comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
retis facere pacẽ cũ illis in omi
temꝑe. ut ĩualescentes mandu¬
cetis optĩa terre: er hereditatẽ
distribuatis filiis urĩs usq in
euũ. Et que cõtingũt nob̾ oĩa
ligna: et magna pcca nr̃a. Et
dedisti nobis talẽ radicẽ. et rur¬
sũ reuersi sumus trãsgredi legi¬
tuna tua uti cõmiscerem̃ ĩmũ¬
dicie alieuigenaꝵ genciũ terre
huius. Nõne irasceris nobis
ꝑdere nos quo adusq nõ relin¬
quat᷑ radix et semen nrm̃: Dñe
deus isrlꝰ uerax es. Derclicta est
enĩ radix usq in hodiernũ diẽ.
Ette nũc sumus in cõspectu tuo¬
in iniquitatibz nrĩs. Non est enĩ
ad huc stare ante te in hiis. Et
cũ adorando cõfiterer᷑ eras fleus
huni ꝓstratus aute tẽplũ con¬
gregati st̃ ad eũ ex ihilm turba
magna ualde: uiri et mulieres
et iuuenes et iuuẽtule. Netus enĩ
erat magnus in ipsanultitudi¬
ne. Et cũ clamasset iechonias fi¬
in dnm peccauimus ꝙ colloca¬

Expanded text:
iretis pacem habere cum illis omni iretis pacem habere cum illis omni tempore, ut invalescentes manducetis optima terrae, et hereditatem distribuatis filiis vestris usque in aevum. et quae contingunt nobis, omnia ligna et magna peccata nostra. et dedisti nobis talem radicem, et rursum reversi sumus transgredi legitima tua, uti commisceremur inmunditiae alienigenarum gentium terrae huius. nonne irasceris nobis perdere nos, quoadusque non relinquatur radix et nomen nostrum? Domine Deus Israhel, verax es; derelicta enim est radix usque in hodiernum diem, ecce nunc sumus in conspectu tuoin iniquitatibus nostris; non est enim adhuc stare ante te in his. et cum adorando confiteretur Ezras flens humi prostratus ante templum, congregati sunt ante eum ex Hierusalem turba magna valde, viri et mulieres et iuvenes et iuvenculae. fletus enim erat magnus in ipsa multitudine. et cum clamasset Iechonias Iein Dominum peccavimus, quod conloca
Abbreviated transcription (Latin):
nris ⁊ tũ sacdotib nr̃i ᷤ ⁊ regib t̾re ĩ gla¬
diũ et captiuitatẽ et depredacionẽ
cũ confusione. usq in hodiernũ
diẽ. Et nũc quãtũ est qd̃ cõtigit
relinque nobis radicẽ et nomẽ
in locũ sanctificacioĩs tue ⁊ detẽ¬
gere liũnare nr̃m in domo diũ
dei ur̃i. dare nobis tibũ in temꝑe
seruitutis nr̃e. Et tñ seruiremus
non suuꝰ derelicti a dño deo nr̃o:
sed constituit nos in gracia po
ficare deserta syon: dare nobꝰ sta¬
bilitatẽ in iudea et ihrłm. Et nũc
quid dicimꝰ dñe habentes hẽc:
Transgressi enĩ siumꝰ p̃cepta tua:
que de disti in manus pueroꝵ tuo¬
rũ ꝓph̾arũ dicẽs. Qm̃i terra ĩ quã
introistis posside h̾editarẽ eius.
terra polluta ẽ coiqnacionib
aliengenaꝵ terre: et ĩmũdicie co¬
rũ repleuerũt eã tota ĩmũdicia
sua. Et nũc filias urãs nõ con¬
iũgetis filiis eoꝵ et filias eoꝵ nõ
accipietis filiis urĩs ⁊ et nõ inqͥ¬

Expanded text:
ris et cum sacerdotibus nostris regibus terrae in gladium et captivitatem et depraedationem cum confusione usque in hodiernum diem. et nunc quantum est quod contigit relinquere nobis radicem et nomen in locum sanctificationis tuae, detegere luminare nostrum in domo Domini Dei nostri, dare nobis cibum in tempore servitutis nostrae. et cum serviremus, non sumus derelicti a Domino Deo nostro, sed constituit nos in gratia penaedificare deserta Sion, dare nobis stabilitatem in Iudaea et in Hierusalem. et nunc quid dicemus, Domine, habentes haec? transgressi enim sumus praecepta tua, quae dedisti in manus puerorum tuorum prophetarum dicens quoniam terra, in quam introistis possidere hereditatem eius, terra polluta est coinquinationibus alienigenarum terrae, et inmunditiae illorum repleverunt eam totam inmunditia sua. et nunc filias vestras non coniungetis filiis illorum, et filias eorum non accipietis filiis vestris. et non inqu
Abbreviated transcription (Latin):
ad oꝑacionẽ leuitaꝵ tẽplo serui¬
tuciũ ducẽti decẽ. Oĩm noina sig¬
nificata sũt in scripturis. Et uoui
diuĩ: ut quererẽt ab eo bonũ iter no¬
bis. et qui nobiscũ erãt ex filiis et
petorib ꝓptꝰ insidias. Erubui enĩ
petere a rege pẽdites et equites in co-¬
mitatu: tutele gracia cõtra aduer¬
sarios nrõs. Diximus enĩ regi.
qm̃ uirtus dñi erit cũ eis qui inqͥ¬
rũt eũ in om̃i effectu. Et iterũ dep̃¬
cati sumus dnim̃ deũ nr̃m scd̃m
hec quẽ et ꝓpiciũ habuimus: et cõ¬
potes facti sumus deo nr̃o. Et se¬
ꝑaui ex plebis p̃positis et sacerdo¬
tib tẽpli uiros duodetĩ: et sebedĩã
et asamĩã. et cũ eis ex frĩbz eoꝵ ui¬
ros decẽ. Et appendi eis argentũ⁊
aurũ et uasa sacerdotalia domus
dĩi dei nr̃i: que donauerat rex et
consiliarii eius. et pũcipes et om¬
nis isrlꝰ. Et cũ appendissẽ: tradidi
argenti talenta centũ quĩquagĩ¬

Expanded text:
ad operationem Levitis, templo serviad operationem Levitis, templo servientium ducenti viginti. omnium nomina significata sunt in sri, ut quaererem ab eo bonum iter nobis et qui nobiscum erant ex filiis et pecoribus propter insidias. erubui enim petere regem pedites et equites in comitatu, tutelae gratia contra adversarios nostros. diximus enim regi, quoniam virtus Domini erit cum eis qui inquirunt eum in omni affectu. et iterum deprecati sumus Dominum Deum nostrum secundum haec, quem et propitium habuimus, et conpotes facti sumus Domini nostri. et separavi ex plebis praepositis et sacerdotibus templi viros duodecim, et Sedebian et Asamian et cum eis ex fratribus eorum viros decem. et adpendi eis argentum et aurum et vasa sacerdotalia domus Domini Dei nostri, quae donaverat rex et consiliarii eius et principes et omnis Israhel. et cum adpendissem, tradidi argenti talenta centum quinquagin
Abbreviated transcription (Latin):
gebel et semeas: et cũ ipso uiri sep¬
fluuiũ qui dicit᷑ chia et mechãci.
illuc fuimus triduo et recogno¬
ui eos. Et ex filiis sacerdotũ et le¬
uitarũ non ĩuẽni illic. L¬
t misi ad eleararũ¬
et eccelon et masmã et
mãloban et enãachan ⁊ samẽa
et iõubum. nathan. ennagan.
rachariã. et mosollamũ ipsos
ductores et peritos: et dixi eis ur
uenirẽt ad luddeũ qui erat apud
lotũ garophilacii. Et mandaui
eis ut dicerẽt luddeo et fr̃ibz eius.
et illis qui erãt in garophilacio:
ut mitterẽt nobis eos qui sacer¬
docio fungerẽtur in domio dñi
dei nr̃i. Et adduxerũt nobis se¬
cũdũ manũ ualidã dñi dei nr̃i.
uiros ꝑfectos. Ex filiis mõoli.
filii leui. filii isri. sebebiã et fili¬
os er frẽs qui erãt decẽ et octo. ãs¬
bian et ãnim. Ex filiis fiuioꝵ¬
chananei et filii eoꝵ uiri uiginti
et ex hiis qui in tẽplo seruiebãt.
quos dedit dauid. et ipsi pr̃cipes

Expanded text:
Iebel et Sameas et cum ipso viri sepIebel et Sameas et cum ipso viri sepfluvium qui dicitur Thia, et metati illic sumus triduo, et recognovi eos. et ex filiis sacerdotum et Levitarum non inveni illic. et misi ad Eleazaruet Eccelom et Masman et Maloban et Enaatam et Sameam et Ioribum Natham Ennagan Zacchariam et Mosolamun, ipsos ductores et peritos. et dixi eis ut venirent ad Luddeum ductorem, qui erat apud locum gazofilacii. et mandavi eis ut dicerent Luddeo et fratribus eius et illis qui erant in gazofilacio, ut mitterent nobis eos qui sacerdotio fungerentur in domo Domini Dei nostri. et adduxerunt nobis secundum manum validam Domini Dei nostri viros peritos ex filiis Moolli filii Levi filii Israhel, Sebebian et filios et fratres qui erant decem et octo, Asbian et Annun ex filiis filiorChananei et filii eorum viri viginti; et ex his qui in templo serviebant, quos dedit David et ipsi principes
Abbreviated transcription (Latin):
et pũcipatus. porcionales eoꝵ
qui mecũ ascenderũt de babiloĩa
in reguo artharxersis. Ex filiis
phinees gersõnius. ex filiis sit̾ma¬
ruch amenus. Filioꝵ dauid. accus
filius secelie. Ex filiis phares ⁊ a¬
charias: et cũ eo reuersi stꝰ uiri cẽ¬
tũ quĩquagĩta. Ex filiis ductoris
moabilionis ⁊ ãrai: et cũ ipso uiri
chues iethonias ⁊ cͥcheeli: et cũ ip¬
so uiri ducẽti quĩquagĩta. Ex fili¬
is solamasias gothosie: et cũ eo
uiri septuagĩta. Ex filiis ⁊ apha¬
tie ⁊ arias micheli: et cũ ipso uiri
octogĩta. Ex filiis iobabdias ⁊ ẽ¬
zeli: et cũ ipso uiri ducẽti duode¬
cĩ. Ex filiis banĩe salimoth filius
iosaphie: et cũ eo uiri centũ sexa¬
ginta. Ex filiis beer ⁊ acharĩas¬
filius bebai. et cũ eo uiri ducenti
octo. Ex filiis a sathie chãnes acha¬
rie: et cũ ipso uiri centũ decẽ. Ex fi¬
liis adonicã ipsis postremis et
hec sunt noĩna toꝵ. elifalã filius

Expanded text:
et principatus portionales eorum, et principatus portionales eorum, qui mecum ascenderunt de Babylonia in regno Artaxersis regis: ex filiis Phares Gersomus, ex filiis Iemarut Amielus, filiorum David Attus filius Seceliae, ex filiis Phares Zaccharias et cum eo reversi sunt viri centum quinquaginta, ex filiis ductoris Moab Ilionas Zaraei et cum ipso viri thues Iechonias Zetheeli et cuti quinquaginta, ex filiis Olam Aesias Gotholiae et cum ipso viri septuaginta, ex filiis Safatiae Zarias Micheli et cum ipso viri octoginta, ex filiis Iob Abdias Iezeli et cum ipso viri ducenti duodecim, ex filiis Baniae Salimoth filius Iosaphiae et cum ipso viri centum sexaginta, ex filiis Beer Zaccharias Bebei et cum ipso viri ducenti octo, ex filiis Asath Iochannes Acariae et cum ipso viri centum decem; ex filiis Adonicam ipsis postremis, et haec sunt nomina eorum: Elifalam filius
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. diligẽter dent̾ e usq ad argẽ¬
ti talenta centũ. Siłiter et auri.
et usq ad frumẽti modios centũ
et uini amphoras centũ: et alia
quetũq habũdãt sine taxacione
omĩa scõm legẽ dei. fiant deo altis¬
simo ⁊ ne forte exurgat ira in reg
tributũ neq ulla indictio irroge¬
tur: nec habeat potestatẽ quisꝙͣ¬
obice eis q̃dqm. Tu aũt erras
scd̃m sapienciã dei constitue iudi¬
ces et arbitros in tota syria ⁊ phe
ur quotquot trãsgressi fuerĩt le¬
gẽ. diligẽter plectãtur: siue morte
siue cruciatu. siue eciã pecunie
mulctatiõe siue abductione.¬
t dixit ezras N¬
scriba. Benedictus dñs pa¬
in cor regis. clarificare domũ suã
que est in ihrlm: et me honorifi¬
cauit in cõspectu regis et consili¬
atoꝵ et amicoꝵ eius. et purpura¬
toꝵ eius. Et ego cõstans animo
factus sũ scd̃m opitulacionẽ dñi
dei mei: et cõgregaui ex isrlꝰ uiros
ut simul ascenderẽt mecũ. Et hii
sunt p̃positi scdm suas patrias

Expanded text:
i, diligenter detur ei usque ad argenti talenta centum, similiter autem et usque ad frumenti modios centum et vini amphoras centum, et alia quaecumque abundant sine taxatione. omnia secundum Dei legem fiant Deo altissimo, ne qua forte exsurgat ira in regntributum neque ulla alia indictio inrogetur, nec habeat quisque potestatem obicere eis quicquam. tu autem Ezras, secundum sapientiam Dei constitue iudices et arbitros in tota Syria et Foeunt docebis, ut quotquot transgressi fuerint legem, diligenter plectantur sive morte sive cruciatu sive etiam pecuniae multatione vel abductione. et dixit Ezras scriba: benedictus Dominus pain cor regis, clarificare domum suam quae est in Hierusalem, et me honorificavit in conspectu regis et consiliariorum et amicorum eius et purpuratorum eius. et ego constans animo factus sum secundum opitulationem Domini Dei mei, et congregavi ex Israhel viros, ut simul ascenderent mecum. et hii sunt praepositi secundum suas patrias
Abbreviated transcription (Latin):
is et etheis et pherezeis et iebusẽis
et moabitis et egipciis et ydumẽ¬
is. Cõiuncti enĩ sunt filiabz eoꝵ
er ipsi et filii coꝵ ⁊ et cõmixtũ est
semen scm̃ alienigeĩs gẽtib t̾re:
et ꝑticipes erãt p̃positi et magis¬
tratus ũquitatis huiꝰ ab inicio
ipsius regni. Et mox ut audiui
ista conscidi uestimẽta et sacrã
tunicã: et lacerãs capillos capi¬
tis et barbã. sedi dolens ⁊ mestu̾.
Et cõuenerũt ad me quotquot
tũc mouebãtur in uerbo dñi da
isciꝰ. me lugentẽ suꝑ ũquitatẽ is¬
tã et sedebã tristis usq ad sacrifi¬
ciũ uesꝑtinũ. Et surgẽs a ieiunio
conscissa habens uestimẽta et sa¬
crã tunicã: ingeniculãs et exten¬
dens manus ad dnm̃n dicebã.
Dñe confusus et reueritus sum
ante faciẽ tuã. Peccata enĩ nr̃a
multiplicata sunt suꝑ capita
nr̃a. et ĩiquitates nr̃e exaltate

Expanded text:
is et Hettheis et Ferezeis et Iebuseis is et Hettheis et Ferezeis et Iebuseis et Moabitis et Aegyptiis et Idumeis. coniuncti enim sunt filiabus eorum et ipsi et filii eorum, et commixtum est semen sanctum alienigenis gentibus terrae; et participes erant praepositi et magistratus iniquitatis huius ab initio ipsius rei. et mox ut audivi ista, conscidi vestimenta et sacram tunicam, et lacerans capillos capitis et barbam sedi dolens et maestus. et convenerunt ad me quotquot tunc movebantur in verbo Domini Dei Israhel, me lugente super iniquitatem istam. et sedebam tristis usque ad vespertinum sacrificium. et surgens a ieiunio, conscissa habens vestimenta et sacram tunicam, ingeniculans et extendens manus ad Dominum dicebam: Domine, confusus sum et reveritus sum ante faciem tuam. peccata enim nostra multiplicata sunt super capita nostra, et iniquitates nostrae exaltatae
Abbreviated transcription (Latin):
Ttũ factus fuisset tertius
dics. quarta aũt die ponderatũ
aurũ et argentũ traditũ est in do
mo dei nr̃i. mãrimoch filio iori
sacerdotr: et cũ ipso erat elẽaz ar
filius phĩnees et erãt cũ ipsis io¬
sãbdus filius ihesu. et medĩas et¬
banni filius leuite ad numerũ ⁊
ad pondus uniuersa. Et scriptũ
est pondus ipsoꝵ cadẽhora. Qui
autẽ uenerũt ex captĩtate obtir¬
lerũt sacrificiũ dñi dei isclꝰ. tauroᷤ
duodecĩ pro om̃i isrlꝰ. arietes octo¬
ginta sex. agnos septuagĩtadu¬
os. hircos pio pcc̃o duodeũ. et ꝓ
salute uaccas duodeci: omĩa in¬
sacrificiũ dñi. Et relegerũt p̃cep¬
ta regis regalibz dispensatorib
et su bregulis coelessyue et phe¬
nicis: et honorificauerũt gentẽ
et templũ dñi
t consũmatis hiis: acces¬
serũt ad me p̃positi dicẽ¬
tes. Non segregauerũt genus
isriꝰ. et pr̃cipes et sacerdotes et le¬
uite et aliegene gẽtes et naciões
terre ĩmũdicias suas: a chauanẽ¬

Expanded text:
t cum factus fuisset tertius dies, quarta autem die ponderatum aurum et argentum traditum est in domo Domini Dei nostri Marimoth filio Iori sacerdoti. et cum ipso erat Eleazar filius Finees, et erant cum ipsis Iosabdus filius Iesu et Moedias Banni filius Levitae. ad numerum et ad pondus universa et scriptum est pondus ipsorum eadem hora. qui autem venerunt ex captivitate, obtulerunt sacrificium Domini Israhel tauros duodecim pro omni Israhel arietes octoginta sex, agnos septuaginta duos, hircos pro peccato duodecim, et pro salute vaccas duodecim, omnia sacrificium Domini. et relegerunt praecepta regis regalibus dispensatoribus et subregulis Coelensyriae et Foenicis, et honorificaverunt gentem et templum Domini. et consummatis his accesserunt ad me praepositi dicentes: non segregaverunt genus Israhel et principes et sacerdotes et Levitae et alienigenae gentes et nationes terrae inmunditias suas a Chanane
Abbreviated transcription (Latin):
Humanior ego iudicãs et benefi¬
cus p̃cepi eis qui desiderãt ex gẽtei¬
deoꝵ suaspõte ⁊ ex sac̾dotibz er leuitis
qui sunt in regno meo comitari
tecũ in ihrlm. Si qui ergo cupiũt
ire tecũ cõueniãt et ꝓficiscãtur si¬
tut placuit michi et septẽ amicis
meis consiliariis: ut uisitẽt ea q̃
agũtur scd̾m iudeã et ihrłm. ob¬
seruantes legẽ sicut habes in lege
diũ: et ferant munera dño deo isrlꝰ.
que uoui ego et amici mei ihrlm.
er om̃e aurũ er argentũ qd̃ ĩuen¬
tũ fuerit in regione babylonie do¬
mino in ihrłm: cũ illo qd donatũ
est ꝓ ipsa gente in tẽplũ dñi eorũ
qdꝰ est in ihrłm. ut colligat᷑ hoc
aurũ et argentũ: ad tauros et a¬
rietes et aguos et hedos. et q̃ hiis

Expanded text:
neficiis, praecepi eos qui desiderant ex gente Iudaeorum sua sponte et ex sacerdotibus et Levitis qui sunt in regno meo comitari tecum in Hierusalem. si qui ergo cupiunt ire tecum, conveniant et proficiscantur, sicut placuit mihi et septem amicis meis consiliariis, ut visitent ea quae aguntur secundum Iudaeam et Hierusalem observantes sicut habes in lege Domini, et ferant munera Domino Israhel, quae vovi ego et amici, Hierusalem et omne aurum et argentum, quod inventum fuerit in regione Babyloniae, Domino in Hierusalem cum illo, quod donatum est pro ipsa gente in templum Domini eorum quod est in Hierusalem, ut colligatur hoc aurum et argentum ad tauros et arietes et
Abbreviated transcription (Latin):
ille noluerit; ego te absq ulla
dubitacione suscipiã. uiuit dñs
Dorm usq mane. Dormiuit
itaqz ad pedes eius usq ad noc¬
tis abscessũ. Surrexir itaq an¬
teqmͣ hoĩnes se cognosterent
nutuo. Et dixit boor. Caue ne
quis nouerit. qd̃ huc ueneris.
Et rursũ. Expande ĩquit pallio¬
lũ tuũ quo opĩeris: et tene utrã¬
qz manu. Quã extendẽte et tenẽte.
mensus est sex modios ordei. et
posuit suꝑ eã. Que portãs in¬
gressa est tiuitatẽ: et uenit ad
socrũ suã. Que dixit ei. Qd egis¬
ti filia: Marrauitqz ei omĩa q̃
sibi ferisset homo et ait. Ette sex
modios ordei dedit mͥ: et ait.
Nolo uatuã te reuerti ad socrũ
tuã. Dixitq noemi. Expecta fi

Expanded text:
ille noluerit ego te absque ulla ille noluerit ego te absque ulla dubitatione suscipiam vivit Dominus dormi usque mane dormivit itaque ad pedes eius usque ad noctis abscessum surrexitque antequam homines se cognoscerent mutuo et dixit Booz cave ne quis noverit quod huc veneris et rursum expande inquit palliolum tuum quo operiris et tene utraque manu qua extendente et tenente mensus est sex modios hordei et posuit super eam quae portans ingressa est civitatem et venit ad socrum suam quae dixit ei quid egisti filia narravitque ei omnia quae sibi fecisset homo et ait ecce sex modios hordei dedit mihi et ait nolo vacuam te reverti ad socrum tuam dixitque Noemi expecta fi
Abbreviated transcription (Latin):
cenditqz in areã: et fent omĩa
que sibi imꝑauerat socrus. Cũ¬
q comedisset boor er bibisset.
et factus esser hilarior issetq
ad dormiendũ iuxta aceruũ
manipuloꝵ: uenit abscondite.
et discoopto a pedibz eiꝰ ꝑ alli¬
o. se ꝓiecit. Et ecce nocte iã me¬
dia expauit homo et cõturba¬
tus est: uiditq mulierẽ iacẽtẽ¬
ad pedes suos. er au illi. Que es.
Illaq rñdit. Ego sũ ruch ancilla
tua. Expande palliũ tuũ supfa¬
mulã tuã: quia ꝓpinquus es.
Et ille. Benedicta inquit es dño
filia : et priorẽ nuscdiã posteri¬
ore suꝑasti: qͣa nõ es secuta iu¬
uenes. pauꝑes siue diuites. No¬
li ergo metuere: sed q̃dqͥd dixer̃
michi faciã tibi. Scit enĩ omĩs
ppłus qui habitat intͣ portas
orbis mee: mulierẽ te esse uirtu¬
tis. Nec abiuo me ꝓpinquũ:
sed est alius me ꝓpinquior. Qt̃¬
esce hac uocte ⁊ et facto mane
si te uoluerit ꝓpinquitaris iure
retinere: beue res acta est. Si ãt

Expanded text:
cenditque in aream, et fecit omnia, quae sibi imperaverat socrus. Cumque comedisset Booz, et bibisset, et factus fuisset hilarior, issetque ad dormiendum juxta acervum manipulorum, venit abscondite, et discooperto a pedibus ejus pallio, se projecit. Et ecce, jam noctis media expavit homo, et conturbatus est: viditque mulierem jacentead pedes suos, et ait illi: Quae es? Illa respondit: Ego sum Ruth ancilla tua: expande pallium super famulam tuam, quia propinquus es. Et ille, Benedicta, inquit, es a Domino filia, et priorem misericordiam posteriore superasti: quia non es secuta juvenes, sive pauperes sive divites. Noli ergo metuere, sed quid dixeris mihi faciam tibi scit enim omnis populus qui habitat intra portas urbis meae mulierem te esse virtutis nec abnuo me propinquum sed est alius me propinquior quiesce hac nocte et facto mane si te voluerit propinquitatis iure retinere bene res acta est sin autem
Abbreviated transcription (Latin):
rñdit. Ne aduerseris mithi: ut
relinquã te et abeã. Quocũq
prexeris ꝑgã: obi morata fue¬
ris et ego ꝑiter morabor. ppłus
tuus pplus meus: et deus tuuᷤ
deus meus. Que te morientẽ
terra susceꝑit. in ea moriar:
ibiq locũ accipiã sepulture.
Hec michi faciat deus ⁊ addat
si nõ sola mors me et te sepa¬
uerir. Didẽs ergo noemi qd̃ ob¬
stinato ruth animo decreuisset
setũ ꝑgere: adu̾sari noluit.
nes ultra ad suos reditũ ꝑsua¬
dere. ꝓfecteq sunt simul: et ue¬
nerũt in bethleẽ. Quib urbẽ in¬
gressis: uelox apud cũctos fa¬
ma ꝑcrebuit. Dicebãtq mulie¬
res. Hec est illa noenu. Quibz
ait. Ne uocetis me noenu. id
est pulchra : sed uocate me ma¬
ra hoc est amara: quia ualde
me amaritudine repleuit omĩ¬
potẽs. Egressa sũ plena: et ua-¬
cuã reduxir me dñs. Cur igit᷑ no¬
catis me noemi quã hũiliauit
go noemi cũ ruchino abĩtide
nuru sua de terra pegrinatioĩs

Expanded text:
respondit: Ne adverseris mihi ut respondit: Ne adverseris mihi ut relinquam te, et abeam: quocumque perrexeris, pergam: et ubi morata fueris, et ego pariter morabor. Populus tuus populus meus, et Deus tuus et Deus meus quae te morientem terra susceperit in ea moriar ibique locum accipiam sepulturae haec mihi faciat Deus et haec addat si non sola mors me et te separaverit videns ergo Noemi quod obstinato Ruth animo decrevisset secum pergere adversari noluit nec ultra ad suos reditum persuadere profectaeque sunt simul et venerunt in Bethleem quibus urbem ingressis velox apud cunctos fama percrebuit dicebantque mulieres haec est illa Noemi quibus ait ne vocetis me Noemi id est pulchram sed vocate me Mara hoc est amaram quia valde me amaritudine replevit Omnipotens egressa sum plena et vacuam reduxit me Dominus cur igitur vocatis me Noemi quam humiliavit go Noemi cum Ruth Moabitide nuru sua de terra peregrinationis
Abbreviated transcription (Latin):
ad eas. Ite in domũ matrꝰ ur̃e.
Faciat dñs uobiscũ miscd̾iã.
sicut fecistis cũ mortus ⁊ inctũ.
Det uobis ĩueire requiẽ in do¬
mib uiroꝵ quos sortiture es¬
tis. Et osculata est eas. Que
eleuata uoce flere ceperũt et di¬
cere. Tecũ ꝑgimus ad ppłm tuũ.
Quib illa rñdit. Ri euertimĩ fi¬
ue mi. Cur uenitis mecũ: Nũ
ultra habeo filios in utero me¬
o⁊ ut uiros ex me sperare possi¬
tis: Reuertinũ filie moabite.
nec apta uinculo cõiugali. E¬
ciã si possẽ hac nocte cõcipere
et pare filios ⁊ si eos expectare ue¬
litis donec crescant. et annos ĩ¬
pleant pubertatis: aute eritis
uetule qmͣ nubatis. Nolite fi¬
tia me magis p̃mit. et egressa
est manus dñi cõtra me. Eleua¬
ta igit᷑ uoce: rursũ flere ceperũt.
Orpha osculata est socrũ ac re¬
uersa: ruch adhesit socrui sue.
Cui dixit noemi. En reuersa ẽ
cognata tua ad ppłm suũ. et
ad deos suos: uade tũ ea. Quie

Expanded text:
ad eas ite in domum matris vestrae ad eas ite in domum matris vestrae faciat Dominus vobiscum misericordiam sicut fecistis cum mortuis et mecum det vobis invenire requiem in domibus virorum quos sortiturae estis et osculata est eas quae elevata voce flere coeperunt et dicere tecum pergemus ad populum tuum quibus illa respondit revertimini filiae mi cur venitis mecum num ultra habeo filios in utero meo ut viros ex me sperare possitis revertimini filiae mi abite nec apta vinculo coniugali etiam si possem hac nocte concipere et parere filios si eos expectare velitis donec crescant et annos impleant pubertatis ante eritis vetulae quam nubatis nolite qutia me magis premit et egrest manus Domini contra me. Elevata igitur voce, iterum flere coeperunt: Orpha osculata est socrum, ac reversa: Ruth adhaesit socrui suae: cui dixit Noemi: En reversa est cognata tua ad populum suum, et ad deos suos, vade cum ea. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
N dieb onius iudici᷑
qñ iudices p̃erant:
facta est fames in ter¬
ra. abiitq homo de
bethleem iuda. ut ꝑe¬
grinaret᷑ in regione
moabĩtide: cũ uxore sua ac du¬
ob liberis. Ipse uotabat᷑ ely¬
melech. uxor eius nõenũ: et du¬
obus filiis alt̾ ma alon. et alt̾
chelyon. ephratei de bethleẽ iu¬
dã. Ingressiq regionẽ moabĩ¬
tidem: morabãtur ibi. Et mor
tuus est elymelech maritus no¬
anĩ: remansitqz ipsa cũ filiis.
Qui acceperũt uxores moabĩti¬
das: quarũ una uocabatur or¬
pha. altera ruch. Manserũtq
decẽ annis: et ambo mortui st̃.
ma a lon uidelicet et chelyon.
Remansitq mulier orbat a
duobz liberis: ac marito. Et
surrexit ut in patriã ꝑgeret cũ
utrãq iuiru sua: de regiõe mo¬
abĩtide. Audierat enĩ qd̃ respex
isset dñs ppłm suũ: et dedisser
eis escas. Egressa est itaqz de
loco ꝑegrinacioĩs sue tũ utr̃a¬
qz nuru. Et iam in uia posita
reuertendi in terrã iuda: dixit

Expanded text:
n diebus unius iudicis quando iudices praeerant facta est fames in terra abiitque homo de Bethleem Iuda ut peregrinaretur in regione moabitide cum uxore sua ac duobus liberis ipse vocabatur Helimelech uxor eius Noemi e duobus filiis alter Maalon et alter Chellion Ephrathei de Bethleem Iuda ingressique regionem moabitidem morabantur ibi et mormaritus Noemi remansitque ipsa cum filiis qui acceperunt uxores moabitidas quarum una vocabatur Orpha altera Ruth manseruntque ibi decem annis et ambo mortui sunt Maalon videlicet et Chellion remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito et surrexit ut in patriam pergeret cum utraque nuru sua de regione moabitide audierat enim quod respexset Dominus populum suum et dedisset eis escas egressa est itaque de loco peregrinationis suae cum utraque nuru et iam in via posita revertendi in terram Iuda dixit
Abbreviated transcription (Latin):
pitq et peꝑit filiũ in senectu¬
te sua: temꝑe quo p̃dixerat
e deus. Bocauitqz abraham
nomẽ filii sui quẽ genuit ei
sara ysaac: et circũtidit eũ oc¬
taua die sicut p̃ceꝑat ei deus
cũ centũ esset annoꝵ. Hac qͣp¬
pe etate prĩs natus est ysaãc.
Dixitq sara. Risũ fecit michi
deus. Quicũq audierit cõride¬
bit michi. Rursũq ait. Quis
auditurus cred̾e̾t abrahã qdꝰ
sara lacharer filiũ: quẽ peꝑit
ei iam seni: Creuit igit̾ puer
et ablactatus est. fecitqz abra¬
hã grande cõuiuiũ in die ab¬
lactacionis eius. Cñq uidis
enĩ erit heres filius ancille:
tũ filio libere meo ysaac. Du¬
re accepit hoc abrahãpro filio¬

Expanded text:
senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus. Vocavitque Abraham nomen filii sui, quem genuit ei Sara, Isaac: et circumcidit eum octavo die, sicut praeeperat ei Deus, cum centum esset annorum: hac quippe aetate patris, natus est Isaac. Dixitque Sara: Risum fecit mihi Deus: quicumque audierit, corridebit mihi. Rursusque ait: Quis auditurum crederet Abraham, quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni? Crevit igitur puer, et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactationis ejus. Cumque vidissenim erit heres filius ancillae cum filio meo Isaac. Dure accepit hoc Abraha
Abbreviated transcription (Latin):
condictũ reuertar ad te hoc
eodẽ temꝑe uita comite: et ha¬
bebit sara filiũ. Negauit sa¬
ra dicens non risi: timore ꝑt̾¬
rita. Dñs aũt. Non est ĩquit
ita sed risisti. Cũ ergo surrex¬
issent uiri iide direxerũt ocu¬
los cõtra sõdomã: et abrahã
simul gradiebat᷑ deducẽs eoᷤ
Dixitq dñs. Num celare po¬
tero abrahã que gesturus sũ
tũ futurus sit in gentẽ mag¬
nã ac robustissimã⁊ et bene¬
dicende sint in eo om̃es naci¬
ones terre: Stio enĩ ꝙ p̃cep¬
turus sit filiis suis et domui
sue post se. ut custodiãt uiã
dñi et faciãt iusticiã et indi¬
tũr: ut adducat dñs ꝓpter a¬
brahã omĩa que locutus est

Expanded text:
condictum revertar ad te hoc condictum revertar ad te hoc eodem tempore, vita comite, et habebit Sara filium. Negavit Sara dicens, Non risi, timore perterrita. Dominus autem: Non est, inquit, ita; sed risisti. Cum ergo surrexissent inde viri, direxerunt oculos contra Sodomam, et Abraham simul gradiebatur, depotero Abraham, quae gesturus sum: cum futurus sit in gentem magnam, ac robustissimam, et BENEDICENDAE sint in eo omnes nationes terrae? Scio enim quod praecepturus sit filiis suis, et domui suae post se, ut custodiant viam Domini, et faciant judicium et justitiam: ut adducat Dominus propter Abra
Abbreviated transcription (Latin):
dixerũt. Fac ut locutus es.
Festinauit abrahã in taber¬
naculũ ad sãrã: dixitq ci.
accelera tria sata simile com¬
misce. et fac subtineritios pa¬
nes. Ipse uero ad armentũ
tucurrit et tulit inde uitulũ
tenerrimũ et optimũ: dedit¬
q puero. Qui festinauit et
coxit illũ. Tulit quoq buti¬
rũ et lac et uitulũ quẽ coxe¬
rat: et posuit corã cis. Ipse
uero stabat iuxta eos sub
arbore. Cumqz comedissẽt
dixcrũt ad eũ. Ubi est sara ux¬
ortua: Ille rũdit. Ecce in ta¬
bernaculo est. Cui dixit. Re¬
uertens ueniã ad te. tꝑe isto
uita comite: et habebit filiũ
sara uxor tua. Quo audito
sara risit post ostiũ taberna
culi. Erant ambo senes ꝓuec¬
teq etatis: et desicrãt sare fie̾i
muliebria. Que risit occulte
diceus. Postꝙͣ consenui et
dñs meus uetulus est uolup¬
tati oꝑam dabo: Dixit aũt
dñs ad abrahã. Quare risit
sara dicens ⁊ num uere pari¬
tura sum anus: Nũq̃d deo
est quidqm̃ difficile: Iuxta

Expanded text:
c ut locutus es. Festinavit Abraham in tabernaculum ad Saram, dixitque ei: Accelera, tria sata similae commisce, et fac subcineritios panes. Ipse vero ad armamentum cucurrit, et tulit inde vitulum tenerrimum et optimum, deditque puero, qui festinavit et coxit illum. Tulit quoque butyrum et lac, et vitulum quem coxerat, et posuit coram eis: ipse vero stabat juxta eos sub arbore. Cumque comedissent, dixerunt ad eum: Ubi est Sara, uxor tua? ille respondit: Ecce in tabernaculo est. Cui dixit: Revertens veniam ad te tempore isto, vita comite, et habebit filium Sara uxor tua. Quo audito, Sara  ambo senes, provectaeque aetatis, et desierunt Sarae fieri muliebria. Quae risit occulte, dicens: Postquam consenui, et dominus meus vetulus est, voluptati operam dabo? Dixit autem Dominus ad Abraham: Quare risit Sara, dicens: Num vere paritura sum anus? Numquid Deo est quidquam difficile? juxta
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad fluuiũ magnũ eufr̃a¬
ten. syncos et cenezeos cedmno¬
liberos: sed habẽs ancillã e¬
gĩpciã noĩne agar: Dixit ma¬
rito suo. Ecce cõclusit me dñs
ne parerẽ. Ingredere ad ancillã
meã: si forte saltẽ ex illa susci¬
piã filios. Cumq ille acqui

Expanded text:
usque ad fluvium magnum Euphrausque ad fluvium magnum Euphraten, Cinaeos, et Cenezaeos, Cethmoerat sibi liberos: sed habens ancillam Aegyptiam nomine Agar, dixit marito suo: Ecce conclusit me Dominus, ne parerem: ingredere ad ancillam meam, si forte saltem ex illa suscipiam filio
Abbreviated transcription (Latin):
et utrasq ꝑtes cõtra se altrĩn¬
secus posuit. Aues aũt nõ di¬
uisit. Descenderũtq uolucres
suꝑ cadauera: et abigebat eaᷤ
abrã. Cũq sol occũberet so¬
por irruit suꝑ abrã: et horror
magnus et tenebrosus ĩuasit
eũ. Dictũq est ad eũ. Scito pre¬
noscens ꝙ ꝑegrinũ futurũ sit
semen tuũ in terra nõ sua: et
subicient eos seruituti. et af¬
fligent quadrĩgẽtis annis.
Berũptũ gentẽ sui seruituri st̃
ego iudicabo: et post hec egre¬
diẽtur cũ magna substãcia.
Tu autẽ ibis ad patres tuos
in pace: sepultus in senectute
bona. G eneracione ãt quar¬
ta: reuertẽtur huc. Necdũ enĩ
cõplete sunt ũquitates amor¬
reoꝵ: usq ad p̃sens tẽpus. Cũ
ergo occubuisser sol facta est ca¬
ligo tenebrosa: et apparuit cli¬
banus fumãs: et lampas ig¬
nis trãsiens int̾ diuisiones il¬
las. In die illo pepigit dñs fe¬
dus cũ abrã dicẽs. Semĩ tuo da
bo terrã hanc a fluuio egipti

Expanded text:
rasque partes contra se altrinsecus posuit: aves autem non divisit. Descenderuntque volucres super cadavera, et abigebat eas Abram. Cumque Sol occumberet, sopor irruit super Abram, et horror magnus et tenebrosus invasit eum dictumque est ad eum scito praenoscens quod peregrinum futurum sit semen tuum in terra non sua et subicient eos servituti et adfligent quadringentis annis verumtamen gentem cui servituri sunt ego iudicabo et post haec egredientur cum magna substantia tu autem ibis ad patres tuos in pace sepultus in senectute bona generatione autem quarta revertentur huc necdum enim conpletae sunt iniquitates Amorreorum usque ad praesens tempus cum ergo occubuisset sol facta est caligo tenebrosa et apparuit clibanus fumans et lampas ignis transiens inter divisiones illas in die illo pepigit Dominus cum Abram foedus dicens semini tuoram a fluvio Aegypti
Abbreviated transcription (Latin):
ter uxorẽ meã. Alias aũt et
uere soror mea est filia prĩs
mei et nõ filia matris mee:
et duxi eã u xorẽ. Postꝙͣͣ aũt¬
duxit me deus de domo patris
nia: dixi ad eã. Hanc miscd̾i¬
am facies mecũ in om̃ĩ loco
ad quẽ ingrediem᷑: dicẽs qd̃
frat tuus sim. Tulit igit̾ aby¬
melechoues et boues seruos
et ancillas: et dedit abrahã.
Reddiditq illi sarã uxorẽ su¬
ani: et air. Terra corã uobis
est: ubicũq tibi placueit ha¬
bita. Sare aũt dixit. Ecce mil¬
le argẽteos dedi frĩ tuo. Hoc
erit tibi in uelanen oculoꝵ
ad omes qui tecũ sunt. Et
quotũq prexeris memẽtoq
te dep̃hensã. Orante aũt abra¬
hã sanauit deus abĩmelech ⁊
uxorẽ ancillasq eius: et pe¬
pẽrũt. Conluserat enĩ deus
oẽm uuluã domus abĩmelech
ꝓpt̾ sarã uxorẽ abrahã A¬
litauit aũt dñs sarã

Expanded text:
 et vere soror mea est, filia patris mei, et non filia matris meae, et duxi eam in uxorem. Postquam eduxit me Deus de domo patris mei, dixi ad eam: Hanc misericordiam facies mecum: in omni loco, ad quem ingrediemur, dices quod frater tuus sim. Tulit igitur Abimelech oves et boves, et servos et ancillas, et dedit Abraham: reddiditque illi Saram uxorem suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo hoc erit tibi in velamen oculorum ad omnes qui tecum sunt et quocumque perrexeris mementoque te deprehensam orante autem Abraham sanavit Deus Abimelech et uxorem ancillasque eius et pepererunt concluserat enim Deus omnem vulvam domus Abimelech propter Sarram uxorem Abraham visitavit aut
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit ei dñs. dixitq ad eũ.
Ego deus om̃ps. Ambula corã
me et esto ꝑfectus ⁊ ponãq fe¬
dus meũ int̾ me et te: et mul¬
tiplicabo te uehemẽter nimus.
Cetidit abram pronus in faci¬
e. Dixitqz ei deus. Ego sum et
pactũ meũ tecũ: erisq patꝰ mul¬
tarũ genciũ. Nec ultra uocabi¬
tur nomẽ tuũ abrã. sed uoca

Expanded text:
inus, dixitque ad eum: Ego Deus omnipotens: ambula coram me, et esto perfectus; ponamque foedus meum inter me et te, et multiplicabo te vehementer nimis. Cecidit Abram pronus in faciem. Dixitque ei Deus: Ego sum, et ponam pactum meum tecum, erisque pater multarum gentium; nec ultra vocabitur nomen tuum Abram, s
Abbreviated transcription (Latin):
foris ꝑcusserũt tecitate a mi¬
nimo usq ad maximũ: ita
ut ostiũ inueĩre nõ possent.
Dixerũt aũt ad loch. Habes
hic tuoꝵ quẽpiã ⁊ generũ aut
filios aut filias: Om̃es qui
tui sunt: educ de urbe hac. Di¬
lebimus enĩ locũ istũ: eo qdꝰ
increuerit clamor eoꝵ toram
dño: qui misit nos ut ꝑda¬
mus illos. Egressus itaq
loch locutus est ad generos
suos qui accepturi erãt filiaᷤ
eius : et dixit. Surgite egredi¬
nĩ de loto isto: quia delebit
dñs ciuitatẽ hanc. Et uisus
est as quasi ludens loqui.
Cumqz esser mane: cogebãt
eũ angeli dicẽtes. Surge et
et tolle uxorẽ tuã et duas filiaᷤ
quas habes: ne et tu paritꝰ pe¬
reas in scelere ciuitatis. Dissi¬

Expanded text:
foris, percusserunt caecitate a miforis, percusserunt caecitate a minimo usre non possent. Dixerunt ergo ad Loth: Habes hic tuorum quempiam? generum, aut filios, aut filias, omnes, qui tui sunt, educ de urbe hac: delebimus enim locum istum, eo quod increverit clamor eorum coram Domino, qui misit nos ut perdamus illos. Egressus itaque Loth, locutus est ad generos suos qui accepturi erant filias suas, et dixit: Surgite, egredimini de loco isto: quia delebit Dominus civitatem hanc. Et visus est eis quasi ludens loqui. Cumque esset mane, cogebant eum Angeli, diceet tolle uxorem tuam, et duas filias quas habes, ne et tu pariter pereas in scelere civitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
in uiã urãm. Qui dixerũt.
Mrinime: sed in platea ma
nebimus. Compulit illos
oppido: ut diuerterẽt ad eũ.
Ingressis q domũ illius fecit
cõuiuiũ coxit azima et cõme¬
derũt. Prius aũt qmͣ irent cu¬
bitũ: uiri tiuitatis uallaue¬
runt domũ a puero usq ad
senẽ: omĩs ppłus simul. Uo¬
cauerũtq loch: et dixerũt ei.
Ubi sunt uiri qui introierũt
ad te nocte : Educ illos huc
ut cognoscamus eos. Egres¬
sus ad eos loch post tergũ
accludens ostiũ. ait. Noute¬
queso frẽs mei: nolite malũ
hoc facere. Habeo duas filiaᷤᷤ
que necdũ cognouerũt uirũ:
edũcã eas ad uos et abutimũ
eis sicut placuerit uobis⁊ dũ¬
modo uiris istis nichil mali
faciatis: quia ingressi sunt
sub umbra culm̃is mei. ⁊it
illi dixerũt. Recede illuc. Et
rursũ. Ingressus es inquiũt
ut ãduena: nũquid ut indi¬
et ecce miserũt manũ uiri: et
introduxerũt ad se loch. Ciau¬
serũtq ostiũ: et eos qui erant

Expanded text:
in viam vestram qui dixerunt in viam vestram qui dixerunt minime sed in platea mnebimus. Compulit illos oppido ut diverterent ad eum: ingressisque domum illius fecit convivium, coxit azyma: et comederunt. Prius autem quam irent cubitum, viri civitatis devellaverunt domum illius a puero usque ad senem, omnis populus simul. Vocaveruntque Loth, et dixerunt ei: Ubi sunt viri qui introierunt ad te nocte? educ illos, ut cognoscamus eos. Egressus ad illos Loth, post tergum occludens ostium, ait: Nolitequaeso, fratres mei, nolite malum hoc facere. Habeo duas filias, quae necdum cognoverunt virum: educam eas ad vos, et abutimini eis sicut placuerit vobis, dummodo viris istis nihil mali faciatis, quia ingressi sunt sub umbraculum culminis mei. At illi dixerunt: Recede illuc. Et rursus: ingressus es, inquiunt, ut advena; numquid ut judiEt ecce miserunt manum viri, et introduxerunt ad se Lot, clauseruntque ostium, et eos, qui erant
Abbreviated transcription (Latin):
fuerĩt ⁊ delebis ꝓpter quadra¬
Et au. Non delebo: si ĩuenero
ibi quadragĩta quĩq. Rur-¬
sumq locutus est ad eũ. Sin
autẽ quadragĩta inuẽti fue¬
rit: quid facies: ait. Non
ꝑtuciã ꝓpter quadragĩta. Ne
si ioquar. Quid si inuẽti fue¬
rint ibi trigĩta: Rĩdit: nõ fa¬
tiã: si inuenero ibi triginta.
Quia semel ait cepi: loquar
ad dnm meũ. Quid si inuẽti
fuerĩt ibi uigĩti: Dixit nõ int̾¬
ficiã ꝓpter uigĩti. Obsecro in
quit ne irascaris dñe: si loqͣr
ad huc semel. Quid si inuẽti
fuerĩt ibi decẽ: Dixit. Non dele¬
bo ꝓpter decẽ. abiit dñs postꝙͣ
cessauit loqui ad abrahã: et
ille reuersus est in lotũ suũ.
¶ enerũtq duo x¬
angeli sodomã uesꝑe:
sedente loth in forib ciuitatis.
Qui cũ uidisset surrexit. et
iuit obuiã eis: et adorauit ꝓ
nus in terrã et dixit. Obsetro
dñi declinate in domũ pueri
urĩ: et manete ibi. Lauate pe¬
des ur̃os: et mane ꝓficiscenũ.

Expanded text:
fuerint? delebis, propter quEt ait; Non delebo, si invenero ibi quadraginta et quinque. Rursumque locutus est ad eum: Sin autem quadraginta inventi fuerint, quid facies? Ait: Non percutiam propter quadraginta. Ne, si loquar: Quid si inventi fuerint ibi triginta? Respondit: Non faciam, si invenero ibi triginta. Quia semel, ait, coepi, loquar ad Dominum meum: Quid si inventi fuerint ibi viginti? Dixit: Non interficiam propter quit, ne irascaris, Domine, si loquar adhuc semel: Quid si inventi fuerint ibi 158 decem? Dixit: Non delebo propter decem. Abiit Dominus, postquam cessavit loqui ad Abraham: et ille reversus est in locum suum.veneruntque duo angeli Sodomam vespere sedente Loth in foribus civitatis qui cum vidisset surrexit et ivit obviam eis adoravitque pronus in terra et dixit obsecro domini declinate in domum pueri vestri et manete ibi lavate pedes vestros et mane proficiscimini
Abbreviated transcription (Latin):
diuite ne peccares in me: et
non dimisi ut tangeres eã.
te et uiues. Sinaũt nolueris
reddere: scito qd morte morie¬
ris tu et omĩa que tua sunt.
S̾tatĩq de nocte consurgẽs ab-¬
ymelech. uotauit oẽs seruos
suos: et locutus est uniuersa
uerba hec in aurib eoꝵ. Ti¬
muerũtq omẽs uiri ualde.
uocauit aũt abymelech eci¬
am abraham et dixit ei. Q̃d
fecisti nobis: Quid peccaui¬
mus in te. quia induxisti su¬
per me et suꝑ regnũ meũ pec¬
catũ grande. Que nõ debuisti
face fecisti nobis. Rursũq ex¬
postulãs ait. Quid uidisti
ut hoc faceres: Rñdit abra¬
hã. Cogitaui mecũ dicens.
forsitan nõ est timor dei in

Expanded text:
divi te ne peccares in me, et divi te ne peccares in me, et non dimisi ut tangeres eam. te, et vives: si autem nolueris reddere, scito quod morte morieris tu, et omnia quae tua sunt. Statimque de nocte consurgens Abimelech, vocavit omnes servos suos, et locutus est universa verba haec in auribus eorum, timueruntque omnes viri valde. Vocavit autem Abimelech eam Abraham, et dixit ei: Quid fecisti nobis? quid peccavimus in te, quia induxisti super me et super regnum meum peccatum grande? quae non debuisti facere, fecisti nobis. Rursusque expostulans, ait: Quid vidisti, ut hoc faceres? Respondit Abraham: Cogitavi mecum, dicens: Forsi
Abbreviated transcription (Latin):
surrexit illa. Conceperũt ergo
due filie loch de patre suo. Pe¬
peritq maior filiũ: et uoc a¬
uit nomẽ eius moãb: ipse ẽ
patꝰ moabitarũ osq in p̃sẽ¬
tẽ diẽ. Minor quoq peꝑit fi¬
liũ ⁊ et uocauit nomen eius
ãmon id est filius ppsi mer.
ipse est patꝰ ãmonitaꝵ usq
inde abrahã in terram
austrãlẽ habitauit int̾ cades
et sur: et ꝑegrinatus est in g̾e¬
raris. Dixitqz de sara uxore
sua. Soror mea est. Misit er¬
go abymelech rex gerare: et
tulit eã. Uenit aũt deus ad a¬
bimelech per sõpniũ nocte.
et ait ei. En moueris ꝓpt̾ mu¬
lierẽ quã tulisti: habet enĩ ui¬
rũ. Abymelech uero nõ tetige¬
rat eã. Et ait. Dñez num gen¬
tẽ ignorantẽ et iustã interfi
cies: Nõne ipse dixit michi so¬
ror mea est. et ipsa ait. frater
meus est. In simplicitate cor¬
dis mei et mũdicia manuũ
mearũ feci hoc. Dixit ad
eũ deus. Et ego scio ꝙ simpli¬
ci corde feceris ⁊ et ideo custo¬

Expanded text:
surrexerit conceperunt ergo duae filiae Loth de patre suo peperitque maior filium et vocavit nomen eius Moab ipse est pater Moabitarum usque in praesentem diem minor quoque peperit filium et vocavit nomen eius Ammon id est filius populi mei ipse est pater Ammanitarum usque inde Abraham in terram australem habitavit inter Cades et Sur et peregrinatus est in Geraris dixitque de Sarra uxore sua soror mea est misit ergo Abimelech rex Gerarae et tulit eam venit autem Deus ad Abimelech per somnium noctis et ait ei en morieris propter mulierem quam tulisti habet enim virum Abimelech vero non tetigerat eam et ait Domine num gentem ignorantem et iustam incies? Nonne ipse dixit mihi: Soror mea est, et ipsa ait: Frater meus est? in simplicitate cordis mei et munditia manuum mearum feci hoc. Dixitque ad eum Deus: Et ego scio quod simplici corde feceris, et ideo custo
Abbreviated transcription (Latin):
uitate conscend̾e: benia my quo¬
q retro aspiciẽs. captã terneret
ciuitatẽ. et flãmas in sublime
ferri: qui prius simulauerãt fu¬
gam uersa facie forcius resiste¬
bant. Qd̾ cũ uidissent filii ben¬
i amyn in fugã uersi st̃. et ad ui¬
ain deserti ire ceperũt: illuc quo¬
qz tos aduersariis ꝑsequẽtib.
Sed et hii qui uibẽ succenderãt:
occurrerũt eis. Atq ita factũ est
ut ex utraq ꝑte ab hostib cede¬
rẽtur nec erat ulla morienciũ
requies. Ceciderũt atq ꝓstran
sunt ad orientalẽ plagã urbiᷤ
gabaa. fuerũt aũt qui in eo¬
dem loco interfecti stꝰ decẽ et octo
nilia uiroꝵ : omẽs robustissi¬
mi pugnatores. Qdꝰ cũ uidis¬
sent qui remanserãt de benia

Expanded text:
vitate conscendere, Benjamin quoque retro aspiciens, cum captam cerneret civitatem, et flammam in sublime ferri: qui prius simulaverant fugam, versa facie, fortius resistebant quod cum vidissent filii Beniamin in fugam versi sunt et ad viam deserti ire coeperunt illuc quoque eos adversariis persequentibus sed et hii qui urbem succenderant occurrerunt eis atque ita factum est ut ex utraque parte ab hostibus caederentur nec erat ulla morientium requies ceciderunt atque prostrati sunt ad orientalem plagam urbis Gabaa fuerunt autem qui in eodem loco interfecti sunt decem et octo milia virorum omnes robustissimi pugnatores quod cum vidissent qui remanser
Abbreviated transcription (Latin):
suã quisq intrabit domũ: sed
hoc cõtra gabaa in cõmune fa¬
ciemus. Decẽ uiri eligãtur e ten¬
tũ. ex omĩb tribub isrlꝰ. ex cen¬
tũ de mille. et mille de decẽ mili¬
bus ⁊ ut cõportẽt excercitui nba¬
ria: et possimus pugnãtes cõ¬
tra gabaac beuiamyn reddere
a pro scelere qd̃ meret᷑. Conue¬
nitq oniuersus isrlꝰ ad ciuita¬
tẽ quasi unus homo eadẽ mẽte
unoq cõsilio: et miserũt nũcio
ad ocm̃ tribũ beniamyn qui di¬
terẽt. Cur tantũ nefas in uobꝰ
reꝑtũ est: Tradite hoĩnes dega¬
baa qui hoc flagiciũ ꝑpetrart̃
ut moriãtur: et auferat᷑ malũ
de isriꝰ. Qui noluerũt fratrũ su¬
oꝵ filioꝵ isrlꝰ audire mandatũ:
sed ex cũctis urbibz que sue sor¬

Expanded text:
suam quisque intrabit domum: sed suam quisque intrabit domum: sed hoc contra Gabaa in commune faciemus. Decem viri eligantur de centum ex omnibus tribubus Israel, et centum de mille, et mille de decem millibus, et comportent exercitui cibaria, ut possimus pugnantes contra Gabaa Benjamin, reddere ei pro scelere, quod meretur. Convenitque omnis Israel ad civitatem, quasi unus homo, eadem mente, unoque consilio: et miserunt nuntios ad omnem tribum Benjamin, qui dicerent: Cur tantum nefas in vobis repertum est? Tradite homines de Gabaa, qui hoc flagitium perpetrarunt, ut moriantur, et auferatur malum de Israel. Qui noluerunt fratrum suorum filiorum Israel audire mandatum: sed ex cunctis urbib
Abbreviated transcription (Latin):
gati quasi uir unus de dan us¬
q bersabee. et terra galaad. ad
duĩn in masphã: om̃esq angu¬
li ppłoꝵ. et cũcte trib isrlꝰ in ec¬
desiã pplĩ dei cõuenerũt quadrĩ¬
genta milia peditũ pugnatoꝵ
Nec latuit filios benyamyn:
qd̃ ascendissent filii isrlꝰ in mas¬
phã. Interrogatus q leuitha
maritus mulieris interfecte.
quomõ tantũ scelus ꝓpetratũ
esset: rñdit. Beni in gabaa bẽ¬
iamyn cũ uxore mea: illucq
diuerti. Et ecce hoĩnes ciuitatis
illius circũdederũt nocte domũ
in qua manebã. uolentes me
octidere: et uxorẽ meã incredi¬
bili libidinis furore uexantes:
deniqz mortua ẽ. Quã arreptã
in frusta cõcidi⁊ misiq ꝑtes in
om̃es terminos possessioĩs ur̃e;
quia nũqmͣ tantũ nefas et tam
grande piaculũ factũ est in isrlꝰ
adestis uos omẽs filii isrl. decer¬
nite quid face debeatis. Stans¬
qz omĩs ppłus: quasi unius ho¬
demus in tabernacula nr̃a: net

Expanded text:
gati, quasi vir unus, de Dan usgati, quasi vir unus, de Dan usque Ber-sabee, et terra Galaad, ad Dominum in Maspha: omnesque anguli populorum, et cunctae tribus Israel in Ecclesiam populi Dei convenerunt, quadringenta milia peditum pugnatorum nec latuit filios Beniamin quod ascendissent filii Israhel in Maspha interrogatusque Levita maritus mulieris interfectae quomodo tantum scelus perpetratum esset respondit veni in Gabaa Beniamin cum uxore mea illucque deverti et ecce homines civitatis illius circumdederunt nocte domum in qua manebam volentes me occidere et uxorem meam incredibili libidinis furore vexantes denique mortua est quam arreptam in frusta concidi misique partes in omnes terminos possessionis vestrae qugrande piaculum factum est in Israel. Adestis omnes filii Israel, decernite quid facere debeatis. Stansque omnis populus, quasi unius hodemus in tabernacula nostra, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ad eos cõcubinã suã: et eis tra¬
didit illudendã. Qua cũ tot a
nocte abusi essent: duniserunt
eam mane. At mulier recedẽtib
tenebris. uenit ad ostiũ domꝰ
ubi manebat dñs suus: er ibi
corruit. Mane facto surrexit ho¬
mo: et aperuit ostiũ. ut ceptam
expleret uiã. Et ecte cõcubina ciꝰ
iacebat ante ostiũ: sparsis in li¬
mine manibz. Cui ille putans
eã quiescere ioquebat᷑. Surge
ut ambulemus. Qua nichil
respondẽte⁊ intelligẽs ꝙ erãt
mortua tulit eã. et imposuit a¬
sino: reuersusqz est in domũ su¬
am. Quã cũ esset ingressus: ar¬
ripuit gladiũ et cadauer uxoris
cũ ossib suis. in duodecĩ ꝑtes ac
frusta cõcidens. misit in omẽs
ternũos isriꝰ. Qd̾ cũ uidissent
singuli: cõclamabãt. Nũqmͣ
res talis facta est in isrl᷑. ex eo di¬
e quo ascenderũt prẽs nr̃i de egip¬
to. usq in p̃sens tẽpus. Ferte sen¬
tenciã: et in cõmune decernite.

Expanded text:
ad eos concubinam suam, et eis traad eos concubinam suam, et eis tradidit illudendam: qua cum tota nocte abusi essent, dimiserunt eam mane. At mulier, recedentibus tenebris, venit ad ostium domus, ubi manebat dominus suus, et ibi corruit. Mane facto, surrexit homo et aperuit ostium, ut coeptam expleret viam: et ecce concubina ejus jacebat ante ostium sparsis in limine manibus. Cui ille, putans eam quiescere, loquebatur: Surge, et ambulemus. Qua nihil respondente, intelligens quod erat mortua, tulit eam, et imposuit asino, reversusque est in domum suam. Quam cum esset ingressus, arripuit gladium, et cadaver uxoris cum ossibus suis in duodecim partes ac frusta concidens, misit in omnes terminos Israel. Quod cum vidissent singuli, conclamabant: Numquam res talis facta est in Israel, ex eo die quo ascenderunt patres nostri de Aegypto, usque in praesens tempus: ferte sententiam, et in commune decernite q