comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et hiercmię lamentationes & oratio
cius. salomonis quoq: in fine ꝓuerbia.
ab co loco in quo ate mulierẽ fortem
quis inueni&: eisdem alfabrtis uł inoi¬
sionib supputantur. Porro quinq
litterę duplices apud hebreos sunt.:
caph. mem. nun. fe. sade. Aliter enĩ
perhas scribunt principia. medietatesq
uerboꝵ: aliter sines. Unde & quinq
aplerisq libri duplices estimantur:
samuhel. malachim. dabreiamin.
ez ras. hicremias. cumcĩnõtħ. id est
lamentationibus suis. Quomodo igi
tur uiginti duo elementa sunt. ꝑ quȩ
scribimus hebraicȩ omne quod loqui¬
mur. & eoꝵ initiis uox humana com¬
prehenditur: ita uiginti duo uolumi¬
na supputantur. quib quasi litteris
& ex ordiis. in dĩ doctrina. tẽnera ad¬
huc & lactens uiri iusti eruditur in¬
fantia. Primus apud eos liber uocat᷑
bresith: quem nos genesim dicimus.
Necundus ellesmoth: qui exodus
appellatur. Tertius uaiecra: id est
leuiticus. Quartus uaiedaber: quẽ

Expanded text:
Et Jeremiae Lamentationes, et Oratio Et Jeremiae Lamentationes, et Oratio ejus: Salomonis quoque in fine Proverbia, ab eo loco in quo ait, Mulierem fortem quis inveniet iisdem alphabetis vel incisionibus supputantur. Porro quinque litterae duplices apud Hebraeos sunt, CAPH, MEM, NUN, PHE, SADE: aliter enim per has scribunt principia medietatesque verborum, aliter fines. Unde et quinque a plerisque libri duplices aestimantur: SamuelEsdras, Jeremias cum cynoth, id est, lamentationibtur viginti duo elementa sunt, per quae scribimus Hebraice omne quod loquimur, et eorum initiis vox humana comprehenditur: ita viginti duo volumina supputantur, quibus quasi litteris et exordiis, in Dei doctrina, tenera adhuc et lactens viri justi eruditur infantia. Primus apud eos liber vocatur BRESITH   quem nos Genesim dicimus. Secundus ELLE SMOTH  , qui Exodus appellatur. Tertius VAJECRA  , id est, Leviticus. Quartus VAJEDABBER  , quem
Abbreviated transcription (Latin):
apud he
gua testatur: quȩ hebreȩ magna ex
parte consinis est. Nam et ipsi. ui¬
ginti duo elementa habent: eodem
sono. sed diuersis caracterib Samari¬
tani & iam. penthateucũ moysi totidẽ
litteris scriptitant: figuris tantũ et
apicibus discrepantes. Certumq est.
ezdrã scribã legisq doctorẽ. post captã
hierosolimã et instaurationẽ templi.
sub zorobabel alias lit teras repperisse
quibus nunc utimur: cũ ad illud usq tẽpꝰ.
idem samaritanoꝵ & hebreoꝵ caracte¬
res fuerint. In libro quoq numeroꝵs.
hȩc eadem supputatio. leuitarũ ac sa¬
cerdotũ censu mystice ostendit᷑: & no¬
men dñi tetragrammaton. in quibusdã
grecis uoluminib usq hodie antiquis
ex pressum lit teris in uenimus. Sed et
psalmi tricesimus sextus. & centesimus
decimus. & centesimus undecimus. &
centesimus octauus decimus. & cente¬
simus quadragesimus quartus. quan¬
quã diuerso scribantur mẽtro: tam̃
eiusdem numeri texuntur al fabeto.

Expanded text:
apud Hebdeorum testatur, que hebree magna ex parte confinis est. Nam et ipsi viginti duo elementa hsono, sed diversis characteribus. Samaritani etiam Pentateuchum Mosi totidem litteris scriptitant, figuris tantum et apicibus discrepantes. Certumque est Esdram scribam, legisque doctorem, post captam Jerosolymam, et instaurationem templi sub Zorobabel, alias litteras reperisse, quibus nunc utimur: cum ad illud usque tempus iidem Samaritanorum et Hebraeorum caracteres fuerint. In libro quoque Numerorum haec eadem supputatio, sub Levitarum ac sacerdotum censu, mystice ostenditur. Et nomen Domini tetragrammaton in quibusdam Graecis voluminibus, usque hodie antiquis expressum litteris invenimus. Sed et psalmi tricesimus sextus, et centesimus decimus, et centesimus undecimus, et centesimus octavus decimus, et centesimus quadragesimus quartus, quamquam diverso scribantur metro, tamen ejusdem numeri texuntur alphabeto.
Abbreviated transcription (Latin):
eam heli temulentã: dixitq ei. Usq¬
quo ebria eris: Digere paulisꝑ uinũ:
quo mades. Respondenꝰ anna: neqͣ¬
quam in quit domine mi. Nã mu¬
lier infelix nimis ego sũ: uinumq
et omne quo in ebriari potest non
bibi. sed effudi animã meã in con¬
spectu dñi. Ne reputes ancillã tuã
quasi unã de filiabus belial: quia
ex multitudine doloris & meroris
mei locuta sum usq in presens. Tc̃

Expanded text:
dixitque ei: Usquequo ebria eris? Digere paulisper vinum quo mades. Respondens Anna, Nequaquam inquit, domine mi. Nam mulier infelix nimis ego sum, vinumque et omne quod inebriare potest non bibi, sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial, quia ex multitudine doloris et moeroris mei locuta sum usque in praesens. »
Abbreviated transcription (Latin):
EISIN GRECŨ
uersa est editio permaneret: suꝑflur
mi chromati episcopoꝵ sc̃issime. atq do¬
ctissime impelleres: ut tibi hebrȩa uolu¬
mina latino sermone transferrem.Qđ
enim scmel aures hominũ occupauerat.
& nascentis ȩccłat roborauerat fidem:
iustum erat &iam nr̃osilentio cõꝓbari.¬
Punc uero. cum ꝓuarietate regionum
diuersa ferantur exemplaria. & germa¬
na illa antiquaq translatio corrupta
sit atq uiolata: nr̃i arbitrii putas. aut
epluribus iudicare quid uerum sit. aut
nouum opus in ueteri opere cudere.
illudentibusꝙ iudeis. cornicum ut dicit᷑
oculos configere: Alexandria & ȩgẏptuᷤ.
in septuaginta suis. esychium laudat au¬
ctorem: Constantinopolis usq ad antio¬
chiam: luciani martyris exemplaria ꝓ
eusebius & pamphil us uulgauerunt:
totusq orbis. hac inter se trifaria uarie¬
tate compugnant. Et certe origenes
non solum exemplaria composuit quat¬
tuor editionum. eregione singula uerba

Expanded text:
eis in Graecum versa est, editio permaneret, superflue me, mi Chromati, episcoporum sanctissime atque doctissime, impelleres, ut tibi Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, 522 justum erat etiam nNunc vero, cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicum, ut dicitur, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis Hesychium laudat auctorem: Constantinopolis usque Anthiochiam, Luciani  Al. Juliani martyris exemplaria prEusebius et Pamphilus vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exemplaria composuit quatuor editionum, e regione singula verba
Abbreviated transcription (Latin):
moyses ad omnem isrł transiordanen.
insolitudine campestri contra mare
rubrum. inter pharan et thophel. &
laban. & aseroth. ubi auri est pluri¬
mum. undecim dieb de choreb ꝑuiã
montis seir. usq cades barne: quadra¬
gesimo anno mense undecimo prima¬
i.
propheta ultra in isrł sicut moyses.
quem nosset dñs facie ad faciem: in
om̃ib signis atq portentis quae misit
ꝑ cũ ut faceret in terra egypti phara.¬
oni. et om̃ib seruis eius. uniuersȩq
terrȩ illius: & cunctam manũ robu¬
stam. magnaq mirabilia quae fecit
moyses coram uniuerso israhel:¬

Expanded text:
Moses ad omnem Israhel trans Iordanem in solitudine campestri contra mare Rubrum inter Pharan et Thophel et Laban et Aseroth ubi auri est plurimum undecim diebus de Horeb per viam montis Seir usque Cadesbarne quadragesimo anno undecimo mit propheta ultra in Israel sicut Moyses, quem nosset Dominus facie ad faciem, in omnibus signis atque portentis, quae misit per eum, ut faceret in Aegypto Pharaoni, et omnibus servis, universaeque terrae illius, et cunctam manum robustam, magnaque mirabilia, quae fecit Moyses coram universo Israel
Abbreviated transcription (Latin):
de monte ephraim : et nomen eiꝰ
helchana. filius hieroam. filii
heliu. filii thau. filii suph. ephrate
us : et habuit duaᷤ uxores. Nom̃
uni anna: et nomen secunde fe-¬
nenna. Eueruntq fenennȩ filii:
annȩ autem non erant liberi
et sacrificaret dño exercituum
in sylo. Erant autem ibi duo
filii heli. ophni & finees: sacerdo¬
ENII ERGO DIES. EC

Expanded text:
de monte Ephraim et nomen eius Helcana filius Hieroam filii Hus, et habuit duas uxores, nomen uni Anna, et nomen secundae Phenenna. Fueruntque Phenennae filii: Annae autem non erant liberi et sacrificaret Domino exercituum in Silo. Erant autem ibi duo filii Heli, Ophni et Phinees, sacerdoenit ergo dies, e
Abbreviated transcription (Latin):
sponte offerens: quicquid illud op¬
tulerit in holocaustũ dñi ut offerat᷑
ꝑ uos. masculus immaculatus crit
ex bobus. et ex capris. Si macuła

Expanded text:
sponte offerens, quidquid illud obtulerit in holocaustum Domini, ut offeratur per vos, masculus immaculatus erit ex bobus, et ex ovibus, et ex capris: si macula
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq iam celare non posset. sumpsit
fiscellam se irpeam. & liniuit eam bi¬
tumine ac pice. posuitq intus infantu¬
lum. et exposuit eum in carecto ripȩ
fluminis: stante procul sorore cius et
considerante euentum rei
cee auteco descenerat ƿuia pha¬
raonis ut lauaretur influmine: et pu¬
ellȩ eius gradiebantur per crepidinem
aluei. Quar cum uidisset fiscellã in pa¬
pirione. misit unam efamulab: et alla¬
tam aperiens. cernensq in ta paruulũ
uagientem: miserta eius ait. De infan¬
tibus hebreorum est hic. Cui soror
pueri: uis in quit ut uadam et uocem
tibi hebream mulierem. quae nutrire.
possit in fantulum: Respondit. Uade
Perrexit puella: et uocauit matrẽ euꝰ¬

Expanded text:
m celare non posset, sumpsit fiscellam scirpeam, et linivit eam bitumine ac pice, posuitque intus infantulum, et exposuit eum in carecto ripae fluminis, stante procul sorore ejus, et considerante eventum rei. Ecce autem descendebat filia Pharaonis, ut lavaretur in flumine: et puellae ejus gradiebantur per crepidinem alvei. Quae cum vidisset fiscellam in papyrione, misit unam e famulis suis; et illatam aperiens cernensque in ea parvulum vagientem, miserta ejus ait: De infantibus Hebraeorum est. Cui soror pueri, Vis, inquit, ut vadam, et vocem tibi Hebraeam mulierem, quae nutrire possit infantulum? Respondit ei, Vade. Perrexit puella, et vocavit matrem e
Abbreviated transcription (Latin):
EISIN GRECŨ
uersa est editio permaneret: suꝑflur
mi chromati episcopoꝵ sc̃issime. atq do¬
ctissime impelleres: ut tibi hebrȩa uolu¬
mina latino sermone transferrem.Qđ
enim scmel aures hominũ occupauerat.
& nascentis ȩccłat roborauerat fidem:
iustum erat &iam nr̃osilentio cõꝓbari.
Punc uero. cum ꝓuarietate regionum
diuersa ferantur exemplaria. & germa¬
na illa antiquaq translatio corrupta
sit atq uiolata: nr̃i arbitrii putas. aut
epluribus iudicare quid uerum sit. aut
nouum opus in ueteri opere cudere.
illudentibusꝙ iudeis. cornicum ut dicit᷑
oculos configere: Alexandria & ȩgẏptuᷤ.
in septuaginta suis. esychium laudat au¬
ctorem: Constantinopolis usq ad antio¬
chiam: luciani martyris exemplaria ꝓ
eusebius & pamphil us uulgauerunt:
totusq orbis. hac inter se trifaria uarie¬
tate compugnant. Et certe origenes
non solum exemplaria composuit quat¬
tuor editionum. eregione singula uerba

Expanded text:
eis in Graecum versa est Editio permaneret, superflue mi Chromati, episcoporum sanctissime atque doctissime impelleres, ut tibi Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero, cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicum, ut dicitur, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis Hesychium laudat auctorem: Constantinopolis usque Anthiochiam, Luciani  Al. Juliani martyris exemplaria prEusebius et Pamphilus vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exemplaria composuit quatuor editionum, e regione singula verba
Abbreviated transcription (Latin):
rum & nomine: transiordanem host¬
um regna subuertit. Diuidit ter¬
ram uictori populo: & persingulas
urbes. uiculos. montes. flumina. to¬
rentes. atq confinia. eccłȩ cȩlestisq

Expanded text:
rt: transit Jordanem, hostium regna subvertit, dividit terram victori populo, et per singulas urbes, viculos, montes, flumina, torrentes, atque confinia, Ecclesiae coelestisque
Abbreviated transcription (Latin):
ANDE
FINTTA
PENTA¬
IHEUCLO
uelut grandi fęnore liberati. ad hie¬
sum filiũ naue manũ mittimus. quẽ
ebrei iosuȩ bennun id est iosuȩ filium
nun uocant. & ad iudicum librum
quẽ sophim appellant. adruth quoq
et hester quos idem nominib offerunt:
monemusq lectorẽ. ut siluã ebraicoꝵ
nominũ. et distinctiones ꝑ membra
diuisas. diligens scriptor conseruet.
ne et nr̃ labor et illius studiũ pereat:
et ut in primis qđ sepe testatus sum
sciat. me non in reprehensione ueterũ
noua cũdere sicut amici mei crimi¬
nantur: sed ꝓuili parte offerre lin¬
guȩ meȩ hominib quos tamem nr̃a

Expanded text:
andem finito Pentateucho velut grandi fenore liberati, ad Jesum filium Nave manum mittimus, quem Hebraei JOSUE BEN NUN , id est, Josue filium Nun, vocant, et ad Judicum librum, quem SOPHTIM appellant, ad RUTH quoque et ESTHER , quos iisdem nominibus efferunt. Monemusque lectorem, ut silvam Hebraicorum nominum, et distinctiones per membra divisas diligens scriptor conservet, ne et noster labor et illius studium pereat. Et ut in primis, quod saepe testatus sum, sciat me non in reprehensionem veterum nova cudere, sicut amici mei criminantur; sed pro virili parte offerre linguae meae hominibus quos tamen n
Abbreviated transcription (Latin):
tuleruntq cum filii cum paruulis et
ux oribus suis inplaustris quȩ miserat
pharao ad portandum senem: et oma
que possederat in terra chanaan. Uenitq
inegẏptum cum omni semine suo: filii

Expanded text:
tuleruntque cum filii cum parvulis et uxoribus suis in plaustris, quae miserat Pharao ad portandum senem, et omnia quae possederat in terra Chanaan. Venitque in Aegyptum cum omni semine suo: filii
Abbreviated transcription (Latin):
Qui respondit. Eras. At ille. Iuxta
uerbum inquit tuum faciam. ut
scias qm̃ non est sicut dñs dĩ nr̃. et
recedant ranȩ ate. et a domo tua
et aseruis tuis et apopulo tuo: tan¬
tum influmine remanebunt.
Egressiq sunt moyses & aaron a
pharaone: et clamauit moyses
ad dnm prosponsione ranarum.
quam condixerat pharaoni. Fecitq
dñs iuxta uerbum moysi: et mor¬
tuȩ sunt ranȩ dedomibus et de uil¬
lis & de agris: congregauer̃tq eã in
immensoᷤ aggereᷤ. & cõputruit t̃raNiders
autem pharao quod data esset re¬
quies: in grauauit cor suum. & non
audiuit: eos sicut p̃ceperat dñs:¬
IXITO DÑS ADMOYSEN: LOQUE¬
re ad aaron. Extende uirgã tuã
et percute puluerem terrae: & sint
sciniphes in uniuersa terra ȩgypti.
Feceruntq ita. Et extendit aaron
manum uirgam tenens. ꝑcussitq
puluerem terrȩ : et facti sunt scĩ¬
niphes in hominibus & inium̃tis:
Omnis puluis terrae uersus est in
sciniphes: per totã terram aegẏpti

Expanded text:
Qui respondit: Cras. Et Moyses: Juxta verbum, inquit, tuum, faciam: ut scias quoniam non est sicut Dominus Deus noster. Et recedent ranae a te, et a domo tua, et a servis tuis, et a populo tuo: tantum in flumine remanebunt. Egressique sunt Moyses et Aaron a Pharaone: et clamavit Moyses ad Dominum pro sponsione ranarum quam condixerat Pharaoni. Fecitque Dominus juxta verbum Moysi: et mortuae sunt ranae de domibus, et de villis, et de agris. Congregaveruntque eas in immensos aggeres, et computruit terra. Videns autem Pharao quod data esset requies, ingravavit cor suum, et non audivit eos, sicut praeceperat Dinus ad Mosen: Loquere ad Aaron: Extende virgam tuam, et percute pulverem terrae: et sint ciniphes in universa terra Aegypti. Feceruntque ita. Et extendit Aaron manum, virgam tenens: percussitque pulverem terrae, et facti sunt ciniphes in hominibus, et in jumentis: omnis pulvis terrae versus est in ciniphes per totam terram Aegypti.
Abbreviated transcription (Latin):
qui ingres¬
si sunt ine¬
gẏptum cũ
iacob: Sin¬
guli cum do¬
mibus suis
introierunt:
Ruben syme¬
on. leui: iu¬
das. is achar.
zabulon. et beniamin: dan. et neptalim:

Expanded text:
ressi sunt Aegyptum cum Jacob. Singuli cum domibus suis introierunt: Ruben, Simeon, Levi, Judas, Isachar, Zabulon et Benjamin, Dan et Nephthalim,
Abbreviated transcription (Latin):
gad et aser. Erant igitur om̃s animȩ
eorum qui egressi sunt defȩmore iacob
septuaginta quinq Ioseph autem in
aegẏpto erat. Quo mortuo & uniuer¬
sis fratribus eius. omniq cognatione

Expanded text:
Gad, et Aser. Erant igitur omnes animae eorum qui egressi sunt de femore Jacob, septuaginta: Joseph autem in Aegypto erat. Quo mortuo, et universis fratribus ejus, omnique cognatione
Abbreviated transcription (Latin):
eis. Quando obstetricabitis hebreas
et partus tempus aduenerit: si mas¬
culus fuerit interficite illum. si femi
stetrices dm̃: et non fecerunt iuxta
preceptum regis egẏpti. sed conserua¬
bant mares: Quibus adse accersitis
rex: ait. Quidnam est hoc quod face¬
re uoluistis. ut pueros seruaretis: Quar
responderunt. Non sunt hebreȩ: sicut
egyptiȩ mulieres. Ipse enim obstetri¬
candi habent scientiam: et priusquam
ueniamus ad eas pariunt. Bene ergo
fecit ds̃ obstetricibus: et creuit populuᷤ
confortatus est nimis. Et quia timur¬
rant obstetrices dm̃: ȩdificauit illis do¬
mos. Praccepit autem pharao om̃i po¬
pulo suo. dicens. Quic quid masculint
sexus natum fuerit in flumen proicite.
quic quid feminei reseruate:
orcosus ostyost hec UIR dspoco
leui accepta uxore stirpis suȩ: quȩ con

Expanded text:
eis: Quando obstetricabitis Hebraeas, eis: Quando obstetricabitis Hebraeas, et partus tempus advenerit, si masculus fuerit, interficite illum; si feminstetrices Deum, et non fecerunt juxta praeceptum regis Aegypti, sed conservabant mares. Quibus ad se accersitis, rex ait: Quidnam est hoc quod facere voluistis, ut pueros servaretis? Quae responderunt: NAegyptiae mulieres: ipsae enim obstetricandi habent scientiam, et priusquam veniamus ad eas, pariunt. Bene ergo fecit Deus obstetricibus: et crevit populus, confortatusque est nimis. Et quia timuerunt obstetrices Deum, aedificavit eis domos. Praecepit autem Pharao omni populo suo, dicens: Quidquid masculini sexus natum fuerit, in flumine projicite: quidquid feminei, reservate. Egressus est post haec vir de domo Levi: accepta ux
Abbreviated transcription (Latin):
sis fratribus eius. omniq cognatione
sua. filii isrł creuerunt: et quasi ger¬
minantes multiplicati sunt. ac robora¬
tinimis. impleuerunt terram: Sur¬
rexit in terea rex nouus super ȩgyptũ
qui ignorabat ioseph: et ait ad popłm
suum. Ecce populus filiorum isrł: mul¬
tus et fortior nobis est. Uenite sapien¬
ter opprimamus eum. neforte multi¬
plicetur: et si in gruerit çontra nos
bellum. ad datur inimicis nris: expug¬
natisq nobis egrediatur e terra: Prepo¬
suit itaq eis magistros optrum: ut affli¬
gerent cos oneribus. Redificaueruntaq
urbes tabernaculorũ pharaoni: phiton
et ramesses. Quantoq opprimebant᷑
tontomagis multiplicabantur et creset¬
bant. Odtrantq filios isrł egyptii. &
affligebant illudentes eis & in uidentes.¬
atq ad amaritudinem ꝑducebant
uitam eorum operibus duris luti et
lateris. omniq famulatu quo in terrȩ
operibus premebantur:
IXIT AUreMREX GΥEΠI OSTOTRΙ¬
cibus hebreorum: quarum una uoca

Expanded text:
ne illa, filii Israel creverunt, et quasi germinantes multiplicati sunt: ac roborati nimis, impleverunt terram. Surrexit interea rex novus super Aegyptum, qui ignorabat Joseph: et ait ad populum suum: Ecce, populus filiorum Israel multus, et fortior nobis est. Venite, sapienter opprimamus eum, ne forte multiplicetur, et si ingruerit contra nos bellum, addatur inimicis nostris, expugnatisque nobis, egrediatur e terra. Praeposuit itaque eis magistros operum, ut affligerent eos oneribus: aedifica veruntque urbes tabernaculorum Pharaoni, Phithom et Ramesses. Quantoque opprimebant eos, tanto magis multiplicabantur et crescebant: oderantque filios Israel Aegyptii, et affligebant illudentes eis: atque ad amaritudinem perducebant vitam eorum operibus duris luti et lateris, omnique famulatu, quo in terrae operibus premebantur. Dixit autem rex Aegypti obstetricibus Hebraeorum: quarum una vocab
Abbreviated transcription (Latin):
sortiturȩ estis. E osculata est eas
Quar eleuata uoce: flere cęperunt
& dicere. Tecum ꝑgemus ad popłm
tuum. Quibus illa respondit. Reuer
Num ultra habe̾o filios in utero meo:
ut uiros ex me sperare possitis: Re¬
uertimini filiȩ mi: & abite. Iam eñi
senectute confecta sum: nec apta
uinculo coniugali: Etiam si possem
hac nocte concipere & parere filios.
si eos expectare uelitis donec crescant
& annos impleant pubertatis. ante
eritis uetulȩ quam nubatis. Nolite
queso filiae mi: quia ur̃a angustia me
magis premit: et egressa est manus
dni contra me. Eleuata igitur uoce.
rursum flere cȩperunt. Orpha oscula¬
ta est socrum ac reuersa: ruth adhęsit
socrui suȩ. Cui dixit noemi. En reuer¬
sa est cognata tua ad popłm suum et
ad deos suos: uade cum ea. Quae respon¬
dit. Non aduerseris michi: ut relin¬
quam te & abram. Quocumq ꝑrexe¬
ris ꝑgam: ubi morata fueris. & ego pari¬
ter morabor. Populus tuus populus
meus: & ds̃ tuus ds̃meus. Quae te mo¬

Expanded text:
stis. C. II. Et osculata est eas. Quae elevata voce flere coeperunt, et dicere: Tecum pergemus ad populum tuum. Quibus illa respondit: Revertnum ultra habeo filios in utero meo, ut viros ex me sperare possitis? Revertimini, filiae mi, et abite: jam enim senectute confecta sum, nec apta vinculo conjugali: etiam si possem hac nocte concipere, et parere filios, si eos exspectare velitis, donec crescant, et annos impleant pubertatis, ante eritis vetulae quam nubatis. Nolite, quaeso, filiae mi: quia vestra angustia me magis premit, et egressa est manus Domini contra me. Elevata igitur voce, rursum flere coeperunt: Orpha osculata est socrum, ac reversa: Ruth adhaesit socrui suae. Cui dixit Noemi: En reversa est cognata tua ad populum suum, et ad deos suos: vade cum ea. Quae respondit: Ne adverseris mihi ut relinquam te et abeam: quocumque perrexeris, pergam: ubi morata fueris, et ego pariter morabor. Populus tuus populus meus, et Deus tuus Deus meus. Quae te mo
Abbreviated transcription (Latin):
N DTEBUS UNIUS IUDICAS
quando iudices preerant facta est
fames in terra: abiitq homo de beth¬
leem uda ut prregrinaretur in re¬
gione moabitide. cum uxore sua
ac duobus liberis. Qipse uocabat᷑
elimelech: uxor autẽ eius normi.
E duobus filiis eius. alter maalon. &
alter chelion ephratei: de bethleem
uda. Ingressiq in regionem moabiti¬
dem: morabãtur ibi:. Et mortuus ẽ
eli melech maritus noemi: remansitq
ipsa cum filiis. Qui acceperunt uxo¬
res moabitidas: quarũ una uocabatur
orpha. altera ruth. Manserunti: ibi
decem annis. & ambo mortui sunt : ma¬
alon uidelicet. & chelion. Remansitq
mulier orbata duobus liberis ac marito.¬
& surrexit ut in patriam ꝑger& cum
utraq nuru sua. de regione moabitidȩ.
Audierat enim quod respexisser dñs
popłm suum: & dediss& eis ȩscas Egres¬
sa est itaq de loco peregrinationis
suar: cum utraq nuru. Et iã imua
posita reuertendi in terrã iuda: dixit
ad eas Ite in domum matris ur̃ȩ. Faci¬

Expanded text:
n diebus unius judicis, quando judices praeerant: facta est fames in terra. Abiitque homo de Bethlehem Juda, ut peregrinaretur in regione Moabitide cum uxore sua ac duobus liberis: ipse vocabatur Elimelech, et uxor eius Noemi: et duo filii, unus vocabatur Mahalon, et alter Chelion, Ephrathaei de Bethlehem Juda. Ingressique regionem Moabitidem, morabantur ibi. Et mortuus est Elimelech maritus Noemi: remansitque ipsa cum filiis. Qui acceperunt uxores Moabitidas, quarum una vocabatur Orpha, alteraque Ruth. Manseruntque ibi decem annis, et ambo mortui sunt, Mahalon videlicet, 255 et Chelion: remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito. Surrexit ut in patriam pergeret, cum utraque nuru sua, de regione Moabitide: audierat enim quod respexisset Dominus populum suum, et dedisset eis escas. Egressa est itaque de loco peregrinationis suae, cum utraque nuru sua: et jam in via posita revertendi in terram Juda, dixit ad eas: Ite in domum patris vestri, faci
Abbreviated transcription (Latin):
requiescã. Domus autẽ plena erat ui¬
roꝵ ac mulierũ : & erant ibi om̃s prin¬
cipes philisthinoꝵ. ac de tecto & solario
circiter tria milia. utriusq sexus. ex¬
pectabant ludentẽ samson. At ille
inuocato dño. ait. Dñe ds̃ memento
fortitudinẽ ds̃ meus: ut ulciscar me
de hostibus meis. et ꝓmissione duoꝵ
luminũ. unã ultionẽ recipiã. Et ap¬
prehendens ambas columnas quibus
innitebatur domus. alterãq earum
dextera & alteram leua tenens: ait.
Moriatur anima mea cum philistum.
Concussisq fortiter columnis: cecidit
domus suꝑ om̃s principes & cȩterã mul¬
ut sibi fuerat imperatum : & iuxta
numerum suum. rapuerunt sibi
de his quae ducebant choros uxores
singulas. Abieruntq in possessionẽ
suam: ȩdificantes urbes & habitanteᷤᷤ
in eis. Filii quoq isrł: reuersi sunt
per tribus & familias in tabernacu¬
la sua. In diebus illis non erat rex
in isrł: sed unusquisq quod sibi rec¬
tum uidebatur hoc faciebat

Expanded text:
omus autem erat plena virorum ac mulierum, et erant ibi omnes principes Philisthinorum, ac de tecto et solario circiter tria millia utriusque sexus spectabant ludentem Samson. At ille, invocato Domino, ait: Domine Deus, memento m pristinam, Deus meus, ut ulciscar me de hostibus meis, et pro amissione duorum luminum unam ultionem recipiam. Et apprehendens ambas columnas, quibus innitebatur domus, alteramque earum dextera, et alteram laeva tenens, ait: Moriatur anima mea cum Philisthim. Concussisque fortiter columnis, cecidit domus super omnes principes et caeteram mulut sibi fuerat imperatum et iuxta numerum suum rapuerunt sibi de his quae ducebant choros uxores singulas abieruntque in possessionem suam aedificantes urbes et habitantes in eis filii quoque Israhel reversi sunt per tribus et familias in tabernacula sua in diebus illis non erat rex in Israhel sed unusquisque quod sibi rectum videbatur hoc faciebat
Abbreviated transcription (Latin):
uł ctrimoniaꝰ gentium. quarũ terram accepturi st̃ possidendã
U  Centũ uiginti sedicit annoꝵ uocat iosuȩ uerbꝙ corrobaee siuix
ac pdicit qđ tra ipse sorte diuidat. lege scripsit ac sacerdotib tra¬
didit eam quȩ congregato populo legit

Expanded text:
 caeremonias gentium, quarum terram accepturi sunt possidendum. XVII. Centum viginti se dicit annorum: vocat Josue, verbisque corroborat suis, ac praedicit quod terram ipse sorte dividat: legem scripsit, ac sacerdotibus tradidit, eamque congregato populo legit.
Abbreviated transcription (Latin):
eam heli temulentã: dixitq ei. Usq¬
quo ebria eris: Digere paulisꝑ uinũ:
quo mades. Respondenꝰ anna: neqͣ¬
quam in quit domine mi. Nã mu¬
lier infelix nimis ego sũ: uinumq
et omne quo in ebriari potest non
bibi. sed effudi animã meã in con¬
spectu dñi. Ne reputes ancillã tuã
quasi unã de filiabus belial: quia
ex multitudine doloris & meroris
mei locuta sum usq in presens. Tc̃
heli ait ei. Uade in pace: et ds̃ isrł¬

Expanded text:
dixitque ei: Usquequo ebria eris: digere paulisper vinum quo mades. Respondens Anna, Nequaquam, inquit, domine mi, nam mulier infelix nimis ego sum, vinumque et omne quod inebriare potest, non bibi; sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial: quia ex multitudine doloris et moeroris mei, locuta sum usque in praesens. Tunc Heli ait ei: Vade in pace
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ dñs loquit᷑ & hortatur ut surgens iordane tra¬
misso ad terram ad quã ꝓmiserat ꝑger& optinendam
tecum uero are: confortare et esto robustus uolumen
legis de corde tuo non recedat & cetera. ubi iosue prec¬
pit populo in crastinũ ut cẏbariis p̃paratis iordanen

Expanded text:
sue Dominus loquitur, et hortatur, ut surgens, Jordane transmisso, ad terram quam promiserat pergeret obtinendam. Tecum ero, ait, confortare et esto robustus. Volumen legis de corde tuo non recedat, et caetera. Ubi Josue praecepit populo in crastinum, ut, cibariis praeparatis, Jordanem
Abbreviated transcription (Latin):
contra me dicentes. Da nobis carneᷤ:
ut comedamus. Non possum solus
sustinere omnẽ hunc popłm: quia
grauis michi est. Sin aliter tibi uidet᷑.
gram in oculis tuis: ne tantis afficiar
malis:¬
TDIXITDNS AD MOYSEN CON¬
grega michi septuaginta uiros de seni¬
oribus isrł: quos tu nosti quod senes
populi sint ac magistri: & duces eos ad
ostium tabernaculi forderis: faciesq
ibi stare tecum. ut descendã & loquar
tibi. Et auferam de spũ tuo. tradãq
eis ut sustentent tecum onus populi:
et non tu solus graueris. Populo quoq
dices. Scĩficamini : cras comedetis car¬
nes. Ego enim audiui uos dicere.
quis dabit nob escas carnum. bene
duohi is uel qumnq. aut decẽ. nec ui¬

Expanded text:
contra me, dicentes: Da nobis carnes, ut comedamus. Non possum solus sustinere omnem hunc populum, quia gravis mihi est. Sin aliter tibi videtur,gratiam in oculis tuis, ne tantis afficiar malisDominus ad Moysen: Congrega michi septuaginta viros de senioribus Israel, quos tu nosti quod senes populi sunt ac magistri, et duces eos ad hostium tabernaculi federis, faciesque ibi stare tecum, ut descendam et loquar tibi et auferam de spiritu tuo tradamque eis, ut sustentent tecum onus populi et non tu solus gravedices: Sanctificamini cras, et comedetis carnes. Ego enim audivi vos dicere: Quis dabit nobis escas carnium? bene duobus, vel quinque aut decem, nec vi
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Iollite sũmã uniuersȩ congre¬
gationis filiorũ isrł ꝑ cognationeᷤ & do¬
moᷤ suas & nomina singuloꝵ. quicqiđ̃
sexus est masculini auicesimo anno
et supra. omium uiroꝵ fortiũ ex isrł:¬
et numerabitis eos ꝑ turmas suaᷤ tu.
& aaron. Eruntq uobiscũ principes
tribuũ. ac domors in cognationib suis:¬

Expanded text:
e: Tollite summam universae congregationis filiorum Israel, per cognationes et domos suas nomina singularum; quidquid sexus est masculini a vigesimo anno et supra, omnium virorum fortium ex Isret numerabitis eos per turmas suas, tu et Aaron: eruntque principes tribuum vobiscum ac domorum in cognationibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
tes decumis & oblationib ẽẽ contenatos
fungi mystrio maleficos uuferendos ꝓphetã ex eade gente magnũ
surgere. augures extingui debere. & leges quas debcant
obseruare
XII De prouentu bellorum quomodo progredi debtant et extin
uixta urbem reperto. de muliere pulclra et captiua. de dub
uxoribus & filiiꝰ carũ. de filio contumace. de peccato graui. de inuen¬
tione readenda. de ueste iuri et muliers & diuersis legib: Imulgate
A¶BOc his que ꝑsõniũ contingere solent a aliȩ leges ꝓiustificationib ꝓ¬

Expanded text:
onibus esse contentos. fungi ministerio. Maleficos auferendos. Prophetam ex eadem gente magnum surgere: falsum autem exstingui debere. Et de legibus quas debeant observare. XII. De progressu bellatorum, quomodo progredi debeant, et exstince hominis juxta urbem reperti: de muliere pulchra et captiva: de duabus uxoribus et filiis earum. De filio contumace. De peccato gravi: de inventione reddenda: de veste viri et mulieris, et diversis legibus. XIII. De his quae per somnium contingere solent, et aliae leges pro justificationib
Abbreviated transcription (Latin):
confirmatus. ausus sum facere quod iube¬
batis. Libere enim uobis loquor: ita & in
grecis & in latinis codicibus hic nominũ
liber uitiosus est. ut non tam hebrȩa. quã
barbara quȩdam & sarmatica nomina
congesta arbitrandum sit: nec hoc septu¬
aginta interpretibus. qui spu scõ pleni ea
quae uera fuerant transtulerunt. sed scri¬
ptorum culpe asscribendũ: dum de in e
mendatis in emendata scriptitant. & sepr
tria nomina subtractis emedio syllabis.
inunum uocabulum cogunt: uel eregio¬
ne unum nomen propter latitudinem
suam. in duo uel tria uocabula diuidunt.
interpretatione & figura eorũ quȩdam
narrantur hẏstoriȩ: de quibus in regnoꝵ
dicitur. Nonne cece hȩc scripta sunt
in libro uerhorũ dierum regiam iuda:
Quar utiq in nrĩs codicib non haben¬
tur. Hoc primũ sciendum. quod apud
hebreos paraly pomenon unuᷤ liber sit:
dinem. apud nos diuisus est: quod non¬
nulli ꝯiam inbrlito ciceronis diqlogo

Expanded text:
confirmatus, ausus sum facere quod jubeconfirmatus, ausus sum facere quod jubebatis. Libere enim vobis loquor, ita et in Graecis et Latinis codicibus hic nominum liber vitiosus est, ut non tam Hebraea quam Barbara quaedam, et Sarmatica nomina congesta  Al. conjecta arbitrandum sit. Nec hoc Septuaginta Interpretibus, qui Spiritu sancto pleni, ea quae vera fuerant, transtulerunt, sed scriptorum culpae ascribendum, dum de inemendatis  Al. emendatis inemendata scriptitant: et saepe tria nomina, subtractis e medio syllabis, in unum vocabulum cogunt, vel e regione unum nomen, propter latitudinem suam, in duo, vel tria vocabula dividunt. interpretatione et figura eorum, quaedam narrantur historiae: de quibus in Regnorum libro dicitur, Nonne ecce haec scripta sunt in libro Verborum Dierum regum Juda? Quae utique in nostris codicibus non habentur. Hoc primum sciendum, quod apud Hebraeos, Paralipomenon liber unus sit: dinem, apud nos divisus est, quod nonnulli etiam in Bruto, Ciceronis dialogo,
Abbreviated transcription (Latin):
ET NOGATIANSUIS. IN IEU XP̃O SA¬
lutem. Quomodo grecorum histori as
magis in telligunt qui athenas uiderint.
& tertium uirgi lii librum. qui troadȩ
ploucaten. & achroceraunia ad sẏciliam.
& inde adhostia tyberis nauigarint: ita
scãm scripturam lucidius in tuebitur.
qui iudeam oculis contemplatus est: et
antiquarum urbiũ memorias locorumq
uel eadem uoc abula uel mutata cogno
ditissimis hebreoꝵ hunc laborem subire:
ut circuiremus prouineiam. quam uni¬
uersȩ xp̃i ȩccłȩ sonant. Eateor enim.
mi domnion & rogatiane carissimi. nũꝗ
me in diuinis uoluminibus propriis
uiribus credidisse. nec habuisse magistrã
scire me arbitrabar. in terrogare me
solitum: quantomagis de his super
quibus anceps eram: Deniq cũ a me
nuper lit teris flagitassetis. ut uobis pa
raly pomeon latino sermone transferrem.
de thiberiadȩ legis quondam auctore.
qui apud hebreos ad mirationi habebatur
assumpsi. & contuli cum eo auertice ut
aiunt usꝙ ad extremum unguem: & sic

Expanded text:
et Rogatiano suis in Jesu salutem. Quomodo Graecorum historias magis intelligunt, qui Athenas viderint, et tertium Virgilii librum, qui a Troade per Leucaten, et Acroceraunia ad Siciliam, et inde ad ostia Tiberis navigarint: ita sanctam Scripturam lucidius intuebitur, qui Judaeam oculis contemplatus est  Al. sit, et antiquarum urbium memorias, locorumque vel eadem vocabula, vel mutata cognovditissimis Hebraeorum hunc laborem subire, ut circumiremus provinciam, quam universae Christi Ecclesiae sonant. Fateor enim, mi Domnion, et Rogatiane charissimi, numquam me in divinis voluminibus, propriis viribus credidisse, nec habuisse magistrum scire me arbitrabar, interrogare me solitum: quanto magis de his super quibus anceps eram? Denique cum a me nuper litteris flagitassetis, ut vobis librum Paralipomenon Latino sermone transferrem, de Tiberiade Legis quondam doctorem, qui apud Hebraeos admirationi habebatur, assumpsi: et contuli cum eo a vertice, ut aiunt, usque ad extremum unguem: et sic
Abbreviated transcription (Latin):
quia hodie fecit dñs salutẽ in isrł x
MIT AUTENSAMNUHEL AD POEULUM:
Uenite et eamus in galgala: & in noue¬
mus ibi regnũ. Et ꝑrexit omis popłs
in galgala: et fecerunt ibi saul regem
corã dnõ in galgala. & immolauert̃

Expanded text:
quia hodie fecit Dominus salutem in Israel. Dixit autem Samuel ad populum: Venite, et eamus in Galgala, et innovemus ibi regnum. Et perrexit omnis populus in Galgala, et fecerunt ibi regem Saul coram Domino in Galgala, et immolaver
Abbreviated transcription (Latin):
descendere in egyptum. & habitauit ingeraris ubisemi¬
nauit & fecit centuplum.
Dimisit isaac filium suum. ut iret in mesopotamiã:
LII
Uidit iacob uisum & dñs locutus est ad cum & beni¬
Uenit ia cob in orientẽ & accepir filias laban sibi uro
Rachel dedit iacob ancillam suã balam & peperit ei
duos filios.
Nemoratus est añs tiachel a peperit ioseph a statiut¬

Expanded text:
descendere in Aegyptum: et habitavit in Geraris, ubi seminavit et fecit centuplum, L. Dimisit Isaac Jacob filium suum, ut iret in Mesopotamiam. LI. Vidit Jacob visum; et Dominus locutus est ad eum, et beneVenit Jacob in orientem et accepit filias Laban sibi uxorpartu. LIV. Rachel dedit Jacob ancillam suam Balam, et peperit ei duos filios. LVI. Memoratus est Dominus Rachel, et peperit Joseph, et statu
Abbreviated transcription (Latin):
uelut grandi fȩnore liberati. ad hie¬
sum filiũ naue manũ mittimus. quẽ
ebrei iosuȩ bennun id est iosuȩ filium
nun uocant. & ad udicum librum
quẽ sophim appellant. ad ruth quoq
et hester quos idem nominib offerunt.

Expanded text:
elut grandi fenore liberati, ad Jesum filium Nave manum mittimus, quem Hebraei JOSUE BEN NUN , id est, Josue filium Nun, vocant, et ad Judicum librum, quem SOPHTIM appellant, ad RUTH quoque et ESTHER , quos iisdem nominibus efferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
in ollam: & ait Infunde turbe: ut co¬
medat. Et non fuit amplius quicquã
amaritudinis in olla:
TRATEM QUDAN UONIT DE BAL¬
salisa. deferens uiro dĩ panes primitia¬
rum uiginti panes hordeaceos: & frum̃

Expanded text:
in ollam et ait infunde turbae et comedat et non fuit amplius quicquam amaritudinis in olla vir autem quidam venit de Balsalisa deferens viro Dei panes primitiarum et viginti panes hordiacios et frum
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ostiũ domuꝰ
tue egressus fuerit. sangius ipsius erit
in caput eius: & nos erimus innoxii
Cunctoꝵ autem sanguis qui tecum
nrm: si eos aliquis tetigerit. Quod

Expanded text:
Qui ostium domus tuae egressus fuerit, sanguis ipsius erit in caput ejus, et nos erimus innoxii. Cunctorum autem sanguis, qui tecum nostrum, si eos aliquis tetigerit. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
uadam: Audiet enĩ saul: & interfici&
me. Et ait dñs. Uitulũ de armento
tolles in manu tua: et dices. Adimmolan¬
dum dño ueni. Et uocabis isai aduicti-¬
mã. et ego ostendã tibi quid faciaᷤ. &
ungues quemcũq monstrauero tibi: Fe¬
cit ergo samuhel: sicut locutus ẽ ei dñs:
Uenitq in bethleem: & ammirati sunt

Expanded text:
adam audiet enim Saul et interficiet me et ait Dominus vitulum de armento tolles in manu tua et dices ad immolandum Domino veni et vocabis Isai ad victimam et ego ostendam tibi quid facias et ungues quemcumque monstravero tibi fecit ergo Samuhel sicut locutus est ei Dominus venitque in Bethleem et admirati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
moyses ad omnem isrł transiordanen.
in solitudine campestri contra mare
rubrum. inter pharan et thophel. &
laban. & aseroth. ubi auri est pluri¬
mum. undecim dieb de choreb ꝑuiã
montis seir. usq cades barne: quadra¬
gesimo anno mense undecimo prima
die mensis. Locutus est moyses ad
filios isrł omnia quae preceperat illi
añs ut diceret eis: postquam ꝑeussit
seon regem amorrcorũ qui habitauit
in esebon. & og regem basan qui man¬
sit in ascroth. et in edrai transiordanen.
in terra moab Cȩpitq moyses expla¬
nare legem: et dicere. Dñs dĩ nr̃
locutus est ad nos inchoreb dicens:
Sufficit uobis quod in hoc monte
mansistis: reuertimini & uenite ad
montẽ amorreoꝵ & ad cętera quae
ei proxima sunt campestria. atq
montana & humiliora loca contra
meridiem. & iuxta litus maris terrã
chananeoꝵs & libani usq ad flumen
magnũ eufraten. En inquit tradi¬
di uobis. in gredimini: et possidete cã
supra quam urauit dñs patrib ur̃is

Expanded text:
Moses ad omnem Israhel trans Iordanem in solitudine campestri contra mare Rubrum inter Pharan et Thophel et Laban et Aseroth ubi auri est plurimum undecim diebus de Horeb per viam montis Seir usque Cadesbarne quadragesimo anno undecimo mense prima die mensis locutus est Moses ad filios Israhel omnia quae praeceperat illi Dominus ut diceret eis postquam percussit Seon regem Amorreorum qui habitavit in Esebon et Og regem Basan qui mansit in Aseroth et in Edrai trans Iordanem in terra Moab coepitque Moses explanare legem et dicere Dominus Deus noster locutus est ad nos in Horeb dicens sufficit vobis quod in hoc monte mansistis revertimini et venite ad montem Amorreorum et ad cetera quae ei proxima sunt campestria atque montana et humiliora loca contra meridiem et iuxta litus maris terram Chananeorum et Libani usque ad flumen magnum Eufraten en inquit tradidi vobis ingredimini et possidete eam super qua iuravit Dominus patribus vestris
Abbreviated transcription (Latin):
eius. Sicq faciebat ꝑsingulos annos.
cum redeunte tempore ascenderent
tẽplũ dñi: et sic ꝓuocabat eã . Porro
illa flebat: et non capiebat cẏbum:
Dixit ergo ei helchana uir suus.
Cur flesꝰ Et quare non comedis:
Et quã obrem affligitur cortuũ:
Numquid non ego melior sũ tibi.
quã decem filii:¬

Expanded text:
 singulos annos. Cum redeunte tempore ascenderent templum Domini: et sic provocabat eam. Porro illa flebat et non capiebat cibum. Dixit ergo ei Helcana vir suus. Anna cur fles: et quare non comedis: et quamobrem affligitur cor tuum? Numquid non ego melior sum tibi: quam decem filii
Abbreviated transcription (Latin):
Ego descendam tecum illuc: et ego in¬
de adducam te reuertentem. Ioseph qq
ponet manũ suã suꝑ oculos tuos: LXXIIII¬
URREXIT ITAQ IACOB APUT EOIURAG̃OTI

Expanded text:
ego descendam tecum illuc et ego inde adducam te revertentem Ioseph quoque ponet manum suam super oculos tuos surrexit Iacob a puteo Iuramenti
Abbreviated transcription (Latin):
adolescentulam uirginem: & stet coram
rege & foueat eum. dormiatq insinu suo.
& calefaciat dominũ nrm regem. Quȩsi¬
erunt igitur adolescentulã speciosam in
omnibus finib isrł: & inuenerunt abisag
sunamiten. & ad duxerunt eam ad regem.
Erat autem puella pulchra nimis. Dor¬
miebatq cum rege: et ministrabat ei. Rex
uero non cognouit eam. Adonias autẽ
filius aggith: eleuabatur dicens. Ego reg¬
nabo. Eecitq sibi currum et ȩquites: et
quinquaginta uiros qui ante eũ curre¬
rent. Nec corripuit eum pater suus ali
quando. dicens. Quare hoc fecisti: Erat
autem & ipse pulcher ualde: secundus
filio saruiȩ. & cum abiathar sacerdote:
qui adiuuabant partes adoniȩ. Sadoch
uero sacerdos. & banaias filius ioiadȩ. et
adonia. Immolatis ergo adonias arietib
lapidem zoeleth. qui erat uicinus fonti
rogel: uocauit uniuersos fratres suos filiqᷤ
regis. & omnes uiros iuda seruos regis.

Expanded text:
m virginem et stet coram rege et foveat eum dormiatque in sinu tuo et calefaciat dominum nostrum regem quaesierunt igitur adulescentulam speciosam in omnibus finibus Israhel et invenerunt Abisag Sunamitin et adduxerunt eam ad regem erat autem puella pulchra nimis dormiebatque cum rege et ministrabat ei rex vero non cognovit eam Adonias autem filius Aggith elevabatur dicens ego regnabo fecitque sibi currum et eququinquaginta viros qui ante eum currerent. Nec corripuit eum patquando, dicens: Quare hoc fecisti? Erat autem et ipse pulcher valde, secundus filio Sarviae, et cum Abiathar sacerdote, qui adjuvabant partes Adoniae. Sadoc vero sacerdAdonia. Immolatis ergo Adonias arietibuslapidem Zoheleth, qui erat vicinus fonti Rogel, vocavit universos fratres suos filios regis, et omnes viros Juda servos regis.
Abbreviated transcription (Latin):
est reuersus in anis. Saul & ionathan
amabiles et decori in uita sua: in morte
quoq non sunt diuisi. Aquilis uelocio¬
res: leonibus fortiores. Filiȩ isrł super
saul flete: qui uestiebat uos coccino in
delicus. qui prebebat ornamenta aurea

Expanded text:
est reversus inanis. Saul et Jonathan amabiles et decori in vita sua, in morte quoque non sunt divisi, aquilis velociores, leonibus fortiores. Filiae Israel, super Saul flete, qui vestiebat vos coccino in deliciis, qui praebebat ornamenta aurea
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ populũ. Ego sum qui peccaui: &¬
ego inique egi. Isti qui oues sunt. quid
fecerunt: Uertatur obsecro manuꝰ tua
contra me : et contra domũ patriꝰ mei.
Uenit autem gad ad dauid in die illa:
et dixit ei : Ascende constitue dño altare:
in area. areune iebusȩi. Et ascendit dauid
iuxta sermonẽ gad: quem preceperat ei
dñs. Conspiciensq areuna: animaduer¬
tit regem & seruos eius transire ad se
Et egressus adorauit regem prono uultu
in terra: et ait. Quid causȩ est. ut ueni¬
at dominus meus rex ad seruum suum:
Cui dauid ait. Ut emam ate aream. &
edificem altare dño: et cesset interfectio
quȩ grassatur in populo. Et ait areiina
ad dauid. Accipiat et offerat dominus

Expanded text:
dentem populum ego sum qui peccavi ego inique egi isti qui oves sunt quid fecerunt vertatur obsecro manus tua contra me et contra domum patris mei venit autem Gad ad David in die illa et dixit ei ascende constitue Domino altare in area Areuna Iebusei et ascendit David iuxta sermonem Gad quem praeceperat ei Dominus conspiciensque Areuna animadvertit regem et servos eius tranet egressus adoravit regem prono vultu in terram, et ait: Quid causae est ut veniat dominus meus rex ad servum suum? Cui David ait: Ut emam a te aream, et aedificem altare Domino, et cesset interfectio quae grassatur in populo. Et ait Areuna ad David: Accipiat, et offerat dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ERBA
amos qui fuit
in pastoralib
de thecuae:
quȩ uidit su¬
per ifrł indie¬
bus oriȩ regis
iuda: & in
diebus hiero¬
boam filii
ioas regis
isrł: ante duos annos terrȩ motus. Et dixit
Dñs de syon rugiet: & de hierłm dabit uocẽ
suam. Et luxerunt speciosa pastorum: &
ex siceatus est uertex carmeli. hȩc dicit dñs
Super tribus sceleribus damasci & suꝑ quat¬
tuor non conuertam eum: coquod tritura¬
uerit in plaustris ferreis galaad. Et mittã
ignem ui doniũ azahel: & deuorabit domos
tenentem sceptrum de domo uoluptatis: &¬

Expanded text:
erba Amos qui fuit in pastoralibus de Thecuae quae vidit super Israhel in diebus Oziae regis Iuda et in diebus Hieroboam filii Ioas regis Israhel ante duos annos terraemotus et dixit Dominus de Sion rugiet et de Hierusalem dabit vocem suam et luxerunt speciosa pastorum et exsiccatus est vertex Carmeli haec dicit Dominus Super tribus sceleribus Damasci, & super quatuor non conuertam eum, eo quod triturauerit in plaustris ferreis Galaad: & mittā ignem in domū Azahel, & deuorabit domos tenentem sceptrum de domo voluptatis
Abbreviated transcription (Latin):
negare. necđu statui.
Nam neq uobis aliꝗd
imperantib abnuere
sententiȩ est: & magni¬
tudo oneris impositi ita
ceruices premit. ut ante
sub fasce ruendũ sit quã leuandũ. Aecedut̃

Expanded text:
negare, necdum statui. Nam neque vobis aliquid imperantibus abnuere, sententiae est: et magnitudo oneris impositi ita cervices premit, ut ante sub fasce ruendum sit, quam levandum. Accedunt
Abbreviated transcription (Latin):
cognoui quia uir
dĩ es tu: & uerbũ
dđi in ore tuo ueri¬
tas. Ob hanc causam: etiam ipsum puerum
helias locutus est ille qui suscitatus est filiꝰ¬

Expanded text:
cognovi quia vir Dei es tu, et verbum Dei in ore tuo est veritatis.' Ob hanc causam ipsum puerum rum Helias locutus est, ille, qui suscitatus est, fili
Abbreviated transcription (Latin):
uerba hȩc: dixit ad eliphar tẽmanitem. Iratus
ẽ furor m̃s in te & in duos amieos tuos. qm̃ non
estis locuti coram me rectum sicut seruus m̃siob.¬
Sumite igitur uobis septem tauros & septẽ arie¬
tes & ite ad seruum meum iob & offerte holo¬
caustũ pro uobis. Iob autẽ seruus m̃s orabit
pro uobis. faciem euis suscipiam. ut non uobis
imputetur stulticia. Neq enim locuti estis ad
me recta: sicut seruus m̃s iob. Abierunt ergo
eliphar themanites & baldad suites & sophar
naamatithes. & fecerunt sicut locutus fuerat
ad eos dñs: et suscepit dñs faciem iob. Dñs

Expanded text:
b, dixit ad Eliphaz Themanitem: Iratus est furor meus in te, et in duos amicos tuos, quoniam non estis locuti coram me rectum, sicut servus msumite igitur vobis septem tauros et septem arietes et ite ad servum meum Iob et offerte holocaustum pro vobis Iob autem servus meus orabit pro vobis faciem eius suscipiam ut non vobis inputetur stultitia neque enim locuti estis ad me recta sicut servus meus Iob abierunt ergo Eliphaz Themanites et Baldad Suites et Sophar Naamathites et fecerunt sicut locutus fuerat ad eos Dominus et