comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ens recedens quisq abeccłia rursus ad
eccłam remeasset. his qui ficto corde
baptigant᷑. aut peccata nullatenus di¬
mit tunt᷑. quia sp̃s sẽs disciplinȩ effugi¬
et fictũ. aut in ipso tpĩs puncto pusm
sacͣm̃ti dimissa. iterũ ꝑfictionẽ repli¬
cant᷑. Ut ⁊ illud uerũsit quot qͦt inxͦ

Expanded text:
es recedens quisque ab ecclesia rursus ad ecclesiam remeasset. § 6. His, qui ficto corde baptizantur, aut peccata nullatenus dimittuntur, quia spiritus disciplinae effugiet fictum, aut in ipso temporis puncto per vim sacramenti dimissa iterum per fictionem replicantur, ut et illud verum sit: Quotquot in Christo
Abbreviated transcription (Latin):
quib dam ⁊̃ egregiis uiriis antistib
xp̃i. interquos precipue beatuscypͥ¬
anus eminebat. ñ eẽ posse ap̃d here¬
ticos uł scis maticos baptismũ xp̃i.
nisi quia ñ distinguebant sacͣm̃tum̃
ab effectu. uł ususa cramenti. ⁊ ꝗa¬
EA
eius effectũs atqusũ in lib̾atione a
peccatis ⁊ cordis rectitudine ap̃s br̃
tudinẽ. cũ ⁊ hn qui inipsa umitate ꝑ¬
uͣsi sunt. ⁊ ꝑdite uiuunt. appareant
remissionem peccatorũ necdart p̃os¬
sent nec habere. quaa ñ malignis s
bonis filus dictum ẽ. si cuidimi seritiᷤ

Expanded text:
iam egregiis uiris, antistitibus Christi, inter quos praecipue beatus Cyprianus eminebat, non esse posse apud haereticos uel schismaticos baptismum Christi, nisi quia non distinguebatur sacramentum ab effectu uel usu sacramenti; et quia eius effectus atque usus in liberatione a peccatis et cordis rectitudine apud haertudinem, cum et hi qui in ipsa unitate peruersi sunt et perdite uiuunt appareant remissionem peccatorum nec' dare posse nec habere, quia non malignis, sed bonis filiis dictum est: si cui di
Abbreviated transcription (Latin):
re sens cłicus nõie
pater eiꝰ. inlaicali adhuc ordine inp̃
octauũ. ⁊ decimũ annũ constitutũ.
memoratus pat̃. ꝓͥo arbitrio absq
regłari institutione. extra omẽm illiꝰ
uoluntatẽ cucullã induit. G postꝙ
dam ipsuis tp̃is spatiũ ut ip̃dicit sa¬
lomon ep̃s cum quibdã aliis absq pa¬

Expanded text:
esens clericus nomine pater ejus in laicali adhuc ordine in proctavum et decimum annum constitutum memoratus pater proprio arbitrio absque regulari institutione extra omnem illius voluntatem cucullam induit. Igitur post quoddam ipsius temporis spatium, ut ipse dicit Salomon epis
Abbreviated transcription (Latin):
lũꝗͣ bonu nisi uoluntiiũ. Id circo
⁊ dñs nonferendam in uauirgam.
ꝑ quã uolentia ulli inferat᷑ precep̃.
Qua ꝑꝑ consultius agit᷑ sipiis suasio¬
nib contẽptũ mundi. ⁊ amoremdĩ
p̃dicando quã uiolentiã inferendo.
ad celestem amorẽ illũ accendentis.
Unde om̃iũ ũm caritati Hanc m̃i
apłatus mandare decͣiumꝰ epłam. mo¬
nentes. atq p̃cipientes. quatinus
sitta uerũ ẽ ut istidieunt. ut rullꝰ
ep̃s. uł abbas. seu monachoꝵ reliqͦꝵ
conuentus. mo nasticis illũ regulis
inuitũ subiace̾ cõpellat. neqͣ ullo cͦo

Expanded text:
quippe bonum, nisi voluntarium. Idcirco quippe bonum, nisi voluntarium. Idcirco Dominus non ferendam in via virgam, per quam violentia ulli inferatur, praecepit. Quapropter consultius agetur si piis suasionibus contemptum mundi, et amorem Dei praedicando, quam violentiam inferendo, ad coelestem amorem illum accenderitis. Unde omnium vestrum charitati hanc nostri apostolatus mandare decrevimus epistolam, monentes atque praecipientes quatenus, si ita verum est ut isti dicunt, nullus episcopus, vel abbas seu monachorum reliquorum conventus monasticis illum regulis invitum subjacere compellat, neque ullo mo
Abbreviated transcription (Latin):
induit. idẽ lamb̃tus sẽꝑrestitit. ⁊
nũquãse fien monachũ consensit.
S demũ ab insequentib. monachi¬
cohabitu uiolent̃ ẽ indutus. asserenᷤ.
quia nũquã regulã aliquando pro¬
misit. neq ego pat̃ eius palla alta¬
ris indutũ illũ obtuli. neq acũq
sacerdote. uł abbate. ut mos poscit:
benedictione ꝑcepta regłȩ. ũquãse
monacbũ subiectũ ꝓmisit futurũ.
cłicus atto. quia si eotp̃r tam durę
obseruantiȩ monasticã intellexiᷤset
regulam. nũquã eũdẽ filiũ suum
lambertũ coegiss portare cucullã.
Qua ꝑꝑconsulte psalma grafi u̾ba
recolentes. quib uoluntaĩe sedõ sac¬
ficare ꝓnuntiat. ⁊ uoluntariaoris
sui bene placitafiꝰ inconspectu dei
obsecrat. p̃sentem ut clictum ẽ cłicũ
noĩe lamb̃tũ minime debere exis¬
timauimus sub tali iuolentia fi̾ mo¬
nacbũ. Quod em̃quis non eligit net
optat. ꝓfecto non diligit. Quod
aũt ñdiligit. facile contẽpnit. Nul-

Expanded text:
stitit, et nunquam se fieri monachum consensit; sed demum ab insequentibus monastico habitu violenter est indutus, asserens, quod nunquam regulam aliquam promisit, neque ego, pater ejus, pallio altaris indutum illum obtuli, neque a quocunque sacerdote vel abbate ut mos poscit benedictione percepta regulae unquam se monachorum subjectum futurum clericus Attho quia si eo tempore tam durae observantiae monasticam intellexisset regulam, nunquam eumdem filium Lambertum coegissot portare cucullam. Quapropter consulte Psalmographi verba recolentes, quibus voluntarie se Deo sacrificare pronuntiat, et voluntaria oris sui beneplacita fieri in conspectu Dei obsecrat; praesentem, ut dictum est, clericum nomine Lambertum minime debere existimavimus sub tali violentia fieri monachum. Quod enim quis non eligit nec optat, profecto non diligit: quod autem non diligit, facile contemnit. Nullum
Abbreviated transcription (Latin):
te regłe se subdat. liceat eũ amun¬
claras. ⁊ laicalib remotũ uagatiõib
ut negotiis int̾ religiosoᷤ. ⁊ ecdastico
iuros incanonica degere iuta. Non
putimus q̃d absit religiosos cano

Expanded text:
liceat illum a mundanis, et laicalibus remotum vagationibus vel negotiis inter religiosos et ecclesiasticos viros in canonica degere vita. Non enim putamus, quod absit! religiosos canon
Abbreviated transcription (Latin):
dictione. cũdem lamb̃tũ monasti
cũ induere fecit habitũ. ut ftrunt
inuitũ. ⁊ sub ac occasione pat̾na seu
materna hereditate afrib suis pͥ¬
uatũ ẽẽ. atꝙ contra omẽm ut clictũ
ẽ uoluntatẽ suãquis regłarem illõ
diligenticura inuestigantes. ⁊̃ sub
uoluntatẽ. ut si filius suus uerus mo¬
uachus fieret. ⁊ in locũ ei succeder.¬

Expanded text:
dictione eundem Lambertum monasticum habitum induere fecit ut ferunt invitum, et sub hac occasione paterna seu materna hereditate a fratribus suis privatum esse, atque contra omnem ut dictum est voluntatem suam quasi regularem illum diligenti cura investigantes, etiam sub voluntatem, ut suus filius verus monachus fuisset, et in locum ei succe
Abbreviated transcription (Latin):
.i. quarta ⁊ sexta feria. non st̃ soluen¬
da. iusi grandis aliqua necessitas fuit.
quia quarta feria uidas traditionẽ
diñ cogitauit. ⁊ sexta feria crecifrxꝰ
ẽ saluitor. Uidebit̃ ꝗͣ qui in bisdie¬
b sine necessitate soluerit statuta
uatorem. uł cũ crucifigentib cruc¬
figere. Die aũt dm̃ca nichil aliud
agendumẽ. nisidõuacandũ. nulla
oꝑatio in illa die scã agatur. isitm̃
hympnnis. ⁊ psalims. ⁊ canticis sp̃ali¬
b. dies illa transigat᷑. In nocentius.¬

Expanded text:
 quarta et sexta feria, non sunt solvenda, nisi grandis aliqua necessitas fuerit, quia quarta feria Judas de traditione Domini cogitavit, et sexta feria crucifixus est Salvator. Videbitur ergo qui in his diebus sine aliqua necessitate solverit statuta vatorem, vel cum crucifigentibus crucifigere. Die autem dominica nihil aliud agendum est, nisi Deo vacandum. Nulla operatio in illa die sancta agatur, nisi tantum hymnis, et psalmis, et canticis spiritualibus dies illa transigatur. C. XVII. Quin
Abbreviated transcription (Latin):
ne antiquo ꝑmanus impositiones
receptisunt. tales ad suscipiendũ
munus clieatus nondebet impedi¬

Expanded text:
ne antiquo per manus impositionem recepti sunt, tales ad suscipiendum munus clericatus non debet impedi
Abbreviated transcription (Latin):
qui ab hereticis baptigantur: ne
q suoͥfecerunt iudicio cuniad ee¬
cłamdĩ salubri ꝓposito fuerint re¬
uersi. neparentum illos error im¬
pecliat. quominus. ꝓmoueantur
paruuli baptigati sunt. ñdũ
scire ualentes erioris mintĩtum

Expanded text:
qui ab haereticis baptizantur, ne, quod non suo fecerunt judicio, quum ad ecclesiam Dei salubri proposito fuerint conversi, parentum illos error impediat, quo minus promoveantur parvuli baptizati sunt, nondum scire valentes erroris eorum
Abbreviated transcription (Latin):
Oportet gͦ frat̾nitatẽ tuã si honoẽs
suos quib lib arguĩntis stabiliꝓpo¬
suit mente defendẽ aut gnͣalitaztis
usũ ex ñ scͥpto sequi. aut edescͥpto p̾ ui¬
legũs se tueri. Quod sipostremo tutͥ
hor ẽaliis metropolitanis huiꝰ te p̃be
pallii debẽt concedi. ñ idẽ gõ.
Siagrio ep̃o augustudmensi. R a¬

Expanded text:
Oportet igitur fraternitatem tuam, si honores suos sibi quibuslibet argumentis stabili proposuit mente defendere, aut generalitatis usum ex non scripto sequi, aut ex scriptis privilegiis se tueri. Quod si postremo nihil horum est, aliis metropolitanis hujus te praepallii semper debent concedi. Unde idem Gregorius Syagrio Episcopo Augustodunensi,
Abbreviated transcription (Latin):
entissime tollãtur. qued nobis
absit. ⁊̃ in iusta correctio. Et infra.
Illud fr̃ carissime tͥbi nonputamꝰ
ignotũ qd̃ ꝓpe denullo metropo¬
lttano in quib lib mundi partib
sit auditũ. extramissaꝵ tp̃s usũs
pallii uendicasse: qd bene hanc ꝯs¬
etudinẽ gn̾alis eccłiȩ nouitis uñs

Expanded text:
entissime toleratur quod a vobis absit etiam injusta correctio. Et infra: § 1. Illud, frater carissime, tibi non putamus ignotum, quod paene de nullo metropolitano in quibuslibet mundi partibus sit auditum, extra missarum tempus usum sibi pallii vendicasse. Et quod bene hanc consuetudinem generalis ecclesiae noveritis, ves
Abbreviated transcription (Latin):
gin priuilegia debeamus. S q̃m
cũbononis augm̃to. cura quoq sol¬
licitudinis debet ex crescere. ⁊ cul¬
tiu uestiũ. actionis quoq ornam̃¬
ta ꝯueniant. Oportet ut emxus
incunctis studiis se ur̃a fr̃nitas ex¬
erceat. ⁊ circa subtoꝵ actus sit iugiꝰ¬

Expanded text:
i privilegia debeamus. Sed quoniam cum honoris augmento cura quoque sollicitudinis debet excrescere, ut cultui vestium actionis quoque ornamenta conveniant, oportet ut enixius in cunctis se studiis vestra fraternitas exerceat. Circa subjectorum actus sit vigi
Abbreviated transcription (Latin):
t
ordinem ecłiȩ ab om̃ib equalit̃
custodri. Unde stituendumẽ ut
sicut ubiq fit post antiphonas. col
Et hymni matutini. uł uesꝑtinidie¬
b om̃ib decantent᷑. Et inconclusiõe
matutinarũ. uł uesꝑtinarũ missarũ.
tur. ⁊ plebs. collecta oratione. ad uesꝑant

Expanded text:
t ordinem Ecclesiae ab omnibus aequaliter custodiri, studendum est, ut sicut ubique fit, et post antiphonas colleet hymnos matutinos vel vespertinos diebus omnibus decantari, et in conclusionem matutinarum vel vespertinarum missarum et plebem collecta oratione ad vesperam
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit ut hũi qui rapiunt femi¬
nas uł furantur: aut seducunt
eas nullatenus hant uxores. quã uis
eis post modũ ꝯueniant. aut easdo¬
tiuerint. uł nuptialit̾ cũ consensu
parentũ suorum acceperint. ¶I ec¬
auctoritas ñp̃iudieat auctostati ie¬
ronimi maximecũ illa testimonio
diune legis nitat᷑. legitime igit᷑.
post penitñtiã ꝑ actam raptor po¬
terit sibi copulare. quã rapuit nisi
pat puelle illa mraptoridetrahẽ.

Expanded text:
lacuit, ut hi qui rapiunt feminas vel furantur aut seducunt, eas nullatenus habeant uxores, quamvis eis postmodum conveniat, aut eas dotaverint, vel nuptialiter cum consensu parentum suorum acceperint. Si auctoritas non praejudicat auctoritati Hieronymi, maxime quum illa testimonio divinae legis nitatur. Legitime igitur post poenitentiam peractam raptor poterit sibi copulare quam rapuit, nisi pater puellae illam raptori detrahere
Abbreviated transcription (Latin):
non infuscant. ꝓpriam coniugem
s fornicatio ⁊̃ inuxoremeo quo inꝗ¬
nat ut iam nonsit uiro suo licita.
erit. duob annis peniteat. si eide

Expanded text:
 infuscant conjugem; sed fornicatio uxorem coinquinat, ut jam non sit viro suo licita, erit, duobus annis poeniteat, si ei de
Abbreviated transcription (Latin):
dietũ sacerdotale officiũ precio
int̾ueniente restituat. Qͥuodsi
unt ut ordinandis sacros ordine̾
nontribuant. ut ut canonice e¬
lectioni assensũ ñ p̃beant. au̾ec¬
ełiis edificandis. uł conse erãdis
lapidembenedictũ. uł consecri¬
tionẽ subtrahant multis argum̃¬
tis accepte pecunie. rei ⁊ infame̾
ẽẽ ꝓbant᷑. Ait enĩ pascaloᷤ .ii.Sacͥ¬

Expanded text:
rdictum sacerdotale officium pretio interveniente restitunt, ut ordinandis sacros ordines non tribuant, vel canonicae electioni assensum non praebeant, aut ecclesiis aedificandis vel consecrandis lapidem benedictum vel consecrationem subtrahant, multis argumentis acceptae pecuniae rei et infames esse probantur. Ait enim Paschalis II.: C
Abbreviated transcription (Latin):
da. sũsi quis exdiuitus cecidit in
s aut latrociniis. aut ꝓscͥptione.
aut calũpniis. q̃ habebat amisit.
¶Itpulchra ⁊̃ liberalitas ẽ in ipso
quoq pauꝑis datomensurãtenẽ.
ut habundes plĩb nonconcilianda
fauorisgr̃a. ultra modũ fluere. ꝗc¬
quid enĩ ex affectuꝑuro. ac sincero.
ꝓmit᷑. hocẽ decoꝵ non suꝑflua s

Expanded text:
 si quis ex divitiis cecidit in sed aut latrociniis, aut proscriptione, aut calumniis quae habebat amisit.Pulchra liberalitas erga ipsos quoque pauperes mensuram tenere, ut abundes pluribus: non conciliandi favoris gratia ultra modum fluere. Quidquid ex affectu puro ac sincero promitur, hoc est decorum: non superfluas
Abbreviated transcription (Latin):
s etĩ bene facẽ. Nec satis ẽ itm
sisciente te fidelis egeat. si scias eũ
nã ꝑpeti. qui p̃sertĩ egẽ erubescit.
Si in causã cecidĩt. aut captiuita¬
tis suoꝵ. aut calũpniȩ.⁊ non adui¬
ues. Si sit in carcere. aut penis. ⁊ sop¬
plicus. ⁊ ꝓpt̃ debitum aliq̃d. iustꝰ
excruciat᷑. Nã⁊ siom̃ib debet᷑¬

Expanded text:
 etiam bene facere. Nec satis est iterum  Grandis culpa, si sciente te fidelis egeat, si scias eum mnam perpeti, qui praesertim egere erubescat, si in causam ceciderit aut captivitatis suorum, aut calumniae, et non adjuves, si sit in carcere, et poenis et suppliciis propter debitum aliquod justus excrucietur nam etsi omnibus debet
Abbreviated transcription (Latin):
dñs non uult si mul effundi opes.
s dispensar. nisi forte ut elisers
quiboues suos occidit.⁊ pauit par¬
peres ex eo ꝗd habuit. ut nulla cura
tenent᷑ domestica. S relictis oĩb
indisciplinã se. ꝓpheticamdaret.
pximos semim tui nedespicias. sie¬
gere cognoscas. Melius ẽ enĩ ut ip̃e
sub uemas tuas. quib pudor ẽ ab
aliis sũptũ petẽ. aut alicui postu¬
lare subsidiũ necessitatis. ñ tam̃ũ
illiditiores fieri uelinͣt ex eoq̃d tu
potes conferre inoꝑib. Cansã n
prestat natura nongr̃i. neq enĩ
ꝓpterea te dõdicasti ut tuos dini¬
tes fatias. s ut tib uitã ꝑpetuam
fructuboni opis acquiras. ⁊ p̃tio
miserationis peccitatua redimas
uite fraudare mercede ¶It̃ ꝯ si

Expanded text:
nus non vult simul effundi opes, sed dispensari : nisi forte ut Elisaeus boves suos occidit, et pavit pauperes ex eo quod habuit ; ut nulla cura teneretur domestica, sed relictis omnibus, in disciplinam se propheticam daret. proximos seminis tui non despicias, si egere cognoscas. Melius est enim ut ipse subvenias tuis, quibus pudor est ab aliis sumptum deposcere, aut alicui postulare subsidium necessitati: non tamen ut illi ditiores eo fieri velint, quod tu potes conferre inopibus; causa enim praestat, non gratia. Neque enim propterea te Domino dicasti, ut tuos divites facias: sed ut vitam tibi perpetuam fructu boni operis acquiras, et pretio miserationis peccata redimas tua. vitae fraudare mercede. 151. Consi
Abbreviated transcription (Latin):
b bõinũ ꝯueniens tribuit. sc̃s b aꝑ¬
tista responsũ. Unũ om̃ib ita pͥu¬
blicans. ne ultri p̃scͥptũ exigant.
militib ne calũpniã faciãt t̾. p̃dã
requirant. Docens id circo stipen¬
di ꝯstituta militiȩ. ne dũsũptꝰ
querit᷑ p̃do grassetur. S ⁊ hec ⁊a
lia officioꝵ p̃cepta ꝓͥa sunt sĩgłoꝵ¬
Miã cõis ẽ usus. Idõ cõe p̃ceptuẽ
om̃ib officns. onũb etatib ne¬
cessaũ. ⁊ ab om̃ib deferenda. ñ py¬
blicamis. non miles excipit̃. ñ ag¬
cola. uł urbants. diues. ⁊ pauꝑ.
om̃s incõe ammonent᷑. ut ꝯferat̃
mentis alim̃tisq suis parcãt. Mĩe
tam̃ ipsius. ꝓ possibilitate ꝯditio¬
nais humane m̃suraẜ uetͣ. ut ñ sibi
unus quisq totũ eripiat.s q̃d ht̃
Nã si uxta diuinũ. uraculũ ꝯtu¬
melia parentis morte luit̃. quãto
magis fames. que multo grauior
ẽ. Quoloco insolentem dñs infre¬

Expanded text:
bus hominum conueniens tribuit sanctus Baptista responsum, unum omnibus, ita publicanis, ne ultra praescriptum exigant, militibus, ne calumniam faciant, praedam requirant, docens idcirco stipendia constituta militiae, ne dum sumtus quaeritur, praedo grassetur. sed haec et alia officiorum praecepta propria singia conmunis est usus, ideo conmune praeceptum, omnibus officiis, omnibus aetatibus necessaria et ab omnibus deferenda. non publicanus, non miles excipitur, non agricola uel urbanus, diues et pauper, omnes in conmune admonentur, ut conferant mentis alimentisque suis parcant. misetamen ipsius pro possibilitate conditionis humanae mensura servetur, ut non sibi unusquisque totum eripiat, sed quod habet Nam si juxta divinum oraculum contumelia parentis morte luitur, quanto magis fames, quae morte gravior est? Quo loco insolentem Dominus infre
Abbreviated transcription (Latin):
edificationes aggredi. nec p̃ter¬
mittere nẽcessarias. ⁊ maxime sac̃¬
dotiꝰ hoc conuenit. honorare ddei
tẽplũ. honore congruo. ut etiã cul
teat largiriperegrins. non suꝑflu¬

Expanded text:
edificationes aggredi, nec praetermittere necessarias. 111. Et maxime sacerdoti hoc convenit, ornare Dei templum decore congruo, ut etiam hoc teat largiri peregrinis; non superflu
Abbreviated transcription (Latin):
manus a sac̃dotib imponant᷑. dͥeb
etiã remissionis penitñtes genua flex¬
tant. mortuos in eccłã efferant. ⁊ sẽ¬
peliant. Die aũt dñico ñ ie uinent.
Nam qui dm̃co die studiose re ui¬
nat. nonẽdit᷑ eẽ catholicus. P eni¬
tentes uõ quileges penitentie attẽ¬
te exsecunt᷑. si casu initinẽ ut ĩma¬

Expanded text:
us a sacerdotibus imponantur. Diebus autem remissionis poenitentes genua flectant, et mortuos in ecclesiam afferant, et sepeliant. Die autem dominico non jejunent. Nam qui dominico die studiose jejunat non creditur esse catholicus. Poenitentes vero, qui leges poenitentiae attente exsequuntur, si casu in itinere vel in ma
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ep̃s criminalit̾ accusatus. ab oi¬
bus qui sunt intra.ꝓuinciam ep̃is exce¬
ꝑit unam ꝯsonãꝙ sententiã. ab aliis ultͣs
uidicari non potĩt. Sed mane̾ cirei eum
oportet tam quã ꝯuenientẽ que ab õib
plata c̃ firmĩ ratamꝙ sentñtiam ¶ Nũ¬

Expanded text:
iscopus criminaliter accusatus, ab omnibus qui sunt intra provinciam episcopis exceperit unam consonamque sententiam, ab aliis ulterius judicari non poterit. Sed manere circa eum oportet, tamquam convenientem, quae ab omnibus prolata est, firmam ratamque sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
Aruspices. aut incantatores. aut
ariolos. aut certe augures. uł soꝵ¬
tilegos. uł qui :ro sitent᷑ artẽ ma¬
gieam. aut aliquos eorũ similia
exͣcentes. ꝯsuluisse fui̾t dep̃bensus.
ab bonore dignitatis sue. suspensus.
monast̾ii curam excipiat. ibiq pe¬
nitentie ꝑpetue decditus: scelus
ad missũ sacrilegii soluat. Itẽ exa

Expanded text:
aruspices, aut incantatores, aut ariolos, aut certe augures vel sortilegos, vel qui profitentur artem magicam, aut aliquos eorum similia exercentes consuluisse fuerit deprehensus, ab honore dignitatis suae suspensus monasterii curam suscipiat, ibique poenitentiae perpetuae deditus scelus admissum sacrilegii solvat. C. VI.
Abbreviated transcription (Latin):
catbedrã quidẽ habere. s ab officio
abstinere. precipimus. Sufficit em̃ hꝰ¬
modi ei indulgentia. quia benedicere
aliis eũ qui uulnã sua debet eurare: ꝯ¬
sequens nonẽ. Benedictio em̃ scĩfica¬
tionis traditio ẽ. Qui uero hanc ñ ht̃
ꝓpt̃ delictũ ignorantiȩ. quõ aliistra¬
uate benedicat nec corpus dñi dis¬
penset aliis. nec alio modo ministiz
moͣi non legitime siuptie soluunt᷑.
⁊ nullatenis un᷑ accessũ hãt ad eã ꝑꝑ

Expanded text:
cathedram quidem habere, sed ab officio abstinere praecipimus. Sufficit enim hujusmodi indulgentia ei, quia benedicere aliis eum, qui vulnera sua debet curare, consequens non est. Benedictio enim sanctificationis traditio est. Qui vero hanc non habet propter delictum ignorantiae, quomodo aliis travate benedicat, nec corpus Domini dispenset aliis, nec alio modo ministret; smodi non legitimae nuptiae solventur, et nullatenus vir acce
Abbreviated transcription (Latin):
te ᷤᷤsunt auari. cupidi. non habeo peoca¬
tũ si illis abstulero.⁊ pauꝑib dedero.
Unde eñi illi nil boni agunt. mercedem
babere potero. Sed huius modi cogita¬
tio ei diaboli calitlitate suggeritur.
Namsitotũ tribuat qd̃ abstulerit. add
potius peccatũ qua minuat. Item eiꝰdẽ.¬

Expanded text:
tes, avari, cupidi; non habeo peccatum si illis suum abstulero et pauperibus dedero. Unde enim illi nil boni agunt, mercedem habere potero. Sed huiusmodi peccatum ei diaboli calliditate suggeritur, nam si totum tribuat quod abstulerat, addit potius peccatum quam minuat. Item
Abbreviated transcription (Latin):
auobis infamãtos ⁊ dilaceratos ep̃o ᷤ.
aciuitatib ꝓͥis pulsos quia alibi con
stitui ep̃i non possunt iusi inciuitatib
non minimis. ⁊ alios ipsis uiuentibuis
constitutos. Idõ hec uob̾ scͥpsimus ut
sciatis hoc fierinon licere. si ꝓprios
reuocari ⁊ integerrime restitui debẽ.
Illos uero qui adult̃im feditate suas
sponsas quas ⁊ uxores eorũ p̃fixo teno¬
re ẽẽ intelligimus tenent. eici ⁊ adultos
atq in fames fierieos ꝙ ab eocłasticis
bonorib arceri uibemus. Siaũ adu̾sus
eos aliquã querdam habũitis: isꝑactis
inqui rendum erit. ⁊ auctõi̾tate huins

Expanded text:
obis infamatos et dilaceratos episcopos a civitatibus propulsos quia alibi episcopi constitui non possunt, nisi in civitatibus non minimis et alios in eis, ipsis viventibus, constitutos: ideo vobis scribimus, ut sciatis hoc fieri non licere, sed proprios revocari et integerrime restitui debere. Illos vero qui adulterina foeditate suas sponsas, quas et uxores eorum praefixo tenore esse intelligimus, tenent, ejici ut adulteros atque infames fieri, eosque ab ecclesiasticis honoribus arceri jubemus. Si autem adversus eos aliquam querelam habuerint, his peractis in
Abbreviated transcription (Latin):
detur. Ergo cuidentissime dnip̃di¬
catione mandatum ẽ. ⁊̃ grauissimi
criminiᷤreis. si extoto corde. ⁊ m̾ani¬
festa confessione peccati penitentiã
gerant. sacramenticelestis ꝑfunden¬
dã grãm. Idẽ Quantus libe̾t ergo
mortin fctorsit. aboletur oñnꝰ ubi
sacrũ redoleuit unguntum ⁊ surgit
de functus. ⁊ solui uibent᷑ eiꝰ uincłã
qui ad huc inpecei̾to ẽ. tollitur uela¬
m̃ de facie euis. qd uititem gr̃e. quã
acceꝑat obumbrabat. Sed quia ue¬
niȩ donatu ᷤ ẽ. reuelare faciem. aꝑi¬
re uultũ iubetur. Nonem̃ habet qd
erubescat. ciopecc̃itum dimissumẽ
m̃s miraculo. cũ oporteret uniu̾sos
rũquoq int̾̃ficere uolebant. Non¬
ne merito corũ successores uos for¬
re cognoscitiᷤᷤ. quorũduritie hr̃es
estis: Nam ⁊uos indignamini.⁊ ccͣ¬

Expanded text:
19. Ergo evidentissime Domini praedicatione mandatum est etiam gravissimi criminis reis, si ex toto corde, et manifesta confessione peccati poenitentiam gerant, sacramenti coelestis refundendam gratiam. Unde mortui foetor sit, aboletur omnis, ubi sacrum redoleverit unguentum, et surgit defunctus, et solvi jubentur ejus vincula, qui adhuc in peccato est; tollitur velamen de facie ejus, quod veritatem gratiae, quam acceperat, obumbrabat. Sed, quia venia donatus est, revelare faciem, aperire vultum jubetur. Non habet enim quod erubescat, cui peccatum dimissum est. neris miraculo quum oporteret universosrum quoque interficere volebant. Nonne merito eorum successores vos fore cognoscitis, quorum duritiae heredes estis? Nam et vos indignamini,
Abbreviated transcription (Latin):
Ueide gg̃ Uoluissent iniqui si potuis¬
sent. sine fine iuiuere. ut potuissent.
si fine fine peccare. Ostñdunt quia
inpeccato sẽꝑ uiuere cupuint. quinũ¬
quã desinunt peccare dumuiuunt.
ad magnã uõ iustitiã uidicantis ꝑtim
ut nũquã careant supplicio. quun
hacuita nũ quã uoluert̃ carere pecco¬

Expanded text:
 LX. Voluissent iniqui, si potuissent, sine fine vivere, ut potuissent sine fine peccare. Ostendunt enim, quia in peccato semper vivere cupiunt, qui nunquam desinunt peccare, dum vivunt. Ad magnam ergo justitiam judicantis pertinet, ut nunquam careant supplicio qui in hac vita nu
Abbreviated transcription (Latin):
celorũ posse ꝑ tingere. nisi primũ
credentes ueniebant ad apłoᷤᷤ. annũ¬
tiantes actus suo ¶Ex his om̃ib fa¬
cile monstratur si ne confessione
nullũ ueniã posse mereri. Hineleo¬

Expanded text:
em posse pertingere, nisi primum credentes veniebant ad Apostolos, annunciantes actus suos. § 5. Ex his omnibus facile monstratur, sine confessione nullum veniam posse promereri. Hinc e
Abbreviated transcription (Latin):
conspectudĩ faciunt. Peccator autẽ
a conspectudi fugit. Deniq scptũ ẽ
quia adãpost qua peccauit. fugit a cõ¬
spectudĩ. ⁊ int̾rogatus respondit. Au¬
bitauit int̾ra nayn. Ex iit ergo afaci¬
edĩ. qui indignus ẽ eius conspectu.
Sci aũt manducant. ⁊ bibunt in con¬
spectudi. ⁊ omĩa que agunt. in c̃spec¬
tudĩ agunt. Ego am̃plus ad locum
hũc p̃sentem discutiens. indeo qa pleni¬
orẽ scientiã dĩ accipiunt.⁊ plenius di¬
uinis imbutisuint disciplims. istĩ si
malũ facunt corãd̃o faciunt. ⁊ in con¬
spectucius faciunt. Sicut ille quidixit
tibisoli peceaui. ⁊ mabũ coramte feci.
cłi. nescit ꝯuͣti. ⁊ peccatũ penitñdo piu¬
gare. hoc ergo int̾ẽ malũ coram deo
facere ⁊ a ib̃ conspectu discessisse pec
sicut adama faciamte.⁊ sicut seboim.
que due urbes exuicima sodomorũ paiͣ¬
lis excidii traxere consortiũ. Conu̾sr̃
ẽ inquit cormeum in me ipso. contur¬
batam ẽ peritentia mei. non faciam

Expanded text:
conspectu Dei faciunt, peccatores autem a conspectu Dei fugiunt. Denique scriptum est, quia Adam, postquam peccavit, fugit a conspectu Dei, et interrogatus respondit: Aubitavit in terra Noim. Exit ergo a facie Dei qui indignus est Dei conspectu. Sancti autem manducant et bibunt in conspectu Dei, et omnia, quae agunt, in conspectu ejus agunt. Ego amplius adhuc locum praesentem discutiens video, quia qui pleniorem scientiam Dei accipiunt, et plenius divinis imbuti sunt disciplinis, isti, etiamsi malum faciunt, coram Deo faciunt, et in conspectu ejus faciunt, sicut ille qui dixit: Tibi soli peccavi, et malum coram te feci. Dei, nescit converti, et peccatum poenitendo purgare. Hoc ergo interest, malum coram Deo facere, et a Dei conspectu discessisse peccSicut Adama faciam te, et sicut Seboim, quae duae urbes ex vicinia Sodomorum parilis excidii traxere consortium. Conversum est, inquit, cor meum: in eo ipso turbata est poenitentia mea; non faciam
Abbreviated transcription (Latin):
alios illuminasse. aliorũ menbraꝑali¬
sidis soluti cõsolidasse. om̃iũtamen
sanitatem. petitio. ꝓͥ euoci. uł amico¬
rũ legit᷑ p̃cessisse. Luca cm̃ referente
didicimus. qd ꝓsocru petri prius roga¬
tus ẽ. quã eã sanitati redderet. lepro¬
sus uero ille. quẽ descendens de mon¬
te mundauit. priusclimauit ad eum.
D̾siuis potes me mundare. quẽ pꝰea
tangendo mundauit. Cetus quoq dũ
Ait. Rabbom ut uideam lum̃. Trẽ qͦ
mortũos audiuit. quos aliis orantib
reddidit uitȩ. Quartum quoq discipło
nuntiante audiuit. Sed quia defue¬
runt uiui qui. peo pitcarent᷑. resusci¬
taiͣ non meruit. Quib nimirũ exẽ¬
plis euident̃ dat̾ intelligi. q̃d ille quẽ¬
macula grauiorisculpa inficit. nisiẽ
hinc penitens ille. quipus tacendo
peccata. flagella̾ meruerat. pꝰ ea cor¬
rectus dicebat. Qm̃tacui inueterane¬
rt̃ ossamei dũclãmarẽ totadie. hĩc

Expanded text:
alios illuminasse, aliorum membra paralyalios illuminasse, aliorum membra paralysi dissoluta consolidasse: omnium tamen sanitatem petitio propriae vocis vel amicorum legitur praecessisse. Luca enim referente didicimus, quod pro socru Petri prius rogatus est, quam eam sanitati redderet. Leprosus vero ille, quem Dominus descendens de monte mundavit, prius clamavit ad eum: Domine, si vis, potes me mundare, quem postea tangendo mundavit. Caecus quoque dum ait: Rabboni, ut videam lumen. Tres quoque mortuos audivit, quos aliorum orationibus reddidit vitae. Quartum quoque discipulo nunciante audivit; sed quia defuerunt vivi, qui pro eo precarentur, resuscitari non meruit. § 3. Quibus nimirum exemplis evidentissime datur intelligi, quod ille, quem gravioris culpae macula inficit, nisi coHinc poenitens ille, qui prius tacendo peccata flagellari meruerat, postea correptus dicebat: Quoniam tacui, inveteraverunt ossa mea, dum clamarem tota die. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Nñ dñs adheliã ait. Qm̃achabreueri¬
tus ẽ faciemmeã. ñ inducãmalũ in
dieb eius. Nine uite cũ audirent
tiam egerunt dicentes. quis scit ut
conuertit ⁊ ignoscat ds. ⁊ relinquat
post se benedictionẽ. hac humilita¬
te satis factioniᷤ inminemtẽ subũsio
euident̃ ostendit᷑. q̃d nullus adõ ꝯse¬
quit̃ uenĩã. ius. pͥmũsatis fecerit sibi
ꝑpenitentiam. Nabuchodonosor.
gnosuo profugus recedens: ñ añ regnũ
recepit quã conũsus dm̃ p̃dicauit. De¬
mnꝙ pblebs istahelitici obculpam sue
trans gressioniᷤs eaptiuitati tradita. nõ
añ libari meruit quã peceati sua con¬
fitens. Danihelis ⁊ aliorũ scorũ precib
ueniam accepit. In euingłioquoq
uenientes ad ioħm. ut baptigarent᷑
ab eo baptismo penitentis. primũ ꝯ¬
fitebant᷑ peccatasua. ostendentes qd
quisq debet peccitasua dãpnando ẽ¬
fiti. ⁊ innouationem melioris uite
tasse a mortiuᷤ. alios alepra mundaoꝰ se.

Expanded text:
nus ad Heliam ait: Quoniam Achab reveritus est faciem meam, non inducam malum in diebus ejus. Ninivitae, quum audirent:tiam egerunt, dicentes: Quis scit, si convertatur, et ignoscat Deus, et relinquat post se benedictionem? Hac humilitate sevidenter ostenditur, quod nullus a Deo consequatur veniam, nisi primum satisfecerit sibi per poenitentiam. Nabuchodonosor qgno suo profugus recedens, non ante regnum recepit, quam conversus Deum praedicavit. Denique plebs Israelitica ob culpam suae transgressionis captivitati tradita non ante liberari meruit, quam sua peccata confitens Danielis et aliorum sanctorum precibus veniam accepit. § 2. In evangelio quoque venientes ad Joannem, ut baptizarentur ab eo baptismo poenitentiae, primum confitebantur peccata sua, ostendentes, quod quisque debet peccata sua damnanda confiteri, et innovationem melioris vitae tasse a mortuis, alios a lepra mundasse,
Abbreviated transcription (Latin):
dicinã spesuite reꝑaret᷑ eterne. Ut ꝗ
regenerationiᷤ dona uiolassent. ꝓo
se udicio condẽpnantes. Ad remissio¬
nẽ criminũ ꝑuenirent. Sicdiuine
uoluntati ᷤ presidiis ordirati ᷤᷤ ut in¬
dulgentiamdĩ. nsi supplicationib
sacerdotũ neq̃ ant optinc̃t. Nedia¬

Expanded text:
dicinam spes vitae reparetur aeternae, ut qui regenerationis donum violassent, proprio se judicio condemnantes, ad remissionem criminum pervenirent, sic divinae bonitatis praesidiis ordinatis, ut indulgentia Dei, nisi supplicationibus sacerdotum, nequeat obtineri. Media
Abbreviated transcription (Latin):
posito. uł uinculo coniugali. uł de¬
uotõẽ ꝯtinentis. sit inuobis dolor
⁊ humilitas penitñtiȩ. Aꝑtius dico
nemodicat. non intellexi. qui p̃ter
uxõres ur̃as illicito ꝯcubitu uos ma¬
culastis. Si p̃t uxoresim̃aᷤ cũ aliqua
concubiustis. Agite penitñtiã. ⁊c̾.

Expanded text:
posito, vel vinculo conjugali, vel devotione continentiae, sit in vobis dolor et humilitas poenitentiae. Apertius dico: Nemo dicat, non intellexi. Qui post uxores vestras illicito vos concubitu maculastis, si praeter uxores vestras cum aliqua concubuistis, agite poenitentiam, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
cidupem̃ martiriũ. Xp̃s in quã ꝓdigũ
filium reũtentẽ letus amplectitur.⁊
nonaginta nouẽ pecudib derelicti. u¬
na ouicula que remanserat. humeris
bom pastori ᷤᷤ aduehitur. Ubi ueropee¬
cator intelligenꝰ uulmis suum. tradet
medico securandũ. ibi nonẽ uirgane¬
cessai̾a. s sp̃s lemtatiᷤ. E¬
om̃i peccinti auctoritate ambrosii.
uenia. ꝓ mutit᷑. falsumuidet᷑. Quib¬
dameñi uenia denegit᷑. aut exmagn¬
tudine pecc̃i. aut exgradu officii. Nnd̃
quis orabit. ꝓeo: Alibi quoq legit᷑
Quis medebit̃ incantatoi uulnito a
serpente : Item. Sisacdos peccam̃t.
quis orabit. ꝓto.. Sed huuis cemodi¬

Expanded text:
digum filium revertentem laetus amplectitur, et nonaginta novem pecudibus derelictis una ovicula, quae remanserat, humeris boni pastoris advehitur. § 1. Ubi vero peccator intelligens vulnus suum tradidit medico se curandum, ibi non est virga necessaria, sed spiritus lenitatis. itate Ambrosii venia promittitur, falsum videtur. Quibusdam enim venia denegatur aut ex magnitudine peccati, aut ex gradu officii. Unde quis orabit pro eo? Alibi quoque legitur: Quis medebitur incantatori vulnerato a serpente? C. LIX. Item. Si sacerdos peccaverit, quis orabit pro
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ notant. Vt ẽ illud euangłii. ꝑ
putas ẽ fidelis seruus ⁊ prudens. ⁊ ẽt̃.
Hinc etiã amb̃i Ds̃ quissimilis erit¬
tibi: Nonutiq nullus quia ĩ magopa
ꝓdelicto grauori qui legiss rogasse mo¬
ysen. ⁊ inpetrasse. ubierat preuarica¬
tio uoluntaĩa: Quisciret ⁊̃ inieremiã¬

Expanded text:
illud evangelii: Quis, putas, est fidelis servus et prudens, etc. Hinc etiam Ambrosius: Deus, quis similis tibi? non utique nullus; quia imago papro delicto graviore, qui legisset, Moysen rogasse, et impetrasse, ubi erat praevaricatio voluntaria? qui sciret etiam Hieremia
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrent᷑. hanc ẽe penitũtiã. si absti¬
neint asacramentis celestib. Hi seuĩ¬
inueniᷤᷤ. qui in nocentim seruauerit.
uini effusio. ubi ipsus copule ꝯ iugalis
minus indulgendũ. quã nat᷑a postulet.
Int̃ pellandum ẽ gemitib. int̾ rũpen¬
dũ ẽ suspiruiᷤ. sequestrandum oratio¬
atur usui. Se ipsũ homo ab neget. ⁊
totus inmutet̃. Et infra. Nemo in .ga ẽ al
peccatis positus arrogare sibi debet auc¬
toritatem aut usurpationem sa c̃men¬
torũ. quiscptum ẽ. Peccasti quiescn
Et paulo post. Dicimus ergo agendã
penitentiã.⁊ cotp̃e agendam quo culpa
de feruesscat luxurie. ⁊ inpeccati capti
uitate positoᷤᷤ. reuerentiores non usut¬
patores eẽ debere. Namsi mopsi ꝓiꝰ acce¬
dere gestienti. ut cogritionem misterii
celestĩ auriret. Dr̃. solue calciamentuo
pedũ tuorũ. quamtomaigiᷤ nos amme
nr̃e pẽcdes exuere uinculis corpalibus

Expanded text:
arbitrentur hoc esse poenitentiam, si abstineant a sacramentis coelestibus. Hi saeviinveni qui innocentiam servaverint, vini 437 effusio, ubi ipsius copulae conjugalis minus indulgendum, quam natura postulinterpellandus est gemitibus, interrumpendus est suspiriis, sequestrandus oratioatur usui, se ipsum sibi homo abneget, et totus mutetur. Et infra c. 11. § 2. Nemo in peccatis positus arrogare sibi debet auctoritatem aut usurpationem sacramentorum, quia scriptum est: Peccasti? quiesce.  107. Didicimus ergo et agendam poenitentiam, et eo agendam tempore quo culpae defervescat luxuria: et in captivitate peccati positos, reverentiores nos, non usurpatores esse debere. Nam si Moysi propius accedere gestienti, ut cognitionem mysterii coelestis hauriret, dicitur: Solve calceamentum pedum tuorum ; quanto magis nos animae n
Abbreviated transcription (Latin):
sisalutem negatis aliis qui ur̃am re¬
ensatis: licet illi nichil auob̾ diffe¬
rant. qui auobis penitñtiã petunt.
sed ap̃d xp̃m gessisset. Et prulopost.
Qui agit penitñtrã. ñsolũ diluere la

Expanded text:
si salutem negatis aliis, qui vestram recusatis? licet et illi nihil a vobis differant, qui a vobis poenitentiam petunt. sed apud Christum gessisset. Et paulo post: § 2. Qui agit poenitentiam, non solum diluere lac
Abbreviated transcription (Latin):
detis mortuo ᷤ in eccłã reuiuiscere.
⁊ peccatorũ indulgenta resuscitaĩ.
Itaꝙ qd inuobis ẽ ꝑ inuidiã rursus
uultis int̾ficere suscitatos. Scdibs
suscitatus. ⁊ celebrata resurrectiõiꝰ.

Expanded text:
reviviscere, et peccatorum indulta venia resuscitari. Itaque quod in vobis est per invidiam rursus vultis interficere suscitatos. Sed Jesus suscitatum, et celebrata resurrectionis
Abbreviated transcription (Latin):
stinatoᷤ ẽẽ. ut dandam ñ putent lapsis
penitentium. aut penitentib existim:
uenam denegandã cũscptumsit. Me.¬
mento uñcecid̃is. ⁊ age penitentiam
⁊ fac pͥori oꝑa. Qd̃ utiq eidicit᷑. Quẽ
constat cecidisse. ⁊ quẽ dñᷤ hortat᷑ ꝑ
oꝑa rursus exurgere. quia scͥptum ẽ
Elimosima amortelibat. Nonutiq
ab illa morit. quãsemel xp̃i sangniᷤ
extirxit. ⁊ a qua nos salutaris baptismi
⁊ redẽptoris nr̃i grã libauit. s ea que ꝑ
meruit audiri. ⁊ clauso cũm ẜris hostio
medialic̾et nocte ab amicopañes ami¬
cu ᷤ accepit. ds̃ ip̃. qui nullius inter se
reptita principio : Ui delicet ut pan¬
uũ magnus aspicias. ut cliues pastor.

Expanded text:
stinatos esse ut dandam non putent lapsis poenitentiam, aut poenitentibus existiment veniam denegandam, cum scriptum sit: Memento unde cecideris, et age poenitentiam, et fac priora opera. Quod utique ei dicitur quem constat cecidisse et quem Dominus hortatur per opera rursus exurgere, quia scriptum est: Eleemosyna a morte liberat ; et non utique ab illa morte quam semel Christi sanguis extinxiet redemptoris nostri gratia liberavit, sed ab ea quae per meruit audiri, et clauso cum seris ostio, media licet nocte, ab amico panes amicus accepit; Deus ipse, qui nullis contra serepetita principio? Videlicet, ut parvum magnus aspicias; ut dives Pastor
Abbreviated transcription (Latin):
ius ⁊ soluendi ẽe uoluit. ⁊ ligandi.
qui utrũq pãri conditione ꝑmisit.
ergo qui soluendi uis ñ habet. ne̾t li¬
gandihabet. Et infra. Certum . ẽ.
q̃d eccłie utrũꝙ licet. Heresi ᷤ utrũq
tib. Recte igit᷑ eccła hocuendicit q̃

Expanded text:
jus et solvendi esse voluit, et ligandi, qui utrumque pari conditione permisit. Ergo qui solvendi jus non habet, nec ligandi habet. Et infra: Certum est quod Ecclesiae utrumque licet, haeresis utrumque tibus. Re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ potãt ad sane mentis officium redie̾
nisi prius daud psaltͣiũ arriperet.
⁊ corã eopsalleret. ⁊ ita ab eiusuexati¬
ostendit᷑. quod quicũꝙ diabolo pen
peceatũ mancipatur. ab euis dominio
gr̃e ipsũ participem faciat. ⁊ salubrit᷑
ammonendo. ⁊ pie peo orando.⁊ ex
exempla bomoꝑis sibi prebendo.
diabolũ ab eius inusibiliuexatiõe
cõpeseat. Dauid quoꝙ cũ ad ult̾iuo
cõmisisset ⁊ hõicidiũ. ñ añ audit aꝓ¬

Expanded text:
non poterat ad sanae mentis officium redire, non poterat ad sanae mentis officium redire, nisi prius David psalterium ata ab ejus vexatiostenditur, quod quicunque diabolo propter peccata mancipatur, ab ejus dominio gratiae eum participem faciat, et salubriter admonendo, et pie pro eo orando, et exempla boni operis sibi praebendo, diabolum ab invisibili ejus vexatione compescat. David quoque, quum adulterium commisisset et homicidium, n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpa requisitu ᷤ non. ẽ. quia ꝑ confessio¬
nẽ ñ reuocabat᷑ aduitã. Caym quoq
cũ prime preuaricatiom fr̃ĩcidium
ad didisset. similit̃ adño deculpa re¬
quisitus ẽ. dũ dicit᷑ ei. ubi ẽ abel fr̃
tuus: Sed quia suꝑb peccatũ suum
confttĩ noluit.. potius mendacit̾ ne¬
gando. dnm̃ faliere conatus ẽ dieñs
Nũquid custoᷤᷤ frĩs mei sum ego.
indiguꝰ uenia iudicitus ẽ. Unde in
desꝑationiᷤ profundũ mersus dũait.
Maior mea iniquitas. quã ut ueniam
merear. uagus.⁊. ꝓfugus. exiit a faci¬
e dñi. si gnificans eos qui peccatũ suũ.
confir cdissimulant. respectudiuine
miserationi ᷤ indignos haberi. Reges
quoq qui ignorantiaducti. in habra¬
ham deliquerant. ñ nisi eodem oran¬
te sanarimeruerunt. In quo figurãt
quod passiones moꝵ nonsanantur nͥ
orationib eocłiȩ. Moysi quoq p̃cep̃
Saul quoq cũ aspũ maligno uexaret᷑ͣ

Expanded text:
pa requisitus non est, quia per confessiopa requisitus non est, quia per confessionem non revocabatur ad vitam. Cain quoque, quum primae praevaricationi fratricidium addidisset, similiter a Domino de culpa requisitus est, dum ei dicitur: Ubi est Abel frater tuus? Sed quia superbus peccatum suum confiteri noluit, potius mendaciter negando Deum fallere conatus est, dicens: Numquid custos fratris mei sum ego? indignus venia judicatus est. Unde in desperationis profundum mersus est, dum ait: Major est iniquitas mea, quam ut veniam merear. Vagus et profugus exiit a facie Domini, significans, eos qui peccata sua confiteri dissimulant, respectu divinae miserationis indignos haberi. Reges quoque, qui ignorantia ducti in Abraham deliquerant, non nisi eodem orante sanari meruerunt. In quo figuratur, quod passiones morum non sanantur, nisi orationibus ecclesiae. Moysi quoque praecepit Saul quoque, quum a spiritu maligno vexaretur,
Abbreviated transcription (Latin):
fessiontił ẽ qͣfit cũ pestẽtia i qͦ notat aliũ
accipiatur. si ille qui ꝓmittit ueniã.
occulte ap̃ddm̃ ñ apud eccłãm peni¬
tentiam agenti. frustrat euangłiũ
⁊ claues datas eccłiȩ. promittit etrã
q̃d ds negat delinquenti. si nemo pͥ¬
uemiã conseqũi. nisi quantulã cũq
⁊ si minorem quã debeat peccati sol¬
uerit penã. sisolis sacerdotib ligan¬
di soluendiꝙ potestas adõ traditiẽ.
sinullus ueniam accipit. nisi eccłiȩ
supplicationib.⁊ ipsam impetraẽ
contendat. concludit᷑ ꝗ q̃d nullus
añt confessionẽ oris. ⁊ satis factionẽ
oꝑis. peccati abolet culpam.¶dem̃iq
ut ꝑspicue appareat. nemnẽ sine
confessionem apeccato mundaiͣ . ab
ipslus humanigeneriᷤ principio su¬
mamus exordĩ. Peccato transg̃s¬
sionis primi parentes corruptiadño
sunt requisiti de culpa. ut peccatuo
qd̃ tranis grediendo cõmiserant. cõ¬
fitendo delerent. Serpens aũt decul¬

Expanded text:
e fit cum poenitentia in quo notatur aliud accipiatur; si ille, qui promittit veniam occulte apud Deum non apud ecclesiam poenitentiam agenti, frustratur evangelium et claves datas ecclesiae, promittit etiam quod Deus negat delinquenti; si nemo potest consequi veniam, nisi quantulamcunque, etsi minorem quam debeat, peccati solverit poenam; si solis sacerdotibus ligandi solvendique potestas a Deo tradita est; si nullus veniam accipit, nisi ecclesiae supplicationibus ipsam impetrare contendat: concluditur ergo, quod nullus ante confessionem oris et satisfactionem operis peccati abolet culpam. § 1. Denique, ut perspicue appareat, neminem sine confessione a peccato mundari, ab ipsius humani generis principio sumamus exordium. Peccato transgressionis primi parentes corrupti a Domino sunt requisiti de culpa, ut peccatum, quod transgrediendo commiserant, confitendo delerent. Serpens autem de cul
Abbreviated transcription (Latin):
quib dñosupplicãmis quocũꝙ int̾¬
ceptuᷤ obstaculo. amunẽ indulgentie
p̃sentis excesserit. ⁊ priusquã ad con¬
stituta remedia ꝑueniat. tp̃alemiutã
hũam conditione finerit. q̃d manens
incorꝑe non receꝑit. consequi exutus
carne non potit. Et post aliqua.¬
his aũt qui tp̃e necessitatis. ⁊ ꝑculi
urguenti ᷤ instantia p̃sidiũ peniten¬
tiȩ.⁊ mox reconcihationis implorãt.
nec satis factio int̃dicenda ẽ. nec re¬
concilatio dẽneganda. Quia mĩe dĩ
nec mensuraᷤ possumusᷤ ponere. nec
tp̃a defimire. ap̃dquẽ nullas patitur
moras uenie ꝯ uersio. Et item. Ita
ergo necessitit auxiliandũ ẽ. ut nec
actio ilł penitñtie. nec coĩomis gr̃a
deneget᷑. si eam ⁊ amisso uocis officio
ꝑ inditia in tegrisensus querere cõ. ꝓ¬

Expanded text:
quibus Domino supplicamus, quocunque interceptus obstaculo a munere indulgentiae praesentis excesserit, et priusquam ad constituta remedia perveniat, temporalem vitam humana conditione finierit, quod manens in corpore non receperit, consequi exutus carne non poterit. Et post paHis autem qui in tempore necessitatis et in periculi urgentis instantia praesidium poenitentiae, mox reconciliationis implorant, nec satisfactio interdicenda est, nec reconciliatio deneganda; quia misericordiae Dei nec mensuras possumtempora diffinire, apud quem nullas patitur moras veniae concessio. » Ita ergo necessitati auxiliandum est, uactio illis poenitentiae, nec communionis gratia denegetur, si eam etiam amisso vocis officio per indicia integri sensus quaerere compro
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑadiso Serpens decepit me.⁊ mandu-¬
cuii. Uemabilis culpa quã sequituꝵ
ꝓfessio delictorũ. Idõ non de sꝑat᷑a mũ¬
lier que ñ reticuit dõ. s magisconfes¬
sa peccatum ẽ. quã medicalis sentñtu
secũta ẽ. Bonũ ẽ condẽpnaĩ pͥeceato
⁊ flagellari indelicto. ut cum bominib
flagellemͣ. Deniq cayn qui uoluit
crimen negare. indign᷑us uidicatus ẽ.
qͣui pumret᷑ inpecc̃o. s remissusẽ si¬
ne prescͥpto pene fortasse nontãma¬
iori crimine parricidii. illud em̃i coo¬
misit infr̃m. quã saclegii qd dõ ẽdidit
mentiendũ. dicenᷤ nescio. Nũquide¬
go custos fr̃i meisũ. ⁊ idõ accusatori
diabolo eius accusatio reseruata ẽ.
ut cũ eiuiᷤs angłiᷤ flagellet᷑. quicũhõi¬
nib noluit fligellai. Nampastoril
le euangłicus. lassamouẽ uexisse le¬
gitur. ñ abiecisse.ꝰ salomon ait.
Noli eẽ nimiᷤ iu̾stus. Deb et em̃i iutiã
tp̃are modatio. Namquẽ admodũ

Expanded text:
 Serpens decepit me, et manducavi . Veniabilis culpa quam sequitur professio delictorum. Ideo non desperata mulier quae non reticuit Deo, sed magis confessa peccatum est, quam medicabilis secuta sententia est. Bonum est condemnari in peccato, et flagellari in delicto, ut cum hominibus flagellemur. Denique Cain quia voluit crimen negare indignus judicatus est, qui puniretur in peccato: sed remissus est sine praescripto poenae, fortasse non tam majori crimine parricidii illud enim commisit in fratrem quam sacrilegii, quod Deo credidit mentiendum dicens: Nescio: numquid ego custos fratris mei sum ? Et ideo accusatori diabolo ejus accusatio reservata est; ut cum ejus angelis flagelletur, qui cum hominibus noluit flagellari. le evangelicus lapsam ovem vexisse legitur, non abjecisse, et Salomon ait: Noli esse nimium justus. Debet enim justitiam temperare moderatio. Nam quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiorũ contrarieta ᷤᷤ. Ait enĩ. Est pec¬
catũ ad mortẽ. non pro illodico ut
tiri. Ego aũt dico hoc peccatum ẽẽ.
fidem que ꝑdilectionem oꝑatur.
deserere. usq ad mortem. ¶
⁊̃ ẽ blasphemia in sp̃m scm. quiam
neq in hoc scło. neꝙ infuturo reinit¬

Expanded text:
iorum contrarietas. Ait enim: « Est peccatum ad mortem, non pro illo dico, ut tiri. Ego autem dico id esse peccatum, fidem, quae per dilectionem operatur, deserere usque ad mortem. Haec est etiam blasphemia in Spiritum sanctum, quam neque in hoc saeculo, neque in futuro remit
Abbreviated transcription (Latin):
uiuens peccatũ suũ confitet᷑. eamq
uita que d̃s ẽ in habitat. quã in habi¬
atat̃. gͥ tẽplũdiaboli ẽt̃ de sut. que
ad lucem uenit. cuius respectus tene¬
tio lucis ad tenebraᷤ. Nulla cõicatio
iustitiȩ.⁊ iniquitatiᷤ. nullus ꝯsensus

Expanded text:
vivens peccatum suum confitetur, eamque vita, quae Deus est, inhabitat, quam inhabiata est, ergo templum diaboli esse desiit, quae ad lucem venit, cujus respectus tenetio lucis ad tenebras, nulla communicatio justitiae et iniquitatis, nullus consensus
Abbreviated transcription (Latin):
git. Si diligit dilectioineo .ẽ.. di¬
lectio aũt inmalo non ẽ. Est enim
ꝓpͥus fons signorũbonoꝵ. in quo
non cõicat alienus sergobonus. ẽ.
istafactus ꝑgr̃am añt confessionẽ
peccati. Nonitaq malus ẽ. Bonus
eñi ⁊ malus aliquis simuleẽ non p̾
Quod si malus non ẽ. menbrũ diabo¬
li non ẽẽ ꝓbatur. Nec ergo ẽ dignꝰ
gehenna. que diabolo ⁊ menbris eiꝰ
solũmodo debet̾. sicut et̃nabeatitu
do solũmodo menbris xp̃i parat᷑.
Nonergo inconfessione peccatum
remitttur. qd iam remissum eẽ ꝓba¬
tur. Fit itãq confessio ad ostensio¬
nẽ penitñtiȩ. ñ ad impetrationem
uenie. sicur circum cisiodataẽ ha¬
brahe. insignũ iustitie non in cãm
iustificatiomiᷤᷤ. sic confessio sac̾doti
offert̃. insignũ uenie accepte ñ ĩ

Expanded text:
git; si diligit, dilectio in corde est; dilectio autem in malo non est. Est enim proprius fons bonorum, in quo non communicat alienus. Ergo bonus est iste factus per gratiam ante confessionem peccati: non itaque malus est: bonus enim et malus aliquis simul esse non potest. Quod si malus non est, membrum diaboli non esse probatur: nec ergo dignus est gehenna, quae diabolo et membris ejus solummodo debetur, sicut aeterna beado solummodo Christi paratur. Non ergo in confessione peccatum remittitur, quod jam remissum esse probatur. Fit itaque confessio ad ostensionem poenitentiae, non ad impetrationem veniae, et sicut circumcisio data est Abrahae in signum justitiae, non in causam justificationis, sic confessio sacerdoti offertur in signu