comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lat intenebris uidit lucem magnam: ha¬
bitantibus in regione umbrȩ mortis. lux
orta est eis Multiplicasti gentem: non
magnificasti letitiam: Lȩtabuntur coram
te sicut lȩtantur in messe: sicut exultant
uictores cauta p̃da quando diuidunt
spolia Iugum enim oneris eius et uirgã
humeri eius. et sceptrum exactoris eius
superasti. sicut in die madian: quia om̃is
uiolenta p̃datio cũ tumultu et uestim̃¬

Expanded text:
magnam: habitantibus in regione umbre mortis, lux horta est eis. Multiplicasti gentem, non magnificasti letitiam letabuntur coram te sicut letantur in messe: sicut exultant victores, quando dividunt spolia. humeri eius et sceptrum exactoris eius superasti sicut in die Madian. Quia omnis violenta predatio cum tumultu.
Abbreviated transcription (Latin):
eius ad graua. et oculos eius claude:
ne force uideat oculis: et audiat aurib
suis. et corde suo intelligat. et conuer¬
tatur et sanem eum Et dixi Usque
quo dñe : Et dixit: Oonec desolent᷑
ciuitates absq habitatore: et domus
sine homine: Et terra relinquetur
Et multiplicabit᷑ quȩ derelicta
fuerat in medio terrȩ: et adhuc in ea
decimatio Et conuertetur: et erit
sicut quercus quȩ expandit ramos

Expanded text:
ejus aggrava, et oculos ejus claude; ejus aggrava, et oculos ejus claude; ne forte videat oculis, et auribus suis audiat, et corde suo intelligat: et convertatur, et sanem eum quo Domine? et dixit, donec desolentur civitates absque habitatore, et domus sinet multiplicabitur quae derelicta fuerat in medio terrae. Et adhuc in ea decimatio, et convertetur, et erit sicut quercus, quae expandit ramos
Abbreviated transcription (Latin):
implebant templum: Seraphin stabait
suꝑ illud: sex ale uni et sex ale alteri Bu.¬
abus uelabant faciem eiꝰ et duab uela.¬
bant pedes eius: et duab uolabant:
Et clamabat alter ad alterum: et di.¬
na est omĩs terra gła eiꝰ E commota st̃
suꝑ liminaria cardinum a uoce claman¬
tis. et domꝰ impleca est fumo Et dixi
Uȩ michi quia tacui: quia uir pollutus
labiis ego sum. et in medio popłi polluta
labia habentis ego habito. et regẽ dñm
exercituũ uidi oculis meis. et uolauit
ad me unus de seraphin: et in manu eiꝰ
cauculus quẽ forcipe tulerat de alta¬
ri. Et tetigit os meũ: et dixit. Ecce
tetigit hoo labia tua: et auferetur mi¬
quitas tua. et peccatum tuũ munda¬
bitur. Et audiui uocẽ dñi dicentis
Quem mittã: et quis ibit nobis: Et
dixi Ecce ego sum: mitte me. Et
dixit. Uade: et dices populo huic
Audite audientes. et nolite intellige¬
re: et uidete uisione. et nolite cognos¬
cere. Excȩca cor popłi huiꝰ: et aures¬

Expanded text:
abant super templum; sex ale uni et sex ale alteri: duabus velabant faciem eius et duabus velabant pedes eius et duabus volabant, et clamabant alter ad alterum et dina est omnis terra gloria eius et commota sunt superliminaria cardinum a voce clamantis et domus impleta est fumo et dixi vae mihi quia tacui quia vir pollutus labiis ego sum et in medio populi polluta labia habentis ego habito et Regem Dominum exercituum vidi oculis meis et volavit ad me unus de seraphin et in manu eius calculus quem forcipe tulerat de altari et tetigit os meum et dixit ecce tetigit hoc labia tua et auferetur iniquitas tua et peccatum tuum mundabitur et audivi vocem Domini dicentis quem mittam et quis ibit nobis et dixi ecce ego sum mitte me et dixit vade et dices populo huic audite audientes et nolite intellegere et videte visionem et nolite cognoscere excaeca cor pop
Abbreviated transcription (Latin):
est dñs: dicens Intrib annis. quasi anni
mercennarĩ auferetur gła moab suꝑ
omi populo multo: et relinquetur in¬
nequaquam multus:
NUSDAMASCI Ece damascꝰ
desinet esse ciuitas: et erit sicut acer¬
uiis lapichum in ruina: Derelictȩ ciui.¬
tates aroer gregib erunt: et requies-¬
cent ibi. et ñerit qui exterreat Et
cessabit adiutorium ab ephraim: et
regnum a damasco. Et reliquiȩ syriȩ
sicut gła filioꝵ isrł erunt: dicit dñs
exercituum Et erit indie illa atte¬
nuabitur gła iacob: et pingue carnis
euis emarcescet. Et erit sicut con¬
gregans in messe qđ restiterit: et bra¬
chium eius spicas leget Et erit sicut
querens spicas inualle raphaim: et re¬
linquetur in eo sicit racemus. et sicut
excussio oleȩ duarum aut trium oli¬
uarum in summitate rami. siue quatuor
aut quinq in cacunamb. eꝰ fructꝰ eiꝰ
dicit dñs ds̃ isrł Indie illa inclinabit᷑

Expanded text:
est Dominus dicens in tribus annis quasi anni est Dominus dicens in tribus annis quasi anni mercennarii auferetur gloria Moab super omni populo multo et relinquetur nequaquam multus onus Damasci ecce Damascus desinet esse civitas et erit sicut acervus lapidum in ruina derelictae civitates Aroer gregibus erunt et requiescent ibi et non erit qui exterreat et cessabit adiutorium ab Ephraim et regnum a Damasco et reliquiae Syriae sicut gloria filiorum Israhel erunt dicit Dominus exercituum et erit in die illa adtenuabitur gloria Iacob et pingue carnis eius marcescet et erit sicut congregans in messe quod restiterit et brachium eius spicas leget et erit sicut quaerens spicas in valle Rafaim et relinquetur in eo sicut racemus et sicut excussio oleae duarum aut trium olivarum in summitate rami sive quattuor aut quinque in cacuminibus eius fructus dicit Dominus Deus Israhel in die
Abbreviated transcription (Latin):
ad moab: uniuersus uli labit: His qui
lȩtantur suꝑ muro cocͣti lateris. loqui¬
mini plagas suas: qm̃ suburbana ese-¬
bon deserta sunt et uinea sabama
Dñi gentium: excider̃ flagella eius:
Usq ad iazer ꝑ uenerunt: errauerunt
indeserto. Propagines eius relicte sunt:
transie int mare: Suꝑ hoc plorabo
infletu gazer: uineam sabama: Inebria¬
bo te lacrima mea esebon et eleale: qm̃
suꝑ uindemiam tuam et suꝑ messem
tuam uox calcantium irruit Et au¬
feretur lȩtitia et exultatio de carmelo:
et inuineis ñ exultabit neq iubisabit
Uinum in torculari non calcabit: qui
calcare consueuerat. Uocem calcan.¬
tium abstuli Suꝑ hoc uenter meus
ad moab quasi cythara sonabit: et uis-¬
cera mea admurum cocti lateris Et
erit cum apparuerit quod laborauit
moab suꝑ excelsis suis. ingredietur ad
scã sua ut obsecret: et non ualebit:
Hoc uerbum qđ loquutus est dñs
admoab extunc Et nunc loquutꝰ

Expanded text:
ad Moab universus ululabit his qui ad Moab universus ululabit his qui laetantur super muro cocti lateris loquimini plagas suas quoniam suburbana Esebon deserta sunt et vinea Sabama domini gentium exciderunt flagella eius usque ad Iazer pervenerunt erraverunt in deserto propagines eius relictae sunt transierunt mare super hoc plorabo in fletu Iazer vineam Sabama inebriabo te lacrima mea Esebon et Eleale quoniam super vindemiam tuam et super messem tuam vox calcantium inruit et auferetur laetitia et exultatio de Carmelo et in vineis non exultabit neque iubilabit vinum in torculari non calcabit qui calcare consueverat vocem calcantium abstuli super hoc venter meus ad Moab quasi cithara sonabit et viscera mea ad murum cocti lateris et erit cum apparuerit quod laboravit Moab super excelsis suis ingredietur ad sancta sua ut obsecret et non valebit hoc verbum quod locutus est Dominus ad Moab ex tunc et nunc locutus
Abbreviated transcription (Latin):
et uisitatio eoꝵ: Adtorrentẽ salicum
ducent eos: qm̃ circuiuit clamor termi.¬
num moab Usq ad gallim ululatus eiꝰ.
et usq ad puteum helim clamor eius.
quia aquȩ dibon repletȩ sunt sanguine:
Ponam enim suꝑ dibon additamenta.
his qui fugerint de moab leonẽ et reli.¬
quus terrȩ. E mitte agnũ dominatorẽ
terre de petra deserti: ad montẽ filiȩ syon
Et erit sicut auis fugiens: et pulli de
nido auolantes: sic erunt filiȩ moab in
transcensu arnon. Ini consilium: coge
concilium: Pone quasi noctem umbram
tuam in meridie: absconde fugientes.
et uagos ne prodas: Habitabunt apud
te ꝓfugi mei Moab esto latibulum eoꝵ.
a facie uastatoris: Finitus est enĩ puluis.
consummatus est miser. de fecit qui con¬
culeabat terram Et p̃parabitur in mise¬
reddens quod iustum est intabernaculo¬
pbus est ualde Suꝑbia eius. et arrogan¬
tia eius. et indignatio eius: plusquã
fortitudo eius. Iccireo ululabit moab

Expanded text:
et visitatio eorum ad torrentem salicum et visitatio eorum ad torrentem salicum ducent eos quoniam circumiit clamor terminum Moab usque ad Gallim ululatus eius et usque ad puteum Helim clamor eius quia aquae Dibon repletae sunt sanguine ponam enim super Dibon additamenta his qui fugerint de Moab leonem et reliquiis terrae emitte agnum dominatorem terrae de Petra deserti Et erit: Sicut avis fugiens, et pulli de nido avolantes: sic erunt filiae Moab in transcensu Arnon. Ini consilium, coge concilium: pone quasi noctem umbram tuam in meridie: absconde fugientes, et vagos ne prodas. Habitabunt apud te profugi mei Moab esto latibulum eorum a facie vastatoris finitus est enim pulvis consummatus est miser defecit qui conculcabat terram et praeparabitur in misereddens quod iustum est auerbus est valde superbia eius et arrogantia eius et indignatio eius plus quam fortitudo eius idcirco ululabit Moab
Abbreviated transcription (Latin):
Et interire faciam infame radicẽ tuã:
et reliquias tuas interficiam Ulula por¬
ta. clama ciuitas: ꝓstrata est phylistea¬
om̃is: Abaquilone enim fumus ueniet:
et non est qui effugiat agmen eius. Et
ta est ar: moab conticuit Qu a nocte uas¬
tatus est murus: moab conticuit Ascen¬
dit domus. et dibon ad excelsa: in planc¬
tum. Suꝑ nabo. et suꝑ medaba: moab
om̃is barba radetur: Intriuiis eiꝰ accincti
sunt sacco Suꝑ tecta eius et in plateis eiꝰ:
omĩs ululatꝰ descendet flecum: Cla¬¬
mabit esebon et eleale: usq iasa audita
est uox eoꝵ Suꝑ hoc expediti moab ulu¬
labunt: anima eius ululabit sibi Cor
meum ad moab clamabit: uectes eiꝰ usq
ad segor. uitulam conternantẽ: Perascen¬
sum enim liuth flens ascendet: et inuia
oronaim clamorem contritionis leua.¬
bunt. Aquȩ enĩ nemirim deserte erunt:
quia aruit herba defecit germen. uiror
om̃is interut Scđd̾m magnitudinẽ oꝑis:

Expanded text:
et interire faciam in fame radicem tuam, et interire faciam in fame radicem tuam, et reliquias tuas interficiam. Ulula, porta; clama, civitas: prostrata est omnis Philisthaea: ab aquilone enim fumus veniet, et non est qui effugiat agmen ejus. Et ta est Ar, Moab conticuit: quia nocte vastatus est murus, Moab conticuit. Ascendit domus, et Dibon ad excelsa in planctum super Nabo, et super Medaba, Moab omnis barba radetur in triviis eius accincti sunt sacco super tecta eius et in plateis eius omnis ululat descendit in fletum clamavit Esebon et Eleale usque Iasa audita est vox eorum super hoc expediti Moab ululabunt anima eius ululabit sibi cor meum ad Moab clamabit vectes eius usque ad Segor vitulam conternantem per ascensum enim Luith flens ascendet et in via Oronaim clamorem contritionis levabunt aquae enim Nemrim desertae erunt quia aruit herba defecit germen viror omnis interiit secundum magnitudinem operis
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑdam babylonis nomen et reliquias.
et germen et ꝓgeniem. ait dñs Et po¬¬
nam eam in possessionem hericu: et in-
paludes aquarum: Et scopabo eam in
scopa terens: dicit dñs exercituũ Iurauit
dñs exercituum dicens Si non ut puta¬¬
ui ita erit: et quomodo mente tractaui sic
eueniet: ut conteram assyriũ interra mea.
et inmontib meis conculcem eum Et
auferetur ab eis iugum eiꝰ: et onus illius
abhumero eoꝵ: tolletur Hoc consilium
qđ cogitaui suꝑ omnẽ terram: et hȩc est
manus extenta suꝑ uniuersas gentes:
Dñs enim exercituum decreuit. et quis
poterit infirmare: Et manus eius
extenta. et quis auertet eam: In anno
quo mortuus est rex achat: factum est
onus istud NNe lateris phylistea om̃is
tu: qm̃ comminuta est uirga ꝑcussoris
tui: De radice enim colubri egredietur
regulus: et semen eius absorbens uolu¬
crem Et pascentur primogeniti pau¬
ꝑum: et pauꝑes fiducialiter requiescent:

Expanded text:
et perdam Babylonis nomen, et reliquias, et perdam Babylonis nomen, et reliquias, et germen, et progeniem, ait Dominus. Et ponam eam in possessionem ericii, et in paludes aquarum, et scopabo eam in scopa terens, dicit Dominus exercituum. Juravit Dominus exercituum, dicens: Si non, ut putavi, ita erit: et quomodo mente tractavi, sic eveniet Ut conteram Assyrium in terra mea, et in montibus meis conculcem eum: et auferetur ab eis jugum ejus, et onus illius ab humero eorum tolletur. Hoc consilium, quod cogitavi super omnem terram, et haec est manus extenta super universas gentes. Dominus enim exercituum decrevit: et quis poterit infirmare? et manus ejus extenta: et quis avertet eam? In anno, quo mortuus est rex Ahaz, factum est onus istud: Ne laeteris, Philisthaea omnis tu, quoniam comminuta est virga percussoris tui: De radice enim colubri egredietur regulus, et semen ejus absorbens volucrem. Et pascentur primogeniti pauperum, et pauperes fiducialiter requiescent:
Abbreviated transcription (Latin):
tabo solium meum: Sedebo inmonte
testamenti: in lateribus aquilonis:
Ascendã suꝑ altitudinem nubiũ: simi¬
lis ero altissimo Uerum tamen ad infer¬
nũ detraheris: inprofundũ laci Qui te
uiderint adte inelinabuntur: teq pro¬
spicient: Numquid iste est uir qui conturba¬
uit terram. qui concussit regna. qui posuit
orbem desertum. et urbes eius destruxit:
uinctis eius ñ aperuit carcerem: Om̃s reges
gentium uniuersi dormierunt ingloria
uir indomo sua: tu autem ꝓiectus es de
sepulchio tuo quasi stirps in utilis. pollu.¬
tus et obuolutus cũ his qui interfecti st̃
gladio. et descenderunt ad fundamenta
laci Iuasi cadauer putridum ñ habebis
cidisti Non uocabitur in ȩternũ: semen
pessimor: Prȩparate filios eius occisioni:
in iniquitate patrum eors.Non consur¬¬
gent nec hereditabunt terram: neq in-¬
plebunt faciem orbis ciuitatum Et con¬
surgam suꝑ eos dicit dñs exercituum:

Expanded text:
tabo solium meum, sedebo in monte tabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in lateribus aquilonis. Ascendam super altitudinem nubium, et ero similis Altissimo. Verumtamen ad infernum detraheris in profundum laci. Qui te viderint, ad te inclinabuntur, teque prospicient: Numquid iste est vir, qui conturbavit terram, qui concussit regna, qui posuit orbem desertum, et urbes ejus destruxit, vinctis ejus non aperuit carcerem? Omnes reges gentium universi dormierunt in gloria, vir in domo sua; Tu autem projectus es de sepulcro tuo, quasi stirps inutilis, pollutus et obvolutus cum his qui interfecti sunt gladio, et descenderunt ad fundamenta laci, quasi cadaver putridum. Non habebis cidisti: non vocabitur in aeternum semen pessimorum. Praeparate filios ejus occisioni in iniquitate patrum suorum: non consurgent, nec haereditabunt terram, neque implebunt faciem orbis civitatum. Et consurgam super eos, dicit Dominus exercituum:
Abbreviated transcription (Latin):
sauit exactor. quieuit tributum: Con¬
triuit dñs baculum impioꝵ: uirgam
dominantiũ. cȩdentẽ populos in indig.¬
natione plaga insanabili. subicientem
infurore gentes. ꝑsequentẽ crudelit̃
Conquieuit et siluit om̃is terra: ga¬
uisa est et exultauit: Abietes quoq
lȩtatȩ sunt suꝑ te: et cedri libani Ex
quo dormisti: ñ ascendet qͥ suecidat nos
Infernus subter conturbatus est: in oc¬¬
cursum aduentus tui suscitabit tibi gy¬
gantes: Om̃s principes terrȩ surrexer̃
de solus suis. om̃s principes nationum:
uniuersi respondebunt et dicent tibi
Et tu uulneratus es sicut nos: nr̃i simi¬
lis effectus es Detracta est ad inferos
suꝑbia tua: concidit cadauertuũ: Sub¬
ter te sternetur tinea: et operimentum
tuũ erunt uermes: Quomodo cetidisti
decȩlo lucifer qui mane oriebaris:
Corruisti interram qui uulnerabas
gentes: qui dicebas in corde tuo: Incȩ¬
lum conscendam: super astra dei exal¬¬

Expanded text:
savit exactor, quievit tributum? Consavit exactor, quievit tributum? Contrivit Dominus baculum impiorum, virgam dominantium, caedentem populos in indignatione plaga insanabili, subjicientem in furore gentes, et persequentem crudeliter. Conquievit, et siluit omnis terra, gavisa est, et exsultavit: Abietes quoque laetatae sunt super te, et cedri Libani. Ex quo dormisti non ascendit qui succidat nos. Infernus subter conturbatus est in occursum adventus tui, suscitagantes. Omnes principes terre surrrexerunt de soliis suis, omnes principes nationum. Universi respondebunt et dicent tibi: Et tu vulneratus es sicut et nos, nostri simiis dicitur: « Detracta est ad inferos superbia tua, concidit cadaver tuum; subter te sternetur tinea, et operimentum tuum erunt vermes. Quomodo excidisti de coelo, Lucifer, qui mane oriebaris? Corruisti in terram, qui vulnerabas gentes, qui dicebas in corde tuo: In coelum conscendam, super astra Dei exal
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fundabitur usq ad generationem
et generationem: NNec ponet ibi ten¬
toria. arabs. nec pastores requiescent
ibi: sed requiescent ibi bestiȩ. et reple¬
buntur. domus eorum draconibus
habitabunt ibi struciones: et pilosi
saltabunt ibi Et respondebunt ibi ulu.¬
le inȩdib eiꝰ: et sirenȩ in delubris uolup.¬
tatis. Prope est ut ueniat tempus eus:
et dies eiꝰ ñ elongabuntur Miserebitur
dñs iacob. et elegit adhuc de isrł: et re¬
quiescere eos faciet suꝑ humum suam:
Adiungetur aduena ad eos: et adherebit
domui iacob Et tenebunt eospopłi:
et adducent eos in locum suũ Et pos¬
sidebit eos domus isrł suꝑ terram dñi:
in seruos et ancillas Et erunt capientes
eos qui se cȩperant: et subicient exacto¬
res suos Et erit indie illa cũ requiẽ
dederit tibi ds̃ alabore tuo et a concus¬
sione tua. et a seruitute dura qua ante
seruisti: sumes parabolam istam contra
regem babilonis et dices: Quomodo ces.¬

Expanded text:
non fundabitur usque ad generationem non fundabitur usque ad generationem et generationem nec ponet ibi tentoria Arabs nec pastores requiescent ibi sed requiescent ibi bestiae et replebuntur domus eorum draconibus et habitabunt ibi strutiones et pilosi saltabunt ibi et respondebunt ibi ululae in aedibus eius et sirenae in delubris voluptatis prope est ut veniat tempus eius et dies eius non elongabuntur miserebitur enim Dominus Iacob et eliget adhuc de Israhel et requiescere eos faciet super humum suam adiungetur advena ad eos et adherebit domui Iacob et tenebunt eos populi et adducent eos in locum suum et possidebit eos domus Israhel super terram Domini in servos et ancillas et erunt capientes eos qui se ceperant et subicient exactores suos et erit in die illa cum requiem dederit tibi Deus a labore tuo et a concussiservisti: sumes parabolam istam contra regem Babylonis, et dices: Quomodo ces
Abbreviated transcription (Latin):
ciam suꝑbiam in fidelium. et arrogan¬
tiam fortium humiliado Prȩciosior.
erit uir auro: et homo mundo obrizo:
Suꝑ hoc celũ turbabo et mouebitur
terra de loco suo: ꝓpter indignatio-¬
nem dñi exercituum. et ꝓpter diena
ire furoris eiꝰ Et erit quasi dam¬¬
mula fugiens et quasi otus: et ñ erit
qui congreget Unusquisq ad popłm
suum conuertetur: et singulad ter¬
ram suam fugient: Omis qui inuen¬
tus fuerit occidetur: et om̃is qui suꝑ¬
uenerit cadet ingladio Infantes eoꝵ
allidentur in oculis eoꝵ: Diipient᷑
domꝰ eoꝵ: et uxores eoꝵ iuolabunt᷑:
Ecce ego suscitabo suꝑ eos medos
qui argentum ñ querant nec aurũ
uelint sed sagittis paruulos interfi¬¬
cient. et lactantib itceri ñ miserebun¬
tur. et suꝑ filios ñ parcet oculis eor
Et erit babilonilla gloriosa inreguis.
melita in suꝑbia chaldȩoꝵ: sicut sub¬
uertit dñs sodoniam et gomorram:
NNon habitabitur usq infinem: et

Expanded text:
ciam superbiam infidelium et arroganciam superbiam infidelium et arrogantiam fortium humiliabo pretiosior erit vir auro et homo mundo obrizo super hoc caelum turbabo et movebitur terra de loco suo propter indignationem Domini exercituum et propter diem irae furoris eius et erit quasi dammula fugiens et quasi ovis et non erit qui congreget unusquisque ad populum suum convertetur et singuli ad terram suam fugient omnis qui inventus fuerit occidetur et omnis qui supervenerit cadet in gladio infantes eorum adlident in oculis eorum diripientur domus eorum et uxores eorum violabuntur ecce ego suscitabo super eos Medos qui argentum non quaerant nec aurum velint sed sagittis parvulos interficiant et lactantibus uteri non misereantur et super filios non parcat oculus eorum et erit Babylon illa gloriosa in regnis inclita in superbia Chaldeorum sicut subvertit Deus Sodomam et Gomorram non habitabitur usque in finem et
Abbreviated transcription (Latin):
et uocaui fortes meos inira mea. exultan¬
tes ingła mea. Uox multitudinis inmon¬
tib quasi popłoꝵ frequentium: uox
sonitus regum gentium congregatarũ.
Dñs exercituum p̃cepit militie belli
uenientib de terra ꝓcul ã summitate cęli
dñs et uasa furoris eius: ut disꝑdat omnẽ
terram: Clulate quia ꝓpe est dies dñi:
quasi uastitas a dño ueniet. Propter hoc
om̃s manus dissoluentur: et omẽ cor ho¬
minis tabescet et conteretur: Tortiones
et dolores tenebunt: quasi parturiens
dolebunt Unusquisq ad ꝓximum suum
stupebit: facies combustę uultus eoꝵ
Ecce dies ueniet crudelis et indignatio¬
nis plenus et irȩ furorisq adponendam
terram in solitudinem et peccatores eiꝰ
conterendos de ea: qm̃ stelle cęli et splen-
dor earum ñ expandent lumen suum
Ob tenebratus est sol in ortu suo: et lũ¬
na ñ splendebit inlumine suo Et
uisitabo suꝑ orbis mala. et contra im¬
pios iniquitatem eoꝵ: et quiescere fa¬

Expanded text:
meos in ira mea, exsultantes in gloria mea. Vox multitudinis in montibus, quasi populorum frequentium: Vox sonitus regum, gentium congregatarum: Dominus exercituum praecepit militiae belli, venientibus de terra procul. A summitate coeli Dominus, et vasa furoris ejus, ut disperdat omnem terram. Ululate, quia prope est dies Domini: quasomnes manus dissoluentur, et omne cor hominis tabescet et conteretur. Torsiones et dolores tenebunt, quasi parturiens dolebunt. Vnusquisque ad proximum suum stupebit, facies combustę uultus eorum. Ecce dies Domini ueniet crudelis et indignationis plenus, et irę furorisque, ad ponendam terram in solituconterendos de ea. Quoniam stelle celi et spldor earum non expandent lumen suum obtenebratus est sol in ortu suo et luna non splendebit in lumine suo et visitabo super orbis mala et contra impios iniquitatem eorum et quiescere fa
Abbreviated transcription (Latin):
dñi exercituum: Nisi domus multȩ
desertȩ fuerinit: grandes et pulchre.
absq habitatore: Decem enim iugera
uinearũ facient lagunculã unam: et
triginta modii sementis facient modi-¬
os tres. Uȩ qui consurgitis mane ad ebri¬
etatẽ sectandam. et potandũ usq ad ues.¬
perũ: ut uino ȩstuetis Ciythara. et lira.
et timpanũ. et tibia. et uinũ in conuiuus
ur̃is: et opus dñi ñ respicitis. nec opera
manium eiꝰ consideratis: Propter ea cap¬

Expanded text:
nus exercituum: Nisi domus multae desertae fuerint, grandes, et pulchrae, absque habitatore. Decem enim jugera vinearum facient lagunculam unam, et triginta modii sementis faciunt modios tres. Vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam, et potandum usque ad vesperum, ut vino aestuetis. Cithara, et lira, et tympanum, et tibia, et vinum in conviviis vestris: et opus Domini non respicitis, nec opera manuum e
Abbreviated transcription (French):
et acus. et specula: et syndones. et uittas.
et theristra Et erit ꝓsuaui odore
fecor: et ꝓrona funiculus: Et ꝓcris.¬
panti crine caluitium: et ꝓfascia pec¬
torali cilitium Pulcherrimi quoq uiri
tui gladio cadent: et fortes tui inp̃lio¬

Expanded text:
et acus et set acus et set theristra, et erit pro suavi hodore foetor, et pro zona funiculus, et pro crispanti crine calvitium, et pro fascia pectorali cilitium; pulcherrimi quoque viri tui gladio cadent, et fortes tui in praelio
Abbreviated transcription (Latin):
Populũ meũ exactores sui spoliauerunt:
et mulieres dominatȩ sunt eiꝰ Popule
meus. qui beatũ te dicunt. ipsi te deci.¬
punt: et uiam gressuum tuoꝵ dissi.
pant Stat adiudicandũ dñs: et stat
adiudicandos popłos: Dñs adiuditiũ
ueniet: cum seniorib popłi sui. et pͥnci¬
pib eiꝰ. Uos enĩ depasti estis uineã meã
rapina pauꝑis in domo ur̃ã. Quare
atteritis popłm meũ. et facies pauꝑum
commolitis dicit dñs exercituum:
Et dixit dñs. Pro eo qđ eleuatȩ sunt
filiȩ syon et ambulauerunt extento
collo: et nutib oculoꝵs. ibant et plau-¬
debant: ambulabant et inpedibus
suis composito gradu incedebant: De-¬
caluabit dñs uerticem filiarum syon:
et dñs crinem earum nudabit: Indie
illa: auferet dñs ornatũ calciamentoꝵ.
et lunulas. et torques. et monilia. et ar¬
millas et mitras. discriminalia: et perisce¬¬
lidas: et murenulas. et olfactoriola. et in.
et mutatoria. et pallia. et linteamina.

Expanded text:
Populum meum exactores sui spoliauerunt, et mulieres dominatae sunt eius. popule meus, qui beatum te dicunt, ipsi te decipiunt, et uiapant. Stat ad iudicandum Dominus et stat ad iudicandum populos. Dominus ad iudicium veniet cum senibus populi sui et principibus eius. Vos enim deprapina pauperis in domo vestra. Quare atteritis populum meum, et facies pauperum commolitis, dicit Dominus Deus exercituum? Et dixit Dominus: Pro eo quod elevatae sunt filiae Sion, et ambulaverunt extento collo, et nutibus oculorum ibant, et plaudebant ambulabant et in pedibus suis conposito gradu incedebant decalvabit Dominus verticem filiarum Sion et Dominus crinem earum nudabit in die illa auferet Dominus ornatum calciamentorum et lunulas et torques et monilia et armillas et mitras discriminalia et periscelidas et murenulas et olfactoriola et inauret mutatoria et pallia et linteamina
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑuit ossuũ absq ullo termino: et des.¬
cendent fortes eiꝰ et popłs eiꝰ et subli¬
mes gloriosiq eiꝰ adeũ. Et in curua¬
bitur homo et humiliabitur uir: et
oculi sublimiũ deprimentur Et ex¬
altabitur dñs exercituum iniuditio
et ds̃ sc̃s̃ scĩficabitur iniustitia. Et
pascentur agni uixta ordinẽ suum: et
deserta inubertatẽ uersa ad uenȩ come¬
dent ea. Uȩ qui trahitis inquitatem
in funiculis uanitatis: et quasi uinculũ
plaustri peccatum Qui dicitis festinet
et cito ueniat opus eiꝰ ut uideamꝰ: et.
appropiet et ueniat consiliũ scĩ isrł. &

Expanded text:
o termino: Et descendent fortes ejus, et populus ejus, et sublimes gloriosique ejus, ad eum. Et incurvabitur homo, et humiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur. Et exaltabitur Dominus exercituum in judicio, et Deus sanctus sanctificabitur in justitia. Et pascentur agni juxta ordinem suum, et deserta in ubertatem versa advenae comeent agni. Vae, qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis, et quasi vinculum plaustri peccatum. Qui dicitis: festinet et cito veniat opus ejus, ut videamus, et appropiet et veniat consilium sancti Israel, et
Abbreviated transcription (Latin):
ardoris: Et creabit dñs suꝑ omnẽ
locum montis son et ubi inuocatus
est nubem ꝑdiem: et fumum et splen¬
dorem ignis flammantis innocte:
Suꝑ omnẽ enim głam protee ⁊io
Et tabernaculum erit inumbracu¬
lum diei abestu: et insecuritatẽ et

Expanded text:
ardoris. Et creabit Dominus super omnem locum montis Syon: et ubi invocatus est nubem per diem: et fumum et splendorem ignis flammantis per noctem. Super omnem enim gloriam protectio et tabernaculum erit in umbraculu
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis. plena diuitiis: Iustitia habi¬
tauit in ea: nunc autem homicide:
Argentum tuum uersum est in scoriã
uinum tuum mixtum est aqua Prin
hutiones: Pupillo ñ iudicant: & cau¬
sa uiduȩ ñ in greditur adeos Propter
hoc: ait dñs exercituum fortis isrł
Heu consolabor suꝑ hostib meis: et uin¬
dicabor de inimicis meis. Et conuer¬
tam manum meã adte: et excoquã
ad purum scoriam tuam. et auferã
om̃e stagnum tuum Et restituam
iudices tuos ut fuerunt prius: et con¬
siliarios tuos sicut antiquitus: Post hȩç
uocaberis ciuitas iusti: urbs fidelis:
Sron in iuditio redimetur: et reducet
eam in iustitiam Et conteret scelestos
et peccatores simul: et qui dereliquer̃
dñm consumentur Confundentur
enĩ: abidolis quib sacrificauerunt:
Et erubescetis suꝑ ortis quos elegera¬¬

Expanded text:
lena judicii? justitia habitavit in ea, nunc autem homicidae. Argentum tuum versum est in scoriam: vinum tuum mistum est aqua. Princbutiones. Pupillo non judicant: et causa viduae non ingreditur ad eos. Propter hoc ait Dominus exercituum fortis Israel: Heu! consolabor super hostibus meis, et vindicabor de inimicis meis. Et convertam manum meam ad te, et excoquam ad purum scoriam tuam, et auferam omne stannum tuum. Et restituam judices tuos ut fuerunt prius, et consiliarios tuos sicut antiquitus: Post haec vocaberis civitas justi, urbs fidelis. Sion in judicio redimetur, et reducent eam in justitiam, et conteret scelestos et peccatores simul; et qui dereliquerunt Dominum, consumentur; confundentur enim ab idolis, quibus sacrificaverunt, et erubescetis super hortis, quos elegera
Abbreviated transcription (Latin):
in ea facta est dilecto meo incornu
filio olei. Et sepiuit eam. et la.¬
pides elegit exilla: et plantauit eã
electam. Et ȩdificauit turrẽ in me¬
dio eiꝰ: et toitular extruxit in ea. Et
expectauit ut faceret uuas: et fecit
labruscas N unc gͦ habitatores ieru¬
salem et uiriiuda: udicare inter me
et inter uineã meã: Quid est quod
debui facere uincȩ meę et non feci:
dã uobis quid ego faciã uineȩ meę
Auferã sepem eius: et erit in direp.¬
tionem: Diruam maceriã eius: et erit
in conculeationẽ. et ponã eã desertã
¶Non putabitur et ñ fodietur: et
ascendent uepres et spinȩ Et nu.¬
bib mandabo: ne pluant super eam
imbrem Uinea enĩ dñi exercituum.
domus isrł est: et uiri uida germen
delectabile eius Et expectaui ut
faceret iuditiũ: et ecce iniquitas. Et
iustitiam: et ecce elamor Ue qui con¬
ungitis domũ ad domũ: et agrum
agro copulabitis usq ad terminum.

Expanded text:
inea facta est dilecto meo. in cornu filio olei. Et sepivit eam et lapides elegit ex illa, et plantavit eam electam, Et aedificavit turrim in medio ejus, et torcular exstruxit in ea: Et exspectavit, ut faceret uvas, et fecit labruscas. Nunc ergo, habitatores Jerusalem, et viri Juda, judicate inter me et vineam meam. Quid est quod debui ultra facere vineae meae, et non feci dam vobis quid ego faciam vineae meae; auferam sepem ejus, et erit in direptionem: diruam maceriam ejus, et erit in conculcationem. Et ponam eam desertam: non putabitur, et non fodietur: et ascendent vepres et spinae; et nubibus mandabo, ne pluant super eam imbrem. Vinea enim Domini exercituum, domus Israel est: et vir Juda, germen delectabile ejus: et exspectavi, ut faceret judicium, et ecce iniquitas: et justitiam, et ecce clamor. Vae qui conjungitis domum ad domum, et agrum agro copulatis u
Abbreviated transcription (Latin):
K alendas urãs et solempnitates urãs.
odiuit anima mea Facta sunt michi
molesta: laboraui sustinens Et cum
extenderitis manꝰ urãs. auertam oculos
meos a uobis: et cũ multiplicaueritis ora¬
tionem ñ exaudiam Manus urẽ: san

Expanded text:
Kalendas vestras, et solemnitates non meas odivit anima mea: factae sunt mihi molestae: laboravi sustinens. Et cum extenderitis oculos vestros, avertam oculos meos a vobis; et cum multiplicaveritis orationem, non audi
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓpħam. et ariolũ et senem. principem
suꝑ quinquaginta. et honorabilẽ uultu
et consiliarium. sapientem de architectis
pueros pͥncipes eoꝵ: et effeminati dña¬
buntur eis Et irruet popłs. uir adui¬
rum: unusquisq ad ꝓximũ suũ Tumul¬
tuabitur puer contra senem: et ignobilis
contra nobilem Apprehendet enĩ fra-¬
trẽ suum: domesticum patris sui Uesti¬
mentum tibi est: princeps esto nr̃ Ruina
autẽ hȩc sub manu tua Respondebit
in die illa: dicens Non sum medicus:
et indomo mea non est panis. neq uesti.
mentum NNolite constituere me princi-¬
pem populi. Quit enim ierłm et iudas
concidit: quia ligna eoꝵ et adinuentiones
eoꝵ contra dñm. ut ꝓuocarent oculos
maiestatis eiꝰ. Agnitio uultus eorum¬

Expanded text:
et prophetam et ariolum et senem principem et prophetam et ariolum et senem principem super quinquaginta et honorabilem vultu et consipueros principes eorum, et effeminati dominabuntur eis. Et irruet populus, vir ad virum, unusquisque ad proximum suum: tumultuabitur puer contra senem, et ignobilis contra nobilem. Apprehendet enim vir fratrem suum domesticum patris sui: Vestimentum tibi est, princeps esto noster, ruina autem haec sub manu tua. Respondebit in die illa, dicens: Non sum medicus, et in domentum nolite constituere me principem populi ruit enim Hierusalem et Iudas concidit quia lingua eorum et adinventiones eorum contra Dominum ut provocarent oculos maiestatis eius agnitio
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ montes excelsos. et suꝑ om̃s colles
eleuatos. et suꝑ omnẽ turrẽ excelsã. et
suꝑ omnẽ murũ munitum. et ĩ om̃s¬
naues tharsis: et suꝑ omne quod uisu
pulchrũ est Et incuruabitur subli¬
mitas hominũ: et humiliabitur altitu¬
do uiroꝵs Et eleuabitur dñs solus
in die illa: et idola pęnitus conterentur:
Et introibunt in speluncas petrarũ
et inuoragines terrȩ afacie formidinis
rit ꝑcutere terrã Indie illa ꝓiciet homo
idola argenti sui. et simulachra auri sui
quȩ fecerat sibi: ut adoraret talpas et
petrarũ. et cauernas saxoꝵs. a facie forii¬
dinis dñi. et agła maiestatis eiꝰ: cũ surrexe¬
rit ꝑcutere terrã Quiescite gͦ ab homine
cuiꝰ sp̃s innarib eiꝰ. quia excelsus reputatꝰ
est ipse. Ecce enĩ dñator dñs exercituũ
auferet abierłm et abiuda ualidũ et for¬
tem: om̃e robur panis et ome robur
aque. fortẽ et uirum bellatorẽ. iudicem

Expanded text:
omnes montes excelsos et super omnes colles omnes montes excelsos et super omnes colles elevatos et super omnem turrem excelsam et super omnem murum munitum, et inaves Tharsis, et super omne quod visu pulchrum est; et incurvabitur sublimitas hominum, et humiliabitur altitudo virorum, et elevabitur Dominus solus in die illa, et idola penitus conterentur; et introibunt in speluncas petrarum et in voragines terrae a facie formidinis RS. 20.-- « In die illa projiciet homo idola argenti sui, et simulacra auri sui, quae fecerat sibi, ut adoraret talpas et petrarum, et cavernas saxorum a facie formidinis Domini, et gloria majestatis ejus, cum surrexerit percutere terram quiescite ergo ab homine cuius spiritus in naribus eius quia excelsus reputatus est ipse ecce enim Dominator Deus exercituum auferet ab Hierusalem et ab Iuda validum et fortem omne robur panis et omne robur aquae fortem et virum bellatorem iudicem
Abbreviated transcription (Latin):
gens contra gentem gladium: nec exer¬
cebuntur ultra ad p̃lium: Domꝰ iacob:
uenite et ambulemꝰ in lumine dñi Pro¬
iecisti enĩ popłm tuũ domũ iacob: quia
repleti sunt ut olim. et augures habuer̃
et phylistum. et pueris alienis adheser̃
Repleca est terra argento et auro: et
ñ est finis thesauroꝵs eius Et repleta
est terra eius equis: et innumerabiles
quadrige eius. et repleta est terra eius
idolis: opis manuum suarũ ad orauer̃
qđ fecerunt digiti eoꝵ Et incurua¬
uit se homo: et humiliatus est iur. Ne
gͦ dimittas eis Ingredere inpetrã: ab s.¬
condere fossa humo a facie timoris
dñi. et a gła maiestatis eius. Oculi sub-¬
limis hominis humiliati sunt: et incur.¬
uabitur altitudo uiroꝵ Exaltabitur
autẽ dñs solus indie illa: quia dies dñi
exercituũ suꝑ omnẽ suꝑbũ et excelsũ
et suꝑ omnẽ arrogantẽ et humiliabit᷑.
et suꝑ om̃s cȩdros libani sublimes et erec-¬
tas. et suꝑ om̃s quercus basan. et super

Expanded text:
contra gentem gladium nec exercebuntur ultra ad proelium domus Iacob venite et ambulemus in lumine Domini proiecisti enim populum tuum domum Iacob quia repleti sunt ut olim et augures habuerunt ut Philisthim et pueris alienis adheserunt repleta est terra argento et auro et non est finis thesaurorum eius et repleta est terra eius equis et innumerabiles quadrigae eius et repleta est terra eius idolis opus manuum suarum adoraverunt quod fecerunt digiti eorum et incurvavit se homo et humiliatus est vir ne ergo dimittas eis ingredere in petram abscondere fossa humo a facie timoris Domini et a gloria maiestatis eius oculi sublimis hominis humiliati sunt et incurvabitur altitudo virorum exaltabitur autem Dominus solus in super omnem superbum et excelsum et super omnem arrogantem, et humiliabitur; et super omnes cedros Libani sublimes et erectas et super omnes quercus Basan et super
Abbreviated transcription (Latin):
tentes estis adbibendũ uinũ: et uiri
fortes ad miscendã ebrieratẽ Qui iusti¬
ficatis impiũ ꝓmuneribus: et iustitiã
iusti aufertis abeo Propter hoc sicut
deuorat stipulã lingua ignis. et calor
flammȩ exurit: sicꝰ radix eoꝵ quasi
fauilla erit. et germen eoꝵs ut puluis
ascendet Abiecerunt enĩ legem dñi
exercituum: et eloquium scĩ isrł blasphe.¬
mauerunt Ideo iratus est furor dñi in
popłm suũ: et extendit manum suam
suꝑ eum et ꝑcussit eũ et conturbati st̃¬

Expanded text:
tentes estis ad bibendum vinum et viri fortes ad miscendam ebrietatem qui iustificatis impium pro muneribus et iustitiam iusti aufertis ab eo propter hoc sicut devorat stipulam lingua ignis et calor flammae exurit sic radix eorum quasi favilla erit et germen eorum ut pulvis ascendet abiecerunt enim legem Domini exercituum et eloquium Sancti Israhel blasphemaverunt ideo iratus est furor Domini in populo suo et extendit manum suam super eum et percussit eum et conturbati s
Abbreviated transcription (Latin):
et dedit boot cessitq uire ꝓpinquitatis. et boor ruth
accepit uxorẽ natusq est alis filius quȩ noemi socru
nutriendum suscepit.
X ¶Locatum est nomen fili obed hic est pater isai patris da¬
und deinde sequuntur generationes ã phares usq addauid.

Expanded text:
et dedit Booz, cessitque jure propinquitatis, et Booz Ruth accepit uxorem, natusque illi est filius, quem Noemi socrus nutriendum suscepit. X. Vocatum est nomen filii Obed, hic est pater Isai patris David, deinde sequuntur generationes a Phares usque ad David.
Abbreviated transcription (Latin):
culum. Et cum interdum ad p̃sentẽ
respiciat historiam. post babiloniam
captiuitatem reditum populi signifi.¬
cet in iudȩã: tamen omĩs ei cura de
uocatione gentium et de aduentu
xp̃i est Quem quanto plus amatis
o paula et eustochium: tantomagis ab eo
petite ut pro obstrectatione p̃senti qͣ
me indesinenter ȩmuli laniant ipse
michi mercedem restituat infuturo.
qui seit ine obhoc inperegrinȩ lingue
eruditione sudasse. ne uidei de falsi¬
tate scripturarũ ȩccłiis eiꝰ diutꝰ insulta¬
rent. ExPLICIT PREEATIO

Expanded text:
culum. Et cum interdum ad praesentem culum. Et cum interdum ad praesentem respiciat historiam; et post Babyloniam captivitatem reditum populi significet in Judaeam: tamen omnis ei cura de vocatione gentium, et adventu Christi est. Quem quanto plus amatis, o Paula et Eustochium, tanto magis ab eo petite, ut pro obtrectatione praesenti, qua me indesinenter aemuli laniant, ipse mihi mercedem restituat in futuro: qui scit me ob hoc in peregrinae linguae eruditione sudasse, ne Judaei de falsitate Scripturarum Ecclesiis ejus diutius insultar
Abbreviated transcription (Latin):
abillis animaduertetis abscondita
Nec ignoro quanti laboris sit ꝓpħas
in telligere nec facile quempiã posse
iudicare de interp̃tatione nisi intellexe¬
rit ante quȩ legerit: nosq patere
morsib plurimoꝵs. qui stimulante
inuidia quod consequi non ualent
despitiunt: Sciens ergo et prudens
in flammam mitto manum Et n¬
chilominus hoc a fastidiosis lectoribus
precor. ut quomodo greci post sẽp¬
tuaginta trans latores aquilã et sym¬
machum et theodotionẽ legunt. uel
obstudium docꝰtrinȩ suę uel ut septua¬
ginta magis excollatione eoꝵ intelli¬
gant: sic et isti saltim unum post prio¬
res habere dignentur interpretẽ Le¬
gant prius. et postea despiciant: ne
uideantur ñ exiuditio sed exodii pre¬
sumptione ignorata dampnare. Pro¬
phetauit autẽ isaias inierłm et in ui-¬
dea: nec dum decem tribub incapti.¬
uitatẽ ductis Ac de utroq regno nẽ
commnixtim uunc separatim texit ora¬

Expanded text:
ab illis animadvertetis abscondita. ab illis animadvertetis abscondita. Nec ignoro quanti laboris sit Prophetas intelligere, nec facile quempiam posse judicare de interpretatione, nisi intellexerit ante quae legerit: nos quoque patere morsibus plurimorum, qui stimulante invidia, quod consequi non valent, despiciunt. Sciens ergo et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo Graeci post Septuaginta Translatores, Aquilam et Symmachum et Theodotionem legunt, vel ob studium doctrinae suae, vel ut Septuaginta magis ex collatione eorum intelligant: sic et isti saltem unum post priores habere dignentur interpretem. Legant prius, et postea despiciant: ne videantur, non ex judicio, sed ex odii praesumptione ignorata damnare. Prophetavit autem Isaias in Jerusalem, et in Judaea, necdum decem tribubus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commistim, nunc separatim, texit ora
Abbreviated transcription (Latin):
EoO CUM
PROPHETAS
uersib uiderit
esse descriptos
metro eos esti.¬
met apud hȩ¬
brȩos ligari et
aliquid simile
habere de psal¬
mis uel oꝑib salomonis. Sed quod
in demosthene et tullio solet fieri ut
percola seribantur et commata: qui utiq
prosa et non uersibus conscripserunt:
nos quoq utilitati legentium proui¬
dentes interpretationẽ nouam nouo
scribendi genere distinximus Ac pri¬
mum de isaia sciendum: qđ insermone
suo disertus sit. Quippe ut uir nobi¬
lis et urbanȩ elegantiȩ: nec habens
quicquã ineloquio rusticitatis ad mix.¬
um. Unde accidit: ut p̃cȩteris florẽ
onis eius trans latio ñ potuerit
seruare: Deinde etiã hoc aditien¬
sit. quã euangłista. Ita enim uniuersa
xp̃i ȩccłieq musteria adliquidum per-¬
sequutꝰ est: ut ñ eum putes de futuro
uaticinari. sed de p̃teritis historiã texere¬
Unde conitio noluisse tum temporis
septuaginta interpretes fidei suȩ sacra¬
menta ꝑspicue ethnicis prodere: ne

Expanded text:
emo cum prophetas uersibus viderit esse descriptos, metro eos exi- stimet apud Hebraliquid simile habere de Psalmis, vel operibus Salomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus conscripserunt: nos quoque utilitati legentium providentes, interpretationem novam, novo scribendi genere distinximus. Ac primum de Isaia sciendum, quod in sermone suo disertus sit: quippe ut vir nobilis et urbanae eloquentiae, nec habens quidpiam in eloquio rusticitatis admistum. Unde accidit, ut prae caeteris, florem sermonis ejus translatio non potuerit conservare. Deinde etiam hoc adjiciensit quam evangelista; ita enim universa Christi Ecclesiaeque mysteria ad liquidum prosequitur ut non eum putes de futuro vaticinari, sed de pUnde conjicio, noluisse tunc temporis, Septuaginta Interpretes fidei suae sacramenta perspicue ethnicis prodere, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ut eẽt. ũbra suꝑ caput eiꝰ & ꝓtegeret eũ:
Laborauerat enĩ E letatꝰ ẽ. ionas suꝑ
edera: lȩtitia magna E parauit ds̃ uer.¬
mem ascensu diluculi incrastinũ: & per¬
cussit hederã. & exaruit Er cũ ortꝰ fuissec
sol: p̃cepit dñs uento calido & urenti &e
ꝑcussit sol suꝑ caput iona. et estuabat:¬

Expanded text:
et protegeret eum laboraverat enim, et laetatus est Jonas super hedera, laetitia magna. Et paravit Deus vermem ascensu diluculi in crastinum; et percussit hederam, et exaruit. Et cum ortus fuisset sol, praecepit Dominus vento calido et urenti; Et percussit sol su
Abbreviated transcription (Latin):
& timuerunt uiri timore magno
& dixerunt ad eũ: Quid hoc fecisti:
Cognouert̃ enĩ uiri qđ afacie dñi fu-¬
geret : quia indicauerat eis ionas:¬
& dixerunt adeum. Quid faciemꝰ
tibi & cessabit mare anobis: Quia
mare ibat & intumescebat E dix̃
adeos: Tollite me. & mittite in mare:

Expanded text:
timuerunt viri timore magno, et dixerunt ad eum: Quid hoc fecisti? Cognoverant enim viri quod a facie Domini fugeret, quia indicaverat eis. Et dixerunt ad eum: Quid faciemus tibi, et cessabit mare a nobis? quia mare ibat, et intumescebat. Et dixit ad eos: Tollite me, et mittite  Al.
Abbreviated transcription (Latin):
anima mea. dm̃ recordatꝰ sum: ut ueniat
adte oratio mea ad tẽplũ sc̃m tuũ Qui
custodiunt uanitates: frustra miscdiã suã
derelinquunt: Ego autẽ inuoce laudis
immolabo tͥ: quecũq uoui reddã ꝓsalute
dño E dix̃ dñs pisci: & euomuit̾ ionam
inaridã Er factũ ẽ. uerbũ dñi adionã scđo:
dicens: Surge uade ad niniuen ciuitatẽ

Expanded text:
ut veniat ad te oratio mea ad templum sanctum tuum qui custodiunt vanitates frustra misericordiam suam derelinquunt ego autem in voce laudis immolabo tibi quaecumque vovi reddam pro salute Domino et dixit Dominus pisci et evomuit Ionam in aridam et factum est verbum Domini ad Ionam secundo dicens surge vade ad Nineven civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
lamaui de tribulatione mea ad dñm:
& exaudiuit me Deuentre inferi cla.¬
maui: & exaudisti uocẽ meã E ꝓiecisti me
inpfundũ incorde maris: & flum̃ circum¬
dedit me Om̃s gurgites tui & fluctꝰ tui
suꝑ me transiert̃ E ego dixi Abiectꝰ sum
a conspectu oculoꝵs tuoꝵ Clerutamen¬

Expanded text:
e tribulatione mea ad Dominum, et exaudivit me: De ventre inferi clamavi, et exaudisti vocem meam. Et projecisti me in profundum in corde maris, et flumen circumdedit me: Omnes gurgites tui, et fluctus tui super me transierunt. Et ego dixi: Abjectus sum a conspectu oculorum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
nã filiũ amathi: dicens: Surge¬
& uade inniniuen ciuitatẽ gran¬
dem. & p̃dica in ea: quia ascendit malitia
eiꝰ corã me Et surrexit iona: ut fugent
intharsis a facie dñi E descendit iõp¬
pen: et inuenit nauem eutẽ tharsis:
& dedit naulũ eiꝰ: & descendit in eam.
ut iret cũ eis intharsis a facie dni. Dñs

Expanded text:
urge vade in Nineven civitatem grandem et praedica in ea quia ascendit malitia eius coram me et surrexit Iona ut fugeret in Tharsis a facie Domini et descendit Ioppen et invenit navem euntem in Tharsis et dedit naulum eius et descendit in eam ut iret cum eis in Tharsis a
Abbreviated transcription (Latin):
iudicauit isrł ꝑ uiginti et duos
annos: habens triginta filios seden¬
tes suꝑ triginta pullos asinarum.
et principes triginta ciuitatum quȩ
ex nomine eius appellatȩ sunt auoth¬
iahir. id est oppida iahir usq in pre.¬
sentem diem in terra galaad Mor¬
tuusq est iahir:. ac sepultus in loco
cui est uocabulum camon Filii autẽ
isrł peccatis ueterib iungentes noua.
fecerunt malum in conspectu dñi: &
seruierunt idolis baalim et astharoth
et diis syriȩ et sydonis. et moab et fi¬
liorum ammon. et philistum: Dimi¬
seruntq dñm: et colebant eũ Con¬
tra quos iratꝰ: tradidit eos in manus
philistum et filiorum ammon: Af¬
flictiq sunt et uehementer oppressi
ꝑannos decem et octo om̃s qui habi¬
tabant transiordanen in terra amorrȩ
quȩ est ingalaad: in tantum ut filii
ammon iordane transmisso uastarerT
uidam et beniamin et ephraim Af-¬
flictusq est isrł nimis: et clamantes
ad dñm dixerunt Peccauimus tibi:

Expanded text:
udicavit Israel per viginti et duos annos, habens triginta filios sedentes super triginta pullos asinarum, et principes triginta civitatum, quae ex nomine ejus appellatae sunt Havoth-Jair, id est, oppida Jair, usque in praesentem diem, in terra Galaad. Mortuusque est Jair, ac sepultus in loco cui est vocabulum Camon. Filii autem Israel, peccatis veteribus jungentes nova, fecerunt malum in conspectu Domini, et servierunt idolis, Baalim et Astharoth, et diis Syriae ac Sidonis et Moab et filiorum Ammon et Philisthim dimiseruntque Dominum et non colebant eum contra quos iratus tradidit eos in manu Philisthim et filiorum Ammon adflictique sunt et vehementer oppressi per annos decem et octo omnes qui habitabant trans Iordanem in terra Amorrei quae est in Galaad in tantum ut filii Ammon Iordane transmisso vastarent Iudam et Beniamin et Ephraim adflictusque est Israhel nimis et clamantes ad Dominum dixerunt peccavimus tibi
Abbreviated transcription (Latin):
Acta fame interra iudea elimelech de bechiem uda abit
cum uxore sua noemi et duobi filiis interra moabitide causa
tuctualium. quo mortuo fili eius accipientes ueores et ipsi mor
hora uescendi cum mes soribus comedit ꝓeo quod andierat¬
eam bene egisse curta socrum suam.
nquirenti noemi indicat ruth quale magro boor fecerit opus
R euersa ruch denuo ad socrum suam monetur ab ea quẽ ad¬
modum debeat boo ⁊ coniugio sociari. Icoitu abstmuit.
Ruth instructa colloeauit senocte ad pedes boor qui eius

Expanded text:
acta fame in terra Judae, Elimeleth de Bethleem Juda abiit cum uxore sua Noemi, et duobus filiis in terra Moabitide causa victualium, quo mortuo, filii ejus accipientes uxores et ipsi morthora vescendi cum messoribus comedat, pro eo quod audierateam bene egisse circa socrum suam. IV. Inquirenti Noemi indicat Ruth, quale in agro Booz fecerit opus. ad operandum. VI. Reversa Ruth denuo ad socrum suam, monetur ab ea quemadmodum debeat Booz conjugio sociari. VII. Ruth instructa, collocavit se nocte ad pedes Booz, qui ab ejus