comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ꝯͣ eos insimiate sũt subiacebũ
⁊ postea perpetua  macula ĩfamie
notabuntur neq abimꝑiali bñ¬
ficio absolutrẽ huu̾nodi note.¬

Expanded text:
contra eos interminatae sunt, subiacebunt et postea perpetua macula infamiae notabuntur, neque ab imperiali beneficio absolutione huiusmodi not
Abbreviated transcription (Latin):
teras fuent certatum sire ĩstͥ
in quo neceitas ꝓbationis in¬
cumbͦ it sanccimus ñ alit̾ ea¬
dem ꝓbationes prare oopel¬
linisi prius qui eas exposcat
di p̃posuit allegationẽ. Naor
sacran̾iti timore ꝯtentiosa li¬
tigantiu in stantia comꝰpes¬
cititur. ¶ Neaut perperarin
questione ẜuoru quida nem¬
entes sun animi crudelitatẽ ex̃¬

Expanded text:
teras fuerit certatum sive proptein quo necessitas probationis incumbit, sancimus non aliter easdem probationes praestare compelli, nisi prius qui eas exposcit di proposuit adlegationes: nam sacramenti timore contentiosa litigantium instantia compescitur. Ne autem perperam in quaestionem servorum quidam venientes sui animi crudelitatem exe
Abbreviated transcription (Latin):
patrni tui distrattam sugges
seris ꝓportione tua mimit. itẽ
attio incolomis ꝑseuerat aut
si receptu ius securitatẽ expto¬
ri p̃stitit est arbitriu tibi lib̾o
ꝯueniendi eo m qui ꝓportione
satis mlicita uendititẽcelebͣ¬
te dñs ẽẽt soliclitatẽ iuxta ꝓ¬
afisco facta est uenditõ fide eiꝰ
infrrngi minime roĩs est Sino
cob̾rdes soliclitate uendiderũt
l emptor abhis delegatꝰ partẽ
p̃tu fiscom solueret altera q
incantc̃ẽ declucit tam̃ portõm
tue auenctitione pot̃ obsistere.
M̾. Falso tibi ꝑsuasu est cors
p̾dũ portione pro indiuiso añ¬
qua coĩ diuidundo indiciu di¬
ctetur tantu sccio. ñ ⁊̃ extraneo
posse distrahi.

Expanded text:
patrui tui distractam suggeris, pro portione tua munit, in rem actio incolumis perseverat: aut si receptum ius securitatem emptori praestitit, est arbitrium tibi liberum conveniendi eos, qui pro portione satis illicitam venditionem celebtis dominus esset, soliditatem iuxta pa fisco facta est venditio, fidem eius infringi minime rationis est. Si vero coheredes soliditatem vendiderunt, licet emptor ab his delegatus partem pretii fisco solverit alteramque in cautionem deduxit, tamen portioni tuae ea venditio non potest obs. Falso tibi persuasum est communis praedii portionem pro indiviso, antequam communi dividundo iudicium dictetur, tantum socio, non etiam extraneo posse distrahi.
Abbreviated transcription (Latin):
simo uiro qui tutelãib cc̃gni.¬
toĩb p̾side ⁊ tutores cuaͣtores ua
exquolibr ordĩe idoneos faciat
rep̾sentͥaĩ ̃ sane id libero iudi¬
cio exꝑtes que danpni ꝯstitises
iudicantes ⁊ si regendis pupi

Expanded text:
simo viro, qui tutelaribus cognitionibus praesidet, tutores curatoresve ex quolibet ordine idoneos faciat retentari. et sane id libero iudicio expertesque damni constituent iudicantes. Et si regendis pupi
Abbreviated transcription (Latin):
rum pecuniam obligat. si solu¬
tionis satis nõ fec̾it arbitria ac¬
tione ⁊ inalio loco pot̃ ꝯueni. ĩ
quam uenit estimatio qd̃ altii¬
trius int̃fuit suo leco potius ꝙͣ
ineo ĩ quo petitur solui. ubiin

Expanded text:
rum pecuniam obligat, si solutioni satis non fecerit, arbitraria actione et in alio loco potest conveniri: in qua venit aestimatio, quod alterutrius interfuit suo loco potius quam in eo in quo petitur s
Abbreviated transcription (Latin):
eis ad dimus. sine rei publice
grauamine ⁊ sine augmento
sũptum aliquãtos subtraxioꝰ
ita tñ ut ⁊ post hanc subtͣctio¬
nem ampliores remanẜint.q
lat̾culi cura scias adtue subli¬
mitatis sollicitudine ꝑtinere.
Ita ut tua arbitratir iscrimoto¬
tius minoris lat̾culi digͥtateo
hec ẽ p̾positure onui tribunatu
⁊ p̃fectura castroꝵ iuxta ꝯsuetr¬
dinem prisca clementie meẽ
aucte deinceps mittantuꝵ.

Expanded text:
eis addidimus sine rei publicae gravamine et sine augmento sumptuum, aliquantos subtraximus, ita tamen, ut et post hanc subtractionem ampliores remanserint,laterculi curam scias ad tuae sublimitatis sollicitudinem pertinere, ita ut tuo arbitratu ex scritius minoris laterculi dignitates, hoc est praepositurae omnes, tribunatus et praefecturae castrorum iuxta consuetudinem priscam clementiae meae auctoritate deinceps mittantur.
Abbreviated transcription (Latin):
antea indebamur. Postea uero
stroꝵ militum potãte dispoiti¬
onemq tͣnfigerant. Placuit nc̃
clementie mee uetustitẜis mõe
reriouato. ad priscademceps r¬
rareu̾ceart.
do̾. Dalatinis hec cura deb esse
precipua.nt ꝑiculo ꝓprio nota¬
nis destinatis. suꝑne di gentia
urencum suta res exegent conq̃¬
rantur. nec corum sit impunita
dstoia. urdices queꝙ deeorum
nominib referre conuenit. quo
cõmodis ppriis magis quãuti¬
litatib pͥublicis studẽ pͥuiclĩt
ficium plalatimui nouennt di¬
ngendos. argumꝙ exactu ad
sactas largiones sine ulla dila¬
¶tione eẽ mittendum. De¬

Expanded text:
ea videbantur, postea vero strorum militum potestatem dispositionemque transierant, placuit nunc clementiae meae vetusti temporis more renovato ad prisca deinceps iura revocare. . Palatinis haec cura debet esse praecipua, ut, periculo proprio notariis destinatis, super neglegentia iudicum, si ita res exegerit, conquerantur, ne eorum sit impunita desidia. Iudices quoque de eorum nominibus referre convenit, quos commodis propriis magis quam utilitatibus publicis studere praeviderficium palatinum noverint dirigendos aurumque exactum ad sacras largitiones sine ulla dilatione esse mittendum.
Abbreviated transcription (Latin):
publice. ta amplissima p̃toia¬
nam p̃fecturaz qua tua sedẽ
sine ulla ꝓcrastinatiõe ꝓspicẽ
ꝓtinus oportet ⁊ suggestione
adnras aures destinare indicã¬
tes tam leca decb milites tͣns¬
ferendisunt. ꝗͣ ea adque puc¬
milites referunt᷑. nec ñ quãti¬
obqua rõ milites tͣnfferencli
sunt. ut post talem suggestio¬
riem añra auͣcte competẽtia

Expanded text:
e tam amplissimam praetorianam praefecturam quam tuam sedem sine ulla procrastinatione prospicere protinus oportet et suggestiones ad nostras aures destinare, indicantes tam loca, de quibus milites transferendi sunt, quam ea, ad quae pervequibus idem milites referuntur, nec non quantiob quam idem milites transferendi sunt, ut post talem suggestionem a nostra auctoritate competentia
Abbreviated transcription (Latin):
cu ꝓpitia diuinitate romanũ
nobis sit delatu impium solbi¬
cita cura cauta diligentia ꝑtͣc¬
tantes. ꝓxspeximus oportere ⁊
ꝑtib armienie ⁊ pontepolemia¬
co exgentib ꝓprium ñ m̃ꝑbãc¬

Expanded text:
Cum propitia divinitate Romanum nobis sit delatum imperium, sollicita cura cauta diligentia pertractantes perspeximus oportere etiam partibus Armeniae et Ponto Polemoniaco et gentibus proprium ma
Abbreviated transcription (Latin):
oꝰ. Primicemus aditori ne.¬
un tue sedis officiis ꝑbiemnũ
qd̾ ireod̾ gradu exconsuetudĩe
prisce ordinationis meruit. cu¬
ram insuꝑ ꝑsonarum usurpatc̃e
om̃i atq ambitiõe cessante susci¬
piat. bec etia adiecto ut si quiᷤᷤ
exmemorato ordine ł ꝯdictiõiꝰ
humane sine p̃uentus. Palia q̃¬
emisisse monstrabit᷑. solite ã¬
bitionis iniuria nacante scͣcũ
isqui iuxta matricule iͣtate
sequitur optineat.

Expanded text:
. Primicerius adiutorum tuae sedis officii per biennium, quod in eodem gradu ex consuetudine priscae ordinationis emeruit, curam insuper personarum usurpatione omni atque ambitione cessante suscipiat: hoc etiam adiecto, ut, si quis ex memorato ordine vel condicionis humanae fine praeventus vel alia quamisisse monstrabitur, solitae ambitionis iniuria vacante locum is, qui iuxta matriculae veritatem sequitur, obtineat.
Abbreviated transcription (Latin):
cõnntis rerum priuatarum.R̾.
accitatum. inquib aliqd ꝯmo¬
difiscał appareat. ad officiumrei
priuate tua grauitas actatnsii¬
ttat ut instructione ꝑceptaqd
sibimiet uiris auxilio debeatiz¬
M. Ad palatinoru agnoscat.¬
curam ⁊ rationalium officiaoĩr
rerum nr̃anum. ⁊ totius ꝑpetrraii
hec ẽ emphiteoticani uins exac¬
tio reuertatur.

Expanded text:
comitis rerum privatarum. Impactitatum, in quibus aliquid commodi fiscalis appareat, ad officium rei privatae tua gravitas acta transmittat, ut instructione percepta, quid sibimet iuris auxilio debeatm. Ad palatinorum curam et rationalium officia omnium rerum nostrarum et totius perpetuarii, hoc est emphyteuticarii, iuris exactio revertatur.
Abbreviated transcription (Latin):
S. N eb quas alius detiner
inprimere signa nemini lic
aliqais affiinet.
Nefiscł res
Publica ꝓcirratioe alie pat¬
cii causa nlite prestet. rx.

Expanded text:
. Rebus, quas alius detinet, imprimere signa nemini licetaliquis adfirmet. NE FISCVS VEL RES PVBLICA PROCVRATIONEM ALICVI PATROCINII CAVSA IN LITE PRAESTET.
Abbreviated transcription (Latin):
dam mmi tua neptis tua q̃ exeafi¬
lio que tuo q̃ita ẽ quando q̃ ꝑotest
ꝗdeius uenire successione ncc tñ¬
ea que pꝰ mortem filiitu crquoq̃¬
incasu mortis sut cam dote cũ¬
dem fratre simm stipulan passa¬

Expanded text:
quae ex ea filio tuo quaesita est, quandoque potest ad eius venire successionem. Nec tamen ea post mortem filii tui, ex quo quin casum mortis suae eam dotem eundem fratrem s
Abbreviated transcription (Latin):
bñficio ꝯparata st̃. nam qui obse¬
quiis sins lib̾alitatem pagonoꝵ
puccanerũt ñ sunt digni quocã
retincant cum ceꝑint obsequia
negligẽ cum magis meos colla¬
ta lib̾alitas ad ob sequiũ inclina¬
re d quã ꝗdinsolentiam engere.
b̾ tntiu stabit tm̃ intra ip̃os tõ
qui lib̾alitate decłint ceteꝵ noq
filii eoꝵ n successores ad hoc bñ¬
fitum ꝑtinebint ncꝙ emi fas
ẽ ullo modo in quietan donatẽe
quas is qui donauãt indiẽ inte
sue non retractanit.¬
filie tue quasi penitentia ducta
subtracta instrumta donatiorũ
igne exussisse constitiũt ueren
te no oportet nero ꝙ uire unt¬

Expanded text:
Nam qui obsequiis suis liberalitatem patronorum provocaverunt, non sunt digni, qui eam retineant, cum coeperint obsequia neglegere, cum magis in eos collata liberalitas ad obsequium inclinare debet quam ad insolentiam erigere. Hoc tamen ius stabit intra ipsos tantum, qui liberalitatem dederunt. Ceterum neque filii eorum neque successores ad hoc beneficium pertinebunt: neque enim fas est ullo modo inquietari donationes, quas is qui donaverat in diem vitae suae non retractavitfiliae tuae quasi paenitentia ductam subtracta instrumenta donationum igni exussisse constiterit, vereri te non oportet, ne id,
Abbreviated transcription (Latin):
roest prc̾ces scrbunt. uentatip¬
indiciu toferre ñ posse manife¬
stumiẽ. ¶Et ideo sicondẽpnatõe
cinus mentione libello inẜtao
ẽẽ ꝓponis manifeste ꝓbare poteᷤᷤ
ñ intercessisse: illegatiões tuas
ledi ñoꝑtere is qui suꝑ negot̃o
disceptatimus ⁊̃ nonignorat.
dͣ. Sententiis funta negotia
rescrptis reuccar ñ oport ¶Nec
enim ea que ꝯstituta st̃. ut ad¬
uecatoru error litigatoribus
nõ neceat tibietia opitulai pꝰ¬
sunt cu te p̾sente neq cause
palam excontinenti ide tnduo
plicebãt te ufamet ꝓponas. ut¬

Expanded text:
est preces scribunt, veritati praeiudicium adferre non posse manifestum est. Et ideo si condemnationem, cuius mentionem libello insertam esse proponis, manifeste probare potes non intercessisse, adlegationes tuas laedi non oportere is, qui super negotio disceptatuSententiis finita negotia rescriptis revocari non oportet. Nec enim quae constituta sunt, ut advocatorum error litigatoribus non noceat, tibi etiam opitulari possunt, cum te praesentem neque causae palam ex continenti, id est trplicebat, usam proponas.
Abbreviated transcription (Latin):
atu siũ sine comeatu iudiciuz
euisde sublimitatis affucrint. Sã¬
timas itaꝙ talem lege gn̾alit̾
na mꝑsona eoꝵ tenere ut fi
quis sine comeatu ultra contin¬
meatu ultra quinq̃mu de matͥ¬
cła peĩtꝰ iboleatur. nulla licetia
ei dãda gradum siuim uindica¬
re necetenim nris disẜtissimis
togatis eidẽ secli ᷤᷤ absistere ꝑfru¬
antur. igitur aduecati emsde s¬
limitatis ac nostra generalis¬
Dͦ. Cunte fisci cã agitasse
ꝓponas quauis te salanum per¬
cepisse neges tñ placitis xxqm¬
esce seos enim qui cã fisci egissi
ꝓbibitum ẽ adu̾sus fiscu patͥ¬
cumum prestaiͥt¬

Expanded text:
atu sive sine commeatu iudicio eiusdem sublimitatis afuerint. Sancimus itaque talem legem generaliter in persona eorum tenere, ut, si quis sine commeatu ultra continmeatu ultra quinquennium, de matricula penitus aboleatur: nulla licentia ei danda gradum suum vindicare nec iterum viris disertissimis togatis eiusdem sedis adsistere. perfruantur igitur advocati eiusdem sublimitatis hac nostra generali so. Cum te fisci causam agitasse proponas, quamvis te salarium percepisse neges, tamen placitis adquiesce. eos enim, qui causam fisci egissent, prohibitum est adversus fiscum patrocinium praesta
Abbreviated transcription (Latin):
lacto exerceri potest ꝑ quam¬
cumq ꝑsonam Sub colore at
adipiscende pͥonis obreptitia
petitio alti obe̾e̾ non debrma¬
ximecum absq ꝯuentioe̾. ꝑͦ.¬

Expanded text:
actio exerceri potest per quamcumque personam. sub colore autem adipiscendae possessionis obrepticia petitio alteri obesse non debet, maxime cum absque conventione
Abbreviated transcription (Latin):
lis uł pͥnate condictionis hoĩes
admilitare exibeantin urdiciũ.
uł otta se agentiu acticẽs excoꝑ¬
dant. uł litigare inẽo cogantũ.
M. Nemo de hisqui in tẽptamͣ̃t¬
mrorum spectabilium ducuzof¬
ficiis militart. scole agentim
mreb quatũꝙ subreptione pͦ
completam militia sccietur ne
agendi uiceum̃ clanssimi. prino¬
pis accipiar faccultate. Siquis
ant̃ adu̾sus bec᷑ nr̃e perẽpnita¬
tis decreta mauenire cõnabitur

Expanded text:
e condicionis homines ad militare exhibeantur iudicium vel contra se agentum actiones excipiant vel litigare in eo cogantur. m. Nemo de his, qui in virorum spectabilium ducum officiis militaverint, scholae agentum in rebus quacumque subreptione post completam militiam societur, ne agendi vices viri clarissimi principis accipiat facultatem. si quis autem adversus haec nostrae perennitatis d
Abbreviated transcription (Latin):
habeant quib cu principib
castroꝵ q̃ prepositis ꝓlaboru
incissitudine banitancoru oi¬
litum ducclecimam annonaꝵ
ꝑtem distribucrda indelicit
inter eos magistent potãtis ã¬

Expanded text:
abeant. Quibus cum principe castrorumque praepositis pro laborum vicissitudine limitaneorum militum duodecimam annonarum partem, distribuendam videlicet inter eos magisteriae potestatis ar
Abbreviated transcription (Latin):
sunt expiꝰ nt̃ urgandi fortũa
atq omniꝰ cartela ẜuet̾. ne ter¬
minos ꝓuinciaru suaꝵ cogãt
excedere. quod si pͥupilli uł in¬
due alii que fortune in uiria mi¬
sabiles uidicium nr̃e serenira¬

Expanded text:
sunt, experiantur iurgandi fortunam atque omni cautela servetur, ne terminos provinciarum suarum cogantur excedere Quod si pupilli vel viduae aliique fortunae iniuria miserabiles iudicium nostrae serenita
Abbreviated transcription (Latin):
cͣͦ. Demo post debitur cingulũ
priuate inte redditus. obneg̃o
qd̾ militie cã est ei exortu prãn¬
di rõcimi grã eius. nũi ĩcruo ⁊¬
miliranit uł quem ip̃e gessit a
quo cumq pulsatus foriꝰ p̃scͥꝑ¬
tionib utatur. unumq̃mq eĩ
suꝑ huus cemodi caĩs idest pu¬
blitis quas dum militaret exer
fitiłr militari oporret inlicio
respondere. in quo ⁊ instructo su¬
fficiens. ⁊ nota testimo moira ⁊ ue

Expanded text:
. Nemo post depositum cingulum privatae vitae redditus ob negotium, quod militiae causa est ei exortum praestandi ratiocinii gratia eius numeri, in quo militavit vel quem ipse gessit a quocumque pulsatus fori praescriptionibus utatur. Unumquemque enim super huiuscemodi causis, id est publicis, quas dum militaret exerceritur, in militari oportet iudicio respondere, in quo et instructio sufficiens et nota testimonia e
Abbreviated transcription (Latin):
rolum filurs uł filĩa casdem re̾
que ad patreni reu̾se sunt uł ꝑ
mile trani lucrum ꝯpuiradas.
ut in p̃sentĩ easi cant hatzar
ip̃a uł ipse quantu eiꝰ res expa¬
tre sunt asecũti. ẜni eos modos ⁊
sint scripti ħrdes. ⁊ nichil ĩ testõ
suo neq in hac ꝑte testator dixĩt
tune õnnodo p̃cipuu hãt filiᷤ¬
uł filia qd̃ ad parrem reu̾tit᷑ uł ꝑ

Expanded text:
 filius vel filia easdem res, quae ad patrem reversae sunt vel mile tamen lucrum computandas, ut in praesenti casu tantum habeat ipsa vel ipse, quantum eius fratres ex patre sunt consecuti secundum eos modos qusint scripti heredes et nihil in testamento suo neque in hac parte testator dixerit, tunc omnimodo praecipuum habeat filius
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse allegas nepstitueretũ.
aut si ꝓstituta fu̾it stb̾a ẽẽ per
offitium militare exiberi apd̃
tribunale oportet ut si q̃troue¬
sia referatur pacto qd̾ tam̃ sinͣ¬

Expanded text:
enisse adlegas, ne prostitueretur aut, si prostituta fuerit, libera esset, per officium militare exhiberi apud tribunale oportet, ut, si controversia referatur pacto  quod tamen si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpet᷑ abclucedi facietfacłtate
ꝙ si eum patientia a modase
se ꝯͣ legem quam ip̃e clixãt ut
inturp̃i questu mulier habetũ
aĩaduerterit lib̾tate ꝯpẽtente
S int̾p̃ratoe erus dem princi¬
pis ꝑ duci eam ad inp̃torema
orꝯietur uir̃ iubebit nec eĩ
res emptoru ꝑsonas ad p̃mũ
qui ꝓstituit sine lege si mili per

Expanded text:
t, abducendi faciet facultatem : quod si eum patientiam accommodasse contra legem quam ipse dixerat, ut in turpi quaestu mulier haberetur, animadverterit, libertate competenteem eiusdem principis perduci eam ad praetorem, ordinetur, iubebit. Nec enim res emptorum personas ad primum qui prostituit sine lege simili per
Abbreviated transcription (Latin):
ductu. S ne hunis intptatẽ
cimpnis latius mc̾to uaget
enore eos p̃sentib insectantũ
onib testam̃tis q rescissirrus
bii quib ħ defert legitima suc¬
tate potiantur.
seu ingemin inuitu seu sua¬
sione plectenda excultux pĩa¬
ne religionis inne fanda sec¬

Expanded text:
s interpretatio criminis latius incerto vagetur errore, eos praesentibus insectamur onibus testamentisque rescissis ii, quibus hoc defert legitima suctate potiantur.seu ingenuum invitum seu suasione plectenda ex cultu christianae religionis in nefandam sec
Abbreviated transcription (Latin):
cessant. mulł finita tempoĩb
buiscemoĩ ciminis arciettur
indago quib quarus p̾tita ĩ¬
t̃ clicta sufficiant. tñ ⁊̃ ulud ite¬
ramus. nepꝰ qua afide derra¬
uĩnt. ł estandi aut donandi o
legi fraude sinantur.totu
auintestato xp̃ianitate sec

Expanded text:
cesset et nullis finita temporibus huiuscemodi criminis arceatur indago. Quibus quamvis praeterita interdicta sufficiant, tamen etiam illud iteramus, ne, postquam a fide deviaverint, testandi aut donandi qulegi fraudem sinantur, totumque ab intestato christianitatem sec
Abbreviated transcription (Latin):
cñ. S iquis rebapticare que¬
pia demĩsteris beatbokee secte
fui̾t decectus una cum eo ꝙpi¬
aculã recrim̃ cõmisit. si tñ cri¬
minis petate capax an ꝑ sua¬

Expanded text:
. Si quis rebaptizare quempiam de mysteriis catholicae sectae fuerit detectus, una cum eo qui piaculare crimen commisit  si tamen criminis per aetatem capax sit, cu
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ sicentia ul ingenuos uel
fuos pprios qui orthodoxorũ
sunt muntiati misteriis adsuũ
muis inse fien passus sit uel
factu ñ detilerit exilio ac decẽ
libraru auri mulcta damp¬
nabitur testam̃ti ⁊ donatior̃
faciende utriq deneganda li
naut nulli cohertiomi mada¬
re insi ipe id patinel idꝙ aliis
issimulando conoessiͣt.
aggregetur. cui accusatio fu¬
ent comꝓbata. faccultates eiꝰ
de diuo fisci ubemus uendi

Expanded text:
a est licentia vel ingenuos vel servos proprios, qui orthodoxorum sunt initiati mysteriis, ad suunuus, in se fieri passus sit vel factum non detulerit, exilio ac decem librarum auri multa damnabitur: testamenti et donationis faciendae utrique deneganda licaut nulli coercitioni mandare, nisi ipse id pati velit, quod aliis dissimulando concesserit.aggregetur, cum accusatio fuerit comprobata, facultates eius dominio fisci iussimus vindi
Abbreviated transcription (Latin):
reuertantur. Nõ flagitin mo¬
iu obliteraitur pnia. nequ
bra aliqua exquisita defensio¬
nis aut mmiminis abduce¬
tur. Qm̃ quide eoste qui fid
qua dõ declicanerant pollue¬
teru. In ꝓfana migranint.

Expanded text:
revertentur, non flagitium morum oblitterabitur paenitentia neque umbra aliqua exquisitae defensionis aut muniminis obducetur, quoniam quidem eos, qui fidem quam deo dicaverant pollueterium in profana migrarunt,
Abbreviated transcription (Latin):
fuit cum marito qui militie
oꝑam daret ñ oͥfficit p̾scriptõ
duitine absentie. ꝯm̾ta calli¬
de Adhibita atq compoita t¬
obeẽ omĩo ñ debent deccruoꝰ
ut sitalis mualier domu ad
se ꝑtinere monstrarierit. qͥ ĩ
absentia eius uendita ẽ. refi¬

Expanded text:
marito qui militiae operam daret, non officit praescriptio diutinae absentiae commenta callide adhibita atque composita obesse omnino non debent, decernimus, ut, si talis mulier domum ad se pertinere monstraverit, quae in absentia eius vendita est, refu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊candi tibi declius pot̾ate.ita
ut p̾fectos de eoꝵ culpafacias oe
dicib ab iferiorib competens
renerentia tribuatur. s rbi.p.
tractatur utilitas isi minor in¬
dex mͣtatem. innestigarut. nlla
maiori urogͥatur mnuma.sane
qui insigna dignitatis adbec
exercent ut indignis ininis
extimet. afficientos eos qui offi¬
cia cum pofite modatur ñ delĩa¬
bit ir̃e inclignationis aculcos.
sua ñ tam deccnt qua sero con¬
questa ẽ. uñ inmolabili obsua¬
tione sanccimus. ut quoniam
tp̃r gemis nauig̾o seꝑe piculosa

Expanded text:
candi tibi dedimus potestatem, ita ut praefectos de eorum culpa facias cedicibus ab inferioribus competens reverentia tribuatur. Sed ubi publica tractatur utilitas, etsi minor iudex veritatem investigaverit, nulla maiori inrogatur iniuria. Sane qui insignia dignitatis ad hoc exercet, ut indignis iniuriis existimet adficiendos eos, qui officia cum potestate moderantur, non declinabit nostrae indignationis aculeos.suam non tam decenter quam sero conquesta est. unde inviolabili observatione sancimus, ut, quoniam tempore hiemis navigatio saepe periculosa
Abbreviated transcription (Latin):
ces. pac elamatiõiꝰ colland̃adi.
damus ꝯmnib potatem. ut ho¬
noris eius anctores ꝓferamꝰ pro¬
cessus ⁊econtrano iiusti s. et
maleficiis querelani uccib accr¬
re nr̃e uigor eõs assuatit. Nam
sireucces sunt. nec alibidine
pehientelas esfuse diligent luc¬
stigabimus. p̾fectus pretorio

Expanded text:
cis acclamationibus collaudandi damus omnibus potestatem, ut honoris eis auctiores proferamus processus: e contrario injustis et maleficis querelarum vocibus accurae nostrae vigor eos absumat. nam si verae voces sunt nec ad libidinem per clientelas effusae, diligenter investigabimus: praefectis praetorio
Abbreviated transcription (Latin):
sigins potentioru extitit lsolẽ¬
tłor upĩ uinclicare nõ possunt
ant examinare aut ꝓrnciarit
nequeunt decius noĩe ronos
aut certe adp̃toriae p̃fectuur
scĩam referre quo ꝓuideat᷑ qͣlit

Expanded text:
si quis potentiorum extiterit insolentior et ipsi vindicare non possunt aut examinare aut pronuntiare nequeunt, de eius nomine ad nos aut certe ad praetorianae praefecturae scientiam referre : quo provideatur, qualit
Abbreviated transcription (Latin):
oo̾. Palatnͣus hec cura deb esse
precipna. nt ꝑiculo ꝓprio nota¬
nis destinatis. suꝑne eli gentia
idicum suita res exegent conq̃¬
rantur. nec eorum sit impunita
d̾srdia. ardices queꝙ deeorum
nominib referre conuenit. quo
cõmodis ꝓpriis magis quãuti¬
ficium plalatinu nouennt di¬
ngendos. auxumq exactu ad
sacras largiones sine ulla dila

Expanded text:
. Palatinis haec cura debet esse praecipua, ut, periculo proprio notariis destinatis, super neglegentia iudicum, si ita res exegerit, conquerantur, ne eorum sit impunita desidia. Iudices quoque de eorum nominibus referre convenit, quos commodis propriis magis quam utificium palatinum noverint dirigendos aurumque exactum ad sacras largitiones sine ulla dila
Abbreviated transcription (Latin):
Aclicientes ut si quisqua sp̃ali
supplicatione eliciendu aliquod
rescriptumtemptauit ut transi
reformas liceat statuͣtoru. ter¬
tia patumonii ꝑtemultatus ⁊
dampnatus s ambitus orimĩe
maneat infams.

Expanded text:
adicientes, ut, si quisquam speciali supplicatione eliciendum aliquod rescriptum temptaverit, ut transire ei formam ù liceat statutorum, tertia patrimonii parte multatus et damnatus ambitus crimine maneat infamis.
Abbreviated transcription (Latin):
numissus sit. hisque exuoli¬
tate patriscum sorore teman¬
misisse ꝓponis. tam̃ siextͣneo
scpsit hr̾des ꝑtis legitime qͥ¬
tra tabulas eius bonorum po
ẽ. intra tempora edicto p̾stit
eam ꝑtem poteris optinere:¬

Expanded text:
anumissus sit, quem ex voluntate patris cum sorore te manumisisse proponis, tamen, si extraneos scripsit heredes, partis legitimae contra tabulas eius bonorum posest, intra tempora edicto praestituta eam partem poteris obtinere
Abbreviated transcription (Latin):
pupillos tuos sabes dirigere
eas potes adsistentib cãm q
cefendentib ꝯturorib tius
cuim si alios tutores nõ ur̃ent
adhoc genus litis defendende
curatores accipere deferenpt
ꝙ  tibi ptis fundi pat̃ni
uentlicatio ꝯpetat hris ciuis
de ea renotio est estimabit res¬
picere aũt detes offitisi ĩquo
re eẽ turore dicis ne ob enisio¬
dipetue epict̃e secura ultra
p̾tu qͣntitatem actoris ur̃dem
pupillu tuu honeris qui la¬
udatus pte tefendi debeat. cui
aput ꝯpensatõis irẽm habere.
aut ꝯio tutele iudicio expiri
dam que adusus te uñdic̃ate.
agenda ei̾t curatores pupilo
ueniri nõ pot ad ministratois
pitulo cum sola suscepti nego¬
tii cutela mandata ẽ si meyil
igitur ut allegas p̾ter neg̃mi
bona fide ergasti acontutorib
mouere soliro exigere p̃s¬

Expanded text:
pupillos tuos habes, dirigere eas potes, adsistentibus causamque defendentibus contutoribus tuis, cum et, si alios tutores non haberent, ad hoc genus litis defendendae curatores accipere deberent tibi partis fundi paterni vindicatio competat, is cuius de ea re notio est aestimabit. Respicere autem debes officium, in quo te esse tutorem dicis, ne ob eiusmodi petitionem evictione secuta ultra pretii quantitatem auctoris heredem pupillum tuum oneres, qui laudatus per te defendi debeat, cum aut compensationis rationem habere aut contrario tutelae iudicio experiri dam, quae adversus te vindicantem agenda erit, curatores pupillo conveniri non potest administrationis periculo, cum sola suscepti negotii tutela mandata est. si nihil igitur, ut adlegas, praeter negotium bona fide erogasti, a contutoribus more solito exigere p
Abbreviated transcription (Latin):
donatioib pom solebat .i. sex
nitus ẽt̃ reicienda censemus. ꝗd
enim u̾bis opus ẽ que reru effe¬
ctus nullus sequit̾ sancimus i¬
sitatem aliquid tale inscrpẜit
excerto tẽpore conficumtiu.

Expanded text:
donationibus poni solebant, id est nitus esse reicienda censemus. Quid enim verbis opus est, quae rerum effectus nullus sequitur? sancimus isitatem aliquid tale inscripserit ex certo tempore conficiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
tes uł neptes uł deinceps ꝓgem¬
eni inpotãte sua constituta. sua
man̾u dimittẽ. ⁊ legitima iura.
res lib̾alitatis titulo ineos tͣriffẽ¬
re:leas res q̃ acquni indigͣnãt᷑
pusum fructum. sccłm ñr̃e ꝯsti¬
tutionis modum detinẽ.⁊ om̃a
cõ. Eilios ⁊ filias cetosq lib̾os
ꝯturiaces: ꝗ parentes lacerbita¬
te ꝯuitii uł cunꝰcũq atrocis ĩiuine
dolore pulsassenͣt lleges emanci¬
pationes resissa.ͥdande lib̾tatis ĩ¬
merite multare uoluerunt d̾ pꝰ¬

Expanded text:
tes vel neptes vel deinceps progeniem in potestate sua constitutam a sua manu dimittere et legitima iura ores liberalitatis titulo in eos transferre, et eas res, quae adquiri indignantur, per usum fructum secundum nostrae constitutionis modum detinere et omnia . Filios et filias ceterosque liberos contumaces, qui parentes vel acerbitate convicii vel cuiuscumque atrocis iniuriae dolore pulsassent, leges emancipatione rescissa damno libertatis immeritae multare voluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
intelligis s̾ euctionis ꝑiculum
sec enim urclictoĩs forma ĩea¬
dem ꝓuincia ꝯstituris tam pe¬
titore quampore. obauttoris ꝑ¬
sonam q̃m inalia ꝓuincia dicis
ꝯsistere. debr ĩmucal.
modo possidens ĩ mobilem rẽ li¬
tem ab aliquo ꝑinrem actrẽm su¬
stineat. debrstatim iniudicio t.
nominare. ut siue ineadem cun¬
tate degat siue in agro. sire in
alia puntia fit. c̾ro dieru spac̃o
auidice finiendo. ecq ad notr̃e
eins ꝑclucendo. uł ip̃e in locis ĩ
intentionis excipiat. Suͣo p̾t
post huiꝰ moĩ indultu tp̃s mi¬
nime ħ ꝙ dispoitum ẽ facere ⁊¬

Expanded text:
intellegit evictionis periculum. nec enim iurisdictionis forma in eadem provincia constitutis tam petitore quam possessore ob auctoris personam, quem in alia provincia dicis consistere, debet immutari. modo possidens immobilem rem, litem ab aliquo per in rem actionem sustineat, debet statim in judicio dominum nominare: ut sive in eadem civitate degat, sive in agro, sive in alia provincia sit; certo dierum spatio a judice definiendo, eoque ad nationem ejus perducendo, vel ipse in loca, in intentiones excipiat.+ Si vero post hujusmodi indultum tempus minime hoc, quod dispositum est, facere
Abbreviated transcription (Latin):
pitem ꝯrestara iutex ut pote
humanitate sui p̃sentiam fati¬
entem eclictis legramis ꝓpone¬
dis eram citare curabit⁊ tume ĩea¬
dem nolũtate eotem pͥmanente.
ret. omni allegatiẽ. ipsenti depri¬
cipali questione seruata. ui¬

Expanded text:
testata iudex, utpote humanitatem sui praesentiam faciente, edictis legitimis proponendis eum citare curabit et tunc in eadem voluntate eo permanente nret, omni adlegatione absenti de principali quaestione servata.
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis uñ filii ti uł curatt᷑es
ubi eoru st̃ faccultates tutc̃es
forma ꝑpetua dare curabunt.
qd si filii tui neq possid̾ quiocͣ
in ꝓuincia ubi morant̾ neq in

Expanded text:
civitatis, unde filii tui originem ubi eorum sunt facultates, tutores formam perpetuam dare curabunt. Quod si filii tui neque possident quicquam in provincia, ubi morantur, neque in
Abbreviated transcription (Latin):
steria ẜuilis ꝯditionis fi
dep̾hensus citra seꝰ dis¬
nem eum concremari ir
legis uilie capitulis qi
raptu iurginum uł uid
seu santionalium siue a
legum libris siue insac
stitutionibus poĩta sun
ceto abolitis ut hec tam
lex inhec capitẽ ꝓom̃i
sufficiat que descĩs mo¬
bus etiam uirginib⁊¬
dominus ad fli xerit a
stodie causa miuncula
cerit dierum distinctu
uo sustineant nec nõ¬

Expanded text:
steria servilis condicionis fuerit deprehensus, citra sexus discretionem eum concremari iublegis Iuliae capitulis, quae de raptu virginum vel viduarum seu sanctimonialium sive antiquis legum libris sive in sacris constitutionibus posita sunt, de cetero abolitis, ut haec tantummodo lex in hoc capite pro omnibus sufficiat. Quae de sanctimonialibus etiam virginibdominus adflixerit aut custodiae causa in vincula coniecerit, dierum distinctioservo sustineat. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
D.Sifundu parentes tui ea
lege uendidernt ut sie ip̃i
sin̾e hr̃des eorum emptoripti¬
um quãdo c̃q intra certa tpxa
optulissent restitueret᷑ teq
ꝑato satisfacere ꝯditoi dc̃e¬
atq hr̃s emptoris nõ parẽt.
uͭ ꝯͣccus fides ẜuetur actio pre¬
scriptis uerbis uł exuendito
latͣam expacto ꝙͣ titate exeo fũ¬
do ad adisaiũpuenennt.

Expanded text:
Si fundum parentes tui ea lege vendiderunt, ut, sive ipsi sive heredes eorum emptori pretium quandoque vel intra certa tempora obtulissent, restitueretur, teque parato satisfacere condicioni dictae heres emptoris non paret, ut contractus fides servetur, actio praescriptis verbis vel ex vendito latam ex pacto quantitatem ex eo fundo ad adversarium pervenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
pturas suspet tas ꝯminiscũi
cum quid ininlicio ꝓmerĩt¬
it uisi ip̃i adstrux̾int mͣtate
ut nefarie scaipture re o qͣsi
falsarios ẽẽ detinendos.

Expanded text:
pturas suspectas comminiscuntur, cum quid in iudicio prompserint, nisi ipsi adstruxerint veritatem, ut nefariae scripturae reos et quasi falsarios esse detinendos.
Abbreviated transcription (Latin):
Iuris unanͣdi religione.
cum inquatumq causa fati¬
le patiatur admitti mt n
manifeste santtimꝰ. ut uniꝰ
õmo testis responsio ñ audia¬
tur. ¶ Etiam si p̃ciare curie¬

Expanded text:
Iurisiurandi religione tcum in quacumque causa facile patiatur admitti. et nunc manifeste sancimus, ut unius omnino testis responsio non audiatur, etiamsi praeclarae curi
Abbreviated transcription (Latin):
ne scceri ꝓspitas sine gene
papie seuiratem inutroq
su ꝯpescere quam eam seqͥda
tio mulieris ⁊ maiti S ex ꝓp
alter utrius partis fortima
eniz exina radice uitiu na¬
tur ꝯsequens ẽ. ut una leg

Expanded text:
ne soceri prosperitas sine genero Papiae severitatem in utroque casu compescere, quam eam sequendvitio mulieris et mariti, sed ex prospera alterutrius partis fortuna: cum enim ex una radice vitium nascitur, consequens est, ut una lege
Abbreviated transcription (Latin):
auclicu libent audimus ne adĩ¬
nistratorum decresce̾ indeat aucte¬
ntas si eorum ꝯsulta ułti ꝓfanoꝵ
p̃ces mnñis aditis pllamuod̾ offõ¬
es̃. P retori defertur pretormo¬
ħ iiris dictio sanctiẽrib nobis
nt lib̾ade negotium ip̃e discepta¬
tor examinet. Sane interponi ab
eo decrera conueniet. ut sine nͥim
restitutio deferenda ꝓbatis duta¬

Expanded text:
iudicum libenter audimus, ne administratorum decrescere videatur auctoritas, si eorum consulta veluti profanorum preces a nostris adytis repellamus. s . Praetori defertur haec iurisdictio sancientibus nobis, ut liberale negotium ipse disceptator examinet. Sane interponi ab eo decreta conveniet, ut, sive in integrum restitutio deferenda est, probatis dumta
Abbreviated transcription (Latin):
cum apd eum queꝙ adipisci d¬
beat patronoꝵ indicio secdulas¬
ntus lib̾tate nesane debita fil¬
orum uotis patru uota cessabł
ut patente copia libos suos exui¬
ant potate. magis ꝓpriis obseqi
mancipatos cu sese intelligant
his obsegqniis plus debe. ⁊ quibuᷤ
D¶res tmmodo p̃tores electe
opinionis inbac urbe ꝑsingłos
annos iudicio .s.c. p̃ncipiimꝰ or¬
dinan qui competentes causis
⁊ debitos actus integrt discepta¬

Expanded text:
cum aput eum quoque adipisci debeat patronorum iudicio sedula servitus libertatem, nec sane debita filiorum votis patrum vota cessabunt, ut patente copia liberos suos exuant potestate, magis propriis obsequiis mancipatos, cum sese intellegant his obsequii plus debere, a quibus antummodo praetores electae opinionis in hac urbe per singulos annos iudicio senatus praecipimus ordinari, qui competentes causas et debitos actus integre discepta
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃ eorum non solũndo effc̃us
sit uł sus pitionis cãmagendo
su. ⁊ ponte iura pupilli ꝓdiderũt
nẽc ꝓdest eis dicentib ꝯtutoreor
suu̾ni nõ ad minstrassepupilla¬
res res¶Cin uero ip̃i in t̾ se res ad¬
ministratoĩs diuisunt nõ piber
acdolescens ̃ unu exhus ĩsolidu
ꝯuenim .ita ut atirẽs quas adns¬

Expanded text:
alter eorum non solvendo effectus sit, vel suspicionis causam agendo sua sponte iura pupilli prodiderunt. Nec prodest eis dicentibus contutorem suum non administrasse pupillares res. Sin vero ipsi inter se res administrationis diviserunt, non prohibetur adulescens et unum ex his in solidum convenire, ita ut actiones, quas ad
Abbreviated transcription (Latin):
fabricensis sine liberis ł legitĩo
hrde decesfit. nͥ ꝯdito testame¬
to ⁊ bona cui cumq sũme sint
adeos ptinere qui uelt c̾clito¬
res decedentium adtineantu
qui fisco ꝓintercepto respondẽ
coguntur. hoc enim facto ꝯtingͥ
suorim solatiis ꝑfiuantur q
ta pruo ac tetrimentis tenen¬
tur obnoxh.¬

Expanded text:
fabricensis sine liberis vel legitimo herede decesserit non condito testamento, eius bona, cuiuscumque summae sint, ad eos pertinere, qui velut creatores decendentium attinentur, qui fisco pro intercepto respondere coguntur. Hoc enim facto contingsuorum solaciis perfruantur, qui damnis ac detrimentis tenentur obnox
Abbreviated transcription (Latin):
o. S quis nam¬
culmus siñ testam̃to ⁊ libens
ł successorib defunctus sit. hr̾¬
ditatem eiuoñ adfifcum si ido¬
pus nauiculmoꝵ exquofata¬
li sorte sb̾tractus ẽ defem p̾cipi
omb qua uexullationib cun¬
iticensib seucuneis insimniẽ
depetis ut cognosent cum ali¬
quis fuit reb humanis erẽp¬
tus at intestatus si ne legitiõ
br̃de decessit aduexillatioẽm
cessano ꝑuenirẽt.

Expanded text:
. Si quis navicularius sine testamento et liberis vel successoribus defunctus sit, hereditatem eius non ad fiscum, sed ad corpus naviculariorum, ex quo fatali sorte subtractus est, deferri praecipiibus quam vexillationibus comitatensibus seu cuneis insinuare debebis, uti cognoscant, cum aliquis fuerit rebus humanis exemptus atque intestatus sine legitimo herede decesserit, ad vexillationem, cessario pervenire.
Abbreviated transcription (French):
G. Iiͣsci aduccatus pena me¬
tuems caueat. nefisealia ꝯmoda
occultet ne ne ullo negõ existẽ¬
te fiscinoĩe. priuatis audeat ca¬
lũpruas commouere.

Expanded text:
 Fisci advocatus, poenam metuens, caveat, ne fiscalia commoda occultet, neve, nullo negotio existente, fisci nomine privatis audeat calumnias commovere.
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ uans comitib ac magistro
militum si tm̃ id noliu̾nt bec̾
inistium indulgemus. du¬
plici pena uiolatoriuꝰ sanctiors
ad eami doium in qua mates.
que intra tomu desroato sexn
semet ꝯtineat. domiis eius uł
cunis cumq rehita destractice.¬
necessitatib p. posse ẜuai. don̾¬

Expanded text:
m viris comitibus ac magistris militum si tamen id voluerint hoc ministerium indulgemus: dupli poena violatoribus huius sanctionis ad eam domum, in qua materfamilias quae intra domum considerato sexu semet contineat, domus eius vel cuiuscumque rei habita distractione
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ petit quiq̃ doli exceptic̃e summo¬
neri ab intentic̃e petitiorus suc
quib sc posse instruẽ ꝯtenclit
tordesidet ites exhiben quãdo
ħ casu ñoportec originq peti

Expanded text:
 petit quique doli exceptione submoveri ab intentione petitionis suae quibus se posse instruere contenditor desideret rationes exhiberi, quando hoc casu non oportet originem peti
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ aliud inspiciendũ ris hec qd
inscr̃ipsit ⁊ saridu uires eius dẽ
scriptine pati mo ñ pupilli
siniplex in mo magis stultus ĩ¬
uenitur ut⁊ iupi no uerta
rio ꝯtra se scribi alurud pãtiar̃
illo pmcul u̾ubuĩs oł ẜuando ut
nõ audeat tutoruł caratorres i¬
pupillars uł adulti alit̃ adtir
dice renisi prius niuentaĩo pa¬
blice fc̃o sccłm morẽ solitum res
eis credãtur nisi testatores ꝗ st̃a
trans mittunt spãlit̾ inuentãiũ
ꝯscribi uetam̃nt scituiꝰ tutorib

Expanded text:
e aliud inspiciendum nisi hoc quod scripsit, et secundum vires eiusdem scripturae patrimonium pupilli simplex, immo magis stultus invenrio contra se scribi aliquid patiatur. Illo procul dubio observando, ut non audeat tutor vel curator res pupillares vel adulti aliter attindicare, nisi prius inventario publice facto secundum morem solitum res eis tradantur: nisi testatores qui substantiam transmittunt specialiter inventarium conscribi vetaverint. Scituris
Abbreviated transcription (Latin):
militudĩez eoruz qui exurstis
doꝵ tutoru neccͣitatib subiace¬
ant nulla eis ignorantia iuris
adeunda legib uł sacris ꝯstitu¬
tiõib diffinita si petittẽ tntorũ
minꝰ curau̾int ꝓfutura. ubi pe

Expanded text:
militudinem eorum, qui ex iustis dorum tutorum necessitati subiaceant, nulla eis ignorantia iuris ad evitanda legibus vel sacris constitutionibus definita, si petitionem tutorum minus curaverint, profutura. ZE
Abbreviated transcription (Latin):
fẽt. trqin em̃m contrahit siet
uoluntas nocẽdi int ceclit. ce¬
terum eaqͣr exinpuso caũ poti
quam franrde actiount fato ple¬
rumꝙͣ non noxe imputart᷑¬

Expanded text:
et. Crimen enim contrahitur, si et voluntas nocendi intercedat. ceterum ea, quae ex improviso casu potius quam fraude accidunt, fato plerumque, non noxae imputant
Abbreviated transcription (Latin):
Latres que ãmissis
uiris tutela admĩstrandor
gõru in liẜos postulant. pr
tias nõ uenire. Sane ĩ ador
huiꝰ scemodi nulla cogitur

Expanded text:
atres, quae amissis viris tutelam administrandorum negotiorum in liberos postulant, prinuptias non venire. Sane in optione huiuscemodi nulla cogitur,
Abbreviated transcription (Latin):
M Curãtor adule scẽti ordii¬
tot post inchoatam litem ñ ꝑ
sub p̃textu sp̃alis curatoris a
nõati aut lite ꝯtestatam dese
aut administc̃cẽ se subtras¬

Expanded text:
 Curator adulescenti ordinatus post inchoatam litem non potest sub praetextu specialis curatoris a se nominati aut litem contestatam deserere aut ab administratione se subtra
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Sunuto uł ignorante teab
alio illatum corpus inpuram pꝰ¬
sessicẽm tuam uł lapͣidem locu
religiosum facere nõ pot̃. Siañt
uoluntate tua mortuu aliquiᷤ
ĩ litu tuum intułit religiosus
iste efficitur. quo fc̃o monimm̃tũ
neq uendere neq obligare a
quo quam ꝓhibente uiris reli¬
relictu ⁊ qd̾ in fimius. uł moͣr¬
bum eius erogasse teboni inti
arbitratu ꝓbanłis. p̾ses ꝓuĩcie
solui tibi iubebit.
D Sisepulcrum monum̃tiap¬
pellatione significas scire debes
unre dominii id nullu uẽdicãe
ad ommes heredes ꝑͦcinere nec
diuisione adimu h̾r̾dem red¬
digi potiise pfana tam̃ locaq̃
cura id sunt. si semꝑ uitinis e¬
dificus usi hom̃u destinatis
cesserũt. eius sunt cui illa quoꝵ
partes ẽẽ msa sunt exdiuisicẽ

Expanded text:
. Invito vel ignorante te ab alio illatum corpus in puram possessionem tuam vel lapidem locum religiosum facere non potest. si autem voluntate tua mortuum aliquis in locum tuum intulerit, religiosus iste efficitur: quo facto monumentum neque venire neque obligari a quoquam prohibente iuris relirelictum et quod in funus vel morbum eius erogasse te boni viri arbitratu probaveris, praeses provinciae solvi tibi iubebit. Si sepulchrum monumenti appellatione significas, scire debes iure dominii id nullum vindicare ad omnes heredes pertinere nec divisione ad unum heredem redigi potuisse. Profana tamen loca, quae circa id sunt, si semper vicinis aedificiis usui hominum destinatis cesserunt, eius sunt, cui illa, quorum partes esse visae sunt, ex
Abbreviated transcription (Latin):
Mͣ. Instrum̃ta adius tũu ꝑ¬
tinentia partem diu̾sam ĩna¬
sisse asseuerans. si quidem cno
intendis. sollempnib accãtio¬
nib impletis. fidem ad seuera¬
tionis tue facito Sinno adexi¬
bendu intendis indicioꝵ mõe
tenetur. qui factultatẽ hns cul¬
pam uł dolum in explendo p̃cẽpͭ¬
to ꝯmitit itã ut qui rem detiͣo¬
rem exibuit equitas exsbitoĩs
ꝓficiat. ut quãuis adexibendu
agi nõ pot̃. infc̃m tõ actio ꝯͣ eu¬
aut deposuit is cuius p̾cib me¬
ministradu̾sus tenente adex¬
ibendum uł m̃ilicatcẽ uti po¬
tes/ Quiod si pactus sit ut tibi
restituant̾. siquidem ei qui de¬
br̃ditas eius ꝑtinet intelligis
nullam te exeis pacro ꝯ̃ quẽ
supplicas actẽem stricto inre

Expanded text:
. Instrumenta ad ius tuum pertinentia partem diversam invasisse adseverans, si quidem crimen intendis, sollemnibus accusationibus impletis fidem adseverationi tuae fac, sin vero ad exhibendum intendis, iuditenetur, qui facultatem habens culpam vel dolum in explendo praecepto committit, ita ut, qui rem deteriorem exhibuit, aequitas exhibitionis proficiat, ut, quamvis ad exhibendum agi non potest, in factum tamen actio aut deposuit is, cuius precibus meministi, adversus tenentem ad exhibendum vel vindicatione uti potes. Quod si pactus sit, ut tibi restituantur, si quidem ei qui dehereditas eius pertinet, intellegis nullam te ex eius pacto contra quem supplicas actionem stricto iure
Abbreviated transcription (Latin):
D Siconsttt eum qui finalem
usmpare uolursse. Non solu id
qd male petebat ãmittat. S quo.
mag̃ unnsquisq ꝯtentus suo
rem nõ expeccat uiris alieni: qui
in reptor agrorum fui̾t ralite su¬
peratus. tantu inagrimobũ ꝗͣ¬
tum adimere temprauit ãnut

Expanded text:
 Si constiterit eum qui finalem usurpare voluisse, non solum id quod male petebat amittat, sed quod magis unusquisque contentus suo rem non expetat iuris alieni, qui inreptor agrorum fuerit in lite superatus, tantum agri modum, quantum adimere temptavit, amit
Abbreviated transcription (Latin):
delegatt᷑ ⁊ omnia que abea¬
relegatione gerunt᷑ ita ꝓm
fectis hr̃i p̃cipimis. ac si ip̃i
qui delegau̾ant. aliene imril¬
dictionis uclices residissent
uĩ nec axpllandi quider ne¬
cessitas uicus adu̾sus eas
ces anobis sp̃alit delegantio
dati aliis causas delegamnt
uiclicandas. Nani hus delegã¬
tib nillꝰ ꝑsonarum cãruue¬

Expanded text:
rientiam acdelegatione geruntur, ita pro infectis haberi praecipimus, ac si ipsi qui delegaverant alienae iurisdictionis iudices resedissent, ut nec appellandi quidem necessitas victis adversus eas ces a nobis specialiter delegantibus dati aliis causas delegaverint iudicandas: nam his delegantibus nullo personarum ca
Abbreviated transcription (Latin):
matris tue ⁊ stiupo debege¬
iuolasse domin̾a sua ⁊̃ ti
oninctionis macula excog¬
de ingenuitatis collusiõs
falso captiitatis uelam̃t
pud ⁊ petente iuidice ob

Expanded text:
matris tuae et stupro violasse dominam suam et turpis coniunctionis maculam excogitandae ingenuitatis collusione ac falsae captivitatis velamento apud competentem iudicem ob
Abbreviated transcription (Latin):
run pponas radicib
arborum inuicina agathãgłi
arcea poitis crescentib fũda¬
ñtis dom̃ tue ꝑiculum adfe¬
rip̃ses ad exẽplumi int̾ clictoꝵ
que inalbo ꝓpoĩta habet᷑. si ar¬

Expanded text:
roponas radicibus arborum in vicina agathangeli area positis crescentibus fundamentis domus tuae periculum adferri, praeses ad exemplum interdictorum, quae in albo proposita habet
Abbreviated transcription (Latin):
hultamomisisse osti
tructus integros cegar
tam uiderẽtur fuisseq
bitum officum pietat
entes omifut ex hrditas¬

Expanded text:
ultam omisisse constitit, fructus integros cogantillatam videntur fuisse, qui debitum officium pietatis scientes omiserint. Ex heredita
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝯuenint usum fructum
que ex pricẽ maĩto ꝯsetuia t¬
fu̾it ammitat. atq eu filus
exodie qd̾ nupẜit mature res¬
tituat qd̾ siliberos expriore. ⁊¬
mtio adhuc inteccillitas hab¬

Expanded text:
enerit, usum fructum, quem ex priore marito consecuta fuerit, amittat atque eum filiis ex die quo nupserit mature restituat. Quod si liberos ex priore matrimonio adhuc imbecillitas hab
Abbreviated transcription (Latin):
nullam maito ꝯpetit aitõ dõ¬
lo aũt dantis int poĩto de do¬
ło actõ adu̾ius cuͣm licuma hẽbi
nisi amuliere dolits inaixius
sit tune enĩne famoi aatio
adusus eam detur infactimi¬

Expanded text:
nulla marito competit actio: dolo autem dantis interposito de dolo actio adversus eum locum habebit, nisi a muliere dolus interpositus sit: tunc enim, ne famosa actio adversus eam detur, in factum
Abbreviated transcription (Latin):
sne iusta ꝑatione eos ingͣlos
uccare ꝯcedatur eos ⁊ eit li¬
tecos huiꝰ modi bñficio defrau¬
arca suam antĩqͣnitare abhẽ¬
dib genitorum liquidis ⁊ in

Expanded text:
ne iusta ratione eos ingratos vocare concedantur. Eos etenim liberos huiusmodi beneficio defraucirca suam antiquitatem ab heredibus genitorum liquidis et in
Abbreviated transcription (Latin):
aliis ꝑmasculim sexus ꝑsonas
ꝯtrima gnis serie comunctis. si li¬
beros quos babent in potãte pͥa.
idest filium fihiamue. nepotror
seu neptem. exfilio ꝓnepoit ser
pneptem. ccrosq itidem ꝑmas¬
culirri sexris ꝑsoras orinua gmͣs
linca sibi ꝯ uinctos. pemancipa¬
ticẽm uł ib sentis ⁊ peregre degẽ¬
tes. uł mbisdem lecis seu regio¬
nib ⁊ ciuitatib omorantes in
inclicio nͣo non presentes. iris
sui constituere malu̾int. suppli¬
catioĩb porrectis mererisuꝑ hoc
diuinum boraculu ħ ꝙ apudo¬
petentem iucdicem adcuiꝰ niris di¬
ctionem actus emancipatione
ꝑtinct. insinliare. suꝑꝙ p̃cibui
a semet oblatis apd̾ eu depone
ut b̾ sub secuto. i auc̃te p̃ceclẽte
principali. plenissimu robur
emancipatio sortiatur ꝑsone
inquas talis lib̾alitas collata su
dealienai potate qi aparentibus

Expanded text:
 masculini sexus personas continua generis serie coniunctis, si liberos, quos habent in potestate propria, id est filium filiam, nepotem seu neptem ex filio, pronepotem seu proneptem ceterosque itidem per masculini sexus personas continua generis linea sibi coniunctos, per emancipationem vel absentes et peregre degentes vel in isdem locis seu regionibus et civitatibus commorantes, in iudicio vero non praesentes, iuris sui constituere maluerint, supplicationibus porrectis mereri super hoc divinum oraculum hocque apud competentem iudicem, ad cuius iurisdictionem actus emancipationis pertinet, insinuare superque precibus a semet oblatis apud eum deponere, ut hoc subsecuto et auctoritate praecedente principali plenissimum robur emancipatio sortiatur, et personae, in quas talis liberalitas collata sit, de aliena potestate quasi a parentibus