comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re solet qd̃ auimal sicut ouis ⁊ bos ⁊ camelus.
ruminat. Ruminatio aũ dicta a riuna iminẽ¬
te gutturis ꝑte ꝑ qͣm dimissus cib a ceteris re¬
suius ⁊ asellus a sedendo dictus quasi a se
dus sed hoc nomen qd̵ magis equis conue¬
niebat id̾o hoc animal sumpsit qr priusqͣm
uecti sunt magni ⁊ alti. Mior aũ asellus o¬
ferus on quippe gͣci asinum uocant agri¬
am ferum hos affrica ht̃ magnos ⁊ iundomitos
⁊ in deserto uagantes. S ingłi aũ feminarũ¬
gregib p̾sunt. Nascentib pariuilis ⁊elant
⁊ testiculos eoꝵ morsu detruncant: quos ca
uentes matres eoꝵ in secretis locis occultan

Expanded text:
re solet. Quod animal, sicut bos, et ovis, et camelus ruminat. 37. Ruminatio autem dicta est a ruma, eminente gutturis parte, per quam dimissus cibus a certis sinus et asellus a sedendus ab homine, sed hoc nomen, quod magis equis conveniebat, ideo hoc animal sumpsit, quia priusqvecti sunt, magni et alti. Minor autem asinus ferus, ὄνον quippe Graeci asinum vocant, ἄγριον ferum. Hos Africa habet magnos et indomitos, et in deserto vagantes. Singuli autem feminarugregibus praesunt. Nascentibus masculis, zelant, et testiculos eorum morsu detruncant, quod tamen caventes matres eos in secretis locis occultan
Abbreviated transcription (Latin):
entiam si araueam que tam subtiliter ac docte
lassos casses suspendit forib sapientie ñ reliͥt
immunem. si ip̃e uirtutem equo dedit ⁊ soluit
de ceruice eiꝰ formidinem ⁊ exultet in camprs
⁊ occurrens regib arrideat. Odoret᷑ bellum eminꝰ
exeitetur sono tube sed hec urationabilia plera¬
ꝙ. ⁊ alia insensibilia ut fenum ut lilia repleuit
dispositione sue sapientie. Quid dubrtamꝰ quod
etiam in echintim contulerit huiꝰ gr̃am p̃scientte:
Nicħ enim in exploratum nicħ dissimulatum re¬
linquit: Omĩa uidet qui pascit omĩa. Omĩa re¬
plet sapientia qui omĩa in sapientia fecit ut
scriptum est quia id̾o si echinum uisitationis su¬
e exortem ñ p̃termisit: si eum considerat ⁊ futu¬
roꝵ informat indicis tua ñ consid̾at: Immo u̾o
consid̾at sicut diuina eius testatur sapientia
dicens. Si respicit uolatilia si pascit illa nonne
pluris estis illis: Si fenum agri qd̾ hodie ẽ ⁊ cras
in ignem mittitur d̾o sic uestit qntomagis uos

Expanded text:
entiam, si araneam, quae tam subtiliter ac docte laxos casses suspendit in foribus, sapientiae non reliquit inmunem, si ipse uirtutem equo dedit et soluit de ceruice eius formidinem, ut exultet in campo et occurrens regibus uanitatis, odoretur bellum eminus, excitetur sono tubae, si haec inrationabilia pleraque et alia insensibilia ut faenum, ut lilia repleuit suae dispositione sapientiae, quid dubitamus quod etiam in echinum contulerit huius gratiam praescientiae? nihil enim inexploratum, nihil dissimulatum reliquit. omnia uidet qui pascit omnia, omnia replet sapientia qui omnia in sapientia fecit, ut scriptum est. et ideo si echinum uisitationis suae exortem non praetermisit, si eum considerat et futurorum informat indiciis, tua non considerat? immo uero considerat, sicut testatur eius diuina sapientia dicens: si respicit uolatilia, si pascit illa, nonne uos pluris estis illis? si enim faenum agri, quod hodie est et cras in ignem mittitur, deus sic uestit, quanto magis uos
Abbreviated transcription (Latin):
cresũto luue m̃bͣ uł tͣgescunt uel defectu euacuan¬
tur luna eium cum augm̃to fu̾it auget humo¬
rem cum u̾o in defc̃u fu̾it humores minuuntur.
Hec autem phisici dicunt. conche autẽ pͥme positio¬
nis nomen coclee uero per diminutionem quasi
concule. Concarum geuera multa sunt interquas
margautifere que occelor dicuntur in quaꝵ carne
p̃ciosus calculus solidatur. De quib tradunt hii
qui deanimantium scripserunt naturis qd̵ noctur¬
no tempore littora appetant ⁊ ex celesti rore mar¬
garitam concipiunt unde ⁊ occelor nominantur.
urica coclea est maris dicta De muriea.¬
ab acumine ⁊asꝑitate que alio nomine con¬
chilium nominatur. ꝓpter qd̃ circuincisa ferro
lacrimas purpurei coloris emittat ex quibus
purpura tingitur ⁊ inde ostrum appellat᷑ quod
hec tinttura teste humore elicitur. cancros uo¬
cari quia conche sunt crura habentes inimiea a
nimalia ostreis eoꝵ enim carnib uiuunt mi

Expanded text:
cremento lunae membra turgescunt, defectu evacuantur. Luna enim cum in augmento fuerit, auget humorem; cum vero in defectum venerit, humores minuuntur; hoc enim Physici dicunt. Conchae autem primae positionis nomen, cochleae vero per diminutionem, quasi conchleae. Concharum multa genera sunt; inter quas et margaritiferae, quae †oceloe† dicuntur, in quarum carne pretiosus calculus solidatur. De quibus tradunt hi qui de animantium scripsere naturis eo quod nocturno tempore litora appetant, et ex caelesti rore margaritum concipiunt; unde et †oceloe† nominantur. Murex cochlea est maris, dicta ab acumine et asperitate, quae alio nomine conchilium nominatur, propter quod circumcisa ferro lacrimas purpurei coloris emittat, ex quibus purpura tingitur: et inde ostrum appellatum quod haec tinctura ex testae humore elicitur. Cancros vocari, quia conchae sunt crura habentes: inimica ostreis animalia. Eorum enim carnibus vivunt mi
Abbreviated transcription (Latin):
uis molle pecus lene corpe iuuierme ant̾¬
mo placidum ablatione dictum ẽ eo qd̾
apud ueteres in mitio ñ tauri s oues in sacri¬
ficio in actarent᷑ ex hiis quasdam bidentes uo
cant easq int̾ octo dentes altiores habent duos
cam insaciabiliter herbam rapit eo qd̾ p̃sen¬
tiat asꝑitatem hyemis ad futurã ut se prius
herbe pabulo faciat qͣm gelu adurente omt̃s
extex uel a uirib dictus qd̾ ceteris ouib sit
fortior uel qd̃ uir idest masculus uel qd̾ u̾¬
mes in capite habeat quoꝵ exectati pruritu in¬
uicem se coneutiunt ⁊ pugnantes cũ magnoĩ¬
peni feriunt aries uel a altoto apece idest a mar¬
te uocatꝰ. Unde ⁊ apud nos ing̾gib masculi
mares dicunt᷑ siue hoc pecus a gentilib pri¬
mum aris ẽ immolatũ. Unde aries eo qd̾ impo

Expanded text:
is molle pecus lanis, corpore inerme, animo placidum: ab oblatione dictum eo quod apud veteres in initio non tauros, sed oves in sacrificio mactarent. Ex hicant eas, quae inter octo dentes duos altiores habent, cam, insatiabiliter herbam carpit, eo quod praesentiat asperitatem hiemis adfuturam, ut prius herbae pabulo se faciat quam gelu adurente omnis ervex vel a viribus dictus, quod ceteris ovibus sit fortior; vel quod sit vir, id est masculus; vel quod vermem in capite habeat, quorum excitati pruritu invicem se concutiunt, et pugnantes cum magno ipetu feriunt. Aries vel ἀπὸ τοῦ Ἄρεος, id est a Marte, vocatus: unde apud nos in gregibus masculi mares dicuntur: sive quod hoc pecus a gentilibus primum aris est immolatum. Aries, quod inpo
Abbreviated transcription (Latin):
O dorantur bellum. Excitant᷑ sorio tube ad p̃li¬
um uoce accensi ad cursum ꝓuocant᷑. Dolent
cum uicti fueruit exultant cum uincerint. qͥ¬
tant. Aliqui enim dños ꝓprios recognoscunt ob¬
liti mansuetudinis si mutentur. Aliqui ꝓpter
dñm dorso nullum recipiunt. Unde exemplum
dabimus. Alexandri magni equus bucefala di
ctus siue deaspectus toruitate seu ab insigni ꝙ
taurinum caput inustum armo habebat seu
ab equareo suo alias etiam molliter sed̾etur¬
accepto regio stratu neminem unqͣm p̃terqͣm¬
dñm uehere lignatus ẽ. Documenta eiꝰ in pre¬
gaii cesaris nullum p̃ter cesarem dorso recepit.
Regem scytharum singłari certamine int̾emp¬
tum cum adu̾sarius uictor spoliare uellet ab
equo eius calcib morsuq laceratꝰ est. Nico¬
mede rege uit̾fecto equus eiꝰ media uitam ex

Expanded text:
odorantur bellum, excitantur sono tubae ad praelium. Voce accensi ad cursum provocantur. Dolent cum victi fuerint, exsultant cum vicerint. Qutant. Alii etiam proprios dominos recognoscunt, obliti mansuetudinis, si domini mutentur. Aliqui praeter dominum, nullum dorso recipiunt. Unde exemplum dabimus Alexanctus siue de aspectus toruitate seu ab insigni, quod taurinum caput armo inustum habebat, seu ab equario suo alias etiam molliter sedeaccepto regio stratu, neminem unquam praeter dominum vehere dignatus est. Documenta ejus in praeCaii Caesaris nullum praeter Caesarem dorso recepit. Regem Scytharum singulari certamine interemptum cum ejus victor spoliare vellet, ab ejus equo calcibus morsuque laceratus est. Nicomede rege interfecto equus ejus inedia vitam ex
Abbreviated transcription (Latin):
Q uem magus affirmat tante uirtutis haberi.
t possit p̃sens aunnos sedare calentes De optallio
Nam se gestantum uisus conseruat a cutos.

Expanded text:
Quem magus affirmat tantae virtutis haberi Ut possit praesens amicos sedare calentes. § XLIX. DE OPTALLIO. Nam se gestanti visus conservat acutos
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ib animantib adam prinus uocabustĩs¬
la indidit appellans unieuiq nom̃ ex pre¬
seuti institutione uixta conditionem nature cus
seruiret. Gentes aũ unicuiq anunalium ex ppͥa
lingua dederunt uocabula. Non autẽ sccłm lati¬
nam linguam atq grecam aut quax libet gen¬
tium uarbarax nomina illa imposuit adam sed
q hebrea nuncupat᷑. Latine autẽ animalia si¬
ue animantia dicta que animant᷑ uita ⁊ mouẽ

Expanded text:
mnibus animantibus Adam primum vocabula indidit, appellans unicuique nomen ex praesenti institutione, juxta conditionem naturae cui serviret. 2. Gentes autem unicuique animalium ex propria lingua dederunt vocabula. Non autem secundum Latinam linguam, atque Graecam, aut quarumlibet gentium barbararum nomina illa imposuit Adam, sedae Hebraea nuncupatur. 3. Latine autem animalia, sive animantia dicta, quod animentur vita, et move
Abbreviated transcription (Latin):
tes lapillos suspensis digitis quib sompnos
arguant. Qd̃ cauendum erit clauior uidicat.
Etatem in illis color ꝓdit. nam senectute nigres¬
ola india mittit auem simptatum colore
uiridi torque punire ac grandi lingua ⁊
ceteuis auib latiore unde ⁊ articłata uerba expͥ¬
mt ita ut si eam ñ uideris hominem loqui pu¬
tes. Ex natura autem salutat dicens uel rere. ã
dici ꝑme licere cesar aue: cuiꝰ rostri tanta duri
cia ẽ. ut cum e sublum p̃cipitatur ui saxum
uisu oris se excipiat ⁊ quodam fundamento u¬
tatur extrnordinarie firmitatis. caput uͦ tau
tum ualens ut si quando adiscendum plagis
sit ad monendum. Nam scudet ut qd̾ homines
pullo ẽ atq intua alterum etatis sue annũ que
monstrata sunt ⁊ cieuis discit ⁊ retinet tena¬
tuis paulo senior ⁊ obluuosus ẽ uidocilis. De¬

Expanded text:
tes lapillos suspensis digitis, quibus somnos tes lapillos suspensis digitis, quibus somnos arguant: quod cavendum erit, clamor indicat. Aetatem in illis color prodit; nam senectute nigresola India mittit auem psittacum colore uiridem torque puniceo, ceteris avibus latiore. Unde et articulata verba exprimit, ita ut si eam non videris, hominem loqui putes. Ex natura autem salutat dicens: 'have,' vel dici per me dicere: 'Caesar have.' tia est, ut cum e sublimi praecipitat in saxum, nisu se oris excipiat et quodam quasi fundamento utatur extraordinariae firmitatis; caput uero tam ualens, ut si quando ad discendum plagis sit admonendus nam studet ut quod homines pullo est atque adeo intra alterum aetatis suae annum quae monstrata sunt et citius discit et retinet tenacius; paulo senior et obliuiosus est et indocilis.
Abbreviated transcription (Latin):
ordine litterato. Fidens meatu p̾it cat̾uas uo¬
latu desidiam castigat uoceq cogit agmen ea
ubi obraucata est succedit alia concors omni¬
um ꝓfatigatis adeo ut si qua defecerit ꝯgru¬
ant uniu̾se lassatasq subtollant usq dum
iuires ocio recuperent᷑. Orues in nocte sollicitã¬
ex̾cent custodiam. Dispositos uigiles cernas
⁊ ceteris consortib gregis quiescentib alie
circumeunt ⁊explorant ne qua ex parte in¬
gro sui iugore tutelam. Post ubi iugiliarũ
fuerit tempus unpletum ꝑfuncta munere
excitet dormientem cui uicem muneris tradi¬
tura ẽ. At illa uolens suscipit sortem nec u¬
su nr̃o inuicta ⁊ pigrior sompno renuntiat
s impie siuis execuritur stratis uioem exeqͥtꝰ
⁊ qͣm accepit gr̾am pari cura atq officio rep̃¬
sentat. Ideo nulla desertio quia deuotio natu¬
ralis. Ideo tuta custodra quia itoluntas lib̾a.¬
Grues autem nocte excubias diuidunt ⁊ ordi¬
uem uigłiauim ꝑ ordines ⁊ uices faciunt tenẽ¬

Expanded text:
petant terras. Fidens meatu praeit cateruas, uolatus desidiam castigat uoce quae cogit agmen, ea ubi obraucata est succedit alia. Pontum pro fatigatis, adeo ut si qua defecerit congruant universae lassatasque sustollant usque dum vires otio recuperentur. exercent custodiam! Dispositos vigiles cernas: et caeteris consortibus quiescentibus, aliae circumeunt et explorant, ne qua ex parte ingro sui uigore tutelam. post ubi uigiliarum fuerit tempus impletum, perfuncta. munere excitet dormientem cui uicem muneris traditura est. at illa uolens suscipit sortem nec usu nostro inuita et pigrior somno renuntiat, sed inpigre suis excutitur stratis, uicem exsequitur et quam accepit gratiam pari cura atque officio repsentat. ideo nulla desertio, quia deuotio naturalis, ideo tuta custodia, quia uoluntas libe autem excubias dividunt, et ordinem vigiliarum per vices faciunt, tenen
Abbreviated transcription (Latin):
Tralunt asi hunc ingeniosum eẽ. Nam inclu¬
sum uasis in fronte erumꝑe nec infestis uinu¬
nib caput inserere sed adu̾sum caude ictib
crebris laxare fores atq ita retrorsum redi¬
re. quem luctatum eiꝰ si forte alius escarius

Expanded text:
Tradunt autem hunc ingeniosum esse; namque inclusum nassis non fronte erumpere nec infestis viminibus caput inserere, sed aversum caudae ictibus crebris laxare fores atque ita retrorsum redire; quem luctatum eius si forte alius escarus e
Abbreviated transcription (Latin):
C ristallo similem g̾mania mittere fertur
Ceruleo tñ infectum rutilumq colore
M ittit ⁊ hispanis regione manens lusitana

Expanded text:
Crystallo similem Germania mittere fertur, Caeruleo tamen infectum, rutiloque colore. Mittit et Hispanus, regione manens Lusitana
Abbreviated transcription (Latin):
t diu̾si color quẽ licũt gagatromeum gatͦ
Delli cap̃ole similis lapidis ẽẽ refert᷑ ieo.
Quem qͥ gestarit dux pugnaturꝰ in hostem
Hostem depulsũ t̾raq mariq fugabit
Istius aleides ope multa ꝑieula uicit
Succubuit qͦciens lapidem ñ sustulit istũ Se
Contonat horrendũ cũ fulgat igne̾ ether
Nubib illisis celocadit ille lapillus
Cuiꝰ apud grecos extat de fulmine nomen
Illis quipe locis quos constat fulmine tactos
ste lapis tm̃ iepui posse pitatur
En de ceraunius ẽ greco sermone uoratꝰ
Nam qd̃ nos fulmen greci dixete cer aimon
Qui caste gerit huuc a fulmine ñ feriet᷑
N ec domꝰ aut uille quibz affuerit lapis ille
S ed neq nauigio ꝑ fulmen uł mare uectꝰ
Turbine m̾getur uł fulmine ꝑcittiet᷑

Expanded text:
t diversicolor, quem dicunt Gagatromaeum, Pelli capreoli similis lapis esse refertur. Quem qui gestarit dux pugnaturus in hostem, Hostem depulsum terra marique fugabit. Istius Alcides ope multa pericula vicit: Succubuit quoties lapidem non sustulit istum. 16tonat horrendum, cum fulgurat igneus aether, Nubibus illisis, coelo cadit iste lapillus, Cujus apud Graecos exstat de fulmine nomen. Illis quippe locis quos constat fulmine tactos, Iste lapis tantum reperiri posse putatur, Unde ceraunius est Graeco sermone vocatus: Nam quod nos fulmen, Graeci dixere ceraunon. Qui caste gerit hunc, a fulmine non ferietur, Nec domus, aut villae, quibus assuerit lapis ille. Sed neque navigio per flumen vel mare vectus, Turbine mergetur, vel fulmine percutietur.
Abbreviated transcription (Latin):
U mbras demonicas ac thessala monstra repellit.
st asie regio q̃ nomen hñs alabanda¬
Fert alabandinam cuiꝰ lux emula saidi. Se.¬
udicis ambiguum de noĩe fallit acumencorneolis.
ed neq corneolos laprdes memorare pigebit¬
Q licet obscuiũ uideant᷑ hr̃e ruborem
on sꝑuenda tñ hiis creditur insita urtꝰ
Nam laꝑis hic digito collone gerentis adherens
In disceptando surgentes mitigat iras
Q uiq lauatur camis par ẽẽ uidetur
Sangiius ex membro sistit qͦcumq fluorem
Precipue talem patit᷑ si femina fluxum De car.
Nam uelut ignitus radios iacit undiq carbo.
Nominus unde sui causã traxisse uidetur
Dgreta lingua lapis ille dictt᷑ antrax
H uius nec tenebre possunt extinguere lucẽ.
Quin flaminas uibrans ccłis mitet aspicientũ.
Nascitur in libia trogoditaz regione
Et sp̃es eiꝰ terterne tresq ferunt᷑ De Lig

Expanded text:
Umbras daemonicas, et Thessala monstra repellit. Est Asiae regio, quae nomen habens AlabandaFert alabandinam, cujus lux aemula Sardi, Judicis ambiguum de nomine fallit acumen. § XXII. DE CORNEOLO. Sed neque corneolos lapides memorare pigebitQui licet obscurum videantur habere colorem Non spernenda tamen his creditur insita virtus: Nam lapis hic digito, collove gerentis adhaerens, In disceptando surgentes mitigat iras. Quique lavaturae carnis par esse videtur, Sanguinis ex membro sistit quocunque fluorem, Praecipue talem patitur si femina fluxum. § XXIIIculus omnes, Nam velut ignitus radios jacit undique carbo, Nominis unde sui causam traxisse videtur. Sed graeca lingua lapis idem dicitur anthrax Hujus nec tenebrae possunt exstinguere lucem, Quin flammas vibrans, oculis micet aspicientum. Nascitur in Lybia Tragoditarum regione, Et species ejus ter ternae, tresque feruntur.
Abbreviated transcription (Latin):
dis uitare debet. nam in saturitate pauis so¬
doma periit. Nullo demum aditu tam cito
possidet hommẽ inimicꝰ qm uoracigula. Qd̾
canis ad uomitũ redeat significat quos dam
post ꝑactã confessionem incaute ad ꝑpetra¬
ta facinora redire. Qd̃ carnem in flumine
ꝓpt̾ concupitam umbram reluiquit signifi¬
cat stultos homines qui ꝓpt̾ aubitionẽ igno¬

Expanded text:
vitare debet. Nam in saturitate panis Sodoma periit. Nullo demum ambitu tam cito possidet hominem inimicus, quam voraci gula. Quod canis ad vomitum redit, quosdam post peractam confessionem incaute ad perpetrata facinper concupitam umbram relinquit, significat homines propter ambitionem igno
Abbreviated transcription (Latin):
p̃stare ũ potuit. Lingua canum dum lingit
uulnus sanat illud. Uictus eiꝰ ad modum mo¬
dicus esse fertur catuli deniq lingua uulne¬
ratoꝵ solet ẽẽ in testinoꝵ saluti. Natura eiꝰ ẽ
ut ad uoiuitũ suum reu̾tatur iterumq come¬
dat. Cumq fluuium transnatau̾it carnem
aut aliquid tale more tenens cum uid̾it um¬
bram os suũ apperit atq dum ꝓperat aliam
carnem sum̾e ip̃am qm tenet ꝑdit cuiꝰ figu¬
ram inquib dam reb p̃dicatores habent qͥ
semꝑ admonendo ac excendo que recta sunt
insidias diaboli ꝓpellunt ne thesauiũ dei id

Expanded text:
praestare non potuit. Lingua canis dum lingit praestare non potuit. Lingua canis dum lingit vulnus, sanat illud. Lictus ejus admodum medicus esse fertur. Catuli denique lingua, vulneratorum solet esse intestinorum salus. Natura ejus ut ad vomitum suum revertatur, iterumque comedat. Cumque flumen tranaverit carnem aut aliquid tale in ore suo tenens, cum viderit umbram, os suum aperit, atque dum properat aliam carnem sumere, ipsam quam tenet perdit. Cujus figuram in quibusdam rebus praedicatores habent, qui semper admonendo et exercendo quae recta sunt, insidias diaboli pellun
Abbreviated transcription (Latin):
ad redarguendos reos indicia ꝓdiderunt
ut muto ore testimonio eoꝵ plerumq sit ere¬
ditum. Antiochie ferunt in remociore paite
urbis quendã crepuscło necatum iurũ qui
cauem sibi adiuuctum haberet. Miles qͥ¬
dam p̃dandi studro minister extiterat ceclis¬
teclus adhuc idem tenebroso cdiei exordio in
alias partes secesserat. Iacebat in humatũ
cadauer fiequens erat spectantium uuulg̃
astabat canis questu lacrimabili dñi flebat
erumpnami. Foris qui necem intulerat huma
illam curum spectantis ppłi accessit coronam
sit atq app̃hensum tenuit. ⁊ uelut epilogo quo¬
dam miserabile carmen in muriurans uniũ¬
sos conu̾tit in lacumas fidemq ꝓbationi detu¬
lit qd solum tenuit ex płimis nec clunisit. De¬
uiq ꝓturbatꝰ ille qd̾ tam manifestũ rei udii¬
um neq odii neq ininiciciarum neq inuidiẽ
aut inuire aliciiꝰ. poterat obiectione uacuaie
crimen nequiuit iepelłe. Itaq qd̾ erat difficili
ultionem ppessus est quia defensionem sibi¬

Expanded text:
ad redarguendos reos indicia prodiderunt, ut muto eorum testimonio plerumque sit creditum. Antiochiae ferunt in remotiore parte urbis crepuscolo necatum uirum, qui canem sibi adiunctum haberet. miles quidam praedandi studio minister caedis extiterat. tectus idem tenebroso adhuc dies exordio in alias partes concesserat: iacebat inhumatum cadauer, frequens spectantium uulgus adstabat, canis questu lacrimabili domini deflebat aerumnam. forte is qui necem intulerat, ut sillam circumspectantis populi accessit coronam sit atque adprehensum tenuit et uelut epilogo quodam miserabile carmen inmurmurans uniuersos conuertit in lacrimas, fidem probationi detulit, quod solum tenuit ex plurimis nec dimisit. denique perturbatus ille, quod tam manifestum rei indicem neque odii neque inimicitiarum neque inuidiae aut iniuriae alicuius poterat obiectione uacuare, crimen diutius nequiuit refellere. itaque quod erat difficilius, ultionem pers
Abbreviated transcription (Latin):
pes cdicte uel qd se pedib alligent uel ꝓ¬
eo qd suie pedib uascunt᷑ nam postea ⁊
pedes ⁊ penuas accipiunt. h oe solertes inge¬
uerandi mellis officio assignatas incolunt se¬
des. domicilia arte menarrabili componunt.
⁊ ex uaris florib condunt textisq ceris unu¬
mera ꝓle castra replent ex̾citum ⁊ reges hñt
plium mouent fumum fuguint tumultu
exaspantꝰ has pleriq exꝑn sunt de boum ca¬
dauerib nasci. Nam ꝓhiis eueandis uitu¬
loꝵ occisoꝵ carnes uerberant᷑ ut exputrefcõ

Expanded text:
quod pedibus se alligant, vel peo quod sine pedibus nascuntur. Nam postea et pedes et pennas accipiunt. Hae solertes in generandi mellis officio assignatas incolunt sedes, domicilia inenarrabili arte componunt, et ex variis floribus favum condunt, textisque ceris innumera prole castra replent, exercitum et reges habent, praelia movent, fumum fugiunt, tumultu exasperantur. Has plerique experti sunt de boum cadaveribus nasci; nam pro his creandis, vitulorum occisorum carnes verberantur, ut ex putref
Abbreviated transcription (Latin):
cõtemꝑdebant acrit᷑. q̃ menor illa¬
de nr̃is potes cõꝑare laudib. Ubr
ĩmiolant exta pͥma gusto. Inca¬
ꝓite regis sedeo. ⁊ om̃ib matͦnis
oscła dulcia pũgo. Ne qͥb reb
tu nich. Et formica sicait. Contͣ
ħ dic̃is impba pestis. Landas in¬
oportunitatibtuã. Nũqͥd optata
qͣi miuriosa abigis. Estate ua¬
les. bruma ueniente peris. Ego
uͦ sũ deliciosa. Nyeme sũ secã.¬

Expanded text:
contendebant acriter, que melior istate nostris potes comparare laudibus, ubi immolantur exta prima gusto, in capite regum sedeo et omnibus matronis oscula dulcia figo; de quibus rebus tu nihil. Formica, ait. improba testis, laudas importunitatem tuam. Nunquid optata iniuriosa abigeris. Estate vales bruma non appares: ego vero deliciosa hyeme sum sec
Abbreviated transcription (Latin):
Sed qui tres puroz im ꝑmuxtos q colores
S ie in se retinent ut distent lunite recto
His honor amplior ẽ ⁊ eoꝵ forma ꝓbatur
Densior ⁊ raro plus fertur habere decoris¬
P ie solus lapidum ceram conuellere nescit
Hic humilẽ castũ que decet uultuq pudentẽ

Expanded text:
Sed qui tres puros impermistosque colores Sic in se retinent, ut distent limite certo. His honor amplior est, et eorum forma probatur. Densior et clarus plus fertur habere decoris, Hic solus lapidum ceram convellere nescit. Hic humilem castumque decet, vultuque pudente
Abbreviated transcription (Latin):
iconie uocate a sono quo crepitant quasi
cicanie quem sonum oris pocius ẽẽ scimꝰ
quam uocis quia eum quaciente rostro faci¬
unt. Hee uerio nuncie societatis comites ser¬
pentium hostes mari transuolant in asiam
collecto agmine ꝑgunt. Aues istas ferunt¬
⁊ ip̃e quasi ex̾citus sequunt᷑. Eximia illis cirra
filios pietas est nam a deo uidos unpensius fo¬
uent ut assiduo in cubitu plumas exuant. Ep¬
tum aũ tempꝰ impenderuit in fetib educadis¬
⁊ in curis t̾m ⁊ ip̃e inuicẽ a pullis suis aluntur.
eignum uocant. olor autem dicitur qd̾ sit
num nigrum. olo enim grece totum dicit᷑. cig¬
num enim a cauendo appellatus eo qd̃ carminis

Expanded text:
iconiae vocatae a sono quo crepitant, quasi cicaniae, quem sonum oris potius esse constat quam vocis, quia eum quatiente 90 rostro faciunt. Hae veris nuntiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. Cornices du ipsae, quasi exercitus, prosequuntur. 17. Eximia illis circa filios pietas; nam adeo nidos impensius fovent, ut assiduo incubitu plumas exuant. Quantum autem tempus impenderint in fetibus educandis, tantum et ipsae invicem a pullis suis aluntur. ον appellant. Olor autem dictus, quod sit num nigrum. Olor enim Graece totum dicitur. Cygnus autem a canendo est appellatus, eo quod carminis
Abbreviated transcription (Latin):
iunt ac płimo temporis spacio nutriendi of¬
ficia non reluquunt. At uero femine nr̃i ge¬
neris cito ablactant etiam illos quos diligũt
⁊ si diciores sunt lactaie fastidrunt pauꝑio¬
res si fu̾int abiciunt ꝑuulos ⁊ exponunt ⁊ de¬
p̃hensos abnegant. Ip̾e quo diuites ne ꝑ plu¬
res suum prĩmonium cliuidat᷑ in ut̾o ꝓprio ne¬
cant fetꝰ ⁊ pr̃icidalib succis in ip̃a genitali aluo
pignora sui uentris extingunt priusq aufer¬
tur uita quaq traditur. Quis docuit nisi homo
abdicare: Quis repperit tam minucia pr̃m ui¬
ra. quis int̾ nature frat̾na consortia fr̃s im¬
pares fecit : unius diuitis filii diu̾se sorti ce
mundat᷑. alius opulente hereditatis prĩe de¬
plorat exustam atq inopem portionẽ. Nunqͥd
natura diuisit m̾ita filioꝵ. Ex pari om̃ib tri¬
buit qd̃ ad nascendi ⁊ uiuendi possint habere
substanciam. Ip̃a ub doceat ñ discern̾e patri¬
monio quos titulo g̾manitatis equastia ⁊ enĩ

Expanded text:
unt ac plurimo temporis nutriendi officia non relinquunt. at uero feminae latrare generis cito ablactant etiam illos quos diligunt aut, si ditiores sunt, lactare fastidiunt: pauperiores abiciunt paruulos et exponunt et deprehensos abnegant. ipsi quoque diuites, ne per plures suum patrimonium diuidatur, in utero eundi auferri et parricidalibus sucis in ipso genitali aluo pignera sui uentris extinguunt, priusque aufertur uita quam traditur. quis docuit nisi homo filios abdicari ? quis repperit tam inmitia patrum iura? quis inter naturae fraterna consortia fratres inpares fecit? unius diuitis filii diuersa sorte cainundatur, alius opulentae hereditatis patriae deplorat exhaustam atque inopem portionem. numquid natura diuisit merita filiorum? ex pari omnibus obstetrix quod ad nascendi atque uiuendi possint habere substantiam. ipsa uos doceat non discernere patrimonio quos titulo germanitatis aequastis. etenim
Abbreviated transcription (Latin):
Columbe autẽ delectantur in fructib huiꝰ arboris
nerit ad occidentem: fugit draco ad orientem. ⁊ si
uen̾it umbra eiꝰ ad orientem: fugit draco ad oc¬
cidentem. Si aũ euen̾it ut columba inueniat᷑¬
extra arborem aut umbram eiꝰ occidit eam draco
Arborem dm̃ pr̃em intellige. umbram filium eius
⁊draco te interunat idest diabolus. Namsi
draco. Attende ergo homo ⁊ ꝑmane in fide ca¬
tholica caue qͣntum potes ne extͣ dñm foris
inueniaris ⁊ comp̾hendat te ille draco serpõs
autiquus ⁊deuoret te sicut iudam qui mox
ut exiit a dũo foras ⁊ a fũb discipłis apłis sta¬
tim a demone deuoratus est ⁊ piit. ꝓlog̾. sr̃ serpẽtes.¬
nguis omnium serpennium est genus qd̾¬
complicar ⁊torqueri potest ⁊inde angus
qd̃ angłosus ⁊ nunqͣm rectus. colubrum ab eo
dẽm qd̾ colat umbras uł qd̾ in lubricos tractꝰ
ez erpens autem nomen accepit quia occultis ac
quatuor peclib uituntur sicut lacerte ⁊ stel¬

Expanded text:
Columbe autem delectantur in fructu arboris illius:nerit ad occidentem, fugit draco ad orientem; si iterum uenerit umbra eius ad orientem, fugit ad occidentem. Si autem fiet ut columba inueniatextra arborem vel umbram ejus, occidit eam draco. Arborem hanc Deum Patrem intellige, umbram Filium ejus, ancto, ne draco te interimat, id est diabolus. Nam sidraco. Attende ergo, o homo, et permane in fide catholica. Cave quantum potes ne extra domum inveniaris et comprehendat te ille draco serpens antiquus foris, et devoret te sicut Judam, qui mox ut exiit a domo foras, et a fratribus apostolis statim a daemone est devoratus, et periit. CAP. XL. De serpentnguis omnium serpentum est genus, quocomplicari et contorqueri potest, et inde anguis, quod angulosus sit et nunquam rectus. Coluber ab eo dictus, quod colat umbras, vel quod in lubricos tractuserpens. Serpens autem nomen acquatuor pedibus nituntur, sicut lacerti, et stel
Abbreviated transcription (Latin):
fluctib. Itaq ñ sius se liberat uirib sedalie¬
no stabit ⁊ regit pond̾e quo indicio naute uelut
p̾cauent ne eos imꝑitos turbo impuisus inueni¬
at. Qui mathe mathicus qui astrologus qui ue
caldeus potest syderum cursus ⁊ sic celi motus
⁊ signa comp̾hendere. Quo ingenio ista colligre
quo doctore ꝑcipit:Qͥs ei fuit int̾pres tanti au¬
gurii:Sepe hõines confusionem aeris uident
⁊ sepe falluntur qd̾ plerumq eam sine tem¬
pestate discutiant. Echinus ñ fallit᷑. Echinũ
sua nequaquam signa p̃tereunt. Uñ exiguo a¬
nimali tanta scientia ut futura p̃nintiet qd̃
Credo qd̃ ꝑ indulgentiam dñi ueilm omĩum
hic quo p̃scientie huiꝰ munꝰ accepit. Et enun
si fenum d̾s sic uestit ñ miremur. si pascit uola¬
tilia. Si parat coruis escam pulli enim eoꝵ ad
dñm clamant. ⁊ si mulierib declit texture sapi

Expanded text:
fluctibus, itaque non suis se librat viribus, sed aliefluctibus, itaque non suis se librat viribus, sed alieno stabilit et regit pondere. Quo indicio nautae velut t sibi praetiment, ne eos imperitos turbo improvisus inveniat. Quis mathematicus, quis astrologus, quisve Chaldaeus potest siderum cursus, coeli motus, et signa sic comprehendere? Quo ingenio ista colligit? Quo doctore percipit? Quis ei fuit tanti interpres augurii? Saepe homines confusionem aeris vident, et saepe falluntur, quod plerumque ea sine tempesua nequaquam signa praetereunt. Unde exiguo animali tanta scientia, ut futura praenuntiet? Quo crede quod per indulgentiam Domini rerum omnium id quoque praescientiae hujus munus acceperit. Etenim si fenum Deus sic vestit ut miremur, si pascit volatilia, si paravit corvis escam, pulli enim ejus ad Deum clamant. Si mulieribus dedit texturae sapi
Abbreviated transcription (Latin):
ceraq int̾na depascitur. Sic igitur homines in¬
ciosi sunt qui cancri usu in aliene usum cutũ¬
scuptionis irrepunt ⁊ infirmitatẽ ꝓprie uirtu¬
tis astu quodam suffulciunt fr̃i dolum nͨtunt
⁊ alteruis pascuntur erumpna. Tu au̾ ꝓpriis
es contentus ⁊ aliena te dampna ñ pascant.
Bonus cib est simplicitas innocentie sua bo¬
na habens uisidiari nescit alienis uec auari
cie fascib madescit cui lucrlun om̃e ad uir¬
tutem dispendium ẽ ad cupicditatem incẽ¬
dium ⁊ id̾o beata ẽ si bona sua nou̾it cum iu̾
genio ad quereudam gr̃am ⁊ salutem tuendã
ñ alienam curuiscribendam innocentiam li
chinus aninal exiguum uile ac despec¬
tabile maritimum loquor plerumq
index uenture tempestatis aut tranquillita¬
tĩs annuiitius solet ẽẽ nauigantib. Deniq
cum ꝓcellam uentoꝵ senserit calculum ua¬
lidum arripit eumq uelut saburram ue¬
hic ⁊ tanquam anchoram trahit ne excutiat᷑

Expanded text:
ceraque interna depascitur. 89 Sunt ergo homines, qui cancri usu in alienae usum circumscriptionis irrepant, et infirmitatem propriae virtutis astu quodam suffulciant, fratri dolum nectant, et alterius pascantur aerumna. Tu autem propriis esto contentus, et aliena te damna non pascant. Bonus cibus est simplicitas innocentiae. Sua bona habens itiae fetibus inardescit, cui lucrum omne iniquum ad virtutem dispendium est, ad cupiditatem incendium, et ideo beata est si bona sua noverit, cum vigenio ad quaerendam gratiam, et salutem tuendam, non ad alienam circumscribendam innocentiam. Lichinus animal exiguum, vile, ac despicabile maritimum; plerumque index futurae tempestatis, aut tranquillitatis nuntius solet esse navigantibus. Denique cum procellam ventorum senserit, calculum validum arripit, eumque velut saburram vehit, et tanquam anchoram trahit, ne excutiatur
Abbreviated transcription (Latin):
xina pociunt᷑. S apes ille que ñ obtemꝑaiint
legib regis: penttentie condepnatione se mutãt
ut inde moriant᷑ aculei sui uulr̾e qd ꝑsarum po¬
płi hodieq seruare dicunt᷑ ut ꝑ cominissi. pcio ip̃r
ui se ꝓprie mortis exeqͣntur sententiam. Itaq
uulli sic regem nõ ꝑse qui grauissinias inlus¬
ditos habent leges ũ indr ñ ppłi sarmatax tan¬
ta qͣnta apes reuenttia deuotionis obseruant ut
uulle e domib exur audeant in aliquo ⁊redẽ pa¬
stus nisi rex fu̾it pͥmo egressus ⁊ uolatus uendi
cau̾n sabi principatum. Picessus ẽ autem per
illic ludus alacris iuuentutis illic campestre

Expanded text:
 etiam illae quae non obtemperauerint legibus regis paenitenti condemnatione se multant, ut inmonantur aculei sui uulneri. quod Persarum populi hodieque seruare dicuntur, ut pro commissi pretio ipsi in se propriae mortis exequantur sententiam. itaque nulli sic regem, non Persae, qui grauissimas in subditos habent leges, non Indi, non populi Sarmatarum tanta quanta apes reuerentia deuotionis obsemantobseruant, ut nullae de domibus exire audeant, non in aliquos prodire pastus, nisi rex fuerit primo egressus et uolatus sibi uindicauerit principatum. Processus autem est per illic ludus alacris iuuentutis, illic campestre
Abbreviated transcription (Latin):
mine. Rex aũ ñ sorte ducitur. quia in sorte
euentus ẽ non udicium. Et sepe irrationa¬
bili casti sortis meliorib ultimus quisq p̃¬
fertur apib aũ iex uatiure claris formatur
insignib ut magnitudinem corpis p̃ster ⁊¬
speciem cum qd̾ in rege p̃cipuum ẽ morum
iansuetudinem.Nam ⁊si habet aculeum eo
tũ ũ utitur ad uindicandum. Suut ent̃ leges
uature ñ scupte litt̾is. s imp̃sse morib ut le

Expanded text:
mine. rex autem non sorte ducitur, quia in sorte euentus est, non iudicium et saepe inrationabili casu sortis melioribus ultimus quisque pfertur. Apibus autem rex, naturae claris formatur insignibus, ut magnitudine corporis et specie, quodque in rege praecipuum est, morum mansuetudine. Nam etsi habet aculeum, non tamen utitur eo ad vindicandum; sunt enim legis naturae non scriptae litteris, sed impressae moribus, ut le
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ferum ẽ ⁊ iimitte abusiue agreste uocamꝰ.
qd̾ iuuare iuicipiat homuium usus in t̾ra colen
da uel quia apud gentiles ioui semꝑ ubiq iu¬
uentꝰ immolabatur ⁊ nunqͣm taurus. Nam in¬
ẽ uolueris ꝑuicitas pilus in contrariũ uersus
hiatus om̃e qd̾ caput. Hi quo cucumferunt
om̃e telum respuunt tam imnuti feritate ut

Expanded text:
e agreste vocamus. 28. d juvare incipiat hominum usus in excolenda terra, vel quia apud gentiles Jovi semper ubique juvencus immolabatur, nunqest, volucris pernicitas, pilus in contrarium versus, hiatus magnus. Hi quoque circumferunt omne telum respuunt; tam immani sunt feritate, ut
Abbreviated transcription (Latin):
entata. ⁊ ꝓicit se in terram retinet q flatum
suum ut penitꝰ non spiret. aues uero uden¬
tes eam ñ flantem ⁊ quasi cruentatam liuguã

Expanded text:
entata, et projicit se in terram, retinetque flatum suum, ita ut non spiret, aves vero videntes eam non flantem, et quasi cruentatam, et lingua
Abbreviated transcription (Latin):
qui te ꝓtegat ⁊ abscondat indie malo. Uis scue
quia theta ꝓtectio ẽ pharetra inquis ꝓtexiteũ.
Theca ergo tua fides est imple eam bonis uirtu
tum odorib tuaꝵ hoc est castitatis mĩe atq ui
stautium odore redolentia tutus ingred̾e eate a¬
nictum fide exitus uite huiꝰ uueniat ut pos¬
tis tue sicut coguouit ⁊ paulus qui ait. Sonũ¬
certamen certaui cursum consummaui fidem

Expanded text:
qui te protegat et abscondat in die malo. uis scire qui te protegat et abscondat in die malo. uis scire quia theca protectionis est? pharetra inquit mea protexi eum. theca ergo tua est fides; imple eam bonis uirtutum tuarum odoribus, hoc est castitatis, misericordiaaestantium odore redolentia totus ingredere. ea te amictum fide exitus uitae huius inueniat, ut postis tuae, sicut cognouit et Paulus. qui ait: certamen bonum certaui, cursum consummaui, fidem
Abbreviated transcription (Latin):
ui locis arabie phibetur degere atq eã
usq ad annos quingentos longeua etate ꝓ¬
cedere que cum sibi finem uite ẽẽ aduterit
facit sibi thetam de ture ⁊ mirra ⁊ ceters o¬
dorib in qua impleto uite sue tempore int̾t
⁊ iuoritur. De cuius humore carnis u̾inis exͦ¬
uel exemplo sui resurcestionem crede que et
sine exemplo ⁊ siue rationis ꝑceptione ip̃a s
in siguia resurrectionis instaurat ⁊ utiq aues
ꝓd̾ homines siuit: ũ homo ꝓpt̾ auem. Sit igio᷑
exeplium nob̃ quia auctor ⁊ cirator auium
scõs suos imꝑpetuum perre ñ patitur qͥ auem
unicaui perue uon passus resurgentem eam sus
semuii uolurt reꝑari. quis igitur huic adium¬
tiat diem uiortis ut faciat sibi chetam ⁊ unple¬
at eam boius odorib ⁊ iugrediatur. in eam atq
moriatur illic ubi odorib gratis fetor funeris
posit aboleri: Fac ⁊ tu homo tibi thecam ⁊ ex¬
polians te ueterem homiuem suis cum actib
nouum uidue. Theta tua ⁊ uaguia tua xp̃e ẽ

Expanded text:
n locis Arabiae perhibetur degere, atque ea usque ad annos quingentos longaeva aetate cedere. Quae cum sibi finem vitae adesse adverterit, facit sibi thecam de thure et myrrha et caeteris odoribus, in quam impleto vitae suae tempore intrat, et moritur. De cujus humore carnis vermis exs nos haec avis vel exemplo sui resurrectionem credere, quae et sine exemplo, et sine rationis perceptione ipsa sibi insignia resurrectionis instaurat. et utique aues propter hominem sunt, non homo propter auem. sit igitur exemplo nobis quia auctor et creator auium sanctos suos in perpetuum perire non patitur, qui auem unicam perire non passus resurgentem eam sui semine uoluit propagari. quis igitur huic adnuntiat diem mortis, ut faciat sibi thecam et inpleat eam bonis odoribus atque ingrediatur in eam et moriatur illic, ubi odoribus gratis faetor funeris possit aboleri? fac et tu, homo, tibi thecam: expolians te ueterem hominem cum actibus suis nouum indue. theca tua, uagina tua Christus est,
Abbreviated transcription (Latin):
ynomologus ⁊ ip̃a arabie auis puide ita
uocata qd̃ in excelsis nemorib texit nidos
conscend̾e ꝓpt̾ nemoꝵ altitudinem ⁊ fragilitatẽ
eosdem uidos plumbatis appetunt iaeulis ⁊ sic
cimiama illa deponunt p̃ciis ampliorib uen¬
diuit eo qd̃ hec cimiama magis quam alia mer¬
maiue ubi nascunt᷑ quax penne a deo ꝑ
obscura enucaut ut qͣmiuis nox obtecta densis
tenebis sit ad predium itineris diugendi ⁊a

Expanded text:
namolgus et ipsa Arabiae avis, proinde ita vocata quod in excelsis nemoribus texit nidos conscendere propter ramorum altitudinem et fragilitatem, eosdem nidos plumbatis appetunt iaculis, ac sic cinnama illa deponunt, et pretiis amplioribus vendunt, eo quod haec cinnama magis quam alia mermaniae, ubi nascuntur, quarum pennae adeo in obscuris micant, ut quamvis nox obtenta densis tenebris sit, ad praesidium itin
Abbreviated transcription (Latin):
habere eo qd̾ primꝰ amor fefellent eam dilecti
morte deceptam q̃m ⁊ infidelis ad ꝑpetuitatem
fuit ⁊ amarus ad gr̃am qui plus doloris ex
us iura aut complaciti uiri resoluit federa il¬
nomen uxoris. Discite mulieres qͣnta sit ui¬
duitatis gr̃a que etiam in auib p̃dicatur qͥs
igit᷑ has leges turturi dedit: Si hominẽ q̃ro¬
ñ inuenio. Homo enim nullus ẽ ausus qñdo
nec paulus ausus ẽ leges tenende iuduita¬
tis p̃scribere. Deniq ip̃e ait. Uolo ergo iuniores
nubere filios ꝓcreare matres familias ẽẽ nul¬
lam occasionem dare adu̾sario. ⁊ alibi. Bonũ¬
est illis si sic ꝑmaneant. Qd̃ si se ñ contmẽt.
nubant. Melius ẽ enim nub̾e qͣm uri. Optat
paulus in mulierib qd̃ in turcurib ꝑseu̾at.
Et alibi. Iuuiores hortatur ut nubant qr mu¬
lieres nr̃e turtiuilim pudiciciam implere uix
possunt. Ergo turtiuib d̾s hanc infudit gr̃am¬
uel affc̃m. hane uirtutem continentie dedit qͥ

Expanded text:
; eo quod primus amor fefellerit eam dilecti morte deceptam, quoniam et infidelis ad perpetuitatem fuit, et amarus ad graqui plus doloris ex ris jura aut complaciti viri resolvit foedera, ilnomen uxoris. discite, mulieres, quanta sit uiduitatis gratia, quae etiam in auibus praedicatur. quis igitur has leges turturi dedit? si hominem quaero, non inuenio. homo enim nullus est ausus, quando nec Paulus ausus est leges tenendae uiduitatis praescribere. denique percussorem: uolo ergo iuniores nubere, filios procreare, matres familias esse, nullam occasionem dare aduersario et alibi: bonum illis, si sic maneant; quod ai se non continent, nubant; indicatur est enim nubere quam uri. optat Paulus in mulieribus quod in turturibus perseuerat. et alibi iuniores hortatur ut nubant, quia mulieres nostrae tm-turum pudicitiam implere uix possunt. ergo turturibus deus hunc infudit adfectum, hanc uirtutem continentiae dedit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
urtur de uoce uocatur auis pudica et
semꝑ montium uigis ⁊ in desertis soli¬
tudinibu⁊ comnorans. Tecta enim homi¬
num ⁊ conu̾satioriem fugit ⁊ comiusmorat᷑
ui siliuis que etiam hyemis temꝑe depluma¬
ta in truncis arboꝵ cauis habitare ꝑhibetur.
Turtur etiam nido suo ne pullos suos incur
di folia lupi fugere consuenerunt. Fert᷑ etiam¬

Expanded text:
urtur de voce vocatur, avis pudica, et semper in montium jugis, et in desertis solitudinibus commorans. Tecta enim hominum, et conversationem fugit, et commoratur in silvis. Quae etiam hieme deplumata in truncis arborum concavis habitare perhibetur. Turtur nido suo, ne pullos suos incursdi folia lupi fugere consuerint. Novi
Abbreviated transcription (Latin):
E ffugat in mittes simili ratione chenidros
I dem demonib cont᷑rius ẽẽ putatur¬
G uersos uentres iuuat ⁊ p̾cordia tensa

Expanded text:
Effugat immites simili ratione chelidros. Idem daemonibus contrarius esse putatur. Eversos ventres juvat, et praecordia tensa
Abbreviated transcription (Latin):
tant. Phisiologus dicit de onagro qr uice
in die rugit ⁊ similit̾ in nocte ⁊ ex hoc cog̃¬
noscitur quia equinoctium ẽ ⁊ numerum
horaꝵ diei uel noctis a rugitib onagri per
singulas cognoscunt horas. figuram hui
diabolus habet qui cum sciret noctem ⁊ di¬

Expanded text:
tant. Physiologus dicit de onagro quod undin nocte rugit. Similiter et in die, et ex hoc cognoscitur quod aequinoctium est, et numerum horarum diei vel noctis a rugitibus onagri semel rugientis per singulas cognoscunt horas. Figuram hujus diabolus habet, qui cum scierit noctem et di
Abbreviated transcription (Latin):
ma similes ⁊ cursu copulabant᷑ cabalus aũ¬
a cauo pede dictus ꝓpt̾ qd̾ gradiens uigła
pressa t̾ram concauat qd̃ reliqua animalia ũ
habent. Inde ⁊ sompes qd̃ pedib sonat. Uiua¬
citas equoꝵ multa. Exultant enim in campis.

Expanded text:
et similes cursu copulabantur. Caballus antea cabo dictus, propter quod gradiens ungula inpressa terram concavet, quod reliqua animalia non habent. Inde et sonipes, quod pedibus sonat. Vivacitas equorum multa: exultant enim in campis
Abbreviated transcription (Latin):
tem greci a magnitudine corꝑis uocatum pu¬
tant qd̃ formam montis p̃ferat. Grece enu
mons eliphio dicit᷑ apud indos autem a uo¬
ce barro uocat᷑. Unde est ⁊ uox eiꝰ barritus ⁊
dentes ebur. rostrum aũ ꝓ muscida dicit᷑ q̃m̃
illo pabula ori admouet ⁊ est angui similis
is turrib collocati tanqͣm de muro iaculis di¬
micãt. Intellectu ⁊ memoria multa uigent gͦ¬
biennio autẽ parturiunt nec amplius qͣm se¬
mel gignunt nec plures s tantum unum. Ui¬

Expanded text:
tum Graeci a magnitudine corporis vocatum putant, quod formam montis praeferat; Graece enim mons λόφος dicitur. Apud Indos autem a voce barro vocatur; unde et vox eius barritus, et dentes ebur. Rostrum autem proboscida dicitur, quoniam illo pabulum ori admovet; et est angui similis,is turribus conlocatis, tamquam de muro iaculis dimicant. Intellectu autem et memoria multa vigent. GreBiennio fetus portant, nec amplius quam semel gignunt, nec plures quam unum
Abbreviated transcription (Latin):
cantu suo significare solet surgentis
exortum diei quasi lucenia ẽ enim ꝑuigil
custos cum oua quodam simi corꝑis ⁊gie¬
mio foued in sompnem longe uoctis laborem
cantilene suauitate solatur. Ut mͥ uidetur
hec summa cius ẽ intentio quo possit ñ minꝰ
dulciorib modulis quam fotu corꝑis anima¬
re fetus ouaq fouere hanc imitata tenuis illa
mulier s pudica incussum mole lapidem
urachiis trahens ut possit alim̾tum panis
suis paruuilis ñ deesse nocturno cantu mes¬
tum pauꝑtatis mulcet affectum ⁊ qͣmuis sua¬
uitatem lucuue ñ possit mutari imitatur tñ
eam secdulitate pietatis. De uespertilione.

Expanded text:
cantu suo significare solet surgentis exortum diei, quasi lucinia, est enim pervigil custos. Cum ova quodam sinu corporis et gremio fovet, insomnem longae noctis laborem cantilenae suavihaec summa eius esse intentio, quo possit non minus dulcioribus modulis quam fotu corporis animare oua quae foueat. hanc imitata tenuis illa mulier, sed pudica, incusum molae lapidem brachio trahens, ut possit alimentum panis suis paruolis non deesse, nocturno cantu maestum paupertatis mulcet adfectum et, quamuis suauitatem lusciniae non possit imitari, imitatur tamen eam sedulitate pietatis. n
Abbreviated transcription (Latin):
tam dura ẽ ut pritredinem uix sentiat
ne facile coquat᷑. De quo quidam sie act. Mi
tes hunc seuo tͣdere cura coco. De huppa.¬
upupam greci appellant eo qd̾ sterora hu¬
mana consid̾e̾t ⁊ fetenti pascat᷑ fimo a¬
ius spurricissima ⁊ custis extantib galeata
semꝑ in sepulcus ⁊ humano st̃core commorãs
cuius sanguine quisqͥs se inuuxerit: dormitũ
ꝑgenꝰ demones sustocantes se uidebit. de gallo.
allus a castratione uocatꝰ int̾ ceteras enum
aues huie soli testicłi adimunt᷑. ueteres
enim abscisos gallos uorabant. siẽ autẽ a leone
leena ⁊ a dracone dracena ita a gallo gallina cuĩ
m̃bra ut ferunt quidam ⁊ si auro liqͣnti nusce¬
noctib ⁊ ñ solum suauis s etiam utilis qui qͣi
bonus cohabitator ⁊ dormientẽ excitat ⁊ sollier¬
tum ammonet. ⁊ uantem solati: pcessum no¬
ctis canora significatione ꝓtestans Hoc cauente
mestieram trepi d̾ nauta deporit omĩs q ciebro
uesꝑtinis flatib excitata tempestas. ⁊ ꝓcella

Expanded text:
tam dura est ut putredinem vix sentiat, nec facile coquatur. De quo quidam sic aitMart.tes hunc saevo tradere, dure, coco. PhaUPUPAM Greci appellant quia stercora humana comedat et fetenti pascatur fimo, avis spurcissima, cristis extensis galeata, semper in sepulcris et humano stercore commoransCuius sanguine quisquis se inunxerit dormitum pergens demones suffocantes se uidebit. Et si allus a castratione vocatus; inter ceteras enim aves huic solo testiculi adimuntur. Veteres enim abscisos gallos vocabant. Sicut autem a leone leaena et a dracone dracaena, ita a gallo gallina. Cuius membra, ut ferunt quidam, si auro liquescenti miscenoctibus — non solum suauis, sed etiam utilis, qui quasi bonus cohabitator et dormitantem excitat et sollicitum admonet et uiantem solatur processum noctis canora significatione protestans. hoc canentemoestitiam trepidus nauta deponit, omnisque crebro vespertinis flatibus excitata tempestas et parcella
Abbreviated transcription (Latin):
insignum quo fcĩ sunt ut inhiis nĩoꝵ morum
uicia uidẽmus ⁊ eoꝵ caueremꝰ exempla ne quis
potior inferiorem inuad̾et daturus in se potenti¬
ori exemplum inuirie. Itaq qui alium ledit sibi
laqueum ꝑat in quem ip̃e incidat. Et tu piscis es
qui uiscera inuadis aliena: qui dem̾gis infirmũ.
qui credentem ꝑsequeris. usq in ꝓfundum. caue
ne dum illum ꝑsequeris incidas ip̃e in ualidro¬
rem ⁊ declucat te in alienas insicdias qui tuas ui¬
tat priusꝙͣ tuam spectet erumpnam qui te ꝑse¬
quente ꝓpriam reformidabat. De eschario.

Expanded text:
in signum quoque facti sunt, ut in his nostrorum morum in signum quoque facti sunt, ut in his nostrorum morum vitia videremus, et caveremus exempla, ne quis potentior inferiorem invaderet, daturus in se potentiori exemplum injuriae. Itaque qui alterum laedit, sibi laqueum parat in quem ipse incidat. Et tu piscis es qui viscera invadis aliena, qui demergis infirmum, qui credentem persequeris usque in profundum. Cave ne, dum illum sequeris, incidas ipse in validiorem et deducat te in alienas insidias, qui tuas vitat, priusque tuam exspectet aerumnam, qui te persequente propriam reformidabat. De ceto.