comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui testes contra se uenerino: falsos eoseperitis facer p
testant᷑ firmiterq assir. nant. Sapi di
iusticiam diligentissime uentilatã rei ueritatẽ cognoscentes plenit̾ &
rationabilit legis diuine & mundane nos utriusq ordmis ur̃i fideles
auctoritate instructi & plena ratione suffulti iudicamꝰ. uosq hortam
ut ei auferat᷑ qͥ uobis inobediens extitit: & ad ur̃m placitũ ñ solum
semel aut bis nel ter uocatꝰ uenire contẽpsit. qr de sua absentia culpa¬
bilis &e conuictꝰ eẽ cognoscit᷑. ⁊ ei ur̃a auctoritate nr̃oq iudicio red¬
datur p̃fatũ monasteriũ qui uob̃ in obediens ñ fuit. nec ad placitum
uenire renuit. sed semꝑ p̃sens cũ suis auctoritatib ⁊ nobilib testibus
affuit. ⁊ hoc plenit & legalit approbare est paratus quod sue sedis
eccłie p̃fatũ monasteriũ eẽ. debet. Ꝙ ꝓptẽa prefato aldrico ep̃o fir-¬
ma auctoritate ad ius sue sedis eccłie p̃fatum monasteriũ cũ onĩi

Expanded text:
qui testes contra se venerint, falsos eos, qualiter praeceperitis, facere posse testantur firmiterque affirmant. Supradiustitiam diligentissime ventilatam, rei veritatem cognoscentes, pleniter et rationabiliter legis divinae et mundanae nos utriusque ordinis vestri fideles auctoritate instructi, et plena ratione suffulti, judicamus vosque hortamur ut ei auferatur qui vobis inobediens exstitit et ad vestrum placitum non solum semel aut bis vel ter vocatus venire contempsit, quia de sua absentia culpabilis et convictus esse cognoscitur, et ei vestra auctoritate nostroque judicio reddatur praefatum monasterium qui vobis inobediens non fuit, nec ad placitum venire renuit, sed semper praesens cum suis auctoritatibus et nobilibus testibus adfuit, et hoc pleniter et legaliter approbare est paratus quod suae sedis ecclesiae praefatum monasterium esse debet. Et propterea praefato Aldrico episcopo firma auctoritate ad jus suae sedis ecclesiae praefatum monasterium cum omni
Abbreviated transcription (Latin):
anisolȩ subiectũ eẽ deb̾e cenomannice matri eccłie. XXU. Eceptũ qd̾
fec̃ dõnꝰ karoł franconi ep̃o ꝗndo ei cõcessit ut hostes ⁊ itinera nulla
facerre. s ad alghisus suus ꝓpinquus omĩa regalia seruitia ꝓ eo faceret.
& ꝑ licentiã franconis aliꝗͣ parcẽ abbatiȩ s̾ karilephi teneret. ⁊ post
obitũ ad alghisi ad ius ⁊ regiñ cenomannice matͥs eccłie absq ulla con-¬
tradictione reuerteret. sic̃ in eo continet᷑ insercum.

Expanded text:
ctum esse debere Cenomanicae matri Ecclesiae. XXV. Praeceptum quod fecit domnus Carolus Franconi episcopo quando ei concessit ut hostes et itinera nulla faceret, sed Adalghisus suus propinquus omnia regalia servitia pro eo faceret, et per licentiam Franconis aliquam partem abbatiae sancti Carilephi teneret, et post obitum Adalghisi ad jus et regimen Cenomanicae matris ecclesiae absque ulla contradictione revertetur, sicut in eo continet
Abbreviated transcription (Latin):
Laliter enĩ aldricus oe sigimundus altercantes ꝑuenit ipsa ratio usq
ad domnũ imperatorem. qͥ hoc firmit̃ inquirere precepit.⁊ ueracit᷑
uibi renuntiare iussit. Sed antequã ipsa causatio ante domnum
nꝑtorem uenireo. uolebant eoꝵ aha& sen homines eos inde paccare &

Expanded text:
Taliter enim Aldricus et Sigismundus altercantes, pervenit ipsa ratio usque Taliter enim Aldricus et Sigismundus altercantes, pervenit ipsa ratio usque ad domnum imperatorem; qui hoc firmiter inquirere praecepit, et veraciter sibi renuntiare jussit. Sed antequam ipsa causatio ante domnum ratorem veniret, volebant eorum amici et boni homines eos inde pacare et
Abbreviated transcription (Latin):
sus ibi remanere. sed una cũ pipino usq in frantiã ꝑrexit. Postea uͦ cog¬
noscens pipuiꝰ quod iniuste fecisset ce propt̾ odiũ gautioleni hoc egisset.
p̃cepit filio suo Rarolo & iure iurando contestatus est ut p̃fatũ monasteriũ
reoderet cenomannice matri eccłie cui iuste esse debebat. ue aliqd̃ detrim̃¬
tum sua animo ex hoc haberet. Ꝙ sic fecit postea domnꝰ karolus & fran¬
coni ep̃o illud reddidit. atq ꝑ preceptũ suũ predicte matri eccłie confir¬
mauit Multi autem hactenus uiuunt qui domino karolo hoc dicere
audierunt. qualit̾ suus pat̾ domnꝰ pipinus ei hoc contestando facere pre¬
cepit. E quando iaindictũ monasterium franconi reddidit: multi uiue¬
bant qui hoc domnũ pipinũ Rarolo precipere &e contestari audierunt.
mines habebat. ⁊ hoc testibus ueris & bonis coram omnib affirinabat.

Expanded text:
sus ibi remanere, sed una cum Pippino usque in Franciam perrexit. Postea vero cogsus ibi remanere, sed una cum Pippino usque in Franciam perrexit. Postea vero cognoscens Pippinus quod injuste fecisset et propter odium Gauzioleni hoc egisset, praecepit filio suo Carolo et jurejurando contestatus est ut praefatum monasterium redderet Cenomanicae matri ecclesiae, cujus juste esse debebat, ne aliquod detrimentum sua anima ex hoc haberet. Et sic fecit postea domnus Carolus, et Franconi episcopo illud reddidit, atque per praeceptum suum praedictae matri ecclesiae confirmavit. Multi autem hactenus vivunt qui domno Carolo hoc dicere audierunt, qualiter suus pater domnus Pippinus ei hoc contestando facere praecepit. Et quando jam dictum monasterium Branconi reddidit, multi vivebant qui hoc domnum Pippinum Carolo praecipere et contestari audierunt. mines habebat, et hoc testibus veris et bonis coram omnibus affirmabat.
Abbreviated transcription (Latin):
cenõmannica in patria. & de quadã ꝑsecutione inimicoꝵ suoꝵ reuersus ꝑ
cenomannitã patria transi ebat. Tunc eũ p̃fatus gaue iolenꝰ ⁊ suus frat̃ hari¬
uius ñ receperunt. s infra cenomaunicã urbẽ cũ om̃ib quos secũ conduc̾e
potuerunt se recluserunt. et domnũ pipinũ regẽ illuc introire ñ ꝑmiser.
sed dampnũ ei de sus hominib facere nitebant᷑: ⁊ suã pincernã corã eo stan-¬
tem dũ sua castra in uinea scĩpetri iuxta urbẽ cenomanicã posita erãt:
interfecerunt. & alios homines uuluerauerunt. Uidens autẽ domnꝰ pipi-¬
nus qd̾ ibi ꝓficere ñ potuit: uastans totã illã regionẽ ꝑgere cepit ad fran¬
tiam. Tunc in ipso itinere uenit ad p̃dictũ monasteriũ anisolam. et pre¬
cepit illis monachis ut nullã obedientiam facerent iãdicto gauzioleno
eo qd̾ ei rebellis eet. sed sub suo mundeburdo. uel sub sua tantũmͦ tuitio¬

Expanded text:
Cenomanica in patria, et de quadam persecutione inimicorum suorum reversus per Cenomanica in patria, et de quadam persecutione inimicorum suorum reversus per Cenomanicam patriam transibat, tunc eum praefatus Gauziolenus et suus frater Harivius non receperunt, sed infra Cenomanicam urbem cum omnibus quos secum conducere potuerunt se recluserunt, et domnum Pippinum regem illuc introire non permiserunt, sed damnum ei de suis hominibus facere nitebantur, et suum pincernam coram eo stantem, dum sua castra in vinea sancti Petri juxta urbem Cenomanicam posita erant, interfecerunt, et alios homines vulneraverunt. Videns autem domnus Pippinus quod ibi proficere non potuit, vastans totam illam regionem, pergere coepit ad Franciam. Tunc in ipso itinere venit ad ipsum praedictum monasterium Anisolam, et praecepit illis monachis ut nullam obedientiam facerent jam dicto Gauzioleno, eo quod ei rebellis esset, sed sub suo mundeburdo vel sub sua tantummodo tuitio
Abbreviated transcription (Latin):
pinomine dñi nr̃i ibu xp̃i temporib hludouuici pissimi augusti
subt̃ in serta causatio uł eiundicatio fuit demonasterio arissolȩ
int̃ aldricũ ep̃m & sigimundum abbatem qui illud tunc tenebat
Namp̃fatus aldricus dicebat & scriptis actestib approbabat qđ
deiure suȩ fedis ȩcłiȩ p̃fatum monasterium cũ om̃ib adsẽ ꝑtinentib
eẽ. debebat & sui antecessores illud exreb cęnomannicȩ matris
ȩccłiȩ magna exparte fundarent & ad ipsaem matrẽ ȩccłiam
subiectũ cẽ debebat. & hoc legib aifir inabat. Econtra sigimundus dicebat qđ
ꝓpri.im domni imꝑatoris eẽ debebat. & ñ de p̃dicta eccłia. s nullã uerã auoto¬
ritatem ex inde offendebat. nͥ tantũ unã epłam quã pipinꝰ ꝓpt̾ odiũ gauzio¬
leni ep̃i cuidã suo monacho fecenat. ut s subiectus eet oe ñ gautioleno. &e
hoc ꝑpt odium gauzioleni factũ eẽ ꝑscrutatũ est. Quia quando fuit pipinꝰ

Expanded text:
omini nostri Jesu Christi. Temporibus Ludovici piissimi Augusti subter inserta causatio vel evindicatio fuit de monasterio Anisolae inter Aldricum episcopum et Sigismundum abbatem, qui illud tunc tenebat. Nam praefatus Aldricus dicebat et scriptis et testibus approbabat quod de jure suae sedis ecclesiae praefatum monasterium cum omnibus ad se pertinentibus esse debebat, et sui antecessores illud ex rebus Cenomanicae matris ecclesiae magna ex parte fundarant, et ad ipsam matrem ecclesiam subjectum esse debebat, et hoc legibus affirmabat. Econtra Sigismundus dicebat quod proprium domni imperatoris esse debebat, et non de praedicta ecclesia: sed nullam veram auctoritatem exinde ostendebat, nisi tantum unam epistolam quam Pippinus propter odium Gauzioleni episcopi cuidam suo monacho fecerat, ut illi subjectum esset et non Gauzioleno; et hoc propter odium Gauzioleni factum esse perscrutatum est. Quia quando fuit Pippinus
Abbreviated transcription (Latin):
sitionẽ eorum coepit iamdictus aldricꝰ ep̃s unacũ eis illisq dep̃cantib tractare quid
Qua dere hoc instincts diuino parit̃ considerantes tractauimꝰ simulq int̃ nos bono
animo & pura uoluntate decreuimꝰ Uidum ad uixerit uniusquisq nr̃i ordinis sac̃dos
ꝓp̃scrpto dõno aldrico ep̃o & ꝓpopło sibi cominisso in .iiii. fr̃ una cũ l&apia & oblationib¬

Expanded text:
sitionem eorum, coepit jam dictus Aldricus episcopus una cum eis, illisque deprecantibus, tractare quid sitionem eorum, coepit jam dictus Aldricus episcopus una cum eis, illisque deprecantibus, tractare quid Qua de re hoc instinctu divino pariter considerantes tractavimus, simulque inter nos bono animo et pura voluntate decrevimus, ut dum advixerit unusquisque nostri ordinis sacerdos pro praescripto domno Aldrico episcopo et
Abbreviated transcription (Latin):
uII. quȩ ad pauꝑes & hospites recipiendos & recreandos fecerat funditus
uastata & diruta sunt & pt̃ has s insidias & alias multas hȩc & alia bona
Innumerabilia quȩ facere uoluit & coepit insuo ep̃io non apparent que ad ño
illis requirant᷑ a quib hȩc subuersa & uastata atq. ꝓhibita sunt &non abillo
qui hȩc agere & adimplere uoluit & ꝓhibitus aq. eiectus dimisit Prescripti gͦ
tyrami degenere heruei & uuidorus suꝑiorũ tẏraritiorũ remapiserunt¬
nr̃ȩ curȩ cõmissis sacris ordinib & cunctis fidelib sclutẽ & głam sempit̾nã Cũ indĩ
pussimi imꝑacoris .xxuii. anno uͦ uiii. ordinationis p̃dicti aldrici ep̃i .IIII. uidelic& iduũ
maiarum die sinodum om̃ium sacer dotum acleuitarũ seu reliquorũ seruorũ dĩ cenoman¬
nica in urbe p̃dictꝰ pontifex coadunar& post allocutionẽ & ammoruitionẽ siue inqtu¬

Expanded text:
septem quae ad pauperes et hospites recipiendos et recreandos fecerat, funditus septem quae ad pauperes et hospites recipiendos et recreandos fecerat, funditus vastata et diruta sunt. Propter has vero insidias et alias multas haec et alia bona innumerabilia quae facere voluit et coepit in suo episcopio non apparent, quae a Domino illis requirantur a quibus haec subversa et vastata atque prohibita sunt, et non ab illo, qui haec agere et adimplere voluit et prohibitus atque dejectus dimisit. Praescripti ergo tyranni de genere Herivei et Vidonis superiorum tyrannorum remanseruntrae curae commissis sacris ordinibus et cunctis fidelibus salutem et gloriam sempiternam. Cum in Dei onis praedicti Aldrici episcopi, quarto videlicet Iduum Maiarum die, synodum omnium sacerdotum ac levitarum seu reliquorum servorum Dei Cenomanica urbe praedictus pontifex coadunaret, post allocutionem et admonitionem sive inqui
Abbreviated transcription (Latin):
nicorum & matrẽ ȩcłiam in media ciuitate afundam̃to unacũ suis porticib
& paradisũ inchoatã & maximã partẽ exea factã similit̃ & edificit monasteri¬
orum quinq una cũ claustris & c&eris eorum habebat quoq adutilitatẽ eiusdẽ
ȩccłiȩ fulciendam & ad pauꝑes recreandos congregatos greges ium̃torũ una
cũ amussariis amplius quam octuaginti uaccarũ & ouium atq caprarũ siue
porcorum amplius quam .cc. annonã & foenum acuinũ tã adopus congregao-¬
onum ospitumq. ac pauꝑm quã & ad sibi ȩccłiȩq. sibi cõmissȩ seruientũ opus
sufficient sed quid amplius dicam ita habebat fundatũ tã in ȩccłiasticis
quam & in aliis reb p̃dictum epium & ressibi cõmissas qualit̃ nonfuerunt adib
antiquis uel a tẽpore quo alicuiꝰ uiuentis hominis memoria r&in&ur
sed hec &reliqua bona umumerabilia ap̃dictis trannis siue hospitalia

Expanded text:
nicorum et matrem ecclesiam in media civitate a fundamento una cum suis porticibus nicorum et matrem ecclesiam in media civitate a fundamento una cum suis porticibus et paradisum inchoatum, et maximam partem ex ea factam, similiter et aedificia monasteriorum quinque, una cum claustris et caeteris eorum. Habebat quoque ad utilitatem ejusdem ecclesiae fulciendam et ad pauperes recreandos congregatos greges jumentorum una cum amissariis amplius quam octoginta, vaccarum et ovium atque caprarum sive porcorum amplius quam ducenta, annonam et fenum ac vinum tam ad opus congregationum hospitumque ac pauperum quam et ad sibi ecclesiaeque sibi commissae servientium opus sufficienter. Sed quid amplius dicam? Ita habebat fundatum tam in ecclesiasticis quam et in aliis rebus praedictum episcopium et res sibi commissas qualiter non fuerunt a diebus antiquis, vel a tempore quo alicujus. . . . . . hominis memoria retinetur. Sed haec et reliqua bona innumerabilia a praedictis tyrannis, sive hospitalia
Abbreviated transcription (Latin):
Imꝑii sui xxuii. surrexit quȩdam tyrannica pͣuitas in c̃c&era mala int̃ ligerim
& sequenam & maxime in pago cenomannico inquo aldric tunc octauum apnum
inepiscopatus dignitate fulgebat & lic& p̃dictus impr inter tres filios suos regna
sua diuider& id ÷ int̃ hlothariũ & hludo uuicũ atq Rarolũ. lothariũ in media
c& era uͦ rogna &ducatꝰ int̃ eos sicut innapalib eorũ contin&ur diuise consensu
principum suorũ partiuit. Prefttũ autẽ pontificem memorato karolo filio suo
uipiori ꝑmanꝰ cõm̃ dauit Cui iamdictus pontifex aldricꝰ fidẽ debittt̃ seruans ab
infidelib sc̃ȩ dĩ ȩccłiȩ & suis ap̃fata tyrannica potestate insupͣdicto anno
ap̃scripto ꝙp̃io & asua sede eiectus t÷ & ꝓpt̾ ea multa quẽ in ȩcđiastis & in aliis reb
ꝓ amore dĩ facere ceꝑat in ꝑfecta remanserunt. Nampęne p̃dictũ ẽp̃iũ tuno
uastatum ÷ & quasi adnibilum redactum habebat enim coeptũ daiustrũ cano¬

Expanded text:
imo et septimo, surrexit quaedam tyrannica pravitas, inter caetera mala, inter Ligerim et Sequanam, et maxime in pago Cenomanico, in quo Aldricus tunc octavum annum in episcopatus dignitate fulgebat. Et licet praedictus imperator inter tres filios suos regna sua divideret, id est inter Lotharium et Ludovicum atque Carolum, Lotharium in media  eos, sicut in annalibus eorum continetur, divisa consensu principum suorum partivit. Praefatum autem pontificem memorato Carolo filio suo minori per manus commendavit. Cui jam dictus pontifex Aldricus fidem servans debitam, ab infidelibus sanctae Dei Ecclesiae et suis a praefata tyrannica potestate in supradicto anno a praescripto episcopio et a sua sede ejectus est; et propterea multa quae in ecclesiasticis et aliis rebus pro amore Dei facere coeperat, imperfecta remanserunt. Nam pene praedictum episcopium tunc vastatum est et quasi ad nihilum redactum. Habebat enim coeptum claustrum cano
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatẽ hanc tribuat degere uitã & quando ei placuerit finisq huiuis uite adue-¬
nerit cęlestis ianua ei pateat & locussc̃orum consortunobis dep̃cantib d&ur am̃
Similit̾ & p̃ftitus pontifex ꝓ nobis om̃ib autꝑse aut ꝑaliquẽ
sibi cõmissum ÷ pollicitꝰ agere Insuꝑ hȩc tractantes in p̃scrpto baleidarũ die
& in iamdicta synodo int̾nios de creuimꝰ ut unus quisq nr̃m dũ ad uixerit ꝓsuis confr̃ib
In anno xii. cant& missas cũ oblationib & reliquis orationib & quando quisq nr̃m
obierit unus quisque deccinꝰ Nomina desuis uiniorib conscripta innr̃a ꝑ singula
tempora sinodo deferat & unusquisq nr̃m ꝓ illis missas compleat .xii. cũ oblationib
& reliquis orationib: & uigiliam cũ .viiii. psalmis & totidẽ lectionib & responsori¬

Expanded text:
voluntatem hanc tribuat degere vitam, et quando ei placuerit, finisque hujus vitae advenerit, coelestis janua ei pateat, et locus sanctorum consortii nobis deprecantibus detur. Amen. Similiter et praefatus pontifex pro nobis omnibus aut per se aut per aliquem a se commissum est pollicitus agere. Insuper haec tractantes in prescripto Iduum Maiarum die et in jam dicta synodo inter nos decrevimus ut unusquisque nostrum, dum advixerit, pro suis confratribus in anno duodecim cantet missas cum erit, decanus nomina de suis junioribus conscripta in nostra, per singula tempora, synodo deferat, et unusquisque nostrum pro illis missas compleat duodecim cum oblationibus et reliquis orationibus et vigiliam cum novem psalmis et totidem lectionib
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑatorem. & drogonẽ eius fratrẽ & archicapellanũ. siue ante suos mis¬
sos quos domnꝰ impr̃ ad hanc causã audiendã ⁊ discernendã constituit. seu
ante conscͥptos ep̃õs. & comites & ministros ac uidices. ꝗndo hoc iudiciũ
in p̃scripto palatio iudicatũ ẽ. & ꝗndo p̃fatũ monasteriũ ad ius p̃spce ce¬
nomannice matris eccłie est legib redditũ. ⁊ supradicto p̃textu eiundica-
tum. Id ÷ .i. Raditio scĩ karilephi quã fecit scõ in nocenti ep̃o ꝑ licenti¬
am oe consensum childeb̾ti regis. II. Carca cõmendationis qualit̾ se
domnꝰ karilephus ꝑ licentiã sui abbatis exhortante dõno auito una
cũ suis monachulis subdidit eccłie ciuitatis. ⁊ in manꝰ scĩ innocentis ep̃i
ouab uicib setradidit. Ili. Precaria quã sc̃s karilephus accepit a
sc̃õ innocente de eadẽ re: Illi. Preceptũ childeberti regis qd̾ iussit face̾
suꝑ traditionẽ sc̃i karilephi. & suꝑ p̃cariã quã ipse sc̃s karilephus ac-¬¬

Expanded text:
imperatorem et Drogonem ejus fratrem et archicapellanum, sive etiam ante suos missos quos domnus imperator ad hanc causam audiendam et discernendam constituit, seu ante conscriptos episcopos, comites et mininistros ac judices, quando hoc judicium in praescripto palatio judicatum est, et quando praefatum monasterium ad jus praefixae Cenomanicae matris Ecclesiae est legibus r est: I. Traditio sancti Carilephi quam fecit sancto Innocenti episcopo per licentiam et consensum Childeberti regis. II. Charta commendationis qualiter se domnus Carilephus per licentiam sui abbatis, exhortante domno Avito, una cum suis monachulis subdidit ecclesiae civitatis, et in manus sancti Innocentis episcopi duabus vicibus se tradidit. III. Precaria quam sanctus Carilephus accepit a sancto Innocente de eadem re. IV. Praeceptum Childeberti regis quod jussit tacere super traditionem sancti Carilephi et super precariam quam ipse sanctus Carilephus ac
Abbreviated transcription (Latin):
hominib roborata confirmat᷑ut Prescriptꝰ quippe aldricꝰ iamdictȩ
urbis ep̃s uenerabilis Inuenit quȩdam corpara scorũ.ui. quȩ indesertis
ȩccłiis ualde diuinis officiis & lum inarib atq. reliquis diuinis cultibus
negligebantur quȩ una cũ consilio consa cerdotũ suorũ ingremio suȩsedi
ȩcd̃ĩȩ & inconfessione senioris eius dẽ ȩccłiȩ altaris decent̃ & rationabilit̃
collocauit id ÷ corpꝰ scĩ uiliani p̃fatȩ urbis ep̃i & p̃dicatoris primi & sc̃

Expanded text:
hominibus roborata confirmavit. Praescriptus quippe Aldricus jam dictae hominibus roborata confirmavit. Praescriptus quippe Aldricus jam dictae urbis episcopus venerabilis invenit quaedam corpora sanctorum sex, quae in desertis ecclesiis valde divinis officiis et luminaribus atque reliquis divinis cultibus negligebantur, quae una cum consilio consacerdotum suorum in gremio suae sedis ecclesiae et in confessione senioris ejusdem ecclesiae altaris decenter et rationabiliter collocavit: id est corpus sancti Juliani praefatae urbis episcopi et praedicatoris primi, et sancti
Abbreviated transcription (Latin):
facere studuit unũ ittq urxiti p̃fittã canonicam urbẽ supͣ fluuium sartȩ
aradice pontis scȩ̃ mariȩ ꝓpt̃ habundantiã aquarũ & pastuarũ construere
bilit̃ & mirifice ordinabilit̾q construxit & disposuit Alterũ ergo hospita
uixta matrem & senioris ciuittitis scilic& ȩccłiam infra urbẽ construait
in quo pauꝑes & debiles ceciacclaudi sue aliarũ debilitacũ fubnixi & ip¬
ministrarentur Prefixa quoq. hospicit iamdictus aldricꝰ uenerabilis
ep̃s dereb sue sedis ȩccłiȩ nobilit̃ dotituit & uillulas seudecimas sicut
in testam̃tis deeis factis continet᷑ insertum una cũ consensu ep̃orũ multoꝵ
& suorũ consacerdotũ ad memorata hospittilia & adus hospitũ ac ꝑegri¬
norũ atq pauꝑm siue reliquorũ aduentantium canonice rationabilit̃q
contradidit & ꝑtestam̃ta ab ep̃is & sacerdotib siue reliquis nobilib & lib̵is

Expanded text:
facere studuit. Unum idque juxta praefatam Cenomanicam urbem super fluvium Sarthae facere studuit. Unum idque juxta praefatam Cenomanicam urbem super fluvium Sarthae a radice pontis Sanctae Mariae propter abundantiam aquarum et pascuorum construere biliter et mirifice ordinabiliterque construxit et disposuit. Alterum ergo hospitale juxta matrem et senioris civitatis scilicet ecclesiam infra urbem construxit, in quo pauperes et debiles, caeci ac claudi, sive aliarum debilitatum subnixi et inxa quoque hospitia jam dictus Aldricus venerabilis episcopus de rebus suae sedis ecclesiae nobiliter dotavit, et villulas seu decimas, sicut in testamentis de iis factis continetur insertum, una cum consensu episcoporum multorum et suorum consacerdotum ad memorata hospitalia et ad usus hospitum ac peregrinorum atque pauperum sive relinquorum adventantium canonice rationabiliterque contradidit, et per testamenta ab episcopis et sacerdotibus sive reliquis nobilibus et liberis
Abbreviated transcription (Latin):
indĩ nomine felicit̾ amen DEDEDICATIONE SENIORIS ALTARIS ANISOIE
si quidem xxu. lmꝑii domni hludouuici pussimi imꝑatoris appio ui.
Ordinationis aldricȩ cenomannicȩ urb̵ ep̃i quinto quoq iduũ maiarũ die
sollempnit̃ seniore dedicatũ ÷ altare senioris ȩccłiȩ monasteru anisolȩ ap̃fixo
ep̃o aldrico in honore dñi saluatoris & scȩ̃ eiusdẽ dĩ genetricis mariȩ scĩq
martini confessoris p̃cipui inp̃fixo ergo Ralendarũ diẽ cũ silentio susceptus est
iamdictus aldricus ep̃s primo postquam e̾i redditũ fuit memoratũ anisolȩ
monasterium ad omno hludouiuco imꝑatore amonachis & reliquis nobilib
lisq pat̃ entua fama sacri uulgans preconia facti Gallorũ celsas uenit
MATRIS ȨCCLIE COUOCATIS PERSINGULIS CHORIS REBOANOIS ETOE CONSE¬
CRANIONE EPÕRŨ EE SACER DOTŨ ACRELIQUORŨ ORADUŨ SIUE SC̃IMONIALIŨ
ET DE COMMEMORATIONE DEDICATIONŨ ECCTIARUM
Memoratus igitur aldric ep̃s in p̃fata cenomarinica urbe duo hospitalia

Expanded text:
iscopo. XL. De dedicatione senioris altaris Anisolaesiquidem XXV imperii domni Ludovici piissimi imperatoris, anno sexto ordinationis Aldrici Cenomanicae urbis episcopi, quinto quoque Iduum Maiarum die, solemniter senius decatum est altare senioris ecclesiae monasterii Anisolae a praefixo episcopo Aldrico in honore Domini Salvatoris et sanctae ejusdem Dei genitricis Mariae sanctique Martini confessoris praecipui. In praefixo ergo Iduum die cum psallentio susceptus est jam dictus Aldricus episcopus, primo postquam ei redditum fuit memoratum Anisolae monasterium a domno Ludovico imperatore, a monachis et reliquis nobilibus lisque pater. En tua fama sacri vulgans praeconia facti, Gallorum celsas venit matris ecclesiae collocatis, per singulas horas reboandis, et de consecratione episcoporum et sacerdotum ac reliquorum graduum sive sanctimonialium, atque de commemoratione dedicationum ecclesiarum. Memoratus igitur Aldricus episcopus in praefata Cenomanica urbe duo hospitalia
Abbreviated transcription (Latin):
ce isuli U. captđ. De oifectu seNENCIARUΑ ⁊ ẜus: litium. EAIILI
cumq tribus auctoritat.b. ꝰ iu licis conuentus. dut trinis litteris u:
edictis ad niciciĩ fuerit ꝓuocat᷑: aut uno n om̃ ꝑemptorio. id÷ que canian
extinguit fuerit euritꝰ. & p̃sentiã u ĩ apud eũ u aicem a qͦ ei der̃uatũ at
ex hił. e ñ uoluerit aduerlis eũ quasi in contu. adẽ ihiitest. Qu ĩmo
net retractari ꝑ aꝑ ilat onc̃ negotia possunt: quouuns ĩ comum eẽ faerit
firmitatẽ. nec poterit immutari. Dat̃ Kł apł honorio octauo ⁊ hoctio. omss:
SEQUITUA SENENIA DE EADEM IEGE ROMANA DELIBEOTAULI
e imꝑatorib frena ⁊ lora amplior ⁊ latiora raaxant᷑. Qm̃ de cͥmine maiesta¬
capitis decus ẽ. alioꝵ m̃broꝵ. & dedecus capitis ignominia ẽ. aioꝵ menbroꝵ.
iꝰorro qr omĩa m̃bra secunt᷑ cãpud. scłoe ut incompẽsatione: lecesoꝵ nĩrꝵ¬

Expanded text:
 Quinque capitula de effectu sententiarum et finibus litium Pauli cunque tribus auctoritatibus judicis conventus, aut trinis litteris vel tribus edictis ad judicium fuerit provocatus, aut uno pro omnibus peremptorio, id est quod causam exstinguit, fuerit evocatus, et praesentiam suam apud eum judicem a quo ei denuntiatum est exhibere non voluerit, adversus eum quasi in contumacem judicari potest. Quinimo nec retractari per appellationem negotia possunt, quoties in contumacem fuerit firmitatem, nec poterit immutari. Data Kal. April., Honorio VIII et Boetio conss. Sequitur sententia de eadem lege Romana, de libro Pauimperatoribus frena et lora ampliora et latiora relaxantur, quoniam de ccapitis decus est aliorum membrorum, et dedecus capitis ignominia est aliorum membrorum. Porro quia omnia membra sequuntur caput, scilicet ut in comparatione prae
Abbreviated transcription (Latin):
es confortare memor semꝑ prĩ & fidem quam semꝑerganios iure seruas ti
inconuulsam deinceps ꝑcaritt tt̃ tuã cẽ rogacitem ltẽq uale Summat¬
deappolleitics uł plenariis frm cenomannica inurbȩ dõseruientiũ
derebus quas franco senior & aldricus eorum ep̃i eis dederunt
& testam̃tis atq p̃ceptis regalib confirmauerunt
Iebent homines frm insũma deuinericia uini mođ .ccc .ii. Depastione

Expanded text:
et confortare, memor semper nostri, et fidem quam semper erga nos jure servasti et confortare, memor semper nostri, et fidem quam semper erga nos jure servasti inconvulsam deinceps per charitatem tuam esse rogamus. Iterumque vade polecticis vel plenaris fratrum Cenomanica in urbe Deo servientium, de rebus quas Franco senior et Aldricus eorum episcopi eis dederunt et testamentis atque praeceptis regalibus confirmaverunt. Debent homines fratrum in summa de umericia vini modios duos e
Abbreviated transcription (Latin):
Cognoscat dilectiotua mͥplacere ea que tibi diuina largitio honoris conserre
ꝑimꝑialem administrationẽ dignata ÷ sed dilestio tua ut debuit adme
misit ut tibi epłam misissem ad metropolitinum tuũ conscriptam ut eilicen-¬
tiam tribuissem deordinandi Nunc uͦ quã quã decentius atq honestuis
fuiss& mihi & tibi ut scripto ate directo iterũ scriptis respondissem tã
neforte occasio ꝑme differentii donum tibi diuinit᷑ ut credo concessum
aliquodtibi in ferr& impedim̃tũ Karitate fr&us feci ut p&isti Vndeduas
tibi mis cpłas quarum una ad metropolitanum tuũ ÷ conscripta uxta
p&icionem tuam & r& ribuendo licentiam altera uͦ adte ut&tu cognoscas
licentiam a nob tibi at tributũ & nos potius in agm̃to honoristui gaudere
quam ullo modo in uiriam tibi aliquam inferre uoluisse Uale sc̃ꝑ indp̃o

Expanded text:
iternam salutem. Cognoscat dilectio tua mihi placere ea quae tibi divina largitio honoris conferre iternam salutem. Cognoscat dilectio tua mihi placere ea quae tibi divina largitio honoris conferre per imperialem administrationem dignata est. Sed dilectio tua, ut debuit, ad me misit ut tibi epistolam misissem ad metropolitanum tuum conscriptam ut ei licentiam tribuissem te ordinandi. Nunc vero, quanquam decentius atque honestius fuisset mihi et tibi ut scripto a te directo iterum scriptis respondissem, tamen ne forte occasio per me differentem donum tibi divinitus, ut credo, concessum aliquod tibi inferret impedimentum, charitate fretus feci ut petisti. Unde duas tibi misi epistolas; quarum una ad metropolitanum tuum est conscripta juxta petitionem tuam, ei retribuendo licentiam; altera vero ad te, ut et tu cognoscas licentiam a nobis tibi attributam et nos potius in augmento honoris tui gaudere quam ullo modo injuriam tibi aliquam inferre voluisse. Vale semper in Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
p&ut sicut debuit¬
n ut ei & ordinatorib suis tibi atq suffragapeis tuis
ad ep̃atus culm̃ ordinanidi assensum p̃buissem & licentiã tribuissem Cuius p&i.¬
cioni ita consensi ut si ipsum dĩ uoluntatẽ & domni imꝑatoris digrium & utilẽ
scȩ di ȩccłiȩ ad hoc offitium inueneris & ita detreueris quia ipse aput pos
ꝓbos mores osteidis licenciam anobis concessantib idꝑficieridi atq ipsum
aationb ulritatis tuȩ Exemplar formatȩ epłȩ quam drogo archi¬
capellanꝰ & medio matricȩ urbis archi ep̃s aldrico p̃dicte medio¬
matricȩ urbis cardinali prbro atq eiusdem urbis primicerio
uissu cenoma nnicȩ matris ȩccłiȩ a suo archiep̃o & reliquis conꝓuin-¬
cialibus epĩs ordinar& idõ quia popłs eum sibi ordinari epm
poeierat & ad eum epłam ꝓhoc direxerat ut suo amminiculo
& ꝑmissu antedictus aldricꝰ eorum atq iamdictȩ ȩcdiȩ ep̃is

Expanded text:
petiit, sicut debuit, ut ei et ordinatoribus suis tibi atque suffraganeis tuis ad episcopatus culmen ordinandi assensum praebuissem et licentiam tribuissem. Cujus petitioni ita consensi, ut si ipsum per Dei voluntatem et domni imperatoris dignum et utilem sanctae Dei Ecclesiae ad hoc officium inveneris et ita decreveris, quia ipse apud nos probos mores ostendit, licentiam a nobis concessantibus id perficiendi atque ipsum rationibus charitatis tuae. LI Exemplar formatae epistolae quam Drogo archicapellanus et Mediomatricae urbis archiepiscopus Aldrico praedictae Mediomatricae urbis cardinali presbytero atque ejusdem urbis primicerio toris jussu Cenomanicae matris ecclesiae a suo archiepiscopo et reliquis comprovincialibus episcopus ordinaretur, ideo quia populus eum sibi ordinari episcopum petierat, et ad eum epistolam pro hoc direxerat, ut suo adminiculo et permissu antedictus Aldricus eorum atque jam dictae Ecclesiae episcopus
Abbreviated transcription (Latin):
& alia ante građ senioris altaris & t̃cia in medio choro & quarta in exitũ
chori Et quinta ante altare scĩ georgu & scĩ felicis atq scĩ symphoriani
& aliorũ scõrum querũ nomina suꝑeo adscripta ad eẽ uident᷑ & sexta
ante altare scȩ̃ agathȩ & sc̃ẽ felicitatis &scẽ sabinȩ & aliarũ scãrum
uirginum quorũ nomina suꝑ illud scripta adeẽ uidentur. Septima
antẽ altare scȩ̃ trinitatis & octaua ante aram scĩ iobis babtistȩ̃ & nona
ante altare omĩum scõrum & decima ante aram scĩ xpõfori & scĩ¬

Expanded text:
et aliud ante gradus senioris altaris, et tertium in medio choro, et quartum in exitu et aliud ante gradus senioris altaris, et tertium in medio choro, et quartum in exitu chori, et quintum ante altare sancti Georgii et sancti Felicis atque sancti Symphoriani et aliorum sanctorum quorum nomina super eo ascripta adesse videntur, et sextum ante altare sanctae Agathae et sanctae Felicitatis et sanctae Sabinae et aliarum sanctarum virginum quarum nomina super illud scripta adesse videntur, septimum ante altare sanctae Trinitatis, et octavum ante aram sancti Joannis Baptistae, et nonum ante altare omnium sanctorum, et decimum ante aram sancti Chri
Abbreviated transcription (Latin):
dextrum scĩ libori in hanc scĩ saluatoris ȩccłiam hucq in nobilissima urna
decenter a pp̃fixis ep̃is & sacerdotib subsequentib signis humatũ Quorũ
p̃cib ab om̃ib p&imꝰ libari malis & cunctis frui&ernalit̃ bonis ipso
SEROALANINIEE URBIS EB̃ OETUMIHARIB ET INCENSIB AECđIE SENII¬
ORIS CIUITATIS
onstitutumẽ. ab aldrico aenomannicȩ ciuitatis ep̃o ut ardeant ꝑ coti di¬
anas noctes in seniori ȩcłia luminaria deoleo auesꝑe ꝑtott̃ poctẽ
usq mane tria & decera quando tẽpꝰ dictauerit una & ad nocturnas siue
matutinas ardeant luminaria ꝑcotidianas noctes deoleo .x. & decera.u.
Iria ante seniore altare & quarta ante altare scȩ̃ trinitatis uł crucifixum
Et quinta ante altare scĩ ioħis Illa uͦ luminaria quȩ deoleo funt ardeant
ꝑ altaria & loca destinata¬
una int̃seniore taltare & sedẽ ẽp̃alem

Expanded text:
dextrum sancti Liborii in hanc Sancti Salvatoris ecclesiam, hucque in nobilissima urna dextrum sancti Liborii in hanc Sancti Salvatoris ecclesiam, hucque in nobilissima urna decenter a praefixis episcopis et sacerdotibus subsequentibus signis humatum; quorum precibus ab omnibus petimus liberari malis et cunctis frui aeternaliter bonis, ipso enomanicae episcopi de luminaribus et incensibus ecclesiae senioris civitatis. Constitutum est ab Aldrico Cenomanicae civitatis episcopo ut ardeant per quotidianas noctes in seniori ecclesia de oleo a vespere per totam noctem usque mane tria, et de cera, quando tempus dictaverit, una, et ad nocturnas sive matutinas ardeant luminaria per quotidianas noctes de oleo decem et de cera quinque, tria ante senius altare, et quartum ante altare sanctae Trinitatis vel crucifixum, et quintum ante altare sancti Joannis. Illa vero luminaria quae de oleo fiunt ardeant per altaria et loca destinatasenius altare et sedem episcopalem,
Abbreviated transcription (Latin):
nomina eorum & testes. & titulos & tempora & reliqͣ quȩ ad hoc ꝑtinent
plenius inseruimꝰ Ut siquis hȩc plenius nosse uoluerit in ea reppire ualeat
Utsi aliqua altercatio deeorum ordinatione futuris tẽporib orta fuerit
in ipsa sceduli appareat plenit̃ declaratũ qualit̃ aut qua ratione siue
ad quos titulos ordinati eẽ. noscunt᷑ ipsam enĩ scedulam aput seniorẽ
custodẽ matri & ciuitatis ȩcłiȩ reppire poterit siquis uoluerit Sacra¬
uit &iam p̃dictus pontifex uirgines int̾̃ monachas & canonicas
uixta urbem supͣ fluuum sartȩ quod ipse a nouo fundatuit & ornauit
ih̃u ap̃i dcce al. indictiore .iii. Appio uͦ imꝑii hludouuici pussimi augusti xxoi
& anno .uiii. aldrici huius parrochiȩ ep̃i atq huius cenobii fundatoris .uII.
uidelic& iduum uiliarum die sollẽpnit̃ translatum ÷ ap̃scripto ep̃o & ab aliis

Expanded text:
nomina eorum et testes et titulos et tempora et reliqua quae ad hoc pertinent nomina eorum et testes et titulos et tempora et reliqua quae ad hoc pertinent plenius inseruimus; ut si quis haec plenius nosse voluerit, in ea reperire valeat, vel si aliqua altercatio de eorum ordinatione futuris temporibus orta fuerit, in ipsa scedula appareat pleniter declaratum qualiter aut qua ratione sive ad quos titulos ordinati esse noscuntur. Ipsam enim scedulam apud seniorem custodem matris et civitatis ecclesiae reperire poterit si quis voluerit. Sacravit etiam praedict Sanctae Mariae juxta urbem super fluvium Sarthae, quod ipse a novo fundavit et ornavit,Christi 840, indictione III, anno vero imperii Ludovici piissimi Augusti XXVII, et anno VIII Aldrici hujus parochiae episcopi atque hujus coenobii fundatoris, VII videlicet Iduum Julianum die, solemniter translatum est a praescripto episcopo et ab aliis
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝑ suum missum ei uoluntarie & libenti animo mitter& atq concede¬
r&& suit enĩ memoratus ep̃s consiliarius imꝑatoris & unus expriorib
quemtam dõnꝰ imꝑator quam& sui optimates & regnipriores obtĩꝑabant¬
& oppido credeb̾ant atq in om̃ib oboedientes ei seẽe & beniuoli dicebant
sed inde ualde tristabat᷑ qđ sepessime eũ inpalatio r&inebant & ꝓpt̃ea
disuũ minis teriun ei ut desiderabat & uolebat ꝑficere ponlicebat qm̃ erat
ꝑsepe ꝓpe unus annus qđ depalatio non absoluebat᷑ sedibi lic& inuitus morabat᷑
Cidõ multa remanserunt tam insua ciuitate quam& insuis monasteriis
sue insua parrochia inꝑfectia sed & quȩdam pec inchoata quȩ ad diuirium
cultũ explendũ & ad laudẽ omipotentis dĩ magnificandam atq adutilitatẽ
te & tedium scripioris atq lectoris noninseruimꝰ Sed in alia scedula inqua

Expanded text:
aut per suum missum ei voluntarie et libenti animo mitteret atque concedeaut per suum missum ei voluntarie et libenti animo mitteret atque concederet. Fuit enim memoratus episcopus consiliarius imperatoris et unus ex prioribus, quem tam domnus imperator quam et sui optimates et regni proceres obtemperabant et oppido credebant atque in omnibus obedientes ei se esse et benevoli dicebant. Sed inde valde tristabatur quod saepissime eum in palatio retinebant, et propterea suum ministerium ei ut desiderabat et volebat perficere non licebat, quoniam erat persaepe prope unum annum quod de palatio non absolvebatur, sed ibi, licet invitus, morabatur; et ideo multa remanserunt tam in sua civitate quam et in suis monasteriis sive in sua parochia imperfecta, sed et quaedam nec inchoata quae ad divinum cultum explendum et ad laudem omnipotentis Dei magnificandam atque ad utilitateem et taedium scriptoris atque lectoris hic non inseruimus, sed in alia scedula, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
plura & multimoda laus dñi exornar&ur & crescer& Ut & in cymbalis
bene sonantib cuncti assidue dñm laudarent & quandocumq dulcis eorũ
absolutionẽ eorum ꝑciꝑe mererent᷑ & mundi aq. puri abom̃ib sordib peccato¬
rũ fierent atq ad sempit̃nam ꝑuenire głam mererent᷑ Prefatꝰ igitur
aldricus ep̃s tante fuit dignititis & honoris amorisq ut usq. ad romanã
sedem eius rb̾mor ꝑuenerat eiq domnꝰ gregorus romanȩ sedis ȩccłiȩ uene¬
rabilis apostolicꝰ roma in pago cenomannico suum uestim̃tũ sacerdotale
miserat Illud scilic& uestim̃tum quo in pasca indutus fuerat misit &iã
ei bacculũ pastorale quiferula nuncupatur una cũ sua epistola uocans
eũ ut si possibile for& usq. ad eum ꝑuenir& eiq concessit ut qualemcũq
p&itionem & benedictionẽ asede scĩ p&ri acciꝑe uell& aut ꝑse ipsum

Expanded text:
plura et multimoda laus Domini exornaretur et cresceret, ut et in cymbalis plura et multimoda laus Domini exornaretur et cresceret, ut et in cymbalis bene sonantibus cuncti assidue Dominum laudarent, et quandocunque dulcis eorum absolutionem eorum percipere mererentur, et mundi atque puri ab omnibus sordibus peccatorum fierent, atque ad sempiternam pervenire gloriam mererentur. Praefatus igitur Aldricus episcopus tantae fuit dignitatis et honoris amorisque ut usque ad Romanam sedem ejus rumor pervenerit, eique domnus Gregorius Romanae sedis ecclesiae venerabilis apostolicus Roma in pago Cenomanico suum vestimentum sacerdotale miserit, illud scilicet vestimentum quo in Pascha indutus fuerat. Misit etiam ei baculum pastorale, quod ferula nuncupatur, una cum sua epistola, vocans eum ut, si possibile foret, usque ad eum perveniret, eique concessit ut qualemcunque petitionem et benedictionem a sede sancti Petri accipere vellet, aut per seipsum
Abbreviated transcription (Latin):
& in memorata eiusdẽ ȩccłiȩ senioris altaris confessione p̃dicta corpora scorũ
& p̃fixum ÷ sollepnit̃ decent̃q & ordinabilit̃ collocauit ea uidelic& racione
ut inibi officia & luminaria & c&era ad diuinum cultũ & ad honorẽ sc̃orum
ꝑtinentia plenit̃ hab̾ent Et post modum ubicumq netessita s construendoꝵ
poposcerit monasteriorũ singillatim p̃fixa corpora in uno quoq monasterio
collocitr& Quatenꝰ exeorũ memoriis & apertus int̾cessionib maioũ cultus
crescer& diuinus & laus dĩ in melius & multis modis multiplicar&᷑ Sicut
in posteris actum eẽ dño annuente ꝓbat᷑ ipse ergo aldricꝰ inp̃fata seniore
& matre ȩccłia cuuitatis xii. signa ex metallo optimo fundere & formare
studuit Quȩ & iniamdicta seniore ȩcłia decent̃ inclocarus collocauit
& ad singulos cursus mirabilit̃ & ordinabilit̃ reboare & sonare studultͣ
Quaten & ꝑ ea popłm adȩccłiam decent̃ & sollẽpnit̃ conuocar& & exeis

Expanded text:
ne praedicta corpora, ut praefixum est, solemniter decenterque et ordinabiliter collocavit, ea videlicet ratione ut inibi officia et luminaria et caetera ad divinum cultum et ad honorem sanctorum pertinentia pleniter haberentur, et postmodum ubicunque necessitas construendorum poposcerit monasteriorum, singillatim praefixa corpora in unoquoque monasterio collocaret; quatenus ex eorum memoriis et apertis intercessionibus magis cultus cresceret divinus, et laus Dei in melius et multis modis multiplicaretur, sicut in posteris actum esse, Domino annuente, probatur. Ipse ergo Aldricus in praefata seniore et matre ecclesia civitatis duodecim signa ex metallo optimo fundere et firmare studuit, quae et in jam dicta seniore ecclesia decenter in clocariis collocavit, et ad singulos cursus mirabiliter et ordinabiliter reboare et sonare disposuit, quatenus et per ea populum ad ecclesiam decenter et solemniter convocaret, et ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
& modernis tt̃porib fuiss& Que & nos relegentes ita inuenimꝰ & signa atq sigu¬
la regum p̃decessorum quoq nr̃orũ in eis inspicientes uera ea quȩdicebat cẽ¬
cognouimꝰ idurco p̃cipientes iubemꝰ ut pullus missus nr̃ ł comes ipsius puinciȩ
aut qui lib& exiuidiciaria potestate ei successoribq. suis exp̃fata moneta ullo
umquã tẽpore aliquam calumpniam aut molestiã aut iniustã pulsationẽ
siue causationẽ atq machinationẽ facere p̃sumat sednrĩs futurisq tẽporib
petint Ita tam̃ ut hoo p̃uideat tã prefixus aldricus quam& sui successor es
ut aliqua falsitas inipsa mon&a non appareat Et uthȩc concessio nr̃a
dep̃dicti mon&a futuris conseru&ur temporib: quam nos ꝓdĩ a more
& preuerentia ipsus sc̃ loci ficriuissimus ueruis credat᷑ & diligentius
xiiii. actũ aquis grani palatio regio indĩ nomine felicit̃ am̃

Expanded text:
et modernis temporibus fuisset. Quae et nos relegentes tanta invenimus, et signa atque sigiet modernis temporibus fuisset. Quae et nos relegentes tanta invenimus, et signa atque sigilla regum praedecessorum quoque nostrorum in eis inspicientes, vera esse quae dicebat cognovimus. Idcirco praecipientes jubemus ut nullus missus noster vel comes ipsius provinciae aut quislibet ex judiciaria potestate ei successoribusque suis ex praefata moneta ullo unquam tempore aliquam calumniam aut molestiam aut injustam pulsationem sive causationem atque machinationem facere praesumat, sed nostris futurisqpermaneat; ita tamen ut hoc praevideat tam praefixus Aldricus quam et sui successores, ut aliqua falsitas in ipsa moneta non appareat. Et ut haec concessio nostra de praedicta moneta futuris conservetur temporibus, quam nos pro Dei amore et pro reverentia ipsius loci fieri jussimus, et verius credatur et diltione xv. Actum Àquis Grani palatio regio, in Dei nom
Abbreviated transcription (Latin):
sçȩ̃ dĩ ȩccłiȩ pirĩsq p̃sentib scilic& & futuris quia uir uenerabilis & cenoman¬
fuce urbis ep̃s aldricus nomine nobis in notuit eo qđ ancecessores sui merolꝰ
scilic& & gauz ciolenus atq p̃decessores eorum inp̃dicta urbe monetã publicã
ꝑcepta bonȩ memoriȩ domni & genitoris nr̃i caroli &pipiniaui nr̃i siue
teoderici regis atq anteriorum regum plena eorũ auctoritate concessam
p̃dictã monetã habuissent Quȩppt̃ ablationẽ rerum p̃dictȩ sedis ȩccłiȩ
siue ꝓpt̃ uastationem earũ aliquo tẽpore lic& paruo nr̃oque siue infine
genitoris pr̃i tẽpore p̃dicta mon&a dimissa & ppt̃ p̃dictarũ rerum
inopiam atq desolatioriẽ cessata eẽt Quamineq pos neq dõnꝰ Rarolus genitor
p̃decessorum nr̃orum uidelic& francorũ inquib continebatur qđ & dep̃dicta
mon&a antecessorib p̃dicti aldrici ep̃i ap̃scriptis regib concessa antiquis

Expanded text:
e nostrisque, praesentibus scilicet et futuris, quia vir venerabilis Cenomanicae urbis episcopus, Aldricus nomine, nobis innotuit eo quod antecessores sui, Merolus scilicet et Gauzciolenus, atque praedecessores eorum, in praedicta urbe monetam publicam per praecepta bonae memoriae domni et genitoris nostri Caroli et Pippini avi nostri sive Theoderici onem rerum praedictae sedis ecclesiae, sive propter vastationem earum, aliquo tempore, licet parvo, nostroque sive in fine genitoris nostri praedicta moneta dimissa et propter praedictarum rerum inopiam atque desolationem cessata esset; quam neque nos, neque domnus Carolus genitor praedecessorum nostrorum videlicet Francorum, in quibus continebatur quod praedicta moneta antecessoribus praedicti Aldrici episcopi a praescriptis regibus concessa antiquis
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit & iam in hac scedula quȩ dequib dam adtib pontificum
cenomannica in urbe degentium usq ad aldricũ eiusdẽ urbis ep̃m
constripta ẽẽ dinoscit᷑ inserere relationem siue memoriale qualiter
p̃dictus aldricꝰ ante dictȩ urbis ep̃s monasteriũ anisolȩ inquo ses
Karilephus confessor p̃cipuus corpore requiescit Ante dominum hludo¬
uuicũ imꝑatorẽ legib conquisuut ut si deinceps aliqua alt̃ catio deeo
orta fuerit p̃fati memorialis exemplar in hac scedula conscriptum
bonis hominib ad relegendum appareat. Quodsi aliquis exhoc aliquam
pulsationẽ p̃dictȩ matris & ciuitatis ȩcłiȩ de inceps suisq successorib
ullo umquã tẽpore facere temptauerit in bac scedula repperiatur
qualit̃ eu xdifatũ fuit ut quod rep&ierit euindicare ponua leat
sed subt̃ inserta eundicatio finma & stabilis omĩ tẽpore ꝑmaneat

Expanded text:
lacuit etiam in hac scedula, quae de quibusdam actibus pontificum Cenomanica in urbe degentium usque ad Aldricum ejusdem urbis episcopum conscripta esse dignoscitur, inserere relationem sive memoriale qualiter praedictus Aldricus antedictae urbis episcopus monasterium Anisolae, in quo sanctus Carilephus confessor praecipuus corpore requiescit, ante domnum Ludovicum imperatorem legibus conquisivit; ut si deinceps aliqua altercatio de eo orta fuerit, praefati memorialis exemplar in hac scedula conscriptum bonis hominibus ad religendum appareat. Quod si aliquis ex hoc aliquam pulsationem praedictae matri et civitatis ecclesiae deinceps suisque successoribus ullo unquam tempore facere tentaverit, in hac scedula reperiatur qualiter evindicatum fuerit, et quid repetierit evindicare non valeat, sed subter inserta evindicatio firma et s
Abbreviated transcription (Latin):
epĩ construxit. sed & scȩ̃ adȩ quȩ & ad rehilđ alio nomine nominat᷑
quȩ ut legit᷑ dep̃cante p̃dicto sc̃o unnocente de monasterio scẽ mariȩ
qđ ÷ situm in urbe suasionus ad cenomannicam urbẽ ueit & ibi in suburbi
cenomannico in p̃fato monasterio scȩ̃ mariȩ regulam scĩ benedicti docuit¬
& eam inibi decent̃ ordinauit & par tẽ corporis scĩ liboru supͣdictȩ urbis
quarti ep̃i & confessoris optimi & maximã partẽ corporsscĩ ballu ipidi¬
Antedicta quoq corpora scõrũ in ȩccłiȩ que p̃fatꝰ aldricꝰ p̃fixȩurbis qp̃s in honore
dñi saluatoris & scẽ eiuisdẽ dĩ genitricis mariȩ atq scõrũ m̃r geruasu & ꝓchasu

Expanded text:
xit; sed et sanctae Adae, quae et Adrehildis alio nomine nominatur, quae, ut legitur, deprecante praedicto sancto Innocente, de monasterio sanctae Mariae quod situm est in urbe Suessionis ad Cenomanicam urbem venit, et ibi in suburbio Cenomanico in praefato monasterio sanctae Mariae regulam sancti Benedicti docuit, et eam inibi decenter ordinavit; et partem corporis sancti Liborii supradictae urbis episcopi et confessoris optimi, et maximam partem corporis sancti HadAntedicta quoque corpora sanctorum in ecclesia quam praefatus Aldricus praefixae urbis episcopus in honore Domini Salvatoris e
Abbreviated transcription (Latin):
regum franccrũ decesserũq. uidelic& nr̃orũ erga monasterium suum
qđ infra terminos p̃dictȩ urbis parrochiȩ in loco qui uocat᷑ anisola inquo ses̃
Rarilephus corpore requiescit in honore p̃dicti sc̃i carilephi aliorũq scorũ situm
atq consecratum ÷ factas ꝑquas eum in munẽ a quib cũq. publicis functionib
statuentes subsua inmunitate & defensione constituerent supplicit̃ postularis

Expanded text:
rorum erga monasterium suum od infra terminos praedictae urbis parochiae in loco qui vocatur Anisola, in quo sanctus Carilephus corpore requiescit, in honore praedicti sancti Carilephi aliorumque sanctorum situm atque consecratum est factas, per quas eum immunem a quibuscunque publicis functionibus st