comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Pot̾ dici ħ dcm̃ eẽ ꝓpter regnũ uniu̾sale. hic
garizim. Et erclamauit ad om̃s sichimitas
qui ꝯuenerant ad diem festum. audite me
uiri sichem. Ierũt ligna siluaꝵ ut ung̾ent
regem supͣ se. ⁊ dix̾unt oliue. Impera nobis
que noluit deserere pinguedinem suã qua
di utunt᷑ ⁊ hoĩes. Id ip̃m dix̾unt ad ficum
Que noluit deserere dulcedinẽ fructus sui
Id ip̃m dix̾unt ad uitem que noluit deserẽ
uitenũ. qd̾ letificat d̾m ⁊ hoĩes. Dix̾unt q ad
requiescite sub unbra mea. alio qͥn egͥdiatͤ
ignis de ranno. ⁊ deuoret cedros libani. e aut̃
rannus genus rubi. qd̾ uulgo urticã ł senti¬
cem appellant. asꝑum nimis ⁊ acculeatum
siẽ sentes. Iose. dicie ħ int̾ ligna hr̃e naturã
ignem ꝓferendi. T̃u̾c exposuit eis ꝑadigma
dicẽs. Int̾fecistis filios ieroboam.⁊ filiuman¬
cille ciꝰ suꝑ uos ostitiustis regem: Si recte egi
sin aut̃ ꝑu̾se egrediat᷑ ignis de abymelech
qͥ deuoret ip̃m ⁊ uos. Qͥ cum dixiss aufugre

Expanded text:
oc dictum esse propter regnum universale; hic  Garram, vel Garizim, et exclamavit ad omnes Sichimitas, qui convenerant ad diem festum Baal: Audite me, viri Sichem: « Ierunt ligna silvarum ut ungerent regem supra se, et dixerunt olivae: Impera nobis. » Quae noluit deserere pinguedinem suam, qua dii utuntur, et homines. Idipsum dixerunt ad ficum, quae noluit deserere dulcedinem fructus sui. Id ipsum dixerunt ad vitem, quae noluit deserere vinum, quod laetificat Deum et homines. Dixeruntque ad iescite sub umbra mea, alioquin egrediatur ignis de rhamno, et devoret cedros Libani. » Est autem rhamnus genus rubi, quod vulgo senticem appellant, asperum nimis et aculeatum sicut sentes Josephus dicit hoc inter ligna habere naturam ignem proferendi. Tunc exposuit eis paradigma dicens: « Interfecistis filios Jerobaal, et filium ancillae ejus super vos constituistis regem. Si recte egissin autem perverse, egrediatur ignis de Abimelech, qui devoret ipsum, et vos. » Quae cum dixisset, aufugit.
Abbreviated transcription (Latin):
stratus minois. Unde isic ⁊ dictus ẽ qͣi mi¬
noys taurus .i. minoys arcifer. De iayR
.xxx. filios quos fecit pͥncipes. xxxcuutatũ¬
quas nocauit noi̾e sus acoch iair .i. oppida
iayr ⁊ mortuus est Incidencia. aran¬
o tempore rapuit paris helenã. qͣm rur¬
sus receꝑ unt fr̃s eius castor ⁊ pollux cap¬
ta nire̾ chesei. eo ꝑegre ꝓfecto philistus scri¬
bit aciuib tirus zoro. ⁊ cartagine cartagi¬
nem ꝯditam. carmentis iumpha luteras
latinas inuenit¬

Expanded text:
stratus Minois. Unde et sic dictus est, quasi mistratus Minois. Unde et sic dictus est, quasi minois taurus, id est minois carnifex. CAP. triginta filios, quos fecit principes trigintaine suo Avothjair, id est oppida Jair, et mortuus est . Incidentia. Eo tempore Theseus rapuit Helenam, quam rursus receperunt fratres ejus Castor, et Pollux, capta matre Thesei, eo peregre profecto. Phylistus scribit a civibus Tyriis Zoro et Carthagine Carthaginem conditam. Carmentis nympha litteras Latinas invenit
Abbreviated transcription (Latin):
o tempore chorꝰ inuentus ẽ in incidentia.
grecia. qd̃ instrum̾tum dicit strabus eẽ
pellem cum duab cicutis ꝑ alt̾am in spi¬
ratur. ꝑ alt̾am reddit sonum ⁊ scribit᷑ sid̾m
quosdam sine aspirat̾one. ꝓ noce autẽ ca¬
nentiũ ⁊ mẽsura ⁊ uento. cnͣ. ch. aspirato¬
thola. de ysachar filiꝰ phua patrunabime¬
lech. nec moueat de phua ⁊ ioas frẽs eẽ. cũ
alter de ysachar. alt̾ de manasse fu̾it. filii
enĩ fuerunt uniꝰ mrĩs ⁊ duoꝵ patrũ de di¬
u̾sis tribub. hic iudicauit isrł in sanir.
xxiii. annis ⁊ mortuuis est. Incidentia.
Itempore bercłes antheũ uicit ĩ palestra
i ylium uastauit. bellum fuit int̾laphi¬
tas ⁊ centauros. quos palefactus in libro.
de incredibilib nobiles fuisse scribit eqͥtes
seus in agone minocaurũ octidit. ꝓpter
qd̾ athenienses pueri cributari a pena
lib̾ati sunt. fuit aut̃ minotauiꝰ uir qui¬
dam inhumanꝰ ⁊ ualẽs in palestra magi¬

Expanded text:
 tempore chorus inventus est in Graecia quod instrumentum dicit Strabus pellem esse cum duabus cicutis; per alteram inspiratur, per alteram reddit sonum. Et scribitur secundum quosdam sine aspiratione; pro voce autem canentium, et mensura, et vento cum ch aspiratoThola de Issachar, filius Phua, patrui Abimelech . Nec moveat te Phua, et Joas fratres esse, cum alter de Issachar, alter de Manasse ortus fuerit. Filii enim fuerunt unius matris, et duorum patrum, de diversis tribubus; hic judicavit Israel in Sanir viginti tres annos et mortuus est. Incidentia. Eo tempore Hercules Antheum vicit in palaestra, et illum vastavit; bellum fuit inter Lapitas et Centauros, quos Palephactus, in libro De incredibilibus, nobiles fuisse describit equites seus in agone minotaurum occidit, propter quod Athenienses pueri tributarii a poena liberati sunt. Fuit autem minotaurus vir quidam inhumanus, et valens in palaestra magi
Abbreviated transcription (Latin):
o tempore regnũ defeeit apd̾̃ agos. ⁊ tͣnsla¬
cum ẽ in micenos. obiit lib̾ pater cuius
sbpulcrũ ẽ apd delphos uixta apollinẽ au¬
reum pragni u̾o muliebri corꝑe. qr mulie¬
res nulitantes cum uiris hu̾it in ex̾citu yli¬
um ab ylo ꝯditum miletus ꝯdita. Degedeone.

Expanded text:
 defecit apud Argos, et translatum est in Micaenas. Obiit Liber pater, cujus sepulcrum est apud Delphos juxta Apollinem aureum. Pingitur vero muliebri corpore, quia mulieres militantes cum viris habuit in exercitu. Ilium ab Ilio conditum: Miletus condita. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
eis. ⁊ cñ noluert̾ audire uocem eiꝰ uenit au̾
angłs dni ⁊ sedit sub q̃rcu que erat in effra
hic ẽ iur quẽ dñs miserat. lapis aut̾ suꝑ quẽ
sedebat. ⁊ q̃rrus. ⁊ ager ꝑtinebant ad ioas pa¬
trem familie eszi .i. honorabiliorem inter
alios illiꝰ familie. Gedeon u̾o filius eiꝰ timens
bostes qui irruerant suꝑ t̾ram in occulto ex¬
cutiebat frum̾̃ta in torculari. ut hr̾e̾t uiati¬
cum ad fugam. Iose. dicit hoc maximũ fus¬
se diuine ꝓpitiat̾onis uiditiũ qd̃ tuncute

Expanded text:
unt audire vocem ejus. « Venit autem angelus Domini, et sedit sub quercu, quae erat in Ephra. Hic est vir quem Dominus miserat: Lapis autem super quem sedebat, et quercus, et ager pertinebant ad Joas patrem familiae Ezri, id est honorabiliorem inter alios illius familiae. Gedeon vero filius ejus timens hostes, qui irruerant super terram; in occulto excutiebat frumenta in torculari, ut haberet viaticum ad fugam Josephus dicit, hoc maximum fuisse divinae propitiationis indicium, quod tunc ute
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ annis &c xl. Dedalus aues fecit metal¬
linas qͣs uolare fecit artifitiose sp̾u ĩclu¬
so. Dicit᷑ etiam fecisse simulacra se mouẽ¬
cia. pͥmus enĩomĩum pedes statuaꝵ a se ĩ¬
uicem seꝑauit. aliis ꝯũcci eos fabricãtib.
Qui cum filio naui fugiẽs ꝓꝑter ĩuestiga
bilem fugam pennis auolase estimatus
ẽ. argo nautaꝵ hystoria fc̃a ẽ. orpheꝰ clarꝰ
habitus ẽ. eiꝰ discipłs fuit musens linus.
magister herculis claruit. Minoscredit᷑
cretensib legem dedisse qd̾ plato negat idrã
u̾o eallidissimã sophistã asserit plato De a
fornicati sũt cumbaalum. nec fecert̾ mĩam¬

Expanded text:
aginta. Dedalus aves fecit metallinas, quas volare fecit artificiose spiritu incluso. Dicitur etiam fecisse simulacra se moventia. Primus enim omnium pedes statuarum a se invicem separavit, aliis conjunctim eos fabricantibus. Qui cum filio in nave fugiens, propter investigaolasse aestimatus est. Argonotarum historia facta est Orphaeus clarus habitus est. Cujus discipulus fluit Musaeus. Linus magister Herculis claruit. Minos creditur Cretensibus legem dedisse; quod Plato negat. Hydram vero callidissimum fuisse sophistam asserit Plato. CAPIfornicati sunt cum Baalim, nec fecerunt mi
Abbreviated transcription (Latin):
de manasse ⁊ ysachar. ⁊ zabulon ⁊ neptalĩ
cũ eis uenerat ad p̾lium iutuꝑans. eccͣ ru¬
ben ⁊ gad ⁊ dan ⁊ aser. qui noluert cum eis
uenire. Qd̃ aut̾ dicit ruben ccͣ se diuisum
inrtelligit᷑ qd̾ seꝑauit se a pugnatis. ł ꝙ ru
Qd̃ aut̾ dicit pugnasse eos ĩ tanne iuxta
aqͣs macedon. Intelligend̾ ẽ regionem esse
secus cyson. qui pret̾fluit maiedon. hebreᷤ
ht̾ in ramezache qd̃ int̾pretat᷑ suꝑ altitu¬
dinẽ campi. ⁊ sig̾cat qd in campo ubi p̾li
atum ẽ hostib suꝑiores fcĩ suͣt. Qd̾ aut̃ seqͣr
stelle pugnauert adu̾sus cysaram nõ ma¬
thematice intelligend̃ ẽ. qd̃ fatali ꝯstellatio¬
ne ħ fcm̃ su̾it. S qr chorꝰcationes ⁊ fulgura
ita de sublimi ferebant᷑ in eos ac si stelleru¬
erent. ⁊ ẽ yꝑbolĩcos. s equit᷑ torrens cyson
traxit cadauera eoꝵ sic̾ torrens cadumũ .i ma¬
uor ẽ popłi sese adbortantis. Sequit᷑. Male¬
dicite t̾re meroth dixit angłs dm̃i. Meroch

Expanded text:
nasse, et Issachar, et Zabulon, et Nephtalim cum eis venerant ad praelium, vituperans Ruben, et Gad, et Dan, et Aser, qui noluerunt cum eis venire. Quod etiam dicit Ruben contra se divisum, intelligitur, quod separavit se a pugnaturis, vel qQuod autem dicit pugnasse eos in Than juxta aquas in Agedon, intelligendum est regionem esse secus Cison, qui praeterfluit Mageddon. Hebraeus habet in Ramazache, quod interpretatur super altitudinem campi, et siatum est, hostibus superiores facti sunt. Quod autem sequitur: « Stellae pugnaverunt adversus Sisaram, » non mathematice intelligendum est, quasi fatali constellatione hoc factum fuerit. Sed quia coruscationes et fulgura ita de sublimi ferebantur in eos, ac si stellae ruerunt; et est hyperboleos. Sequitur: « Torrens, Cison traxit cadavera eorum sicut torrens Cadumimvox est populi sese adhortantis. Sequitur: « Maledictae terrae Meroz, dixit angelus Domini. » Meroz
Abbreviated transcription (Latin):
phus accid̾et. barach u̾o agens ex̾citum
suꝑ azor obiuã uenientẽ iabin ut̾fecit¬
ciuitatẽ funditꝰ eiciens ut aic iole. eeciue¬
ruit q delbora ⁊ barach canticũ dño. ĩ quo
hortant᷑ uictores ad bũdicend̾ deum reme¬
morando bñfitium qd̃ fecerat dñs isrłi dũ
dearet legem in t̾re motu.⁊ pluuia. adden¬
do etiam quom᷑ ꝑ sangar ut diximꝰ quie¬
uerut hostes a semitis isrł ⁊ quom̃ defecat
fortitudo isrł donec surg̾et delbora. qm̃ no
ua bella elegit dñs ut mulier de iuris tͥum¬
pharet. qd̃ sequit᷑ in cantico. durge delbora

Expanded text:
accideret. Barac, vero agens exercitum super Asor obviam venientem Jabin interfecitcivitatem funditus ejiciens, ut ait Josephus. Cecineruntque Debbora, et Barac canticum Domino, in quo hortantur victores, ad benedicendum Deum, rememorando beneficium, quod fecerat Dominus Israeli, dum daret legem in terraemotu, et pluvia, addendo, et quod per Sangar, ut diximus, quieverunt hostes a semitis Israel, et quomodo defecerunt fortitudo Israel, donec surgeret Debbora, quando nova bella elegit Dominus, ut mulier de viris triumpharet. Quod sequitur in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt de eo ad omẽm popłm. ⁊ inclinaue¬
rũt cor popłi pꝰ abymelech. ⁊ uirauerut ei
om̃s in phano baal. ¶mobrem uocatum
ẽ deinceps ydolum baalberit. berit enim
oiurat̾onem sonat. Et tollentes de phano
lxx pondo argẽti ded̾unt ei. Qui ꝯduxit exeo
uiros inopes ⁊ uagos. ⁊ ascẽdens in effra occi¬
dit om̃s fis suos suꝑ lapidem unũ excepto
ioatham. ẽ une om̃s sichimite ꝯsticuerũt
abymelech regem iuxta q̃rcum in sichem¬

Expanded text:
linaverunt cor populi post Abimelech, et juraverunt ei omnes in fano Baal. Quamobrem vocatum est deinceps Idolum Baalberith. Berith enim conjurationem sonat. Et tollentes de fano pondo argenti dederunt ei. Qui conduxit ex eo viros inopes et vagos, et ascendens in Ephra occidit omnes fratres suos super lapidem unum, excepto uno Joathan. Tunc omnes Sichimitae constituerunt Abimelech regem
Abbreviated transcription (Latin):
de hac die. dabit tͥ dñs cysaram ĩ manꝰ tu¬
u̾sam multitudinẽ eiꝰ uentus. grãdo. plu¬
iua irruebant in facies eoꝵ. arcus ⁊ fudi¬
bule inutiles fiebant płumi de equis icur¬
rib suis excussi ꝯterebant᷑. dic ou̾so in fugã
ex̾citu cysara de curruexiliens ⁊ ꝑuenit
fugiens ad tentoriũ iahel uroris aberey¬
uei. aber enĩcum omĩ domo sua recesse¬
rat a frĩb suis qui habitabãt ut diximꝰ
in sorte uide. ⁊ cetend̾at tab̾nacula sua in
ualle senum uirta cedes. ⁊ erat fedus int̾
regem a sor ⁊ domũ abertinei. Porro zahel
suscepit fugientẽ ⁊ rogantẽ ut celaret eũ
⁊ petenti potũ. dedit eilac ut grauiꝰ obdor¬
miret. Illa u̾o dormienti clauũ ferreum
ꝑcussum malleo ꝑ utrũq timpꝰ ĩmisit
usq ad t̾ram. ⁊ barach pꝰ paululũ ueniẽ¬
ti ostẽdit eum t̾ra ꝯfossum. ⁊ sic ĩpletum¬

Expanded text:
de, hac die dabit tibi Dominus Sisaram in manus tude, hac die dabit tibi Dominus Sisaram in manus tuversam multitudinem ejus. Ventus, grando, et pluvia irruerunt in facies eorum, arcus et fundibulae inutiles fiebant, plurimi de equis suis, et curribus excussi conterebantur. Sicque converso in fugam exercitu, Sisara de curru exsiliens, et fugiens, pervenit ad tentorium Jahel uxoris Haber Cinaei. Haber enim cum omni domo sua recesserat a fratribus suis, qui habitabat, ut diximus in sorte Judae, et tetenderat tabernacula sua in valle Semiim juxta Cedes, et erat foedus inter regem Asor, et domum Haber Cinaei. Porro Jahel suscepit fugientem, et rogantem, ut celaret eum, et petenti poculum dedit ei lac, ut gravius obdormiret. Illa vero dormienti clavum ferreum, percussum malleo per utrumque tempus immisit usque in terram. Et Barac post paululum venienti ostendit eum in terra confossum.
Abbreviated transcription (Latin):
malum coram onõ. Qui tradidit eos ĩ ma¬
nus iabm regischanaam. qui regnauit ĩ
asor ⁊ hũit ducẽre ex̾citus sui eysaram. Ip¬
se aut̾ habita babat in asseroth gentiũ. que
dñm. Erat aut̾ delbora ꝓphetes uror lapi¬
doth. que posuerat tentoriũ suum in mõ¬
te effraim sub arbore palme q̃ dicebatur
palma delbore. Et ascẽdebant ad eam filu
talim. Mulier enĩ itura ad p̾lium uroca¬
uit uirũ suum. qui supͣdictus ẽ lapidoch
eredit᷑ enim fuisse idẽ barach ⁊ lapidoth. qr
eadem ẽ utriꝰq nõis int̾pretatio. Int̾pre¬
tat᷑ eiuim utrũq choruscat̾o. Belbora u̾o̾
hebraice apis. q̃ dixit ad eum p̃cepit tibi
deus isrł. duc ex̾citum in montẽ thabor.
saram in manũ tuam iurta torrentem cy¬
son. Eui barach. Hisi uen̾is mecum non ꝑ¬
gam. Que ait. Ibo. d uictoria tradet᷑ in ma¬
nus mulieris. Nũtiatum ẽ cysare qd̾ ascẽ¬
dissent delbora ⁊ barach in montẽ thabor.
ad pugnandũ. ⁊ ꝯg̾gauit ex̾citum ad tor

Expanded text:
. Qui tradidit eos in manus Jabin regis Chanaan. Qui regnavit in Asor, et habuit ducem exercitus sui Sisaram. Ipse autem habitabat in Harosteh gentium , » quae Dominum. Erat autem Debbora prophetes uxor Lapidoth, quae posuerat tentorium suum in monte Ephraim sub arbore palmae, quae dicebatur palma Debborae, et ascendebant ad eam filiides de Nephthalim. Mulier enim itura ad praelium vocavit virum suum, qui supradictus est Lapidoth. Creditur enim fuisse idem Barac, et Lapidoth, quia eadem est utriusque nominis interpretatio. Interpretatur enim utrumque coruscatioc, Debbora vero Hebraice apis. Quae dixit ad eum: « Praecepit tibi Deus Israel: Duc exercitum in montem Thabor, saram in manum tuam juxta torrentem Cison. Cui Barac: Nisi veneris mecum non pergam. Quae ait: Ibo, sed victoria tradetur in manus mulieris. » Nuntiatum est Sisarae, quod ascendissent Debbora et Barac in montem Thabor ad pugnandum. Et congregavit exercitum ad torr
Abbreviated transcription (Latin):
dumẽta pontificalia. Ed fecit ĩ effra tab̾nacu¬
lum ⁊ altare ꝓpter illud qd̾ erat ĩ sylo. ⁊ fc̃s
sacerdos ĩ molauit suꝑ illud hostias dño. E¬
uit siringas trahens ħ nomen a siringauxo¬
re cadini armonica. que ꝓpt̾ zelũ armonie
a iuiro suo recesserat. Inuenit etiã lirã hoc
modo. Reperre concham testudinis mortue
⁊ putrefcẽ. cuiꝰ n̾uuli arentes ⁊ excensi in
ore conche ad aurã denuem sibilũ reddebãt.
Incertum aut̃ est quis fuit iste m̾curius
utrũ hermes. an timegistrꝰ pħs an m̾cu

Expanded text:
fecit in Ephra tabernaculum, et altare praeter illud quod erat in Silo. Et factus est sacerdos, et immolavit super illud hostias Domino. Qt syringas, trahens hoc nomen a Syringa uxore Cadmi, quae propter zelum harmoniae a viro suo recesserat. Invenit etiam lyram hoc modo: Reperit etiam concham testudinis mortuae, et putrefactae, cujus nervuli arentes, et extensi in ore conchae, ad auram tenuem sibilum reddebant. Incertum est autem quis fuerit iste Mercurius utrum Hermes, an Trismegistus philosophu
Abbreviated transcription (Latin):
unc dixit ad illos. Cauete ab omilens horrea¬
Oauaritia cum sit breius hominis uita. suꝑ
quo ꝓposut eis simłitudinẽ de diuite qui ꝓ
fructuum ub̾tate delib̾abat borrea sua am¬
pliare. Cui d̾s ait. stulte hac nocte aĩam tuã
di. Ego testimoniũ ꝑhibeo de me. ⁊ pat̾ testimo
filium dei ⁊ eos in pccõ suo morituros. ⁊ scitu¬
ros qͥs ess cum eraltaru̾nt eum a t̾ra ⁊ ipsos
nec filios dei eẽ nec abrahe ⁊ qd̾ abraham ui¬
derat diem suum ⁊ ĩtulit ante qͣm abraham
sieret ego sum. Ille solus u̾e ẽ qui ante ꝗͦͣ ali¬
quid ess uere potuit dic̾e. Ego sum. ẽ ulert̃
gͦ lapides uidei ut iacerẽt in eum. Iħc autem

Expanded text:
unc dixit ad illos: Cavete ab omni avaritia , » cum sit brevis hominis vita, super quo proposuit eis similitudinem de divite, qui pro fructuum ubertate deliberabat horrea sua ampliare. Cui Deus ait: « Stulte, hac nocte animam tuam o sum lux mundi, ego testimonium perhibeo de me, etc. Filium, et eos in peccato suo morituros, et scituros quis esset, cum exaltarent eum a terra, et ipsos nec filios Dei esse, nec Abrahae, et quod Abraham videret diem suum, et intulit « antequam Abraham fieret, ego sum. » Ille solus vere est, quo antequam aliquid fieret vere potuit dicere: « Ego sum. » Tulerunt ergo lapides Judaei, ut ja
Abbreviated transcription (Latin):
reti̾ens ibc iudit hoĩem cecum a natiuita¬
te. ⁊ luto fcõ de saliua cũ limuiss ocłos eiꝰmi¬
sit eum ad natatoria syloe. ⁊ laure ⁊ iudit. Sy
loa ẽ fons ad radicem mõtis syon qui ñ iugi¬
bus aquis s inẽtis hors ebullit cuiusaque
nt exciꝑent᷑. qĩ stagnum ñ longe ꝯstructũ erat.¬

Expanded text:
riens Jesus vidit hominem caecum a nativitate. Et luto facto de saliva, cum linivisset oculos ejus, misit eum ad natatoriam Siloe, et lavit, et vidit . » Siloe fons est ad radicem montis Sion, qui non jugibus aquis, sed incertis horis ebulit, cujus aquae, ut exciperentur, quasi stagnum non longe a fonte erat
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ datam a deo scidit eam ꝑ mediũ in lõgi¬
tudinem incisionẽ fatiens.⁊ iecit ĩputeum.
⁊ p̾cepit fortib ut haurirent aqͣm. ⁊ płimã
pͥus effund̾ent. ut ultima q̃ remanet freq̃n¬
tib ꝯcussionib ex̾citata ⁊ purgata fi̾et pota¬
bilis. Ibi etiam dedit eis iuditia ñdum tñ in
re s dacͣm se ꝓmisit si obedire sͥ uellent. De fõ¬

Expanded text:
n praesenti scidit eam per medium, in longitudine incisionem faciens, et jecit in puteum, et praecepit fortibus, ut haurirent aquam, et plurimam prius effunderent, ut ultima quae remaneret, frequentibus concussionibus exercitata, et purgata fieret potabilis. Ibi etiam dedit eis judicia, nondum tamen in re, sed daturum se promisit, si obedire sibi vellent.
Abbreviated transcription (Latin):
sertum ethan. Om̃s enim qr pͥus añ ma¬
re suert᷑ in deserto ethan. pꝰ mare ĩ deserto
sur. pꝰ helym in deserto sul. ambulauert̃ ꝙ
trib dieb ꝑ solitudinem. nec ĩuenert aqͦm
donec uenert̃ in marath. ubi aqͣm inuentã
p̃amaritudine ñ poterant bib̾e. uñ ilocum
illũ dix̾unt marath ab hac amaritudine.
enimẽ. qui sitiens ñ inuenit potũ qͦm si in¬
uentũ gustare ñ possit. Dñs aut̾ ostẽdte lig¬
num moysi. qd̾ cum mississẽe in aqͣs dul¬
corate sunt. forte lignũ illud tał efficatie
erat. ⁊ forte miracłose fẽm ẽ ut in solitudi¬
ne ĩ qua ñ erat lignũ: inueniret᷑ lignum.
hebrens dicit qr illud lignũ naturalrama¬
rissimũ erat. ⁊ ut miabilior ĩnotesc̾et uis
diuina alnarũ additũ amaro dulcedinẽ¬

Expanded text:
sertum Etham. » Dicimus enim quia prius ante mare fuerunt in deserto Etham; post mare, in deserto Sur; post Elim, in deserto Sin. « Ambulaveruntque tribus diebus per solitudinem, nec invenerunt aquam, » donec venerunt in Mara, ubi aquam inventam, prae amaritudine non poterant bibere. Unde, et locum illum dixerunt Mara, ab hac amaritudine aenim, qui sitit, si non invenerit potum, quam si inventum gustare non possit. « Dominus autem ostendit lignum Moysi, quod cum misisset in aquas, dulcoratae sunt. » Forte lignum illud talis efficaciae erat, et forte miraculose factum est, ut in solitudine in qua non erat lignum, inveniretur lignum. Hebraeus dicit, quia illud lignum naturaliter amarissimum erat, et ut mirabiliter innotesceret vis divina, amaru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenerunt t̾ram. hebrei u̾o tradut ꝙ cũ
uenisset ad excremũ montis ꝓiecti ĩ mare
ꝑ longũ maris uiam eos obliqͥsse. ⁊ circue¬
undo montẽ. ⁊ ad idem lictus egipti rediisse
qd̾ ꝓbant sio natura maris ẽ ut qd̾ ꝑte in
eo ad prorimũ litus ꝓitiat. Cum gͦ mane
iacerent egiptii mortui ĩ lutore. patet ꝙ idẽ
erat litus ex altera mõtis parte. Nõ enintĩ
spacio noctis fere eqͥnoctiał. nec illi nec hii.
etiã ad mediũ mare trãscurrisset᷑. qr spacio¬
sum ẽ ibi. Cum q sic ꝑturbarent᷑ egiptii:
moyses dño iubẽte extẽdit manũ suam suꝑ
mare. ⁊ reu̾se sut aque ad pͥorem locum. ⁊ opͥe¬
ruert̃ egiptios nec unus qͥdem suꝑfuit ex
eis. ⁊ tulit isrł arma mortuoꝵ. moysesq do¬
mino canticum ꝯposuit exametro carmi
canticum d̾r canticoꝵ. nec ħ discernendũ
eẽ dicit iose. cum alexandro macedomi. ⁊ ex¬
citiu eiꝰ darium ĩ seq̃nti mare panphilicu

Expanded text:
enerunt terram. Hebraei vero tradunt quod, cum venissent ad extremum montis porrecti in mare, per longam maris viam eos obliquasse, et circumeundo montem ad idem littus Aegypti rediisse, quod probant sic: Natura maris est ut quod perit in eo ad proximum littus projiciat. Cum ergo male jacerent Aegyptii mortui in littore, patet quia idem erat littus ex altera montis parte. Non enim in spatio noctis, fere aequinoctialis, nec illi nec hi etiam ad medium maris transcurrissent, quia spatiosum est ibi. Cumque sic perturbarentur Aegyptii, Moyses, Domino jubente, extendit manum suam super mare, et reversae sunt aquae ad priorem locum, et operuerunt Aegyptios, « nec unus quidem superfuit ex eis, » et tulit Israel arma mortuorum. Moysesque Domino canticum exposuit hexametro carminCanticum dicitur canticorum. Nec hoc discredendum esse, dicit Josephus, cum Alexandro Macedoni et exercitui ejus Darium i
Abbreviated transcription (Latin):
ua uirgã ⁊ extende manũ tuam suꝑ ma¬
re ⁊ diuide illud ut ꝑ siccum ing̾diant᷑ filiz
isrł. collensq se angłs qui p̃cedebat eos
stetit pꝰ tergum int̾ egiptios ⁊ isrł. ⁊ erat
nubes cenebrosa egiptus. s lucida hebre¬
is. Cum q extẽdiss moy. manũ flauit uẽ¬
tus uehemens. ⁊ u̾tit aqͣm in siccum. ⁊ di
uisum ẽ mare ĩ .xii. diuisiones. ut queq
tribus ꝑ turmas suas inced̾et. ⁊ aduocãs
moyses singłas trib scdm ordinẽ natiui¬
tatis sue horcabat᷑ eos ut ip̃m preeuntẽ
seq̃rent᷑. Cum q tiruissent intrare ru

Expanded text:
e manum tuam super mare, et divide illud, ut super siccum ingrediantur filii Israel. Tollensque se angelus, qui praecedebat eos, stetit » post tergum inter Aegyptios, et Israel, « et erat nubes tenebrosa. » Aegyptiis, sed lucida Hebraeis. « Cumque extendisset Moyses manum, » flavit ventus vehemens, « et vertit aquam in siccum, » et divisum est mare in duodecim divisiones, ut quaeque tribus per turmas suas incederet. Et advocans Moyses singulas tribus secundum ordinem nativitatis suae hortabatur eos ut ipsum praeeuntem sequerentur. Cumque timuissen
Abbreviated transcription (Latin):
cc̃ peditum armatoꝵ. leuantes q ocłos he¬
brei uid̾unt egiptios pꝰ se. ⁊ tumuert᷑ ualde.
neq enĩ facultatem fuge habebat᷑. nec pug¬
nare pocerant qr iuermes erat. nec ibi mo¬
arguereẽ moysen dixit eis. holite timere.
hec fecit dñs ut hodie uideatis magnalia
eiꝰ. Ipse pugnabit ꝓ uob̃ ⁊ uos cacebitis. E¬
giptios quos udetis nc̃ nõ uidebitis ĩ sem¬
pit̾num. In hebreo plenius ẽ. nõ uidebitis¬

Expanded text:
Levantesque oculos Hebraei, videruntque Aegyptios post se, et timuerunt valde. » Neque enim fugae facultatem habebant, nec pugnare poterant, quia inermes erant, nec ibi moarguerent Moysen, dixit eis: « Nolite timere, haec fecit Dominus, ut hodie videatis magnalia ejus. Ipse pugnabit pro vobis, et vos tacebitis. Aegyptios quos videtis nunc non videbitis in sempit
Abbreviated transcription (Latin):
fluctib ẽ ad esum in h̾e colorem cadit ob ħ
lute. ⁊ int̾ harenas atrite t̾re colorem hñt ⁊¬
maris. hoc mare ĩ duos sinꝰ diuidit᷑ quiab
oriente ẽ ꝑ ficus os appellat᷑. qr ꝑ sehorameiꝰ
inbabitabat. alter arabicus d̾r. ubi nos tñ
sum. qr canne in litorib hũndant. Sane ibi
coartati sũt fili isrł ex una parte erãt mon¬
tes asꝑrimi ⁊ ĩmeabłes. ex altera parte mare.

Expanded text:
em cadit. Ob hoc lutae, et inter arenas attritae terrae colorem habent et maris. Hoc mare in duos sinus dividitur, qui ab oriente est Persicus appellatur, quia Persae oram ejus inhabitant, alter Arabicus dicitur, ubi tamen sum, quia cannae in littoribus ejus abundant. Sane ibi coarctati sunt filii Israel. Ex una parte erant montes asperrimi et immeabiles, ex altera parte mare.
Abbreviated transcription (Latin):
dicũ manib sumeret᷑ cenosũ ess ⁊ utile. ꝓp¬
ter hoc etiã palme ñ multũ eminebat᷑ a t̾ra.
qr ñ sufficiebat humor ad ꝯglutinandã hu¬
mũ. Exinde uen̾unt in desertũ syn. qd̾ est
int̾ helym ⁊ synai. ubi plures feceit᷑ mãsio¬
nt᷑. de coturnicib ⁊ mã

Expanded text:
manibus coenosum esset et inutile. Propter hoc etiam palmae non multum eminebant a terra, quia non sufficiebat humor ad conglutinandam humum. Exinde « venerunt in desertum Sin, quod est inter Elim et Sinai , » ubi plures fecerunt mansioXIV. De coturnicibus,
Abbreviated transcription (Latin):
oculo. dentem ꝓ dente. fracturam ꝓ fractu¬
ra. liuorem ꝓ liuore. adustionẽ ꝓ adusti
tur in duplũ. ł in quadruplum. Det̾mina
ret abortiuũ nõdum aĩatum mulccabat᷑
peccunia. Inc̾tum est aut̃ utrũ talio extẽ¬
deretur usq ad iudicem. ł circa inuiriatũ
tm̃ haberet locum. Qd̃ u̾o iniuriatꝰ sine m¬
dice poss ulcisci: forte inde habi pot̾ qd̾ ad
ciuitates refugu refugiebat homicida ñ uo¬
lens ut int̾ficeret᷑ a proximis occisi. De obseruẽ¬

Expanded text:
oculo, dentem pro dente, fracturam pro fractura, livorem pro livore, adustionem, pro adustiotur in duplum, vel quadruplum. Determinaret abortivum nondum animatum, multabatur pecunia. Incertum est autem utrum talio extenderetur, usque ad judicem, vel circa injuriatum tantum haberet locum. Quod vero injuriatus sine judice posset ulcisci, forte inde haberi potest, quod ad civitates refugii fugiebat homicida non volens, ne interficeretur a proximis occisi.
Abbreviated transcription (Latin):
ne iubilei qui septimanã ebdomadaꝵ an¬
noꝵ seq̃batur. ad cuiꝰ p̾signationem .uii. an¬
nis p̾cedentib ut tradunt qͥdam in singłis
neomeniis clangebant tubis. ⁊ .uii. dieb
ꝯtinius ante ip̃m sollẽpnzabant clangẽ¬
stinos redibant possessores. pret̾ domos que
erant ĩ urbib muratis. qͣs cñ pͥmo annouẽ¬
ditionis uenditori redim̾e licebat exceptis
scemate castigare ꝓpter transgͥssiones legũ.
Iose dicit quia ĩ iubileo ꝯueniebãt uẽditor
agri. ⁊ emptor. ⁊ reputantes fructꝰ ⁊expẽsas
in agrum iam fr̃as fructib exub̾asse oꝑtis
uenditor recipiebat agrũ. Si uo expense trãs¬
cendebant. hoc qd̾ deerat recipiebat emptor.
⁊ a possessione sua discedebat. hanc ꝯputatõ¬

Expanded text:
ebdomadarum annorum sequebatur : ad cujus praesignationem septem annis praecedentibus, ut tradunt quidam, in singulis neomeniis clangebant tubis, et septem diebus continuis ante ipsum solemnizabant clangenstinos redibant possessores; praeter domos quae erant in urbibus muratis, quas tamen, primo anno venditionis, venditori redimere licebat, exceptis ervitii schismate castigare, propter transgressiones legum. Josephus dicit, quia in jubilaeo conveniebat venditor agri et emptor; et reputantes fructus, et expensas in agrum factas, fructibus exuberasse compertis, venditor recipiebat agrum: si vero expensae transcenderunt, hoc quod deerat recipiebat emptor, et a possessione discedebat. Hanc ta
Abbreviated transcription (Latin):
rum redd̾e nõ poterit. habeat emptor agrum
usq ad iubileum. In ip̃o enim omus uendi¬
tio redibit ad pͥstinum possessorẽ ẽ ram aut̃
sic uoluit dñs uendi ab eis sub ꝯdicõne reci¬
piendi qr sua erat ⁊ ñ ipsoꝵ. alienigenas tn̾ser¬
uos uoluit eos in ꝑpetuum possidere.De bñdi

Expanded text:
reddere non poterit, habeat emptor agrum, usque ad jubilaeum. In ipso enim omnis venditor redibat ad pristinum possessorem. Terram autem sic voluit Dominus vendi ab eis sub conditione recipiendi, quia sua erat, et non ipsorum. Alienigenas tamen servos voluit eos in perpetuum possidere. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ o nõ. nec mutari licebat in meliꝰ ł det̾nis.
Simiłr aĩal qd̃ uouebat᷑ dño nõ licebat ĩmu¬
tari. Si quis qd̃ uouerat ĩmutaret. ⁊ uotiuũ
⁊ ĩmutatum erat dnĩ. S distĩguendumẽ de
huiꝰmodi uotis. aliqu̾ enim sic ex uotis aliqͥd
scificatur dnõ qd̃ anath̾atizabat᷑. illud nõ po

Expanded text:
batur, nec mutari licebat in melius, vel deterius . Similiter animal quod vovebat, dominus non licebat immutari, si quis quod voverat immutaret, et votivum et immutatum erat domini. Sed distinguendum est de hujusmodi votis. Aliquando enim sic ex voto aliquid sanctificabatur Domino, quod ana
Abbreviated transcription (Latin):
sup᷑ existimatõnem. ꝓ qua alii daret᷑. add̾et
quĩtam eiꝰ partem. Qd̃ ideo statutum ẽ ne qui¬
taret in emptõne eiꝰdem rei qr eam dederat.Hy¬
toria numeroꝵ

Expanded text:
uo alii daretur, adderet quintam ejus partem. Quod ideo est statutum, ne qtaret in emptione ejus rei, quia eam dederat.LIBRI NUMERO
Abbreviated transcription (Latin):
ñ alia quidem a p̾dicta. s eadem cõci¬
nuata. s ꝓpter fastidium tollendum
in quinq partitiones distincia e̾. quaꝵque¬
ubet ꝓprium libri sortita ẽ uocabulum. Etiã
scd̾a partitio g̾ce dicit᷑ exodum. latine exuue
odos enim iter ł ua dicit᷑ agie enim de exitu
isrł de egipto. hebraice d̾r eslemoth. a prin¬
cipio libri ⁊ sonat. hec sũt nomina. sic̾ nos
apͥncipus suis psalmos nominamus. Exi¬

Expanded text:
n alia quidem a praedicta, sed eadem continuata, sed propter fastidium tollendum in quinque partitiones distincta est, quarum quaelibet proprium libri sortita est vocabulum. Etiam secunda partitio Graece dicitur Exodus, Latine Exitus. Odos enim iter vel via dicitur. Agit enim de exitu Israel de Aegypto. Hebraice Elesmoth, a principio libri, et sonat, haec sunt nomina, sicut nos a principiis suis psalmos nominamus.
Abbreviated transcription (Latin):
it qd̵ ẽ sanguinẽ suum fund̾e. ⁊ capillostõ¬
dere. ⁊ sacrare morrius ut echinci fatiune.
ꝓhibuit q morticina comedi. s addidit q
illa ⁊ sibi ĩmunda dare possẽt aut uendere
pegrinis ⁊ aduenis. qr alie nat̾ones licite
multis uescunt᷑ que int̾dicta suͣt hebreis.
ne creditor exig̾et debitum a debitore hebrec
dũtarat a ꝑegrino poterat exig̾e. Et obħ no
minauit annũ illum annũ remissionis.
nõ eus tñ cuiꝰ erat iubileꝰ. In iubileo enim
dimittebant᷑ debita. in ħ differebat petere.
Phibuit qͦ in pͥmogenitis bob arari. ⁊ uel¬
lera pͥmogenitoꝵ tonderi. ꝑ qd̃ ĩnuit nicħ
de pͥmogenitis deb̾e sumi ł ferri in ꝓprios¬

Expanded text:
d, et sanguinem suum fundere, et capillos tond, et sanguinem suum fundere, et capillos tondere, et sacrificare mortuis, ut ethnici faciunt. Prohibuit quoque morticina comedi; sed addidit quia et illa sibi immunda, possent dare, aut vendere peregrinis, et advenis, quia nationes aliae licite multis vescuntur, quae interdicta sunt Hebraeis. t Moyses ne creditor exigeret debitum a debitore Hebraeo duntaxat. A peregrino poterat exigere, et ob hoc vocabit annum illum annum remissionis, non illius tamen cujus erat Jubilaeus. In Jubilaeo enim dimittebantur debita; in hoc differebant petere. Prohibuitque in primogenitis bobus arari, et vellera primogenitorum tonderi. Per quod innuit nihil de primogenitis debere sumi, vel fieri in
Abbreviated transcription (Latin):
am ĩ illis sollẽpnitatib pret̾ea quediximꝰ
sponte q̃dam expẽdebant ad honoremom̃
Et hec scd̾aria p̾cepit moỹ. ferri ad locum
tis ut diximꝰ t̾ciam fatiebat it̾m decimati¬
onem ĩnsus pauꝑm. ⁊ hãc reponebãt apd̾
se ut hrẽnt darent unde darẽt ꝑ egrino ⁊ ad¬
uene. pupillo ⁊ iudue egentib ⁊ etiã lemi¬
tis si indig̾ent. In usus u̾o ꝓprios extrani
chil ĩpendebant. ⁊ de h dictum ẽ om̃i petẽti
tribuete. addidit qͦ qd̾ si etiam frat̾ aut u¬
xor aut silius. aut amicus sp̃ualis ꝑsuade¬
ret aliquẽ ad cultum ydoloꝵ. forte ꝓpͥt̾ afflu¬
entiã que sequebat᷑ gentiles nõ occultarei
eum. s ꝯuictum aut ꝯfessum popłs obru¬
eree lapidib. Et ille cui ꝑsuaserat pͥmus
pon̾et manꝰ suas suꝑ eum. Eodem modo ci¬
uitas adn̾sus ciuitatem insurg̾et. ⁊ deleret
eara si ꝑsuaderet reced̾e a eultu dei. Incisu¬

Expanded text:
dam in illis solemnitatibus, praeter ea quae diximus, dam in illis solemnitatibus, praeter ea quae diximus, sponte quaedam expendebant ad honorem Domini, et haec secundaria praecepit Moyses ferri ad locum tis, ut diximus, tertiam faciebant iterum decimationem in usus pauperum, et hanc reponebant apud se, ut haberent unde darent peregrino, et advenae, pupillo et viduae egentibus, et etiam Levitis, si indigerent. In usus vero proprios ex hac nihil expendebant, et de hac dictum est: « Omni petenti tribue . » Addit quoque quod si etiam frater, aut uxor, aut filius, aut amicus specialis persuaderet aliquem ad cultum idolorum, forte propter affluentiam, quae sequebantur gentiles, non occultaret eum; sed convictum, aut confessum populus obrueret lapidibus: et ille cui praesuaserat, primus imponeret manus suas super eum; eodem modo civitas adversus civitatem insurgeret, et deleret eam, si persuaderet recedere a cultu Dei. Incissu
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dicta dnõ. ⁊ deĩceps reddid̾unt ea leuitis. s
hoc nichil ẽ qr nodum dñs locum sͥ elege
hec fiebant. sic̾ pͥmam pardẽ decime tocius.
ut pͥmam gelimã grani. pͥmam amphorã
ni in cartallo. qd̾ uas modicum ẽ. nec ueram
caꝑet decimã. s hii de pͥmogenitis. ⁊ pͥmicus¬
nis hebrei duas fatiebant decimatones bo¬
noꝵ suoꝵ. pͥmam seꝑabane leuitis. De hac
dictum ẽ. De sudet elemosina ĩ manu tua do¬
nec uideas iustum cui des .i. illũ cui debes.
Itm .i2. reliqͣs partes decimabat᷑. ⁊ hãc scd̾am
decimã sibi reseruabat᷑. Et ex eacer ĩ anno
sibi ⁊ domui sue fatiebant ⁊ leuitã ꝯcellane¬
um qui etiã cum eis ascend̾at inuitabat᷑.
In eodem usus sͥ reseruabant scd̾m animal
pꝰ pͥmogenitum. qiͣ scd̾ m pͥmogenitũ. ⁊ si¬
niliter pͥmitias tantũdem sibi reponebãe
qͣi scd̃as pͥmitias. Qui aut̃ ampliora hiis¬
in illis trib festis expend̾e uolebat. aliqͣde
bonis suis ad huc seꝑabat. ⁊ cum p̾dictis re¬

Expanded text:
praedicta Domino, et deinceps reddiderunt ea Levitis. Sed hoc nihil est, quia nondum Dominus locum sibi elegerulis annis haec fiebant sic: primam partem decimae totius, ut primam gelimam grani, primam amphoram ni in cartallo, quod modicum vas est, nec veram caperet decimam. Sed hic primogenitis et primitiisnis Hebraei faciunt duas decimationes bonorum suorum. Primam separabant Levitis: de hac dictum est: Desudet eleemosyna in manu tua, donec invenias justum, cui des, id est illum cui debes. Iterum novem reliquas partes decimabant, et hanc secundam decimam sibi reservabant, et ex ea ter in anno,sibi, et domui suae faciebant, et Levitam concellaneum, qui etiam cum eis ascenderet invitabant. In eosdem usus reservabant sibi secundum animal post primogenitum, quasi secundum primogenitum, et similiter post primitias tantumdem sibi reponebant, quasi secundas primitias. Qui autem ampliora his illis tribus festis expendere volebat, aliqua de bonis adhuc separabat, et cum praedictis re
Abbreviated transcription (Latin):
luc fili isrł̃ iam creserãt delete. fili lochde¬
ddidit ꝙͦ moy. qd̾ non liceret eis comedere
decimã in oppidis suis. nec pͥmogenita pero¬
rum nec pͥmitias laboꝵ. nec uotiua. nͨ spon¬
te oblata. s cm̃ coram dnõ in loco quẽ elig̾et

Expanded text:
luc filii Israel, jam tres erant deletae. Filii Lot deddiditque Moyses, quia non liceret eis comedere decimam in oppidis suis, nec primogenita pecorum, nec primitias laborum, nec votiva, nec sponte oblata, sed tamen coram Domino in loco quem elegerit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ mare qd̾ tirrenum d̾r. addidid qͦͣ qd̾ bene¬
dictõnes ⁊ maledictones scriptas in ħ libro
transito iordane. in ing̾ssu suo dio̾e̾nt in h̃c
modum. Sextribus maiores natu ascende¬
reire montẽ garizim cũ sac̾dotib ⁊ leuitis.
⁊ sex minores montẽ hebal e regione. ⁊ qui
in garizun om̃s benedicc̾ones dic̾e̾nt suꝑ
legis obseruatores. Et qr in hebal respõderẽt̃

Expanded text:
d benedictiones et maledictiones scriptas in libro hoc, transito Jordane; in egressu suo dicerent, in hunc modum: Sex tribus majores natu ascenderent montem Garizim cum sacerdotibus et Levitis, et sex minores montem Ebal e regione, et qui in Garizim omnes benedictiones dicerent super legis observatores, et qui in Ebal respondere
Abbreviated transcription (Latin):
epauit moyses tres ciuide ciuitatib refugiz¬
rates refugi trans iordanem. basor in tri¬
bu ruben. ramod in galad intribugad gol¬
laminbasan. intribu manasse. haꝵ usus
hic erat. di quis nolens hominẽ occidus o
fugiss ad aliqͣm baꝵ. ⁊ ibi a ꝯsanguineis oe¬
cisiꝰ cutus erat. Si enĩ extra fines alicmꝰ haꝵ
ĩueniret eum qui ultor sãguinis occisi eẽ
debebat ĩpune ꝑcuteret homicidã. Erat a
ir ea fugitiuꝰ usq ad recõciliatonem cum

Expanded text:
avit Moyses tres civitates refugii trans Jordanem Bosor in tribu Ruben, Ramoth Galaad in tribu Gad, Golan in Basan in tribu Manasse . Harum hic usus erat: si quis nolens hominem occidisset, confugiebat ad aliquam harum, et ibi a consanguineis occisi tutus erat. Si enim extra fines alicujus harum invenisset eum, qui ultor sanguinis effusi esse debebat, impune percutiebat homicidam. Erat autem in ea fugitivus usque ad reconciliatione
Abbreviated transcription (Latin):
ab eritu filioꝵ isrł de egiptonatõib¬
.xiͦ. mense. pͥma die mensis uidẽs
moy. diem mortis sibi ĩminere:
locutus ẽ ad om̃s filios isrł̃ i cepit legem ex
rum. Sane recapitulat̾onem moysi ꝓsequẽ¬
tes que supͤdicta sũt omittemꝰ. Suꝑadditadi¬
cemus. q̃dam que uident᷑ ꝯtraria memora¬
bimꝰ det̾minando. Itaq in recapitulãdo are
moy. dixi uob illo temꝑe. nõ ualeo solus.
negocia ur̃a sustinere. aate ex uob̾ uiros sa¬
pientes ⁊ ponam eos tribunos ⁊ cẽturio nes
quinqͣgenarios ⁊ decanos. ħ iudetur ot̾riũ
pdictis Supͣ enim ꝯsilio ietro dixit ħ fc̃m
eẽ ucrumq u̾o fcm fuit. pͥmo em̃ ad ꝯfili¬
um socerifaciend̾ secreto disposuit pꝰea au¬
ccoritate ⁊ assensu popłi opleuit. Qd etiam
dicit hic moy. dixistis mͥ ut mutta mꝰ uiros
qui ꝯlid̾ent t̾rani. Supia uo legit᷑ dixisse
dñm mitte uiros. nõ est otrarium. qr ad
suggestionem popłi ꝯsuluit dñm. Qͥ dit it.

Expanded text:
ab exitu filiorum Israel de Aegypto, undecimo mense, prima die mensis, videns Moyses diem mortis sibi imminere, locutus est ad omnes filios Israel, et coepit legem exprum . Sane recapitulationem Moysi prosequentes, quae supradicta sunt, omittemus; super addita, dicemus quaedam, quae videntur contraria, memorabimus, determinando. Itaque in recapitulando ait Moyses: « Dixi vobis illo tempore: Non valeo solus negotia vestra sustinere, date ex vobis viros sapientes, et ponam eos tribunos, centuriones, quinquagenarios, et decanos. » Hoc videtur contrarium praedictis. Supra enim, consilio Jethro dixit hoc factum esse; utrumque vero factum fuit. Primo enim, ad consilium soceri, faciendum secreto disposuit, postea auctoritate et assensu populi complevit. Quod etiam dicit hic Moyses: « Dixistis mihi: Mittamus viros, qui considerent terram. » Supra vero legitur dixisse Dominum: « Mitte viros , » non est contrarium, quia ad suggestionem populi consuluit Dominum, qui dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
fert mortuum. ut etiã ostẽderet q̃ neci̾tas
ĩcum beret eis obseruandi p̾cepta diũ ĩ ter¬
ra ꝓmissa. addidie qr nõ erat t̾ra illa sic̃ c̾ra
egipti. que bñfitio fluminis fecõdat᷑. ut ꝑ

Expanded text:
fert mortuum. Ut etiam ostenderet quae necessitas fert mortuum. Ut etiam ostenderet quae necessitas incumberet eis, observandi praecepta Domini, in terra promisionis, addidit, quia non erat terra illa, sicut terra Aegypti, quae beneficio
Abbreviated transcription (Latin):
manna it̾aret. hõ in solo pane uiuit homo
s in omi u̾bo qd ꝓcedit de ore dnĩ. Panem
uocauit bic oẽm cibum bumanũ. Consu¬
euit enim scͥptura panem ꝓ cibo ponere
Et ẽ sensus. Holite mirari si cibum ĩsoli¬
cum dedit uõb̾ dñs. qr nõ in solis usitatis
cibis uita hominis stabilita ẽ apurdeũ led
solo u̾bo pot̾ creare noua ex quib uuat
homo. adoidit qͦ int̾ benefitia qd̾ ꝑ . xl an
nos in deserto uestim̾ta eoꝵ nõ defecerãt ue¬
tustate. nec sotulares attriti erãt. ⁊ qd̾ eua¬
serant serpentes flatu urẽtes circũstantia
quos forte supͦ dixerat ignitos ⁊ scorpiones.
⁊ dipsades. que latine situle dicunt᷑. qr ꝑi
munt hõiem sici. ⁊ adeo pͦue sĩe ut eũ cal¬
cant̃ uix uideant᷑. cuiꝰ uenenũ ante extĩgute
qͣm sentiant᷑. nec tristitiã sentit moriturus
Dicit᷑ aut̾ situla ꝑ ꝯtrarium uas enĩ qd̾ si¬
tula d̾r aufert sitim. hec affert sic̃ pharet᷑
que ifert mortẽ. ferecrũ uł qi fert. ł qr au¬

Expanded text:
homo, sed in omni verbo, quod procedit de ore Dei . » Panem vocavit hic omnem cibum hominum. Consuevit enim Scriptura, panem pro cibo ponere, et est sensus: Nolite mirari si cibum insolitum dedit vobis Dominus, quia non in solis usitatis cibis vita hominis stabilita est apud Deum, sed solo verbo potest creare nova, ex quibus vivat homo. Addidit quoque inter beneficia, qnos in deserto vestimenta eorum non defecerant vetustate, nec solutares attriti erant, et quod evaserant serpentes flatu urentes circumstantia, quos ob hoc forte supradixit ignitos, et scorpiones, et dipsades , quae Latine situlae dicem siti, et adeo parvae sunt, ut cum calcantur vix videantur, cujus venenum ante exstinguit, quam sentiatur, nec tristitiam sentit moriturus. Dicitur autem situla per contrarium; vas enim quod situla dicitur. aufert sitim, haec affert. Sicut pharetra quae infert mortem, feretrum, quia fert vel au
Abbreviated transcription (Latin):
.ui. tribub in hebal. ⁊ simul om̃s maledic¬
tiones imp̾carent᷑ transg̾ssorib. Et qui in
garizum respond̾unt amen. Et nota qd̾ cũ
ferezeum lebuzeuͣ. euehũ. etheum. In hac
iteratõne u̾o nominat septimũ. gergeseũ.

Expanded text:
ribubus in Ebal, et simul omnes maledictiones imprecarentur transgressoribus, et qui in Garizim responderent: Amen. Et nota, quia cuPherezaeum, Jebuzaeum, Hevaeum, Hethaeum. In hac vero iteratione nominat septimum Gergezaeu
Abbreviated transcription (Latin):
dem p̾uentos etbiopes expugnãs inclusit
eos fugiences in cuutatẽ sabaregiam q̃m pꝰ¬
cambis el a nomine lororis sue meroende¬
nominauit. Qmcum qr ĩ expugnabił erat
oiuitiꝰ obsediss ocłos suos uuecit in eũthar¬
mis filia regis ethiopũ. ⁊ ex ꝯdicto tradidit ei¬
ciuitatẽ si duc̾et eam urorem. ⁊ ita fcm est.
inde est qd̃ maria ⁊ aaron uirgati sũt aduer¬
sus moysen ꝓ urore eiꝰ ethiopissa. Dum aut̾
redire uoliuss ñ acquieuit uxor. ꝓm̃ mo¬
yses tamqͣm uir ꝑuus astroꝵ duas ymagi¬
nes sculpsit ĩ gẽmis. huiꝰ efficatie. ut altera
ut sic̃ pari amore sic parib anuł insigni¬
rent᷑. Cepit gͦ mulier amoris uiri obliuis¬
ci ⁊ tandẽ libere in egiptũ regͥssus est.De fu¬

Expanded text:
dem preventos Ethiopes expugnans inclusit dem preventos Ethiopes expugnans inclusit eos fugientes in civitatem regiam Saba, quam poCambises a nomine sororis sue Meroen denominavit. Quam cum quia inexpugnabilis erat diutius obsedisset, oculos suos iniecit in eum Tharmis filia regis Ethiopum et ex civitatem, si duceret eam uxorem, et ita factum est. Inde est quod Maria et Aaron jurgati sunt adversus Moysen pro uxore ejus Aethiopissa . Dum autem redire voluisset, non acquievit uxor. Proinde Moyses tanquam vir peritus astrorum duas imagines sculpsit in gemmis hujus efficaciae, ut altera ut sicut pari amore, sic paribus anulis insignirentur. Cepit ergo mulier amoris viri oblivisci, et tandem libere in Egyptum regressus est.
Abbreviated transcription (Latin):
nerent eum ꝑ plateas ferri occupatõnes in
quib studebant desererent. De uxore moysie
yses. ethiopes uastauert̃ egiptum usq ad
menphin ⁊ mare. Quo ciroa ꝯu̾si ad diuina¬
tionẽ egiptũ acceꝑunt respõsum ut auxi¬
liatore uterent᷑ hebreo. ⁊ uix optinuerũt
atermuch ut ex̾citui quẽ parauerãt mo¬
ysem p̾ficerent ducem pͥus prestitis sacra¬
mentis ne ei noc̾ent. Erat aut̾ moyses iur
bellicosus ⁊ ꝑitissimus. qui fluminis iter
tanqͣm longuis pret̾mutens ꝑ t̾ramduxit
ex̾citum itinere breuiori ut imꝑuisos e¬
thiopes p̾ueniret. s ꝑ loca plena serpenti¬
b iter fatiens tulit marchis papiriis suꝑ
plaustra ibices ciconias .s. egiptias. natura¬
lic̾ infestas serpentib que rostro ꝑ posti̾ora ĩ¬
misso aluũ purgant. castra metaturꝰ ꝓfere¬
bat eas ut serpentes fugarent ⁊deuoraret᷑¬
⁊ ita tutus ꝑ noccem transibat ex̾citus. tan¬

Expanded text:
nerent eum per plateas ferri, occupationes in nerent eum per plateas ferri, occupationes in quibus studebant, desererent. CAP. VI. De uxore Moysi AMoyses, Aethiopes vastaverunt Aegyptum, usque ad Memphim et mare, quo circa conversi ad divinationes Aegyptii, acceperunt responsum, ut auxiliatore uterentur Hebraeo; et vix obtinuerunt a Terimith, ut exercitui, quem paraverant, Moysen pmentis ne ei nocerent. Erat enim Moyses vir bellicosus et peritissimus, qui fluminis iter tanquam longius pretermittens, per terram duxit exercitum itinere breviori, ut improvisos Etyopes preveniret. Sed per loca plena serpentibus iter faciens, tulit in archis papiriis super plaustra ibices ciconias, scilicet egyptias naturaliter infestas serpentibus que rostro per posteriore immisso alvum purgant. Castraque metatus proferebat eas ut serpentes fugarent et devorarent, et ita tutus per noctem transibat exercitus. Tan
Abbreviated transcription (Latin):
in filium. ⁊ dictus ẽ moys. egiptii enĩ moys
aqͣm. is saluatum dñt. quẽ dum qͣdamdi¬
e termuch obtuliss ph̾aoni. ut upẽ eum
adoptaret admirans rex pueri uenustatẽ
coronam qͣm d̾c̃ fortegestabat: capiti illiuis
ĩposuit. Erat aut̃ in ea hamonis ymago fa¬
brefrã. Puer aut̃ coronam ꝓietit in terrã
⁊ fregit. Sacerdos aut̃ heliopoleos alat̾e regis
surgens exclamauit hic ẽ puer quẽ nobis¬
deus occidend̾ monstrauit. ut de cetotimore
carramꝰ. ⁊ uoluit irruere ui eũ s auxilio
regis lib̾atus ẽ.⁊ ꝑsuasione cuiꝰdam sapien¬
tis qui ꝑ ignorantiam ħ eẽ fcm a puero as¬
seruit. ĩ cuiꝰ rei argum̃tum cum prunas
allatas atpuero obtuliss. puer easori suo
apposuit. ⁊ lĩgue sue sũmitatem corrupie¬
igne. Unde ⁊ hebrei ĩpeditious lĩgue eum
fuisse autumat. ẽante u̾o pulcritudinis
fuit ut ait iose. ut nullus adeo seuerus ess
qui eiꝰ aspectui ñ hereret. Multiq dum cer¬

Expanded text:
Moyses. Aegyptii enim Moys, aquam, is salvatum dicunt. Quem dum quadam die Terimith obtulisset Pharaoni, ut et ipse eum adoptaret, admirans rex pueri venustatem, coronam, quam tunc forte gestabat, capiti illius imposuit. Erat autem in ea Ammonis imago fabrefacta. Puer autem coronam projecit in terram, et fregit. Sacerdos autem Heliopoleos a latere regis surgens, exclamavit: Hic est puer, quem nobis occidendum Deus monstravit, ut de caetero timore careamus, et voluit irruere in eum, sed auxilio regis liberatus est, et persuasione cujusdam sapientis qui per ignorantiam hoc factum esse a puero asseruit. In cujus rei argumentum cum prunas allatas puero obtulisset, puer eas ori suo opposuit, et linguae suae summitatem igne corrupit. Unde et Hebraei impeditioris linguae eum fuisse autumant. Tantae vero pulchritudinis fuit, ut ait Josephus, ut nullus adeo severus esset, qui ejus aspectui non haereret, multique, dum cer