comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
censu tanta difficultas ẽ et tam gnͣde pe¬
ritulum aut cur eum deseritis montemz.
cuius ⁊ facilis ascensꝰ est ⁊ ꝑutilĩs :̃ Potes¬
tats ambitio angelum felicitate pͥuauit
angelira. scientie appetitus. hominem u¬
mortalitatis gloria spoliauit: Conetur
quis ascenłe montem potestatis qnͣtos
puras contradictores habebit: qntos in¬
ueniet repulsores: obstacula qnͣta. quã
difficilem uiam Quoͥd sitand̾ adipisci¬
eum contig̾it. quod optabat: Dotentes
ait scͥptura potent̾ torm̃ta patientur. ut
p̃sentes sollicitudines et auxitates quas po¬
testas illa parit omittam Cupidus alter
est inflãtis scientie. ⁊ quantũ laborabit. qnͣ¬
tum anxiabitur sp̃e eius: Et tñ audiet.
occulus eius. quociens uidere contigerit eui
se posfiorem utoicet: aut pitet ab aliis re¬
putari Qui tum intumuerit multum:
Perlam inquit dñs sapiãm sapienti¬
um. et prudentiam p̾dentium reproba

Expanded text:
censu tanta difficultas est, et tam grande pecensu tanta difficultas est, et tam grande periculum? aut cur eum descritis montem, cujus et facilis est ascensus, et perutilis? Potestatis ambitio argelum felicitate privavit angelica; scientiae appetitus hominem immortalitatis gloria spoliavit. Conetur quis ascendere in montem potestatis; quantos putas contradictores habebit, quantos inveniet repulsores, obstacula quanta, quam difficilem viam? Quid si tandem eum adipisci contigerit quod optabat: Potentes, ait Scriptura, potenter tormenta patientur : ut praesentes sollicitudines et anxietates, quas potestas ipsa parit, omittam. Cupidus alter est inflantis scientiae; quantum laborabit, quantum anxiabitur spiritus ejus? Et tamen audiet: oculus ejus, quoties videre contigerit, qui se posteriorem judicet, aut putet ab aliis reputari. Quid cum intumuerit multum? Perdam, inquit Dominus, sapientiam sapientium, et prudentiam prudentium reprobabo
Abbreviated transcription (Latin):
di. ut confundat sapientes: Non noz
turi sapientiam sapientium. ⁊ p̾dentiam
prudentium reprobaturi⁊ non patris ex¬
emplum. non deniq sensus ipẽ noster ⁊
dure exꝑientia necessitatis. cui sumus ad¬
ditti. per insipientem icientie appetitum:
Ecce uobis frẽs montem demonstrauimꝰ
alterum. non inquem ascendatis s quẽ
fugiatis: Ip̃e est inquem ascendebat qui
uoluit esse sicut d̾s. sciens bonum et ma¬
lum: ip̃e quem usꝙ hodie filii eius ac¬
cumulant. et eleuant. nichil iuueniertes
tam uile. unde non uelint montem elo¬
uare scientie: uideas alium litt̾arum. a¬
lium mundiał cure. istum placitationũ
displicentium deo. illum seruilis cutͦli¬
bet artis tam ueh ement̾ affectare scien¬
entiam. ut laborem non reputet: tantũ¬
modo possit aliquib doctior reputari. Sic
edificiant babel. sic putant ad dei se per¬
uenturos similitudinem: sic contupiscũt
quod non expelit. quod expedit omittentes.
Quio uobis et montib istis. in quoꝵ as¬

Expanded text:
 ut confundat sapientes? Non nos turi sapientiam sapientium, et prudentiam prudentium reprobaturi; non patris exemplum, non denique sensus ipse noster, et durae experientia necessitatis, cui sumus addicti per insipientem scientiae appetitum! 5. Ecce vobis, fratres, montem demonstravimus alium, non in quem ascendatis, sed quem fugiatis. Ipse est in quem ascendebat qui voluit esse sicut Deus, sciens bonum et malum: ipse quem usque hodie filii ejus accumulant et elevant, nihil invenientes tam vile, unde non velint montem elevare scientiae. Videas alium litterarum, alium mundialis curae, istum placitationum displicentium Deo, illum servilis cujuslibet artis tam vehementer affectare scientiam ut laborem non reputet, tantummodo ut possit aliquibus doctior reputari. Sic aedificant Babel, sic putant ad Dei se perventuros similitudinem; sic concupiscunt quod non expedit, quod expedit omittentes. Quid vobis et montibus istis, in quorum as
Abbreviated transcription (Latin):
dit humilitas conuersationis. insola dnĩ
ficte. conuenire nideant᷑ aliaꝙͦ apłi uer¬
dicer aut ab humano die et c̾. Non me iu¬
dico inquit. quia non mͥ conscius sum. qõ
mecum aliquit queram. s que ib̾u xp̃i:¬

Expanded text:
dit humilitas conversationis, in sola Domidit humilitas conversationis, in sola Domifictae, convenire videantur alia quoquedicer, aut ab humano die, etc. Non me judico, inquit, quia nihil mihi conscius sum, quod meum aliquid quaeram, sed quae Jesu Chri
Abbreviated transcription (Latin):
uel honorem seculi. uel aliio qͥppiam
suũ inp̃latione non querat: preter solũ
beneplacitũ dei et cĩaꝵ salute. S cum ĩ¬
conuersatio: ut forma fc̃s gr̃egis incipiat
da: ne forte sub murmurate possit frater
quem arguit et dicere: medice cura te ip-¬
sum: Talis enim occasio. plurima dãpna¬
tio p̃lati. plurima subditoꝵ perditio est. Nõ
quod ego io bene caueam. idcͥco sit laquor:
s et michi et omnib pariter ueritas cla¬
mat. qm̃ oportet irrep̃hensibilem ẽẽ eum qͥ
p̾est: ita ut secura conscĩa cum domino res¬
pondeat exprobrantib uerbum: quis ep
uobis arguet me de peccato : nõ qd̾ sine p᷑¬
cato penitꝰ eẽ possit in hac misera uita: s
quod ea que arguit in discipulis. oportet sũ¬
mopere uitare magistrum. Ad hec quał ẽ
inconuersatione. talis sit necesse est et in oc¬
culta cogitatiõe: ne uicolicet foris humilis
intus sit elatus in corde suo⁊ p̃sumens de
dubio fides ficta: quoniam nõ sicut osten¬

Expanded text:
iud quidpiam suum in praelatione non quaerat, praeter solum beneplacitum Dei, et animarum salutem. Sed cum insaria est conversatio, ut forma factus gregis incipiat da: ne forte submurmurare possit frater quem arguit, et dicere: Medice, cura te ipsum . Talis enim occasio, plurima damnatio praelati, plurima subditorum perditio est. Non quod ego bene id caveam, idcirco 1158 sic loquor: sed et mihi, et omnibus pariter Veritas clamat, quoniam oportet irreprehensibilem esse eum qui praeest , ita ut secura conscientia cum Domino respondeat exprobrantibus sibi verbum: Quis ex vobis arguet me de peccato? . Non quod sine peccato penitus esse possit in hac misera vita; sed quod ea quae arguit in discipulis, oporteat summopere vitare magistrum. 7. Ob hoc, qualis est in conversatione, talis sit necesse est etiam in occulta cogitatione; ne videlicet foris humilis, intus elatus sit in corde suo, praesumens de dubio fides ficta, quando non, sicut osten
Abbreviated transcription (Latin):
querere. quomodo alius magis habeat. et ip̃e
si nec in patientia nec fraude aliqua. ad id
quod desid̃as iniactũ uelis prelati animũ
inclinare: s cumulus est etiam fugere ea qͥb
uoluntatem ꝓpͥam senseris oblectari. qñtũ
ipsi sunt qui descendunt mare irnauib:
facientes oꝑationes inaquis multis: Non
enim certa pontis aliqua seu uadi semi¬
ta coartant᷑: ut libere possint usqueqͣq dis¬
currere et occurr̾e singilis ut oportet: ac di¬
gare: ordinare gradientes: Demq ascencłt¬
usꝙ ad celos. et descendunt usq ab infer¬
na: nunc qͥdem sp̃alia tractantes atq sb̃¬
limia: nunc infernalia et horribilia fac¬
ta diiudicantes: S que pot̾it nauis ini¬
ueniri: que tam immanes sustine at fluc¬
Utiq fietis ut mors dilectio. dura sicut inf̾¬
nus emulatio: de qua et alibi legis. qm̃

Expanded text:
quaerere, quomodo alius magis habeat necessariquaerere, quomodo alius magis habeat necessarisi nec impatientia, nec simulatione aliqua ad id quod desideras, invitum velis praelati animum inclinare; sed cumulus est etiam fugere ea, quibus voluntatem propriam senseris oblectari, quantumipsi sunt qui descendunt mare in navibus, facientes operationem in aquis multis. Neque enim certa pontis aliqua seu vadi semita coarctantur, ut libere possint usquequaque discurrere, et occurrere singulis ut oportet, ac digare, ordinare gradientes, pericusque ad coelos, et descendunt usque ad inferos; nunc quidem spiritualia tractantes atque sublimia, nunc infernalia et horribilia facta dijudicantes. Sed quae poterit navis inveniri, quae tam immanes sustineat flucUtique fortis ut mors dilectio, dura sicut infernus aemulatio,
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ. et .s. int̾e Rite inquam compositis: ut
inpena qͥtem nodum impacientie. in
pauꝑtate uero cupiditatis scrupulum ĩ
obeclientia neuum caueas ꝓprie uolim¬
tatis: Nam et qui murmuraunt a ser¬
pentib ꝑierunt. ⁊ qui uolunt diuites
cias. s ea ipã que pauꝑtatis sunt. tanto
affectu destoeres. aut etiam ardentiꝰ quã
diuicias cu piant homines seculares:
Quid distat quetumq substantia deside¬
retur. dum equalit̾ sit corruptus affectꝰ.
nisi qd̾ tolerabilius illud uideri potest.
blandiat᷑ Neq enim inea re ip̃e p̾lato:
si fueritismꝰ. remetiet᷑ nob̾. bomĩ est hoĩ
hec ad cumulum dare: ut de eoꝵ sit num̾o
quib m̃suram bonam. ⁊ ꝯfertam et coagi¬
tatam et suꝑeffluentem dabunt in sinꝰ
suos. sufficit eñ ab salutẽ. molestias coe
libenter eas inferuore sp̃c amplecti. Suffĩe
potest superflua non requirere⁊ nec ꝓpter
ip̃a si forte desiinit necessaria murmurare:
s cumulus est etiam exultare. et libenter

Expanded text:
perbiam vitae. Rite, inquam, compositis, ut in poena quidem nodum impatientiae, in paupertate vero cupiditatis scrupulum, in obedientia naevum caveas propriae voluntatis. Nam et qui murmuraverunt, a serpentibus perierunt : et qui volunt divites tias, sed ea ipsa quae paupertatis sunt, tanto affectu desideres, aut etiam ardentius, quam divitias cupiant homines saeculares? Quid distat quaecunque substantia desideretur, dum aequaliter sit corruptus affectus; nisi quod tolerabilius illud videri potest, blandiatur. Neque enim in ea re ipse praelato, nsi fuerimus, remetietur nobis : bonum est homini hoc ad cumulum dare, ut de eorum sit numero, quibus mensuram bonam, et confertam, et coagitatam, et supereffluentem dabunt in sinus suos. libenter in fervore spiritus eas amplecti. Sufficere potest superflua non requirere, sed nec propter ipsa, si forte desint, necessaria murmurare; sed cumulus est etiam exsultare et libenter
Abbreviated transcription (Latin):
dñs est: ut etiam in eo solo spem suam
posiram ẽẽ doceret. humiliatus sub potũ¬
utrum possit his comuienienter aptari. tͥ¬
tre amas me. habes caritatem de corte prrco
e⁊ conscientiam bonam. ⁊ fidem nõ fictam:
Mito siqͥdem de nani interrogatur: an cari

Expanded text:
nus est ; ut etiam in eo solo spem suam positam esse doceret, humiliatus sub potenutrum possit his convenienter aptari tris me, amas me, amas me? Habes charitatem de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta? Merito siquidem de navi interrog
Abbreviated transcription (Latin):
inueniet᷑ pontis semita. curt̾e in ea uolẽ¬
tib. Trib enĩ compactus est lignis: ut qui
eoꝵ. Hec autẽ sunt pena corꝑis. pauꝑtas
substantie mundialis: et humilitatis obe¬
dientia. Nam ꝑ multas tͥbulaniones opor¬

Expanded text:
invenietur pontis semita currere in ea voleninvenietur pontis semita currere in ea volentibus. Tribus enim compactus est lignis: ut qui eorum. Haec autem sunt, poena corporis, paupertas substantiae mundialis, et humilitas obedientiae. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
que ducit ad uitam. Contentionis ergo pe¬
riculum fugientes. oremꝰ singuli cum ꝓpha
tens manum ad aratrum. retro post ea con¬
uertitur: certum est q̃m labitur statim
et pelagus oꝑit caput eius: s et qui stare
uolu̾it non qͥdem relinqñs ordinem. set pro¬
fice̾ in eo dissimuilans. cadat abhis noc̃e est
qui secunt᷑ impulsꝰ et euersꝰ: arta ẽ enim
uia: ⁊ impedimento ẽ profic̾e et ꝓficisci cu¬
pientib: hinc est quod iugiter arguunt.
et rep̃hendunt. qd̾ ferre nequeunt tepidi¬
tatis eius segniciem: quod uelut quibdã
stimulis urgent. et ĩmpingunt manib
ut imum nccẽ sit eduob: aut ꝑficere sci¬
licet. aut omnino deficere: Minime ergo
oportet sistere gressum. respicere ꝙͦ retro.
aut equare nos aliis multominus expedit.
s tota cum humilitate currendum nob̾ et
gigas ad currendam uiam ionge fiat a¬
tu nrõ semper in eiꝰ otore trasti facilius ci¬
ciusq currem᷑. Nes uero angusta nimis

Expanded text:
quae ducit ad vitam. Contra primum ergo periculum oremus singuli cum Propheta: tens manum suam ad aratrum, postea retro convertitur, certum est quoniam labitur statim, et pelagus operit caput ejus. Sed et qui stare voluerit, non quidem relinquens ordinem, sed proficere in eo dissimulans, cadat necesse estus et eversus. Arcta enim est via; et impedimento est proficere proficisci volentibus. Hinc est quod jugiter arguunt et reprehendunt, quod ferre nequeunt tepiditatis ejus segnitiem, quod velut quibusdam stimulis urgent et impingunt manibus: ut unum necesse sit e duobus, aut proficere scilicet, aut prorsus deficere. Minime igitur oportet sistere gressum; respicere quoque retro, aut aequare nos aliis, multo minus expedit; sed tota humilitate currendum nobis et gigas ad currendam viam, longe a tu nostro semper, et in ejus odore tracti, facilius citiusque curremus. 3. Nec vero angusta nimis
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ tam multos ineo ꝑire dolemꝰ: tam pau¬
cos uitemus sicut ncc̃e est ꝑtnssire: Ualte
emi difficile est. presertim dieb istis qͥb
malicia nimis inualuit: inter undas hꝰ
catoꝵ foueas declinare: at ꝯtinentium
quid̾ ordo ponte tnͣsit: qd̾ iter breuiꝰ et faci¬
lius et securiꝰ ẽẽ nemo qui nesciat: s omit

Expanded text:
quod tam multos in eo perire dolemus, tam pauquod tam multos in eo perire dolemus, tam paucos videmus, sicut necesse est, pertransire. Valde enim difficile est, praesertim diebus istis, quibus malitia nimis invaluit, inter undas hujcatorum foveas declinare. 2. At continentium quidem ordo et ponte pertransit; quod iter brevius et facilius, etiam et securius esse nemo e
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝙ modo peruiũ ut tnͣseant libe modo¬
iob: quoꝵ pͥmus naui. secuadꝰ ponte. terciꝰ at.
uato tnͣsit. porro tres homines: tres eccłie or¬
dines designant. Nos siq̃de archam tgcit ne-
ꝑiret diluuiio: in quo ꝓtinus rectoꝵ eccl̃ie
formam agnosco: Daniel uir desid̾iorum
abstinentie et castimonie deditus: ip̃e est
soli deo uacans. penitentiũ ⁊ ꝯtinẽtium or¬
do: Iob ꝙͦ substantiam huiꝰ mundi bene dis¬
pensans in ꝯiugio: fidelẽ designat ppłm
terrena lisate possidentems De pͥmo igit᷑
et secundo nob̃ habendus est sermo: qm̃
ad sunt uen̾abiles fr̃es et coalbates uostri.
de num̾o p̾latoꝵ. adsunt et monachi depe¬
nitentium ordine: a quo tñ nec nos albates
alienos reputare debemus: nisi forte qd̃ ab¬
quͣ minus ad nos ꝑtinentem: Spẽ est qͥ
maxiẽ mare magnũ uado ꝑtͣnsit: laborio¬
sum ꝓrsus et ꝑiculosum etiam et longum
hñs iter⁊ qͥppe qui nulla uie compenclia
captet Nam qd̾ ꝑiculosum sit iter. in eo pat.

Expanded text:
ue modo pervium est, ut transeant libeJob : quorum primus navi, secundus ponte, tertius vado transit. Porro tres homines, tres ordines Ecclesiae signant. Noe quidem arcam rexit ne periret in diluvio, ubi protinus rectorum Ecclesiae formam agnosco: Daniel vir desideriorum abstinentiae et castimoniae deditus, ipse est soli Deo vacans poenitentium et continentium ordo: Job quoque substantiam hujus mundi bene dispensans in conjugio, fidelem designat populum terrena licite possidentem. De primo igitur et secundo nobis habendus est sermo, quoniam adsunt venerabiles fratres et coabbates nostri de numero praelatorum; adsunt et monachi de poenitentium ordine: a quo tamen nec nos abbates alienos reputare debemus, nisi forte, quod abquam minus ad nos pertinentem. Ipse est qui maxime mare magnum vado pertransit, laboriosum prorsus et periculosum, etiam et longum habens iter, quippe qui nulla viae compendia captet. Nam quod periculosum sit iter, in eo patet,
Abbreviated transcription (Latin):
in laqueum diaboli: et quem adeo suo
exturbauit inobedientia: sine dubio ꝑ
nam nec pena corporis int̾ diuicias stabi¬
lis. nec obedientia sine pena facile potest
ẽẽ discreta. ⁊ pauꝑtas in uoluptate nec stabił¬

Expanded text:
 laqueum diaboli : et quem a Deo suo exturbavit inobedientia, sine dubio per Nam et poena corporis, nec inter divitias stabilis, nec sine obedientia facile potest esse discreta; et paupertas in voluptate et
Abbreviated transcription (Latin):
in lubrico: aut errasse qui ducem non
querit: sit uere conpunctionis indiciũ.
oporrunitatis fuga. subrrctio occasionis.
Alioqͥn timendum ualoe ne dies ista. si¬
quidem et ip̃a posia est in ruinam et
iudicare: Nisi quod in eodem nos fius¬
se laqueo plangimꝰ. ab eod̾ erutos gͣtula¬
mur. sola nuscd̃ia oꝑante: in quo mise¬
mbiliter detineri fraterna caritate do¬
lemus: Utinam aritem uł nos iam sc̃ĩ¬
ficati. et penttus alieni. ab hac mises¬
ra. ⁊ sacrilega consuetudine inueniam᷑
ne quiequam in nob̾ ꝑcat aut minuat᷑.
de excercitio sp̃itali. sacre resurrectioĩs
abuentu: s transire magis et exertere
stud camus Quicumq enim post la¬
menta penitencie. non ad caruales redit
consolationes. s infiduciam diuine mi¬
seratiomis excedit. et ingredit᷑ nouam
quandam deuotionẽ et garudium in spi¬
ritu sanctor non tam compungitur pre

Expanded text:
in lubrico; aut errasse, qui ducem non in lubrico; aut errasse, qui ducem non quaerit: sit verae compunctionis indiciam, opportunitatis fuga, subtractio occasionis. Alioquin timendum valde ne dies ista siquidem et ipsa posita est in ruinam et judicare? nisi quod in eodem nos fuisse laqueo plangimus, ab eodem erutos gratulamur, sola misericordia operante, in quo miserabiliter eos detineri fraterna charitate dolemus. Utinam autem vel nos jam sanctificati, et penitus alieni ab hac misera et sacrilega consuetudine inveniamur, nec quidquam in nobis pereat 899 aut minuatur de exercitio spirituali sacrae resurrectionis adventu, sed transire magis et excrescere studeamus! Quicunque enim post lamenta poenitentiae non ad carnales redit consolationes; sed in fiduciam divinae miserationis excedit, ingreditur novam quamdam devotionem et gaudium in Spiritu sancto;
Abbreviated transcription (Latin):
ex sola consuetudine temꝑis. et si mulati¬
one quadam. humiliatio illa proces
bra in diuersis regionib hominum mor¬
talttas. sp̃alcter his dieb: Quid enim:
Dep̃h ensi estis inter angustias p̃uaricato¬
res. Nunquid p̾uaricati estis. s qui per¬
sistitis in peccato: addentes p̾uaricationẽ
au̾penitꝰ ĩpenitẽtes. aũ cepide penitẽtes. nec
incentiua peccati. Irretiuir uos inimicus
ꝑplexis ut ait scͥptura neruis testiculoꝵ.
S. Hac conscĩa xp̃i sacram̃ta refugitis.
nicħ uob̾ cõmune cum xpõ: non habetis
uitam in uobis Ip̃m audite dicentem Ni¬
si manducaũitis camnem filii hominis et
biberitis eius sanguinem: non habebitis
uitam in uob̾ Si indigne suscipitis. iu¬
dicium uobis manducatis. sanctũ corpꝰ
domini non iuncantes. Fedite ergo preua¬
ricatores ad cor. et iri toto corde querite
uero non satis ceciclisse piget hominem
ut uidetur. qui manere ad huc disponit

Expanded text:
ex sola consuetudine temporis et simulatiex sola consuetudine temporis et simulatione quadam humiliatio illa processbra in diversis regionibus hominum mortalitas, specialiter his diebus. Quid enim? Deprehensi estis inter angustias, praevaricatores, non qui praevaricati estis, sed qui persistitis in peccato, addentes praevaricationem, aut penitus impoenitentes, aut tepide poenitentes; necincentiva peccati. Irretivit vos inimicus perplexis, ut ait Scriptura, nervis testiculorum . Si hac conscientia Christi sacramenta refugitis, nihil vobis commune cum Christo, non habetis vitam in vobis. Ipsum audite dicentem: Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis . Si indigne suscipitis, judicium vobis manducatis, sanctum corpus Domini non dijudicantes. Redite ergo, praevaricatores, ad cor, et in toto cordo quaerite tate. Quia vero non satis cecidisse piget hominem, ut videtur, qui adhuc manere disponit
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a. Prodolor peccandi tempꝰ. terminꝰ recidẽ¬
di. facta ẽ resurrect̃o saluatoris Ex̃ hoc nẽ¬
pe cõmessationes. ⁊ ebrietates redeunt: cu¬
bilia et impudicicie repetuntur: Laxant᷑
concupiscentiis frena. Quasi uero ad hoc
surrex̾it xp̃c. et non magis ꝓꝑter iustificatiõem
nr̃am : Sic honoratis miseri xpm̃. quem
suscepistis : uenturo ꝑastis hospicium:
confitentes pcc̃a cum gemitu. castigantes
corꝑa. elemosinas impendentes: et ecce
susceptum. prõditis unmicis. ĩmo exire
compellitis. pͥores neqtias ad mittendo
Neq enim cohabitatio eẽ potest liici ad
tenebras: xp̃i tum suꝑbia. cum aua¬
cia. cum ambitione. cum fraterno ho¬
dio. cum luxuria. cum fcenicatione: Quid
enim minus p̃senti debetur qmͣ uenturo:
Quid minus reuerentie resurrectioras
manifestũ est: neutrum honoratis: Nlam
sicompateremini et conregnaretis: si com¬
moreremini et conͣsurgeretis: Nunc autẽ

Expanded text:
ipsa. Proh dolor! peccandi tempus, terminus recidenipsa. Proh dolor! peccandi tempus, terminus recidendi facta est resurrectio Salvatoris! Ex hoc nempe comessationes et ebrietates redeunt, cubilia et impudicitiae repetuntur, et laxantur concupiscentiis frena: quasi vero ad hoc surrexerit Christus, et non magis propter justificationem nostram. Sic honoratis, miseri, Christum, quem suscepistis? Venturo parastis hospitium, confitentes peccata cum gemitu, castigantes corpora, eleemosynas impendentes: et ecce susceptum proditis inimicis, imo exire compellitis, priores nequitias admittendo. Neque enim cohabitatio esse potest luci ad tenebras, Christi cum superbia, cum avaritia, cum ambitione, cum fraterno odio, cum luxuria, cum fornicatione. Quid enim minus praesenti debetur, quam venturo? Quid minus reverentiae resurrectionis manifestum est, neutram honoratis. Nam, si compateremini et conregnaretis; si commoreremini, et conresurgeretis. 17. Nunc autem
Abbreviated transcription (Latin):
crimarum. penitñtie. confessionis Siergo
mortui sumus ꝓcc̃o: q uomodo ad huc ui¬
uemus millo: si negligentes planximus:
quid cause est ut recidamus nunc in easdẽ:
Inueniemur nunc it̾um curiosi ut ante:
uerbosi ut ante: pigri et negligentes ut
ante. uani et suspiciosi. detractores. iracũ¬
di. ceterisq impliciti uiciis. que tam anxie
cam meam: quomodo induam eams Nõ
ẽ transmigratio hec fratresͥ non su uide¬
bitur xp̃c: non hoc iter quo osten¬
tendat nobis deus salutare suum De¬
niq qui retro respicit indignus ẽ regno
dei. Sic amatores seculi. inmĩci c̾cis xp̃i
ouius inuanum accepto nomine dicunt᷑
xͥani. toto hoc tempore quadragesimali.
ad instantes inhiant dies resurrectionis:
heu ut liberius indulgeant uoluptati
Obnubilat fm̃s. so lempnitatis leticiara ma¬
teria tristior. set ip̃ius plangimus sol¬
lempnitatis iniuriam. quam dissimulare
non possumus nec inip̃a: ĩmo minus in

Expanded text:
crymarum, poenitentiae, confessionis. Si ergo crymarum, poenitentiae, confessionis. Si ergo mortui sumus 898 peccato, quomodo vivemus adhuc in illo? Si negligentias planximus, quid causae est ut recidamus nunc in easdem? Inveniemur nunc iterum curiosi ut ante, verbosi ut ante, pigri et negligentes ut ante, vani, suspiciosi, detractores, iracundi, caeterisque impliciti vitiis, quae tam anxie cam meam, quomodo induam eam? Non est transmigratio haec, fratres: non sic videbitur Christus, non hoc iter quo ostendat nobis Deus salutare suum. Denique qui retro respicit, indignus est regno Dei . 16. Sic amatores saeculi, inimici crucis Christi, cujus in vanum accepto nomine dicuntur Christiani, toto hoc tempore quadragesimali ad instantes inhiant dies Resurrectionis, heu! ut liberius indulgeant voluptati. Obnubilat, fratres, solemnitatis laetitiam materia tristior; sed ipsius plangimus solemnitatis injuriam, quam dissimulare non possumus nec in ipsa, imo minus in
Abbreviated transcription (Latin):
cha. tͣnͣsitus non reditus interpretat᷑: et
galilea ubi uidendus nob̃ ꝓmittit᷑ qui
surrexit. non remeationem sonat. s tnͣs.¬
migrationẽ: Eredo iam aliquoꝵ ingema
puolant: et quorsum hec uelint tend̾e
suspicant᷑. Dicimus tñ breuiter: preser¬
tim ne deuotionem urãm in tanta sol
in nram hanc mortalitatem. et uite p̃¬
sentis erumpnas xp̃c dominus reuixis¬
set: ego fres eum non tͣnsisse dicerõ s
redisse: ñ tnͣsmigͣsse in sublimꝰ aliqͥd.
sed ad statum remeasse pͥorem Nũc
autem qr tnͣsiit in nouitatẽ uite. nos
qͦ inuitat ad tnsitum: uocat inga
pasce pͥuamꝰ nomine: ut sit nob̾ in re¬
ditum mag̃. qmͣ intnͣsitum: luximus
his dieb. conpunctioni. et orationi. gͣ¬
uitati et abstinencie dediti: ceteroꝵ ne¬
gligentias tẽpoꝵ sacro hoc quadrage¬
nario redimero. et diluere cupientes: Sõ¬
municauimꝰ passionib xp̃i: complantati
ei sumus denuo ꝑ baptismum q̃ndam la¬

Expanded text:
cha, transitus, non reditus interpretatur: et cha, transitus, non reditus interpretatur: et Galilaea, ubi videndus nobis promittitur qui resurrexit, non remeationem sonat, sed transmigrationem. Credo jam aliquorum ingenia praevolant, et quorsum haec velint tendere, suspicantur. Dicimus tamen breviter: praesertim ne devotionem vestram in tanta solen nostram hanc mortalitatem et vitae praesentis aerumnas Christus Dominus revixisset; ego eum, fratres, non transiisse dicerem, sed rediisse; non transmigrasse in sublimius aliquid, sed ad statum remeasse priorem. Nunc autem quia transiit in novitatem vitae, nos quoque invitat ad transitum, vocat in GaPaschae privamus nomine, ut sit nobis in reditum magis quam in transitum? Luximus his diebus, compunctioni et orationi, gravitati et abstinentiae dediti, caeterorum negligentias temporum sacro hoc quadragenario redimere et diluere cupientes. Communicavimus passionibus Christi, complantati ei denuo sumus per baptismum quemdam la
Abbreviated transcription (Latin):
ic uos scandaliza bat crux xp̃i:
uerbum enim crucis iudeis qd̃
scandalum ẽ. ait apłs. Excitet uos sal¬
tem nouitas resurrectionis Inuenimꝰ
nos in cruce gloriamꝰ nob̾ qui saluam᷑
plenitudo u̾tutum Sit uob̾ pars uel
in resurreccione: Sed forte et illa.
immo multo mag̾ illa uos scand ali¬
zat: et oooe uite nos in uitam. uob̃
est odor mortis in mortem. Qd ergo insis¬
timus: Non sustinet audire simphoni¬
am et choꝵ senior fr̃. occisum nob̾ sagr¬
natum uitulum indignatur: fõns stat:
omnino non acqͥescit intrare: Ingͣiliam᷑
ritatis et ueritatis: et enim pascha noͤ¬
trum ĩmolatus ẽ xp̃c Amplectamur
cõmendatas nob̾ incruce uirtutes: hui¬
militatem. et patientiam. obedientiã.
et caritatem: In hac ergo tam p̃cipua
sollempnitate. quid cõmendetur nob̾.
sedula cogitatione pensemus: Nemue
frẽs non recidit hodie s res urrexit: non
rediit: s tnͣsiit: transinigrauit. non reme¬
auit Demq et ip̃m qd̃ celebramus pas¬

Expanded text:
ic vos scandalizabat crux Christi; verbum enim crucis Judaeis quidem scandalum est, ait Apostolus ; excitet vos saltem novitas resurrectionis. Invenimus nos in cruce gloriam. Nobis qui salvamuplenitudo virtutum. Sit vobis pars vel in resurrectione. Sed forte et illa, imo multo magis illa vos scandalizat, et odor vitae nobis in vitam, vobis est odor mortis in mortem. Quid ergo insistimus? Non sustinet audire symphoniam et chorum senior frater, occisum nobis saginatum vitulum indignatur. Foris stat, omnino non acquiescit intrare . Ingrediamuritatis et veritatis; etenim Pascha nostrum immolatus est Christus . Amplectamur commendatas nobis in cruce virtutes, humilitatem, patientiam, obedientiam, et charitatem. 14. In hac quoque tam praecipua solemnitate quid commendetur nobis, sedula cogitatione pensemus. Nempe tus enim, fratres, non recidit hodie, sed resurrexit: non rediit, sed transiit; transmigravit, non remeavit. Denique et ipsum quod celebramus Pas
Abbreviated transcription (Latin):
tantes beatam spem et ab ueutũ gloerie¬
magni dei. dppuit in ꝑuulo grã ad exu¬
ditionẽ s erit magnus sicut de eo gab̾el
locutus ẽ. ⁊ quos ꝑuulus erudierit. ad hu¬
militatem codis et mansuetudinem: mag¬
iificabit post modum. et glortficabit mag¬
noster:¬

Expanded text:
tes beatam spem, et adventum glormagni Dei . Apparuit in parvulo gratia ad eruditionem: sed hic erit magnus, sicut de eo Gabriel locutus est ; et quos parvulus erudierit ad humilitatem cordis et mansuetudinem, magnificabit postmodum et glorificabit magnoster
Abbreviated transcription (Latin):
hoc seculo ꝑp̃ hoc enim apparuit gr̃a d̾i̾
erudiens nos: ⁊ ꝑ hoc gla quoq illius
apparebit. Sic enim hm̃s apꝑuit gr̃a dei
om̃ib hominib erudiens nos: ut ab negã¬
tes impietatem et secularia desid̾ia solle ⁊¬

Expanded text:
hoc saeculo. Propter hoc enim apparuit gratia Dei hoc saeculo. Propter hoc enim apparuit gratia Dei erudiens nos, et per hoc quoque illius gloria apparebit. Sic enim habes. Apparuit gratia Dei omnibus hominibus, erudiens nos; ut abnegantes impietatem et saecularia desid
Abbreviated transcription (Latin):
gelio. non incongrue designatur: Sane
continentiam deberi carni quis nesciat :
Iusticia u̾o uirtus qd̾ siuim ẽ euiq tribuẽs
⁊hec erga proximos est nc̃cia: Porro hĩi¬
litas deo nos reconciliat. deo facit ẽe sub¬
iectos: deo placet innob. sicut ait uirgo
beata. Respexit cleus humilitatem anchil¬
le sue. Itas qui formtatur peccat in corpꝰ
sinm: qui iniriosus ẽ inꝑximũ qui
extollitur et inflatur indeum fornica¬
tor semet ip̃m dehonestat: mninriosus mo¬
lestat ꝓximum. elatus qͥdem qͣntum in
se est:deum inhonorat Giam meam
placet ei angelica distributio Uansglo¬
riam deo. pacem hominib. sion ergo
colit dcum s adu̾sus eum extollitur.
impius plane et infidelis: Que ẽ enim
pietas nisi cultus dei: Quis uero deũ
colit nisi qui uoluntarie ei subiettus ẽ.
et sicut oculi seruoꝵ inmanib dominoꝵ
suoꝵ. sic oculi deuli cordis enis ad domni
inp̾sepio: sobrie. ⁊ iuste. et pie uiuamꝰĩ

Expanded text:
gelio, non incongrue designatur. Sane gelio, non incongrue designatur. Sane continentiam deberi carni quis nesciat? Justitia vero virtus est, quod suum est cuique tribuens: et haec erga proximos est necessaria. Porro humilitas Deo nos reconciliat, Deo facit esse subjectos, Deo placet in nobis; sicut ait Virgo beata: Respexit humilitatem ancillae suae . Itaque qui fornicatur, peccat in corpus suum; qui injuriosus est, in proximum; qui extollitur et inflatur, in Deum. Fornicator 785 semetipsum dehonestat; injuriosus molestat proximum; elatus, quod in se est, Deum inhonorat. Gloriam meplacet ei angelica distributio, dans gloriam Deo, pacem hominibus . Non ergo colit Deum, sed adversus eum extollitur, impius plane et infidelis. Quae est enim pietas, nisi cultus Dei? Quis vero Deum colit, nisi qui voluntarie ei subjectus est, et sicut oculi servorum in manibus Dominorum, suorum, sic oculi cordis ejus ad dominuin praesepio; sobrie, et juste, et pie vivamus in
Abbreviated transcription (Latin):
timento. Exemplum dedit nobis: ut nos
eadem faciamus. Ntilior siquidem inconflic¬
tu lorica ferrea. qmͣ stola linea Aicet hom̃
illa sit. hec honori. Erit cum et m̃bra sequen¬
tur capud: ut corpus iamuniuersum umo
psallat sp̃u. ⁊ dicat. Concidisti saccum mesi:
⁊ cͥcumidedisti me leticia: Inuenietis inquit
infantem pannis inuolutũ. ⁊ positum in
p̃sepio: ⁊ post pauca: Hen̾unt ait eimgeliꝰ¬
ta festinanter: et inuem̾nt mariam ⁊ iosepb
⁊ infantem positum inp̃sepio: Quidẽ qd̾ so¬
la abangelo commenbari uidetur humili¬
tas: nec tñ sola a pastorib inueniri: forte
specialius cõmendat angłs humilitatem.
ñ potuit inueniri: qi semper glia humilib¬
datur. Inuen̾unt ergo mariam. ⁊ ioseph ⁊
infantem positum in p̃sepio: Sicut enim
saluatoris infantia maniffestam p̃tendit
humilitatẽ: ⁊ sic ꝑ u̾ginem continentia. iꝰ¬
ticia ꝑ roseph̃uĩt iustũ. cuiꝰ laus est in euan¬

Expanded text:
timento, exemplum dedit nobis, ut et nos timento, exemplum dedit nobis, ut et nos eadem faciamus, Utilior siquidem in conflictu lorica ferrea quam stola linea, licet oneri sit illa, haec honori. Erit cum et membra sequentur caput, ut corpus jam universum uno psallat spiritu, et dicat: Conscidisti saccum meum, et circumdedisti me laetitia . 2. Invenietis, inquit, infantem pannis involutum, et positum in praesepio. Et post pauca: Venerunt, ait evangelista, festinantes, et invenerunt Mariam, et Joseph, et infantem positum in praesepio . Quid est quod sola ab angelo commendari videtur humilitas, nec tamen sola a pastoribus inveniri? Forte specialius commendat angelus humilitatem, non potuit inveniri, quia semper gratia datur humilibus. Invenerunt ergo Mariam, et Joseph, et infantem positum in praesepio. Sicut enim Salvatoris infantia manifestam praetendit humilitatem, sic per Virginem continentia, justitia per Joseph virum justum, cujus laus est in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
homines declinabunt: Sita ẽ cur pasto¬
rib ouium mag̃ apparuere. quam terreue¬
gibus quam sacerdotib cempli: Cur et ip̃e
saluator cu ẽ aurum ꝑiter et argentum.
sacram in suo corꝑe dedicat pauꝑtatem :
Aut certe cur paiꝑtas ip̃a tam sollicite en ar¬
ratur ab angelo: Neq enim sine certirõne
misterii pannis saluator obuoluitur. et po¬
nitur inp̾sepio: qñ id manifeste in signum
nob̾ commendatur ab angelo: Hoc inqͥt
uobis signum: Inuenietis infantem pan¬
nis inuolutum: In signum positi s̃ panni
tui domine iħu: s insignum cui amultis
usq hodie contradicitur. Multi qͥppe sũt¬
uocati s ñ multi electi: ⁊ ĩo nec signati:
Agnoscocerte. agnosco ih̃m magnum sac̃¬
dotem sordidis oꝑtum uestib: dum alt̾ca¬
retur cum dialiolo. Scientib scripturas
rie. ubi u̾o exaltatum ẽ caput nr̃m super
inimicos nrõs. ex hoc plane mutauit uestẽ.
decorem induit. amictus ẽ lumine sicut ues¬

Expanded text:
homines declinabunt? Si ita est, cur pastohomines declinabunt? Si ita est, cur pastoribus ovium magis apparuere, quam terrae regibus, quam sacerdotibus templi? Cur et ipse Salvator, cujus est aurum pariter et argentum, sacram in corpore suo dedicat paupertatem? Aut certe, cur paupertas ipsa tam sollicite enarratur ab angelo? Neque enim sine certi ratione mysterii pannis Salvator obvolvitur, et ponitur in praesepio, quando id manifeste in signum nobis commendatur ab angelo. Hoc, inquit, vobis signum: invenietis infantem pannis involutum . In signum positi sunt panni tui, Domine Jesu; sed in signum, cui a multis usque hodie contradicitur. Multi quippe vocati, sed non multi electi, et ideo nec signati. Agnosco certe, agnosco Jesum magnum sacerdotem sordidis opertum vestibus, dum altercaretur cum diabolo. Scientibus Scripturas riae . Ubi vero exaltatum est caput nostrum super inimicos nostros, ex hoc plane mutavit vestem, decorem induit, amictus lumine sicut ves
Abbreviated transcription (Latin):
gnoscite frẽs dilectissimi qnͣta sit hodi¬
erna sollempnitas ciu et dies breiis ⁊
terre angusta est latitudo: Loco piter et tem¬
pore dilatatur. Noctem preoccupat. celum re¬
plet antequam terram. Nox enim ut dies il¬
luminata ẽ: cum in tempeste noctis hora. pa᷑¬
tores cͥcunfubeit lux noua de celo: Et ut no¬
u̾itis quo in loco sollempnitatis hiui ceꝑĩt
gaudia celebrari. qd̃ iam angłis erat. futũr
oni ppło gaudium euangelitatur: s et con¬
festim adiẽ diuinis ꝑsonans laudib celestis ex̃¬
citus multitudo hinc ẽ qd̃ sollempnis ducitur
nox ista p̃cet̾is inpsalmis. hymnis. et canticis
sp̃italib. ⁊ his potissimum in uigiliis sine ulla
hesiratione crededentdum ẽ. celestes illos pͥrici¬
pes preuenire coniunctos psallentib inmedio
iuuentidarum tompanistriaꝵ. S qm̃ mulra
hodie genimis et auro fulgent altatia.
qͣnti utiq palliis ꝑietes ad ornantur:. Pu-¬
tas ad hec diuertent angeli: et pannosos

Expanded text:
gnoscite, fratres dilectissimi, quanta sit hodierna solemnitas, cui et dies brevis, et terrae angusta est latitudo. Loco pariter et tempore dilatatur. Noctem praeoccupat, coelum replet antequam terram. Nox enim ut dies illuminata est, cum intempestae noctis hora pastores circumfulsit lux nova de coelo. Et ut noveritis quo in loco solemnitatis hujus coeperint gaudia celebrari: quod jam angelis erat, futurum omni populo gaudium evangelizatur: sed et confestim adest divinis personans laudibus coelestis exercitus multitudo. Hinc est quod solemnis ducitur nox ista prae caeteris, in psalmis, hymnis et canticis spiritualibus: et his potissimum in vigiliis sine ulla haesitatione credendum est, coelestes illos principes praevenire conjunctos psallentibus, in medio juvencularum tympanistriarum. Sed quam multa hodie gemmis et auro fulgent altaria! quanti ubique palliis parietes adornantur! Putas ad haec divertent angeli, et pannosos
Abbreviated transcription (Latin):
tellum quem non nc̃cium uł nocium pu¬
riec uiteo quid preter illa elecius sͥ debeat
Ab eo ergo petendum et sꝑandundra nob̾
unde possimus meius seruitio sustentaris
uerumtũ ꝓ ncc̃itatib anime orand̃ nob̾
est. ⁊ frequentius. et feruentius .i. ꝓ obti¬
nenda gr̃a dei animeq uͥintib. sic et pro
nita eterna tota pietate et toto nob̾ oran¬
dum ẽ desio̾io. ut nimirũ coeꝑis et anime
plana et ꝑfecta sit beatitudo In his ergo
trib ut cordis petiones sint. tria nob̾ sunt
obseruanda Nam et in pͥma qͥtem suꝑ¬
auitas. ⁊ in secunda impuritas. et elano
unterdum subriꝑo solet interra. Non nũ¬
quam enim temꝑalia queri solent ad uo¬
luptatem altutes: ad ostentationẽ. s ad ui¬
tam et̾nam fortassis aliqui non humilitate
di. s non oportet ut in ea constituar qͥsꝙͣ
dona ut abea misccłia. que tribuit hec:
spentur etiam ampliora: Sit gͦ or̃o que

Expanded text:
tellum, quem non necessarium putellum, quem non necessarium punec video quid praeter illa electus quisque siAb eo ergo petendum et sperandum nobis est, unde possimus in ejus servitio sustentari. Verumtamen pro necessitatibus animae orandum nobis est et frequentius, et ferventius, id est pro obtinenda gratia Dei, animaeque virtutibus. Sic et pro vita aeterna tota pietate et toto nobis orandum est desiderio, ubi nimirum corporis et animae plena et perfecta sit beatitudo. 9. In his ergo tribus, ut cordis petitiones sint, tria nobis sunt observanda. Nam et in prima quidem superfluitas, et in secunda impuritas, et elatio interdum subrepere solet in tertia. Nonnunquam enim temporalia quaeri solent ad voluptatem, virtutes ad ostentationem; sed et vitam aeternam fortassis aliqui non in humilitadi; sed non oportet ut in ea constituat quisquam dona, ut ab ea misericordiae quae tribuit haec, sperentur etiam ampliora. Sit ergo oratio
Abbreviated transcription (Latin):
itilius agunt s iurtutes ip̃as non ꝓdelet¬
tatione qua exꝑiantur. s ꝓ uirtutib ip̃is ⁊
ꝓ solo beneplato dei tota intentione et sine
tota affectione sectantur:. Nec dubium qͥn
optime complaceat qui eiusmodi est ppłete
ammonitioni. qua dicit. delectare in domi¬
no. qm̃ non affectui loquitur: s de excertitio.
afsectus enim ille beatitudinis est. exerciti¬
um uero uͥtutis. de. inquit in domino: Ad ħ¬
attende ad hoc conare ut in domino delecte¬
ris. et dabit tibi petiones cordis tui. Set cõ¬
sid̾a quod petiones dĩxit cordis qual appro¬
bat indicium rõnis. nec hm̃is uñ causeris.
s ũmag̃ tanto affectu ingrãꝵ actione uer¬
seris qͣnqͥtem tanta suꝑte cura ẽ deo tuo ut
quotiens ignorans q̃ris qd̾ tibi imitile est
nõ te audrat super hoc s mittet illud uti¬
liori dono: Sic et pater carnał ꝑuulo que¬
renti panem libenter porrigit. querenti cu¬

Expanded text:
virilius agunt, si virtutes ipsas non pro delecvirilius agunt, si virtutes ipsas non pro delectatione, quam experiantur, sed pro virtutibus ipsis et pro solo beneplacito Dei tota intentione, etsi non tota affectione sectantur. Nec dubium quin optime compleat qui hujusmodi est, Prophetae admonitionem, qua dicit: Delectare in Domino; quoniam non de affectu loquitur, sed de exercitio. Affectus enim ille beatitudinis est, exercitium vero virtutis. Delectare, inquit, in Domino: ad hoc tende, ad hoc conare, ut in Domino delecteris, et dabit tibi petitiones cordis tui. Sed considera quod petitiones cordis dixerit, quas approbat judicium rationis. Nec habes unde causeris, sed unde magis toto affectu in gratiarum actione verseris: quandoquidem tanta super te cura est Deo tuo, ut quoties ignorans quaeris quod tibi inutile est, non te audiat super hoc, sed mutet illud utiliori dono. Sic et pater carnalis parvulo quaerenti panem libenter porrigit: quaerenti cul
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. et or̃onem benigne suscipiens. qd̃ nob̾
aut omio ñ ẽ uule. aut ñ tamcito dati ucc̃e
ẽ. miniine tribuit. om̃ino tñ infructuosa
non erit Ita sane si fet̾imus qd̾ monem᷑ĩ
psalmoi. si delectemur in domino. ait enĩ
absolute mones delectai in domino. ac
siad manũ nob̾ sit huiꝰmodi delectio. De¬
lectationẽ cibi. sõmpni. et qͥetis et ceteroꝵ
que et in terra sunt noumus. Deus aũ
quan delectationem ht in es delectemurͤ
frẽs mei. scl̃ares hoc dicere possunt uos non
potestis Quis enim ur̃m est qui non sepe ex¬
pertus sit conscĩe bone delectationem qui nõ
nib illis. diuina enim ẽ et ñ carnał delata¬
tio. et cum inhis delectam᷑ plane delectam᷑
n domino. S causantur multi fortasse qd̃
affectũ hunc delectabilem. ⁊ dulciorem suꝑ
mel et fauum. rarius exꝑiantur nimirum
qr temptationib int̾m exercentur. młtoꝙ

Expanded text:
nostra; et orationem benigne suscipiens, quod nobis nostra; et orationem benigne suscipiens, quod nobis aut omnino non est utile, aut non tam cito dari necesse est, minime tribuit: oratio tamen infructuosa non erit. 6. Ita sane, si fecerimus quod monemur in psalmo, id est si delectemur in Domino. Ait enim absolute mones delectari in Domino, ac si ad manum nobis sit hujusmodi delectatio? Delectationem cibi, somni, quietis et caeterorum, quae in terra sunt, novimus: Deus autem quam delectationem habet, ut in eo delectemur? Fratres mei, saeculares hoc dicere possunt, vos non potestis. Quis enim vestrum est qui non saepe expertus sit conscientiae bonae delectationem? qui non nibus illis. Divina enim est, et non carnalis delectatio: et cum in his delectamur, plane delectamur in Domino. 7. Sed causantur multi fortasse quod affectum hunc delectabilem et dulciorem super mel et favum rarius experiantur, nimirum quia tentationibus interim exercentur: multoque
Abbreviated transcription (Latin):
mus. et sic redire uidemur. nemo nob̾ res¬
pondet uerb̾. nemo quicquam donat s la¬
borasse uidemur in cassum. S quid dicit
ineingelio dominus: Nolite autẽ iudica¬
re scd̾ni faciem. s uistum iudiciũ uidicate.
Quod est autem iustum iudicium nisi iudi¬
cium fidei : Qm̃ iustus ex fide uiuit. gͦ ut¬
dicium fidei sequere. et ñ exꝑimentũ tuũ.
qm̃ fides qͥdem uerax. s et expimentũ fal¬
lax. Que est gͦ u̾itas fidei. nisi qd̃ ꝓmiuit
ipẽ filius dei: Quicqͥd orantes petitis crecli¬
te qd̃ accipictis et fiot uob̾. Nemo ur̃m¬
fr̃es ꝑuipendat or̃onem suam. dico enim
uob̾ quia ip̃e ad quem oramus ũ parpupẽ¬
dit eam. Priusquam egressa sit ab ore nr̃o
ip̃e scribi iubet eam in libro suo. et im̃ in¬
dubitant̾ e duob sꝑare possumus. qm̃ aut
dabit qd̃ petimus: aut qd̾ nob̾ nou̾it ẽẽ
utilius Nos enim quid oremꝰ sicut oportet
nescimus. s miseretur ille suꝑ ignorantia

Expanded text:
mus, sic et redire videmur: nemo nobis resmus, sic et redire videmur: nemo nobis respondet verbum, nemo quidquam donat, sed laborasse videmur incassum. Sed quid in Evangelio dicit Dominus? Nolite, ait, judicare secundum faciem, sed justum judicium judicate! Quod est autem justum judicium, nisi judicium fidei? Quoniam justus ex fide vivit . Ergo judicium fidei sequere, et non experimentum tuum: quoniam fides quidem verax, sed experimentum fallax. Quae est ergo veritas fidei, nisi quod promittit ipse Filius Dei: Quidquid orantes petitis, credite quia accipietis, et fiet vobis? Nemo rvipendat orationem suam. Dico enim vobis quia ipse ad quem oramus, non parvipendit eam. Priusquam egressa sit ab ore nostro, ipse scribi jubet eam in libro suo. Et unum indubitanter e duobus sperare possumus, quoniam aut dabit quod petimus, aut quod nobis noverit esse utilius. Nos enim quid oremus sicut oportet nescimus: sed miseretur ille super ignorantia
Abbreviated transcription (Latin):
uertimus nõ patimur remorari s in sp̃u
uehementi animꝰ aduersus illas excita¬
tur. qm̃ mimicus confusus abscelet ñ
tam libenter illico reuertetur: S qui su¬
nus nos. ant que est fortitudo ña. ut cã
multis tẽptationib resistere ualeamus:
Hoc erat certe quod querebat deus. hoc
erat qͣd nos ꝑducere satagẽbat. ut uiden¬
tes defc̃m nrm et quod ñ est nobis auxi
te curramus. ꝓpterea rogo uos frẽs ut sem¬
per ad manum habratis tutissimum or̃oĩs
resugium. de qua etiam memim me paulo
ante infine sermonis esse locutum: Ner̃¬
tã quotiens de or̃one loquor uerba quedã
humane cogitationis audire michi uideor
incorde ũro. que et ab aliis frequent̾ audiui.
et numqͣm exꝑtus sum in corde meo. Quid
enim est qd̃ licet ñꝙͣ ab orõne cessamꝰ. uix
umquam expiri uicetur aliqͥs urm. qͥs sit
oĩonis sue fructus. Sicut ad orõnem accedi¬

Expanded text:
vertimus, non patimur remorari, sed in spiritu vertimus, non patimur remorari, sed in spiritu vehementi animus adversus illas excitatur, quoniam inimicus confusus abscedet a nobis, nec tam libenter illico revertetur. Sed qui sumus nos, aut quae fortitudo nostra, ut tam multis 823 tentationibus resistere valeamus? Hoc erat certe quod quaerebat Deus, hoc erat ad quod nos perducere satagebat: ut videntes defectum nostrum, et quod non est nobis auxilte curramus. Propterea rogo vos, fratres, ut semper ad manum habeatis tutissimum orationis refugium, de qua etiam memini me paulo ante in fine sermonis esse locutum. 3. Verumtamen quoties de oratione loquor, verba quaedam humanae cogitationis audire mihi videor in corde vestro, quae et ab aliis frequenter audivi, et nonnunquam expertus sum in corde meo. Quid enim est, quod licet nunquam ab oratione cessemus, vix unquam experiri videatur aliquis nostrum quis sit orationis suae fructus? Sicut ad orationem accedi
Abbreviated transcription (Latin):
biret regionem. nos exules sumus ⁊ ꝑegͥni
Magnum qͥdem discrimen adusꝰ diaboli¬
ce fraudis astucias tam crebros ĩmino con¬
tinuos habere conflictus quem nec uidere
qͥdem possimus. et qm nimis asturum fẽt̾iti.
tam natura subtilis quam longa exerrita
inuitus. S ub te est o homo appetitus tuuꝰ.
et tu dominaris illius. potest mimitus ex¬
citare temptationis motum. s uite ẽ siuo¬
luĩs date seu negare consensum: In tua
facultate ẽ si uolu̾is inimicum tuum face
seruum tuum. uͥ omnia tͥ cooꝑantur in
bonum. Eece enim imflãmat mimicꝰ de¬
sid̾ium cibi. uanitatis. aut impatientie.
cogitationes ingerit et excitat librdmis
motum. tu solummͦ ne conͣseris et quotĩes
restiteris sic totiens coronałis. ueruntñ
negare nõ possumus fr̃es molesta sunt ⁊¬
ꝑiculosa s et imp̃o certamine si resistimꝰ
cientia bona nascitur. Credo etiam si co¬
gitationes istas quam cito in nobis ad¬

Expanded text:
bitet regionem, nos exsules simus, et peregrini. bitet regionem, nos exsules simus, et peregrini. Magnum quoque discrimen, adversus diabolicae fraudis astutias tam crebros, imo continuos habere conflictus; quem nec videre quidem possumus, et quem nimis astutum fecerit tam natura subtilis, quam longa exercitatine dijicitur invitus. Sub te est, o homo, appetitus tuus, et tu dominaberis illi . Potest inimicus excitare tentationis motum: sed in te est, si volueris, dare seu negare consensum. In tua facultate est, si volueris, inimicum tuum facere servum tuum, ut omnia tibi cooperentur in bonum. Ecce enim inflammat inimicus desiderium cibi, vanitatis aut impatientiae cogitationes ingerit, aut excitat libidinis motum: tu solummodo ne consenseris; et quoties restiteris, toties coronaberis. 4. Verumtamen negare non possumus, fratres, molesta sunt iculosa: sed, et in ipso certamine, si viriliter cientia bona nascitur. Credo etiam, si cogitationes istas quam cito in nobis ad
Abbreviated transcription (Latin):
illicita suggerit. quod nec rõni obtemꝑat.
nec inhibetur ullo timore. hanc ascendit.
hanc adiiuat. hac utitur ad impugnantos
nos calloissimus serpens cui nullum aliud
desco̾ium est. nullum studium streim. nł¬
lum negocium nisi effand̾e sanguinem aĩa¬
rum. hic est qui iugiter machinatur ma¬
lum qui desicłia carnis instingat. qui con¬
piscencentie ignem naturalem quodam mͦ
uenenatis suggestionib sufflat. illicitos
motus imflãmat. pc̃ci occ̃ones parat. et
mille nocendi artib corda hominũ temp¬
tare non cessat. Hic ẽ qui manuis nrãs ꝓpo
cingulo alligat. et ut dicttur baculo nr̃o
nos cedit ut caro que data est madinto¬
rium: in ruinam nobis ⁊ in laqueum fiat.
S quio ꝑdest indicasse ꝑicula si nulla cõ¬
solatio. nulla adhibeantur remedia: Gran¬
de quidem ꝑiculum ẽ et grauis lucta ad¬
uersꝰ domesticum hostem maxime cum noꝰ
aduene simus et ille ciui s ille suam inha¬

Expanded text:
illicita suggerit, quod nec rationi obtemperat, illicita suggerit, quod nec rationi obtemperat, nec inhibetur ullo timore. 2. Huic accedit, hanc adjuvat, hac utitur ad impugnandos nos callidissimus serpens, cui nullum aliud desiderium est, nullum studium, nullum negotium, nisi effundere sanguinem animarum. Hic est qui jugiter machinatur malum, qui desideria carnis instigat, qui concupiscentiae ignem naturalem quodammodo venenatis suggestionibus sufflat, illicitos motus inflammat; peccati occasiones parat, et mille nocendi artibus corda hominum tentare non cessat. Hic est qui manus nostras proprio cingulo alligat, et, ut dicitur, baculo nostro nos caedit, ut caro quae data est in adjutorium, in ruinam nobis et in laqueum fiat. 3. Sed quid prodest indicasse pericula, si nulla consolatio, nulla adhibeantur remedia? Grande quidem periculum est, et gravis lucta adversus domesticum hostem: maxime cum nos advenae simus, et ille civis; ille suam inha