comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tat. nichil boni fecisti: & dat᷑ tͥ remissio pecca¬
torũ. Attendunt᷑ oꝑa tua: & inueniunt̃ omi¬
a mala: Si qđd̃ debet istis oꝑib ds̃ redderet:
utiq dãpnaret: Stipendiũ peccati: mors: Ma¬
lis oꝑibi quid debet᷑. nisi dãpnatio : bonis qͥd
debet᷑: merces regnũ cęlorũ.: Tuaut̃ minalis
endꝰ̾ es Quid gͦ fic  ñtͥ ds̃ reddat debitã pęnã.
seddonat indebitã grãm. Debeb ac uindictã:
& dilectione incipic bene oꝑari: sed nectunc
głieris. & extollaste.: Mem̃to a quo inuia po¬
sitꝰsis: memĩto qr & sanis pedib & uelocib er¬
rabas. Mem̃to qr & silanguebas. ꝙ inuia se¬
mi uuus iacebas. leuatꝰes inium̃tũ & ꝑductus
ad stabulũ: Eiaut̃ inquit quioꝑat᷑. merces non

Expanded text:
 remissio peccatorum. Attenduntur opera tua, et inveniuntur omnia mala. Si quod debetur illis operibus, Deus redderet, utique damnaret: Stipendium enim peccati mors . Malis operibus quid debetur, nisi damnatio? Bonis quid debetur? Regnum coelorum. Tu autem in malis iendus es. Quid ergo fit? Non tibi Deus reddit debitam poenam, sed donat indebitam gratiam. Debebat vindictam, et dilectione incipit bene operari: sed nec tunc glorieris, et extollas te: memento a quo in via positus sis; memento quia et sanis pedibus et velocibus errabas; memento quia etsi languebas, et in via semivivus jacebas, levatus es in jumentum, et perductus in stabulum . Ei autem, inquit, qui operatur, merc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑducat. tał ẽ. & qͥ optime currit p̃ter uiam:
Nonne gͦ erac meluiꝰ & tolerabiluiꝰ. uc eẽc gub̾¬
nator ille aliquando inualidior. ut cũ labo¬
re & aliqua difficultate gub̾ nacula regeret.
& sta iñ rectũ. debitũq cursũ teneret Rursũ¬
ret: quã p̃t̃ uiã fortit̃ curreret Optimꝰ gͦ
ille qͥ & uiã tenet. & bene ibi ambulat. se¬
quentis aut̃ spei. Quia si aliquancũ daudi¬
cat. ñ om̃ino ut erret. auc remaneat. sedd ꝓ¬
grediat᷑. Msi paulatĩ fortasse enĩ sꝑandũ
ẽ. eo quotendit etiã tarduis ꝑ uenturum :
Irgo fr̃s ex fide iustificatꝰ ẽ. abrahã: sedsi
fidẽ oꝑa ñ p̃cesser̃. tam̃ secuta s̃.. Nũ qͥd enĩ
radice fidĩ tuȩ coneremasti. Tene gͦ fidẽ
oꝑacurꝰ: Seddicis. ñ hoc ait apłs paulus.:

Expanded text:
perducat? Talis est et qui optime currit praeter viam. perducat? Talis est et qui optime currit praeter viam. Nonne ergo erat melius et tolerabilius, ut esset gubernator ille aliquanto invalidior, ut cum labore et aliqua difficultate gubernacula regeret, et tamen rectum debitumque cursum teneret; rursumret, quam praeter viam fortiter curreret? Optimus ergo ille qui et viam tenet, et bene ibi ambulat: sequentis autem spei, qui etsi aliquantum claudicat, non omnino ut erret, aut remaneat, sed progreditur etsi paulatim. Fortasse enim sperandum est, eum quo tendit etiam tardius perventurum. 5. Ergo, fratres, ex fide justificatus est Abraham: sed si fidem opera non praecesserunt, tamen secuta sunt. Numquid enim radicem tuae fidei concremasti. Tene ergo fidem operaturus. Sed dicis, Non hoc ait apostolus Paulus.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ oꝑa quȩducunt᷑ adfidẽ. quãuis uideant᷑ ho¬
mi nib laudabilia. in auas: Ita mͥ uident᷑ eẽ ut
maguę uires: & cursꝰ celerrimꝰ p̃t uiã.: Nemo
gͦ cõputet bona oꝑasua ante fidẽ. Ubi fides ñ
erat: bonũ opꝰ ũ erat. Bonũ eiũ opꝰ intencio fac̃:
Incentionẽ: fides dirigit: Nonualde ad tendas
qͥd homo faciac: sedcũ facit aspiciat. qͦ lac̃tos
optimę gub̾nationis dirigat. Fac enĩ ħominẽ
opcime gubnare nauẽ : & ꝑdidisse quocendit:
Quid ualet : qr temonesoptime tenet. optime
mo uet. dat ꝓrã fuctib cauet nelate infli¬
gant᷑.: Tantis ẽ. uirib ut uide corqueat nauẽ
quo uelic atq unde uelit. & dicat᷑ei. usqueqͦ
is : Et dicac nescio: Aut ñdicat nescio. sꝯdicat.
ad illũ portũ eo. nec dicat inportũ. sed insaxafes¬
tinet.. Nonne iste quando sibi uidet᷑ in nauigu¬
b na elia agilior. & efficatior: tanto ꝑ iculosi¬
us eã sic gub̾nat. ut ad naufragiũ ꝓꝑando

Expanded text:
opera quae dicuntur ante fidem, quamvis videantur hominibus laudabilia, inania sunt. Ita mihi videntur esse, ut magnae vires et cursus celerrimus praeter viam. Nemo ergo computet bona opera sua ante fidem: ubi fides non erat, bonum opus non erat. Bonum enim opus intentio facit, intentionem fides dirigit. Non valde attendas quid homo faciat, sed quid cum facit aspiciat, quo lacertos optimae gubernationis dirigat. Fac enim hominem optime gubernare navim, et perdidisse quo tendit; quid valet quia artemonem optime tenet, optime movet, dat proram fluctibus, cavet ne latera infligantur; tantis est viribus, ut detorqueat navim quo velit, atque unde velit: et dicatur ei, Usquequo is; et dicat, Nescio: aut non dicat, Nescio; sed dicat, Ad illum portum eo, nec in portum, sed in saxa festinet? Nonne iste quanto sibi videtur in navi gubernanda agilior et efficacior, tanto periculosius eam sic gubernat, ut ad naufragium properando
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sũpserit: cadit Si considaus & cogicans infirmi
gitiorũ demerseric: & ipse cadic. Presũptio de
iustitia : quasi dextraẽ.: Cogitatio inpunitatis
peccatorũ : quasi suustraẽ. Audiamꝰ uocẽ dĩ
dicentẽ nob Nededi nes in dextãm auc sinistiã:
Nep̃sumas ad regnũ qͥeiustitia tua: nep̃sumas
adpeccđũ. demiscdia dĩ: Ab utroq te reuo¬
cat p̃ceptũ diuinũ: ꝙ ab illa altitudine. Mabis¬
ca ꝓfunditate: Illuc siascendis p̃cipitab̾is: acsi
lapsus fueris demergeris.: Ne in qͥc dedines index¬
tãm auc sinistrã: Itũm dico: qđ b reuit̃ fixo ani

Expanded text:
ans infirmitgitiorum demerserit; et ipse cadit. Praesumptio de justitia, quasi dextera est: cogitatio impunitatis peccatorum, quasi sinistra est. Audiamus vocem Dei dicentem nobignum de justitia tua, ne praesumas ad peccandum de misericordia Dei. Ab utroque te revocat praeceptum divinum; et ab illa altitudine, et ab ista profunditate. Illuc si ascenderis, praecipitaberis; hac si lapsus fueris, demergeris. Ne, inquit, declines in dexteram aut sinistram. Iterum dico quod breviter fixum omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ras qđ sꝑandũ nẽ. etiã ab illo a quo ȩ̨t̃na uita
felicitatẽ.: Impiuses: nẽ. ista merces fidĩ. cara
res ẽ. fides.: Nidi illã ad dixisti impius gͦ
es: & nulla s̃ ista oꝑa tua.: Moueas licet in
bonis o ꝑib lacertos: & iuidearis nauẽ opti¬
me gub̵nare insaxa festinas. qͥd siqđ sꝑan¬

Expanded text:
illo a quo aeterna vita felicitatem, impius es. Non est ista merces fidei. Cara res est fides, vili illam addixisti. Impius ergo es, et nulla sunt ista opera tua. Moveas licet in bonis operibus lacertos, et videaris navim optime gubernare, in saxa festinas. Quid si quod speran
Abbreviated transcription (Latin):
Non gͦ hic finẽ p̃cepti dix̃. quo quasi ꝑ eantur¬
sꝑat : qͥbonã conscientiã gerit. Quẽ uͦ pungit
mala conscientia: retrabic se abspe. ꝙ ñsibi spe¬
rat nisi dãpnationẽ: Ut gͦ sꝑec regnũ: habeat
conscientiã.: & ut habeat bonã conscientiã: cre¬
dat & opet᷑. Quid ÷ qđ credic: fidesẽ. Quidoꝑa¬
tur : caritasẽ Illo gͦ loco afide cȩpit apłs fi¬
des. spes. caritas: Alio loco abipsa caritate
cȩpit Caritas decorde puro. ꝙ conscientia bo¬
na. & fide ñficta.: Modo nos amedio cepimꝰ:
ab ipsa conscientia ꝙ spe., Quiuult in qͥc hab̾e
bonã spẽ: habeat bonã conscientiã: Ut autẽ
habeat bonã conscientiã: credat ꝙ oꝑet᷑: Ame

Expanded text:
Non ergo hic finem praecepti dixit, quo quasi pereant prsperat, qui bonam conscientiam gerit. Quem vero pungit mala conscientia, retrahit se a spe, et non sibi sperat nisi damnationem. Ut ergo speret regnum, habeat bonam conscientiam; et ut habeat bonam conscientiam, credat, et operetur. Quod credit fidei est, quod operatur charitatis est. Illo ergo loco a fide coepit Apostolus, Fides, Spes, Charitas: alio loco ab ipsa charitate coepit, Charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta. Modo nos a medio coepimus, ab ipsa conscientia et spe. Qui vult, inquam, habere bonam spem, habeat bonam conscientiam; ut autem habeat bonam c
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ dic̃ apłs. uistificari hominẽ sine oꝑib exfide.
cũ alio loco dicat. fides quȩ ꝑdilectionẽ oꝑat᷑ :
Nongͦ iacobũ apłm paulo. sedipsũ paulum
ipsi paulo. opponamꝰ a dicamꝰ ei: Ac nos
quodã mͦ ꝑ mitis in pune̾ peccate cũ dicis ar¬
bitramꝰ iustificari hominẽ ꝑfidẽ sine oꝑib :
& adhȩc dicis. fides quȩ ꝑdilectionẽ oꝑacur
Quomͦ hac quasi securꝰ fio. sio ꝑatꝰ ñ fuero :
hac aut̃ nec spẽ. nec ipsã fidẽ uideor hab̾e bo¬
nã. nisi oꝑatꝰ fuero ꝑ dilectionẽ: Te ipsũ au¬
dio apłe Certe fidẽ m hic sine oꝑib uis cõm̃
dare : Opꝰ auc̃ fidĩ. dilectio ẽ, Quia dilectio
uocari ñ potest. nisi & mali nichil opet᷑. & qͥc¬
qͥd potest boni o ꝑet᷑: Quid enĩ fac̃ dilectio:
Declina amalo & fac bonũ: hanc gͦ fidẽ sine
oꝑib conm̃das. & alio loco dicis. & sifidẽ ha¬
beã. ita ut montes trans ferã. caritatẽ autẽ

Expanded text:
go dicit Apostolus justificari hominem, sine operibus ex fide ; cum alio loco dicat: Fides quae per dilectionem operatur ? Non ergo Jacobum apostolum Paulo, sed ipsum Paulum ipsi Paulo opponamus, et dicamus ei: Hac nos quodammodo permittis impune peccare, cum dicis, Arbitramur justificari hominem per fidem sine operibus: et hac dicis, Fides quae per dilectionem operatur. Quomodo hac quasi securus fio, si operatus non fuero: hac autem nec spem, nec ipsam fidem videor habere bonam, nisi operatus fuero per dilectionem? Teipsum audiore: opus autem fidei dilectio est; quae dilectio vacare non potest, nisi et mali nihil operetur, et quidquid potest boni operetur. Quid enim facit dilectio? Declina a malo, et fac bonum . Hanc ergo fidem sine operibus commendas; et alio loco dicis: Etsi fidem habeam, ita ut montes transferam, charitatem autem
Abbreviated transcription (Latin):
alioquin male intelligendo ꝓicitis uos mil¬
lã uoraginẽ in pune peccandi. & ego lib̾
sũ sic̃ ipse apłs ab om̃ib male intelligentib li fuic
Libenc̃ enĩ male intellexer̃: nebona oꝑa sequerent.
dã deqͦdã hominẽ tali. id ẽ. detali genere. quasi
deuno Noluic inqͥt incelligere uc bene ageret:
Nondictũ ẽ. ñ potuit intelligere.. Uosgͦ oportet
uc uelitis in celligere : ut bene agatis: Intellectꝰ
enĩ uob ñde erit manifestꝰ. Quidẽ. manifestus
intellectꝰ : nemo iactet bona oꝑa sua ante fidẽ.
Demo piger inbonis oꝑib accepta fide: Datas gͦ
indul gentiã omĩb impiis. & eos qͥuistificat exfi

Expanded text:
s: alioquin male intelligendo projicitis vos in illam voraginem impune peccandi: et ego liber sum, sicut ipse Apostolus ab omnibus male intelligentibus liber fuit. Libenter enim male intellexerunt, ne bona opera sequerentur. de quodam homine tali, id est de tali genere, quasi de uno: Noluit, inquit, intelligere ut bene ageret . Non dictum est, Non potuit intelligere. Vos ergo oportet ut velitis intelligere, ut bene agatis. Intellectus enim vobis non deerit manifestus. Quis est manifestus intellectus? Nemo jactet bona opera sua ante fidem, nemo sit piger in bonis operibus accepta fide. Dat Deus ergo indulgentiam omnibus impiis,
Abbreviated transcription (Latin):
catorẽ. ñ oꝑat᷑. Quid aut̃ credit: credidit auc̃
ineũ qͥuistificat impiũ: Exeo enĩ qr ñ oꝑat᷑
bene. impiusẽ. Et sibona uideat᷑ faceret ꝙ¬
qr tam̃ sine fide nec bona uocandas:: Credidit
aut̃ ineũ qͥ iustificat impiũ: Deputat᷑ fidesesꝰ
adiustitiã: sic̃ & dauid dic̃ beatitudinẽ ho

Expanded text:
catorem, non operatur. Quid autem? Credit autem in eum qui justificat impium. Ex eo enim quia non operatur bene, impius est: etsi bona videatur facere, tamen, quia sine fide, nec bona vocanda sunt. Credenti autem in eum qui justificat impium, deputatur fides ejus ad justitiam; sicut et David
Abbreviated transcription (Latin):
qͥiustificat imp̃iũ: ue possint & bona oꝑatua
eẽ oꝑa bona.: Nã hȩc bona illa appellauerĩ:
quã dui ñ deradice bona ꝓcedunt: Quidẽ. hocͭ
aut uitã tẽporalẽ ab et̾no dõ sꝑas. ttut uitã
ȩt̃nã ademonib sꝑas. inquã libet partẽ im¬
puis es.: Corrige fidẽ. dirige fidẽ. dirige
uiã. Et sihabes bonos pedes: ambula iã¬
iã securꝰ. curre uiã quãtenes.: Quanto me¬
lius cuiurreris: tanco facilius ꝑuenies:
Sed forte daudicas aliquantũ: saltĩ auia
no li recedere: Et si tardius ꝑuenturꝰ es:
noli remanere. noli retro conũti. noli de¬
inueneric ds̃ peccatũ. iã iihominib inuenic: Om̾s

Expanded text:
qui justificat impium, ut possint et bona opera tua esse opera bona. Nam nec bona illa appellaverim, quamdiu non de radice bona procedunt. Quid est hoc? Aut vitam temporalem ab aeterno Deo speras, aut vitam aeternam a daemonibus speras: in qualibet parte impius es. Corrige fidem, dirige fidem, dirige viam: et si habes bonos pedes, ambula jam securus, curre, viam tenes: quanto melius cucurreris, tanto facilius pervenies. Sed forte claudicas aliquantum. Saltem a via noli recedere; etsi tardius, perventurus es: noli remanere, noli retro converti, noli deinvenerit Deus peccatum: nam in omnibus inven
Abbreviated transcription (Latin):
us eximpio: iustꝰ fit: Si eximpio iuistꝰ fit. quȩ
sunt oꝑa impiorũ: iactet etiã impius oꝑasua:
Dicat. do pauꝑib nichil alicui aufero. ñuxorẽ
alienã concupisco. ñ quẽ quã occido. nulli frau¬
dẽ facio. depositũ apud me nullo teste rep̃sen¬
to hȩc omĩa dicat. quęro utrũ sit anim puis.
& quomͦ sit impuꝰ inqͥt ista faciens. quo mͦ illi de
qͥb dictũẽ. & seruier̃ creature potuiꝰ quãcre¬
atori qͥ ẽ. benedictꝰ insda. Quo mͦ es impuiꝰ. quid

Expanded text:
us, ex impio fit justus: si ex impio justus fit, quae sunt opera impiorum? Jactet etiam impius opera sua, et dicat: Do pauperibus, nihil alicui aufero, non uxorem alienam concupisco, non quemquam occido, nulli fraudem facio, depositum apud me nullo teste repraesento; haec omnia dicat: quaero utrum pius sit, an impius. Et quomodo sum impius, inquit, ista faciens? Quomodo illi, de quibus dictum est: Et servierunt creaturae potiusquam Creatori, qui est benedictus in saecula
Abbreviated transcription (Latin):
absit Pigri mortui detestando miseri eritis: a¬
mate: Sedqͥo ametis: iuidete.: Amor dĩ. a mor
ꝓximi : Caritas dr̃ amor mundi: amor huius
scłi cupiditas dr̃. Cu piditas refrenet᷑. caritas
ex citet᷑: Ipsa enĩ caritas bene oꝑantis: dac spẽ
bonȩ conscientie: Spẽ enĩ gerit bona conscien¬
tia: Quomͦ mala conscientia in tota desꝑatio¬
ne ẽ: sic bona conscientia in tota spẽ & er̃
alio loco ipsatria. sed ꝓ spe bonã conscientiã
posuit: finis enĩ p̃ceptiẽ.: Dix̃ qͥdẽ. finis p̃cep¬

Expanded text:
Absit. Pigri, mortui, detestandi, miseri eritis, si nihil ametis. AAbsit. Pigri, mortui, detestandi, miseri eritis, si nihil ametis. Amate, sed quid ametis videte. Amor Dei, amor proximi, charitas dicitur: amor mundi, amor hujus saeculi, cupiditas dicitur. Cupiditas refrenetur, charitas excitetur. Ipsa enim charitas bene operantis dat ei spem bonae conscientiae. Spem enim gerit bona conscientia: quomodo mala conscientia tota in desperatione est, sic bona conscientia tota in spe. Et erunharitas . Et alio loco ipsa tria, sed pro spe bonam conscientiam posuit: Finis enim praecepti est, dixit. Quid est finis prae
Abbreviated transcription (Latin):
ges ꝓximũ tuũ tanquã te ipsũ., Dilectio ꝓximi
malũ ñ o ꝑat᷑.: Plenitudo legis caritas: Nũqͥd ca¬
ricas ꝑ mutit aliqͥd malite facere ei quẽ diligis:
sed forte tantũ modo mali nichil facis. ñ etiã ali¬
qͥd boni. Ergo nec caritas ꝑ miticte. ñp̃stare
qͥcqͥd potes ei quẽ diligis: Nonne illaẽ. caritas.
quȩ orat etiã ꝓinimicis: Ergo deserit amicũ. qͥ
bene optac inimico: Itaq si fidessine dilectionesit:
sine oꝑ e erit.: Neauc̃ multa cogites deoꝑe fidĩ.
adde illi spẽ. & dilectionẽ. & noli cogitare qd oꝑe¬
ris. ipsa dilectio uagare ñ potest.: Quid enĩ de qͦ¬
dã homine etiã inale oꝑat᷑ nisi amor : da mͥ
uacantẽ amorẽ. & nichil oꝑantẽ flagitia. adul¬
teria. facinora. homicidia. luxurias om̃s.: Non¬
ne amor oꝑat᷑ : Purga gͦ amorẽ tuũ.: Aquam
Quales impetꝰ habebat admundũ: tales habeat
adartificẽ mundi: Non uob̾ dr̃. nichil a metis:

Expanded text:
teipsum: dilectio proximi malum non operatur: Plenitudo autem legis, charitas . Numquid charitas permittit aliquid mali te facere ei quem diligis? Sed forte tantummodo mali nihil facis, non etiam aliquid boni. Ergone charitas permittit te non praestare quidquid potes ei quem diligis? Nonne illa est charitas quae orat etiam pro inimicis? Ergo deserit amicum, qui bene optat inimico? Itaque si fides sine dilectione sit, sine opere erit. Ne autem multa cogites de opere fidei, adde illi spem et dilectionem, et noli cogitare quid opereris. Ipsa dilectio vacare non potest. Quid enim de quoquam homine etiam male operatur, nisi amor? Da mihi vacantem amorem et nihil operantem. Flagitia, adulteria, facinora, homicidia, luxurias omnes, nonne amor operatur? Purga ergo amorem tuum: aquam quales impetus habebat ad mundum, tales habeat ad artificem mundi. Num vobis dicitur: Nihil ametis?
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃: Credidit aut̃ abrahã dõ. & reputatũ ẽ.
illi adiustitiã: Ergo exfide iustificatꝰẽ. abra¬
hã Iã qͥ audit ñ exoꝑib sed ex fide. obseruit
illã uoraginẽ deq̃ua locutꝰ sũ.: Aides gͦ qr ex
fide  ñ exoꝑib uistificatꝰ ẽ. abrahã.Taciã gͦ¬

Expanded text:
 Credidit autem Abraham Deo, et reputatum est illi ad justitiam . Ergo ex fide justificatus est Abraham. 3. Jam qui audit, non ex operibus, sed ex fide; observet illam voraginem, de qua locutus sum: Vides ergo, quia ex fide, non ex operibus justificatus est Abraha
Abbreviated transcription (Latin):
suo audiat. ꝙ sic̃ sibi conscuiꝰ fuerit ita uł do¬
ceat corrigendi. uł gaudeat ad ꝓbandͥ: Si se
deuiasse inuenerit : redeat ut inuia ambulet
Sise inuia inuenerie: ambulet uc ꝑ ueniat.
Nemo sic suꝑb extra uiã : nemo pigesinuia:
Hunc aut̃ psalmũ adeã grãm ꝑtinere quaxpĩ¬
ani sumꝰ: testatꝰ ẽ. apłs pauł. unde ipsã lecti

Expanded text:
iat; et sicut sibi conscius fuerit, ita vel doleat corrigendus, vel gaudeat approbandus. Si se deviasse invenerit, redeat ut in via ambulet: si se in via invenerit, ambulet ut perveniat. Nemo sit superbus extra viam, nemo piger in via. 2. Hunc autem psalmum ad eam gratiam pertinere, qua christiani sumus, tes
Abbreviated transcription (Latin):
cationis nr̃e nullis p̃ceden¬
tib mericis nrĩs. sed p̃ue¬
niente nos miscđia diũ
me ore apostolico sicuc
p̃cedens hunc psalmum
tenuitatẽ susceptꝰ ẽ: cũ urã caricate tractand̾.: Un¬
de pͥmũ infirmitatẽ meã orationib urĩs cõ mendo:
sic̃ dic̃apłs ut dec᷑ mͥ sermo in aꝑtionẽ oris mei Sic
loqͥ uob̾ quẽ admodũ & in dicere ꝑiculosũ nonsit.
a uob audire salucaresit.: Anceps enĩ animꝰ hu¬
manꝰ. & fluctuans int̾ confessionẽ infirmitatis. &
audatiã p̃sũptionis: Plerũq hinc acq inde con¬
tundit᷑. & ita inpellit᷑. ut ei inquã libet partẽ ca¬
dere p̃cipiusit.: Sienĩ se infirmitati ꝓpͥȩ om̃i ex¬

Expanded text:
cationis nostrae nullis praecedentibus meritis nostris, sed praeveniente nos misericordia me ore apostolico, sicut praecedens hunc psalmum tenuitate susceptus est cum Vestra Charitate tractandus. Unde primum infirmitatem meam orationibus vestris commendo, s, ut detur mihi sermo in apertione oris mei , sic loqui vobis, quemadmodum et mihi dicere periculosum non sit, et vobis audire salutare sit. Anceps enim animus humanus, et fluctuans inter confessionem infirmitatis et audaciam praesumptionis, plerumque hinc atque inde contunditur, et ita impellitur ut ei in quamlibet partem cadere praecipitium sit. Si enim se infirmitati pro
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ male de se p̃sumentẽ. a adinteritũ suũ
sine miscdia dĩ abucentẽ. & necesse ẽ. utdã priet.
T ał itaq cogitatio p̃cipitat hominẽ. quaqͥsq ter¬
rit᷑sise in audatiã quandã p̃sũptionis crexerit.
& desius uirib iuistitiaq p̃sũꝑserit. & ꝓ posue¬
rit animo implere iustitiã. & omĩa quȩ p̃ci¬
piunt᷑ inlege. ita fiet. uc innullo offendat. acq
in potestate sua se hab̾e uitã suã ut omĩno nus¬
quã labat᷑. nusꝗ deficiat. nusꝗ titubet. nus¬
quã caliget. sibiq hoc tribuat. & po¬
tentatui uoluntatis suȩ Etiã si forte
impleuerit omĩa quȩ iustitia iuident᷑
corã ocuł hominũ. ita ut nichil inue¬

Expanded text:
 ad interitum suum misericordia Dei abutentem, et necesse est ut damnet. Talis itaque cogitatio praecipitat hominem: qua quisque territus, si se in audaciam quamdam praesumptionis erexerit, et de suis viribus justitiaque praesumpserit, et proposuerit animo implere justitiam, et omnia quae praecipiuntur in Lege ita facere ut in nullo offendat, atque in potestate sua se habere vitam suam, ut omnino nusquam labatur, nusquam deficiat, nusquam titubet, nusquam caliget, sibique hoc tribuat, et potentatui voluntatis suae: etiam si forte impleverit omnia quae justa videntur coram oculis hominum, ita ut nihil inve
Abbreviated transcription (Latin):
q intellectꝰ. ñ solũ ꝑielitancẽ aꝑiculo lib̾at: stã
& demersũ a ꝓfundo eleudic. Respondeo gͦ
tanquã contraapłm.ta dico de ipso abrahã.
corrigere homines qui male intellexerant istũ
bant bene oꝑari. de sola fide p̃sum̃tes. ipsiuꝰ
sibi adũsi apłi: Dic̃ aut̃ opꝰ omĩb notũ : abra¬
hã filiũ suũ in molandũ dõ obtulit.S Magnũ
opꝰ sed exfide laudo suꝑ edificationẽ oꝑis: Sed
uideo fidi fundam̃tũd latudo fructũ. boni oꝑis.
sedinfide agnoseo radicẽ. Siaut̃ hoc p̃t. fidẽ
rectã facer et ab rchã. ⁊ nichil illi ꝓdeẽt qͣ¬
le cũq illi opꝰ eec̃ Rursũ sisio teneret fidẽ
abrahã. ut cũ ei dr̃ imꝑareti offerre sibi
in molandũ filiũ diceret a puti semet ipsũ
uissa sua lib̾at ds̃ fides sine oꝑib mortua cẽt̃.¬

Expanded text:
iclitantem a periculo liberat, sed et demersum a profundo elevat. Respondeo ergo tanquam contra Apostolum, et dico de ipso Abraham, corrigere homines, qui male intellexerant istum bant bene operari de sola fide praesumentes, ipsius sibi adversi Apostoli. Dicit autem opus omnibus notum, Abraham filium suum immolandum Deo obtulit . Magnum opus, sed ex fide. Laudo superaedificationem operis, sed video fidei fundamentum: laudo fructum boni operis, sed in fide agnosco radicem. Si autem hoc praeter fidem rectam faceret Abraham, nihil illi prodesset qualecumque illud opus esset. Rursum si sic teneret fidem Abraham, ut cum ei Deus imperaret offerre sibi immolandum filium suum, diceret apud semetipsum, jussa sua liberat Deus; fides sine o
Abbreviated transcription (Latin):
uerit uedicat. qr miscđia dĩ omĩb peccatorib
inqͥb libet peccatis ꝑ seuerantib tantũ credentib
qr ds̃ lib̾at. ds̃ ignoscit : ita infinẽ ꝑata ẽ. uc ne¬
mo ꝑeat fideliũ iniquorũ. idẽ. nemo ꝑ eat eorũ
qͥ sibi dicunt. qͥcqͥqͥ uis faciã. qͥb libet facinorib
a flagitiis inqͥner. quantũ libet peccẽ. lib̾ ac me
ds̃ miscđia sua. qr credidi in eũ.: Qui enĩ dic̃ nemi¬
nẽ ꝑire taliũ. cogitatione mala inclinat᷑ in in¬

Expanded text:
ia Dei omnibus peccatoribus, in quibuslibet peccatis perseverantibus, tantum credentibus quia Deus liberat, Deus ignoscit, ita in fine parata est ut nemo pereat fidelium iniquorum; id est, nemo pereat eorum qui sibi dicunt, Quidvis faciam, quibuslibet facinoribus et flagitiis inquiner, quantumlibet peccem, liberat me Deus misericordia sua, quia credidi in eum. Qui ergo dicit neminem perire talium, cogitatione mala inclinatur in im
Abbreviated transcription (Latin):
adhoc ꝑtinet qđ suꝑ uiꝰ dix̃ ã plexata ẽ Qui
enĩ stans auc transiens fac̃: ñcũ uoluptate
at. sedens adũsꝰ frẽmtuũ detrahebas Ipsã
detractionẽ malã diligent̃ faciebas: seden¬
do faciebas Uoleb̾as ibi occupare. ãplexa¬
baris malũ tuũ. osculabaris malũ tuum.
Sedens adũsꝰ frẽm tuũ detrahebas: Et adũsꝰ
filiũ matris tuę ponȩbas scandalũ Quisẽ.

Expanded text:
ad hoc pertinet quod superius dixit, amplexa est. Qui ad hoc pertinet quod superius dixit, amplexa est. Qui enim stans aut transiens facit, non cum voluptate at! Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: ipsam detractionem malam diligenter faciebas, sedendo faciebas; volebas ibi occupari, amplexabaris malum tuum, osculabaris dolum tuum. Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. Q
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ ãplexat᷑ do lositatẽ Dolositasẽ. quę
ait lingua tua admisit dolositatẽ. aut ꝑpe¬
tid uit dolositatẽ: sꝰ ut ostenđet tͥ quandã
deleccationẽ. In ipso malo facco ãplexataẽ.¬
& dix̃ łarũ ẽ. qr facisꝙ delectaris laudas
in ꝓmptu: irrides apudte Preci pitas homi¬
nẽ in caute. sua uitia p̃ferentẽ. ꝙ ansint
uitia nescientẽ Tuqͥscis uitiũ eẽ : ñdicis.
quo in rius sullũ uideres ãbulare incautũ
intenebris ubi tu puteũ eẽ scires & taceres.
quał esses. ñne inimicꝰ depitareris
animȩ eiꝰ : a taĩ simputeũ caderet. ñ anima
sꝯ corꝑe moreret᷑ P recipitare inuita sua p̃di¬
cat apudte mala facta sua Tunosti mala eẽ:
& laudas. ꝙ inrides apudte Osic̃ueitat᷑ ali¬
ꝗdo addm̃ ille quẽ uirides & quẽ corripe no¬
liusti: & dicat Confundant᷑ qͥdicunt mͥ euge
euge Et lingnatua ãplexata ẽ. dolositatẽ¬
Sedens adũsꝰ frẽm tuũ loq baris Et ipsĩ sedens

Expanded text:
eorum amplexatur dolositatem. Dolositas est frauait, Lingua tua admisit dolositatem, aut, perpetravit dolositatem; sed ut ostenderet tibi quamdam delectationem in ipso malo facto, amplexa est, dixit. Parum est quia facis; et delectaris: laudas in promptu, irrides apud te. Praecipitas hominem incaute vitia sua proferentem, et an sint vitia nescientem: tu qui scis vitium esse, non dicis, Quo irruis? Si illum videres ambulare incautum in tenebris ubi tu puteum esse scires, et taceres, qualis esses? nonne inimicus deputareris animae ejus? Et tamen si in puteum caderet, non anima, sed corpore moreretur. Praecipitat se in vitia sua, praedicat apud te mala facta sua; tu nosti mala esse, et laudas, et irrides apud te. O si convertatur aliquando ad Deum ille quem irrides, et quem corripere noluisti, et dicat: Confundantur qui dicunt mihi, Euge, euge . Et lingua tua amplexa est dolositateSedens adversus fratrem tuum detrahebas. Et ipsum sedens
Abbreviated transcription (Latin):
cȩtĩ hominẽs: iniꝰti. raptores. adulteri.sic̃ꝙ
publicanꝰ iste Nonne ibi habebat unde dice¬
ret. donaꝙ publicano hiue qđ mͥ dedisti sup¬
ple ꝙ mͥ qđ ñdũ dedisti S iã qͣsi saturatꝰ
nus: magis ꝗ ille phariseus Ergo dudite qͥ
bene uiuitis. audite qͥma: uiuitis Sacrifi¬
ciũ laudis głificabu me Ii i offert hoc

Expanded text:
caeteri homines, injusti, raptores, adulteri, sicut et Publicanus iste; nonne ibi habebat unde diceret: Dona et Publicano huic quod mihi donasti, supple et mihi quae nondum dedisti? Sed jam quasi saturatus nus, magis quam ille Pharisaeus . Ergo audite qui bene vivitis, audite qui male vivitis: Sacrificium laudis glorific
Abbreviated transcription (Latin):
Michi cũ uidicabis: ⁊ͥ cũ ardebis Qiuis enĩ tib
faciã inqͥt: Constituãte ante facienituã:
quidenĩ uis laterete indorsotuo : ibiẽ. ñte
uides. facio ut te uideas. Qđ pꝰ dorsũ posuis¬
q: ante faciẽ ponã Uidebis fedicatẽ tuã.
ñ ut corrigas. sꝰ ut erubes cas Iã qr̾ dicit
Depena uiminenti: miscdiã ꝓmereri Audi¬
ant gͦ qͥcaless : dũ libec audire ꝙ tacentẽ:
U eniẽt enĩ ꝙ ñsilebit. ꝙ arguet ꝗdo correp¬
tionis locꝰ nulł erit Statuãte inqͥt ante¬

Expanded text:
 tibi, cum ardebis. Quid enim tibi faciam, inquit? Constituam te ante faciem tuam. Quid enim vis latere teipsum? In dorso tuo tibi es, non te vides: facio ut te videas; quod post dorsum posuisti, ante faciem ponam; videbis foeditatem tuam, non ut corrigas, sed ut erubescas. Jam quia dicit de poena imminenti misericordiam promereri ? Audiant ergo qui tales sunt, dum licet audire et tacentem. Veniet enim, et non silebit, et arguet, quando correctioni
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ uolo ineẽ plo iactantẽ merita sua:ꝙ oc¬
cultantẽ isluera sua Si fueris inimicꝰ. ꝙ ꝑ
ñ deputo Rursꝰ si fueris qͣ si iustꝰ. nãnemo
iustꝰ nisi humilis & pius. & de iustitia tua
inflatꝰ incesseris. ꝙ alios intua cõꝑatione
c̃tẽpseris. ꝙ suꝑ extuleris te tanꝗͥ glorians
demericistius ñ me laudas Necille me
laudat qͥmale uiuut: nec ille me laudat
qͥqͣsi desuo bene uiuit: Sꝯũqͥd ille phari¬
seus qͥsi desuo tał erat cũdiceret. grãs tͥ
gebat exco qđbonũ inse habebat Quã

Expanded text:
e in templo jactantem merita sua, et occultantem vulnera sua Si fueris iniquus et penon deputo: rursus si fueris quasi justus nam nemo justus nisi humilis et pius. et de justitia tua inflatus incesseris, et alios in tua comparatione contempseris, et superextuleris te tanquam glorians de meritis tuis, non me laudas. Nec ille me laudat qui male vivit; nec ille me laudat qui quasi de suo bene vivit. Sed numquid ille Pharisaeus, quasi de suo talis erat, cum diceret, Gratias tibi geba
Abbreviated transcription (Latin):
phetic̃a uidens futura tanꝗ p̃sentia exhor¬
tat᷑ angłos c̃gregantes Mittet enĩ angłos¬
uiuentes exfide. facientes oꝑa miscđiae :
Et enĩ o ꝑ ailla: iustitie oꝑasunt. habes
euangłiũ: Cauete iustitiã urãm facere
corã hominib: ut uideamini abeis:
Et quasi quęreret᷑ quã iustitiã: cũergo
facis elemosinã inqͥc Ergo elemosinas oꝑa
iustitiȩ eẽ significaũ: ipsos c̃gregate qͥ c̃pas

Expanded text:
pheta videns futura, tanquam praesentia, exhortatur angelos congregantes. Mittet enim Domviventes ex fide, facientes opera misericordiae? Etenim opera illa, justitiae opera sunt. Habes Evangelium: Cavete justitiam vestram facere coram hominibus, ut videamini ab eis. Et quasi quaereretur, Quam justitiam? Cum ergo facis eleemosynam, inquit . Ergo eleemosynas opera justitiae esse sign
Abbreviated transcription (Latin):
pisse. tam̃ ineo ipso site extuleris su pra
aiiũ ñhal entẽ.: in uidꝰ teneris. ñdũ laudator
ms̃ eris: Prino gͦ corrige te auia pessima: inci¬
pe uiuere bene. intellige qe ñcorrigeris. nisi
dono di: Aq̃ nõ enĩ egrestꝰ hominis dirigiit᷑
Hoccũ intellexeris: faue ꝙ alus ut sint qđ&tis
ẽs. qr ꝙ h oc eras ꝙtu qdđ illis̃: Faue ꝗcũ potes
& noli desꝑare Nonenĩ usq adte diues dr̃:

Expanded text:
e. Tamen in eo ipso si te extuleris supra alium non habentem, elatus teneberis, nondum laudator meus eris. Primo ergo corrigere a via pessima, incipe bene vivere, intellige quia non corrigeris, nisi dono Dei: A Domino enim gressus hominis dirigentur . Hoc cum intellexeris, fave et aliis, ut sint quod et tu es: quia hoc eras et tu quod illi sunt. Fave quantum potes, et noli desperare: non en
Abbreviated transcription (Latin):
dico Sacrifitiũ laudis głificabit me Iãpu¬
tabas tͥ laudẽ ũ ꝓdeẽ: lauda ꝓderit tibi:
Sienĩ male uiuis. ꝙ bonadicis: ñdũ laudas
Sꝯrursꝰ sicũ cȩꝑis bene uiuere. meritis tiustri¬
bues qđ bene uius ñdũ laudas: Nolite

Expanded text:
hoc dico, Sacrificium laudis glorificabit me. Jam puhoc dico, Sacrificium laudis glorificabit me. Jam putabas tibi laudem non prodesse: lauda, proderit tibi. Si enim male vivis et bona dicis, nondum laudas: sed rursus si cum coeperis bene vivere, meritis tuis tribuas quod bene vivis, nondum laudas. Nol
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dr̃ leo nisi ꝓpt̾ ingentẽ fortitudinems
& ubiẽ. illico ⁊ueit leo detribu iuida:
Intendat paululũ caritasura: adhucno¬
dicũ qđ restat Obsecro uos excutite fa¬
tigationẽ. aderit ille qͥ uoħ usq adhanc horã
uires dedit Paulo ante dixerat. tanꝗ indicens
nob ucaudistis uectigal qđ dã laudissue Im¬
mola dõ sacrifitiũ laudis. & redde altissimo
p̃ces tuas. Postea aut̃ peccatori dix̃ ds̃. Utqͥd
tu enarras iustitias meas. ꝙ assumis testam̃tũ
meũ ꝑ ostuũ : tanꝗ diceret ei Nichilt̾ ꝓdẽ.
qđ laudas Ego indixi laudis sacrifitiũ iłt
quibene uuint. eis enĩ ꝓdẽ. qđ laudant:
uaut̃ silaudas. nichiltͥ ꝓdẽ: Ut qͥd me lau¬
das : ñẽ. spetiosa laus more peccatoris
Postea c̃clusit. qͣsi adutrũq ꝙarguens malos
qͥ obliuscunt᷑ dm̃. ait Intelligite hȩc qͥ obli¬
tam̃tũ tuũ ꝑ os suũ. ꝙ faciunt dã pnanda
quedisplicent ocuł tuis ꝓrsꝰ inqͥt. ꝙ illis

Expanded text:
r leo propter ingentem fortitudinem? Et ubi est illud, Vicit leo de tribu Juda ? Intendat paululum Charitas Vestra adhuc modicum quod restat: obsecro vos ut excutiatis fatigationem; aderit ille qui vobis usque ad hanc horam vires dedit. Paulo ante dixerat, tanquam indicens nobis, ut audistis, vectigal quoddam laudis suae: Immola Deo sacrificium laudis, et redde Altissimo preces tuastu enarras justitias meas, et assumis Testamentum meum per os tuum? Tanquam diceret ei, Nihil tibi prodest quod laudas: ego indixi laudis sacrificium illis qui bene vivunt; eis enim prodest quod laudant: tu autem si laudas, nihil tibi prodest; utquid me laudas? Non est speciosa laus in ore peccatoris . Postea concludit quasi ad utrumque, et arguens malos qui obliviscuntur Deum ait: Intelligite haec qui oblitamentum tuum per os suum, et faciunt damnanda quae displicent oculis tuis. Prorsus, inquit, et illis
Abbreviated transcription (Latin):
minat᷑ facere dñs Tollecẽ a tergo tuo.
ubi te uide ñuis. dissimulans a faccistius ꝙ
c̃stitue te antete Ascende tribunał m̃tis
tue. esto tͥ uidex. torqueatte timor. erum¬
pat c̃fessio ꝙ dicdõ tuo Qm̃ iniqͥtatẽ ieã¬
ego agnosco: ꝙ delictũ meũ ante me ẽ. sẽꝑ.
q̃ uod erat pꝰte fiat antete: ne tuipse pꝰc᷑a
Uidete᷑ qr clamat.ꝙ ñtacet. ꝙ ñparcit
Oblitꝰ eras dinũ: ñ cogitabas deuitatuamalq
sic̃ fortis. sic̃ ille cui nemo resistere pocest
Adhoc retulit u̾diceret leo Ponit᷑ enĩ iulau¬

Expanded text:
 facere Deus. Tolle te a tergo tuo, ubi te videre non vis dissimulans a factis tuis, et constitue te ante te. Ascende tribunal mentis tuae. Esto tibi judex. Torqueat te timor. Erumpat confessio. Et dic Domino tuo: Quoniam iego cognosco, et delictum meum ante me est semper . Quod erat post te, fiat ante te: ne tu ipse postea Videte quia clamat, et non tacet, non parcit. Oblitus eras Dominum, non cogitabas de vita tua malsicut potens, sicut ille cui nemo resistere potest. Ad hoc retulit, ut diceret leo. Ponitur enim in lau
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdẽ auint. grauesq fortess̃. Presentia au¬
tẽ corꝑis in firma.ꝙ sermo c̃cẽptibit Dic̃
ipse inepła sua qͦsdã detractores suos istadi¬
ponebant scanddalũ Merito fecer̾ ipsi ma¬
tri: ut itũm parturiret Etadũsꝰ filiũ ma¬
tris tuȩ ponebas scandalũ: hęc fecisti ꝙ¬

Expanded text:
fortes sunt, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis : dicit ipse in Epistola sua quosdam detractores suos ista diium matris suae ponebant scandalum. Merito fecerunt ipsi matri ut iterum parturiret. Et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. 28. vers.
Abbreviated transcription (Latin):
It redde altissimo uota tua hocodore dñs de¬
lectat᷑ ꝙ redde altissimo p̃cestuas Et in¬
uocame indie tribulationis tuȩ: ꝙ eximãte.
ꝙ głificabme Nonenĩ p̃sumere debes deui¬
rib tius Omĩa auxiliatua m̃datias Me
inuoca indie tribulationis. eruãte ꝙ hono¬
rificab̾me Adhoc enĩ ꝑmisitͥ diẽ tribula¬
tionis fieri: qr forte si ñtribulareris. ñ me
inuocares Cũ tribularis aut̃. in uocas me
Cũ inuocas: eximãte Cũ exinãte : głificabme
Utinã ñ discedas a me Obtorpuerat qͥdã & fri¬
guerat aferuore orationis. ꝙ ddoẽ. Tribu¬
lationẽ ꝙ dolorẽ inueni: & nom̃ dnĩ muo

Expanded text:
et redde Altissimo preces tuas. Hoc odore Dominus deet redde Altissimo preces tuas. Hoc odore Dominus delectatur. Redde Altissimo pvoca me in die tribulationis tuae: et eximam te, et glorificabis me. Non enim praesumere debes de viribus tuis, omnia auxilia tua mendacia sunt. Me invoca in die tribulationis: eruam te, et glorificabis me. Ad hoc enim permisi diem tribulationis tibi fieri: quia forte si non tribulareris, non invocares me; cum tribularis autem, invocas me; cum invocas me, eximam te; cum eximam te, glorificabis me, ut jam non discedas a me. Obtorpuerat quidam et friguerat a fervore orationis, et dixit: Tribulationem et dolorem inveni, et nomen Do
Abbreviated transcription (Latin):
la dõ sacrifitiũ laudis Dicamꝰ illi & nos
In mes ds̃ uota tua quȩreddã laudationes
ł Ex pauerã nealiqͥd indiceres qđ ec̃t extͣ
crifitiũ laudis Adme redeã Ubi inueni¬
am qđ im molẽ : ad me redeã: Inme inueni¬
am laud immolationẽ. aratua. c̃scientia
tua. immola dõ sacrifitiũ lauđ Securisi¬
inus: Nonimꝰ in arabiã thus quęrere. ñsar¬
cinas auari negotiatoris excutimꝰ: Sacri¬
fitiũ laudis quęrit a nob̾ ds̃ habebat hoc
sacrificiũ laudis zacheus inpatrimonio
suo : habebat uidua insacello suo habe
in patrimo nio nec insacello. nec indoleo.
aliqͥd habebat. Totũ habebat inaiumo
suo Salus domui ⁊ a chei : & plus misit
hec uidua. ꝗduntes illi Iste calicẽ aque
gratuitũ grã datũ Nonquidẽ hoc emi qđ
offerrẽ sꝯ cudouasti Nã nec hoc hab̾em.
mmola dõ sacrifitiũ laudis & hȩc immolatio
sacrifitiũ laudis. grãs agere illi aqͦ h abes qͥeqͥs

Expanded text:
rificium laudis. Dicamus illi et nos: In me sunt, Deus, vota tua, quae reddam laudis tibi . Expaveram ne aliquid indiceres quod esset excrificium laudis. Ad me redeam, ubi inveniam quod immolem: ad me redeam, in me inveniam laudis immolationem: sit ara tua, conscientia mea. Immola Deo sacrificium laudis. Securi sumus, non imus in Arabiam thus quaerere, non sarcinas avari negotiatoris excutimus: sacrificium laudis quaerit a nobie Deus. Habebat hoc sacrificium laudis Zacchaeus in patrimonio suo, habebat vidua in saccello suo, habebin patrimonio, nec in saccello, nec in dolio aliquid habebat, totum habebat in animo suo: salus domui Zacchaei ; et plus misit haec vidua quam divites illi ; iste calicem aquae gratuitum, gratia datum! Non quidem hoc emi quod offerrem, sed tu donasti: nam nec hoc haberem. Immola Deo sacrificium laudis. Et haec immolatio sacrificii laudis, gratias agere illi a quo habes quidqu
Abbreviated transcription (Latin):
suos. ¶Sunt enĩ mattes quę̧cũ pepererint:
uent: ñ suos fouent. sꝰ alieno s Iste uͦ ipse
peꝑerat. ipse fouebat. nulli nutrici quę pe¬
ꝑerat cõmittebat Dixerat enĩ Quos itũm
parturio : donec xp̃c formet᷑ in uob Foue¬
bat gͦ: ꝙ lacdabat Erant aut̃ qͥdã qͣ sidocti

Expanded text:
suos. Sunt enim matres quae cum pepererint, vent, non suos fovent, sed alienos: iste vero ipse pepererat, ipse fovebat, nulli nutrici quem pepererat committebat; dixerat enim, Quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis . Fovebat ergo, et lactabat. Erant autem quidam q
Abbreviated transcription (Latin):
Et qͥdẽ frs̃s tribulationes onĩli note: Ecce
iste ab undant ingenere ĩ .iii. iio alius
dire cupit intoleralilẽ ꝑ egrinationẽ du¬
bitans Alteri uinea grañ ÷ nataẽ. adten¬
tit᷑ examico Que maior miseria ingenere
humano : plangunt hȩc om̃s ꝙ dolent
& tribulationes sunt iste: Et in his omĩb in¬
uocant dm̃: ꝙ recte faciunt Inuocent
dm̃. potens ẽ. uł docere toleranddũ. ut
sanare toleratũ Nouit ille ñsinere tẽpta¬
rinos. supͣ quã possumꝰ ferre Inuocemꝰ
dm̃ etiã in his tribulationib Sꝯhe tri¬
bulationes inueniunt nos: sic̃ in ałio psal¬
mo scriptũ ẽ Adutor intribulationib
quȩ inuener̃ nos nimis Est quȩ dam
quã nos debemꝰ inuenire: inueniant isti tri¬
bulationẽ: Est quȩdã tribulatio ꝗ nos debe¬
mus quȩrere . ꝙ inuenire Quȩ ẽ. ista : ea
ipsa in hoc mundo felicitas affluentia rerũ
tẽꝑ aliũ: Non qͥdẽ ipsa tribulatioẽ: solatiõs¬

Expanded text:
tres, sunt tribulationes omnibus notae. Ecce istae quae abundant in genere humano: alius dire cupit, intolerabilem peregrinationem deputans; alteri vinea grandinata est, attentitur ex amico. Quae major miseria in genere humano? Plangunt haec omnes, et dolent, et tribulationes sunt istae: et in his omnibus invocant Dominum, et recte faciunt. Invocent Deum, potens est vel docere tolerandum, vel sanare toleratum. Novit ille non sinere tentari nos supra quam possumus ferre . Invocemus Deum etiam in istis tribulationibus: sed hae tribulationes inveniunt nos, sicut in alio psalmo scriptum est, Adjutor in tribulationibus quae invenerunt nos nimis : est quaedam quam nos debemus invenire. Inveniant nos istae tribulationes: est quaedam tribulatio quam nos debemus quaerere, et invenire. Quae est ista? Ea ipsa in hoc mundo felicitas, affluentia rerum temporalium: non quidem ipsa tribulatio est; solatia s
Abbreviated transcription (Latin):
diant: Nonut securisint qͥdicunt bona. ꝙ
faciunt mala Modo gͦ frs̃ uos securi estis.
sibona audistis Dĩ audistis. ꝑ quẽ libet
audiatis Sꝯ noluit ds̃ sine correptione
dimictere illos qͥdicunt. nehoc solo qđ dicunt
uoluit tanta bona dici popło suo Immouꝰ
audi qđ dic̃ Quicũq dicis. ꝙ qͥuis tẽ dudiri.
prior te audi . ꝙ dic qđ dic̃ in alio ꝑsalmo

Expanded text:
diant: non ut securi sint qui dicunt bona, et diant: non ut securi sint qui dicunt bona, et faciunt mala. Modo ergo, fratres, vos securi estis: si bona auditis, Deum auditis, per quemlibet audiatis. Sed noluit Deus sine correptione dimittere illos qui dicunt; ne hoc solo quod dicunt, m os voluit tanta bona dici populo suo. Imo vero audi quod dicis, quicumque dicis; et qui vis te audiri, prior te audi; et dic quod dicit in alio psalmo
Abbreviated transcription (Latin):
cã unũ hrmnũ matutinũ. aliũ uesꝑtinũ: Ter¬
tiũ aut ꝗtũ indomo mea. cotidie sacrifico sacei¬
ficiũ laudis. & immolo dõ ineo Bene facis qͥ¬
dẽ. si hȩc facis Sꝯ uide siiã securꝰ sis: qx iãh
facis Et forte lingua tua dm̃ benedicit ꝙ
uita tua dõ maledicit Popłe ms̃ dicittͥ: Dĩ¬
star zizanȩ c̃stitutꝰ sis: immola sacrifitium
laud dõtuo: ꝙ redde illi p̃cestuas Sꝯ uide
neuiias male. ꝙ cantes hene Quare hoc
ec catori enĩ dix̃ ds̃. qͣre tuenarras iustitias
meas. & assumis testam̃tũ meũ ꝑ ostuum:
testam̃tũ dĩꝑ os nrm. & p̃dicamꝰ uob̾ eruditi¬
ones. ꝙ iustitias dĩ Et qͥd dic̃ peccatori dñs:
ut qͥdtu : ꝓ hibes gͦ p̃dicatores peccatores
Et ubiẽ. illud. quȩ dicunt facite. quȩ dut̃ faci¬
unt facere nolite : ubiẽ. illud siue ueritate.
dicta s. netimeant qͥaudiunt aquocũq au¬

Expanded text:
cam unum hymnum matutinum, alium vespertinum, tercam unum hymnum matutinum, alium vespertinum, tertium aut quartum in domo mea; quotidie sacrifico sacrificium laudis, et immolo Deo meo. Bene facis quidem, si hoc facis: sed vide ne jam securus sis, quia jam hoc facis, et forte lingua tua Deum benedicat, et vita tua Deo maledicat. O popule meus, dicit titer zizania constitutus sis, immola sacrificium laudis Deo tuo, et redde illi preces tuas: sed vide ne vivas male, et cantes bene. Quare hoc? Peccatori enim dicit Deus: Utquid tu enarras justitias meas, et assumis Testamentum meum per os tuum?  eruditionem et justitias Dei. Et quid dicit peccatori Deus? Utquid tu? Prohibet ergo praedicatores peccatores? Et ubi est illud: Quae dicunt facite, quae autem faciunt, facere nolite ? Ubi est illud: Sive veritate dicta sunt, ne timeant qui audiunt a quocumque au
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̃nas Panis nr̃ ibi iustitiaẽ. potꝰ nr̃ ibi
sa pientia ẽ. uestis nrã ibi in mortalitasẽ.
tas Nũ qͥd egritud̾o subrepit : ñqͥd lassicu¬
inimicꝰ. milłꝰ labit᷑ amicꝰ. Quȩ ibi qͥes : fico¬
gitemꝰ ad tendimꝰ ubi sumꝰ. & ubi nos futu¬
ros eẽ ꝓmisit. qͥm̃tiri nescit Et exipsa ꝓ
missionꝰe eiꝰ. inuenimꝰ inquasumꝰ tribulatio¬
ne: Hanctribulationẽ nemo inuenit. nisiqͥ
quȩsierit: Sanꝰ es: uide simiser es Nã facile
est ut qr egrotat. sentiat se miserũ Quando
sanꝰ es uide simiser es: qr cũ dõ ñdũ es Tribu¬
lationẽ & dolorẽ inueni: ꝙ nom̃ dnĩ inuo¬
caui Immola gͦ dõ sacrifitiũ laud̾ Lauda
ꝓmittentẽ. lauda uocantẽ: Lauda exhor¬
tantẽ. lauda adiuuantẽ: M intellige in
qua tribulatione positus es In uocã. erue
dixerat illi dẽ immola dõ sacrisitiũ lauđ ꝙ
hoc qͦdã mͦ uectigal indixerat. meditabat᷑ sibi
ꝙ dicebat: Surgã cotidie ꝑgã adęcdam di¬

Expanded text:
nis noster ibi justitia est, potus noster ibi sapientia est, vestis nostra ibi immortalitas est, tas. Numquid aegritudo subrepit? numquid lassituinimicus, nullus labitur amicus. Quae ibi quies! Si cogitemus, et attendamus ubi simus, et ubi nos futuros esse promisit qui mentiri nescit, ex ipsa ejus promissione invenimus in qua sumus tribulatione. Hanc tribulationem nemo invenit, nisi qui quaesierit. Sanus es, vide si miser es: nam facile est ut qui aegrotat, sentiat se miserum: quando sanus es, vide si miser es; quia cum Deo nondum es. Tribulationem et dolorem inveni, et nomen Domini invocavi. Immola ergo Deo sacrificium laudis. Lauda promittentem, lauda vocantem, lauda exhortantem, lauda adjuvantem: et intellige in qua tribulatione positus es. Invoca, erueridixerat illi Deus, Immola Deo sacrificium laudis, et hoc quodammodo vectigal indixerat, meditabatur sibi, et dicebat: Surgam quotidie, pergam ad Ecclesiam, di
Abbreviated transcription (Latin):
frẽm detrahit Uerbi grã: Ut puta quasi
firmꝰ ꝙ aliculꝰ iãmonenti doctor. ꝙ doctꝰ
detrabit frĩ suo. forte bene iocenti.ꝙ be¬
ne ãbulanti Est aut̃ aluꝰ uifii mꝰ. adũsꝰ
illũ ponit scandalũ. ut hic gribendo
ꝙ enĩ cũ decrahit᷑ bonis aõhis qͥuident᷑ alicu¬
ius mom̃ti eẽ.ꝙ docti eẽ. in scandalũ ca¬
dunt infitmi. qͥad huc nescuint iudirare
Idõ infirmꝰ ille filiuꝰ matris dictꝰẽ. ñdũ pa¬
tris. adhuc lacte indigensꝙ uberib ad¬
herens Portat᷑ adhuc sinu matris ecte.¬

Expanded text:
rem detrahit, verbi gratia, ut puta quasi firmus et alicujus jam momenti doctor et doctus, detrahit fratri suo, forte bene docenti et bene ambulanti: est autem alius infirmus; adversus illum ponit scandalum huic detrahendo. Etenim cum detrahitur bonis ab his qui videntur alicujus momenti esse et docti esse, in scandalum cadunt infirmi qui adhuc nesciunt judicare. Ideo infirmus ille filius matris dictus est, nondum patris, adhuc lacte indigens et uberibus adhaerens. Portatur adhuc sinu matris Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ meũ ꝙ seruituti subitiã: neforte a¬
monet illũ ut audiat. ñ ut ponat p̃dicationẽ. sꝰ
ut adsumat obȩdientiã Tuuꝰ in qͥt assumis tes
disti disciplinã: Qndo parco. cantasq laudas.
ꝙ castigo Tuuͦꝰ odisti eruditionẽ: Proiẽcisti
sermones meos pꝰte Quedicunt᷑ ꝑte. ꝓiecisti pꝰte
& cũ adulteris portionẽ tuã ponebas Neforte
diceres. ñ feci fuitũ. ñ feci adulteruĩ qͥdsibi
placent. tͥ qͥd fec̃ : ñne ipso placito c̃curristi :¬
ñne portionẽ tuã cũ illo qͥfec̃ laudando posu¬
isti : hocẽ. enĩ frs c̃currere cũ fure. ꝙ ponere
cũ adultero portionẽ tuã Qx & siñfacis. ꝙ
laudas qđłit adstipul ator es. facti. qm̃ lau¬
dat᷑ peccator indesidus animȩ suȩ. ꝙ qͥiq
gerit beuedicet᷑ Non facis mala. laudas
mala facientes hoc enĩ malũ ẽ: cũ adulteris

Expanded text:
orpus meum, et servituti subjiciam, ne forte amonet illum ut audiat: non ut deponat praedicationem, sed ut assumat obedientiam. Tu vero utquid assumis TesOdisti disciplinam. Quando parco, cantas et laudas; et castigo . Tu vero odisti eruditionem: et projecisti sermones meoset cum adulteris portionem tuam ponebas. Ne forte diceres: Non feci furtum, non feci adulterium. Quid, si placuit tibi qui fecit? Nonne ipso placito concurristi? nonne portionem tuam cum illo qui fecit, laudando posuisti? Hoc est enim, fratres, concurrere cum furo, et ponere cum adultero portionem tuam: quia etsi non facis, et laudas quod fit, astipulator es facti; quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae, et qui iniqua gerit, benedicitur . Non facis mala, laudas mala facientes. Hoc enim parvum malum es
Abbreviated transcription (Latin):
ipso qđ int̃ p̃tationes molestiasq ũsamur
Qđ sine timore eẽ ñ possumꝰ. tribulatio ẽ
Non enĩ ẽ. illa securitas quȩ nob̾ ꝓmissa est
rit̾. ad patriã redire ñ cogitat Tribulatio
porrigimꝰ panẽ esurienti. domũ ꝑ egrino
miseros: suꝑ qͦs miscłiã faciamꝰ ꝙ misero¬
rũ miseriã fac̾. nos cõpatientes. ꝗto melius
iã ibi essemꝰ ubi ñ iniuenis esurientẽ quẽpas¬

Expanded text:
iasque versamur, quod sine timore esse non possumus, tribulatio est: non enim est illa securitas quae nobis promissa est. rit, ad patriam redire non cogitat. Tribulatio porrigimus panem esurienti, donum peregrino, miseros super quos misericordiam facimus; et miserorum miseria facit nos compatientes. Quanto melius ibi jam esses, ubi non invenis esurientem quem pas
Abbreviated transcription (Latin):
sꝯ ñ sic cũ illo ẽ. ut aliqđ ex his quȩ creauit
c̃tagionẽ aut eorũ indigentiã patiat᷑: Nã
tecũ ẽ. forte uixta quẽ stas Et cũ fatigat᷑
fueris. in cũbis mea Indiges eo qđ cecũ ẽ.
ñ indiget ds̃ agro qͥcũ illo ẽ Cũ illo ager.
cũ illo spesties t̃re. cũ illo speties cęli. cũ illo
omĩa uolatilia. qr ipse ubiq Et qͣre apd̃¬

Expanded text:
avit contagionem, aut eorum indigentiam patiatur. Nam tecum est forte columna juxta quam stas, et cum fatigatus fueris, incumbis in eam. Indiges eo quod tecum est, non indiget Deus agro qui cum illo est. Cum illo ager, cum illo species terrae, cum illo species coeli, cum illo omnia volatilia, quia ipse ubique. Et quare ap