comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
daniel regi respondens ait. Rex mnetͥnum uine Ds̃
m̃s misit angłm suum ⁊ conclusit oa leonum ⁊
ñ nocuerunt mͥ. quia toram eo iustitia inuenta
est in me: s ⁊ coram te rex delictum ñ feci. Tunt
rex uehement̾ gauisus est suꝑ et. ⁊ damelẽ pͥcepit
educi de lacu. Eductusq ÷ damel de lacu ⁊ nulla le¬
sio inuenta est in eo: q credidit deo suo. Iubente ã
rege adducti sunt uiri illi qui accus auerant da¬
nielem.⁊ in lacum leonum missi sunt: tpsi ⁊ fi¬
lii. ⁊ urores eorum. Et ñ ꝑuenerunt usq ad pau¬
mentum laci don ariꝑent eos leones. ⁊ om̃ ossa
eoꝵ comminuert̃. Tunc dariꝰ rex scripsit uniliss
popłis. tribub ⁊ linguis Habitantib mimil̾isa tr.
pax uobis multiplicetur. Ame coustitutum est lis¬
tum. ut in uniu̾so imꝑio ⁊ regno meo tremiscant
de paneant dm̃ damelis. Ipse est enĩ d̾s uiuenl ⁊ i¬

Expanded text:
Daniel regi respondens ait: Rex, in aeternum vive: Deus Daniel regi respondens ait: Rex, in aeternum vive: Deus meus misit angelum suum, et conclusit ora leonum, et non nocuerunt mihi: Quia coram eo justitia inventa est in me: sed et coram te, rex, delictum non feci. Tunc rex vehementer gavisus est super eo. et Danielem praecepit educi de lacu: Eductusque est Daniel de lacu, et nulla laesio inventa est in eo, quia credidit Deo suo. Jubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem: Et in lacum leonum missi sunt, ipsi, et filii, et uxores eorum: Et non pervenerunt usque ad pavimentum laci, donec arriperent eos leones, et omnia ossa eorum comminuerunt. Tunc Darius rex scripsit universis populis, tribubus, et linguis, habitantibus in universa terra: PAX vobis multiplicetur. A me constitutum est decretum, ut in universo imperio et regno meo, tremiscant et paveant Deum Danielis. Ipse est enim Deus vivens,
Abbreviated transcription (Latin):
cratione sua. Quod s̾ibum cum audisset rersatis in¬
tͥstatus est: ⁊ ꝓdaniele posuit cor ut liberatet ẽ a uss¬
ad octasum solis laborabat ut erueret eum. Iui al
illi intelligentes regem: dixerunt ei. Scito tex. qͥa
lex medorum atq ꝑsarum est: ut omne dexeti
quod constituit rex: ñ liceat immutari. Tune re
p̾cepit et adduxerunt danielem. ⁊ miserũt eum m
lacum leonum. Dixitq rex dameli. Ds̃ tuus qis̃
colis semꝑ. ipse liberabit te. Allatusq est lapil uiꝰ.
et positus est suꝑ os laci. Quem obsignauit rex aimili
suo. ⁊ anulo optrmatum suoꝵ: ne quid fieret cutꝰ
damel. Et abiit rex in domum suam. ⁊ dormiut i¬
cenatus. tibiq ñ sunt illati toram eo: insuꝑ ⁊ so¬
ns retessit abeo. Tunc rex pͥmo diluculo torsig
festinus ad lacum leonũ ꝑrexit. Appropinqͣtl liu.
danielem uoce lacͥmabili inclamauit: et affatu et
eum. Damel serue dei uiuientis. d̾s tuus cui tu le¬
uis semꝑ. putas ne ualuit liberare te a leonibi: Et

Expanded text:
captivum. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est, et pro Daniele posuit cor ut liberaret euoccasum solis laborabat ut erueret illum. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum atque Persarum est, ut omne decretum, quod constituerit rex, non liceat immutari. Tunc rex praecepit: et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli: Deus tuus, quem colis semper, ipse liberabit te. Allatusque est lapis unus, et positus est super os laci: Quem obsignavit rex annulo suo, et annulo optimatum suorum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt illati coram eo, insuper et somnus recessit ab eo. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit: Appropinquansque lacui, Danielem voce lacrymabili inclamavit, et affatus est eum: Daniel, serve Dei viventis, Deus tuus, cui tu servis semper, putasne valuit te liberare a leonibus? Et
Abbreviated transcription (Latin):
tero. atq suctrescens. Postea uidi arietem tornib uen¬
tilantem. contra occidentẽ. ⁊ cont᷑ aqͥlonem ⁊ cont᷑ me¬
ridiem. ⁊ om̃s bestie ñ pot̾ant resistere ei: neq liberari de
manu eiꝰ. Fecit scd̃m uoluntatem suã. ⁊ magnifi¬
catus est. Et ego intelligebam. Ette aũ hyccus cap¬
rum ueniebat ab occidente suꝑfatiem tatiꝰ t̾re ⁊ nõ
tangebat t̾ram. Porro hutꝰ habebat cornu in signe.
int̾ oculos suos. Et uenit usq ad arietem illum cor¬
nutum q̃m ind̾am stantẽ aute portam. ⁊ cucurut ad
eum inimpetu fortitudinis sue. Cumq appropinqͣs¬
Hyrtus aũ capͣrum. magnus factus est
nimis. Cumq treuisset frastum est cornu
magnum. ⁊ orta est cornua qͣtuor subter
illud. ꝑ .iiiͦi. uentos celi. De uno asi ex eis
eg̾ssum est coni unum modicum ⁊ fc̃m ÷¬

Expanded text:
tero atque succrescens. Postea vidi arietem cornibus ventero atque succrescens. Postea vidi arietem cornibus ventilantem contra occidentem, et contra aquilonem, et contra meridiem, Et omnes bestiae non poterant resistere ei, neque liberari de manu ejus: Fecitque secundum voluntatem suam, et magnificatus est: Et ego intelligebam: ecce autem hircus caprarum veniebat ab occidente super faciem totius terrae, et non tangebat terram: porro hircus habebat cornu insigne inter oculos suos. Et venit usque ad arietem illum cornutum, quem videram stantem ante portam, et cucurrit ad eum in impetu fortitudinis suae. Cumque appropinquasHircus autem caprarum magnus fanimis, cumque crevisset, factum est cornu magnum, et orta sunt cornua quatuor subter illud per quatuor ventos coeli. De uno autem ex eis ortum est cornu unum modicum et factum
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ. ⁊ sic ait. Bestia qͣrta regnum quartũ erit int̾ta.
qd̾ maĩ erit omnib regnis. Et deuorabit unil̾isam
t̾ram. ⁊ concultabit ⁊ comminuet eam. Porro cornua
decem: ip̃us regni decem reges erunt. Et alius cõsur¬
get post eos. ⁊ ipse potentior pͥorib erit: ⁊ tres reges
humiliabit. Et sermones contͣ excelsum loquet᷑. ⁊ scõs
altissum cont̾et: ⁊ putabit qd̾ possit mutare temꝑa
⁊ leges. Et tradentur in manu eiꝰ usq ad tempus ⁊
Regnum aũ ⁊ potestas ⁊ magnitudo regni que est sr̃
tionib meis conturbabar. ⁊ fanies mea mutata ⁊ in
me. Herbum aũ incorde meo conseruaui. .ix.¬
Ego daniel post id quod uid̾am inpͥncipio. uidi in ui¬
iusione mea cum eẽm insusis castro: qd̾ est in elam
regione. Nidi aũ in uisume ẽẽ me suꝑ portatu ulai.
Et leuaui ocdõs meas ⁊ iudi: ⁊ ecte aries unus stabat.
añ paludem ħns corua extelsa: ⁊ unum excelsus al¬

Expanded text:
sancti. Et sic ait: Bestia quarta, regnum quartum erit in terra, sancti. Et sic ait: Bestia quarta, regnum quartum erit in terra, quod majus erit omnibus regnis, et devorabit universam terram, et conculcabit, et comminuet eam. Porro cornua decem ipsius regni, decem reges erunt: Et alius consurget post eos, et ipse potentior erit prioribus, et tres reges humiliabit. Et sermones contra Excelsum loquetur, et sanctos Altissimi conteret: Et putabit quod possit mutare tempora, et leges; Regnum autem et potestas et magnitudo regni, quę est super tionibus meis conturbabar, et facies mea mutata est in me verbum autem in corde meo conservavi. Ego Daniel, post id quod videram in principio, vidi iione mea, cum essem in Susis castro, quod est in Elam civitate: Vidi autem in visione esse me super portam Ulai. Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce aries unus stabat ante paludem, habens cornua excelsa, et unum excelsius al
Abbreviated transcription (Latin):
potestas et̾na que ñ auferet᷑. ⁊ regnum eiꝰ quodñ
crrum petire. Horruit sp̃c m̃s. Ego damel t̾ritus
sum in his: ⁊ uisiones capitis mei conturbauert̃
me. Accessi ad unum de assistentib ⁊ u̾itatem q̃¬
tebam ab eo de omnib his. Qui dixit mͥ int̾pre¬
tationem sermonum. ⁊ edocuit me. Hẽe bestie mag¬
ne uii. qͣtuor regna consurgent de t̾ra. Suscipient
aũ regnum sci dei altissimi ⁊ optinebunt regnũ
abom̃ib ⁊ tͥribilis minis. Dentes ⁊ ungues ei ferrei.
scmedebat ⁊ cõminuebat ⁊ reliqua pedib suis con¬
ultabat. Et de cornib decem q̃ habebat incapite. ⁊
dealio quod ortum fuerat: añ qd̾ cecid̾ant tͥa cor¬
iua. Et de cornu illo td̃ habebat ocłos ⁊ os loq̃ns
pandia ⁊ maiꝰ ciat cetis. Aspitiebam. et etce
cortuui illud fatiebat bellum adu̾sus scõs ⁊ p̾uale¬
bat eis: douͦ uenit antiquus dierum. ⁊ iuditiũ dedit
scĩs excelsi ⁊ tempus aduenit. ⁊ regnum obtinuer̃t

Expanded text:
potestas aeterna, quae non auferetur: et regnum ejus, quod non corrumpetur. Horruit spiritus meus, ego Daniel territus sum in his, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Accessi ad unum de assistentibus, et veritatem quaerebam ab eo de omnibus his. Qui dixit mihi interpretationem sermonum, et docuit me: Hae bestiae magnae quatuor, quatuor regna consurgent de terra. Suscipient autem regnum sancti Dei altissimi, et obtinebunt regnum terribilis nimis, dentes et ungues ejus ferrei: Comedebat, et comminuebat, et reliquias pedibus suis conculcabat: et de cornibus decem, quae habebat in capite: et de alio, quod ortum fuerat, ante quod ceciderant tria cornua: Et de cornu illo quod habebat oculos, et os loquens grandia, et majus erat caeteris. Aspiciebam, et ecce cornu illud faciebat bellum adbat eis, Donec venit antiquus dierum, et judicium dedit sanctis Excelsi, et tempus advenit, et regnum obtinuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Septuaginta ebdomades ad breuiate sunt suꝑ
popłm tuum ⁊ suꝑ urbem scãm tuam. ut coñ¬
summet᷑ pͥuaricatio. ⁊ finem actipiat pectm. et
deleatur iniquitas: ⁊ adducatur iustitia sempi¬
terna. et impleatur uisio ⁊ ꝓpħia. ⁊ unguatur
sc̃s scõrum. Scito gͦ ⁊ animadu̾te ab exitu se¬
monis. ut it̾m edificetur iecłm: usq ad xp̃m da

Expanded text:
Septuaginta hebdomades abbreviatae sunt super populum tuum, et super urbem sanctam tuam: ut consummetur praevaricatio, et finem accipiat peccatum, et deleatur iniquitas, et adducatur justitia sempiterna: et impleatur visio, et prophetia, et ungatur Sanctus sanctorum. Scito ergo et animadverte ab exitu sermonis, ut iterum aedif
Abbreviated transcription (Latin):
blasphemiam cont᷑ d̾m sydrach. mysach ⁊ abdenagi
dispeat. ⁊ domus eiꝰ uastetur. Neq enim est d̾s alius
qui possit ita saluare. Tunc rex ꝓmorit. sydrabhes
sach. ⁊ abdenago in ꝓuintiam babylonis. Nabi¬

Expanded text:
blasphemiam contra Deum Sydrach, Misach et Abdenagó, blasphemiam contra Deum Sydrach, Misach et Abdenagó, dispereat, et domus eius vastetur. Neque enim est deus alius, qui possit ita salvare. Tunc rex promovit Sidrach, Misach, et Abdenago, in provincia Babylonis. NAB
Abbreviated transcription (Latin):
lnc nabugodonosor rex obstupuit. ⁊ surrexit
ꝓpere: ⁊ ait optimatib suis. Nonne tͦs uiros
nllumus in medio ignis compeditos: Qm respondentel¬
quatuor uiros solutos ⁊ ambulantes in medio ignis ⁊
nichil corruptionis in eis est. Et sp̃es quarti: simili fi¬
lio dei. Tunc accessit nabug̾ ad ostium fornacis ignis
ardentis. ⁊ ait. Sydrach. mysach ⁊ abdenago serui dei ex¬
celsi. egredimini ⁊ uenite. Statimq egressi sunt sidrach
misach. ⁊ abdenago de medio ignis. Et tong̾gati satrape.
magistratus ⁊ udices ⁊ potentes regis: contemplaban¬
tur uiros illos. qm̃ nichil potestatis ħuisset ignis ĩ tor
porib esꝵr. Et capillus capitis eoꝵ ñ cẽt adustus. ⁊ sa¬
raballa eorum ñ fuissent immutata. ⁊ odor ignis nõ
meum: ⁊ u̾bura regis mimut auert̃. Et tradidernt
corꝑa sua ne seruirent et ne adorarent omuem deun
excepto deo suo. Ame gͦ ꝓpositum est hoc dectit iru
om̃is popls ⁊ tͥbus ⁊ lingua. quecumq locuta tuet

Expanded text:
nc Nabuchodonosor rex obstupuit, et surrexit propere, et ait optimatibus suis: Nonne tres viros misimus in medium ignis compeditos. Punitquatuor solutos et ambulantes in medio ignis: et nihil corruptionis in eis est: et species quarti similis filio Dei. Tunc accessit Nabuchodonosor Rex ad ostium fornacis ignis ardentis et ait. Sidrac: Misac: et Abdenago servi Dei excelsi: egredimini et venite. Statimque egressi sunt Sidrac: Misac: et Abdenago de medio ignis. Et congregati Satrape: magistratus: et judices: et potestates Regis: contemplabantur viros illos: quoniam nihil potestatis habuisset poribus eorum, et capillus capitis eorum non esset adustus, et saraballa eorum non fuisset immutata, et odor ignis non in eum et verbum regis immutaverunt et tradiderunt corpora sua, ne servirent et ne adorarent omnem deum excepto Deo suo. A me ergo positum est hoc decretum, ut omnis populus, tribus et lingua, quecumque locuta fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
uiator sitiens adfontem os aꝑiet. ⁊ abomin aqua
ꝓxima bibet: ⁊ contra omnem palum sedebit. e
contra omnem sagittam aꝑiet pharetram donͦ debi¬
tiat. Gr̃a mulieris sedule delectabit uirum suũ.
& ossa silius impinguabit. Disciplina illiꝰ datũ del
Mulier sensata et tacita. non est mmitatio erudite
anime. Grã suꝑ gr̃am. mulier scã & putmata. Dĩ
autem ponderatio. non est digna continentis aie
Sicut sol oriens mundo maltissimis deo. sit musit¬
ris bone speties in ornamentum domus eius lu¬
cerna splendens suꝑ candelabrum scm̃. ⁊ speties
faciei suꝑ etatem sfabilem. Columpne aurer st
bases argenteas. ⁊ pedes firmi suꝑ plantas stadis
mulieris. fundamenta et̾na suꝑpetram solidam
⁊ mandata dei incorde mulieris sc̃e. In dub m
tristatum est cormeum. ⁊ ut̾cio rracundia mͥ ad¬
uenit. Ulir bellator defitiens ꝑ mopiam. ⁊ ur sen¬
satus contemptus: ⁊ qui transgredit᷑ a iustitoa ad

Expanded text:
viator sitiens ad fontem os aperiet et ab omni aqua viator sitiens ad fontem os aperiet et ab omni aqua proxima bibet et contra omnem palum sedebit et contra omnem sagittam aperiet faretram donec deficiat gratia mulieris sedulae delecet ossa illius inpinguabit disciplina illius. datum dei mulier sensata et tacita, non est inmutatio eruditae animae. gratia super gratiam mulier sancta et pudorata. omnis autem ponderatio non esicut sol oriens mundo in altissimis Dei sic mulieris bonae species in ornamentum domus eius lucerna splendens super candelabrum sanctum et species faciei super aetatem stabilem columnae aureae super bases argenteas et pedes firmi super plantas stabilis mulieris fundamenta aeterna super petram solidam et mandata Dei in corde mulieris sanctae in duobus contristatum est cor meum et in tertio iracundia mihi advenit vir bellator deficiens per inopiam et vir sensatus contemptus et qui transgreditur a iustitia ad
Abbreviated transcription (Latin):
Enm annoꝵ illorum duplex. Nulier fortis
oblectat iuirum suũ. ⁊ annos ui̾te illins in pace
implebit Pars bona mulier uona. in parte bo¬
natimentinm deum: dabit᷑ iro ꝓ facdis bonis.
Duntis autem & panꝑis cor bonum. momni tp̃e
uultus illorum hylaris. Atrib timuit cormeił.
& inquarto facies mea metuit. Delaturam tini¬
tatis & collectionem ppłi ⁊ calumpnnam men¬
dacem. suꝑ mortem qmnia grauia. Dolor cordis
⁊ lutus mulier delotipa. In muliere zelotipa ⁊¬
intideli flagellum lingue. ominib cõmuinitans.¬
Sicut boum ugum quod mouetur ita ⁊ misier¬
est neqͣm. Quitenet illam. quali qui apphendat scor¬
pienem. Mulier ebriosarra magna & contumelia
et turpitudo eiꝰ non contegetur. fornicatio mulie¬
ris in extollentia ocłorum. et inpalpebris illis ag¬
nõcitur. In filia non auertente se firma custodiam¬
nec inuenta occasione abutatur se. Ahomni irreu̾¬
entia ocł̃orum cane ⁊ ne mueris si te neglex̾it. Sit̃

Expanded text:
enim annorum illorum duplex mulier fortis oblectat virum suum et annos vitae illius in pace implebit pars bona mulier bona in parte bona timentium Deum dabitur viro pro factis bonis divitis autem et pauperis cor bonum in omni tempore vultus illorum hilaris a tribus timuit cor meum et in quarto facies mea metuit delatura civitatis et collectio populi et calumniam mendacem super mortem omnia gravia dolor cordis et luctus mulier zelotypa in muliere infideli flagellum linguae omnibus communicansicut boum iugum quod movetur ita et mulierem nequam qui tenet illam quasi qui adprehendat scorpionem mulier ebriosa ira magna et contumelia et turpitudo illius non contegetur fornicatio mulieris in extollentia oculorum et in palpebris illius agnone inuenta occasione abutatur se. ab omni inreuerentia oculis cave et ne mireris si te neglexerit sicut
Abbreviated transcription (Latin):
in głiam ⁊ laudem dei. Scire autẽ uos uold frẽs. qr
que circa me sunt magis ad ꝓfectum uenerunt euã¬
gelii: ita ut uincula mea manifesta fierent in xp̃o.
in omni p̾torio et in cet̾is omnib: ut plures e fr̃ib
in dño: confidentes uinculis meis habundantius
autem ⁊ ꝓpter bonam uoluntatem xp̃m p̾dicant.
Quidam ex caritate. scientes qm̃ in defensione euan¬
gelii positus sum. Quidam autem ex contentiare s̃
annuntiant si sincere. existimantes p̾ssuram sesis¬
citare uinculis meis. Quid enim dum omnim siue
ꝑ occasionem. siue ꝑueritatem xp̃c annuntietur
et in hoc gaudeo: set et gaudebo. Scio enim quia hoe
mͥ ꝓueniet in salutem. ꝑ urãm orationem ⁊ subni¬

Expanded text:
in gloriam et laudem Dei scire autem vos volo fratres quia quae circa me sunt magis ad profectum venerunt evangelii ita ut vincula mea manifesta fierent in Christo in omni praetorio et in ceteris omnibus et plures e fratribus in Domino confidentes vinculis meis abundantius autem et propter bonam voluntatem Christum praedicant quidam ex caritate scientes quoniam in defensionem evangelii positus sum quidam autem ex contentione Christum adnuntiant non sincere existimantes pressuram se suscitare vinculis meis quid enim dum omni modo sive per occasionem sive per veritatem Christus adnuntiatur et in hoc gaudeo sed et gaudebo scio enim quia hoc mihi proveniet in salutem per vestram orationem et submi
Abbreviated transcription (Latin):
uos desiderabat et mestus erat. ꝓpt̾ea qd audieta¬
tis illum infirmatum. Nam et infirmatus est
usq ad mortem. set d̾s misertus est eiꝰ. Non solum
autem eius. uerum etiam mei: ne tͥsticiam super
tͥsticiam haberem. Festinantuis gͦ misi illum.
ut uiso eo it̾m gaudeatis. et ego sine tristicia
sim. Excipite itaq illum cum. omni gaudio
in dño. ⁊ euismodi cum honore habetote. qm̃ ꝓp
ter opus xp̃i usq ad mortem accessit tradens ani¬
mam suam: ut impleret id quod ex uobis deerat.
erga meum obsequium.

Expanded text:
uos desiderabat et maestus erat propter quod audisuos desiderabat et maestus erat propter quod audistis illum infirmatum. nam et infirmatus est usque ad mortem, sed deus misertus est eius: non solum autem eius, uerum etiam et mei, ne tristitiam super tristitiam haberem. festinatius ergo misi illum, ut uiso eo iterum gaudeatis et ego sine tristitia sim. excipite itaque illum cum omni gaudio in domino, et eiusmodi cum honore habetote: quoniam propter opus Christi usque ad mortem accessit tradens animam suam, ut impleret quod uobis deerat erga meum obsequium.
Abbreviated transcription (Latin):
quos lucetis sicut luminaria in mundo uerbum
uite continentes: ad głiam meam in die xp̃i quia
ñ in uacurim cucurri. neꝙ in uaciuum lalorilli.
S et si immolor supͣ sacrifitium et obsequium
fidei ur̃e. gaudeo et congratulor omnib nobis.
Id ip̃m autem et uos gaudete. et congratulamini
mͥ. Spero autem in dño iħu tẏmotheum cito tuit¬
tere aduos: ut et ego bono animo sim: cognitis q̃
cirea uos sunt. Neminem enim habeo tam una¬
numem. qui sincera affectione ꝓuobis sollicitus
sit. Omnes euim que sua sunt q̃runt. si que st̃
xp̃i iħu. Exꝑimentum autem eiꝰ cognoscite. qm̃
sicut patri filius. mecum seruiuit in euangelio.
Hunc gͥ spero me mitt̾e ad uos: mox ut uidero q̃
circa me sunt. Confido autem in dño. qm̃ et ipse
ueniam aduos cito. Netessarium autẽ existima¬
ui epafroditum frẽm. et cooꝑatorem et cõmi¬
litonem meum ur̃m autẽ apłm: et ministrum
necessitatis mee mitt̾e ad uos: qm̃ quidem om̃s

Expanded text:
quos lucetis sicut luminaria in mundo, verbum vitae continentes ad gloriam meam in die Christi, quia non in vacuum cucurri, neque in vacuum laboravi. Sed et si immolor supra sacrificium et obsequium fidei vestrae, gaudeo, et congratulor omnibus vobis. Idipsum autem et vos gaudete, et congratulamini mihi. Spero autem in Domino Jesu, Timotheum me cito mittere ad vos: ut et ego bono animo sim, cognitis quae circa vos sunt. Neminem enim habeo tam unanimem, qui sincera affectione pro uobis sollicitus sit. omnes enim sua quaerunt, non quae sunt Christi Iesu. experimentum autem eius cognoscite, quoniam sicut patri filius mecum seruiuit in euangelio. hunc igitur spero me mittere, mox ut uidero quae circa me sunt. confido autem in domino, quoniam et ipse ueniam ad uos cito. necessarium autem existimaui Epaphroditum fratrem et cooperatorem et conmilitonem meum, uestrum autem apostolum et ministrum necessitatis meae, mittere ad uos: quoniam quidem omnes
Abbreviated transcription (Latin):
credatis. set ut etiam ꝓ illo patiamini. sdem cortamen¬
habentes quale et uidistis in me: et nunc audistis
⁊ qua gͦ consolatio in xp̃o. si qd .i. ¶ de me.
solatium caritatis. si qua societas sp̃c: si qua.
liuscera miserationis implete gaudium meum ut
idem sapiatis. eandem caritatem habentes: imani
mes id ip̃m sentientes. Nichil ꝑ contentionem

Expanded text:
antum digne euangelio Christi conuersamini, ut siue cum uenero et uidero uos, siue absens audiam de uobis, quia statis in uno spiritu unanimes, conlaborantes fide euangelii, et in nullo terreamini ab aduersariis, quae est in illis causa perditionis, uobis autem salutis: et hoc a deo. quia uobis donatum est pro Christo, non solum ut in eum credatis, sed ut etiam
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ip̃m. quia qui cepit in nobis opus bonum. ꝑ¬
ficiet usq in diem xp̃i ihu. Sicut est mͥ iustui hoc
sentire ꝓ omnib uobis. eo quod habeam in corde
uos te in uinculis meis. et in defensione & inconfir¬
matione euangelii. socios gaudii mei omnes nos
eẽ. Testis enim mͥ est d̾s. quomͦ cuꝑiam omnes uos
inuicerib xp̃i iħu. Et hoc oro. ut caritas ur̃a magis
ac magis habundet momni scientia: et in omni
sensu. ut ꝓbetis potiora ut sitis sinceres ⁊ sine of

Expanded text:
pit in vobis opus bonum perficiet usque in diem Christi Iesu sicut est mihi iustum hoc sentire pro omnibus vobis eo quod habeam in corde vos et in vinculis meis et in defensione et confirmatione evangelii socios gaudii mei omnes vos esse testis enim mihi est Deus quomodo cupiam omnes vos in visceribus Christi Iesu et hoc oro ut caritas vestra magis ac magis abundet in scientia et omni sensu ut probetis potiora ut
Abbreviated transcription (Latin):
motus confirmatur ab amicis. humilis autem cũ
ceciderte expelletur & a notis. Diuiti decepto multo
recuꝑatores. locutus est suꝑbe. ⁊ iustificauerunt
illum. Humilis deceptus est in suꝑ ⁊ arguitur. lo¬
cutus est senlate: ⁊ non est datus ei locus. Diues
lotutus est. et omines tacuerunt. & uerbum illius.
usq ad nubes ꝑducent. Pauꝑ locutus est. ⁊ dicunt.
Quis est hic: et li offenderit. subuertent illum. Bo¬
no est substantia cui non est pectatum inconscien¬
tia ⁊ nequissima pauꝑtas inore impii quia facies
fatiem illius. siue in bona siue in mala. Hestigiũ
cordis boni et faciem bonami: difficile ĩ uenies. ⁊ cum

Expanded text:
motus motus ceciderit, expelletur et a notis. Diviti decepto multi recuperatores; locutus est superba, et justificaverunt illum: humilis deceptus est, insuper et arguitur. Locutus est sensate, et non est datus ei locus. Dives locutus est, et omnes tacuerunt, et verbum illius usque ad nubes perducent. Pauper locutus est, et dicunt: Quis est hic? Et si offenderit, subvertent illum. Bona est substantia cui non est peccatum in conscientia, et nequissima paupertas in ore impii. Cor faciem illius, sive in bona, sive in mala. Vestigium boni cordis et faciem bonam difficile invenies, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
bus sis ne impingaris. ⁊ ne longe sis ab eo: &e eas in
obliuonem. Ne retineas ex equo ioqui cum illo.
& ne credas multis uerbis illius. Ex multa enim
loquela temptabit te: et subtidens introgabit te.
de absconditis tuis intimis. Animus illius conser¬
uabit uerba tua. et non partet de malitia ⁊ de uin¬
culis. Caue tibi & attende diligent̾ auditui meo.
qrã tum subu̾sione tua ambulabis. Audiens uero
illa quasi in sompnis uide. & uigilabis. Omm uita
tua dilige deum ⁊ inuoca eum in salute tua Om̃e
auimal diligit simile sͥ. et sic omnis homo ꝑximũ
sin. Omnis caro ad similem sͥ conuingetur. ⁊ omnis
homo simili sui sociabitur. Si communicabit lupꝰ
agno aliqͣndo. sic peccator iusto. Que communicatõ
scõ honimi ad canem : Aut que pax bona diuiti ad
peuꝑemi: Ienatio lionis onager in heremo. sic pas¬
cua sunt diuitum pauꝑes. & sicut abhominatio ÷
supbo humilitas. si epetratio diuitis pauꝑ. Diues cõ¬

Expanded text:
bus sis, ne impingaris, et ne longe sis ab eo, et eas in bus sis, ne impingaris, et ne longe sis ab eo, et eas in oblivionem. Ne retineas ex aequo loqui cum illo, et ne credas multis verbis illius. Ex multa enim loquela tentabit te, et subridens interrogabit te de absconditis tuis. Immitis animus illius conservabit verba tua, et non parcet de malitia et de vinculis cave tibi et adtende diligenter auditui tuo quoniam cum subversione tua ambulas audiens vero illa quasi in somnis vide et vigilabis omni vita tua dilige Deum et invoca eum in salute tua omne animal diligit similem sibi sic et omnis homo proximum sibi omnis caro ad similem sibi coniungitur et omnis homo simili sui sociabitur si communicabit lupus agno aliquando sic peccator iusto quae communicatio sancto homini ad canem aut quae pax bona diviti ad pauperem venatio leonis onager in heremo sic pascua sunt divitum pauperes et sicut abominatio est superbo humilitas sic execratio divitis pauper dives com
Abbreviated transcription (Latin):
in tetigerit picem inquinabit᷑ uitũ suꝑboꝵ.¬
ab ea. et qui cõmunicanerit suꝑbo: induet lr̃¬
biam. Põndus suꝑ se tollit qui honestiori se cõmimi¬
cat. & ditiorite ne sotius au̾s. Quid comiunicabit
raccab ad ollam: Quando enim colliserint confrin¬
getur. Dines iniuste egit ⁊ fremet. pauꝑ autem le¬
sus tacebit. Si largitus fueris assumet te: ⁊ si si ha¬
bueris derelinquer te. Si habes conuinabit tetum.
et euacuabit te: ⁊ ipse nondolebit suꝑte. Si neces¬
sarius ili fueris supplantabit te: ⁊ subridens spẽ
dabit tͥ. narrans tibi bona ⁊ dicet. Quid opus est
tibi: Et confundet teuicibis suis donec te exina¬
niat bis & ter.⁊ in nonissimo derideat te. Dostea
uidens derelinquet te: et caput suum mouebit
adte. Attende ne seductus instultia humilieris.
Noli ẽẽ humilis in sapientia tua. ne humiliatus
instulticiam seducaris. Aduocatus a potentiore
discede ex hoc enim magis te aduocabit: Ne imꝑ¬

Expanded text:
i tetigerit picem, inquinabitur ab ea. Et qui communicaverit superbo, induetur superbia. Pondus super se tollit, qui honestiori se communicat. Ditiori te ne fueris socius. Quid communicabit cacabus ad ollam? Quando se colliserint, confringetur. Dives injuste aget et fremet, pauper autem laesus tacebit. Si largitus fueris, assumet te; et si non habueris, derelinquet te. Si habes, convivet tecum, et evacuabit te, et ipse non dolebit super te; si necessarius illi fueris, supplantabit te, et subridens spem dabit, narrans tibi bona, et ditibi et confundet te in cibis suis donec te exinaniat bis et ter et in novissimo derideat te postea videns derelinquet te et caput suum movebit ad te  adtende ne seductus in stultitiam humilieris noli esse humilis in sapientia tua ne humiliatus in stultitiam seducaris advocatus a potentiore discede ex hoc enim magis te ad
Abbreviated transcription (Latin):
Qui coaceruat usuris diuitias quasi fenore lib̾ali.
in pauꝑes congregat eas. Qui declinat aurem suam ne
audiat legem. oatio eius erit execrabilis. Qui decipit
uistos inuia mala. in int̾itu suo torruet: et simplice̾
possidebunt bona enis. Sapiens sibi iudetur diues uir:
pauꝑ autem prudens scrutabitur eum. In exultat d̃e
iustorum multa gloria est: regnantib impus ruine ho¬
minum. Qm abscondit scelera sua non dirigetur. qui ã
confessus fũit et reliquerit ea: mĩam consequetur. Beat᷑
homo qui sẽper est pauidus. qui uero mentis est dure.
corruet in malum. Leo ngiens. et ursus esuriens: pͥn¬
ceps impius suꝑ popłm pauꝑum. Dux indigens pru¬
dentia. multos opprimet ꝑcalumpiniam. Elui autem
odit auaritiam: longi fient dies eius. Hominem qui

Expanded text:
Qui coacervat divitias usuris et fenore, liberali Qui coacervat divitias usuris et fenore, liberali in pauperes congregat eas. Qui declinat aures suas, ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis. Qui decipit justos in via mala, in interitu suo corruet: et simplices possidebunt bona ejus. Sapiens sibi videtur vir dives: pauper autem prudens scrutabitur eum. In exsultatione justorum multa gloria: regnantibus impiis ruinae hominum. Qui abscondit scelera sua, non dirigetur: qui autem confessus fuerit, et reliquerit ea, misericordiam consequetur. Beatus homo, qui semper est pavidus: qui vero mentis est durae, corruet in malum. Leo rugiens, et ursus esuriens, princeps impius super populum pauperem. Dux indigens prudentia, multos opprimet per calumniam: qui autem odit avaritiam, longi fient dies ejus. Hominem, qui
Abbreviated transcription (Latin):
habebis potestatem uigiter. set corona tribuetur iti
generatione et generationem. Aperta sunt prata ⁊ ap¬
paruerunt herbeuirentes. et collecta sunt fena de mõ¬
tibus. Agni ad uestimentum tuum. et hedi agri pre¬
tium. Sufficiat tͥ lac caprarum in cybostuos. et in¬
necessaria domus tue. et aduictum ancillis tuis.
ugit impnis nemine ꝑsequente. iustus aũ .xx
quasi leo tonfidens absq terrore erit. Propt̾ pect̃a t̾re
multi principel eius. ⁊ ꝓpter hominis sapientiam. et
horum scientia que dituntur uita dulcis longior erit.
Hir pauꝑ calumpnians pauꝑes. simulis est ymbri ue
legem landant impium. qui custodiunt succendunt᷑
contra eum. Hiri mali non cogitant iuditium. qui ã
requirunt dnm. animadu̾tunt omnia. Melior est
pauꝑ ambulans insimplicitate sua. quam diues pͣ
uis itinerb. Qui custadit legem: filius est sapien.
qui autẽ pascit comessatores. tonfundit pr̃em suũ.

Expanded text:
habebis jugiter potestatem: sed corona tribuetur in habebis jugiter potestatem: sed corona tribuetur in generatione, et generationem. Aperta sunt prata, et apparuerunt herbae virentes, et collecta sunt fena de montibus. Agni ad vestimentum tuum: et haedi, ad agri pretium. Sufficiat tibi lac caprarum in cnecessaria domus tue: et ad victum ancillis tuis. Fugit impius nemine persequente: justus autem quasi leo confidens absque terrore erit. Propter peccata terre: multi principes ejus: et propter hominis sapientiam: et horum scientiam que dicuntur vita ducis longior erit. Vir pauper calunnians pauperi: similis est imbri velegem, laudant impium: qui custodiunt, succenduntur contra eum. Viri mali non cogitant judicium: qui autem requirunt Dominum, animadvertunt omnia. Melior est pauper ambulans in simplicitate sua, quam dives in pravis itineribus. Qui custodit legem, filius sapiens est: qui autem pascit comessatores, confundit patrem suum.
Abbreviated transcription (Latin):
tue. Melior est uicinuis uixta. quam frater ꝓcul. Stu¬
de sapientie filimi: et letifica cor meum. ut possis
exꝑbraniti respondere sermonem. Astutus uidens ma
lum absconditus est: paruuli transeuntes sustinu¬
ere dispendia. Tolle uestimentum eius qui spopondit
pextraneo. et ꝓalienis aufer ei pignus. Qm benedix̃
erit maledicenti. Tecta ꝑstillantia in die frigoris. et
litigiosa mulier comparant᷑. Qui retinet eam quasi
qui uentum teneat. et oleum dextere sue uacuet. Fer¬
rum ferro acuitur. et homo exatuit faciem amiti sui.
Qui seruat ficum. comedet fructum eius. et qui custoᷤ
est domini sui glorificabitur. Quom in aquis resplen¬
m ꝑbatur inconflatorio argentum. et infornate
aurura. sic pbatur homo ore laudantis. Si contud̾is
stultum in pͣyla quasi typsanas feriente desuꝑ pylo.
non auferetur ab eo stulticia euis. Diligenter agnosce
nultur pecoris tui. tuosq greges considera. Non enin

Expanded text:
tuae melior est vicinus iuxta quam frater procul stutuae melior est vicinus iuxta quam frater procul stude sapientiae fili mi et laetifica cor meum ut possim exprobranti respondere sermonem astutus vidlum, absconditus est: parvuli transeuntes sustinuerunt dispendia. Tolle vestimentum ejus, qui spopondit, pro extraneo: et pro alienis, aufer ei pignus. Qui benedicit erit tecta perstillantia in die frigoris et litigiosa mulier conparantur qui retinet eam quasi qui ventum teneat et oleum dexterae suae vocabit ferrum ferro acuitur et homo exacuit faciem amici sui qui servat ficum comedet fructus eius et qui custos est domini sui glorificabitur quomodo in aquis resplenprobatur in conflatorio argentum, et in fornace aurum: sic probatur homo ore laudantis. Si contuderis stultum in pila quasi ptisanas, feriente desuper pilo, non auferetur ab eo stultitia ejus. Diligenter agnosce vultum pecoris tui, tuosque greges considera. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
intima uentris. Quomͦ si argento sordido ornare ue¬
lis uas fictile. sic labia tumentia cum pessimo corde sc¬
ciata. labiis suis intelligitur inmitus. tum in torde
tractauerit dolos. Qluando submiserit uocem suam nͨ cre¬
dideris ci. qm̃ septem nequitie sunt in corde illius. Qͥ
oꝑit odium frandulenter. reuelabitur malitia eius
inconcilio. Qui fidit foueam incidet in eam. et qui uol¬
uit lapscem: reuertetur ad eum. Lingua fallax non
potitit: Melior est manifesta correptio. qͣm amor ali¬
sconditus. Melima sunt uulnera diligentis. quã frau¬
dulenta odientis ostula. Anima saturata caltabit
fauum. anima esurientis. ⁊ amarum ꝓdulce sumet.
Sicut anis transinigrans de ndo suo. sic uir qui re¬
linquit locum suũ. Pnguento ⁊ uariis odorib delee¬
tauit cor: et bonis ammiti tonsil ins anmnci dnlcirat᷑.
Amicura tuum et amicum patris tui ne dimiseris
et domum fratris tui ne ingrediaris in die afflictioniꝰ

Expanded text:
intima ventris. Quomodo si argento sordido ornare veintima ventris. Quomodo si argento sordido ornare velis vas fictile, sic labia tumentia cum pessimo corde sociata. Labiis suis intelligitur inimicus, cum in corde tractaverit dolos. Quando submiserit vocem suam, ne credideris ei: quoniam septem nequitiae sunt in corde illius. Qui operit odium fraudulenter, revelabitur malitia ejus in concilio, Qui fodit foveam, incidet in eam: et qui volvit lapidem, revertetur ad eum. Lingua fallax non ta correptio quam amor absconditus meliora sunt vulnera diligentis quam fraudulenta odientis oscula anima saturata calcabit favum anima esuriens et amarum pro dulce sumet sicut avis transmigrans de nido suo sic vir qui relinquit locum suum unguento et variis odoribus delectatur cor et bonis amici consiliis anima dulcoratur amicum tuum et amicum patris tui ne dimiseris et domum fratris tui ne ingrediaris in die adflictionis
Abbreviated transcription (Latin):
to silentium: iras mitigat. Sicut canis qui reuertitur ad
nomitum suum: sic impndens qui iterat stulticiam¬
suam. Nͥdusti hominem sapientema sibi uideri magis
illo spem habebit stultus. Dicit piger. leo inuia. leena
initineribus. Sicut ostium uertitur in cardine suo.
ita piger in lecto suo. Abscondit piger manis sub ascel¬
las suas. et lalorat si ad os suum eas conuerterit. Sapi¬
entior pͥ piger indetur septem uiris loquentib senten¬
cias. Sicut qui app̾hendit aurib tanem. sic qui transit et
impatiens cominiscet᷑ rixe alt̾nis. Situt noxius est qui.
mittit lanceas et sagitas et mortem. sic uir qui frandu¬
lenter fallit amico suo. Et tum fũit dep̾hensus dicit: Inde̾s
feti. Num defccerint ligna ertinguetur ignis. ⁊ susurror&e
subtrasto: uirgia tonquiescunt. Sicut carbones ad pru¬
uas ⁊ ligna ad ignem. sic homo iratundus suscitat tias
Nerba susurrors quasi simplitia. et ipsa ꝑueniunt ad

Expanded text:
to silentium, iras mitigat. Sicut canis, qui revertitur ad to silentium, iras mitigat. Sicut canis, qui revertitur ad vomitum suum, sic impsuam. uidisti hominem sapientem sibi uideri? magis illo spem habebit stultus. dicit piger: leaena in uia, leo in itineribus. sicut ostium uertitur in cardine suo, ita piger in lecto suo. abscondit piger manus sub ascella sua et laborat, si ad os suum eas conuerterit. sapientior sibi piger uidetur septem uiris loquentibus sententias. sicut qui adprehendit auribus canem, sic qui transit et inpatiens commiscetur rixae alterius. sicut noxius est qui mittit lanceas et sagittas et mortem, sic uir, qui fraudulenter nocet amico suo et, cum fuerit deprehensus, dicit: ludens feci. cum defecerint ligna, extsubtracto, jurgia conquiescent. Sicut carbones ad prunas, et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas. Verba susurronis quasi simplicia, et ipsa perveniunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
tum tomedit non est ei bonum. sic qui scrutator est ma¬
iestatis: opprimitur a gła. Sicut urbs patens ⁊ absꝙ mu¬
rorum amibitu. ita uir qui non potest in loquendo tohi
uie in messe. sic indecens est stulto gloria. Sicut auis ad
alta transuolans passer quilibet uadẽs. sic maledictũ
frustra platum: inquempiam suꝑueniet. Flagellum
equo. et camus asino: ⁊ uirga dorso in prudentiũ. He
respondeas stulto iuxta stulticiam suam. ne esficiaris
ei similis. Responde stulto iuxta stulticiam suam. ne sibi
sapiens ẽt̃ usteatur. Claudiis pedib et imquitatem bi¬
lens. qui mittit uerba ꝑnuntium stultum. Quomodo
pulcras ħt frusta cdandus tibias. sic indecens est more.
stultorum ꝑalola. Sicut qui mittit lapidem in aceruũ
mercurii. tta qui tribuit insipienti honorem. Quomͦ si
spina nascatur in manu temulenti. sic ꝑabola in ore
stultoꝵ. Iuditium det̾minat causas. et qui imponit stul¬

Expanded text:
tum comedit, non est ei bonum: sic qui scrutator est matum comedit, non est ei bonum: sic qui scrutator est majestatis, opprimetur a gloria. Sicut urbs patens et absque murorum ambitu, ita vir, qui non potest in loquendo cohiesse sic indecens est stulto gloria sicut avis ad alia transvolans et passer quolibet vadens sic maledictum frustra prolatum in quempiam superveniet flagellum equo et camus asino et virga dorso inprudentium ne respondeas stulto iuxta stultitiam suam ne efficiaris ei similis responde stulto iuxta sapiens esse videatur. Claudus pedibus, et iniquitatem bibens, qui mittit verba per nuntium stultum. Quomodo pulchras frustra habet claudus tibias: sic indecens est in ore stultorum parabola. Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii: ita qui tribuit insipienti honorem. Quomodo si spina nascatur in manu temulenti: sic parabola in ore stultorum. Judicium determinat causas, et qui imponit stul
Abbreviated transcription (Latin):
sa non complens. Patientia limetur princeps. ⁊ lingͣ
mollis confringet duritiam. Mel inuenisti. comede
qd sifficit tibi. ne forte saturatus euomas illud. Sub¬
trhȩ pedemtuum de domo ꝓximi tin. neq̃n satiatus
scerit te. Iaculum et gladsus ⁊ sagitta acuta. homoqͥ
lqutur tontra ꝓximum suum testimonium falsũ.
leus putridus ⁊ pes lassiis. qui sꝑat suꝑ in fideli in die
angisne: et amittit pallium in die frigoris. Acetum
uitro ei qui carmina cantat corda pessimo. Si esurie¬
rit iniucus tuus: tỹba illum. Si sicierit da ei aqͣm
bilete Prinas enim congregabis suꝑ caput eius. ⁊ do¬
tuius redet ei. Hentus aqiilo dissiꝑat pluiuas. et
sats tristis linguam detrahentem. Meluis est sedere
inargulo domatis. qͣm cum muliere litigiosa ⁊ in do
mtmmuni. Aqua frigida anime sicienti. ⁊ nuntius
louis detetra longinqua. Fons tuthatus pede ⁊ uena
cortupta. iustus tadens coram impio. Sicut mel qui mul¬

Expanded text:
sa non complens. Patientia lenietur princeps, et lingua sa non complens. Patientia lenietur princeps, et lingua mollis confringet duritiam. Mel invenisti, comede quod sufficit tibi, ne forte satiatus evomas illud. Subtrahe pedem tuum de domo proximi tui, ne quando satiatus oderit te. Jaculum, et gladius, et sagitta acuta, homo qui loquitur contra proximum suum testimonium falsum. Dens putridus, et pes lassus, qui sperat super infideli in die angustiae, et amittit pallium in die frigoris. Acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pessimo. Si esurierit inimicus tuus, ciba illum: si sitierit, da ei aquam bibere: Prunas enim congregabis super caput ejus, Et Dominus reddet tibi. Ventus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguam detrahentem. Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Aqua frigida animae sitienti, et nuntius bonus de terra longinqua. Fons turbatus pede, et vena corrupta, justus cadens coram impio. Sicut qui mel mul
Abbreviated transcription (Latin):
et glonia regum inuestigare sermonem. Celũ
snrsinsi. et terta deorsum ⁊ cor regum instrutabile. Au¬
fer iubiginem de argento. et egredietur uas purissi¬
rium. Aufer impietatem de uultu regis. ⁊ firmabitur
ussitia thronus eis. Ne gsosus apꝑareas coram rege. ⁊
mloto magnorum ne steteris. Melris est enim ut dita¬
tur tͥ astende hut: qm ut humilieris coram principe.
Que inderunt otuli tui ne ꝓferas cito in nirgio. ne p̾ea
mendare non possis: tum dehonestar̾ns amicũ tuũ.
lãm tuam tracta cum amico tuo. ⁊ secretum extraneo
ne rueles. ne forte insultet tibi cum audierit ⁊ exꝓbͣre
ron cesset. Mala aurea in lestis argenteis. qui loquit᷑
uerbum intemꝑe suo. In auris aurea ⁊ margaritum
filgens. qui argnit sapientem ⁊ aurera obedientem. Si¬
tut friqus niuis iadie messis. ita legatus fidelis ei qui
miit eum animam illius requiescere facit. Nubes
⁊ uentus. ⁊ pluuie non sequentes. iir głosus ⁊ ꝓmis¬

Expanded text:
estigare sermonem. Coelum sursum, et terra deorsum, et cor regum inscrutabile. Aufer rubiginem de argento, et egredietur vas purissimum. Aufer impietatem de vultu regis, et firmabitur justitia thronus ejus. Ne gloriosus appareas coram rege, et in loco magnorum ne steteris. Melius est enim ut dicatur tibi: Ascende huc: quam ut humilieris coram principe. Quae viderunt oculi tui, ne proferas in jurgio cito: ne postea emendare non possis, cum dehonestaveris amicum tuum: Causam tuam tracta cum amico tuo, et secretum extraneo ne reveles: Ne forte insultet tibi cum audierit, et exprobrare non cesset. Mala aurea in lectis argenteis, qui loquitur verbum in tempore suo. Inauris aurea, et margaritum fulgens, qui arguit sapientem, et aurem obedientem. Sicut frigus nivis in die messis, ita legatus fidelis ei, qui misit eum, animam ipsius requiescere facit. Nubes, et ventus, et pluviae non sequentes: vir gloriosus, et promis
Abbreviated transcription (Latin):
utm in nõie dñi nr̃i iħu xp̃i in remissionẽ pectorũ
ur̃orum. et accipietis donum sc̃i sp̃c. Nobis enim est
repmissio ⁊ filiis ur̃is ⁊ omnib qui longe sunt: qͦs¬
plurib testificatꝰ est: et exhortabat᷑ eos dicens. Sal¬
uamini a generatione ista praua. Qui gͦ receꝑunt
sermonem eiꝰ baptizati sunt: et apposite sũt in illa
in doctrina apłorum et cõmunicatione fractionis
Multa quoq ꝓdigia ⁊ signa ꝑ apłos fiebant ĩ ierł:¬
et metus erat magnus inuniuersis. Om̃s enim qui
credebant erant parit. et habebant omnia ꝯmunia
Dossessiones et substantias uendebant. ⁊ duudebãt
illa omnib ꝓut cuiq opus erat. Sotidie quoq ꝑdu¬
rantes unanimit̾ in templo: et frangentes cirta do¬
mos panem: sumebant cibum cum exultatione ⁊ sima¬
plicitate cordis. collaudantes dm̃ ⁊ habentes grãm ad
omnẽ plebem. Dñs autẽ augebat: qͥ salui fieretit in

Expanded text:
um in nomine Jesu Christi, in remissionem peccatorum vestrorum; et accipietis donum Spiritus sancti. Vobis enim est repromissio, et filiis vestris, et omnibus qui longe sunt, qis testificatus est, et exhortabatur dicens, Salvamini a generatione ista prava. Qui ergo receperunt sermonem ejus, baptizati sunt, et appositae sunt in illa in doctrina Apostolorum et communicatione fractionis Multa quoque prodigia et signa per Apostolos fiebant in Hieret metus erat magnus in universis omnes etiam qui credebant erant pariter et habebant omnia communia possessiones et substantias vendebant et dividebant illa omnibus prout cuique opus erat cotidie quoque perdurantes unianimiter in templo et frangentes circa domos panem sumebant cibum cum exultatione et simplicitate cordis conlaudantes Deum et habentes gratiam ad omnem plebem Dominus autem aug
Abbreviated transcription (Latin):
iocunditate cum facie tua. Hixi fr̃es. liceat audent̾
dicere ad uos de priarcha dauio: qm̃ defunctus ⁊ et
sepultus est: et sepulcrũ ei est apud nos usq in hodi¬
ernum diem. Propħa gͥ cum eẽt ⁊ sciret quia iure¬
uirando urasset illi d̾s de fructu uentris eiꝰ sedere sr̃
sedem ei. ꝓuidens locutus est de resurrectione xp̃i: q
neꝙ detelictus est in inferno. neq caro eꝰ uidit corrup¬
tionem. Hunc iħm resuscitauit d̾s. cuiꝰ om̃s nos tes¬
tes sumus. Dextera gͥ dei exaltatus. ⁊ ꝓmissione sp̃c¬

Expanded text:
e cum facie tua viri fratres liceat audenter dicere ad vos de patriarcha David quoniam et defunctus est et sepultus est et sepulchrum eius est apud nos usque in hodiernum diem propheta igitur cum esset et sciret quia iureiurando iurasset illi Deus de fructu lumbi eius sedere super sedem eius providens locutus est de resurrectione Christi quia neque derelictus est in inferno neque caro eius vidit corruptionem hunc Iesum resuscitavit Deus cui omnes nos testes sumus dextera igitur Dei exaltatus et promissione Sp
Abbreviated transcription (Latin):
ut roget quis. Omnis iniquitas petc̃m est: et est pec¬
catum ad mortem. Scimꝰ qm̃ omnis qui natus ex d̾o
ñ pectat. sed generatio dei conseruat elim: ⁊ malignꝰ
sl tangit eum. Scimus qm̃ ex deo sumus ⁊ mundꝰ totꝰ
in maligno positus est. Et scimus qm̃ filius dei uenit.
et dedit nobis sensum ut cognoscanꝰ uerum deum.
et simus in uero filio eius iħu xp̃o. Sic est uerus d̾s
et uita et̾na. filioli: custodite uos a simulacris.

Expanded text:
ut roget quis. Omnis iniquitas, peccatum est: et est pecut roget quis. Omnis iniquitas, peccatum est: et est peccatum ad mortem. Scimus quia omnis qui natus est ex Deo, non peccat: sed generatio Dei conservat eum, et malignus non tangit eum. Scimus quoniam ex Deo sumus: et mundus totus in maligno positus est. Et scimus quoniam Filius Dei venit, et dedit nobis sensum, ut cognoscamus verum Deum, et simus in vero Filio ejus. Hic est verus Deus, et vita aeterna. Filioli, custodite vos a simul
Abbreviated transcription (Latin):
guis ⁊ sp̃c. Et tres unum sunt. Et tres sunt: qui.
sit hii tres unum sunt. Si testimoniũ hõinum ac¬
cipimus: testimonium dei mauis est. Qm̃ hoc est te¬
stimonium dei qd̾ maius est: qi testificatus est de filio
suo. Qu credit in filium dei: ħt testimonium dei in
se. Qui ñ credit filio. mendatem facit eum: qm̃ si
credit in testimonio qd̾ testificatus est d̾s de filio suo.
Et hoc est testimonium qm̃ uitam et̾nam dedit no¬
bis deus: et hec est uita in filio eius. Qui ħt filium:
b̾t uitam. Qui ñ ħt filium dei uitam ñ ħt. Hec¬
scribo uobis ut sciatis qm̃ uitam habetis et̾nam. qͥ
creditis in nomine filsi dei. Et hec est fiducia quam
habemus ad dm̃ñ. quia qdtumqs petierimꝰ scd̃m uolũ¬
tatem eius audit nos. Et scimus qm̃ audit nos: qͥcnd
petierimus. Scimus qm̃ habemus petitiones quas
postulamus ab eo. Qui scit frem suũ pectare peccatũ
ñ ad mortem. petat et dabit ei d̾s uitam peccanti
si ad mortem. Est pecc̃m ad mortem fi ꝓ illo dico:

Expanded text:
us, et hi tres unum sunt: et tres sunt qui te, et hi tres unum sunt. Si testimonium hominum accipimus, testimonium Dei majus est, quoniam hoc est testimonium Dei quod majus est, quoniam testificatus est de Filio suo. Qui credit in Filium Dei, habet testimonium Dei in se. Qui non credit Filio, mendacecredidit in testimonium, quod testificatus est de filio suo. et hoc est testimonium, quia uitam aeternam dedit nobis deus, et haec uita in filio eius est. qui habet filium, habet uitam; qui non habet filium, non uitam habet. scribo vobis: ut sciatis quoniam vitam habetis aeternam, qui creditis in nomine Filii Dei. Et haec est fiducia, quam habemus ad eum: Quia quodcumque petierimus secundum voluntatem ejus, audit nos. Et scimus, quia audit nos quidquid petierimus: scimus quoniam habemus petitiones, quas postulamus ab eo. Qui scit fratrem suum peccare peccatum non ad mortem, petat, et dabitur ei vita peccanti non ad mortem. Est peccatum ad mortem: non pro illo dico,
Abbreviated transcription (Latin):
qui in uobis est: qͣm qui in mundo. Ipsi de mundo
sunt. ideo de mundo locunt᷑: et mundus eos audit.
Nos ex deo sumus. Qui nouit dfu: audit nos. Qui
ñ est ex deo: ñ audit nos. In hoc cognoscimus sp̃m
ueritatis. et sp̃m erroris. km̃i: diligamus inuitẽ:

Expanded text:
qui in nobis est quam qui in mundo. ipsi de mundo qui in nobis est quam qui in mundo. ipsi de mundo sunt: ideo de mundo locuntur, et mundus eos audit. nos ex deo sumus: qui nouit deum, audit nos: qui non est ex deo, non audit nos. in hoc cognoscimus spiritum ueritatis et spir