comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
celeri fuga. Non. ẽ fateri. rerũ nat᷑a largiꝰ mala
an remedia genuerit. Iã pͥmũ hebetes ocłos
huic malo dedit: eosq in fronte ex adu̾so cer¬
nere s in temporib Itaq excitat᷑. s sepiꝰ au-¬
ditu ꝗͣ uisu.¬

Expanded text:
celeri fuga. 87 Non est fateri rerum natura largius mala celeri fuga. 87 Non est fateri rerum natura largius mala an remedia genuerit. iam primum hebetes oculos huic malo dedit, eosque non in fronte adversos cernere, sed in temporibus — itaque excitatur saepius auditu quam visu
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ eiꝰplerasq t̾ras hab̃e inqͣ occultent᷑.
Innum̾a ẽx̃ gña. Cerastes corpore emine.¬
re: cornicula sepe quadrigemina qͦrũ motu
reliqͦ corpore occultato sollicitent ad seaues.
Geminũ caput amphesibene hoc. ẽ. & ad caput¬
& ad caudam: tanqꝗͣ parũ eẽt uno ore fundi
uenenũ. Aliis squamã ẽe aliis pict᷑as omnib
exitiale uirꝰ. Iaculũ ex arborũ ramis uibrari.
ħ ec pedib tantũ pauendas serpentes. s & mis.¬
fili uolaretorm̃to. Colla aspidũ intumescere:
nullo ictu remedio p̃ter ꝗͣ si confestĩ partes con-¬
tactȩ amputent᷑. Unꝰ huic tã pestifero animali
sens. uł potiꝰ affectꝰ.ẽ. Coniugiaferme uagant᷑
nec nͥ cũ cõpariuita. ẽ. Itaq alterut᷑ int̾empta:
incredibilis ultionis altericura ꝑseqͥt᷑ int̾fecto¬
rẽ: unũq eũ in qͣntolibet popłi aginine no¬
ticia qͣdam infestat. Prumpit om̃s difficulta¬
tes ꝑmeat spacia: nec nͥ amnib arcet᷑ aut p̃¬

Expanded text:
rem eius plerasque terras habere, in qua occultentur. innumera esse genera. cerastis corpore eminere cornicula saepe quadrigemina, quorum motu, reliquo corpore occulto, sollicitent ad se aves. geminum caput amphisbaenae, hoc est et a cauda, tamquam parum esset uno ore fundi venenum. aliis squamas esse, aliis picturas, omnibus exitiale virus. iaculum ex arborum ramis vibrari, nec pedibus tantum pavendas serpentes, sed ut missile volare tormento. colla aspidum intumescere, nullo ictus remedio praeterquam si confestim partes contactae amputentur. 86 unus huic tam pestifero animali sensus vel potius affectus est: coniugia ferme vagantur, nec nisi cum pari vita est. itaque alterutra interempta incredibilis ultionis alteri cura: persequitur interfectorem unumque eum in quantolibet populi agmine notitia quadam infestat, perrumpit omnes difficultates, permeat spatia nec nisi amnibus arcetur aut prae
Abbreviated transcription (Latin):
lo domꝰ: & heȩ certe si uincant᷑ hodie a ppło
romano seruire se dicunt. Ita ẽ. ꝓfecto multiᷤ
fortuna partior in pena. aliud ẽ silius mira¬
culũ totã reliqͣm germaniã referunt. addũtq
frigori umbraᷤ altissime tñ haut ꝓcul sup̃die¬
tis caueis. circa duoꝰ p̃cipue lacꝰ littora ipsa op¬
tinent quertꝰ. maxima auiditate nascendi:
suffosseq fluctib aut ꝓpulse flatib uastas cõ¬
plexu radicũ secu auferunt atq ita libratȩ
stanteᷤᷤ nauigant: ingentiũ ramoꝵ arma¬
mentis sepe tͣitiꝰ classib nr̃is cũ uelut indu¬
stria fluctib agerent᷑. in ꝓsꝑa stantiũ noc¬
tu inopesq remedii. illi plium nauale adũsꝰ
arbores inirent.

Expanded text:
lo domus. et hae gentes, si vincantur hodie a populo lo domus. et hae gentes, si vincantur hodie a populo Romano, servire se dicunt! ita est profecto : multis fortuna parcit in poenam. Aliud e silvis miraculum: totam reliquam Germaniam operiunt adduntque frigori umbras, altissimae tamen haud procul supra dictis Chaucis circa duos praecipue lacus. litora ipsa optinent quercus maxima aviditate nascendi, suffossaeque fluctibus aut propulsae flatibus vastas complexu radicum insulas secum auferunt, atque ita libratae stantes navigant, ingentium ramorum armamentis saepe territis classibus nostris, cum velut ex industria fluctibus agerentur in proras stantium noctu, inopesque remedii illae proelium navale adversus arbores inirent.
Abbreviated transcription (Latin):
num complures ea in necessitate genteᷤ.
Sunt uͦ & in septentͥone uisȩ nob̃ caucoꝵ qͥ ma¬
iores minoresq appellant᷑. Uasto ibi meatu bis
dierũ noctiũq singłarũ int̾uallis effusus im
mensũ agit᷑ occeanꝰ. oꝑiens et̾nã rerũ nat᷑ȩ con¬
tͦu̾siam. dubiãq t̾rȩ sit an pars mariᷤ. Illic mi¬
sera gens tumulos optinet altoᷤᷤ. aut tͥbuna¬
lia extructa manib ad exꝑimenta altissimi
estꝰ casis impositis: nauigantib similes cũ in¬
tegant a quȩ circũdata. naufragiĩs uͦ cũ reres¬
serint. fugientesq cũ mari pisces circa tuguria
uenant᷑. Non pecudẽ has habere. ñ lac aliud.
finitimis ne cũ feriꝰ qͥde dimicare c̃tiigit. Om̃i
ꝓcul abacto frutice. ulua & palust̾ iunco fune̾
nectunt. ad p̃texenda piscib retia. captũq ma¬
nib lutũ uentiᷤ magisqm sole siccanteᷤ. t̾raci¬
bo s rigantia septentone uiscera sua urunt.
Potꝰ ñ ñ ex imbre seruato scrobib in uestibu¬

Expanded text:
n necessitate gentes. sunt vero et in septentrione visae nobis Chaucorum, qui maiores minoresque appellantur. vasto ibi meatu bis dierum noctiumque singularum intervallis effusus in inmensum agitur oceanus, operiens aeternam rerum naturae controversiam dubiamque terrae sit an partem maris. illic, misera gens, tumulos optinent altos aut tribunalia exstructa manibus ad experimenta altissimi aestus, casis ita inpositis navigantibus similes, cum integant aquae circumdata, naufragis vero, cum recesserint, fugientesque cum mari pisces circa tuguria venantur. non pecudem his habere, non lacte ali, ut finitimis , ne cum feris quidem dimicare contingit omni procul abacto frutice. ulva et palustri iunco funes nectunt ad praetexenda piscibus retia captumque manibus lutum ventis magis quam sole siccantes terra cibos et rigentia septentrione viscera sua urunt. potus non nisi ex imbre servato scrobibus in vestibu
Abbreviated transcription (Latin):
panacis cũ uua passa. succꝰ ioscyami cũ farina
ł sem̃ scordion ex aceto hib̃is uti dictũ ẽ ũbena¬
ca cum axungia tͥta. cẏolaminis radix. cuiꝰ decoc¬
tum & ꝑnionib podag̃s refrigerat. radix exi-¬
phio semine psillion cicuta cũ lythargiro aut
axungia. Ayzoum in pͥmo impetu podagrȩ
rubentis hoc ẽ calidȩ. Utrilibet uͦ conuenit te¬
rigeron cũ axungia. plantaginis folia tͥta sale¬
modico. agͥmonia tusa ex melle. Medet᷑. & ũbena
similiᷤ anagalli nͥ ẽẽt ramosior ac płib foliis. ȩ¬
in uni cỹatis duob cotidie sumit᷑. Frecipue uͦ li¬
berat e malo phycostalasson id ẽ succꝰ marinuᷤ.
qͦ increata uestes tingunt᷑. Om̃ia eosdẽ in usus
Nlicander eã & adu̾sus serpenteᷤ in uino dedit.
Salutare.ẽ. & sem̃ eiꝰ herbe qͣm psillion appella¬
uimꝰ madefactũ aqͣ admixtis in eminã resinȩ co-¬
lophoniȩ codearib duob. thuris uno laudant᷑.

Expanded text:
panacis cum uva passa, sucus hyoscyami cum farina panacis cum uva passa, sucus hyoscyami cum farina vel semen, scordion ex aceto, Hiberis uti dictum est, verbenaca cum axungia trita, cyclamini radix, cuius decoctum et pernionibus. podagras refrigerat radix e xiphio, semen e psyllio, cicuta cum lithargyro aut axungia, aizoum in primo impetu podagrae rubentis, hoc est calidae. utrilibet vero convenit erigeron cum axungia, plantaginis folia trita modico, argemonia tusa ex melle. medetur et verbensimilis anagallidi, nisi esset ramosior ac pluribus foliis, i II cyathis cotidie sumitur. — Praecipue vero liberat eo malo phycos thalassion, id est fucus marinus, quo in Creta vestes tingunt, omnia eiusdem usus. Nicander ea et adversus serpentes in vino dedit. salutare est et semen eius herbae, quam psyllion appellavimus, madefactum aqua admixtis in heminam seminis resinae Colophoniae coclearibus II, turis uno. laudantur
Abbreviated transcription (Latin):
cubitali mͦ. radice gemina. cuiꝰ inferior pars
& maior mares gignit. suꝑior ac minor femi¬
naᷤ. Est & aliud genꝰ. Syri ebrithrecon appel¬
lant. semine uiti. maiore. leui. duro. radicis
cortice rubro. intꝰ albũ includit᷑. sapore sub dil
ce. fert᷑ in montuosis inueniri. Uenerẽ etiã si
õino manu teneat᷑. radix stimulat. adeo sibi¬
bat᷑ in uino austero. Arietib qͦ & hẏrcis senio¬
rib in potu data etates armat. Etͥs ob assill¬
um laborem pigriorib in coitu. Qđ uitiũ
psedamũ uocant. Restinguit uĩ eiꝰ aqua
mulsa aut lactuca sumpta. In totũ qͥd g̃ri
cũ concitationẽ hãc uolunt significari: sa¬
tͣdit theophrastꝰ auctor aliqͥs gͣuis. septuage¬
no coitu durare libidinẽ. contactu herbe cu
tis adalligata uarices minuit. & sine dolore¬
p̃stat᷑. Podagre morb rarior solebat. ẽẽ. ñ mͦ
& ipse. Nam si italiȩ fuisset antiqͥtꝰ. latinũ

Expanded text:
cubitali, nudo, radice gemina, cuius inferior pars cubitali, nudo, radice gemina, cuius inferior pars et maior mares gignat, superior ac minor feminas. et lad genus satyrii erythraicon appellant, semine viticis maiore, levi, duro, radicis corticece, fere in montuosis inveniri. venerem, etiam si omnino manu teneatur radix, stimulari, adeo si bibatur in vino austero; arietibus quoque et hircis segnioribus in potu dari, et a Sarmatia equis ob adsiduum laborem pigrioribus in coitu, quod vitium prosedamum vocant. restinguit vim eius aqua mulsa aut lactuca sumpta. in totum quidem Graeci, cum concitationem hanc volunt significare, satradit Theophrastus , auctor alioqui gravis, septuageno coitu durasse libidinem tis adalligata praestat. Podagrae morbus rarior solebat esse non modoperegrinus et ipse, nam si Italiae fuisset antiquitus, Latinum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solum uenerẽ. s & affluentiã geniturȩ. S
id corpꝰ alere uocẽq dr. Ad petentiã uene¬
ris fac̃ radix xyphio suꝑior. data potu in
agͥos cũ polenta contͥtus. S int̾ pauca mirabi
ẽ horchis ħba siue seralpis. foliis porri caule
palmeo. flore purpureo.gemina radice testi¬
culis simili. ita ut maior siue ut aliqͥ dicuint
tenuior ex aqͣ pota excitet libidinẽ: iinoi
siue mollior e lacte capͥno inhibeat. Qdã fo¬
lio scille̾ dicunt. leuiori ac minori caule spi¬
noso. Radices sanãt oris ulcera. thoracis pi¬
tuitas. aliũ sistunt e uino potȩ. Concitałcẽ
uĩ ht satyrion. Duo eiꝰ gn̾a. Una longiorib
foliis qͣm oleȩ caule .iiiͬ. digitoꝵ flore p̃pu¬
reo. radice gemina. ad formã hõis testiũ. alt̾us
annis intumescente  ac residente. Alt̾a satiri¬
os orchis cognominat᷑ & femina ẽẽ. fẽmina aũ
distinguit᷑ int̾nodiis: & ramosiore frutice ra-¬
dice fascinis. Nasctẽ fere iuxta mare. hec tu¬

Expanded text:
 affluentiam geniturae; ob id corpus alere vocemque dicitur. adpetentiam veneris facit radix e xiphio superior data potui in agrios cum polenta contritus. Sed inter pauca mirabilis est orchis herba sive serapias, foliis porri, caule palmeo, flore purpureo, gemina radice testiculis simili, ita ut maior sive, ut aliqui dicunt, tenuior ex aqua pota excitet libidinem, minor sive mollior e lacte caprino inhibeat. quidam folio scillae esse dicunt leviore ac minore, caule spinoso. radices sanant oris ulcera , thoracis pituitas, alvum sistunt e vino potae. Concitatricem vim habetet satyrion. duo eius genera: longioribus foliis quam oleae, caule IIII digitorum, flore purannis intumescente ac residente. altera satyrios orchis cognominatur et femina esse credita est. distinguitur internodiis et ramosiore frutice, radice fascini. nascitur fere iuxta mare. haec tu
Abbreviated transcription (Latin):
nem auertere: ⁊ locustas p̃catõne addita ꝗͣ
demonstrant. Nlam smaragdis qͦ similia ꝓ¬
misere: si aqͥle scalꝑent᷑ aut scarabei. Quȩ qͥ¬
dẽ scͥpsisse eos ñ sine c̃temptu ⁊ risu generiᷤ
humani arbitror. Multum distat iacinc-
le emicans. Nam in isto fulgor uolaceus di-¬

Expanded text:
e avertere ac locustas precatione addita, quam demonstrant. nec non in smaragdis quoque similia promisere , si aquilae scalperentur aut scarabaei, quae quidem scripsisse eos non sine contemptu et inrisu generis humani arbitror. Multum ab hac distat hle emicans in amethysto fulgor violaceus di
Abbreviated transcription (Latin):
plucidȩ. Ceterum inutiles scalpturȩ: int̾ueni¬
entib cͥstallinis centͥs. Quȩ st̃ ex his cianei co¬
loris: mares existimant᷑. Alius ex hoc ordo
Sordidissimȩ aũ atq uilissime in tharso & ci¬
pro. Causam nõis afferunt qͥ usq ad uini colo-¬
rem ñ accidunt. pꝰqm eum degustent. in iuio¬
lam desinit fulgor. Aliqͣ siquidem in purpu¬
ra illa ñ ex toto igneum s uini colorẽ defici¬
ens. Plucent aũ om̃s uiolaceo colore. Scalptu¬
ris faciles. Indice absolutũ phenicis purpure
colorẽ hñt. Ad hanc tinguentiũ officinȩ di¬
gunt uota. fundit aũ eum aspectu lenit̾ blã¬
dum: neq in ocłos ut carbuncłi uibrant.
Alt̾m earum genꝰ descendit ad iacincto ᷤᷤ hũc
colorẽ indisacon uocant: talemq gẽmam
sacondion dilutiorẽ. Fadẽ ⁊ sapenos uocat᷑
cinam cristalli descendit: albicante purpu¬
re defectu. hoc minime ꝓbat᷑ qnͣ p̃cellens de
bet. eẽ. in suspectu. uelut ex carbuncło reful-¬

Expanded text:
lucidae. praeterea inutiles scalpturis intervenientibus crystallinis centris. quae sunt ex iis cyanei coloris, mares existimantur. Alius ex hoc ordo sordidissimae autem vilissimaeque in Thaso et Cypro. causam nominis adferunt quod usque ad vini colorem accedens, priusquam eum degustet, in violam desinat fulgor, alii quia sit quiddam in purpura illa non ex toto igneum, sed in vini colorem deficiens. perlucent autem omnes violaceo decore, scalpturis faciles. Indica absolutum Phoenices purpurae colorem habet. ad hanc tinguentium officinae dirigunt vota. fundit autem aspectu leniter blandum neque in oculos, ut carbunculi, vibrantem. alterum earum genus descendit ad hyacinthos; hunc colorem Indi socon vocant, talemque gemmam socondion. dilutior ex eodem sapenos vocatur, uintum ad vicina crystalli descendit albicante purpurbeat esse in suspectu velut ex carbunculo reful
Abbreviated transcription (Latin):
plena. Sincerior multo p̾stantiorq in germa¬
nia. Utrobiq aũ in rupib in uiis ⁊ gelatis:
ocłi fig̾a extuberans leuit̃q adherens. nec
ut ann̾ata petͥs. s ut apposita. Qua ꝓpt̾ scan¬
dere ad eam pigͥtia pedum equestres ppłos
tedet. simul & ꝑicłm t̾ret. Frgo euntes e lõ¬
ginquo incessunt: ⁊ cum toto musco eneu¬
tiunt. ħ uectigal. ħ. ẽ gestamen in cerue.i

Expanded text:
plena, sincerior praestantiorque multo in Carmaplena, sincerior praestantiorque multo in Carmania, utrobique autem in rupibus inviis et gelidis, oculi figura extuberans leviterque adhaerescens nec ut adnata petris, sed ut adposita. quam ob rem scandere ad eas pigritia pedum equestres populos taedet, simul et periculum terret; ergo fundis e longinquo incessunt et cum toto musco excutiunt. hoc vectigal, hoc gestamen in cervice,
Abbreviated transcription (Latin):
fame ⁊ tempestate fessi herbas radicesq effo¬
derent: eruerunt toparium. hec archelai sen¬
tentia.ẽ. Iuba topazion insulam in rubro ma¬
nebulosam ⁊ ido. q̃sitam sepe a nauigantib.¬
Ioparum is trogoditarum lingua significati¬
onem ht q̃rendi. Ex hac pͥmũ importatã bere¬
nicȩ reginȩ q̃ fuit mater seq̃ntis ptholomei
a philemone p̃fecto regis mire placuisse:⁊
inͣ factã statuam arsinoe ptholomei philadel¬
phi uxori .iiiiͦ. cubitoꝵ: sacratã in delubro
qͥ aureum cognominabat᷑. Recentissimi au¬
nasci dicunt ⁊ duo eiꝰ gña faciunt: tͣnsudẽ¬
atq chrisoterũ similem crisopͣsso. ł uis ip si¬
militudo ad succũ porri dirigit᷑. Est aũ am¬
plissima genmarum. Fadẽ sola nobiliũ lu¬
nam sentit. Cet̾ȩ noxo ⁊ cote poliunt᷑. hec&
usu atterit᷑. Comitat᷑ eã similitudine p̃ter
qͣm auctoritate calame uiridi palla. Nasci¬
t᷑ pꝰ aũsa indiȩ apud incolas caucasi mon¬
plitudine conspicua. s fistulosa ac sordiũ

Expanded text:
fame et tempestate fessi, ut, cum herbas radicesque foderent, eruerent topazon. haec Archelai sententia est. 108 Iuba Topazum insulam in Rubro manebulosam et ideo quaesitam saepius navigantibm Trogodytarum lingua significationem habere quaerendi. ex hac primum inportatam Berenicae reginae, quae fuit mater sequentis Ptolemaei, ab Philone praefecto; regi mire placuisse et inde factam statuam Arsinoae Ptolemaei uxori quattuor cubitorum, sacratam in delubro, quod Arsinoeum cognominabatur . recentissimi aunasci dicunt atque chrysopteron, simile chrysopraso. tota enim similitudo ad porri sucum derigitur. est autem amplissima gemmarum. eadem sola nobilium limam sentit , ceterae Naxio et cotibus poliuntur. haec et usu atteritur . Comitatur eam similitudine propior quam auctoritate callaina, e viridi pallens. nascitur post aversa Indiae apud incolas Caucasi monplitudine conspicua, sed fistulosa ac sordium
Abbreviated transcription (Latin):
complexa & niues in summitate. Est & stel¬
nitudinẽ iaspidis .xu. unciarum uidemꝰ for¬
matã in esfigie neronis thoracata. Reddetur
⁊ aureꝰ puluis ñ qͣlis in saphirinis. In saphiris
i aurum punctis collucet cerulas. Saphirar̃¬

Expanded text:
complexa et nives imitata et stelnitudine XVI unciarum vidimus formatam inde effigiem Neronis thoracatam. Reddetur et aureus pulvis, non qualis sappiris; in his enim aurum punctis conlucet.— Caeruleae et sappir
Abbreviated transcription (Latin):
suo int̾pretata ẽ. hanc sententiã: qnͣdo sem̃
salicis mulieri sterilitatis medicam̃tũ ẽẽ cstat
S in hoc quoq ꝓuidens nat᷑a facile nascenti.
& de pacto surculo incuriosiꝰ sem̃ reddit. Una
tñ ꝓdit᷑ ad maturitatẽ ꝑferre solita increta
insula. ipso descensu iouis speluncȩ thoꝵ lig¬
neumq magnitudine ciceris. fiunt uͦ q̃dam
loci uicio infructuosa sic̃ in paro silua cen¬
da quȩ nil fert. ꝑsicȩ arbores in rodo florent
tantum. fit hec differentia ex uiciniis. Mareᷤᷤ¬
tꝰ. Cet̃is eadẽ nat̾a q̃ frugib. Flamq & ines
spica in cacumine nascit᷑. legumina in late¬
rib. Palma sola ut dictũ ẽ. inspathis ht̃ fruc¬
tum racemis ꝓpendentẽ. Reliquis sub folio¬
pomum ut ꝓtegant᷑. excepta fico cui folium
maximum umbrosissimũq & ido supͣ id po¬
mũ. Ei demũ inferiꝰ foliũ nascit᷑. qmͣ pomum
insigne ꝓducit᷑: ut quodã gn̾e ciliciȩ cypris

Expanded text:
suo interpretata est hanc sententiam, quando semen suo interpretata est hanc sententiam, quando semen salicis mulieri sterilitatis medicamentum esse constat. sed in hoc quoque providens natura facile nascenti et depacto surculo incuriosius semen dedit. una tamen proditur ad maturitatem perferre solita in Creta insula ipso descensu Iovis speluncae durum ligneumque, magnitudine ciceris. Fiunt vero quaedam loci vitio infructuosa, sicut in Paro silva Cende quae nihil fert. persicae arbores in Rhodo florent tantum. fit haec differentia et sextus. cetero eadem natura quae frugibus. namque et in eis spica in cacumine nascitur, legumina in lateribus. palma sola, ut dictum est, in spathis habet fructum, racemis propendentem. pomum, ut protegatur, excepta fico, cui folium maximum umbrosissimumque, et ideo supra id pomum. eidem uni serius folium nascitur quam pomum. insigne proditur in quodam genere Ciliciae, Cypri,
Abbreviated transcription (Latin):
ilic̾e & oliuam. Infelices autẽ existimant᷑ dam¬
nataq religione. q̃ neq serunt᷑ umqͣm neq fruc¬
tum ferunt. Cremetiꝰ auctor ẽ. nũqmͣ uirere ar-¬
borẽ: ex qua philliᷤᷤ se suspendit. Que gu̾min
gignunt: pͦ germinationẽ aꝑiunt. Gũmis ñ
nisi fructus distracto spissat᷑. Nouellȩ arbores
carent fructu: qmͣdui crescunt. ꝑdunt facil¬
lime ante maturitate palma. ficꝰ amigdala. ma¬
lus. pirꝰ. Item punica q̃ etiã rorib nimiis. & pru¬
inis florem amittit. Quade causa inflectunt
ramoᷤ eiꝰ: nec subrecti humorẽ infestũ excipiãt
atq c̃tineãt. Pirꝰ & amigdala etiã si ñ pluat
s fiat austͥnum celũ atq nubilũ. amictunt
flore & pͥmos fructus. sicũ defloruere tales dieᷤ
fuerint. Ocissime autẽ salix amittit semen
ante qm om̃ino maturitatẽ sentiat. ob id dic¬
ta homero frugiper da. Secuta etas scelere

Expanded text:
ilicem et olivam. infelices autem existimantur damilicem et olivam. infelices autem existimantur damnataeque religione, quae neque seruntur umquam neque fructum ferunt. Cremutius auctor est numquam virere arborem, ex qua Phyllis se suspenderit. quae cummim gignunt, post germinationem aperiunt; cummis non nisi fructu detracto spissatur. xlvi 109 Novellae arbores carent fructu, quamdiu crescunt. perdunt facillime ante maturitatem palma, ficus, amygdala, malus, pirus, item punica, quae etiam roribus nimiis et pruinis florem amittit. qua de causa inflectunt ramos eius, ne subrecti umorem infestum excipiant atque contineant. pirus et amygdala, etiam si non pluat, sed fiat austrinum caelum aut nubilum, amittunt florem et primos fructus, si, cum defloruere, tales dies fuerint. ocissime autem salix amittit semen, antequam omnino maturitatem sentiat, ob id dicta Homero frugiperdia. secuta aetas scelere
Abbreviated transcription (Latin):
sticia reddit pͥmo candidum. pͦea san¬
guineum. Ex eo geñe femina pͦ autumpnũ
fert baccaᷤᷤ acerbas. & ingustabiles cunctis
aĩantib. ligno qͦ fumigoso & inutili. sũmas
dit semen & acer & fraxinꝰ. nuces & mala &
pira. pret̾ qm̃ hiberna aut peora autũpno¬
glandifere seriꝰ & iamnum uergiliarũ occa¬
su. esculus tantum autumpno. Incipiente autẽ
hieme quȩdam genera mali piriq & suber: abi¬
es flores. croci colore. cuta solsticiũ: sem̃ reddit
pꝰ uergiliarũ occasum. Pmꝰ aut̾e & picea p̃uenuit
reddunt. Citreȩ & iuniꝑus & ilex annue fere
habent᷑. nouusq fructus in his cũ autumpno
pendet. In maxima tn admiratione pinꝰ ẽ. ha¬
bet fructum maturescentẽ. ht ꝓrimo annoad
maturitat̾ẽ uenturũ. ac dem̃ t̾cio: nec nulla
arboꝵ auidius se ꝓmittit. Qm ex ea decerpi
la ñ messe maturescant. Quȩ se in arbore ipsa
ẽ. ne sem̃ quidẽ: tamaris capͥs tantũ nascens
ppłs. alnus. ulmꝰ. atima. alat̃nꝰ. cui folia inter

Expanded text:
stitia reddit primo candidum, postea sanguineum. ex eo genere femina post autumnum fert bacas acerbas et ingustabiles cunctis animantibus, ligno quoque fungosa et inutilis, cum mas dit semen et acer et fraxinus, nuces et mala et pira praeterquam hiberna aut praecocia autumnoglandiferae serius etiamnum, vergiliarum occasu, aesculus tantum autumno, incipiente autem hieme quaedam genera mali pirique et suber. abies floret croci colore circa solstitium, semen reddit post vergiliarum occasum. pinus autem et picea praeveniunt reddunt. Citreae et iuniperus et ilex anniferae habentur, novusque fructus in his cum annotino pendet. in maxima tamen admiratione pinus est: habet fructum maturescentem , habet proximo anno ad maturitatem venturum ac deinde tertio. nec ulla arborum avidius se promittit; quo mense ex lo non mense maturescant. quae se in arbore ipsa est ne semen quidem — tamarix, scopis tantum nascens, populus, alnus, ulmus Atinia, alaternus, cui folia inter
Abbreviated transcription (Latin):
aduehit᷑ cortex rubens radicis magne.
noĩe arboris suȩ. Quał sit ea: incoꝑtũ habeo.
Corticis melle decoctiusꝰ in medicina addis-¬
sentericos p̃cipuus habet᷑. Sactaron & arabia
fert. s laudacius india. Est aut̃ mel in arun-¬
dinib collectũ gũiniũ mͦ candidũ. denti¬
b fragile. amplissimũ nucis auellanş ma-¬
gnicudine: ad medicinȩ tantũ usũ. Con¬
termina indisgens arriana appellat᷑. cuiꝰ
su ꝓpt̃ aculeos anxio. Ibi & frutex pestilenᷤ
itu. Qd̾ & cedrosis accidit. itẽ laurmo folio.
Etibi spina tͣlita. ẽ: cuiꝰ liqͦr asps̃ ocłis ceci¬
tatẽ infeit oĩb aĩalib Necñ & herba p̃ci.¬
pui odoris referta minutis serpentib qͣrũ¬
matutinis duab.¬

Expanded text:
advehitur, cortex rubens radicis magnae, nomine arboris suae. qualis sit ea incompertum habeo. corticis melle decocti usus in medicina ad dysintericos praecipuus habetur. Saccaron et Arabia fert, sed laudatius India. est autem mel in harundinibus collectum, cummium modo candidum , dentibus fragile, amplissimum nucis abellanae magnitudine , ad medicinae tantum usum. Contermina Indis gens Ariana appellatur, cui su propter aculeos adnexos. ibi et frutex pestilens,itu. quod et in Gedrosis accidit item laureo folio. et ibi spina tradita est, cuius liquor adspersus oculis caecitatem inferret omnibus animalibus, nec non et herba praecipui odorisatutinis duab
Abbreviated transcription (Latin):
aprobanen alterũ orbem t̾tarũ esse diti exi¬
stimatũ. ẽ: an hic thonũ appellatione. Utli¬
prestitere. Onesichrytꝰ classis eiꝰ prȩfectus elepbantos
ibi maiores bellicos ioresq qm in india gigniscri¬
psit: megasthenes flumine diuidi incolasq pale¬
ogonos appellari. auri margaritarũq grandi.¬
um fertiliores qͣm indos. Fratosthenes & mensurã¬

Expanded text:
xistimatum est Antichthonum appellatione. ut ipraestitere. Onesicritus, classis eius praefectus, elephantus ibi maiores bellicosioresque quam in India gigni scripsit, Megasthenes flumine dividi, incolasque Palaeogonos appellari, auri margaritarumque grandium fertiliores quam Indos. Eratosthenes et mensura
Abbreviated transcription (Latin):
sexaginta tres ñ ampliꝰ anni int̃ fuere qͣnqͣm
& p᷑ea diu uix̃. Intinoli montiscacumine qd̃
uocant tempsin. cͣ. iͣ annis uiuere mutianũ
sura folloniũ boniensẽ: idq collatis censib
qͦs ante detulerat uitȩq argum̃tis. et eñ id
cuiȩ pͥncipi erat. uerũ apparuit. Cap̃ .l. De

Expanded text:
LXIII non amplius anni interfuere, quamquam LXIII non amplius anni interfuere, quamquam et postea diu vixit. in Tmoli montis cacumine, quod vocant Tempsin , CL annis vivere Mucianus sura T. Fullonium Bononiensem, idque collatis censibus, quos ante detulerat, vitaeque argumentis — etenim curae principiid erat — verum apparuit. Posce
Abbreviated transcription (Latin):
e spatio atq longinqͥtate uite ho¬
minũ ñ locorũmodo sitꝰ: tierũ exẽ¬
pla ac sua cuiq sors nascendi incer¬
tũ fecere. Hesiodꝰ qui pͥmꝰ aliqͥde hoc ꝓdidit
fabuloseut reor multa de hominũ euo
referens cornicinouẽ nr̃as attribuit etatẽ.
qͥ druplũ eiꝰ cerus id triplicatũ coriis: &
reliqua fabulosius inphenice ac nimphis.
Anacreonpoeta arguant homo tastesioꝵ
regi. ei tribuit annos: crncicipͥoꝵ decem
annos ampliꝰ: aenigio ducentos. Theopõ¬
lanicus qͦsdam mnetholia piorũ gentisdu¬
centos explere. Cui astipulat᷑ damiates.
memorans pectoreũ ex hisp̃cipuũ corpore
archadum reges trecentisannis. Alexan¬
der cornelius dandonẽ quendã in illirico
qͥngentis uixisse. X enophon inpecriplu.
siitimorũ in sule regẽ sexcentis. atq ut par¬
ce mentitꝰ filiũ eiꝰ octingentis. Quȩ oĩa in¬
scitia temporũ accidert᷑. Annũ eni alii esta¬
te unũ det̾minabant. & alterũ hieme.

Expanded text:
e spatio atque longinquitate vitae homiuum non locorum modo situs, verum ettempora ac sua cuique sors nascendi incertum fecere. Hesiodus, qui primus aliqua de hoc prodidit, fabulose, ut reor, multa hominum aevo praeferens, cornici novem nostras attribuit aetates, quadruplum eius cervis, id triplicatum corvis, et reliqua fabulosius in phoenice ac Nymphis. Anacreon poeta Arganthonio Tartesiorum regi CL tribuit annos, Cinyrae Cypriorum decem annis amplius, Aegimio CC, Theopomlanicus quosdam in Aetolia Epiorum gentis ducenos explere, cui adstipulatur Damastes memorans Pictoreum ex his praecipuum corpore Arcadum reges tricenis annis, Alexander Cornelius Dandonem quendam in Illyrico D vixisse, Xenophon in periplo Lutmiorum insulae regem DC atque, ut parce mentitus, filium eius DCCC. quae omnia inscitia temporum acciderunt. annum enim alii aestate determinabant et alterum hieme,
Abbreviated transcription (Latin):
malo. angulosa hedere. diuisa platano. Insec¬
ta pectinum mͦ picee abieti: sinuosa toto am¬
bitu robori. spinosa cute. rubo. Mordatia st̃
quibdam ut urticis: pungentia pino. pices.
abieti. larici. cedro. aqui folus. Pecliculo breui
olee & ilici. longo uitib. tremulo ppłis. & his¬
dem solis int̾ se crepitantia. Iam & impon̾o
ipso mali qͦdã in gn̾e. parua mediis emicant
folia interim & gemina. Pret̾ea aliis curca
ramos. aliis & in cacumine ramoꝵ. Robori
& incaudice ipso. iam denso ac rara semꝑq
lata rariora disposita. Myrto concaua. buro
inordinata. pomis plura eodẽ pediculo exe¬
untia. malis pirisq ramulosa. ulmo & citiso.
¶b adic̃ cato decidua a ppło quernaq aĩalib u¬
bens dari ñ ꝑ arida. Bub quidẽ & ficulnea lig¬
naq & hederatia dent᷑. & ex arundine ac lauro
Decidunt sorbo uniu̾sa. cet̾is paulatim. & de fo¬
liis hactenus.

Expanded text:
malo, angulosa hederae, divisa platano, insecmalo, angulosa hederae, divisa platano, insecta pectinum modo piceae, abieti, sinuosa toto ambitu robori, spinosa cute rubo. 91 mordacia sunt quibusdam, ut urticis, pungentia pino, piceae, abieti, larici, cedro, aquifoliis, pediculo brevi oleae, ilici, longo vitibus, tremulo populis, et iisdem solis inter se crepitantia. iam et in pomo ipso mali quodam in genere parva mediis emicant folia, interim et gemina, praeterea aliis circa ramos, aliis et in cacumine ramorum, robori et in caudice ipso. iam densa aut rara semperque lata rariora. disposita myrto, concava buxo, inordinata pomis, plura eodem pediculo exeuntia malis pirisque, ramulosa ulmo et cytiso. quibus adicit Cato decidua popul ea quernaque, animalibus iubens dari non perarida, bubus quidem et ficulnea ilignaque et hederacea. dantur et ex harundine ac lauru. decidunt sorbo universa, ceteris paulatim. et de foliis hactenus.
Abbreviated transcription (Latin):
differentia in ipsis. Nãq pars inferior
aterra herbidã uiret colore. ab eadẽ leiuora
neruos callũq & articulo ᷤ in suꝑiore hñt par¬
te. incisuras uͦ subter. ut manꝰ humana. Olex̧
suꝑne candidiora. & minꝰ leuia: idem hedere.
S om̃iũ folia cotidie ad solem oscitant. interi¬
ores partes tepefieri uolentia. Suꝑior pars om¬
nium lanuginẽ qͣntulamcũq ht. quȩ in aliiᷤ
gentiũ lana est. In oriente fines ualidos e pal¬
mis fieri dictũ. ẽ. eosq in humore utiliores. eẽ.
& ap̃ nos uere palmis amesse decerpant᷑ eis.
melioraq esse ñ diuisis erit. Siccant᷑ sub tecto
quat̾nis dieb. mox in sole expandunt᷑. & nocti¬
b relicta donec candore inarescant. Postea in
no. angusta myrto. punico. oleȩ. capillata pi¬
no. cedro: aculeata aqͥfolio. & ilicũ generi. Nã
iumperi spina ꝓfolio ẽ: carna̾sa cup̃sso. tama¬
rici c̃ssissima. alno longa. arundini. salici. pal¬
me: & dupplicia circinata piro. mucronata

Expanded text:
differentia. namque pars inferior a terra herbido viret colore, ab eadem leviora nervos callumque et articulos in superiore habent parte, incisuras vero subter, ut manus humana. oleae superne candidiora et minus levia, item hederae. sed omnium folia cotidie ad solem oscitant, inferiores partes tepefieri volentia. superior pars omnium lanuginem quantulamcumque habet, quae in aliis gentium lana est. In oriente funes validos e foliis et apud nos vero palmis a messe decerpuntur. ex his meliora quae sese non diviserint. siccantur sub tecto quaternis diebus, mox in sole expanduntur et noctibus relicta, donec candore inarescant, postea in no, angusta myrto, punicae, oleae, capillata pino, cedro, aculeata aquifolio et ilicum generi — nam iuniperis spina pro folio est —, carnosa cupresso, tamarici, crassissima alno, longa harundini, salici, palmae et duplicia, circinata piro, mucronata
Abbreviated transcription (Latin):
tis uulñib cõmanducata inponit̃ qͥnto die sol¬
uit᷑. Simphiton ad cicatͥcem celerrime ꝑducit.
Ite syderitis. Hȩc imponit̃ ex melle ũbasci semi¬
ne ac folis ex uino decoctis actͥtis om̃ia corꝑi
lenta cydamini radicib cũ melle. Rixaginis
folia moleo contͥta maxime adhibent᷑ ulceri¬
b q̃ serpunt: & algma in melle tͥta. Uetonica
ad carcinomata & malandriaᷤ. ac uet̾es addito

Expanded text:
tis conmanducata inponitur, quinto die soltis conmanducata inponitur, quinto die solvitur. symphyton ad cicatricem celerrime perducit, item sideritis; haec inponitur ex melle. verbasci semine ac foliis ex vino decoum polenta, cyclamini radicibus cum melle. trixaginis folia in oleo contrita iis maxime adhibentur ulceribus, quae serpunt, et alcima in melle trita, Vettonica ad carcinomata et malandrias veteres addito
Abbreviated transcription (Latin):
plagis. s p̃cipue senũ corꝑi cũ ceroto apostemata &
ulcerata. tͥta folia mandragorȩ recentia: radiruul¬
nera cũ melle aut oleo. Cicuta cũ siligine. mirta
mero. Aizoũ herbetas qͦ ac nomaᷤ. ac putrescen¬
tia: sic̃ erigenon ũnnosa. Recentia aũ uulnera
a stragali radix. Ꝙ ueta qͦ ulcera purgat. hyppoci
stis utraq leomopodi sem̃ tͥtũ in aqͣ & cũ polenta
illitũ spicula sagcitarioꝵ extͣhit. Item pignocomi
semen. titimallos. characytes succo grangrenas.
phagedenas putͥa ł dedocto ramoꝵ cũ polenta &
scitice curant. Ad carchinomata argimonia ex
puluerẽ tͥta. humidis ulcerib ꝓdest. Itẽ calli¬
tx decocta in aqua pͥuatim uͦ his q̃ calciam̃to
facta sint uerbenaca necñ & lysimachia con¬
trita: ac nẏmphea arida infricata. Politͥx inue¬
teratis isdẽ utilior. Polignemon cunilȩ bubu¬
lȩ similis ẽ. semine pulei. surculosa geniculis
corimbo odorata acri & dulci odore. ferro fac¬

Expanded text:
praecipue senum corpori, cum cerato apostemata et ulcera taetra folia mandragorae recentia, radix volnera cum melle aut oleo, cicuta cum siligine mixta mero, aizoum herpetas quoque ac nomas ac putrescentia, sicut erigeron verminosa, recentia autem volnera astragalisthis utrisque. leontopodii semen tritum in aqua et cum polenta inlitum spicula sagittarum extrahit, item pycnocomi semen. 146 tithymallus characias suco gangraenas, phagedaenas, putria vel decocto ramorum cum polenta et Scythica curant. ad carcinomata argemonia ex pulverem trita umidis ulceribus prodest, item callithrix decocta in aqua, privatim vero iis, quae calciamento facta sint, verbenaca nec non et Lysimachia contrita ac nymphaea arida infriata. polythris inveteratis iisdem utilior est. — Polycnemon cunilae bubulae similis est, semine pulei, surculosa, multis geniculis, corymbo odorata  acri et dulci odore, ferro fac
Abbreviated transcription (Latin):
benaca. qͥnq foliuĩ cũ sale & melle. Radices ꝑso¬
latȩ uulñb ferro illatis recentib imponunt᷑:
folia uet̾ib cum axungia. Utraq ex suo folio
oꝑit̾. Damasoniũ aũ instruma folia ũbasci ex
aceto aut uino. Pisteneo ᷤ ad om̃ia gn̾a ł callosoꝵ
putrescentiũq ulcerũ facit manantia Nymphee
heraclia radix sanat. Itẽ cydamini radix ł ꝑ se
ł ex aceto ł cũ melle. fadẽ & ctͣ steatomata ef¬
ficax. sic̃ ad ulcera manantia hisopum. Itẽ peuce¬
danũ cui ad recentia uuln̾a tanta uis. ẽ ut squa¬
mã ossib extͣhat. p̾stant hoc & anagallideᷤ. cohibẽt

Expanded text:
benaca, quinquefolium cum sale et melle. radices persollatae volneribus ferro inlatis recentibus inponuntur, folia veteribus; cum axungia utrimque et suo folio operitur damasonium, ut in struma, folia verbasci ex aceto aut vino. 144 peristereos ad omnia genera vel callosorum putrescentiumque ulcerum facit. manantia nymphaeae Heracliae radix sanat, item cyclamini radix vel per se vel ex aceto vel cum melle; eadem et contra steatomata efficax. sic et ad ulcera manantia hysopum, item peucedanum; ei ad recentia volnera vis tanta est, ut squamam ossibus extrahat. praestant
Abbreviated transcription (Latin):
ł radice. Fadẽ cũ polenta uetustis uulnerib ꝓdẽ.
heraclyon qͦ sydereon. apollinaris. psylliũ. tͣganta.
Scordotis cũ melle purgat. Farina eiꝰ carnes excreᷤᷤ¬
centes ꝑ se insꝑsa consumit. Polemonia ulcera q̃
cacohete uocant sanat. centauriũ maiꝰ insꝑsum
gis imponunt᷑. Illinit᷑ aũ gentiana ulcerib q̃ ser¬
punt radice tusa ł decocta in aqͣ ad mellis cssitu¬
dinẽ ł succo uulñib. Ex ea factũ ẽ. lychiũ. Lysi¬
machia recentib plagiᷤ medet᷑. Plantago oiũ gene¬
rum ulcerib peculiarit̃ feminarũ & infantiũ
igne mollita melior & cũ ceroto. Crassa ulcerum
labra purgat. nomas sistit. Ritã sius folii inte¬

Expanded text:
l radice. eadem cum polenta vetustis volneribus prodest, Heraclion quoque siderion, Apollinaris, psyllium, tragacantha . scordotis cum melle purgat; farina eius carnis excrescentes per se inspersa consumit. Polemonia ulcera, quae cacoëthe vocant, sanat; centaurium maius inspersum gis inponuntur. inlinitur autem Gentiana ulceribus , quae serpunt, radice tusa vel decocta in aqua ad mellis crassitudinem vel suco, volneribus ex ea factum Lycium. Lysimachia recentibus plagis medetur, plantago omnium generum ulceribus, peculiariter senum et infantium. igni emollita melior et cum cerato crassa ulcerum labra purgat, nomas sistit ; tritam suis foliis inte
Abbreviated transcription (Latin):
nec differri horũ genit᷑a potest: qm̃ in sectoꝵ
uiȩ nulla alia narratio.ẽ Pariunt aut̃ oĩa¬
in telas & sparsa qͣs alũt atq mn mittunt.
Phalangia tantũ in ipso specu incubat mag¬
nonum̾o: qͥ ut emerserit inatrẽ consumit.
sepe. & patrẽ. Adiuuat enĩ incubare Pariunt
aut̃ & triccnoscet̾e pauciores: & incubant
triduo. Consumunt᷑ aranei qͣt̃ septenis dieł¬

Expanded text:
m insectorum vix ulla alia ratio est. pariunt autem omin tela, set sparsa, quia saliunt atque ita emittunt. phalangia tantum in ipso specu incubant magnum numerum, qui, ut emersit, matrem consumit, saepe et patrem; adiuvat enim incubare. pariunt autem et trecenos — ceterae pauciores — et incubant triduo. consummantur aranei quater septenis die
Abbreviated transcription (Latin):
medio. aliudq genti similis. Inclusꝰ uͦ siẽ sit noc¬
deintꝰ aliqͥs cerniñ potest ager firmitas. qͣndo
rũpentib uentis qͣ pulucrẽ more degͣuante la¬
titudo telȩ sepe int̾ duas arbores cũ exerestartẽ
& discet texcie longitudo fili acumine: ac rur¬
sus at̾ia ꝑ illud ipsum uelut recipcatio subitq
parit ac fila deducit. Cũ uͦ captura incidit qͥ
uigilans & paratꝰ ad curstĩ: licet extrema he¬
reat plaga semꝑ in mediũ currit: ex qͣsic ma¬
xime totũ concutiendo ĩplicat. scissa ꝑtinꝰ re¬
ficitad politurã. Sarciensnanq & lacerataꝵ
catulos uenat᷑os pͥmũ telam uoluentes & tẽ
demũ libra utq morsu app̃hendentis. Am¬
phiteat᷑li spectacło eũ contigit: st̃ & ex co au¬
guria. Qppe increm̃to amniũ fuc̃o: telas su¬
as altiꝰ tollunt. Idẽ sereno ñ texunt nubilo te¬
gunt: idõq multa aranea ymbriũ signa sunt

Expanded text:
medio aliudque agenti similis, inclusus vero sic, ut sit necmedio aliudque agenti similis, inclusus vero sic, ut sit necne intus aliquis cerni non possit! age firmitas, quando rumpentibus ventis, qua pulverum mole degravante! latitudo telae saepe inter duas arbores, cum exercet artem et discit texere, longitudo fili a cacumine ac rursus a terra per illud ipsum velox reciprocatio, subitque pariter ac fila deducit. cum vero captura incidit, quam vigilans et paratus accursus! licet extrema haereat plaga, semper in medium currit, quia sic maxime totum concutiendo inplicat. scissa protinus reficit ad polituram sarciens. namque et lacertarum catulos venantur, os primum tela involventes et tunc demum labra utraque morsu adprehendentes phitheatrali spectaculo, cum contigit. sunt ex eo et auguria. quippe incremento amnium futuro telas suas altius tollunt. iidem sereno texunt, nubilo retexunt, ideoque multa aranea imbrium signa sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Minimi ñ texunt. maiores int̾na & cauerna
exigua uestibula p̃pandunt. Tercñ eorundẽ
genꝰ erudita oꝑatiõe conspicuũ ordit᷑ telas.
tantiq oꝑis mat̾ie uterꝰ ipsius sufficit: siue
ita corrupta aluinat᷑astatuto tẽpore ut de-¬
mocrito placet: siue. ẽ q̃dam int̾ꝰ langera fer¬
tilitas tã moderato ungue. tã tereti. filo etiam
eqͣli deducit stamina ipso se pondẽ us. Texere
amedio incipit cicinato orbe subtegmina
ad nectens. maculasq parib semꝑ intuallis.
s subinde crescentib exangusto dilatans.
indissolubili nodo impłcat. Qnͣta arte celat
pedicas scutulator & egssantes. ꝗ ñ ad hoc ui¬
det᷑ ꝑtinere. crebate pexit astile & q̃dã poli¬
tura arce ipsaꝑse tenax ratiotͣmite qͣm luxꝰ af
lasso p̃tendi sũma parte arbit᷑re liceat. Illa dif¬
ficile cernunt᷑ atq ut in plagis lineȩ offense
p̃cipitant insinũ specꝰ ipse qͥ concamerata ar¬
chitectã & etͣ frigora qͣndo uillosior ꝗͣ remotꝰ a

Expanded text:
minimi non texunt, maiores in terra, et cavernis exigua vestibula praepandunt. tertium eorundem genus erudita operatione conspicuum. orditur telas tantique operis materiae uterus ipsius sufficit, sive ita corrupta alvi natura stato tempore, ut Democrito placet, sive est quaedam intus lanigera fertilitas: tam moderato ungue, tam tereti filo et tam aequali deducit stamina, ipso se pondere usus. 81 texere a medio incipit, circinato orbe subtemina adnectens, maculasque paribus semper intervallis, sed subinde crescentibus ex angusto dilatans indissolubili nodo inplicat. quanta arte celat pedicas a scutulato rete grassantes! quam non ad hoc videtur pertinere crebratae pexitas telae et quadam politurae arte ipsa per se tenax ratio tramae! quam laxus ad lasso praetendi summa parte arbitrere licia: at illa difficile cernuntur atque, ut in plagis, lineae offensae praecipitant in sinum. specus ipse qua concamaratur architectura! et contra frigora quanto villosior! quam remotus a
Abbreviated transcription (Latin):
pellant: p̃cipue domib expetit᷑ ramoꝵ pe¬
tulantia. breui caudice. latissima ex spatian¬
tium umbra. & inuicinas domos sepe tͣnsi¬
lientium. Nulla opacitas breuior: nec affert
solẽ hieme. decidentib foliis. Nullis cortex
iocundior: aut ocłos excipiens blandius.
Nullis rami longiores. ualidioresq aut plu¬
res: ut dixisse totidẽ arbores liceat. Cortice
pelles tingunt. radice lanas. Malis ꝓpͥum ge.¬
nus. ferarũ enĩ rostra reddunt: adherentib
na. cũ amputatoᷤͤ cicatx hebetauit. Quȩ di¬
uidius in roma nat᷑a ẽ: hec uiti in octo. ha¬
rundini in geniculo. Om̃iũ t̾rȩ ꝑxima. c̃ssio¬
ra in longitudinẽ exc̃scunt. Abies. larix pal¬
ma. cup̃ssus. ulmus. & si qua uni styrpia ramo¬
sarũ. Cerasus etiã in .xl. cubitoꝵ tͣbes: eqͣli ꝑ
totũ duũ cubitoꝵ c̃fsitudine

Expanded text:
pellant. praecipue domibus expetitur ramorum pepellant. praecipue domibus expetitur ramorum petulantia brevi caudice latissima extium umbra et in vicinas domos saepe transilientium. nulla opacitas brevior, nec auferunt rami solem hieme decidentibus foliis. nullis cortex iucundior aut oculos excipiens blandius, nullis rami longiores validioresque aut plures, ut dixisse totidem arbores liceat. cortice pelles tingunt, radice lanas. malis proprium genus. ferarum enim rostra reddunt adhaerentibus na, cum deputatos cicatrix hebetavit. quae dividuis in ramo natura est, haec viti in oculo, harundini in geniculo. omnium terrae proxima crassiora. in longitudinem excrescunt abies, larix, palma, cupressus, ulmus et si qua unistirpia. ramosarum cerasus etiam in XL cubitorum trabes aequali per totam duum cubitorum crassitudine
Abbreviated transcription (Latin):
ne uiscum.a meridie hẏpearde. qͥs plura mox
paulo: int̾dumq parit̃ res qͣt̾nas hñt. Arbo¬
res q̃dam simplices quib a radice caudex unꝰ
& rami freqñtes. ut oliuȩ. fico. uiti. Quedã fru¬
ticosi gñis. ut paliurꝰ myrtus. Itẽ nux auella¬
na. qͥn imo melior & copiosior fructu. in plu¬
res disꝑsa ramos. In qͥbdam omino nullũ.
ut in suo gn̾e buxi loto tͣnsmarinȩ. Quedã
bifurcȩ atq etiam in quinas parte ᷤ diffusȩ:
q̃dã diuiduȩ & nec ramosȩ ut sabuci. q̃dam
indiuiduȩ ramosȩ ut piseȩ. qͥbdã ramoꝵ
ordo sic̃ picee abieti ali iconditꝰ ut robori. ma¬
lo. piro. & abieti quidẽ subiecta diuisura. ra
tis durat. & si intra qmͣ rami fuere p̃cidat᷑.
qͦd suꝑ est uiuit. Si uͦ cacum̃ tantũ auferat᷑
morit᷑. Alia ab radice brachiata ut ulmꝰ:
alia in cacumine ramosa ut pinꝰ. Lothos¬
siue faba greca qmͣ rome a suauitate fructꝰ
siluris qͥdem s cerasoꝵ pene nat᷑a. lothonap¬

Expanded text:
e hyphear—de quis plura mox paulo—interdumque pariter res quaternas habent. Arbores quaedam simplices, quibus a radice caudex unus et rami frequentes, ut olivae, fico, viti. quaedam fruticosi generis, ut paliurus, myrtus, item nux abellana, quin immo melior et copiosior fructu in plures dispersa ramos. hi quibusdam omnino nulli, ut in sato genere buxi, loto transmarinae. quaedam bifurcae atque etiam in quinas partes diffusae, quaedam dividuae nec ramosae, ut sabuci, quaedam individuae, ramosae, ut piceae . quibusdam ramorum ordo, sicut piceae, abieti, aliis inconditus, ut robori, malo, piro. et abieti quidem subrecta divisura ramitis durat. et si infra quam rami fuere praecidatur, quod superest vivit, si vero cacumen tantum auferatur, tota moritur. alia ab radice bracchiata, ut ulmus , alia in cacumine ramosa, ut pinus, faba Graeca, quam Romae a suavitate fructus, silvestris quidem, sed cerasorum paene natura, loton ap
Abbreviated transcription (Latin):
anacẽ & unguentis eadẽgignit batri
nascentẽ. Et in ipsofine arcadie ciraq
erimanchi fontes. & in affrica. & in macedo.¬
nia. ferula suigem̾̃s. qͥnq cubitorũ: foliis pri¬
mo qͣt̾nis. mox senis. int̾rã iacentib. ãpła ma¬
gnitudine rotundis. in cacumine uͦ oleagi¬
neissemine in muscaris dependente ut feru¬
lȩ. Excipit᷑ succꝰ inciso caule messib radice
autũno laudat᷑. candor eiꝰ coacti sequens pal¬
lido statera. Niger colos imꝑbat᷑. Dciũ optimo
in libras .x. bini. Abhac ferula differc q̃uocat᷑
spodilion foliis tantũ: qͥa st̃ minora & plata¬
nidunsura Nonnͥinopacis gignit᷑. Sem̃ eodẽ
noĩe silis speciẽ ht. medicinȩ tantũ utile. Dat
& mabalatron syria arborẽ folio conuoluto.
colore arido: ex qͦ p̃mit᷑ oleũ adunguenta. fertiliꝰ
eiꝰdem de egipto: laudatiꝰ ex india uenit in pa-¬
ludib. ubi gigni tͣdunt lentismͦ. odoratꝰ croco
nigͥcans scabrũq qͦdã salis gustu. Minꝰ pbatur

Expanded text:
anacen et unguentis eadem gignit, nascentem et in Psophide Arcadiae circaque Erymanthi fontem et in Africa et in Macedonia, ferula sui generis quinque cubitorum, foliis primo quaternis, mox senis in terra iacentibus, ampla magnitudine rotundis, in cacumine vero oleagineis, semine muscariis dependente ut ferulae. excipitur sucus inciso caule messibus, radice autumno. laudatur candor eius coacti ; sequens pallido statera, niger colos inprobatur. pretium optimo in libras $X$ II. ab hac ferula differt quae vocatur spondylion foliis tantum, quia sunt minora et platani divisura. non nisi in opacis gignitur. semen eodem nomine sills speciem habet, medicinae tantum utile. dat et malobathrum Syria, arborem folio convoluto, colore aridi folii, ex quo premitur oleum ad unguenta, fertiliore eiusdem Aegypto. laudatius tamen ex India venit. in paludibus ibi gigni tradunt lentis modo, odoratius croco, nigricans scabrumque, quodam salis gustu. minus probatur
Abbreviated transcription (Latin):
sequuntur in medicina beneficia
opifice natura ne in illis qͥdẽ ces¬
sante: & ꝑundas fluctũq ac reci¬
procos estus amniũq rapidos cur¬
sus imꝓbas exerente uires nusqͣm
potentia maiore si uerũ fateri uo¬
lumꝰ. Eppe hoc elem̃tum cet̾is
om̃ib im̃ꝑat. lerras deuorant aquȩ flammas
necant. scandunt in sublime. & celum qͦ sibi
uendicant: ac nubiũ obtentu uitalẽ spiritum
strangulant. Quȩ causa fulmina elidit ipso se¬
cũ discordante mundo. Qd eẽ. mirabiliꝰ potest
aqͥs in celo stantib: At ille ceu parũ sit intan¬
tam ꝑuenire altitudinẽ rapiunt eo ᷤ cũ pisciũ
examine. Sepe etiã lapides subuehunt. por¬
tantes aliena ponda. fedẽ cadentes oiũ terra
nascentiũ causa fiunt. ꝓrsus mirabili natura:
siqͥs uelit reputare ut frugeᷤᷤ gignant᷑ arboreᷤ
fruticesq uiuant. incelũ migrare aqͣs: ani¬

Expanded text:
secuntur in medicina beneficia, opifice natura ne in illis quidem cessante et per undas fluctusque ac reciprocos aestus amniumque rapidos cursus inprobas exercente vires, nusquam potentia maiore, si verum fateri volumus, quippe hoc elementum ceteris omnibus imperat. 2 terras devorant aquae, flammas necant, scandunt in sublime et caelum quoque sibi vindicant ac nubium obtentu vitalem spiritum strangulant, quae causa fulmina elidit, ipso secum discordante mundo. quid esse mirabilius potest aquis in caelo stantibus? at aliae, ceu parum sit in tantam pervenire altitudinem, rapiunt eo secundum piscium examina, sese etiam lapides, subeuntque portantes aliena pondera. 3 eaedem cadentes omnium terra enascentium causa fiunt, prorsus mirabili natura, si quis velit reputare, ut fruges gignantur, arbores fruticesque vivant, in caelum migrare aquas ani
Abbreviated transcription (Latin):
capentiũ uiꝑa sola t̾ra dr̃ condi. cȩt̾e
arborũ aut saxorũ cauis. Et aliasuel
antiua fame durant: algore mͦ dempto.
Omĩa secessus tempore ueneno orba dormi¬
unt. Similimͦ & cocleȩ Ille qͥdẽ iterũ & esta¬
tib adherentes maxime saris aut etiã iniuria
resupinatȩ auulseq ñ tñ exeuntes. In balea¬
rib uͦ insulis cauaticȩ appellatȩ. ñ ꝓ repune
se coherent. Est & aliud genꝰ minꝰuulgare:
adherente oꝑculo eiꝰdẽ teste se oꝑiens. obru¬
ta t̾ra semꝑ. Hec & cuca maritimas tantũ
alpes qͦndam effossȩ ceꝑe iam erui & in ueli-¬
terno. Om̃ui tam̃ laudatissimȩ in astipha¬
lea insula. La certȩ inimicissimũ genꝰ cocleis.
negant᷑ semenstrẽ uitã excedẽ. Lacerti arabiȩ
cubitales: in india uͦ nisomonte. xxiiii. in
longitudine pedũ. colore fuluei. aut puni-¬
cei. aut ccrulei.

Expanded text:
pentium vipera sola terra dicitur condi, ceterae arborum aut saxorum cavis. et alias vel annua fame durant, algore modo dempto. omnia secessus tempore veneno orba dormiunt. simili modo et cocleae, illae quidem iterum et aestatibus, adhaerentes maxime saxis aut, etiam iniuria resupinatae avolsaeque, non tamen exeuntes . in Baliaribus vero insulis cavaticae appellatae non prorepunt se cohaerent. est et aliud genus minus vulgare adhaerente operculo eiusdem testae se operiens. obrutae terra semper hae et circa maritimas tantum Alpes quondam effossae coepere iam erui et in Veliterno. omnium tamen laudatissimae in Astypalaea insula. Lacertae, inimicissimum genus cocleis, negantur semenstrem vitam excedere. lacerti Arabiae cubitales, in Indiae vero Nyso monte XXIIII in longitudinem pedum, colore fulvi aut punicei aut caerulei.