comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ungat epistola. qͦs iungit sacerdotium
ummo carta. ñ diuidat. qͦs xp̃i nectit amor.
Comm̃tarios mosce. amos.zachariẽã ma¬
lachiã que poscitis: scripsissem silicuisset
p̃ualitudine. Mittitis solatia sumptuũ.

Expanded text:
ungat epistola, quos jungit sacerdotium: immo charta non dividat, quos Christi nectit amor. Commentarios in Osee, Amos, Zachariam, Malachiam, quos poscitis, scripsissem, si licuisset prae valetudine. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ dicens: an exꝑimentũ queritis. eiꝰ
qui in me loquit᷑ xp̃c. Post damascũ
arabiamq: lustra ascendit ierosolimã
ut uideret petrum: et mansit apud eũ
dieb qͥndecim. Hoc et myst̾io ebdoma¬
dis et ogdoadis. futurꝰ gentiũ p̃dicator
instruendꝰ erat. Nursꝰq pꝰ annos qͣtuor¬
decim assumpto barnaba et tyto expo¬
suit cũ apłis ȩuͣngłium: ne forte inua¬
cuum curreret aut cucurrisset: Habet
actus: et in aures discipuli deauctoris
ore transfusa fortiꝰ sonant. Unde et
eschenis cum rodi exularet: et legeret᷑
illa demostenis oratio. quã aduersꝰ
eum habuerat mirantib cũctis atq
laudantib suspirans ait. Odsi ipsam

Expanded text:
um quaeritis eius, qui in me loquitur Christus?, postDamascum Arabiamque lustratam ascenderit Hierosolymam, ut uideret Petrum, et manserit apud eum diebus quindecim — hoc enim magisterio ebdomadis et ogdoadis futurus gentium praedicator instruendus erat — rursumque post annos quattuordecim adsumpto Barnaba et Tito exposuerit apostolis euangelium, ne forte in uacuum curreret aut cucurrisset? habet a uox et in aures discipuli de auctoris ore transfusa fortius insonat. unde et Aeschines, cum Rhodi exularet et legeretur illa Demosthenis oratio, quam aduersus eum habuerat, mirantibus cunctis atque laudantibus suspirans a
Abbreviated transcription (Latin):
ma ꝑduxit. Habuit illa etas maudi¬
tum om̃ib secłis celebrandũq miraculũ
ut urbem tantam ingressi. aliud extra
urbẽ quererẽt. Apollomꝰ siue ille magͦ
ut uulgꝰ loquitur. philosophus ut
pitagorici tradũt. intͣuit ꝑsas transiuit
caucasum. albanos. scithas. massagetes.
opulentissima in die regna penetͣuit:
et ad extremũ latissimo phison. annue
transmisso ꝑuenit ad bragmanas. ut
hyarcham in throno sedentẽ aureo. et de
tantali fonte potantem: inter paucos dis¬
cipulos. de natura. de morib. ac de cur¬
su dierum et syderum audiret docen¬
tem Inde ꝑclamitas babylonios. chal¬
deos. medos. assyrios. parthos.syros. phe¬
nices. arabes. palestinos. reu̾sus ad ale-¬
phistas.⁊ famosissimam solis mensam
uideret in sabulo. Inuenit ille uir u¬
biq qd disceret. et semꝑ ꝓficiens. semꝑ
se melior fieret. Scripsit suꝑ hoc plenis¬
sime octo uoluminib philostratus. Od

Expanded text:
etas inauditum omnibus saeculis celebrandumque miraculum, ut orbem totum ingressus alium extra orbem quaereret: Apollonius — siue ille magus, ut uulgus loquitur, siue philosophus, ut Pythagorici tradunt - intrauit Persas, transiuit Caucasum, Albanos, Scythas, Massagetas, opulentissima Indiae regna penetrauit et ad extremum latissimo Phison amne. transmisso peruenit ad Bragmanas, ut Hiarcam in throno sedentem aureo et de Tantali fonte potantem inter paucos discipulos de natura, de moribus ac de siderum cursu audiret docentem; inde per Elamitas, Babylonios, Chaldaeos, Medos, Assyrios, Parthos, Syros, Phoenices, Arabas Palaestinam reuersus Alephistas, et Tamosissimam Solis mensam videret in sabulo. Invenit ille vir ubique quod disceret: et semper proficiens, semper se melior fieret. Scripsit super hoc plenissime octo voluminibus Philostratus. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
a pyratis. et uenundatꝰ etiam tyranno
crudelissimo paruit captiuus. uinctꝰ et
seruus: tamen qͥa philosophus maiore¬
mente se fuit. Ad tytum liuiũ lactee
eloqͦntie fonte manantẽ. de ultimis

Expanded text:
atis et uenundatus etiam tyranno crndelissimo paruit; captiuus, uinctus et seruus, tamen, quia philosophus, maior emente se fuit. ad Titum Liuium lacteo eloquentiae fonte manantem uis
Abbreviated transcription (Latin):
sicut p̃ceptum est mͥ. Respondit aaron.
Oblata est hodie uictima ꝓpeccato. et
holocaustum coram dño: michi autẽ
accidit qd̾ uides. Quom potui comed̾e
eam aut placare dñm incerimoniis.
mente lugubri:Quod cum audisset
Moyses: recepit satisfactionem. AU.¬

Expanded text:
sicut preceptum est michi? Respondit Aaron: Oblata est hodie victima pro peccato et holocaustum coram Domino, michi autem accidit quod vides. Quomodo potui comedere eam aut placere Domino in cerimoniis mente lugubri? Quod cum audisset Moyses, recepit satisfactionem. A
Abbreviated transcription (Latin):
ticum uenundaret᷑ in egypto. Descen¬
dite ⁊ emite nobis necessaria: ut pos¬
simus uiuere. et non consumamur
in opia. Descendentes gͥ fr̃s ioseph de¬
cem. ut emerent frumenta in egypto:
beniamin domi recento ab iacob. Qui

Expanded text:
ticum venundetur in Aegypto descendite et emite nobis necessaria ut possimus vivere et non consumamur inopia descendentes igitur fratres Ioseph decem ut emerent frumenta in Aegypto Beniamin domi retento ab Iacob qui
Abbreviated transcription (Latin):
ui. De nathan propħa ubi prohibuit
dauid edificare templum. et prophetat
de xp̃o. et quomͦ dauid omnis in circuitu.
humiliauerit nations.Uii. Ne mifibosech
filio ionat᷑e. et de amon rege amon quom̃
nathan. et de morte pueri de stupro nati.
ix. De urbe rabbat a dauid capta et de na¬
tiuitate salomonis. et que de ammon et tha¬
regem syrie in iesur ⁊ demuliere thecuite qͦ
pro eo dauid locuta est.xi. De absalon
pulchritudine et quos habuerit filios et
quomͦ patrem regno expulit .xii: De con¬
silio achitofel et de isai dato absalon. et de
amas: et de ionathan. exploratorib dauip.
xiii. Debello ubi absalon periit et quo¬
modo daud eum luxit xiiii. De reditu
dauid in hierusalem et recuꝑatioe regni.
XU. De saba quii tum parti populi rebesfa¬
uit contra dauid et de amasa quem interfe¬
cit ioab. et de fame quem accidit ꝓgabao.¬
nitis qd̾ stultus est dauid in septẽ crucisixus
in quo dauid patuit discrimini et de reliquis

Expanded text:
. De Nathan propheta, ubi prohibet David aedificare templum, et prophetat de Christo: et quomodo David omnes in circuitu humiliaverit nationes. XXXI. De Miphiboseth filio Jonathae, et de Anon rege Ammon, quomodo Nathan, et de morte pueri de stupro nati. XXXIII. De urbe Rabbat a David capta et de nativitate Salomonis et quae de Ammon et Tharegem Syriae in Gessur, et de muliere Thecuite, quae pro eo David regi locuta est. XXXV. De Absalon pulchritudine, et quos habuerit filios: et quomodo patrem regno expulit. XXXVI. De consilio Achitophel, et Usai dato Absalon, et de Acimaas et Jonathan exploratoribus David. XXXVII. De bello in quo Absalon periit, et quomodo eum David luxit. XXXVIII. De reditu David in Jerusalem, et recuperatione Regni. XXXIX. De Seba, qui cum parte populi rebellavit contra David: et de Amasa, quem interfecit Joab: et de fame, quae accidit pro Gabaonitis: quos ultus est David in septem crucifixos in quo David patuit discrimini, et de reliquis
Abbreviated transcription (Latin):
thallioꝯ qd̾ interp̃tatur uolum̃ ymnoꝵ
apostolice auctoritati congruens. ñ plureᷤ
libros s unum uolumen ostendit. Quia
igit᷑ nuꝑ cum hebreo disputans. q̃dam ꝑ
dño saluatore de psalmis testimonia pro¬
tulisti. uolensq ille te illudere. ꝑ sermo¬
nes pene singulos asserebat. ñ ita haberi
bas. Studiosissime postulasti. ut post aqͥ¬
lam et simmachũ. et teodotionẽ. nouã
eclitionem latino sermone transferrem.
Aiebas enim te magis int̾pretum uarie¬
tate turbari. et amore quolaberis. uel
translatione uel uidicio meo esse conten¬
trectatoꝵ latratib tradidi. maluiq te ui¬
res potius meas qũa uoluntatẽ inamici¬
tia querere. Certe confidenter dicam. et
multos huius operis testes citabo me ni¬
chil dum taxat scientẽ de hebraica ueritate
intelligam mͥ et laudem et uituperatio¬
nem tecum esse cõmunem. Uale in do

Expanded text:
THALLIM  , quod interpretatur, volumen hymnorum, Apostolicae auctoritati congruens, non plures libros, sed unum volumen ostendit. Quia igitur nuper cum Hebraeo disputans, quaedam pro Domino Salvatore de Psalmis testimonia protulisti, volensque ille te illudere, per sermones pene singulos asserebat, non ita haberi bas, studiosissime postulasti, ut post Aquilam et Symmachum et Theodotionem, novam editionem Latino sermone transferrem. Aiebas enim te magis interpretum varietate turbari, et amore Al. amorem tuum quo laberis, vel translatione, vel judicio meo esse contentrectatorum latratibus tradidi, maluique te vires potius meas, quam voluntatem in amicitia quaerere. Certe confidenter dicam, et multos hujus operis testes citabo, me nihil, dumtaxat scientem, de Hebraica veritate intelligam, mihi et laudem, et vituperationem tecum esse communem. Valere te i
Abbreviated transcription (Latin):
Rophetam de gente tua et de fr̃ib
tuis sicut me suscitabit tͥ dñs ds̃
tuus sipsum audies ut petisti a dño deo
tuo in horeb: qͣndo contio congregata ẽ.
atq dixisti. Ultra non audiam uocẽ dñ
dĩ mei: et ignem hunc maximũ am¬
plius non uidebo ne moriar. Et ait do-¬
minus mͥ. Bene om̃ia sunt locuti. Pro¬
phetam suscitabo eis de medio fratrum
suorũ similem tuiꝰ et ponam uerba m̃a
in ore eius: loqueturq ad eos om̃ia quȩ
p̃ceꝑo illi. Qui autẽ uerba eius que loqͦ¬
tur innomine meo audire noluerit:
ego ultor existam . Lxxxii.¬
Ropheca autem qui arrogantia
deprauatus.uoluerit loqui inno¬
mine meo. quȩ ego ñ precepi illi ut di¬
ceret:aut ex nomine alienorum deorũ
int̾ficietur. Quod tacita cogitatione res¬
ponderis: quomodo possum intelligere
uerbum qd̃ non est locutus dñs: quod¬

Expanded text:
rophetam de gente tua et de fratribus tuis sicut me suscitabit tibi Dominus Deus tuus ipsum audies ut petisti a Domino Deo tuo in Horeb quando contio congregata est atque dixisti ultra non audiam vocem Domini Dei mei et ignem hunc maximum amplius non videbo ne moriar et ait Dominus mihi bene omnia sunt locuti prophetam suscitabo eis de medio fratrum suorum similem tui et ponam verba mea in ore eius loqueturque ad eos omnia quae praecepero illi qui autem verba eius quae loquetur in nomine meo audire noluerit ego ultor existam propheta autem qui arrogantia depravatus voluerit loqui in nomine meo quae ego non praecepi illi ut diceret aut ex nomine alienorum deorum interficietur quod si tacita cogitatione responderis quomodo possum intellegere verbum quod non est locutus Do
Abbreviated transcription (Latin):
et nichil in eis appareat feditatis: nec de¬
relinquat te CUIi.Noꝵ tradas seruũ
dño suo: qui ad te confugerit. Habitabit
decum in loco qui ei placuerit. et in una
urbium tuarũ requiescet: nec contristes
on erit merecrixcx. ¶eum.¬
de filiab isrł: neq sõrtator defiliis isrł.
on offeres mercedem ꝓstibuliꝰ nec p̃cx
tium canis in domum dñi di tui.
quicqͥd illud ẽ. qd uouerint: quia abomi¬
libet aliam rem: sed alieno. Frĩ autem
tuo absq usura id qd̾ indiget cõmoda¬
bis. ut benedicat tͥ dñs ds tuus in omni
oꝑe tuo: in t̾ra ad quã ingred̾is possidendã.

Expanded text:
et nihil in eis appareat foeditatis nec derelinquat te non trades servum domino suo qui ad te confugerit habitabit tecum in loco qui ei placuerit et in una urbium tuarum requiescet nec contristes eum non erit meretrix de filiabus Israhel neque scortator de filiis Israhel non offeres metium canis, in domum Domini Dei tui, quidquid illud est quod voveris: quia abomilibet aliam rem; sed alieno. Fratri autem tuo absque usura, id quod indiget, commodabis: ut benedicat tibi Dominus Deus tuus in omni opere tuo in terra, quam ingrederis  Vulg.
Abbreviated transcription (Latin):
elyseus: et sepelierũt eum. Latrunci
uoq de moab: uenerũt in t̾ram ipse
sepelientes hominẽ uiderũt la-¬
runculos: et ꝓiecerunt cadauer insep¬
hrum helysei. Quod ambulauit et te¬
it ossa helysei: et reuixit homo. et sti¬
at suꝑ pedes suos. Igitur arahel rex syi

Expanded text:
eliseus et sepelierunt eum latrunculi quoque de Moab venerunt in terra in sepelientes hominem viderunt latrunculos et proiecerunt cadaver in sepulchro Helisei quod ambulavit et tetigit ossa Helisei et revixit homo et stetit super pedes suos igitur Azahel rex Sy
Abbreviated transcription (Latin):
monte ephraun:et nom̃
eius elchana. filius hiero.¬
boam. filii helui. filii thau.
filii suph ephrateus: et ha¬
buit duas uxores. Nomen
um anna: et nomen sede fenenna. Euertq:
fenenne filir anpe autr nou erant lihert.

Expanded text:
monte Effraym: et nomen ejus Helcana filius Hieroboam filii Heliu filii Thau: filii Suph Eufratheus: et habuit duas uxores. Nomen uni Anna: et nomen secunde Fenenna. Fueruntque Fenenne filii: Anne autem non erant liberi.
Abbreviated transcription (Latin):
ditq ochorias ꝑcancellos cenaculi sui qͦd
habebat in samaria et egrotauit: misitꝙ
nuntios dicens ad eos. Ite consulite beel¬
zebub deum accaron: utrum uiuere qã
de infirmitate mea hac. Angłs autẽ dñi
locutus est. ad helyam thesbiten. Surge
ascende in occursum nuntiorum regissa¬
marie: et dices ad eos.¶UII.¬
Umquid ñ est ds̃ in isrł ut eatis
ad consulendum beelzebub dm̃ ac¬
carõn: Quamobrem. hȩc dicit dñs. De lec.¬
tulo suꝑ quem ascendisti ñ descendes: s
morte morieris.Et abiit helyas Rieuer
nos. Ite: ec reuertimini ad regẽ qͥ misit
uos: et dicetis ei. Hȩc dicit dñs. Nunqͥd

Expanded text:
sui quod habebat in Samaria et aegrotavit misitque nuntios dicens ad eos ite consulite Beelzebub deum Accaron utrum vivere queam de infirmitate mea hac angelus autem Domini locutus est ad Heliam Thesbiten surge ascende in occursum nuntiorum regis Samariae et dices ad eos numquid non est Deus in Israhel ut eatis ad consulendum Beelzebub deum Accaron quam ob rem haec dicit Dominus de lectulo super quem ascendisti non descendes sed morte morieris et abiit Henos: Ite, revertimini ad regem, qui misit vos, et dicetis ei: Haec dicit Dominus: Numq
Abbreviated transcription (Latin):
tiones suas. ab his diuise sunt gen¬
tes int̾ra post diluuiũ. Erat autẽ t̾ra. la¬
bii uniꝰ. et sermonũ eorundem. Cunq ꝓ¬
ficiscerent de oriente inuenerunt eam¬
pum in t̾ra sennaar: et habitauerunt in
suam. uxorem abram filii sui. et eduxit
eos de ur chaldeorũ: ut iret in t̾rã chana¬
an. Ueneruntq usq aran: et habitauer̃e
ibi. Et facti sunt dies thare ducentorum
ͥnq annorũ: ⁊ mortuus ẽ. in aran. x

Expanded text:
tiones suas ab his divisae sunt gentes in terra post diluvium erat autem terra labii unius et sermonum eorundem cumque proficiscerentur de oriente invenerunt campum in terra Sennaar et habitaverunt insuam, uxorem Abram filii sui, et eduxit eos de Ur Chaldaeorum, ut irent in terram Chanaan: veneruntque usque Aram, et habitaverunt ibi. Et facti sunt omnes dies Thare ducentorum et quinque annorum, et mortuus in Aram .
Abbreviated transcription (Latin):
filii dauid sororem speciosissimam
uocabulo thamar adamaret ãmon fi¬
lius dauid et deperiret eam ualde: ita
ut egrotaret ꝓpter amorem eius:quia
cum uirgo ẽẽc. difficile ei uidebat᷑: ut
qͥpiam inhoneste ageret cũ ea. Erat
ammon amicus nomine ionadab filiꝰ
samaa frĩs dauid: uir prudens ualde.
Qui dixit ad eũ. Quare sic attenuaris
macie fili regis. ꝑsingulos dies: Cur ñ
indicas m: Dixitq ei ammon. Thamar
pondit ionadab. Cuba suꝑ lectũ tuũ: et

Expanded text:
filii David sororem speciosissimam vocabulo Thamar adamaret Amnon filius David et deperiret eam valde ita ut aegrotaret propter amorem eius quia cum esset virgo difficile ei videbatur ut quippiam inhoneste ageret cum ea erat autem Amnonis amicus nomine Ionadab filius Semaa fratris David vir prudens valde qui dixit ad eum quare sic adtenuaris macie fili regis per singulos dies cur non indicas mihi dixitque ei Amnon Thamar pondit Ionadab cuba super lectulum tuum et
Abbreviated transcription (Latin):
li tͦui uideant equitates. Q robasti cor
meum uisitasti nocte. conflastume et ñ in¬
uenisti. cogitatio mea utinam ñ transiss
os meum. Inoꝑere adam. in uerbo labr¬
stenta gressus meos incallibus tuis et nõ
te quia exaudies me deus. inclina aurem
tuam michi audi eloquium meum ¶Qi

Expanded text:
li tui videant aequitates. Probasti cor meum, visitasti nocte: conflasti me, et non invenisti: cogitatio mea utinam non transisset os meum. In opere Adam, in verbo labistenta gressus meos in callibus tuis, et nonte, quia exaudies me, Deus; inclina aurem tuam mihi, audi eloquium meum. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
elegit ut sis ei in ppłm peculiarẽ. de cunc¬
tis gentib quȩ sunt suꝑ t̾ram .Lxii.¬
e comedatis quȩ immunda sunt:
Hoc est animal. qd̾ comedere debe¬
tis.Bouem et ouem et capͣm: ceruum
capream bubalum. Tragelafum pygar

Expanded text:
elegit ut sis ei in populum peculiarem de cunctis gentibus quae sunt super terram ne comedatis quae inmunda sunt hoc est animal quod comedere debetis bovem et ovem et capram cervum capream bubalum tragelaphum pygar
Abbreviated transcription (Latin):
et meus est manasse. et effraim fortitudo
capitis mei iudas legifer meus ¶oab olla
lauacri mei suꝑidumeam incedam calciam̃¬
to meo ¶ichi palestina federata est G s
deduce̾t me ad ciuitatem munitam quis
deducet me usque adidiumeam. onne
tu deus qui proiecistinos et ñ egredieris
deus inexercitib nr̃is. ¶anobis auxilium
in tribulatione. uana est enim salus abho
ndeo faciemus uirtutem et ipse¬

Expanded text:
meus est Manasse, et Ephraim fortitudo capitis mei: Juda legifer meus: Moab olla lavacri mei: Super Idumaeam incedam calciamento meo: mihi Palaestina foederata est. Quis deducet me ad civitatem munitam. quis deducet me usque ad Idumaeam? Nonne tu, Deus, qui projecisti nos, et non egredieris, Deus, in exercitibus nostris. Da nobis auxilium de Al. in tribulatione: vana est enim salus ab homine. In Deo faciemus virtu
Abbreviated transcription (Latin):
et iafeth. Filii iafech: so¬
mer: magog.madai.
et iauan. thubal. mosoch. tiras. Porro filii
somer: ascener. ⁊riphet. ⁊ thogorma. Filii au¬
tem iauan: ehsa et tharsis. cethim. et do¬
danim. Filii cham: chus. et mesraim. phut.
⁊ chanaan. Filii aut̃ chus: saba. et eiuila.¬

Expanded text:
Filii Japheth, Gomer Magog, et Madai, et Javan, Thubal, Mosoch, Thiras. Porro filii Gomer: Ascenez, et Riphath, et Thogorma. Filii autem Javan: Elisa et Tharsis, Chetim et Dodanim. Filii Cham: Chus, et Mesraim, et Phut, et Chanaan. Filii autem Chus: Saba, et Evila
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ se clicunt᷑. Nam in octauo et trisesimo
anno temporib ptolomei euergatis regis. post¬
quĩa ꝑueni in egyptũ. et cũ multũ temporis
ibi fecissem. inueni libros relictos ñ parue
neque contemnende doctrine. Itaꝙ bonum
et necessarium putaui. et ip̃e aliquã addere
diligentiam ⁊ laborẽ interp̃tandi istũ librũ
et multa iugilia attuli doctrinã inspatio tẽ

Expanded text:
inter se dicuntur. 4 nam in octavo et tricesimo inter se dicuntur. 4 nam in octavo et tricesimo anno temporibus Ptolomei Euergetis regis, postquam perveni in Aegyptum et cum multum temporis ibi fecissem, inveni libros relictos non parvae neque contemnendae doctrinae. 5 itaque bonum et necessarium putavi et ipse aliquam addere diligentiam et laborem interpretandi istum librum; et multa vig
Abbreviated transcription (Latin):
strata est. in quib oportet
laudare isrł. doctrine et sapi¬
entie causa quia ñ solum ipos loquentes
necesse ẽ peritos: sedetiam extraneos posse
et dicentes et scribentes doctissimos fieri.
Auus meus hiesus. post quã se amplius de¬
dit ad diligentiam lectionis legis et ꝓphe¬
tarũ. ⁊ aliorũ libroꝵ qui nobis a parentib
nris traditi sunt. Uoluit et ip̃e scribere a li¬
quid horũ. q̃ ad doctrinã et sapientiã ꝑti¬
nent. ut desiderantes discerent. ⁊ illoꝵ pe¬
riti factimagis magis que attendant animo.
et confirment᷑ ad legitimã uitam. Hortor
itaꝙ uenire uos cũ beniuolentia. et attenti¬
one. et studio lectionẽ facere : et ueniam ha¬
bere inillis. inquib uidem᷑ sequentes ima¬
ginẽ sapientie. deficere in u̾boꝵ cõpositione
Nam defitiunt u̾ba hebraica. qͣndo transla¬
ta fuerint ad alteram lingũã. Non solum
autem hec sed ⁊ ip̃a. lex et ppħe. ceteraq libro¬
rum. ñ paruã habent differentiã quando

Expanded text:
in quibus oportet laudare Israhel doctrinae et sapientiae causa; quia non solum ipsos loquentes necesse est peritos, sed etiam extraneos posse et dicentes et scribentes doctissimos fieri. 2 avus meus Iesus postquam se amplius dedit ad diligentiam lectionis Legis et Prophetarum et aliorum librorum qui nobis a parentibus nostris traditi sunt, volui et ipse scribere aliquid horum quae ad doctrinam et sapientiam pertinent, ut desiderantes discere et illorum periti facti magis magisque adtendant animo et confirmentur ad legitimam vitam. 3 hortor itaque venire vos cum benevolentia et adtentiore studio lectionem facere, et veniam habere in illis in quibus videmur sequentes imaginem sapientiae et deficere in verborum conpositione. nam deficiunt verba hebraica quando translata fuerint ad alteram linguam; non solum autem haec, sed et ipsa Lex et Prophetae ceteraque librorum non parvam habent differentiam quando
Abbreviated transcription (Latin):
tes iam ad testam̃tum nouũ.
quod est regnum celorum.
Hebrei autem uetꝰ testam̃tũ
esdra auctore iuxta numerum litterarum suarum. inirginte duors libros acepmunt.
piudentes eos intres oidines legis ciicet. et ꝓpharum et agyographorum. Dumus
oridio egi inqͥnq libͥs accipit. quonũ pͥmꝰ ibneoit. qͦd ẽ genesios ecls belleomnorhi qoẽ

Expanded text:
tes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prophetarum et Hagiographorum. Primus ordo Legis in quinque libris accipitur, quorum primus est
Abbreviated transcription (Latin):
Adieb unius iudicis quando iu¬
dices preerant:facta est fames in
terra. Abiitq: homo de bethleem u¬
da ut peregrinarecur in regione
moabitide cum uxore sua ac duob
liberis. Ipse uocabat᷑ elimelech uxor¬
autẽ eius noemi. et duo filii eius:
alter maalon.et alter celion ephra¬
thei. de bechleem iuda. Ingressiq
regionem moabitidem:morabant᷑
ibi. Et mortuus est elimelech mari¬
tus noemi: remansitq ipsa cum fili¬
is. Qui acceperunt uxores moabiti¬
das. quarum una uocabatur orpha:
altera Ruth. Manseruntq ibi decẽ
annis. et ambo mortui sunt:maa¬
lon uidelicet et chelion. Remansitq: muli¬
er orbata duob liheris ae marito.et surre

Expanded text:
diebus unius iudicis quando iudices praeerant facta est fames in terra abiitque homo de Bethleem Iuda ut peregrinaretur in regione moabitide cum uxore sua ac duobus liberis ipse vocabatur Helimelech uxor eius Noemi e duobus filiis alter Maalon et alter Chellion Ephrathei de Bethleem Iuda ingressique regionem moabitidem morabantur ibi et mortuus est Helimelech maritus Noemi remansitque ipsa cum filiis qui acceperunt uxores moabitidas quarum una vocabatur Orpha altera Ruth manseruntque ibi decem annis et ambo mortui sunt Maalon videlicet et Chellion remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito et surre
Abbreviated transcription (Latin):
popłmn istum. Quare misisti me: Exeo
enim quo ingressus sum ad pharaonẽ
ut loquerer de nomine tuo: afflixit po¬
pulum tuũ. et ñ liberasti eos. Oixit dñs
ad moysen. Nunc uidebis quȩ facturus
sum pharaoni. Per manum enĩ fortẽ
dimittet eos. et in manu robusta ciciet
illos de terra sua. Alll.

Expanded text:
pulum istum? Quare misisti me? Ex eo enim ex quo ingressus sum ad Pharaonem ut loquerer in nomine tuo, afflixisti populum tuum, et non liberasti eos. Dixit Dominus ad Moysen: Nunc videbis quae facturus sum Pharaoni. Per manum enim fortem dimittet eos: et in manu robusta ejiciet illos de terra sua . Ex
Abbreviated transcription (Latin):
et phase dñi. iuxta cerimonias et iustifi¬
cationes eius Preceptum idem erit apud
uos:tam aduene quam indigene .xxi.
bit᷑ die qua erectum ẽ. tabernaculum: o¬
peruit illud nubes. Auesꝑe autẽ suꝑ ten¬
torium erat: quasi species ignis usq mane.
ic fiebat iugiter. Per diem oꝑiebat illud nu¬
bes: et ꝑ noctem quasi species ignis xXIl
bernaculum ꝓtegebat: tunc proficiᷤᷤ.¬
cebantur filii isrł. et in loco ubi stecisset nu¬

Expanded text:
et Phase Domino juxta caeremonias et justificationes ejus. Praeceptum idem erit apud vos tam advenae quam indigenae. B. XXI. Igitur die qua erectum est tabernaculum, operuit illud nubes. A vespere autem super tentorium erat quasi species ignis usque mane. Sic fiebat jugiter: per diem operiebat illud nubes, et per noctem quasi species ignis. B. bernaculum protegebat, tunc proficiscebantur filii Israel, et in loco ubi stetisset nu
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓiciam ciuitatem hanc quam elegi
hierusalem. et domum de qua dixi: erit
nomen meũ ibi. Reliqua autem u̾borũ
osiȩ et uniu̾sa quȩ fecit: nonne hȩc scͥp¬
ta sunt in libro u̾borum dierum regũ
pharao nechao rex egypti contra regẽ
assyriorum ad flumen eufraten: et abiit
iosias rex in occursum eiꝰ et occisus ẽ. in
mageddo cum uidisset eum: et portaue¬
runt eum serui sui mortuũ de maged¬
do: et ꝑtulerunt in hierłem. et sepelie¬
runt eum insepulchro suo. Tulitq po¬
pulus terre ioachaz filium iosie: et un¬
xerunt eum. et constituerut̃ eum regẽ
ꝓpatre suo. Uiginti trium annorũ erat
ioachar cum regnare cepisset: et tͥb m̃si¬
b regnauit in hierłm: nomen matris
eius amithal filia hieremie de lobna. Et
fecit malum coram dño: iuxta om̃ia qͣ
fecerant patres eius .CCXU.¬
nixitq eum pharao nechao in
reblata quȩ est interra emath:
ne regnaret in hierłm. Et imposuit
multam terre centũ talentis argenti.

Expanded text:
et proiciam civitatem hanc quam elegi Hierusalem et domum de qua dixi erit nomen meum ibi reliqua autem verba Iosiae et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Iuda Pharao Necho rex Aegypti contra regem Assyriorum ad flumen Eufraten et abiit Iosias rex in occursum eius et occisus est in Mageddo cum vidisset eum et portaverunt eum servi sui mortuum de Mageddo et pertulerunt in Hierusalem et sepelierunt eum in sepulchro suo tulitque populus terrae Ioahaz filium Iosiae et unxerunt eum et constituerunt eum regem pro patre suo viginti trium annorum erat Ioahaz cum regnare coepisset et tribus mensibus regnavit in Hierusalem nomen matris eius Amithal filia Hieremiae de Lobna et fecit malum coram Domino iuxta omnia quae fecerant patres eius vinxitque eum Pharao Necho in Rebla quae est in terra Emath ne regnaret in Hierusalem et inposuit multam terrae centum talentis argenti
Abbreviated transcription (Latin):
s nichilominus et ydolis suis seruientes
Nam et filii eorum et nepotes. sicut fecer̃t
patres sui: ita faciũt usq inp̃sentẽ diem
unio dertio osee filii xCiii.¬
hela regis isrł: regnauit ezechias

Expanded text:
 nihilominus et idolis suis servientes nam et filii eorum et nepotes sicut fecerunt parentes sui ita faciunt usque in praesentem diem anno tertio Osee filii Hela regis Israhel regnavit Ezechias
Abbreviated transcription (Latin):
aquȩ suꝑ t̾ram. Et aꝑiens noe tectum
arce aspexit: uiditq qd̾ exsiccata ẽẽt
suꝑficies t̾re. Mense scdõ. septima et
uicesima die mensis: arefacta est t̾ra
iobab. Om̃s isti filii iectan. Et facta ẽ. ha¬
bitatio eorum demessa ꝑgentib usq se¬
phar: montem orientalem. Isti filii sem:
scdm cognationes et linguas. et regionȩ
in gentib suis .XXIII.¬
e familiȩ noe. iuxta poplõs et na

Expanded text:
 super terram: et aperiens Noe tectum arcae, aspexit, viditque quod exsiccata esset superficies terrae. Mense secundo septima et vigesima die mensis, arefacta est terraIobab omnes isti filii Iectan et facta est habitatio eorum de Messa pergentibus usque Sephar montem orientalem isti filii Sem secundum cognationes et linguas et regiones in gentibus suis hae familiae Noe iuxta populos et na
Abbreviated transcription (Latin):
illo: dicens. Dñe d̾s tu cepisti osten¬
dere seruo tuo magnitudinẽ tuã. ma¬
numq fortissimã. Neq enim est alius
d̾s uel in celo uel int̾ra qui possit faceri
oꝑa tua: et comparari fortitudini tue.
Transibo gͥ et uidebo t̾ram hanc opti¬
mam transiordanen: et montẽ istum
cens. Sicut coluerunt gentes iste deos
suos: ita et ego colam. Non facies similit̾
dño dõ tuo. Om̃s enĩ abominationes qͣs
auersat᷑ dñs fecerunt diis suis. offeren¬
tes filios et filias: et cõburentes igni. LuI.¬
uod p̃cipio tͥ hoc tantũ facito dño:
nec addas quicqͣm nec minuas. Si
surrexerit in medio tui ꝓphetes. aut qui
sompniũ uidisse se dicat: et predixerit
signum atq portentum. et euenerit qd̃
locutus ẽ : et dixerit tͥ. eamꝰ et sequam᷑
deos alienos quos ignoras. et seruiamus
eis: non audies uerba ꝓph̾e illius aut somp¬

Expanded text:
 Domine, Domine, tu coepisti ostendere servo tuo magnitudinem tuam, manumque fortissimam. Neque enim est alius Deus, vel in coelo, vel in terra, qui possit facere opera tua, et comparari fortitudini tuae. transibo igitur et videbo terram hanc optimam trans Iordanem et montem istum cens, Sicut coluerunt gentes istae deos suos, ita et ego colam. Non facies similiter Domino Deo tuo. Omnes enim abominationes quas aversatur Dominus, fecerunt diis suis, offerentes filios et filias, et comburentes igni. Quod praecipio tibi, hoc tantum facito Domino; nec addas quidquam, nec minuas. XIII. Si surrexerit in medio tui prophetes, aut qui somnium vidisse se dicat, et praedixerit signum atque portentum; et evenerit quod locutus est, et dixerit tibi, Eamus et sequamur deos alienos, quos ignoras, et serviamus eis; non audias verba prophetae illius, aut som
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui ꝑman̾e nollent ruierent. et qui in
condicione consist̾ent. tauto in ea iam di¬
guiꝰ qnͣto ⁊ ex arbitrio starent et eo maro¬
ris u̾ti apud diũ fierent. quo mutablĩta¬
tis sue motum uoluntatis sue studio fi-¬

Expanded text:
t qui permanere nollent, ruerent, et qui in conditione persisterent, tanto in ea jam dignus, quanto et ex arbitrio starent: et eo majoris apud Deum meriti fierent, quo mutabilitatis suae motum, voluntatis statione fi
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝙ̃ ullum ẜmonem contradicendi didiciss
aliud u̾mu eẽ. et conu̾sus ad discipulos suos
et ad ecs qui audiendi grã conuen̾ant. An¬
dite inquid o eruditi uiri. donec u̾bis mecum
gesta res ẽ. uerba uerbis opposm. et que dice¬
bantur dicendi aite subuerti. u uero ꝓ u̾bis
u̾tus accessit ex ore dñtis. non potuerunt re¬

Expanded text:
nunquam ullum sermonem contradicendi didicissetphilosophus conversus ad discipulos suos, vel ad eos, qui audiendi gratia convenerant: Audite, inquit, o eruditi viri, donec verbis mecum gesta res est, verba verbis opposui, et quae dicebantur, dicendi arte subverti: ubi vero pro verbis virtus processit ex ore dicentis, non potuerunt re
Abbreviated transcription (Latin):
chus ecce ego lignũ aridum. quia s dicit doꝰ
ennuchus qui custodierut᷑ sabbã mea. et
cleg̾nut que ego nolui. et tenueruit feo.
meñ. dabo eis in domo mea et in muris
meis locum. et nomen melius a filiis et
filiab. nouien sempit̾n dabo eis ad nõ

Expanded text:
chus: Ecce ego lignum aridum, quia haec dicit Dominus eunuchis: Qui custodierunt sabbata mea, et elegerunt quae volui, et tenuerunt foedus meum, dabo eis in domo mea et in muris meis locum, et nomen melius a filiis et filiabus, n
Abbreviated transcription (Latin):
predicto. quia leges ppłorum ualie suit. qͥb
statuerunt signa celi placare munib ut dciũ¬
est. ꝑ ħ tñ nou excluditur netus rõnabilis. l
cnĩ corpora celestia sint agencia de necessitate. tũ
hũt uirtuteni inuttandi elementa et cõpoĩta
ex eis ad diuersas qualitates ex quib disponũt
humana corpora ad uanas infirmitates. sicut
ex diũo martis colera ascenditur ex qua ascensio¬
ne non solũ modo corpora disponũtur ad infir¬
iram. ex quo secunitur ult̾ins lites et dissensiones
es ꝙ homnes ut in plurib secuntur suas pas¬
siones. soli autẽ saꝑientes earum duãntur ꝑ
rõnem. timor autẽ homines consiliatinos effi
tius. et ideo timere a celi constellacionib ad ħ
ꝙ homo consulat de hñdo remedio aͣ dispõnes ad¬
ad infirmtates corporum et passiones malaᷤ¬
et alia huiꝰ mo̾ que possunt ex mnauencia celi

Expanded text:
praedicto, quia leges populorum vane sunt, quibus statuerunt signa caeli placare muneriest. Per hoc tamen non excluditur metus rationabilis; licet enim corpora caelestia sint agentia de necessitate, habent tamen virtutem inmutandi elementa et composita ex eis ad diuersas qualitates, ex quibus disponuntur humana corpora ad varias infirmitates, sicut ex dominio Martis colera accenditur, ex qua accensione non solummodo corpora disponuntur, iram ex quo sequntur vlterius lites et dissensiones, eo quod homines in pluribus sequntur suas passiones. Soli autem sapientes earum dominantur per rationem. Timor autem homines consiliatiuos efficendum de malis futuris. Et ideo timere a caeli constellationibus ad hoc quod homo consulat de habendo remedio contra dispositiones ad infirmitates corporum et malas passiones et alia huiusmodi que possu
Abbreviated transcription (Latin):
ciam pͥme ꝑtis. sciendinai a gentiles credid̾unt
corpora celectia eẽ animiata. et non solsi aminata
s hrẽ aliꝙ dĩnitatis. et sic ex libero arbitrio influ¬
ere in ista infeniora ad cansandum effectus pro¬
spos uł adũsos homĩbr et ideo statuerunt ea pla¬
cari sacrificuis et oblõnib. et istud est fłm. quia
ut dicit damascenus celi maiãti st̃. et insensibi¬
les. et sic agunt in hec inferiora ex necessitate na¬
ture et sic offerre eis uuiu̾a ad placacionem exti¬
ad ydolat᷑am ꝑtinens. et quia indei in hunc er¬
ciebant placentas regine celi. iõ ab ħ eriore reuo¬

Expanded text:
 gentiles crediderunt corpora caelestia esse non solum animata sed habere aliquid diuinitatis, et sic ex libero arbitrio influere in ista inferiora ad causandum effectus prosperos vel aduersos hominibus; et ideo statuerunt ea placare sacrificiis et oblationibus. Et istud est falsum quia, vt dicit DAMASCENUS, caeli inanimati sunt et insensibiles, et sic agunt in haec inferiora ex necessitate nature; et sic afferre eis munera ad placationem ex tiad idolatriam pertinens. Et quia Iudei in hunc erciebant placentulas regine caeli, ideo ab hoc errore
Abbreviated transcription (Latin):
inhumilitate. Unde scẽ eccłie de cõ¬
uersa ꝓle ꝑ secutorum dicit᷑. Ueni¬
ent adte curui filii eorum qui hy¬
miliauerunt de. Et bene demorienti¬
b populis non ait. transibunt sed ꝑ¬
transibunt: quia etiam inuendo
temporalit̾ cotidie adfinẽ tendimꝰ.
& presentẽ uitam quasi quandam

Expanded text:
in humilitate. Unde sanctae Ecclesiae de conin humilitate. Unde sanctae Ecclesiae de conversa prole persecutorum dicitur: « Venient ad te curvi filii eorum qui humiliaverunt te . » Et bene de morientibus populis non ait transibunt, sed pertransibunt, qui etiam vivendo temporaliter quotidie ad finem tendimus, et praesentem vitam quasi quamdam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ diuinã sententiã dr. Hac nocte ani¬
mã tuiã repetunt ate. In nocte qͥrpe¬
ablata est: quȩ in obscuritate. ẽ. cordis
amissa. In nocte ablata.ẽ: quȩ consi¬
derationis lucem habere noluit. ut
quod poterat pati p̃uideret. Unde
bene discipłis futura cogitantib. pau¬
lus apłs dicit. Uos autem fr̃s. non
estis intenebris: ut uos dies illa.
tanquã fur comprehendat. Om̃s eñ
uos filii lucis estis: & filii diei. Non
sumus noctis: neq tenebrarũ. Dies
enĩ exitus tanquã fur in nocte com¬
p̃hendit quando stultorũ animas
futura non p̃uidentes eicit. Unde
hic quoq apde subiungatur. Et in
media nocte curuabuntur popłi:
& ꝑtransibunt. Inmedia enĩ noc̾te
curuati ꝑtranseunt: qui in obscurita¬
te suȩ negligentiȩ humiliati rapiunt᷑.
Tunc curuabunt᷑ ꝑ sententiã iudicis:
qui nunc curuari negligunt. ꝑ hir¬
militatẽ cordis. Electi autẽ ne mnuiti
curuentur inmorte: sponte curuant᷑

Expanded text:
per divinam sententiam dicitur: Hac nocte aniper divinam sententiam dicitur: Hac nocte animam tuam repetunt a te . In nocte qablata est, quae in obscuritate est cordis amissa. In nocte ablata est, quae considerationis lucem habere noluit, ut quod poterat pati praevideret. Unde bene discipulis futura cogitantibus Paulus apostolus dicit: Vos autem fratres, non estis in tenebris, ut vos dies illtanquam fur comprehendat. Omnes enim vos filii lucis estis et filii diei. Non sumus noctis, neque tenebrarum . Dies enim exitus tanquam fur in nocte comprehendit, quando stultorum futura non praevidentes ejicit. Unde hic quoque apte subjungitur: Et in media nocte curvabuntur populi, et pertransibunt. In media nocte curvati pertranseunt, qui obscuritate suae negligentiae humiliati rapiuntur. Tunc curvabuntur per sententiam judicis, qui nunc curmilitatem cordis. Electi autem ne inviti curventur in morte, sponte curvantur
Abbreviated transcription (Latin):
patest autẽ ꝑpͥncipem uł tyrannũ qͥsq
mꝑbus intelligi: ꝑ pauꝑem uͦ humi-¬
bosom̃s uitam nunc humiliũ depri¬
mentes iniudicio nescire se ꝑhibet di-¬
ns. Nescio uos unde sitis. Et quia sic
potende cum uult destruit. ucut cũ
uoluit poteni creauit: apte ratiotinã¬
uorientir: & inmecha noc̾te curuabun¬
a poi si .e ꝑtransibunt. Quamlibet
e de haciata collantur iniqui. subito
& repente tolluntur. qͥa finẽ suum
cogitando p̃uidere nesciunt. Subitũ
est: quod ante cogitari non potuit.
Subito diues ille sublatus ẽ. qui
horrea quȩ p̃ꝑabat deseruit: & infer¬
n locum quẽ non p̾uidebat inuenit.
Ad aliud exercebat animã ꝑ cogitati¬
onẽ: sed ad aliud emisit ꝑ sententiã.
Aliud dũ uiueret. contemplatus est.
aliud dum moreret᷑ exꝑtus. Reliqͥt
enĩ diu tractata temporalia: & ino¬
pinata inuenit eterna. Unde ei ꝓpt̾
hanc ignorantiã cecitatis suȩ bene

Expanded text:
Potest autem per principem vel tyrannum quisque Potest autem per principem vel tyrannum quisque superbus intelligi; per pauperem vero humierbos omnes vitam nunc humilium deprimentes, in judicio nescire se perhibet, dicens: Nescio vos unde sitis . Et quia sic potenter cum vult destruit, sicut cum voluit potenter creavit, apte ratiocinanmorientur, et in media nocte curvabuntur populi et pertransibunt. - Quamlibet sero de hac vita tollantur iniqui, subito et repente tolluntur, quia finem suum cogitando praevidere nesciunt. Subito est quod ante cogitare non potuit. Subito dives ille stultus est, qui horrea quae pni locum quem non praevidebat invenit. Ad aliud exercebat animam per cogitationem, sed ad aliud emisit per sententiam. Aliud dum viveret contemplatus est, aliud dum moreretur expertus. Reliquit enim diu tentata temporalia, et inopinata invenit aeterna. Unde ei propter hanc ignorantiam caecitatis suae bene
Abbreviated transcription (Latin):
psa humane condictionis qualitas
idicat quam longe rebus cęt̾is
prestat. Nam collata homini ratio
asserit. quantũ omĩa quȩ uł uita.
uł sensu. uł ratione carent: nat᷑a
rationalis ante cedit. Et tamen
qͥa ab int̾is atꝙ inuisibilib ocłos
claudimꝰ & uisibilibꝰ pascim᷑: ple¬
rumq hominẽ non ex eo quod ipse
est sed exhis quȩ circaipsum sunt
ueneramur: Cumq non intuemur
quod ipse sit. sed quid possit: in
acceptionẽ ꝑ sonarum. non ex ꝑso¬
nis. sed ex rebus ad iacentib ducim᷑
Dicq fit ut is quoq apud nos intꝰ
ad despectionẽ ueniat: qui foris ho¬
matur:. Quia dum ꝓhis quȩ erga il¬
lum sunt honorabilis habetur: rebus
sus in examine nr̃o post ponicur. Sed
omp̃s deus: uitam hominũ. ex sola qͣli o¬
tate interrogat meritorum. Et sepe in¬
de plus punit. unde hic maiora ad
ministerium contulit: ueritate atte¬
stante quȩ ait: Cui multũ datum est:
um cum disceptaret contra pauꝑẽ.¬

Expanded text:
psa humanae conditionis qualitas indicat quam longe rebus caeteris praestat. Nam collata homini ratio asserit quantum omnia, quae vel vita, vel sensu, vel ratione carent, natura rationalis antecedit. Et tamen quia ab internis atque invisibilibus oculos claudimus, atque visibilibus pascimur, plerumque hominem non ex quod ipse est, sed ex his quae circa ipsum sunt, veneramur. Cumque non intuemur quod ipse sit, sed quid possit, in acceptione personarum non ex personis, sed ex rebus adjacentibus ducimur, sicque fit ut is quoque apud nos intus in disceptatione veniat, qui foris honoratur, quia dum pro his quae erga illum sunt honorabilis habetur, rebus suis in examine nomnipotens Deus vitam hominum ex sola qualitate interrogat meritorum; et saepe inde plus punit, unde hic majora ad ministerium contulit, Veritate attestante, quae ait: Cui multum datum est, um cum disceptaret contra paupe
Abbreviated transcription (Latin):
indicat quam longe rebus cȩt̾
prestat. Nam collata homini ratic
asserit. quantũ om̃ia quȩ uł uita

Expanded text:
indicat quam longe rebus caeteris praestat. Nam collata homini ratio asserit quantum omnia, quae vel vita
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia &¬
de patre ante
tempora natꝰ
est. Uel pocuis
quia nec cȩyit
esse nec desiit:
dicamꝰ ueruis
semꝑ natus. Non autẽ possumꝰ di¬
cere semꝑ nascitur: ne inꝑfectus eẽ.
uideatur. At uero ut ȩternus de si¬
gnari ualeat & ꝑ fectiis: & semꝑ di
ita

Expanded text:
sapientia de Patre ante tempora natus est, uel potius, quia nec cepit nasci nec desiit, dicamus uerius semper nasci. Non autem possumus dicere 'semper nascitur', ne imperfectus esse uideatur. At uero ut aeternus designari ualeat et perfectus, et 'semper' ica
Abbreviated transcription (Latin):
de electi uniꝰ¬
ne intulit di¬
cens. Appro.¬
pinquauit
corruptioni
uita illiꝰ morti¬
feris. Et dum
temptatum hominẽ de monstrat unũ:¬
29¬

Expanded text:
de electi uniune intulit, dicens: Appropinquabit corruptioni vita illius mortiferis. Et dum tentatum hominem demonstrat unude electi uniu
Abbreviated transcription (Latin):
ie. dũ suꝑscapcõneur tituii iu ipo positi
fionte prefigiius. qr cuuis est conus
aguosatur: securius intiretur. elebro
aũt dixisse me menim: quĩbeatus
iob passiones redemptoris nrĩ eiusq
⁊ nonũe. Iob quiue interpretatur de¬
leus. et quis alius in ħ doleute desig¬
natur. ñ is de quo scriptũ est. ueie lan

Expanded text:
re, dum superscriptionem tituli in ipsa postis fronte praefigimus, quia cujus est domus agnoscitur, securius intretur. Crebro autem dixisse me memini quoniam beatus Job passiones Redemptoris nostri, ejuset nomine. Job quippe in interpretatur dolens. Et quis alius in hoc dolente figuratur, nisi is de qu
Abbreviated transcription (Latin):
dacõne .ii. conditoris ñ reduatur: qͣsquis
usq ad finem uite inicus sb̾iũgatur. Na
si hũc suꝑni respectus memoria tange̾t:
procul dubio abunquitate reuocaret. Eiꝰ
quippe uu̾ta exigũt. ut funditus ab autto
recordari deus neqͣꝙͣ proprie dicitur. Qe
.li. obliuisci n̾ pt̾ quo pacto recordari p̃t¬
s qr eos uos quor recordamur ample¬
itinur: abhis a quorum obliuistis¬
mur elonganuir.: humano usu a re

Expanded text:
onem enim conditoris non reducitur, quisquis usque ad finem vitae vitiis subjugatur. Nam si hunc superni respectus memoria tangeret, procul dubio ab iniquitate revocaret. Ejus quippe merita exigunt ut funditus ab auctort quod recordari Deus nequaquam proprie dicitur. Qui enim oblivisci non potest, quo pacto recordari potSed quia eos nos quorum recordamur amplectimur, ab his autem quorum obliviscimur elongamur,
Abbreviated transcription (Latin):
uet. ut tanto uius eius sensib ꝯgruat.
ꝙͣto se ⁊ c̃ eius uocibus urmutat uer¬
bis itaq precedentibus scs̃ uir. ꝑ diser¬
tas prudencie arte sĩias: miqui cuaus¬
lib culpas protulit: ⁊ ꝙͣ sit dampnanda
enis actio expressit. de cuius pena mox sb̾¬

Expanded text:
ius ejus sensibus congruat, quanto se et cum ejus vocibus immutat. Verbis itaque praecedentibus sanctus vir per disertas prudentiae arte sententias iniqui cujuslibet culpas protulit, et quam sit damnanda ejus actio expressit. De cujus poena mox subj
Abbreviated transcription (Latin):
statur. qui ierłm filias redarguit d¬
cens. Ambulauerunt extentõ coll&
Incollo ergo leuathan istiꝰ forac¬
do demorari de qͥa elationis illas
etiam subincta potentia iuffa¬
gac . Nam quicqͥd tunc supbe exo¬
dutur quicquidꝰ callide machinat

Expanded text:
statur, qui Jerusalem filias redarguit, dicens: Ambulaverunt extento collo . In collo ergo Leviathan istius fortitudo demorari dicitur, quia elationi illius etiam subjuncta potentia suffragatur. Nam quidquid tunc superbe extollitur, quidqui
Abbreviated transcription (Latin):
ma mundi atrotiꝰ temptarus aggre¬
ditur: quia tonto fit feruentor ad
seuiciam. quanto se uiciniorẽ sentit
ad pȩnã. Considerat quippe quod ui¬
xta sit ut licentiã nequissime liber¬
tatis amittat: & quantũ breuitate
temporis angustat᷑. tantũ multipli¬
citate crudelitatis ex pandit᷑. ⁊ sic̃¬
de illo uoce angłica ad ioħm dicit᷑.
Ue t̾rȩ & mari quia descendit dia-¬
bolus ad uos: habens iram magnã.
sciens quod modicũ tempus habet.
Tunc ergo in magne irȩ̃ feruorẽ se
dilatat : ne qui in beatitudinẽ stare
non potuit. indampnationis suȩ fo¬
ueam cum paucis ruat. Tũc quicqͥc
nequit᷑ ualuerit callidiꝰ exquirit:
tunc ceruicem suꝑbiȩ altius erigit:
& ꝑ dampnatum illum quẽ gestat
hominẽ. omẽ quod temporalit̾ p̾ua¬
let. nequit᷑ ostendit. Unde diuina¬
C uoce rectȩ nunc dicitur. In collo eiꝰ¬
⁊morabitur fortitudo. Quid enĩ collo
leuiathan istiꝰ. nisi elationis extenso

Expanded text:
ma mundi atrocius tentaturus aggrema mundi atrocius tentaturus aggreditur, qui tanto fit ferventior ad saevitiam, quanto se viciniorem sentit ad poenam. 276 Considerat quippe quid juxta sit, ut licentiam nequissimae libertatis amittat. Et quantum brevitate temporis angustatur, tanto multiplicitate crudelitatis expanditur. Quie angelica ad Joannem dicitur: Vae terrae et mari, quia descendit diabolus ad vos habens iram magnam, sciens quod modicum tempus habet . Tunc ergo in magnae irae fervorem se dilatat, ne qui in beatitudine stare non potuit, in damnationis suae foveam cum paucis ruat. Tunc quidquid nequiter valuerit, callidius exquirit; tunc cervicem superbiae altius erigit, et per damnatum illum quem gestat hominem omne quod temporaliter praevalet nequiter ostendit. Unde et divina voce recte nunc dicitur: CAPUT Imorabitur fortitudo. - Quid enim collo leviathan istius, nisi elationis extensio
Abbreviated transcription (Latin):
Uia exhoc
mundo corpꝰ
gerimus tini¬
uersitatis ter¬
minũ ex ea
quȩ nos sumꝰ
parte pense¬
mus. Citius
quippe qualis sit mundi finis age¬
noscimus : si sollicite aspicimus.
hoc quod de mundo gestamus. Etas
& enim nr̃a ꝑ iuueniles annos ro¬
bustius iuget: insenili aut̃ tẽpore
crebrescentib morbis excoquitur.
Et dum diutius distendit᷑ ut sub-¬
sistat: moriendi uice cotidie defi¬
cit. ꝑ mom̃ta uiuendi. Ita etiam
mundi tẽpꝰ dum uenientib annis
auget᷑ crebrescentib malis affici¬
tuiꝰ. Et unde ȩtatis augmentum ꝑ¬
cipit: inde salutis dispendiũ sen-¬
tit Tribulationes namq illi cum
temporib crescunt: & eo detrim̃¬
ta uite debilior tolerat. quo qͣs
contra illum antiruus hosta
uirib soluitur. Qii quãuis iam
nuno interiit. ꝓ eo quod suꝑnȩ con¬
ditionis beatitudinẽ amisit: Tio
tam̃ pleniꝰ extinguit᷑. quando &a
tentandi licentia abstractus ec̃nis
incendiis religatar. Unde & extre

Expanded text:
uia ex hoc mundo corpus gerimus, universitatis terminum ex ea qua nos sumus parte pensemus. Citius quippe qualis sit mundi finis agnoscimus, si sollicite aspicimus hoc quod de mundo gestamus. Aetas etenim nostra per juveniles annos robustius viget, in senili autem tempore crebrescentibus morbis excoquitur; et dum diutius distenditur ut subsistat, moriendi vice quotidie deficit per momenta vivendi. Ita etiam mundi tempus dum venientibus annis augetur, crebrescentibus malis afficitur; et unde aetatis augmentum percipit, inde salutis dispendium sentit. Tribulationes namque illi cum temporibus crescunt, et eo detrimenta vitae debilior tolerat, quo quasi contra illum antiquus hostis viribus solvitur, qui quamvis jam nunc interiit, pro eo quod supernae conditionis beatitudinem amisit; tunc tamen plenius exstinguitur, quando et a tentandi licentia abstractus, exterius incendiis religatur. Unde et extr