comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um autẽ ꝑreced̾ent turme solustatõe nõĩs.
in ripa flumuis remãsit ut oraret. Et eoce
cob ꝓposuit se deĩceps n comest᷑m neruum.
⁊ id ip̃m post̾itas eiꝰ obseruat. Cum q ascen¬
deret aurora dixit uir ad eũ. dimitte me. Q
respõdit. ħ dimitam te nisi benedixeris mͥ.
uiro aut̾ͥ q̃renti nomen eiꝰ ait se uocaruacob
neqͣquam inqͥe ille appellabit᷑ nomen cuũ
gis ccͣ homines p̃ualebis: ⁊ ita bn̾dixit iacob
Qd̾ enim ccͣ deum stecit ĩuictus fcm ẽ ei ĩ sig¬
sacrum. In libio tñ nonunũ hebreoꝵ inter¬
p̾tat᷑ uir uidens d̾m .is. enĩ uir. el enĩnomẽ
olent̾ fcãm eẽ. illam iosephi dicit se ĩ hebreo
ñ inuenisse. ⁊ dicit illud nom̃ sonare pͥnceps
cum deo. sic enĩ angłm int̾pretatum fuisse
asserit. si ccͣ deum pͥnceps ł fortis fuisti ⁊ ẽ. bo¬
cauit itaq iacob locũ illum phanueb .i. fati¬
es dei ⁊ ait. uidi dñm facie ad faciẽ ⁊ salua fa¬
cta ẽ anima mea .i. de ualde t̾rita płimũ cõ¬

Expanded text:
um autem praecederent turmae, solus in ripa fluminis remansit, ut oraret. Et ecce cob proposuit se deinceps non comesturum nervum, et id ipsum posteritas ejus observat. Cumque ascenderet aurora, dixit Vir ad eum: Dimitte me. Qui dixit ei: Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Viro autem quaerenti nomen ejus, ait se vocari Jacob. Nequaquam, inquit, appellabitur nomen tuum gis contra homines praevalebis? Et ita benedixit Jacob, Quod enim contra Deum stetit invictus, factum est ei in sigsacrum, in libro autem Nominum Hebraeorum interpretatur, vir videns Deum. Is, enim, vir, el, nomen olenter factam esse. Illam Josephus dicit se in Hebraeo non invenisse, et dicit illud nomen sonare, princeps cum Deo. Sic enim angelum interpretatum fuisse, asserit: Si contra Deum princeps, vel fortis, fuisti, etc. Vocavitque Jacob locum illum Phanuel; id est facies Dei, et ait: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea, id est de valde territa plurimum con
Abbreviated transcription (Latin):
acorde meo: Q uo ame ip̃o fugerẽ: o uo ñ
me seq̃rer: Et tñ fugi de patria. minꝰ enĩ
eũ querebãt ccłi mei. uͥ uide̾ nõ solebũt.
atq athagastẽsi oppido. ueni cartagine.
Nlõ uacãt tp̃ra. nͨ otiose uoluunt᷑ ꝑ sensus
meos. faciũt inaĩo mira oꝑi. Ecce ueniet
⁊ p̃terebãt de die indiẽ. ⁊ ueniẽdo ⁊ p̃tere¬
paulatĩ resarciebãt me pͥstinis gn̾ib delec¬
tatõnũ. quib cedebat dolor meus ille. Set
succedebãt nõ quidẽ dolores alii. cãe tam̃
alioꝵ doloꝵ. slã uñ me facillime ⁊ intima

Expanded text:
a corde meo ? quo a me ipso fugerem? quo non a corde meo ? quo a me ipso fugerem? quo non me sequerer? et tamen fugi de patria. minus enim eum quaerebant oculi mei, ubi uidere non solebant, atque a Thagastensi oppido ueni Carthaginem. Non uacant tempora nec otiose uoluuntur per sensus nostros: faciunt in animo mira opera. ecce ueniebant et praeteribant de die in diem et ueniendo et ppaulatim resarciebant me pristinis generibus delectationum, quibus cedebat dolor meus ille; sed succedebant non quidem dolores alii, causae tamen aliorum dolorum. Nam unde me facillime et in intima
Abbreviated transcription (Latin):
babar. nec reꝗes erat nͨ ꝯsiliũ. Portabã eñĩ
ꝯscissam. ⁊ cruẽtam aiãm meã. inpatĩetẽ
ratis. neq inuoluptate cubił. ⁊ lecti. Non
deniq inlibris. atq carminib quiescebat.:
honebãt om̃ia. ⁊ ip̃a lux. ⁊⁊ ꝗcꝗd nõ erat.
quod ille erat. imꝓbũ ⁊ ediosum erat ꝓpt̃
gemitũ ⁊ lacrimas. Nlã in eis solis aliquã¬
tula reꝗes. ubi aũt in auferebat᷑ aĩa mea
honerabat me grandis sarcina miẜie. Ad
te dñẽ leuanda emit. ci curada. Sciebãs nͥ
uoletã. nͨ ualebã eo mag̃. qr mͥ nõ erat aliꝗd
solidũ. ⁊ firmũ. cũ de te cogitabam. Nõ eñi
tueras. sĩ uanũ phantasma. ⁊ herror meuꝰ
erat d̾s m̾s. Siconabar eã ibi ponẽ ut reꝗ¬
esceret. ꝑĩare labebat᷑. ⁊ it̾m ruebat super
me. Et ego mͥ remãserã infelix locꝰ. uͥ nͦ eẽ
possem nec iñ recede̾. Q uo e̾ cor meũ fuge̾t

Expanded text:
babar, nec requies erat nec consilium. portabam enim babar, nec requies erat nec consilium. portabam enim concisam et cruentam animam meam inpatientem ratis nec in uoluptate cubilis et lecti, non denique in libris atque carminibus adquiescebat. horrebant omnia et ipsa lux, et quid quid non erat quod ille erat, inprobum et taediosum erat praeter gemitum et lacrimas: nam in eis solis aliquantula requies. ubi autem inde auferebatur anima mea, onerabat me grandis sarcina miseriae. ad te, domine, leuanda erat et curanda, sciebam, sed nec uolebam nec ualebam, eo magis quod mihi non eras aliquid solidum et firmum, cum de te cogitabam. non enim tu eras, sed uanum phantasma et error meus erat deus meus. si conabar eam ibi ponere, ut requiesceret, per inane labebatur et iterum ruebat super me, et ego mihi remanseram infelix locus, ubi nec esse possem nec inde recedere. quo enim cor meum fugeret
Abbreviated transcription (Latin):
uendi erat in me grauissimũ. ⁊⁊ moriẽdi
metꝰ. Credo quo mag̃ illũ amabñ. hoc ma¬
gis mortẽ q̃ mͥ eũ abstulerat. tãquã atto¬
cissimã inimicã oderam. ⁊ timebã. Et ea
repente ꝯsũpturã om̃s hoĩes putabam. qr
illũ potuit. Sic erã oĩo memini.
Cce cor meũ d̾s meus. ecce intꝰ uide ꝗa
memini. spes mea ꝗ me mũdas a taliũ
affectõnũ ĩmũditia. dirigẽs ocłos meos ad
te. ⁊ euellẽs de laqueo pedes meos. Mirabar
eͥ ceteros mortales uiuẽ qr ille que qiͣ non
moriturũ dilexerã mortuuꝰ erat. Et mag̃ qr¬
me ille alt̃ eram uiuere illo mortuo mira¬
bar. Dene quidã dix̃ de amĩco suo: dimidum
aĩe sue. Nlã ego sensi aĩam meã. ⁊ aĩam illiꝰ.
unã fuisse aĩãm induob corꝑib. Et ĩo mͥ
nescientẽ dilige̾ hoĩes hũanit̃. ostultum
hoiẽm ĩmoderate hũana patĩete. ꝙ ego
tc̃ erã. Itaq estuabã. suspirabã. flebã. tur¬

Expanded text:
uendi erat in me grauissimum et moriendi uendi erat in me grauissimum et moriendi metus. credo, quo magis illum amabam, hoc magis mortem, quae mihi eum abstulerat, tamquam atrocissimam inimicam oderam et timebam et eam repente consumpturam omnes homines putabam, quia illum potuit. sic eram omnino, memini. ecce cor meum, deus meus, ecce intus; uide, quia memini, spes mea, qui me mundas a talium affectionum inmunditia, dirigens oculos meos ad te et euellens de laqueo pedes meos. mirabar enim ceteros mortales uiuere, quia ille, quem quasi non moriturum dilexeram, mortuus erat, et me magis, quia ille alter eram, uiuere illo mortuo mirabar. bene quidam dixit de amico suo: dimidium animae suae. nam ego sensi animam meam et animam illius uuam fuisse animam in duobus corporibus, et ideo mihi nescientem diligere homines humaniter! o stultum hominem inmoderate humana patientem! quod ego tunc eram. itaque aestuabam, suspirabam, flebam, tur
Abbreviated transcription (Latin):
reuiuscͣe illũ. aut hoc petebã lacrimis. set
tm̃ dolebã. ⁊ flebã. miẜ eͥ erã. ⁊ amiseram
gaudiũ meũ. an ⁊ flerus res amara ẽ. ⁊ p
abhorrem delectat: Q uid aũt ista loquor.
Nõ eͥ tp̃c querẽdi nũc ẽ. set ꝯfitendi tibi.
Miser em̃. ⁊ miẜ ẽ om̃is aĩmꝰ uictꝰ amicitia re¬
rum mortaliũ. Et dilaniat᷑ cũ easamictit.
⁊ tũc sentit mipiam qua miẜ ẽ ⁊ iẽi quã
amictat eas. Sic ego enĩ illo tp̃r. ⁊ flebã
amarissime. ⁊ requiescebã in amaritudĩe.
Ita miẜ erã. ⁊ ħebã cariorẽ illo amico meo
uitã ip̃am miserã. Nã qũauis eã mutare
uellẽ. nollẽ tñ amicte̾ mag̃ quã illũ. et
nescio an uellẽ uł ꝓ illo. sic̃ de oreste ⁊ pi¬
lade tradit᷑. si nõ fingit᷑. qui uellẽt ꝓ in¬
uicẽ. uł simł mori. qr morte peiꝰ eis erat.
ñ simł uiuere. Set ĩme nescio quis afst̃s.
nimis huic ꝯtrariꝰ ortuꝰ erat. Et cediũ ui¬

Expanded text:
reuiuescere illum aut hoc petebam lacrimis, sed reuiuescere illum aut hoc petebam lacrimis, sed tantum dolebam et flebam. miser enim eram et amiseram gaudium meam. an et fletus res amara est et pabhorremus, delectat? Quid autem ista loquor? non enim tempus quaerendi nunc est, sed confitendi tibi. miser eram et miser est omnis animus uinctus amicitia rerum mortalium et dilaniatur, cum eas amittit, et tunc sentit miseriam, qua miser est et antequam amittat eas. sic ego eram illo tempore et flebam amarissime et requiescebam in amaritudine. ita miser eram et habebam cariorem illo amico meo uitam ipsam miseram. nam quamuis eam mutare uellem, nollem tamen amittere magis quam illum et nescio an uellem uel pro illo, sicut de Oreste et Pylade traditur, si non fingitur, qui uellent pro inuicem simul mori, quia morte peius eis erat non simul uiuere. sed in me nescio quis affectus nimis huic contrarius ortus erat et taedium ui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ q̃r ꝯturbaret me ualde. ⁊ nicħ nouerat
respõde᷑ mͥ. Et si dicebã sꝑa ĩndm̃. iuste nõ
obtẽꝑabat. Quia uerior ennt ⁊ melior homo.
qui carissimũ amisct. quã fantasma in quo
spare uidebat᷑. Solus fletus erat dulcis michi.
⁊ successat amico meo. ĩdelitiis aĩ mei.
Tnũc dñe iã illa transierũt. ⁊ tp̃r lemtũ
ẽ uuliꝰ meũ. possũ me audire abste a
uitas es. ⁊ ãmouẽ aurẽ cordis m̃i. ori tuo ut
dicas mͥ. cur fletꝰ sit dulcis muiẜis: antu quã¬
uis ubim ddsis. ñ abiecisti a te miẜia nita
Et tuite manes. nos aũt inexꝑim̃tis uolui¬
m̃: Et tñ nͥ ad aures tuas ploremꝰ. nicħ resi¬
dui de spe nr̃a fieret: Uñ gͥ suauis fructus
de a maritudĩẽ uite carpit᷑. geme̾. ⁊ flere.
⁊ suspirare. ⁊ ꝯq̃ri: an hoc ibi dulce ẽ. qd̾
sꝑaimꝰ ex audire te: Recte istud ĩ precib. qr
desideriũ ꝑueniẽdi hñt. Aũ indolore amisse
rei. ⁊⁊ luctu quo tc̃ oꝑiebar. Neq eͥ sꝑabam

Expanded text:
et quare conturbaret me valde; et nihil noverat respondere mihi. Et si dicebam, Spera in Deum ; juste non obtemperabat: quia verior erat et melior homo quem charissimum amiserat, quam phantasma in quod sperare jubebatur. Solus fletus erat dulcis mihi et successerat amico meo in deliciis animi mei.Et nunc, domine, iam illa transierunt et tempore lenitum est uulnus meam. possumne audire abs te, qui ueritas es, et admouere aurem cordis mei ori tuo, ut dicas mihi, cur fletus dulcis sit miseris? an tu, quamuis ubique adsis, longe abiecisti a te miseriam nostram, et tu in te manes, nos autem in experimentis uoluimur? et tamen nisi ad aures tuas ploraremus, nihil residui de spe nostra fieret. unde igitur suauis fructus de amaritudine uitae carpitur gemere et flere et suspirare et conqueri? an hoc ibi dulce est, quod speramus exaudire te? recte istud in precibus, quia desiderium perueniendi habent. num in dolore amissae rei et luctu, quo tunc operiebar? neque enim sperabam
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinã dabas mͥ⁊ ĩ eis uaĩs. ꝑc̃ca
delectatou maꝵ dimisisti mͥ. Didici¬
eͥ in eis multa u̾ba utilia. S ĩ reb ñ
uaĩs disci pꝰsũt. ⁊ ea uia tua ẽ ĩ qͣ pue̾i
abularẽt. d ue tͥ flum̃ moris humãi

Expanded text:
disciplinam dabas mihi et in eis uanis peccata disciplinam dabas mihi et in eis uanis peccata delectationum mearum dimisisti mihi. didici in eis multa uerba utilia; sed et in rebus non uanis disci possunt, et ea uia tuta est, in qua pueri ambularent. Sed uae tibi, flu
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ me uͣge̾t cor meũ. ad pariẽda ꝯcepta
sua ⁊ q̃ nõ eẽt nͥ aliq̃ u̾ba didicisse. ñõ
adocẽtib̾. s a loq̃ntib̾. in quoꝵ ⁊ ego au¬
rib̾ ꝑturiebã quicquid sentiebã. hinc
satis elucet maiorẽ hr̃e ũi ad disced̾a
ista lib̾a ciuositatẽ qũa metcłosa nẽc¬
citarẽ. S illiꝰ fluxũ ħ restr̃gis legibus¬
tius d̾s. legib tuis. a magr̃oꝵ ferulis
usq ad tẽptatões martyꝵ ualentib̾.
legib tuis misce̾ salubres a ma̾i̾tudines
reuoc̃ates nos ate. aiõditate pestife¬
scipina tua. n deficĩa in ꝯfitendo tͥ mi¬
ẜat̃oes tuas. quib eriusti me ab õibus
uitus mĩs pessimis. ut dulcescas mͥ
suꝑ õs seductores q̃s sequebar. Et a¬
m̃e te ualidissime. ⁊⁊ aplectar manũ
tũa totis p̃cͣodiis m̃is. ⁊ eruas me ab
le puer didici. tͥ ẜuiat qd̾ loquor.⁊ scbo.
⁊ lego. ⁊ nuͣo. Qm̃ cũ uana discerẽ. tu

Expanded text:
cum me urgeret cor meum ad parienda concepta cum me urgeret cor meum ad parienda concepta sua, id quod non esset, nisi aliqua uerba didicissem non a docentibus, sed a loquentibus, in quorum et ego auribus parturiebam quidquid sentiebam. hinc satis elucet maiorem habere uim ad discenda ista liberam curiositatem quam meticulosam necessitatem. sed illius fluxum haec restrtuis, Deus, legibus tuis a magistrorum ferulis usque ad tentationes martyrum, valentibus legibus tuis miscere salubres amaritudines, revocantes nos ad te a jucunditate pestifesciplina tua neque deficiam in confitendo tibi miserationes tuas, quibus eruisti me ab omnibus uiis meis pessimis, ut dulcescas mihi super omnes seductiones, quas sequebar, et amem te ualidissime et amplexem manum tuam totis praecordiis meis et eruas me ab le puer didici, tibi seruiat quod loquor et scribo et lego et numero, quoniam cum uana discerem, tu
Abbreviated transcription (Latin):
ista signa fi̾marũt. It si quer̃a. ꝗd horũ
maiore iute hꝰ ĩ ꝯmodo quisq obliuisca¬
t̃. lege. ⁊ scbẽ. an poetica illa figm̃ita:
Qrs nõ uid̾at ꝗd R̾nsurus sit. qui ñõ ẽ
pẽitꝰ oblit᷑ sui᷑ ꝑc̃cabã gͦ puer. cũ illa
in ania istis utiliorib amorẽ p̃pone¬
ba. uł potiꝰ ista odera. illa amabã. Iaz
nͦ unũ. ⁊ unũ. duo. ⁊ duo. ⁊ duo: Qttuor
odiosa c̃ãtatio mͥ erat. ⁊ dulcissimũ spec¬
tacłm uaĩtatis. equus ligneꝰ psenꝰ car¬
natis. ⁊ troie incendiu atq ip̃ius ũbra
tales fabellas. ⁊ dłcissime uanꝰ ẽt Michi
tñ amarꝰ erat puero. Credoq̃ gͥcis pue¬
ris uͥgilius ita sit. cũ eũ sic disce cogũt᷑.
uitates gcas.fabulosaꝵ ñara tõu.Nulla
eͥ u̾ba illa nouer̃a ⁊ seius t̾rorib ac pẽis
ut nossẽ instabat᷑ mͥ. uehem̃t. slã ⁊ lati¬
na aliqñ infans utiq nuqua nou erã
dici uͦ illa sine penali honore ũgetũ

Expanded text:
sta signa firmarunt. item si quaeram, quid horum maiore uitae huius incommodo quisque obliuiscatur, legere et, scribere an poetica illa figmenta, quis non uideat, quid responsurus sit, qui non est paenitus oblitus sui? peccabam ergo puer, cum illa inania istis utilioribus amore praeponebam uel potius ista oderam, illa amabam. iam uero unum et unum duo, duo et duo quattuor odiosa cantio mihi erat et dulcissimum spectaculum uanitatis equus ligneus plenus armatis et Troiae incendium atque ipsius umbra tales fabellas et dulcissime uanus est et mihi tamen amarus erat puero. credo etiam graecis pueris Vergilius ita sit, cum eum sic discere coguntuuitates graecas fabulosarum narrationum. nulla enim uerba illa noueram et saeuis terroribus ac poenis, ut nossem, instabatur mihi uehementer. nam et latina aliquando infans utique nulla noueram dici uero illa sine poenali onere urgentium,
Abbreviated transcription (Latin):
ueꝵ ad ult̾iu. lenocinãte falso toni
dit aure sobria exeode pulu̾e. hoĩer
clamatẽ ⁊ dicetẽ. Fingebat ħ omerꝰ
⁊ hũa ad d̾os tnfferebat. diuina. male
ne flagitia. flagitia puterẽt᷑. Et ut
quis qͥs ea feciss. nõ hoĩes ꝑditos. set
celestes d̾os uidetur imitat᷑. Ft tam̃
cũ mcedib. ut ħ discãt. Et mag̃ res
agͥ cũ ħ agit᷑ puͤ. in foro. in ꝯspectu le¬
gu sup m̃ced̾e salãi̾a d̾cnẽtiu. Et sa¬
xa tua pcũtis. ⁊ soãs dicens hĩc u̾ba
atq intẽdetis cũ forte quis ꝯsulit mirabiłr con¬
sonus negotio sepe uersus exiret: mirãd̾ nõ eẽ
dicebat. si ex aĩa humana suꝑiore aliqͦ ĩstĩc¬
tu nesciẽte ꝗd ĩse ficret. nõ arte set sorte
sonaret aliꝗd. ꝙ int̾rogatis reb fc̾isq ꝯcĩnẽt.
Et hͦ quid̾ ab illo uł ꝑ illũ ꝓcurasti mͥ. ⁊ ꝗd¬

Expanded text:
um adulterium lenocinante falso tonitdit aure sobria ex eodem puluere hominem clamantem et dicentem: fingebat haec Homerus et humana ad deos transferebat; diuina mallemne flagitia flagitia putarentur, et ut quisquis ea fecisset, non homines perditos, sed coelestes deos videretur imitatus. 26. Et cum mercedibus ut haec discant; et magna res  cum hoc agitur publice in foro, in conspectu legum supra mercedem salaria decernentium, et saxa tua percutis et sonas dicens: "hinc uerbaatque intendentis, cum forte quis consulit, mirabiliter consonus negotio saepe versus exiret; mirandum non esse dicebat, si ex anima humana, superiore aliquo instinctu, nesciente quid in se fieret, non arte sed sorte sonaret aliquid quod interrogantis rebus factisque concineret. 6. Et hoc quidem ab illo vel per illum procurasti mihi.
Abbreviated transcription (Latin):
rib. S illa mͥ fabula nõ moriebat᷑. siquis
amicoꝵ meor moreret᷑. alia erãt q̃ in eis
ampliꝰ capiebãt anũ colloq. ⁊ ꝯride̾. et
uicissi boniuole obseq simł lege̾ librodus¬
ciloquos. simł nugari ⁊ simł honestari.
dissentire int̃dũ siñ hodio. tãquã ip̃e hõ
secũ. atq ip̃a rarissima dissensione. ꝯdire
dissensiones płimas. docẽ aliꝗd inuicẽ aut
disce̾ ab inuicẽ. tesiderare absentes cum
molestia. suscipẽ uenĩetes cũ letitia. hiis
atq hiꝰ signis a corde amãtiũ ⁊ reclamã¬
mille motꝰ gratissimos. quasi fomitibus
flagrare aĩos. c expłib unũ face̾. Noc est
ꝙ diligit᷑ in amicis. Et sic diligit̾ ut rea
fit humanai ꝯsciẽtia. si nõ ama ui̾t reda¬
mãtẽ. aut si amãtẽ nõ redamauĩt. Ncħ

Expanded text:
ribus. sed illa mihi fabula non moriebatur, si quis amicorum meorum moreretur. alia erant, quae in eis amplius capiebant animum: conloqui et conridere et uicissim beniuole obsequi, simul legere libros dulciloquos, simul nugari et simul honestari, dissentire interdum sine odio tamquam ipse homo secum atque ipsa rarissima dissensione condire consensiones plurimas, docere aliquid inuicem aut discere ab inuicem, desiderare absentes cum molestia, suscipere uenientes cum laetitia: his atque huius modi signis a corde amantium et redamanmille motus gratissimos quasi fomitibus flagrare animos et ex pluribus unum facere. Hoc est, quod diligitur in amicis et sic diligitur, ut rea sibi sit humana conscientia, si non amauerit redamantem aut si amantem non redamauerit, n
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ia iõ. sigd uolo qũa ille quib̾ tene̾
cogeb.ee ⁊ escio cuiꝰ errores. oblitꝰ er¬
roꝵ mõ. ⁊ plorare clĩdone motũa. qr se oc¬
cidit ab amore. Cũ int̾ea me ip̃m in his
ate moriẽtẽ ds uita ma sicris ocłis fere mi¬

Expanded text:
i quid uolo, quam illae, quibus tenere cogebar Aeneae nescio cuius errores oblitus errorum meorum et plorare Didonem mortuam, quia se occidit ab amore, cum interea me ipsum in his a te morientem, deus uita mea, siccis oculis ferrem mi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ. Ammonuitq mirabili. ⁊ repẽtina liber¬
tate. ut si amicꝰ eẽ uellẽ. talia sibi dicere
desinerẽ. Ego aũt stupefẽs. atq turbatus.
distuli om̃es motꝰ meos. ut ꝯualesce̾t priꝰ.
eẽtq ydoneuꝰ iurib ualitudĩs. cũ quo age¬
re possem ꝙ uellẽ. Set ille arreptꝰ dem̃tie
mee. ut ap̃te ẜuaret᷑ ꝯsolatõi mee. pꝰt pau¬
cos dies me absente reꝑit᷑ febrib c⁊ defim¬
gitur. Quo dolore ꝯtenebratũ ẽ cor mẽũ.
⁊ ꝗcꝗd aspiciebã mors erat. Et erat mͥ pa¬
tria supliciũ. ⁊ pat̾na domꝰ mira ĩfelicitas.
⁊ quicꝗd cũ illo cõicauerã. siñ illo ĩcruciatũ¬

Expanded text:
cum, admonuitque mirabili et repentina libercum, admonuitque mirabili et repentina libertate, ut si amicus esse vellem, talia sibi dicere desinerem. Ego autem stupefactus atque turbatus, distuli omnes motus meos, ut convalesceret prius, essetque idoneus viribus valetudinis cum quo agere possem quod vellem. Sed ille abreptus dementiae meae, ut apud te seruaretur consolationi meae: post paucos dies me absente repetitur febribus et defungitur. Quo dolore contenebratum est cor meum et quidquid aspiciebam mors erat. et erat mihi patria supplicium et paterna domus mira infelicitas, et quidquid cum illo conmunicaueram, sine illo i
Abbreviated transcription (Latin):
miris modis. ecce abstulisti hoĩem de hac ui¬
ta. cũ uix expless annũ in amiaitia mea. su¬
auis mͥ suꝑ om̃s suauitates illiꝰ uite mee.
Qius laudes tuas emunerat. unus inse una
quas exꝑtus ẽ: Quid aũt fecisti d̾s meus.
⁊ quã inuestigabił abissus iudicioꝵ tuoꝵ:
Cũ cni laboraret ille febrib. iacuit diu si¬
ne sensu insudore letali. Et defꝑaret᷑ bapti¬
çatꝰ ẽ nesciẽs. me nõ curãte. ⁊ psum̃te id
retinẽ potiꝰ aiãm eiꝰ. ꝙ ame aͤceꝑat. ñ quod
ĩnescientis coipe fiebat. Longe aũt aliter
enit. Nã recreatꝰ ẽ. ⁊ saluus fc̃s. Statiq ũ
pͥmo cũ colloꝗ potui. potui aũt mox ut
ile potuit. qm̃ nõ discedebũ. ⁊ nimis pen¬
debamꝰ ex inuicẽ. tẽptaui ãp illũ inride̾. tãquã
⁊ illo irrisuto mecũ bapt̃m quẽ acceꝑat m̃te
atq sensu absentissimꝰ. s tñ ia se accepisse
didicerat. At ille ito me exhõruit. ut inimi¬

Expanded text:
miris modis; ecce abstulisti hominem de hac vimiris modis; ecce abstulisti hominem de hac vita, cum vix explevisset annum in amicitia mea, suavi mihi super omnes suavitates illius vitae meae. 8. Quis laudes tuas enumerat unus, in se uno quas expertus est? Quid tunc fecisti, Deus meus, et quam investigabilis abyssus judiciorum tuorum? Cum enim laboraret ille febribus, jacuit diu sine sensu in sudore letali. Et cum desperaretur, baptizatus est nesciens, me non curante, et praesumente id retinere potius animam ejus quod a me acceperat, non quod in nescientis corpore fiebat. Longe autem aliter erat; nam recreatus est et salvus factus. Statimque ut primum cum eo loqui potui potui autem mox ut ille potuit, quando non discedebam, et nimis pendebamus ex invicem, tentavi apud illum irridere, tanquam et illo irrisuro mecum Baptismum quem acceperat mente atque sensu absentissimus, sed tamen jam se accepisse didicerat. At ille ita me exhorruit ut inimi
Abbreviated transcription (Latin):
bã docum̃tũ adhuc inuenerã. quo mͥ sine
ambiguitate apparebat. q̃ ab eis ꝯsultis uera
dicerent᷑. forre uł sorte. ñ arte ĩspectoꝵ syde¬
rum dicii. Nillis annis quo pͥmo tp̃r ĩmu¬
nicipio quo natꝰ sum docere ceꝑam. Rusinu¬
mͥ ꝯꝑau̾am amicũ societate studioꝵ nimis ca¬
rum coenũ mͥ. ⁊ ꝯflorẽtẽ flore adolescẽtie.
mecũ puer creuerat. ⁊ parit inscola ieramus
parit̃q luseramꝰ. S nõ dũ erat sic amicꝰ quãꝗͣ
nec tũc ꝗd̾e sicuti ẽ uera amicitia. Quia nõ
ẽ uã nͥ cũ eam ĩglutinãs ĩter inherẽtes tͥ cari¬
tate diffusa incordib nr̃is ꝑ spm̃ scm̃ qui¬
datꝰ ẽ nob̾. Si tñ dulcis erat nimis. cocta fer¬
uore patiliũ studioꝵ. Nã c afid̾ uera qũã nõ
germanitꝰ. ⁊ penitꝰ adolescẽs tenebat. defle¬
xerã eũ ĩ sirꝑstitiosas fabellas. ⁊ ꝑnitiosas pꝑ¬
aĩo ille ħo. ⁊ nõ potaͣt aĩa mea siñ illo. Et
ecce tu ĩmunẽs dorso fugiriuoꝵ tuoꝵ deuꝰ

Expanded text:
bam documentum adhuc inueneram, quo mihi sine ambiguitate appareret, quae ab eis consultis uera dicerentur, forte uel sorte, non arte inspectorum siderum dici. In illis annis, quo primum tempore in municipio, quo natus sum, docere coeperam, conparaueram amicum societate studiorum nimis carum, coaeuum mihi et conflorentem flore adulescentiae. mecum puer creuerat et pariter in scholam ieramus pariterque luseramus. sed nondum erat sic amicus, quamquam ne tum quidem sic, uti est uera amicitia, quia non est uera, nisi cum eam tu agglutinas inter haerentes sibi caritate diffusa in cordibus nostris per sdatus est nobis . Sed tamen dulcis erat nimis, coacta fervore parilium studiorum. Nam et a fide vera, quam non germanitus et penitus adolescens tenebat, deflexeram ego eum in superstitiosas fabellas et perniciosas, pranimo homo ille, et non poterat anima mea sine illo. Et ecce tu imminens dorso fugitivorum tuorum,
Abbreviated transcription (Latin):
um aut̃ peccabat ꝑ ignorantiã aĩa. anime
de popło t̾re: osferebat cap᷑m tmaculatam eo
modo quo alii. ł agnũ. ⁊ fiebat de hac hostiab
eodemmͦ. quo ⁊ de hyrco pͥncipis. Si aut̃ nõ
poterat manus eiꝰ inuenire peccus offerebat
duos pullos turturis ł colũbe. quoꝵ alt̾ offe¬
rebat᷑ dño in holocaustũ alter erat sac̾dotum
euius cũ sanguis ad fundamentũ altaris ho
poterat ĩuenire offe̾bat similam decimam
ephi. nec mutebat in eam oleũ aut thus. qr
ꝓ pccõ erat. cuiꝰ memoriale sac̾dos adolebat
suꝑ altare. reliquũ ipẽ sac̾dos hebat in nun̾e.¬
Ignis semꝑ in altare ardebit. quem ieccõe cmne¬
nutriet sacerdos subitiens manelignarũ.¬
ꝑ singulos dies. Et erit ignis ex eodẽ altari .i.
nõ aliunde sũptus apponet. Cum u̾o cui̾es
tari reponebat in pelium iuixta altare. Et de¬
castra. ⁊ in loco mũdissimo. usq ad fauillam

Expanded text:
um autem peccabat per ignorantiam anima de populo terrae, offerebat capram immaculatam, eo modo quo alii, vel agnum ; et fiebat de hac hostia eodem modo quo et de hirco principis. Si autem non poterat manus ejus invenire pecus, offerebat duos pullos turturis, vel columbae, quorum alter offerebatur Domino in holocaustum, alter erat sacerdotum, cujus tamen sanguis ad fundamentum altaris holpoterat invenire, offerebat similam, decimam partem ephi, nec mittebat in ea oleum, aut thus, quia pro peccato erat. Cujus memoriale sacerdos adolebat super altare; reliquum ipse habebat in munIgnis semper in altari ardebit, quem nutriet sacerdos subjiciens mane ligna per singulos dies; et erit ignis ex eodem altari , » id est non aliunde sumptus apponetur. Cum vero cineres tari, reponebat in pelvim juxta altare, et decastra, et in loco mundissimo, usque ad favillam
Abbreviated transcription (Latin):
offe̾ntium erat diffrã. De carnib enĩholocau¬
sti salutaris fiebant .ix. parces. qͣs suꝑ altare
lota aqͣ. d uo u̾o sãguinẽ offebat᷑ ut õs simł eẽnoxu.¬

Expanded text:
offerentium, erat differentia. De carnibus enim holocauofferentium, erat differentia. De carnibus enim holocausti salutaris fiebant novem partes, quas super altare lota aqua, duo vero sanguinem offerebant, ut omnes simu
Abbreviated transcription (Latin):
dt᷑ mandatum dnĩ ẽ offerebant semores po¬
puli ad hostium tab̾naculi ꝑ manuũ ipositi¬
onem uitulũ. ⁊ fiebat de hoc uitulo sic̃ ⁊ de pͥori
ꝓ poc̃o sac̾dotis. Et orante ꝓ eis sacerdote ꝓpitius
erat eis dñs. in duob tmͣ hic ĩnuit᷑ diffra̾mn
ter pec̾m sacerdotis ⁊ popłi. qr .s sac̾dos nõ d̾r¬
peccare ꝑ ignorantiã. Nõ enim licet ei igno¬
rare mandata dni. It̾n qi ñ legit᷑ quis orare
ꝓ sacerdote. qr siꝑcussus fu̾it incantator a
serpente quis medebit᷑ ei᷑ Eoce pacec diffr̾a uit̾
holocausta ħ ⁊ p̃dicta. qr exhus nicħ erat sacer¬
dotum. tocum dnõ cremabat᷑. neq mẽbra isto¬
rum cuł̃ capite pedib ⁊ ĩcestins lotis: ponebã¬
tur suꝑ altare. Generał enimerat regła. qr de
cuiꝰ sãguiue inferebat᷑ in scũarium. nichil
ex eo licebat reman̾e nec aliqͥd ex eo suꝑ alta¬
re adolebat᷑ nisi adeps cum renib ⁊ renuncłis¬
sius. In modo etiã offerẽdi ⁊ nuͦo sacerdotum

Expanded text:
ndatum Domini est, offerebant seniores populi ad ostium tabernaculi per manuum impositionem vitulum : » et fiebat de hoc vitulo, sicut et de priori pro peccato sacerdotis. Et orante pro eis sacerdote, propitius erat eis Dominus. In duobus tantum hic innuitur differentia inter peccatum sacerdotis et populi, quia scilicet peccare per ignorantiam, non enim licet ei ignorare mandata Domini. Iterum quia non legitur quis orare pro sacerdote, quia « si percussus fuerit incantator a serpente, quis medebitur ei? » Ecce patet differentia inter holocausta haec, et praedicta, quia ex his nihil erat sacerdotum, totum Domino cremabatur, neque membra istorum cum capite, pedibus et in testinis lotis ponebantur super altare. Generalis enim erat regula, quia de cujus sanguine inferebatur in sanctuarium, nil ex eo licebat remanere, nec aliquid ex eo super altare adolebatur, nisi adeps cum renibus et renunculis. In modo etiam offerendi, et numero sacerdotum
Abbreviated transcription (Latin):
um tab̾naculi ꝑ manus ĩpositionẽ hyrcum
ĩmaculatum. Quo ĩmolato tĩgebat sac̾dos
digitum ĩ sãgiune quo tangebat cornua al¬
taris. ho. reliquũ fundẽs ad basim eiꝰ ⁊ adolelut
ad ipem renes ⁊ renuncłos. reliqͣ erant sac̾do¬
tum. s qr erat hostia ꝓ pcc̾o ⁊ de sãguine eius
tincta cornua altaris ho. carnes eiꝰ erant sc̃e
⁊ scĩficabant eis tacta. s ñ quelibet ĩmo ĩgn̾e
suo caro carnẽ simila similã. panis panẽ ⁊ ñ
residuum ess igne ꝯburebat᷑. si uestis pollu¬
ebat᷑ eiꝰ sãguine:. abluebat᷑. ut nullũ remane¬
ret ĩ ea sãguinis uestigiũ alioqͥn urebat᷑ uas

Expanded text:
um tabernaculi per manus impositionem hircum immaculatum . Quo immolato, tingebat sacerdos digitum in sanguine, quo tangebat cornua altaris holocausti, reliquum fundens ad basim ejus, et adolebat adipem, renes et renunculos, reliqua erant sacerdotum. Sed quia erat hostia pro peccato, et de sanguine ejus tincta cornua altaris holocausti, carnes ent tacta, sed non quaelibet imo in genere suo, caro carnem, simila similam panis panem, et non residuum esset, igne comburebatur. Si vestis polluebatur ejus sanguine, abluebatur, ut nullum remaneret in ea sangui
Abbreviated transcription (Latin):
Sacerdos. synagoga .i. popłs. pͥncepscerdo
anima. Si gͦ sacerdos qui unctus erat pectis.¬
cauerat. delinq̃re fatiens popłm faciebat que
uncti eẽnt. s ad oiffrãm illoꝵ qui cũ eẽnt de
gn̾e sacerdotali ꝓpt̾ macłam corꝑis. nec inun¬
gi poterant nec ministrare. Qd̾ etiam additũ

Expanded text:
sacerdos, Synagoga, id est populus, princeps, anima. « Si ergo sacerdos, qui inunctus erat, peccabat, delinquere faciens populum , » faciebat quae uncti essent, sed ad differentiam illorum, qui cum essent de genere sacerdotali, propter maculam corporis, nec inungi poterant, nec ministrare. Quod etiam additum
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ualde indecens ẽ. dc̾ inqͣm offerebat ꝓ suo
poc̃o ꝑ manus ĩpositionem ad hostium tab̾¬
naculi utulum ĩmaculatum. ⁊ corã altare
ĩmolabat eum. hauriens q de sãguine infe¬
rebat illũ in tab̾naculum. ⁊ intingens in eo
digitum: asꝑgebat illũ septies cc uelum scũa¬
rii. ⁊ de eodẽ ponebat suꝑ cornua altaris ĩcen¬
si. ⁊ eg̾diens reliquũ sãguinis fundebat cirra
crepidinẽ altaris ho. ⁊ omẽm adipenicũreni¬
b ⁊ renuncłis adolebat suꝑ altare. sic̾ ⁊ de ui¬
tulo hostie pacificoꝵ. pellem u̾o ⁊ om̃scarnes.
cum fimo etiã offerebat extra castra ĩ locum
mundũ ubi cineres effundi solebant. ⁊ incẽ¬

Expanded text:
erebat, pro suo peccato, per manus impositionem ad ostium tabernaculi, vitulum immmaculatum; » Et coram altari immolabat eum, hauriensque de sanguine, inferebat illum in tabernaculum, et intingens in eo digitum, aspergebat illum, septies contra velum sanctuarii, et de eodem ponebat super cornua altaris incensi, et egredieem cum renibus et renunculis adolebat super altare, sicut et de vitulo hostiae pacificorum. Pellem vero, et omnes carnes cum fimo etiam efferebat extra castra in locum mundum, ubi cineres effundi solebant, et incen
Abbreviated transcription (Latin):
uit in ierłm p̾ncipes uniu̾sos. sacerdotes le
uitas. ⁊ inuncto it̾in salomone ⁊ ꝯfirmato ab
om̃ib regno salomonis coram om̃b p̃cepit
salomoni de legum custodia. ⁊ iustitia ⁊ pie¬
tate ⁊ p̃cepit ut edificaret templum deo dicẽs
u̾o .T̃. ferri u̾o̾ ⁊ aurieris supͣ numerũ lapi¬
dum ꝙͦ ⁊ lignoꝵ marimam copiam leuitas
qͦ diuisit in tres ordines. In aaronitas. moe¬
ysetas. ⁊ leuitas. Et aaronitas qͦ diuisit ꝑ ge¬
neratones.⁊ inuenit de eleazar .xui. ⁊ de tha¬
mar.uiii. Et elegit ex unaquaq eaꝵ unũ pon¬
tificem p̾cipiens. ut singłi ministrarẽt de sab¬
bato insabb̃m. Sadoch dñ ⁊ abiathar p̾essene
uniu̾sis. ⁊ ꝓiecerũt sortes coram rege de ebdo¬
madib ordinandis. De leuitis u̾o instituit cu¬
dicerẽt. pꝰ hec diuisit ex̾citum in cohortes. xu
uare salomonẽ ꝑ tͥcenos dies. Moysetas u̾o ali¬
qͣntulum honorauit. fecit enĩ eos custodes che¬

Expanded text:
vit in Israel principes universos, sacerdotes et vit in Israel principes universos, sacerdotes et levitas, et inuncto iterum Salomone, et confirmato ab omnibus regno Salomonis, coram omnibus praecepit Salomoni de legum custodia, et justitia, et pietate. Et praecepit ut aedificaret templum Domino dicens  ferri vero et aeris supra numerum, lapidum quoque et lignorum maximam copiam . Levitas quoque divisit in tres ordines, in Aaronitas, Moyseitas, et Levitas. Aaronitas quoque divisit per generationes, et invenit de Eleazar sexdecim et de Ithamar octo. Et elegit ex unaquaque illarum unum pontificem, praecipiens ut singuli ministrarent a Sabbato in Sabbatum, Sadoc tamen et Abiathar praeessent universis. Et projecerunt sortem coram rege de hebdomadibus ordinandis. De Levitis vero instituit cudicerent. Post haec divisit exercitum in cohortes duodecim. are per trecentos dies. Moyseitas vero aliquantum honoravit. Fecit enim eos custodes the
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit ad sadoch ⁊ nathan ⁊ bananiam.
d̃ollite uob̾cum seruos dmi ur̃i. Et ĩponi¬
te salomonẽ filiũ meũ suꝑ mulã meam.
⁊ ungant eum ĩ rogem sadoch ⁊ nathan:
ad fontẽ gion ⁊ canentes: ponite eũ suꝑ so¬
lium meũ. Et  bananias. amen. Suͣpsit
q sadoch cornu olei de tabnacło. ⁊ i̾uirit
eum ⁊ crcinert̾ buocine. Et dixre oĩs popłs.
uiuat rersalomon ⁊ in sonuit t̾ra aclamo¬
re eoꝵ. ⁊ sedente salomone suꝑ tronũ adora¬
uit dauid in lectulo suo d̾m. qui ded̾at ei se¬
dentẽ in solio in oculis suis. porro adonias
⁊ ĩuitati ab eo cũestimarẽt tumultũ ortum
ĩ ciuitate cucurrit ad eos ionathas filiꝰ abia¬
thar. indicans eis q̃ facta fuerat. ⁊ abiit unus¬
qͥsq in domũ suam. adonias aut̃ tiniẽssalo¬
monẽ. abiit intab̾naculum.⁊ tenuit cornu
altaris chimiamatis dicẽs se nõ egͥssurum
nisi rex iuraret ei de uita ꝯseruanda. Et iura¬
uit ei salomon dicens. Uade ĩ domũtuam.

Expanded text:
Banaiam: « Tollite vobiscum servos domini vestri, et imponite Salomonem filium meum super mulam meam, et ungant eum in regem Sadoc et Nathan ad fontem Gihon, et canentes ponite eum super solium meum. Et respondit Banaias: Amen. Sumpsit autem Sadoc cornu olei de tabernaculo, et inunxit eum, et cecinerunt buccina, et dixit omnis populus: Vivat rex Salomon. » Et insonuit terra a clamore eorum, et sedente Salomone super thronum, adoravit David in lectulo suo Deum, qui dederat ei sedentem in solio in oculis suis. Porro Adonias et invitati ab eo cum aestimarent tumultum ortum in civitate, cucurrit ad eos Jonathas filius Abiathar indicans eis quae fuerant, et abiit unusquisque in domum suam. Adonias autem timens Salomonem abiit in tabernaculum, et tenuit cornu altaris thymiamatis, dicens se non egressurum, nisi rex juraret ei de vita conservanda, et juravit ei Salomon dicens: « Vade in domum tuam.
Abbreviated transcription (Latin):
pace .i. sanguinẽ qui nõ debet fũdi nisi ĩ bel¬
lo fudit temꝑe pacis. ⁊ eoꝵ cũ quib habebat
pacem. Et posuit cruorem p̾lii in balteo suo
⁊ ĩ calciamẽta sua .i. cruor nõ est resꝑsus suꝑ
arma ip̃ius. qr cũ eis nõ dimicabat. s sr̃ ue
stes eiꝰ qñ pacifice eis loquebat᷑. Et ẽ sensus
ho ui s dolo occidit eos. ł alit̾ uiribellato¬
res insignia oꝑi suoꝵ mnarmis siuis des¬
cribebabant ad ostentat̾onem głie. s cum
ioab hec tanqͣm facinora ostentare pupli¬
ce nõ aud̾et saltem in balteo. ⁊ ĩ calciamẽ¬
to descripsit. Et addidit dauid. facies ei uix¬
ta sapĩam tuam ne descẽdat pacifice ad in¬
feros. S ⁊ filiis berzellai reddes gram. ⁊ erc̃
omẽsales tui. Semey. qͦ gemineũ qui ma¬
ledixit mͥ nõ patieris ee̾ innoriũ. Et morcu¬
us ẽ dauid ⁊ sepultus ẽ in cuutate do. cum

Expanded text:
pace. » id est sanguinem, qui non debet fundi, nisi in bello, fudit tempore pacis, et eorum cum quibus habebat pacem, « et posuit cruorem praelii in balteo suo, et in calceamento suo, id est cruor non est respersus super arma ipsius, quia cum eis non dimicavit, sed ensus: Non vi, sed dolo occidit eos. Vel aliter: Viri bellatores insignia operum suorum in armis suis describebant, ad ostentationem gloriae. Sed cum Joab haec tanquam facinora ostentare publice non auderet, saltem in balteo et in calceamento descripsit. Et addidit David: « Facies ei juxta sapientiam tuam, ne descendat pacifice ad inferos. Sed et filiis Berzellai reddes gratiam, et erunt commensales tui. Semei quoque Jeminaeum, qui maledixit mihi, non patieris esse innoxium. » Et mortuus est David, et sepultus est i
Abbreviated transcription (Latin):
x̃ ⁊ lapides p̾ciosos plures. quoꝵ custodiã ha¬
tur. ⁊ tt̾aure salomoni mãdata de cultudei.
i lege seruanda ⁊ pietate.⁊ iusticia cirra suos me¬
morans ꝓmissionẽ dei sibifcãm de semine
suo iugit᷑ regnat᷑o. Si eustodierĩt filu testa¬
mentum eiꝰ. ⁊ destimonia q̃ doceret eos. tria

Expanded text:
 lapides pretiosos plures, quorum custodiam hatur . » Et iteravit Salomoni mandata de cultu Dei, et lege servanda, et pietate, et justitia circa suos, memorans promissionem Dei sibi factam de semine suo jugiter regnaturo, si custodierint filii testamentum ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
abysag sunamitẽ puellã pulcrã nimis.
q̃ dormiebat cũ rege. ⁊ calefaciebat eũ.
⁊ ministrabat ei. Rex u̾o nõ oognouit
eam. adonias aut̃ qͣrtus filius di cum
ess pͥmogenitus urt̾ suꝑstites filios re¬
gis fiduciam bũit regnanidi.⁊ fecit si¬
bi currũ ⁊ eqͥtes. nec corripuit eũ pater
⁊ sermo eiꝰ erat cum ioab. ⁊ abiathas sacer¬
dote alii u̾o minist̾iales regis ⁊ robur ex̾¬
citus nõ erat cum eo p̃ꝑauit aut̃ adoni¬
as sollẽpne ꝯuiuiũ in orto regali. iuxta
fontẽ rogel. ⁊ uocauit filios regis ⁊ seruos.
Robustos aut̾ sibi nõ fauentes.⁊ salomo¬
nem nõ uocauit. Nathan aut̾ monure b̾¬
sabee ut ĩtraret ad regem. ⁊ posuit u̾ba sua
in ore eiꝰ. Que ing̾ssa ad regemare. dñe mi
tu iurasti ancille tue. Salomon filiꝰ tuus
regnabit pꝰ me. Et ecce n̾c adonias regnat
de ignorante. Cumq aliis uocatis ad ouiuu¬
um filiũ meum nõ inuocau̾it scio qr cũ
dormieris cum pr̃ib tuis: ego ⁊ filiꝰ meus

Expanded text:
ellam pulchram nimis, quae dormiebat cum rege, et calefaciebat eum, et ministrabat ei. « Rex vero non cognovit eam. » Adonias autem quartus filius David, cum esset primogenitus inter superstites filios regis, fiduciam habuit regnandi, et fecit sibi currus et equites; nec corripuit eum pater, et sermo ejus erat cum Joab et Abiathar sacerdote. Alii vero ministeriales regis, et robur exercitus non erant cum eo. Praeparavit autem Adonias solemne convivium in horto regali juxta fontem Rogel, et vocavit filios regis, et servos, robustos autem et sibi non faventes, et Salomonem non vocavit. Nathan autem monuit Bethsabee, ut intraret ad regem, et posuit verba sua in ore ejus. Quae ingressa ad regem ait: « Domine mi, tu jurasti ancillae tuae: Salomon filius tuus regnabit post me, et ecce nunc Adonias regnat, te ignorante. » Cumque aliis vocatis ad convivium, filium meum non vocaverit, scio quod « cum dormieris cum patribus tuis, ego
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Ec ħ erat signũ familiare in pͥmitiua
eccłia qr fere om̃s asoẽdentes de lauacro lo¬
q̃bant᷑ om̃ib uariis liguis. Et nota qd̾ au
mino qua expͥmit᷑ crinitas diu in pͥmitiua
eccłia subticuert̃ apłi utentes hac forma u̾

Expanded text:
nos. Et hoc erat signum familiare in primitiva Ecclesia, quia fere omnes ascendentes de lavacro loquebantur omnibus linguis. Et nota quod ait mino, qua exprimitur Trinitas, diu in primitiva Ecclesia subticuerunt apostoli, utentes hac forma ver
Abbreviated transcription (Latin):
tate qui ĩ glosa ꝑalicicus d̾r uirta portam
templi que d̾r speciosa a spali qͥdam orna¬
mẽto qd̃ apposuit ei alexand̾ hyiranꝰ ibidẽ
etiã posute herodes aqͥlam auream. ⁊ crat por¬
ta atrii uiroꝵ mundoꝵ. Iste claudꝰ cotidie por¬
tabat᷑ in grabato suo ad portã illam ut pete¬
ret elemosinã ab ing̾dientib ĩ templum.
Et rogabat petrũ ⁊ toħem ut elemo sinã acci¬
pet. Eum ascendissent in templũ ad or̾onuis
nonam. fuit enĩ ꝯsuetudo hebreoꝵ cribho¬
ris orare. Uñ damel dato edicto regis qͥlibet
die hiis trib horis orabat ascẽdens fenestrã
cubilis sui. Et hec ẽ ꝯsuetudo firmata ab ex¬

Expanded text:
tate, qui in Glossa paralyticus dicitur, juxta portam templi, quae dicitur Speciosa, a speciali quodam ornamento, quod apposuit ei Alexander Hircanus. Ibidem etiam posuit Herodes aquilam auream, et erat porta atrii virorum mundorum. Iste claudus quotidie portabatur in grabato suo ad portam illam, « ut peteret eleemosynam ab ingredientibus in templum. » Et rogabat Petrum, et Joannem, ut eleemosynam acciperet ab eis, cum ascendissent in templum ad horam orationis nonam. Fuit enim consuetudo Hebraeorum tribus horis orare. Unde Daniel , dato edicto regis, qualibet de his tribus horis orabat, ascendens fenestram cubiculi sui. Et haec consuetudo confirmata est ab Ec
Abbreviated transcription (Latin):
cendit. itͦ. aĩam posurt. Intuentes petrus
⁊ ioh̾es claudo dixunt. Respice ĩ nos ac si
dicent. atcẽde pauꝑtatem nr̃am nõ hr̃s
qͥd porrigamus tͥ. at ille intue̾s in eos spe¬
rabat se aliqͥd accept᷑m ab eis. ad quẽ pe¬
trus. argentũ ⁊ au. nõ est mecũ. Nõ enĩ eute
suum qd̾ reseruabãt in usus pauꝑm. qui
reliq̃rant patͥmonia sua ꝓbicientͥes ad pe

Expanded text:
es Petrus et Joannes claudum, dixerunt: « Respice in nos. » Ac si dicerent: Attende paupertatem nostram, non habemus quod porrigamus tibi. At ille intuebatur in eos, sperans se aliquid accepturum ab eis. Ad quem Petrus: « Argentum, et aurum non est mihi. » Non enim erat suum quod reservabat in usus pauperum qui reliquerant patrimonia sua, projicientes ad pe
Abbreviated transcription (Latin):
quodam in globo bauuile nubis asceoit non
dictum erat eis. Sedece ĩ ciuitate quoadusq in¬
duamini uirtuce ex alto. Et ne diuciꝰ morarẽ¬
tur missi sũc angłi qui instrueret eos. Unde
te ut accusat̾s ꝓ ablatiuo ponat᷑ absoluto. pre
quo ponit᷑ genit̾s ing̾co. ł cum pͥus intueret᷑

Expanded text:
quodam in globo bajulae nubis ascendit. Nodictum erat eis: « Sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . » Et ne diutius ibi morarentur, missi sunt angeli instruentes eos. Unde te, ut accusativus ponatur pro ablativo absolute, pro quo ponitur genitivus in Graeco. « Vel cum prius
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quibdam satis uidet᷑ qd̾ bap̃o ioħis fuerc
baptizati. ut de andrea philipo ⁊ petro. de qui¬
b ostat qd̾ fuert̾ eiꝰ discipłi. ħ dicto p̾cepit eis
unanimit᷑ egͥssi uixta p̾ceptum dñi uenerẽ
in montẽ oliueti. ⁊ statim dñs apparuit eis.

Expanded text:
 quibusdam satis videtur quod baptismo Joannis fuerint baptizati, ut de Andraea, Philippo et Petro, de quibus constat, quod fuerunt ejus discipuli. Hoc dicto praecepit eis unanimiter egressi, juxta praeceptum Domini, venerunt in montem Oliveti, et statim Dominus apparuit eis.
Abbreviated transcription (Latin):
uar᷑. mascłm ⁊ feminã creauit. hoc qͣntũ ad
corpꝰ. tñ dicit᷑ creasse ꝓpt̾ aĩam. eos autẽ dicit
płr ne androgeos .i. hermofroditos fcõs puta¬
remꝰ tñ scd̾m corpus factus ẽ qͦdam modo ad
ymaginem dei cum os homini sublime de

Expanded text:
ro et feminam creavit eos. Hoc quantum ad corpus, tamen dicitur creasse propter animam. Eos autem dicit pluraliter, ne androgeos, id est hermaphroditos factos putaremus. Tamen secundum corpus factus est homo quodammodo ad imaginem Dei cum Os homini sublime de
Abbreviated transcription (Latin):
sciebat lapsurũ. ł qr ñdum homo ꝑfectus
erat donec ex eo fieret mulier. Uñ ⁊ post legit᷑
ñ est bonum eẽ hoĩem solum¬
situr ꝑfecci sũt celi ⁊ t̾ra. ꝯclusio ⁊ scĩ¬
ẽ hic oꝑm sic. qr creati. dispositi. ornati. gͥ ꝑfe¬
cti. ⁊ qr in senario fc̃i qui pͥmus ꝑfectꝰ nume¬
rantib occurrit. qi ex ꝑtib suis agͥgatis red¬
dit eandẽ sũmam. qd̾ in monadib nuu̾s
mus. quaꝵ qͣ Diectio. s hebraica u̾itas habet

Expanded text:
sciebat lapsurum, vel quia nondum homo perfectus erat donec ex eo fieret mulier. Unde et post legitur: Non est bonum hominem itur perfecti sunt coeli et terra . Conclusio est hic operum. Quia creati, dispositi, ornati, igitur perfecti. Et quia in senario facti, qui primus perfectus numerantibus occurrit, quia ex partibus suis aggregatis reddit eamdem summam, quod in monadibus numeris st objectio. Sed Hebraica veritas habet
Abbreviated transcription (Latin):
hominib ⁊ aĩalib.⁊ qd̾ in escam in colligit᷑
qr ante pcc̾m nicħ norium aut stĩle t̾rapro¬
duxit. Et nota qd̾ in maximis ut ĩ leonib
ꝑdidit homo diium. ut sciat se amisisse ⁊ ĩ
mininus ut ĩ muscis ꝑdidit ut sciat utilita¬
tem suã. in mediis ht̃ dñium ad solaciũi nt

Expanded text:
hominibus et animalibus. Quod inde colligitur, quia ante peccatum nihil noxium, aut sterile terra produxit. Et nota quia in maximis, ut in leonibus, perdidit homo dominium, ut sciat se amisisse, et in minimis, ut in muscis etiam perdidit, ut sciat vilitatem suam; in mediis habet dominium, ad solatium, et
Abbreviated transcription (Latin):
de. Pret̾misso aur qd̾ ẽ dubium lict̾e insista¬
mus. qr creatõem maris ⁊ femine simł di¬
rerat. que tñ si mł fcã nõ fuit. ut explicet
qd̾ sub breuitate ꝯcluserat repetit. ⁊ de reliqͥs
Generatõnes er̃ ħ nomen pot̾ accipi acc̾e .i.¬

Expanded text:
d dubium est, litterae instamus. Quia de creatione maris, et feminae simul dixerat, quae tamen simul facta non fuit, ut explicet quod sub brevitate concluserat, repetit de aliquibus. Generationes, hoc nomen potest accipi acti
Abbreviated transcription (Latin):
qͥeuit ab oꝑe.⁊ inoꝑib.i ñ eget oꝑib sius. Et¬
apparuit. nam stabił manens dat cũcta io¬
ueri. Qd̃ autẽ dicit᷑ ab omĩ oꝑe qd̾ patrarat
ĩnuit eẽ opus qd̃ ñdum fecerat a quo ñ qͥ
escit. Tria enim oꝑa fecerat. creauit dispo¬
suit. ornauit. Qrtum opuis ꝓpagat̾onis nõ
desinit oꝑari. Quintũ faciet cum p̾cinget

Expanded text:
etapparuit. Nam stabilis manens dat cuncta moveri. Quod autem dicitur, ab omni opere, quod patrarat, innuit esse opus quod nondum fecerat, a quo nondum quiescit. Tria enim opera fecerat, creavit, disposuit, et ornavit. Quartum opus propagationis non desinit operari. Quintum faciet, et praecinget
Abbreviated transcription (Latin):
mines qr ꝓnisũt ad malum. tempꝰ sementis
⁊ messis. frigus ⁊ estus. nox ⁊ dies ñ reqͥescent.
forte ñdum ita plene distincta fuerãt .iiii. teui¬
pora. qi nec usq ad diluuiũ aque fuerãt colle¬
cte in nubes. Et bñdixit eis dñs dicens. Cresci
te ⁊ mul. ⁊ sit cimor u̾r suꝑ cũcta aĩantia ter¬
re. hoc dictum ẽ eis ui solatium. ne pauciho
DOO

Expanded text:
mines, quia proni sunt ad malum. Tempus autem sementis, et messis, et frigus, et aestus, nox, et dies non requiescent. Forte nondum ita plene distincta erant quatuor tempora, quia nec usque ad diluvium aquae fuerant collectae in nubes. Et benedixit eis Dominus dicens: Crescit sit timor vestri super cuncta animantia terrae. Hoc dictum est eis in solatium, ne pauci hodo
Abbreviated transcription (Latin):
.xxiii. ponens in ea p̾sidium fecit eam tribu¬
tariam. ẽunc impletum ẽ qd̾ dictum ẽ rebe¬
scificauit. de quo fecit salomon mare encũ.
colũpnas ⁊ altare. Porro ioab erat suꝑ ex̾citũ.
Iosaphat erat a ꝯmẽtarus .i. scriptor gestoꝵ
Scribebant enĩ singłi reges cronicagestoꝵ Sa¬
doch ⁊ abiathar erant sacerdotes. Sararia u̾o
scriba .i. cancellariꝰ bananias aut̃ erat frat̾
cerethi ⁊ pheleti qui erãt custodes capitis dł.¬

Expanded text:
 ponens in ea praesidium fecit eam tributariam. Tunc impletum est, quod dictum est Rebesanctificavit, de quo fecit Salomon mare aeneum, columnas, et altare. « Porro Joab erat super exercitum; » Josaphat erat a commentariis, id est scriptor gestorum. Scribebant enim singuli reges chronica gestorum, Sadoc, et Abiathar erant sacerdotes; Saratas vero scriba, id est cancellarius. Banaias autem erat super Chereti et Phelethi, qui erant custodes capitis D
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ suam collẽ sonati Duo aut̃ fili amina¬
dab minabaẽ plaustrũ aioth. p̾cedebat ⁊ ora
sequebat᷑. Dauid aut̃ ⁊ om̃is isrł psallebant
coram archa ĩ musicis instrum̃tis eũ autẽ
uenissent ad aream nachor calcitrauerũt
boues. ⁊ ĩclinata ẽ archa. Et extẽdit ora ma¬
num ⁊ tenuit eam. ⁊ aruit dextera eiꝰ. in qua

Expanded text:
autem filii Aminadab minabant plaustrum. Aiot praecedebat, et Oza sequebatur. David autem et omnis Israel psallebant coram arca musicis instrumentis. Cum autem venissent ad arcam Nachor, calcitraverunt boves, et inclinata est arca, et extendit Oza manum, et tenuit eam; et aruit dextra ejus in qu
Abbreviated transcription (Latin):
ces fetus. Quo audito abiit dauid ut adduoet
archam inciuitatẽ dauid cũ gandio. Dauid
aut̾ accinctus ephot lineo psallebat corã ar¬
cha in organis armigatis .i. ad armũliga¬
tis. ł scd̾m qͦs dam genus ẽ organi qd̾ fit cũ
aqua. Et uidit eũ psallentẽ michol ꝑ fene

Expanded text:
ed. Quo audito abiit David, ut adduceret arcam in Civitatem David cum gaudio. David autem accinctus ephod lineo, psallebat coram arca in organis armigatis, id est ad armum ligatis. Vel secundum quosdam genus est organi, quod fit in aqua. Et vidit eum psallentem Mich
Abbreviated transcription (Latin):
q in sempit̾num. ⁊ ego ero ei in prem. ⁊ ip̃e
erit mͥ in filium. Ex bac ꝓmissione conicteͣ
qd̃ saluus sit salomon. Hus auditis gausꝰ
ẽ dauid de successione regni. Erinde p̾cipue
grãs egit deo dicens. Ista ẽ enim lex adam do
factum ẽ aut̾ post hec ꝑcussit dauid philiste¬
os. ⁊ abstulit frenum .i. potestatem tributi qͣm
mẽsus ẽ duos funiculos. unum ad occiden¬
dum. ⁊ unum ad iuificand̃ .i. ad arbitriũ
suum quos uoluit occidit. quos uoluit reser¬

Expanded text:
que in sempiternum, et ego ero ei in patrem, et ipse que in sempiternum, et ego ero ei in patrem, et ipse erit mihi in filium. » Ex hac promissione conjicitur quod salvus sit Salomon. His auditis gavisus est David de successione regni, exinde praecipue gratias egit Deo addens: « Ista enim est lex Adam Dom« Factum est autem post haec, percussit David Philisthaeos, et abstulit frenum, » id est potestatem tributi, quam mensus est duos funiculos, unum ad occidendum, et unum ad vivificandum, » id est ad arbitrium suum quos voluit occidit, quos voluit reser