comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ueruecem tenentem manu. Res
uenit indubium : utrum uer¬
uecem tolleret an offerret : sed
tulpe reus errius indicauit pe¬
nam. Mirati om̃s quia ĩgres¬
sus fur uiri dei merito ad pre¬
dam suam stabat ligatus. qͥ
se pro eo ꝓtinus in orationẽ
dederunt: suisq precib uix
optinere ualuerunt. ut qͥres
eoꝵ uenerat rapere saltem ua¬
cuus extre mereret᷑. Itaq furqͥ
din steterat cum preda captus
qnͣdoq exiit uacuus ⁊ liber.

Expanded text:
vervecem tenentem manu. Res vervecem tenentem manu. Res venit in dubium, utrum vervecem tolleret, an offerret, sed culpae reus citius indicavit poenam. Mirati omnes quia ingressus fur viri Dei merito ad praedam suam stabat ligatus. Qui se pro eo protinus in orationem dederunt, suisque precibus vix obtinere valuerunt ut qui res eorum venerat rapere saltem vacuus exire mereretur. Itaque fur, qui diu steterat cum praeda captivus, quandoque exiit vacuus et liber.
Abbreviated transcription (Latin):
cum clericis suis in dei laudib
bonisq operib intentus sc̃e conũ¬
sationis uitam ducebat. Super
ueniente autem uocationis die
de functus est. atq añ eccliam
sepultus est. Eidem uto eccłie cali¬
le inherebant ouium: atq idem
locus in quo scpultus est. ad cas¬
dem oues tendentib perius e¬
rat. Quadam autem nocte cum
clericis intra eccłiam psallentib
fur uenissz. ut ingressus caulas
furtum faceret: ueruecẽ tulit.⁊ cõ¬
citus exiit. Cum n̾o ꝑueniss ad
locum ubi uir dñi sepultus erat
repente hesit ⁊ gressum mouere
ñ poturt. ueruecẽ quidem de collo
de posuit. eumq dimittere uolu¬
egredi cum ueruere nec poterat.
Miro itaq modo sur quia ui¬
ius uideri timuerat: hunc mor¬
tuus tenebat. Cumq ita gresf
manusq illius fuissent ob ftric¬
te: immobilis ꝑstitit. Et̃o au¬
tem mane. ex pletisq laudib
dei ab eccłia egressi sunt clerici:
⁊ inuenerunt ignotũ hoĩem

Expanded text:
cum clericis suis, Dei laudibus cum clericis suis, Dei laudibus bonisque operibus intentus, sanctae conversationis vitam ducebat. Suie defunctus est, atque ante ecclesiam sepultus. Eidem vero ecclesiae caulae inhaerebant ovium, atque idem locus in quo sepultus est ad easdem oves tendentibus pervius erat. Quadam autem nocte cum, clericis intra ecclesiam psallentibus, fur venisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, vervecem tulit, et concitus exiit. Cum vero pervenisset ad locum ubi vir Domini sepultus erat, repente haesit, et gressum movere non potuit. Vervecem quidem de collo deposuit, eumque dimittere voluegredi cum vervece, nec poterat. Miro itaque modo fur, qui a vivis videri timuerat, hunc mortuus tenebat. Cumque ita gressus manusque illius fuissent obstricta, immobilis perstitit. Facto autem mane expletisque laudibus Dei, ab Ecclesia egressi sunt clerici, et invenerunt ignotum hominem
Abbreviated transcription (Latin):
reposite regule nr̃e actioni
sunt. fr̃a ueritatis. Ipsi ⁊¬
enim redemptori nr̃o. alegione
que hominem tenebat dem̃ est. Si
eicis nos: mitte nos in gregem por¬
coꝵ. Qui hanc ⁊ abhomine expu¬
lit: ⁊ in porcos ire eosq mabyssum
nuttere concessit. Ex qua re etiam
hoc colligitur. qd̃ absq concessione
omnipotentis dei. nullam malig¬
nus sp̃c contra hominẽ potestatẽ
habeat: qui in porcos intrare nõ
potuit. nisi ꝑmissus. Illi ergo nos
necesse est sponte subdi. cui ⁊ adũ¬
sa om̃ia subituunt᷑ in uita. ut tã¬
to nr̃is hostib potentiores sumꝰ.
quanto cum auctore omniũ unũ
efficimur ꝑhumilitatem. Quid
autem nirum si electi quiq in
carne positi multa facere mira¬
biliter possunt: quoꝵ ip̃a quoq
ossa mortua plerumq in multis
miraculis uiuunt :¬
N ualerie namq ꝓuincia res est
gesta quam narro. michiq beate
memorie abbatis mei ualentionis
relatione cognita. Ibi et enim qui¬
dam uenerabilis sacerdos erat: qͥ

Expanded text:
ropositae regulae nostrae actioni sunt facta Veritatis. Ipsi etenim Redemptori nostro a legione, quae hominem tenebat, dictum est: Si ejicis nos, mitte nos in gregem porcorum . Qui hanc et ab homine expulit, et in porcos 329 ire, eosque in abyssum mittere concessit. Ex qua re etiam hoc colligitur, quod absque concessione omnipotentis Dei nullam malignus spiritus contra hominem potestatem habeat, qui in porcos intrare non potuit nisi permissus. Illi ergo nos necesse est sponte subdi, cui et adversa omnia subjiciuntur invita, ut tanto nostris hostibus potentiores simus, quanto eum auctore omnium unum efficimur per humilitatem. Quid autem mirum, si electi quique in carne positi multa facere mirabiliter possunt, quorum ipsa quoque ossa mortua plerumque in multis miraculi vivuntn Valeria namque provincia res est haec gesta quam narro, mihique beatae memoriae abbatis mei Valentionis relatione cognita. Ibi etenim quidam venerabilis sacerdos erat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ui dñm meum. ⁊ exaudiuit
me. Modo ergo si potes egrede¬
re: et me dimissa ad monaste¬
rium recede. Ip̃e autem exire
extra rectum non ualens: qui
manere sponte uoluit in loco
mansit inuitus. Sicq fc̃m ẽ
ut totam noctem ꝑ ingilem
ducerent: atq ꝑ sacra sp̃ũał
uite conloquia. sese uicaria re¬
latione satiarent. Quadere
dixi eum uoliusse aliquid sẽd
nunime potuisse ⁊ quia si ue¬
nerabilis uiri mentem aspi¬
cimus: dubium non est. qd̾
eandem serenitatem uoluerit
in qua descenderat ꝑ manere.
S contra hoc qd̃ uoluit ĩ uit¬
tute omnipotentis dei ex fe¬
mine pectore miraculum. in¬
uenit. Nec mirum qd̃ plus
illo femina que dui frẽm ui¬
dere cupiebat. in eodem tpr̃e
ualuit: quia enim iuxta io¬
hannis uocem. deus caritas ẽ:
iusto ualde uiditio illa płus
potuit. que ampluis amauit.¬

Expanded text:
vi Dominum meum, et audivit vi Dominum meum, et audivit me. Modo ergo si potes, egredere, et me dimissa ad monasterium recede. Ipse autem exire extra tectum non valens, qui remanere sponte noluit, in loco mansit invitus. Sicque factum est ut totam noctem pervigilem ducerent, atque per sacra spiritalis vitae colloquia sese vicaria relatione satiarent. Qua de re dixi eum voluisse aliquid, sed minime potuisse: quia si venerabilis viri mentem aspicimus, dubium non est quod eamdem serenitatem voluerit in qua descenderat permanere; sed contra hoc quod voluit, in virtute omnipotentis Dei ex feminae pectore miraculum invenit. Nec mirum quod plus illo femina, quae diu fratrem videre cupiebat, in eodem tempore valuit: quia enim juxta Joannis vocem, Deus charitas est , justo valde judicio illa plus potuit, quae amplius ama
Abbreviated transcription (Latin):
ra declinauit. Cumq leuaret
de mensa caput. tante chorus¬
cationis ⁊tonitrin uirtus.
tantaq inundatiomis plu¬
uia erupit ⁊ ut neq uenera¬
bilis bñdictus neq frẽs qui
cum eo aderant extra loci li¬
men quo consederant. pedem
mouere potuissent. Scĩmoni¬
alis quippe femina caput in
manib declinans. lacrimarũ
fluuios in mensam fiiderat.
ꝑ quas serenitatem aeris ad
pliuuam traxit. Nec paulo
tardus post orationem. ĩun¬
datio illa secuta est. S tanta
fuit conuenientia orationis
⁊ inundationis ⁊ ut demensa
caput iam cum tonitruo le¬
uaret: quatinus unum idẽq
ess momĩtum. ⁊ leuare caput.
⁊ pliuuam deponere. Tunc uir
dei inter choruscos ⁊ tonitrua
atq ingentis pliuuue in un¬
dationem. uidens se ad mona¬
sterium. non posse remeare::
cepit conqueri contristatus
dicens. Parcat tͥ ompt̃ deus
soror: quid est qd̾ fecisti: Cui
illa respondit. Ecce te rogna¬
ui ⁊ audire me noluisti ⁊ roga¬

Expanded text:
ra declinavit. Cumque ra declinavit. Cumque de mensa levaret caput, tanta coruscationis et tonitrui virtus, tantaque inundatio pulviae erupit, ut neque venerabilis Benedictus, neque fratres qui cum eo aderant, extra loci limen quo consederant, pedem movere potuissent. Sanctimonialis quippe femina caput in manibus declinans, lacrymarum fluvios in mensam fuderat, per quas serenitatem aeris ad pluviam traxit. Nec paulo tardius post orationem inundatio illa secuta est, sed tanta fuit convenientia orationis et inundationis, ut de mensa caput jam cum tonitruo levaret: quatenus unum idemque esset momentum, et levare caput, et pluviam deponere. Tunc vir Dei inter coruscos et tonitruos atque ingentis pluviae inundationem videns se ad monasterium non posse remeare, coepit conqueri contristatus, dicens: Parcat tibi omnipotens Deus, soror; quid est quod fecisti? Cui illa respondit: Ecce te rogavi, et audiri me noluisti; roga
Abbreviated transcription (Latin):
lastica nomme ommpoten¬
ti dño ab ip̃o infantie tempore di¬
cata adeum semel ꝑ annum ue¬
nire consueuerat: ad quẽ uir d̾i
non longe extra ianuam. in pos¬
sessionem monasterii descendebar.
Quadam u̾o die uerit ex more
atq ad eam cum discipulis ue¬
nerabilis eius descendit frater.
qui totum diem in dei laudib
sacrisq colloquiis ducentes: in¬
cumbentib iam noctis tenebͥs
simul acceperunt cibos. Cũq
ad huc ad mensam sederent. ⁊
inter sacra colloquia tardior
se hora protraheret. eadem scĩ¬
monialis femina soror eus e¬
um rogauit dicens. Queso te
ne ista nocte me deseras ⁊ ut
usq mane aliquid de celestis
uite gaudiis loquam᷑. Cui ille
respondit. Quid est q̃d̾ loq̃ris
soror: Manere extra cellam nł¬
latenus possum. Tanta uero
erat celi serentras: ut nulla ĩ
aere nubes appareret. Sc̃imo¬
nialis autem femma cum
u̾ba frĩs negantis audiss: ĩ¬
sertis digitis manus suꝑ men¬
sam posuit : ⁊ caput in manibz
omupotentem dñm rogatu¬

Expanded text:
lastica nomine, omnipotenti Domino ab ipso infantiae tempore dedicata, ad eum semel per annum venire consueverat. Ad quam vir Dei non longe extra januam in possessione monasterii descendebat. Quadam vero die venit ex more, atque ad eam cum discipulis venerabilis ejus descendit frater: qui totum diem in Dei laudibus sacrisque colloquiis ducentes, incumbentibus jam noctis tenebris simul acceperunt cibos. Cumque adhuc ad mensam sederent, et inter sacra colloquia tardior se hora protraheret, eadem sanctimonialis femina soror ejus eum rogavit, dicens: Quaeso te ne ista nocte me deseras, ut usque mane de coelestis vitae gaudiis loquamur. Cui ille respondit: Quid est quod loqueris, soror? Manere extra cellam nullatenus possum. Tanta vero erat coeli serenitas, ut nulla in aere nubes appareret. Sanctimonialis autem femina, cum verba fratris negantis audisset, insertas digitis manus super mensam posuit, et caput in manibus omnipotentem Dominum rogatu
Abbreviated transcription (Latin):
Grtgors.
umq die altero eadem
nenerabilis femina ad
cellam ꝓpriam recessiss ÷ uir
dei ad monasterium rediit. Cũ
ecce post triduum incella consi¬
stens.eleuatis in aera oculis.
uidit eiusclem sororis sue aĩam.
de eus corpore egressam. incolũ¬
be specie celi secreta penetrare.
Qui tante eins głe congaudẽs.
omnipotenti deo in ymnis et
laudib grãs reddidit. eiusq
obitum frĩb denuntiauit. Qs¬
etiam protinus misit ut eius
corpꝰ ad monasterium deferrẽt:
atq in sepulchro qd̃ sibi ip̃e pre¬
parauerat ponerent. Quo fc̃o
contigit in quoꝵ mens una sẽꝑ
in dõ fuerat. eoꝵ quoq corpora.

Expanded text:
Gregorius. Cumque die altero eadem venerabilis femina ad cellam propriam recessisset, vir Dei ad monasterium rediit. Cum ecce post triduum in cella consistens, elevatis in aera oculis vidit ejusdem sororis suae animam de ejus corpore egressam, in columba specie coeli secreta penetrare. Qui tantae ejus gloriae congaudens, omnipotenti Deo in hymnis et laudibus gratias reddidit, ejusque obitum fretiam protinus misit, ut ejus corpus ad monasterium deferrent, atque in sepulcro quod sibi ipse paraverat, ponerent. Quo facto contigit, ut quorum mens una semper in Domino fuerat, eorum quoque corpoetiam protinus misit, ut ejus
Abbreviated transcription (Latin):
stare credebant᷑. S cos de quib
prediximus fieri martyres po¬
tuisse fidenter fatemur. quia
hoc iam ex eoꝵ fine colligrnus.
Cadere enim nec in aꝑta per¬
secutionc poterant. hi de quib
constat quia ⁊ usq ad finem
uite in occulta animi uirtute
ꝑstiterunt.
Petrus.
t astrius ita est: s super
indignos nos diuine mi¬
sericordie dispensationem miror.
quia longobardoꝵ seintiam ita
moderatur: ut eoꝵ sacerdotes
sacrilegos. qui ẽẽ se fidelium qi
iustores uident. orthodoxorum
fidem ꝑsequi minime ꝑmitat.

Expanded text:
stare credebantur. Sed eos de quibus stare credebantur. Sed eos de quibus praediximus, fieri martyres potuisse fidenter fatemur, quia hoc jam ex eorum fine colligimus. Cadere enim nec in aperta persecutione poterant hi de quibus constat quia et usque ad finem vitae in occulta animi virtute perstiterunt. PETR. Ut asseris ita est, sed super indignos nos divinae misericordiae dispensationem miror, qui Langobardorum saevitiam ita moderatur, ut eorum sacerdotes sacrilegos, qui esse fidelium quasi victores videntur, orthodoxorum fidem persequi minime permittat.
Abbreviated transcription (Latin):
do uitam mortalem tenere. ob¬
temperare iussis sacrilegis no¬
luit. ⁊ ceruicem qmͣ semꝑ crea¬
tori flexerat. creature inclina¬
re contempsit. Unde frm est: ut
hostes qui eos ceperant graui
iracundia accensi. cunctos gla¬
diis incerficerent: quos mer¬
rore suo participes ñ haberent.
Quid gͦ mirum. si erumpente
ꝑsecutionis tempore illi mr̃es
eẽ potuissent. qui in illa quoq
pace eccłie semet ipõs semꝑ af¬
fligendo angustam martyrii
tenuerunt uam. quando ir¬
ruente ꝑsecutionis articulo
hi etiam meruerunt martyrui
palmas accipere. qui in pace
eccsie latas huiꝰ seculi uias se¬
qui uidebantur: Nec tñ hoc qd̾
de eisclem elestis uiris dicim᷑.
de cunctis iam quasi in regula
te nemꝰ. Nam cum ꝑsecutõnis
aperte tempꝰ irruit. sicut pleri¬
q subire martyrium possunt.
qui c̃ẽ in pace eccsie despieabiles
uidentur: ita nõ numqmͣ in de¬
bilitatis formidine corruunt.
qui in pace prius eccłie fortiter

Expanded text:
do vitam mortalem tenere, obdo vitam mortalem tenere, obtemperare jussis sacrilegis noluerunt, et cervicem quam semper Creatori flexerant creaturae inclinare contempserunt. Unde factum est ut hostes qui eos ceperant, gravi iracundia accensi, cunctos gladiis interficerent, quos in errore suo participes non haberent. Quid ergo mirum si, erumpente persecutionis tempore, illi martyres esse potuissent, qui in ipsa quoque pace Ecclesiae semetipsos semper affligendo angustam martyrii tenuerant viam, quando, irruente persecutionis articulo, hi etiam meruerunt martyrii palmas accipere, qui in pace Ecclesiae latas hujus saeculi vias sequi videbantur? Nec tamen hoc, quod de eisdem electis dicimus viris, de cunctis jam quasi in regulam tenemus. Nam cum persecutionis apertae tempus irruit, sicut plerique martyrium subire possunt, qui esse in pace Ecclesiae despicabiles videntur; ita nonnunquam in debilitatis formidinem corruunt, qui in pace prius Ecclesiae fortiter
Abbreviated transcription (Latin):
am añ hos fere annos qͥn¬
decun sicut hi restantur
qui inter ẽẽ potuerunt: quad̃¬
ginta rustici a longobardis
capti. carnes immolaticias
comedere compellebantur. Qi
cum ualde resisterent. ⁊ contige.¬
re cibum sacrilegum nollent:
capere longobardi qui eos te¬
nuerunt nisi immolata come¬
derent eis mortem minari. At
illi et̃nam potius qmͣ presentẽ
uitam ac transitoriam dili¬
gentes. fideliter ꝑstiterunt:
atq in sua constantia simul
om̃s occisi sunt. Qiuid itaq
isti. nisi ueritatis martyres fue¬
runt:qui ne uetitum comeden¬
do conditorem suum offenderẽt.
elegerunt gladus uitam finire:
odem quoq tempore
cum fere quadringentos
captiuos alios longobardi tene¬
rent: more suo immolau̾nt ca¬
fando dedicantes. Cumq illud
ip̃i pͥmitus summissis ceruici¬
b adorarent: eos quoq quos
ceperant hoc adorare pariter
compellebant. S de ersclem clo¬
tuus maxima multrtudo mag̃
eligens moriendo ad uitam in¬
mortalem tendere. quam adorã¬

Expanded text:
am ante hos fere annos quindecim, sicut hü testantur qui interesse potuerunt, quadraginta rustici a Langobardis capti carnes immolaticias comedere conpellebantur. Qui cum valde resisterent et contingere cibum sacrilegum nollent, coepere Langobardi, qui eos tenuerant, nisi immolata comederent, eis mortem minari. At illi aeternam potius quam praesentem vitam ac transitoriam diligentes, fideliter persteterunt; atque in sua constantia simul omnes occisi sunt. Quid itaque isti nisi veritatis martyres fuerunt, qui, ne vetitum comedendo Conditorem suum offenderent, elegerunt gladiis vitam finire? 28. Eodem quoque tempore dum fere quadringentos captivos alios Langobardi tenissent, more suo immolaverunt cafando dedicantes. Cumque illud ipsi prius submissis cervicibus adorarent, eos quoque quos ceperant hoc adorare pariter compellebant. Sed ex eisdem captivis maxima multitudo magis eligens moriendo ad vitam immortalem tendere quam adoran
Abbreviated transcription (Latin):
diendum ibi presentes sint.
ubi constat quia in suis corpo¬
rib non sint. ibi eos necosse ẽ
maiora signa ostendere: ubi
de eoꝵ presentia potest mens
infirma dubitare. Quoꝵ u̾o
mens in deo fixa est. tanto ma¬
gis habent fidei meritum: quͣ¬
to illic eos nouit. ⁊ nõ iacere cor¬
pore. ⁊ tamen non de eẽ ad ȩxau¬
ditionem. Unde ip̃a quoq ueri¬
tas. ut fidem discipulis augeret
dixit. Si non abiero : paraclytꝰ
non ueniet aduos. Cum enun
constat quia paraclytus spt̃
ex patre semꝑ procedit. ⁊ filio:
cur se filius recessurum dicit.
ut ille ueniat. qui a filio numꝙͣ
recedit: S quia discipuli in car¬
ne dñm cernentes. corporeis hc̃¬
semꝑ oculis uidere siciebant:
recte eis dicitur nisi ego abi¬
ero. parachtus non ueniet. Ac
si aperte diceretur. si corpus non
subtraho: qui sit amor sp̃c non
ostendo. Et nisi me desieritis cor¬
poraliter cernere : numqm̃ me
discitis sp̃ualiter amare.
Placet qd̾ dicis.

Expanded text:
diendum ibi praesentes sint, diendum ibi praesentes sint, ubi constat quia in suis corporibus non sint; ibi necesse est eos majora signa ostendere, ubi de eorum praesentia potest mens infirma dubitare. Quorum vero mens in Deo fixa est, tanto magis habet fidei meritum, quanto illic eos novit et non jacere corpore, et tamen non deesse ab exauditione. Unde ipsa quoque Veritas, ut fidem discipulis augeret, dixit: Si non abiero, Paracletus non veniet ad vos . Cum enim constet quia Paracletus Spiritus a Patre semper procedat et Filio, cur se Filius recessurum dicit, ut ille veniat, qui a Filio nunquam recedit? Sed quia discipuli in carne Dominum cernentes, corporeis hunc oculis semper videre sitiebant, recte eis dicitur: Nisi ego abiero, Paracletus non veniet; ac si aperte diceretur: Si corpus non subtraho, quis sit amor Spiritus non ostendo; et nisi me desieritis corporaliter cernere, nunquam me discetis spiritaliter amare. Petr. Placet quod dicis.
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑ namq est res gesta
qm narro. Quia quedã
mulier mente capta dum sẽ¬
sum funditus ꝑdidiss ꝑmon¬
tes ⁊ ualles. ꝑ siluas ⁊ campos
die noctuq uagabatur: ibi¬
q tantum modo quiescebat
ubi hanc quiescere lassitudo
coegiss. Quadam u̾o die dum
uaga nimium erraret ad be¬
ati uiri bñdicti patris specũ
deuenit:ibiq nesciens ĩgres¬
sa mansit. Facto autem mane
ita sanato sensu egressa est:ac
si eam numqm insama capi¬
tis ulla tenuiss. Que omni
uite sue tempore. ineadem qͣm
acceperat salute ꝑmansit.
dicimꝰ qd̃ plerumq in ip̃is
quoq patrociniis martyrum
sic ẽẽ sentimus: ut non tanta¬
reliquias ostendant. atq illic
maiora signa faciant. ubi mi¬
nime ꝑ semetipsos iacent:
corporib sc̃i martyres is¬
cent. dubium petre non est qd
multa ualeant signa monstͤ¬
re sicut ⁊ faciunt: ⁊ pura mẽ¬
te querentib in numera mi¬
racula ostendunt. S quia
ab infirmis potest mentib
dubitari. utrum ne ad exau¬

Expanded text:
 namque est res gesta quam narro; quia quaedam mulier mente capta, dum sensum funditus perdidisset, per montes et valles, silvas et campos die noctuque vagabatur; ibique tantummodo quiescebat, ubi hanc quiescere lassitudo coegisset. Quadam vero die dum vaga nimium erraret, ad beati viri Benedicti specum devenit, ibique nesciens ingressa mansit. Mane autem facto ita sanato sensu egressa est, ac si eam nunquam insania capitis ulla tenuisset; quae omni vitae suae tempore in eadem quam acceperat salute permansit. dicimus, quod plerumque in ipsis quoque patrociniis martyrum sic esse sentimus, ut non tantareliquias ostendant, atque illic majora signa faciunt, ubi minime per semetipsos jacent? corporibus sancti martyres jacent, dubium, Petre, non est quod multa valeant signa demonstrare, sicut et faciunt, et pura mente quaerentibus innumera miracula ostendunt. Sed quia ab infirmia potest mentibus dubitari, utrumne ad exau
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ debeam dare. In ip̃o autem bi¬
duo more suo in oratione fuit
cccupatus. Cum die tertio is
qui necessitate debiti affligeba¬
tur rediit: suꝑ arcam uero¬
monasterii que erat frum̃to
plena subito credecim solidi
sunt inuenti. Quos uir des de¬
ferre iussit. ⁊ afflicto petitori
tribuit dicens: ut duodecim
redderet. ⁊ unum in expensis
ꝓpriis haberet.

Expanded text:
 debeam dare. In ipso autem biduo more suo in oratione fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitate debiti affligebatur, rediret, super arcam monasterii, quae erat frumento plena, subito tredecim solidi sunt inventi. Quos vir Dei deferri jussit, et afflicto petitori tribui, dicens, ut duodecim redderet, et unum in expensis propriis haberet.
Abbreviated transcription (Latin):
iuidam autem Greg̃¬
euis monachus mobilita¬
ti mentem dederat: ⁊ ꝑmane¬
re in monasterio nolebat. Cũ¬
q eum uir dei assidne corri¬
peret frequenterq ammoueret
ip̃e uero nullomodo consentroet
incongregatione ꝑsistere: atq
in portunis precib ut relaxa¬
retur immineret. quadam die
idem uenerabilis pater mime¬
tatis eius tedio affectus. ira¬
tus uissit ut discederet. Qui
mox in monasterium exiit :
contra se assistere aperto ore
draconem in itinere inuenit.
Cumq eum idem draco qui
apparuerat deuorare uellet:
cepit ip̃e tremens ⁊ palpitãs
magnis uocib clamare dicẽs.
Currite. currite: quia draco

Expanded text:
Quidam autem ejus monachus mobilitati mentem dederat, et permanere in monasterio nolebat. Cumque eum vir Dei assidue corriperet, et frequenter admoneret, ipse vero nullo modo consentiret in congregatione persistere, atque importunis precibus ut relaxaretur immineret, quadam die idem venerabilis Pater, nimietatis ejus taedio affectus, iratus jussit ut discederet. Qui mox ut monasterium exiit, contra se assistere aperto ore draconem in itinere invenit. Cumque eum idem draco qui apparuerat devorare vellet, coepit ipse tremens et palpitans magnis vocibus clamare, dicens: Currite, currite, quia draco
Abbreviated transcription (Latin):
fit itaq ut miromodo una ea¬
demq mens. ⁊ uirtute polleat.
⁊ ex infirmitate lacestat: qͣti¬
nus ⁊ ex parte constructa sit.
⁊ ex parte se conspiciat ẽẽ des¬
tructam. nt ꝑ bonum qd̃ que¬
rit ⁊ habere non ualet: illiso
seruet humiliter qd̾ habet. S
qu mirum qd hoc de homine de¬
timus. quando illa suꝑna. re¬
gio. in ciib suis ex parte dãp¬
na ꝑtulit: ⁊ ex parte fortiter
stetit: ut electi angeloꝵ sp̃e dũ
cerent. ipsi tanto robustius qñ¬
cohumilius starent: Illi ergo
regionis sue etiam detrim̃to
profecerunt que ad et̾nitatis
statum ex parte sue destructio¬
nis solidius est instructa. Sic
ergo ⁊ in una quaq anima a¬
gitur: ut in humilitatis cus¬
todia aliquando ad lucra maxi¬
ma ex minimo dampno ser¬
uetur.

Expanded text:
Fit itaque ut miro modo una eaFit itaque ut miro modo una eademque mens et virtute polleat, et ex infirmitate lassescat, quatenus et ex parte constructa sit, et ex parte se conspiciat esse destructam, ut per bonum quod quaerit, et habere non valet, illud servet humiliter quod habet. Sed quid mirum quod hoc de homine dicimus, quando illa superna regio in civibus suis ex parte damna pertulit, et ex parte fortiter stetit, ut electi angelorum spiritucerent, ipsi tanto robustius quanto humilius starent? Illi ergo regioni sua etiam detrimenta profecerunt, quae ad aeternitatis statum ex parte suae destructionis est solidius instructa. Sic ergo et in unaquaque anima agitur, ut in humilitatis custodiam aliquando ad lucra maxima ex minimo damno servetur.
Abbreviated transcription (Latin):
agna est petre omnipo¬
tentis dei dispensatio. ⁊
plerumq contingit. ut quib
maiora bona prestat quedam
minora non tribuat: ut semꝑ
eoꝵ animꝰ habeat unde se ipse
reprehendat quatinꝰ dum ay¬
petunt ꝑ fecti ẽẽ nec possunt: ⁊
laborant in hoc qd̃ non acceper̃t̃.
nec tamen elaborando preua¬
lent: in his que accepta. habẽt
se minime extollant s discant
quia ex semetipsis maiora bo¬
na non hñt: qui semetipsis
uinoere parua uitia atq ex¬
trema non possunt. Hinc est
enim qd̃ ꝑducto dñs ad t̾ram
promissionis ppło cunctos for¬
tes atq prepotentes aduersa¬
rios eius extinguens philiste¬
os atq shananeos dutuis re¬
seruauit: ut sicut scriptum est
in eis experiretur isrł: quia ñ¬
numqͣm ut dcm est. eis etiam
quib magna dona tribuit par¬
ua quedam reprehensibilia. re¬
linquit. ut semꝑ habeant cont̃
ed̾ bellum gerant: ⁊ de uictis
magnis hostib mentem non
erigant. quando eos adu̾sarn¬
adhuc etiam minimi fatigãt.

Expanded text:
agna est, Petre, omnipotentis Dei dispensatio, et plerumque contigit ut, quibus maiora bona prestat, quedam minora non tribuat, ut semper eorum animus habeat unde se ipse reprehendat, quatinus, dum appetunt perfecti esse nec possum et laborant in hoc quod non acceperunt, nec tamen elaborando prevalent, in his que accepta habent se minime extollant, sed discant quia ex semet ipsis maiora bona non habent, qui in semet ipsis vincere parva vitia atque extrema non posenim quod perducto Dominus ad terram repromissionis populo, cunctos fortes atque praepotentes adversarios ejus exstinguens, Philisthaeos atque Chananaeos diutius reservavit, ut, sicut scriptum est, in eis experiretur Israel ; quia nonnunquam, ut dictum est, eis etiam quibus magna dona tribuit, parva quaedam reprehensibilia relinquit, ut semper habeant contra quod bellum gerant, et devictis magnis hostibus mentem non erigant, quando eos adhuc adversarii etiam minimi fatigant.
Abbreviated transcription (Latin):
De cuiꝰ etiam uirtute subuin¬
gitur. Omnia ꝑ ip̃m fc̃a sũt.
Quid gͥ miramur. si u̾ba edere
sine lingua potuit: u̾bum q̃d̃¬

Expanded text:
De cujus etiam virtute subjungitur: Omnia per ipsum facta sunt . Quid igitur miramur, si verba edere sine lingua potuit Verbum q
Abbreviated transcription (Latin):
uadam quoq tempore ex¬
hilaratus nr quẽ ip̃e con¬
uersum nosti. transmissus e dño
suo fuerat : ut dei uiro in monas¬
terio uino plena duo lignea uas¬
cula. que uulgo fiascones uocant᷑
deferret. Qui unum detulit ⁊ alte¬
rum u̾o pergens initinere abscõ¬
dit. Uir autem dñi que fr̃a absẽ¬
tia latere non poterant. unum
cum grãꝵ actione recepit ⁊⁊ dis¬
cedentem puerum monuit dicẽs.
Uide fili de illo flascone quemab¬
scondisti iam non bibas ⁊ s in¬
cliua illum caute ⁊ inuenies
quid intus habet. Qui confusꝰ
ualde a dei homine exiuit ⁊ et
reuersus uolens adhuc ꝓba¬
re qd̾ audierat. cum fiasconẽ
inclinass. de eo protinus ser¬
pens egressus est. Tunc pre¬
dictus exhilaratus puer. ꝑ hoc
qd̃ in rano repperit: expauit

Expanded text:
uodam quoque tempore Exhilaratus noster, quem ipse conversum nosti, tranmissus a domino suo fuerat, ut Dei viro in monasterium vino plena duo lignea vascula quae vulgo flascones vocantur, deferret: qui unum detulit, alterum vero pergens in itinere abscondit. Vir autem Domini, quem facta absentia latere non poterant, unum cum gratiarum actione suscepit, et discedentem puerum monuit, dicens: Vide, fili, ne de illo flascone quem abscondisti bibas, sed inclina illum caute, et invenies quid intus habet. Qui confusus valde a Dei homine exivit. Et reversus volens adhuc probare quod audierat, cum flasconem inclinasset, de eo protinus serpens egressus est. Tunc praedictus Exhilaratus puer, per hoc quod in vino reperit, expavit
Abbreviated transcription (Latin):
dei hominem accessit.
Quem cum longe sedentem
cerneret non ausus accedere :
se se in terram dedit. Cui dum
famulus. ꝑ semet ip̃m dignatꝰ
accedere est ad regem ꝓstratũ
quem de terra leuauit. de suis
actib increpauit: atq in pau¬
cis sermonib cuncta que illi
erant uentura p̃nuntiauit
dicens. Multa mala facis. ma¬
ta fecisti: iam aliquando ab inqͥ¬
tate compescere. Et quidem romã
ingressurus es. mare transitur
nouem annis regnabis decimo
morieris. Quib auditis rex ue¬
hementer t̾ritus oratione petita
recessit: atq ex illo iam tempore
minus crudelis fuit. Cum non
multo post romam adiit. ad ci¬
ciliam ꝑrexit: anno aũt regni
sui decimo ommipotentis dei ui¬
dicio regnum cum uita ꝑdidit.

Expanded text:
Dei hominem accessit; quem cum longe sedentem cerneret, non ausus accedere, sese in terram dedit. Cui dum famulus per semet ipsum dignatus accedere est ad regem prostratum. Quem de terra levavit, de suis actibus increpavit atque in paucis sermonibus cuncta quae illi erant Ventura praenuntiavit, dicens: 'Multa mala facis, multa fecisti; iam aliquando ab iniquitate conpescere. Et quidem Romam ingressurus es, mare transiturus; novem annis regnas, decimo morieris'. Quibus auditis, rex vehementer territus, orationem petita, recessit, atque ex illo iam tempore minus crudelis fuit. Cum non multum post Romam adiit, ad Siciliam perrexit; anno autem regni sui decimo omnipotentis Dei iudicio regnum cum vita perdedit.
Abbreviated transcription (Latin):
irum est ualde qd̾ Petrꝰ.
hũmilitatis apud se initus esse
potuit iste. qui tante excellentie
foris fuit.¬
N ter uirtutes anmum congrue
requiris ⁊ quia multum ualde ẽ.
qd̃ temptatione sua intus mentẽ
lacescunt mira. que foris fiunt.
Sed si huius constantii uenerabi¬
lis unum qd̃ fecit audis: euius
raculum dixisti: super est
ut me etiam de humilitate men¬
tis eius edifices. Grege̾.
uia ualde opinio scĩtatis eiꝰ
excreuerat: multi hunc ex
diuersis prouinciis anxie uid̾e
sitiebant. Quadam uero die ex
longniquo loco aduidendum eũ
quidam ritsticus uenit: essdem
uero hora. casu contigerat. ut sc̃s
uir stans in ligneis gradib re¬
Erat aut pusillus ualde: exili
forma atq despesta. Cumq is
qui aduidendum eum uenerat
quis nani ess inquireret. atq
obuixe peteret ut sibi debuissẽ os¬
tendi: hi qui illum nouerant
mostrauerunt quis ess. S sicut
stulte mentis homines meritum
ex qualitate corporis metiuntur:
eum paruulum atꝙ despectum

Expanded text:
irum est valde quod humilitatis apud se esse intus potuit iste, qui tantae excellentiae foris fuit.Inter virtutes animum congrue requiris, quia multum valde est quod tentatione sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. Sed si hujus Constantii venerabilis unum quod fecit audis, cujus raculum dixisti, superest etiam ut me de humilitate mentis ejus aedifices. GREGOR. Quia valde opinio sanctitatis ejus excreverat, multi hunc ex diversis provinciis anxie videre sitiebant. Quadam vero die ex longinquo loco ad videndum eum quidam rusticus venit. Eadem vero hora casu contigerat, ut sanctus vir stans in ligneis gradibus, reErat autem pusillus valde, exili forma atque despecta. Cumque is qui ad videndum eum venerat quisnam esset inquireret, atque obnixe peteret ut sibi debuisset ostendi, hi qui illum noverant monstrarunt quis esset. Sed sicut stultae mentis homines merita ex qualitate corporis metiuntur, eum parvulum atque despectum
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus est miser iste. Ego ad
mensam refectionis ueni: os
ad huc ad laudem dei nõ aperui.
⁊ ille cum si mia ueniens cymba¬
atq ait. Ite ⁊ pro caritate ei
cybum potumq tribuite: scito¬
te tamen quia mortuus est.
Qui in felix uir dum panem ac¬
uinum ex eadem domo ꝑcepiss
egredi ianuam uoluit: s saxũ
ingens subito de testo cecidit:
eiq in uerticem uenit. Ex qua
ꝑcussione ꝓstratus in manib
iam seniiuiuus leuatus est.

Expanded text:
mortuus est miser iste. Ego ad mortuus est miser iste. Ego ad mensam refectionis veni, os adhuc ad laudem Dei non aperui, et ille cum simia veniens percuet ait: Ite et pro charitate ei cibum potumque tribuite; scitote tamen quia mortuus est. Qui infelix vinum ex eadem domo percepisset egredi januam voluit, sed saxum ingens subito de tecto cecidit, eique in verticem venit. Ex qua percussione prostratus in manibus jam semivivus levatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
me potuit. s quid uelle eius
membra debeant.quid ne de e¬
is etiam nolentib fiat doctri¬
ne magisterio exemplũ dedit.
lacet quod dicis. Petrups
dhuc pauca aliqua. Gtag¬
que de bonefatii ep̃i oꝑe
suꝑsunt: quia eius memoriã
fecimus exequantur.
lio namq tempore beati
proculi mr̃is natalitius
instabat dies. Quo in loco uir
nobilis fortunatus nõe mane¬
bat : qui magnis precib ab eo¬
dem uenerabili iuro postulauit.
ut cum apud beatum martỹ¬
rem. missaꝵ sollempnia ageret.
ad bñdictionem dandam ĩ suã
domũ declinaret. Uir autem
dei negare non potuit: qd̃ abeo
ex fortunati mente caritas pos¬
cebat. Pactis igitur missarum
sollempniis. cum ad predicti
fortunati mensam uenisset.
priusqͣm deo ymnum diceret
sient quidam ludendi arte solent
uistum querere: repente au te
ianuam uir cum simia astitit.
⁊ cymbala ꝑtussit. Quem sc̃s uir
sonitum audiens dedignatꝰ dix̃.
Heu heu mortuus est miser iste.

Expanded text:
me potuit; sed quid velle ejus me potuit; sed quid velle ejus membra debeant, quidve de eis etiam nolentibus fiat, doctrinae magisterio exemplum dedit. PETR. Placet quod dicis. GREGOR. Adhuc pauca aliqua quae de Bonifacii episcopi opere supersunt, quia ejus memoriam fecimus, exsequamur. Alio namque tempore beati Proculi martyris natalitius propinquabat dies, quo in loco vir nobilis Fortunatus nomine manebat: qui magnis precibus ab eodem venerabili viro postulavit ut cum apud beatum martyrem missarum solemnia ageret, 188 ad benedictionem dandam in suam domum declinaret. Vir autem Dei negare non potuit quod ab eo ex Fortunati mente charitas poposcit. Peractis igitur missarum solemniis, cum ad praedicti Fortunati venisset mensam, prius quam Deo hymnum diceret, sicut quidam ludendi arte victum solent quaerere, repente ante januam cum simia vir astitit, et cymbala percussit. Quem sanctus vir sonitum audiens dedignatus, dixit: Heu, heu, mortuus est miser iste,
Abbreviated transcription (Latin):
mini dicerent: quousq filiuis
hominis amortius refurrexis
uia occasio aperta se pre¬
buit. libet inquirere qͥd¬
nam sit qd̃ redemptor nr̃ cum
duob cecis lumen reddidit. ius¬
sit ut nemini dicerent: ⁊ illi
abeuntes diffamaunt eum
in totam t̾ram illam. Nũqͥd¬
habuit qd̃ non potuit implere:
ut miraculum qd̃ taceri uolu¬
it. minime potuiss abscondi :
ꝑ mortale corpus omne
qd̃ egit. hoc nobis in exemplo ac¬
tionis prebuit: ut pro nr̃arũ
uirium modulo eius uestigia
sequentes in offenso pede operis
presentis uite carpamus uiam.
Miraculum namnq faciens et
taceri iussit. ⁊ tamen taceri ñ
potuit: ut uidelicet ⁊ electi eius
exempla doctrine illius sequen¬
tes in magnis que facuint la¬
tere quidem in noluntate habe¬
ant: s ut prosint aliis pro¬
dantur in uiti: quatinus et
magne humilitatis sit qd sua
oꝑa taceri appetunt. ⁊ magne
humilitatis sit qd̃ eoꝵ oꝑa ta¬
ceri non possunt. Non ergo dñs
uoluit quicqm fieri. ⁊ mini¬

Expanded text:
mini dicerent, quousque Filius hominis a mortuis resurgeret uia occasio apta se praebuit, libet inquirere quidnam sit quod Redemptor noster cum duobus caecis lumen reddidit, jussit ut nemini dicerent, et illi abeuntes diffamaverunt eum in totam terram illam . Nunquidhabuit, quod non potuit implere, ut miraculum quod taceri voluit, minime potuisset abscondi? GREGOR. mortale corpus omne quod egit, hoc nobis in exemplum actionis praebuit, ut pro nostrarum virium modulo ejus vestigia sequentes, inoffenso pede operis praesentis vitae carpamus viam. Miraculum namque faciens, et taceri jussit, et tamen taceri non potuit; ut videlicet et electi ejus exempla doctrinae illius sequentes, in magnis quae faciunt, latere quidem in voluntate habeant, sed ut prosint aliis, prodantur inviti; quatenus et magnae humilitatis sit quod sua opera taceri appetunt, et magnae utilitatis sit quod eorum opera taceri non possunt. Non ergo voluit Dominus quidquam fieri, et mini
Abbreviated transcription (Latin):
caritatem qͥ hec
scripta legitis.
ut mecum om̃i¬
potenti do gras
agatis ⁊ dnm̃q benedicatis
et absentium p̃sentis tẽporis
ec futuri hominũ transferre
et uellem et ualuissem: et me¬
cum ac pro me oretis. ut illtꝰ
quondam iuri cum quo fer¬
me annis queldraginta dei
dono absq amara ulla dis¬
sensione familiarit ac dulcit᷑
uixi. et in hoc scło emulator
et mmuitator existam: et in fu¬
turo omnipotentis dei ꝓmis¬
sis cum eodem ꝑfruar. p̃stan

Expanded text:
charitatem, qui haec scripta legitis, ut mecum omnipotenti Deo gratias agatis, Dominumque benedicatis,et absentium praesentis temporis et futuri hominum, et vellem deferre, et valuissem; et mecum ac pro me oretis, ut illius quondam viri, cum quo ferme annis quadraginta Dei dono absque amara ulla dissensione familiariter ac dulciter vixi, et in hoc saeculo aemulator et imitator existam, et in futuro omnipotentis Dei promissis cum eodem perfruar. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
uit: sarraceni cum immẽso
exercitu constanti nopolim
uenientes triennio ciuitatẽ
obsident: donec tiib młta
instantia ad dm̃ clamantib
plurimi eoꝵ fame. frigore.
pestilentia ꝑtrent. ac sic ꝑ¬
tesi obsidionis abcederent.
ui inde regressi uulgaroꝵ
gentem. que est super
Danubium bello aggrediun¬
tur ⁊ et ab hac quoꝙ uicti
refugiunt: ac naues suas re

Expanded text:
IX. Saraceni, cum immenso exercitu Constantinopolim venientes, triennio civitatem obsident, donec civibus multa instantia ad Deum clamantibus, plurimi eorum fame, frigore, pestilentia perirent, ac sic pertaesi obsidionis abscederent. Qui inde regressi Vulgarorum gentem quae est super Danubium bello aggrediuntur, et ab hac quoque victi refugiunt, ac naves re
Abbreviated transcription (Latin):
cepi illic ut linguis omnib
loquar. Num qͥd tͥ cognitũ ñ¬
fuit: grecam lingnam meoĩ¬
no nõ nosse: Et tñ grece loq̃¬
re ut cognoscas an uerum
sit: qd̾ me om̃s linguas acce¬
pisse testificor. Cui tunc grece
dñs suus locutus est. atq i¬
ta ille in eadem lingua respõ¬
dit. ut cuncti qui aderant
mirarent᷑. In ea quoq domo
p̾dc̃i narsi spatarius uulgar
manebat. qui festine ad egrũ
deductus. et uulgarica lingͣ
locutus est. S ita puer ille
in italia natus ⁊ nutritus.
in eadem barbarica locutio¬
ne respondit: ac si ex eadem
fuiss gente generatus. Mira¬
ti sunt om̃s qui audrebant
atq ex duaꝵ lingnaꝵ expe¬
rim̃to quas eum antea nes¬
cisse nouerant:crediderunt
de om̃ib quas ꝓbare mini¬
me ualebant. Tunc ꝑbiduũ
mors eius dilata est s die tͤ¬
cio quo eeculto uiditio nescit᷑.
manꝰ ac brachia. lacertos q
suos dentib laniauit atqz
ita corpore exit. Quo mortu¬

Expanded text:
cepi illic ut linguis omnibus cepi illic ut linguis omnibus loquar. Nunquid tibi incognitum fuit Graecam me linguam omnino non nosse? et tamen Graece loquere ut cognoscas an verum sit quod me omnes linguas accepisse testificor. Cui tunc Graece dominus suus locutus est, atque ita ille in eadem lingua respondit, ut cuncti qui aderant, mirarentur. In ea quoque domo praedicti Narsae spatharius Bulgar manebat: qui festine ad aegrum deductus, ei Bulgarica lingua locutus est; sed ita puer ille in Italia natus et nutritus, in eadem barbara locutione respondit ac si ex eadem fuisset gente generatus. Mirati sunt omnes qui audiebant, atque ex duarum linguarum experimento quas eum antea nescisse noverant, crediderunt de omnibus quas probare minime valebant. Tunc per biduum mors ejus dilata est, sed die tertio, quo occulto judicio nescitur, manus ac brachia lacertosque suos dentibus labiavit, atque ita de corpore exivit. Quo mortu
Abbreviated transcription (Latin):
egressure anime possunt etiã
mysteria celestia. nõ ꝑ sominũ
s uigilando prelibare.
imoniũ namq monas¬
terii mei monachũ bene
nosti. qui dum ess in seculari
habitu constitutꝰ ualentiani
huiꝰ urbis aduocati naturalẽ
filiam in conuigiũ sortitus etꝰ
obsequnis sedule atq incessant᷑
adherebat: ⁊ queq in euis do¬
mo agebant᷑ nouerat. Qui mͥ
iam in monasterio positus
narrauit. qd in ea mortalita¬
te que patricii narsi temporib
hanc urbem uehement᷑ afflix̃:
in domo p̃dc̃i ualeriani puer
arm̃tarius fuit. p̃cipue sim¬
plicitatis ⁊ humilitatis. Cum
u̾o eiusclem aditocati domꝰ eadẽ
clade uastaret᷑. idem puer per¬
cussus est: ⁊ usq ad extremũ
deductus. Qui subito sublatꝰ
suũ uocari fecit. Cui ait. Ego
in celo fui: ⁊ qui de hac domo
ille morituri sunt: tu uõ ne
timeas: qr hoc tp̃r moriturꝰ
nõ es. ut uo̾ scias qd̾ mo in
celo fuisse uere fateor. ecce ac¬

Expanded text:
egressurae animae possunt etiam egressurae animae possunt etiam mysteria coelestia non per somnium, sed vigilando praelibare. Ammonium namque monasterii mei monachum bene nosti, qui dum esset in saeculari habitu constitutus, Valeriani hujus urbis advocati naturalem filiam in conjugio sortitus, ejus obsequiis sedule atque incessanter adhaerebat, et quaeque in ejusdem domo agebantur noverat. Qui mihi jam in monasterio positus narravit quod in ea mortalitate quae patricii Narsae temporibus hanc urbem vehementer afflixit, in domo praedicti Valeriani puer Armentarius fuit praecipuae simplicitatis et humilitatis. Cum vero ejusdem advocati domus eadem clade vastaretur, idem puer percussus est, et usque ad extremum deductus. Qui subito sublatussuum vocari fecit. Cui ait: Ego 413 in coelo fui, et qui de hac domo ille morituri sunt; tu vero ne timeas, quia in hoc tempore moriturus non es. Ut vero scias quod me in coelo fuisse verum fateor, ecce ac
Abbreviated transcription (Latin):
suasorus confortare. Cui eniam
adhuc de diuina miscd̃ia lon¬
giora uite spatia polliceri cep̃.
S adhec ille respondit. cursus
sui tempora ẽẽ completa dicẽs.
apparuisse sͥ uiuenẽ: atq epis¬
tolas detulisse dicentem. aperi
⁊ lege. Quib aꝑtis asseruit qr
fuerant bapti zati: scriptos ĩ
ersdem epistolis litteris aure¬
is inuenit. Primũ quidẽ ut
dicebat suũ nom̃ repperit: ac
deinde om̃ium illo in tp̃r bap¬
tizatos. Quadere certum de¬
nuit:⁊ se ⁊ illos de hac uita
ẽẽ subceleritate migraturos.
Ecm̃q est. ut die eadem ip̃e mo¬
reretur. atq post eum cuncti
illi qui baptiz ati fuerant ita
secuti sunt: ut intra paucos
dies eoꝵ nullus in hac uita re¬
maneret. De quib nuntrum
constat. qd̾ eos p̃dc̃s dei famulꝰ
idcirco auro striptos uiderat:
qr eoꝵ nomina apd̃ se fixa et̾¬
na claritas habebat. Sient i¬
taq hi reuelationib potuerũt
uentura cognoscere: ita ñ nũꝙͣ

Expanded text:
ersuasoriis confortare, cui etiam ersuasoriis confortare, cui etiam adhuc de divina misericordia longiora vitae spatia polliceri coepit. Sed ad haec ille respondit, cursus sui tempora esse completa, dicens apparuisse sibi juvenem, atque epistolas detulisse, dicentem: Aperi, et lege. Quibus apertis, asseruit quia fuerant baptizati scriptos in eisdem epistolis litteris aureis invenisset. Primum quidem, ut dicebat, suum nomen reperit, ac inde omnium illo in tempore baptizatorum. Qua de re certum tenuit, et se et illos de hac vita esse sub celeritate migraturos. Factumque est ut die eadem ipse moreretur, atque post eum cuncti illi qui baptizati fuerant ita secuti sunt, ut intra paucos dies nullus eorum in hac vita remaneret. De quibus nimirum constat quod eos praedictus Dei famulus idcirco auro scriptos viderat, quia eorum nomina apud se fixa aeterna claritas habebat. Sicut itaque hi revelationibus potuerunt ventura cognoscere, ita nonnunquam
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Ad hoc uenimꝰ. ut de mo¬
nasterio gregorii quosclam fr̃s
in militiam mittamꝰ. Atq alte¬
ri p̃cipiens adiunxit. Scribe.
Marcellũ. ualentinanũ. agnel
recordor. Quib explecis. addi¬
dit dicens. Scribe ⁊ hũt ip̃m
qui nos aspicit. Ex qua uisio¬
turi: quos se etiam dinunti¬
auit eẽ secuturum. Cum die
alio p̃dc̃i frẽs mori ceperunt.
atq sub eodem ordine se in
morte secuti st̃. quo fuerant
in descriptione nominati. Ad
extremũ uõ ⁊ ip̃e obiit: qui cos¬
dem fr̃es morituros p̃uidit.
N eo qͦ mortalitate
que ante trienniũ hanc urbẽ
uehem̃tissima clade uastauit.
nachus. ad huc in annis iu¬
uenilib constitutꝰ. s mire si¬
plicitatis atq humi litatis
uir. Qui appropinqͣnte uoca¬
tionis die. eadem clade ꝑeussꝰ.
ad extrema ꝑdustus .E. Qd̃ iur
inte uenerabił felix eiusclem
ciuitatis ep̃c audiens. cuiꝰ et
hec relatione cognoui: ad eum
accedere studuit ⁊ ne mortem.
timere debuiss. u̾bis hunt ꝑ¬

Expanded text:
dixit: Ad hoc venimus, ut de monasterio Gregorii quosdam fratres in militiam mittamus; atque alteri praecipiens adjunxit: Scribe Marcellum, Valentinianum, Agnellrecordor. Quibus expletis addidit, dicens: Scribe et hunc ipsum qui nos aspicit. Ex qua visioturi, quos se etiam denuntiavit esse secuturum, cum die alio praedicti fratres mori coeperunt, atque sub eodem ordine se in morte secuti sunt quo fuerant in descriptione nominati. Ad extremum vero et ipse obiit, qui eosdem fratres morituros praevidit. In ea quoque mortalitate quae ante triennium hanc urbem vehementissima clade vastavit nachus, adhuc in annis juvenilibus constitutus, sed mirae simplicitatis atque humilitatis vir: qui, appropinquante vocationis die, eadem clade percussus ad extrema deductus est. Quod vir vitae venerabilis Felix ejusdem civitatis episcopus audiens, cujus et haec relatione cognovi, ad eum accedere studuit, et ne mortem timere debuisset, verbis hunc p
Abbreviated transcription (Latin):
uocem subito celum intonuit: at¬
q idem toitruus omnes illos
qui eundem locum occupauerũt
serpentes interemit. Quos dũ
uir dei florentius interemptos
aspiceret dixit. Ecce occidisti il
los dñe: quis eos hiic leuat:
Moxqz ad eius uocem tante aues
uenerunt. quanti serpentes oc¬
cisi fuerant: que asportantes
singulos. atqz longe eos proici¬
entes. locum habitationis illiꝰ
id uirtutis quid fuisse
merntisdicimus: qd̾ euis
ori tantum fr̃s est proximus

Expanded text:
vocem subito coelum intonuit, atvocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes interemit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes singulos, et longius projicientes, locum habitationis illius Quid virtutis, quid fuisse meriti dicimus, quod ejus ori tantum factus est proximus
Abbreviated transcription (Latin):
e hoc peccato Greg.¬
cur me ꝑcunctaris an
graue sit. cum paulus dicat:
neq maledici regnum dei possi¬
debunt: Pensa itaq qm̃ gn̾is
culpa est: que separat a regno
Petrꝰ
uidsi homo non fortasse
ex malicia. s ex lingue in¬
curia maledictionis in proxim̃
iaculatur uerbum: Greg̾.
i apud districtum uii¬
dicem petre otiosus ser¬
mo reprehenditur. quanto ma¬
gis noxius: Pensa ergo quã¬
tum sit dampnabilis qui a
malicia non uacat: si et ille
sermo penalis est. qui a boni¬
tare utilitatis uacat. Petrꝰ.
Assentio. Greg̃.
bresceret: quidam diaconus
longe positus ad eum pergere stu¬
duit: ut eius se orationib cõmẽ¬
daret. Qui ad eius cellulam ue¬
niens: omnem locum ꝑ crocuitũ
inuenit in numeris serpentib
plenum. Cumq uehementer
ex pauiss: clamauit dicens. Ser¬
ue dñi ora. Erat autem tunc mi¬
re serenitas. Egressus uero flo¬
rentius. ad celum oculos ⁊ pal¬
mas terendit: ut illam pestem
sicut sciret dñs auferret. A d cuiꝰ

Expanded text:
e hoc peccato cur me percunctaris an grave sit, cum Paulus dicat: Neque maledici regnum Dei possidebunt ? Pensa itaque quam gravis culpa est, quae separat a regno vitae. PETR. Quid si homo non fortasse ex malitia, sed ex linguae incuria, maledictionis verbum jaculatur in proximum? GREGOR. Si apud districtum judicem, Petre, otiosus sermo reprehenditur, quanto magis et noxius? Pensa ergo quantum sit damnabilis, qui a malitia non vacat, si et ille sermo poenalis est, qui a bonitate utilitatis vacat. PETR. Assentio. GREGOR.  crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret. Qui ad ejus cellulam veniens, omnem locum per circuitum invenit innumeris serpentibus plenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus
Abbreviated transcription (Latin):
tate sacri eloquii posse
Nam libro geneseos at¬
testante didicimꝰ. qr suꝑ sodomi¬
tas dñs ignem ⁊ sulphurem
pluit. ut oos ⁊ ignis incendẽt
⁊ fetor suphuris necaret. Qi¬
a enim amore illicito corrup¬
tibilis carnis exarserant.
simul incendio ⁊ fetore pert¬
erunt. quatinus in pena
sua cognoscerent: quia et̾¬
ne morti fetoris sui se delec¬
tatone tradidissent.
ehis in quib Petrꝰ.
dubius fuiꝰ nichil mͥ
fateor questionis remansit.

Expanded text:
tate sacri eloquii posse tate sacri eloquii posse GOR. Potest; nam libro Geneseos attestante didicimus, quia super Sodomitas Dominus ignem et sulphur pluit , ut eos et ignis incenderet, et fetor sulphuris necaret. Quia enim amore illicito corruptibilis carnis exarserant, simul incendio et fetore perierunt, quatenus in poena sua cognoscerent quia aeternae mortis fetoris sui se delectatione tradidissent. PETR. De his in quibus dubius fui, nihil mihi, fateor, quaestionis remansit.