comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Porro anna loquebatur ĩ
corde suo: tantũq labia il¬
lius mouebantur: et uox
penitus non audiebatur.
Estimauit ergo eam hely
temulentam: dixitq et.
Usq quo ebria eris: Sige¬
re paulisꝑ uinum qͦ mades.
Respondens anna: nequa¬
quã inquit dñe mi. Nam
mulier infelix nimis ego
sum. Nzinumq et omne
qd̃ inebriare potest ñ bibi:
sed effudi antinam meã ĩ
conspectu dñi. Ne reputes
ancillam tuam̃ quasiunã
de filiab belial: quia ex mł¬
titudine doloris ⁊ meroris
mei locuta sũ usq inp̃sens.
Tunc hely ait ei. Nr ade in
Et illa dixit. Uz tinam in¬
uentat ancilla tua gratiã
in ocilis tuis. Et abiit
mulier inuiam suam et
comedit: uultusq eius ñ
sunt amplius in diuersa
mutati. Et surrexerũt ma¬
ne :et adorauerunt coram
dño: reu̾siq sunt et uene¬
runt in domum suam ra¬
matha. Cognouit autem
helchana annam uxorem
suam: et recordatus est eiꝰ
dñs. Et fc̃m est post circu¬
lum dierum: ⁊cepit anna¬
et peperit filiũ. Docauito

Expanded text:
loquebatur in corde suo, tantumque labia illius movebantur, et vox penitus non audiebatur. Aestimabat ergo eam Heli temulentam, dixitque ei, Usquequo ebria eris? digere paulisper vinum, quo mades. Responditque Anna: Nequaquam, inquit, domine. Nam mulier infelix nimis ego sum vinumque et omne quod inebriare potest non bibi sed effudi animam meam in conspectu Domini ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial quia ex multitudine doloris et maeroris mei locuta sum usque in praesens tuEt illa dixit: Utinam inveniat ancilla tua gratiam in oculis tuis! Et abiit mulier in viam suam, et comedit, vultusque illius non sunt amplius in diversa mutati. T. II. Et surrexerunt mane, et adoraverunt coram Domino, reversique sunt, et venerunt in domum suam Ramatha. Cognovit autem Elcana Annam uxorem suam, et recordatus est ejus Dominus. Et factum est post circulum dierum, concepit Annaet peperit filium, vocavitque
Abbreviated transcription (Latin):
minus: et uocauit adhuc
samuel tercio. Qui consur¬
gens abiit ad hely: et dixit.
Ecce ego quia uocastime.
Intellexit igitur hely quia
dñs uocaret puerũ: et ait
acl samuel. Wzade et dormi:
et si deinceps uocauerit te:
dices. Loquere dñe: quia
audit seruus tuus. Abi¬
it ergo samuel: et dormiuit
in loco suo. Et uenit domi¬
nus et stetit: et uocauit
sicut uocauerat scd̃o. Sa¬
muel samuel. Et ait samu¬
hel. Loquere dñe: quia au¬
dit seruus tuus. Et dixit
dñs ad samu̾et. Ecce ego
facio tierbum in istł: qd qͥ¬
ambe aures eius. In die il¬
lo suscitabo adu̾sum hely
oĩa que locutus sũ suꝑ do¬
mum eius. Incipiam et
complebo. Predixi eñi et qd̃
iudicaturus essem domũ
eius in eternũ ꝓpt̃ iniqui¬
ctatem: eo qd̃ nouerit ĩdig¬
ne agere filios suos. et ñ
corripuit eos. Idcirco iura¬
ui domui hely: qd̃ ñ expie¬
tur iniquitas domus eiuᷤᷤ
uictimis ⁊ munerib usq
in eternũ. Sormiuit autẽ
samuel usq mane. Aperu¬

Expanded text:
cavit adhuc Samuhel tertio qui consurgens abiit ad Heli et ait ecce ego quia vocasti me intellexit igitur Heli quia Dominus vocaret puerum et ait ad Samuhel vade et dormi et si deinceps vocaverit te dices loquere Domine quia audit servus tuus abiit ergo Samuhel et dormivit in loco suo et venit Dominus et stetit et vocavit sicut vocaverat secundo Samuhel Samuhel et ait Samuhel loquere quia audit servus tuus et dixit Dominus ad Samuhel ecce ego facio verbum in Israhel qambae aures eius in die illo suscitabo adversum Heli omnia quae locutus sum super domum eius incipiam et conplebo praedixi enim ei quod iudicaturus essem domum eius in aeternum propter iniquitatem eo quod noverat indigne agere filios suos et non corripuit eos idcirco iuravi domui Heli quod non expietur iniquitas domus eius victimis et muneribus usque in aeternum dorSamuel usque mane, aperu
Abbreviated transcription (Latin):
eam. Forro illa flebat: et ñ
capiebat cibum. Pixit er¬
go et helchana uir suus An¬
na cur fles et quare ñ cõme¬
dis : et quamobrem affligi¬
tur cor tuum: Numquid
non ego melior sũm tibi ꝙͣ
decem filii: Surrexit autẽ
anna postquam comederat
in sylo ⁊ biberat ⁊ et hely sa¬
cerdote sedente suꝑ sellam
ante postes templi dñi. cũ
esset anna amaro animo

Expanded text:
. Porro illa flebat, et non capiebat cibum. Dixit ergo ei Elcana vir suus: Anna, cur fles? et quare non comedis? et quam ob rem affligitur cor tuum? Numquid non ego melior sum tibi quam decem filii? Surrexit autem Anna postquam comederat in Silo, et biberat. Et Heli sacerdote sedente super sellam ante postes templi Domini, cumque esset ama
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ itaq uraꝵ adiutus aticilio:
misi librũ ueniuoł placiturum. tñ
inuidis displiciturũ esse ñ ambigo.
rep̃hend̾e int̾roget bebreos. suã ascienti¬
am recolat. uideat ordinẽ textũq ser¬
monis. ec trine nr̃o labori si potũit de¬
tͣhat. Wbicũq ergo astericos id ẽstel¬
las radiare in hocuolumine uideritĩ
ibi sciatis de hebreo additũ qd̃ ĩ latinis
codicib ñ habetur. Nbi uero obelus
transũsa. scilicet uirga p̃posita ẽ: illic
significatur quid septuaginita int̃¬
p̃tes addiderunt. t ił ob decoris gr̃am
uel ob sp̃s scĩ auctoritatẽ. et ihebrets

Expanded text:
tionum itaque vestrarum adjutus auxilio, misi librum benevolis placiturum: tamen invidis displiciturum esse non ambigo. reprehendere, interroget Hebraeos, suam conscientiam recolat, videat ordinem textumque sermonis, et tunc nostro labori, si potuerit, detrahat. Ubicumque ergo asteriscos, id est, stellas + radiare in hoc volumine videritis, ibi sciatis de Hebraeo additum quod in Latinis codicibus non habetur. Ubi vero obelus, transversa scilicet virga ÷, praeposita est, illic signatur quid Septuaginta Interpretes addiderint, vel ob decoris gratiam, vel ob Spiritus sancti auctoritatem, licet in Hebraeis
Abbreviated transcription (Latin):
salutẽ. Quomodonie
grecoꝵ hystortas magis intelligunt qͥ
athenas uiderunt et teretũ utirgalii librũ
qui a troade ꝑ leucathen. et a trocerania
ad siliciam. et inde ad ostia tyberis na¬
uigauerunt: ita sc̃ãm scripturam lit¬
morias locoꝵq uel eadem uocabula uł

Expanded text:
utem. Quomodo Graecorum historias magis intelligunt, qui Athenas viderint, et tertium Virgilii librum, qui a Troade per Leucaten, et Acroceraunia ad Siciliam, et inde ad ostia Tiberis navigarint: ita sanctam Scripturam lumorias, locorumque vel eadem vocabula, vel
Abbreviated transcription (Latin):
b ꝓprits credidisse uirib. nec habuisse
de quib scire me arbitrabar. int̾rogas¬
se me solitum. Quantomagis de hiis
suꝑ quibz anceps eram. Seniq cum
a me nuꝑ litteris flagitassetis ut uob̾
paralipomenon latino fermone trãs¬
ferrem. De tyberiade legis quondam
auctore qui apud hebreos admiratio¬
nib habebat᷑. assũpsi ⁊ ꝯtuli cũ eo. a u̾¬
tice ut a iunt usq ad extremũ unguẽ
et sic ⁊firmatus ausus sũ face ꝙ iubeba¬
tis. Libere eñi loquor uob̾ ita in grecis
et in latinis codicib. hic nominũ li¬
ber uitiosus est. ut ñ tã hebrẽa quam
barbara quedã ⁊ farmatica nõia et ec
tant. et sepe tria nõĩa subtractis eme¬
dio sillabis in tnũ uocabulũ cogũt.
uel trauolumina duindunt. Seo et
mant. sed utbes ⁊ regiones ⁊ saltus et
ꝓuintiassonant. et obliq̃ sub int̾pre¬
tat̃one ⁊ figitra eoꝵ quedã narrantur
hẏstorie de quib in regnoꝵ libro dicit᷑
Nonne ecce hec scripta sunt in hbro u̾

Expanded text:
 viribus credidisse, nec habuisse de quibus scire me arbitrabar, interrogare me solitum: quanto magis de his super quibus anceps eram? Denique cum a me nuper litteris flagitassetis, ut vobis librum Paralipomenon Latino sermone transferrem, de Tiberiade Legis quondam doctorem, qui apud Hebraeos admirationi habebatur, assumpsi: et contuli cum eo a vertice, ut aiunt, usque ad extremum unguem: et sic confirmatus, ausus sum facere quod jubebatis. Libere enim vobis loquor, ita et in Graecis et Latinis codicibus hic nominum liber vitiosus est, ut non tam Hebraea quam Barbara quaedam, et Sarmatica nomina congetant: et saepe tria nomina, subtractis e medio syllabis, in unum vocabulum cogunt, vel tria vocabula dividunt. Sed et mant, sed urbes, et regiones, et saltus, et provincias sonant, et oblique sub interpretatione et figura eorum, quaedam narrantur historiae: de quibus in Regnorum libro dicitur, No
Abbreviated transcription (Latin):
sit. et apd̃ illos uocatur dabreiamin.
id ẽ u̾ba dieꝵe. Qui ꝓpt̾ magnitudinẽ
apd̃ nos diuisus est. Qd̾ ñ nulli ĩ bru¬
to ciceronis dialogo faciunt. ut eum
intres partes secent. cũ unus a suo
actore sit editus. Seinde etiã ilud at¬
tendunt qd̃ frequent̃ noĩa ñ uoca¬
bula hominũ sed rexũ ut dixi signi¬

Expanded text:
 vocatus DABRE JAMIM, id est, Verba Dierum: qui propter magnitudinem, apud nos divisus est, quod nonnulli etiam in Bruto, Ciceronis dialogo, faciunt, ut eum in tres partes secent, cum unus a suo auctore sit editus. Deinde etiam illud attendendum, quod frequenter nomina, non vocabula hominum, sed rerum, ut dixi, signi
Abbreviated transcription (Latin):
Iber.
saptentie apd̃
hebreos nusꝙͣ
ẽ.Unde ⁊ tp̃e
stilus grecam magis elo
qui ꝓuide sapiencia noĩat᷑.
quia in eo xp̃i aduentus qͥ
est sapientia patris et pas¬
sio euidenter exprimititr.

Expanded text:
iber sapientiae apud Hebraeos nusquam est. Unde et ipse titulus Graecam magis eloqqui proinde Sapientiae nominatur: quia in eo Christi adventus, qui est sapientia Patris, et passio ejus evidenter exponitur.
Abbreviated transcription (Latin):
quã epule splendide in pe¬
regre sine domicilio. Mint¬
mũ ꝓ magno placeat tibt.
et ĩpperiũ regrinatõnis nõ
audies. Wita neꝙͣ hospt¬
tanti de domo in domum:
et ubt hospitabitur ñ fidu¬
cialit̾ aget: nec aperiet os.
hospitabitur ⁊ et pascet.:
potabit ingratos: et ad hec
amara audiec. Mransi ho¬
spes : et orna mensã: et que
in manu habes ciba ceteros.
Exi a facie honoris amicoꝵ
meoꝵ. Necessitudine domꝰ
mee: hospicio michi factꝰ
es frat̾. Orauia hec homi¬
ni habenti sensũ: correctõ
domus ⁊ improperium fe¬
neratoris.

Expanded text:
quam epulae splendidae in pequam epulae splendidae in peregre sine domicilio super minimum et magnum placeat tibi et inproperium peregrinationis non audies vita nequa hospitandi de domo in domum et ubi hospitabitur non fiducialiter aget nec aperiet os hospitabit et pascet et potabit ingratos et ad haec amara audiet transi hospes et orna mensam et quae in manu habes ciba ceteros exi a facie honoris amicorum meorum necessitudine domus meae hospitio mihi factus est frater gravia haec homini habenti sensum correptio domus et inproperium feneratoris
Abbreviated transcription (Latin):
put illoꝵ. Suꝑ scutũ potẽtis
et suꝑ lanceam: adu̾sus ini¬
micũ tuũ pugnabit. Wz ir
bonus fidẽ facit ꝓximo su¬
o: et qui ꝑdiderit ꝯfusionẽ
derelinquet sibi. Gratiam
fideiussoris ne obliuiscariᷤ:
dedit eñi ꝓ te aĩam suam.
Reꝓmissorem fugit pcc̃or
et ĩmundus. Bona repro¬
missoris sibi ascribit pec¬
cator: et ingratꝰ sensit dere¬
linquet liberantẽ se. Wr re¬
ꝓmitcit de ꝓximo sito: et cũ
perdiderit retterentiã relinq̃¬
tur ab eo. Reꝓmi̾sio neqͥs¬
sima mltos ꝑdidit diligen¬
tes: et cominouit illos qͣ¬
si fluctus maris. Mziros
potentes girans migrare
fecit: et uagati sunt in gẽ¬
tib alienis. Peccator tranᷤ¬
grediens mandata dñt in¬
cidet in promissionẽ neqͣm:
et qui conatur multa age¬
re incidet in iuditiũ. Recu¬
tem tuã: et attende tibi ne
incidas. Initiũ uite hoĩs a¬
qua ⁊ panis ⁊ uestim̃tum:
et domus ꝓtegens turpitu¬
dinẽ. Melior est uictus pait¬
peris sub tegmine asserũ:

Expanded text:
lo: super scutum potentis et super lanceam aduersus inimicum tuum pugnabit uir bonus fidem facit proximo suo: et qui perdiderit confusionem, derelinquet sibi. gratiam fideiussoris ne obliuiscaris: dedit enim pro te animam suam. repromissorem fugit peccator et inmundus. bona repromissoris sibi adscribit peccator, et ingratus sensu derelinquet liberantem se. uir repromittit de proximo suo, et cum perdiderit reuerentiam, derelinquetur ab eo. repromissio nequissima multos perdidit dirigentes et commouit illos qasi fluctus maris viros potentes gyrans migrare fecit et vagati sunt in gentibus alienis peccator transgrediens mandata Domini incidet in promissionem nequa et qui conatur multa agere incidet in iudicium recutem tuam et adtende tibi ne incidas initium vitae aqua et panis et vestimentum et domus protegens turpitudinem melior victus pauperis sub tegimen asserum
Abbreviated transcription (Latin):
ant uocem suã: et intẽꝑe
redditõnis postulabit tẽ¬
pus : et loq̃tur u̾ba tedit
et murmuratõnis: et tẽ¬
pus causabitur. Si autẽ
potuerit reddere adu̾satus
solidi uix reddet dimidiũt:
et cõputabit illud quasi
inuentõnẽ. Sinautem:
fraudabit illũ pecunta su¬
a. et possidebit illũ inimicũ
gratis. Et ꝯuitia ⁊ male¬
dicta reddet illi: et ꝓ hono¬
re ⁊ beneficto recelet illi cõ¬
tumeltã. Multi ñ causa
nequitie ñ fenerati sunt:
sed fraudari gratis timu¬
erunt. W erumptam̃ su¬
ꝑ humilem aĩo forcior esto:
et ꝓ elemosina ñ ꝓtrahas
illũ. Propt̾ mandatũ assu

Expanded text:
em suam et in tempore redditionis postulabit tempus et loquetur verba acediae et murmurationum et tempus causabitur si autem potuerit reddere aversatus solide vix reddet dimidium et conputabit illud quasi inventionem sin autem fraudavit illum pecunia sua et possidebit illum inimicum gratis et convicia et maledicta reddet illi et pro honore et beneficio reddet illi contumeliam multi non causa nequitiae non feneraverunt sed fraudari gratis timuerunt verumtamen super humilem animo fortior esto pro elemosyna non trahas il
Abbreviated transcription (Latin):
uincł̾m ereũ est. Mors iuuł
mors nequissima: et util
pocius infernus quã illa.
Perseuerantia illius ñ ꝑ¬
manebit : sed obtinebit ui¬
as iniustoꝵ: et in flãma
sua ñ cõburet iustos. Qui
relinqunt deũ incidũt in
eam: et exardebit in illis
et ñ extinguetur. Et ĩmit¬
tetur in illos quasi leo: et
quasi pardus ledet eos. Se¬
pi aures tuas spinis ⁊no¬
li audire linguã neꝙͣ ⁊ et ori tu¬
o facito ostia: et seras auri¬
tũ tuũ confla: et u̾bis tu¬
is facito staterã: et frenos
ori tuo rectos. Attende ne
forte labaris in lingua: et
cadas in ꝯspectu inimicoꝵ
tuus insanabilis ĩ mortẽ.
mo: et qui p̃ualet manu
mandata seruat. Fenera
proximo in tẽpore necessita¬
tis illius: et itere redde ꝓxt¬
mo in tempore suo. Confir¬
ma u̾bũ ⁊ fidelit̾age cũ il

Expanded text:
vinculum aereum est mors illius vinculum aereum est mors illius mors nequissima et utilis potius inferus quam illa perseverantia illius non permanebit sed obtinebit vias iniustorum et in flamma sua non conburet iustos qui derelinquunt Deum incident in illam et exardebit in illis et non extinguetur et inmittetur in illos quasi leo et quasi pardus laedebit illos sepi aures tuas spinis et noli audire linguam nequam et ori tuo facito ostia et seras aurntum confla et verbis tuis facito stateram et frenos ori tuo rectos et adtende ne forte labaris in lingua et cadas in conspectu inimicorum tuus insanabilis in mortem dmum et qui praevalet manu mandata servat fenera proximum tibi in tempore necessitatis illius et iterum redde proximo in tempore suo confirma verbum et fid
Abbreviated transcription (Latin):
incendit ignẽ ÷ et lis festi¬
nans effundit sanguinẽ.
et lingua testificans addu¬
cit mortẽ. Si sufflaueris
quasi ignis exardebit: et si
expueris suꝑ illã extĩguet᷑
Wtraq ex ore ꝓficiscunt᷑.
Susurro ⁊ bilinguis ma¬
ledictus: multos eñi tur¬
bauit pacẽ habentes. Lin¬
gua tercia multos cõmo¬
uit: et disꝑsit illos a gente
ingentẽ. Ciuitates mura¬
tas diuitũ destruxit: et do¬
mos magnatoꝵ effodit.
Wirtutes ppłoꝵ concidit:
et gentes fortes dissoluit.
Singua tercia mulieres ui¬
ratas eiecit: et priuauit il¬
las a laborib siis. Qui re¬
spicit illam ñ habebit reqͥẽ
nec habebit amicũ in quo
requiescat. Fagesli plaga¬
lingue cõminuec ossa. Ml̾¬
ti ceciderunt in ore gladii.
sed ñ sic quasi qui interie¬
qui tectus est a lingua ne¬
quã: et qui in tracundia
illius ñ transiuit ⁊ et qui¬
uinculis illius ñ ẽ ligatꝰ.
Iugũ eñi illius iugũ ferre
um est: et uinciuũ illius

Expanded text:
incendit ignem, et lis festiincendit ignem, et lis festinans effundit sanguinem, et lingua testificans adducit mortem. si sufflaueris, quasi ignis exardebit: et si expueris super illam, extinguetur: et utraque ex ore proficiscuntur. susurrio et bilinguis maledictus: multos enim turbauit pacem habentes. lingua tertia multos commouit, et dispersit illos a gente in gentem. ciuitates muratas diuitum destruxit et domus magnatorum effodit. uirtutes populorum concidit et gentes fortes dissoluit. lingua tertia mulieres uiritas eiecit et priuauit illas de laboribus suis. qui respiciet illam, non habebit requiem, nec habebit amicum, in quo requiescat linguae comminuet ossa. . multi ceciderunt in casus gladii, sed non sic. quasi qui interiequi liberatus est a lingua nequam, qui in iracundia illius non transiuit euinculis illius non est ligatus! iugum enim illius iugum um est et vinculum illius
Abbreviated transcription (Latin):
ui uindicari uult a
deo inueniet uindic¬
tam: et pcc̃a illius seruans
reseruabit. Relĩque proxt¬
mo tuo nocenti te:et tune
dẽp̃canti tibi pcc̃a solient᷑¬
Homo homini reseruatt
ram⁊ et a d̾õ querit medelã:
In hominẽ similem sibi ñ
habet miscd̃iam ÷ et de pec¬
catis suis dep̃catur altissi¬
mume Ip̃e dũ caro sit reser¬
uat iram ⁊ et ꝓpiciatõnem
petit a deo: Quis exorabit
ꝓdelictis illius: Mem̃to
nouissimoꝵ:et desine ini¬
micacari. Tabitudo enim
et mors imminent ĩman¬
datis. Memorare timoris
det: et ñ irascaris ꝓximo.
Memorare testam̃ti altissimi:
et despice ignorantiã proxi¬
mi Nbstine te alite: et mi¬
nues pcca. Homo eñi iracũ¬
dus incendit litem ⁊ et uir
pcc̃or turbabit amicos: et
in medio pacẽ habentium
immitcet inimiciciã. Se
cundũ eñi ligna silue sic
ignis exardescet ⁊ et scõm uir¬
tutem hoĩs sic iracundia il¬
lius erit: et scd̃m substan¬
tiam suã exaltabit iram
suã. Certam̃ festinatum

Expanded text:
ui uindicari uult, a deo inueniet uindictam, et peccata illius seruans seruabit relinque proximo tuo nocenti te, et tunc deprecanti tibi peccata soluentHomo homini reservat iram, et a Deo quaerit medelam! In hominem similem sibi non habet misericordiam, et de peccatis suis deprecatur! Ipse cum caro sit, reservat iram, et propitiationem petit a Deo! Quis exorabit pro delictis illius? Memento novissimorum, et desine inimicari: tabitudo enim, et mors imminet in mandatis Dei. Memorare timorem Dei, et non irascaris proximo. Memorare testamenti Altissimi, et despice ignorantiam proximi. Abstine te a lite, et minues peccata. Homo enim iracundus incendit litem; et vir peccator turbabit amicos, et in medio pacem habentium immittit inimicitiam. Ecundum enim ligna sylvae sic ignis exardescit: et secundum virtutem hominis sic iracundia illius erit, et secundum substantiam suam exaltabit iram suam. Certamen festinatum
Abbreviated transcription (Latin):
homo qui ꝑdit amicũ suũ:
sic qui ꝑdit amiciciã proxi
mi sui. Et sic̃ qui dimittit
auẽ de manu sua : sic qui
reliquisti ꝓximũ tuũ: et ñ
eũ capies: Non illũ sequa¬
ris: qm̃ longe ab est. Effu
git eñi quasi caprea de la¬
queo: qm̃i uulnerata ẽ aĩa
eius. W ltra eũ ñ poteris
colligare. Maledicti est con¬
cordatio. Benudare autẽ a¬
mici mysteria: desꝑatõ ẽ aĩe
infelicis. Annitens oculo
fabricat iniqua: et nemo
eũ abiciet. In espectu ocłorũ
tuoꝵ condulcabit os suũ.
et suꝑ sermones tuos admi¬
rabitur. Nouissime autẽ
ꝑu̾tet os suũ: et in uerbis
tuis dabit scandalũ. Mul¬
ta audiui ec ñ coequaui ei:
et dñs odiet illũ. Qut in al¬
tũ mitcit lapidẽ cadet suꝑ¬
caput eius: et plaga dolo¬
sa dolosi diuidet uulnera.
Et qui foueam fodit cadet
in ullam : et qui statuit la¬
pidẽ ꝓximo offendet in eo:
et qui laqueũ alio ponit
ꝑibit in illo. Facienti neqͥs¬

Expanded text:
homo qui perdet amicum suum,. homo qui perdet amicum suum,. sic qui perdet amicitiam pmi sui. Et sicut qui dimittit avem de manu sua, sic qui reliquisti proximum tuum: et non eum capies: non illum sequaris, quoniam longe abest. Denugit enim quasi caprea de laqueo: quoniam uulnerata est anima eius: et ultra eum non poteris conligare. maledicti est concordatio: denudare autem amici mysteria desperatio est animae infelicis. adnuens oculis fabricat iniqua, et nemo eum abiciet. in conspectu oculorum tuorum indulcabit os suum et super sermones tuos admirabitur: nouissime autem peruertet os suum et in uerbis tuis dabit scandalum. multa odiui et non coaequaui ei, et dominus odiet illum. Et tum mittit lapidem, super cacadet: et plaga dolosa, dolosi dividet vulnera. Et qui foveam fodit, incidet in eam: et qui statuit lapidem proximo, offendet in eo, et qui laqueum alio parat, peribit in illo. facienti nequis
Abbreviated transcription (Latin):
ris iusticiã app̃hendes illã:
et indues quasi podorẽ ho¬
noris: et inhabitabis cum
ea ⁊ et ꝓteget te in sẽpit̾nũ:
et in die agnitõnis inueni¬
es firmamentũ. U olati¬
lia ad sibi similia conuent¬
unt: et ueritas ad eos qui
oꝑantur illã reu̾titur. Leo
uenatõni insidiat᷑ semper:
sic peccata oꝑantib iniqui¬
tates. Homo sanctꝰ in sapi¬
entia manet sic̃ sol: nã stul¬
tus sic̃ luna ĩmutat᷑. In me¬
dio insensatoꝵ serua uerbũ
tempori: in medio autẽ co¬
gitantiũ assiduus esto. Mar¬
ratio peccantiũ odiosa: et ri¬
sus illoꝵ in delictis pec̃t..o¬
quela mltũ iurans horrt¬
pilatõnẽ capitis statuit:
et irreuerentia ip̃iꝰ obtura¬
tio auriũ. Effusio sãgut¬
nis in rixa suꝑboꝵ: et ma¬
ledictõ illoꝵ auditus gͣuis.
Qui denudat archana ami¬
ci ꝑdit fidem: et ñ inueniet
amicũ ad animũ suũ. St¬
re fide cũ illo. Qd̾ si denuda¬
ueris absconsa illius: nõ
ꝑsequeris post eũ. Sic̃ eñt

Expanded text:
ris justitiam, apprehendes illam, et indues quasi poderem honoris, et inhabitabis cum ea, et proteget te in sempiternum, et in die agnitionis invenies firmamentum. uolatilia ad sibi similia conueniunt, et ueritas ad eos qui operantur illam reuertetur. leo uenationi insidiatur semper, sic peccata operantibus iniquitatem. homo sanctus in sapientia manet sicut sol: nam stultus sicut luna inmutatur. in medio insensatorum serua uerbum tempori: in medio autem cogitantium adsiduus esto. narratio peccantium odiosa, et risus eorum in delictis peccati. loquella multum iurans horripilationem capiti statuit, et inreuerentia ipsius obturatio aurium. effusio sanguinis in rixa superborum, et maledictio illorum auditus grauis. qui denudat arcana amici, perdet fidem et non inueniet amicum ad animam suam. dire fide cum illo: quod si denudaueris abscondita illius, non per-. sequaris eum. sicut enim
Abbreviated transcription (Latin):
ropt̾ inopiã mł̾ti de¬
liquerunt: et qui q̃¬
rĩt locupletari au̾tit ocłm
suũ. Sic̃ in medio cõpagi¬
nis lapidũ palus figatur:
sic ⁊ int̾ mediũ uenditõne
et emptõnis angustiabit᷑¬

Expanded text:
ropter inopiam multi deliquerunt, et qui quaerit locupletari, avertit oculum suum; sicut in medio conpaginis lapidum palus figatur, sic et inter medium venditionis et emptionis angustabit
Abbreviated transcription (Latin):
diens ⁊ ꝓphetabat: usq dũ
ueniret in naioth in rama¬
tha. Et expoliauit se etiam
ip̃e uestimentis suis: et ꝓ¬
phetauit cũ ceteris corã sa¬
mubel: et cecinit nudus to¬
ca die illa ⁊nocte.Wnde ⁊
exiuit ꝓu̾biũ. Num et sa¬
ul inter prophetas.
ugit autẽ dauid cle
naioth que est ĩ ra

Expanded text:
diens, et prophetabat usque dum diens, et prophetabat usque dum veniret in Naioth in Ramatha. Et expoliavit se etiam ipse vestimentis suis, et phetavit cum caeteris coram Samuel, et cecinit nudus tota die, et nocte. Unde et exivit proverbium: Num et Saul inter prophetas? Fugit autem David de Naio
Abbreviated transcription (Latin):
rec: Et respondit michol ad
saul. Quia ip̃e locutus est
michi. Simitte me: alioqͥn
int̾fitiã te. Pauid autẽ fu¬
giens saluatus est.⁊uenit
ad samuhel in ramacha:
et nuntiauit et oĩa que fe¬
cerat sibi saul. Et abierũt
ip̃e ⁊ samulel: et moraci st̃
in natoth in ramatha. Mi
sit ergo saul lictores: ut ra¬
perent dauid. Qui cũ uidiᷤ¬
sent cuncũ ꝓphetarũ uatici¬
nantiũ ⁊ samubel stantẽ
suꝑ eos ⁊ fẽs est etiã in illis
etiam ip̃i. Qd̃ cũ nuntia¬
tũ esset sault: misit alios
nuntios. Prophetauerũt
autẽ ⁊ illi. Et rursũ saul¬
misic tercios nuntios. Qͥ
et ip̃i ꝓphetauerunt. Et ira¬
tus iracũndia saul abiit
etiam ip̃e in ramatha. et
puenit usq ad cysternam
magnã que est in socchoth:
et int̾rogauit ⁊ dixit. In quo
loco sunt samulxl ⁊dauid.
Pc̃mq est ei. Ecce ĩ naioth
sunt in ramatha. Et abiit
in naioch in ramatha. Et
factus est etiã suꝑ eũ sp̃s
dñi ÷ et ambulabat ingre¬

Expanded text:
ret et respondit Michol ad ret et respondit Michol ad Saul quia ipse locutus est mihi dimitte me alioquin interficiam te David autem fugiens salvatus est et venit ad Samuhel in Ramatha et nuntiavit ei omnia quae fecerat sibi Saul et abierunt ipse et Samuhel et morati sunt in Nahioth sit ergo Saul lictores, ut raperent David: qui cum vidissent cuneum prophetarum vaticinantium, et Samuel stantem super eos, factus est etietiam ipsi. Quod cum nuntiatum esset Sauli, misit et alios nuntios: prophetaverunt autem et illi. Et rursum misit Saul tertios nuntios: qui et ipsi prophetaverunt. Et iratus iracundia Saul, abiit etiam ipse in Ramatha, et venit usque ad cisternam magnam, quae est in Socho, et interrogavit, et dixit: In quo loco sunt Samuel et David? Dictumque est ei: Ecce in Naioth sunt in Ramatha. Et abiit in Naioth in Ramatha, et factus est etiam super eum Spiritus Domini, et ambulabat ingre
Abbreviated transcription (Latin):
Lancea autẽ casso uulnere
ꝑlata est in parietẽ: et dauid
fugit. et saluatus est nocte
illa. Misit ergo saul satelli¬
tes suos in domũ dauid noc¬
te ut custodirent eũ: et int̃¬
ficeretur mane. Od̾ cũ an¬
nuntiassec dauid michol
uxor sua dicens. nisi salua¬
ueris te nocte hac. cras mo¬
rieris: deposuit eũ ꝑ fenes¬
trã. Porro ille abuit ⁊ aufu¬
git: atq saluatꝰ est. Tulit
autẽ michol statuam ⁊ po¬
suit eam suꝑ lectũ ⁊ et pel¬
lempilosam caprare posu¬
it ad caput eius: et operu¬
it eam uestim̃tis. Misit
aucẽ saul apparitores: qui
raperent dauicl. Et respon¬
sũ est qd̃ egrotaret. Rursũ¬
q misit saul nuntios ut
uiderent dauid: dicens. Af¬
ferte eum ad me in lecto:
ut occidatur. Cũq uenissẽt
nuntii. inuentũ est simu¬
lacrũ suꝑ lectũ: et pellis ca¬
prai ad caput euis. Sixitq
saul ad michol. Quare sic
illusisti michi: et dimisi¬
sti inimicũ meũ ut fuge¬

Expanded text:
lancea autem casso vulnere lancea autem casso vulnere perlata est in parietem, et David fugit, et salvatus est nocte illa misit ergo Saul satellites suos in domum David ut custodirent eum et interficeretur mane quod cum adnuntiasset David Michol uxor sua dicens nisi salvaveris te nocte hac cras morieris deposuit eum per fenestram porro ille abiit et aufugit atque salvatus est tulit autem Michol statuam et posuit eam super lectum et pellem pilosam caprarum posuit ad caput eius et operuit eam vestimentis misit autem Saul apparitores qui raperent David et responsum est quod aegrotaret rursumque misit Saul nuntios ut viderent David dicens adferte eum ad me in lecto ut occidatur cumque venissent nuntii inventum est simulacrum super lectum et pellis caprarum ad caput eius dixitque Saul ad Michol quare sic inlusisti mihi et dimisisti inimicum meum ut fuge
Abbreviated transcription (Latin):
Ego autem egrediens sta¬
bo iuxta patrem meũ in a¬
gro ubicũq fueris : et ego
loquar de te ad patrem me¬
um: et qd̃cũq uidero nun¬
tiabo tibi. Locutus est ergo
ionathas de dauid bona ad
saul patrem siũ. Sixitq
ad eũ. Ne pecces rex in seruũ
tuum dauid: quia ñ pecca¬
uit tibi. et oꝑa eius bona st̃
tibi ualde. Et posuit aĩam
suã in manu sua. et ꝑeus¬
sit philisteũ: et fecit dñs sa¬
lutem magnã in uniũso
Quare ergo peccas in san¬
guine innoxio ⁊ int̾ficiens
dauid qui est absq culpa:
catus uoce ionache. iurauit.
Wiuit dñs: quia ñ occidet᷑.
N ocauit itaq ionathas da¬
uid: et indicauit et oĩa u̾ba
hec. Et introduxit ionathaᷤᷤ
dauicl ad saul: et fuit ante
a facie eus. Et fẽs est sp̃s
dñi malus in saul. Sede¬
bat autẽ in domo sua: et te¬
nebat lanceam. Porro crl̾
psallebat in man̾iu sua Ni¬
susq est saul ꝯfigere lance¬
a dauid in pariete. Et decli¬
nauic dauid a facie saul.

Expanded text:
ego autem egrediens staego autem egrediens stabo iuxta patrem meum in agro ubicumque fueris et ego loquar de te ad patrem meum et quodcumque videro nuntiabo tibi locutus est ergo Ionathan de David bona ad Saul patrem suum dixitque ad eum ne pecces rex in servum tuum David quia non peccavit tibi et opera eius bona sunt tibi valde et posuit animam suam in manu sua et percussit Philistheum et fecit Dominus salutem magnam universo Quare ergo peccas in sanguine innoxio, interficiens David, qui est absque Ms. ecatus voce Jonathae, juravit: Vivit Dominus, quia non occidetur. Vocavit itaque Jonathan David, et indicavit ei omnia ec, et introduxit Jonathan David ad Saul, et fuit ante a facie ejus. Et factus est Spiritus Domini malus in Saul. Sedebat autem in domo sua, et tenebat lanceam: porro David psallebat in manu sua. Nisusque est Saul configere lancea David in pariete, et declinavit David a facie Saul:
Abbreviated transcription (Latin):
eret gener regis. Et post clt¬
es paucos surgens dauid
qui sub eo erant ⁊ et ꝑcussit¬
de philistim ducentos ui¬
ros. et attulit p̃putia eorũ:
et annumerauit ea regi. ut
esset gener regis. Pedit ita¬
q et saul michol filiã suã
uxorẽ. Et uidit saul ⁊ intel¬
lexit: quia dñs esset cũ cla¬
uid. Michol autẽ filia sa¬
ul diligebat eũ. Et satil ma¬
gis cepit timere dauid. Fc̃s¬
q est saul iimicus dauid:
cunctis dieb. Et egressi st̃
principes philistinoꝵ. A
principio autẽ egressionis
eoꝵ prudentius se gerebat
dauid quam om̃s serut sa¬
ul: ec celebre factum est no¬
men eius nimis. AA¬
ocutus est autem sa¬
ul ad ionachan filiũ
suum ⁊ ad om̃s seruos su¬
os: ut occiderent dauid. Por¬
ro ionachas filius saul li¬
ligebat dauid ualde. Et ĩdi¬
cauit ionathas dauuid: di¬
cens. Querit saul pat̾ me¬
us occidere te. Quappt̃ obser¬
ua te queso mane. et mane¬
bis clam: et absconderis.

Expanded text:
eret gener regis. Et post eret gener regis. Et post es paucos surgens David, qui sub eo erant. Et percussit Philisthiim ducentis viris, et attulit praeputia eorum, et annumeravit ea regi, ut esset gener regis. Dedit itaque ei Saul Michol filiam suam uxorem et vidit Saul et intellexit quia Dominus esset cum David Michol autem filia Saul diligebat eum et Saul magis coepit timere David factusque est Saul inimicus David cunctis diebus et egressi sunt principes Philisthinorum a principio autem egressionis eorum prudentius se gerebat David quam omnes servi Saul et celebre factum est nomen eius nimis locutus est autem Saul ad Ionathan filium suum et ad omnes servos suos ut occiderent David porro Ionathan filius Saul diligebat David valde et indicavit Ionathan David dicens quaerit Saul pater meus occidere te quapropter observa te quaeso mane et manebis clam et absconderis
Abbreviated transcription (Latin):
altera dauid. Et nuntiatũ¬
est saul: et placuit ei. Dix̃¬
q saul. Sabo eamilli ut fĩ¬
at ei in scandalũ: et sit suꝑ
eum manus philistinoꝵ
Pixit ergo saul ad dauid.
In duab reb gener meus
eris hodie. Et mandauit
saul seruis sius. Loqͥmi¬
ni ad dauid clam me: cdi¬
centes. Ecce places regi:
et om̃s serui eius diligũt
te. Nunc ergo esto gener re¬
gis. Et locuti sunt serut sa¬
ul in aurib dauid oĩa u̾ba
hec. Et ait dauid. Non pa¬
rũ uobis uidetur generũ
esse regis: Ego autẽ sum
uir pauꝑ ⁊tenuis. Et re¬
nuntiauer̃t serui saul dicẽ¬
tes. Huiuscemodi uerba lo¬
cutus est dauid. Pixit au¬
tem saul. Sic loquimini
ad dauid. Non habet necesse
rex spõsalia nisi tantũ cen¬
tũ preputia philistinorũ:
ut fiat ultio de inimicis re¬
gis. Porro saul cogitabat
tradere daiid in manus phi¬
listinoꝵ. Cũq renuntias¬
sent serui eus dauid u̾ba
que dixerat saul: placuit
sermo in oculis dauid. ut fi¬

Expanded text:
altera Daaltera Daest Saul, et placuit ei. Dixitque Saul: Dabo eam illi, ut fiat ei in scandalum, et sit super eum manus Philisthinorum. 284 Dixit ergo Saul ad David: In duabus rebus gener meus eris hodie. Et mandavit Saul servis suis: Loquimini ad David clam me, dicentes: Ecce places regi, et omnes servi ejus diligunt te. Nunc ergo esto gener regis. Et locuti sunt servi Saul in auribus David omnia verba haec. Et ait David: Num parum vobis videtur, generum esse regis? Ego autem sum vir pauper et tenuis. Et renuntiaverunt servi Saul, dicentes: Hujuscemodi verba locutus est David. Dixit autem Saul: Sic loquimini ad David: Non habet necesse rex sponsalia, nisi tantum centum praeputia Philisthinorum, ut fiat ultio de inimicis regis. Porro Saul cogitabat tradere David in manibus Philisthinorum. Cumque renuntiassent servi ejus David, verba quae dixerat Saul, placuit sermo in oculis David, ut fi
Abbreviated transcription (Latin):
muit sau dauid eo qd̃ esset
dñs cũ eo: et a se recessisset.
Amouit ergo eũ saul a se:
et fecit eũ tubunum super
mille uiros. Et egrediebat᷑
et intrabat in conspectu po¬
puli. In omnib quoq uie
suis dauid prudenter se a¬
gebat: et dñs erat cum eo.
Didit itaq saul qd̃ pru¬
dens esset nimis: et cepit
catiere eñ. Om̃is autẽ isrł
et itida diligebat dauid. Ip̃e
eni egrediebatur et ingredi¬
ebatitrante eos. Pixit autẽ
saul ad dauid. Ecce filia me¬
a mator merob. tp̃am dabo
tibi uxorẽ ⁊ tantũmodo esto
uir fortis: et p̃liare bella do¬
mini. Saul autẽ reputabat
dicens. Non sit manus me¬
aineo: sed sit suꝑ illũ ma¬
nus philistinoꝵ. Nit autẽ
dauid ad saul. Quis ego
sũ. aut q̃ est uita mea. aut
cognatõ patͥs mei ĩ istł ut fiã
gener regis: Factũ est au¬
tem tempus : ⁊ deberet cla¬
ri merob filia saul cdł: data
ẽ adrihelmolatite uxor Pi¬
lexit autẽ michol filia saul

Expanded text:
muit Saul David eo quod esset muit Saul David eo quod esset Dominus cum eo et a se recessisset amovit ergo eum Saul a se et fecit eum tribunum super mille viros et egrediebatur et intrabat in conspectu populi in omnibus quoque viis suis David prudenter agebat et Dominus erat cum eo vidit itaque Saul quod prudens esset nimis et coepit cavere eum omnis autem Israhel et Iuda diligebat David ipse enim egrediebatur et ingrediebatur ante eos dixit autem Saul ad David ecce filia mea maior Merob ipsam dabo tibi uxorem tantummodo esto vir fortis et proeliare bella Domini Saul autem reputabat dicens non sit manus mea in eo sed sit super illum manus Philisthinorum ait autem David ad Saul quis ego sum aut quae est vita mea aut cognatio patris mei in Israhel ut fiam gener regis factum est autem tempus cum deberet dari Merob filia Saul David data est Hadrihel Molathitae uxor dilexit autem Michol filia Saul
Abbreviated transcription (Latin):
se agebat. Posuitq eũ saul
suꝑ uiros belli. Et acceptus
erat dauid in oculis uniũ¬
si pplĩ: maximeq in ꝯspec¬
tu famuloꝵ saul. Sorro cũ
reũteretur ꝑcusso philisteo
lieres de uniũsis urbibus
isrł cantantes chorosq dit¬
centes in occursũ saul regiᷤ:
in tympanis leticie ⁊ in si¬
stris: et p̃cinebant muliereᷤᷤ
ludentes atq dicentes.
Percussit saul mille: et da¬
uid decem milia. Qratus est
autẽ sul nimis: et displicit¬
it in oiis eius iste sermo.
Sixite. Sederunt dauid.
decem nilia: et michi mil¬
le dederint. Quid ei super¬
est. nissolum regnum:
Non ic̃tis ergo oculis sa¬
ul aspuebat dauid: ex die
illa ⁊ denceps. Post diem
autẽ altram inuasit sp̃s
dei malis saul: et ꝓphetabat
in medi domus sue. Sa¬
uid autepsallebat manu
sua: sicu ꝑsingulos dies.
Tenebaiautem saul lan¬
ceam ⁊ nisit eam: putans
qd̃ configere posset dauid.
cũ pariete Et declinauit da¬
uid a facueis scd̃o. Et ti¬

Expanded text:
se agebat posuitque eum Saul se agebat posuitque eum Saul super viros belli et acceptus erat in oculis universi populi maximeque in conspectu famulorum Saul porro cum reverteretur percusso Philistheo lieres de universis urbibus Israel cantantes, chorosque ducentes in occursum regis Saul in tympanis laetitiae et in sistris, et praecinebant mulieres ludentes atque dicentes: Percussit Saul mille, et David decem millia. Iratus est autem Saul nimis, et displicuit in oculis ejus iste sermo, dixitque: Dederunt David decem millia, et mihi mille dederunt. Quid ei superest nisi solum regnum? Non rectis ergo oculis Saul aspiciebat David ex die illa et deinceps post diem autem alteram invasit spiritus Dei malus Saul et prophetabat in medio domus suae David autem psallebat manu sua sicut per singulos dies tenebatque Saul lanceam et misit eam putans quod configere posset David cum pariete et declinavit David a facie eius secundo et ti
Abbreviated transcription (Latin):
listeos usq dũuenirent ĩ
uallem: et tisq ad portas
accharon. Cecideruntq titil¬
nerati de philisteis in uia
satim usq ad geth: et usq¬
ad accharon. Et reu̾tentes
filii istł postquam ꝑsecuti
fuerant philisteos:inua¬
serunt castra eoꝵ. Assum̃s¬
autẽ dauid caput philistei:
attulit illud in ihetłm. Ar¬
ma uero eius posuit in ta¬
bernaculo suo. Eo autẽtem¬
pore quo uiderat saul dauid
egredientem contra philiste¬
um: ait ad abner principẽ
militcie. Se qua stytpe de¬
scendit hic adolescens abner:
Pixitq ab ner. Nz iuit aĩa
tua rex si noui. Et ait rex.
Int̾roga tu: cuius filius
corã saul: caput philistet
habentem in manui. Et ait
ad eum saul. Se quaꝓge
eñi eum quasi animã suã.
Nam expoliauit se ionathaᷤ
tunica qua erat uestitus
et dedit eam dauid: et reliqͣ
uestim̃ta sua usq ad gladi¬
um ⁊ arcũ suũ. et usq ad
balcheũ. Egrediebatur quo
dauid ad omia quecũq mi¬
sisset eũ saul: et prudenter

Expanded text:
listheos usque dum venirent in vallem et usque ad portas Accaron cecideruntque vulnerati de Philisthim in via Sarim usque ad Geth et usque Accaron et revertentes filii Israhel postquam persecuti fuerant Philistheos invaserunt castra eorum adsumautem David caput Philisthei adtulit illud in Hierusalem arma vero eius posuit in tabernaculo suo eo autem tempore quo viderat Saul David egredientem contra Philistheum ait ad Abner principem militiae de qua stirpe descendit hic adulescens Abner dixitque Abner vivit anima tua rex sInterroga tu, cujus filius coram Saul, caput Philisthaei habentem in manu. Et ait ad eum Saul: De qua pro enim eum quasi animam suam. Nam exspoliavit se Jonathan tunica, qua erat vestitus, et dedit eam David, et reliqua vestimenta sua, usque ad gladium et arcum suum et usque ad balteum egrediebatur quoque David ad omnia quaecumque misisset eum Saul et prudenter
Abbreviated transcription (Latin):
rit seruo tuo. Si autẽ fũit
iratus: scito quia ꝯpleta ẽ
malitia eius. Fac ergo mise¬
ricordiam in seruũ tuũ: qͥa
fedus dñi me famulũ tu¬
um tecũ inire fecisti. Si au¬
tẽ est in me aliqua iniqui
trẽ tuum ne introditcaᷤ me.
Et ait ionachas. Absit hoc
a me.Neq eñt fieri potest

Expanded text:
rit servo tuo. Si autem fuerit rit servo tuo. Si autem fuerit iratus, scito quia completa est malitia ejus. Fac ergo misericordiam in servum tuum: quia foedus Domini me famulum tuum tecum inire fecisti. Si autem est in me aliqua h. nontrem Et ait Jonathas. Absit hoc a me. Neque enim fieri potest
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ peccatũ meũ in patr̃ẽ tu¬
um:quia q̃rit aĩam meã:
Qui dixit ei. Aosit. Nõ mo¬
rieris. Neq eñi faciet pat̾
meus quicquã grande utel
paruũ: nisi prius indica¬
uerit michi. Hunc ergo ce¬
lauit me pater meus sermo¬
nẽ tantũ modo: Neqͣquã e¬
rit istud. Et iurauit rursũ
dauid. Et ille ait. Scit pro¬
fecto pat̾ tuus quia inueni
gr̃am in oculis tuis:⁊ di¬
cit. Nesciat hoc ionathas:
ne forte tristecur. Quinim¬
tua: quia uno tantũ uti¬
ta dicam gradu ego mors¬
q diuidimur. Et ait iona¬
chas ad dauid. Quodcũq
dixerit michi aĩa tua: faci¬
amtibi. Pixit autẽ dauid
ad ionathan. Ecce kalende
sunt crastino: et ego exmo¬
re sedere soleo iuxta regẽ ad
uescendũ. Simitte ergo
me ut abscondar in agro:
usq ad uesperã diei tercie.
Si requisierit me pat̾ tuus:
respondebis ei. Rogauit me
dauid ut iret celeriter in bech
leem ciuitatẽ suam: quia
uuctime sollempnes sunt
ibi uniuersis contribulib
sius. Si dixerit bene: pax e¬

Expanded text:
 in patrem tuum, quia quaerit animam meam? Qui dixit ei: Absit, non morieris: neque enim faciet pater meus quicquam grande vel parvum, nisi prius indicaverit mihi: hunc ergo celavit pater meus sermonem me tantummodo? nequaquam erit istud. Et juravit rursum Davidi. Et ille ait: Scit profecto pater tuus, quia inveni gratiam in oculis tuis, et dicit: Nesciat hoc Jonathas, ne forte contristetur. Quinitua, quia uno tantum ut ita dicam gradu, ego morsque dividimur. Et ait Jonathas ad David: Quodcumque dixerit mihi anima tua, faciam tibi. Dixit autem David ad Jonathan: Ecce calendae sunt crastino, et ego ex more sedere soleo juxta regem ad vescendum: dimitte ergo me ut abscondar in agro usque ad vesperum diei te tii. Si respiciens requisierit me pater tuus, respondebis ei: Rogavit me David, ut iret ce-Leem civitatem suam, quia victimae solemnes ibi sunt universis contribulibus ejus. Si dixerit, Bene: pax e
Abbreviated transcription (Latin):
hasta saluat dñs. Ip̃ius est
eñi bellum: et traciet uos
in manus nr̃as. Cũ ergo
surrexisset philisteus ⁊ue¬
niret ⁊ appropinquaret ⁊¬
tra dauid: festinauit dauid
et cucurrit ad pugnã ex ad¬
uerso philister. Et misit ma¬
num suã in peram: tulit¬
q unũ lapidem ⁊ anda ie¬
cit: et ꝑcussit philreum ĩ
fronte. Et infixu ẽ lapis
in fronte eius: et sridit in
faciem suã suꝑ terã Pre¬
ualuitq dauid auersus
philisteũ in fund ⁊ lapide.
Percussũq philsteũ int̾¬
fecit. Cũq gladii ñ haberet
in manu dauid rucurrit
et stecit suꝑ philsteũ. et tu¬
lit gladiũ eius. e eduxit de
uagina sua: et nterfecit
eum: p̃ciditq caput eius.
Widentes autẽphilistiim
qd̃ mortiuus esit fortissimꝰ¬

Expanded text:
hasta salvat Dominus ipsius est hasta salvat Dominus ipsius est enim bellum et tradet vos in manus nostras cum ergo surrexisset Philistheus et veniret et adpropinquaret contra David festinavit David et cucurrit ad pugnam ex adverso Philisthei et misit manum suam in peram tulitque unum lapidem et funda iecit et percussit Philistheum in fronte et infixus est lapis in fronte eius et cecidit in faciem suam super terram praevaluitque David adversus Philistheupercussumque Philisthaeum interfecit. Cumque gladium non haberet in manu David, cucurrit, et stetit super Philisthaeum, et tulit gladium ejus, et eduxit eum de vagina sua, et interfecit eum, praeciditque caput ejus. Videntes autem Philisthim, quod mortuus esset fortissim
Abbreviated transcription (Latin):
tare si armatus posset ince¬
dere. Non eñi habebat consu¬
etudinẽ. Pixitq dauid ad
saul. Non possũ sic incede¬
re: quia nec usũ habeo. Et
deposuit ea. Et tulit bacu¬
lum suũ quẽ semꝑ habebat
inmanib ÷ et elegit sibi qͥn¬
q limpidissimos lapides
detorrente: et misit eos in
peram pastoralem quã ha¬
bebat secũ: et fundã manu
tulit: et ꝓcessit adu̾sũ phi¬
listeũ. Ibat autẽ philisteus
incedens ⁊ appropinquanᷤᷤ
adu̾sum dauid: et armiger
eius ante eũ. Cũq inspexiᷤᷤ¬
set philisteus ⁊uidisset da¬
uid: despexit eum. Erat eĩ
adolescens: rufus ⁊pul¬
cher aspectu. Et dixit phili
is. Pixitq ad dauid. Nz eni
ad me: et dabo carnes tuas
um. Tu uenis ad me cum
gladio ⁊ hasta ⁊ clipeo ⁊ ego
autẽ uenio ad te in nomi¬
ne dñi exercituũ det agminũ
feram caput tuũ ate: et da¬
bo cadauer castroꝵ philisti¬
im hodie uolatilib celi. et
et nouerit uniũsa ecclesia
hec. quia ñ in gladio. nec ĩ

Expanded text:
us posset incedere, non enim habebat consuetudinem. Dixitque David ad Saul: Non possum sic incedere, quia nec usum habeo. Et deposuit ea, et tulit baculum suum, quem semper habebat in manibus, et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram pastoralem, quam habebat secum, et fundam manu tulit, et processit adversum Philisthaeum. Ibat autem Philisthaeus incedens, et appropinquans adversum David, et armiger ejus ante eum. Cumque inspexisset Philisthaeus, et vidisset David, despexit eum. Erat enim adolescens, rufus, et pulcher aspectu. Et dixit Philisis: dixitque ad David: Veni ad me, et dabo carnes tuas um: Tu venis ad me cum gladio, et hasta, et clypeo: ego autem venio ad te in nomine Domini exercituferam caput tuum, et dabo cadavera castrorum Philistiim hodie volatilibus coeli, ut et noverit universa ecclesia haec quia non in gladio nec in
Abbreviated transcription (Latin):
interfeci ego seruus tuus.
Erit igitur et philisteus hic
incircũcisus quasi unus ex
eis: quia ausus est male¬
dicere exercitui dei uiuentis.
Et ait dauid. Pñs qui eru¬
it me de manu leonis et de
mant ursi: ip̃e liberabit me
de manu philistei huius.
Dixit autẽ saul ad dauil.
induit saul dauid uestim̃¬
tis suis ⁊ et ĩposuit galeam
eream suꝑ caput eius: et
uestiuit eũ lorica. Aocinctꝰ
ergo dauid gladio eius su

Expanded text:
interfeci ego servus tuus interfeci ego servus tuus erit igitur et Philistheus hic incircumcisus quasi unus ex eis quia ausus est maledicere exercitum Dei viventis et ait David Dominus qui eruit me de manu leonis et de manu ursi ipse liberabit me de manu Philisthei huius dixit autem Saul ad David induit Saul David vestimentis suis et inposuit galeam aeream super caput eius et vestivit eum lorica accinctus e
Abbreviated transcription (Latin):
it. Quare uenisti: et qua¬
re dereli quisti pauculas o¬
ues illas in deserto: Ego
noui suꝑbiam tuã ⁊ neqͥ¬
tiam cordis tui: quia ut
uideres p̃lium descendisti.
Et dixit dauid. Quid feci:
clinauit paululũ ab eo ad
alium. Pixitq eũdem ser¬
monẽ. Et respondit eippls
uerbũ: sic̃ et prius. Audita
sunt autẽ uerba que locutꝰ
est dauid: et annuntiata¬
sunt in conspectu saul. Ad
quem cum fuisset adductꝰ:
locutus est ei. Non ꝯcidat
adiisus philisteũ. Et ait
saril ad dauto. flonuales
resistere philisteo isti: nec
ptignate adu̾sus eum: qͥ
a puer es. Hic autẽ uir bel¬
lator ab adolescentia sua.
Bixitq dauid ad saul. Pa¬
scebat seruus tuus patris
su gregen: et ueniebat le¬
o uel ursus. tollebantq a¬
rietẽ de medio gregis: et per¬
sequebar eos ⁊ ꝑcutiebam
eruebamq de ore eoꝵ. Et illi
ꝯsurgebant adu̾sũ me: et
app̃hendebam mentũ eoꝵ:
et suffocabam: int̾ficiebãq
eos. Nam ⁊ leonẽ ⁊ ursũ

Expanded text:
it: Quare venisti, et quait: Quare venisti, et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto? ego novi superbiam tuam, et nequitiam cordis tui, quia ut videres praelium, descendisti. Et dixit David: Quid feci? clinavit paululum ab eo ad alium: dixitque eumdem sermonem. Et respondit ei populus verbum sicut et prius. Audita sunt autem verba, quae locutus est David, et annuntiata in conspectu Saul. Ad quem cum fuisset adductus, locutus est ei: Non concidaadversus Philisthaeum. Et ait Saul ad David: Non vales resistere Philisthaeo isti, nec pugnare adversus ia puer es, hic autem vir bellator est ab adolescentia sua. Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo, vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum, et illi consurgebant adversum me, et adprehendebam mentum eorum et suffocabam interficiebamque eos nam et leonem et ursum
Abbreviated transcription (Latin):
rogabat si oĩa recte agerent᷑
erga fres suos. Cũq ille ad¬
huc loq̃retur eis: apparuit
uir ille spurius ascendens
goliach nomine: phiuste¬
us de gech: ex castris phili¬
stinoꝵ. Et loquente eo hec
eadem u̾ba: audiuit dauid.
Om̃s autẽ isrli̾te cũ uidissẽt
uirũ. fugerunt a facie eius:
timentes eũ ualde. Et dixit
inusquispiã deisuł. Nũ ui¬
disti uirũ hunc qui ascen¬
dit: Ad exꝓbrandũ eñi isrł
ascendit. U⁊ irũ ergo qui ꝑ¬
cusserit eũ ditabit rex diui¬
tiis magnis : et filiã siiã
dabit ei: et domũ patris eius
faciet absq tributo in istł
Et ait clauid aduiros qui
stabant secũ dicens.Quid
dabitur uiro qui ꝑcusserit
philisteũ hunc. et tulerit
obꝓbriũ de isił. Quis est
hic philisteus incircũcisiᷤ:
qui expbrauit acies deiut¬
uentis: Referebat autem
et ppłs eũdem sermonẽ di¬
cens. Hec dabuntur utro
ior loquente eo cũ aliis:i¬
ratus est contra dauid. et a¬

Expanded text:
rogavit si omnia recte agerentur rogavit si omnia recte agerentur erga fratres suos. Cumque ille adhuc loqueretur, apparuit vir ille spurius ascendens Goliath nomine Philistheus de Geth ex castris Philisthinorum et loquente eo haec eadem verba audivit David omnes autem Israhelitae cum vidissent virum fugerunt a facie eius timentes eum valde et dixit unus quispiam de Israhel num vidisti virum hunc qui ascendit ad exprobrandum enim Israheli ascendit virum ergo qui percusserit eum ditabit rex divitiis magnis et filiam suam dabit ei et domum patris eius faciet absque tributo in Israhel et ait David ad viros qui stabant secum dicens quid dabitur viro qui percusserit Philistheum opprobrium de Israel? quis est enim hic Philisthaeus incircumcisus, qui exprobravit acies Deiventis? Referebat autem ei populus eumdem sermonem, dicens: Haec dabuntur h. hjor, loquente eo cum aliis, iratus est contra David, et a