comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternis suppliciis deditos. ad ueniã
dñs resurgendo reparauit: sed illos
ex inferni claustris rapuit. quos
suos infide & adib recognouit. Un¬
de recte quoq ꝑ oseȩ dicit. Ero
mors tua o mors: ero morsus tuꝰ
inferne. Io namq quod occidimꝰ:
agimus ut penitus non sit. E x eo
& enim qđ mordemus: partem ab¬
straimus. partemq relinquimus.
Quia ergo inelectis suis funditus
occĩdit mortem: mors mortis exticit.
Quia uͦ ex inferno partem abstulit¬
& partem reliquit: non occidit fun¬
ditus. sed momordit infernũ. Ait
ergo. Ero mors tua o mors. Ae si
aꝑte dicat: quia in electis meis
us inferne: quia sublatis eis te ex
parte transfigo Que est ergo ista
sollempnitas quȩ inferni claustra
destruxit:&. ianuas nob̾ regni cȩ¬
lestis aꝑuit: Inquiratur subtilius
nomen eius: requiratur egregius
p̃dicator: uideamus quid de eius
estimatĩone deninitiet. Ait enĩ.
lex loquitur: ut indagemus sub¬

Expanded text:
aeternis suppliciis deditos, ad veniam aeternis suppliciis deditos, ad veniam Dominus resurgendo reparavit; sed illos ex inferni claustris rapuit, quos suos in fide et actibus recognovit. Unde recte etiam per Osee dicit: Ero mors tua, o mors; ero morsus tuus, inferne . Id namque quod occidimus, agimus ut penitus non sit. Ex eo etenim quod mordemus, partem abstrahimus, partemque relinquimus. Quia ergo in electis suis funditus occidit mortem, mors mortis exstitit. Quia vero ex inferno partem abstulit, et partem reliquit, non occidit funditus, sed momordit infernum. Ait ergo: Ero mors tua, o mors. Ac si aperte dicat: Quia in electis meis  ero morsus tuus, inferne, quia sublatis eis, te ex parte transfigo. Quae est ergo ista solemnitas quae inferni claustra destruxit, et januas nobis regni coelestis aperuit? Inquiratur subtilius nomen ejus. Requiratur egregius praedicator. 7. Videamus quid de ejus aestimatione denuntiet. Ait enim: lex loquitur, ut indagemus sub
Abbreviated transcription (Latin):
km̃i de ȩuangelica lectione trans¬
currimus: nunc restat ut de ipsa
tantae sollempnitatiᷤ nobilitate ali¬
qͥd loqͣm᷑. Hanc enim recte nobi¬
litatem sollemptitatis dicam: qr
sollempnitates cȩteras antecedit.
Sicut enim in sacro eloquio sc̃a
scõꝵ. uel cantica canticoꝵ ꝓ sui mag¬
nitudine dicuntur: ita hȩc festiui¬
tas recte dici potest sollempnitas
sollempnitatũ. Ex hac quippe sol¬
lempnitate. eremplũ nobis resur¬
rectionis datum est : spes cȩlestis
patriȩ aꝑta: & facta suꝑni regni
iam p̃sumptibilis gła. ꝑ hanc e¬
lecti qui quãuis intranquillitatis
sinu tamen apud inferni claustra
tenebantur: ad paradysi amena
reducti sunt. Quod ante passionẽ
dixit: in resurrectione sua dominꝰ
impleuit. Si exaltatus fuero a terra:
om̃ia traham ad me. Om̃ia & enĩm
traxit: qui de electis suis apud in¬
feros nullum reliquit. Om̃ia ab¬
stulit: utiq electa. Neq & enim in¬
fideles quosq & ꝓ suis criminib

Expanded text:
mi, de evangelica lectione transcurrimus; nunc restat ut de ipsa tantae solemnitatis nobilitate aliquid loquamur. Hanc enim recte nobilitatem solemnitatis dicam, quia solemnitates caeteras antecedit. Sicut enim in sacro eloquio sancta sanctorum, vel Cantica canticorum, pro sui magnitudine dicuntur, ita haec festivitas recte dici potest solemnitas solemnitatum. Ex hac quippe solemnitate exemplum nobis resurrectionis datum est, spes coelestis patriae aperta, et facta superni regni jam praesumptibilis gloria. Per hanc electi, qui quamvis in tranquillitatis sinu, tamen apud inferni claustra tenebantur, ad paradisi amoena reducti sunt. Quod ante passionem dixit, in resurrectione sua Dominus implevit: Si exaltatus fuero, inquit, a terra, omnia traham ad me . Omnia etenim traxit, qui de electis suis apud inferos nullum reliquit. Omnia abstulit, utique electa. Neque etenim infideles quosque, et pro suis criminibus
Abbreviated transcription (Latin):
nie ipsa sunt corꝑa: in quib quo¬
usq uiuimus habitamus. & in
supliminari domus. agni sangͥnẽ
pomimus: quia crucem passionis
ilius in fronte portamus. De quo
adhuc agno sub ditur. Et edent
curnes nocte illa assas ignĩ. In noc
te quippe agnum comedimus :
qui in sacram̃to mͦ dñicũ corpus
accipimus: q̃ndo adhuc ab inui¬
cem nr̃as conscientias non uidemꝰ.
Quȩ tamen carnes igni assande
sunt: quia nimĩrum dissoluit car
nes quas aqua cererit: quas uero
ignis sine aqua excoquit roborat.
sarnes itaq agni nr̃i ĩgnis excoxit:
quia eum ipsa uis passionis illius
ad resurrectionẽ ualentiorẽ red¬
didit. atq ad incorruptionẽ robo¬
rauit. Qui enim ex morte conua¬
luit: uidelicet carnes illius ab ig¬
ne duruerunt. Unde etiam ꝑꝙ
phetam dicit. Eraruit uelut tes¬
ta uirtꝰ mea. Qͥa namq est testa
ante ignem. ⁊ nisi molle lutum:
S ei ex igne agitur: ut solidetur.

Expanded text:
nostrae ipsa sunt corpora, in quibus, quonostrae ipsa sunt corpora, in quibus, quousque vivimus, habitamus. Et in superliminari domus agni sanguinem ponimus, quia crucem passionis illius in fronte portamus. De quo adhuc agno subditur: Et edent carnes nocte illa assas igni . In nocte quippe agnum comedimus, qui in sacramento modo Dominicum corpus accipimus, quando adhuc ab invicem nostras conscientias non videmus. Quae tamen carnes agni assandae sunt, quia nimirum dissolvit cnes, quas aqua coxerit; quas vero ignis sine aqua excoquit, roborat. Carnes itaque Agni nostri ignis excoxit, quia eum ipsa vis passionis illius ad resurrectionem valentiorem reddidit, atque ad incorruptionem roboravit. Qui enim ex morte convaluit, videlicet carnes illius ab igne duruerunt. Unde etiam per Psalmistam dicit: Exaruit velut testa virtus mea . Quid namque est testa ante ignem, nisi molle lutum? Sed ei ex igne agitur ut solidetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ uidelicet cuncta magnam
nobis ȩdificationẽ pariunt: siti¬
erint mystica int̾pretatione dis¬
cussa. Quis namq sit sanguis ag¬
ni: ñ iam audiendo seo bibendo
didicistis. Qui sanguis suꝑ utiia
postem ponitur: q̃ndo ñ solum
ore corporis. sed etiam ore eordis
hauritur. In utroq & eñi poste
agni sanguis est positus: q̃ndo
sacramentũ passionis illius eũ
ore ad redẽptionem sumitur: ad
imitationem quoq intenta mente
cogitatur. Nam qui sic redemp¬
toris sui sanguinem accipit᷑. ut
imitari passionem illius necdũ
uelit: in uno poste sanguinẽ po¬
suit: qui etiam insupliminarib
domoꝵ ponendus est. Quid
enĩ spitaliter domus. nͥ mentes
nras accipimus : inquib ꝑ cogi¬
ationem inhabitamus: Cuius
aomus suꝑłiminare ẽ: ipsa inten¬
io quȩ p̃minet actioni. Qui ĩgit᷑¬
utentionem cogitationis suȩ ad i¬
itationem dñicȩ passionis diri¬
gi: in suꝑliminari domus agnĩ
anguinem ponit. Uelcerte domꝰ

Expanded text:
ec videlicet cuncta magnam nobis aedificationem pariunt, si fuerint mystica interpretatione discussa. Quis namque sit sanguis agni, non audiendo sed bibendo didicimus. Qui sanguis super utrumque postem ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauritur. In utroque etenim poste agni sanguis est positus quando sacramentum passionis illius cum ore ad redemptionem sumitur, ad imitationem quoque intenta mente cogitatur. Nam qui sic Redemptoris nostri sanguinem accipit, ut imitari passionem illius necdum velit, in uno poste sanguinem posuit, qui etiam insuper liminaribus domorum ponendus est. Quid enim spiritaliter domos nisi mentes nostras accipimus, in quibus per cogitationem inhabitamus? Cujus domus superliminare est ipsa intentio, quae praeeminet actioni. Qui ergo intentionem cogitationis suae ad imitationem dominicae passionis dirigit, in superliminari domus agni sanguinem ponit. Vel certe domus
Abbreviated transcription (Latin):
sis ẽ &e ioħs. Posterior intrauit:
qui pͥor uenerat. Notandũ: fres.
sidem etiam iudea colligetur: pau¬
boatteistante qui ait. Donee plenitu¬
do gent̾ium intraret. & sic omnis
irł saluus fieret. & uidit. et cre¬
aidit. Quid frẽs: quid estimandꝰ
e credidisse: Nũquid quia dns
resurrexerat. credebat: Non utiq:
quia adhuc tenebrȩ. erant ad mo¬
iumentũ. & subiuncta quoq u̾¬
ba contradicunt: cũ dr. Nondum
enim sciebat scripturas: qr oport̾et
eum a mortuis resurgere. Quid gͦ
uidit: & quid credidit: Uidit lin¬
teamina posita: & credidit qd mu¬
ler dixerat. de monumento dnm̃
fuise sublatum. Qua inre diuinȩ
dispensationis magnitudo pensan¬
cia est: qđ discipuloꝵ corda & ac¬
cenduntur ut querant: & differuit᷑
ne inueniant: quatinꝰ infirmitas
animi ipso suo merore crutiata.
purgatior ad inueniendum fi̾at:
& tanto ualidius teneat cũ inue¬
nerit: quanto tardius inuenit¬

Expanded text:
sus est et Joannes. Posterior intravit sus est et Joannes. Posterior intravit qui prior venerat. Notandum, fratrefidem etiam Judaea colligetur, Paulo attestante, qui ait: Donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Et vidit et credidit. Quid, fratres, quid aestimandus est credidisse? Nunquid quia Dominus resurrexerat, quem quaerebat? Non utique, quia adhuc tenebrae erant ad monumentum, et subjuncta quoque verba contradicunt cum dicitur: Nondum enim sciebant Scripturas, quia oporteret eum a mortuis resurgere. Quid ergo vidit, et quid credidit? Vidit linteamina posita, et credidit quod mulier dixerat, de monumento Dominum fuisse sublatum. Qua in re divinae dispensationis magnitudo pensanda est, quod discipulorum corda et accenduntur ut quaerant, et differuntur ne inveniant, quatenus infirmitas animi ipso suo moerore cruciata, et purgatior ad inveniendum fiat, et tanto validius teneat cum invenerit, 1533 quanto tardius inven
Abbreviated transcription (Latin):
fate Quem laborem passionis ei
dum increduli uiderunt: eun
uenerari noluerunt. Quemeni
uidebant carne mortalem: dedig¬
nati sunt credere immoetaleneꝰ
diuinitate. Unde etiam iheremi¬
as ait. Redo es eis uicem adñẽ iuxti
oꝑa manuũ suarum: dabis eis
scutũ cordis laborem tuũ. Ne enĩ
p̃dicationis spicula eoꝵ corda pe¬
netrarent: dũ passionis eius labo¬
rem dedignati sunt. quasi eunde
laborem illius ꝓ scuto tenuert᷑:
ut eo transire ad se eiꝰ uerba non
ꝑmitterent: qͦ eũ laborare usqad
mortẽ uidunt. Qcͥ aũt nos. nͥ nr̃ica¬
pitis. id est dñi membra sumus:
ꝑ linteamina ĩtaq corꝑis. laborũ
ligam̃ta signantur: quȩ nẽ electos
homines idẽ eius menbra consti¬
gunt. Sudarium gͦ qđ suꝑ capit
eius fuerat seorsũ inuenitur. qi
ipsa redemptoris nr̃i passio. lon¬
ge a nr̃a passione disiuncta est:
qm̃ ipse sine culpa ꝑtidit. quod
qos cum culpa toleramus. Ipse
ponte morti succũbere uoluit:

Expanded text:
tate. Quem laborem passionis ejus tate. Quem laborem passionis ejus dum increduli viderunt, eum venerari noluerunt. Quem enim videbant carne mortalem, dedignati sunt credere immortalem esse divinitate. Unde etiam Jeremias ait: Reddes eis vicem, Domine, juxta opera manuum suarum, dabis eis scutum cordis laborem tuum . Ne enim praedicationis spicula eorum corda penetrarent, dum passionis ejus laborem dedignati sunt, quasi eumdem laborem illius pro scuto tenuerunt, ut eo ad se transire ejus verba non permitterent, quo eum laborare usque ad mortem viderunt. Quid autem nos nisi nostri capitis, id est Dei membra sumus? Per linteamina itaque corporis, laborum ligamenta signantur, quae nunc electos omnes, id est ejus membra constringunt. Sudarium ergo quod super caput ejus fuerat seorsum invenitur, quia ipsa Redemptoris nostri passio longe a nostra passione disjuncta est, quoniam ipse sine culpa pertulit quod nos cum culpa toleramus. Ipse sponte morti succumbere voluit,
Abbreviated transcription (Latin):
qd fuerat suꝑ caput eius. ñ cũ
linteamĩnib positum: sed seꝑa¬
tim inuolutũ in uno loco. Quid
eẽ frẽs credimus. qd̃ sudarium
capitis dñi cum linteaminib ñ
cognitione disiuncta sunt. eiꝰq
potentia creaturȩ transcendit
naturam: & notandũ qd̾ ñ solũ
separatim: s etiam inuolutum
inueniri dicitur in uno loco. Lin¬
teum quippe qd̃ inuoluitur: eiꝰ
nec ĩnicium nec finis aspicitur.
Recte gͦ sudarium capitis inuo¬
lutum inuentum ẽ: quia celsitu¬
do dĩuinitatis nec cepit ẽẽ nec
desinit: nec ꝑ ĩnicium nascitur:
nec termino coangustatur. Bene
gͦ additur in uno loco: quia in
scissura mentiũ ds non ẽ. Deus
quippe in unitate ẽ: &. illieiꝰ hab̾e
gram merentur: qui se ab inui¬
cem ꝑ sectarum scandala ñ dĩui¬
dunt. S ed quia solet ꝑ sudariũ
laborantiũ sudor detergi: potest
ctiam sudarii nomine exprimi
labor dei: qui inse quidem qui¬
manet sed tam̃ laborare se denus¬
tiate. um duras hominũ prauu

Expanded text:
fuerat super caput ejus, non cum linteaminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. Quid esse, fratres, credimus, quod sudarium capitis Domini cum linteaminibus non cognitione disjuncta sunt, ejusque potentia creaturae transcendit naturam? Et notandum quod non solum separatim, sed etiam involutum inveniri dicitur in unum locum. Linteum quippe quod involvitur, ejus nec initium nec finis aspicitur. Recte ergo sudarium capitis involutum inventum est, quia celsitudo divinitatis nec coepit esse, nec desinit; nec per initium nascitur, nec termino coangustatur. 4. Bene autem additur: In unum locum, quia in scissura mentium Deus non est. Deus quippe in unitate est, et illi ejus habere gratiam merentur, qui se ab invicem per sectarum scandala non dividunt. Sed quia solet per sudarium laborantium sudor detergi, potest etiam sudarii nomine exprimi labor Dei, qui in se quidem semmanet, sed tamen laborare se denuntiat cum duras hominum pravit
Abbreviated transcription (Latin):
secutorib affectum dilectionis im¬
pendit dicens. Pater ignosce illls:
qͥa nesciunt qͥd faciunt. Quid gͦ
mirum si mimicos diligant disei¬
puli dũ uiuunt: quando & tunc
diligit inimicos magister cũ occi¬
ditur: Cuius dilectionis sũmam
exprimit. cũ subiungit. Maiorẽ
hac dilectionem nemo habet: ut
animam suam ponat qͥs ꝓ amicis
suis. Mori etiam ꝓ inuicis sius¬
dñs uenerat. & tamen positurum
se animam ꝓ amicis dicebat: ut
ꝓfecto nobis ostenderet. quia cum
diligendo lucrũ facere de inimicis
possumus: etiam ipsi amicisunt
est qd in pace sc̃e eccłiȩ fieri debeat:
unde clarescat. si ꝑsecutionis cẽpore
mori ꝓ dilectione ualeamꝰ. Certe is

Expanded text:
ectionis impendit, dicens: Pater ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Quid ergo mirum si inimicos diligant discipuli dum vivunt, quando et tunc inimicos diligit magister cum occiditur? Cujus dilectionis summam exprimit, cum subjungitur: Majorem hac dilectionem nemo habet quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Mori etiam pro inimicis Dominus venerat, et tamen positurum se animam pro amicis dicebat, ut profecto nobis ostenderet quia dum diligendo lucrum facere de inimicis possumus, etiam ipsi amici suntest quod in pace sanctae Ecclesiae fieri debeat, unde clarescat si persecutionis tempore m
Abbreviated transcription (Latin):
piauendo diligunt: atq ad ulam
tormenta ꝑtinꝰgunt. Occidi pos¬
unt: & flecti nequeunt. Nimis
sͥ confortatus ẽ pͥncipatus eorũ.
nsta ipsa passione qua cecidert̾
n morte carnis: uidete quantũ
suerit culmen mentis. Uude hoc.
nsi quia confortatus ẽ pͥncipatus
toꝵ: Sed si magni. forsitan pauci
unt. NSubiunxit. Uinumerabo eos:
o suꝑ areuam multiplicabuntur.
Titum mundũ fre̾s aspicite: mar¬
tyrib plenus ẽ. Iam pene tot qͥ
udeamus. non sumus: quot ue¬
ritatis testes habemus. Deo ergo
numerabiles nobis suꝑ arenam
multiplicati st̃: quia quanti sint.
a nobis comp̃hendi non possunt.
Sed quisqͥs ad hanc ꝑuenit dig¬
nitatem ut amicus dĩ uocctur. sese
in se conspiciat: dona autem que
ꝑcepit suꝑse. non suis meritis tri

Expanded text:
moriendo diligunt, atque ad illam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt. Occidi possunt, et flecti nequeunt. Nimis ergo confortatus est principatus eorum. In ista ipsa passione, qua ceciderunt in morte carnis, videte quantum fuerit culmen mentis. Unde hoc, nisi quia confortatus est principatus eorum. Sed sic magni forsitan pauci sunt? Subjunxit: Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur . Totum mundum, fratres, aspicite: martyribus plenus est. Jam pene tot qui videamus non sumus quot veritatis testes habemus. Deo ergo numerabiles nobis super arenam multiplicati sunt, quia quanti sint, a nobis comprehendi non possunt. 5. Sed quisquis ad hanc pervenit dignitatem, ut amicus vocetur Dei, sese in se conspiciat, dona autem quae percipit, super se. Nihil suis meritis tri
Abbreviated transcription (Latin):
meo nota feci uobis. Que st̃ omia
que audiuit a patre suo que nota
fieri uoluit seruis suis. ut eos efis
amicos suos. nisi gaudia internȩ
c aritatis: nisi illa festa suꝑnȩ patͥ
onem sui amoris impͥmit: Dũ eñ
audita suꝑna celestia amamus: q¬
mata iam nouimus: qͥa amior ipsi
noticia est. Omnia gͦ eis nota fect¬
rat: quia terrenis desideriis inm¬
tati. amoris sũmi facib mardebas
Istos uͦ amicos amioos di aspexeti
ꝓpheta: cũ dicebat. Michi autem
nimis honorificati sunt amici till
nore separatos. custo dire in man¬
ns celestib uoluntatem dĩ: mira¬
s est amicos cdidicens. Michi aũ
mis honorificatist̾ amici tui łs̾.
ptanqu̾a si abeo ꝓtinus causas
bnti honoris nobis insinuari que¬
uremus: ilico adiunxit. Nimis
unfortatus ẽ principatus eoꝵ.
ꝑece electi di carnem domant. sꝑo
aborant: demonib imꝑant: iur¬
futib choruscant. Presentia des¬
pieiuntꝰ. ȩternam patriam cum
oc morib p̃dicant: eam etiam

Expanded text:
eci vobis. Quae sunt omnia quae audivit a Patre suo, quae nota fieri veluit servis suis, ut eos efficeret amicos suos, nisi gaudia internae charitatis, nisi illa festa supernae pat per aspirationem sui amoris imprimit? Dum enim audita supercoelestia amamus, amata jam novimus, quia amor ipse notitia est. Omnia ergo eis nota fecerat, qui, a terrenis desideriis immutati, amoris summi facibus ardebant. Istos vero amicos Dei aspexerat Propheta, cum dicebat; Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, hujus amore separatos custodire in mandatis coelestibus voluntatem Dei, miratus est amicos Dei, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tuEt tanquam si ab eo protinus causas tanti honoris nobis insinuari quaereremus, illico adjunxit: Nimis confortatus est principatus eorum. Ecce electi Dei carnem domant, spiritum roborant, daemonibus imperant, virtutibus coruscant, praesentia despiciunt, aeternam patriam cum voce moribus praedicant; eam etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ei questiones inferende sunt: ꝗͤ
& incessanter fi̾unt & tamen rati¬
one comp̃hendi nequaꝗͣ possunt:
ut dum ñ ualet ex uisione rei pe¬
netrare qđ conspicit: de ꝓmissione
diuinȩ potentiȩ credat qđ audit.
cogitate quȩ ꝑmanent: quȩ uero
cum temꝑe transeunt. uelut iam
dimissa despicite. Ad huius resur¬
rectionis głam quam in se ueritas
ostendit tota intentione festina¬
te: terrena desiderĩa que ab auc¬
tore seꝑant fugite: quia tanto al¬
tius ad conspectum dĩ om̃ipoten¬
tis ꝑtingetis. quanto mediatorem
di & hominum singulariter ama¬

Expanded text:
ei quaestiones inferendae sunt, quae ei quaestiones inferendae sunt, quae et incessanter fiunt, et tamen ratione comprehendi nequaquam possunt, ut dum non valet ex visione rei penetrare quod conspicit, de promissione divinae potentiae credat quod audit. cogitate, quae permanent, quae vero cum tempore transeunt velut jam dimissa despicite. Ad hujus resurrectionis gloriam, quam in se veritas ostendit, tota intentione festinate: terrena desideria quae ab auctore separant, fugite: quia tanto altius ad conspectum Dei omnipotentis pertingitis, quanto mediatorem Dei et hominum singularius ama
Abbreviated transcription (Latin):
semen. Consideremus nunc ubi
in illo grano paruo seminis latet
fortitudo lignĩ. asperitas corticis.
saporis odorisꝙ magnitudo: ub¬
tas fructuum. uiriditas foliorũ.
Contrectatum namq seminis gra¬
num: non ẽ ualidum. Unde gͦ
ꝓcessit ligni duricia: Non ẽ as¬
ꝑum. Unde asꝑitas corticis erũ¬
pit: Ñ est saporũ. Uñ sapor
infructib: Olfatum. nichil re¬
dolet. Unde odor infructib fra¬
glat: Nil inse uiride ostendit.
Vnde folioꝵ uĩriditas exiuit: Cunc¬
ta gͦ in semine simul latent: que
Eir semĩne quippe ꝓducitur radix:
ex radice ꝓdit uirgultum: ex uir¬
gulto oritur fructus: infructu etiã
ꝓducitur semen. Ad damus gͦ: qͥa
ꝙ semen latet insemine. Quid gͦ
mirum. si ossa. neruos. carne. capil¬
losq reducat inpuluere: qui lig¬
num. fructus folia. in magna mo¬
le arboris ex paruo cotidie semĩ¬
ne restaurat: Cum gͦ dubitans
anĩmus de resurrectionis poten¬
tĩa ratĩonem querit: earum rerũ

Expanded text:
semen. Consideremus nunc ubi semen. Consideremus nunc ubi in illo parvo grano seminis latet fortitudo ligni, asperitas corticis, saporis odorisque magnitudo, ubertas fructuum, viriditas foliorum. Contrectatum namque seminis granum non est validum; unde ergo processit ligni duritia? non est asperum, unde asperitas corticis erupit? non est saporum, unde sapor in fructibus? olfactum nil redolet, unde odor in fructibus fragrat? nil in se viride ostendit, unde foliorum viriditas exivit? Cuncta ergo in semine simul latent, quaet. Ex semine quippe producitur radix, ex radice prodit virgultum, ex virgulto oritur fructus, in fructu etiam producitur semen. Addamus ergo quia et semen latet in semine. Quid igitur mirum, si ossa, nervos, carnem, capillosque reducat ex pulvere, qui lignum, fructus, folia, in magna mole arboris ex parvo quotidie semine restaurat? Cum ergo dubitans animus de resurrectionis potentia rationem quaerit, earum rerum
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ratiocinantes dicunt. Qñdo
ex puluere homo reducitur. qͣn¬
dͥo agitur ut cinis animet᷑: Quib
breuiter respondemus. quia lon¬
se minus est. do reparare qđ fuit:
quam creasse qd non fuit. Aut qͥd
mirum si hominẽ ex puluere re¬
set ꝰ qui simul om̃ia ex nichilo
ereauit: Mirabilius namq ẽ. celum
& terram ex nullis eristentib condi xxu¬
disse: quam ipsum hominẽ ex t̾ra
reꝑare. S cinis attenditur & in
carnem redire posse desperatur:
& diuinȩ oꝑationis uirtus comp̃¬
hendi quasi ex ratione queritur.
Qui scilicet hec iccirco insuis co¬
gitationib dicunt: quia. eis cotidi¬
ana dĩ miracula ex assiduitate ui¬
luerunt. Nam ecce in uno grano
paruissimi seminis: latet tota qͤ
nascitura est arboris moles. Con¬
stituamusnãq ante oculos cuius¬
libet arboris miram magnitudi¬
nem: cogitemus unde oriendo
cepit: que ad tantam molẽ crescen¬
do ꝑuenit. Inuenimus ꝓculdu¬
bio eius originem: paruissimum

Expanded text:
quasi ratiocinantes dicunt: Quando quasi ratiocinantes dicunt: Quando ex pulvere homo reducitur? quando agitur ut cinis animetur? Quibus breviter respondemus quia longe minus est Deo reparare quod fuit quam creasse quod non fuit. 1559 Aut quid mirum si hominem ex pulvere reficit, qui simul omnia ex nihilo creavit? Mirabilius namque est coelum et terram ex nullis existentibus conddisse, quam ipsum hominem ex terra reparare. Sed cinis attenditur, et in carnem redire posse desperatur, et divinae operationis virtus comprehendi quasi ex ratione quaeritur. Qui scilicet haec idcirco in suis cogitationibus dicunt, quia eis quotidiana Dei miracula ex assiduitate viluerunt. Nam ecce in uno grano parvissimi seminis latet tota quae nascitura est arboris moles. Constituamus namque ante oculos cujuslibet arboris miram magnitudinem; cogitemus unde oriendo coepit, quae ad tantam molem crescendo pervenit. Invenimus procul dubio ejus originem, parvissimum
Abbreviated transcription (Latin):
totam fortasse noctem insomnẽ
duiceret: quid sibi dici posset qͥs
quid obiectionib responderet.
scum sollicita & estuanti mente uͥ¬
rartt: ne me ĩnueniret asperũ ue¬
hementer metueret: ne apud me
apareret noxius formidaret. Et
quis ego: aut quid ego: Nimirũ
s̃ longe post futurus. post homi¬
nem uermis: atq post uermem
puluis. Si ergo tanta cura ꝑtime¬
etꝰ iudicium pulueris: quã in¬
tentione cogitandũ est. qua formĩ¬
aine p̃uidendum tante iudiciũ
maiestatis: S quia sunt ñ mlli
qui de resurrectione carnis incer¬
tisunt. & tunc rectius docemus
sietĩa rordiũ ur̃oꝵ qͥstiomibꝰ occultis
occurrimꝰ: pauca nobis de ip̃aresurrecᷤ¬
tionis ficde loquenda st̃. Multi &¬
eim de resurrectione carnis dubii
sicut & nos aliquando fuimus: dũ
arnem in putredinem ossaq in pul¬
uerem redigi ꝑ sepulchra conspici¬
unt: reparari ex puluere carnem
e ossa diffidunt: sicq apud se

Expanded text:
totam fortasse noctem insomnem totam fortasse noctem insomnem duceret, quid sibi dici posset, quid objectionibus responderet, secum sollicita et aestuante mente versaret, ne me inveniret asperum vehementer metueret, ne apud me appareret noxius formidaret. Et quis ego? aut quid ego? nimirum non longe post futurus post hominem vermis, atque post vermem pulvis. Si ergo tanta cura pertimescitur judicium pulveris, qua intentione cogitandum est, qua formidine praevidendum tantae judicium majestatis? 12. Sed quia sunt nonnulli qui de resurrectione carnis incerti sunt, et hanc tunc rectius docemus, si etiam cordium vestrorum quaestionibus occultis occurrimus: pauca nobis de ipsa resurrectionis fide loquenda sunt. Multi etenim de resurrectione dubitant, sicut et nos aliquando fuimus, qui dum carnem in putredinem ossaque in pulverem redigi per sepulcra conspiciunt, reparari ex pulvere carnem et ossa diffidunt, sicque apud se
Abbreviated transcription (Latin):
catur. frequentatione gͦ gauai
temporalis ad eterna gaudia mis̃
incalescat & ferueat: ut ex ueri¬
tate leticiȩ ꝑfruatur inpatria:
quod de umbra gaudii meditat᷑ ni
te. quam districtus in iudicio ue¬
niat p̃uidece. Certe indie tremen¬
di ȩraminis sui. cum angłis. cu
archangłis. cũ thronis & domina¬
tionib. cum principatib ac po¬
testatib apparebit: celis ac terris
ardentib cunctis uidelicet elem̃¬
tis insui obsequii terrore cõmonis
Hunc gͦ tanti pauoris iudicẽ ante
oculos ponite: hunc uenturum
timete: ut hunc cum uenerit ñ
timidi sed securi uideatis. Timen¬
dus est gͦ: ne timeatur. Terror
eius. nos ad usum bonȩ oꝑatiois
ererceat: metus illius. uitam nram
a prauitate compescat. Michi frã
credite. quia tanto tunc erimus
securi de eius p̾sentia: quanto ne
eẽ satagimus suspecti de culpa.
Certe si aliquis ur̃m cum suo ad¬
uersario causam dicturus in meo
iudicio die crastino eẽt exhibend

Expanded text:
catur. Frequentatione ergo gaudii catur. Frequentatione ergo gaudii temporalis, ad aeterna gaudia mens incalescat et ferveat, ut ex veritate laetitiae perfruatur in patria, quod de umbra gaudii meditatur inte, quam districtus in judicio veniat, praevidete. Certe in die tremendi examinis sui cum angelis et archangelis, cum thronis, cum dominationibus, cum principatibus et potestatibus apparebit, coelis ac terris ardentibus, cunctis videlicet elementis in sui obsequii terrore commotis. Hunc ergo tanti pavoris judicem ante oculos ponite; hunc venturum timete, ut hunc, cum venerit, non timidi, sed securi videatis. Timendus ergo est, ne timeatur. Terror ejus nos ad usum bonae operationis exerceat, metus illius vitam nostram a pravitate compescat. Mihi, fratres, credite, quia tanto tunc erimus securi de ejus praesentia, quanto nunc esse satagimus suspecti de culpa. 11. Certe si aliquis vestrum cum suo adversario causam dicturus in meo judicio die crastino esset exhibendus,
Abbreviated transcription (Latin):
fluuium & non mirabitur: quia
ꝓ magno non habet. cum infide¬
les rapit. S graue est ualde quod
subditur. & ht fiduciam qđ influ¬
at iordanis in os eius: quia postꝗͣ
infideles quosq amundi origine
rapuit: adhuc se posse suscipere
etiam fideles p̾sumit. Nam ore
pestifere ꝑsuasionis eos cotidie de¬
uorat : in quib a confessione fidi
reꝓba uita discordat. Hoc gͦ fres
hoc apud uos sollicita mente co¬
gitate. Ecce paschalia sollempnia
agimus: sed ita uiuendũ nob̃ est.
ut ꝑuenire ad eterna festa mere¬
amur. Transeunt cuncta: quȩ tẽ¬
poraliter festa celebrantur. Cura¬
te qui his sollempnitatib int̾estis:
ne ab eterna sollempnitate sepa¬
remini. Quid ꝓdest int̾eẽ festis
hominum si deeẽ contingat fe¬
stis angłoꝵ: Umbra uenture sol¬
lempnitatis: est sollempnitas p̾¬
sens. Iccirco hanc annue agiꝰ
ut ad illam quȩ non ẽ annua s
continua ꝑducamur. Cum hec
statuto tempore agitur: ad illiꝰ
desiderium nostra memoria refa¬

Expanded text:
fluvium, et non mirabitur, quia pro magno non habet cum infideles rapit. Sed grave est valde quod subditur: Et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, quia postquam infideles quosque a mundi origine rapuit, adhuc se posse decipere etiam fideles praesumit. Nam ore pestiferae persuasionis eos quotidie devorat, in quibus a confessione fidei reproba vita discordat. Hoc ergo, frhoc apud vos sollicita mente cogitate. Ecce paschalia solemnia agimus. Sed ita videndum nobis est, ut pervenire ad aeterna festa mereamur. Transeunt cuncta quae temporaliter festiva celebrantur. Curate qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate separemini. Quid prodest interesse festis hominum, si deesse contingat festis angelorum? Umbra venturae solemnitatis est solemnitas praesens. Idcirco hanc agimus annue, ut ad illam quae non est annua, sed continua, perducamur. Cum haec statuto tempore geritur, ad illius desiderium memoria nostra refri
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs bm̃i sollerter intuendũ est. qđ
antiquus hostis dũ mentẽ nrãm
ad rerum tẽporalium dilectionem
trahit. infirmiorem contra nos ꝓ¬
ximũ excitat: qui eaipsa que dili¬
ginus auferre molitur. Nec cu¬
rat antiquus hostis hec faciens
ut tirrena tollat: sed ut caritatem
in nobis feriat. Nam in odio repen¬
de exardescimus: & dum foris in¬
uicti eẽ cupimus. intus grauiter
ferĩmur. Dum parua foris defendi¬
mus. intus amittintis maxinta
quia dum rem diligimus temporalẽ. :¬
ueram amittimus dilectionem. Omx¬
nis quippe qui nr̃a toilit: mimicus
est. Sed si odio habere ceperimus in¬
imicum: intus est qđ ꝑdimus. Cũ
gͦ aliquid exterius a ꝓrimo patim᷑.
contra occultum raptorem ĩntus ui
gilemus: qui nũqu̾a melius uincit᷑.
nͥ cum raptor exterior amatur. Una
quippe & su̾ma ꝓbatio ẽ caritatis: si
& ipse diligitur qui aduersat᷑. Hinc
est qd ipsa ueritas & crucis patibu

Expanded text:
rissimi, solerter intuendum est quod antiquus hostis, dum mentem nostram ad rerum temporalium delectationem trahit, infirmiorem contra nos proximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terrena tollat, sed ut charitatem in nobis feriat. Nam in odium repente exardescimus; et dum foris invicti esse cupimus, intus graviter ferimur; dum parva foris defendimus, intus amittimus maxima, quia dum rem diligimus temporalem, veram amittimus dilectionem. Omnis quippe qui nostra tollit, inimicus est. Sed si odio habere coeperimus inimicum intus est quod perdimus. Cum ergo aliquid exterius a proximo patimur, contra occultum raptorem interius 1561 vigilemus, qui nunquam melius vincitur, nisi cum raptor exterior amatur. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipse diligitur qui adversatur. Hinc est quod ipsa Veritas et cr
Abbreviated transcription (Latin):
suum necesse habere. & clauserit
uiscera sua ab eo: quomͦ caritas dĩ
manet in eo: hinc etiam ioħes bap¬
tista ait. Qui habet duas tunicas:
det non habenti. Qui gͦ tranquil¬
litatis temꝑe non dat ꝓdo tunicã
suam: quando in ꝑsecutione datu¬
rus ẽ animam suam: Hirtus ergo
caritatis ut inuicta sit in ꝑturba¬
tione. nutriatur ꝑ miscd̾iam in tn¬
quillitate: quatinꝰ om̃ipotenti do̾
primũ discat sua impendere: ptꝰ
i estis. O quanta est miscłia con¬
ditoris nostri. Serui digni ñ sumꝰ.
& amici uocamur. Quanta est dig¬
nitas hominũ : esse amicos dei.
S audistis głam dignitatis: au¬
dite & laborẽ certaminis. Si feceri¬
tis. que ego p̃cipio uobis. Amici
mei estis: si ea quȩ p̃cipio faciatis.
Acsi aꝑte dicat. Gaudecis de cul¬
mine: pensate quib laborib ue.¬
nitur ad culmen. Certe dum filii
rebedei int̾ueniente matre quere¬
rent. ut unus a dextris dĩ & alius
a sinistris sedere debuissent: audi¬
erunt. Potestis bibere calicem. quẽ

Expanded text:
suum necessitatem habere, et clauserit viscera sua ab eo, quomodo charitas Dei manet in eo ? Hinc etiam Joannes Baptista ait: Qui habet duas tunicas, det non habenti . Qui ergo tranquillitatis tempore non dat pro Deo tunicam suam, quando in persecutione daturus est animam suam? Virtus ergo charitatis ut invicta sit in perturbatione, nutriatur per misericordiam in tranquillitate, quatenus omnipotenti Deo primum discat sua impendere, posti estis. O quanta est misericordia conditoris nostri. Servi digni non sumus, et amici vocamur. Quanta est dignitas hominum esse amicos Dei? Sed audistis gloriam dignitatis, audite et laborem certaminis. Si feceritis quae ego praecipio vobis. Amici mei estis, si ea quae praecipio vobis facitis. Ac si aperte dicat: Gaudetis de culmine, pensate quibus laboribus pervenitur ad culmen. Certe dum filii Zebedaei, interveniente matre, quaererent ut unus a dextris Dei et alius a sinistris sedere debuissent, audierunt: Potestis bibere calicem quem
Abbreviated transcription (Latin):
eodem habitu discipule adhere .xl.¬
bant: una nomine romula: &
altera quȩ nunc adhuc suꝑ ẽ.
quam quidẽ facie scio. sed no¬
mine nescio. Tres itaq heȩ uno
habitaculo cõmanentes: morũ
quidem diuiciis plenam. sed
tamen reb pauꝑem uitã duce¬
bant. Hec autem qũa p̃fatussũ
romula: aliam ꝙͣ p̃dixi condi¬
scipulam suam magnis uite me¬
ritis anteibat. Erat quippe mi¬
re patientiȩ. sũmȩ obedientiȩ:
custos oris sui ad silentiũ: studi¬
osa ualde ad continue orationis
usum. Sed quia plerũq hii qͦs
iam ꝑfectos homines estimant.
adhuc in oculis su̾mi opificis a¬
liquid inꝑfectionis habent: sicut
sepe inꝑiti homines necdum
ꝑfecte sculpta sigila conspi¬
cimus. & iam quasi ꝑfecta lau¬
damus. que ad huc artifex con¬
siderat & limat: laudari iam
audit. & tamen ea tundere me¬
liorando ñ desinit: hec quã p̃¬
diximus romula. ea quam gre¬
co uocabulo medici paralisim

Expanded text:
eodem habitu discipulae adhaereeodem habitu discipulae adhaerebant: una nomine Romula, et altera, quae nunc adhuc superest, quam quidem facie scio, sed nomine nescio. Tres itaque hae in uno habitaculo commanentes morum quidem divitiis plenam, sed tamen rebus pauperem vitam ducebant. Haec autem, quam praefatus sum, Romula aliam quam praedixi condiscipulam suam magnis vitae meritis anteibat. 1660 Erat quippe mirae patientiae, summae obedientiae, custos oris sui ad silentium, studiosa valde ad continuae orationis usum. Sed quia plerumque hi quos jam perfectos homines aestimant adhuc in oculis summi opificis aliquid imperfectionis habent, sicut saepe imperiti homines necdum perfecte sculpta sigilla conspicimus, et jam quasi perfecta laudamus, quae adhuc artifex considerat et limat, laudari jam audit, et tamen ea tundere meliorando non desinit; haec quam praediximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paralysin
Abbreviated transcription (Latin):
is. cumulentur uobis incrementa¬
pietatis: quatinus panem parit̃
detis & uerbũ. Panem refectionis:
cum uerbo correctionis. Et duo
a uobis alimenta ꝑcipiant qui
uum querebant: dum exterius
cibo. interius saciantur eloquio.
Pauꝑ gͦ cum rephensibilis cer¬
nitur. moneri debet: & despici ñ
debet. Si uero rep̃hensionis nicħ
habet: uenerari sũmoꝑe sicut in¬
tercessor debet. S ecce multos cer¬
nimus: quis cuius sit meriti ne¬
scimus. Om̃s ergo uenerandi st̃:
tantoq necesse ẽ. ut om̃ib te hu¬
miliare debeas: quanto quis sit
quam bene is qui presto ẽ. frater
& comp̾sbiter m̃s speciosus noũ.
Fodem tempe quo monasteriũ
petii: anus quedam redempta
nomine. in sc̃imonialis habitu
constituta. in urbe hac uixta be¬
ale mariȩ semꝑ uirginis eccłiam
manebat. hȩc illius herundinis
discipula fuerat: quȩ magnis
uirtutib pollens. suꝑ p̃nestinos
montes uitam heremiticam
duxisse ferebatur. Huic due ĩ

Expanded text:
is cumulentur is cumulentur pietatis, quatenus panem pariter detis et verbum, panem refectionis cum verbo correptionis; et duo a vobis alimenta percipiant qui unum quaerebant, dum et exterius cibo, et interius satiantur eloquio. Pauper ergo cum reprehensibilis cernitur, moneri debet, despici non debet. Si vero reprehensionis nihil habet, venerari summopere sicut intercessor debet. Sed ecce multos cernimus, quis cujus sit meriti nescimus. Omnes ergo venerandi sunt, tantoque necesse est ut omnibus te humiliare debeas, quanto quis eoruquam bene is qui praesto est frater et compresbyter meus Speciosus novit. Eodem tempore quo monasterium petii, anus quaedam, Redempta nomine, in sanctimoniali habitu constituta, in urbe hac juxta beatae Mariae semper virginis ecclesiam manebat . Haec illius Herundinis discipula fuerat, quae, magnis virtutibus pollens, super Praenestinos montes vitam eremiticam duxisse ferebatur. Huic duae in
Abbreviated transcription (Latin):
dicii pauꝑes ꝓcurate. Multos &¬
enim nunc lazaros habetis: añ
ianuas urãs iacent: atq his indi¬
gent quȩ uobis iam saciatis. co¬
tidie de mensa cadunt. Uerba
sacrȩ lectionis: debent nos instru¬
ere ad implenda mandata pieta¬
tis. Cotidie lazarum si querimus
inuenimus: cotidie lazarũets
non querimus cernimus. F cre
importune se pauꝑes offerunt:
rogant nos qui tunc ꝓ nobis in¬
tercessores ueniant. Certe nos
omnino rogare debiumꝰ: & tam̃
rogamur. Uidete si negare debe¬
mus quod petim᷑: quando patro
ni sunt qui petunt. Nolite ergo
cepta remeclia dissimulare. Ante
suppliciũ: cogitate de supplicio. sũ
quos libet in hoc mundo abies¬
tos aspicitis. etiam siqua rep̾hen¬
sibilia eoꝵ eẽ uideantur nollte
desꝑare: quia fortasse quos moꝵ
infirmitas uulnerat. medicina
pauꝑtatis curat. Quoꝵ siqua ft̃
calia que debeant iure rep̾hendi.
hec si uultis ad usum ur̃e merce¬
dis inflectitis: ut ex ipsis eoꝵ uici¬

Expanded text:
dicii pauperes procurate. Multos etdicii pauperes procurate. Multos etenim nunc Lazaros habetis; ante januas vestras jacent, atque his indigent, quae vobis jam satiatis quotidie de mensa cadunt. Verba sacrae lectionis debent nos instruere ad implenda mandata pietatis. Quotidie Lazarum, si quaerimus, invenimus; quotidie Lazarum, etsi non quaerimus, cernimus. Ecce importune se pauperes offerunt, rogant nos, qui tunc pro nobis intercessores venient. Certe nos omnino rogare debuimus, sed tamen rogamur. Videte si negare debemuni sunt qui petunt. Nolite ergo cepta remedia dissimulare, ante supplicium de supplicio cogitate. Cum quoslibet in hoc mundo abjectos aspicitis, etiam si qua reprehensibilia eorum esse videantur, nolite despicere, quia fortasse quos morum infirmitas vulnerat, medicina paupertatis curat; quorum si qua sunt talia quae jure debeant reprehendi, haec si vultis ad usum vestrae mercedis inflectite, ut ex ipsis eorum viti
Abbreviated transcription (Latin):
mox ueraci sententia dicitur.
Si moysen & ꝓphetas non audiuit᷑.
neq siquis ex mortuis resurrex¬
erit credent ei: quia nmirũ qui
uerba legis despiciunt: redemp¬
toris p̃cepta qui ex mortuis resur¬
rexit quanto subtiliora sunt: tan¬
to hec difficilius implebunt. Mi¬
nus ẽ enim quicqͥd ꝑ legem dr̃.¬
la em̃ cdare decimas p̃cipit. re¬
demptor uͦ nr̃ ab his qui ꝑfecti¬
onem sequunt᷑. omia dimitti
iubet. Illa peccata carnis resecat:
redemptor uero nr̃ ulicitas etiã¬
cogitationes dampnat. Si ergo
moysen & ꝓphetas ñ audiunt.
neq siquis ex mortuis resurrȩxe¬
rit credent ei: quia hii qui uili¬
ora legis p̃cepta implere negligt.
saluatoris nr̃i mandatis altiori¬
b obedire quando conualescunt:
Et nimirũ constat. quia cuius
implere dicta renuunt: ei ꝓcul
dubio credere recusant. Hȩc
& requiem lazari & penã diuitis
cognoscentes. sollerter agite:. cul¬
parũ ur̃arum int̾cessores querite.
atq aduocatos uobis in die u¬

Expanded text:
mox veraci sententia dicitur: Si Moysen et prophetas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit, credent ei, quia nimirum qui verba legis despiciunt Redemptoris praecepta, qui ex mortuis resurrexit, quanto subtiliora sunt, tanto haec difficilius implebunt. Minus est enim quidquid per legem dla enim dari decimas praecipit, Redemptor vero noster ab his qui perfectionem sequuntur omnia dimitti jubet. Illa peccata carnis resecat, Redemptor vero noster illicitas cogitationes etiam damnat . Si ergo Moysen et prophetas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit credent, quia hi qui viliora legis praecepta implere negligunt Salvatoris nostri mandatis altioribus obedire quando convalescunt? Et nimirum constat quia cujus implere dicta renuunt, ei procul dubio credere recusant. Haec res, et requiem Lazari, et poenam divitis cognoscentes, solerter agite, culparum vestrarum intercessores quaerite atque advocatos vobis in die ju
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ: c̃u̾bauite c̃ auiditate sumim. Inqͥ
deuorationis uerbo. quid aliud
quã pigritiȩ nr̃e torpor rephen¬
ditur ⁊ qui eius uerba atq mĩs¬
teria & ꝑ nosmetĩpsos ñ requite
s dicta ab aliis audimus inuiti:
gon temanebit ex eo quieq usq
mine: quia eius dicta. magna st̃
ioalicituddine discutienda: quatinꝰ
husꝙ̃ aies resurrectionis appareat:
nhac p̃sentis uitȩ nocte. omnia
mandata illius intelligendo & ope¬
rando penetrentur. S qͥa ualde
auificile est. ut om̃e sacrum eloqͥũ
possit intelligi. & om̃e eius myste¬
qum penetrari: recte subiungit᷑.
Siquid autem remanserit: igne
cimburetis. Qd ex agno reman&
igne cõburimꝰ: quando hoc quod
at misterio incarnationis eiꝰ intel

Expanded text:
m verba vitae cum aviditate sumimus. In quo devorationis verbo quid aliud quam pigritiae nostrae torpor reprehenditur? Qui ejus verba ac mysteria et per nosmetipsos non requirimus, et dicta ab aliis audimus inviti. Non remanebit ex eo quidquam usque mane , quia ejus dicta magna sunt sollicitudine discutienda, quatenus priusquam dies resurrectionis appareat, in hac praesentis vitae nocte omnia illius mandata intelligendo et operando penetrentur. Sed quia valde difficile est ut omne sacrum eloquium possit intelligi, et omne ejus mysterium penetrari, recte subjungitur: Si quid autem remanserit, igne comburetis . Quod ex agno remanet igne comburimus quando hoc quod de mysterio incarnationis ejus intel
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m purum hominem credit:
quid iste aliud qua agni carnes
crudas comedit. quas uidelicet
coquere ꝑ diunitatis eiꝰ intelli¬
gentiam noluit: Omnis uero qui
incarnationis eius misteria neta
humanam sapientiam discuteri
conatur.carnes agni aqua uult
coquere: idest dispensationis eus
mysterium ꝑ dissolutam uult sei¬
entiam penetrare. Qui gͥ paschalis
gaudii sollempnitatẽ cȩlebrare qr¬
siderat. agnũ nec aqua coquat. ne
crudum comedat: ut neq ꝑ hu¬
manam sapientiam ꝓfunditatem
incarnationis illius penetrare appe¬
tat: neq in eum tanquã in hominaꝰ
purum credat: Sed assas igni car¬
nes comedat: ut dispensari omĩa
ad huc recte subiungitur. Caput
cum pedib & intestinis uorabitis.¬

Expanded text:
nostrum purum hominem credit, nostrum purum hominem credit, quid iste aliud quam agni carnes crudas comedit, quas videlicet coquere per divinitatis ejus intelligentiam noluit? Omnis vero qui incarnationis ejus mysteria juxta humanam sapientiam discutere conatur, carnes agni aqua vult coquere, id est dispensationis ejus mysterium per dissolutam vult scientiam penetrare. Qui ergo Paschalis gaudii solemnitatem celebrare desiderat, agnum nec aqua coquat, nec crudum comedat, ut neque per humanam sapientiam profunditatem illius incarnationis penetrare appetat, neque in eum tanquam in hominem purum credat; sed assas igni carnes comedat, ut dispensari omnia adhuc recte subjungitur: Caput cum pedibus et intestinis vorabitis
Abbreviated transcription (Latin):
redemptoris accipimus. nos ꝓpec¬
catis nr̃is in fletib affligamꝰ : qua¬
tinus ipsa amaritudo penitentiȩ.
abstergat amentis stomacho ꝑuer¬
sȩ humorem uitȩ. Ubi & subdit᷑.
Non comedetis ex eo crudum qͥd:
nec coctum aqua. Ecce iam nos ip¬
sa uerba hystoriȩ. ab intellectu hystõ¬
ifrliticus ille populus megypto con¬
stitutꝰ. comedere agnum crudum
consueuerat. ut ei let dicat. non
comedetis ex eo crudum qͥdꝰ Ubi
& additur. Neq coctum aqua. S
quid aqua: nisi humanã scientiã
designat: Iuxta hoc qd̃ ꝑ salomonẽ
sub hereticoꝵ uoce dr: aquȩ furti¬
uȩ dulciores sunt. Quid crudȩ ag¬
ni carnes: nisi inconsideratam ac
sine reuerentia cogitationis relie¬
tam illius humanrtatem: Omẽ
quasi mente coquimus. Sed agni
caro nec cruda edenda ẽ nec aqua
cocta: quia redemptor nr̃ nec pu¬
rus homo estimandis ẽ: neq ꝑ
humanam sapientiam qualiter
incarnari ds̃ potuit cogitandus.
Omnis enim qui redemptorem

Expanded text:
Redemptoris accipimus, nos pro pecRedemptoris accipimus, nos pro peccatis nostris in fletibus affligamus, quatenus ipsa amaritudo poenitentiae abstergat a mentis stomacho perversae humorem vitae. Ubi et subditur: Non comedetis ex eo crudum quid, nec coctum aqua . Ecce jam nos ipsa verba historiae ab intellectu histoharissimi, Israeliticus ille populus in Aegypto constitutus comedere agnum crudum consueverat, ut ei lex dicat: Non comedetis ex eo crudum quid? Ubi et additur: Nec coctum aqua. Sed quid aqua, nisi humanam scientiam designat, juxta hoc quod per Salomonem sub haereticorum voce dicitur: Aquae furtivae dulciores sunt . Quid crudae Agni carnes 1535 nisi inconsideratam ac sine reverentia cogitationis relictam illius humanitatem signifquasi mente coquimus. Sed agni caro nec cruda edenda est, nec aqua cocta, quia Redemptor noster nec purus homo aestimandus est, neque per humanam sapientiam qualiter incarnari Deus potuit cogitandus. Omnis enim qui Redemptorem
Abbreviated transcription (Latin):
Uirtus gͦ humani̾tatis eĩus uelut
testa exaruĩt: qr ab igne passionis
ad uirtutem incorruptionis cre¬
uit. S sola redemptoris nr̃i ꝑcepta
sacramenta. ad ueram sollẽpnitatẽ
mentis non sufficiunt: nͥ eis quoq
& bona opera iungant᷑. Quid enĩ
ꝓdest corpus & sanguinem illius
ore ꝑcipere: & ei ꝑuersis morib
contraire: Inde bene adhuc ad
comedendũ subditur: & arimos
panes cum lactucis agrestib. Pa¬
nes quippe sine fermento comedit.
qui recta oꝑa sine corruptione ua¬
nȩ głiȩ exercet:⁊ qui mandata mi¬
sericordiȩ sine admixtione pecca¬
ti exhibet: ne ꝑuersȩ diripiat. qd̾
quasi recte dispensat. Hoc quoq
peccati fermentum uonȩ suȩ acti¬
oni miscuerant: quib ꝓpħe uoce
q post pauca. Et sacrificate de fer¬
mentato laudem. De fermentato
namq laudem immolat: qui dõ
sacrificium de rapina parat. lac¬
tucȩ uero agrestes: ualde amarȩ st̃.
Carnes qͦ agni cum lactucis agres¬
tib sunt edendȩ : ut cum corpus

Expanded text:
irtus ergo humanitatis ejus velut testa exaruit, quia ab igne passionis ad virtutem incorruptionis crevit. 8. Sed sola Redemptoris nostri percepta sacramenta ad veram solemnitatem mentis non sufficiunt, nisi eis quoque et bona opera jungantur. Quid enim prodest corpus et sanguinem illius ore percipere, et ei perversis moribus contraire? Unde bene adhuc ad comedendum subditur: Et azymos panes cum lactucis agrestibus . Panes quippe sine fermento comedit, qui recta opera sine corruptione vanae gloriae exercet, qui mandata misericordiae sine admistione peccati exhibet, ne perverse diripiat quod quasi recte dispensat. Hoc quoque peccati fermentum bonae suae actioni miscuerant, quibus prophetaeque post pauca: Et sacrificate de fermentato laudem . De fermentato namque laudem immolat, qui Deo sacrificium de rapina parat. Lactucae vero agrestes valde amarae sunt. Carnes ergo Agni cum lactucis agrestibus sunt edendae, ut cum corpus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͥ qualiter edendum sit pascha
cognouimus: nunc aqualib edi.
debeat agnoscamus. Sequitur
Sic autem comedetis illũ. Renes
ur̃õs accingetis. Quid in renib.
nͥ delectatio carnis accipitur Wñ
& psalmista postulat dicens.Hre
renes meos. Si enĩ uoluptatẽ libidĩ¬
nis inrenibꝰ eẽ nesc̃iret: eos uri mi¬
nime petisset. Unde quia potes¬
las diaboli in humano genere
marime ꝑlururiam p̃ualuit: de

Expanded text:
 qualiter edendum sit pascha cognovimus, nunc a qualibus edi debeat agnoscamus. Sequitur: Sic autem comedetis illum. Renes vestros accingetis . Quid in renibus nisi delectatio carnis accipitur? Unde et Psalmista postulat, dicens: Ure renes meos . Si enim voluptatem libidinis in renibus esse nesciret, eos uri minime petisset. Unde quia potestas diaboli in humano genere maxime per luxuriam praevaluit, de
Abbreviated transcription (Latin):
intatis immorari. hodie namq
umin sui amore ꝑmutauit. Et
foris apparentib linguis igneis.
intus facta sunt corda fłaman¬
tia: qu dũ dm̃ inignis uisione
suscipi. t. ꝑ amorem suauiter
arserir .t. Ipse namq sꝑe sc̃s:amor
dm̃ desiderat: ꝓfecto iam habet
quem amat. N eq enim quisquam
posset dm̃ diligere: si eum quem
diligit non haberet. S ecce si unus¬
quisq ur̃m requiratur an diligat
dm̃: tota fiducia & secura mente
respondet. Uiligo. In ipso autem
lectionis exordio audistis: quid
ueritas dixit. Siquis diligit me:
sermonem meũ seruabit. Probati¬
O gͦ dilectionis: exhibitio est oꝑis.¬

Expanded text:
itatis immorari. Hodie namqueum in sui amorem permutavit, et foris apparentibus linguis igneis, intus facta sunt corda flammantia, quia dum Deum in ignis visione suscipiunt, per amorem suaviter arserunt. Ipse naum desiderat, profecto jam habet quem amat. Neque enim quisquam posset Deum diligere, si 1575 eum quem diligit non haberet. Sed ecce, si unusquisque vestrum requiratur an diligat Deum, tota fiducia et secura mente respondet, Diligo. In ipso autem lectionis exordio audistis quid Veritas dicat: Si quis diligit me, sermonem meum servabit. Probatio