comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ris sui uestigia figebat.
Quot ergo uise habuit
oblectamenta. tot de se
inuenit holocausta.
numerum criminum.
ut totum seruiret deo
in penitentia. quicqͥd
ex se cleum contempse¬
rat in culpa. Sed hoc
phariseus intuens des¬
picit. et non solum ue¬
mentem peccatricem mu¬
lierem. sed etiam susci¬
pientem dominum re¬
se. Hic si esseicꝰ propħa.
sciret iitiq que et qua¬
ẽ. Ecce phariseus ueraci
ter apud se suꝑbus. et
fallaciter iustus. egrã
reprehendit egritudine.
medicum de subuentio¬
ne. Qui ipse quoq le
elationis uuilnere . et e¬
grotabat et ignorabat.
Inter duos autem egros.
mecdicus ad erat: Seclunꝰ
eger in febre integrum
sensum tenebat. alter uͦ
in febre carnis. et sensũ
ꝑdiderat mentis. Illa
quippe flebat quod fe¬
cerat. phariseus autem
de falsa iusticia elatus
uim sue inualitudinis
exaͤgerabat. In egritudi¬
ne eigo et sensum ꝑdi¬
derat. qui hoc ipsum
quoq quod asalute
longe esset ignorabat.
Sed inter hȩc nos gemi¬

Expanded text:
ris sui vestigia figebat. ris sui vestigia figebat. Quot ergo in se habuit oblectamenta, tot de se invenit holocausta. numerum criminum, ut totum serviret Deo in poenitentia, quidquid ex se Deum contempserat in culpa. 3. Sed hoc Pharisaeus intuens despicit, et non solum venientem peccatricem mulierem, sed etiam suscipientem Dominum rese: “Hic si esset propheta, sciret utique que et quas: ‘Ecce phariseus ueter apud se superbus, et fallaciter justus, aegram reprehendit de aegritudine, medicum de subventione, qui ipse quoque de elationis vulnere aegrotabat, et ignorabat. Inter duos autem aegros medicus aderat; sed unus aeger in febre integrum sensum tenebat, alter vero in febre carnis et sensum perdiderat mentis. Illa quippe flebat quod fecerat; Pharisaeus autem de falsa justitia elatus, vim suae invaletudinis exaggerabat. In aegritudine ergo et sensum perdiderat, qui hoc ipsum quoque, quod a salute longe esset, ignorabat. Sed inter haec nos gemi
Abbreviated transcription (Latin):
esse credidit. quod ue¬
recundaretur foris. Qo¬
igitur miramur fratres:
mariam uenientem. an
dominum suscipientem:
Suscipientem dicam an
trahentem: Melus tͣra¬
hentem. et suscipientẽ.
Quia nimirum ipse eam
ꝑ misericorctiam traxĩt
dinem suscepit foris.
Sed iam textum sancti
euuanglii ꝑcurrentes.
ipsum quoq ordinem
quo uenerit sanancda ui¬
cleamus. Attulit alabas¬
trum ungͣenti. et stans
retro secus pecdes ihu. la¬
crimis cepit rigare pedes
erus. & capillis capitissui.
t̾gebat. ꝙ osculabatur pedes
eiꝰ. ⁊ unguento ungebat. Liquet
fr̃s. qd̃ allicitis actibꝰ pͥꝰ mulier
ĩtenta. unguẽtũ sͥ ꝓodore suȩ
caris ad hibuit. Quod er¬
go sibi turpiter exhibie¬
rat. hoc iam deo lauda¬
biliter offerebat. Oculis
terrena concupierat. sed
hos iam ꝑpenitentiam
conterens flebat. Capil¬
los ad compositionem
uultus exhibuerat. sed
mini lacrimans terge¬
bat. Ore suꝑba dixerat.
sed pedes domini oscu¬
lans. hoc in redempto¬

Expanded text:
esse credidit quod veesse credidit quod verecundaretur foris. Quid ergo miramur, fratres, Mariam venientem, an Dominum suscipientem? Suscipientem dicam, an trahentem? dicam melius, trahentem et suscipientem, quia nimirum ipse eam per misericordiam traxit dinem suscepit foris. Sed jam textum sancti Evangelii percurrentes, ipsum quoque ordinem quo venerit sananda, videamus. 2. Attulit alabastrum unguenti, et stans retro secus pedes Jesu, lacrymis coepit rigare pedes ejus, et capillis capitis sui tergebat, et osculabatur pedes ejus, et unguento ungebat. Liquet, fratres, quod illicitis actibus prius mulier intenta unguentum sibi pro odore suae carnis adhibuit. Quod ergo sibi turpiter exhibuerat, hoc jam Deo laudabiliter offerebat. Oculis terrena concupierat, sed hos jam per poenitentiam conterens flebat. Capillos ad compositionem vultus exhibuerat, sed lacrymas tergebat. Ore superba dixerat, sed pedes Domini osculans, hoc in Redempto
Abbreviated transcription (Latin):
ogitanti mi¬
chi le marie
penitentia
flere magis
libet. quam
aliquid dicere. Cuius
enim uel saxeum pectꝰ
ille huius peccatricis
lacrime. ad exemplum
penitendi non emolli-¬
ant: Considerauit nãq
quid fecit. et noluit
moderari quid faceret.
Suꝑ conuiuantes ingres¬
sa ẽ. non iussa uenit
inter epulas lachrimas
optulit. Discile quo do¬
lore arclet. que flere et
uiter epulas non eru¬
bescit. Hanc uero quã
lucas peccatricem inuili¬
erem. ioħ̃s mariam no¬
minat. illam esse mari¬
aoo credimus. de qua
marciis seꝑtem demonia
eiecta fuisse testatur.
Et quid septem cdemo¬
niis. nisi uniuersa ui¬
tia designantur: Quia
enim septem ctiebus om¬
ne tempus comprehen¬
ditur. tecte septenario
numero uniuersitas
figuratur. Septem ergo
demonia maria habuit.
que uniuersis uiciis
plena fuit. Sed ecce qr
cͣpitudinis sue maculas
aspexit. lauanda ad
fontem misericordie cu-¬
curit. conuiuantes noz
erubuit. Nam quia se¬
met ipsam grauiter eru-¬
besceͬbat intus. nichil

Expanded text:
ogitanti mihi de Mariae poenitentia, flere magis libet quam aliquid dicere. Cujus enim vel saxeum pectus illae hujus peccatricis lacrymae ad exemplum poenitendi non emolliant? Consideravit namque quid fecit, et noluit moderari quid faceret. Super convivantes ingressa est, non jussa venit, inter epulas lacrymas obtulit. Discite quo dolore ardet, quae flere et inter epulas non erubescit. Hanc vero quam Lucas peccatricem mulierem, 1593 Joannes Mariam nominat, illam esse Mariam credimus de qua Marcus septem daemonia ejecta fuisse testatur. Et quid per septem daemonia, nisi universa vitia designantur? Quia enim septem diebus omne tempus comprehenditur, recte septenario numero universitas figuratur. Septem ergo daemonia Maria habuit, quae universis vitiis plena fuit. Sed ecce quia turpitudinis suae maculas aspexit, lavanda ad fontem misericordiae cucurrit, 1594 convivantes non erubuit. Nam quia semetipsam graviter erubescebat intus, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
cirea si sacerdotes dĩ ñ quales illi sũt
quos iudicandos atq dampnandos
cõminatio diuina ꝓnũciat. sed qua¬
les aplica doctrina comendat mul¬
tos ad deum scẽ uuiendo. & p̃dicando
conuertunt. si nil ex imꝑio sed omnia
humilit̾ agant. ac se commiines eis qͥb
sunt p̃positi studio scẽ dilectionis ex¬
bibeãt. si infirmitates carnalit̾ uiuen¬
tium fratrũ mͦ uerborum salubrium
medicaminibꝰ curent. mͦ quos incura¬
biles iudicant. pacientiȩ uirtute susti¬
laborarent ac paribus animãrum mor¬
bis affecti. nichil ab inuicem discrepa¬
rent. aut sustinere om̃s necẽȩ ẽ aut
multũ ab inuicẽ distantib modis hõ¬
mines peccent. quis non intelligit uno
modõ eis ñ posse utiq mederi: quoꝵ
tam diuersi sunt morbi:ae il eo debert¬
mͦ docendo. modo exhortando. mͦ sus¬
stinendo. mͦ increpando curari. qui.
sub ope xͥ nulluis salus in hac uita

Expanded text:
circa, si sacerdotes sancti non quales illi sunt quos judicandos atque damnandos comminatio divina pronuntiat, sed quales apostolica doctrina commendat, multos ad Deum sancte vivendo et praedicando convertant; si nihil ex imperio, sed omnia humiliter agant, ac se communes eis quibus sunt praepositi, studio sanctae dilectionis exhibeant, si infirmitates carnaliter viventium fratrum modo verborum salubrium medicaminibus curent, modo quas incurabiles judicant, patientiae virtute sustilaborarent, ac paribus animorum morbis affecti, nihil ab invicem discreparent, aut sustineri omnes necesse esset, aut multum ab invicem distantibus modis homines peccent, quis non intelligat uno modo eis non posse utique mederi quorum tam diversi sunt morbi? Et ideo d docendo, modo exhortando, modo sustinendo, modo increpando curari, ut sub ope Christi nullius salus in hac vita
Abbreviated transcription (Latin):
eterno. Quod dictum ẽ
ergo de domino. ualet
ad consolationem de qͦ¬
cumq hoc dictum fue¬
rit xp̃iano. Nemo tam̃
palam loquebatur de
illo. propter metum in¬
sonitus eoꝵ apparebat
tanquam aricłoꝵ folioꝵ.
Secliicit turbas clarius
sonabant. benꝰ ⁊̃ pres¬
sius susurrabant. Mo¬
do autem fratres quã¬
uis nunclum ueneri
illa głoria xp̃i. que
nos eternos factiira ẽ.
modo tamen ita crescit
eccła eius. ita eam clig¬
natus ẽ ꝑ cuncta dif̃¬
fundere. uit etiam su¬
surretur sediicit turbaᷤ.
et clarius ꝑsonet bonus
est. Nam noua here¬
sis in angulis occulte
susurrat ap̃c est adop¬
turus. Sed clarius uni
proprius. Sibilant qͦ
sius firmirisq fideliũ
omnium humanitas
deus. uerus ẽ deus:
Teste egregio predicatore
qui ait. Quoꝵ patres.
est suꝑ omnia deus
benedictus. in secula¬

Expanded text:
aeterno. Quod dictum est aeterno. Quod dictum est ergo de Domino, valet ad consolationem, de quocunque hoc dictum fuerit Christiano. « Nemo tamen palam loquebatur de illo propter metum Ju, sonitus eorum apparebat, tanquam aridorum foliorum. Seducit turbas, clarius sonabant; bonus est, pressius susurrabant. Modo autem, fratres, quamvis nondum venerit illa gloria Christi, quae nos aeternos factura est; modo tamen ita crescit Ecclesia ejus, ita eam dignatus est per cuncta diffundere, ut etiam susurretur: Seducit turbas; sed clarius personet, bonus est. » Nam nova haeresis in angulis occulte susurrat: Christus est adoptivus. Sed clarius univproprius. Sibilant quoque sius firmiusque fidelium omnium unanimitas Deus, verus est Deus; teste egregio praedicatore, qui ait: Quorum patres, est super omnia Deus benedictus . VE
Abbreviated transcription (Latin):
adhunc. id est ad quem
uos uultis. primum uł
secundum diem. Ascen¬
dit autem postea ut euĩi¬
głium loquitur. medi¬
ante die festo. id ẽ cum
illius diei festi tot dies
preterissent. quot remã¬
sissent. Ipsam enim festi¬
uitatem quantum intel¬
ligendum ẽ. diebus pli¬
rimis celebrabant. Dice¬
bant ergo. Ubi est ille:
Et murimur multus cle
eo erat in turba. Uncle
murmur: De contenti¬
one. Quȩ fuit conten¬
tio: Quidam enim di¬
cebant quia bonus ẽ.
alii autem dicẽbant noz.
sed seducit turbas. De
omnibus eius seruis hoc
dicitur modo. quicumq
eminet in aliqua grã
Alĩ dicunt bonus est.
alii non. sed seclucit
turbas. Unde hoc: Qa
uita nostra abscondita
ẽ cum xp̃o in deo. Hoc
patitur corpus xp̃i usq
infinem seculi a mun¬
di amatorib. quod tũc
passus est a uideoꝵ mur¬
muratoribus. Hec dũ
frumentum a paleis se¬
gregatum est. ut gra¬
na frumenti congregen¬
tur in horreum. et pã¬
lee comburantur igne

Expanded text:
ad hunc, id est, ad quem ad hunc, id est, ad quem vos vultis, primum vel secundum diem. Ascendit autem postea, ut Evangelium loquitur, mediato die festo, id est cum jam illius diei festi tot dies praeterissent, quod remansissent. Ipsam enim festivitatem quantum intelligendum est, diebus plurimis celebrant. « Dicebant ergo: Ubi est ille? Et murmur multum erat de eo in turba. » Unde murmur? De contentione. Quae fuit contentio? « Quidam enim dicebant: quia bonus est. Alii autem dicebant: non, sed seducit turbas. » De omnibus ejus servis hoc dicitur modo, quicunque eminent in aliqua gratia. Alii dicunt, « bonus est: » alii, « non, sed seducit turbas. » Unde hoc? quia vita nostra abscondita est cum Christo in Deo. Hoc patitur corpus Christi usque in finem saeculi a mundi amatoribus, quod tunc passus est a Judaeorum murmuratoribus. Necdum frumentum a paleis segregatum est , ut grana frumenti congregentur in horreum, et paleae comburantur igne
Abbreviated transcription (Latin):
temporaliter. sed ali¬
quid docẽre saluibrit:
Corrigere homines de
die festo. eterno ad mo¬
nere amore. ab hoc se¬
culo se auertere. et in
deum conuertere.Qd
ẽ autem quasi latent̾
ascendit ad diem festũ:
Non uacat et hoc domi¬
ni opus. nam omnes
dies festi iuideoꝵ in fi¬
gura fuerunt. Icleo. xp̃e
latenter ascencdit in eis:
quia xp̃c latuit in ilł:
Populo uero priori oc¬
cultus. modo uero me
liori popło manifestus.
quia quod illȩ popłs
in umbra agebat. nos
uero mainfesta luce
facimus. Licet quidã
intelligere uellent hãc
domini responsionem
qua ait. ego non ascen¬
do ad diem festum hẽ.
ad passionem illius ꝑ¬
tinere . quia xp̃e non
in festiuitate scenophe¬
gie. setl in festiuitate
paschali. qua agnus
occidi solebat crueem
ascendit. Iucdei autem
querebant eum in die
festo antequan ascencle¬
ret. Priores enim fratres
ascenderũt. et non tune
ascencdit ille. quando
illi putabant et uole¬
pleretur quod ait.Noz

Expanded text:
temporaliter cupiebat, sed alitemporaliter cupiebat, sed aliquid docere salubriter, corrigere homines, de die festo aeterno admonere, amorem eorum ab hoc saeculo avertere, et in Deum convertere. Quid est autem quod quasi latenter ascendit ad diem festum? non vacat et hoc Dei  Ms., Domini opus. » Nam omnes dies festi Judaeorum in figura fuerunt. Ideo Christus latenter ascendebat in eis, quia Christus latuit in illis. Populo vero priori occultus, modo veliori populo manifestus. Quia quod ille populus in umbra agebat, nos vero manifesta luce facimus. Licet quidam intelligere velint, hanc Domini responsionem, qua ait: « Ego non ascendo ad diem festum hunc , » ad passionem illius pertinere: quia Christus non in festivitate scenopegiae, sed in festivitate paschali, qua agnus occidi solebat, cruce ascendit. « Judaei autem quaerebant eum in die festo, » antequam ascenderet. Priores enim fratres ascenderunt, et non tunc ascendit ille quando illi putabant et volepleretur quod ait: Non
Abbreviated transcription (Latin):
facere. mundo innotes¬
cere. ne latens ignobił
putaretur. Sed ille uo¬
luit altitudinem humi¬
litate precelere. et ad
ipsam celsitudinem ꝑ
humilitatis uiam ꝑue¬
nire. Tempus autem ue¬
strum. id ẽ mundi gła
semꝑ est paratum. Erit
enim tempus głe. Qui
uenit in humilitate:
ueniet in altitudine. Qͥ
uenit iudicandus. ueni¬
et iudicatiurus. Qui ue¬
nit occili a mortuis.
ueniet iudicare de uiuis
et mortuis. Uos ascendite.
ad diem festum hunc.
Quid est hunc: Ubi
ritis. Quid est hunc:
Ubi extendere uultis car¬
nalia gauclia. non eter¬
na cogitare. Ego non
ascendo ad diem festũ
hunc . quia meum tẽ
humanam queritis. Me¬
um uero tempus. id ẽ
głe meȩ nundum ue¬
nit. Ipse erit dies festꝰ
ꝑmanens in ȩternum. Ip¬
sa erit festiuitas. gaui¬
dium sine fine. eterni¬
tas sine labe. serenitas
ascenderunt fratres eiꝰ.
tunc et ipse: ascencdit
ad diem festum non
manifeste. sed quasi in
occulto. Icleo non ad
diem festum hunc q

Expanded text:
facere, mundo innotesfacere, mundo innotescere, ne latens ignobilis putaretur. Sed ille voluit altitudinem humilitate praecedere, et ad ipsam celsitudinem per humilitatis viam pervenire. « Tempus autem vestrum, id est, mundi gloria, semper est paratum. Erit enim tempus gloriae, quia qui venit in humilitate, veniet in altitudine; qui venit judicandus, veniet judicaturus; qui venit occidi a mortuis, veniet judicare de vivis et mortuis. Vos ascendite ad diem festum hunc. « Quid est hunc? Ubi aeritis. Quid est hunc? Ubi extendere vultis carnalia gaudia, non aeterna cogitare. Ego non ascendo ad diem festum hunc, quia meum temphumanam quaeritis, meum vero tempus, id est, gloriae meae, nondum venit. Ipse erit dies festuspermanens in aeternum. Ipsa erit festivitas, gaudium sine fine, aeternitas sine labe, serenitas ascenderunt fratres ejus, tunc et ipse ascendit ad diem festum, non manifeste, sed quasi in occulto. « Ideo non ad diem festum hunc, qu
Abbreviated transcription (Latin):
pinquitate fastiderunt.
deo continuo euuange .iii¬
lista consectͥtus est. Ne¬
q enim fratres creclebãt
in eum. Quare in eum
non creclebant: Qluia.
humanam gloriam reqͥ¬
rebant. dicentes ad eum
Transi hinc. et uade in
iudeam. ut et discipuli
tui uitleant oꝑa tua.
Nemo quippe in occulto
aliquid facit. et querit
ipse inpalam ẽẽ. Si hec
facis. mani festa te ipsum
mundo. Nam his uerb̾
ostenditur gloriam illiꝰ
carnaliter querere eos.
quasi clixissent. Facis
mirabilia. secl abscondi¬
te. Transi in udeam. ut
principatus gentis. et
ciuitas caput regni ui¬
deant mirabilia tua.
Innotesce. appare omnnib.
ut lauderis ab omnib.
Quid ergo adhec domitiꝰ
lħe dicit: Meum tempꝰ
nundum uenit. tempus
autem uestrum semper¬
est paratum. Apłs dicit.
Postquam uenit plenitu¬
do temporis . misit deus
filrum suum. Tempus
uero glorie xp̃i necdum
uenit. cum hec locutus
est. quod illi uidentur
quer̾e̾. qui ei suadebant
ire in iudeam miracula

Expanded text:
pinpindeo continuo evangelista secutus est: « Neque enim fratres ejus credebant in eum. » Quare in eum non credebant? Quhumanam gloriam requirebant, dicentes ad eum: Transi hinc et vade in Judaeam, ut et discipuli tui videant opera tua. Nemo quippe in occulto aliquid facit, et quaerit ipse palam esse. Si haec facis, manifesta teipsum mundo. Nam his verbis ostenditur gloriam illius carnaliter quaerere eos, quasi dixissent, Facis mirabilia, sed abscondite. Transi in Judaeam, ut principatus gentis, et civitas caput regni videant mirabilia tua. Innotesce, appare omnibus, ut laudari possis ab omnibus. Quibus ergo ad haec Dominus sus dicit: Meum tempus nondum advenit: tempus autem est paratum. Apostolus dicit, postquam venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum . Tempus vero gloriae Christi necdum venit, cum haec locutus est. Quod illi videbantur quaerere, qui ei suadebant ire in Judaeam, miraculum
Abbreviated transcription (Latin):
es festus more iucleoꝵ
dicitur. non unus dies.
sed quotquot illius
festiuitatis fuerint.
quasi unum diem fes¬
tum. ꝓpter unius festĩ¬
uitatis consuetudinem
nominare solebant.
Dixerunt ergo ad eum.
fr̃s eius. Transi hinic. et
uade in iucleam. Fra¬
tres domini usitatissi¬
mo sancte scripturȩ mo¬
re. consanguinei sanc¬
te marie semꝑ uirginis
dicebantur. Nam abra¬
ham et loth fr̃s sunt die¬
ti. cum abraham patru¬
us esset loch. Et laban¬
et iacob fratres sunt
dicti. cum esset laban
auuinculus iacob. Cum
ergo aucdieritis fratres
domini. Mãrie cogita¬
te con sanguinitatem.
non iterum parientis
ullam ꝓpaginem. Dixi¬
mus fr̃s qui fueri nt.
audiamus quid dixe¬
rint. Transi hinc et ua¬
de in iucdeam. ut et dis¬
cipuli tui uicleant õpe¬
ra tua que facis. Oꝑa
dõmini discipulos no
latebant. sed istos late¬
bant. Isti et enim fratres.
id ẽ consanguinei. xp̃m
consanguineum habe¬
re potuerunt. creclere
autem in eum ipsa pro¬

Expanded text:
es festus more Judaeorum es festus more Judaeorum dicitur, non unus dies, sed quotquot illius festivitatis fuerunt, quasi unum diem festum propter unius festivitatis consuetudinem nominare solebant. Dixerunt ergo ad eum fratres ejus: Transi hinc, et vade in Judaeam. » Fratres Domini usitatissimo sanctae Scripturae more consanguinei sanctae Mariae semper virginis dicebantur. Nam Abraham et Lot fratres sunt dicti, cum Abraham patruus esset Loet Jacob, fratres sunt dicti, cum esset Laban avunculus Jacob. Cum ergo audieritis fratres Domini, Mariae cogitate consanguinitatem, non iterum parientis ullam progeniem. Diximus fratres qui fuerunt, audiamus quid dixerunt: Transi hinc, et vade in Judaeam. Ut et discipuli tui videant opera tua quae facis. Opera Domini discipulos non latebant, sed istos latebant. Isti enim fratres, id est consanguinei, Christum consanguineum habere potuerunt: credere autem in eum ipsa pro
Abbreviated transcription (Latin):
oc infirmi¬
tati nostre
prebebat ex¬
emplum. ñ
ipse ꝑdicle¬
rat potestã¬
tem. secl nostram conso¬
labatur fragilitatem.
Futiirum enim erat ut
dixi. ut aliquis fidel
eius absconcleret se. ne
a ꝑ secutoͬribus inueni¬
rẽtur. Et ne illi pro cri¬
mine obiceretur latibu¬
lum. precessit in cãpite
quod in menbris confir¬
maretur. Potuit enim
xp̃c ambulare inter ui¬
iudeos. et non occidi. qͥ
ait. Potestatem habeo
ponendi animam ineã.
et potestatem habeo ite¬
rum sumendi eam. Hanc
potestatem ostendit dũ
uoluit. dum ad uocem
illius retro cecĩderunt.
qui eum cum armis
uenerunt apprehendẽ.
Erat autem in proximo
dies festus iudeorum.
gia est dies festus. quo
uidei mense septimo
in tabernaculis sub ra¬
mis arborum habitare.
dieb septem iubebant᷑
ad memoriam habitati.¬
onis illorum in here¬
mo. Iste erat dies festꝰ
quem iucłe magna sol¬
lempnitate celebrabar.
uelut reminiscentes i¬
deorum beneficiorum
domini. qui eos edii¬
xit de terra egypti. Di¬

Expanded text:
oc infirmitati nostrae praebebat exemplum, non ipse perdiderat potestatem, sed nostram consolabatur fragilitatem. Futurum erat ut dixi ut aliquis fidelis ejus absconderet se, ne a persecutoribus inveniretur. Et ne illi pro crimine objiceretur latibulum, praecessit in capite, quod in membris confirmaretur. Potuit enim Christus ambulare inter Judaeos et non occidi, qui ait: « Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. » Hanc povoluit, cum ad vocem illius retro ceciderunt qui eum cum armis venerunt apprehendere. Erat autem in proximo dies festus Judaeorum gia est dies festus quo Judaei mense septimo in tabernaculis sub ramis arborum habitare diebus septem jubebantur ad memoriam habitationis 533 illorum in eremo. Iste erat dies festus quem Judaei magna solemnitate celebrabant, velut reminiscentes beneficiorum Domini, qui eos eduxit de terra Aegypti. Di
Abbreviated transcription (Latin):
cit. unde hoc probamꝰ:
Dõminum audi dictiirũ
in iudicio. Non noui uos:
Discedite ame. Quid est
non uos noui: Non uoᷤ
uideo in luce mea. non
uos uitleo in illa iusticia
quam noui. Setl et hic
tanquam nesciens talem
peccatorẽ dixit. Ubi po-¬
suistis eum: Talis est
uox domini in parady¬
so postea quam peccauit
adam. Ubi es: Dicunt
ei.Domine. ueni et ui¬
de.Quid ẽ uide: Mise¬
rere. Uidet enim dñs :
quando miseretur. Undle
illi dicitur. Uide humi¬
litatem meam et laborẽ
meum. et dimitte omĩa
peccata mea. Lacrimatꝰ
ẽ iħc. Dixerunt ergo ui

Expanded text:
cit. Unde hoc probamus? cit. Unde hoc probamus? Dominum audi dicturum in judicio: « Non novi vos, discedite a me . » Quid est, non novi vos? Non vos video in luce mea, non vos video in illa justitia, quam novi. Sic et hic, tanquam nesciens talem peccatorem, dixit: « Ubi posuistis eum? » Talis est vox Domini in paradiso, posteaquam peccavit Adam: « Adam, ubi es ? » « Dicunt ei: Domine, veni et vide. » Quod est, vide et miserere. Videt enim Dominus, quando miseretur. Unde illi dicitur: « Vide humilitatem meam et laborem meum, et dimitte omnia peccata mea. » « Lacrymatus e
Abbreviated transcription (Latin):
stulit me. Euuangeliũ
audiui. et contempsi.
Dic. dic. lacrimando. Bap¬
tizatus sum. et iterum
ad eadem reuolutus sũ.
Quid fãcio. quo eo. un¬
de uado: Quando is¬
quia ficles fremit in
uoce frementis & appa¬
ret spes resurgentis.
Ista fides intus. ibi ẽ
xp̃c fremens. Si ficles
in nobis. xp̃c in nob̃.
Quid enim aliud ait a¬
fidem in cordib uestris.
Ergo si fides tua de.xp̃o
go fremat xp̃c in corcde
tuo. Fleuit ergo xp̃c a¬
micum mortuum. quẽ
uenit resuscitaturus. Qͣ¬
re enim fleuit xp̃e. ni¬
si quia hõminem flere
docuit. opressum pon¬
dere peccatorum: Qua¬
re fremuit et turbauit
semetipsum. nisi quia
fides hominis sibi me¬
rito displicentis fremere
quemadmodum debet
in accusatione maloꝵ
oꝑum. ut uiolentie per¬
nitendi cedat consuetii¬
do peccandi. Et dixit.
Ubi posuistis eum : Scis
quia mortuus sit. et u¬
bi sit sepultus ignoras:
Et ista significatio est.
Non ausus sum dicere
nescit. Quid enim ille
nescit: Sed quia si nes¬

Expanded text:
stulit me; Evangelium stulit me; Evangelium audivi, et contempsi. Dic, dic lacrymando, baptizatus sum, et iterum ad eadem revolutus sum: quid facio? quo eo? unde evado? Quando isquia fides fremit. In voce frementis apparet spes resurgentis. Ubi ipsa fides intus, ibi est Christus fremens; si fides in nobis, Christus in nobis. Quid enim aliud ait Afidem in cordibus vestris ? Ergo si fides tua in Chrisgo fremat Christus in corde tuo. Flevit ergo Christus amicum mortuum, quem venit resuscitaturus. Quare enim flevit, nisi quia hominem flere docuit oppressum pondere peccatorum? « Quare fremuit et turbavit semetipsum, nisi quia fides hominis sibi merito dihunc admodum debet in accusatione malorum operum, ut violentiae poenitendi cedat consuetudo peccandi? Et dixit: « Ubi posuistis eum? » Scis quia mortuus sit, et ubi sit sepultus ignoras? Et ista significatio quae est? Non ausus sum dicere, nescit. Quid enim ille nescit? sed quasi nes
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c. quia uoluit. Esuri¬
uoluit. dormiuit iħe
uerum ẽ. sed quia uõ¬
luit. Contristatus ẽ aut̃
iħe. uerum ẽ. sed quia
uoluit. Mortuus est iħ̾c.
uerum ẽ. sed quia uõ¬
luit. In illius potestate
et carnem. totius hõmi¬
nis sibi coaptans in ꝑso¬
ne unitate nat᷑am. Nã & aĩa
apłi. ũbo illustratã ẽ aĩa
illustrata est. Alioꝵ apłoꝵ
tum ẽ. uerbum caro fac¬
tum ẽ. De nulla dictũ
ẽ. ego et pater unum
sumus. Anima xp̃i. et
caro xp̃i. cum uerbo di
ẽ. Ac ꝑ hoc ubi summa
potestas scđm uolunta¬
tis nutum. turbatur in¬
firmitas. hoc ẽ turba¬
uit semet ipsum. Dixi
potestatem. adtende
significationẽ. Magnꝰ
triduane. et illa signi¬
ficat sepultura. Quid
ẽ ergo quod turbat se¬
met ipsum xp̃c. nisi ut
significet tibi quomodo
turbari tu debeas. cum
tanta mole peccati gra¬
uaris et premeris: Ad¬
tendisti enim. tu uidi¬
sti te reum. cõputasti
tibi. illud feci. et peꝑ̾cit
ds. Illud cõmisi. et cdi¬

Expanded text:
Christus quia voluit. EsuriChristus quia voluit. Esurivoluit. Dormivit Jesus, verum est, sed quia voluisus, verum est, sed quia voluit; mortuus est Jesus, verum est, sed quia voluit. In illius potestate et carnem, totius honis sibi coaptans in personae unitate naturam. Nam et anima Apostoli verbo illustrata est; anima illustrata est; aliorum apostum est: « Verbum caro factum est , » de nulla dictum est: « Ego et Pater unum sumus . » Anima Christi, et caro Christi, cum verbo Dei est. Ac per hoc ubi summa potestas, secundum voluntatis nutum turbatur infirmitas. Hoc est, turbavit semetipsum. Dixi potestatem, attende significationem. Magnusatriduum, et illa significat sepultura. Quid est ergo quod turbat semetipsum Christus, nisi ut significet tibi quomodo turbari tu debeas, cum tanta mole peccati gravaris et premeris? Attendisti enim te, vidisti te reum; computasti tibi: Illud feci, et pepercit Deus; illud commisi, et di
Abbreviated transcription (Latin):
dissent mariam quia ci¬
to surrexit et exiit. secu¬
ti sunt eam dicentes. qr.
uacdit ad monumentum
ut ploret ibi. Quare hoc
ꝑtinuit ad euuangelistã
narrare᷑ ut uideamus
que oceasio fecent ut
plures ibi essent. quando
lararus resuscitatus est.
Putantes enim udei pro¬
pterea illam festinare.
ut doloris sui solatium
lacrimis quereret. secuti
sunt eam. ut tam gran¬
de miraculum quatridu¬
ani mortui resurgentis.
testes plurimos inueni¬
ret. Maria ergo cum ue¬
nisset ubi erat iħc . ui¬
dens eum cẽcidit ad pe¬
des eius. et dixit ei. Do¬
mine si hic fuisses. frat̃
meus non esset mortuus.
Ih̾c ergo ut uicdit eam
plorantem. et iudeos qͥ
cum ea uenerant plorai¬
tes. infremuit spiritu.
et turbauit se ipsum et
dixit. Ubi posuistis eũ:
Alquid nobis insinuat
fremendo spiritu. et tur¬
bancdo se ipsum. Quis
enim eum posset. nisi
se ipse turbare: Itaq
primo hic adtendite po¬
testatem. et sic inquirite
significationem. Turba¬
ris tu nolens. turbatur

Expanded text:
dissent Mariam quia cito surrexit et exiit, secuti sunt eam dicentes, quia vadit ad monumentum, ut ploret ibi. Quare hoc pertinuit ad evangelistam narrare? Ut videamus quae occasio fecerit ut plures ibi essent, quando Lazarus resuscitatus est. Putantes enim Judaei propterea illam festinare, ut doloris sui solatium lacrymis quaereret, secuti sunt eam, ut tam grande miraculum quatriduani mortui resurgentis testes plurimos inveniret. Maria ergo cum venisset ubi erat Jesus, videns eum, cecidit ad pedes ejus, et dixit ei: Domine, si hic fuisses, frater meus non esset mortuus. Jesus ergo ut vidit eam plorantem, et Judaeos qui cum illa erant, plorantes, fremuit spiritu, et turbavit semetipsum, et dixit: Ubi posuistis eum? Aliquid nobis insinuavit fremendo spiritu, et turbando seipsum. Quis enim eum posset, nisi se ipse, turbare? Itaque primo hic attendite potestatem, et sic inquirite significationem. Turbaris tu nolens, turbatur
Abbreviated transcription (Latin):
Merito iam putet. Hun¬
quid et talib negancda
ẽ misericordia: Absit.
Et iam ad tales dominus
excitandos. non dedig¬
natur accedere. Multi
artem ex iudeis uene¬
rant ad martham et ma¬
riam. ut consolarentur
eas de fratre suo. Mar¬
tha ergo ut cognouit¬
‸ quia ihc uenit. occur¬
⁊ rit illi. Maria autem

Expanded text:
Merito jam putet: nunMerito jam putet: nunquid et talibus neganda est misericordia? absit etiam, ad tales Dominus excitandos non dedignatur accedere. Multi autem ex Judaeis venerant ad Martham et Mariam, ut consolarentur eas de fratre suo. Martha ergo ut cognovit quia Jesus venit, occurrit illi: Ma
Abbreviated transcription (Latin):
dum. et ꝑ peccatum mor.
et ita in omnes homines
ꝑtransiit. inquo omnes
peccauerunt.Ecce habes
unum diem mortis. quẽ
homo trahit de mortis
propagine.Deinde cres¬
cit incipit accedere ad
racionales aunos. ut le¬
gem sapiat naturalem.
quam omnes habent
in corde fixam.Quod
tibi fieri non uis. alĩi
ne feceris. Hunquid hoc
de paganis dicitur. et
non in natura ipsa quo¬
dam modo legitur:
cere noli. Et hanc le¬
gem transgrediuntur
homines. Ecce alter cli¬
es mortis. Data ẽ etiã lex
diuinitus ꝑ famulum
dei moysem. Dictum ẽ
ulit. Non occides. noz
mechaberis. non falsũ
destimonium dices. ho¬
nora patrem et matrem.
non concupisces rem pro¬
xuiii tui. Ecce lex scrip¬
ta ẽ. et ipsa contemp¬
nitur. Adde tercium di¬
em mortis. Quid restat.
Uenit euuanglium. pre¬
dicatur regnum celoꝵ.
diffamatur ubiq xp̃e.
minatur gehennam. ui¬
tam promitcit eternã.
et ipse contempnitur.
transgrediuntur homi¬
nes euuangłium. Ecce
quartus dies mortis.

Expanded text:
dum, et per peccatum mors: dum, et per peccatum mors: et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt . Ecce habes unum diem mortis, quem homo trahit de mortis propagine. Deinde crescit, incipit accedere ad rationales annos, ut legem sapiat naturalem, quam omnes habent in corde fixam: Quod tibi fieri non vis, alii ne feceris . Nunquid hoc de paganis dicitur, et non in natura ipsa quodammodo legitur? cere noli; et hanc legem transgrediuntur homines, ecce alter dies mortis. Data etiam lex divinitus per famulum Dei Moysen, dictum est illic: Non occides, non moechaberis, non falsum testimonium dices; honora patrem et matrem; non concupisces rem proximi tui . Ecce lex scripta est, et ipsa contemnitur. Adde tertium diem mortis. Quid restat? Venit et Evangelium, praedicatur regnum coelorum, diffamatur ubique Christus, minatur gehennam, vitam promittit aeternam, et ipse contemnitur. Transgrediuntur homines Evangelium, ecce quartus dies mortis.
Abbreviated transcription (Latin):
sit quasi tc̃ credere incipe¬
rent. Non enim ait
gau tio deo ꝓpter uos ut
uestra fides augeatur.
siue firmetur. s ut cre¬
datis. Quod intelligen¬
dum est. ut amplius
robustiusq credatis. S
eamus ad eum. Dixit
ergo thomas qui dicit᷑
diduus. ad condiscipu¬
los. Oamus et nos. et
moriamur cum eo. Ue¬
nit itaq ihc. et inue¬
nit eum quatuor dies
iam in monumento ha¬
bentem. De quatuor di¬
ebus multa dici posst̃.
sieut se habent obscu¬
ra scripturarum. quȩ
pro diuersitate intelli¬
gentium. multos sen¬
sus pariunt. Dicamus
et nos quid nob̾ uide¬
atur significare mor¬
tuus quatriduanus:
qͦ modo eñĩ in illo ceco
intelligimus quodam¬
modo humanum genꝰ
sic forte et in isto mor¬
tuo multos intellectu¬
ri sumus. Diuersis e¬
nim modis. una res
significari potest. Ho¬
mo quando nascitur.
iam cum morte nascit᷑.
quia de adam peccatum
traxit. Unde dicit apł̃s.
Per unum hominem pec¬
catum intrauit in mun¬

Expanded text:
sit, quasi tunc credere incipesit, quasi tunc credere inciperent. Non enim ait, gaudeo propter vos, ut vestra fides augeatur, sive firmetur; sed ut credatis, quod intelligendum est, ut amplius robustiusque credatis. « Sed eamus ad eum. Dixit ergo Thomas, qui dicitur Didymus, ad condiscipulos: Eamus et nmoriamur cum eo. Venit itaque Jesus, et invenit eum quatuor dies jam in monumento habentem. De quatuor diebus multa quidem dici possunt, sicut se habent obscura Scripturarum loca, quae pro diversitate intelligentium multos sensus pariunt. Dicamus et nos quid nobis videatur significare mortuus quatriduanus. Quomodo enim in illo caeco intelligimus quodammodo humanum genus, sic forte et in isto mortuo multos intellecturi sumus. Diversis enim modis una res significare potest. Homo, quando nascitur, jam cum morte nascitur, quia de Adam peccatum trahit; unde dicit Apostolus: Per unum hominem peccatum intravit in mun
Abbreviated transcription (Latin):
de dormitione amici di¬
erat. discipuli respon¬
derunt quomodo intel¬
lexẽrunt. Dõmine si dor¬
mit. saliuis erit. Solent
enim esse somnia egro¬
tantium. salutis inditia.
Dixerat autem iħc. de mor¬
te eius. Illi autem puta¬
uerunt. quia de dormi¬
tione somni diceret. Tũc
ergo dixit eis dominus
maniteste. Sub obscuire
enim dixerat dormit.
Ait ergo manifeste. Lara¬
rus mortuus est et gau¬
deo propter uos. ut cre¬
datis quia non eram ibi.
Sed scio quia mortuus ẽ.
Egex enim. non mortuus
fuerat nunciãtus. Sed
qui lateret eum qui cre¬
auerat. et ad cuius ma¬
nus anima morientis exi¬
erat: Hoc est quod ait.
Gaudeo ꝓpter uos ut cre¬
datis quia non eram i
bi. ut iam inciperent
admirari. quia dominus
quod nec uiderat nec au¬
dierat. Ubi sane memi¬
nisse debemus. quod ad¬
huc etiam ipsoꝵ discipu¬
lorum qui in eum iam
credicderant. miraculis
etlificabatur fides. noi
s ut ea quȩ iam ẽẽ ceꝑat cresce¬
ret quamuis tali uerbo usus

Expanded text:
de dormitione amici dide dormitione amici diceret discipulis, responderunt, quomodo intellexerunt: Domine, si dormit, salvus erit. Solent enim esse somnia aegrotantium salutis indicia. Dixerat autem Jesus de morte ejus, illi autem putaverunt quia de dormitione somni diceret. Tunc ergo dixit eis Jesus manifeste, subobscure enim dixerat dormit. Ait ergo manifeste: Lazarus mortuus est, et gaudeo propter vos, ut credatis, quia ibi non eram, sed scio quia mortuus est. Aeger enim non mortuus fuerat nuntiatus. Sed quid lateret eum, qui creaverat, et ad cujus manus anima morientis exierat? Hoc egaudeo propter vos ut credatis quia non ibi eram, » ut jam inciperent admirari, quia Dominus quod nec viderat, nec audierat. Ubi sane meminisse debemus, quod adhuc etiam ipsorum discipulorum, qui in eum non crediderant, miraculis aedificabatur fides: non sed ut ea quae jam esse coeperat, cresceret: quamvis tali verbo usus
Abbreviated transcription (Latin):
hominib mortuus erat:
qui eum suscitare non
poterant. Nam dominꝰ
tanta faci litate sus¬
citabat de sepulchro.
quanta tu non excitas
dormientẽ de lecto. Er¬
go secundum ꝑotenti¬
am suam dixit dormi¬
entem quia et alii mor¬
tui sunt dicti in scriptu¬
ris sepe dormientes. sic̃
apłs dicit. De dormien¬
tib autem nolo uos
ignorare fr̃s. ut non
contristemini sicut et
ceteri qui spem non ha¬
bent. Ideo et ipse dor¬
mientes appellauit. ꝙr
resurrecturos promunei¬
auit. Et in alio loco.
Om̃s quidem dormiemꝰ.
sed non omnes resurge¬
mus. mortem nostram dor¬
mitionis nõmine signi¬
ficans. Nam corpus dũ
deseritur ab anima. dor¬
mit in sepulchro. resusci¬
tandum in nouissimo
die. Anime uero dum
deserunt corpora. diuer¬
sas receptiones habent.
Gaudium bone. et male
tormenta. Sed cum fac¬
ta fuerit resurrectio. et
bonorum gaudium ain¬
plius erit. et malorum
tormenta grauiora. quas¬
do cum corpore torque¬
biintur. Dum dominus

Expanded text:
Hominibus mortuus erat, Hominibus mortuus erat, qui eum suscitare non poterant: nam Dominus tanta facilitate suscitabat de sepulcro, quanta tu non excitas dormientem de lecto. Ergo secundum potentiam suam dixit dormientem, quia et alii morti sunt in Scripturis saepe dormientes, sicut Apostolus dicit: De dormientibus autem nolo vos ignorare, fratres, ut non contristemini sicut et caeteri, qui spem non habent . Ideo et ipse dormientes appellavit, quia resurrecturos pronuntiavit. Et in alio loco: Omnes quidem dormiemus, sed non omnes resurgemus ; mortem nostram dormitionis nomine significans. Nam corpus, dum deseritur ab anima, dormit in sepulcro, resuscitandum in novissimo die. Animae vero dum deserunt corpora, diversas receptiones habent, gaudium bonae, malae tormenta. Sed cum facta fuerit resurrectio, et bonorum gaudium amplius erit, et malorum tormenta graviora, quando cum corpore torquebuntur. Dum Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
a me consilium oportet
acciꝑe. Quo ergo ꝑtinet.
nonne duodecim hore
sunt diei: Qui ut
diem se esse ostenderet.
duodecim discipulos
elẽgit. Si ego sum inqͥt
dies. et uos hore. Nun¬
quid hore diei consili¬
um dant: Hore diem
secuntur. non horas cdi¬
es. Si ergo illi hore. qͥd
sibi uidas: Et ipse in¬
ter duodecun horas. Si
hora erat. lucẽbat. Si
lucẽbat. quomodo di¬
em ad mortem tradẽbat:
Sed dominus in hoc uer¬
bo non ipsum uiclam
sed successorem ipsius
preuidebat. Iuda enm
caclente. successit ma¬
thias. et duodenus mi¬
merus mansit. Non
enim frustra duodecĩ
discipulos elegit. nisi
quia ipse spiritalis ẽ
dies. Sequantur ergo
hore diem. predicent
hore diem. hore illus¬
rum preclicationem cre¬
dat mundus in diem.
Cigo ait de compendio.
Me sequimini. si non uul¬
tis offendere. Et post
hoc. dicit eis. Lazarus
amicus noster dormit.
sel uado ut a somno
suscitem eum. Uerum di¬
xit. sororibus mortuus
erat. domino dormiebat.

Expanded text:
a me consilium oportet a me consilium oportet accipere. Quo ergo pertinet: Nonne duodecim horae sunt diei? Quia ut diem se esse ostenderet, duodecim discipulos elegit. Si ergo sum, inquit, dies, et vos horae, nunquid horae diei consilium dant? Horae diem sequuntur, non horas dies. Si ergo illi horae, quid ibi Judas; et ipse inter duodecim horas? Si hora erat, lucebat; si lucebat, quomodo diem ad mortem tradebat? Sed Dominus in hoc verbo, non ipsum Judam, sed successorem ipsius praevidebat. Juda enim cadente, successit Matthias, et duodenarius numerus mansit . Non enim frustra duodecim discipulos elegit, nisi quia ipse spiritalis est dies. Sequantur ergo horae diem, praedicent horae diem, horae illusrum praedicationem credat mundus in diem. Hoc ergo ait de compendio: Me sequimini, si non vultis errare. Et post hoc dicit eis: Lazarus amicus noster dormit, sed vado, ut a somno excitem eum. Verum dixit. Sororibus mortuus erat, Domino dormiebat.
Abbreviated transcription (Latin):
die. non offendit. quia
lucem huius mundi ui¬
det. Si autẽ ambula¬
uent nocte offendit.¬
‸ quia lux non ẽ in eo.
De die quidem locitus
est. sed ad nostram in¬
telligentiam quasi ad¬
huc nox est. Inuocemꝰ
diem. ut repellat noctẽ.
et cor lumine illistret.
Quid enim dominus cli¬
cere uoluit: Quantũ
michi uidetur. quantũ
subiacet altitudo profũ¬
ditasq sententre. re¬
darguere uoluit dubi¬
tationem illorum et in¬
fidelitatẽ. Uoluerunt
enim consilium dare
domino ne moreret᷑.
qui uenerat mori ne ip̃¬
si morerentur. Sic etiam
quodam alio loco petrus
scẽs diligens dominum.
sed adhuc non plene
intelligens cur ueniss.
timuit ne moreretur.
et uite displicuit id ẽ
ipsi domino. Cum ergo
uellent dare consilium
homines deo. discipuli
magistro. serui domino.
egroti mẽdico. corripu¬
it eos et ait. Nonne du¬
ocdecim hore sunt Cei :
Siquis ambulauerit in
die. non offendit. Me
sequimini. si non urultis
offendere. HNolite mi¬
chi consilium dare. qͦs

Expanded text:
non offendit, quia lucem hujus mundi videt. Si autem ambulaverit in nocte, offendit, quia non est lux in eo. De die quidem locutus est, sed ad nostram intelligentiam quasi adhuc nox est. Invocemus diem, ut repellat noctem et cor lumine illustret. Quid enim Dominus dicere voluit? Quantum mihi videtur, quantum subjacet altitudo profunditasque sententiae, redarguere voluit dubitationem illorum, et infidelitatem. Voluerunt enim consilium dare Domino, ne moreretur, qui venerat mori, ne ipsi morerentuquodam alio loco Petrus sanctus diligens Dominum, sed adhuc non plene intelligens cur venisset, timuit ne moreretur, et vitae displicuit, id est, ipsi Domino . Cum ergo vellent dare consilium homines Deo, discipuli magistro, servi domino, aegroti medico, corripuit eos et ait: Nonne duodecim horae sunt diei? Si quis ambulaverit in die, non offendit. Me sequimini, si non vultis offendere; nolite mihi consilium dare, quos
Abbreviated transcription (Latin):
Processit. et adhuc liga¬
tus ẽ. Adhuc in uolu¬
tus. tamen foras iam
processit. Qͥd hoc signi¬
ficat: quando contem¬
pnis. mortis iaces
Et si tanta quanta di
est enim procedere. nͥ
ab occultis uelut exe¬
undo manifestari: S
ut confitearis deus fa¬
cit uoce magna clamã¬
do. id ẽ magna gracia
uocando. Ideo cum pro¬
cessisset mortuus. ad huc
ligatus. confitens et ad¬
huc reus. Ut soluerent᷑
et sinite abire. Quȩ sol
soluta et in celis. Lotuit
enim ligamenta solue¬
re. qui mortuum suscita¬
uit. Sed propter unita¬
tenr sancte dei eccłeet
indiuiduam caritatem
dicitur ministris. E est
discipulis xp̃i. soluite

Expanded text:
Processit, et adhuc ligaProcessit, et adhuc ligatus est: adhuc involutus, tamen foras jam processit. Quid significat? Quando contemnis, mortuus jaces; et si tanta quanta dixest enim procedere, nisi ab occultis velut exeundo manifestari? Sed ut confitearis, Deus facit voce magna clamando, id est, magna gratia vocando. Ideo cum processisset mortuus adhuc ligatus, confitens et adhuc reus, ut solverenturet sinite abire. Quid est,soluta et in coelis. » Potuit enim ligamenta solvere, qui mortuum resuscitavit: sed propter unitatem sanctae Dei Ecclesiae, et individuam charitatem, dicitur ministris, id est, discipulis Christi: Solvite
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ uidẽbis gloriam
dei: Quia et puten¬
tem et quatriduãnum
suscitat. Omnes enim
peccauernt. et egent
gloria dei. Et ubi ha¬
bundauit peccãtum.
tia. Tulerunt ergo la¬
pidem. Iħc aũ eleuatis
sursũ oculis. dix̃. Pat̃
gracias ago tibi. quo¬
niam audisti me. Ego
autem sciebam. quia
semꝑ me audis. Secd
propͥter populum qui
circiinstat dixi. ut cre¬
dant quia tu me mi¬
sisti. Hȩc cum dixis¬
mauit. Fremuit. lacri¬
mauit. uoce magna
clamauit. Quam dif¬
ficile surgit. qut̃ mo¬
les male consuetucdinis
premit.Sed tamen sur¬
git occulta grãcia. in¬
tus uiuificatur. Surgit
post uocẽ magnã Quid
est factum: Uoce mag¬
na clamauit. Larare ue¬
ni foras. Et statim pro¬
diit qui fuerat mortu
us. ligãtus petles et ma¬
nus institis ꝙ facies illiꝰ su¬
dãrio erat ligata. Qõ¬
modo processit ligatis
pedib miraris. et noz
miraris quia resurre¬
xit quatriduãnus: In
utroq potentta domini
erat. non uires mortui.

Expanded text:
Quid est, Videbis gloriam Quid est, Videbis gloriam Dei? Quia et foetentem, et quatriduanum suscitat. « Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei . » Et: « Ubi abundavit peccatum, tia . » « Tulerunt ergo lapidem. Jesus autem elevatis sursum oculis dixit: Pater, gratias ago tibi, quoniam audisti me. Ego autem sciebam, quia semper me audis, sed propter populum, qui circumstat, dixi, ut credant quia tu me misisti. Haec cum dixismavit. Fremuit, lacrymavit, voce magna clamavit. Quam difficile surgit, quem moles malae consuetudinis premit! Sed tamen surgit: occulta gratia intus vivificatur; surgit post vocem magnam. Quid est factum? Voce magna clamavit: Lazare, veni foras. Et statim prodiit quus, ligatus pedes et manus institis, et facies illius sudario erat ligata. Quomodo processit ligatis pedibus miraris, et non miraris quia resurrexit quatriduanus? In utroque potentia Domini erat, non vires mortui.
Abbreviated transcription (Latin):
Non poterat hic qui apẽ¬
ruit oculos ceri facere.
ut hic non moreretur:
Quia noluit facere ut ñ
moreretur. plus ẽ quod
facturus ẽ. ut mortuus
fremens in semecipso.
uenit ad monumentum
F remet et inte. si clispo¬
nis reuiuiscere. Omni
homini dicitur qui pre-¬
mitur pessima consue¬
tudine. Uenit ad monu¬
mentum. Erat autem spe¬
lunca. et lapis suꝑ põ¬
situs erat illi. Mortuus
sub lapide. reus sub le¬
ge. Scitis enim quia lex
quȩ data ẽ iudeis. in la¬
pide scripta ẽ. Omnes
autem rei. sub lege st̃.
Bene uiuentes enim. in
lege non sunt.Iustis lex
posita non ẽ. Quid ẽ
ergo lapiclem remoue¬
re: Gram preclicare.
Apłs enim paulus minis¬
trum se dicit noui testa
cat. Littera occidens.
quasi lapis ẽ premens.
Remouete inquit lapi¬
dem. Remouete legis
pondus. gram p̃licate.
Dicit ei Martha. soror eiꝰ
‸qui mortuus fuerat.
Domine iam fecet. qua¬
triduanus enim est.
Dixit ei ih̾c. Nonne di
xi quoniam si credide¬
ris. uidebis gloriam łi:

Expanded text:
Non poterat hic, qui aperit oculos caeci nati, facere ut hic non moreretur? » Qui noluit facere ut non moreretur, plus est quod facturus est, ut mortuus fremens in semetipso, venit ad monumentum. » Fremit et in te, si disponis reviviscere. Omni homini dicitur, qui premitur pessima consuetudine: « Venit ad monumentum. » « Erat autem spelunca et lapis superpositus erat ei. » Mortuus sub lapide, reus sub lege. Scitis enim quia lex quae data est Judaeis, in lapide scripta est: omnes autem rei sub lege sunt. Bene viventes enim, in lege non sunt, justo lex posita non est. Quid est ergo lapidem removere? Gratiam praedicare. Apostolus enim Paulus ministrum se dicit Novi Testamcat . » Littera occidens, quasi lapis est premens. « Removete, inquit, lapidem, » removete legis pondus, gratiam praedicate. « Dicit ei Martha, soror ejus qui mortuus fuerat: Domine, jam foetet, quatriduanus enim est. Dicit ei Jesus: Nonne dixi tibi, quoniam si credideris, videbis gloriam Dei? »
Abbreviated transcription (Latin):
cata non soluuntur. Mul¬
ti autem ex iudeis qui
uenerant ad mariam. et
uiderant que fecit ihe.
crediderunt in eum. Qͥ
cdam ex ipsis abierunt
ad phariseos. et dixert̃
que fecit ih̃c. Non om̃s
ex iudeis qui conuene¬
rant ad mariam credi¬
derunt. sed tam̃ multi¬
Q uidã uero ex eis. siue
ex iudeis qui conuene¬
rant. suie ex eis qui
crediderant. abierunt
ad phariseos. et dixert̃¬
adnunciando. ut et ip̃¬
si crederent. siue potius
prodendo ut seuirent.
Sed quomodo libet. et
ad quib libet. ad phari¬
seos ista ꝑlata sunt. ꝑ¬

Expanded text:
Multi autem ex Judaeis qui venerant ad Mariam, et viderant quae fecit Jesus, crediderunt in eum; quidam autem ex ipsis abierunt ad Pharisaeos, et dixerunt quae fecit Jesus. Non omnes ex Judaeis qui convenerant ad Mariam, crediderunt, sed tamen multiQuidam vero ex eis, sive ex Judaeis, qui convenerant, sive ex eis qui crediderant, abierunt ad Pharisaeos, et dixerannuntiando ut et ipsi crederent, sive potius prodendo ut saevirent. Sed quomodolibet, et a quibuslibet ad Pharisaeos ista prolata sunt?
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo anime tue. anima
fides ẽ. Sicut anima
corporis uita ẽ. ita fides
resurgat caro. nunquã
postea moritiira. Hoc ẽ
qui credit in me. licet
moriatur uiuet. Et om¬
eternum. Et si morietur
ad tempus propter mor¬
tem carnis. non morie¬
tur in eternum. ꝓpter
uitam spiritus. et immor.¬
talitatẽ resurrectionis.
Hoc ẽ quod ait. Et omĩs
‸qui uiuit et crecdit in
me. ñ moriẽtur in eternũ.
Credis hoc: Ait illi. Utiq
domine. Ego credili qr
tu es xp̃e filius dei. qui
in hunc muncdum ueni¬
sti. Quando hoc crecli
tio: Credidi. quia tues
uita: Credidi. quia qͥ
crecdit inte. et si moriat᷑
uiuet. Et qui uiuit et
creclit inte. non moriet᷑
in ȩternum. Et cum hoc
dixisset. abiit et uoca¬
uit mariam sororem suã
silentio dicens. Magister
ad ẽ. et uocat te. Aduer¬
tendum est quem admo¬
dum suppressam uocem
silentium nuncupauit.
Nam quomodo siluit que
dixit. magister ad est et
uocat te: Aduertendũ
etiam quemadmodum
euuangelista non dixe¬

Expanded text:
Ergo animae tuae anima, Ergo animae tuae anima, fides est: sicut anima corporis vita est corporis, ita fides resurgat caro, nunquam postea moritura. Hoc est, Qui credit in me, licet moriatur, vivet. Et omme, etsi morietur ad tempus propter mortem carnis, non morietur in aeternum propter vitam spiritus, et immortalitatem resurrectionis. Hoc est quod ait, Et omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum. Credis hoc? Ait illi: Utique, Domine, egtu es Christus Filius Dei, qui in hunc mundum venisti. Quando hoc crediditio, credidi quia tu es vita, credidi quia qui credit in te, et si moriatur, vivet; et qui vivit et credit in te, non morietur in aeternum. Et cum haec dixisset, abiit et vocavit Mariam sororem suam silentio, dicens: Magister adest, et vocat te. Advertendum est, quemadmodum suppressam vocem silentium nuncupavit. Nam quomodo siluit, quae dixit: Magister adest, et vocat te? Advertendum est etiam quemadmodum evangelista non dixe
Abbreviated transcription (Latin):
testatem.Eamus inquit
in iudeam. Deniq hoc
dicto. uidete quemadmo¬
dum discipuli territi fu¬
erint. Dicunt ei discipu¬
li. Rabbi nunc quere¬
et iterum uaclis illuc:
Respondit ih̾e. Nonne¬
duodecim hore sunt di¬
ei : Quid sibi uult ista
responsio: Illi dixerũt.
modo te uelebant lapi¬
dare uidei. et iterum ua¬
dis illuc. ut te lapidẽt:
Et cdominus. Nonne du¬
odecim hore sunt diei:¬

Expanded text:
testatem. Eamus, inquit, testatem. Eamus, inquit, in Judaeam. Denique hoc dicto videte, quemadmodum discipuli territi fuerint. Dicunt ei discipuli: Rabbi, nunc quaereet iterum vadis illuc? Respondit Jeduodecim horae sunt diei? Quid sibi vult ista responsio? Illi dixerunt: Modo te volebant lapidare Judaei, et iterum vadis illuc, ut te lapident? Et Dominus: Nonne duodecim horae sunt diei