comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri bis penas: uobis reqͥem.Si qͥs enĩ finẽ
hc attend̾it ñ miustũ dicit eẽ bonos pͦ¬
gari. malos sordescere. sicut utͥq ex uita
sua meruere. Simile huic: dicit dã. Eoris¬
timabã ut cognoscerẽ ħ laborẽ añ me:
donec intrẽ in sc̾uariũ di. ⁊ intelligã
ĩ nouissimis eoꝵ. s tñ ⁊ ex p̃sentib ud̾i
pot̃: uñ subdit Uer̃pt̃ñ ꝓpt̃̾ dolos po¬
suisti eis. deiecisti eos dũ alleuarent᷑. In re¬
uelatiõe hic incipit ostende. ꝗͣ honora¬
bilis tͥbulatioillis. ⁊ ꝗͣ iocunda reqͥes
nã. uob̃ reqͥem. qͦd utiq fiet in reuela¬
tiõe .i. in manifestatiõe dm̃ iħu. ueni

Expanded text:
ri his poenam, vobis requiem. Si quis enim finem hunc attendit, non injustum dicit esse bonos purgari, malos sordescere, sicut utrique ex vita sua meruere. Simile huic dicit David: Existimabam ut cognoscerem hoc, labor est ante me donec intrem in sanctuarium Dei, et intelligam in n Unde subdit: Verumtamen propter dolos posuisti eis, dejecisti eos dum allevarentur . In revelatione. Hic incipit ostendere quam horribilis tribulatio illis, et quam jocunda requies nam, vobis requiem: quod utique fiet in revelatione, id est in manifestatione Domini Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. qͥd in iudicio fut᷑o pacientib ⁊ ĩfe¬
rentib sit dandũ. Si enĩ tã seuere punit
ds pecc̃a inpenitentib. qͥd faciet indura¬
tis: Ido dicit p̃ssuras iustoꝵ exẽplũ eẽ iͦt
iudicii di. ut intelligat᷑ qͦd ñ parcet im¬
piis tanꝗͣ sarm̃tis p̃cisis ad conbustio¬
nẽ. qͥñ parcit iustis ꝓpt̃ ꝑficiendã pur¬
gationẽ. Uñ petrꝰ ait. Simiciũ a nobis.¬

Expanded text:
cio futuro patientibus et inferentibus sit dandum. Si enim tam severe punit Deus peccata in poenitentibus, quid faciet induratis? Ideo dicit pressuras justorum exemplum esse justi judicii Dei, ut intelligatur quod non parcet impiis tanquam sarmentis praecisis ad combustionem, qui non parcit justis propter perficiendam purgationem. Unde Petr
Abbreviated transcription (Latin):
det̾iores eẽ. ⁊ itaestis exemplo eis ne fati¬
gent᷑ dũ corripiunt᷑ a dõ. qͥ flagellat om¬
nẽ filiũ quẽ recipit. ap̃quẽ ẽ iustũ. ut
incipiat a domo eiꝰ uidiciũ. Clñ pet̾rus
ait tempꝰ ẽ. ut uidiciũ incipiat a domo

Expanded text:
deteriores esse; et ita estis eis exemplum ne fatigentur, dum corripiuntur a Deo qui flagellat omnem filium quem recipit apud quem est justum ut incipiat a domo ejus judicium. Unde Petrus ait: Tempus est ut incipiat judicium a domo
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o⁊ dño iħu xp̃o. hec supͣ exposita st̃.
Grãs. Hic gr̃as agit deo debonis eoꝵ. ne
forte de tanto bono qͦd ex deo habebant
extollerent᷑. tanꝗͣ a seipsis hñtes. Qͣ. dice¬
ret. qͦd tenetis tenete. qͥa bonũ ẽ. de qͦ sẽꝑ¬

Expanded text:
isto. Haec supra exposita sunt. Gratias. Hic agit gratias Deo de bonis eorum, ne forte de tanto bono eorum quod ex Deo habebant, extollerentur, tanquam a seipsis habentes. Quasi dicat: Quod tenetis tenete, quia bonum est; de quo de
Abbreviated transcription (Latin):
tior erit siue nͥgo. sine uidua: si sic ꝑman¬
serint. Clñ pot̾ intelligi cũ aro saluabit᷑
mulier ꝑ gen̾ationẽ fidelẽ. occultȩ rei my¬
ffium figurasse. S filii muilieris. ft̃ oꝑa
carmis. q̃ maxime in officiis mĩs freq̃ntari soles.¬

Expanded text:
sive vidua, si sic permanserit . Unde potest intelligi, cum ait, salvabitur mulier per generationem filiorum, occulte rei mysterium figurasse; sed filii mulieris sunt opera carnis, quae maxime in officiis miserico
Abbreviated transcription (Latin):
opꝰ uere ñ dignitatẽ laborẽ. ñ delicias. ñ
crescere fastigio. s humilitate decrescere.
int̾missa rachele. decora facie. s ñ relicta
cũ iacob intrec adliã. oculis lippã. ⁊ de mõ¬
te cũ moyse descendat ad cãpos .i. de ocio
contẽplatiõis. ad laborẽ actiõis. Non enĩ
sic ẽẽ debet qͥsq otiosus. ut ĩ eodẽ otio utili
tatẽ ñ cogitet ꝓxouni. nͦ sic actuosus. ut con¬
tẽplationẽ ñ reqͥrat di. In otio ñ in hers ua¬
catio delectare debet s uł inqͥsitio. tił inuẽ¬
tio u̾itatis. ut in ea qͥsq ꝓficiat ⁊ qͦd inue¬
ĩnt. alt̃i ñ inuideat. In actione uͦ: ñ aman¬
dus ẽ honor in hac uita. siue potentia. qr¬
om̃ia st̃ uana sub sole. s opꝰ ipsũ. qͦd ꝑ eun¬
dẽ honorẽ. uł potentiã fit. si recte ⁊ utilit̃
fit. scił. ut ualeat ad salutẽ subditoꝵ. iõ a¬

Expanded text:
opus vere, non dignitatem; laborem, non delicias; non crescere fastigio, sed humilitate decrescere; istum, ut etiam intermissa Rachele decora facie, sed non relicta cum Jacob intret ad Liam, oculis lippam, et de monte cum Moyse descendat ad campos, id est de otio contemplationis ad laborem actionis. Non enim sic esse debet quisque otiosus, ut in eodem tatem non cogitet proximi, nec sic actuosus, ut contemplationem non requirat Dei. In otio non iners uacatio delectare debet, sed aut inquisitio aut inuentio ueritatis, ut in ea quisque proficiat et quod inuenerit ne alteri inuideat. In actione uero non amandus est honor in hac uita siue potentia, quoniam omnia uana sub sole, sed opus ipsum, quod per eundem honorem uel potentiam fit, si recte adque utiliter fit, id est, ut ualeat ad eam salutem subditorum,
Abbreviated transcription (Latin):
tus sententiȩ exitꝰ indicait. gͦ alio qͦdãmͦ
etiã ipse deceptꝰ ẽ. Inexꝑtꝰ enĩ diuinȩ seũi¬
tatis in eo falli potuit ut ueniale credet
ẽẽ cõmissũ. s dolo illo serpentino qͦ mulier
seducta ẽ: nullomͦ illũ arbitror potuisse
tidic instruendo. ut maneant in fide. &
duectione dĩ ⁊ ꝓcimi. ⁊ sc̃ificatiõe qͣm in
baptismo ꝑceꝑunt. cũ sob̾etate .i. tẽꝑan¬

Expanded text:
tus exitus indicavit: Ergo alio quodammodo etiam ipse deceptus est. Inexpertus enim divinae severitatis in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo illum arbitror potuisse tidie instruendo, ut maneant in fide et dilectione Dei et proximi; et sanctificatione, quam in baptismo perceperunt, cum sobrietate, id e
Abbreviated transcription (Latin):
na st̃ corrũpendo. ⁊ ita ad impi¬
etatẽ thendo. ex quib ẽ hyme¬
ut ab his sp̃aliter caueat. qͦs pro
phanos & impios designat. & er¬
rantes a ueritate uñ subdit. qͥ ex¬
cid̾unt a ueritate in qͣolim fue¬
r̃t. iõq adhuc eis cred̃r. im̃ etiam
magis noxii st̃. s ab ea excidint.
uicentes resurrectionẽ corꝑũ iã
factã eẽ ut ñ speret᷑ alia: qui di¬
cebant occasione uerboꝵ illoꝵ q̃

Expanded text:
na sunt corrumpendo, et ita ad impietatem trahendo. Ex quibus est Hymeut ab his specialiter caveat; quos et profanos et impios designat, et errantes a veritate. Unde subdit: Qui exciderunt a veritate, in qua olim fuerunt; ideo adhuc eis creditur: unde etiam magis noxii sunt; sed ab ea exciderunt, dicentes resurrectionem corporum jam factam esse, ut non speretur alia: quod dice
Abbreviated transcription (Latin):
fiant idonei. sc̃oꝵ mysticoꝵ lacte nutri¬
unt᷑. ⁊ q̃ in pͣuis morib ppłari etiã iudi¬
cio manifestata st̃. in dei timore uitas.
& regl̾am ficłi diligent̃ inqͥsitã firmit̾
tenent. & si ab ea deuient. cito auctori¬
tate catholica corrigunt᷑. qͣm uis meios
uerb̾ ꝓ sensu carnali uariis ad huc fan¬
tasmatũ concursib fluctuent. Sunt
etiã ex eo num̾o qͥdam qͥ adhuc nequiter
uiuunt. aut etiã in heresib uł in genti¬
liũ suꝑsticionib iacent. & tñ etiã illic.
nouit dñs qͥ sunt eiꝰ. Nam in illa meffa¬
bili p̃scientia di. multi qͥ foris uident᷑.
intͦ st̃: & multi qͥ intꝰ uid̾nr foris sunt.

Expanded text:
nt idonei, sanctorum mysticorum lacte nutriuntur; et quae in pravis moribus populari etiam judicio manifesta sunt, in Dei timore vitant; et regulam fidei diligenter inquisitam firmiter tenent, et si ab ea devient, cito auctoritate catholica corriguntur, quamuis in eius uerbis pro sensu carnali uariis adhuc phantasmatum concursibus fluctuent, sunt etiam quidam ex eo numero, qui adhuc nequiter uiuant aut etiam in haeresibus uel in gentilium superstitionibus iaceant, et tamen etiam illic nouit dominusquisunteius. namque in illa ineffabili praescientia dei multi qui foris uidentur intus sunt et multi
Abbreviated transcription (Latin):
scđm aliã litterã. hȩc cõmone ali¬
os tͥ cõmissos testificans corã deo
.i. testẽ dm inuocans. Noli. Qiͣ. hoc
fac.s noli contende uerbis. ad
nichil enĩ utile ẽ nͥ ad subu̾sio¬
nem audientiũ. qͥa contentioni
chil pot̃ nͥ subu̾tere audientes:
dũ uerbosus par uł suꝑior uid̃r
catholico. Contentio. minꝰ stabi¬
litis semꝑ gen̾at scrupulũ. so¬
lent enĩ incontentione talia op¬
poni elimato maliuolentiȩ ar¬
gum̃to. ut moueant animosin¬
sipientiũ fr̃m. Nec pot̾ ẽẽ qͥn
contentio extorq̃at aliqͥd qͦd di¬
cat᷑ cont᷑ conscientiã. ut intus

Expanded text:
m aliam litteram, haec commone, alios tibi commissos testificans coram Deo, id est testem Deum invocans. Noli. Quasi dice verbis. Ad nihil enim utile est nisi ad subversionem audientium, quia contentio nil potest nisi subvertere audientes, dum verbosus par vel superior videtur Catholico. Contentio minus stabilitis saepe generat scrupulum. Solent enim in contentione talia opponi elimato malevolentiae argumento, ut moveant animos insipientium fratrum. Nec potest esse quin contentio extorqueat aliquid quod dicatur contra conscientiam, ut intus
Abbreviated transcription (Latin):
bilem. scił. qͥ ñ erubescat eugłiũ.
uł ñ deficiat. recte tͣctantẽ uerbũ
ueritatis. scił. scdm cõpetentiam
singłoꝵ. ut altis sp̃ualia. lac dis¬
tͣbuat pariuilis. ꝓfana aũ uer¬
ba ut hereses.⁊ inaniloqͥa. scił.
q̃ sine fructu st̃ ⁊ si ñ ita mala

Expanded text:
bilem, scilicet qui non erubescat Evangelium, vel non deficiat, recte tractantem verbum veritatis, scilicet secundum competentiam singulorum, ut altis spiritualia, lac distribuat parvulis, profana, quae verba ut haereses, et inaniloquia, scilicet quae sine fructu sunt, et si non ita
Abbreviated transcription (Latin):
na uita. & si sustinemꝰ ꝓ xp̃o tͥbula¬
tiones ⁊ passiones. ⁊ cũ ragnabimꝰ cũ
illo in ȩt̾na beatitudine. Suł ita. si¬
delis sermo. nãsi. Ita ordina litterã.
⁊ ꝯtinua. &iͣ. ut sustineas memor es¬
to xp̃m resurrexisse. nã si cõmortui
sumꝰ xp̃o in ipsa morte ⁊ cõuiuemꝰ.
& si sustinemꝰ in ipsa passione. ⁊ cot¬
regnabimꝰ ingła cũ ipso. ⁊ iste ser¬
mo fidelis ẽ. ⁊ si negau̾imꝰ eũ corã
hominib ⁊ ipse negabit nos corã
patre dicens. nescio uos. ħ ẽ contͣ¬
riũ illi: qͦd ipse ait. Qͥ me confessus
fu̾it corã hominibꝰ: confitebor ⁊ e¬
go eũ corã patre meo. ⁊ si nos ñ cre¬
dimꝰ qͦd puniat malos. stulte con
eo etiã qͦd dixit. qͥ ñ credid̾it con¬
dẽpnabit᷑. ⁊̃ uere fidelis ẽ: qͥa ñ po¬
test negare seipsũ qui ẽ u̾itas. qͦd
faceret si dicta sua ñ impleret. hoc
aũ qͦd seipsũ negare ñ pot̃. laus ẽ¬

Expanded text:
ulationes et passiones, et conregnabimus cum illo in aeterna beatitudine. Vel ita: Fidelis sermo, nam si, ita ordina litteram et continua, quia ut sustineas memor esto Christum resurrexisse, nam si commortui sumus Christo in ipsa morte, et convivemus et si sustinemus, in ipsa passione, et conregnabimus, in gloria cum eo. Et iste sermo fidelis est. Et si negaverimus eum coram hominibus, et ipse negabit vos, coram Patre dicens: Nescio vos . Hoc est contrarium illi quod ipse ait: Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo . Et si nos non credimus quod puniat malos, stulte confeo etiam quod dixit: Qui non crediderit condemnabitur. Et vere fidelis est, quia non potest negare seipsum, qui est veritas, quod faceret si dicta sua non impleret. Hoc autem quod seipsum negare non potest laus e
Abbreviated transcription (Latin):
iõ aut tͥb testib. Duo sufficiunt.
cile ẽ accusanda ꝑsona. tã altior¬
dinis. ut sit uice xp̃i. Peocantes aui.
testiũ conuictos peccasse. uł. ꝓeccas¬
tes qͥ manifesti st̃ argue corã om̃i

Expanded text:
 aut tribus testibus. Duo sufficiunt, cile est accusanda persona tam alti ordinis, ut sit vice Christi. Peccantes autem, id trium convictos peccasse. Vel, peccantes, qui manifesti sunt, argue coram omnib
Abbreviated transcription (Latin):
uelle dãpnabile ẽ: uouentib
enĩ uͥginitatẽ uł uiduitatẽ.
ñ solũ nubere. s etiã uelle
dãpnabile ẽ: qͦd ut demon¬
stͣret apłs ñ ait. cũ luxuria¬
dȩ fuerint in xp̃o nubunt. s
nub̃e uolunt. hñtes inquit
dapnationẽ. & qͣre: subdit.
qͥa pͥmã fidẽ irritam fecert̃.
⁊ si ñ nubendo tñ uolendo.ut
uoluntatẽ quȩ a ꝓposito

Expanded text:
velle damnabile est. Voventibus velle damnabile est. Voventibus enim virginitatem vel viduitatem, non solum nubere sed etiam velle damnabile est. Quod ut demonstraret Apostolus, non ait, cum luxuriatae fuerint in Christo nubunt, sed nubere volunt. Habentes, inquit, damnationem; et quare, subdit, quia primam fidem irritam fecerunt, et si non nubendo, tamen volendo ut volunta
Abbreviated transcription (Latin):
Adolescentiores aũ uiduas qͣ¬
rũ sanguis feruet deuita. id
uota castitatis edꝵs. ñ usq ad¬
eo cures. ut eas eccłiȩ alimoni¬
Is sustentandas suscipias. ꝓbi¬
bet adolescentulas urouas
in hac suscipi ꝑfessione. lu¬
bricȩ enĩ etati: facile crediñ
debet. Cum enĩ. Qiͣ. iõ deuita.¬
qͥa hoc sepe contingit. qͦd cũ
luxuriate fuerint .i. cũ post
uotũ continentiȩ luxurio¬
se uixerint in cibis & in aliis.
ĩ cũ in deliciis egerint uitã.
dãpnationẽ ꝓ fracta fide uo
ti. uñ subdit. qͥa pͥmam fidẽ
.i. uotũ. uł in uoto iuolato bap¬
tismi fidem. scił. qͣm in bap¬
tismo ꝓfesse st̃: irritã fecert̃.
uolendo etiã nubere. Inͥ con¬
iugali qͥppe uinculo si pudici¬
tia conseruat᷑. dãpnatio ñ ti¬
met᷑ s in uiduali continen¬
tia & uͥgmali excellentia uir¬
tus mui̾ns amplioris expetit᷑.
qͣ expleta. & ȩlecta. & uoto ob¬
lata. iã ñ solum capescere nup¬
tias. s etiã si ñ nubat᷑. nub̾e

Expanded text:
Adolescentiores autem viduas, quarum sanguis fervet, devita, id est nota castitates carum, non usque adeo cures ut eas Ecclesiae alimoniis sustentandas suscipias. Ambrosius Prohibet adolescentulas viduas in hac suscipi professione: lubricae enim aetati facile credi non debet. Cum enim. Quasi dicaquia hoc saepe contingit, quod cum luxuriatae fuerint, id est cum post votum continentiae luxuriosae vixerint in cibis et in aliis, id est cum in deliciis egerint vitam, damnationem, pro fracta fide vo Unde subdit: Quia primam fidem, id est votum, vel in voto violato baptismi fidem, scilicet quam in baptismo professae sunt, irritam fecerunt volendo etiam nubere. In conjugali quippe vinculo, si pudicitia servatur, damnatio non timetur; sed in viduali continentia et virginali excellentia virtus muneris amplioris expetitur: qua expetita, et electa, et voto oblata, jam non solum capessere nuptias, sed etiam si non nubat, nubere
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ post sathanan .ĩ. ab excel
piciendo cecidunt & interier̃t.
& iõ hmodi ñ st̃ recipiendȩ. s si
qͥs fidelis habet uiduas iune¬
nes in domo sua. subminstroe
cłia daret eis. ñ tam̃ reciꝑent᷑
in eccłia. ñ gͣuet᷑ dico ȩccłia. ut
his quȩ uere uiduȩ st̾ sufficiat.
illõ qͦd habet ȩccłia. Qui bñ. De
habeant᷑ a subditis dupplici ho
debent. s & terreno. ut ñ contͥs¬
tent᷑ indigentia sũptuũ: &
gaudeant obedientia sp̃ua¬
liuĩ. Instantior emĩ fit si ñ humiliat᷑
mopia. ⁊ crescit in illo auctoritas.
cũ uidet se etiã in p̃senti. laboris
sui fructũ ꝑciꝑe. ñ ut abundet. s
ut ñ deficiat. tanta eni merces
debet eẽ euͣgłizanti regnũ di: ut
ñ contͥstet᷑. nec extollatur. N eces¬
sitatis gͦ ẽ acciꝑe uñ uiuit᷑. cari¬
tatis ẽ preb̾e. ñ tñ uenale ẽ euu¬
głium: ut ꝓ his predicetꝰ᷑ Si enĩ
sic uendunt: magnã rem uili¬
pendunt. Accipiunt gͦ sustenta¬

Expanded text:
retro Satanam. Ab excellpiciendo ceciderunt et interierunt. hujusmodi non sunt recipiendae. Sed si quis fidelis habet viduas juvenes in domo sua, subministretclesia daret eis, non tamen reciperentur in Ecclesia. Non gravetur, dico, Ecclesia, ut his qui verae viduae sunt sufficiat illud quod habet Ecclesia. Qui bene, de habeantur a subditis, duplici hondebent, sed et terreno, ut non contristentur indigentia sumptuum, et gaudeant obedientia spirilium. Instantior enim fit 217 si non humilietur inopia, et crescit in illo auctoritas, cum videt se etiam in praesenti laboris sui fructum percipere; non ut abundet, sed ut non deficiat. Tanta enim merces debet esse evangelizanti regnum Dei, ut non contristetur, nec extollatur. Necessitatis ergo est accipere unde vivitur, charitatis est praebere: non tamen venale est Evangelium ut pro his praedicetur. Si enim sic vendunt, magnam rem vilipendunt. Accipiant ergo sustenta
Abbreviated transcription (Latin):
losũ erat. faciamꝰ hoc inuicẽ humm¬
les: qͦd humilit̾ fecit excelsus. Alãg¬
na ẽ in hoc cõmendatio humilitatis.
& faciunt ħ sͥ inuicem fr̃s. etiã ipso
oꝑe uisibili. & qui manu ñ faciunt.
corde faci

Expanded text:
losum erat. Faciamus hoc invicem humiles, quod humiliter fecit Excelsus. Magna est in hoc commendatio humilitatis. Et faciunt hoc sibi invicem fratres etiam in ipso opere visibili: et qui manu non faciunt, corde faci
Abbreviated transcription (Latin):
emplũ constituit. qñ de cruce matrẽ
ioħi cõmendauit. & alterũ ꝓ se qͦdam¬
mͦ filiũ ꝓuidit. Syidua ut iam diẽ¬
tũ ẽ. uera. ⁊ desolata eligat᷑. quȩ eccłiȩ
pascat᷑ alimoniis. & si huiꝰ etatis sit.
scił. ii minꝰ qͣm sexaginta annoꝵ in
qͣ etate extinctꝰ ẽ fomes libidims. & q̃
fuerit uxor unꝰ uiri. ꝓpt̃ supͣdictũ sa¬
cͣmentũ in oꝑib bonis testimonium
habens. si filios educauit fidelit̃: Si¬

Expanded text:
emplum constituit, quando de cruce matrem emplum constituit, quando de cruce matrem Joanni commendavit, et alterum pro se quodammodo filium ei providit . Vidua ut jam dictum est vera et desolata, eligatur, quae Ecclesiae pascatur alimoniis. Et si hujus aetatis sit, scilicet non minus quam sexaginta annorum, in qua aetate exstinctus est fomes libidinis, et quae fuerit uxor unius viri, propter supradictum sacramentum, in operibus bonis testimonium habens, si filios educavit fidelit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ uiduȩ hab̾e uelle. & ii obseqͥ deo. ali¬
ud agere. & aliud ꝓficeri. cũ ꝓfiteat᷑
religionẽ. & his uiduis p̃cipe hoc ut
ñ sint in delitus. ⁊ ut sint irrep̃hensi¬
biles. qͥa ñ eis ẽ occasio mundi. Cantã
diligentiã actuũ uł moꝵ uiduã uult
habere. ut rep̃hendi ñ possit. amota enĩ
a spe mundanȩ conu̾sationis & corꝑis
curandi officio ad dm se contulit. ut
ꝓbabilẽ agat uitam. sublatis enĩ occa¬
sionib mundi. q̃ aditus solent aꝑire
peccatis: pot̃ bona conu̾satio incolu
si domũ habet eam regat si aũ ħ ne¬
gligit infideli det̾ior ÷ : & ħ ẽ qͦd ait.
Si quis aũ ñ habet curã suoꝵ. & maxi¬
me domesticoꝵ ut st̃ fr̃s. & patres. &¬
qͥa ꝓcriiũ ñ diligit. & ẽ det̾ior infide¬
sit. Et nota qͦd ait domesticoꝵ. qͥ tam
domestici cũiq st̃. ut parentes filiis.
uł parentib filii: Ioeo ipse magister
sc̃oꝵ insinuans. qd a piis filiis cura
impendenda ẽ parentib. de seipso ex¬

Expanded text:
abere velle, et non obsequi Deo, et aliud agere, et aliud profiteri, cum profiteatur religionem. Et his viduis praecipe, hoc ut non sint in deliciis, et ut sint irreprehensibiles, quia non est eis occasio mundi tantam diligentiam actuum vel morum. Viduam vult habere, ut reprehendi non possit. Amota enim a spe mundanae conversationis et corporis curandi officio, ad Deum se contulit, ut probabilem agat vitam. Sublatis enim occasionibus mundi quae aditus solent aperire peccatis, potest bona conversatio incolumsi domum habet, eam regat; si autem hoc negligit, infideli deterior est: et hoc est quod ait: Si quis autem non habet curam suorum et maxime domesticorum, ut sunt patres, quia proximum non diligit, et est deterior infidesit. Et nota quod ait, domesticorum, qui tam domestici cuique sunt ut parentes filiis, vel parentibus filii. Ideo ipse magister sanctorum insinuans quod a piis filiis cura impendenda est parentibus, de seipso ex
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ueniendo ꝑducat. quẽ nec ñ fieri morta¬
lẽ oportebat: nͨ ꝑman̾e mortalẽ. Alorta¬
lis qͥ̃ppe factꝰ ẽ ñ infirmata u̾bi diumita¬
angłi. int̾ miseros mortales & beatũ im¬
mortalẽ. medii eẽ ñ posft̃. qͥa ita st̃ ipsi
beati & ĩmortales cũ deo. ut ñ sint mor¬
tales & miseri cũ hõib. Alali aũ angłi qͦ¬

Expanded text:
terveniendo perducat. Quem neque non fieri mortalem oportebat, neque permanere mortalem. Mortalis quippe factus est, non infirmata Verbi divinitaangeli inter miseros mortales et beatum immortalem medii esse non possunt, quia ita sunt ipsi beati et immortales cum Deo, ut non sint mortales vel miseri cum hominibus. Mali autem angeli qu
Abbreviated transcription (Latin):
genꝰ hõium intelligamꝰ. ꝑ qͣs cũꝙ diffe¬
rentias distͥbutũ. ⁊ ẽ sentꝰ. Uult om̃s hoĩes
saluos fieri. de om̃i geñe hõium: qͥa nideos.
colligit ȩccłia. Isto locutiõis mͦ dñs usus ẽ.
uͭ ait phariseis. decimatis m̃tã. & rutã. ⁊
intelligi. uult om̃s saluos fieri .i. facit õs
uelle. & qͦcũq aliomͦ intelligi pot̃ dũ mͦ
cred̾e ñ cogam᷑. aliqͥd om̃ipotentẽ uoluis¬
tat᷑. ⁊ iubet. om̃s hoĩes saluos fieri. & si re¬
ꝓbet qͦsdã ꝑ iusticiã. Et ne qͥs putaret
bona uita. ⁊ cultꝰ umꝰ di eẽ salutẽ sñ par¬
ticipatiõe corꝑis & sangͥnis xͥ. unꝰ in qͥt

Expanded text:
 differentias distributum. Et est sensus: Vult omnes homines salvos fieri, id est de omni genere hominum, quia Judaeos, colligit Ecclesia. Isto locutionis modo Dominus usus est, ubi ait Pharisaeis: Decimatis mentham, et rutam, et  facit omnes velle, et quocunque alio modo intelligi potest, dum modo credere non cogamur aliquid omnipotentem voluistatur et jubet, omnes homines salvos fieri, et si reprobet quosdam per justitiam. Et ne quis putaret bonam vitam et cultum unius Dei esse salutem sine participatione corporis et sanguinis Christ
Abbreviated transcription (Latin):
ds qͥ omp̃c dr. om̃s homines uult saluos fie¬
ri. cͦ ñ implet᷑ hec eiꝰ uoluntas: S in hac lo¬
cutiõe sensus ⁊ conditio latet. Sñ petrꝰ ait
om̃is scͥptura indiget int̾pretatiõe. Uult gͦ¬
d̃s om̃s homines saluos fieri. s si accedant
ad eũ. ñ enĩ sic uult. ut nolentes saluent᷑. sed
uult eos saluari. si & ipsi uelint. Alit̃ ĩmullũ
excepit a salute: & cognitiõe. Uł ita cũ leg̃r.
q̃ uult om̃s homines saluos fieri. qͣmnis cer¬
tũ sit nob̃ ñ om̃s saluos fieri. ñ tñ debemꝰ iõ
om̃ipotentissimȩ di uoluntati aliqͥd deroga¬
re. Nẽ enĩ credendꝰ omips aliqͥd uoluisse fieri.
qͦd factũ ñ sit: s ita intellig̾e debemꝰ qͦd scrip¬
tũ ẽ uult om̃s hoĩes saluos fieri .i. nullus sit¬

Expanded text:
s dicitur omnes homines vult salvos fieri, cur non impletur haec ejus voluntas? sed in hac locutione sensus et conditio latet. Unde Petrus ait: Omnis scriptura indiget interpretatione. Vult ergo Deus omnes salvos fieri, si accedant ad eum. Non enim sic vult ut nolentes salventur, sed vult eos salvari, si et ipsi velint. Aliter non ullum excepit a salute et cognitione. Vel ita, cum legitur quod vult omnes homines salvos fieri, quamvis certum sit nobis non omnes salvos fieri: non tamen ideo debemus omnipotentissimae Dei voluntati aliquid derogare. Non est enim credendus Omnipotens aliquid voluisse fieri quod factum non sit. Sed ita intelligere debemus quod scriptum est. Vult omnes homines salvos fieri, id
Abbreviated transcription (Latin):
iõq apłs eã monet ꝓ eis orare. ut q̃etã agat
uitã. In pace enĩ pͥncipũ. qͥes ⁊ regim̃i seruat᷑
eccłiax. nã in bellis tͣnqllitas dissipat᷑. tepes¬
eit pietas. diffctio soluit᷑ qͣ soluta infirmoꝵ
castitas uiolat᷑. ki pace babylonis pax nr̃a:¬

Expanded text:
are ut quietam vitam agant. In pace enim principum quies et regimen servatur Ecclesiarum. Nam in bellis tranquillitas dissipatur, tepescit pietas, districtio solvitur: qua soluta, infirmorum castitas violatur. In pace Babylonis pax n
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ de te. Qd p̃cipio: Ut milites actum
bonã .i. utilẽ multis militiã.i. consuetu¬
dinẽ. docendote. & alios. ⁊ ꝑficiendooꝑe.
qͦd p̃dicas ore. qͥ bñ potes hoc facere. tu
dico habens fidẽ rectam. ⁊ bonã consci¬
entiã. ne docens erubescat malȩ uitȩ
conscius. Erubescibile enĩ ẽ aliud ag̾e.
& aliud p̃dicare. qͣm conscientiã bonã.
qͥdã flagiciis repellentes naufragaue¬
rc. alios etiã secũ mergentes cͥca fidem

Expanded text:
mihi de te. Quid praecipio? ut milites, actu,bonam, id est utilem multis, militiam, id est consuetudinem docendo te et alios, et perficiendo opere quod praedicas ore, qui bene potes hoc facere. Tu dico, habens fidem rectam, et bonam conscientiam, ne docens erubescat malae vitae conscius. Erubescibile enim est aliud agere, et aliud praedicare. Quam, conscientiam bonam, quidam flagitiis, repellentes naufragaverunt, alios, et secum jungentes circa fidem
Abbreviated transcription (Latin):
fragiũ dr nauis fractio ⁊ sicut ille sub̾ã
suã ꝑdit. qͥ naufragiũ patit᷑ & insurꝑip¬
se ꝑit. ita qͥ bonã conscientiã repellunt.
fidi u̾itatẽ ꝑdunt ⁊ insuꝑ ꝑeunt et̾na¬
lit̃ ex qͥb scił. pseudo doctorib qͥ fidẽ
ꝑdid̾unt. ẽ ymeneus. & alexander. no¬
mina ꝓpͥa ponit. ut ambiguũ secet qͦs
tͣdidi sathanȩ .i. utũq excõminicaui.
sic ⁊ tu excõmunica. C nota qͦd aiti tra¬
didi sathane: qͥã illo ad correctionẽ ho¬
minũ utebat᷑ illa potestas apłica. p̃ua¬
ricatores enĩ angłi cũ pͥncipe suodia¬
bolo. recte dñr ꝓcuratores uł actores
diumȩ ꝓuidentiȩ ⁊ diabolus magist᷑¬

Expanded text:
fragium dicitur navis fractio. Et sicut ille substantiam suam perdit qui naufragium patitur, et insuper ipse perit, ita, qui bonam conscientiam repellunt, fidei veritatem perdunt, et insuper pereunt aeternaliter. Ex quibus, scilicet pseudodoctoribus qui fidem perdiderunt, est Hymenaeus et Alexander. Nomina propria ponit ut ambiguum secet. Quos tradidi Satanae, id est utrumque excommunicavi, sic et tu excommunica. Et nota quod ait tradidi Satanae, quia illo ad corruptionem hominum utebatur illa potestas apostolica. Praevaricatores enim angeli cum principe suo diabolo recte dicuntur procuratores vel actores divinae providentiae. Et diabolus magistr
Abbreviated transcription (Latin):
beniamin oi. de abrahã descendit
ꝑlineã beniamin. Hoc iõ dicit: ne
putaret᷑ eẽ de hismael. Seqͥt᷑ Non
reppulit. Qiͣ. sicut me ñ reppulit si¬
milit̾ ñ reppulit ds plebẽ suã. qͣm
p̃scunt saluandã. Presciit enĩ po¬
suit ꝓ p̃destinauit. Sic enĩ debere
& plebẽ dĩ. An nescitis. Qiͣ. ita reliqͥ¬

Expanded text:
i dicat: Ab Abraham descendit per lineam Benjamin, hoc ideo dicit ne putaretur esse de Ismael. Non repulit. Quasi dicat: Sicut me non repulit, similiter non repulit Deus plebem suam, quam praescivit salvandam; praescivit enim posuit pro praedestinavit. Sic enim debere et plebem Dei. An nescitis? Quasi dicat: Ita reliqu
Abbreviated transcription (Latin):
mitates curauit. Ille enĩ dr manꝰ
expande. qͥ poscentib bñficia lar¬
git᷑ tͥbuit. Wł de manib ineruce
extensis. potest hoc accipi ut posi¬
tũ sit totũ ꝓ parte. Tota gͦ die .i. di
ei parce totius. expandi incruce ma¬
nus meas. ad ppłm ñ credentẽ s &
tot auctoritatib confutauit iude¬
os. insultare possent gentiles. Aicen¬
tes eos ex toto repulsos ẽẽ. contͣ qͦs
incrpit sic. Dicoͦ. & cẽta. Qͥa enim
ppłm isrł incredulũ ostendit. neom¬
nẽ iscł diffidentẽ dixisse putaret᷑
ostendit dm ñ repulisse hereditatẽ

Expanded text:
r manus expandere, qui poscentibus beneficia largiter tribuit. Vel de manibus extensis in cruce potest accipi, ut positum sit totum pro parte. Tota ergo die, id est diei parte totius. Expandi in cruce manus meas ad populum non credentem, sed tot auctoritatibus confutavit Judaeos, insultare possent gentiles, dicentes eos ex incipit sic: Dico ergo, etc. Quia enim populum Israel incredulum ostendit, ne omnem Israel diffidentem dixisse putaretur, ostendit Deum non repulisse haereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
hec autẽ o fratres mme & in apollo tͣns¬
figuraui. cũ in nobis ñ gloriaremim.¬
.i. me & apollo ꝓposui. figurã ꝓ omnib
nt ab om̃ib abhorreatur hoc: sicut a
nans ñ singillatĩ. ne maior nasceret᷑¬

Expanded text:
Haec autem, o fratres, in me et Apollo trfiguravi, cum in nobis non gloriaremist me et Apollo proposui figuram pro omnibus, ut ab omnibus abhorreatur hoc, sicut a non sigillatim, ne major nasceret
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ me. qiͣ ñ idem acceꝑis a me.
Hõc dicit contͣ illos qui eadẽ q̃ ab
apło acceꝑant audientes. de ma¬
in se uertebant cũ apłs se contẽp¬
tibilẽ uideri fecerat. ut głam deo
uidebat᷑ cũ subdit. Iam saturati.
uos iam qiͣ tam cito sat᷑ati estis.i.
ac si dic̾et ñ ẽ ita. irascentis enm
uerba st̃. ñ confirmantis. ⁊ regna¬

Expanded text:
contra me, quasi non idem acceperis a me? contra me, quasi non idem acceperis a me? Hoc dicit contra illos qui eadem quae ab Apostolo acceperant, audientes de main se vertebant, cum Apostolus se contemptibilem videri fecerat, ut gloriam Deo videbatur, cum subdit: Jam saturati. vos jam, id est tam cito, saturati estis, id ac si diceret: Non est ita. Irascentis enim verba sunt, non confirmantis. Regne
Abbreviated transcription (Latin):
tio mea. & iusticia mea. occurrit apłc
iꝰticia. itẽ int̾rogo. qͥd habes boni qͦd
nͥ qͥ hoc bonũ habet ut credat qͦd qͥo¬
qͥd boni habet gr̃a saluatoris accepit.
Scendũ etiã qͦd sicut supͣ temerari¬
um iudicũ ꝓhibuit. ita hic alud
genꝰ arrogantiȩ amou̾e conat᷑ scił.
ne hõ suꝑbiat. ꝓpt̾ aliꝗͣ gr̃am a deo
sibi datam. putans eã hab̾e a se. uł
a ministͦ. qͦd apłs redarguens ait¬
qͥd aũ habes qͦd ñ accepisti: Si autẽ
accepisti a deo. qͥd głaris in te uł mil
lis. qͣi ñ acceꝑis a deo. s a te. uł ab illiᷤ.
qͥ baptizat᷑ ẽ a minus bono: Qiͣ. si
baptiratus es a petͦ. qͦmͦ discerñis
ab eo qͥ baptizatus ẽ a paulo: Ni¬
chil utiq ille habet a baptista. n¬
chil tu Qͥd aũ. Hic redarguit il¬
los eosdẽ. qui głabant᷑ de magist̾io
pseudo contẽpnentes doctrinã a
ab illis. qͦd ñ accepisti a me: Ad inũ
uidet᷑ loqui. s ad partẽ plebis loqͥ¬
tur. Si aũ accepisti ame. qͥd głaris

Expanded text:
tio mea, et justitia mea, occurrit Apostjustitia. Item interrogo: Quid habes boni, quonisi qui hoc bonum habet, ut credat quod quidquid boni habet gratia Salvatoris accepit. Sciendum etiam quod sicut supra temerarium judicium prohibuit, ita hic aliud genus arrogantiae admonere conatur, scilicet ne homo superbiat propter aliquam gratiam a Deo sibi datam, putans se eam habere, a se, vel a ministro, quod Apostolus redarguens ait, quid habes quod non accepisti: Si autem accepisti a Deo, quid gloriaris in te, vel in illis, quasi non acceperis a Deo; sed a te, vel ab illis? qui baptizatus est a minus bono? Quasi dicat: Si baptizatus es a Petro, quomodo discernis ab eo qui baptizatus est a Paulo? Nihil utique illi habet a baptista, nihil tu. Quid autem hic redarguit illos eosdem qui gloriabantur de magisterio pseudo, contemnentes doctrinam Apab illis, quod non accepisti a me? Ad unum videtur loqui, sed ad partem plebis loquitur. Si autem accepisti a me, quid gloriaris
Abbreviated transcription (Latin):
.l. quasi sit alius abillo.i melior qui
nullus. ẽ. qͣntum ad se: uł qͣntum admi¬
nistrũ. Uel infletur ꝓ doctore alio a mi¬
nistris aliis .i. meliore. qͣm alii sint. Infle¬
hoĩe. quis enĩ te discernit a massa ꝑdi¬
toꝵ: Nullus. nͥd̾s solus ipse. seꝑat te a
ꝑditis.

Expanded text:
est quasi sit alius ab illo, id est melior qui nullus est quantum ad se, vel quantum ad ministerium. Vel, infletur pro doctore alio, a ministris aliis, id est meliore quam alii sint. Inflehomine. Quis enim te discernit a massa perditorum? nullus, nisi Deus solus ipse separat te a perditis.
Abbreviated transcription (Latin):
erit muiroꝰ. om̃is qͥ tetig̾it mortuũ. ⁊
morcuus fu̾it nͥ purificatꝰ. tab̾na cu¬
ret᷑ anina illa ex isrł. Itẽ ait. & accipi¬
ens ysopũ tinget in aqua uirmundꝰ.
aminas: uitu

Expanded text:
ortuum, et mortuus fuerit non purificatus, tabernacurcetur anima illa ex Israel. Item ait: Et accipiens hyssopum tinget in aqua vir mundus, animas . Vitu
Abbreviated transcription (Latin):
b uentilat immicos. De iuuenca aũ
rufa. cuiꝰ cinerẽ ad aqͣm asꝑsionis eoꝵq¬
emundationẽ qͥ mortuũ tetig̾int. ꝑfi¬
cere lex mandauit. ñ ẽ tacendũ. Eui¬
dentissimũ enĩ in ea signũ nouitesta¬
m̃ti p̃fig̾atur. de hac leg̾r. in libro
numeri. dñs dixisse moysi. loq̃re filiis
isrł. ⁊ accipiant a te uiuencã riifam.
ficũ suꝑ eam uigum. & dabis eã ad ele

Expanded text:
micos. De juvenca autem rufa, cujus cinerem ad aquam aspersionis eorumque mundationem quia mortuum tetigerunt perficere lex mandavit, non est tacendum. Evidentissimum enim in ea signum Novi Testamenti praefiguratur. De hac legitur in libro Numeri Dominus dixisse Moysi: Loquere filiis Israel; Et accipiant a te juvencam rufam situm super eam jugum, et dabis eam
Abbreviated transcription (Latin):
datus ẽ nob̾. A quo datus: Ab illo ut diximꝰ qͥ
tale dat donũ. qualis ẽ ipse. Alagna ẽ miscdia
eiͦ. Domĩdat equale sibi. qͥa donum eiꝰ sp̃s sẽs
cũ patre amamꝰ & filio. Ipse enĩ ut diligeret᷑
nobis dedit. qͥ ñ dilectus nos dilexit. Ipse est
fons de quo sc̃ptura dicit fons aquȩ tue.uł.

Expanded text:
datus est nobis. A quo datur! Ab illo, ut diximus, sanctum, qui tale dat donum qualis est ipse. Magna est misericordia ejus. Donum dat aequale sibi, quia donum ejus Spiritus cum Patre amamus et Filio. Ipse ut diligeretur nobis dedit, qui non dilectus nos dilexit. Ipse est fons de quo Scriptura dicit: Fons aquae vivae
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ sacerdotẽ. qͥ ẽ aduocat᷑ nr̃. int̾pellas
ꝓ nob̾. Clł sanguis illoꝵ infert᷑ in sc̃a. dũ
illoꝵ animȩ cũ tͥumpho passionis in celũ
om̃s sc̃ĩ mr̃es in altari fidei offerunt᷑ deo.
ista omĩa adimplentes ꝑ fidem qͣ credunt
se adeo remun̾ari. ad quos ñ audent acce¬
dere carnales scłm amantes .ci. taberna

Expanded text:
 qui est advocatus noster interpellans pro nobis. Vel sanguis illorum infertur in sancta, dum illorum animae cum triumpho passionis in coelumomnes sancti martyres in altari fidei offeruntur Deo. Ista omnia adimplentes per fidem qua credunt se a Deo remunerari, ad quos non audent accedere carnales saeculum amantes, qua
Abbreviated transcription (Latin):
tur carnes. altare eccłie ẽ: uͥ cotidie conse
statẽ edere qͥ tab̾naculo .i. corꝑi seruiutꝰ.
scił. forncatores. adulteri. ebriosi. om̃sq
qui uoluptatib ⁊ desidiis carnis sue de¬
seruiunt. Q enĩ manducat. ⁊ bibit indig¬
ne. uidiciũ sͥ manducat & bibit. Hec qͦmͦ
ad dñm ꝑtineant: satis ut reor dictumẽ.S
qͥa ipse caput ẽ om̃ium electoꝵ. ꝑ carnes il¬
loꝵ animaliũ possunt intelligi om̃s elec̃
feruore sp̃s sc̃i accensi. consumunt qͥcqͥd

Expanded text:
tur, altare Ecclesiae est, ubi quotidie consecstatem edere qui tabernaculo, id est corpori, serviunt; scilicet fornicatores, adulteri, ebriosi, omnesque qui voluptatibus et desideriis carnis suae deserviunt. Qui enim manducat et bibit indigne sibi judicium manducat et bibit . Haec quomodo ad Dominum pertineant, satis ut reor dictum est. Sed quia ipse est caput omnium electorum, per carnes illorum animalium possunt intelligi omnes electifervore Spiritus sancti accensi, consumunt quidqui
Abbreviated transcription (Latin):
scił. iudeos. Qmͦ : Deo contestante auẽ
ut ẽ morbos depellere. qͦd & medici pos¬
sunt. & portentis maiorib q̃ contͣ na¬
turã fiunt. & uariis uͥtutib quȩ ñ fi¬
unt pret̾ naturã. uł de uͥtutib añmi

Expanded text:
scilicet Judaeos. Quomodo? Deo contestante, auctut est morbos depellere, quod medici possunt; et portentis majoribus quae contra naturam fiunt; et variis virtutibus, quae non fiunt praeter naturam. Vel de virtutibus anim
Abbreviated transcription (Latin):
tͣbutionib. qͥa aliis gen̾a lingͣrũ. aliis
alia dona dabat. ꝑ hȩc. affluentiã sig¬
nificat gr̃aꝵ. q̃ ñ erat ap̃ antiqͦs. neq
tanta signa. neq tam diu̾sa ꝓdigia. ꝑ
qͦd ostendit᷑. qͦd ñ simplicit̾ ẽ eis creditũ
s ꝑ signa & ꝓdigia. iõq dũ credimꝰ ñ¬

Expanded text:
tributionibus, quia aliis genera linguarum, aliis alia dona dabat. Per haec affluentiam significat gratiarum quae non erat apud antiquos, neque tanta signa, neque tam diversa prodigia. Per quod ostenditur quod non simpliciter est eis creditum, sed per signa et prodigia. I
Abbreviated transcription (Latin):
re.ai. uere ñ effugiemꝰ si neglex̾imꝰ sa¬
seruato puniti st̃ uidei. qͥa filio subie¬
cit ds orbem terre. qͦd ñ fecit angłis qͣ
minist̾io. & si multa fiunt in orbe. oĩa
subiciat᷑ futurũ ẽ ei de qͦ loqͥm᷑ .i. xp̃o.¬
& ħ ẽ qͦd ait. orbem dico. futurũ subiec̃
futurũ. ita hic dicit futurũ. sicut a¬
libi dixit qͥ ẽ forma fut᷑i. de adam &
xp̃o loq̃ns. ⁊ respectu tẽpoꝵ adȩ. futu

Expanded text:
at: Vere non effugiemus, si neglexerimus saservato puniti sunt Judaei, quia Filio subjecit Deus orbem terrae, quod non fecit angelis, quorum ministerio, etsi multa fiunt in orbe, omnia subjiciatur, futurum est ei de quo loquimur,  est quod ait, orbem, dico, futurum subjectufuturum. Ita hic dicit futurum, sicut alibi dixit: Qui cum forma futuri : de Adam et Christo loquens, et respectu temporum Adae futu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ea oportet nos abundantiꝰ obseruare
ea q̃ audiuimꝰ a filio dicta in euͣgłio ꝗͣ qu̾ȩ
de lege uł de aliis a ꝓpħis uł angłis dicta
sti qͥ ministͥ legis fuert. Nom̃ tñ legis ob¬
ticuit. qͥa in astructione sua ꝗͣ in poff̾iori
mortalis nat᷑x. effluimꝰ pecc̃a addendo ꝑ¬
effluimꝰ in et̃nam dãpnationẽ. ħ suad&
uerba xͥ audienda. ꝑ penã quȩ erit ne

Expanded text:
pterea oportet nos abundantius observare ea quae audivimus a Filio dicta in Evangelio, quam quae de lege, vel de aliis a prophetis, vel angelis dicta sunt, qui ministri legum fuerunt. Nomen tamen legis obticuit, quia in astructione sua quam in praetorimortalis naturae, effluimus peccata addendo, pereffluimus in aeternam damnationem. Hinc suadet verba Christi audienda p
Abbreviated transcription (Latin):
Qͦd uͦ ait retͥbutionẽ ħ ad penȩ qͣntitatẽ
refertꝰ quȩ eqͣlis pecc̃o erit. qͥa scđm qͦd
erit pena. stͦo uͦ ait mercedis. ħ ad qͣli¬
tatẽ penȩ refert᷑ ut qui libidinis igne
ꝑierit. igne cru
si omĩs p̃uari¬
catio pumet᷑.

Expanded text:
ad poenae quantitatem refertur, quae aequalis peccato erit; quia secundum quod erit poena. Quod vero ait mercedis, hoc ad qualitatem poenae refertur, ut qui libidinis igne perierit, igne crucsi omnis praevaricatio punitur,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ꝑ angłos dictus ẽ ad moysen. & ad oet̾os
factus ẽ firmꝰ .i. uerus. ut lex ꝑ miracła.
erat salus. & om̃is p̃uaricatio. qͦd ẽ ꝯtͣ
uetita facere. & inobedientia qͦd ẽ p̃cep¬
ta dimitt̾e. accepit iustã ret̾ͥbutionem.
cedis. ut ꝓ qͣlitate factoꝵ sit qͣlitas penȩ.
Attende singła uerba. om̃is p̃uaricatio
dicit. ut ostendat qͦd ꝓ singłis pecẽis sit
reddenda pena. Ac si diceret. N solũ
om̃is p̃uaricator puniet᷑. qͥ multorum
mobedientia. suã recipiet penã. sustã

Expanded text:
ad caeteros, factus est firmus, id est verus, ut lex per miracula erat salus, et omnis praevaricatio, quod est contra vetita facere, et inobedientia, quod est praecepta dimittere, accepit justam retributionem, cedis, ut pro qualitate factorum sit qualitas poenae. Attende singula verba: omnis praevaricatio dicit, ut ostendat quod pro singulis peccatis sit reddenda poena. Ac si diceret: Non solum omnis praevaricator punietur qui multorum inobedientia suam recipiet poenam. Justa
Abbreviated transcription (Latin):
consolamini uos in hac miseria in¬
uicẽ. alii alios. de morte suoꝵ doles¬
tes.⁊ edificate nescientes alteritr̃.
scił. aliꝰ. aliũ. sicut ⁊ facitis. ut ñ¬
Huc usq cõmuit̃ ad om̃s locu¬
tus ẽ. ñc ad subditos specialit̃. mo¬
ralit̾ eos instruens. de honorifices¬
tia p̃latis exhibenda.oiͣ. om̃s ħ fa
cite qͦd dixi  Uos aũ minores fr̃s.
⁊ si subditi sitis. Rogamꝰ ut nou̾i¬
tis eos .i. ostendatis uos nosse. eos
qͥ laborant int̃ uos .i. in regimine
de.⁊ hoc in dño.i. in ordinatione
dm̃i.⁊ sui officii debito cõmonent
uos. ut pares ad recta. ita noũitis
eos. ut ¶habeatis illos in ca¬
rita Ete abundantiꝰ cece¬
ris. yult ut ex caritate
honorent prbos. necessaria eis mi
ne fructu habere: Sicut diuitiȩ
negligentiã pariunt salutis: ita
gere qͦd faciunt. Rogamꝰ. Hic ad¬
monet p̃latos. ut subiectoꝵ imꝑ¬
bitatẽ. & ĩpacientiã pacient̃ fe

Expanded text:
consolamini vos in hac miseria invicem, alii alios de morte suorum dolentes, et aedificate nescientes alterutrum, scilicet alius alium, sicut et facitis, ut nHucusque communiter ad omnes locutus est, nunc ad subditos specialiter, moraliter eos instruens de honorificentia praelatis exhibenda. Haimo Quacite quod dixi, vos autem, minores, fratres, etsi subditi sitis, rogamus ut noveritis, id est ostendatis vos nosse eos qui laborant inter vos, id est in regimine te: et hoc in Domino, id est ordinatione Domini, et sui officii debito monent vos, ut pares ad recta ita noveritis eos, ut habeatis illos in charitate abundantius caeteris. Vult ut ex charitate honorent presbyteros necessaria eis minne fructu habere? Sicut divitiae negligentiam pariunt salutis, ita gere quod faciunt. Rogamus. Hic admonet praelatos ut subjectorum improbitatem et impatientiam patienter fe
Abbreviated transcription (Latin):
Homo qͥppe: sponte peccauit s ñ sponte dãp¬
nat᷑ ẽ. Pecc̃m itaq fuit spontaneũ contͣ pre¬
ceptũ facere ueritatis: s ñ sponte fert penã
pec̃ci luit enĩ m̃itas penas. Pec̾catiuͦ pena::
qͦd subicit᷑ fallatiȩ Dico qͦd ñ ẽ subiecta sponte
peccantẽ sanare in¬
in spe. Hac utiꝙ spe:¬
spe: qa ce ipsa creatura.¬
liberabit᷑ .i. sicut nos apħ. Perħ enĩ qͦd ñ ait
simplicit᷑ ipsa. s & ipsa. facit intelligi. qͦd nec
de ipsis desꝑandũ ẽ. qͥ ñdũ credid̾unt qͥa ⁊ ip¬
si crediti st̃ ⁊ liberabunt᷑ qͥ ñ dũ uocant᷑ filii
di. s tm̃ creat᷑a mͦ dñr cũ ñdũ gr̃am adopti
onis receꝑint hõ enĩ signacło ymaginis ꝓpt̃
pecẽm amisso remansit tmñ mͦ creat᷑a & ipsa
itaq creat᷑a q̃ mͦ ita uocat᷑. cũ ñdũ ẽ filiors
forma ꝑfecta liberabit᷑ ut nos apł qͥ iã filii

Expanded text:
Homo quippe sponte peccavit, sed non sponte damnatus est. Peccatum itaque fuit spontaneum; contra praeceptum facere veritatis, sed non sponte fert poenam peccati. Luit enim meritas poenas, peccati vero poena est quod subjicitur fallaciae. Dico quod non est subjecta sponte;peccantem sanare inin spe, hac utique; quia ipsa creaturliberabitur, sicut nos apostoli. Per hoc enim quod non ait simpliciter ipsa, sed, et ipsa facit intelligi, quod nec de ipsis desperandum est, qui nondum crediderunt, quia et ipsi credituri sunt, et liberabuntur, qui nondum sunt filii Dei. Sonis receperunt. Homo enim sigillo imaginis propter peccatum amisso remansit tantummodo creatura. Et ipsa utique creatura, quae modo ita vocatur cum nondum est filiorum forma perfecta, liberabi
Abbreviated transcription (Latin):
c̃. qͦd notat ꝑ inchoatiuũ uerbũ. ⁊ ꝓ desidio
re ẽ & sollicitudine ⁊ hoc usꝙ ad huc .i. usꝙ
ad mortẽ. Sł usꝙ adhuc qͥa ita om̃s p̃ce¬
dentes patres fecer̃t usq in p̃sens. Elł usꝙ
adhuc dicit qͥa & si aliqͥs in sinu abrahe iã
constitut᷑. dolere destitit. tñ in his qͥ ñ dum st̃
liberati. om̃is creat᷑a ingemiscit. & dolet ad¬
huo sic̃ &e q̃ p̃cessit. qͥa in his qͥ ñdũ liberati¬

Expanded text:
est, quod notat per inchoativum verbum, et pro desiderio est et in sollicitudine. Et hoc, usque adhuc, id est usque ad mortem. Vel, usque adhuc, quia ita omnes praecedentes patres fecerunt, usque in praesens. Vel, usque adhuc, dicit, quia etsi aliquis in sinu Abrahae jam constitutus dolere destitit, tamen in illis qui nondum sunt liberati, omnis creatura ingemiscit et dolet adhuc, sicut et quae praecessit, quia in his qui nondum sunt liberati
Abbreviated transcription (Latin):
oiͣ exꝑto credite qͦd om̃is creat᷑a ingemiscit.
Om̃is creat᷑a dr homo: qͥa om̃is creat᷑a in ho¬
mine num̃at᷑. ñ qͦd in eo sint om̃s angłi. &
suꝑ eminentes uͥtutes. ⁊ celũ. ⁊ tetra. ⁊ ma¬
re. & om̃ia q̃ in eis st̃: s qͥa om̃is creat᷑a. uł

Expanded text:
erto credite, quod omnis creatura ingemiscit. Omnis creatura dicitur homo, quia omnis creatura in homine numeratur, non quod in eo sint omnes angeli, et supereminentes virtutes et coelum, et terra, et mare, et omnia quae in eis sunt, sed quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
tio eͦ ipsa ẽ uanitas: cui subiecta ẽ creatura.
Dico subiecta ẽ uanitati. s tñ pacient̃ fereis
ꝓꝑ eũ qui subiecit eã in spe :i. patient̃ sustinet
sciens dñm subiecisse eã ad conseruationem
humilitatis s ñ sñ solatio spei huiꝰ. qͥa & ipsa¬

Expanded text:
ura. Dico subjecta est vanitati, sed tamen patienter ferens propter eum qui subjecit eam in spe, id est patienter sustinet sciens Deum subjecisse ad conservationem humilitatis, sed non sine solatio spei hujus, s
Abbreviated transcription (Latin):
pectat. aiͣ. assidue in actu expectandiẽ. Ge¬
minatio namꝙ: assiduitatẽ notat. Expectat
lis fut᷑a ẽ. Nenĩ creatura reuelationẽ expecꝰ¬
tat alt̾ius nat᷑e s ipsa quał ñc ẽ expectat. qñ
sit. qͣlis futura ẽ. ut si diceret᷑ oꝑante pictore.
subiectis sͥ colorib. & adopꝰ eiꝰ paratis. expecta¬
tio coloꝵ manifestationẽ ymaginis expectat.
ñ qͥa tc alii er̃t aut ñ colores er̃t s qͥa aliãdig¬
nitatẽ habebunt. Uł simplicit creat᷑a dñr
boni eo qͦd manent in creatiõe di. uł idem bo¬
ni ꝑ excellentiã dñr creat᷑a qͥa sc̃ causa oĩum.
łfec gͦ creat᷑a expectat. qͥa ñdũ apparet qͦd est.

Expanded text:
dicat: Assidue in actu exspectandi est; geminatio namque assiduitatem notat. Exspectat,  exspectat, sed ipsa qualis nunc est, exspectat quando sit qualis futura est, ut si diceretur, operante pictore subjectis sibi coloribus, et ad opus ejus paratis exspectatio colorum manifestationem imaginis exspectat, nunc quia tunc alii erunt, aut non colores erunt. Sed quia aliam dignitatem habebunt. Vel simpliciter creatura dicuntur boni, eo quod manent in creatione Dei; vel iidem boni per excellentiam dicuntur creatura, quia sunt causa omnium. Haec ergo creatura exspectat, q
Abbreviated transcription (Latin):
Rogo aũ. Qiͣ. hos p̃dictos salutate.
⁊ mitamini. hos aũ alios uitate.
& hoc rogo uos o fr̃s. scił. ut obser¬
uetis .i. discernatis eos. qͥ faciunt
dissensiões. ⁊ offendicła .i. qͥ faci¬
unt uos dissentire. ⁊ offende in¬
uicẽ. Illos dico euntes pret̃ doct᷑¬
nã qͣm uos didicistis a ueris apłis.
qͥa illi de lege agebant. qͥa coge¬
bant credentes uidaizare. & in
hoc pseudo apłos tangit. qͦs in
tota epła cauendos ẽẽ monet.
Obseruetis dico. & declinate ab
illis: & debetis. hꝰmodi hoĩes ñ¬

Expanded text:
at: Hos prae dictos salutate, et imitamini. Hos autem alios vitate. Et hoc rogo vos, o fratres, ut observetis, id est discernatis, eos qui faciunt dissensiones et offendicula, id est qui faciunt vos dissentire et offendere invicem. Illos dico docentes, praeter doctrinam quam vos didicistis, a veris apostolis, quia illi de lege agebant, quia cogebant credentes judaizare. In hoc pseudo-apostolos tangit, quos in tota Epistola cavendos esse monet. Observetis dico, et declinate ab illis, etiam debetis. Hujusmodi enim,
Abbreviated transcription (Latin):
dictioẽs. seduc̃t corda innocentiũ.
Cõpositis enĩ uerb̾ suã tͣditionẽ
cõmendabant: qͥbꝰ simplitiũ
dat᷑ & hoc ẽ. Clr̃a enĩ obedientia
diuulgata ẽ ĩ om̃i loco. qͥa estis
ĩ capite mundi. ⁊ sic exẽplo ur̃o
uulgata ẽ in oĩloco. Clbiq enĩ
notũ÷ qͥa leuit obedistis. qͦd bo¬
nũ ÷: & iñ gaudeo. Uñ subdit
discernendo: & sitis simplices ĩ
malo .i. sñ aliqͣ parte mali. Ds̃
Ds̃ aũ dator pacis. scił. ap̃c. con¬

Expanded text:
s seducunt corda innocentium. Haimo Compositis enim verbis suam traditionem commendabat, quibus simplicium datur. Et hoc est: Vestra enim obedientia divulgata est in omni loco, quia estis in capite mundi, et sic exemplo vestro vulgata est in omni loco; ubique enim notum est, quia leviter obedisti, quod bonum est, et inde gaudeo. Unde subdit:discernendo, et sitis simplices in malo, id est sine aliqua parte mali. DeusDeus autem, dator pacis, scilicet C
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hoc scił oĩetis ꝓme. ut lib̾er abin¬
fidelibꝰ qͥ st̃ in udea. ne qͦd defero
auferant. & ita oblatio obseqi mei
Uel fi̾at illis oblatio accepta ut
illi intellecta caritate apłi erga
seipsos. cũ illo unanimes d̾o gr̃as
agant. magnꝰ enĩ ꝓfectꝰ ẽ ei. cuius
minist̾io multi. facti leti d̾m lau¬
dant Orate ita fieri. ut hoc factoue¬
niã ad uos ĩ gandio ꝑ uoluntatẽ
di. Hõc dicit. ut ostendat om̃ia cũ
di uoluntate se ag̃e. Et refriger uo¬
biscũ. qͦd erit illis paccatis. Ds̃ aũ.

Expanded text:
 hoc scilicet oretis pro me, ut liberer ab infidelibus, qui sunt in Judaea, ne quod defero auferant. Et ita oblatio obsequii meVel fiat illis oblatio accepta, ut illi intellecta charitate Apostoli erga seipsos, cum illo unanimes Deo gratias agant. Magnus enim profectus est ei, cujus ministerio multi facti laeti Deum laudant. Orate ita fieri, ut hoc facto veniam ad vos in gaudio per voluntatem Dei. Hoc dicit ut ostendat omnia cum Dei voluntate se agere. Et refrigerer vobiscum, quod erit illis pacatis. Deus autem
Abbreviated transcription (Latin):
labor hic ĩ exhortatiõe ẽ. ⁊ ĩ minis¬
terio scõꝵ. & in p̃ssura. & in egesta¬
te ꝓpt̃ cp̃m. Salutate rufũ electũ
in dño. qͥa ꝓͥmotꝰ erat ad res dñia¬
gendas. scił. ãd sacerdotiũ & ma¬
trẽ eiꝰ carne. & meã bñficiis. ꝓscĩ¬

Expanded text:
Labor est hic et in exhortatione et in ministerio sanctorum, et in pressura, et in egestate propter Christum. Salutate Rufum electum in Domino, quia promotus erat ad res Domini agendas, scilicet ad sacerdotium; et matrem ejus, carne; et meam, beneficiis. Hai