comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tu sui choruscat. celestib
illustrata fulgorib. Plecta
ut sol fulgore uirtutum.
quia ipse eam elegit sol ui¬
sticie ut nasceretur ex ea.
Ad cuius profecto exequias.
quantum fas est credere.
famulabañtur angeli. &
uniuerse celorum congra¬
tulabantur curie. Nec mi¬
rum. quia honor maternꝰ
eius est qui est natus ex ea
quem omnis celorum ordo
ueneratur &e ad orat suꝑ se
eleuatum cum patre. insede
maiestatis dñi. Legimus
ergo quam sepe ad funera
& ad sepulturas quorumlib
scõrum angłos aduenisse. ꝙ¬
ad exequias eorum obsequia
prestitisse: nes non & animas
electorum usq ad celos cum
hymnis &e laudib de tulisse.
ubi & utriusq sexus chori
cõmemorantur frequenter
audiri: lauilesq cecinisse. In¬
terea ꝙ quod ꝑspicacius est.
multo non numquam lu¬
mine eos dem resplenduisse.
in suꝑ & ad huc uiuences in
carne ibidem miri odoris fla¬
grantiam diutius ꝑsensisse.
Quod si ad recreandam spem
suorum amplus compro¬

Expanded text:
tu sui coruscat, coelestibus tu sui coruscat, coelestibus illustrata fulgoribus. Electa ut sol, fulgore virtutum, quia ipse elegit eam sol justitiae, ut nasceretur ex ea. Ad cujus profecto exsequias quantum fas est credere famulabantur angeli, et universae coelorum congratulabantur curiae. Nec mirum, quia honor maternus ejus est, qui est natus ex ea: quem omnis coelorum ordo veneratur et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. Legimus enim quam saepe ad funera et ad sepulturas quorumlibet sanctorum angelos advenisse, et exsequiis eorum obsequia praestitisse: necnon et animas electorum usque ad coelos, cum hymnis et laudibus detulisse: ubi et utriusque sexus chori commemorantur frequenter auditi, laudesque cecinisse: interea et quod perspicacius est, multo nonnumquam lumine eosdem resplenduisse; insuper et adhuc viventes in carne, ibidem miri odoris fragrantiam diutius persensisse. Quod si ad recreandam spem,suorum amplius compro
Abbreviated transcription (Latin):
& desiderio caritatis. Ut iur¬
romatib. Nimirum quia
multis repleta erat uirtũ¬
tum odorib: manans ex
ca fraglabat suauissimus odor
& iam spiritib angelicis. As
se olim exorta: sed mirabant᷑
electorum anime pregaudio
que nam eẽt. que & iam me¬
ritorum uirtutib angłoꝵ
uinceret dignitatem. De
qua rursus idem sp̃c sc̃s:
in eisdem canticis. Que est
ista que ascendit inquit
quasi aurora consurgens.
pulchra ut luna. electa ut
sol. terribilis ut castrorum
acies ordinata: Aomiratur
autem sp̃c sc̃s: quia om̃s
de ascensu huius uirginis
ad mirantes facit: Quod
quasi noui diluculi auro¬
ra rutilans. ascensu suo
resplendeat. multis freta
& uallata scõrum agmi¬
nib. Unde dr̃ terribilis ut
castrorum acies ordinata.
Siquidem terribilis sius
facta uirtutib. ut castrorũ
acies ad modum ordinata:
hinc inde scõrum angłors
fulta presidiis. Puichra ut
luna. Inmo pulch rior ꝗͣ
luna: quia iam sine defec¬

Expanded text:
et desiderio charitatis. Ut viret desiderio charitatis. Ut virromatibus: nimirum quia multis repleta est virtutum odoribus: manans ex ea fragrabat suavissimus odor etiam spiritibus angelicis. Ascse olim exorta: sed mirabantur electorum animae prae gaudio, quaenam esset quae etiam meritorum virtutibus angelorum vinceret dignitatem. De qua rursus idem Spiritus sanctus in eisdem Canticis: Quae est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem Spiritus sanctus, quia omnes de ascensu hujus Virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur, terribilis ut castrorum acies ordinata. Siquidem terribilis suis facta virtutibus, ut castrorum acies admodum ordinata: hinc inde angelorum sanctorum fulta praesidiis: pulchra ut luna, immo pulchrior quam luna, quia jam sine defec
Abbreviated transcription (Latin):
in etherͤis mansionib locũ.
Hinc quoq dauid ꝓpħa
olim gratulabundus xp̃o
canit. Asumo inquit celo
egressio eius: & occursus
eius usq adsũmum eius.
Ascendit ergo eandem głam
resumpturꝰ. licet non ami¬
serit. quam prius habuerat:
antequam mundus fieret.
Ascendit & preparauit huic
scissime ac gloriosissime
uirgini locum immortali¬
tatis. ut cum eo regnare pos
qua gloriosa ce felix ad
ethereum peruenit thala¬
mum. Que profecto festiui¬
tas sicuti & uirgo incomꝑa¬
bilis est ceteris uirginib.
festiuitas omnium scõr
festiuitatib: ꝙ admiranda
& iam uirtutib angelicis.
Propter quod ex ꝑsona suꝑ¬
norum ciuium in eius ascen¬
sione admirans sp̃c sc̃s: ait
incanticis. Que est ista que
ascendit ꝑdesertum. sicut
uirgula fumi ex aromatib:
Ebene quasi uirgula fu¬
mi. quia gracilis &e delica¬
ta: quia diuinis extenuata
disciplinis. E enim concre¬
mata est intus in holocau
stum: incendio pii amoris.

Expanded text:
in aethereis mansionibus locum. in aethereis mansionibus locum. Hinc quoque David propheta olim gratulabundus Christo canit: A summo, inquit, coelo egressio ejus: et occursus ejus usque ad summum ejus . Ascendit ergo eamdem gloriam resumpturus, licet non amiserit, quam prius habuerat antequam mundus fieret. Ascendit et praeparavit huic sanctissimae et gloriosissimae Virgini locum immortalitatis, ut cum eo regnare possqua gloriosa et felix ad aethereum pervenit thalamum. Quae profecto festivitas, sicuti beata Maria incomparabilis est virginibus festivitas omnium sanctorum festivitatibus, et admiranda etiam virtutibus angelicis; propter quod ex persona supernorum civium in ejus ascensione admirans Spiritus sanctus ait in Canticis: Quae est ista quae ascendit per desertum sicut virgula fumi ex aromatibus ? Et bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, etenim concremata intus in holocstum incendio pii amoris,
Abbreviated transcription (Latin):
u de inceps ea uti usu fe¬
mineo liciuerit nisi deo.
Quippe ut ita loquar. bea-¬
ta & głosa uirgo maria
eo modo quamus dudũ
in comꝑabilis ẽẽt uniuer¬
sis que sub cęlo sunt uir¬
ginib. ut decenter posset
in se suscipe diuinitatis ad¬
mixtionem. salua utraq
natura. tamen cum gr̃a
repletur. cum sp̃u sc̃o per¬
funditur: cum uirtute al¬
tissimi obumbratur. fit
preciosior meritis: celsis sub¬
limior fastigiis. pulchrior
scĩtate. gło sior suorum
prerogatiuis meritorum:
ita ut nullis iam usib
sit ipsa cademq mancipan¬
da nisi diuinis. Unde o
scĩssime uirgines. & si imi¬
tari oportet tantam ac
talem uirginem. tamq
preclaram: uenerari multũ
conuenit. & ultra angłicã
quodammͦ dignitatem.
quantum fas est cum gau¬
dio laudib dignissime ef¬
ferri. Que ut diximus
altata deuotissime hodie
predicatur. quia precessit
eam dñs & saluator nr̃ ex
ea uera fide genitus ad celes¬
tia: ut pararet ei sicut ipse
suis repromisit discipulis

Expanded text:
 deinceps ea uti usu femineo licuerit nisi Deo. Quippe ut ita loquar beata et gloriosa virgo Maria eo modo, quamvis dudum incomparabilis esset universis quae sub coelo sunt virginibus, ut decenter posset in se suscipere divinitatis admixtionem, salva utraque natura: tamen cum gratia repletur, cum Spiritu sancto perfunditur, cum virtute Altissimi obumbratur, fit pretiosior meritis, celsis sublimior fastigiis, pulchrior sanctitate, gloriosior suorum praerogativis meritorum: ita ut nullis jam usibus sit ipsa eademque mancipanda nisi divinis. Unde, o sanctissimae virgines, etsi imitari oportet tantam ac talem virginem, tamque praeclaram venerari: multum tamen convenit, et ultra angelicam quodammodo dignitatem, quantum fas est, cum gaudio laudibus eam dignissimis efferre: quae, ut diximus,altata, devotissime hodie praedicatur: quia praecessit eam Dominus et Salvator noster ex ea vera fide genitus ad coelestia: ut pararet ei, sicut ipse suis repromisit discipulis,
Abbreviated transcription (Latin):
martyr fuit. Unde constat.
quia plus omn̾ib dilexit:¬
propterea & plus doluit.
in tantum ut animam eius
totam ꝑtransiret & posside¬
ret uis doloris: ad testimoni¬
um eximie dilectionis. Que
quia mente passa est. plus
quam martyr fuit. nimirũ
& dilectio eius amplius for¬
tis quam mors: quia mor¬
tem xp̃i suam fecit. Nunc
autem circundant eam flo¬
res rosarum. in desinenter
eius ad mirantes pulchritu¬
dinem inter filias ierłm: in
qua posuit. rex thronum
suum. quia concupiuit eiꝰ
speciem ac decorem. fuit
enim plena caritate ac dilec¬
tione. Id circo sequitur post
eam purpuratorum exercitꝰ
& candidatorum greges.
Quam si diligentius aspicias.
nich uirtutis est nichil spe¬
ciositatis. nil candoris & głe:
quod ex ea non resplendeat.¬
& ideo bene circundant eã
flores rosarum & lilia con¬
uallium. ut uirtiites uir¬
tutib fultiantur: & formo¬
sitas decore castitatis augea¬
tur. Nam omnis splendor
& gła quanto illustratur ful¬

Expanded text:
martyr fuit. Unde constat, martyr fuit. Unde constat, quia plus omnibus dilexipropterea et plus doluit, intantum ut animam ejus totam pertransiret et possideret vis doloris, ad testimonium eximiae dilectionis. Quae quia mente passa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus dilectio amplius fortis, quam mors fuit, quia mortem Christi suam fecit. Nunc autem circumdant eam flores rosarum, indesinenter ejus admirantes pulchritudinem inter filias Jerusalem : in qua posuit rex thronum suum, quia concupivit ejus speciem ac decorem: fuit enim plena charitate et dilectione: idcirco sequitur post eam purpuratorum exercitus, et candidatorum grex. XV. Quam si diligentius aspicias, nihil virtutis est, nihil speciositatis, nihil candoris gloriaeque, quod ex ea non resplendeat. Et ideo bene circumdant eam flores rosarum, et lilia convallium, ut virtutes virtutibus fulciantur, et formositas decore castitatis augeatur. Nam omnis splendor et gloria, quanto illustratur ful
Abbreviated transcription (Latin):
ducti riui omnem irrigãt
t̾ram deliciarum. & infun¬
dunt ortum uoluptatis:
ex quib cotidie lota & ꝑ¬
fusa beata dĩ genitrix. as-¬
cendit hodierna die specio¬
sa ualde Ad mirabilis. Cuiꝰ
odor in estimabilis erat ni¬
mis. & ideo in effabilis. Ad
cuius profecto flaglantiã
odoris. omnis illa celestis ierlm
leta decurrit: quam circunda¬
bant flores rosarum. & lilia
conuallium. Eo quod omnes
anime martyrio rubricate.
eam ȩterne dilectionis com¬
plectunt᷑ amplexib: & uirgini¬
tatis splendore candidate. ac
si lilia in ualle humilitatis
enutrite circundant eam:
uenerationis grã obsequentes.
Recte igitur beata dei
genitrix & martyr.&. iurgo
fuit: quamuis in pace uitã
finierit. Hinc quoq quod
anima. quia in mortalis ẽ.
pati non potuerunt. Beata
uero dĩ genitrix quia in
ea parte passa est. que in¬
passibilis habebatur: ideo
ut ita fatear. quia spiritalit᷑
& atrocius passa est glaclio
passionis xp̃i. plusquam

Expanded text:
ducti rivi, omnem irrigant ducti rivi, omnem irrigant terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus quotidie ita et perfusa beata Dei genitrix ascendit hodierna die speciosa valde et admirabilis: cujus odor inaestimabilis erat nimis, et ideo ineffabilis. Ad cujus profecto fragrantiam odoris, omnis illa coelestis Jerusalem laeta decurrit, quam circumdabant flores rosarum et lilia convallium, eo quod omnes animae martyrio rubricatae, eam aeternae dilectionis complectuntur amplexibus: et virginitatis splendore candidatae, ac si lilia in valle humilitatis enutritae, circumdant eam, venerationis gratia obsequentes. Recte igitur: quoniam beata Dei genitrix et martyr, et virgo fuit, quamvis in pace vitam finierit. Hinc quoque quod anima, quia immortalis est, pati non potuerunt. Beata vero Dei genitrix, quia in ea parte passa est, quae impassibilis habetur, ideo, ut ita fatear, quia spiritualiter et caro ejus passa est gladio passionis Christi, plus quam
Abbreviated transcription (Latin):
festiuitas omnium suꝑnoꝵ
ciuium est gratulatio. pre¬
sertim quiaeius celebritas
laus & fauor est saluatoris.
Unde credimus ut supradic¬
tum est. quod non hunc
tantum diem sollempnem
ducunt pro eius honore
annuum. uerum continuũ
tatis & leticie uenerationis
obsequio. cum omni colũt
tripudio amoris & gaudii.
Nec in merito omĩs
illa celestis ciuitas congra¬
tulatur. & ueneratur matrem.
cuius suꝑ se ad orat filium
regem: anquẽ treiit potestates.
& curuatur oinne genu.
De huius nimirum ad celos
ascensione. multo admiran¬
tis intuitu. secretorum con¬
templator celestium. in can¬
ticis uidi inquit speciosã
ascendentem quasi colum¬
bam. desuꝑ riuos aquarũ.
Et uere speciosa quasi colũ¬
ba. quia illiꝰ speciem colũ¬
be ac simplicitatem pre¬
monstrabat. que suꝑ dñm
uenit. & docuit ioħem qd̃
hic est qui baptirat. Q be¬
ne desuꝑ riuos aquarum.
quia suꝑ aquam refectionis
educauerat eam dñs & nu-¬
trierat: exqua multi de¬

Expanded text:
festivitas, omnium supernorum festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: praesertim quia ejus celebritas laus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut supra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem ducunt pro ejus honore annuum, verum etiam continuum tatis et laetitiae ac venerationis obsequio, cum omni colunt tripudio amoris et gaudii. Nec immerito igitur omnis illa coelestis civitas congrt veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne genu. De hujus nimirum ad coelos ascensione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam ascendentem, quasi columbam desuper rivos aquarum. Et vere speciosa quasi columba, quia illius speciem columbae ac simplicitatem demonstrabat, quae super Dominum venit, et docuit Joannem, quod hic est qui baptizat. Et bene, desuper rivos aquarum, quia super aquam refectionis educaverat eam Dominus et nutriverat : ex qua multi de
Abbreviated transcription (Latin):
tamen dum incarne iuxit
carneis mouebatur sensib:
& ideo quam sepe locorum
recreabatur nisitationibus:
& quem genuerat. mentis
complectabatur amplexib.
Deniq amor xp̃i desideriũ
pariebat. Desiderium uero
gliscens. quasi nouis repara¬
batur ardorib : in tantum
& iam &e semet ipsam trans¬
cenderit. quia omnino amor
impatiens. quod amat non
potest non uidere. Hinc est
duxere. si dnm quem ama¬
uerant non uiderent: sicrtt
& uenerabit beata maria
non dum dignum pro in¬
numeris & inmensis bene¬
ficiis reddebat interdum ob¬
sequium scĩtatis. dum bene¬
ficiorum interris posita nõ
poterat uidere largitorem.
Et ideo hodie dilectissime ele-¬
uatur suꝑ choros angłorum.
ut possit speciem uultumq
uidere saluatoris: quem
amauerat. quem cupierat
ex toto desiderio cordis. Qd̃
si gaudium fit incelo de
quolibr peccatore conuerso.
multomagis putandum.
ꝓ tante uirginis exultatione
& gła. quod exultatio sit
in suꝑnis: cuius nimirum

Expanded text:
tamen dum in carne vixit, tamen dum in carne vixit, carnalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino amor impatiens, quod amat, non potest non videre. Hinc est,duxere, si Dominum quem amaverant, non viderent: sicuti et venerabilis beata virgo Maria, non indignum pro innumeris et immensis beneficiis reddebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum in terris posita non poterat videre largitorem: et ideo hodie, dilectissimae, elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. XIV. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et gloria, quod exsultatio fiat in supernis: cujus nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
amor: ita ut in ea nicħ eẽt
mundanus quod uiolaret
affectus. sed ardor continuus.
& ebrietas ꝑfusi amoris. Lam
dus ex toto corde ex tota ani¬
ma. atq ex tota iuirtute que¬
rendus: maxime tamen ab
ea ardentius. cuius & dñs
erat & filius. fortassis ergo
pre minio amore in loco
quo sepultus dĩ interdum
habitasse eam credimus:
quatinus piis pasceret᷑
internus amor obtutibus.
Sic namq locus medius
est hinc inde constitutus:
ut adire posset ascensionis
eius uestigia. & locum se¬
pulture & resurrectionis.
seu omnia in quibz passus
est loca inuisere: non quod
iam uiuentem quereret
cum mortuis. sed ut suis
solaretur aspectibz. Hoc
quippe habet in paciens
amor quem desiderat.
semꝑ inuenire secredat.
Ignorat siquidem iudicium.
ratione multotiens caret:
modum nescit. nec aliud
cogitare potest: quam quod
diligit. Amor non accipit
de inpossibilitate solatium.
neq ex difficultate remedi¬
um. Que licet beata uirgo

Expanded text:
amor: ita ut in ea nihil esset, amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et ebrietas perfusi amoris. Nam dus, ex toto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis, et omnia in quibus passus est, loca invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium, neque ex difficultate remedium. Quae scilicet beata virgo
Abbreviated transcription (Latin):
ad celos ascensum. ex pletis
omĩb que de ipso erant ab
angłis predicata. & aꝓpħis
multipharie multisq mo¬
dis presignata: diuinis de¬
clarata oraculis. uirtutibus
exhibita. & quȩ humanita¬
tis sunt ostensa presagiis.
Queso siqua sunt inuobis
iuscera pietatis. considerate
quo cruciabatur amore: qͦ¬
ue desiderio estuabat hec
uirgo. dum reuolueret ani¬
mo cuncta que audierat.
quȩ uiderat. que cognou̾at.
Puto qd̃ qͥc qͥd cordis ẽ. qͥcqͥd m̃tis.
quicquid uirtutis huma¬
ne. si to E tum adhibeas.
non sufficiat ut cogitare
ualeas quanto inclesinenter
cremabatur ardore pii amo¬
ris: quantis mouebatur
repleta spũ scõ celestium
secretorum incitamentis.
Quia & si diligebat xp̃m
ex toto corde ex tota anima
& ex tota uirtute. nouis
tamen cotidie in flamma¬
batur presentia absens de¬
sideriorum affectib. Tanto
siquidem ualidius. quan¬
to diunis illustrabatur
intus uisitationib. Quam to
totam incanduerat diumus

Expanded text:
ad coelos ascensum, expletis ad coelos ascensum, expletis omnibus quae de ipso erant ab angelis praedicata, et a prophetis multifarie multisque modis praesignata, divinis declarata oraculis, virtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod quidquid cordis est, quidquid mentis, quidquid virtutis humanae, si totum adhibeas, non sufficiat ut cogitare valeas, quanto indesinenter cremabatur ardore pii amoris: quantis amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum incitamentis: quia etsi diligebat Christum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, novis tamen quotidie inflammabatur praesentia absens desideriorum affectibus: tanto siquidem validius, quanto divinis illustrabatur intus visitationibus: quam tottia: quam totam incanduerat divinus
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis affectu. Sic quippe
cuncta oportet considerare
quatinus & plena diuinitas
in xp̃o intelligatur homini
unita: & plena humanitas
in dm̃ assumpta. Hec idcir¬
co dixerim tantisꝑ de fide
in carnationis xp̃i karissime
quia plures orientalium cir¬
obscuritatis eloquio. uel greco
turbine latinam confunde¬
re puritatem. Sunt enim
& prudentes uirgines. sunt
& fatue. Q ideo dilectissime
imitamini quam amatis.
riosam uirginem: cuius
hodie in terris festa colitis.
De qua dr̃. Maria autem
conseruabat omnia uerba
hec. que de xp̃o dicebantur.¬
conferens in corde suo. Con
demq domino catholice
dicuntur. ut & fidem inte¬
gram seruare possitis: & ma¬
trem eus debite uenerari. q̃m
nullꝰ honor eiꝰ ẽ aliꝰ. nisi cũ ille iure
honorat᷑. qͥ nasci dignatꝰ est ex ea. Ce¬
terum rogo quecumq estis filie.
quecumq matres. cogitate
attentius & ꝑpendite dili¬
gentius quib afficiebatur
ta uirgo dolorib post xp̃i

Expanded text:
nitatis affectu. Sic quippe nitatis affectu. Sic quippe cuncta oportet considerare: quatenus et plena divinitas in Christo intelligatur homini unita, et plena humanitas in Deum assumpta. XIII. Haec idcirco dixerim tantisper de fide Incarnationis Christi, quod plures Orientalium cirobscuritatis eloquio, vel Graeco turbine Latinam confundere puritatem. Sunt enim et prudentes virgines, sunt et fatuae. Et ideo, dilectissimae, imitamini, quam amatis riosam Virginem, cujus hodie in terris festa colitis: de qua dicitur: Maria autem conservabat omnia verba haec quae de Christo dicebanturconferens in corde suo . Confdemque Domino catholice dicuntur: ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debite venerari. Quoniam nullus honor ejus est alius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus afficiebatur ta virgo Maria doloribus post Christi
Abbreviated transcription (Latin):
qui & diuina gessit & huma¬
na. Siquidem inseparabilit̾
atq indiuise cõmunes xp̃c
habuit actiones. sed intelli¬
gende sunt ipsorum opum
qualitates. Contem plandũ
q ad que prouehatur humi¬
litas carnis. ꝙ ad que incline¬
tur altitudo diuinitatis. ita
ut ꝑ omnem textum scĩ ęuã¬
gelii uideatur nichil caro
sine uerbo agere. neq uerbũ
sine carne quicquam efficere.
Unde quod concipit & parit
uirgo. sicut non sine potentia
uerbi est: ita non sine ueri-¬
tate carnis quod nascitur.
quod pannorum fasciis ia¬
cet inuolutum: & in presepio
reclinatur. Porro quod stella
duce a magis adoratur. sicut
deitatis est: ita humanitatis
quod inegyptum ꝑfugam
ne capiatur abducitur. Sic
itaq omnia uirtutum oꝑa
consideranda sunt: ut red¬
damus dõ que dĩ sunt. &
homini que sunt hominis.
qm̃ sicuti est unus qui
lazarum uerbo potentiȩ
sue uocat ut exeat foras a
monumento: sic ipse idem
unus est qui fleuit huma¬

Expanded text:
qui divina gessit et humaqui divina gessit et humana: siquidem inseparabiliter atque indivise communes Christus habuit actiones. Sed intelligendae sunt ipsorum operum qualitates: contemplandumque semper ad quae provehatur humilitas carnis, et ad quae inclinetur altitudo divinitatis: ita ut per omnem textum sancti Evangelii videatur nihil caro sine Verbo agere, neque Verbum sine carne quidquam efficere. Unde quod concipit et parit Virgo, sicut non sine potentia Verbi est, ita non sine veritate carnis quod nascitur, quod pannorum fasciis jacet involutum, et in praesepio reclinatur. Porro quod stella duce a Magis adoratur , sicut deitatis est: ita et humanitatis, cum in Aegyptum per fugam ne capiatur, adducitur. Sic itaque omnia virtutum opera consideranda sunt, ut reddamus Deo quae Dei sunt, et homini quae sunt hominis. Quoniam sicut est unus qui Lazarum verbo potentiae suae vocat, ut exeat foras a monumento: sic idem ipse unus est qui flevit huma
Abbreviated transcription (Latin):
rum unicio. tam mira est:
ut discerni nequeat. Alio¬
quin quod fuit abinitio
uerbum. quomͦ recte dr̃ hoc
totum eẽ. quod apłi audie¬
rant. quod iuderant. quod
manib tractarant. nisi qͥa
tractarant. uerbum uite
erat. & nichil aliud ex dua-¬
b naturis quam unum
uixta subsistentiam uel
ꝑsonam: Hinc ͤ quod unus
idemq manens filius uni¬
genitus. in dispͤaratus in utͥs¬
q naturis conspicitur: Q
sentialem qualitatem uł
naturalem proprietatem:
Que si naturam haberet
singularem & in coniunctã: n
ageret utiq. Nunc autem
emmnanuhel ds̃ unus est:
ꝙ in eo ipso utrr̃q idest ds̃
& homo. que utriusq naturȩ
sunt ueraciter gessit. scd̃m
que humana sunt: se ipsum
uolens ostendere. quod ds̃ idẽ
ipse & homo sit: & ideo idem
ipse tam que diuina sunt
agit quamque humana
alius quidem miracula oꝑ¬
atus est: alius ꝑpetrauit
humana passionesq susti¬
nuit. sed unus idemq xp̃c
filius dĩ atq hominis filius:

Expanded text:
rum unitio tam mira est, rum unitio tam mira est, ut discerni nequeat. Alioquin quod fuit ab initio Verbum, quomodo recte dicitur hoc totum esse quod apostoli audierant, quod viderant, quod manibus tractarant: nisi quiatractarant, Verbum vitae erat: et nihil aliud ex duabus naturis quam unum juxta subsistentiam vel personam. Hinc est quod unus idemque manens Filius unigenitus, indisseparatus in utriusque naturis conspicitur, et sentialem qualitatem, vel naturalem proprietatem: quae in naturam haberet singularem et inconjunctam, non ageret utique. Nunc autem Emmanuel dum unus est, et in eo ipso utraque, id est, Deus et homo, quae utriusque naturae sunt, veraciter gessit, secundquae humana sunt, seipsum volens ostendere quod Deus idem ipse et homo sit. Et ideo idem ipse tam quae divina sunt agit, quam quae humana alius quidem miracula operatus est, alius perpetravit humana, passionesque sustinuit: sed unus idemque Christus filius Dei atque hominis filius,
Abbreviated transcription (Latin):
magis errare in omni scͥp¬
tura uideberis diuina quam
incelligere ueritatem. Constat
igitur unum eundemq xp̃m
tum. humanitatis scilicet
ac diuinitatis: & ꝑ hoc duas
exercuisse operationes. O ꝑa¬
ta est enim utraq forma
uł natura cum alterius
communione. quod propͥu̾
habuit. Uerbo siquidem
oꝑante quod uerbi est: &¬
carne exsequente que carnis
erant. communicante siqui¬
dem ei uerbo in eadem oꝑa¬
tione: Dum & idem ds̃ atq
homo in una subsistentia
uł ꝑsona sine diuisione
aut cõmixtione creditur.
&e precognita idemtitas pre¬
iudicatur. Ueruntamen
ds̃ uerbum est & non caro.
quanquam carnem racio¬
nabiliter animatam assum¬
caro conspecta sit & uisa.
Unde &e ioħs. quod fuit
abinitio & quod audiuimꝰ
inquit &e uidimus ac per¬
speximus. & manus nr̃e trac¬
tauerunt de uerbo uite: Pro
cum
fecto nemo dĩ uerbum uude¬
re aut tractare possit manib.
nisi ꝑ sacramentum sibi
uniti hominis. Que nimi-¬

Expanded text:
magis errare in omni Scripmagis errare in omni Scriptura videberis divina, quam intelligere veritatem. Constat igitur unum eumdemque Chritum, humanitatis scilicet ac divinitatis, ac per hoc duas exercuisse operationes. Operata est enim utraque forma vel natura cum alterius communione quod proprium habuit: Verbo siquidem operante quod Verbi est, et carne exsequente quae carnis erant: communicante ei siquidem Verbo in eadem operatione, dum et idem Deus atque homo in una substantia vel persona, sine divisione aut commixtione creditur, et praecognita una identitas praedicatur. Verumtamen Deus Verbum est, et non caro, quamquam carnem rationabiliter animatam assumpcaro conspecta sit ac visa. Unde et Joannes: Quod fuit ab initio, et quod audivimus, inquit, et vidimus et perspeximus, et manus nostrae tractaverunt de verbo vitae : cum profecto nemo Deum verum videre aut tractare possit manibus, nisi per sacramentum sibi uniti hominis. Quae nimi
Abbreviated transcription (Latin):
respicias. inuenies semper
di. Si ad passionem. inue¬
mes semꝑ cum filio ho¬
minis eundem dĩ filiũ ita
unicũ ⁊ ĩdiuiduum. quantũ¬
ad uocem scripture ꝑtinet.
ut nec homo a deo separari
tempore. nec ab homine
ds ualeat passione. Si qui¬
dem ut hec aꝑtiꝰ intelliga¬
tis. ipsius xp̃i uerba dis¬
cutite: Nemo ascendit inqͥt
ĩ celum. nisi qui de celo des
cendit: filius hominis qui
est in celo. Quis queso est
qui loquitur: Xp̃e utiq.
Albi rogo tunc erat cum
hoc loquebatur: In t̾ra
scilicet. ¶ quomͦ se de celo
antequam nasceretur des-¬
cendisse testatur: Ciam
cum loquitur. in celo se
ẽẽ fatetur. eundemq se fili¬
um hominis dicit: cum
utiq de celo nisi ds̃ descen¬
dere non potuit. E cum
in t̾ris loquitur: non nisi
unus idemq xp̃e fuit.
Et hec est mira & ad mira¬
bilis nouitas. immo om¬
nium nouitatum supemi¬
nens nouitas nouitatis.
Quam nisi diligenter pru¬
dens uirgo ab exordio scĩ
euangłii animauertas.

Expanded text:
respicias, invenies quidem respicias, invenies quidem Dei. Si ad passionem, invenies semper cum filio hominis eumdem Dei filium ita unitum et individuum, quanad vocem Scripturae pertinet, ut nec homo separari a Deo tempore, nec ab homine Deus valeat passione. XII. Siquidem ut haec apertius intelligatis ipsius Christi verba discutite: Nemo ascendit, inquit, in coelum, nisi qui descendit de coelo, filius hominis qui est in coelo . Quis, quaeso, est qui loquitur? Christus utique. Ubi, rogo, tunc erat, quando haec loquebatur? In terra scilicet. Et quomodo se de coelo antequam nasceretur descendisse testatur? Etiam et cum loquitur, in coelo se esse fatetur, eumdemque se filium hominis dicit; cum utique de coelo, nisi Deus descendere non potuerit: et cum in terris loquitur, nonnisi unus idemque Christus fuit. Et haec est mira et admirabilis novitas, immo omnium novitatum supereminens novitas unitatis. Quam nisi diligenter, prudens virgo, ab exordio sancti Evangelii animadvertas,
Abbreviated transcription (Latin):
ysaac benedicebat filium:
in quo celestis omnis bene¬
dictio mundo effloruit. Et
bene ab eo plenus ager dr̃
ria pronuntiatur: de cuius
utero credentib fructus
uite effulsit. E nos inquit
nitudine eiꝰ accepimus grãm
pro grã. Qua propter obse¬
secro uos o filie. talem ac tan¬
tam gram ne inuacuum re¬
cipiatis. que est in xp̃o ihu. in
quo est ds & homo sic uintꝰ
in una eademq persona. ut
legatur quam sepe indiuinis¬
litteris homo coȩternus prop¬
ter unitionem substantie:
ac deinde ds̃ homini uide¬
atur compassus. cum nec inici¬
abilis sit homo: nec passibi¬
lis ds̃. Tamen sic unitus ẽ
ds suo corpori. ut nullam pa¬
ciatur fieri inter dñ & ho¬
minem humana opinio
ne distantiam. ne forte qd̃
absit alius filius dĩ. & aliꝰ
filius hominis credatur.
Presertim quia scriptura
diuina sic connectit q con¬
corporat dm̃ ꝙ. hominem:
ut nec intempore ad modi¬
passione possit ab hoĩe dm̃ dis¬
cernere. Unde si ad tempus

Expanded text:
Isaac benedicebat filium, Isaac benedicebat filium, in quo coelestis omnis benedictio mundo effloruit. Et bene ab eo plenus ager dicitur, ria pronuntiatur: de cujus utero credentibus fructus vitae effulsit. Et nos inquit nitudine ejus accepimus , gratiam pro gratia. Quapropter obsecro vos, o filiae, talem ac tantam gratiam ne in vacuum recipiatis, quae est in Christo Jesu, in quo est Deus et homo, sic unitus in una eademque persona, ut legatur quam saepe in Scrilitteris homo Deo coaeternus propter unitatem substantiae, ac deinde homini Deus videatur compassus, cum nec immutabilis sit homo nec passibilis Deus. Sic tamen unitus est Deus suo corpori, ut nullam patiatur fieri inter Deum et hominem humana opine distantiam: ne forte quod absit alius filius Dei, et alius filius hominis credatur: praesertim quia Scriptura divina sic connectit et concorporat Deum et hominem, ut nec in tempore homipassione possit ab homine Deum discernere. Unde si ad tempus
Abbreviated transcription (Latin):
persensisset uestimentorum
flaglantiã. ecce odor filii mei
sicut odor agri pleni. quem
benedixit dñsꝰ Sed forte dic¬
turus est aliquis. quid ad
deo figurate accipiantur.
Ueruntamen &e sp̃c sc̃s in
hebreo ruha feminino ge¬
nere dr̃. non quod sexus in
dm̃ monstretur: immo ne
forte suspicetur. sub regula
trium linguarum sp̃c sc̃s
diuerse accipitur. In hebreo
ut dixi femineo genere le¬
gitur. in greco uero ne sexꝰ
in eo credatur. pro neutro in¬
uenitur: & in latino mascu¬
linum eẽ decernitur. Qui
beccam intelligitur. & ideo
totum est in mysterium qđ
geritur: ut ꝑuestimentorum
quem nos omnes quicunq
baptirati sumus indumur.
in quo benedixit nos. non qͣli¬
cunq. sed omni ut ait apłs
benedictioner spiritali inceles¬
tib. Unde ꝙ angłs marie lo-¬
qui incipiens. a benedictione
ex orsus ait. Benedicta tu
inquit inmulierib. & bene¬
dictus fructus uentris tui.
Cuius profecto inspũ lon¬
ge odorem trahens prefatus

Expanded text:
praesensisset vestimentorum praesensisset vestimentorum fragrantiam: Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus ? Sed forte dicturus est aliquis: Quid ad Deo figurate accipiantur? Verumtamen et spiritus in Hebraeo RUA feminino genere dicitur, non quod sexus in Deo monstretur: immo ne forte suspicetur, sub regula trium linguarum, Spiritus sanctus diverse accipitur: in Hebraeo scilicet, ut dixi, feminino genere legitur: in Graeco vero, ne sexus in eo credatur, πνεῦμα neutro invenitur: et in Latino masculinum esse decernitur. Qui beccam intelligitur: et ideo totum est in mysterio quod geritur, ut per vestimentorum quem nos omnes quicumque baptizati sumus induimur, in quo benedixit nos non qualicumque, sed omni ut ait Apostolus benedictione spirituali in coelestibus . Unde et angelus Mariae loquens, a benedictione exorsus ait: Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui . Cujus profecto in spiritu longe odorem trahens pater
Abbreviated transcription (Latin):
per erat. Id circo non alium
quam eundem ipsumq
dĩ filium &e colimus & ad¬
oramus: qui nichil inse
ꝓad sumpto homine est co¬
actus: nichilq quod uer¬
bum caro factũ ẽ ĩminutus
ł ĩmutatꝰ. Et ideo unus idẽq
semper cum deo patre filius
ad oratur. non nouus. non re¬
cens extempore: non alienus
anatura uel genere. Quod
si tibi nouum uideturꝰ pro
sit: noueris quod hoc sẽꝑ
cum eo & in eius consilio fuit
ut sic fieret. & nunc quan
priores sc̃i diuinitus afficie¬
bantur odoramentis. talib
in spirabantur de xp̃o presa¬
giis. quod nasciturꝰ eẽt in mũ¬
do: in quo eẽt omnium salꝰ
& benedictio ȩterne hereditatis.
ste siquidem sunt fidei ues¬
tes. iste quib sc̃i priores ues
tibantur. iste quas rebecca.
inmo. sp̃c sc̃s secum domi
habuit: quib induit iacob
filium suum. Alias aute n
ab sp̃ũ scõ seruate domi ꝙ
prolate eent. quid miri odo¬
ris in eisdem pater ysaac
hauriret: ita ut diceret cũ

Expanded text:
per erat. Idcirco non alium per erat. Idcirco non alium quam eumdem, ipsumque Dei filium et colimus et adoramus. Qui nihil ipse pro assumpto homine est auctus, nihilque quod Verbum caro factum est, imminutus, vel immutatus est: et ideo unus idemque semper cum Deo Patre Filius adoratur, non novus, non recens ex tempore, non alienus a natura, vel genere. XI. Quod si tibi novum videtur, quod sit: noveris quod hoc semper cum eo et in ejus consilio fuit ut sic fierpriores sancti divinitus afficiebantur odoramentis, talibus inspirabantur de Christo praesagiis, quod nasciturus esset in mundo, in quo esset omnium salus et benedictio aeternae haereditatis. Istae siquidem sunt fidei vestes: istae quibus priores sancti vestiebantur: istae quas Rebecca, immo Spiritus sanctus secum domi habuit, quibus induit Jacob filium suum. Alias autem nisi a Spiritu sancto servatae domi et prolatae essent, quid miri odoris in eisdem pater Isaac hauriret, ita ut diceret, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uari. quemadmodum &
ilti. Nam̃q illos dñs solus
ducebat. & non erat cum
eo ds̃ alienus. Unde nec nobis¬
cum d̾s recens. quia unus idẽ¬
q est qui & eorum ductor
fuit: & nrͣ per passionem car¬
nis sue redemptor. Unus si¬
quidem sua incarne. unus
in sacramento: atq unus in
spũ. Nec ad mittit omnino
ut alius filius hominis.
alius filius dei intelligatur.
qui nec tempore prescribit᷑.
nec passione seꝑatur. Sed to
ds̃ ꝑtu lisse recte credatur.
Alioquin: si ad rationem res¬
picias & ad sensus humanoᷤ.
nequaquam eatenus potue¬
runt inter se conuenire dĩ¬
tas & humana conditio. Con¬
unus exambob emmanu¬
hel. Unde michi udetur
quod altitudinem tanti
mysterii diligenter intelli¬
gere & uidere non potuert̃:
qui aut duos filios. certe
filium existimauere. Nos¬
seorsum colimus quod fas ñ¬
est nec adoramus: sed dm̃
magis incarnatum. qui
proprium sibi corpus anima¬
tum uniuit: ita ut ds̃ uer¬
non in alium quem

Expanded text:
vari, quemadmodum et vari, quemadmodum et illi . Namque illos Dominus solus ducebat et non erat cum eo Deus alienus. Unde nec nobiscum Deus recens, quia unus idemque est qui eorum ductor fuit, et noster per passionem carnis suae redemptor. Unus siquidem sua in carne, unus in sacramento, atque unus in spiritu: nec admittit ratio, ut alius filius hominis, alius Filius Dei intelligatur, qui nec tempore praescribitur, nec passione separatur, sed totDeus pertulisse recte credatur. Alioquin si ad rationem respicias, et ad sensus humanos nequaquam ita eatenus potuerunt inter se convenire deitas et humana conditio. Con ex ambobus Emmanuel. Unde mihi videtur quod altitudinem tanti mysterii diligenter intelligere et videre non potuerunt, qui aut duos filios certe, filium existimavere. Quaseorsum colimus, quod nefas est, nec adoramus; sed Deum magis incarnatum, qui proprium sibi corpus animatum univit, ita ut Deus Vernon in alium queml
Abbreviated transcription (Latin):
nature declaratur: inqua
nimirum eternitate iam
se fuisse qui loquebatur
per sacramentum sue incar¬
nationis insinuat. Quod
cius: ih̃c inquit popłm ex
egypto saluans: scđo eos
qui non crediderunt ꝑdidit.
Q alibi paulus. Neq temp
in illo unico filio dĩ. iam
unitas ꝑsone cõmendatur.
que occulta erat in mi ste¬
rio. Quod & alibi euidenter¬
apłs. qui elegit nos inquit
ante mundi constitutionẽ
in ipso Quia profecto quic¬
quid ds̃ fecit abinicio. xp̃c
fecit totum ꝑunitatem sa-¬
cramenti. E ideo iam iħe
erat in filio qui ppłm edu
menti unitatem in deo fuis¬
se non dubitatur. Alioquin
nisi ita credideris. Aut xp̃e
ds̃ non erit omnino: aut
contra ꝓpħam ds̃ recens eẽ¬
uidebitur. Sed ne talibus
patiamur calumpniis. scru¬
tande sunt scripture: in
quib unitas in xp̃o com¬
mendatur ꝑsone. quem
non preuidicat tempus:
ne unus semꝑ dicatur. Hĩc
quoq beatus petrus loquẽs
de patrib. ait. ꝑ grãm dñi

Expanded text:
naturae declaratur: in qua naturae declaratur: in qua nimirum aeternitate jam se fuisse qui loquebatur, per sacramentum suae incarnationis insinuat. Quod sus, inquit, populum ex Aegypto salvans: secundo eos, qui non crediderunt, perdidit . Et alibi Paulus: Neque tentin illo unico Filio Dei, jam unitas personae commendatur quae occulta erat in mysterio. Quod et alibi evidenter, Qui elegit nos, inquit, ante mundi constitutionem in ipso ; quia profecto quidquid Deus fecit ab initio, totum fecit per unitatem sacramenti. Et ideo jam Jesus erat in filio, qui populum educmenti unitatem in Deo fuisse non dubitatur. Alioquin nisi ita credideris, aut Christus Deus non erit omnino, aut contra prophetam Deus recens videbitur. Sed ne talibus quatiamur calumniis, scrutandae sunt Scripturae, in quibus unitas in Christo commendatur personae, quem non praejudicat tempus, ne unus semper dicatur. Hinc quoque beatus Petrus loquens de Patribus ait: Per gratiam Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ta uirtutum. Sicq conclu¬
sus. ut nesciat uiolari neq
corrumpi ullis insidiariun
fraudib. fons itaq signatꝰ
sigillo tocius trinitatis. ex
quo fons uite manat: in
cuius lumine omnes uide¬
mus lumen. quia iuxta
ioħm ipse est qui illuminat
om̃nem hominem uenientem
inhunc mundum. Cuius
profecto emissio uteri super¬
norum ciuium est paradys
De isto namq uentris agro:
patriarcha isaac longe odo¬
rans. aiebat dicens. Ecce odor
filii mei. sicut odor agri ple¬
ni: quem benedixit dñs.
Q uamius putent parum
intelligentes quod priores
scĩ minus de xp̃o intellexe¬
rint mysterium incarnatio¬
nis. cum & ipsi eadem sal¬
uati sint gr̃a: unde constat
tempus non pre iudicasse
sacramento uniti hominis
ac dĩ. ita ut iam eẽt in illo
per unitatem ꝑsone abini¬
tio scłi. qui necdum erat
natus de maria uirgine: qͦd
batur in eo semꝑ fuisse mys
abraham antequam fieret
humanitatis est breuitas:
ego sum autem ȩternitas

Expanded text:
nta virtutum: sicque conclunta virtutum: sicque conclusus, ut nesciat violari neque corrumpi ullis insidiarum fraudibus. Fons itaque signatus sigillo totius Trinitatis: ex quo fons vitae manat, in cujus lumine omnes videbimus lumen. Quia, juxta Joannem, Ipse est qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Cujus profecto emissio uteri, supernorum civium omnium est paradisus. De isto namque ventris agro patriarcha Isaac longe odorans, aiebat, dicens: Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus : quamvis putent parum intelligentes, quod priores sancti minus de Christo intellexerint mysterium Incarnationis, cum et ipsi eadem salvati sint gratia. X. Unde constat tempus non praejudicasse sacramento uniti hominis ac Dei: ita ut jam esset in illo per unitatem personae ab initio saeculi, qui nondum erat natus de Maria Virgine: quod batur, in eo semper fuisse mystAbraham antequam fieret, humanitatis est brevitas. Ego autem sum, aeternitas
Abbreviated transcription (Latin):
b: & dealbata niue candidiꝰ
sp̃c scĩ munerib. simplicita¬
tem columbe inomnib re¬
presentans: qm̃ quicquid in
ca gestum est. totum simpli¬
citas & puritas. totum ueri¬
tas & gr̃a fuit: totum mise¬
ricoroia ce iusticia que de ce¬
lo prospexit. Et ideo in ma¬
culata. quia innullo corrup¬
ta. Circundedit enim uirũ
in utero sicut ieremias sc̃s
testatur: & non aliunde ac¬
cepit. Faciet inquit dñs no¬
uum suꝑ t̾ram. & mulier
circundabit uirum. Uere no¬
uum. & omnium nouitatũ
suꝑeminens nouitas uirtu¬
tum: quando ds̃ quem fer¬
re non potest mundus. neq
uidere aliquis ut uiuere
possit. sic ingressus ẽ hospi¬
cium uentris: ut corporas
clustra. nescirẽt. sicq gesta¬
tus. ut totus d̾s in eo ẽẽt: &¬
sic inde exiuit. ut erechͥel
Uñ canitur in eisdem canticis
de ea. Ortus conclusus. fons
signatus. emissiones tuȩ pa-¬
radysus. Uere ortus deliciarũ
in quo consita sunt uniuer¬
sa florum genera: & odoram̃¬

Expanded text:
ive candidius Spiritus sancti muneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans, quoniam quidquid in ea gestum est, totum puritas et simplicitas, totum gratia et veritas fuit, totum misericordia et justitia, quae de coelo prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrupta. Circumdedit virum in utero, sicut Jeremias sanctus testatur, et non aliunde accepit. Faciet, inquit, Dominus novum super terram, et mulier circumdabit virum . Vere novum, et omnium novitatum supereminens novitas virtutum, quando Deus, quem ferre non potest mundus, neque videre aliquis ut vivere possit, sic ingressus est hospitium ventris, ut corporis claustra nesciret, sicque gestatus, ut totus Deus in eo esset: et sic inde exivit, ut Ezechiel Unde canitur in eisdem Canticis de ea: Hortus conclusus, fons signatus, emissiones tuae paradisus . Vere hortus deliciarum, in quo consita sunt universa florum genera et odorame
Abbreviated transcription (Latin):
unum est quod oꝑatur in
ce hoc ipsum sane uterus un¬
ginis quamuis mundus.
quamuis impollutus. &
alienus acontagione peccati.
quamuis sc̃s: tamen ad huc
uilitate humanitatis in¬
duitur. ut ita dicam: ac
si lana candidissima suĩq
coloribꝰ dealbata. Ad quam
sane cum accessit sp̃c sc̃s.
quasi ipsa eademq lana
cum inficitur sanguine con¬
cilii uł muricis uertitur
in purpuram: uersa ẽ & ipsa
sine coitu in matrem. ut
non sit iam admodum qd̃
fuerat: sed purpura uerissi¬
ma ad indumentum &
głam sũmi regis diuinitꝰ
aptissime dedicata. ut nul

Expanded text:
vinum est, quod operatur in vinum est, quod operatur in te hoc ipsum sane uterus virginis quamvis mundus, quamvis impollutus, et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam admodum quod fuerat, sed purpura veracissima ad indumentum et gloriam summi Regis divinitus aptissime dedicata, ut nul
Abbreviated transcription (Latin):
mus. quia hec est dies pre¬
clara. in qua meruit exalta¬
ri suꝑ choros angłorum.
& puenire ultra quam nr̃e
humanitatis est natura:
ubi non substantia tollit᷑.
sed głe magnitudo monstͣ¬
tur: cum eleuatur in dex-¬
teram patris. ubi xp̃c pro
nob introiit pontifex factꝰ
in ȩternum: ad celi palatiũ.
hec ẽ inquam dies in qua
usq ad throni celsitudinem
intemerata mater & uirgo
pro cessit. atq in regni solio
sublimata. post xp̃m głosa
resedit. Sic itaq uͥqconfiden¬
ter scã dĩ canit ȩccłia. quod
de nullo alio scõrum fas est
credere: ut ultra angłorum
militudo repromittitur
scĩs: ueritas non negatur.
Hoc quippe priuilegium
non nature est sed gre bea¬
te uirginis mariȩ: de qua
natus est ipse ds̃ & homo.
Idcirco & ipsa plus est meritis
& non natura: quam uirgo
& homo. Unde & sicetere uir¬
gines imitantur illam usq
ad conceptum partus. & gabri¬
helis noue salutationis obse¬
quium: de inceps totum di¬

Expanded text:
mus: quia haec est dies praemus: quia haec est dies praeclara, in qua meruit exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra quam nostrae humanitatis est natura. Ubi non substantia tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur, cum elevatur in dexteram Patris, ubi Christus pro nobis introivit pontifex factus in aeternum ad coeli palatium. Haec est, inquam, dies, in qua usque ad throni celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorumuia etsi similitudo repromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura quam virgo et homo. Unde et si caeterae virgines imitaad conceptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum di
Abbreviated transcription (Latin):
plenissime in maria quam
laudas. Quod si conuigata
certe aut peccatrix. nichil¬
ominus confitere & lauda:
qm̃ inde miscdia omĩbus
ꝓfluxit & gr̃ã. ut laudent.
Et quamius non sit specio¬
sa laus inore peccatoris. no¬
tibi promittit᷑ uenia. unde
& omnib. ut laudes. Alio¬
quin: nisi iuxta modulũ
ingenii nr̃i dm̃ laudare
in scĩs suis studeamus. quo¬
mͦ eum scdm quod canimꝰ
iuxta multitudinem mag¬
nitudinis eius laudare po¬
terimus: õmnino hoc pre¬
termittendum non est. quod
impleturi sumus quando¬
q. scđm quod dicitur: bea¬
ti qui habitant in domo
laudabunt te. Interdum
uero quia in mensus est.
quod uoce non possumus.
nec facundia ualemus: ex¬
sequamur uotis. & medullis
cordis. quia magnus & bo¬
nus est atq in mensus: tan¬
tus ac talis quantum &.
qualem ipse se nouit. ore
ac sp̃u confiteamur ad ius¬
ticiam & salitem. Hinc ro¬
go omnes pariter festiuita¬
tem glose semꝑ uirginis
marie deuotissime celebre-¬

Expanded text:
plenissime in Maria quam plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, notibi promittitur venia, unde et omnibus, ut laudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundum quod dicitur: Beati qui habitant in domo laudabunt te . Interdum vero quia immensus est, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis cordis: quia magnus et bonus est atque immensus, tantus ac talis quantum ac qualem ipse se novit, ore ac spiritu confiteamur ad justitiam et salutem. VII. Hinc, rogo, omnes pariter festivitatem gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebre