: proferat non velit, haec non posse Christum: proferat quare non conveniat velle, ac per hoc non esse. Et si se veraciter consilium Dei de his nosse manifestaverit, incipiam ei credere, de quibus aliter non praesumpsi sentire: miraborque illum altitudinem consilii divini investigasse, quam me cum Apostolo digna reverentia videor debere admirari, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus ! Et quia, secundum eumdem apostolum, ex parte cognoscimus, et ex parte buisse credidi. Si ergo vera sunt quae  sancta Virgine matre tua nisi quod pium est ac dignum visum sentire non potui. Si ergo dixi ut debui, approba, Christe, obsecro, tu et tui: sin autem ut non debui, ignosce tu et tui? Qui cum Deo Patre et Spiritu sancto vivis et regnas per omnia saecula saeculorum
Abbreviated transcription (Latin):
tis donata meritis dignitatum: He
cuncta quȩ diximus. quia tisum seruã¬
tia non cognoscimus: in marte inte¬
gritate plus potuisse grãm quam na¬
turam non dubitamus. Diunitatis
enim oꝑa sunt quȩ dicimus. & id̾o pos¬
sunt uelle: uelle aũt om̃ia que sunt
iusta. & digna: ac ꝑ hoc uide tur dig¬
na letari. maria lȩticia inenarrabili
anima & corpore in proprio filio. cum
illam sequi debere corruptiomis erũp¬
nam. quam nulla secuta ÷ tantum fi¬
lium parturiendo. inregritatis corrup¬
tio. ut sit semꝑ incorrupta. quam tã¬
ta ꝑfudit gr̃a. sit integnter uiuens.
quȩ omnium integram ꝑfectamq ge¬
niuit uitam: sic cum ilo quem in suo
gessit utero: sit apud illum illa que
genuit. fouit. ꝙ aluit illum maria
di genitrix. dĩ nutrix. d̾i ministratrir.
& d̾i secutrix. de qua ut iam dixi. qͥa
aliter sentire non audeo: aliter dicere
taliter me hortata sunt dicere. Si au¬
tem refragare is elegerit cum dicere

Expanded text:
tis donata meritis dignitatum? Haec tis donata meritis dignitatum? Haec cuncta quae diximus, quia naturam servantia non cognoscimus: in Mariae integritate plus potuisse gratiam quam naturam non dubitamus. Divinitatis enim opera sunt quae dicimus; et ideo possunt velle; velle autem omnia quae sunt justa et digna. Ac per hoc videtur digne laetari Maria laetitia inenarrabili anima et corpore, in proprio filio, cum  nec ullam sequi debere corruptionis aerumnam, quam nulla secuta est tantum filium pariendo integritatis corruptio: ut sit semper incorrupta, quam tanta perfudit gratia; sit integriter vivens quae omnium integram perfectamque genuit vitam; sit cum illo quem in suo gessit utero, sit apud illum illa quae genuit, fovit et aluit illum Maria Dei genitrix, Dei nutrix, Dei ministratrix, et Dei secutrix: de qua, ut jam dixi, quia aliter sentire non audeo, aliter dicere taliter me hortata sunt dicere. Si quis autem refragari his elegerit, cum dicere
Abbreviated transcription (Latin):
pre ꝙ̧ieris: atq: ad cominu̾nem humi¬
litatem non ȩẽ adductam. post mortẽ.
putredinis uidelicet uermis & puiue¬
ris. quȩ suum & omnium genuit salua¬
torem: in cuius si potestare est sc̃oru̾
de capite capiuum non perur. est et
illam animam integram posse serua¬
re. De cuius potestate. si muillus dubi¬
tat eccłiasticorum quin possit matr̃e
sine corruptione in perpecuũ seruãre.
cur dubitandum est uoluisse quod at¬
tinet ad tantam benignitatis gr̃ãm :
Si elegit diuina uoluntas. sola gratia in¬
ter crepitantes uehementiũ igniũ flam¬
mas. non solum corpora puerorum ser¬
uare illesa: uerum etiam ipsa uestim̃¬
ta seruare musta: cur abnuat in ma¬
tre propria. quod elegit in ueste alie¬
na: Ionam seruare in uentre ceti pre¬
ter naturalem usum uoluit incorrup¬
tum sola miscdia: mariam incorrup¬
tam pret̾ naturam non seruabit gr̃a:
Seruatus est damel intemꝑantissime
fai leonum: non seruanda maria tã¬

Expanded text:
prae caeteris; atque ad communem humiprae caeteris; atque ad communem humilitatem non esse adductam post mortem, putredinis videlicet et vermis et pulveris, quae suum et omnium genuit Salvatorem: in cujus si potestate est, sanctorum de capite capillum non perire, est et illam anima et corpore integram posse servare. De cujus potestate si nullus dubitet ecclesiasticorum, quin possit matrem sine corruptione in perpetuum servare; cur dubitandum est voluisse, quod attinet ad tantae benignitatis gratiam? Si elegit divina voluntas sola gratia inter crepitantes vehementium ignium flammas non solum corpora puerorum servare illaesa, verum etiam ipsa vestimenta servare inusta; cur abnuat in matre propria, quod elegit in veste aliena? Jonam servare in ventre ceti praeter naturalem usum voluit incorruptum sola misericordia . Mariam incorruptam praeter naturam non servabit gratia? Servatus est Daniel ab intemperatissima fame leonum , non servanda est Maria tan
Abbreviated transcription (Latin):
omnino non mutabunda. s certa de fi¬
lii potestate. tanquam de dĩ uera uirtu¬
te deficiente in nuptiis uino dixerit qr
uinum non habent: sciens plane illum¬
hoc potuisse quod eum mox contigit di¬
uino miraculo complesse. Eoce igitur
maria fide & oꝑe. xp̃i ministratrir. et
deuota usq ad eius mortem secutrix. ñ
plus gressu quam imitationis ut creden¬
dum est affectu: si ibi non fuerit ubi ꝓꝑc¬
suos ministros uult eẽ. ubi ergo erit:
Et si ibi: numquid ȩquali gratia: O si
ȩquali gra. ubi ęqua dei censura: qui uni
gr̃a: mortuȩ erit minuenda: Absit. Mia
si omnium scõrum mors ÷ pͥetiosa. mariȩ
sane est p̾tiosissima: quam tanta ẽ co¬
mitata gratia. ut mater dei dicatur &¬
a sit. Consideratis igitur his imiuersis: ue¬
ra ratione consitendum censeo. mariam
cxp̃m̃ glõse ad eternitatis gaudia assump¬
tam. benignitate . xp̃i honoratius suscep¬
tam ceteris. quam hic gratia honorauit

Expanded text:
omnino non nutabunda, sed certa de fiomnino non nutabunda, sed certa de filii potestate, tanquam de Dei vera virtute, deficiente in nuptiis vino dixerit, Vinum non habent : sciens plane hoc illum potuisse, quod eum mox contigit divino miraculo complevisse. Ecce igitur Maria fide et opere Christi ministratrix, et devota usque ad ejus mortem secutrix, non plus gressu quam imitationis, ut credendum est, affectu: si ibi non fuerit, ubi Christus ministros suos vult esse; ubi ergo erit? Et si ibi, numquid aequali gratia? Et si aequali gratia, ubi aequa Dei censura, qui unicgratia, mortuae erit minuenda? Absit: quia si omnium sanctorum mors est pretiosa, Mariae sane est pretiosissima: quam tanta comitata est gratia, ut mater Dei dicatur, et sit. Cvera ratione, confitendum censeo, Mariam Christum gloriose ad aeternitatis gaudia assumptam, benignitate Christi honoratius susceptam caeteris, quam hic gratia honoravit
Abbreviated transcription (Latin):
fuit.IIon enim potuit eius diuini¬
tatis nisi ẽẽ credula. quȩ se nouerat hũc
non uirili semine scd̃m ordinem natu¬
ix: sed diuino spiraniine. nuntiante ar¬
changelo cõncepisse. Uidens semꝑ famulan¬
tium angłorum ei adẽẽ frequentiam: ut
concepturo nato quando uidelicet facta
est cum angelo multitudo celestis exercitꝰ.
clamantium & dicentium gloria in altis¬
simis dõ. & in terra par hominib bone
uoluntatis: & in egyptum sugituro. arq
inde iterum redituro. Quibus liquido
cognoscere potuit: quia talia obsequia
non msi d̃m̃ decuerunt. unde & stelle an¬
nuntiatio. & magorum de longissimis par¬
tibus insꝑata adductio: quȩ maximum il¬
li exficit indicium ueritatis. Simiuter &
symeonis atq annę ꝓphetali dignitate
insolitus &teris. & huic specialis occur¬
sus. Quȩ omnia ꝓculdubio maria conser¬
uans his cunctis altius ad fidem robora¬
ta pio corde conferebat. in tantum ut

Expanded text:
fuit. Non enim potuit divinifuit. Non enim potuit divinitatis ejus nisi esse credula, quae se noverat hunc non virili semine secundum ordinem naturae, sed divino spiramine nuntiante Archangelo concepisse: videns semper famulantium Angelorum ei adesse frequentiam, ut concepto et nato, quando videlicet facta est cum Angelo multitudo coelestis exercitus clamantium et dicentium, Gloria in altissimis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis : et in Aegyptum fugituro, atque inde iterum redituro: quibus liquido cognoscere potuit, quia talia obsequia non nisi Deum decuerant. Unde et stellae annuntiatio, et Magorum de longissimis partibus insperata adductio, maximum illi exstitit indicium veritatis. Similiter et Simeonis et Annae prophetali dignitate insolitus caeteris et huic specialis occursus. Quae omnia profecto Maria conservans, his cunctis altius ad fidem roborata, pio corde conferebat: in tantum ut
Abbreviated transcription (Latin):
lit incomꝑabilis gr̃ȩ munus. Quod me
dicere multarum consideratio rerum
inuitat: quarum & illa quidem quam
suis aliquando ministris ipsa ueritas ait.
Qui mͥ ministrat me sequat᷑: &e ubi sum
ego illic & minister meus erit. Si enim
hec ÷ generalis sententia omnium ꝑfidẽ
& piam oꝑationem xp̃o ministrantiũ:
quantomagis & quomodo specialiter ma¬
riȩ: Mariam namq oꝑis eribitione & si¬
dei rigidissima ueritate ministram suis-¬
se: omnis qui sanum sapit intelligit. Abs-¬
q dubio enim oꝑe ministratͥr extitit. qͣ
hunc in utero gessit. partuq profusum
in egyptũ abscondit: & omnem infanti
indubitant̾ non recesserit consectatu. ñ
solum gressibus pedum tanquã pro reue¬
rentia domini: uerumetiam imitationis
affectu. Maria ergo ministratrix. xp̃i spe¬
cialium oꝑum qualitatib sicut deuotis¬
sime extitit: ita absq dubio religionis fi¬
de & uere credulitatis caritate secũtrix

Expanded text:
lit incomparabilis gratiae munus. lit incomparabilis gratiae munus. dicere multarum consideratio rerum invitat: quarum et illa quidem est, quam suis aliquando ministris ipsa Veritas ait, Qui mihi ministrat, me sequatur: et ubi sum ego, illic et minister meus erit . Si enim haec est generalis sententia omnium per fidem et piam operationem Christo ministrantium, quanto magis et quomodo specialiter Mariae? Mariam namque operis exhibitione et fidei rigidissima veritate ministram Christi fuisse, omnis qui sanum sapit intelligit. Absque dubio enim opere ministratrix exstitit, quae hunc in utero gessit, partuque profusum in Aegyptum abscondit , et omnem infantiaindubitanter non recesserit consectatu, non solum gressibus pedum tanquam pro reverentia Domini, verum etiam imitationis affectu. Maria ergo ministratrix Christi specialium operum qualitatibus sicut devotissima exstitit; ita absque dubio religionis fide et verae credulitatis charitate secutrix
Abbreviated transcription (Latin):
Tbronum di. thalamum cęli. domum
atq tab̃naculum xp̃i: dignum est ibi
c̃ẽ. ubi est ipse. Tam preciosum thesaxi¬
rum dignius ẽ celum seruare quam ter¬
raui: tantam integritatem merico incor¬
rupti ilicas non putredinis. utia reso¬
lutio sequitur. Illud gͦ sacratissimum
corpus de quo xp̃c carnem assumpsit.
& diuinam naturam humanȩ imiuit.
non amitens quod erat s assumens
quod non erat. ut uerbum caro hoc ẽ
d̾s homo fieret. escam uermib tradi¬
tum: quia sentire non ualeo dicere ꝑ¬
timesco. communi sorte putredinis. &
futuri de uermib pulueris. De quo si
nichu altius sentirem quam de propͥo
nichil dicerem nͥ quemadmołu de pro¬
prio. Quod absq ulla ambi gui-¬
tate soluendum in mortem. post
mortem friturum putredo. post putre¬
dinem uermis: post uermẽ ut dig¬
nũ est abiectissimis pulus. Quod de
maria credendum. non uidetur cõsen¬
tibile: quia estimationem procul ꝓpel¬

Expanded text:
Thronum Dei, thalamum coeli Domini, domum Thronum Dei, thalamum coeli Domini, domum atque tabernaculum Christi dignum est ibi esse ubi ipse est. Tam pretiosum enim thesaurum dignius est coelum servare quam terra; tantam integritatem merito incorruptibilitas, non putredinis ulla resolutio sequitur. Illud ergo sacratissimum corpus, de quo Christus carnem assumpsit, et divinam naturam humanae univit, non amittens quod erat, sed assumens quod non erat, ut Verbum caro, hoc est, Deus homo fieret, escam vermibus traditum quia sentire non valeo, dicere pertimesco communi sorte putredinis et futuri de vermibus pulveris. De quo si nihil altius sentirem quam de proprio, nihil dicerem nisi quemadmodum de proprio. Quod absque ulla ambiguitate solvendum in mortem, post mortem est futurum putredo, post putredinem vermis, post vermem, ut dignum est, abjectissimus pulvis. Quod de Maria credendum non videtur consentibile: quia aestimationem procul propel
Abbreviated transcription (Latin):
um. filium & matiem: Uidendum etiã¬
est quod de his quos secum ꝑ grãm unũ
esse uoluit: cansequenter adiuingit. Ait
ut ui deant claritatem meau qͣm
uult. ut sua claritate fruantur. qui
hic sua fide iuncti. unum cum eo eẽ
digni iudicantur. Si ergo eos secum ha¬
bere uult. ac per hoc potest qui om̃ia
porest: quid ęstimandum est de matre
ubi digna sit haberi: si non in prȩsen
tum intelligo. quantirin credo. mariȩ a¬
nima claritate fruitur xp̃i. & gloriosi
conspec̾tibus eius. semper uidere sitieis
& semper conspiciens: dum inęstima¬
biliter pascitur. ercellentiori quadam
specialiq prȩrogatiuia a filio honoratũr:
possidens in xp̃o corpus suum quod ge¬
nuit clarificatum in dextera patris: &
si non suum ꝑ quod genuit. tamen
suum quod genuit. & quare ñ suum.
per quod genuit ⁊ Si non obuiauerit
necdum perspec̾ta auctoritas. uere cre¬
do & ꝑ quod genuit: quia tanta sanc¬
tificatio dignior est celo quam terra.

Expanded text:
um, filium et matrem? Videndum est etum, filium et matrem? Videndum est etiam quid de his quos secum per gratiam unum esse voluit, consequenter adjunxit. Ait  ut videant claritatem meam quamos in gloria vult, ut sua claritate fruantur, qui hic sua fide juncti, unum cum eo esse digni judicantur! Si igitur eos secum habere vult, ac per hoc potest qui omnia potest; quid aestimandum est de matre, ubi digna sit haberi, nisi in praesentitum intelligo, quantum credo, Mariae anima claritate fruitur Christi, et gloriosis conspectibus ejus; semper videre sitiens, et semper conspiciens, dum inaestimabiliter pascitur, excellentiori quadam specialique praerogativa a Filio honoratur: possidens in Christo corpus suum quod genuit, clarificatum in dextera Patris; et si non suum per quod genuit, tamen suum quod genuit. Et quare non suum per quod genuit? Si non obviaverit necdum perspecta auctoritas, vere credo, et per quod genuit; quia tanta sanctificatio dignior coelo est quam terra.
Abbreviated transcription (Latin):
strationem. s quantum ꝑtinet ad ean¬
dem reciprocam substantiam. ut ho¬
mo de homme. caro de carne. mat̾
a filiq filius a matre: non ad unita¬
tem personȩ. sed ad unitatem corpora
re potest gratia sine proprietare spe¬
cialis uaturȩ: quantõmag̃ ubi gr̃e
unitas. & corporis ẽ specialis natiui¬
tas: Unitas namq gr̃e est: ut dis¬
cipulorum in xp̃o de quib ipse dicit.
Pater scẽ. serua eos in nomine tuo qͦs
dedisti michi: ut sint unum sicut et¬
pro his autem rogo tantum. sed pro eis
qui credituri sunc ꝑ uerbum eorum
in me: ut omnes unum sint sicut et
tu pater in me & ego in te: hoc ẽ ut ip¬
si suit ꝑ grãm. quod nos sumus ꝑ di¬
uinitatis raturam. Hanc quippe gr̃e C
ĩmitatem quȩ cunc̾tis in xp̃m cre¬
dentib seruatur: si mariȩ nec minus sa¬
pientium ȩstimatione non couitur. qͣn¬
iomagis cum gr̃ę unitate ipsa speciali¬
tas natiuꝑ unum effici matrem &e fili¬

Expanded text:
strationem, sed quantum pertinet ad eamstrationem, sed quantum pertinet ad eamdem reciprocam substantiam: ut homo de homine, caro de carne, mater a filio, filius a matre, non ad unitatem personae, sed ad unitatem corporalst facere gratia sine proprietate specialis naturae; quanto magis ubi gratiae unitas, et corporis est specialis nativitas? Unitas namque gratiae est, ut discipulorum in Christo, de quibus ipse dixit, Pater sancte, serva eos in nomine tuo: quos dedisti mihi, pro his autem rogo, inquit, tantum, sed pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me, ut omnes unum situ Pater in me, et ego in te: hoc est, ut ipsi sint per gratiam, quod nos sumus per divinitatis naturam. Haec quippe gratiae unitas, quae cunctis in Christum credentibus servatur, si Mariae etiam minus sapientium aestimatione non tollitur: quanto magis cum gratiae unitate ipsa specialitas naturae unum efficit matrem et fili
Abbreviated transcription (Latin):
iudȩ. &ȩterorumq frm̃ eius. quib di¬
cebat. frater enim &e cam nr̃a. este saro
fuerit magnificata. & potenti suꝑ om̃is
cȩlos ascensione głificata: eadem cam̃
carnis mansit & manoe natura. que
Siscepta ẽ de maria. Ipse enim est qͥ
concepius & genitus atq a mortuis sti¬
scitatus ÷ ꝑ głam patris: sicut ꝓfiecto
ipse cestatur post resuructionem qͥn¬
do apłis dicit. Uidete manus meas &
pedes meos. quia ego ipse sum. Qiuid
enim est ipse ego ium: nisi quia cutꝰ
non sum quam qu. tuuc eram qͣn¬
do passus tum: Hor siquidem cog¬
noscere potestis: qui in manib & pedi¬
bus clauorum uulnera cognoscitis.
Ipse ergo idemq cęlos ascendit: & car¬
nem quam de matre suscepit suꝑ astra
transuerit. honorans onmem humanã
naturam: & mulcomagis materuam.
Si igitur natura est matris filius. con¬
ueniens est ut sit & filui mater: non
quantum ꝑtinet ad ȩquam ammini¬

Expanded text:
Judae caeterorumque fratrum ejus, quibus diJudae caeterorumque fratrum ejus, quibus dicebat, Frater enim et caro nostra est . Caro fuerit magnificata, et potenti super omnes coelos ascensione glorificata, eadem tamen carnis mansit et manet natura, quae suscepta est de Maria. Ipse enim est qui conceptus, et genitus, atque a mortuis suscitatus est per gloriam Patris: sicut profecto ipse testatur post resurrectionem, quando Apostolis dicit, Videte manus meas et pedes meos, quia ipse ego sum . Quid enim est, ipse ego sum; nisi quia alter non sum, quam qui tunc eram quando passus sum? hoc siquidem cognoscere potestis, qui in manibus et pedibus clavorum vulnera cognoscitis. Ipse ergo idemque coelos ascendit, et carnem quam de matre suscepit, super astra transvexit: honorans omnem humanam naturam, et multo magis maternam. Si igitur natura matris est filius, conveniens est ut sit et filii mater, non quantum pertinet ad aequam admini
Abbreviated transcription (Latin):
impium erit: Scius ciim iłim om¬
uia posse: qui de seipso ait. Data est mi¬
chi orconis potestas: in cȩlo & in terra.¬
Si erg̃o uoluit integram matrẽ uairgi¬
nitatis seruare pudore: cur non uelit
incorruptam a putredinis seruare feco¬
re: Dicat qui cognouit sensum domi¬
n & qui consiliarius eius fuic: num¬
quid non pertinet ad benigintatẽ dñi
matris seruare honorem: qui legem ñ
soluere uenerat s adimplere:Lex enim
masicut honorem matris precipit: ita raho¬
norationem dampnat. Qui enĩ in uita
pre aȩteris illam gra sui conceptus ho¬
norauit: pium credere ẽ singłari sal¬
uatione eam in morte. & speciali gr̃a
honorasse. Poruit enim eam a putre¬
dine & puluere alienam facere: qui
Putredo namq &uermis: humanȩ est
obprobrium conditionis. A quo ob¬
probrio cum iħc sit alienꝰ natitra ma¬
rie excipitur: quam iħ̾c de ea suscepis¬
se ꝓbatur. Caro emm iħu caro marĩe
est: & multo specialius quam ioseph.

Expanded text:
impium erit? Scimus enim Jesum omimpium erit? Scimus enim Jesum omnia posse, qui de se ipso ait, Data est mihi omnis potestas in coelo et in terraSi ergo voluit integram matrem virginitatis servare pudore, cur non velit incorruptam a putredinis servare fetore? Dicat qui cognovit sensum Domini, et qui consiliarius ejus fuit, Numquid non pertinet ad benignitatem Domini, matris servare honorem, qui legem non solvere venerat, sed adimplere ? Lex enim sicut honorem matris praecipit, ita inhonorationem damnat. Qui enim in vita prae caeteris illam gratia sui conceptus honoravit, pium est credere singulari salvatione eam in morte et speciali gratia honorasse. Potuit enim eam a putredine et pulvere alienam facere, qui Putredo namque et vermis humanae est opprobrium conditionis, a quo opprobrio cum Jesus sit alienus, natura Mariae excipitur, quam Jesus de ea suscepisse probatur. Caro enim Jesu caro est Mariae, et multo specialius quam Joseph
Abbreviated transcription (Latin):
a sine peccati colluuions. & sine uiri¬
lis ammixtionis detrimento susceꝑit
sine dolore geniit: & sin e incegricatr
uiolatione. pudore uirginitatis inte¬
gra ꝑmansit. Hoc enim potuit effice¬
re de matre: ꝯiria sic elegit nasci dõ.¬
de homine. Maria gͦ et si communicas
erumpnis euȩ: non communicat par¬
turiendo cum dołore. Nromeruit enim
hoc singłaris scĩtas eius. & singłaris
gĩa: qua susceptione dĩ singłariter es¬
timata est digna. Non immerito g
excipitur aqu iusdã generauib uera
estimatione quam tanta seruat gr̃a:
& anollit dignitatis p̃rogatĩtia. En¬
tum enim. xp̃i potestas possit. mundi
ostendit untriersitas: quantũ gr̃a ma¬
ric monstrat integrrras. Que sicut ddi¬
uersa est a natura. ita diuersa & ab
uso Quid gͦ in taita diuersitate di¬
cimus: Humare sortis mortem sit¬
bisse. nec tamen uinculis eus reni¬
neri per quam d̾s uoluit nasci: &e car¬
nis substantia cominimicare: numnqͥd

Expanded text:
a sine peccati colluvione, et sine viria sine peccati colluvione, et sine virilis admixtionis detrimento suscepit, sine dolore genuit, et sine integritatis violatione, pudore virginitatis integra permansit. Hoc enim potuit efficere de matre, quia sic Deus elegit nasci de homine. Maria ergo etsi communicat aerumnis Evae, non communicat parturiendo cum dolore. Promeruit enim hoc singularis sanctitas ejus et singularis gratia, qua susceptione Dei singulariter aestimata est digna. Non immerito ergo excipitur a quibusdam generalibus vera aestimatione, quam tanta servat gratia et attollit dignitatis praerogativa. Quantum enim Christi potestas possit, mundi ostendit universitas; quantum gratia, Mariae monstrat integritas: quae sicut diversa est a natura, ita diversa est ab usu. Quid ergo si in tanta diversitate eam dicimus humanae sortis mortem subiisse, nec tamen ejus vinculis retineri, per quam Deus voluit nasci, et carnis substantia communicare, numquid
Abbreviated transcription (Latin):
resurierit. Caro eius quȩ de maria
sumpta est et si mortua est ex infirmi¬
tate: reuirit ex di uirtuie. S: hoc iue
qui quando uoluit mori. quando uo¬
luit resurgere poruit. Ercipit᷑ ergo ab
illa generali sententia: de uirgine sũp¬
ta natura. Quod si non mariȩ congruit.
tamen fiuo quem genuit. Post hec quę¬
ade dicta sunt. de quibus ercipitur ma¬
kiȩ filius. contuenda sunt que exiȩ dic¬
ta sunt. si cunctis feminis sunt gene¬
ralia: et si in aliquo excipiatur mapi̾a.
Scriptum quippe est. Mulieri quoq
dixit ds. Muitiplicabo erumpnas tuas:
& conceptus tuos. In dolore paries filios
&e sub uiri potestare eris: & ip̃se dñabi¬
tur tui. Frumpnam maria sustinirit.
cuius ammam gladius passionis per
trañsiit: sed conceptus non multiplica¬
uit nec sub uiri id ÷ mariti potẽstate de̾¬
guit: quȩ inregerrimis uiscerib de spũ¬
scõ. xp̃m suscepit. & uirgitatis integri¬
tate maneme. uirgo ꝑmansit. Quẽ qui¬

Expanded text:
resurrexit. Caro ejus quae de Maria resurrexit. Caro ejus quae de Maria sumpta est, etsi mortua est ex infirmitate, revixit ex Dei virtute. Sed hoc ille, qui quando voluit mori, quando voluit resurgere, potuit. Excipitur ergo ab illa generali sententia de virgine sumpta natura. Quod si non Mariae congruit, congruit tamen filio quem genuit. CAPUAdae dicta sunt, de quibus excipitur Mariae Filius; contuenda sunt quae etiam Evae dicta sunt, si cunctis feminis sint generalia, et si in aliquo excipiatur Maria. Scriptum quippe est, Mulieri quoque dixit Deus, Multiplicabo aerumnas tuas et conceptus tuos. In dolore paries filios, et sub viri potestate eris, et ipse dominabitur tui . Aerumnam Maria sustinuit, cujus animam gladius passionis Christi pertransivit : sed conceptus non multiplicavit, nec sub viri, id est, mariti potestate deguit, quae integerrimis visceribus de Spstum suscepit, et virginitatis integritate manente virgo permansit. Quem qui
Abbreviated transcription (Latin):
dum est si conueniat tante scitati. tan¬
te aule d̾i prerogatiue. Scimus enĩ dic¬
tum primo parenti: quia puluis es et
in puluerem ibis. Quod si de morte dr
generalis ẽ sententia. si de resolutiolie
in puluerem. hanc conditionem. xp̃i
caro euasit. de carne mariȩ sumpta.
quȩ corruptione non sustinuit. De hoc
enim scriptum est ꝑ dauid ꝓpħam di¬
centem. qm̃ non derelinques animam
incam in inferno: nec dabis scm̃ tuum
uidere corruptionem. De guo autem sca
dicrum sit archangelus prodidit: qui
ad mariani ait. Et quod nascet᷑ ex te sc̃m̃t
nocabaitur filtus di. Uere sent: & scm̃ lrõ¬
rum. Unde & illa sc̃as õrum dicunt᷑ que
illa seruabant: quib uic figurabat᷑. qni
ueraciter solus. sc̃s scõrim ⁊ dicitur. Hic
eium ẽ de quo idem archangetas g¬
brihe damheli ioquit̃ inter cei̾era. qͦ
futura ostenõit dicens. Hic enim sc̃s¬
corruptionem non idit: qui tertia
die. tum trirmpho de inferis rediens¬

Expanded text:
dum est, si hoc conveniat tantae sanctitati, tandum est, si hoc conveniat tantae sanctitati, tantae aulae Dei praerogativae. Scimus enim dictum primo parenti, Quia pulvis es, et in pulverem ibis . Quod si de morte dicitur, generalis est sententia; si de resolutione in pulverem, hanc conditionem Christi caro evasit de carne Mariae sumpta, quae corruptionem non sustinuit. De hoc enim scriptum est per David prophetam dicentem, Quoniam non derelinques animam meam in inferno, nec dabis sanctum tuum videre corruptionem . De quo autem sancto dictum sit, archangelus prodidit, qui ad Mariam ait, Et quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei . Vere sanctum, rum: unde et illa Sancta sanctorum dicuntur, quae illa servabant quibus ille figurabatur, qui veraciter solus Sanctus sanctorum dicitur. Hic enim est de quo idem archangelus Gabriel Danieli loquitur inter caetera quae futura ostendit dicens, Et imcorruptionem non vidit, qui tertia die cum triumpho de inferis rediens
Abbreviated transcription (Latin):
memorari ex toto omissa sint: uerum
tamen ratione creduntur ad quid ip¬
sa conuenientia rei quemadmodum
dux & prȩuia creditur. Nichil em̃
de melchisedech sacerdotis di iusticia
loquitur ęxcelsi. cum ea precessisse tã¬
te laudis merita cognoscat᷑. Nichil
de enoch & helrȩ postqͣm rapti sunt
uitȩ felicitate commendat: cunctis
liquido scientibus beate eos uiuere. qͦs
dominus hinc & in futurum seruan¬
dos uoluit raꝑe. Quid gͦ de mariȩ mor¬
te. quid de eius assumptione dicendu
est. unde diuina scriptura niehil comm̃¬
dat: insi quȩrendum ratione quid con¬
sentiat ueritati: fiatq ipsa ueritas ait¬
ctoritas sine qͣ neccẽ est nec ualeat auc¬
bisse temporalẽ dice nõ metuimꝰ qmͣ idẽ
certe eius filius: qui d̃s & homo est
lege sortis humanȩ sustinuut: et hoc
quia homo de eius susceptus & ꝓfusus fct
teneri. & resolutam in communem pri¬
tredinem uermiem ac cĩnerem: laboran¬

Expanded text:
memorari ex toto omissa sint, vera memorari ex toto omissa sint, vera tamen ratione creduntur, ad quod ipsa convenientia rei quemadmodum dux et praevia creditur. Nihil enim de Melchisedech sacerdotis Dei excelsi justitia loquitur, cum ipsa praecessisse tantae laudis merita cognoscatur. Nihil de Enoch et Eliae, postquam rapti sunt, vitae felicitate commendat, cunctis liquido scientibus eos beate vivere, quos Dominus hinc et in futurum servandos voluit rapere. Quid ergo de Mariae morte, quid de ejus assumptione dicendum est, unde divina Scriptura nihil commdat; nisi quaerendum ratione quid consentiat veritati; fiatque ipsa veritas auctoritas, sine qua necesse est nec valeat aucbiisse temporalem dicere non metuimus, quam idem certe ejus Filius, qui et Deus et homo est, lege sortis humanae sustinuit: et hoc quia homo de ejus susceptus et profusus est , et resolutam in communem putredinem, vermem ac cinerem: libran
Abbreviated transcription (Latin):
ne fuerint patefac̾ta. fecunda enm
est ueritatis auctoritas: & dum dili¬
genter discutitur. de se gignere quod
ipsa est cognoscit᷑. Sepe em̃ discussa
ueram conuenientiam parit: quam
manifestis sermonibus abscondit. Et
sepe aꝑtis sermonib insinuat. in qui¬
bus nichil preter quod sonuit queren¬
dum inuitat. ut est quia abraham ge¬
nuit isaac. isaac genuit iacob. & iacob
genuit uidam & fratres eius: & çȩtera
talia. in quib: fenenda est irtera. Que¬
dam autem sic commendat. ut pariter
luteram & misticum intellectum instru¬
at: ut in transitu maris rubri & man¬
na cȩlesti. & tabernaculo d̃i atq archa
testamenti. tibi futuroꝵ figirra baptis¬
mi uidelicet xp̃i & ecclesie ostensa est.
p̾rogatiua: quȩdam tantum mistice.
cum dm dicit infufflasse in faciem a¬
dam spiraculum uitȩ. qui os ad spi-¬
randum non habet. nec manus ad
oꝑandum. cum dicat propħa. manꝰ
Sunt etiam quȩdam. quȩ qͣmuis cõ¬

Expanded text:
ne fuerint patefacta. Fecunda est ne fuerint patefacta. Fecunda est enim veritatis auctoritas: et dum diligenter discutitur, de se gignere quod ipsa est cognoscitur. Saepe enim discussa veram convenientiam parit, quam manifestis sermonibus abscondit; et saepe apertis sermonibus insinuat, in quibus nihil praeter id quod sonuit quaerendum invitat: ut est, quod Abraham genuit Isaac, Isaac genuit Jacob, Jacob genuit Judam et fratres ejus , et caetera talia, in quibus sola tenenda est littera. Quaedam autem sic commendat, ut pariter litteram et mysticum intellectum insinuet: ut in transitu maris Rubri, et manna coelesti, et tabernaculo Dei, atque arca testamenti, ubi futurorum figura, Baptismi videlicet Christi et Ecclesiae ostensa est praerogativa. Quaedam tantum mystice, ut cum Deum dicit insufflasse in faciem Adae spiraculum vitae, qui tamen os ad spirandum non habet, nec manus ad operandum, cum dicat propheta, Manus Sunt etiam quaedam, quae quamvis com