comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Neinde uiolentia maloꝵ edomitos ñ solũ coegisse festinantẽ. sed ȩtiam ꝓpͥis
suis argenteis & aureis uasis accumulasse. Post oblitos plagȩ suȩ & cupidos
p̃de indebitȩ inuidos ȩtiam religionis alienȩ. dũ in nocentes auide ꝑ sequn
Mari rubro ultime receptos om̃s funditus interisse. Qde¬
fero acrenuntio & si forte non acceptatũ. exitu tam̃ ꝓbandũ. quia hec in
tes Romanoꝵ: Nam ut ętiã ipsas int̾se plagas inquantũ figure formȩ cõpa¬
rari potest c̃ferã. Ibi pͥma correptio habuit sanguinẽ uulgo ł manasse
puteis ł influminib cucurrisse. Hic pͥma subnerone exegit
fusus. Ibi sequens plaga ꝓdidit ꝑstrepentes ꝑsultantesꝙ in pene trabilib
ranas in ȩdię ꝓpemodũ causã habitatorib atꝙ exilii fuisse. hic sequens
sub domitiano pena similit̾ ostendit satellitum militũꝙ eiꝰ in ꝓbis effre¬
om̃s ciues Romanos ad actos. exilioq disꝑsos. Ibi tercia uexatio habuit

Expanded text:
einde uiolentia malorum edomitos non solum coegisse festinantem sed etiam propriis suis argenteis et aureis uasis accumulauisse. post, oblitos plagae suae et cupidos praedae indebitae, inuidos etiam religionis alienae, dum innocentes auide persequuntur, mari Bubro ultime receptos omnes funditus interisse. quod ego nunc refero ac renuntio, etsi forte fide non acceptatum, exitu tamen probandum, quia haec in tes Romanorum. nam, nt etiam ipsas inter se plagas, in quantum tamen figura formae conparari potest, conferam, ibi prima correptio habuit sanguinem uulgo uel manasse de puteis uel in fluminibus cucurrisse: hic prima sub Nerone exegit fusus. ibi sequens plaga prodidit, perstrepentes persultantesque in penetralibus ranas inediae propemodum causam habitatoribus atque exilii fuisse: hic sequens sub Domitiano poena similiter ostendit, satellitum militumque eius improbis efirenopiam paene omnes ciues Romanos adactos exilioque dispersos. ibi tertia uexatio habuit
Abbreviated transcription (Latin):
defensandis nauali p̃lio p̃fecerunt. Qui a scipione
consule uictus amisso exercitu ipse c̃fertissimis hostib
se inmiscuit ibiq: int̃ fectus est. Fodem anno .iĩ i. seruoꝵ¬
& uiĨ naualiũ sotioꝵ in urbis romae excidiũ c̃urarunt
& nisi maturata ꝓditio c̃ siliũ p̃ueniss& destituta p̃sidio
Nno ab hoc ꝓximo calatinus c̃sul camerinã siciliae urbẽ
pẽtens temere in angustias dedux̃ exercitũ quas poenorx
copiȩ iã dudũ p̃struxerant. Cui cũ om̃ino nulla uel
obsistendi uł euadendi facultas ess&. talpurnii flã mȩ
uirtuie & opera liberatus est. Qui lecta trecentorum

Expanded text:
defensandis, navali praelio praefecerunt; qui a Scipione defensandis, navali praelio praefecerunt; qui a Scipione consule victus, amisso exercitu, ipse confertissimis hostibus se immiscuit, ibique interfectus est. Eodem anno tria millia servo milia naualium sociorum in urbis Romae excidium coniurarunt et, nisi maturata proditio consilium praeuenisset, destituta praesidio no ab hec preximo Calatinus consul Camerinam Siciliae urbem petens. temere in angustias deduxit exercitum, quas Poenorum copiae iam dudum praestruxerant. cui cum omnino nulla uel obsistendi uel euadendi facultas esset, Calpurni Flammae uirtute et opera liberatus est, qui lecta trecentorum
Abbreviated transcription (Latin):
capta est: Poeni maximo bello uicti & ꝓfligati .xi
ele fanti in potestatẽ redacti agrigentini sub corona
om̃s uenditi sunt Hannibal semor facta cũ paucis
cruptione diffugit. Gñcornelio asina g̃ dulio con¬
ss. cũ hannibal senior orã italiȩ maritimã instructa
laex nauiũ classe uastara. romam & ipsi classẽ fabri¬
cariatq instrui prȩceperunt : qđ duilius consul cele
ornelius asma consulalt̃. cũ xui. nauib limparã in su
lã petut. Vbi ab hannibale quasi ad colloquiũ pacis
euocatus. punica fraude captus atq inuinculis necatus est
đ ubi duilius alt̃ consul audiuit cũxe nauibus aduersus
hanmbalẽ ꝓfectus est. commisso nauali p̃lio hannibal
amissa naui in qua uehebatur scafa subductus aufugit
xxx & una naues eius captȩ. xiiii merse. triamilia
hominũ occisa. NUIi milia capta referuntur. Postea Kar¬
thanenses .g̃. aquilio floro l. cornelio sciprone c̃sulibus
hannonẽ in locũ hannibalis subrogatũ ꝓsardis & corsis

Expanded text:
capta est. Poeni maximo bello victi et profligati, elephanti in potestatem redacti, Agrigentini sub corona omnes venditi sunt. Annibal senior, facta cum paucis uptione, diffugit. Cn. Cornelio Asina C. Duilio cous, cum Annibal senior oram Italiae maritimam instructa septuaginta navium classe vastaret, Romani et ipsi classem fabricari atque instrui praeceperunt: quod Duilius consul celerornelius Asina, consul alter, cum sedecim navibus Liparam insu; ubi ab Hannibale quasi ad conloquium pacis euocatus Punica fraude captus atque in uinculis necatus est. quod ubi Duilius alter consul audiit, cum triginta nauibus aduersus Hannibalem profectus est. commisso nauali proelio Hannibal, amissa naui qua uehebatur, scapha subductus aufugit; triginta et una naues eius captae, tredecim mersae, tria milia hominum occisa, septem milia capta referuntur. Postea Carthaginienses C. Annonem in locum Annibalis subrogatum, pro Sardis et Corsis
Abbreviated transcription (Latin):
onsil ducentis argenti talentis multatus accepit. Consules¬
agrigentũ siciliae ciuitatẽ ibiq p̃sidia poenoꝵ operi¬
bus ualloq: cnxerunt . cumq: conclusus ea obsidione
senior hannibal imperator poeno ad summã aegestatẽ
redactus essa. hanno imperator nouus kathaginen¬
siũ cũ equitib mille quingentis & xex milib peditũ¬
xex &iã elefantis ex in ꝓuiso intercessit expugnatio¬
nẽq ciuitatis paulisꝑ distulit. sed continuo ciuitas

Expanded text:
 ducentis argenti talentis iussu consulum multatus accepit. consuAgrigentum Siciliae ciuitatem ibique praesidia Poenorum operibus ualloque cinxerunt. cumque inclusus ea obsidione senior Hannibal imperator Poenorum ad summam egestatem redactus esset, Hanno imperator nonus Carthaginiensium cum equitibus mille quingentis et triginta milibus pedituetiam elephantis ex inprouiso intercessit expugnationemque ciuitatis paulisper distulit. sed continuo ciuitas
Abbreviated transcription (Latin):
onserta igtur pugna & diu grauit᷑ agit̃ata uic tigalli conuer siq
infugam : dum quisq sibi timet coaceruatis in consulte agninib
& p̃propero transitu pontis uincula ruperunt. acmox cũipsis
lintrib mersi sunt. Centũ octuaginta muił armatoꝵ inexer¬
dice alpiũ sitam bello abgressus est. Quicũromanis copus se cireũsep¬
tos iuderent bello ꝙ imp . fore intellegerent. occisis coniuigib acliberhꝰ
inflanmas sesc ꝓiecerunt. Quiuero preoccupantib romanis ꝑagendȩ
tunc mortis suȩ copiam non habuerant captiq fuerant. alii ferro. alis
suspendio alii ab negato cibo sese consampserunt. nullꝰ ꝙ om̃ino uł par¬
uulus suꝑfuit. qui seruitutis condicionem uite amore tollerar et
nno ab urbe condita sexcentessimo xxxͦ.u. publio scipione nasica.

Expanded text:
conserta pugna et diu grauiter agitata, uicti Galli conuersique conserta pugna et diu grauiter agitata, uicti Galli conuersique in fugam, dum quisque sibi timet, coaceruatis inconsulte agminibus et praepropero transitu pontis uincula ruperunt ac mox cum ipsis lintribus mersi sunt. centum cotoginta milia armatorum in exerdioe Alpium sitam bello adgressus est. qui cum se Romanis copiis circumsaeptos uiderent belloque inpares fore intellegerent, occisis coniugibus ac liberis in flammas sese proiecerunt. qui uero praeoccupantibus Romanis peragendae tunc mortis suae copiam non habuerant captique fuerant, alii ferro, alii suspendio, alii abnegato cibo sese consumpserunt, nullusque omnino uel paruulus superfuit, qui seruitutis condicionem uitae amore toleraret. Anno ab Vrbe condita DCXXXV P. Scipione Nasica
Abbreviated transcription (Latin):
puagatꝰ edomuit. & piraticam infestacionem quȩ ab hisde tunc exo¬
riebatur plurima in colarũ cȩde oppressit.
uicit maxime cũ elefantoꝵ noua forma. equi hostiũ hostesq conter¬
sit & torrentib undis igneis suꝑfusis lateq circũfluentib catinã
urbem fines es oppressit. ita ut tecta ẽdium coalidis cuncrib preusta
&x pͥerauata corruerent. Cuius leuandȩ cladis causa senatꝰ decem an¬
noꝵ uer tigilia catinensibus remisit nno abur be condita
noꝵ uer tigalia catinensibus remisit
tis bellui maximo instructu comparanti. adeo cũparuo exercitu oc¬
currit utbituitꝰ paucitatẽ rominoꝵ uix adescam canib quosinas¬
mine habebat sufficire iactar&. Quicũ sibi adtransferendas co¬
pias unũ poretem rodani fluminis parũ ẽt intelleger&e. aliũ con¬
pactis lintrib catenisq conexũ suꝑstratis confixisꝙ tabulis instruxit

Expanded text:
peruagatus edomuit et piraticam infestationem, quae ab isdem tunc exoperuagatus edomuit et piraticam infestationem, quae ab isdem tunc exoriebatur, plurima incolarum caede conpressit. uicit, maxime cum elephantorum noua forma equi hostium hostesque contersit et torrentibus igneis superfusis lateque circumfluentibus Catinam urbem finesque eius oppressit ita ut tecta aedium calidis cineribus praeusta et praegrauata conruerent: cuius leuandae cladis causa senatus decem annorum uectigalia Catinensibus remisit. Anno ab Yrbe condita uectigalia Catinensibus remisit.tis bellum maximo instructu conparanti adeo cum paruo exercitu occurrit, ut Bituitus pauoi-is tatem Romanorum uix ad escam canibus, quos in agmine habebat, sufficere posse iactaret. qm oum sibi ad transferendas copias unum pontem Rhodani fluminis parum esse intellegeret, alium conpactis lintribus catenisque conexum superstratis confixisque tabulis instruxit.
Abbreviated transcription (Latin):
sagntarii ab opimio missi. c̃ser ta multitudinc̃ disturbauerunt.
Duo flacqi pat̃ filiusq cũpȩdem lunȩ in priuatã domũ dissiluisseas.
foresq obiecissent. resciso craticio parietis confossi sunt. Graccꝰ ꝓsedu
amicis pugnantib ac percuntib: ȩgre ad pontẽ subliciũ ꝑuenit.
ibiq ne uiuus caperetur ceruicẽ seruosuo prębuit. Caput gracei excsũ
consuli delatum est. corpꝰ ad corneliã matrem misenũ oppidũ deuectĩ
est. Hlȩc aut̃ cornelia africani maioris filia. misenũ ut dixi prioris¬
filii morte secesserat. Bona gracci publicata sunt. Flaccus adole-¬
cesi fuisse referuntur. pimius consul sic̃ inbello fortis
ita in questione crudeł. Nam amplius xxx triamił hominum
suppliciis necauit. ex quib plurimi nedicta quidẽ causa in nocentes
in t̾̃ fecti sunt.
isdem temporib metellus baleares insulas bello

Expanded text:
sagittarii ab Opimio missi consertam multitudinem disturbauerunt. sagittarii ab Opimio missi consertam multitudinem disturbauerunt. dno Flacci pater filiusque cum per aedem Lunae in priuatam domum desiluissent foresque obiecissent, rescisso craticio pariete  pro se amicis pugnantibus ac pereuntibus, aegre ad pontem sublicium pervenit: ibique ne vivus caperetur, cervicem servo suo praebuit. Caput Gracchi excisum, consuli allatum est, corpus ad Corneliam matrem Misenum oppidum devectum est. Haec autem Cornelia Africani majoris filia, Misenufilii morte secesserat. bona Gracchi publicata sunt; Flaccus adulecaesi fuisse referuntur. Opimius consul sicut ita in quaestione crudelis. nam amplius tria milia hominum suppliciis necauit, ex quibus plurimi ne dicta quidem causa innocentes interfecti sunt. Isdem temporibus Metellus Baleares insulas bello
Abbreviated transcription (Latin):
graccusfuerat occisus. tandem atribunatu minutio successore decessit.
Minuitius tribunꝰ plebis cũmaxima eaparit decessoris sui gracci statuta c̃¬
uuilsisset. legesꝙ abrogosset. gaiuis graccus cũ fuliuo flacco. ingenti sti¬
patꝰ agyinc capitoliũ ubi contio agitabatur ascendit.: Ibi maximo
tumilta excitato quidã p̃co agraccianis int̾fectꝰ. uelut signũ belli
fuit. Faccus duob filus armatis cinctꝰ comitante &&iam gracco
togato breuemꝗ eladium subsinistra occultante. quamius & p̃co¬
nem frustra p̃misiss& quiseruos ad libtatem uocar&. ianiũ taqua¬
arcẽ occupauit. Contͣ decius brutꝰ uir csularis. acliuo publico cũ in¬
genti cermine inruit. Ibi flaccꝰ diu obstinatissime dimicauit.
Oraccꝰ pꝰquã in templũ mineruę secessit. gladio incũbere uolens. inter¬
uentu lȩtoris retentꝰ est. Itaq cũ dui anceps bellũ agtaretꝰ. tandẽ

Expanded text:
ater eius Gracchus fuerat occisus, tandem a tribunatu Minucio successore decessit. ater eius Gracchus fuerat occisus, tandem a tribunatu Minucio successore decessit. Minucius tribunus plebi cum maxima ex parte decessoris sui Gracchi statuta conuulsisset legesque abrogasset, C. Gracchus cum Fuluio Flacco ingenti stipatus agmine Capitolium, ubi contio agitabatur, ascendit: ibi maximo tumultu excitato quidam praeco a Gracchanis interfectus uelut signum belli fuit. Flaocus duobus filiis armatis cinctus, comitante etiam Graccho togato breuemque gladium sub sinistra occultante, quamuis et praeconem frustra praemisisset, qui seruos ad libertatem uocaret, Dianium tamquarcem occupauit. contra D. Brutus nir consularis a cliuo Publicio cum ingenti certamine inruit. ibi Flaccus diu obstinatissime dimicauit; Gracchus, postquam in templum Mineruae secesserat, gladio incumbere uolens, interuentu Laetorii retentus est. itaque cum diu anceps bellum agitaretur,: tandem
Abbreviated transcription (Latin):
bilismali accidit. ut pnicies locustarum que nullo modo ferri
uiua potusset. mortua plus noceret. & quia diu uiuente perteo¬
ratrant om̃ia. ea ꝑdita pereuntib magis om̃ib optandũ fueri
ne periret.
deductis ciuiii romanorũ familiis quȩ eam in colerent. restituta
& repleta est. magno ante ꝓdigio p̃cedente. Nam cummensores
adlimitandũ cartaginiensem a grumi missi. stipites t̃minoꝵ indiceefixos
noc tt alupisreuulss morsib conrosos ꝙ repperissent. aliquan diu hesi¬
tatũ ÷ utrum romanȩ paci expediret cartaginem reformari.
odem anno gauis ggrac̾cus. gracci illiis quiam insedicione occisus fue¬
rat sr̃ tribuii plebis ꝑtumultũ ereatꝰ magnorei publice ꝑniciessuit.
N anicum sepe poplm̃ romanũ largicionib: ꝓmissisꝙ iimus inartebissi¬
mas Seditiones eaxcitauisset marime legis agrariȩ causa ꝓqͣcxiã fr̃cius¬

Expanded text:
bilis mali accidi, ut pernicies lucustarum, quae nullo modo ferri bilis mali accidi, ut pernicies lucustarum, quae nullo modo ferri uiua potuisset, mortua plus noceret et qua diu uiuente peritura erant omnia, ea perdita pereuntibus magis omnibus optandum fuerit, ne perisset. deductis ciuium Romanorum familiis, quae eam incolerent, restituta et repleta est, magno ante prodigio praecedente. nam cum mensores ad limitandum Carthaginiensem agrum missi stipites, terminorum indices, fixos nocte a lupis reuulsos mordicus conrososque reperissent, aliquamdiu haesitatum est, utrum Romanae paci expediret Carthaginem reformari. Eodem anno C. Gracchus, Graochi illius qui iam occirat frater, tribunus plebis per tumultum creatus, magna rei publicae pernicies fuit. Nam cum sepe populum Romanum largitionibus promissisque nimiis in acerbissimas seditiones excitasset, ta
Abbreviated transcription (Latin):
ex̾alauit Vride om̃ium parit̾ animantiũ tanta pestilentia con¬
secuta est ut auiũ. peccoꝵ ac bestiarum corruptione aeris disso¬
lutarum putrefacta passim cadauera uiciũ corruptionis auge¬
rent. At uͦ quanta fuerit hominũ lues. ego ipse dũ refero.
toto corpore ꝑhorresco. Siquidem innumedia inqua tunc
micipsa rexregnabat. octigenta mił hominũ. perisse referunt᷑.
circa oram uͦ maritimarũ quȩ maxime cartaginiensi atq uti¬
censi littori adiacet. plusquã ducenta mił perisse traditũ est.
Quȩ clades tam repentina ac tam iuolenta institit. ut tunc
apud uticam subuna die ꝑunã portam ex illis iuniorib plusq.
mille quingentos mortuos elatos fuisse narretur. Uerũ tam̃
pace & gradĩ om̃ipotentis dixerim decuius miscđia & incuius
fiducia loquorhȩc. quamuis & temporib nr̃is exoriantur
bilit̃ ledant. numquã tañ temporib. xp̃ianis tantauis inexetrica¬

Expanded text:
exhalavit. Unde omnium pariter animantum tanta pestilentia conexhalavit. Unde omnium pariter animantum tanta pestilentia consecuta est, ut avium, pecudum, ac bestiarum corruptione aeris dissolutarum, putrefacta passim cadavera, vitium corruptionis augerent. At vero quanta fuerit hominum lues, ego ipse dum refero, toto corpore perhorresco. Siquidem in Numidia, in qua tunc Micipsa rex erat, octinginta millia hominum: circa oram circa oram uero maritimam, quae maxime Carthaginiensi atque Vticensi litori adiacet, plus quam ducenta milia perisse traditum est, quae clades tam repentina ac tam uiolenta institit, ut tunc apud Vticam sub una die per unam portam ex illis iunioribus plus quam mille quingentos mortuos elatos fuisse narretur. Verumtamen pace et gratia omnipotentis Dei dixerim, de cuius misericordia et in cuius fiducia haec loquor: quamuis et temporibus nostris exoriantur sed tolerabiliter laedant, numquam tamen temporibus Christianis tanta uis inextrica
Abbreviated transcription (Latin):
exanimatos pisces suꝑnatantesq excoxerit. Homines ꝗꝗ nisiqͥ
longius potuere diffugere reciꝓcati anhelitu calidi aeris adustis
introrsum uitalib suffocaret.
arcio plaucio. hẏpseo
marco fuluio flacco consulib uix dum africã abellorum excidi¬
is quiescentem horribilis & unusitata ꝑdicio consẽcuta est.
N amq cumꝑtotam africã inmensȩ locustarum multitudines con¬
ualuissent. & ñ modo iam cunctã spem frugũ abrasissent. herbas¬
ꝙ om̃s cũ parte radicũ. folia arborũ cũ teneritudine ramor ũ con¬
sumpsisent. uerum &iã amaras cortices atqarida ligna p̃roderen.
repertino arreptȩ uento atꝙq inglobos coactȩ.portateq diuꝑaerẽ
africano pelago inmerse sunt. Harũ cũ inmensos aceruos longius
undis urguentib fluc tꝰ ꝑextenta late littora ꝓpulissent. tetrũ nimis
atꝙ ultra opinionẽ pestiferũ odorẽ tabida & putrefacta c̃geries

Expanded text:
exanimatos pisces, supernatantesque excoxerit. Homines quoque nisi qui exanimatos pisces, supernatantesque excoxerit. Homines quoque nisi qui longius potuere diffugere, reciprocato anhelitu calidi aeris, adustis introrsum vitalibus, suffocabat. M. Plautio Hypseo, M. Fulvio Flacco coss., vix dum Africa a bellorum excidiis quiescente, horribilis et inusitata perditio consecuta est. Nam cum per totam Africam immensae locustarum multitudines convaluissent, et non modo jam cunctam spem frugum abrasissent, herbasque omnes cum parte radicum, folia arborum cum teneritudine ramorum consumpsissent, verum etiam amaras cortices, atque arida ligna praeroderent, repentino arreptae vento, atque in globos coactae, portataeque diu per aerem, Africano pelago immersae sunt. Harum cum immensos acervos, longe undis urgentibus, fluctus per extenta late littora propulissent, tetrum nimis atque ultra opinionem pestiferum odorem tabida, et putrefacta congeries
Abbreviated transcription (Latin):
nuł armatorũ habere uderetur. cc mił amplius calonum atꝙ
lixarum inmirta sc̃prtis & histrionib trahebat. Itaꝙ facile cũ
uniuerso exercitusuo parthorũ uirib opp̃ssꝰ interiit.
aio sempronio tuditano & marto acilio consulibus publi
tatũ qđ h̃bi ꝓpatria laboranti abinꝓbis & ingratis ciuib denuntia¬
ricognouisset. alia die mane exanimem incubiculo suo reꝑtum
ñ temere int̃ maxima romanorũ mala recensuerim psertim
cũ tantũ inea urbe africani uigor & modestia ualeret ut faci¬
le uiuo eo. neq sociale ne cuule bellui posse exis tert crederetur
Nunc quidã uxoris suȩ simꝓniȩ graccorũ aut̃ sororis dolonecatũ
arco emilio. lucio oreste consulib ethna uasto terrȩmotu con¬
VrSusq alia die lipara in¬
sula & uicinũ circa eam mare utantũ efferbuit. ut adustas ꝗꝗ¬
rupes dissoluerit tabulata nauiũ lique factis cȩris extorruerit.

Expanded text:
milia armatorum habere uideretur, ducenta milia amplius calonum atque milia armatorum habere uideretur, ducenta milia amplius calonum atque lixarum inmixta scortis et histrionibus trahebat. itaque facile cum uniuerso exercitu suo Parthorum uiribus oppressus interiit. C. Sempronio Tuditano et M. Acilio consulibus P. Scium, quod sibi pro patria laboranti ab improbis et ingratis denuntiari cognouisset, alio mane exanimem in cubiculo suo repertum non temere inter maxima Romanorum mala recensuerim, praesertim cum tantum in ea urbe Africani uigor et modestia ualeret, ut facile uiuo eo neque sociale neque ciuile bellum posse exsistere crederetur. hunc quidam uxoris suae Semproniae, Gracchorum nior. M. Aemilio, L. Oreste consulibus, Aetna vasto tremore conque alio die Lipara insula, et vicinum circa eam mare in tantum efferbuit, ut adustas rupes dissolverit, tabulata navium liquefactis ceris extorruerit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uolauit. aristonicũ recenti uictoria feriatũ in ꝓuiso bello adortꝰ.
nudatũꝙ om̃ib copiis infugã uertit. Cumq strato nicen urbem
adquã ille confugerat obsidione cincxisset. cruci datum fame ad de¬
dicionem cocgit. Perpenna consulco anno apud pergamum
correptꝰ morbo diem obiit. Aristonicus romȩ iussu senatꝰ. in car¬
cere ÷ strangulatus
rem suam strupro cognitã acdeinde in matrimonioreceptã. no¬
uissime turpius quã dux abiccit. Priugnã uero suã hoc: filiã
sororis & coniugis coniugem adscuit. filiũ suũ quẽ ex soror e
susceperat nec non & filiũ fr̃is occidit. Quam aobrem tantis in¬
cestis parracidusq execrabilis. ab alexandrinis regno pulsus est
isdem temporib antiochus non contentꝰ babilonia atque
edathana . totoq medie imperio aduersus frathaten regm
parthorum congressus & uictus est. Quicũ inexercitu suo .e.

Expanded text:
peruolauit, Aristonicum recenti uictoria feriatum inprouiso bello adortus peruolauit, Aristonicum recenti uictoria feriatum inprouiso bello adortus nudatumque omnibus copiis in fugam uertit; cumque Stratonicen urbem, ad quam ille confugerat, obsidione cinditionem coegit. Perpenna consul apud correptus morbo, diem obiit. Aristonicus Romae jussu senatus in carcere strangulatus est. rem suam stuissime turpius quam duxit abiecit. priuigaam uero suam, hoc est filiam sororis et coniugis, coniugem adsciuit, filium suum, quem ex sorore susceperat, nec non et filium fratris occidit. quamobrem tantis incestis parricidiisque exsecrabilis ab Alexandrinis regno pulsus est. Isdem temporibus Antiochus, non contentus Babylona atque Ecbatana totoque Mediae imperio, aduersus Phrahatem Parthorum regem congressus et uictus est. qui cum in exercitu suo centum
Abbreviated transcription (Latin):
ferro obiuam iretur. Sed tamen in ipsis ꝗꝙ infelicissimis
dampnis pugnȩ. & infelicioribus lucris uictoriȩ. quanti
periere uicti tanto ꝑdidire uictores.
uitisemo scđo. publius licinius crassus consul & ponti¬
fex maximus. aduersus aristonicũ attali fr̃em
qui traditã ꝑtestamentũ romanis asiam inuaserat. cũ instructissi¬
momissus exercitu. pretȩrea magus regibus. hoc ÷ nichomediȩ
bithiniȩ. mitridate. ponti. & armeniȩ. ariarathȩ. cappadociȩ
philemenȩ. paflagonic. eorumq maxins copiis aduitus. Con¬
serto tam̃p̃lio. uictus est. Et cũ exercitu infugã acto. pꝰpluri¬
qua erat ussus ad equũ inoculũ tharacis impegit. Barbarus
aut cum ira & dolore exarsisset. latꝰ crassi gladio transuer¬
berauit. Ita ille excogitato genere mortis. & fugit & de¬
decus & seruitutem.
Perpenna igtur consul qui crasso succes¬
serat. audita morte crassi &clade exercitꝰ romani. raptim inasiã

Expanded text:
ferro obuiam iretur. sed tamen in ipsis quoque infelicissimis ferro obuiam iretur. sed tamen in ipsis quoque infelicissimis damnis pugnae et infelicioribus lucris uictoriae quanti periere uicti tantum perdidere uictores. XII P. Licinius Crassus consul et pontifequi traditam per testamentum Romanis Asiam pervaserat, cum instructissimo missus exercitu: praeterea a magnis regibus, hoc est, Nicomede Bithyniae, Mithridate Ponti et Armeniae, Ariarathe Cappadociae, Pylemene Paphlagoniae eorumque maximis copiis adjutus, conserto tamen bello victus est: et cum, exercitu post pluriqua erat usus ad equum in oculum Thracis impegit. Barbarus autem cum ira et dolore exarsisset, latus Crassi gladio transverberavit. Ita ille, excogitato genere mortis, effugit dedecus et seruitutem. Perpenna consul, qui Crasso successerat, audita morte Crassi et clade exercitus Romani raptim in Asiam
Abbreviated transcription (Latin):
serui incruce acti. & suessonia ad quatuor milia seruorũ
aquinto metello & gneo seruilio cipione oppressu sunt.
nmetallis qꝗ atheniensib idem seruilis tumultꝰ aberaclito
prȩtore. discussus est. Apud delon ȩtiam serui nouo
intumescentes. oppidanis preuenientib oppressi sunt.
absq illo primo siciliensis mali fomite a quo iste uelut
scintillȩ emicantes. diuersa hȩc incendia seminarunt.
nsicilia enĩ pꝰ fuluiũ consulem. piso consul mamerciua
oppidũ expugnauit. ubi septem milia sugitiuorũ inter¬
fecit. Quos aut̃ capere potuit. patibulo suffixit.
ui cũrutilius consulsuccessisset. idem quop tauromeniũ¬
& ethennã firmissima sugitiuoꝵ resugia bello cepit. et¬
amplius quam .xa milia tunc seruorũ trucidata referun¬
tur. Misera ꝓfecto talis belli. & in extricabilis causa
Pereundũ utiq dominis erat. nisi insolescentib seruis

Expanded text:
serui in crucem acti et Sinuessae ad quattuor milia seruorum serui in crucem acti et Sinuessae ad quattuor milia seruorum a Q. Metello et Cn. Seruilio Caepione oppressa sunt; in metallis quoque Atheniensium idem tumultus seruilis abpraetore discussus est. Apud Delon etiam servi novo motu intumescentes, oppidanis praevenientibus, oppressi sunt, absque illo primo Siciliensis mali fomite, a quo istae velut scintillae emicantes, diversa haec incendia seminarunt. In Sicilia enim post Fulvium consulem Piso consul Mamertium oppidum expugnavit, ubi octo millia fugitivorum interfecit: quos autem capere potuit, patibulo suffixit, cui cum Butilius consul successisset, idem quoque Tauromenium et Hennam, firmissima fugitiuorum refugia, bello recepit: amplius quam xx milia tunc seruorum trucidata referuntur. Misera profecto talis belli et inextricabilis causa. pereundum utique dominis erat, nisi insolescentibus seruis
Abbreviated transcription (Latin):
forte attalus eumenis filius moriens testam̃to populũ romanũ
imperio asiȩ succedere hepedẽ iusserat. Grachus grã pbpłi ro¬
mani p̃tio appetens. legẽ tulit uti petunia. quȩ fuiss& attali
popło distribueret᷑ obsistente nasica &iã põptiũ spo pondit
graccũ cũ primũ magistratũ abiss& accusaturũ. Grachus
cũ eniteretur ut ipse tribunꝰ plebi sub sequente anno ꝑma¬
ner&. cũq comitioꝵ die seditiones popłi accenderent aucto¬
gauit. Gracchus ꝑgradus qui sunt suꝑ calpurniũ fornicen
de tracto amiculo fugiers ictus fragm̃to subsellu corruit.
Rursusq fuge ad surgens alio ietu claue cerebro in pacta
examinatꝰ ẽ: ducenti preterea seditione int̃fectieoꝵ ꝙ cor¬
pora intiberĩ ꝓietta sunt Ipsius quoq grae ehi in humatũ¬
Ipsius quoq gracchi inhumatũ cadauer extabuit.
Rta pretęrea insicilia belli seruilis contagio multas
late infecit ꝓuincias. Nam & minturnis ceͬce &l.

Expanded text:
forte Attalus, Eumenis filius, moriens testamento populum Romanum imperio Asiae succedere heredem iusserat. Gracchus gratiam populi pretio adpetens legem tulit, uti pecunia, quae fuisset Attali, populo distribueretur. obsistente Nasica etiam Pompeius spopondit se Gracchum, cum primum magistratu abisset, accusaturum. Gracchus cum eniteretur, ut ipse tribunus plebi subsequenti anno permaneret, cumque comitiorum die seditiones populi accenderet, auctogauit. Gracchus per gradus, qui sunt super Calpurnium fornicem , detracto amiculo fugiens ictus fragmento subsellii conruit rursusque adsurgens alio iota clauae cerebro inpactae exanimatus est. ducenti praeterea in ea seditione interfecti eorumque corpora in Tiberim proiecta sunt; ipsius quoque Gracchi inhumatuipsius quoque Gracchi inhumatum cadauer extabuit. orta praeterea in Sicilia. belli seruilis contagio multas late infecit prouincias. nam et Minturnis CCCCL
Abbreviated transcription (Latin):
motꝰ adeo repente grauis exortꝰ est. ut magna clades ex courbiũ
ut qr agrorum secuta narretur. Eodẽ tempr̃ castormitrida¬
tis p̃fectꝰ qͥ panogorio erat int̃stctis amicis rigis arcẽ occupa¬
uit. & quatuor mitridatis filies ad p̃sidia romana transmisit
litridates acconsus ipa. inscelera exar sit. Nam complur C tunc
ritꝰ. exercitum ad ꝑsequendũ sesc missũ sib conciliauit. & mox
aduerẜ patrem duxit. Mitridites diu exaltissimo muro dep̃catꝰ.
ces inquid mori iubet. uos si estis dis patrii. p̃cor ut quando cũꝙ

Expanded text:
motus adeo gravis repente exortus est, ut magna clades ex eo urbium motus adeo gravis repente exortus est, ut magna clades ex eo urbium atque agrorum secuta narraretur. Eodem tempore Castor Mitridatis praefectus, qui Panagorio praeerat, interfectis amicis regiis, arcem occupavit, et quatuor Mithridatis filios ad praesidia Romana transmisit. Mitridates, accensus ira, in scelera exarsit. Nam complures tunc ritus exercitum ad persequendum se missum sibi conciliavit et mox adversus patrem duxit. Mithridates diu ex altissimo muro filium fruces, inquit, mori iubet, vos, si estis du patrii, precor, ut quandocu
Abbreviated transcription (Latin):
o. xl mił cesa uł capta sunt. Romani uulnerati mille uixaũt
xł intfecti. Rex int̾ tumultꝰ belli fuga lapsus. aduitꝰ ȩtiã
beneficio sublustris noctis euasit. Relictꝰ que abom̃ib amicis.
philosophis scriptorib: rerum ł carminũ ac medicis. soł ꝑdeuia
equũ manu trahens atꝙ ad om̃s nocturnos strepitꝰ trepidans
in quoddã castellum diuertit. ađq inde in armȩniã perrexit.
Pompeius regem insecutꝰ. int̃ duo flumina quȩ ab uno monte diũ¬
sis specub exoriuntur hoc ÷ eufraten & araxen urbem nicopo¬
lim. senibus. lixis. & aegris uolentib condidit. Oranti tigrani
ueniã dedit eaerctũ horodis albanoꝵ regis p̃fectosq erꝰ ter
fidit ꝓ tetimꝙ liyberum indediciont̃ accepit. Inde cũ armeniã choldas
a padociã. & syriã ordinatis reb composiusset. ꝓmouens deponto in
uenit: in bosphoro mitr idae cereolia sacra celebrante terre¬

Expanded text:
o XL milia caesa uel capta sunt, Romani uulnerati mille, uix auto XL milia caesa uel capta sunt, Romani uulnerati mille, uix autem quadraginta interfecti. rex inter tumultus belli fuga lapsus, adiutus etiam beneficio sublustris noctis euasit, relictusque ab omnibus amicis philosophis scriptoribus rerum uel carminum ac medicis solus per deuia equum manu trahens atque ad omnes nocturnos strepitus trepidans, in quoddam castellum deuertit atque inde in Armeniam perrexit. Pompeius regem insecuturus inter duo flumina, quae ab uno monte diuersis specubus exoriuntur, hoc est Euphraten et Araxen, urbem Nicopolim senibus, lixis et aegris uolentibus condidit. oranti Tigrani ueniam dedit; exercitum Horodis Albanorum regis praefectosque eius ter fudit, totamque Hiberiam in deditionem accepit. Inde cum Armeniam, Colchos, Cappadociam et Syriam ordinatis rebus composuisset, promovens de Ponto inunc in Bosphoro Mitridate Cerealia sacra celebrante terrae
Abbreviated transcription (Latin):
tes nauiũ cõmeatꝰ sed &iam insulas ꝓunciasq uastantes. inpunita¬
te sccleris & auiditate prede uulgo sese ad sociantib in in mensũ
augeluntur. uos gneus pompeius pꝰmultũ quidẽ uastationẽ quã
tra mariq duegerant. mira tam̃ celeritate conpressit. Codem
tempr̃ cretam insulã ꝑbienniũ metellꝰ cuertit. diutur noꝙ
bello domitã inporestatem redegit. leges ꝙminois romanis le¬
gib ꝓmutauit.¬
gib ꝑmutauit. Compeius postoa successor. luculli. in minori
armenia iuxta montẽ astracum castra regis obsidione c̃clusit.
bello repellere statuit. pompeius fugientes ꝑsequi intendit.
taꝙ bellx̃ nocte cõmissum est. Luna tunc orta. a tergoroma¬
nis erat. Regii in longitudine umbrar᷑ ꝓximitate hostiũ rat
cuncta inirritum tela fuderunt. Romani ueluti mermes
postea ad gressi. sine labore uicerunt. Namꝙ deexercitu regi¬

Expanded text:
tes nauium commeatus sed etiam insulas prouinciasque uastantes, inpunitates nauium commeatus sed etiam insulas prouinciasque uastantes, inpunitate sceleris et auiditate praedae uulgo sese adsociantibus in inmensum augebantur: quos Cn. Pompeius post multam quidem uastationem, quam terra marique diu egerant, mira tamen celeritate conpressit. Eodem tempore Cretam insnlam per biennium Metellus euertit diuturnoque bello domitam in potestatem redegit legesque Minois Romanis legibus permutauit. Pompeius postea, successor Luoulli, in minore Armenia iuxta montem Dastracum castra regis obsidione conclusit. quentem bello repellere statuit. Pompeius fugientes persequi intendit. itaque bellum nocte commissum est. luna tunc orta a tergo Romanis erat. regii longitudinem umbrarum proximitatem hostium rati cuncta in inritum tela fuderunt. Romani ueluti inermes postea adgressi sine labore uicerunt. namque de exercitu regi
Abbreviated transcription (Latin):
stiũ socioꝵ ꝙ unde defendenda dispdita. & unde dispdenda seruata est.
At u̾mareꝰ luculłꝰ qͥcurioni in macedonia successerat. totã bessoꝵ gentẽ bel¬
fedissima illa gauerris pturaa siciliã afflictam inuenisset. maxime pyrga¬
nione ardipirata nefariis pdis & cȩdib dilacerante. qui pulsa classc roma¬
na siracusanũ portũ obtinuerat. cum mox nauali terrestriq plio cõ¬
minuitũ sicilia discedere compulit. Preterta lucullꝰ transgressus cufra¬
ten & tygrm. apud tygranẽ certã urbe cum mitridate & tygrane con¬
gressus. pariussima suoꝵ manu magnũ hostu numerũ occidit. Mam
iestis. Iunc adluculũ totius pene orientis supplices uenere legati.
nminentẽ hieme parmeniaem in mesopotamiã regressus. nisibin
urbem illis tunc locis inditam expugnauit & coepit.
Lisdem dieb pxirate ꝑom̃ĩa sparsimaria & iam ñ tantũ int̃cipien¬

Expanded text:
stium sociorumque, unde defendenda, disperdita; et unde disperdenda, servata est. stium sociorumque, unde defendenda, disperdita; et unde disperdenda, servata est. At vero M. Lucullus, qui Curioni in Macedonia successerat, totam Bessorum gentem belfoedissima illa C. Verris praetura Siciliam afflictam invenisset, maxime Pyrganione archipirata nefariis praedis et caedibus dilacerante, qui pulsa classe Romana, Syracusanum portum obtinuerat, quem mox navali terrestrique praelio comminutum, 377 Sicilia decedere compulit. Praeterea Lucullus, transgressus Euphratem et Tigrim, apud Tigranocertam urbem cum Mithridate et Tigrane congressus, parvissima suorum manu magnum hostium numerum occidit. Namiectis. tunc ad Lucullum totius paene Orientis supplices uenere legati; imminente hieme per Armeniam in Mesopotamiam regressus Nisibin urbem illis tunc locis inclitam expugnauit et cepit. Isdem diebus piratae per omma sparsi maria et iam non tantum intercipien
Abbreviated transcription (Latin):
stera die de spelunca ubi latebat abstractꝰ.meritas hostilis ani¬
mi pęnas luit. Fodem uͦ lucullus impetu a paniã uastauit. & sub
monte olimpo munitissimã ciitatẽ captã expugnatamꝙ diripinit.
itridates aduorsus bi Zantium instructa classe nauigans. tem
pestate copreptꝰ Lxxx rostratas naues ꝑdidit. ipse cũ quassata
iam naui mnergeretur. in mȩo paronẽ seleue piratȩ ipso pyrata
iubente transiliuit. Inde sinopen. ac pꝰanison cũmagna difficul¬
tate ꝑuenit. Codem anno apud romã catilina incestaccusatus
qͥd cũ fabia uirgine uestali cõmisisse arguebatur. catuli grã fultus
euasit. Lucullus sinopen expugnaturꝰ obsederats. hanc seleucus
archi pyrata. & cdeochares spuido qui p̃sidii causa pruerat. expolatã atq incen¬
sam reliquerunt. Lucullus miseroꝵ hostiuĩ intestina dade ꝑmotꝰ celeri
hoc cursu iinissu restinxit incendium. Ita mifra ciuitas uersa uice ho¬

Expanded text:
stera die de spelunca ubi latebat extractus, meritas hostilis anistera die de spelunca ubi latebat extractus, meritas hostilis animi poenas luit. Eodem vero Lucullus impetu Apamiam vastavit, et sub monte Olympo, Prusam, munitissimam civitatem, captam expugnatamque diripuit. Mitridates adversus Bizantium instrupestate correptus octoginta rostratas naues perdidit; ipse cum quassa iam naui mergeretur, in myoparonem Seleuci piratae ipso pirata iuuante transiluit. inde Sinopem ac post Amisum cum magna diffioultate peruenit. Eodem anno apud Romam Catilina moesti accusatus, quod cum Fabia uirgine Vestali commisisse arguebatur, Catuli gratia fultus euasarchipirata et Cleochares spado, qui praesidii causa praeerat, expilatam atque incensam reliquerunt. Lucullus, miserorum hostium intestina clade permotus, celeri occursu immissum restinxit incendium. Ita misera civitas, versa vice, ho
Abbreviated transcription (Latin):
campi ambusto solo squalidi. ꝑ.l muił passuũ sine ullo ignis uł fornacis
indicio & pendulo in ꝓfundũ cincres putres iacent. Trib ętiã locis
torride uoragines ostenduntur quas grȩci phisas uocant. inquibus
diu oberrantes natis tandẽ periculis exempti sunt. & lam in regis
claustra uenerunt. Diotarꝰ rex gallo grȩciȩ. p̃fectũ regis bello
trucidauit. Interea mitridates apud cititicũ eadẽ hora qua ob¬
sidebat obpressus. in magnã penuriã pestilentiamq coartauit
morbo in eadẽ obsidione amisisse fert᷑ ipse cũ paucis abrepta naui
dam fugit ecastris. Lucullus incruento milite spectatur cladis¬
alienc nouĩ genꝰ uictoriȩ adeptꝰ est. Mox mariũ adortꝰ uicit. fuga¬
tur. Lucullus postra cũ codẽ maru᷑ nauali pręlio c̃ gressꝰ.xxx.
Multi ibi exis quos sẏlla ꝓscripserat interempti sunt. Marius po

Expanded text:
campi ambusto solo squalidi per quinquaginta milia passuum sine ullo ignis uel fornacis campi ambusto solo squalidi per quinquaginta milia passuum sine ullo ignis uel fornacis indicio et pendulo in profundum cinere putres iacent; tribus etiam locis torridae uoragines ostenddiu oberrantes, inopinatis tandem periculis exempti sunt, et clam in regis castra venerunt. Deiotarus, rex Gallograeciae, praefectos regis bello trucidavit. Interea Mitridates apud Cizicum eadem mora qua obsidebat, obsessus, in magnam penuriam pestilentiamque exercitummorbo in eadem obsidione amisisse fertur, ipse cum paucis, arrepta navi, clam fugit e castris. Lucullus, incruento milite, spectatalienae, novum genus victoriae adeptus est, mox Marium adortus vicit fugarfecta referuntur. Lucullus postea cum eodem Mario navali praelio congressus, triMulti ibi ex
Abbreviated transcription (Latin):
pud calchedonã c̃gressi sunt. eũꝙ cũ plus imałeger citꝰ ipsi utro
part̃ĩ ceciderunt Ecullus mitridatẽ ci Zicenos obsiden¬
tim fossacinait. eũꝙ quod faciebat pati compulit. atꝙ adip¬
sos cizicenos ut bono animo ẽent nuntiũ misit unũ exmiliti¬
b: natandi peritũ. Qui duob: utrib: suspensus mediã ipsere¬
tulã tenens plantisꝙ subremigans. sep̃tem mił passuũ trans¬
ieauit. Mitradates in opia l liborans. partem copia¬
rum instructam armis domum abire p̃cepit. quã lucullus
excipiens uniũsam disꝑdidit. Nam amplius quã quindecim
mił hominũ tunc int̃ fecisse narratur. Tunc &iam fani¬
usqui somuridati uinxerat & metrofanes regius pretor
amamerto uicti cũduob milib equitum inniesiam ꝓfugerunt. atq inde
inmeniã digresss in colles camposq inharemos incider̃. ubi ñ solũ monto
ustiuł sara quasi quadã fuligie offuscata cernuntur. uerũ ȩtiam

Expanded text:
pud Chalcedona congressi sunt, eumque cum plurima exercitus ipsius parte ceciderunt. Lucullus Mithridatem Cyzicenos obsidentem, fossa cinxit: eumque quod faciebat, pati compulit: atque ad ipsos Cyzicenos, ut bono animo essent, nuntium misit unum ex militibus nandi peritum: qui duobus utribus suspensus, mediam ipse regulam tenens, plantisque subremigans, septem millia passuum transmeavit: Mithridates inopia lrum instructam armis domum abire praecepit: quam Lucullus excipiens uniuersam disperdidit, nam amplius quam quindecim milia hominum tunc interfecisse narratur. tunc etiam Fannius, qui se Mithridati iunxerat, et Metrophanes regius praetor a Mamerco uicti, cum duobus milibus equitum in Moesiam profugerunt atque inde in Maeoniam digressi in colles camposque Inarimos inciderunt. ubi non solum montes usti uel saxa quasi quadam fuligine ob-\' fuscata cernuntur, uerum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
uere ne amplius quã lx nauiũ classis ad subsidiũ haberetur
italiae. Qđ quidẽ decretũ continuo ad acti indomita cupi¬
ditate ruper̃. Prȩterea cotta c̃sul insiciliã trans gressus
plurimis p̃lus aduersũ poenos & siculos terra mariq: pugna¬
uit. & ꝑ totã siciliã partim hostiũ partim etiã sotioꝵ inhu¬
matas strages reliquit. L. cetilio metello .g. furio placido
c̃sulib: has drybal nouus harthaginensiũ imperator cũ ele¬
pugnã conseruit. Sed metellus uimmagnã beluarũ timens¬
uim prius eas magno usus c̃silio ł infugã ł in mortẽ egit. & sic
facile quãuis magnã uim hostiũ supperauit. xc̃ milia
bart haginensiũ in et p̃lio cȩsa sunt. elephanti quoq: sex
italicis gentib spectaculũ p̃buer̃. Has drybal cũ paucis

Expanded text:
nere ne amplius quam sexaginta nauium classis ad subsidium haberetur nere ne amplius quam sexaginta nauium classis ad subsidium haberetur Italiae; quod quidem decretum continuo adacti indomita cupiditate ruperunt. praeterea Cotta consul in Siciliam transgressus plurimis proeliis aduersum Poenos et Siculos terra marique pugnauit et per totam Siciliam partim hostium, partim etiam sociorum inhumatas strages reliquit. L. Caecilio Metello C. Furio Placido consulibus Hasdrubal nouus Carthaginiensium imperator cum elepugnam conseruit. Sed Metellus, vim magnam belluarum timens, prius eas, magno usus consilio, vel in fugam, vel in mortem egit, et sic facile quamvis magnam vim hostium superavit. Viginti millia Carthaginiensium in eo praelio caesa sunt, elephanti quoque vigItalicis gentibus spectaculum praebuerunt. Asdrubal cum paucis
Abbreviated transcription (Latin):
bantur cũ romana classis aditaliã p̃dis honusta remear&
in fando naufragio euersa est. Nã de trecentis nauib: co.xx
dux poenoꝵ cũ exercitu innumidiã mauritaniãq: missus.
postquã hostilit̃ cruenteq inuniuersos egit curregulũ liben¬
t̃ suscepisse dicerentur. mille argenti talentis & xx milib:
boũ reliquos c̃dẽpnauit. principes autẽ omniũ populore
patibulo fuffixit. Tertio anno sicut semꝑ indomitus furor
orã maritimã quȩ circa syrtes iac& depopulati sunt
Atque in superiora ꝓgressi captis euersisq: ciuitatibus
plurimis ingentẽ predã ad classem deuexerunt
Inde cũ ad italiã redirent cirta palinuri ꝓmontoriũ qđ aluca¬
as nobilẽq: p̃dam crudelit̃ acquisitã infelicit̃ ꝑdiderunt
Vicit aliqđo apud romanos imꝓbissimã cupiditatẽ enermitas
miseriarũ. Nã patres quib iã nautice rei ꝑ tesũ ess& detre¬

Expanded text:
bantur — cum Romana classis ad Italiam praedis onusta remearet, bantur — cum Romana classis ad Italiam praedis onusta remearet, infando naufragio euersa est: nam de trecentis nauibus ducendux Poenorum cum exercitu in Numidiam Mauretaniamque missus postquam hostiliter cruenteque in uniuersos egit, cur Regulum libenter suscepisse dicerentur, mille argenti talentis et uiginti milibus boum reliquos condemnauit; principes autem omnium populorum patibulo suffixit. Tertio anno — sicut semper indomitus furor oram maritimam, quae circa Syrtes iacet, depopulati sunt atque in superiora progressi captis euersisque ciuitatibus plurimis ingentem praedam ad classem deuexerunt. inde cum ad Italiam redirent, circa Palinuri promuntorium, quod a Lucaas nobilemque praedam crudeliter adquisitam infeliciter perdiderunt. uicit aliquando apud Romanos improbissimam cupiditatem enormitas miseriarum: nam patres, quibus iam nauticae rei pertaesum. esset, decre
Abbreviated transcription (Latin):
ngens ibi ruina romanarũ uiriũ fuit. Nã xoxmilia mili
tũ romanorũ in illa tunc congressione ꝓstrata sunt¬
Regulus illedux uir nobilis cũ quingentis uiris captus est¬
& incatenas c̃iectus xdemũ anno punicibelli nobilẽ
triumphũ karthaginensib: p̃buit . xantippus tã auda¬
cis facti c̃scius rerũ instabiltũ mutationẽ timens ilico
ex affrica migauit ingrȩciã. Igitur emilius paulus
& fuluius nobilior consules audita captiuitate reguli &
clade exercitus romani. transire in affricã cum olasse
tretentarũ nauiũ iussi clipeã petunt. Eo confestim keartha¬
gmenses cũ paridasse uenerunt. nec differripotuit nauale
sunt. Romanorã UIIII nauib de pressis mille .c. periere
milites. Consules apud clipeã castra posuerm Duo hanno¬
nes imperatores poenoꝵ eo rursus cũ magno exercitu conue
apud romanos nũ quam diuturna felicitas erat &quales¬
cumq suc cessus magnis continuo malorũ molib: obrue¬

Expanded text:
ngens ibi ruina Romanorum virium fuit. Nam triginta millia itum Romanorum in ille tunc congressione prostrata suntRegulus ille dux vir nobilis cum quingentis viris captus est, et in catenas conjectus. Decimo demum anno Punici belli nobilis triumphum Carthaginensibus praebuit. Xantippus, tam audacis facti conscius rerum instabilium mutationem timens ilico ex Africa migrauit in Graeciam. Igitur Aemilius Paulus et Fuluius Nobilior consules audita captiuitate Reguli et clade exercitus Romani transire in Africam cum classe trecentarum nauium iussi Clipeam petunt. eo confestim Carthaginienses cum pari classe uenerunt; nec differri potuit nauale sunt; Romanorum autem nouem nauibus depressis mille centum periere. milites. consules apud Clipeam castra posuerunt. duo Hannones imperatores Poenorum eo rursus cum magno exercitu conuenapud Romanos numquam diuturna felicitas erat et qualescumque successus magnis continuo malorum molibus obrue
Abbreviated transcription (Latin):
armatos mori quã miseros uiuere. pretio non solũ h spanor
uł gallor auxiliꝰ quȩ iam dudũ plurima habebant sed etiam
gretore cõparanda duxer̃. Itaq xantippũ lacedemoniore¬
regẽ cũ auxiliis accitũ ducẽ bello p̃fecerunt: Xantippus
inspectis poenorx copiis atque in cãpum deductis. longe in
melius mutato apparatu pugnã cum romanis conseruit

Expanded text:
armatos mori quam miseros vivere, pretio non soluto, Hispanorum vel Gallorum auxilia, quae jam dudum plurima habebant, sed etiam ecorum comparanda duxerunt. Itaque Xantippum Lacedaemonioregem cum auxiliis accitum, ducem bello praefecerunt. Xantippus inspectis Poenorum copiis atque in campum deductis, longe in melius mutato apparatu, pugnam cum Romanis conseruit
Abbreviated transcription (Latin):
obsessiq cũ se eaxpugnari uiderent. armis traditis in dedicionẽ re¬
cepti sunt. Aquitani clade ꝑmoti. undiq exercitũ c̃trahunt. De
superiore. de interiore ꝗꝗ hispania auxilia accerst̃. ducesbello
maxime cos p̃ficiunt qui cũ sertorio militauerat. Hiom̃s dũ obsi¬
dionem crasso parant. in castrissuis crasso obruente deleti sunt.
qͥrhenũ cũ inm̃sis copiis trans miserant simulit totas gallias
subicere sib parabant bello adortꝰ usꝙ adint̃ nitione cecidit.

Expanded text:
obsessique, cum se expugnari viderent, armis traditis in deditionem reobsessique, cum se expugnari viderent, armis traditis in deditionem recepti sunt. Aquitani, clade permoti, undique exercitum contrahunt: de citeriore quoque Hispania auxilia arcessunt: duces bello maxime eos praeficiunt, qui cum Sertorio militaverant. Hi omnes dum obsidionem Crasso parant, in castris suis, Crasso obruente, deleti sunt. qui Rhenum cum immensis copiis transmiserant, simul et totas Gallias subjicere sibi parabant, bello adortus 395 usque ad internecionem cecidit.
Abbreviated transcription (Latin):
hostiliũ antemnarũ armam̃ta p̃cepit. lta antemnaruentib c̃¬
plures ilico naues uelut captas immobiles reddidit: Alii hoc pe¬
riculo territi. suspensis uelis quauentꝰ intenderet fugert cona¬
ti cessante mox uento destituti. ludibrio fuere romanis. lta¬
ꝙ incensis om̃ib nauib int̾fectisꝙ his qͥpugnauerant. galliom̃s¬
gent ad omia c̃silia mobili terribilis exempli notã infer-¬
ret cunctis principib ꝑ torm̃ta int̾fectis. reliquos om̃s sub
corona uendidit. Hisdem diebus taurius sabinus. aluer¬
cos ehurouices lixouosq qui pͥmatessuos curauctoresbelli
resuscitandi eẽ nollent int̾fecert̃. eruptione facta incredibil
cede deleuit.
ubluis u erasuis cuminaquitaniã ꝑuenisset. bello erteptꝰ est: Namnꝙ
sociates magno equitatũ pedestrib q copus p̃ualidis. romanos adort
diu grauit̃ turbiuerunt. Postuic ti atꝙ in oppidum sociatũ cuac ł

Expanded text:
hostilium antemnarum armamenta praecepit : ita antemnis ruentibus conhostilium antemnarum armamenta praecepit : ita antemnis ruentibus conplures ilico naues uelut captas immobiles reddidit. alii hoc periculo territi, suspensis uelis qua uentus intenderet fugere conati, cessante mox uento destituti ludibrio fuere Romanis; itaque incensis omnibus nauibus interfectisque his qui pugnauerant Galligenti ad omnia consilia mobili terribilis exempli notam inureret, cunctis principibus per tormenta interfectis, reliquos sub corona vendidit. Iisdem diebus Titurius Sabinus Aulercos, Eburonices, Lexoviosque, qui primates suos, cur auctores belli resuscitandi esse nollent, interfecerant, eruptione facta, incredibili caede delevit. vero Crassus cum in Aquitaniam pervenisset, bello exceptus est. Namque Sontiates magno equitatu pedestribusque copiis praevalidis Romanos adorti, diu graviter turbaverunt: post victi, atque in oppidum Sontiatum coacti