comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Eago peccare ad mortem ꝑtinaet
desperare uo ĩiferm̃ descendere uñ
⁊ scriptura eit Impius dũ ĩ ꝑofundũ
bolus cos quos cõuerti ad penitẽçiã
aspicit ĩmanitate sceleꝵ ꝑcussos ad
desperacionẽ deducit ut subtracta spe
uenie trahat in diffidenciã quos non
potuit retineze ꝑseuertites ĩculpa
sed penitẽs puidere debet callidas
contraz se hostis nisidias sicqz dei uisti¬
tuus fuerat ⁊ reiuxit perierat et
ĩuentus ẽ de cuiꝰ ⁊ egressu magnũ
fit gaudiũ prĩs Nõ aliter corã deo
et angelis copiosius ẽ gaudiũ de e¬
o qui apiclõ liberatu ꝙͣ de eo q̃ͥ nũ
scat res ꝑditã tanto magis sifuerit
ĩuenta Ietificat sicut ĩ enuãgelio
pastor ille exustat qui ꝑditã ouẽ
ĩuentã humeris suis gaudẽs ⁊ epori
tat Mullus despare debet ueniam
cõuertatur Unũ quẽq eñ deus de
suo fiue nõ de uita p̾terita iudicat
HHoc quippe ⁊ legis testimonio edoce¬

Expanded text:
Ergo peccare ad mortem pertinet, Ergo peccare ad mortem pertinet, desperare vero in infernum descendere. Unde et Scriptura ait: Impius dum in profundum bolus eos quos converti ad poenitentiam aspicit, immanitate scelerum perculsos ad desperationem deducit, ut, subtracta spe veniae, trahat in diffidentiam quos non potuit retinere perseveranter in culpa. Sed poenitens praevidere debet callidas contra se hostis insidias; sicque Dei justituus fuerat, et revixit, perierat, et inventus est, de cujus regressu magnum fit gaudium patris . 5. Non aliter coram Deo et angelis copiosius est gaudium de eo qui a periculo liberatstat res perdita, tanto magis, si fuerit inventa, laetificat: sicut in Evangelio pastor ille exsultat qui perditam ovem inventam humeris suis gaudens reportat . 6. Nullus desperare debet veniam, convertatur. Unumquemque enim Deus de suo fine, non de vita praeterita judicat. Hoc quippe et legis testimonio edoce
Abbreviated transcription (Latin):
pemitẽciã propiciacio pctõꝵ⁊ fit sine
metir tñ homo eẽ nõ debet quia pemi¬
tentis satisfacio diuino tm̃ pẽsatuz in¬
dicio nõ huãno Proinde quia misera¬
cio dei occulta ẽ sñ intezmissione fle¬
re necesse ẽ Neqz eiñ unꝙ oportet pe¬
intẽtem habere de pctĩs securitatem
Nam securitas negligẽciam parit ne
pulsa fu̾nt ab hoĩe uicia siforlepol
hec nite cedente securitate quelibeti
culpa subrepseit cõfestun delectati¬
oes pristine uicioꝵ mentẽ auaduu
enepunt pulsantesq horem ũ cõsus¬
tis opib granius ꝑtrahũt itans
sint nouissim a hõmĩs illiꝰ peiora
puorib ¶ De desperacione pecrã ciũ¬
En pez locoꝵ spacia. ¶Espeny
sed ꝑ affectum bonũ uelmalum
itur receditur ue adeo heq eñ gres¬
su pedã sed gressu oꝑm uel moꝵ elõ¬
gamus uel ppnquamꝰ ad deũ Per¬
petrare flagiciũ aliqd mors aĩẽ est
za descende̾ ĩ infernũ post mortẽ est

Expanded text:
it, sine it, sine metu tamen homo esse non debet, quia poenitentiae satisfactio divino tantum pensatur judicio, non humano. Proinde, quia miseratio Dei occulta est, sine intermissione flere necesse est. Neque enim unquam oportet poenitentem habere de peccatis securitatem. Nam securitas negligentiam parit, nepulsa fuerint ab homine vitia, si forte post haec, intercedente securitate, quaelibet culpa subrepserit, confestim delectationes pristinae vitiorum mentem avidius irrepunt, pulsantesque hominem in consuetis operibus gravius pertrahunt, ita ut sint novissima illius pejora priorib1. Non per locorum spatia, sed per affectum bonum, vel malum itur, recediturve a Deo. Neque enim gressu pedum, sed gressu morum elongamus, vel propinquamus ad Deum. 2. Perpetrare flagitium aliquod mors animae est; pa, descendere in infernum post mortem est.
Abbreviated transcription (Latin):
penitet uitãq suã uiuẽs ab om̃i crum̃e
corrigit nõ dubiũ ꝙ moriens ad eternã
transeat ⁊equiẽ Qui aũt prane uiuẽ do
penitẽciam ĩmortis agit piculo sicut
eius dãnacio incerta ẽ sicremissio dubi¬
a Qui ergo cupit certus esse ĩmorte de ĩ¬
dulgẽcia sanus peniteat sanus ꝑpetra¬
ta facinora defleat Sũt qui peitẽti¬
b securritatẽ cito pollicẽtu quib bñ per
ꝓpham̃ dicitur Curabant cõtricionẽ fili
⁊ poli mei cũ ignomima dicẽtes pax
⁊ nõ erat pax Cũ ignomim a igitur
curat cõtricionẽ qui peccanti ⁊ non
legittuns penitẽti promictit securi¬
tatem uñ ⁊ se quituz Confusi sũt qz
ab hommacionẽ fecerũt id est cõfusi
uit nõ penitendo sed penas lue
Aliter em̃ cõfunditur corã iuidice reꝰ
dũ plectit᷑ atq aliter qui de malo o¬
ꝑe erubesces corrrgit᷑ Ille eñ quia
rexhensus ẽ cõfundit᷑ iste qui a se
malũ fecisse memorat᷑ Caãius ꝑ¬

Expanded text:
e corrigit, non dubium quod moriens ad aeternam transeat requiem. 15. Qui autem prave vivendo poenitentiam in mortis agit periculo, sicut ejus damnatio incerta est, sic remissio dubia. Qui ergo cupit certus esse in morte de indulgentia, sanus poeniteat, sanusque perpetrata facinora defleat. 16. Sunt qui poenitentibus securitatem prophetam dicitur: Curabant contritionem filiae populi mei cum ignominia, dicentes: Pax, pax, et non est pax. Cum ignominia, inquit, curant coittit securitatem. Unde et sequitur: Confusi sunt, quia abominationem fecerunt: id est, confusi sunt non poenitendo, sed poenas luendo. 17. Aliter enim confunditur coram judice reus, dum plectitur, atque aliter qui de malo opere erubescens corripitur. Ille enim, quia reprehensus est, confunditur; iste, quia se malum fecisse memoratu
Abbreviated transcription (Latin):
De peccandi necessitate ¶Ca xxii.¬
Aterdũ ꝙ mali sumꝰ necessitate pociꝰ
nõ uolũtate existimus uertẽda ẽ aũt
necessitas mali in uolũtatẽ boni pleriq
nõ uolũtate sedsola ne cessitate peccãt
ptimescentes tempalem ĩopiam Et
dũ p̾sentis scli necessitatẽ ⁊ esugiĩt ⁊
futuris bonis priuãtu Item nõnulli

Expanded text:
De peccandi necessitate. 1. Interdum mali quod sumus, necessitate potius, non voluntate existimus. Vertenda est autem necessitas mali in voluntatem boni. Plerique non voluntate, sed sola necessitate peccant, pertimescentes temporalem inopiam. Et dum praesentis saeculi necessitatem refugiunt, a futuris bonis privantur. 2. Item nonnulli
Abbreviated transcription (Latin):
fatetuz m anii suꝵ os pouit qui boins
opibz linigne excessum operit. Manũ
sup os poit qui male locucionis cul¬
pas bone actioĩs uelannẽ tegit Loqͣns
q̃i ad dum̃̃ ꝑtinẽt nec faciens ⁊ siui¬
tilis sibi ẽ audiẽtib tñ prodest Quide¬

Expanded text:
fatetur. 7. Manum super os ponit, qui bonis fatetur. 7. Manum super os ponit, qui bonis operibus linguae excessus operit. Manum super os ponit, qui malae locutionis culpas bonae actionis velamine tegit. 8. Loquens quae ad Deum pertinent, nec faciens, etsi inutilis sibi est, audientib
Abbreviated transcription (Latin):
uia̾ libere ac snĩ metu cõmittuꝰ adpo¬
ciora scelera ⁊ horrẽda peccandi cõsue¬
tudĩe labimi᷑ sicut plerũq multilo quio¬
ꝵ stulticia ⁊ exhẽdit᷑ ita zursum ninis
tacẽciũ uicia denotãt᷑ Illi em̃ satis la¬
xando linguã in leuitatis uicio defluũt
isti nmis reticendo ab utilitate torpe¬
scũt impiti sicut loqui nesciĩt ita tace̾
nõ possũt mẽte em̃ ineruditi ore loqua¬
ces uerbis pstrepũt sensir nichil dicũt
Sicut falsitatis crumã a proficiẽtib ꝑ¬
timescãtu ita ociosa uerba aꝑfectis ui¬
ris uitant᷑ Nam sicut ait quĩd Sicut ꝓ
ocioso uerbo ⁊acio point ita pro sezmoue
ĩuisto pena exsoluit Uani sermones in
ore xxĩaui esse nõ debent. Nam sicut
mali mores in bono colloquio corrigũt᷑
ita praua collo qui a bonos moret cor¬
rũpũt Lustodia ori ponitu dũ q̾sq nõ
seuistũ sed qd̾ magis uerũ ẽ pc̃torem

Expanded text:
via libere ac sine metu committimus, ad povia libere ac sine metu committimus, ad potiora scelera et horrenda peccandi consuetudine labimur. 2. Sicut plerumque multiloquorum stultitia reprehenditur, ita rursus nimis tacentium vitia denotantur. Illi enim satis laxando linguam in levitatis vitio defluunt, isti nimis reticendo ab utilitate torpescunt. 3. Imperiti, sicut loqui nesciunt, ita tacere non possunt. Mente enim ineruditi, ore loquaces, verbis perstrepunt, sensu nihil dicunt. 4. Sicut falsitatis crimina a proficientibus pertimescuntur, ita otiosa verba a perfectis viris vitantur. Nam sicut ait quidam: Sicut pro otioso verbo ratio ponitur, ita pro sermone injusto poena exsolvitur . 5. Vani sermones in ore Christiani esse non debent. Nam sicut malos mores bona colloquia corrigunt, ita prava bonos mores corrumpunt . 6. Custodia ori ponitur , dum quisbue non se justum, sed, quod magis verum est, peccatorem
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ agimiꝰ ꝑdinius ⁊ minꝰ a culxa
uacanius Sexe que apud hom̃n iud¬
ciũ bona patẽt apud exx anie diligẽ¬
tissimi ⁊ acutissum iudicis reproba
de cegũtur iõq omĩs sct̃s ueretur ne
forte bonũ quod agit pro aliqͣ anĩu
ĩtencione ĩ ocłis dei reprobũ sit ¶
ũ in ĩtroitu portaꝵe ihrłm̃ Regna aqͥ¬
lonis uicia sunt q̃ sedes suas ĩportis
ponuĩt qñ ꝑsensus carins labẽ aĩe in¬
gerunt iõq ĩ ipĩs portis id ẽ in ipĩs
sensibus regnãt Meq eñ aliũde p ͨ¬
camius nisi uidẽdo audiẽdo actrectan¬
do gustãdo atqz cagẽdo uñ et alias di¬
cituz Intraut mors per fenestras nrãs
⁊ alibi Et extranei ingrediebant ꝑ por
tas eus et siꝑ ihrlm mittebant sortem
Extraneos quipe ĩmũdos ẽẽ sp̃s qui
tanꝙͣ ue portas ita ꝑsensus carme
aiãm irrepũt ⁊ eã illecebrando de iũ
euitamus in magno lingue prola¬
bimuz crimĩs ⁊ dũ facta quedã nõ gra¬

Expanded text:
culpa vacamus. 4. Saepe quae apud hominum judicium bona apparent, apud examen diligentissimi et acutissimi judicis reproba deteguntur. Ideoque omnis sanctus veretur ne forte bonum quod agit, pro aliqua animi intentione in oculis Dei reprobum sit. Cum in introitu portarum Jerusalem . Regna Aquilonis vitia sunt, quae sedes suas in portis ponunt, quando per sensus carnis labem animae ingerunt; ideoque in ipsis portis, id est, in ipsis sensibus regnant. 2. Neque enim aliunde peccamus, nisi videndo, audiendo, attrectando, gustando, atque tangendo. Unde et alias dicitur: Intravit mors per fenestras nostras. Et alibi: Extranei ingrediebantur per portas ejus, et super Jerusalem mittebant sortem. Extraneos quippe immundos esse spiritus, qui tanquam per portas, ita per sensus carnis animam irrepunt, et eam illecebrando devincuverba non evitamus, in magnum linguae prolabimur crimen; et dum facta quaedam non gra
Abbreviated transcription (Latin):
quisq incaunitus solet ex p̃cipitacõe lo¬
qui mẽdaciũ meditari autẽ nõ potest
nisi ꝑ studiũ G auius ergo ille ex scu¬
dio mẽtiri phibetur ꝙͣ is qui ex p̾cipi¬
tacione sola mentitur Sũmope ca
oris si quisq pro salute hom̃n mẽcia

Expanded text:
quisque incautus solet ex praecipitatione loquisque incautus solet ex praecipitatione loqui mendacium, meditari autem non potest nisi per studium. Gravius ergo ille ex studio mentiri perhibetur, quam is qui ex praecipitatione sola mentitur. Summopere oris, si quisquam pro salute hominum mentia
Abbreviated transcription (Latin):
exulcerãt Qui dolorẽ ĩuirie clauso pͦ¬
tore terit quãto amplius per silẽciũ lĩ¬
guã p̃iit tauto acriorẽ dolorẽ intrin¬
secus nutrit Dñ ⁊ uere quidi poetaꝵ
gẽtiliũ dixit Quoq magis tegitur
tectus magis estuat ignis Cecus em̃
languor uehemes ẽ ac minius quia
tacitũ uiuit sub pectore Wliuis in¬
tib credatur ieddit sepe eiñ homi¬
nẽ multa falsitas eciã in ueritate sus¬
pectũ Sepe uera promittit qͥ falsa
dicturus ẽ ut cũ pͥmũ acquisieͤrit fi¬
dẽ ad zeliqua mẽdacia audiẽtes cre¬
dulos faciat ultis uidẽtu uera ẽẽ
que falsa sunt ⁊ iõ nõ ex deo sed exsuo
mẽdacio loqu̾utuNõnũꝙͣ falsitas
ueriloquio adiĩgitu ⁊ plerũq aue¬
ritate incipit qͥ fala cõfingit Latent
sexe circũlita melle uerboꝵ ⁊ tamdiu
decepto ueritatẽ dissinuilat quousq
fallendo decixiat Nõnũꝙͣ peuis est
mẽdaciũ meditari ꝙͣ loqui Nã interdũ¬

Expanded text:
e clauso ptore tegit, quanto amplius silentio linguam premit, tanto acriorem dolorem intrinsecus nutrit. Unde et vere quidam poetarum gentilium dixit: Quoque magis tegitur, tectus magis aestuat ignis. Caecus enim languor vehemens est ac nimius, quia tacitum vivit sub pectore vulntibus credatur; reddit enim saepe hominem multa falsitas etiam in veritate suspectum. Saepe vera promittit qui falsa dicturus est, ut, cum primum acquisierit fidem, ad reliqua mendacia audientes credulos faciat. Multis videntur vera esse quae falsa sunt, et ideo non ex Deo, sed ex suo mendacio loquuntur. Nonnunquam falsitas veriloquio adjungitur, et plerumque a veritate incipit qui falsa confingit; latent saepe vera circumlinita melle verborum, et tandiu deceptor veritatem simulat, quousque fallendo decipiat. Nonnunquam pejus est mendacium meditari quam loqui. Nam interdu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in penã cõmissi facinoris facuus de¬
teriur addere Sepe pctm alterius pcti
causa ẽ ꝯd̾ cõmittitur cũ aluid ereroo
qͣsi sua sõboles oritur sicut fierisolet na¬
deterius ituz de quo amplius qui admn¬
serit sordidet᷑ Ergo p̃cedent peccatum
causa est seq̃ntis ꝓctĩ sequẽs uo̾ pctm̃ pe¬
na ẽ p̾cedentis delicti Ocedẽcia itaq pec¬
cata sequẽciũ sũt criminũ causa ut il¬
la que secũtu suit p̃cedenciũ pena sõ¬
cedencium pctõꝵ pena idã nocatuꝵ ĩ¬
duracio ueniẽs de diuina iusticia Hĩc
est qd ait ꝓphã Indurasti cornrm̃ tume
deus ꝯuosd̃ peccare sed ĩ quib calia
iã pctã p̾cesserunt ut iusto iudicio eius
mereãtu ĩ deterius ire Alia ꝯuiꝑoe pͦ¬

Expanded text:
cinoris facinus deterius addere. 3. Saepe peccatum alterius peccati causa est, quod committitur, cum aliud ex ipso quasi sua soboles oritur, sicut fieri solet, nadeterius itur, de quo amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati: sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa, ut illa quae sequuntur sint praecedentium poenacedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio veniens de divina justitia. Hinc est quod ait propheta: Indurasti cor nostrum, Deus quosdam peccare, sed in quibus talia jam peccata praecesserint, ut justo judicio ejus mereantur in deterius ire. Talia quippe p
Abbreviated transcription (Latin):
d zeproboꝵ in ꝑtãte demonũ occulto
dei iuidicio ⁊ iustissimo redigñt᷑ ysaia
testante Hoe misit eis sortẽ ⁊ manus eiꝰ
dimisit eis eam ĩmensura usq ĩeter¬
num possidebunt eam Quid electoꝵ
diuttũtur dirina iusticia ĩcidere ĩ erro¬
rem pectati sed tñ miseracione eius
euni ⁊ reduxi eñ et reddidi ei cõsola
uisitat ⁊ ꝑ lamẽta lacrimaꝵ ac pem¬
tencis afflictionẽ a ꝑctĩs expurgat di¬
cente Iob ad deũ Prõp suꝑbiã ĩ quit ꝯͣ¬
si leenã capies ms reu̾susq mirabilit᷑
me crucias ⁊ euertẽs em̃̃ deus hoiẽm
cruciat qñ quẽ peccantẽ deseruerat
flagellando iteꝵ uisitat m alis actib
contra nos ampliꝰ celestẽ iracũdiam
neqͣꝙͣ prouocare debemꝰ quĩ pocius si
penitẽdo digna deo acta gesserunus
seueritatẽ eius ĩclemiciam cõmutabi¬
mus uã ille qui nos malos tolerat nõ
locus satisfactionis hoc totum de dei pri¬
cedit clemençia ut nos nõ dãnet crude¬

Expanded text:
onum occulto Dei judicio et justissimo rediguntur, Isaia testante: Ipse misit eis sortem, et manus ejus divisit eis eam in mensura, usque in aeternum possidebunt eam . 6. Quidam electorum dimittuntur divina justitia incidere in errorem peccati, sed tamen miseratione ejus eum, et reduxi eum, et reddidi ei consolatvisitat, et per lamenta lacrymarum ac poenitentiae afflictionem a peccatis expurgat, dicente Job ad Deum: Propter superbiam, inquit, quasi leaenam capies me, reversusque mirabiliter me crucias . Revertens enim Deus hominem cruciat, quando quem peccantem deseruerat flagellando iterum visitat. 8. Malis actibus contra nos amplius coelestem iracundiam nequaquam provocare debemus; quin potius, si poenitendo digna Deo acta gesserimus, severitatem ejus in clementiam commutabimus. Nam ille qui nos malos tolerat, nonlocus satisfactionis, hoc totum de Dei procedit clementia, ut nos non damnet crude
Abbreviated transcription (Latin):
ũ Hoc quoq mẽdacii genus ꝑscti uui¬
ri sũmoꝵe fuguĩt ut nec uita cuiꝰlib
damus relaxari Nãsi q̃libz culxa seꝙ¬
cimercede purgat᷑ quãto magis hec
facile abstergit᷑ quã merces ipã comit

Expanded text:
. » Hoc quoque mendacii genus perfecti viri summopere fugiunt, ut nec vita cujuslibet dimus relaxari. Nam si quaelibet culpa sequenti mercede purgatur, quanto magis haec facile abstergitur, quam merces comit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ mores em̃ inchoanciũ nõ queñt pro¬
ficers ad bene uiuẽdũ insi ꝑfectoꝵ ĩ¬
formẽtuz exemplis prĩn Reprobi aut
nõ attẽdũt docum̃ta bonoꝵ que uuit¬
tentur ĩmelius sed proponũt sibi exem¬
pla maloꝵ quib ad suor moꝵ pues¬
sitatẽ utantu in peuis Ob hanc
ucilicatẽ scribunt᷑ sctõꝵ ⁊ uine et re¬
daraciones ut spem faciant salutis
huane ne quisqͣz post lapsum peni¬
tendo desperet ueniã dũ cõspicit sac¬
toꝵs reparacione fuisse eciam post
⁊uinã sciãt flagicio dediti ad quã
ad rexacionẽ aut certe ex eoꝵ ꝯpa¬
cionẽ dururis de ĩobediẽcia ꝓunã¬
tur Propteren uirtutes sctõꝵ ad ex¬
emplum nr̃m deus ꝓposuit ut ꝙͣ to¬

Expanded text:
res enim inchoantium non queunt proficere ad bene vivendum, nisi perfectorum informentur exemplis patrum. 2. Reprobi autem non attendunt documenta bonorum, quae imitentur ad melius; sed proponunt sibi exempla malorum, quibus ad suorum morum perversitatem utantur in pejus. 3. Ob hanc utilitatem scribuntur sanctorum ruinae et reparationes, ut spem faciant salutis humanae, ne quisquam post lapsum 206 poenitendo desperet veniam, dum conspicit sanctorum reparationem fuisse etiam post ruinam. 4. Sciant flagitio dediti ad quam ad reparationem, aut certe ex eorum comparatione durius de inobedientia puniantur. 5. Propterea virtutes sanctorum ad exemplum nostrum Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cõuersis ꝑfectioꝵ cõpũctionie asfectio
que onĩs a se carualiũ desiderioꝵ asfectꝰ
rexellit ⁊ intencionẽ suã toto mẽtis su¬
dio in dei cõtemplacionẽ desigit Semi¬
nã ẽẽ cõpuc̃tionẽ qua põ deũ aia cuuis¬
qr electi afficit᷑ id est uel dũ oxm suoꝵ
mala cõsiderat uel dum desiderio eter¬
ne uite suꝑ suspirat Qauatuor ẽe qua¬
litates affectionũ quib mẽs iusti tedio
salubri cõpũgit᷑ hoc ẽ memoria p̃te¬
ritoꝵ facinoꝵ recordacio suturaꝵ pe¬

Expanded text:
ionis affectio, quae omnes a se carnalium desideriorum affectus repellit, et intentionem suam toto mentis studio in Dei contemplatione defigit. 3. Geminam esse compunctionem, qua propter Deum anima cujusque electi afficitur, id est, vel dum operum suorum mala considerat, vel dum desiderio aeternae vitae suspirat. 4. Quatuor esse qualitates affectionum, quibus mens justi taedio salubri compungitur: hoc est, memoria praeteritorum facinorum, recordatio
Abbreviated transcription (Latin):
cũt Sñt enĩ qui ignorãte peccãt et
unt qui scientez sint eciã qui pro
gnorãcie excusacione scire nolunt ut
minꝰ culpabiles habeãtu qui tnĩ se ip¬
sos nõ mumũt sed magis decixiunt
Nescire em̃ simplicite adignorãciã
ꝓtinet noluisse uo̾ scire ad cõtumacẽ
supbiam Uoluntatẽ quippe pprñ dm̃
uellescize quid aluid ẽ ꝙͣͣ uelle duiñ
suꝑbiẽdo cõtẽnere Nemo igit᷑ Iede ig¬
norãcia excuset quia deꝰ nõ solũ eos
iudicat qui a cogincõe su a reu̾tuntur
a fãcie terze et eos qui auertũtu pꝰ
tergũ dnĩ ⁊ qui nõ quesierũt dñn n ͨ¬

Expanded text:
unt enim qui ignoranter peccant, et sunt qui scienter. Sunt etiam et qui pro ignorantiae excusatione scire nolunt, ut minus culpabiles habeantur qui tamen seipsos non muniunt, sed magis decipiunt. 6. Nescire simpliciter ad ignorantiam pertinet; noluisse vero scire, ad contumacem superbiam. Voluntatem quippe proprii domini velle nescire, quid aliud est quam velle dominum superbiendo contemnere? Nemo igitur se de ignorantia excuset, quia Deus non solum eos judicat qui a cognitione sua se avertunt, a facie terrae, et eos qui avertuntur post tergum Domini, et qui non quaesierunt Domin
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝙͣto mirabile ẽ canto ꝑ zarum
ẽ Propterea metuẽdum̃ ẽ cõfidere
ita saluari ne forte dũ expectamꝰ ꝯ
uiciis sanari ⁊ uicia multiplcemus
et salutẽ nõ adispiscamu Ergostude¬
amus aut nõ cadere aut cito ꝯu̾si a
lapsu cõsurgere Omño peccare cauẽ¬
dũ est Eesi humana fragilitate pec¬
catũ subrexserit cõfestm erit corrigẽ¬
dũ qd̾ nequite sentit̾ cõmissũ cito
eñ̃ corrigit᷑ culxa ꝯ̃ cito cognoscitu
cardius autẽ sanatur Wlnus qd iam
putrescẽtib menbris longo post tem
zat ꝯNora peccandi ĩmanitatẽ fa¬

Expanded text:
tur, quanto mirabile est, tanto perrarum tur, quanto mirabile est, tanto perrarum est. Propterea metuendum est confidere ita salvari, ne forte dum exspectamus a vitiis sanari, et vitia multiplicemus, et salutem non adipiscamur. Ergo studeamus aut non cadere, aut cito conversi a lapsu consurgere. 10. Omnino peccare cavendum est, quod si humana fragilitate peccatum subrepserit, confestim erit corrigendum, quod nequiter sentitur commissum. Cito enim corrigitur culpa quae cito cognoscitur; tardius autem sanatur vulnus quod jam putrescentibus membris longo post temprrat. 12. Mora peccandi immanitatem fa
Abbreviated transcription (Latin):
serãte pctã dimittũt᷑ quo ꝑtegente
sit ne ĩderius pecrando eatur s requis¬
peccandi facere.Ab illo facile ab hoc
cum margno labore resuz gitur dũ ma¬
le cõsuetudim ⁊ exugnat male agẽ¬
di cõsuetudiẽm recessu ẽẽ ꝓphã asserit
ĩ ꝓfundũ cuiꝰ usu qͣsi quad lege homo
tenetu astrictus ut eciã qñ nõ uult p¬
catum admittat A lapsu uero citore¬
surge nõ ẽinpfũdũ ire Apls legem
pctĩ dicit esse ĩmẽbris suis que lex cõ¬
su etudo est quã psccando cõcipimus¬
⁊ nõ ab ea cũ nolimus discedimꝰ q¬
iam necessitatꝭ uiiclõ ꝑ cõsuetudie
retinemu. Niultũ ueri amor agit
ĩ hoĩe sedresultat caro male cõsuetudĩs
lege Bens aũt audacter probona con¬
sciẽcia exultat qui ualẽte in se rex̾¬
mit qd insolẽte impugnat sequẽte
peccare cauẽdũ ẽ nã hoc ipm̃ ꝙ demna¬
lo nro plerũq deus nobis salutẽ opa¬

Expanded text:
serante, peccata dimittuntur, quo protegente serante, peccata dimittuntur, quo protegente fit ne in deterius peccando eatur. nem facere. Ab illo facile, ab hoc cum labore resurgitur, dum malae consuetudini repugnatur. 6. Male agendi consuetudinem secessum esse propheta asserit in profundum, cuius usu quasi quadam lege homo tenetur astrictus, ut etiam quando non vult, peccatum admittat. A lapsu vero cito resurgere, non est in profundum ire. Apostolus legem peccati dicit in membris nostris, que lex consuetudo est, quam peccando concipimus et ab ea cum voljam necessitatis vinculo per consuetudinem retinemur. 8. Multum veri amor agit in homine, sed resultat caro malae consuetudinis lege. Bene autem audacter pro bona conscientia exsultat, qui valenter in se reprimit quod insolenter impugnat. 9. Frequenter peccare cavendum est; nam hoc ipsum, quod de malo nostro plerumque Deus nobis salutem opera
Abbreviated transcription (Latin):
ui cupiditatis aut metu timoris dũ
cõmittitu pctm̃ in corde. quatuo per¬
petratu ex oꝑe⁊dimittit᷑ corde sugiye¬
scions de mõnũ delectacione carnis cõsẽ¬
sions mentis defensione elacionis Cõ¬
mittit᷑ oꝑe nũc latente nũc palã nc̃
cõsuetũdiẽ ñc desperacione istis ergo
gradib et corde delinqͥtur ⁊ ope maliçia ꝑ¬
detratu Trib modis pctm̃ geritur hoc
ẽ ignorãcia infizmitate industria piclõ¬

Expanded text:
 cupiditatis, aut metu timoris: dumcommittitur peccatum in corde, quatuor epetratur et opere. Admittitur in corde, suggestione daemonum, delectatione carnis, consensione mentis, defensione elationis. Committitur opere, nunc latenter, nunc palam, nunc consuetudine, nunc desperatione. Istis ergo gradibus et corde delinquitur, et opere perpetratur. Tribus modis peccatum geritur, hoc est, ignorantia, infirmitate, industria
Abbreviated transcription (Latin):
uiciositatib mẽtem cõturbat e¬
ciã añ penas gehẽne ꝑncõditum
aiẽ appetitũ iam denas cõsciencie
patituz Oia fugere poterit homo
p̾ter cor suũ Non em̃ potess ase quis¬
q recedere Ubicũq em abierit rei¬
tus sui cõsciẽcia illũ nõ derelinqͥt ꝙͣ
ius hũana iusticia subterfugiat omĩs
qui male agit indiciũ tñ cõsciẽcie sue el¬
sugere nõ potest Ram ⁊ si alnĩs celat
qd̾ agit sibi tñ celare nõ p̃t qui plene
nouit malũ ẽẽ qd̾ gessit Dupolex fit
ergo in eo indicurm quia ⁊ hic su̾e cõ¬
sciencie reatu purmtu ⁊ illic ꝑpetuali
pena dãnatur hoc em̃ sigm̃ficat a

Expanded text:
mentem conturbat, etiam ante poenas gehennae per incognitum animae appetitum jam poenas conscientiae patitur. 2. Omnia fugere poterit homo praeter cor suum. Non enim potest a se quisque recedere. Ubicunque enim abierit, reatus sui conscientia illum non derelinquit. 3. Quamvis humana judicia subterfugiat omnis qui male agit, 226 judicium tamen conscientiae suae effugere non potest. Nam etsi aliis celat quod egit, sibi tamen celare non potest, qui plene novit malum esse quod gessit. Duplex fit ergo in eo judicium, quia et hic suae conscientiae reatu punitur, et illic perpetuali poena damnatur. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
cacio nascit᷑ ꝙuis et si ab ope malo qͥs¬
q uacet prosolius tñ prãne cogitacõ¬
ns malicia nõ erit ĩnocens uñ ⁊ dñs
ꝑ ysaiã Muferte in quit nzalũ cogita¬
cionũ urãꝵ ab ocłis meis Non em̃ so¬
lũ factis sed et cogitacioĩb delinqͬmus
si eis illicits occurzẽtib delectenui si
cut uixera a filiis ĩ ut̾o poĩtis lacera¬
ta piunt᷑ ita nos cogitaciones nr̃e ĩtra
nos enutrite occidũt ⁊ cõcepto ĩterius
uixereo ueneno cõsuniũt aiãm q ne

Expanded text:
tatio nascitur, quamvis etsi ab opere malo quistatio nascitur, quamvis etsi ab opere malo quisque vacet, pro solius tamen pravae cogitationis malitia non erit innocens. Unde et Dominus per Isaiam: Auferte, inquit, malum cogitationum vestrarum ab oculis meis . 3. Non enim solum factis, sed et cogitationibus delinquimus, si eis illicite occurrentibus delectemur. 4. Sicut vipera a filiis in utero positis lacerata perimitur, ita nos cogitationes nostrae intra nos enutritae occidunt, et conceptae interius vipereo veneno co
Abbreviated transcription (Latin):
sua facta subtilius discutere et dona dei
qͣ cõ temipsit flendo ꝯmemorare. Dichil
aũt penis ꝙ culpã agnostere nec defle¬
is Duplicẽ habe̾ debet fletũ ĩpeniten¬
caa omĩs pctõ sine quia ꝑ negligẽciã
bonũ nõ fecit seu quia malũ ꝑ audaci
gessit quod age̾ nõ oportuit Ille pm̃a¬
digne agit qui reatũ siũ satissactions
flendo que gessit tanto inde plorãdo
la deplorat ut futira iteꝵ nõ cõmittat
Nam qui plãgit pctm̃ ⁊ iterũ admittit
pctm̃ quasisi quis lauet laterẽ crudũ q̃m¬
se ueniã credit᷑ Hullus em̃ de bonitate
dei dubitat sed sola accipiẽciũ prau¬
tas cõferri sibi indulgenciã abnegat
In hac uita tantum penitẽcie patet
opari oꝑa euis qui me misit donec
dies ẽ ueiit autẽ nox qñ nemo pt̃
opari Huic et ꝓphã Date inquit do¬
mino dee nrõ gliam̃ añꝙͣ d̃ tenebre¬
scat id ẽ añꝙͣ mors eterna gueniat
In hac uita dũ estis deũ ꝑ penitẽciã

Expanded text:
sua facta subtilius discutere, et dona Dei quae contempsit flendo commemorare. Nihil autem pejus quam culpam agnoscere nec deflere. Duplicem habere debet fletum in poenitentia omnis peccator, sive quia per negligentiam bonum non fecit, seu quia malum per audacssit, et gessit quod agere non oportuit. Ille pdigne agit, qui reatum suum satisfactione flendo quae gessit, tanto in deplorando la deplorat, 210 ut futura iterum non committat. Nam qui plangit peccatum, et iterum admittit peccatum, quasi si quis lavet laterem crudum, qse veniam creditur. 9. Nullus de bonitate Dei dubitat, sed sola accipientium pravitas conferri sibi indulgentiam abnegat. 10. In hac vita tantumdem poenitentiae patet operari opera ejus qui me misit, donec dies est; veniet autem nox, quando nemo potest operari . Hinc et propheta: Date, inquit, Domino Deo vestro gloriam, antequam tenebrescat ; id est, antequam mors aeterna praeveniat. In hac vita dum estis, Deum per poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
nõ expleat opus pct̃i uiuit tñ in eo uo¬
luntas peccandi doletq sibi illicitum
qd lex ꝓhibere dinoscitur ille ergo in¬
cedẽ boniopis ꝑcipit qui am̃ado iusti¬
ciam facit non is qui eã solo metupe¬

Expanded text:
non expleat opus peccati, vivit tamen in eo vonon expleat opus peccati, vivit tamen in eo voluntas peccandi, doletque sibi illicitum, quod lex prohibere dignoscitur. Ille ergo mercedem boni operis percipit, qui amando justitiam facit, non is qui eam solo metu poe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ octulte peccare Dupplicite em̃ reꝰ
cet De calib ysaias ait Et pctã sua qͣi
sodoma u̾dicauerũt nec abscõderũt
tulti em̃ phpublice delinquẽtes snĩ ul¬
lo põdere sua flagicia p̃dicãt nec ulla
utuntu sceleris uerecũdia Qued em̃ iã
dere ⁊ in semetipõ de pctĩs poriis erube¬
scere pctiñ perpetrare crimẽ est pctm̃
p̾dicare clamor ẽ De quo eciã dicit apls̃
Et clamor aufferat᷑ a uobis cũ om̃i malici
a id ẽ cũ ipĩs pectatis Ex eo ip̃o quo quis¬
q pctm̃ qd̾ agit nõ absc̃õ dit iudiciiiam
eẽ iudiciũ quia nõ erubescit᷑ msi de con¬
sciencie reatu Ergo ⁊ hoc ixõ quo quisq
Luid est nõ peccare amore dilec¬
cioĩs dei aliud timore supplicii qͥ
eñ amore caritatis dei nõ peccat hor¬
rescit om̃e malũ amplecte̾do iusticie
bonũ nec cum delectat᷑ pccm̃ eciãsisce¬
leris ĩpunitas pmittat᷑ Qui uo̾ sola
pena supplicii ĩse uicia reprimit ꝙͣiuis

Expanded text:
m occulte peccare: dupliciter cet; de talibus Isaias ait: Et peccata sua sicut Sodoma, praedicaverunt, nec absconderunt . 2. Multi enim publice delinquentes, sine ullo pudore sua flagitia praedicant, nec ulla utuntur sceleris verecundia. 3. Quaedam enim jam dere, et in semetipso de peccatis propriis erubescere. 4. Peccatum perpetrare crimen est, peccatum praedicare clamor est, de quo etiam dicit Apostolus: Et clamor auferatur a vobis cum omni malitia , id est, cum ipsis peccatis. 5. Ex eo ipso quo quisque peccatum quod agit abscondit, judicii jam est indicium, quia non erubescitur, nisi de conscientiae reatu. Ergo ex hoc ipso quo quisque Aliud est non peccare amore dilectioenim amore charitatis Dei non peccat, horrescit omne malum, amplectendo justitiae bonum; nec cum delectat peccatum, etiamsi sceleris impunitas promittatur. Qui vero sola poena supplicii in se vitia reprimit, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
phã ecce inquit ta iratus es ⁊ nos pec¬
Qaua semx in pctĩs fuimius iratus eõ
deterius peccaremꝰ Quid em̃i sit ira
qñ scunus bonur̃ facere nec uolumus
Nuit irã dei dñ uiui sumus uitare possu¬
mus Timeamus igit̾ ne uemẽte illo ter¬
rore iudicii sentiri possit uitari nõ por¬

Expanded text:
et nos pecQuia semper in peccatis fuimus, iratus es, ut deterius peccaremus. 7. Quid enim sit iram quando scimus bonum facere, nec volumus. 8. Nunc iram Dei, dum vivimus, vitare possumus. Timeamus ergo ne, veniente illo terrore judicii, sentiri possit, vitari non po
Abbreviated transcription (Latin):
iam punit Nã cũ petrus fleuit qñ in
inquit ⁊ cõmota ẽ et ꝯtremuit terra gs¬
sus dei sunt in corde hoĩs interioris qñ
hona desideria surgũt ut calcẽtur mala
Dñ ergo ista in corde hoĩs fuit sciend
est tunc esse deum ꝑ grãm cordi hũa¬
no p̾sentem uñ se tũc magis homo a¬
cuers ad cõpunctionẽ debet qñ sentit
atu et qualite ĩfirmata reuertat᷑
de gustate lucis magnitudĩe illũ nosse
posse qui iã aliq̾d exinde gustauit St̃
qui nõ exuera cordis cõpũctione sui
accusatores fuĩt sed tantũ adhoc ẽe se
pctõres assignant ut exficta humili¬
tate cõfessionis locũ ĩuemãt scl̃itatis
De cõfessione pctõꝵ ⁊ penitẽcia u
ẽe incipit ex quo sui accusator exti¬
terit Multi autẽ econtra semetipõs
pctõres fatentu ⁊ tñ semetixõs ap¬
cato nõ subtrahũt Magna iam iusti¬

Expanded text:
tunc Petrus flevit, quando in inquit, et commota est, et contremuit terra . » Gressus Dei sunt in corde hominis interioris, qua bona desideria surgunt, ut calcentur mala. Quando ergo ista in corde hominis fiunt, sciendum est tunc esse Deum per gratiam cordi humano praesentem. Unde se tunc magis homo acuere ad compunctionem debet, quando sentit et atur, et qualiter infirmata revertatur degustatae lucis magnitudine, illum nosse posse qui jam aliquid exinde gustavit. 8. Sunt qui non ex vera cordis compunctione sui accusatores fiunt, sed tantum ad hoc esse se peccatores assignant, ut ex ficta humilitate confessionis locum inveniant sanctitatisDe confessione peccatorum, et poenitentia. 1. sse incipit, ex quo sui accusator exstiterit. Multi autem e contra semetipsos peccatores fatentur, et tamen semetipsos a peccato non subtrahunt. 2. Magna jam justi
Abbreviated transcription (Latin):
si ergo intẽcio eius bona ẽ ⁊ opus
ĩtẽcionis ixius bonũ est aslioq̾n ma¬
le initencionis eciã si bonũ in factis o¬
exsua intencione aut probatuz bonũ
aut ⁊ eprobat᷑ indignũ Bonã ẽ ergo
ĩcencio que p̃o deũ est mala uo̾ q̃ pro
terreno lucro aut uana gloria ẽ Qui

Expanded text:
intentio ejus bona est, et opus intentionis ipsius bonum est. Alioquin malae intentionis etiam si bonum in factis oex sua intentione aut probatur bonum, aut reprobatur indignum. Bona est ergo intentio, quae propter Deum est; mala vero, quae pro terreno l
Abbreviated transcription (Latin):
pulsari. Nñ cõuersionẽ precedit tuz¬
ba pctõꝵ post cõuersionẽ sequit᷑ tur¬
ba temptacionũ Illa se obucur̃t ne
ad deum cõuertantuz Ista se ingerũt
ne libsris¬
2ͥs cordis octĩs deũ cernamut
Utruisq cumultus insolenciam nobis
gigint intẽcionẽ q nram sere /taude
multimoda intercludit ucile ẽ deisẽ¬
nõ pꝰ cõu̾e sionẽ temptari quatenꝰ
acepore negligẽcie sollicitantib ui
ultos remissa cõuersio in pristinos
errores zeducit ac uiuẽdi tepore
resoluit Hoꝵ ergo exemola quisq
cõuersus eurta ne dũ timiors̃ deiabr¬
uor e incĩpis rursus mũdais erori¬
b ĩmergaris Tepidus ĩ cõuersione
ociosa uerba ⁊ uanas cogitaciõnes
noxias es̃ nõ cõspicit Be si a torpors
mentis eingilauerit ea que leira ex¬
istimabat cõfestim quasi horrẽda at¬
q atrocia ꝑtimescit ifraus ⁊ desidia
in om̃i bono oꝑe formidãda sũt nau¬
dẽ facunus deo quociẽs de ixĩs doĩs¬

Expanded text:
 conversionem praecedit turba peccatorum, post conversionem sequitur turba tentationum. Illa se objiciunt, ne ad Deum convertamur; ista se ingerunt, ne liberis cordis oculis Deum cernamus: utriusque tumultus insolentiam nobis gignit, intentionemque nostram saepe fraude multimoda intercludit. 6. Utile est Dei servo post conversionem tentari, quatenus a torpore negligentiae, sollicitantibus Multos remissa conversatio in pristinos errores reducit, ac vivendi tempore resolvit; horum ergo exempla quisque conversus evita, ne dum timorem Dei a torpore incipis, rursus mundanis erroribus immergaris. 2. Tepidus in conversione otiosa verba et vanas cogitationes noxias esse non conspicit; quod si a torpore mentis evigilaverit, ea quae levia existimabat confestim, quasi horrenda atque atrocia pertimescit. 3. Fraus et desidia in omni bono opere formidanda est. Fraudem facimus Deo, quoties de bono o
Abbreviated transcription (Latin):
cant uerbum ⁊ sñ fructu eficiũtu Nu¬
per cõuersi nequaꝙͣ debent in curit
exteriorib prouehi Mam si imiplicẽ¬
tur ofestim quasi plantata arbuscula
 nec dum radic p̃fixa ꝯcuciũtu pa¬
aitez ⁊ arescunt ualet incerdum cõuez¬
sis pro aĩs saluts mutacio loci plerũq
eñ dũ nuitatu locus mutatur ⁊ mẽtis
affectus Congzuũ ẽ em̃ in de eciã corpa¬
liter euelli ubi quisq illecebris deserui¬
uit Nam locurs ubi praus quisqz uixit
hoc in aspectu mentis oppouit qd semp
ibi uel cogitauit uel gessit ¶ De exẽ¬

Expanded text:
cant verbum, et sine fructu efficitur. 6. Nucant verbum, et sine fructu efficitur. 6. Nuper conversi nequaquam debent in curis exterioribus provehi. Nam si implicentur, confestim, quasi plantata arbuscula, et necdum radice praefixa, concutiuntur pariter et arescunt. 7. Valet interdum conversis pro animae salute mutatio loci. Plerumque enim, dum mutatur locus, mutatur et mentis affectus. Congruum est enim inde etiam corporaliter avelli, ubi quisque illecebris deservivit; nam locus ubi prave quisque vixit, hoc in aspectu mentis opponit quod semper ibi vel cogitavit, vel gessit.
Abbreviated transcription (Latin):
nrõ nosmetipõs nõ dm̃ ladamꝰ Desidi¬
am uero agimꝰ quociẽs ꝑ torporẽ lan¬
gurde es ꝯue dei sunt opãnuui Omĩs
ars scl huiꝰ stremiuos amatores hab
⁊ as exeguendũ prõptissimos ⁊ hoc
proiide fit quis pñtem habet opis su¬
moris pleroq habet sectatores langu¬
dos cepidos pigricie mercia ⁊ gelatos
sed hoc prouide ꝙ labor eoꝵ nõ pro pñ¬
ti sed profutura remuneracione dissez¬
tuꝵ iõq dũ eoꝵ laborẽ mercedis retr ibu¬
aio nõ statim cõsequit̾ spe ixĩ pene dis¬
atqz eo ad pinerãdã retribucionẽ cla¬
nores preparantu quo firmius duri
itiueris labores ⁊ nchoant et cõsumãt
Suid poͥmo cõuersionis calore ad uiz¬
tutes sẽse accingũt accedẽte u̾o̾ ꝑgres¬
su dũ ĩmoderate terrens rebus ĩcũbũt
pulue infum appetitus obscurãtu uñ
tatis dicit Qd̾ aũt cecidit ĩspinis hnĩ
sunt qui audĩt uerbum dei ⁊ asolici¬
tudine secli uelfallacia diuiciaꝵ suffo¬

Expanded text:
stro nosmetipsos, non Deum laudamus. Desidiam vero agimus, quoties per torporem languide ea quae Dei sunt operamur. 4. Omnis ars saeculi hujus strenuos amatores habet, et ad exsequendum promptissimos; et hoc proinde fit, quia praesentem habet operis sumoris plerosque habet sectatores languidos, tepidos, pigritiae inertia congelatos; sed hoc proinde, quod labor eorum non pro praesenti, sed pro futura remuneratione differtur. Ideoque dum eorum laborem mercedis retributio non statim consequitur, spe pene disatque eo ad promerendam retributionem clariores praeparantur, quo firmius duri itineris labores et inchoant et consummant. 5. Quidam primo conversionis calore ad virtutes sese accingunt, accedente vero progressu, dum immoderate terrenis rebus incumbunt, pulvere infimi appetitus obscurantur; unde dicit: Quod autem cecidit in spinis, hi sunt qui 205 audiunt verbum Dei , et sollicitudine saeculi, vel fallacia divitiarum suffo
Abbreviated transcription (Latin):
pctoꝵ maiora cõmitti pctã ut du¬
rius feriantur promagnis sceleriba
qui de parius cdrrigi noluerũt Iudicio
aut̾r diuino mreatum nequiorẽ labũ¬
tur qui distrmgere minora fctã suã cõ¬
tex̾nut Multi a crimãe in crimẽ corruũt
quia dei cogncionẽ habentes tunorẽ e¬
ius negligũt et quẽ nouerũt ꝑsciẽ ci

Expanded text:
um majora committi peccata, ut durius feriantur pro magnis sceleribus, qui de parvis corrigi noluerunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur qui distringere minora sua facta contemnunt. 2. Multi a crimine in crimen corruunt, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt; et quem noverunt pe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfaciamus hoiem̃ ad ymaginẽ ⁊ si¬
militudiem̃ nram̃ qura ixam intel¬
igendo mutatu dirunitatẽ ad cui
scts̃ ẽsimilitudiem̃ Aste ergo tantus ẽ
ut nõ egeat hoĩe demõsirãtore usticie
sed ixam̃ cõtemplando imuitetur ursa¬
ciã Exempla sctõꝵ quib edificatu
homo uarias facĩt cõsectari uiztutes
hirĩlitatis ex xp̃o deuocioĩs expetro ca¬
ritatis ex iohãne. obediẽcie de habrahã
castimo me de ioseph. mãsnetudĩs de
moyse cõstancie de iosus. benignital
de samuel misericordie de dauid. Ab¬
stiuẽcie de damiel. sic ⁊ cet̾a sctã prioꝵ
quo labore. quo moderannẽ. quaue
ĩtencione. uel cõpũctione gerãntur
uir sanctus imitando cõsiderat ¶¬

Expanded text:
nem et similitudinem nostram , quia ipsam intelligendo imitatur divinitatem, ad cujus factus est similitudinem. Iste ergo tantus est, ut non egeat homine demonstratore justitiae, sed ipsam contemplando imitetur justitiam. 12. Exempla sanctorum, quibus aedificatur homo, varias faciunt consectari virtutes: humilitatis ex Christo, devotionis ex Petro, charitatis ex Joanne, obedientiae ex Abraham, castimoniae ex Joseph, mansuetudinis de Moyse, constantiae de Josue, benignitatis de Samuele, misericordiae de David, abstinentiae de Daniele; sic et caetera facta priorum quo labore, quo moderamine, quave intentione, vel compunctione gerantur, vir sanctus imitando considerat
Abbreviated transcription (Latin):
sũt fitã similia pctĩs sed si bono aĩo sic̃t
nõ sunt pctã ut pote potestas si nõ se ul¬
ciscẽdi cupiditate sed magis corrigen¬
di studio ulciscatu in reũ qui delinq̃t
item sũt pcta leuia que ab insixiẽtib
quottidiana satiffactions purgãtur q̃
tĩ a pfectis uiris uelut magna crumã
enitãtu Quid autẽ hoĩes ꝑctõret de
magnnis scelerib agere debed̃t qñ eciã
ꝯ fecti le ma queqz delicta qͥsi grauissi¬
de efficĩt sicut solẽt expuissimis gut¬
tis ĩmẽ sa flumiã crescere. Nunieros¬
tas em̃ ĩ unũ coacta exũdãtẽ efficit

Expanded text:
tis similia; sed si bono animo fiant, non sunt peccata, ut puta, potestas, si non se ulciscendi cupiditate, sed magis corrigendi studio ulciscatur in reum. 3. Item sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiana satisfactione purgantur, quae tamen a perfectis viris, velut magna crimina evitantur. Quid autem homines peccatores de magnis sceleribus agere debent, quando etiam perfecti lede efficiunt, sicut solent parvis et minimis guttis immensa flumina crescere. Numerositas enim in unum coacta exundantem efficit
Abbreviated transcription (Latin):
quasi iusto ꝵ o in Nullus ergose pu¬
uersionis ad dm̃ inchoaciaĩt cum
dulcedine medietatis cũ labore. per¬
fectioĩs cũ requie. sed tñ plerũq alii
incipuit a dulcedine.alii a tempta¬
cionũ amaritudie Omĩs cõuersut
an exfletu inichoet pctõꝵ ⁊ sic tran¬
seat ad desideriũ suꝑ noꝵ Prius em
lacrimis pureganda sunt uicis que
gessiniꝰ ⁊ tũc mũdata mentis acie
templemur ut dũ antea flendo ꝓcti
nobis caligo detergit᷑ nũdatis cordis
oculis libere suxna inspiciant᷑ añ ne¬
cesse est timore cõuerti ad deum ut
metu futuraꝵ penaꝵ carnales ille¬
portet abiecto tuore ad mortẽ uite

Expanded text:
quasi justorum operum . Nullus ergo se puquasi justorum operum . Nullus ergo se puversionis ad Deum, inchoationis cum dulcedine, medietatis cum labore, perfectionis cum requie. Sed tamen plerumque alii incipiunt a dulcedine, alii a tentationum amaritudine. 2. Omnis conversus ante ex netu inchoet peccatorum, et sic transeat ad desiderium supernorum. Prius enim lacrimis purganda sunt peccata que gessimus, et mundata mentis acie tnobis caligo detergitur, mundatis cordis oculis libere sucesse est timore converti ad Dominum, ut metu futurarum poenarum carnales illeportet, abiecto timore, ad amorem vitae
Abbreviated transcription (Latin):
tu sicut egrotus cui ⁊ penas dedit
et emẽdare ne quiuit De talibus
eñ ait phã Percusisci los ⁊ nõ dolu¬
erũt actriuisti eos et rẽnuerũt susci¬
pere discipliuã nõnulli uiriseclãres
elacione mẽtis cumẽtes poscinos cõ¬
u̾si ad dm̃ religiosa sequũtu obedi¬
encia xxm̃ Et qui antea celsitu diẽ
mũdiali cumebant postea ipam̃ ela¬
cionẽ in studio humilitatis cõmu¬
tant Dund sũt quiiam secrets cõ¬
uersi sunt quoꝵ cõuersio quia non
procedit ad publicũ apud exiscima¬
cionẽ humanam quales fuerũt ta¬
les ad huc ese putant᷑ iam tñ ĩ dei
oculis satrexeiũs Item quid adhuc̃
humano iudicio stare cernũtur iam
cñ in oculis dei ceciderunt Multi epd
lioiẽs reprobi sunt ⁊ apud deũ electi
atq item multi apud hoiẽt electiou¬
tantus et apud deum reprobi existũt
Salonone dicente uidiiquit mmipi¬
os sezultos qui cũ adhuc uiuerẽt
locoscõ erant ⁊ laudabant̃ ĩ ciuilrite

Expanded text:
as luit, et emendari nequivit. De talibus enim ait propheta: Percussisti eos, et non doluerunt; attrivisti eos, et renuerunt suscipere disciplinam 11. Nonnulli viri saeculares elatione mentis tumentes, postmodum conversi ad Deum, religiosa sequuntur obedientia Christum; et qui antea celsitudine mundiali tumebant, postea ipsam elationem in studio humilitatis commutant. 12. Quidam sunt qui jam secrete conversi sunt, quorum conversio, quia non procedit ad publicum, apud aestimationem humanam, quales fuerunt, tales adhuc esse putantur; jam tamen in Dei oculis surrexerunt. Item quidam adhuc humano judicio stare cernuntur; jam tamen in Dei oculis ceciderunt. 13. Multi apud homines reprobi sunt, et apud Deum electi; atque item multi apud homines electi putantur, et apud Deum reprobi existunt, Salomone dicente: Vidi, inquit, impios sepultos, qui cum adhuc viverent, in loco sancto erant, et laudabantur in civitate
Abbreviated transcription (Latin):
¶ De ꝯflictũ conuersorum u ¶ La ixo¬
uisqz cõuersus si moro omẽs cazi¬
nis scimulos calcare cupiat ⁊ lu¬
ma uirtutũ subirs cõtendat si ãd huc
forts aliqua adu̾sa de carius molestiis
tollerat nõ frangatꝭ quia dispẽsator
bonoꝵ nouit adu̾sitates reprimeze
uicioꝵ successione uirtutũ Tuc̃ magis
grauari se quasqz mipulsu uicioꝵ q̃
gnoscit dũ ad cognicõem dei accesserit si
quasi pacem in hoĩe habent qñ ãt
expellũtu acriori uirtuts cõsurgũt
feunt autẽ imica õuerso que pec¬
catori ꝓspers blan diebantu atq itẽ
fiunt blanda cõuerso que oct̃ori ad¬
uersa extitzrunt Multos hc̃ ꝯflic¬
tus dei seruus ex recordaciõe opm ⁊
nolentes motum libiduns sustinent
Quod tñ ad dãnacionẽ nõ collerat ẜ
ad probacionẽ scilic ut semꝑ habe¬
ant pr̃o excuciẽda merciã hostem̃
cui resistant dũ modo nõ cõsenciant
Uñ ⁊ nocuerint serm dei se eciã a ꝑec¬
catis iam ẽẽ mũdatos sed tñ cogita

Expanded text:
 De conflictu conversorum. 1. Quisque conversus si mox omnes carnis stimulos calcare cupiat, et summa virtutum subire contendat, si forte adhuc aliqua adversa de carnis molestiis tolerat, non frangatur, quia dispensator bonorum novit adversitates reprimere vitiorum successione virtutum. 2. Tunc magis gravari se quisque impulsu vitiorum agnoscit, dum ad cognitionem Dei accesserit, siersionem quasi pacem in homine habent, quando autem expelluntur, acriori virtute consurgunt. Fiunt autem inimica converso, quae peccatori prospere blandiebantur; atque item fiunt blanda converso, quae peccatori adversa exstiterunt. 4. Multos habet conflictus Dei servus ex recordatione operumem etiam nolentes motum libidinis sustinent, quod tamen ad damnationem non tolerant, sed ad probationem, scilicet ut semper habeant pro excutienda inertia hostem, cui resistant, dummodo non consentiant. Unde et noverint servi Dei se etiam a peccatis jam esse mundatos, sed tamen cogit
Abbreviated transcription (Latin):
ci fins cõplenius Nam sicut scrix¬
tum est ue hiis qui sustinenciã ꝑdi¬
derũt id ẽ opus bonum nõ ꝯsũmaue¬
rut̃ indulgencia pctõꝵ sciend̾ ubi
pus acceptabile ecce nũc dies salu¬
tis Qualib nisi cõuersis qui ꝑ humi¬
litatẽ ad puuloꝵ trãseunt imnitacio¬
nẽ de quib dicitꝰ᷑ Taliĩ ẽ em̃ regnũ
celoꝵ Nemo ppende̾ potest quãt sit
ponderis in uĩsticia uel quãti fulgo¬
ris radio iisticia clare at nisi qui pri¬
us toto mẽtis nisu cõueztatu ad dñi
quatenꝰ ixõ lumĩe quo illustrat᷑̾ ⁊ su¬
am felicitatẽ agnoscat et lum̃ qd̾
ceco corde nõ inturebat᷑ intelligat
Luc̃ autẽ ĩ accingibilẽ intelligi pos¬

Expanded text:
i fine complemus Nam sicut scriptum est: Vae his qui sustinentiam perdiderunt, id est, opus bonum non consummaverunt . 3. Indulgentia peccatorum, sciendum, ubi, pus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Qualibus, nisi conversis, qui per humilitatem 200 ad parvulorum transeunt imitationem? de quibus dicitur: Talium est e Nemo perpendere potest quanti sit ponderis in justitia, vel quanti fulgoris radio justitia clareat, nisi qui prius toto mentis nisu convertatur ad Deum, quatenus ipso lumine quo illustratur et suam foeditatem agnoscat, et lumen quod caeco corde non intuebatur intelligat. 5. Tunc autem inattingibilem intelligi pos