comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ioculare aliquid uel Risui aptrii inconuentu
fratrum proferre presumpserit/. el iui cum
uinoribus uerba ociosa narrare uoluerit. aut
hibere amicicias etatis infirme increpationi
ut dignus est subiacebit. Si quis quelibet in¬
ut ueneris. innenta non celer. et cognosten¬
da non occultet. quod si Reperta uniusciiꝰsq
diei spacio comuncitur Retentasse furti conta¬
gio se maculatum esse cognostat. ESi quis
eum qui districtionem monasterii non ferẽs
fugam meditari agnouerin. si non statin
prodiderĩ. perdicionis illius participem se esse
non dubiten. et tam diu est aconuentu frm̃
sequestrendus. quamdiu ille ualeat Renocari
Di quis hec non ommni iurtute scuduerit domi¬
no plactura seruare. et semel ac secondo cor¬
reptus emendare noluerit Reprehensa. muxta¬
etatis formam conuenmt indicari. Huc ussq¬
et in huiustrodi ac similibus adiuisis proce¬
dit ammaduersio sprritalis. Refidua nero que
apud nos in differenter admissa anobis ques¬

Expanded text:
oculare aliquid vel risui aptum in conventu fratrum proferre praesumpserit, vel qui cum junioribus verba otiosa narrare voluerit, aut habere amicitias aetatis infirmae, increpationi, ut dignus est, subjacebit. Si quis quaelibet invenerit, inventa non celet, et cognoscenda non occultet. Quod si reperta unius diei spatio convincitur retentasse, furti contagio se maculatum esse cognoscat. Si quis eum, qui districtionem monasterii non ferens, fugam meditari agnoverit, si non statim prodiderit, perditionis illius participem se esse non dubitet; et tandiu est a conventu fratrum sequestrandus, quandiu ille valeat revocari. Si quis haec non omni virtute studuerit Domino placitura servare, et semel ac secundo correptus non emendaverit, reprehensa juxta aetatis formam convenit vindicari. Cet in huiusmodi ac similibus admissis procedit animaduersio spiritalis. residua uero, quae apud nos indifferenter admissa a nobis quo
Abbreviated transcription (Latin):
hec omna nobis imissicorditer. et ꝑdilectionem
eꝑatus est deus. Aperi ergo monache oculos
cordis tui et intantum te a Ihũ xp̃o cognoste di¬
lectumii. ut pro te euis sanguĩem non dubites¬
fusum.. Suspende cor tuum ad dilectionem eius

Expanded text:
Haec omnia tibi misericorditer et per dilectionem operatus est Deus. Aperi ergo, o rex, oculos cordis, et in tantum te a Jesu Christo Dlectum, ut pro te ejus sanguinem non dubitesfusum. Suspende cor tuum ad dilectionem Creat
Abbreviated transcription (Latin):
rer eorum pulsauerit animũ. fraternus amor
comprimat illum. frateona dulcedo temperat ira¬
cundiami. fraterna caritas temꝑet aniiofitate
frateona dilectio mictiget indignationem iprã
pacis concordia rumpitur. ꝑ iram lex uitatis
amictitur. Iracundie stimuilis agitatum. corpus¬
totum treunt. lingua balbusit. nultus ignestit.
cor palpitans tremulat. et occuli tuobati caligãt

Expanded text:
uror pulsaverit animum, fraternus amor comprimat illam, fraterna dulcedo temperet iracundiam, fraterna charitas temperet animositatem, fraterna dilectio mitiget indignationem. Grandpacis concordia rumpitur, per iram lex veritatis amittitur; iracundiae stimulis agitatum corpus tremit, lingua balbutit, vultus ignescit, cor palpitans tremulat, et oculi turbati caligant
Abbreviated transcription (Latin):
quasi unius proxini in mentis archano om̃ a¬
morem recondit.Uere beata que mitres uir¬
tutes. et delet pecrata. obprimis iram. rectudit
odiũ. expellit auaritiiomn. comp̾ant irani. et fu¬
gat om̃a parit uicia orña tollerat. omña credis.
omma sperat. Inter ob probria. secura est. IInter
iras placida. inter odiabeigna. et in ueritate¬
alatrombus non furatur. ab incendio non crema
rat. Inconcussa ꝑseuerat. In corrupta letatur.
liguamentũ est em̃ om̃ iurtutũ. gluten. est
aminaꝵ. concordia menciũ. societas electolum¬
et sanctorum exultacio angelorum. ne aduersitati¬
bus frangatur. fortit̾ mentem Roborat. ne prosꝑita

Expanded text:
quasi unius proximi in mentis arcana omnium amorem recondit. Vere beata, quae nutrit virtutes, et delet peccata, opprimit iram, recludit odia, expellit avaritiam, comprimit rixam, effugat pariter omnia vitia. Omnia tolerat, omnia credit, omnia sperat . Inter opprobria secura est, inter iras placida, inter odia benefica, in veritata latronibus non furatur, ab incendio non crematrat, inconcussa perseverat, incorrupta laetatur. Ligamentum est enim omnium virtutum, glutinum animarum, concordia mentium, et exsultatio angelorum: ne adversitatibus frangatur, fortiter mentem roborat; ne ira
Abbreviated transcription (Latin):
biliter dig dilugat. efficatiter impleat. Es quid si¬
bi cauendum quid ue sectandum sir ex eis agnos
sinus uiuat ⁊ Instudus spirita libus quib dieb
singulis melior ac metior frat in iugilet. Amer
ociũ sanctum inquo excerceat amme sue negociũ

Expanded text:
biliter diligat, efficaciter impleat, et quid sibi cavendum, quidve sectandum sit ab eis sufficinflammet, studiis spiritualibus, quibus in dies singulos melior ac melior fiat, invigilet, amet otium sanctum, in quo exerceat animae suae negotium,
Abbreviated transcription (Latin):
uiitayes.¶Aisitare debemꝰ insirmos: quia in
ip̃is dñm iusitamius. Ipẽ em̃ inter cetera nobis dic¬
turus est missicordit opera. Infromus fui et uifita¬
stis me Misitemus et causa conpunctionis infir¬
mos: ut cum paulo. Qiuis infirmatur. et ego non b¬
infirmor dicere possumꝰ. Mifitemus et causa iu¬
ciffitudinis e ut cum fuerimꝰ infirui uifitemur a
sanis. Wifitemus et gra dilectionis. quia sc̾ptum
est.. Nete ꝑigeat insitare infirmos. Ex ip̃is em̃

Expanded text:
itare, inquit, debemus infirmos, quia in ipsis Dominum visitamus; ipse enim inter caetera nobis dicturus est misericordiae opera: Infirmus fui et visitastis me. Visitemus et causa compunctionis infirmos, ut cum Paulo: Quis infirmatur, et ego non infirmor? dicere possimus. Visitemus et causa vicissitudinis, ut cum fuerimus infirmi, visitemur a sanis. Visitemus et causa dilectionis, quia scriptum est: Non te pigeat visitare infirmos. » Denique
Abbreviated transcription (Latin):
eni. Deponenter et uos onneni iran er indigna¬
cionem et maliciam/ Iacobus quoq dicit. Iraem
uioi. iusticiam dei ꝯꝑatur. Salonion uero au Iz elus
et iracundia mimũt dies. et alibi homo homim¬
si siuat iram. et propiciationem peuit a deo uelo¬

Expanded text:
em deponite et vos omnem iram, indignationem et malitiam . Jacobus quoque dicit: Ira enim viri justitiam Dei non operatur . Salomon ait: Zelus et iracundia minuunt dies, et ante temsit, seruat iram et propitiationem petit a deo
Abbreviated transcription (Latin):
pietatis fomes ita ut ab omni congregatione
proes cõmunis domiis orationum officio dñs¬
deprecetur. Ut qui laqueo diaboli in Retitus te¬
netur donuini misericordia ac pietate curetur
Quod si nes fit corripi uoluerit intrasepta mo¬
nasterii sub penitencie tenore ab omnibus preter
custodes seggregatus. taidui corrigetur castiget᷑
diuersis correpniomibus usq dimmi eius humilitas
ommibus nera crudelitace patefiat. Quia. et
ini uitis sepe salus prestatur. Nam ideo separn¬
dus est a congregacione. ut suo uicio non macu¬
les in nocentes. Tenera uero etas qui ex cominu¬
nicandi uimi nestit. Non excõmunicatione. fed
flagello corrigenda est. hme ysodorus ait
glegit emendare. tam dui dampnationi sub¬
iaccat. quo usq uicia molita deponat. Ut quẽ
semel mlata animaduersio non cercuit. ste¬
quens seueritas senfeat censeat. emendandũ.
quanis frequencium grauisfimorum q uicio¬
tum noragine sir quisq in mersus. non est

Expanded text:
pietatis fomes; ita ut ab omni congregatione pietatis fomes; ita ut ab omni congregatione pro ea communis Dominus orationum officio deprecetur: ut quae laqueo diaboli irretita tenetur, Domini misericordia ac pietate curetur. Quod si nec sic corrigi voluerit, intra septa monasterii sub poenitentiae tenore ab omnibus, praeter custodibus, segregata, tandiu castigetur diversis correctionibus, usque dum ejus humilitas omnibus vera credulitate patefiat: quoniam et invitis saepe salus praestatur. Nam ideo separanda est a congregatione, ut suo vitio non maculet innocentes. Tenera vero aetas, quae excommunicata vim nescit, non excommunicatione, sed flagello corrigenda est. CAPUT XXI. glexerit emendare, tandiu damnationi subjaceat, quousque vitia inolita deponat: ut quem semel illata animadversio non coercuit, frequens severitas censeat emendandum. Quamvis frequentium gravissimorumque vitiorum voragini sit quisque immersus, non est
Abbreviated transcription (Latin):
pulsa nuir ad uersis. Et non solum prosanita
re ammarumii. Si enm magne mercedis est
amorie eripere carntm quandoq morituram :
quanti est meriti amorte animam liberare in
celesti patria sine fine ucturam. Qued si nec¬
isto modo sanatus fuerit. tunc iam utatur ab¬
lus ferro abstisionis ut ait apostolus. Auferte
correptus emendare noluerit. ex cõmunicacio¬
nis pro modo culpe corrigatur. NSi nec fici
aliquid proficiat increpantis correpcio. tunc uer¬
berum iundicte subiacebit auid si sic emeu¬
dari noluerit. s magis intumorem superbie
elata opera uel actus dequibus corrigitur
defenderet: tuno abbatis sciencie Regimine
corngatur. quia scriptum est. Qmabict dissci¬
plinam infelix est. moderante ergoscienciã
sam est medendi cura adhibetur. Di uero tale
uulnus perfomenta castigationum et pieta¬
tis ac leuitatis ungnenta sospitati non Red¬
uel discipline corporalis penam mcrrit
Et sic nec ex cominunicationis metu. nec¬
nec flagelli pena frangitur augeatur adhuc

Expanded text:
 non solum temporali endere curam. Sic enim magnae mercedis est a morte eripere carnem quandoque morituram, quanti est meriti a morte animam liberare in coelesti patria sine fine victuram? isto modo sanatus fuerit, jam tunc abbas utatur ferro abscissionis, ut ait Apostolus, auferte correptus emendare noluerit, excommunicatione pro modo culpae corrigatur. Si nec sic aliquid proficiat increpantis correptio, verberum vindictae subjacebit. Quod si sic emendare noluerit, sed magis in tumorem superbiae elatus opera, vel actus, de quibus corrigitur, defenderit, tunc abbatis sententiae regimine corrigatur: Quia scriptum est, qui abjicit disciplinam, infelix est . Moderante ergo scientia saniei medendae cura adhibeatur. Si lethale vulnus per fomenta castigationum et pietatis et lenitatis unguenta sospitati non redvel disciplinae corporalis poenam incurrat. Et si nec excommunicationis metu, nec flagelli poena frangitur, augeatur adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
di alteri fratri. onferas. qui suas in omnibus
uolinitates propter xp̃m in abbatis tradidit po¬
re opus institutum est ut nullus excerceat mo¬
nachus quasi fibi proprie uindicandum. aut
auli bet noluerin sua presumpfione distribuen¬
dum. nec quolibet opus sine preceꝑciont et cen
est sed in omni Re quicquĩ abbas uel prepofitus
preceperir hoc agendum. Ieq aliud habere
proprium. nilłam omnino reui neq codicem.
neq tabulam. neq grafium. sed uchil ꝯmmi¬
no quippe quibus neo corpora sua nes uoli¬
rates licet habere in propria potẽstate. Quid em̃

Expanded text:
di alteri sorori conferat, quae suas in omnibus voluntates propter Christum in abbatissae tradidit pore opus institutum est, ut nullus exerceat monachus, quasi sibi proprie vindicandum, aut cuilibet, cum voluerit, sua praesumptione distribuendum. Nec quodlibet opus sine praeceptione et cohe faciendum est, sed in omni re quidquid abbas vel praepositus praeceperit, hoc agendum. CAPUproprium. Nullam omnino rem, neque codicem, neque tabulas, neque graphium, sed nihil omnino. Quippe quibus nec corpora sua, nec voluntates licet habere in propria voluntate. Certe qui
Abbreviated transcription (Latin):
trrihitur. et si eis quos ꝑ arentes delicrofius
alueruut uictus aut uestimenta sargnis
tribiũtur. non ob hoc debet moueri stacerm¬
tas. quod sortioribus opere proconstitucione
Ragule denegatur quod illis caritatis confi¬
mur acionis malum pro qualicimq uerbõuel
sus suerit districtiom disciplme subdatur
Ginc ferreolus dicit. Is nullum in cou¬
gregatione murimiur seu detrractio. quod
familiarissimũ habent monachi contra
abbatem. aut quemliber alium defratribus
audiatur. nt ira dei que sepe hano cubpã
iiserabilem populum comdemꝑnabat inꝑ
dicione. similiter murmubantiũ tuobẽ
excitetur. et terram promissionis quod nos
Recte accipimus locum future beatitudinis
perdat murmuracio propria que debetur
sponsione diuena n di enim damynandos
huiꝰ uicii sectatores psalmus amiũciat . IDe¬
trabentem aduersus ꝑroyiiũ suũ occulte hũc
persequebar. Et iterum argntrus a postolus
dun. sisurronto. detractores. deo odibiles

Expanded text:
trahitur: et si eis quos parentes delicatius trahitur: et si eis quos parentes delicatius aluerunt victus aut vestimenta largius tribuantur, non ob hoc debet commoveri fraternitas, quod fortioribus corpore pro constitutione regulae denegatur, quod illis charitatis consimurationis malum pro qualicunque causa in quae fuerit, districtiori disciplinae subdaturI FERREOLI . Ut nullius in congregatione murmur, aut detractio sit, quod familiarissimum habent monachi, contra abbatem, aut quodlibet aliud de fratribus audiatur: ne ira Dei, quae saepe ob hanc culpam miserabilem populum condemnavit, in perditionem similiter murmurantium turbae excitetur, et terram repromissionis, quam nos recte accipimus locum futurae beatitudinis, perdat murmuratio propria, quae debetur sponsione divina. Sic enim damnandos hujus vitii sectatores Psalmus annuntiat: Detrahentem adversus proximum suum occulte, hunc persequebar . Et iterum arguens Apostolus dicit: Susurrones, detractores, Deo odibiles
Abbreviated transcription (Latin):
Icuit scriptum est. diuidebatur singulis
pro ut cuiqopus eras. Ubi non dicinus ut
personarum quod ab sir accepcio sir. sed infirmita¬
tum canfideracio. ubi qui mimꝰ indigel agar deo
gracias. et non contristetur. Qui uero ꝑlus indiger
humiliẽtur pro infiomitati. non extollatur pro unse¬
ricordiã. et ita ommamenbra ermit inpace. hinc¬
beatus augustius ait. Uictus et teguinentum
non quimbus equaliter distribuatu. Quĩa non
equaliter ualetis omnes. sed pocuis uincuq fi
aiti nuq opus fuerit. sic e min legitis in aclib¬
apostolorum. quia erant eio̾ omia cominuma.
Et disto ibuebatur unicuiq pro ut cuq opus eua
propriũ reputetis. sed sum nobis cuncta cõnui¬
ma. Que nobis abbatis imperio dispensent
non equaliter omnibus. si ficut Racio dispen¬
sacionis. aut cansa infromitatis exigerin.
uniciuq tñ scdm̃ ꝯͬpus fueru tribuatur. nec
feliciores iudicent. quibus infirmtate pre¬
statur quad samis pro obsuanciẽ Rigore sub¬

Expanded text:
icut scriptum est: Dividebatur singulis, prout cuique opus erat . Ubi non dicimus, ut personarum, quod absit, acceptio sit, sed infirmitatum consideratio. Ubi, qui minus indiget, agat Deo gratias, et non contristetur: qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate, et non extollatur pro misericordia: et ita omnia membra erunt in pace. AnTI AUGUSTINI . Victus et tegumentum non aequaliter omnibus distribuatur, quia non aequaliter valetis omnes: sed potius unicuique, sicut cuique opus fuerit. Sic enim legitis in ActibApostolorum: Quia erant illis omnia communia, et distribuebatur unicuique sicut cuique opus eram reputetis, sed sint vobis cuncta communia, quae vobis abbatis imperio dispensentur, non aequaliter omnibus, sed sicut ratio dispensationis, aut causa infirmitatis exegerit; unicufeliciores judicent quibus in infirmitate praestatur quod sanis pro observantiae rigore sub
Abbreviated transcription (Latin):
rius ait. MMer molam asmariam secularis
iute circuitus ac labor exprimitur. et per
profundum maris extrema dampnacio de¬
signatur ui gͦ. sanctitatis speciem de duti¬
tus uel uerbo ceteros destruit uel exemplo
melius profecto erat ut admortem sub exte¬
riori habitu terrena acta constringerent.
quam sacra officia incuilpa ceteris mutabilem
demonstrarent. Quia nimirum. si solus
pena cruciaret. Si congregatio maior fue¬
rit: solacia ei dantur a quibus aduitus. et
ip̃e equo animo impleat officium sibi cõ¬

Expanded text:
ris . Per molam quippe asinariam, secularis vitae circuitus ac labor exprimitur, et per profundum maris extrema damnatio designatur. Qui ergo ad sanctitatis speciem deductus, vel verbo caeteros destruit, vel exemplo; melius profecto fuerat, ut hunc ad mortem sub exteriori habitu terrena acta constringerent, quam sacra officia in culpa caeteris imitabilem demonstrarent, quia nimirum si solus de pusillis . Si congregatio major fuerit, solatia ei dentur, quibus adjuta sit, et ipsa aequo animo impleat officium sibi co
Abbreviated transcription (Latin):
ei parcere quem dominus comdempnaiit uel¬
tes in uenimus. Di fuerit aliquis tanr duous
et tam alienus atimore donniii. ut tot cafłiga¬
nombus. et tos remisfiomibus non emendetur
proiciatur. de monasterio. et uelut extranens
habeatur. ne uicio ipis alii periclisantur

Expanded text:
ei parcere, quem Dominus condemnavit, velSi vero fuerit aliquis tam durus et tam alienus a timore Domini, ut tot castigationibus et tot remissionibus non emendet, projiciatur de monasterio, et velut extraneus habeatur: ne vitio ipsius alii periclitentur
Abbreviated transcription (Latin):
tamdiu examinetur. Usq dum probabilis eis
debet habere mensinas Nd est indicn dis¬
iplma non uinformiter est ommeus exhibenda
sed sedm̃ unuiscuuisq etatem uel intellectum cũ
magno moberanñt est inferanda. Aliter enim
purmili aliten enim ad olescentes. et iuuenes.
alis senes. aliter uero indecrepita positi debent
quanta pena fit excominuncacionis. hn tales
dum delinquunt. aut ieiumis niimis affagant᷑
aut acris nerberibus coerceantur ut sanentuꝵ¬
Muic ysodorus ait. In minori etate consticuti non
sut coercendi sentencia excõmunicationis: sedpro
qualitate neglegencie congrius emendandi sunt
plagis.. Ut quos etatis infirmitas aculpa non
Reuocat. flagelli disciplina compestas. Illi utro¬
fratres post xuͫ. innos etatis uapulent. qui sa¬
tis grauiter aut firoti fugacis. aut criminalem
aliquem culpam commniserut. De cellarario

Expanded text:
tandiu examinetur, usque dum probabilis ejus tandiu examinetur, usque dum probabilis ejus debet habere mensuras.  « Id est judicii disciplina non uniformiter est omnibus exhibenda, sed secundum uniuscujusque aetatem vel intellectum cum magno est moderamine inferenda. Aliter enim parvuli, aliter adolescentes et juvenes, aliter senes, aliter vero in decrepita positi debent quanta poena sit excommunicationis, hi tales, dum delinquunt, aut jejuniis nimiis affligantur, aut acris verberibus coerceantur, ut sanentucensuram. 2. In minori vero aetate constituti non sunt coercendi sententia excommunicationis, sed pro qualitate negligentiae congruis affligendi sunt plagis, ut quos aetatis infirmitas a culpa non revocat, flagelli disciplina compescat. fratres post quindecim annos aetatis vapulent, qui satis gravem aut furti fugacis aut criminalem aliquam culpam commiserint. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
epistopus ait. Cum aliquis per uicium claꝑ¬
sus fuerit amonasterio: in aliud cenobĩ̃
culum. sed continus cuictis post tergum ma¬
nibus abbati Reducatur ꝑ roprio Item ip̃e
dn certe ipsi apostate ab omnibus fuernm ex¬
pulsi. et huc illucq nagantes diuersis lo¬
as instabiles atq nacillantes suo monastro
reuerti se pecierint. necessitate compulsi.
in conuentu maiorum deducantur. et un
uasa figuli nfornace probentur. et cum
probati fueruit suo monasterio reformen¬
tur. et non prima sed ultima cathedra Re¬
ullo tempore quod ab sin axpĩana Religione
srater a septis monasterii discesserit. et foras
fugiens. postea Recordatus pristine Religio
ns eterm iudicis percussus tnnore Reuersꝰ
fuerit. prius ominium morum emendacio¬
nem polliceatur. Postea si probabilis eius
peintencia as agnostatur. tnnc demumi in¬
tra septa monasterii Recipiatur. Et sibis
aut fertio hoc fecerit simili modo pretatt fondatur
Ric famen ut excremo loco mter penitentes Rereptus

Expanded text:
tur. Cum aliquis per vitium dilapsus fuerit a monasterio, in aliud non recipculum; sed continuo, vinctis post tergum manibus, abbati reducatur proprio. Quod si re certe ipsi apostatae ab omnibus fuerint expulsi, et huc illucque vagantes diversis locis instabiles atque vacillantes suo monasterio reverti se petierint, necessitate compulsi, in conventu majorum deducantur, et ut vasa figuli in fornace probentur; et cum probati fuerint, suo monasterio reformentur; et non prima, sed ultima cathedra reullo tempore, quod absit a Christiana religione, soror a septis monasterii discesserit, et foras fugiens postea recordata pristinae religionis, et aeterni judicii perculsa timore reversa fuerit; prius omnem monasterio emendationem polliceatur: postea si probabilis ejus poenitentia agnoscatur, tunc demum intra septa monasterii recipiatur. Et si bis aut tertio hoc fecerit, simili pietate foveatur; sic tamen ut in extremo loco inter poenitentes recepta
Abbreviated transcription (Latin):
do monstremus. Qui ordo uigilliarum omm
tempore. tam estatis quein hyemis equaliter
indie dominico teneatur infi forte quod ab su
tardius surgant aliquid de lectionibus bre¬
uandum est aut Responsornis qued tamen ca
ueatur ne qmnino prouenat. Quod si conti¬
gerit digne inde satiffaciat deo per cuins eue¬

Expanded text:
 Matutinos. Qui ordo vigiliarum omni tempore tam aestatis quam hiemis aequaliter die Dominico teneatur: nisi forte, quod absit, tardius surgant et aliquid de lectionibus breviandum est, aut responsoriis: quod tamen omnino caveatur, ne proveniat. Quod si contigerit, digne inde satisfaciat Deo in
Abbreviated transcription (Latin):
quibusdam gradibus calestit omne peccatum
Cogitacio namq praua. de lectationem parit de¬
lectacio. consensum. consensus: actroueni. actio.
confuetudinem. consuetudo necessitatem. Hus
ergo uniculis homo implicatus catena uicioruni
tenetur adstrictus ita ut ab ea enelli nonualeat.
nisi diuina gracia manũ iacentĩs apprehendat

Expanded text:
quibusdam gradibus, coalescit omne peccatum. Cogitatio namque prava delectationem parit, delectatio consensionem, consensio actionem, actio consuetudinem, consuetudo necessitatem. Sicque his vinculis homo implicatus, quadam catena vitiorum tenetur astrictus, ita ut ab ea evelli nequaquam valeat, nisi divina gratia manum jacentis apprehendat
Abbreviated transcription (Latin):
rius ait. Onmpotentis dei iusticia futurorũ
prescia ab ipsa mundi orignie gehenne ignem
ꝯdauit. qui mmpena Reproborum esse semel
incipeyer. E ed ardore in suum eciam siue lui¬
morte. fins sine fine. de fectus sine defectu
quia et mors uiuit. et finis semper incipit.
et deficere de fectus nescĩt. ⁊ mors pernint
et non extingitit. dolor cruciat. sed nulla te¬
nus pauorem fugat. flamma comburit sed
nequaquam tenebras decutit. ꝙt uitam eternã Icee¬

Expanded text:
Quia Omnipotentis justitia futurorum praescia, ab ipsa mundi origine gehennae ignem creavit, qui in poena reproborum esse semel inciperet: sed ardorem suum etiam sine limorte, finis sine fine, defunctus sine defunctu, quia et mors vivit, et finis semper incipit, et deficere defectus nescit, et mors perimit, et non exstinguit; dolor cruciat, sed nullatenus pavorem fugat; flamma comburit, sed nequaquam tenebras decutit; quantum per
Abbreviated transcription (Latin):
homines em̃ quantũ possunt aciem mentis extendeͭ
aspiciũt quid deus sit oꝑimione. non definicione. An¬
geli. autẽ qui fuꝑiores homib funt. quia plus aliquid
dedeo senciũt. non est dubiũ. Archangeli uõ eo ip̃o
ampliꝰ. Cherubmn cuitẽ ⁊ seraphin que potencie iuuxͣ
dm̃ esse dicũtur. maiora dedeo sentĩt. Non tañ conp̾¬
hendunt quid deus sit. quia nemo nouit patrẽ insi fiaiꝰ:
ne filiũ quis nouit insi pater. Igit᷑ est deus ficut
homibus. uidetur spũs. natura simplex lux in ac¬
cessabilis. in uifibilis. inestimabilis. infinitus ꝑfer¬
tus nullius egens. et ns. in mortał. oĩmodo aquo
om̃ĩa iniciũ consecuta sunt. penandus. diligendus.
metuendus. ex tra quã nichil est ymo in quo sunt
onña. que que funt sursum deorsum sũma. et y ma
omp̃s. onñã teneris. uere in onnub diues: quia
nichil est quod non eius sit. bonus. iustus. missicors

Expanded text:
homines enim, quantum possunt aciem mentis extendere, aspiciunt quid deus sit opinione, non definitione; angeli autem qui superiores hominibus sunt, quia plus aliquid de deo sentiunt, non est dubium; archangeli uero eo ipso amplius; cherubin autem et seraphin, quae potentiae iuxta deum esse dicuntur, maiora de deo sentiunt, non tamen conprehendunt penitus quid deus sit, quia nemo nouit patrem nisi filius, nec filium quis nisi pater. Igitur est deus, sicut hominibus uidetur, spiritus natura simplex, lux inaccessibilis, inuisibilis, inaestimabilis, infinitus, perfectus, nullius egens, aeternus, inmortalis omni modo, a quo omnia initium consecuta sunt; uenerandus, diligendus, metuendus, extra quem nihil est, immo in quo sunt omnia quaequae sunt sursum, deorsum, summa et ima; potens, omnitenens, uere in omnibus diues, quia nihil est quod non eius sit; bonus, iustus, misericors
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Inlagueatur igit᷑. uerbis oris sui dumi Ra
cione constringitur. ne eius uita ad aliud quã
admones Re laxetur.. Unde apud districtum
iuidicem cogitur tanta ioꝑe solue̾. quantũ eũ
coustat aliis uoce precepisse. Quisquis eñ
solum ut ip̃e bene uiuendo uigilet. Secciã ut
numq uigilare bene uiuendo non sufficit. si
non en illũ cui pre est apcti corporẽ difiũgit

Expanded text:
. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judicem cogitur tanta in opere exsolvere, quanta eum constat aliis voce praecepisse. Ubi et solum ut ipse evigilet, sed etiam ut namque vigilare bene vivendo non sufficit, si non et illum cui praeest a peccati torpore disjungit
Abbreviated transcription (Latin):
tat. et quod consilium unusquisq dederit libent̾ au¬
diat. Et poste a insecreto cum semoribus tantum fra¬
tribus qui utilius confilium dedit. subtilit̾ et acute

Expanded text:
. « Quod consilium unusquisque dederit libenter audiat, et postea in secreto cum senioribus tantum fratribus qui utilius quive inutilius consilium dedit, subtiliter et acute
Abbreviated transcription (Latin):
guant. et pacienciaut e mandare nolentes fortiter
feriant. Apostolico satiffacientes imꝑio. qui thimo¬
cheo p̾cepit dicens. dognt obsecra micreꝑa. in oĩ
paciencia et doct̾na. quasi dice̾t argui. quoegna¬
les/ obsecra . femores. mp increpa: iuniores. sed
propterea addidit ⁊In omni paciencia et doct̾hra
qua leuiter castigatus ex ibet Reuerenciã casti¬
ganti. Isꝑitatem autẽ ninie increpacionis offerq̃ꝰ

Expanded text:
guant; et patientia, ut emendari nolentes fortiter ferant, apostolico satisfacientes imperio, qui Timotheo praecepit, dicens: Argue, obsecra, increpa in omni patientia et doctrina . Quasi diceret: Argue coaequales, obsecra seniores, increpa juniores. Sed propterea addidit: In omni patientia et doctrina: quia leniter castigatus exhibet reverentiam castiganti; asperitate autem ni
Abbreviated transcription (Latin):
abbas: cum magnis magnus. ⁊ cũ parius efficit.¬
puus. quando infirmis efficituo infromus ut infrr¬
saluos faciat. quando forma factus gregi huĩlibus
humilitatis ostendit formã. et obedientibus obedien¬
cie p̾bet exemplar . pmilit abstinentib. et ingi

Expanded text:
ando cum magno magnus, cum parvo parvus efficitur, quando infirmis efficitur infirmus, ut infir84 faciat; quando forma factus gregi, humilibus humilitatis ostendit formam, obedientibus obedientiae praebet exempla; similiter abstinent
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Qui ingredit᷑: sine macula et oꝑatur iu
sticiã. qui loquu ͣ uitatẽ incorde suo qui nõ egit do
lum in lingua sua. ¶dui nõ fecit ꝓ soio suo malũ
et ob ꝓbriũ non accepit adu̾ sus prox miũ siũ.
Qui malignu diabolu aliqua suadente sibi cu
ip̃ã suasione. Aconspectib cordis fui resꝑuens
deducit ad nichillũ. et ꝑarnlos cogitatus eius̃
non ase posse ¶ ad nõ sieri existimãtes oꝑantem
nise dñm magnificant illud cũ ꝓphã dm̃m̃ dicen¬

Expanded text:
dicendo: Qui ingreditur sine macula, qui loquitur veritatem in corde suo; qui non egit dui non fecit proximo suo malum; qui opprobrium non accepit adversus proximum suum : qui malignum diabolum aliqua suadentem sibi cum ipsa suasione a conspectibus cordis sui respuens, deduxit ad nihilum, et parvulos cogitatus ejus tnon a se posse, sed a Domino fieri aestimantes, operantem in se Dominum magnificant, illud cu
Abbreviated transcription (Latin):
ppfest dice̾ aut uitam nolo. aut dies bonos iudere
non cupio:. s utinã sic intam ꝑpetuã quereremꝰ
sicut in ista temꝑãli corda. defigimꝰ. Bonos aute
dies non istos dicit. in quib caducis delectationibus
occupam.. sedillos qui uere bom funt ⁊ infũma sanc¬

Expanded text:
possit dicere, aut vitam nolo, aut dies bonos videre non cupio? Sed utinam sic vitam perpetuam quaereremus, sicut in ista temporali corda defigimus. Bonos autem dies, non istos dicit in quibus caducis delectationibus occupamur, sed illos qui vere boni sunt, et in summa sanc
Abbreviated transcription (Latin):
ueoba. ait eñ. Sciendũ quoq est qd aliquando sub¬
iectoꝵ uicia prudent̾ dissimulanda sunt. si quia
dissimulantͣ indicanda. aliquando et aꝑte cogni¬
ta mature collecanda. Aliquando uero subtrlit̾ et occil¬
te ꝑstrutanda. Aliquando lemt arguenda. Atl¬
dem q cictis exohortacio congruit. quia nec / cuncto
par. morũ qualitas adstoigit. et ideo pro qualitate

Expanded text:
Sciendum quoque est quod aliquando subjectorum vitia prudenter dissimulanda sunt, sed quia dissimulantur, indicanda; aliquando et aperte cognita, mature toleranda, aliquando vero subtiliter et occulta perscrutanda; aliquando leniter arguenda, aldemque cunctis exhortatio congruit, quia nec cunctos par morum qualitas astringit. Saepe namque aliis
Abbreviated transcription (Latin):
qui cũ bonoꝵ oꝑũ cõsũmacione ꝑuenerint. bea¬
tis angelis similes erut. et simul cũ deo suo fine
fine Regnabut̃. Qd̾ hic crediderant ibi uidebunt.
sui ireatoris substanciã mũdis cordib cõtemplan¬
tes. eterna exultacione gaudebũt diuine electignel¬
dilectionis. ac mutua delectacione possessi metnũ
rupcione ac/ in mortalitate corporibus municipatũ.
promissa p̾mia Reportabunt Ibi eis exhubabit tanta
leticia tanta celestĩũ gr̃a gaudioꝵ. ut remunatori suo
pro tantis muneribus gracias agant. et nullũ fasti¬

Expanded text:
quam qui bonorum operum consummatione pervenerint, beatis angelis similes erunt, et simul cum Deo suo sine fine regnabunt. Quod hic crediderant, ibi videbunt, sui creatoris substantiam mundis cordibus contemplantes, aeterna exsultatione gaudebunt, divina acdivina ac mutua delectatione possessi Deo suoruptione atque immortalitate corporibus, municipatum praemia promissa reportabunt. Ibi eis exuberabit tanta laetitia, tanta coelestium gratia gaudiorum, ut et remuneratori suo pro tantis muneribus gratias agant, et nullum fasti
Abbreviated transcription (Latin):
Necesse est eñĩ ut esse mũda studeat manusq di¬
luere sordes alioꝵ curat ne tacta queqz deterus
inquinet si sordida insequens luctum lutum tenẽt
aiãs. ad interna sacraria perducendas nsne con
intatis templum uasauines uiuencra infinu pro¬
prie sponsionis portant. Ergo ꝙ non faciendum¬

Expanded text:
Necesse est ut esse munda studeat manus quae diluere sordes aliorum curat, ne tacta quaeque deterius inquinet, si sordida insequens lutum tenetanimas ad interna sacraria perducendas in converernitatis templum vasa viventia in sinu propriae conversationis portat. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Emersit em̃ hoc teterrimũ et infidele monachoꝵ
genus. uel pocius noxia illa plantacio rediui¬
ua concreuit que ꝑ annaniã. et saphiram mex¬
ordio eccliẽ prillulans apłi petri seucritate suc¬
cisa est. que ml monachos tam de testa bilis exe¬
cranda iudͣicanda est.Ilec aquoquã ulterius ufur¬
pata. quãdiu illiuis tam districte formido senten¬
cie memorie fideliũ incerta durauit. qua bs̃
apostolus predictus noui farmoris Pacipes nõ
penitencia. non nilla passus est satiffacione
curari. ss ꝑ uiciosissimũ germen celeri celeri mor¬

Expanded text:
ec illud deterrimum et infidele monachorum genus uel potius noxia illa plantatio rediuiua concreuit, quae per Annaniam et Sapphiram in exordio ecclesiae pullulans apostoli Petri seueritate succisa est: quae inter monachos tamdiu detestabilis execrandaque iudicata est nec a quoquam ulterius usurpata, quamdiu illius tam districtae formido sententiae memoriae fidelium inserta durauit, qua beatus apostolus praedictos noui facinoris principes non paenitentia, non ulla passus est satisfactione curari, sed perniciosissimum germen celeri mor
Abbreviated transcription (Latin):
bitriũ.. inlectus trahit ad sensimi. Et ideo
infuturo seculo nõ erut uicia que in auctore fuo
diabolo dampnabunt cũ ille sez dampnatus
ingehenia ut peccent hommes amplius potesta:¬
tem hec age̾ non habebit/ . Pel comĩsacione ca¬

Expanded text:
bitrium his illectus tradit assensum. Et ideo haec in futuro saeculo jam non erunt, quia in auctore suo diabolo damnabuntur, cum ille scilicet damnatus in gehenna, ut peccent homines, amplius potestatem haec agere non habebit. LIBER SEC
Abbreviated transcription (Latin):
De hac ꝑfectoꝵ nu̾o. et ut eta dixerini fecundis¬
sima radice sanctoꝵ ecciam anachoretarum
post hec flores fructusq plorati funt. cuius
ꝓfesfioms p̾ncipes hos quos paulo aute mẽora
extitisse. Qui non ut quidem pusillanmimitatis
causa nec impaciencie morbor s desiderio subli¬
noris profectus. ꝯ templacionis q diuine. soli¬
tudinis secreta sectati funt Militans fus Regulauẽ¬

Expanded text:
 numero, inquit, et, ut ita dixerim, fecundissima radice sanctorum etiam anachoretarum post haec flores fructusque prolati sunt, cujus professionis principes, hos quos paulo ante commemonovimus exstitisse; qui non, ut quidam, pusillanimitatis causa, nec impatientiae morbo, sed desiderio sublimioris perfectus contemplationisque divinae, solitudinis secreta sectati sunt, licet eoru
Abbreviated transcription (Latin):
Alio em̃ sensu hec parabola maxmit ad mobedientes
et non facit ea. similabitur stulto qui edificat do
mũ supra arenaui. ⁊ beliqͣ. Idẽ cum influxerint
stillicidia passionũ cũ. aduenerint flu-¬
mina et torrentes atq inpetus tribulacionũ ex multi-¬
tudine negligenciarũ. cum flauerint uenti. illi uti-¬
que qui ꝑ istum ttio aerem uolitant parati ad xͭ
aereu uetilamdum. ficubiq in uemant paleas
quas adludibriũ suũ rapiant atq disꝑgant. fũt
in ruant indomiũ illam que sint obediencit funda.¬
mentoedificata ẽ. et fiet Ruina illuis magna. Non

Expanded text:
haec enim parabola maxime ad inobedientes et non facit ea, similabitur viro stulto qui aedificavit domum suam super arenam, etc. . Id est, cum influxerint stillicidia passionum, cum advenerint flumina et torrentes atque impetus tribulationum, ex multitudine negligentiarum; cum flaverint venti, illi utique qui per istum aerem volitant, parati ad Christi arcam ventilandam sicubi inveniant paleas quas ad ludibrium suum rapiant atque dispergant; tunc irruent in domum illam quae sine obedientiae fundamento inventa est, et fiet ruin
Abbreviated transcription (Latin):
fletus ullus potest esse. nec gemitus Ubi habebũt
om̃s sancti amorem ꝑfectũ. timorẽ nullũ. et gau¬
diũ sempit̾nũ. Ibierit eis uolinitas certa. cupidi¬
tas nilla. qm̃ fruendo celestib bonĩs ad que ꝑue¬
nire cupiebant. nichil  deerit quod ult̾ius
concupistant: et in illa Regione ꝑpetue. secuyitatis
ac pacis ꝑfecte beati. noc timoris stimulos pass¬

Expanded text:
fletus ullus potest esse, nec gemitus. Habebunt ibi omnes sancti amorem perfectum, timorem nullum, gaudium sempiternum. Ibi erit voluntas recta, cupiditas nulla, quoniam fruendo coelestibus bonis, ad quae pervenire cupiebant, nihil eis deerit quod ulterius concupiscant, et in illa regione perpetuae securitatis ac pacis perfecte beati, nec timoris stimulos pas
Abbreviated transcription (Latin):
suscipit nomen abbatis. du ꝑlicidebet doctrina
suis pre esse discipulis. idẽ omĩa uona et sancta
factis amplius quã ueobis ostendat. Caput
namq sunt subiectoꝵ cuncti qui presunt. et
ut Recta pedes ualeant itinera carpe i ꝑ hec pro¬

Expanded text:
suscipit nomen abbatis, duplici debet doctrina suis praeesse discipulis; id est, omnia bona et sancta factis amplius, quam verbis ostendanamque subjectorum sunt cuncti qui praesunt; et ut recta pedes valeant itinera carpere, haec pro
Abbreviated transcription (Latin):
non cesset. Adebitum quippe illi est suꝑne patrie
gloriam ꝑ uocem predicaciomis ostende. Quanta
in huiꝰ inte itinere temptamenta antiqui hostis
latrant aꝑire. et subditorũ mala que tolerare non
debet lerat̾sscun magna zeli asꝑitate corrigere.
ne fimimꝰ contra culpas accendatur culparum

Expanded text:
escat. Debitum quippe rectoris est supernae patriae gloriam per vocem praedicationis ostendere, quanta in hujus vitae itinere tentamenta antiqui hostis lateant aperire, et subditorum mala quae tolerari leniter non debent, cum magna zeli asperitate corrigere; ne si minus contra culpas accenditur, culparum
Abbreviated transcription (Latin):
paris auctorem Pax est serenrtas mentis. tranquilli¬
tas animi. simplicitas cordis. amoris uinculũ. consor¬
ciũ caritatis. hec est que simulaciones tollit. bella cõ¬
pescit. cõpͥmit. ir̃as. supbos caltat. hũiles amat. dis¬
cordes sedat. innicos concordat. cmnctis est/ placita.
non querit alienatnichil reputat suũ. docet amare.
que audisse non nouit. nescit extolli. nescit inflari.
hanc ergo qui accepit teneat. qui ꝑdidit Repetat.
qui amifit exquirat. qm̃ qui meadem Re non fuerit
inuentus abdicatur apatre exhedatur afilio. in¬
chillommnꝰ asancto spũ alienus efficitur. Et cũ fen̾te¬

Expanded text:
amus. Est pax serenitas mentis, tranquillitas animi, simplicitas cordis, amoris vinculum, consortium charitatis. Haec est quae simultates tollit, bella compescit, comprimit iras, superbos calcat, humiles amat, discordes sedat, inimicos concordat, cunctis est placita. Non quaerit alienum, nihil deputat suum; docet amare quae odisse non novit. Nescit extolli, nescit inflari. Hanc ergo, qui accequi amisit, exquirat: quoniam qui in eadem non fuerit inventus, abdicatur a Patre, exhaeredatur a Filio, nihilominus a sancto Spiritu alienus efficitur. Respuit en
Abbreviated transcription (Latin):
ur. Curendun quippe est ut rectorem subditis
et matrem pietas et patreni ex hibeat disciplma.
ta sua prodere non erubestant. Ut cum temptacio
nũi feuctus pariuiti tollerant ad patris mentẽ qua¬
si admatris fug sinũ Recurrant. ⁊ Nain et illud

Expanded text:
. Curandam quippe est ut rectorem subditis et matrem pietas, et patrem exhibeat disciplina.sua prodere non erubescant; ut cum tentationum suarum fluctus parvuli tolerant, ad pastoris mentem, quasi ad matris sinum, recurrant, et hoc,
Abbreviated transcription (Latin):
tenent᷑ ob noxii. milites dei carnẽ suã crucifigunt
cũ uiciis et concupiscenciis. Illi da pib mit̾unt᷑: isti uĩt¬
tutib Illi Rape̾ aliena conant᷑ isti ecciã ꝓpria uł pa¬
nis pͥmiis honorentur Illis tribuit ymagine leticĩe
uanitas istiiuera confert gaudia uitas. Illi suis¬
deles. istos miã benignos. Illos in iudia cõtemp¬
ciosos. istos facit mansuetudo pacificos. Illi ꝑ suꝑ¬
biam ꝓ suis honorib litigant. Isti ꝑ hũĩlitatem
alterũ existimãt suꝑiorem sibi.Per illos babi¬
lonia Regit᷑. ꝑ istos et in istis ad nõ ihrłm celestꝭ¬

Expanded text:
tenentur obnoxii; milites Dei carnem suam crucifigunt cum vitiis et concupiscentiis. Illi dapibus nutriuntur; isti virtutibus. Illi rapere aliena conantur; isti etiam propria vel paernis praemiis honorentur. Illis tribuit imaginem laetitiae vanitas; istis vera confert gaudia veritas. Illi deles; istos misericordia facit benignos. Illos invidia contentiosos; istos mansuetudo pacificos. Illi per superbiam pro suis hominibus litigant; isti per humilitatem alter alterum existimant superiorem sibi. Per illos Babylonia regitur; per istos et in istis a Domino Jerus
Abbreviated transcription (Latin):
gouus ait. Debet ad exemplu bene uiuendi
cen̾s preesse. qui cunctis carnis passiomibus
moriens iam spiritalit̾ uiuit. Qui prosꝑa
mũdi post posuit. qui nulla adu̾ sa ꝑtime̾scit.
qui sola it̃na defiderat qui ad aliena concu
pienda non ducitur. sed propria largritur/

Expanded text:
us debet ad exemplum vivendi pertrahi qui cunctis carnis passionibus moriens jam spiritaliter vivit, qui prospera mundi postposuit, qui nulla adversa pertimescit, qui sola interna desiderpienda non ducitur, sed propria largitur;
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝵ una est infide. Alta̾ inspeciẽ. Una inꝑegri¬
nacione. ilta met̾ntate. una in labore alta
in Requie. Una in uia. alta̾ inpatria. una cũ ho¬
ste pugnat. alta̾ sie hoste regnat. Ergo
tna bona est. sedadhuc missa alta̾. melior et

Expanded text:
Quarum est una in fide, altera in specie. Una in peregrinatione, altera in aeternitate; una in labore, altera in requie; una in via, altera in patria; una cum hoste pugnat, altera sine hoste regnat. Ergo una bona est, sed adhuc misera: altera melior et
Abbreviated transcription (Latin):
multoꝵ q consorcio. ⁊ ab alio distat hũilitatem.
ab alio pacienciã. unus eum silenciũ̃. alter do¬
ceat mansuetudinẽ. Non faciat. quod unult cõ¬
medat. id iubetur habeat quantũ acceꝑitx Ope¬
ris siu pensam ꝑsoluat subiciatur cuu nõ nult
lassus adstratum uemat. ambulansq dormi¬
tet. nec dum expleto fãno sonmo surgere com¬
pellatur passus miuriã taceat. Puartum¬
euero genus est monachorum quod noĩãtur gr¬
gprouagu. quitotam uitã suam ꝑdiu̾sas. pro¬
uincias ternis aut quateris diebus ꝑdiuerso¬
rum cellas hospitantur semꝑ nagi et mnĩq̃uam

Expanded text:
multorum, ut ab alio discat humilitatem, ab alio patientiam. Unus enim silentium, alter doceat mansuetudinem. Non faciat quod vult: comedat quod jubetur: habeat quantum acceperit: operis sui pensa persolvat. Subjiciatur cui non vult. Lassus ad stratum veniat, ambulansque dormitet, necdum expleto somno surgere compellatur. Passus injuriam taceat. Prvero genus est monachorum quod nominatur gyrovagum, qui tota vita sua per diversas provincias ternis aut quaternis diebus per diversorum cellas hospitantur, semper vagi, et nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Intĩores quippe tenebͣs dicimꝰ cecitatẽ cordis
Extiores uõ tenebras et̾nam noctẽ dãpnacionis
Tunc ergo dampnatus quisq nõ inimt̾iores.
si mext̾i̾ores tenebras mictitur. quia illit in¬
uicns proicat᷑. in nocte dampnacionis. qui hic
sponte ceciditͣ recitatem cordis. bi quoq stetꝰ
et scridor denciũ esse ꝑhibetur. ut illic dentes stri¬
deant qui hic de edacitate gaudebant. Illi occuli
defleant. quihꝰ ꝑ illicitas. oncupistencias. uersa¬
subiaceant. que hic singłis quibusq uicus subiecta
ssiuebant. Infletu quoq occłoꝵ. et stridore denciũ.

Expanded text:
teriores quippe tenebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores, sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versasubjaceant, quae hic singulis quibusque vitiis subjecta serviebant. In fletu quoque oculorum et stridore dentium,
Abbreviated transcription (Latin):
Mullus em̃ monachus peccat ponde̾ pressui .u¬
dtelligeri poterit Regna subire polu icx
Omnis enim monachus ⁊i auinro.
Debet, et ulterius nulla lauanda pati ⁊a au¬
Temperes interea/ monachi distreçio mentenz i.x¬
Et uia per mediu Regia ducat eum .  u¬
ut caueat dextram sollers timeat q. sinstrami .x¬
Hortantur sacre mumia legis euui ⁊⁊ ⁊ ⁊ u¬
Quifquis amat rutilos fanctoꝵ carpe fructus.u
Actibus incũctis. consocietur eis ru  iux¬
Moribus ornatus et casto corꝑe comptusr
Miuat et adomimo semꝑ a matus erit e  u
Sit tacitus hũilis. mctissimꝰ at benignui
uit paciens sobrius prouidus atq pius. u¬
Indolis et docilis sapiens et mente pusillus .u¬
Compunctus placidus et bene cautus ea
Excitat interea cordis conpunctio fontenz x¬
Cergit et ablutos paradisi Rite colonos u¬
Efficit ut habeat. iam sine sine ciues.
Cuu iugit laudis possint ꝑ soluere grates .ix

Expanded text:
Nullus enim monachus peccati pondere pressus Nullus enim monachus peccati pondere pressus Stelligeri poterit regna subire poli. Omnis enim monachus lacrymis commissa lavare Debet, et ulterius nulla lavanda pati. Temperet interea monachi discretio mentem, Et via per medium regia ducat cum. Ut caveat dextram solers, timeatque sinistram, Hortantur sacrae munia legis eum. Quisquis amat rutilos sanctorum carpere fructus, Actibus in cunctis consocietur eis. Moribus ornatus, et casto corpore comptus, Vivat, et a Domino semper amatus erit. Sic sit tacitus, humilis, mitissimus, atque benignus Sit patiens, sobrius, providus, atque pius, Indolis et docilis, sapiens, ac mente pusillus Conceptus, placidus, et bene cautus eat. Excitet interea cordis compunctio sontem, ergit, et ablutos paradisi rite colonos Efficit, ut habeat jam sine fine cives Qui jugiter laudis possint persolvere grates,
Abbreviated transcription (Latin):
Regula lucisluũ defiderare locuni.u
Hec bene materno natos castigat/ amore.
Aryuit erudiens. et sine felle manens¬
Eun darienter eos tenero tum berbere nutrif
Fendida post obitũ premia multa dubis
Bendien uen demo celestia pandit amici  C u¬
Qurrd ne pigeat. sed pacienier eant.
Sxuunnat uitã mores compomit et ornat
sibrut et equiperat et moderindo nimn̾at
dẽp ouibus uirga gracilis moderacio iufla.u
Suna pia da pians Regna heata paranz a ⁊u¬
Arguit obsecrat inicrepat atz libentꝰ emendat.u
Nuos sibi germano federe cum sociat .i c iiu¬
Nlouit ad etermĩ monachos perduce̾ Regnun u¬
Et sonari choro dulater angelico ⁊ Xxx¬
Quãuis hec socios celi deducat ad alta
Est tamen angustus calis callis et arta uia.e
Urta pios celi deducit ad atria Regni.⁊⁊ aio¬
Ampla malos putei mergil in uia ingri an
llemo uiam timeat. monachus intrare ꝑ artã
Ducit ad arstriperũ castra beata poluni.a e
Quem nouis nulla pondere culpat guat mu
Uerberat ethereas sepe uolando uias

Expanded text:
e locum. Haec bene materno natos castigat amore, Arguit erudiens, et sine felle monensHaec patienter eos tenero cum verbere nutrit, Candida post obitum praemia multa dabit. Pandit iter rectis, coelestia pandit amicis, Currere ne pigeat, sed patienter eant. Examinat vitas, mores componit et ornat. Librat et aequiparat et moderando minat eOmnibus est virga gracilis, moderatio justa, Lima pia pie capiens, regna beata parans. Arguit, obsecrat, increpat, atque libenter emendat. Quos sibi germano foedere consociat. Novit ad aeternum monachos perducere regnum Et sociare choro dulciter angelico. Quamvis haec socios coeli deducat ad alta, Est tamen angustus callis, et arcta via, Arcta pios celsi deducit ad atria regni, Ampla malos putei mergit in ima nigri. Nemo viam timeat monachorum intrare per arctam, Ducunt ad astrigerum castra beata polum. AstQuem nocuo nulla pondere culpa gravat, Verberat, aethereas saepe volando vias.
Abbreviated transcription (Latin):
trmnorẽ in utat cũ dicit. docebo nos. ãmonet ne
pauestamꝰ. qd̾ audiium ꝰ timorem. Non est em̃
tĩmor iste qui formidet᷑ s qui diligat᷑ E mior hu¬
manus: amaritudine habet. ħsfx dulcediñe. Ille
ad ssuiciũ coctit. iste ad libertatẽ t̾rahit. Postre¬
mo ille claustra metuit. hic celoꝵ regna patefent
patefacit Intimoris et em̃ laude salomon ait. Ti
mordm̃ ad ponet dies. Tume ergo dñm ꝯmona¬
che sed illo tiõre qui sanctus ꝑmanet in scłm scłi
Illo casto tĩmore qui tibi addies temporis huiꝰ ad¬
inet dies et̾nos. dies ꝑpetuos. dies in mortales.¬
et dies ꝑhennes. Immo diem unũ sine uesꝑa et
infinitũ. diem felici gaudio plenũ: indeficiẽte
luce Resertum: angelico comitatu suffultũ: diẽ
ꝙͣ non nox inteppolat tenebre non obsturant.
nibilũ non obsfilccat. Importabilem nõ efficit
calor estatis. Migrum non Reddit fagus hyemis
ꝙies qui tnnet unus erit cum sanctis cõmunis cum

Expanded text:
ius invitatur. Cum dicit, docebo vos, admonet ne quod audivimus timorem. Non est enim timor iste qui formidetur, sed qui diligatur. Timor humanus amaritudinem habet, iste dulcedinem; ille ad servitium cogit, iste ad libertatem trahit; postremo ille claustra metuit, hic coelorum regna patefacimor Domini apponet dies . Time ergo Deum, o rex, sed illo timore, qui sanctus permanet in saeculum saeculi; illo casto timore, qui tibi ad dies temporis hujus adjiciet dies aeternos, dies perpetuos, dies immortales, dies perennes: imo diem unum sine vespera et infinitum, diem felici gaudio plenum, indeficiente luce refertum, angelico comitatu suffultum, diem quem nox non interpolat, tenebrae non obscurant, nubilum non offuscat, importabilem non efficit calor aestatis, pigrum non reddit frigus hiemis: dies qui tibimet unus erit cum sanctis, communis cum