comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gentes situt sol in regnopatris. tĩ cum eo ent pͥn¬
cipium ⁊ modo pͥncipium est .s. pat̃ cũ filio pͥncipi¬
um est s uidebitur quomodo pͥncipium cũeo. qr tc̃
sumles ei uidebunt eum sicut est. ucdat philipus
ẜ formam serui ⁊ obiurgatus eoꝙ infilio non ag
serui. s qualem me absondi tum̃tib: ⁊ qͣlem uden.¬
d̾ ꝑficio sꝑantib. iudet ⁊ patrem. ħ aũ moto credẽ¬

Expanded text:
regno Patris, tunc cum eo erit principium, et modo principium est, scilicet Pater cum Filio principium est, sed tunc videbitur quomodo principium cum eo, quia tunc similes ei videbunt eum sicut est. Viderat Philippus secundum formam servi, et objurgatus eo quod in Filio non agnservi, sed qualem me abscondi timentibus, et qualem meficio sperantibus, videt et Patrem. Hoc autem modo creden
Abbreviated transcription (Latin):
comiuant cãtorẽ ꝙ insirtui sñ hoc ã minituls ad¬
hut uidere non possunt. ⁊ hoc est ꝙ dicit. celuas celi
est dño qr illi maiores a solo dño docentur. Item
hominũ .i. infirmis. ut ꝑ ea cognoseant initist¬
bilia dĩ non mortni ⁊c̃. hec non muttantur. ⁊ẽ

Expanded text:
i sine hoc adminiculo adhuc videre non possunt. Et hoc est quod dicit, coelum coeli, est Domino, quia illi majores a solo Domino docentur. Idem hominum, id est infirmis, ut per ea cognoscant invisibilia Dei. Non mortui, etc. Haec non mutantur.
Abbreviated transcription (Latin):
el.iii. Hota uidam ꝑ porem huisse
⁊ filios uta fcm fuit. ut hic dr̃ utiq mortuo
ip̃o: ⁊ fini eius orphini ⁊ uxor eiuis uidua fint .s
dicet aliquis an hoc ad penam uide ꝑtiuere
credendum sit ꝙ sui passi sunt: an ⁊ ullus to¬
lor tangat mortuos de his que in suis pͥ mor¬
tem ꝯtingt̃ uł quomodo ea q̃ tirca nos agunt᷑

Expanded text:
. Nota Judam uxorem habuisse, et filios, et ita factum fuit, ut hic dicitur. Utique mortuo ipso, et filii ejus orphani, et uxor ejus vidua fuit. Sed dicet aliquis an hoc ad poenam Judae pertinere credendum sit, quod sui passi sunt, an etiam ullus dolor tangat mortuos, de his quae in suis post mortem contingunt, vel quomodo ea quae circa nos aguntur,
Abbreviated transcription (Latin):
colere tm̃ p̃t̾ita. Intentõne ad cultum ⁊ laudem ũi
dĩ inuitat. Modꝰ. triꝑtitutꝰ est p̃s. pͥmo dicit ꝓphã q̃
mare. fcio: simulacra mania gentium probat. ⁊
rengionem dĩ ꝯm̃dat ibi. Simulacta. Incipiensgͦ ꝑ
bheta a mirabiliũ narratione. ait. In exitu isit
ficitꝰ nis est ppłs ille in tudea .i. in
t̃ra promissionis colendo um̃ dm̃.
q̃ tra añ erat ꝑ ydolatriam polluta.

Expanded text:
assiod. Ad cultum et laudem veri Dei invitat. Modus. Tripartitus est psalmus. Primo dicit Propheta, quae mare Tertio simulacra inania gentium probat, et religionem Dei commendat, ibi, simulacra. Incipiens ergo Propheta a mirabilium narratione, ait: VERS. ficatus est populus ille in Judaea, id terra promissionis colendo verum terra ante erat per idololatriam polluta.
Abbreviated transcription (Latin):
ad mortem. cor enĩ potuit turbari¬
sicut caro crucifigi. inquib uerana
Situt umbra
cum decliuiat. abla. sum .i mortuꝰ
icut sicut em̃ ex umbra declinante fit
nox. sic ex mortali carne fit mori ⁊ exeus sum
qmͣ sicut locusta. excussi gͦ .i. fugati aꝑsecutorib
sunt ficeles qui sunt rnulti sicut locuste i ł salien¬
tes de loco ad locum. Asimili locustaꝵ. sequitur.

Expanded text:
od. Cor enim potuit turbarisicut caro crucifigi, in quibus vera Sicut umbra cum declinat, ablatus sum.» Hoc it. Sicut enim ex umbra declinante fit nox, sic ex mortali carne fit mors. «Excussus sum quam sicut locusta. Excussi ergo, id est fugati a persecutoribus sunt fideles, qui sunt multi sicut locustae, vel salientes de loco ad locum, a simili locustarum.
Abbreviated transcription (Latin):
nã aua sonꝑ p̃agt᷑. difert. q supra dixit uestim̃tũ
quo u diutur ut tututa. hic uero dicit uestim̃¬
tum quo oꝑitur ut pano. qd̾ est in ꝯspectu ho¬
minum deiniquitate oꝑari głari. tt fiat ei ma¬
leditõ. sicut xona qua semper p̃cingitur. ⁊ona p̃cĩ¬
guutur homines. ut ad oꝑandim sint aptiores. ñ
impoditi fin̾ib uestiũ. Maledictõne gͦ sicuti⁊̃ ona
p̃cingitur quinon repente facit malum s d̾is positũ
agg̃ditur ⁊ ita discit mala ag̾e ut semꝑ sit ꝑatus.

Expanded text:
t vestimentum quo induitur ut tunica. Hic vero dicit vestimentum, quo operitur ut pallio, quod est in conspectu hominum de iniquitate gloriari. Et fiat ei maledictio sicut zona qua semper praecingitur. Zona praecinguntur homines, ut ad opera sint aptiores non impediti sinibus vestium. Maledictione ergo sicut zona praecingitur, qui non repente facit malum, sed dispositum aggreditur; et ita discit male agere ut semper sit paratus.
Abbreviated transcription (Latin):
mũdi miseros facit. s timor dñi appet̾e facit ea
le si ꝑficiendi mandarta desit facultas. qi par est ho¬
minib bone uoliratatis ⁊ s̃ non adõ proficiat hõ iꝰ
eis implendis. qr temptano est nita isa humana st̃t̾rã.
sicut ait iob. ⁊ c̃opus ꝙ corrumpitur agigranat aĩam

Expanded text:
imor Domini appetere facit ea, le si perficiendi mandata desit facultas, quia pax est hominibus bonae voluntatis , et si non adeo proficiat homo in eis implendis, quia tentatio est vita ista humana super terram, sicut ait Job : Et corpus quod corrumpitur, aggravat animam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quod intlłr depinuataaĩa. foris enĩ in corporẽ. ⁊ in¬
tus maĩa maledictõriẽ hũt inicidens ineius iuditiũ
qui corpꝰ ⁊ aiãm ꝑdit ingehennam. ⁊ ead̾ maledictõ
fuit inossib eius. ꝑ qd̾ notat᷑ depͣuata ratio. ad dit
iõ qr licet eis modo inipie mala facere sicut ago¬
niste oleo ungnntur. Upsint fortiores. Biat ei.
ͦ iat ei sicut uestirãtum quo oꝑi. Idem iudes᷑¬

Expanded text:
s enim in corpore, et intus in anima maledictionem habuit, incidens in ejus judicium, qui corpus et animam perdit in gehennam et eadem maledictio fuit in ossibus ejus. Per quod notatur depravata ratio. Addit Ideo quia licet eis modo impune mala facere, sicut agonistae oleo unguntur, ut sint fortiores. VERS. 18.-- « Fiat ei sicut vestimentum quo operitur; et s
Abbreviated transcription (Latin):
patrum eius in quimutati sunt inxp̃o qui¬
pecatum mr̃is lem non mutantur mores
optionem ꝙͣ acceꝑat: nõ ꝑti¬
neret ad eum suapn̾ta uł ꝓatrũ iniquitas. s qr
redit ad maic᷑ uẽmsti gñis rediit inquitas parrũ
enis inꝯspectudiũ. ut ineopimretur. ñi uere dr̃

Expanded text:
s qui mutati sunt in Chrium, quia jam non imitantur mores optionem quam acceperat, non pertineret ad eum sua praeterita vel patrum iniquitas; sed quia rediit ad mala vetusti generis, rediit iniquitas patrum ejus in conspect
Abbreviated transcription (Latin):
boli p̃posuit oꝑib dĩ auariciami sue saluti stetit gͦ
diabolus.a dex .e. qñ p̃posuit auarigram sapĩe. ⁊ pecu¬
mam sue sauiti ut eum trad̾eti adebuet possiten ne
adiabolo possid̾et᷑. ⁊ p̃dicittiõ optati seqͥtur. Cum su¬
ebent ꝯdẽpna tui. s de quo dicatur. proice eun
intenebins ext̾ioras ⁊ neputetur
ab inmiuente dãpuatione lib̾ari
orõne qmͣ it̃ apsos didicerat: inqͥt.

Expanded text:
boli praeposuit operibus Dei, avaritiam suae saluti. Stetit ergo diabolus a dextris, quando praeposuit avaritiam sapientiae, et pecuniam suae saluti, ut eum traderet a quo debuit possideri, ne a diabolo possideretur. Et praedicit, non optat. VERS. 6.-- « Cum juni tui , sit de quo dicatur: Projice eum tenebras exteriores . Et ne putetur ab imminente damnatione liberari, oratione quam inter apostolos didicerat inquit:
Abbreviated transcription (Latin):
U̾ det illis here ditatem gentiuns hec¬
enim fuit intentio miraculoꝵ gue
xp̃c fecit. ut cred̾e̾nt gentes. ¶ altt̃¬
ab illo loco. memortã fec̃ .q. uere
magna ⁊ exhiusita sunt oꝑa dĩ. qr¬
dñs mistricors ⁊ mi. hoc uonmutat᷑

Expanded text:
Ut det illis haereditatem gentium. enim fuit intentio miraculorum, stus fecit, ut crederent gentes. Alitab illo loco: memoriam fecit, quasi magna et exquisita sunt opera Dei, quinus misericors
Abbreviated transcription (Latin):
ego .q. fuimꝰ ⁊ nos olim c̃ illis natura filiĩ ire. cum qͥb fu
ire. sicut ⁊ cet̾i s olamani ut sauuis eoł. ad te dñe nõ
ad alnm. qr millũs medicoꝵ suscitat. Qui ã clamat ⁊ in
qua p̃ueniente iam ẽ ei mane. pꝰ tenebras infidelitatiᷤᷤ
s qr restat figura futura clarificatõ. nc̃ orõ mea p̃it. ⁊
hot est clamaui. ⁊ ita factũẽmͥ. mane. lucis ẜ ad̾i ũ h

Expanded text:
os fuimus olim cum illis natura filii irae, cum quibus firae, sicut et caeteri; sed clamavi, ut salvus essem, ad te, Domine, non ad alium, quia nullus medicorum suscitqua praeveniente jam est ei mane, post tenebras infidelitatis; sed quia restat futura clarificatio, nunc oratio mea praeit. Et hoc est, clamavi, et ita factum est mihi mane lucis vel fidei.
Abbreviated transcription (Latin):
fifiant: non ꝓfunt. iõ noneis fuint ꝙ amedicis uon
suscitabintur hoĩes. ut confiteant᷑ dñd ⁊ hoc est ꝙ
sequitur. Aut medici uł gigantes susci. homines ⁊ sut
enĩ suscitetur ꝯfiteri. nõ ualet. s medici. ułgigantes ñ
suscitabunt hoĩes ut hateant᷑ dño. Hotand̾ ꝙ in ebreo
non medici. s gigantes reꝑitur. Utrũq aũ pene eod̾
ẽẽ credant᷑ p̃p uocis funditudinẽ. quia in ebrealingna

Expanded text:
non prosunt, ideo non eis fiunt, quia a medicis non suscitabuntur homines ut confiteantur Domino. Et hoc est quod sequitur: Aut medici, vel gigantes suscitabunt homines, enim suscitetur, confiteri non valet. Sed medici, vel gigantes non suscitabunon medici, sed gigantes reperitur. Utrumque autem pene eodem esse credantur, propter vocis similitudinem, quam in Hebr
Abbreviated transcription (Latin):
aut resurrecturos uiat intisigi qui cuigiladunt ĩ
resurrõno. ⁊ ip̃i quib ita fc̃s sum repulai sũro d̾s. de
na tua .i. de adiutorio tuo. pͥnati sant. qui me sñ di̾
adiutorio putau̾nt. ñ enĩ ħ refertur ad dormientes in
sepulero: quoꝵ nonmeminit d̾s ad huc inquib sunt

Expanded text:
evigilabunt in rectione , et ipsi quibus ita factus sum, repulsi sunt, o Deus, de manu tua, id est adjutorio tuo privati sunt, qui me sine Dei adjutorio putaverunt. Non enim hoc refertur ad dormientes in sepulcro, quorum non meminit Deus adhuc, in quibus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
osueruntine umbra uor. umbramortis est lo¬
impietatis. uł posu .i. ⁊
uꝑme cõfir
tua. ut indignatiotua. o d̾s ꝯfir¬
matus est furor in¬

Expanded text:
et in umbra mortis. Umbra mortis est loimpietatis, vel posuerunt me confirtua, vel indignatio tua, o Deus, confirmatus est super
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ ⁊ sicorpus passum̃ de laq̃o ułmu
sunte ꝑsgq̃ntes esca inmuscipła: dulcedo huiꝰ uite
est. esca gͦ inmuscipła ponitur:. cum ꝑ hitiꝰinte dul¬
cedinẽ. innequitiam trahere ꝯtendunit. dico eropła
est aĩa nr̃a que pͥus erat sicut passer. qr incante
instabilis cecid̾t. s sicut aliquo faciente arepim̃
magnũ passer uolat de muscipła uenantium:
ciente maximũ strepitũ gehennaꝵ erupta ẽ de mus¬
cipła. uł modo mĩa nm̃ est acut passer. qr slcut pas¬
ser uitat latĩm: sic scĩ dulcedinẽ huł uite q̃ ẽ qͣi
b: non restat dulcedo huiꝰ uite.¬
aq̃ns contͥtus quapossint it̃m capi. s ip̃i non
irã subd̾. ⁊ nos sumꝰ lib̾ati. qui heseramꝰ ap̃ nimus¬
crpula. ⁊ nota qd̃ at. laqueus ꝯtritus ẽ. qi qui fer¬
reuserat. non aix rupt̾us. ut flupa rumpitur.
tanta forritudo mali: tanta potentia lib̾antis.
quare ꝯtritus est laq̃ns.i nos lib̾atis qr Buitoriũ

Expanded text:
t si corpus passum. De laqueo, velsunt, persequentes; esca in muscipula, dulcedo hujus vitae est. Esca ergo in muscipula ponitur, cum per hujus vitae dulcedinem, in nequitiam trahere contendunt. Dico erepta est anima nostra, quae prius erat, sicut passer, quia incaute instabilis ceciderat; sed, sicut aliquo faciente strepitum magnum passer volat de muscipula venantium, ciente maximum strepitum gehennarum, eruta est de muscipula. Vel modo: anima nostra est sicut passer, quia sicut passer vitnon restat dulcedo hujus vitae, qua possint iterum capi; sed ipsi non erati. Et nos sumus liberati, qui haeseramus ante in muscipula. Et nota quod ait laqueus contritus est, quasi qui ferreus erat. Non ait ruptus, ut stupa rumpitur: tanta fortitudo mali, tanta potentia liberantis. Quare contritus est laqueus, et nos liberati? qui
Abbreviated transcription (Latin):
mopiam hñt non subãm. egestatem. ⁊ nõ subsistẽ¬
ttam. qr hec u̾e non sunt. s tamscunt om̃ia sñ
stuctu ⁊ xam ⁊ qui peccndo lucratur aunum. ł
msit. ut miuis lucraretur. pecumam auxit: fidẽ
neglerit ł ertiprit. habmidat uostis quid inar¬
cha. s mnultomag̃ quiddam diminurtũ ẽ in cor¬
te de archa gaudens. de corte non plangis inhat
quam accepit a pr̃e ⁊ ad hesir ini ciuium regioĩs
ilius .i. diabolo. pascens porcos .i. t̃renis ⁊ minũdis
acdib delectatus. dẽ ad̾ans manducare siliguas porto¬
rum. q̃ implent uentrem ⁊ non satiant. ita ⁊ pedõi
⁊ si ad horam delectant u̾am tñ satietatem nõ p̃sta̾t
s totius bom indigentiam ing̃unt. hec ẽ oiuis er¬
rabinda. ꝙ pius pastor mneuilgłio logitur q̃sisi
relictis uonaginta nouc̃ in deserto s añꝗͣ redrc̃er.
alp̃ge ẽ ꝯminaitus baculo mosaice legis. ut ou cła se
ertusse cognoscẽt. ⁊ ultra errare ꝑtimest̾e̾t. atq ꝑ se

Expanded text:
egestatem, et non subsistentiam, quia haec vere non sunt, sed transeunt omnia sine fructu. Nam et qui peccando lucratur aurum et amisit, ut minus lucraretur, pecuniam auxit, fidem neglexit, vel exstinxit. Abundat nescio quid in arca, sed multo magis quiddam diminutum est in corde; de arca gaudes, de corde non plangis. Alcuquam accepit a patre, et adhaesit uni civium regionis illius, id est diabolo, pascens porcos, id est terrenis et immundis actibus delectatus, desiderans manducare siliquas porcorum, quae implent ventrem, et non satiant . Ita et peccata etsi ad horam delectant, veram tamen satietatem non praestant, sed totius boni indigentiam ingerunt. Haec est ovis errabunda, quam pius pastor in Evangelio legitur quaesiisse relictis nonaginta novem in deserto ; sed, antequam reduceret a longe, est comminatus baculo Mosaicae legis, ut ovicula se errasse cognosceret, et ultra errare pertimesceret, atque per se
Abbreviated transcription (Latin):
bundant passiones inquib despecli sumus. Irride¬
tur enĩ a tenente ꝙ amat: qͣm sꝑat nonuisa ⁊ ei
dr᷑. Quid credis insane : udes ꝙ t̃dis: Reu̾lus e̾ ali¬
quis ab in feris ⁊ retulit tibi quid ibiagitur. le¬
ce qd̃ ego amo: udeo ⁊ fruoꝵ de iñ erag̾ando sb̃d̾.¬
uia multumre Hulla pars est inminus deinde¬
bundantib et d̾antib .s. diuitib. qui hic felicos
cia ⁊ nequicia. Iustus aũt dicit. egenus ⁊ pauꝑ sum e¬
go. pauꝑ est in corpore infirmo. pauꝑ ẽ inufticia:
dum temoratõm fube̾ sequit᷑. ⁊ despottio sumus sr̃bis
qr hũiles sumus. ¶ Ex. canticũ gradiũ. Quintꝰ g¬

Expanded text:
bundant passiones, in quibus despecti sumus. Irridetur enim a tenente quod amat, qui sperat non visa, et ei dicitur: Quid credis, insane? vides, quid credis? Reversus est aliquis ab inferis, et retulit tibi, quid ibi agitur? ecce quod ego amo, video et fruor. Deinde exaggerando subd Aug. Nulla pars est immunis; deindbundantibus, scilicet divitibus qui hic felices tia et nequitia. Justus autemdicit: Egenus et pauper sum ergo . Pauper enim in corpore est infirmo: pauper est in justitia, dum tentationi subest. Et despectio sumus superbis, quia humiles sumus. C
Abbreviated transcription (Latin):
malũ satend̾: qd faciunt. s ꝑ secutione suꝑati in
lis thurificauerum. attende ⁊̃ qid̾ perruis .i. eccła ab
sorbet multos. s non niuos. cuidr̾. macta ⁊ manduen.¬
Nullũ enĩ manducat .i. mĩbris unerit: nisi mnactatũ
.i. remuntiantem diabolo. Mactatur gͦ in malo. s ni¬
uificat᷑ inbono: qui manducatur a petio. ect acci¬

Expanded text:
malum esse quod faciunt, sed persecutione superati in lis thurificaverunt. Attende etiam quod Petrus, id est Ecclesia absorbet multos, sed non vivos. Cui dicitur: Macta et manduNullum enim manducat, id est, membris inserit, nisi mactatum, id est, renuntiantem diabolo. Mactatur ergo in malo, sed vivificatur in bono, qui manducatur a Petro. E contra acci
Abbreviated transcription (Latin):
qui sentiunt dedi. Qui apporit scĩam: apponit doło¬
rem. Maliuͦ ꝑdiderint sensum dolorił ⁊ eo ip̃o : gͣ¬
uiꝰ utpulant atq cedũtur. bonigͦ in flagellis
manũdñi .i. potestatem attendunt quo usq di¬
cat: parce. ex cuius uissione cedimiur de ꝑadiso eiet̃¬

Expanded text:
qui sentiunt se caedi. Qui enim apponit scientiam, apponit dolorem . Mali vero perdiderunt sensum doloris, et eo ipso gravius vapulant atque caeduntur. Boni ergo in flagellis manum Domini, id est potestatem attendunt, quoadusque dicat: Parce, ex cujus jussione caedimur de paradiso eje
Abbreviated transcription (Latin):
amorem. oleum dr̃. hec gr̃a excellentius fuit in xp̃o.
uñ ab om̃ib laudatur. ⁊̃ abeis qui se uissa eiis se¬
educ̃t. ut ꝯfinuet cor .ho. temporalis panis sdomat̃
confirmat. uenirem replet. s hic est spũalis pamiᷤ
qui ꝯfirmat cor. qr ꝑamł cordñ e̾ hic est panis quide
celo descendit. Idem ẽ gͦ pans ⁊ uim̃ĩ. pamsiste usti¬
tia ẽ. uinũ illus inftitia est. u̾itas ẽ. xp̃c est. hoc leti

Expanded text:
amorem; oleum dicitur haec gratia, excellentius fuit in Christo, unde ab omnibus laudatur, etiam ab eis qui se jussa ejus seeducitur, ut confirmet cor hominis, Temporalis panis stomachum confirmat, ventrem replet; sed hic est spiritualis panis, qui confirmat cor, quia panis cordis est. Hic est panis qui de coelo descendit . Idem est ergo panis et vinum. Panis iste justitia est, vinum illud justitia est, veritas est Christus. Hoc laeti
Abbreviated transcription (Latin):
eẽm liber ex om̃ib om̃ium me fec seruũ. q̃ seruit᷑
est excaritate. q̃ facit humiles quales nonerant apłi
tũc. qñ dem̃ est est eis adño. calicem quidẽ meum
bibens. sedere aũt ad dext̃am meam non est meum
xp̃o serui hominũ sunt. litilittiti fratrum intendẽ¬
tes. hec sunt uim̾̃ta quib debeturꝰ erba ut m̃tes. qr

Expanded text:
essem liber ex omnibus, omnium me feci servum , quae servitus est ex charitate, quae facit humiles, quales non erant apostoli, tunc quando dictum est eis a Domino: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem ad dexteram meam non est meum Christo servi hominum fiunt, utilitati fratrum intendentes. Haec sunt jumenta quib
Abbreviated transcription (Latin):
uła metamus. pro qnib dr̃ bentus est quiꝑ̃ occupat
ilocem ꝓetitur .i. qui intłsgit suꝑ egenim ⁊ pau¬
ꝑtin. Non em̃ ttadebes agere boui trituranti ur mẽ¬
dico transcumi. Iui .i. sfidico das: qi legr̾ om̃i petenti
da hinc uo ⁊̃ non petenti. dare dedes. Uide gͦ ne si sic
indigeat miles ip̃i utpetatite iudicet .i. dampna¬
bilem offendat anꝙͣ petat. Sicut enĩ dicit᷑ de illo. qͥ
tr quert da om̃i petenti: sic de eo p̃dicatore ꝙ̃ tu q̃re¬
re debesdicit᷑. de sudet elemosina in mami tua: do¬
nec fnuenias iuftami c ui des. om̃ipetenti gͦ quitũ¬
qs fit da: agnoscens ineo cui des. s multo magͥ da.
seruo dĩ militi tp̃i ⁊̃ non petenti. iũr dominus lo¬

Expanded text:
dicitur: Beatus est qui praeoccupat vocem petituri, id est qui intelligit super egenum et pauperem . Non enim ita debes agere bovi trituranti, ut medico transeunti; illi, id est mendico das, quia legitur: Omni petenti da . Huic vero etiam non petenti dare debes. Vide ergo ne sic indigeat miles Christi, ut petat te, judicet, id est damnabilem ostendat, antequam petat. Sicut enim dicitur de illo qui te quaerit: Da omni petenti, sic de eo praedicatore, quem tu quaerere debes dicitur: Desudet eleemosyna in manu tua, donec invenias justum, cui des . Omni petenti ergo quicunque sit da, agnoscens in eo cui des. Sed multo magis da servo Dei, militi Christi, etiam non petenti. Unde et Dominus lo
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝓmissionis cribitione .s. puer natus ẽ. quod it̾atur pꝰta
Ecce u̾ boꝵ mutatio. iͥ eruim ẽ de fut̾o ꝓmissio. hic deiam
tatur. ut sit hasis sub columpna in tabnaculo domini:
celebratit. ne oĩo sine signo remau̾ent. sicut .i. posuit
deus signum cayn. ut nemo octideret eũ. Erat .ii. uagus
et ꝓfugus suꝑ t̾ram ⁊ tremebundus cipite. smanet iu¬
deus cumsigno cirꝯcisionis ⁊ aliis hi. et ñdum ẽ occisus

Expanded text:
itione, scilicet: Puer natus est, etc. quod iteratur postea. Ecce verborum mutatio. Ibi enim est de futuro promissio, hic de jamtatur, ut fit basis sub columna in tabernaculo Domini. celebrant, ne omnino sine signo remanerent; sicut enim posuit Deus signum Cain, ut nemo occideret eum. Erat enim vagus et profugus super terram, et tremebundus capite, ita manet Judaeus cum signo circumcisionis, et aliis hujusmodi, et nondum est occisus
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ⁊ noue legis ꝑceptõnem: penitus in munis nõ
fuit. diabili infidias or̃o nõ declinans. ⁊ a pi̾rte: ⁊ cc¬
cłte nocentis. Est .n. diabolus: leo ⁊draco. lecitum aꝑ¬
te seuit ut fecit tp̃e mardirum. uͥ opus ẽ pacĩa. Ura¬
co: cum occłte infidiatur. cum scandala mouet. et
ꝙ̃tationes. sicut nc̃ silcit. liopus ẽuigilantia⁊i mnag¬
timidus est cum fallit ut draco: qͣm cumseuit ut leo.
Iuic .ii. cogit. hic docet negare rp̃m ut̾ ħtũ erpee¬

Expanded text:
egis perceptionem, penitus immunis non fuit, diaboli insidias omnino non declinans, et aperte et occulte nocentis. Aug. Est enim diabolus leo et draco; leo, cum aperte saevit, ut fecit tempore martyrum, ubi opus est patientia; draco, cum occulte insidiatur, cum scandala movet et tentationes, sicut nunc facit, ubi opus est vigilantia, et magtimendus est cum fallit ut draco, quam cum saevit ut leo. Illic enim cogit, hic docet negare Christum. Inte
Abbreviated transcription (Latin):
pi. Aranea .ni. corpus temie ht̃. nec in t̾ra. s in alto itat.
d̾elas egestione uiscer̃ terit. sic auima hominis ꝯu̾si ⁊ as¬
flicti. t̃reni deserit. stans in alto celestis ꝯu̾satõnis. ⁊ subtile
tur ħo arinee. qr ficut aranea tabidum qͥcdam ẽ.⁊ infir¬
mumi: ᷤ anura hõĩs infirmitate. ⁊ hũitate eruditur. ut
nͥlest tabidiꝰ. que leuit̾ tacta digito. deficit. ħuifirinitas
rona ẽ. sicut subi fortitudo añ erat uitiũ. ũm ua . dt. s h¬

Expanded text:
pi. Aranea enim corpus tenue habet, nec in terra, sed in alto stat, telas egestione viscerum texit; sic anima hominis conversi et afflicti deserit terrena, stans in alto coelestis conversationis, et subtiletur homo araneae, quia sicut aranea, tabidum quiddam est et infirmum, sic anima hominis infirmitate et humilitate eruditur, ut nihil est tabidius, quae leniter tacta digito deficit; haec infirmitas bona est, sicut superba fortitudo, ante erat vitium. Verumt
Abbreviated transcription (Latin):
cilia diundi palmi quecũq natus apertis
occuł aspexiss scatim t̾ritus erit. Cingulum
quo cingebatur .uiii.pe. extendebatur pret
iidͦ q dependebat. Parum pais cõmedebat
s quatu ptem anetis aut gusliuas duas
aut ausere mniũ aut spatulã porcinã out
pauonem aut gnit aut leporem ĩ tegñ
edebat modicum uinum et aquam inu¬
pħam sobrie bibebat Tante fortitudins
eist: ꝙ nulitem armatum suꝑ equũ se¬
dentem a nertice capitis usq ad uases sinił
cum equo nno ictu ꝓpria spata secabat.
Quatuor fenraturas equorum suiul mam¬
b tacile extendebat. militem annatũ rectũ¬
st̾antem suꝑ palmam suam aterra usq
ad caput sum sola manu uelociter ele¬
nabat Erat enim dons largissimus in
iudiciis certissimus in locucione luculẽtus.
tilii ꝙ filie priuio liberalib studiis quibus
et ip̃e oꝑam dabat emudirentur tamen enã¬
filios cum primum etas paciebatur
more francorum equitare et anis ats
uenacionib excer

Expanded text:
s oculis aspexisset, statim perterritus erat. Cingulum, quo cingebatur, octo palmis extendebatur, praeter illud quod dependebat. Parum panis comedebat; sed quartam partem arietis, aut gallinas duas, aut anserem unum, aut spatulam porcinam, aut pavonem, aut gruem, aut leporem integrum edebat. Modicum vinum et lympham sobrie bibebat. Tantae fortitudinis erat, quod militem armatum super equum sedentem, a vertice capitis usque ad bases simul cum equo uno ictu propria spata secabat: quatuor ferraturas equorum simul manibus facile extendebat; militem armatum super palmam suam a terra usque ad caput suum sola manu velociter elevabat. Erat donis largissimus, in judiciis rectissimus, in locutione luculentus. filii quam filiae primo liberalibus studiis, quibus et ipse operam dabat, erudirentur. Tum filios, cum primum aetas patiebatur, more Francorum equitare et armis ac venationibus exerceri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ harene pulus et unde. Undare
te. Rrosa geme hylia. flame. Ether
cole. iuix. grando serus uterq ueni
lpenne. uolucrũ pecudum genus ai
Et lapides mõtes cõuailles ciar uahol¬

Expanded text:
 harene pulvis et unde, undarum gutte, rosa, gemme, lilia, flamme, ethera, celicole, nix, grando, sexus uterque, ventorum penne, volucrum, pecudum genus omnet lapides, montes, convalles, terra
Abbreviated transcription (Latin):
tatis et discipline uris ardentissi¬
nus amator et fidelissimus enuilator etia¬
parisiensem uirũ iustissimum atq detisi¬
mũ referentem de abbate isto cistertiensi ste¬
phano ꝙ eũ quadam die nũciatum esset
a suo cellerario nich hr̃i in monasteno. uñ
uł una dic illa fc̃m paucitas sustentau poss
Respondit. S̾teruite nobis duos asmos
Qui cum strati fuissent fecit secũ ascendere
conũsum suũ. et iussit ei ut in quodã ley
panemi mendi caret hostiatim od opus ftũ
et ip̃e similiter in alio faceret. Et pstyͣ
sic fecissent. et ad unũ locum quem ei des¬
gnauerat cõuenirent. Fcm̃ est ita et in lao
predõ sibi iam redeuntes obmabant. es
ecce abbas uider sacculum coñsi nuilte ple¬
norem qmͣ suuui. et subridendo Ait. uł
mendicastis Ut indeo ues incrassiore
collegistis qmi ego ubi obsetro collegistis
meum fere implerit solus totum. Quol
audieus abbas ingenunt et at. uenoli
quare ibi aliiio accepistis. Nesciebatio ꝑ

Expanded text:
tatis, et disciplinae regularis ardentissimus amator, et fidelissimus aemulator,Parisiensem, virum justissimum atque doctissimum, referentem de abbate isto Cisterciensi Stephano, quod cum quadam die ei nuntiatum esset a suo cellerario, nihil haberi in monasterio, unde vel uno die illa fratrum paucitas sustentari posset, respondit: Sternite nobis duos asinos. Qui cum strati fuissent, fecit secum ascendere conversum suum, et jussit ei, ut in quodam vico panem mendicaret ostiatim ad opus fratrum, et ipse similiter in alio faceret; et postquam sic fecissent, ad unum locum, quem ei designaverat, convenirent. Factum est ita; et in loco praedicto sibi jam redeuntes obviabant; cum ecce abbas videt sacculum conversi multo pleniorem quam suum, et subridendo ait: « Ubi mendicastis? Ut video vos in crassiore platea collegistis, quam ego. Ubi obsecro collegistis? meum fere solus implevit totum. » Quod audiens abbas ingemuit, et ait: « Vae nobis. Quare ibi aliquid accepistis? Nesciebatis, q
Abbreviated transcription (Latin):
sũs est sarratenes Inpͥio p̃lio de paganis
ceciderunt duo cͣ qͥngenti. De ĩranis solũ¬
modo xu. In scio autem nõ inouentam int¬
toriar hiłerũt xp̃iam. s qmͣus płima pars¬
eor obrent. tñ auxilio dei remgorati absa
niunio hostes contuerũt et iucerunt. karo¬
lus comes flandrensiñ ꝑdicione quoꝵ daui¬

Expanded text:
sus est Saracenis. In primo prelio de paganis ceciderunt duo milia quingenti, de christianis solummodo 15; in secundo autem non incruentam victoriam habuerunt eorum perierit, tamen auxilio Dei revigorati, absque numero hostes contriverunt et vicerunt. lus comes Flandrorum proditione quoru
Abbreviated transcription (Latin):
E functo
henrico ĩ¬
peratore
guncie cõ¬
sultant sibi ⁊ toti romano imꝑio de substi¬
tuendo rege locharius itaz dux saronũ uir
sapiens ⁊ industrius ⁊ eccastico uiri deuotꝰ
riepoteus diuicis ⁊ uictouis om̃ium assen¬

Expanded text:
efuncto Henrico imperatore, guncie cosultant sibi et toti Romano imperio de substituendo rege. Lotharius dux Saxonum, vir sapiens et industrius, et aecclesiastico juri devotus, prepotens divitiis et victoriis, omnium assen
Abbreviated transcription (Latin):
Henricus¬
Dux auteui henricus qui ab imperatore ad
silium eiuis ammo transiens eum contra
patren suũ consilio aĩnauerat. Et a filio ad
patrem rediens partes filii debellauerit
mortuo imperatore se ut reũ marestatis filio
regis reddidit. et ab eo captus cusdodie tradit
est. de qua tñ custodia ipe ꝑ in dustriam suam
euasit. s̾ ed ducatus eius datus est. Gode¬

Expanded text:
HenricDux autem Henricus, qui ab imperatore ad filium ejus animo transiens eum contra patrem suum consilio suo animaverat, et a filio ad patrem rediens partes filii debellaverat, mortuo imperatore, se ut reum majestatis filio regis reddidit; et ab eo captus custodiae traditus est; de qua tamen custodia ipse per industriam suam evasit; sed ducatus ejus datus est Gode
Abbreviated transcription (Latin):
gilli apłici confirmatu. Ab illo ergo temꝑo
reieceriut ab ordine furis ⁊ peliceas stã¬
et pectina et cooꝑtoria ⁊ strauiẽta lectorũ
ac duisa ciboꝵ in refectorio fertula ⁊ sugunẽ
et om̃ia que puritati regule adusabautur
Abdicauerunt eciam eccluls altaria oblati¬
ones et decĩas et sepulturas alioꝵ hõmi et fur¬
nos et molendina et uillas ⁊ rusticis. quia
nec ii uiti sancti bñdc̃i nec in eius regula
mortuas ibi dem sepultas fuisse excepta
sorors sua sca scolastica dicentes beatum
benedictũ precepisse ut monach a scłarib
actib se fuciat alienũ. Decuas quaꝑ di¬
clerico. Terciam hospitib ad illaui eccãm
alium uctũ non hentib quartã restaura
cioneu ecc̃e. et quia in hc̃c compoto ꝑsonã
monachi qui terras suas possidet. Unde ⁊ ꝑ
se ⁊ ꝑ pecora sua laborando uiuant nõ rep¬
rie bant. Idcirco ħ ueluti alioꝵ ius ĩ iuste
sibi isurpare detrectabant . .ii. de morib¬

Expanded text:
gilli apostolici confirmata. Ab illo ergo tempore rejecerunt ab ordine frocos et pelliceas, staet pectina, et coopertoria, et stramenta lectorum, ac diversa ciborum in refectorio fercula, et sagimen, et omnia quae puritati Regulae adversabantur. Abdicaverunt etiam ecclesias, altaria, oblationes, et decimas, sepulturas aliorum hominum; et furnos, et molendina, et villas, et rusticos; quia nec in vita sancti Benedicti, nec in ejus Regula mortuos ibidem sepultos fuisse, excepta sorore sua sancta Scholastica: dicentes beatum Benedictum praecepisse, ut monachus a saecularibus actibus se faciat alienum. Decimas quoque dipresbitero, terciam hospitibus ad illam ecclesiam aliunde victum non habentibus, quartam tioni ecclesiae. Et quia in hoc compoto personam monachi, qui terras suas possidet, ut de et per se, et per pecora sua laborando vivat, non reperiebant; idcirco haec veluti aliorum jus, injuste sibi usurpare detrectabant. Memi
Abbreviated transcription (Latin):
restinctus fu̾at fugato mortali frigore tant̾
calor in eisdem partib egros ꝑuadit ut mor¬
bus cantri eidem feruori ꝑ sepe se societ nͥ
mẽdicamẽtis eocurratur. Sex dieb mense
septembrio in ecca beate iurginis fuerunt
ad pces autẽ ppłi de aliis ecclis ⁊ de maiori

Expanded text:
restinctus fuerit, fugato mortali frigore tantus restinctus fuerit, fugato mortali frigore tantus calor in eisdem partibus aegros pervadit, ut morbus cancri eidem fervori persaepe se societ, nisi medicamentis occurratur. Sex diebus mense Septembri in ecclesia Beatae Virginis fuerunt. Ad preces autem populi de aliis ecclesiis, et de majori
Abbreviated transcription (Latin):
suessionico sacio igne accensi ad ec¬
clesiam beate dei gentricis marie ĩ ciuitate
suesso sitami cõuenerũt. Ibiq dieb pacis mi¬
scdiam dei et beate marie succursum p̾stolan¬
tes sicut plemius refert libellus eoꝵdem mi¬
raculoꝵ salutem ip̃ius meritis et p̾cib conse¬
cuti sunt. ita ut itra .xu. dies .C. et tres
et sexus ita ut semel succensa eoꝵ corpora
cum in tolerabili cruciatu arderent. Est ã
morbus hic tabi ficus sub extenta liuenti cu¬
te carnẽ ab ossib separans ⁊ cõsumẽs ⁊ mo¬
ra temꝑis augmẽta doloꝵ et ardoris capiẽs
ꝑsingula momẽta cogit miseros mori. sed
desiderantib mortem nõ ueiit donec de ꝑa¬
stis arcub ignis ille celer ⁊ pestifer inuadit
mẽbra intalia. et qd̃ ualde mirũ est . ignis
hic sine calore ualidus ad cõsumẽdũ tanto
frigore uelud glaciali ꝑfundit miserabiles
ut nullis remedus possint calefleri. Itẽ ꝙ
nõ minus est inirabile. ex quo diuina gratia

Expanded text:
Suessonico sacro igne accensi, ad ecclesiam beatae Dei genitricis Mariae in civitate Suessorum sitam convenerunt, ibique diebus paucis misericordiam Dei et beatae virginis succursum prestolantes, sicut plenius refert libellus eorundem miraculorum, salutem ipsius meritis et precibus consequti sunt, ita ut intra quindecim dieset sexus: ita ut semel succensa eorum corpora cum intolerabili cruciatu arderent. Est autem morbus hic tabificus, sub extenta liventi cute carnem ab ossibus separans et consumens, et mora temporis augmenta dolorum et ardoris capiens, per singula momenta cogit miseros mori; sed desiderantibus mortem non venit, donec depastis artubus ignis ille celer et pestifer invadit membra vitalia; et quod valde mirum est, ignis hic sine calore validus ad consumendum, tanto frigore velut glacie perfundit miserabiles, ut nullis remediis possint calefieri. Item, quod non minus est mirabile, ex quo divina gratia
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ. Uñ ysaias. Letet᷑ desertum: ⁊ floreat tanꝗͣ
liliũ. Et alibi. Letare sterilis que ñ paris. & c̃ Illd̃
occasionẽ ire dem̾et ⁊ manebat in desertis orauᷤ
in quo docebat nos in secreto conscientie quiesc̾e

Expanded text:
tium. Unde Isaias: Laetetur desertum, et floreat tanquam tium. Unde Isaias: Laetetur desertum, et floreat tanquam lilium . Et alibi: Laetare, sterilis quae non paris, etc. . Illud occasionem irae demeret, et manebat in desertis orans: in quo docebat nos in secreto conscientiae orare et
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ nullus ẽ cumeo nͥ ds. uͥ quies. Manet enĩ inso¬
litudine: qui ꝑseu̾at in remotamentis intentio¬
ne. ałr totũ a pͥncipio psalmi. Et leg̃r in .ꝑͣ. xͥ.
⁊ exaudime dignũ. Quid enĩ tͥ este Cont̾status
sũ humana infirmitate mnexercitatione mea.
uno nomine uitaxͥ exponr̃. qui nullo ocio ab
incepto remissus ẽ. in quo. tristis. qͥa ꝑfidi ñ re¬
ferunt fructum. Et conturbatꝰ sum a uoce mi¬
mici. qui me samaritanũ ⁊ demoniũ habentẽ
dicebat. & a tribułone pecc̃oris. & hoc ñ meo¬
m̾ito. s suo malo: qm̃ declinau̾unt in me mi¬
quitates. qr mala sua mͥ imponebant. ⁊ inira
corꝑis uen̾unt suꝑ me. ꝓprietas mortis ẽ : ut
eam p̾mo timeamꝰ. iñ ꝯtremiscamꝰ. Et con¬
texit me tenebra alia litt̾a .i. mors sequuta
ẽ. Et in hac ꝑturbatione positus dixi. quis
archam reu̾sa est: sic xͦ. lutosa inueniens corda
iudeoꝵ. auolauit ad gentes. Uñ seq̃r. Eccẽ elon-¬
gaui fugiens a uideis. ⁊ mansi insolitudine gen¬

Expanded text:
ubi nullus est cum eo nisi Deus, ubi quies. Manet enim in solitudine, qui perseverat in remota mentis intentione. Aliter totum a principio psalmi, et legitur in personaet exaudi me, dignum. Quid enim tibi est? Contristatus sum, humana infirmitate, in exercitatione mea, uno nomine vita Christi exponitur, qui nullo otio ab incoepto remissus est. In quo tristis? quia perfidi non referunt fructum. Et conturbatus sum a voce inimici, qui me Samaritanum et daemonium habentem dicebant . Et a tribulatione peccatoris. Gl. merito, sed suo malo. Quoniam declinaverunt iniquitates, quia mala sua mihi imponebant; et in ira corporis, venerunt super me. Proprietas mortis est, ut eam primo timeamus, inde contremiscamus. Et contexit me tenebra, alia littera, id est mors secuta est. Et in hac conturbatione positus, dixi: Quis rsa est, sic Christus lutosa inveniens corda Judaeorum avolavit ad gentes. Unde sequitur: Ecce elongavi fugiens, a Judaeis, et mansi in solitudine, gen
Abbreviated transcription (Latin):
sidat. Intentione monet ad penitentiã. Mod.
Qtuor sunt partitiones. Primũ captat miscd̃i¬
am. ꝑ penas suas sũmatim dictas. Scd̾o po¬
ñr narratio. in qua enum̾ant᷑ miseriȩ. ibi.
sic̃ est iom̃ib penitentialib ibi. Ne d̾elinqͣs
ne in furore uł indignatione tua alia littera.
arguas me .i. nẽ sim int̾ eos. quib inuidicio
dices. Esciriui & ñ dedistis mͥ manducare. Ite
maledicti in ignem eternũ. Neq inira tua
qui ꝑ ignem emendati saluabunt᷑ s hic em̃da.
inferat tormenta ad ꝑemptionem. s miseri¬
cors ad correctionem. & est. O dñe ne in furo¬
re tuo arguas me neq in ira tua corripias
me .i. arguas me ita. ut pena sit a miscdia
ad correctionem. ñ ab ira ad ultionẽ. Qm̃sa¬

Expanded text:
ntio. Monet ad poenitentiam. Modus. Quatuor sunt partitiones. Primum captat misericordiam per poenas summatim dictas. Secundo, ponitur narratio in qua enumerantur miseriae, ibi pSic est in omnibus poenitentialibus, ibi, ne derelinquas  vel indignatione tua. Alia littera, arguas me, id est ne sim inter eos, quibus in judicio dices: Esurivi, et non dedistis mihi manducare. Ite, maledicti, in ignem aeternum . Neque in ira tua qui per ignem emendati salvabuntur; sed hic emenda, inferat tormenta ad peremptionem, sed misericors ad correctionem. Et est, o Domine, ne in furore tuo arguas me, neque in ira tua corripias me, Hier. argue me ita, ad correctionem, non ab ira ad ultionem; et q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ mare. Nel oꝑaeius ostendã in mundo. & in flumi¬
nib ponã dext̾am enis .i. cupidos &̃ subdã ei. flu¬
mina enĩ currunt in mare: tta cupidi in amari-
nib .i. in aquis baptismi ponã dext̾am eius .i. oꝑa
qd̾ homo sũ. ⁊ susceptor salitis mee .i. susceptor mei
p̃cet̾is debent honorari. Et excelsũ ponã illũ p̃ regib
terre. uł apud reges terrȩ. alialut̾a. qd̾ iam imple¬
tũ est. Eẜ qi ħ potestas ñ est temꝑalis. subdit Ser¬
ẽ potestas in celo. ⁊ interra. ⁊ testamentũ meũ ẽ¬
gre ieo impletast̃. Uel testamentũ .i. ꝓmissio et̾¬

Expanded text:
 mare. Vel opera ejus ostendam in mundo. Et in fluminibus ponam dexteram ejus, id est cupidos etiam subdam ei. Flumina enim currunt in mare: ita cupidi in amaritunibus id est in aquis baptismi, ponam dexteram ejus, id est quod homo sum et susceptor salutis meae, id est susceptor mei solent honorari, et excelsum ponam illum prae regibus terrae, vel, apud reges terrae, alia littera, quod jam impletum est. Et quia est ei potestas in coelo et in terra , et testamentum meum gre in eo completa sunt; vel testamentum, id est
Abbreviated transcription (Latin):
tate. mͦ ẽ nox in qua esurimꝰ & sitimꝰ. tunc aut̃
saciabim᷑ uultu di. Nñ. Saciabor cũ apparue¬
rit gła tua. Eł alibi. Mane astabo tͥ & uidebo.¬
.i. saciabor. Et ibi exultauimꝰ in laude. & delec¬
tatisumꝰ mr̃e iocunda in om̃ib dieb nr̃is. ibi:
om̃s dies simul sunt. ñ succedunt sͥ. qr unꝰ st̃i.¬

Expanded text:
tate. Modo est nox, in qua esurimus et sitimus. Tunc autem satiabuntur vultu Dei. Unde: Satiabor cum apparuerit gloria tua . Et alibi: Mane astabo tibi et videbo., Aug. Et ibi exsultavimus in laude tua et delectati sumus, in re jocunda, in omnibus diebus nostris. Ibi omnes dies simul sunt. Non succedunt sibi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
homo in det̾ius. Quasi. Luat homo qd̾ m̾uit: mane
flcreat ⁊ transeat in aliam qualitatẽ. ⁊ postea ues
tempꝰ quo homo occidit. decidat in mortẽ. indu¬
ret in cadauer. ⁊ arescat inpulu̾em. sicut herba
taͣt. Orimũ mane puericia ẽ. que cito transit.
Scd̾m mane iuuentꝰ ẽ. quȩ floret & transit. Ues¬
ꝑe sig̃cat᷑ senectus. q̃n refrigescit ugor hominis.

Expanded text:
homo in deterius. Quasi dicat: Luat homo quod meruit. Mane floreat et transeat, in aliam qualitatem, et postea vestempus quo homo occidit; decidat in mortem, induret in cadavere, et arescat in pulverem. Sicut herba aetates, primum mane, pueritia est, quae cito transit. Secundum mane juventus est, quae floret et transit. Vespere significatur senectus, quando refrigescit vigor homin
Abbreviated transcription (Latin):
tenda. uel dext̾adĩ ẽ et̾na felicitas: qua oues
ab hedis separabit. in qua quis sensurꝰ sit bñ
sic innotescit ds. cũ flagellat quẽ recipit nͨ si¬
nit in malis. ꝓsꝑari. s emendat uͭ ad dexterã
ponat. ⁊ ẽ. Dext̾am tuã .i. eternã felicitatẽ sic
notã fac. ut homines dinm̾ent iram tuã p̃
timore: Seq̃r. Et eruditos ł cõpeditos corde
insapientia fac notos subaudi. uerbũ . N. grecũ
utrumq sig̃cat. scił eruditos uł cõpeditos. Elͦd
tam̃ idem ẽ: qͥa qui erudiunt᷑ insapientia pedẽ
mentis miciunt in compedes p̃ceptoꝵ dĩ. ne a
uia eius exorbitent. Quos sic fecit notos ds̃ ĩ nouo
attendens iste homo dĩ orat ꝓ eis qui multa pa-¬
tiunt᷑ a scło ꝓ eternis dicens. No dñe ꝯuert̾ȩ .i.
iusticiam tempera. Ita hoc dicit dõ qͥuasi au̾sa
sit facies eius a tͥbulatis. Dico ꝯuert̾e. & usqueqͦe¬

Expanded text:
tenda. Vel dextera Dei est aeterna felicitas, qua oves ab haedis separabit , in qua qui sessurus sit, bene sic innotescit Deus, cum flagellat quem recipit , nec sinit in malis prosperari, sed emendat ut ad dexteram ponat. Et est, dexteram tuam, id est aeternam felicitatem, sic notam fac, ut homines dinumerent iram tuam, prae timore; et eruditos vel compeditos, corde in sapientia, fac notos subaudi. Verbum enim Graecum utrumque significat, scilicet eruditos vel compeditos, quod tamen idem est, quia qui erudiuntur in sapientia, pedem mentis mittunt in compedes praeceptorum Dei, ne a via ejus exorbitent: quos sic fecit Deus notos in Novoattendens iste homo Dei, orat pro eis qui multa patiuntur a saeculo pro aeternis, dicens: Et o VERS. 15.ustitiam tempera. Ita hoc dicit Deo, quasi aversa sit facies ejus a tribulatis. Dico, convertere, et usqueq
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ noc ẽ. dũ crucis inp̃ssione decoram᷑ ⁊ uexil¬
lũ tͥumpħi infronte portamꝰ. Seq̃r. Eł oꝑa ma¬
nuũ nr̃aꝵ dirige. itt ñ ꝓmercede terrenoꝵ ea faci¬
amꝰ. s ꝓ eternis. Dem̃ qi om̃ia bona oꝑa ad unũ
dirigunt᷑. singłari nuim̾o subdit. & opus manu¬

Expanded text:
super nos, dum crucis impressione decoramur, et vexillum triumphi in fronte portamus. Et opera manuum nostrarum dirige, ut non pro mercede terrenorum ea faciamus, sed pro aeternis. Deinde, quia omnia opera bona ad unum diriguntur, singulari numero subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
uel ꝓpħa hic ꝓudeis peccantib sp̃ałr orat di¬
cens. Respice in seruos tuos. Qd as facit inse ꝓ¬
pħa orat fieri ppło suo. orat scił ut parcat uideis
peccantib. siñ ꝓ m̾itis eoꝵ. saltem ppt̾ oꝑa que
in eis fecit. Nñ subdit. & respice in oꝑa tua q̃ fe¬
gant᷑ qui ꝑse praui sunt ⁊ inꝯu̾tibiles. Seq̃r. Ex¬

Expanded text:
 pro Judaeis peccantibus specialiter orat, dicens: Respice in servos tuos. Quod Deus facit in se, Propheta orat fieri pro populo suo. Orat scilicet ut parcat Judaeis peccantibus, si non pro meritis eorum, saltem propter opera quae in eis fecit. Unde subdit: Et respice in opera tua, quae fegantur, qui per se pravi sunt et inconvertibiles. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
tuo turbati sumꝰ timore mortis. Infirmi: infirim¬
tatẽ finire trepidamꝰ. Nñ dñs petro. Ducet te qͦ
dicit. eristis ẽ animameausq ad mortẽ. Dem̃ sub¬
fecimꝰ iuste qͥd̾. qͥa peccaumꝰ. ⁊ tu posuisti in ꝯspec¬
tutuo iniqͥtates nr̃as. ñ ab eis dissimulasti. Expo¬

Expanded text:
 Turbati sumus timore mortis: infirmi, infirmitatem finire trepidamus. Unde Dominus Petro: Ducet te, qudicit: Tristis est anima mea usque ad mortem . Deinde subfecimus juste quidem, quia peccavimus, et tu posuisti in conspectu tuo iniquitates nostras, non ab eis dissimulasti. Expo
Abbreviated transcription (Latin):
aliquantulũ. ñ ex toto. qr mag̃. ꝓdest si aliqua
tͥbulatio semꝑmouet nos. Seqr. Et dep̃cabił
esto suꝑseruos tuos. Quasi: Talemte exhibe.
ut possis exorari a pec̾corib. S iste homo d̃ĩ iã
futura bona spe anticipans: quasi de factis

Expanded text:
tulum, non ex toto, quia magis prodest, si aliqua tribulatio semper movet nos; et deprecabilis esto super servos tuos. Quasi dicat: Talem te exhibe, ut possis exorari a peccatoribus; sed iste homo Dei jam futura bona spe anticipans, quasi de factis
Abbreviated transcription (Latin):
habent᷑ ꝓnichilo. s ñ accusans te quasi facto¬
rẽ mutabiliũ ħ dixi: ĩmo aiuinȩ iusticiȩ ꝯsen¬
tiens. dico pͥus. mane homo transeat .i. hõ dũ
uiuit transeat. Mane .N. ẽ uitȩ tempꝰ. Transe¬
at dico sicut herba. apta cõparatio. Quasi.
te indet̾iorem mane orto solem: ita mutet᷑¬

Expanded text:
habentur pro nihilo, sed non accusans te, quasi factorem mutabilium haec dixi, imo divinae justitiae consentiens. Dico prius, mane homo transeat, id est homo dum vivit transeat. Mane enim est tempus vitae. Transeat, dico, sicut herba. Apta comparatio. Alcuinte in deteriorem mane orto sole, ita mutat
Abbreviated transcription (Latin):
ł fuisti. cũ inmutabił essentia ñ nou̾it pret̾i¬
tũ uł futurũ. uñ dictũ est. Ego sũ qui sũ. &
quiẽ misit me aduos. &. Mutabis ea ⁊ muta¬
bunt᷑. tu aut̃ idem ipse es. ⁊anni tui ñ deficient.¬
& uerees: quia es ds̃. Ecce que et̾nitas nob̾ refu¬
giũ factaẽ. ut in eamansuri. de hac temꝑis mu¬
tabilitate fugiamꝰ ad eam. S qi hic sumꝰ in
tempt̾onib. ne ab eaet̾nitate auertam᷑. orat
homo dĩ dicens. Ne au̾tas. Scda pars. in qua
exponit infirmitatẽ hominis. cui petit subue¬
niri .Q. d. Cũ sis refugiũ. ne au̾tas hominẽ a
tius eternis in humilitate temꝑaliũ .i. in t̾renam
ꝯcupiscentiã ⁊ in contemptũ. ut temꝑalia ꝯcupis¬
cat. sapiatq terrena. Helne au̾tas hominẽ posi¬
tũ in humilitate .i. in deiectione .i. hominẽ deiec¬

Expanded text:
vel fuisti, cum immutabilis essentia Dei non noverit praeteritum vel futurum. Unde dictum est: Ego sum qui suqui est misit me ad vos . Et: Mutabis ea, et mutabuntur. Tu autem idem ipse es, et anni tui, etc. Et vere es, quia es Deus. Ecce quae aeternitas nobis, refugium facta est, ut nos in ea mansuri. De hac temporis mutabilitate fugiamus ad eam; sed quia hic sumus in tentationibus, ne ab ea aeternitate avertamur, orat homo Dei, dicens: PAexponit infirmitatem hominis, cui petit subveniri. Quasi dicat: Cum sis refugium, ne avertas hominem a tuis aeternis, in humilitatem temporalium, id est in terrenam concupiscentiam et in contemptum, ut temporalia concupiscat sapiatque terrena. Vel, ne avertas hominem positum in humilitate, id est in dejectionem, id e
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ & maioritatẽ. quã exerces ꝯͣ illos qͥb hic
parcis. Potestas n. irȩ hominis ẽ corpꝰ occid̾e. post
nicħ face̾. d̾s aitẽ ⁊ hic punit: ⁊ post in gehennã
mittit. ⁊ a paucis eruditis maior enis ira intelli
tuã⁊ Qłahis parcit ad penã. hoc punit ad salu¬
tem p̃timore tuo .i. ad hoc ut te timeat: Quasi.

Expanded text:
virtutem et majoritatem quam exerces contra illos quibus hic parcis? potestas enim irae hominis est corpus occidere, et post nihil facere . Deus autem et hic punit, et post in gehennam mittit, et a paucis eruditis major ejus ira intelligtuam, quia his parcit ad poenam, hos punit ad salutem, prae timore tuo, id est ad hoc ut te timeant. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
testatẽ urȩ tuec Quasi. Beatus ẽ qͥ nouit. pauco¬
rũ t. ẽ hoc scił nosse potestatẽ irȩ tuȩ. qͥa płisq
dũ parcis magis irasc̾is. Quosdã alios dũ punis.
ꝓsꝑet᷑ pecc̃or inuia sua. n maiora recipiat in
nouissimo .i. penamet̾nam. que ẽ potestasire¬

Expanded text:
cat: Beatus est qui novit; paucorum enim est hoc, scilicet nosse potestatem irae tuae, quia plerisque dum parcis, magis irasceris. Quosdam alios dum punis, prosperetur peccator in via sua, et majora recipiat in novissimo, id est poenam aeternam, quae est potestas ir
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sens longa ante ocłas tuos .i. in tua ꝯsicd̾atione
que ẽ eterna ⁊ sapiens. scił respectu tuȩ et̾nitatis
sunt tanquã dies hesterna quȩ p̃teriit Nondic̃
saltẽ sicut crastina quȩ ueniet s sicut hesterna
que p̃teriit .i. similis ẽ diei hest̾nȩ scđłm hoc qd̾ p̃¬
t̾iit. Om̃ia enĩ que fine claudunt᷑ ꝓ transactis

Expanded text:
ens ante oculos tuos, id est in tua consideratione, quae est aeterna: et sapiens, scilicet respectu tuae aeternitatis sunt, tanquam dies hesterna quae praeteriit, non dicit saltem, sicut crastina quae veniet, sed sicut hesterna quae praeteriit, id est similis est diei hesternae, secundum hoc quod praeteriit. Omnia enim quae fine clauduntur pro transactis
Abbreviated transcription (Latin):
ocłieius. uͭ ꝯsi̾et mirabilia de lege dĩ. E ẽ sensꝰ
tituli. P̾s iste ẽ or̃o. Or̃o dico moysi .i. illa ostend̾ns
& tractans que lex ꝑ moysendata sub uelami-¬
ne ꝯtinebat. ueł ẽ or̃o moysi .i. dauid hoc orat in
hocpsalmo. qd̾ & moyses añ orauit. Moysidico
hominis dĩ. Homo quid̃ passibilis erat. s tam̃ di.¬

Expanded text:
i. Et est sensus tituli; Psalmus iste est oratio; oratio, dico, Mosi, id est illa ostendens et tractans, quae lex per Mosen data sub velamine continebat. Vel est oratio Mosi, id est hoc David orat in hoc psalmo, quod et Moses ante oravit. Mosi dico, hominis Dei. Homo quidem passibilis erat, sed tamen D