comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aut ppłs uetet. aut ꝓpt̾ aliã causam. ñ tam̃ eiꝰ uitio ꝑpetratã.
hic & honoris sit ⁊ ministerii particeps. dũ modo nicħ mo¬
lestus ȩccłe reb existat ubi ministrare cognoscit᷑. Quẽ etiã
obseruare conueniet. quicqͥd sẏnodꝰ ꝑfecta ꝓuintiȩ uidican¬
Sinodoꝵ uero congregandarũ auctoritas. apłice sedi
pruata cõmissa ẽ potestate. Nec ulła synodu gn̾ałe rat̃a
ẽẽ legunꝰ. quȩ eiꝰ ñ fu̾it auctoritate cõgregata uł fulta. Hȩc
canonica testat᷑ auctoritas. hec hystoria eccłiastica roborat.
De conciliis autẽ episcopalib non aliud indicimꝰ. quã
sc̃i patres salubrit̾ ordinauer̃ ut scił bini conuentus
ꝑ annos singłos habeaut᷑. in quib de om̃ib querelis quȩ int̾
diu̾sos eccłe ordines nasci assolent uidicet᷑. Ac si forte iuiter
ipsos qui presunt de maiorib quod absit peccatis causa
nascat᷑. quȩ ꝓuintiali nequeat examine definiri. fr̾nitatẽ

Expanded text:
aut populus vetet, aut propter aliam causam, non tamen ejus vitio perpetratam: hic et honoris sit et ministerii particeps, dummodo nihil molestus Ecclesiae rebus existat, ubi ministrare cognoscitur. Quem etiam observare conveniet quidquid synodus perfecta provinciae judicanSynodorum vero congregandarum auctoritas apostolicae sedi privata commissa est potestate, nec ullam synodum ratam esse legimus, quae ejus non fuerit auctoritate congregata vel fulta. Haec canonica testatur auctoritas, haec historia ecclesiastica roborat, De conciliis autem episcopalibus non aliud indicimus, quam sancti Patres salubriter ordinarunt, ut scilicet bini conventus per annos singulos habeantur, in quibus de omnibus querelis quae indiversos Ecclesiae ordines nasci assolent, judicetur. Ac si forte inter ipsos qui praesunt de majoribus, quod absit, peccatis causa nascatur, quae provinciali nequeat examine definiri, fraternitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Ilacuit ut quicũq ep̃i plebes quas ad suã cathedram
estimant ꝑtine. ñ ita repetunt ut causas suas ep̃is uidican¬
tib agant. sed alio retinente irruerint. siue nolentib siue
uolentib plebibꝰ. causȩ suȩ detrim̃tũ patiant᷑. Et quicumiq
iam hoc fecert̃. si nondu ẽ inter ep̃os funita contentio. s
adhuc inde contendunt. ille inde discedat quẽ constite¬
rit p̃termissis uiditiis eccłasticis irruisse. Si autem ille¬
aliquã questionẽ retulerit. ꝑ ep̃os uidices causa fiuiat᷑.
siue quos eis pͥmates dederint. siue quos ipsi uicinos ȩ
nec ad possesseonẽ accedat quȩ ad eũ ñ ꝑtinet. nec
ordinationẽ ibi face̾ p̃sumat. nisi forte cũ cõsilio & uo¬
luntate regionis ep̃i. Siquis aut̃ tale aliquid facere
tẽptau̾it. irrita sit eiꝰ ordinatio. & ipse coerceat᷑ a syno

Expanded text:
lacuit, ut quicunque episcopi, plebes quas ad suam cathedram aestimant pertinere, non ita repetunt, ut causas suas episcopis judicantibus agant, sed alio retinente irruerint, sive volentibus, sive nolentibus plebibus, causae suae detrimentum patiantur. Et quicunque hoc jam fecerunt, si nondum est inter episcopos finita contentio, sed adhuc inde contendunt, ille inde discedat quem constiterit praetermissis judicibus ecclesiasticis irruisse: aliquam quaestionem retulerit, per episcopos judices causa finiatur, sive quos eis primates dederint, sive quos ipsi vicinos cumnec ad possessionem accedat quae ad cum non pertinet, nec ordinationem ibi facere praesumat, nisi forte cum concilio et voluntate regionis etentaverit, irrita sit ejus ordinatio, et ipse coerceatur a syno
Abbreviated transcription (Latin):
statuta facientes. conuolart ad potestates. ⁊ ꝑ praginaticam
formã ĩ duo unã ꝓuintiã diuiser̃t. ita ut ex hõc facto
duo metropolitani eẽ uideant᷑ in una ꝓuintia. dtatu-¬
it gͦ sc̃a synodus de reliquo nichil ab ep̃is tale tẽptari.
um subire neglexerit. nec acquieu̾it ire ad ȩccłiã sͥ ꝯmissã.
hunc oꝑtet ꝯmunione pͥuari donec susceꝑit coactꝰ offici¬
um. aut certe de eo aliquid integra decreuerit eiusdem
ñ pro sua sententia s ꝓ malitia ppłi. ip̃e quide maneat
ep̃c. clerici uero ciuitatis cõmunione priuentur.

Expanded text:
statuta facientes convolarunt ad potestates, et per pragmaticam statuta facientes convolarunt ad potestates, et per pragmaticam formam in duo unam provinciam diviserunt, ita ut ex hoc facto duo metropolitani esse videantur in una provincia. Statuit sancta synodus de reliquo nihil ab episcopis tale tentari, um subire neglexerit, nec acquieverit ire ad ecclesiam sibi commissam, hunc oportet communione privari, donec susceperit coactus officium, aut certe de eo aliquid integra decreverit ejusdem non pro sua sententia, sed pro malitia populi, ipse quidem maneat episcopus: clerici vero civitatis communione priventur,
Abbreviated transcription (Latin):
statuta seruari. ut ñ ĩ quibꝰ lib⁊ locis. neq quibꝰ cũq castel¬
lis. & ubi autea ñ fuert̃. ep̃i consectent᷑. Cũ ubi minores
Episcopalia aut̃ gub̾nacula. ñ nisi maiorib populis. &
frequentiorib ciuitatib oporteat p̃sidere. ne qd̾ sanctoꝵ
patrũ diuinitꝰ inspirata decreta uetuerunt. uiculis ⁊ pos¬
sessionib uł obseuris & solitariis municipiis tͥbuatur sacer¬
dotale fastigiũ. ⁊ honor cui debent excellentiora cõmitti: ipse
Nuarto. Iam uero de cetero genale ponentes edictum.
siquis contra hȩc canonũ interdicta uenire conatꝰ fuerit.
ut ĩ locis illis ep̃m eligat. fieri ubi ep̃c uũquã fuit anathe
ma ĩ conspectu omĩpotentis di incurrat. & insuꝑ tam
ordinator ꝗͣ ordinatus gradu sui ordinis perdat. quia
ñ sołu antiquoꝵ patrũ decreta. sed apłica ausus est con¬
decretũ fu̾it: ininime accipiant. Ex seił ealcidonet
St. cap̃.xii. Peruenit ad nos qd quid̾a p̃ter eccłiastica

Expanded text:
t non in quibuslibet locis, neque quibuslibet castellis, et ubi ante non fuerunt, episcopi consecrentur, quum, ubi minores episcopalia autem gubernacula non nisi majoribus populis et frequentioribus civitatibus oporteat praesidere, ne quod sanctorum Patrum divinitus inspirata decreta vetuere vinculis, et possessionibus vel obscuris et solitariis municipiis tribuatur sacerdotale fastigium, et 218 honor cui debent excellentiora committi, ipse us. Jam vero de caetero generale ponentes edictum. Si quis contra haec canonum interdicta venire conatus fuerit, ut in locis illis episcopum eligat fieri ubi episcopus nunquam fuit, anathema sit in conspecu Dei omnipotentis, et insuper tam ordinator quam ordinatus gradus sui ordinis perdat, quia non solum antiquorum Patrum decreta sed apostolica ausus est condecretum fuerit, minime accipiant. CAP. XXXV.-- Utconc., cap. 12. Pervenit ad nos quod quidam praeter ecclesiastica
Abbreviated transcription (Latin):
quo cautiꝰ ea quȩ st̃ antiquitꝰ statuta seruentur. IEx eoti
est ordinandi ep̃m. aut ĩ uico aliquo aut ĩ modica ciuitate.
runt. aut si qua talis aut tã populosa ẽ ciuitas que mere¬
atur habere ep̃m. Si boc om̃ibꝰ placet: Sinodus respõdit.

Expanded text:
quo cautius ea, quae sunt antiquitus instituta, servenquo cautius ea, quae sunt antiquitus instituta, servenest ordinandi episcopum aut in vico aliquo, aut in modica civitate, piscopos habuerint, aut si qua talis aut tam populosa est civitas quae meretur habere episcopum. Si hoc omnibus placet? Synodus respondit:
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ẽẽt intuitꝰ ad normã eccłiastice discipline. ł siquid
apud te sac̾dotalis modestiȩ teneret᷑. nũꝗͣ plectibiles ꝑpe¬
trarent᷑ excessus. A quib si nullo te paternarũ reglarũ poteras
continere p̃cepto. saltim sc̃ȩ memoriȩ p̃decessoris tui fueras
reuocandus exemplo. qui cũ faciendo prb̃rm muiꝰ deliquis¬
set inuitũ. senserat tñ dignũ ꝓ tali usurpatione uiditium.
ꝑtrahi ad te passus es atq uexari. ut ei honorẽ tantũ ñ ꝑ
animi tͣnquillitatẽ s ꝑ amentiã sic̃ dicendii ẽ irrogares:
Neq enĩ talia potuissent fieri sanitate ꝯsilii. Nolumus
exaggerare qd gestũ ẽ. ne cogam᷑ uidicare qd̃ dignũ est.
Nam pͥuilegium meret᷑ amittere. qui ꝑmissa sibi abutit᷑
De abiectione eiꝰ quẽ duo p̾sũpseruit ordinare ep̃i. in
nostris ꝓuintiis placuit de p̃sumptorib. ut sic ubi conti¬
gerit duos ep̃os t̾ciũ osecrare. ⁊ ipse & auctores d̃apnabunt᷑

Expanded text:
quis esset intuitus ecclesiasticae disciplinae, vel si quid apud te sacerdotalis modestiae teneretur, nunquam plectibiles perpetrarentur excessus, a quibus si nullo te paternarum regularum poteras continere praecepto, saltem sanctae memoriae praedecessoris tui fueras revocandus exemplo. Qui cum faciendo presbyterum minus deliquisset invitum, senserat tamen dignum pro tali usurpatione judicium. pertrahi ad te passus es atque vexari, ut ei honorem tantum non per animi tranquillitatem, sed per amentiam sicut dicendum est irrogares? Neque enim talia potuissent fieri sanitate consilii. Nolumus exaggerare quod gestum est, ne cogamur judicare quod dignum est. Nam privilegium meretur amittere, qui permissa sibi abu« De abjectione ejus, quem duo praesumpserint ordinare episcopi in nostris provinciis, placuit de praesumptoribus, ut sicubi contigerit duos episcopos tertium ordinare, et ipse, et auctores damnabuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
discipłos asciuit. ut ostend̾et ĩ facto qd̃ ipse u̾bis ĩ eu̾gło affirmat
diceus. Quod hominib ẽ altũ abhominabile ẽ ap̃ dm̃.⁊ salua alti¬
ore intelligẽtia. natiuitatis nr̃i redẽptoris pͥmo om̃iũ pastorib

Expanded text:
discipulos ascivit, ut ostenderet in facto quod ipse verbis in Evangelio affirmat, discipulos ascivit, ut ostenderet in facto quod ipse verbis in Evangelio affirmat, dicens: Quod hominibus est altum, abominabile est apud Deum. Et salva altiore intelligentia, nativitas nostri Redemptoris primo omnium pastoribus
Abbreviated transcription (Latin):
ca ad scãm matrẽ eccłiã missarũ solłepnia ⁊ p̃diconẽ audituri ꝯue¬
niant. ⁊ ut sac̾dotes missas celebrẽt hora t̾cia. ut ppłs a publicis sol¬
nib ñ abstrabat᷑. S ⁊ sac̾dotes qͥ ĩ cireuitu urbis st̃ aut ĩ ead̾
urbe & ppls ut p̃diximꝰ ĩ unũ ad publicã missarũ celebrationẽ cõ¬
mmonere debent sacͥdotes plebes. subditas sͥ. ut bubulcos atq
porcarios. uł alios pastores uł aratores qͥ ĩ agris assidue cõmorant᷑.
uł in siluis. ⁊ iõ uelut more pecudũ uiuũt. ĩ dñicis ⁊ ĩ aliis dieb
festis saltĩ uł ad missã faciãt uł p̃mittũt uenire. Nã ⁊ hos xp̃c p̃tio
so sangͥne suo redemit. Qͦd si neglexerĩt ꝓ animab eoꝵ absq dubio
rõnẽ reddit᷑os se sciãt. Siqͥde dũs ueniens ĩ ħc mundu ñ elegit
honorabiliores atq nobiliores quosq s piscatores atq idiotas sibi¬

Expanded text:
ca ad sanctam matrem Ecclesiam missarum solemnia, et praedicationem audituri conveca ad sanctam matrem Ecclesiam missarum solemnia, et praedicationem audituri conveniant. Et ut sacerdotes missas celebrent hora tertia, ut populus a publicis solemnibus non abstrahatur. Sed et sacerdotes qui in circuitu urbis sunt, aut in eadem urbe, et populus ut praediximus in unum ad publicam missarum celebrationem conmonere debent sacerdotes plebes subditas sibi, ut bubulcos, atque porcarios, vel alios pastores, vel aratores qui in agris assidue commorantur, vel in silvis, et ideo velut more pecudum vivunt, in Dominicis et in aliis festis diebus saltem vel ad missam faciant vel permittant venire: nai neglexerint, pro animabus eorum absque dubio rationem se reddituros sciant. Siquidem Dominus veniens in hunc mundum non elegit honoratiores atque nobiliores quosque, sed piscatores atq
Abbreviated transcription (Latin):
xtut. cet̾a aut̃ cũ uenero disponã. Uñ intelligi dat᷑ qr multũ
erat ut ĩ epła totũ ilł agendi ordinẽ iusinuaret que uniuersa
ꝑ orb̾e seruat ȩccła. ab ipso ordinatũ ẽẽ qd nulla horarũ diu̾sitate¬
It nullus prb̃r
absq amictu. alba. ⁊ stola. ⁊ fanone. & casula. ullatenꝰ p̃sum at
missã celebrare. & hȩc sacra uestim̃ta mundissimna suit. ⁊ ĩ inun¬
extͣ eccłam exeat. qr hoc diuina lex ꝓbibet. Ex dictis auoꝰtini.
Et hoc attendendu ẽ ut misse peculiares q̃ ꝑ dies solłepnes a sac̾¬
dotib fũit. ñ ita ĩ publico fiant: ut ꝑ eas ppłs a publicis missaꝵ sol-¬
sẽpuib que hora t̾cia canouice fuĩt abstrahat᷑. qr pessimꝰ usus ẽ apd̃
ꝗͣuis ⁊ si ꝓ defunctis sit cũ audierit abscedat. ⁊ ꝑ totũ diẽ a pͥmo
mane ebrietati & comessatiõi potiꝰ ꝗͣ dõ deseruiat. Ammonendꝰ
ẽ ppłs ut aute publicũ ꝑactũq officiũ ad cibũ ũ accedat. s õs publi

Expanded text:
autem, cum venero, ordinabo. Unde intelligi datur, quia multum erat, ut in epistola totum illis agendi ordinem insinuaret, quem universa per orbem servat Ecclesia, ab ipso ordinatum esse, quod nulla horarum diversitatt nullus presbyter absque amictu, alba, et stola, et fanone, et casula ullatenus praesumat missam celebrare: et haec sacra vestimenta mundissima sint, et in neEt hoc attendendum est, ut missae peculiares, quae per dies solemnes a sacerdotibus fiunt, non ita in publico fiant, ut per eas populus a publicis missarum solemnibus, quae hora tertia canonice fiunt, abstrahatur: quia pessimus usus est apud  quam quis, et si pro defunctis sit, cum audierit abscedat, et per totum diem a primo mane ebrietati et comessationi potius quam Deo deserviat. Admonendus est populus ut ante publicum peractumque officium ad c
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ honore tanti sacͣmenti pͥus in os xp̃iani dñicũ corpꝰ uit᷑ret. quã
cet̾is cibi. Nã ideo ꝑ uniu̾sũ orbẽ mos iste seruat᷑. Neq enĩ qr post
cibos dedit d̃us. ꝓpt̾ea pransi aut cenati fr̃s ad aliud sacmentum
accipiendu ꝯuenire debent. aut sic̃ faciebãt qͦs apłs arguit. ꝙ emen¬
dat mensis suis ista miscere. Namq saluator qͦ uehementiꝰ omenda¬
t misterii illiꝰ altitudinẽ: ultimũ hoc uoluit ĩfig̾e̾ cordib ⁊ in¬
moriȩ discipłoꝵ a quib ad passionẽ digressurꝰ erat. Et id̾o ñ p̃cepit
uaret hunc locũ. Nã si hoc ille monusset ut pꝰ cibos alios sẽꝑ accipe¬
ret᷑: credo ꝙ eũ inorẽ uemo uariasset. Cũ uͦ ait apłs de hoc sac̾men

Expanded text:
inicum corpus intraret, quam caeteri eibi. Nam ideo per universum orbem mos iste servatur. Neque enim quia post cibos dedit Dominus, propterea pransi aut coenati fratres ad illud sacramentum accipiendum convenire debent, aut sicut faciebant quos Apostolus arguit, et emendat, mensis suis ista miscere. Namque Salvator quo vehementius commendaret mysterii illius altitudinem, ultimum hoc voluit infigere cordibmoriae discipulorum, a quibus ad passionem digressurus erat; et ideo non praecepit, us erat, sacraret hunc locum. nam si hoc ille monuisset, ut post cibos alios semper acciperetur, credo, quod eum morem nemo uariasset. cum uero ait apostolus de hoc sacramen
Abbreviated transcription (Latin):
Noialis corde semꝑ disuingimini ad tẽpꝰ aut̃ corꝑe copula¬
mini. Duob modis ñ te macłat malꝰ. si ñ ꝯsentias ⁊ si redarguaᷤ.
hoc ẽ ñ ꝯmunicare. ñ ꝯsentire. Cõmunicaret᷑ qͥppe qͣndo facto
eiꝰ ꝯsortiũ uoluntatis uł approbatioĩs adungit᷑. Neq gͦ ꝯsenti¬
entes sitis mał ut apꝓbetis: neq negligẽtes ut ñ arguatis. neq
suꝑbientes. ut insultant̾ arguatis.  ld̾ cont᷑ heReTICOS

Expanded text:
alis corde semper disjungimini ad tempus, caute corpore copulamini. Duobus modis non te maculat malus, si non consentias et si redarguas, hoc est non communicare, non consentire. Commuejus consortium voluntatis vel approbationis adjungitur. Neque ergo consentientes sitis malis ut approbetis, neque negligentes ut non arguatis, neque superbientes ut insultanter arguatis. » Idem in epis
Abbreviated transcription (Latin):
Mirum uidet᷑. qł q̃lam muliecłe contͣ diuinas humanasq
leges. attta fronte impudent̃ agentes. placita generalia &
publicos conuentus inlesinent̃ adeunt.⁊ negotia regni utili¬
tatesq rei publice magis ꝑtͣbant qͣm disponant. cum indecẽs
sit & etiam int̾ barbaras gentes rep̃hensibile. mulieres uirorũ
causas discut̾e. Idcirco exautoritate canonica int̾dicimꝰ. ut¬
nulla scĩmonialis uͥgo ł uidua conuentus generales adeat. ni¬
si apͥncipe fuerit euocata. aut ab ep̃o suo. nisi forte ꝓpͥe neces¬
sitatis ratio impulerit. & hoc ip̃m cum licentia ⁊ nuntio ẽp̃i¬
suum cderelinq̃re. Congregatio debet elig̃e sibi abba¬
tem. post mortem abbatis sui. ł eo uiuente si ip̃e discesserit.
ł peccauerit. Ip̃e enim non potest aliqͣm ordinare de suis
ꝓpinqͥs uelamicis. sine uoluntate fr̃m. ¶ Exeopem. cap̃.xx.
p̃o non licet tollere possessionem monast̾ii. qͣuis abbas

Expanded text:
mirum videtur, quod quaedam mulierculae contra divinas humanasque mirum videtur, quod quaedam mulierculae contra divinas humanasque leges, attrita fronte impudenter agentes, placita generalia et publicos conventus indesinenter adeunt, et negotia regni utilitatesque reipublicae magis perturbant quam disponant, cum indecens sit, et etiam inter barbaras gentes reprehensibile, mulieres virorum causas discutenulla sanctimonialis virgo, vel vidua, conventus generales adeat, nisi a principe fuerit evocata aut ab episcopo suo: nisi forte propriae necessitatis ratio impulerit, et hoc ipsum cum licentia et nuntio episuo. Congregatio debet eligere sibi abbatem post mortem abbatis sui, vel eo vivente, si ipse discesserit, vel peccaverit. Ipse enim non potest aliquem ordinare de suis propinquis vel amicis, sine voluntate fratrum. CAP. po non licet tollere possessionem monasterii, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
cĩmoniales in monast̾io constitute habeant studiũ in legen
nło & cantando.⁊ horas canonicas sollempnit̾ parit̾ cȩlebrent. et
om̃s exceptis quas infirmitas tenet inlormitorio. dormiant. et
omib dieb ad capitulum ⁊ adcollationes ueniant. ⁊ regulam ã
scis patrib illis constitutã diligent̾ obseruent. EExeorm coreł¬
ullus uassus abbatisse. nec minist̾ aliquis. nec clericꝰ. Tcap xui.
nec laicus claustra ancillarũ cłi ingrediat᷑. nisi forte qͣndo
habeat bonum⁊ uite ꝓbabilis sit Sẜx corICł LANGRENSI
bbatissa nequaqͣm de monast̾io egrediat᷑. nisi ꝑ scap̾.ix.
licencrã ep̃i sui. Et siqͣndo foras ꝑgit. de scĩmonialib qͣs siacũ
ducit curam maximam habeat. ut nulla eis detur occasio pec
ulier quamus docta. inconuentu docere non audeat.
emina non det penitentiam. nec corporalem cum oblatiõe.
nec calicem suꝑ altare ponat. nec uit ordinatos stet ineccłia.
ꝓmittit᷑ eis loqͥ. Turpe est enim mulieri ineccła loqui.

Expanded text:
imoniales in monasterio constitutae habeant studium in legendo et in cantando, et horas canonicas solemniter pariter celebrent, et omnes, exceptis quas infirmitas tenet, in dormitorio dormiant, et omnibus diebus ad capitulum et collationes veniant, et regulam a sanctis Patribus illis constitutam diligenter observent. De cullus vassus abbatissae, nec minister aliquis, nec clericus, nec laicus claustra ancillarum Dei ingrediatur, nisi forte quando habeat bonum, et vitae probabilis sit. CAP. bbatissa nequaquam de monasterio egrediatur, nisi per licentiam episcopi sui. Et si quando foras pergit, de sanctimonialibus quas secum ducit curam maximam habeat, ut nulla eis detur occasio pecculier quamvis docta in conventu docere non audeat.5: Femina non det poenitentiam, nec corporale cum oblatione, nec calicem super altare ponat, nec inter ordinatos stet in ecclesia, rmittitur eis loqui, turpe est enim mulieri in ecclesia loqui:
Abbreviated transcription (Latin):
cia ep̃i ꝓhibemus. EEx concilio affrica no. cap̃.xi.
Tuͥgines sacre si parentib aquib custodiebant᷑ pͥuate fue¬
rint: ab ep̃o custodiant᷑. ubi autem ep̃s absens ẽ ꝓuidentia
gͣuiorib feminis cõmendet᷑. ut simul habitantes inincem se cu¬
stodiant. ne passim uagando eccłẽ ledant enstimatitionem.

Expanded text:
 privantur. Ex concilio Africano, cap. 11 . Ut virgines sacrae, si parentibus a quibus custodiebantur privatae fuerint, ab episcopo custodiantur. Ubi autem episcopus absens est, providentia gravioribus feminis commendetur, ut simul habitantes invicem se custodiant, ne passim vagando Ecclesiae laedant aestimationem
Abbreviated transcription (Latin):
aconꝰ si obliuiscens oronẽ offerre donec offat᷑ liuteamen
qñ recitant᷑ noĩa pausantiũ: simił peniteat. Qͥ negligentiã
ga sacͥfitiũ fec̾it ut ĩ eo u̾mis ꝯsũptꝰ sit: ⁊ ad nichiłu deu¬
nerit: tres quadrag̾ cũ pane ⁊ aqua peniteat. Si integrũ
ĩuentũ fu̾it: ĩ eo uermis oburat᷑. & cinis sub altare recon¬
dat᷑. ⁊ qͥ neglexi̾t : quat̾nis dieb suã negligentiã soluat. S
cũ amissione saporis decolorat᷑ sacͥficiũ .xx. dies expleant᷑

Expanded text:
onem oblationem offerre, donec offeratur linteamen, quando recitantur nomina pausantium, similiter poeniteat. Qui negligentiam erga sacrificium fecerit, ut in eo vermis consumptus sit, et ad nihilum devenerit, tres quadragesimas cum pane et aqua poeniteat. Si integrum inventum fuerit, in eo vermis comburatur: et cinis sub altare recondatur: et qui neglexerit, quaternis diebus suam negligentiam solvat. Si cum amissione saporis decoloratur sacrificium, viginti dies expleantur
Abbreviated transcription (Latin):
pib ymaginib ũ fedet᷑. Qua in re unũ ibi ostenđr: ipsa mens
tea ũ tam̃ sit uł suo uiditio lib̾a. cũ se & dormienti corꝑe nicħ
ineminit uidisse. tñ uigilus corꝑeis meminit ingluiuie ceci¬
disse. Sin uͦ ex tͣpi cogitatione uigiłatis orit᷑ illusio dormi-¬
enti: pater aĩmo reatꝰ suiis. Nidet .N. a qua radice inqͥnatio
illa ꝓcessit. qͥa qd̃ cogitauit sciens: hoc ꝑtulit nesciens. ꝓpt̃
talẽ pollutionẽ sacͦ mist̾io eo die abstinie oꝑtet. S pensan¬
du ẽ ipsa cogitatio utrũ ĩ suggestione an in delectatione.
dies peniteat. Prb̃ri .lxx. dies peniteat. Ep̃i .xc. Si ꝓ ĩfirmita¬

Expanded text:
inationibus non foedetur. Qua in re unum ibi ostenditur, ipsa mens rea non tamen sit, vel suo judicio libera: quum se et dormienti corpore nihil meminit vidisse, tamen in vigiliis corporeis meminit in ingluviem cecidisse. Sin vero ex turpi cogitatione vigilantis oritur illusio dormientis, patet animo illa processerit: quia quod cogitavit sciens, hoc pertulit nesciens. Propter talem pollutionem, a sacro mysterio eo die abstinere oportet. Sed pensandum est, ipsa cogitatio utrum in suggestione, hac in delectatione, dies poeniteant, presbyteri LXX dies poeniteant, episcopi XC di
Abbreviated transcription (Latin):
putat. Ueniet tam̃ aliquando ille. qui talis ꝑhibet᷑ in
mediũ. Non ꝓdest illi totiens latuisse. totiens subt̾fu¬
gisse. quẽ sui actus & cõmissa quocũq fugerit. ea que ob-¬
itiuntur illi si uera sunt crimina ꝑsecunt᷑. Debuerã
quidem iamuunc dignã ꝓ eius accusatis in nostro

Expanded text:
putat. Veniat tamen aliquando ille, qui talis perhibetur, in putat. Veniat tamen aliquando ille, qui talis perhibetur, in medium: nec prodest illi, toties latuisse, toties subterfugisse, quem sui actus et commissa, quocumque fugerit, ea quae objiciuntur illi, si vera sunt, crimina persequuntur. Debueram quidem jam nunc dignam, pro ejus accusatis in nostro
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ocẽrere nolu̾it. ut uł ibi causa eiꝰ t̾minet᷑. ipse in se dãpuatio¬
nis sententiã dixisse iudicet᷑. Temꝑe sane quo ũ cõmunicat.
nec ĩ sua excła uł parrochia ꝯiminicet. accusator aut̃ eius. si
nũquã dieb causȩ dicende defuerit. a ꝯmunione ñ remoue¬
at᷑. Si uͦ aliqñdo defuerit. subtͣhens se. restituto ĩ cõmunione
ep̃o. ipse remoueat᷑ a cõmunione accusator. ita tam̃ ut nec ipsi
adimat᷑ facultas cause ꝑagendę. si se ad diẽ occurrẽ ñ noluisse.
epoꝵ iudicio. si fuit accusatoris ꝑsona culpabilis. ad arguen¬
du non admitat᷑. nisi ꝓp̾as causas non tam̃ eccłasticas asse¬
ullus dubitat quod ita uiditiũ uocens subterfugit.
quẽ admodũ ut absoluat᷑ qui ẽ in nocens querit. S
astuta cauillatio eoꝵ. qui uersutis agendu credunt esse
consiliis. numꝗͣ innocentie nomen accipiet. Confitetur
enĩ de omib. quisquis se subtͥfugere iudiciũ dilationibus

Expanded text:
ibi causa ejus terminetur, ipse in se damnationis suae sententiam dixisse judicetur. Tempore sane, quo non communicat, nec in sua ecclesia vel parochia communicet. Accusator autem ejus, si nunquam diebus causae dicendae defuerit, a communione non removeatur. Si vero aliquando defuerit, subtrahens se, restituto in communione episcopo, ipse removeatur a communione accusator: ita tamen ut nec ipsi adimatur facultas causae peragendae, si se ad diem occurrere non noluisse,  in episcoporum judicio, si fuerit accusatoris persona culpabilis, ad arguendum non admittatur, nisi proprias causas, non tamen ecclesiasticas, asseullus dubitat, quod ita judicium nocens subterfugit, quemadmodum ut absolvatur qui est innocens quaerit. Sed astuta cavillatio eorum, qui versutis agendum credunt esse consiliis, numquam innocentiae nomen accipiet. Confitetur enim de omnibus, quisquis se subterfugere judicium dilationibus
Abbreviated transcription (Latin):
rimates quoq accusatũ discutientes ep̃m. ñ ante senten¬
tiam ꝓferãt dapnationis. quã apłica fret̾is auctoritate.
aut reum se ipsũ confiteatur. aut ꝑ uinocentes ⁊ canonice exa¬
minatos regularitͥ testes coniuncatur. Alit̾ censemꝰ irritã ẽẽ
ita ut oppressis. ab omib in cunctis subuemat᷑ eaiusis.

Expanded text:
 accusatum discutientes episcopum, non ante sententiam proferant damnationis, quam apostolica freti auctoritate, aut reum se ipse confiteatur , aut per innocentes et canonice examinatos regulariter testes convincatur. Aliter irritam esse censemuita ut oppressis ab omnibus, in cunctis subveniatur causis.
Abbreviated transcription (Latin):
udices autẽ ep̃os quos cõmunis consensus elegerit. non lice¬
at quẽquã ꝓuocare. ⁊ quisquis ꝓbatꝰ fuerit ꝓ ꝯtumatia
nolle obtẽꝑare udicibꝰ. cũ hoc prime sedis ep̃o fuit ꝓbatum.
det litteras ut nullꝰ ei ꝯmunicet ep̃oꝵ douec obtemperet.
Ex dec̾tis fasiani. pp̃. hylario ep̃o missis. cap̃ .xx.
eregrina uero udicia salua ĩ om̃ib apłica auctoritate.
gn̾ali sanctione ꝓhibemꝰ. qr indignũ ẽ ut ab exteris
uidicet᷑. qui ꝓiuntiales & a se electos debet habere udices.
nisi fuit appellatũ. Unde oporter si aliquis ep̃oꝵ suꝑ certis
accuset᷑ crimiuib ut ab om̃ib audiat᷑ qui st̃ in ꝓuintia

Expanded text:
episcopos quos communis consensus elegerit, non liceat quem quam provocare: et quisquis probatus fuerit pro contumacia nolle obtemperare judicibus, cum hoc primae sedis episcopo fuerit probatum, det litteras ut nullus ei communicet episcoporum, donec obtemperet.. Peregrina vero judicia, salva in omnibus apostolica auctoritate, generali sanctione prohibemus. Quia indignum est ut ab exteris judicetur qui provinciales et a se electos debet habere judices, nisi fuerit appellatum. Unde oportet, si aliquis episcoporum super certis accusetur criminibus, ut ab omnibus audiatur q
Abbreviated transcription (Latin):
atriarehȩ uͦ uel pͥmates accusatũ discutientes ep̃m. non
aute seutentiã ꝓferant finituã quã apłica fultu̾s aucto¬
ritate. aut reũ se ipse confiteat᷑. aut ꝑ innocentes ⁊ regłariter
examinatos ꝯiuncatur testes. qui minores non sint numero.
quã illi discipłi fuert̃. quos dñs ad ad uimentũ apłoꝵ elige¬
N illis uero ciuitatib ĩ quib olim apud echnicos primi
flamines eoꝵ atq pͥmi legis doctores erant. ep̃oꝵ pͥmates
luntatẽ sic̃ sc̃i cõstituerunt apłi. ita ut ne quis iniuste ꝑielita¬
uixta decreta patrũ canonica. eiꝰ qui impetit᷑. rõnabilib
scriptis. ꝑ spatiũ fieri debet congruũ. atq canonicũ. quia ni
canonice uocatꝰ fu̾it suo tp̃re & canonica ordinatione. lice
uenit ad couuentũ in quacũq necessitate. nisi sponte uoluerit.
nullatenꝰ respondebit suis insidiatorib. qm̃ nec scłi leges hde
ꝑmittunt fieri. quanto magis diuinȩ. IEx epła felicis ꝓp̃.¬

Expanded text:
atriarchae vero vel primates accusatum discutientes episcopum, non ante sententiam proferant finitivam, quam, apostolica fultus auctoritate, aut reum se ipse confiteatur, aut per innocentes et regulariter examinatos convincatur testes, qui minores non sint numero quam illi discipuli fuerunt quos Dominus ad adjumentum apostolorum eligen illis vero civitatibus in quibus olim apud ethnicos primi flamines eorum, atque primi legis doctores erant, episcoporum primates luntatem, sicut sancti constituerunt apostoli, ita ut ne quis injuste periclitauxta decreta Patrum canonica, ejus qui impetitur, rationabilibus scriptis per spatium fieri debet congruum atque canonicum. Quia, nisi canonice vocatus fuerit suo tempore, et canonica ordinatione, licet venerit ad conventum, quacumque necessitate, nisi sponte voluerit, nullatenus suis respondebit insidiatoribus quoniam nec saeculi leges hoc permittunt fieri, quanto magis divinae. V. De ejectis
Abbreviated transcription (Latin):
iquis uͦ ep̃s iudicẽ suspectũ habu̾it. & uid̾it se ĩgrauar
libere sedẽ apłicã appellet. Appellantẽ autẽ ñ habeat
afflictio ulla. aut detentionis iniuriose custodia. s liceat
appellatori conuitiantũ causã appellatioĩs remedio subleua¬
re. liceat ⁊̃ ĩ causis cͥminalibꝰ appellare. nec appellandi uox
deneget᷑ ei. quẽ ĩ supplitiũ sententia destinarat.

Expanded text:
iscopus judicem suspectum habuerit, et viderit se ingravari, libere sedem apostolicam appellet. Appellantem autem non habeat afflictio ulla, aut detentionis injuriosae custodia, sed liceat appellatori conviciantum causam appellationis remedio sublevare: licet etiam in causis criminalibus appellare, nec appellandi vox denegetur ei quem in supplicium sententia destinarat.
Abbreviated transcription (Latin):
ne elericoꝵ libste .i. capt .xxx. Nouissime a sũ-¬
mo sacerdote ꝑ impositionẽ manꝰ paraclytꝰ traditur
sio ad habitationẽ deo ꝯsecrandam. in scda quoq.
ut eiusde sp̃c sc̃i septiformis gr̃a cũ om̃i plenitudi¬
ne sc̃itatis ⁊ scientie ⁊ uirtutis uenire ĩ homine de

Expanded text:
. cleric., lib. I, cap. 30. Novissime a summo sacerdote per impositionem manus Paracletus traditur sio, ad habitationem Deo consecrandam. In secunda quoque ut ejusdem Spiritus sancti septiformis gratia, cum omni plenitudine sanctitatis, et scientiae, et virt
Abbreviated transcription (Latin):
impositis exagitare cupiant renascentes: qm̃ quod
gratis accipimꝰ gratis dare mandant᷑. ⁊ id̾o uichil
agente deterriti: uel indignauione reuocati: causas¬
redeptionis sue adire despitiant. certũ habentes
quod qui ꝓhibita dep̃hensi fuerut. amisse ł com¬
Siquis filiastrũ aut filiastrã suã ante ep̃m ad ꝯfir¬
mationẽ tenuerit: separet᷑ ab uxore sua. ⁊ alterã ñ ac-
ep̃o. De his qui filiastros suos ad ꝯfirinationem
corã ep̃is tenent: id ÷ qui filios uxoris sue de uiro
priori dũ crismant᷑ ab ep̃is suꝑ se sustinent. si ĩ sci¬
tia sic̃ asseris sit: licet fit peccatum tñ ñ usq ad sepa¬
rationẽ conuigii puniendu ẽ. Lugeant tamen ⁊ di¬
gna penitentia hoc diluentes dño dicant delicta ig¬
norantie nr̃e ne memineris.¶ Uas arꝰ. p̃p. oais:¬

Expanded text:
impositis exagitare cupiant renascentes; quoniam quod impositis exagitare cupiant renascentes; quoniam quod gratis accepimus gratis dare mandamur. Et ideo nihil cogente deterriti vel indignatione revocati redemptionis suae causas adire despiciant: certum habentes, quod qui prohibita deprehensi fuerint admisisse vel comSi quis filiastrum aut filiastram suam ante episcopum ad confirmationem tenuerit, separetur ab uxore sua, et aliam nunquam . De his qui filiastros suos ad confirmationem coram episcopis tenent, id est qui filios uxoris suae de priori viro dum chrismantur ab episcopis, super se sustinent, si in scientia sicut asseris fiat, licet sit peccatum, non tamen usque ad separationem conjugii puniendum est. Lugeant tamen, et digna poenitentia hoc diluentes Domino dicant: Delicta ignorantiae meae ne memineris . III. Ita di
Abbreviated transcription (Latin):
Nulłu p̃sbr̃oꝵ ĩ plebe sibi cõmissa sine chrismate umquã
ere ꝓgredi. qr iuuter nos placuit semel ĩ baptismate qu¬
cũq necessitate faciente qui ñ crismatꝰ fu̾it ĩ ꝯfirmatione
anathematirauit. ⁊ ut de cetero nec ꝓ ordinatione ⁊ ne
ꝓchrisinate uel balsamo. uł baptistno. nec ꝓ sepulcro. uel
cõmunione quicquã exigat᷑. sed gratis dona xp̃i gratuita
s capł.u. Quidam fratres dixert̃ consuetudins
itique fuisse in eoꝵ eccłiis ut ꝓ balsamo emendo
ad crisia faciendum sue ꝓ luminarib eccłe conei¬
nandis: binos uel quaternos denarios presbiteri da¬
darent. Unde omues uno ꝯsensu statiumꝰ. ut sicut
pro dedicaudis basilicis. ⁊ dandis ordinib nchil
nichdent. Ep̃i itaq eccliasticis facultatib balsamũ emant.
⁊ luminaria singuli in eccłiis suis. ¶Ex eeła Gfł¬
ps. capł.u.Baptirandis ꝯsignandisq fidelib
pretia nulla p̃refigant. nec allegationib quibꝰ libet

Expanded text:
Nullum presbyterorum in plebe sibi commissa sine chrismate unquam debere progredi, quia inter nos placuit semel in baptismate, quacunque necessitate faciente, qui non chrismatus fuerit, in confirmatione anathematizavit, et ut de caetero nec pro ordinatione nec pro chrismate vel balsamo vel baptismo vel sepultura vel communione quicquam exigant, statuit, sed gratis dona Christi gratuita ., c. 5. Quidam fratres dixerunt consuetudinis antiquae fuisse in eorum ecclesiis ut pro balsamo emendo ad chrisma faciendum sive pro luminaribus ecclesiae concremandis, binos vel quaternos denarios presbyteri darent. Unde omnes uno consensu statuimus ut, sicut pro dedicandis basilicis et dandis ordinibus nihildent. Episcopi itaque ecclesiasticis facultatibus balsamum emant, et luminaria singulis ecclesiis suis. CAP. . Baptizandis consignandisque fidelibus pretia nulla praefigant, nec illationibus quibuslibet
Abbreviated transcription (Latin):
ludum ad xp̃ianitatẽ ꝓmoti sunt: nunc blasphemante
xp̃m non solum uidaicos ritus exercere noscuntur: s ⁊̃¬
⁊ abhominandas efrcumcisiones exerc̾e̾. De quib ꝯsultu
nissimi ac religiosissimi dñi nr̃i sisemandi regis hoc
sanctũ decreuit conciliũ. ut huiusmodi trangressores
pontificali auctoritate correcti: ad cultũ xꝑianis dogia¬
tis reuocentur. ut quos uoluntas ꝓpͥa ñ emendat: anim̾iad¬
uersio sacerdotalis choerecat. Eos autẽ quos circũciderunt
si filii eoꝵ suuit: a parentũ ꝯsortio separentur. si serui: pro
inuiria corporis sui libertati tradautur.
iam fuerit definitũ: ut de mancipiis paganis que apud ui¬
iusto pretio: ab eoꝵ dño liberentur. Ideo staturinus hec ut
n iusta ꝯfirmatio ab om̃ib catholicis ꝯseruetur. Ex e¬

Expanded text:
dem promoti sunt, nunc blasphemantes Christum, non solum Judaicos ritus perpetrasse noscuntur, sed etiam abominandas circumcisiones exercere. De quibus consultum piissimi ac religiosissimi domini nostri Sisenandi regis, hoc sanctum decrevit concilium, ut hujusmodi transgressores pontificali auctoritate correcti, ad cultum Christiani dogmatis revocentur, ut quos voluntas pversio sacerdotalis coerceat. Eos autem quos circumciderunt, si filii eorum sunt, a parentum consortio separentur, si servi pro injuria corporis sui libertati tradantur. jam fuerit definitum ut de mancipiis paganis quae apud Judjusto pretio, ab eorum dominio liberentur, ideo statuimus hoc, ut tam justa constitutio ab omnibus catholicis observetur.
Abbreviated transcription (Latin):
filia cauere ꝯuenit. Qui huiꝰ ꝑuitiose temeritatis anime sue
salutẽ despitiens impio se miscuit matrimonio: ꝑ omnia tila
uitas studeat separare.⁊ penitentie digne subinittere. De¬
filiis autẽ qui ex eis nati eẽ ꝓbant᷑. retulisti si liceat eõ ꝯui-¬
gio copulari. S hi cur ꝓhibeant᷑ a ꝯuigio: aut ꝓ huiꝰmodi pe¬
nitentiam agere cõpellant᷑: dũ ex hoc absq ꝯdẽpnatione ẽẽ ꝓhi¬
bent᷑. qr ñ pater ꝓ filio neq filiꝰ ꝓ patre sustinebit tormenta. di
quod ab ep̃o fu̾it consectum: ñ tam̃ frontẽ. ex eode oleo signa¬
re. quod solis debet᷑ ep̃is cũ tradunt paraclytũ. SEx ociLto¬
eaRMatIENsi. capł.u Annuntient p̃sb̾ri ppłis ut quã cici¬
us potueruns suos infantulos ad ꝯfirmandũ suo ep̃o p̃sentari
faciant. Quod si neglexerint: ⁊p̃s bit̾ ⁊ ppłs canonicis disciplinis

Expanded text:
 Sed hii qui huius pernitiosae temeritatis, anime sueae salutem despicientes, impiissimo se miscuit matrimonio, per omnia tua fraternitas studeat separare et poenitentiae dignae submittere, filiis autem, qui ex eis nati esse probantur, retulisti, si liceat eos coniugio copulari. Sed hi cur prohibeantur a coniugio aut pro huiusmodi poenitentiam agere compellantur, dum ex hoc absque condemnatione esse perhibentur? Quia non pater pro filio neque filius pro patre suquod ab episcopo fuerit consecratum; non tamen frontem ex eodem oleo signare, quod solis debetur episcopis cum tradunt Spiritum paracletWormatiensi, cap. 2. Annuntient presbyteri populis, ut quam citius potuerint suos infantulos ad confirmandum suo episcopo praesentari faciant. Quod si neglexerint, et presbyter et populus canonicis disciplinis
Abbreviated transcription (Latin):
bonos corrũpunt. qͣntomag̃ eos qui ad uitia ꝓni sunt.¬
Nulla gͥ cõmunio ultra sit hebreis ad fide xp̃ianã tͣnslatis.
cum his qui adhuc in ueteri ritu osistunt. ne forte par
ieipatione eoꝵ subuertantur. Quicũq igitur amodo
ex his qui baptizati sunt infideliũ consortia non uitaue¬
ruit: ⁊ hi xp̃ianis donent᷑. ⁊ illi publicis cedib deputent᷑.¬

Expanded text:
bonos corrumpunt, quanto magis eos qui ad vitia proni suntNulla igitur communio ultra sit Hebraeis ad fidem Christianam translatis cum his qui adhuc in veteri ritu consistunt, ne forte eorum participatione subvertantur. Quicunque igitur amodo ex his qui baptizati sunt, infidelium consortia non vitaverit, et hi Christianis donentur, et illi publicis sedibus deputent
Abbreviated transcription (Latin):
sobolem aut possitatẽ conet᷑ expoliare reb. aut pͥuare clignita¬
tib: Quod deinde nesiat. gen̾alis ꝓmatur pͥncipis filiis senten¬
tia nr̃a. idest dep̃sentis excellentissimi cintillani regis posfitate.
dent᷑ apta nob̾ tlecreta. ut ea que synoclus p̃terito anno in hac
eccła habita constituit. circa omnẽ posfitatem eiꝰ. uniuersitas
regni sui conseruet. hoc ẽ. ut p̾beat᷑ filiis eiꝰ dilectio benigna ⁊
sirma.⁊ tribuant᷑ ubi loci oportunitas exhibuerit defensiones
ad amminicula iusta. ne de reb iuste ꝓfligatis aut parentum dig¬
nitate ꝓcuratis. uel largitate pͥncipũ aut alicuiꝰ impensis. aut
etram ꝓ pietate debitis. fraudent᷑ qualibet insidia calliditatiˢ.
he ue a quoqͣm letdendi eos p̃beant᷑ argum̃ta machinationis.
qͥa dignum est ut cuiꝰ regimine habemꝰ securitatem eiꝰ poste¬
ritati decreto concilii imꝑtiamꝰis quietem.

Expanded text:
sobolem, aut posteritatem conetur expoliare rebus, aut privare dignitatibus? Quod deinde ne fiat, generalis promatur principis filiis sententia nostra, id est, de praesentis excellentissimi Cintilani regis posteritate dentur apta a nobis decreta, ut ea quae synodus praeterio anno in hac Ecclesia habita constituit, circa omnem posteritatem ejus universitas regni sui conservet, hoc est, ut praebeatur filiis ejus dilectio benigna et firma, et tribuantur, ubi loci opportunitas exhibuerit, defensiones ad adminicula justa, ne de rebus juste profligatis, aut parentum dignitate procuratis, vel largitate principum aut alicujus impensis, aut etiam pro pietate debitis, fraudentur qualibet insidia calliditatis, neve a quoquam laedendi eos praebeantur argumenta machinationis: quia dignum est, ut cujus regimine habemus securitatem, ejus posteritati decreto concilii impertiamus quietem.
Abbreviated transcription (Latin):
dñantiũ restringat᷑. Nã si om̃s sine metu fuissent. qͥs eẽt qui a
malis quẽpiam cohib̾et: Inde ⁊ ingentib pͥncipes regesq electist̃.
ut t̾rore suo ppłos a malo coh̃c̾ent. atq atdrecte uiuendũ legib
pd̾ dm̃ qͥ mundi elegit ignobłia ⁊ ꝯtẽptibilia.⁊ q̃ ñ st̃. ut ea
q̃ st̃ destrueret. ne głiet᷑ oĩs caro. hoc ÷ carnał potencia corã

Expanded text:
dominantium restringatur. Nam si omnes sine metu fuissent, quis esset, qui a dominantium restringatur. Nam si omnes sine metu fuissent, quis esset, qui a malis quempiam cohiberet? Inde et in gentibus principes, regesque electi sunt, ut terrore suo populos a malo coercerent, atque ad recte vivendum legibus pud Deum; qui mundi elegit ignobilia et contemptibilia, et quae non sunt, ut ea quae sunt destrueret, ne glorietur omnis caro, hoc est, carnalis potentia coram
Abbreviated transcription (Latin):
ut qd non p̃ualet. sac̃dos efficere ꝑtloctne sermonẽ. potestas hoc
ꝓficit. ⁊ qͣ intͣ eccłam positi contͣ fidem ⁊ disciplinã eccłe agunt.
rigore pͥncipũ cont̾ant᷑. ip̃amq disciplinam qͣm eccłe utilitas ex-¬
ercere non p̾ualet. ceruicib suꝑboꝵ potestas pͥncipalis imponat.
⁊ sic bene rõne meret᷑. ut uirtutẽ potestatis imꝑtiat. Cognoscãt
les pͥncipes. siue soluat᷑. ille ab eis rationẽ engit. qui eoꝵ pote¬
stati suam eccłam credidit.  Ex ICHS eIUS EM¬
Ropt̃ peccatũ pͥmi homĩs humano geñi pena diuinitus
illata ẽ seruitutis. ut qͥb aspicit non congrue lid̾tate. his
miscd̾ius irroget seruitutẽ. Et licet ꝑ peccatũ humane ori¬
ginis. tam̃ equus ds itło discreuit homĩb itã. alios seruos con¬
stituens. alios dños. ut licentia male agendi seruoꝵ potestat

Expanded text:
ut quod non praevalet sacerdos efficere per doctrinae sermonem, potestas hoc ut quod non praevalet sacerdos efficere per doctrinae sermonem, potestas hoc proficit; ut qui intra Ecclesiam positi contra fidem et disciplinam Ecclesiae agunt, rigore principum conterantur; ipsamque disciplinam quam Ecclesiae utilitas exercere non praevalet, cervicibus superborum potestas principalis imponat; et ut venerationem mereatur, virtutem potestas impertiat. Cognoscant les principes, sive solvatur, ille ab eis rationem exiget qui eorum potestati suam Ecclesiam credidit. CAP. ropter peccatum primi hominis humano generi poena divinitus illata est servis, ita ut quibus aspicit non congrue libertatem, his misericordius irroget servitutem: et licet per peccatum humanae originis, tamen aequus Deus ideo discrevit hominibus vitam, alios servos constituens, alios dominos: ut licentia male agendi servorum, potestate
Abbreviated transcription (Latin):
fectum obtineat. qui pͥor incticau̾at. Salua tñ cdignitate ⁊ poti¬
ustum ẽ. pͥncipem legib obtemꝑare suis. Tunc enĩ iura
sua ab om̃ib custodientla existimet. quando ⁊ ip̃e illis reue¬
rentiam p̃bet. ꝓncipes legib suis teneri. nec inse posse cdãp¬
nare uira. que insubiectis constituunt. lusta enĩ uocis eoꝵ au-¬
doritas. si quoi ppłis ꝓhibent. sibi licere non patiant᷑. Sub re-¬
ligionis disciplina. scl̃i potestates subiecte sunt. Et quamius cul¬
mine regni sint p̃diti. uincło tam̃ fidei denent᷑ ad stricti. ut fidẽ
xp̃i suis legib p̃cdicent. ⁊ ip̃am fidei pͣclicationẽ morib bonis con¬
Rincipes scł̃i non nunqͣm intra eccl̃am potestatis adepte
culmina tenent. ut ꝑ eandem potestatẽ disciplinam eccl̃asticam
muniant. Cet̾um intra eccl̃am potestates necessarie non ẽẽnt. nisi

Expanded text:
fectum obtineat, qui prior judicaverat, salva tamen dignitate et potefectum obtineat, qui prior judicaverat, salva tamen dignitate et poteJustum est principem legibus obtemperare suis. Tunc enim jura sua ab omnibus custodienda existimet, quando et ipse illis reverentiam praebet. Principes legibus teneri suis, nec in se posse damnare jura quae in subjectis constituunt. Justa est enim vocis eorum auctoritas, si quod populis prohibent, sibi non licere patiantur. Sub religionis disciplina saeculi potestates subjectae sunt. Et quamvis culmine regni sint praediti, vinculo tamen fidei tenentur astricti, ut fidem Christi suis legibus praedicent, et ipsam fidei praedicationem moribus bonis cone seculi nonnumquam intra ecclesiam potestatis adeptae culmina tenent, ut per eandem potestatem disciplinam ecclesiasticam muniant. Ceterum intra ecclesiam potestates necessariae non essent, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
um aut̃ ep̃s eccl̃am a tdño dõ sibi cõmissam regens. ep̃atum
circumeundo ꝑrexerit. ⁊ placitum canonice constitutũ cłe-¬
creuerit. p̾płmq sibi creditũ illo inuitauerit. atq comes eadem
die sciens placitũ ab ep̃o condictum uł nesciens placitũ cum ppͦsõ
suũ condix̃it. ⁊ banno illuc uenire p̃ceꝑit. placitum comitis post¬
ponant. ⁊ comes ip̃e idemq ppls post ep̃m festine ꝑgant. scienter
se non illit secliciosa contencione decertare s ꝓficde catholica
inuigilare. nõ cumulũ pecuniarum s lucrũ congregarẽ aĩarũ.
Qua ꝑꝑ nullus comes nlłusq iudex. nulb omnino incłicatu. uł
scłari habitu constitutꝰ. legationem ep̃oꝵ impediat. uł contͣbare
p̾sumat. Ut autẽ unanimitas ⁊ concordia sit int̾ ep̃os ⁊ comites.
placuit ut siqͥs ep̃s domi residens conuentũ ppłi ẽẽ uoluerit. ⁊¬
comes nichilominꝰ in ip̃a eademq die placitum cũ clixerit. ef¬

Expanded text:
m episcopus Ecclesiam a Domino Deo sibi commissam regens, episcopatum circumeundo perrexerit, et placitum canonice constitutum decreverit, populumque sibi commissum illo invitaverit, atque comes eadem die sciens placitum ab episcopo condictum, vel nesciens placitum cum populo suo condixerit, et banno illuc venire praeceperit, placitum comitis omnes postponant, et comes ipse, idemque populus post episcopum festine pergant, scientes se non illic seditiosa contentione decertare, sed pro fide catholica invigilare, non cumulum pecuniarum sed lucrum congregare animarum. nullus comes, nullusque judex, nullus omnino in clericatu vel saeculari habitu constitutus, legationem episcoporum impediat, vel conturbare praesumat. Ut autem unanimitas et concordia sit inter episcopos et comites, placuit ut si quis episcopus domi residens conventum populi esse voluerit, ecomes nihilominus in ipsa eademque die placitum condixerit, ef
Abbreviated transcription (Latin):
nobiles.⁊ innobiles. serui. coloni. inqͥlini. ⁊ cet̾a huiꝰcemoli noĩa.
edet ut qͥcumq eis p̃lati sunt. clerici siue laici clement̃ erga ec
agant. ⁊ misericordit eos tractent. siue mȩxigendis ab eis oꝑib. siue
Unam matrẽ scãm eccl̃am. que eos intemerado sacri fontis utero
gignit. Disciplina gͥ eis miscdissima.⁊ gub̾natio oportuna ad¬
Iheredes iussa testatoris non adimpleu̾int. ab ep̃o loci illiꝰ
om̃is res que his relicta est canonice int̾dicat᷑ cum fructib
liquid lisponendi unquam attribuat᷑ur facultas.
ui res eccł̃ie aregib petunt. ⁊ horrende cupilitatis impulsu¬
egentium substantram rapiunt irrita habeant᷑ que obtinent.
⁊a cõmuniõe eccłe ciuus facultatẽ auferre cupiunt excludant᷑.¬

Expanded text:
nobiles et ignobiles, servi, coloni, inquilini, et cetera huiuscemodi nomina, nobiles et ignobiles, servi, coloni, inquilini, et cetera huiuscemodi nomina, oportet ut quicumque eis praelati sunt clerici, sive laici, clementer erga eos agant et misericorditer eos tractent, sive in exigendis ab eis operibus, sive unam matrem, sanctam ecclesiam, quae eos intemerato sacri fontis utero gignit. Disciplina igitur eis misericordissima et gubernatio oportuna adhaeredes jussa testatoris non adimpleverint, ab episcopo loci illius omnis res, quae his relicta est, canonice interdicatur, cum fructibus, liquid disponendi unquam attribuatur facultas. qui res Ecclesiae a regibus petunt. Qui res Ecclesiaegentium substantiam rapiunt, irrita habeantur quae obtinent, et a communione Ecclesiae, cujus facultatem auferre cupiunt, excludant
Abbreviated transcription (Latin):
lla p̃positoꝵ sollicitudo utilis. illa est cautela laudabilis in
qua totum racio agit.⁊ furor sibi nil uinclicat. Restringen
mens redeat. Nam cõmodionis tempore. iustũ putat ira qd fe¬
płicum p̃ceptum uob mando. ut nullus scł̃aris clericum
in suum habeat obsequiũ. s illi cuiꝰ signacłm incapite
habet. mente deseruiat ⁊ corde. educatꝰ in his que asuo p̃cipi¬
int᷑ ep̃o. Detestabile ẽ. enim. ⁊ mniquũ opꝰ. clericum inludis
ueniri. aut cũ accipitrib uel uenationib deg̃e uitam. tantisq
scenicis causis sauciatũ. ad ep̃atum. aut pb̃rium. uł qͥb libet
sac̃dotalib officiis acced̾e. non bonis. s malis uiciis plenum.
e iudei amministratorio usu sub ordi ne uillicoꝵ atq
p̃cipiat᷑. Siquis ũo contͣ hec agere p̃sumpserit. si ep̾s. pb̃r. aut
communiõe p̾uet᷑. Similit̾ ⁊ laicꝰ. Et si ꝑseuerauerint inobedi¬
uia ergo constat meccła diuersarum conditionũ hoĩes ẽẽ ut fr̃

Expanded text:
lla praepositorum sollicitudo utilis , illa est cautela laudabilis, in qua totum ratio agit, et furor sibi nihil vindicat. Restringendmens redeat. Nam commotionis tempore justum putat ira quod feicum praeceptum vobis mando, ut nullus secularis clericum in suum habeat obsequium, sed illi cujus signaculum in capite habet, mente deserviat et corde, educatus in his quae a suo praecipiuntur episcopo. Detestabile est enim et iniquum opus, clericum in Judis inveniri, aut cum accipitribus, vel venationibus degere vitam, tantisque scenicis causis sauciatum, ad episcopatum aut presbyterium, vel quibuslibet sacerdotalibus officiis accedere, non bonis, sed malis vitiis plenum.Ne Judaei administratorio usu sub ordine villicorum atqupraecipiatur. Si quis vero contra haec agere praesumpserit; si episcopus, presbcommunione privetur. Similiter et laicus. Et si perseveraverint inobediuia ergo constat in aecclesia diversarum conditionum homines esse , ut sint