comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ siqͥdem generalȩ int̾dictũ terre fuerit liceat uobis clausis iamuis.
exclusis excõicatis. ⁊ int̾oictis suppressa uoce nõ pulsatis cãpanis diuina offi¬
cia celebrare. PRohibemꝰ etiã ut nulli fr̃m ur̃orũ post factã i neodẽ loco ꝓ¬
fessionẽ. nisi obtentu arcioris religionis. sine sui abb̾is licentia fas sit de
claustro discedere. Discedentẽ uͦ sine cõminiũ litt̾arũ cantione. millus au¬
deat retinere. Liceat quoq uobis clericos uł laicos e scło fugientes liberos
⁊ ab solutos ad cõuersionẽ recipere. et eos sine cõtradictione aliqͦ retinere.
Adhec libertates et ĩ munitates aꝑsonis tã eccłiasticis quã mũdanis. monast̾io
les ꝯsuetudines eiꝰdẽ monast᷑ii integras ⁊ illibatas p̾senti decreto mane

Expanded text:
siquidem generale interdictum terre fuerit, liceat vobis, clausis januis, exclusis excommunicatis et interdictis, suppressa voce non pulsatis campanis, divina officia celebrare. Prohibemus etiam ut nulli fratrum vestrorum post factam in eodem loco professionem, nisi obtentu arcioris religionis sine sui abbatis licentia fas sit de claustro discedere. Discedentem vero sine communium litterarum cautione nullus audeat retinere. Liceat quoque vobis clericos vel laicos e seculo fugientes liberos et absolutos ad conversionem recipere et eos sine contradictione aliqua retinere. Ad hec libertates et immunitates a personis tam ecclesiasticis quam mundanis monasterio les consuetudines monasterii vestri, integras et illibatas praesenti decreto mane
Abbreviated transcription (Latin):
chis ibidẽ deo seruientibꝰ ꝓsalute anime sue. ⁊ antecessorũ
suorũ ĩ purã ⁊ ꝑpetuã elemosinã duas garbas decime quas
in parrochia sc̃i cyrici desalerna idẽ Witłs. ⁊ antecessores sui
Iure hereditario possed̾ant me ep̃o auctoritatẽ. ⁊ cõsensũ
p̃bente ⁊ eodẽ Willo dictas decimas ĩ manu nr̃a elemosinãte.
Et ne hoc ĩ post̾ũ reuocet᷑ indubiũ: p̃sens scͥptũ sigillorũ¬

Expanded text:
idem Deo servientibus pro salute anime sue et antecessorum suorum in puram et perpetuam elemosinam duas garbas decime quas in parrochia Sancti Cyrici de Salerna idem Willelmus et antecessores sui jure hereditario possederant, me episcopo auctoritatem et consensum prebente et eodem Willelmo dictas decimas in manu nostra elemosinante. Et, ne hoc in posterum revocetur in dubium, presens scriptum sigilloru
Abbreviated transcription (Latin):
dioẽ. Sałt. ⁊ apłicã beñ. Ut ex deuotione quã erga Romanã eccłiã
matrẽ ur̃am ⁊ nos ipõs qͥ eidẽ licet immeriti presidemꝰ apłicũ
uobis sentiatis accreuisse fauorẽ: Auctoritate nobis presentiũ in¬
dulgemꝰ. ut in parrochiis ur̃is in qͥbus ueteres decimas indultas eẽ
uobis dicitis ad antiquo illarũ quoq t̾rarũ quas de cetero reduei cõ¬
tigerit ad culturã decimas totalit̾ siue particularit̾ pro ut ueteres
decime ad uos spectant ꝑciꝑe ualeatis. sine uiris preiudicio alieni.
Nulli ergo om̃o hõinũ liceat hãc paginã nostre cõcessionis infrĩ¬
gere uel ei ausu temerario cõtraire. Siqͥs aũt hoc attemptare p̾

Expanded text:
 benedictionem. Ut ex devotione quam erga romanam Ecclesiam, matrem vestram, et nos ipsos qui eidem, licet immeriti, presidemus apostolicum vobis sentiatis accrevisse favorem, auctoritate vobis presentium indulgemus ut in parrochiis vestris, in quibus veteres decimas indultas esse vobis dicitis ab antiquo, illarum quoque terrarum quas decetero reduci contigerit ad culturam decimas totaliter sive particulariter, prout veretes decime ad vos spectant, percipere valeatis sine juris prejudicio alieni. Nulli ergo omnino hominum liceat hanc paginam nostre concessionis infringere vel ei ausu temerario contrair
Abbreviated transcription (Latin):
possidende ⁊ retinende absq retlamacõe sui uł successorum suoruro.
galus sibi redditibus. ⁊ redeuanciis. iurib.⁊ fusticiis.⁊ alii inde
debitis aangͣm dño capitali. Eps u̾o p̾dicti allas ⁊ conuẽt de ꝓratess̃
erga predicdtum ꝓrẽm̃ Rreu̾endum de sib̃alitate ⁊ concessione nolentes
reddere nos ingͣtos: Quncquid in redditibus. Iurib. t̾tis. decinis. ac
rebus aliis ap̃d Gallonem habebamꝰ ⁊ possidebamꝰ Exceptis dũ tayat
man̾io nr̃o ⁊ omĩb uineis nr̃is ⁊ arborib in ip̃s cresentib et
Suodecim denariĩs amun redditus quas nob̃ debet will̃ hays de q̃dãm
pechia t̾re sita fuxta dausum qͦ nob̃ retinemꝰ. Supradicto pr̃i ⁊ suc-¬
cessoribus suis ꝯcessimꝰ ⁊ lib̃alr̃ ⁊ dedimꝰ inꝑpetuũ possidend̃ ⁊ habend̃.

Expanded text:
amatione sui vel successorum suorum, salvis sibi redditibus et redevantiis, juribus et justiciis et aliis inde debitis tanquam domino capitali. Nos vero predicti abbas et conventus de Pratellis erga predictum patrem reverendum de liberalitate et concessione nolentes reddere nos ingratos, quicquid in redditibus, juribus, terris, decimis, ac rebus aliis apud Gallonem habebamus et possidebamus, exceptis duntaxat manerio nostro et omnibus vineis nostris et arboribus in ipsis crescentibus, et duodecim denariis annui redditus quos nobis debet Willelmus Hays de quadam pechia terre sita juxta clausum quem nobis retinemus, supradicto patri et successoribus suis concessimus liber
Abbreviated transcription (Latin):
francie ꝑtinelat: Quod castrum cũ suis ꝑtinẽtiis nunc ad ip̃m Reilendũ pĩto
racõe suidam ꝑmutationis cũ ip̃o Dño Rege inite noscitur ꝑtinere : Tandoꝵ
nobis cuplicantib p̾dicto pr̃i Reilendo Ut easdem uineas in ꝑpetuum nos ⁊̃ m̃p̃
monast̾iu pacifice recin̾e ac decine sustin̾et ac concederet sicuti antea Dicti dñ
Regis tempore possederamꝰ ⁊ decituntiamꝰ pacifice ⁊ qͥere. Saluis ip̃i reditibus
redeuancii. surib. Iusticiis. ⁊ alis eidemp debitis inde tanꝙ̃ Sño capitali. ⁊dexo¬
dine fori sel̃lris d̃ miere xegio ꝯsiniles acqͥsic̃ões a tam longo tẽp̃r celebraas
religionis fauore esse toserandas a dm̃is capitasibus ⁊ miime ꝯsuetas re¬
uocari Suistinuit ac liberalr̃ concessit qd̵ uinee ocqs apud Gaflonens acqͥ

Expanded text:
Francie pertinebat ; quod castrum cum suis pertinentiis nunc ad ipsum reverendum patrem, ratione cujusdam permutacionis cum ipso domino rege inite, noscitur pertinere. Tandem, nobis supplicantibus predicto patri reverendo ut easdem vineas in perpetuum nos et nostrum monasterium pacifice retinere ac detinere sustineret ac concederet, sicuti antea dicti domini regis tempore possideramus et detinueramus pacifice et quiete, salvis ipsi redditibus, redevanciisdine fori secularis quam more regio, consimiles acquisiciones a tam longo tempore celebratas religionis favore esse tolerandas a dominis capitalibus et minime consuetas revocari, s
Abbreviated transcription (Latin):
successoribus. ⁊ illibata ꝑmaneant. In quib hec ꝓpriis iximus
ꝙ pͥmenda rocabrlis. In archiep̃ati. Rothomageñ. Eccłiamn sc̃ĩ am¬
eni depon udomari. Eccłiam sc̃ĩ sansonis de sturuilla. Eccłiam
sc̃i martin. de hoscogoieth Eccłiam sc̃i martialis de Wascolio eũ
partius cbiationũ alraris. et cũ t̾ris ⁊ decimis ad ip̃as ꝑtinẽtib¬

Expanded text:
successoribus et illibata permaneant. In quibus hec propriis duximus exprimenda vocabulis : In archiepiscopatu Rothomagensi : ecclesiam Sancti Aniani de Ponte Audomari, ecclesiam Sancti Sansonis de Sturvilla, ecclesiam Sancti Martini de Bosco Goieth, ecclesiam Sancti Martialis de Wascolio cum partibus oblationum altaris et cum terris et decimis ad ipsas
Abbreviated transcription (Latin):
ti monasterii scĩ petri de pratellis. eiꝰ fretrib tam presca¬
tibus quã futuris fiegularem uitam professis IhRR M.
Monet ios apłice sedis cui licet ĩ meriti p̾sidemꝰ arctoritas rastii
filiorũ ercłie precibus clement̾ annuere. ⁊ eorũ ꝑia desideria.
astectu prosequente complere. Ea propter dilecti inrp̃o filii

Expanded text:
ejusque fratribus tam presentibus quam futuris regularem vitam professis in perpetuum. Monet nos apostolice Sedis, cui licet immeriti presidemus, auctoritas justis filiorum Ecclesie precibus clementer annuere et eorum pia desideria effectu prosequente complere. Eapropter, dilecti in Christo filii
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs dei: quos ab ñcio dilexit ⁊ fouit: llos
circũcisi ex gn̾e abrahascã descẽdiuiꝰ exstri¬
ꝑe: ⁊ notꝰ retro apd̃ iudeã tñi deꝰ. Nos de
egypto signis dei ⁊ uirtutib liberati ma¬
re sicco ꝑtñsininiꝰ pede: cũ ĩnuicos nrõs gra:¬
issimi fluctꝰ ĩuoluerẽt. llobis pluit mãna

Expanded text:
os circumcisi ex genere Abraham, sancta descendimus ex stirpe, et notus retro apud Judaeam tantum Deus . Nos de Aegypto signis Dei et virtutibus liberati, mare sicco pertransivimus pede, cum inimicos nostros gravissimi fluctus involverent . Nobis pluit manna
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs dei: quos ab ñcio dilexit ⁊ fouit: llos
circũcisi ex gn̾e abrahascã descẽdiuiꝰ exstri¬
ꝑe: ⁊ notꝰ retro apd̃ iudeã tñi deꝰ. Nos de
egypto signis dei ⁊ uirtutib liberati ma¬
re sicco ꝑtñsininiꝰ pede: cũ ĩnuicos nrõs gra:¬
issimi fluctꝰ ĩuoluerẽt. llobis pluit mãna
ꝙ pͥcessit: ut nob̾ ĩ ĩuio it oñdẽt. Al ut cet᷑a¬

Expanded text:
os circumcisi ex genere Abraham, sancta descendimus ex stirpe, et notus retro apud Judaeam tantum Deus. Nos de Aegypto signis Dei et virtutibus liberati, mare sicco pertransivimus pede, cum inimicos nostros gravissimi fluctus involverent. Nobis pluit manna praecessit, ut nobis in invio iter ostenderet. Atque
Abbreviated transcription (Latin):
alius sic. alius uero sic. Et ideo cum aliqͣ
scrupulositate a nobis mensura uictus alioꝵ
constituitur. tamen infirmoꝵ constituentes
imbecillitatem. creclimus eminam uint per
singulos sufficere per diem. Quib aut̃ do¬
nat. d̾s tolerantiam abstinentie ꝓpuam se
habituros mercedem sciant. Qd̃ si aut locin
cẽssitas. uel. labor: aut ardor estatis. ampliue
poposcerit. in arbitrio. pͥoris consistat. consid¬
rans in omĩb. ne subrepat societas aut ebri¬

Expanded text:
alius sic, alius vero sic . Et ideo cum aliqua scrupulositate a nobis mensura victus aliorum constituitur. Tamen infirmorum contuentes imbecillitatem, credimus eminam vini per singulos sufficere per diem. Quibus autem donat Deus tolerantiam abstinentiae, propriam se habituros mercedem sciant. Qnecessitas, vel labor, aut ardor aestatis amplius poposcerit in arbitrio prioris consistat. Considerans in omnibus ne subrepat s
Abbreviated transcription (Latin):
&iam in nr̃is dieb. ñ de sunt ueritat
mici. qui intra catholicã eccłam mo
audeant bella ciuilia: ut in consensũ
putuerint separare. Quid enĩ tã adu̾sat
ꝓphetis. tã repugnat e

Expanded text:
iam in nostris diebus non desunt veritatis inimici qui intra catholicam Ecclesiam movere audeant bella civilia, ut in consensum potuerint separare. Quid enim tam adversatur prophetis, tam repugnat E
Abbreviated transcription (Latin):
euotionem fidelium dilectissi¬
mi: nicħ est in quo ꝓuid entia
diuina ñ adiuuet. Si quidem
exercendis ad scĩmonia mentib
atq corporibus. ipsa quoq mundi elementa
famulentur. dũ dierũ ac m̃sium distincte
uaria resolutio. quasdam nob paginas aꝑit
preceptoꝵ: ut qd sacra admonent instituta.
hoc quodã modo loquantur & tẽpora. Unde
m sentimũ mensiñ inni pohis recursus at

Expanded text:
evotionem fidelium, dilectissimi, nihil est in quo providentia divina non adjuvet. Siquidem exercendis ad sanctimoniam mentibus atque corporibus, ipsa quoque mundi elementa famulantur, dum dierum ac mensium distincte variata revolutio quasdam nobis paginas aperit praeceptorum, ut quod sacra admonent instituta, hoc quodammodo loquantur et tempora. Unde cum septimum mensem nobis anni recursus at
Abbreviated transcription (Latin):
odiernã sollempnitatẽ dilecti¬
simi in p̃cipus festis ueneran¬
dam ẽẽ. omniũ catholicorum
corda cognoscunt: nec dubiũ
ẽ quanta huic diei reuerentia

Expanded text:
odiernam solemnitatem, dilectissimi, in praecipuis festis esse venerandam, omnium catholicorum corda cognoscunt: nec dubium est quanta huic diei reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
qui dñi p̃cucurrit aduentũ
natalis diem celebramꝰ: qͦd
nulli sc̃oꝵ meminimꝰ ad¬
tributũ. Hodie inquã nata¬
lis eiꝰ diẽ. unica ac singulari
celebritate ueneramuR.
Unde quia eum digne extollere non ualemꝰ
humane uocis officio: p̃dicemꝰ cum dñicȩ ac¬
animas suas in eius martyrio posuerunt:
& honorificante patre coronas gloriosis simaᷤ
recepunt

Expanded text:
entum, natalem diem colimus, quod nulli sanctorum meminimus attributum: hodie, inquam, natalem diem unica ac singulari celebritate veneramur. Unde quia eum recte extollere non valemus humanae vocis officio, praedicemus dominicae atanimas suas in ejus martyrio posuerunt, et honorificante Patre coronas gloriosissimas receperunt
Abbreviated transcription (Latin):
minis. & biberitis eius sanguinẽ ñ habebitis ui¬
tã in uob: sic sacrȩ̨ mensę cõmunicare debetᷤ.
ut nicħ ꝓrsus de ueritate corporis xp̃i & san¬
guinis ambigatis. Hoc enĩ ore sumitur. qđ
fid̾e creditur: & frustra ab illis am̃ respondetur.
a quib contra id qđ accipitur disputat᷑. Dicen¬

Expanded text:
minis et biberitis sanguinem eius non habebitis uiminis et biberitis sanguinem eius non habebitis uitam in uobis, sic sacre mense communicare debetis ut nichil prorsus de ueritate corporis Christi et sanguinis ambigatis. Hoc enim ore sumitur, quod fide creditur. Et frustra ab illis amen respondetur, a quibus contra id quod accipitur, disputatur. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
euthicen. indiuinis humana uacuantẽ: qm̃ ue
re dĩ filius ds uerus. unitatẽ & equalitatẽ ha¬
bens cũ patre & cũ spũ scõ. idem uerꝰ homo ẽẽ
dignatꝰ est: nec conceptu uirginis matris seiune¬
tus a carne partu: sic humanitatẽ sibi uniens.
ut ds̃ in cõmutabilit̾ ꝑmaneret: sic dĩtatem ho¬
mini imꝑtiens. ut eũ glorificatione ñ consumeret
sed augeret. Qui enĩ factꝰ est forma serui: for¬
ma dĩ eẽ ñ destitit. Nec alter cũ altero. sed unꝰ
fides nr̃a turbetur: sed siue inmiracuł uirtu¬
tum. siue incontumeliis passionũ. & dm̃ qui
homo est. & hominẽ credamꝰ eẽ qui ds est.
Hanc confessionẽ dilectissimi toto corde ꝓmenteᷤ.
impia hereticoꝵ cõmenta respuite: ut ieiunia
ur̃a & lemosinę nullius erroris contagio pollu¬
antur. Tc̃ enĩ & sacrificii munda ẽ oblatio. &
pendunt. quid oꝑentur intelligunt. Nam di¬
cente dño. nisi manducaueritis carnẽ filii ho¬

Expanded text:
Eutychen in divinis humana vacuantem: quoniam Eutychen in divinis humana vacuantem: quoniam veri Dei Filius Deus verus, unitatem et aequalitatem habens cum Patre, et cum Spiritu sancto, idem verus homo esse dignatus est, nec conceptu Virginis matris est sejunctus a carne nec partu: sic humanitatem sibi uniens, ut Deus incommutabiliter permaneret; sic Deitatem homini impertiens, ut eum glorificatione non consumeret, sed augeret. Qui enim factus est forma servi, forma Dei esse non destitit, nec alter cum altero, sed unusfides nostra turbetur; sed sive in miraculis virtutum, sive in contumeliis passionum, et Deum qui homo est, et hominem credamus esse qui Deus est.Hanc confessionem dilectissimi toto corde promentes, impia hereticorum commenta respuite, ut ieiunia uestra et elemosine nullius erroris contagio polluantur. Tunc enim et sacrificii munda est oblatio, ependunt, quod operantur intelligunt. Nam dicente domino: Nisi manducaueritis carnem filii ho
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ. Continendũ gͦ est acibis. sed mul¬
to magis ab errorib ieuinandũ: ut mens
nulli carnali dedita uoluptati. nulliꝰ sit
capa mendatii: quia sicut inp̃teritis. ita
&ciam in nr̃is dieb. ñ de sunt ueritatis ini¬
mici. qui intra catholicã eccłam mouere
audeant bella ciuilia: ut inconsensũ i¬
piorũ doginatũ imꝑitos quosq ducentes.
glorient᷑ sibi adcrescere. quos axpĩ corpore
potuerint separare. Quid enĩ tã adu̾satur
ꝓphetis. tã repugnat euuan¬
gelis. tã deniq ẽ apłicis rebelle doctrinis:
quã in dño ihũ xp̃o ex maria uirgine genito.
& sẽptt̃no patri intẽporalit̾ coȩterno. unã ac sin¬
gularẽ. predicare naturã: Quia si hominis intel¬
ligenda est: ubi est quȩ saluat deitas: Si tan¬
tum modo dĩ: ubi est quȩ saluat᷑ humanitas:
Fides autẽ catholica quȩ om̃ib resisttt erroribus.
&iã istas simul impietates refutat. dãpnans
nestoriũ diuina ab homine diuidentẽ: detestans

Expanded text:
I. Continendum ergo est a cibis, sed multo magis ab erroribus jejunandum: ut mens nulli carnali dedita voluptati, nullius sit captiva mendacii: quia sicut in praeteritis, 356 ita etiam in nostris diebus non desunt veritatis inimici qui intra catholicam Ecclesiam movere audeant bella civilia, ut in consensum impiorum dogmatum imperitos quosque ducentes, sibi glorientur accrescere quos a Christi corpore potuerint separare. Quid enim tam adversatur prophetis, tam repugnat Evangeliis, tam denique est apostolicis rebelle doctrinis, quam in Domino Jesu Christo ex Maria genito, et sempiterno Patri intemporaliter coaeterno, unam et singularem praedicare naturam? Quae si hominis tantum intelligenda est, ubi est quae salvat Deitas? si tantummodo Dei, ubi est quae salvatur humanitas? Fides autem catholica, quae omnibus resistit erroribus, etiam simul istas impietates refutat, damnans Nestorium divina ab homine dividentem, detestans
Abbreviated transcription (Latin):
exotionem fidelium dilectissi¬
mi: nicħ est inquo ꝓuid entia
diuina ñ adiuuet. Si quidem
exercendis ad sc̃imonia mentib
atq corporibus. ipsa quoq mundi elementa
famulentur. dũ dierũ ac m̃sium distincte
uaria resolutio. quasdam nob̾ paginas aꝑit
preceptoꝵ: ut qd̾ sacra admonent instituta.
hoc quodã modo loquantur & tẽpora. Unde
cũ septimũ mnensiũ anni nobis recursus ad¬
tulerit. ñ ignoro obseruantiã ur̃am adcele¬
brandũ sollempne ieuiniũ spiritalit̾ incita¬
ri: qm̃ experiendo didicistis. quantũ hȩc p̃¬
paratio. & exteriora hominũ. & interiora
purificet: ut cũ alicitis abstinetur. facilius
illicitis resistatur. Continentię autẽ ratio
dilectissimi. ñ insola castigatione corporum.
nec indiminutione tantũ habetur ȩscarũ.
Maiora enĩ uirtutis istius bona. ad illã ani¬
mi ꝑtinent castitatẽ. quȩ ñ solũ carnis
concupiscentias conterit. sed &iã mundanȩ
sapientię uana contẽpnit: dicente apło.

Expanded text:
evotionem fidelium, dilectissimi, nihil est in quo providentia divina non adjuvet. Siquidem exercendis ad sanctimoniam mentibus atque corporibus, ipsa quoque mundi elementa famulantur, dum dierum ac mensium distincte variata revolutio quasdam nobis paginas aperit praeceptorum, ut quod sacra admonent instituta, hoc quodammodo loquantur et tempora. Unde cum septimum mensem nobis anni recursus attulerit, non ignoro observantiam vestram ad celebrandum solemne jejunium spiritaliter incitari: quoniam experimento didicistis quantum haec praeparatio et exteriora hominum et interiora purificet, ut cum a licitis abstinetur, facilius illicitis resistatur. Continentiae autem ratio, dilectissimi, non in sola castigatione corporum, nec in diminutione tantum habeatur escarum. Majora enim virtutis istius bona ad illam animae pertinent castitatem, quae non solum carnis concupiscentias conterit, sed etiam mundanae sapientiae vana contemnit, dicente Apostolo:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑta nobis ẽ fr̃s de resurrectione
recitata: neq exponendo la¬
borare opus ẽ. ubi notissima
fidei nr̃ȩ misteria euange¬
licis replicant᷑ oraculis: s
breuit̾ oport& intimare. quȩ nobis sint
exr eiꝰdẽ lectionis imitatione gerenda. Una
post sabbati diẽ: quã nunc ob reuerentiã
dñicȩ resurrectionis. dñicam uocare solemꝰ
Sicut enĩ scđa sabbati. t̃cia sabbati: & cet̾i
ex ordine dies in scriptura sacra nomen a
numero sorciunt᷑. Idipsum aut̃ significat
legit᷑: unã uidelic&. suic pͥmã dic̃ post
sabbatoꝵ. hoc ẽ post requietionũ diẽ os¬
tendens. Quod aut̃ mulieres dñm quesi¬
turȩ ualde diluculo uener ad monum̃¬
tum magnã sui amoris erga illũ deuotio¬
nẽ demonstrant.: ad cuius obseͥũ more
ut noctis imbra discefit. ut luce apparente
sese hab& humanus. An non cotidie dici¬
mus iam non ẽ hic de aliquo: quantotius
habituro: Et maxime de morituris hoc¬
solet dici. Quamquã & ipse dñs tanquam

Expanded text:
ta nobis est, fratres, de resurrectione recitata; neque exponendo laborare opus est, ubi notissima fidei nostrae mysteria evangelicis replicantur oraculis, sed breviter oportet intimare quae nobis sint ex ejus lectionis imitatione facienda. Una,diem Sabbati, quam nunc ob reverentiam Dominicae resurrectionis Dominicam vocare solemus. Sic enim secunda Sabbati, tertia Sabbati, et caeteri ex ordine dies in Scriptura sacra nomen a numero sortiuntur. Idipsum autem significat, legitur, unam, videlicet, sive primam diem post Sabbatorum, hoc est, requietionum diem ostendens. Quod autem mulieres Dominum quaesiturae valde diluculo venerunt ad monumentum, magnam sui amoris erga illum devotionem demonstrant, ad cujus obsequium mox ut noctis umbra discessit, ut luce apparentesese habet humanus. An non quotidie dicimus, Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro? Et maxime hoc de morituris solet dici. Quanquam et ipse Dominus tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
locus fuerit diu̾sam significationem
habere potest. Nã beatus ysaac qđ
optime nouit scĩtas ur̃a. quando apa¬
accipiendã uxorẽ mesopotamiã mi¬
sit. iacob typum habuit xp̃i. & ysa¬
ac dĩ patris imaginẽ gessit. Iterũ beatus
iacob qui typũ xp̃i habuit. quando uxo¬
rem accepit: dĩ patris figurã gessit. Quan¬
do enĩ beatũ iosep plus om̃ib. filiis dilige

Expanded text:
locus, diversam significationem habere potest. Nam beatus Isaac quod optime novit Sanctitas vestra, quando a paaccipiendam uxorem in Mesopotamiam misit, Jacob typum habuit Christi, et Isaac Dei Patris imaginem gessit. Iterum beatus Jacob typum Christi habuit, quando uxorem accepit; Dei Patris figuram gessit, quando beatum Joseph plus omnibus filiis dilige
Abbreviated transcription (Latin):
qui preier peccatu qoi oi iguaie uades lule
nullũ insuꝑ addiderunt. Et inceteris qui
addiderunt. tanto ibi quisq tolerabiliorem
habebit dãpnationẽ: quanto hic minorem
habuit iniquitatem. Dominica Prima pꝰ¬

Expanded text:
qui praeter peccatum quod originale traxerunt, nullum superaddiderunt. Et in caeteris qui addiderunt, tanto quisque ibi tolerabiliorem habebit damnationem, quanto hic minorem habuit iniquitatem. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
e nobis. Ipse plane puer ẽ. qui sicut
innocens cũ malediceret᷑ ñ remaledice¬
in ipsa passione ꝓ suis orauit iimicis
dicens. Pat̃ dimitte eis: nesciunt enun
quid fatiunt. Ita simplicitatẽ quã in¬
fantib natura tribuit: dñs miscđ̃iae
bonitate cumulabat. Iste puer ẽ. qui
imitandus paruulis ꝓponit᷑: & sequen¬
duis. Nam ipse dic̃. Tolle crucẽ tuam.
& sequere me.

Expanded text:
est nobis . Ipse plane puer est, qui sicut est nobis . Ipse plane puer est, qui sicut innocens, cum malediceretur, non remalediin ipsa passione pro suis oravit inimicis, dicens: Pater, dimitte eis; nesciunt enim quid faciunt . Ita simplicitatem, quam infantibus natura tribuit, Dominus misericordiae bonitate cumulabat. Iste ergo puer est, qui imitandus parvulis proponitur, et sequendus; nam ipse dicit: Tolle crucem tuam, et sequere me .
Abbreviated transcription (Latin):
putata. Cani cuims̃ sensus hominis. Ad
apłos autẽ iã seniores & maiores natu
dicit dñs. Hisi conuersi fueritis & ef¬
ficiammi sicut puer iste .: non intrabi¬
tis in regnũ cȩloꝵ. Reuocat igit᷑ eos
ad origns suę fontẽ. & retrorsũ ad
infantiã redire compellit: scilic& ut
qui corpore fragili senuerant. innocen¬
tȩ morib renascant᷑  sic̃ ait saluator:
Nisi quis renatus fuerit ex aqua & sp̃u
sc̃o ñ intrabit in regnũ dei. Dic̃ gͦ.¬
apłis. Nisi conuerei fueritis: & effici¬
amini sicut puer iste. Non dic̃ sic̃
pueri isti : sed sic̃ puer iste. Unum
elegit : inũ ꝓposuit. Uideamus quis
ille tantus sit: qui discipulis ꝓponit᷑
imitandus. Non hunc arbitror esse
de plebe: non de publico: non de
multitudine c&eroꝵ: p̃cipue qui ꝑ
apłos uniuerco mundo tribuit scĩta¬
tis excẽplũ. Non inquã hunc de pub¬
lico esse arbitror: sed de cȩlo. Ipse ẽ
eni de celo puer: de quo dic̃ esayas
ꝓ ph̃a. Puer natus ẽ nobis. filius datꝰ

Expanded text:
putata; cani enim sunt sensus hominis . Ad apostolos autem jam seniores, 184 et majores natu dicit Dominus: Nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut puer iste, non intrabitis in regnum coelorum . Revocat igitur eos ad originis suae fontem, et retrorsum ad infantiam redire compellit, scilicet, ut qui corpore fragili senuerant, innocentiae moribus renascantur, sicut ait Salvator: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum Dei . Dicis: Nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut puer iste. Non dicit sicut pueri isti, sed sicut puer iste; unum eligit, unum proponit. Videamus igitur quis ille tantus sit qui discipulis proponitur imitandus. Non hunc arbitror esse de plebe, non de publico, non de multitudine caeterorum, praecipue qui per apostolos universo mundo tribuit sanctitatis exemplum; non, inquam, hunc de publico esse arbitror, sed de coelo. Ipse est enim de coelo puer, de quo dicit Isaias propheta: Puer natus est nobis; filius datus
Abbreviated transcription (Latin):
Requiẽ. Oiusquis hec tmpediẽta loquendi cauere uoluerit facue foptassis et
sunc difficultati qñ sit loq̃ndum axnoseit se tamẽ ħ actendit qr aliuo tempꝰ est
qñ ei qui uoluerit loqui concecr. elliud est tempus qñ e qui uoluerit loqui ꝓro
licenciã concessã. in multiloqinũ cadat pecte engo tempus loguẽdi discerius᷑⁊
homo nec unꝙ̃ gñ logni deleat eltat nec semper qñ licet lognat: Restat nũe
et pestꝙͣ otendim᷑ quod uel cue et ubi et qñ londim sa etiã quałr lõgndmm

Expanded text:
t sine difficultate quando sit loquendum agnoscet, si tamen hoc attendit, quia aliud tempus est quando ei qui voluerit loqui conceditur, aliud est tempus quando ei qui noluerit loqui pro licentiam concessam in multiloquium cadat. Recte ergo tempus loquendi discernitur, si homo nec unquam quando loqui debet, sileat, nec semper quando licet, loquatur. Restat nunc ut, postquam ostendimus quid vel cui et ubi et quando loquendum sit, etiam qual
Abbreviated transcription (Latin):
Nandiũ aliũ aꝑdoĩt elia maiori Rdiculo cũ mdietate gris loquũtur dimr
preftoca nulle la onc miele sub ai̾nationto et corrugationto nariũ nulle ualgia
et contortiones labioꝵ que pultoitudiuẽ facie decore discixluit de formant¬
⁊ st antẽ facies discipline spetulũ tanta custodia allhubeuila ẽ ꝙ̃to ninus
⁊ quie tuea peccatũ fuerit eclari potest̃ Tonꝑanda est iõi facie et modi¬
ficanda in gestu suo ut ner proterut exasperttur nec molliter dissolua . sed
semꝑ habeat e Rigidã dulcedine a dulcẽ rigorẽ. eln nauigant brachũs
incedeures et duplitꝭ ꝯueddã monstro imo et eocd lempore pedibus deorosũ in
terra ambulan et lacertis susũ aere uolant Quod est queso moustrũ hot
qued snuł in se fingit et honuĩs incessim et nams Renugiu dotuis uolatũ liber
in hoc poetite illiu̾s sub sanationis elegio proclamare hniuano capiti
cerirẽ pictor equinã. tungere ⁊ uele̾e et uarias mouctrt᷑ plinuas Dadiq

Expanded text:
 Alii majori ridiculo dimidiato ore loquuntur. Sunt praeterea mille larvae, mille subsannationes et corrugationes narium, mille valgia et contortiones labiorum, quae pulchritudinem faciei et decorem disciplinae deformant. Est enim facies, disciplinae, speculum, si quid in ea peccatum fuerit, celari potest. Temperanda est igitur facies et mortificanda in gestu suo, ita ut nec proterve exasperetur, nec molliter dissolvatur, sed semper habeat et rigidam dulcedinem, et dulcem rigorem. Alii navigant brachiis incedentes, et duplici quodam monstro, uno et eodem tempore pedibus deorsum in terra ambulant, et lacertis sursum in aere volant. Quod est quaeso monstrum hoc, quod simul in se fingit et hominis incessum, et navis remigium, et avis volatum? Libet in hoc, poeticae illius subsannationis elogio proclamare: Humano capiti cervicem pictor equinam Jungere si velit, et varias inducere plumas Undique
Abbreviated transcription (Latin):
aliena clemosmã cultu sue elationis impendere nõ ꝓtimesent Pe eis
iina ip̃i sicut per prophita dic̃o pcta ꝑ puli comedũt et uutimas ĩ pro¬
fundũ decliciat qua quod alii pro Redemptione aiãꝵ suaꝵ offerũt hoc ipĩ
accipientes per illicitũ usum ad dampnationẽ aĩaꝵ suaꝵ conuertut Se.
coront supdibit effraxm et flori uecidenti quia om̃is caro feñ et oĩs glis

Expanded text:
alienam eleemosynam cultui suae elationis impendere non pertimescunt? Vae eis alienam eleemosynam cultui suae elationis impendere non pertimescunt? Vae eis quia ipsi sicut per prophetam dicitur peccata populi comedunt , et victimas in profundum declinant , quia quod alii pro redemptione animarum suarum offerunt, hoc ipsi accipientes per illicitum usum ad damnationem animarum suarum convertunt. Vae coronae superbiae Ephraim et flori decidenti , quia
Abbreviated transcription (Latin):
fusione ĩmo potius ꝙ̃ta dampnane digni sunt qui in propo  relugiõis
cultui pretiosaꝵ uestiu stũdent quia dinto ille qui in ennangelio purpͥa
et bysso iudinturo postea in tormĩtis inferui eteruałõ conciandꝰ sepelit
Quid aũt in yurpira ise color dt pretiũ Et quid tn bysso nisi mol¬
liciti Reprelndi. Cumergo carm sue tn purpia decore et bysso
mollitiẽ adhibusse dicõ. protul dubio sugeobus smł et luxuuioꝰ fuise
comprobas Quid ergo corpori suo prius tllicite fomenta uitioꝵ ad hi¬
buit Iure postmodũ hunt conciand̃ flãma formẽtoꝵ arcepit et farũe.
dines irte nondũ propono Rebus atrem̃ciautrat ded quia in hus qui
possidebuit temperantiã ernare noliut post illicitũ uum Reꝵ ipaliũ
ae penã sempiterna peruemt dã ig̃o ille quia proprnis abusus est tantã
demynatione merut qnid putamꝰ istĩ faciũt quia propria nõ hubentes

Expanded text:
fusione, imo potius quanta damnatione digni sunt, qui in propositio religionis, fusione, imo potius quanta damnatione digni sunt, qui in propositio religionis, cultui pretiosarum vestium student, quia dives ille qui in Evangelio purpura et bysso induitur, postea in tormentis inferni aeternaliter cruciandus sepelitur . Quid autem in purpura nisi color et pretium, et. quid in bysso nisi mollities reprehenditur? Cum ergo carni suae et in purpura decorem, et in bysso mollitiem adhibuisse dicitur, procul dubio superbus simul et luxuriosus fuisse comprobatur. Qui ergo corpori suo prius illicite fomenta vitiorum exhibuit, jure postmodum hoc cruciandum flamma tormentorum accepit. Et tamen dives iste nondum propriis rebus abrenuntiaverat, sed quia in iis quae possidebat temperantiam servare noluit, post illicitum usum rerum temporalium ad poenam sempiternam pervenit. Si igitur ille quia propriis abusus est tantam damnationem meruit, quid putamus isti facient, qui propria non habentes
Abbreviated transcription (Latin):
sticiosissim spectaculu de se intuentib prebere concupiseñt des hec
omiã sextus deiẜdebet magna constantia despicere cñ uidtat nillos insi
stultos et urrisione dignissimos stadus talibus deserunt ł xet em̃ onia
uere Rcligioni contraria sunt at om̃es qui curã et studiũ hus adhibet ꝙlũ
a Religiont̃ aliem sunt patenter ostendũt ded gr̃a dei omis gui mõdo ⁊̃
Religione con titut talibus st̾udent et per hoc om̃ibus placere sluder¬
cupiũt omibus homibus nagis uiles et cõtemptibiles sunt et econuerso q̃
hoc pr̃ deũ despicĩt nõ olum corã deo ses etiam corã om̃ib honũbus
cariores et honorabiliores existunt Extnt exgo nũt iuistri et sfulti
ac om̃is honestatis honorari Rant et comant parnos snos qui nõ intel¬
ligerũt ꝙ̃ iuste in uiris Religiosis uitam professis cultus preciosarum
in ueste preciosa uidtant ergo quãta nõ dico Reprehensiont sei cõ¬

Expanded text:
stitiosissimi spectaculum de se intuentibus praebere concupiscunt. Sed haec stitiosissimi spectaculum de se intuentibus praebere concupiscunt. Sed haec omnia servus Dei magna debet constantia despicere, cum videat nullos nisi stultos et irrisione dignissimos studiis talibus deservire. Haec enim omnia verae religioni contrariae sunt et omnes qui studium et curam his adhibeant, quantum a religione alieni sint, patenter ostendunt. Sed gratia Dei omnes qui modo in religione constituti talibus student, et per haec hominibus placere cupiunt, omnibus hominibus magis viles et contemptibiles fiunt. Et econverso qui haec propter Deum despiciunt non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus chariores et honorabiliores existunt. Eant ergo nunc miseri et stulti ac omnis honestatis ignari, eant et comant pannos suos, qui non intelligunt quam juste in viris religiosam vitam professis cultus pretiosarum in veste pretiosa . Videant ergo quanta non dico reprehensione sed con
Abbreviated transcription (Latin):
cedentes suo o smirmate terrã uertunt aet limbis dependentib ãmo
Retro conseqñtibus eandis tn smlanme uulpiũ uestigia sua obducunt
Bene profecto lt postqm ꝓtransierut pereat mẽoria eoꝵ nt sint ãpliꝰ
in Recordatione in terra uientiũ qui ut ostendant de mĩo illoꝵ se esst¬
degnib ꝑsaliuista e̾icit Non sit impn nõ sic sec tanꝙ̃ patius quẽ
proicit uentus a facit t̾re quaiũq preperut quasi tuobo tempestatis
pulnerẽ concitant et ip̃i silu tenebraꝵ illus lumẽ foris oculis hõim sub¬
trahunt quod intus cicata mẽte perdiderũt Est tame in quo de us etiã
in presenti uita uindictã capinius quia husdem sũis pãio quib nebulã
pulueris lunũbus nostris iniciñt ad complanandã uiã ptoibus nostris
Iudia sua anferũt et tanto dederore quanta superstitione cũ hnitũ renc̃
sex un mutauerũt Alu suna nille modi quib Ixomĩes uaiussum et super¬

Expanded text:
cedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo cedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo retro consequentibus caudis in similitudinem vulpium vestigia sua obducunt. Bene profecto, ut postquam pertransierint, pereat memoria illorum, ne sint amplius in recordatione in terra viventiu Non sic impii non sic, sed tanquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae , quacunque perrexerint, quasi turbo tempestatis pulverem concitant, et ipsi filii tenebrarum illud lumen foris oculis hominum subtrahunt, quod intus caecata mente perdiderunt. Est tamen in quo de eis etiam in praesenti vita vindictam capimus, quia iisdem suis pannis quibus nebulam pulveris luminibus nostris injiciunt, ad complanandam viam pedibus nostris,studia sua auferunt, et tanto dedecore quanta superstitione cum habitu pene sexum mutaverunt. Alii sunt mille modi quibus homines vanissimi et super
Abbreviated transcription (Latin):
In habitu In gestu in locutione. In mensa i comestione¬
N habitu quĩs modis disciplina custõditur in genere et plitar
ne siñt uestimenta nos tra ininis pretiosa in qualitate ut nuus sit̾ sultiliã
uet mollia tu colore ne minis sint itida siue quolt alio medo supꝰ que¬
disaplina et propositũ religiose conuer ationis expetu fustata In for¬
mationc ue sunt decenter et Religiose compoĩta et humlitar seg  habenͣ
cira se componut᷑ eliu uo marori scuorilitate pidiculost traus ueutunt
Aln autẽ ut pompã de sẽ faciant explicant ea et ꝙͣtum possut
lacius distendunt ellu tenere corrugata in unũ corrigũt ellu cõtor/¬
q̃ntes et complectentes ĩnoluũt alu totre conannẽ scuingentes et fiuidẽtes
ea onna corporis sin liueamẽta in uererundissima quadẽ turpandine
aspicientib immeranda exponũt eluu iactando et uentilando panuos
suos lenictat᷑ mentis sue ex ip̃a hĩtus si mobilitate ostendut ellu tu¬

Expanded text:
id est comestionen habitu quinque modis disciplina custoditur, in genere et qualitate, e, scilicet ne sint vestimenta nostra nimis pretiosa. In qualitate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive quolibet alio modo supra quam proposito religiosae conversationis expetit fuscata. In formatione, ut sint decenter et religiose composita, et humilitatis signum hcirca se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt, alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temere corrugata in unum colligunt, alii contorquentes et complectentes involvunt. Alii toto conamine stringentes et findentes ea, omnia corporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii in
Abbreviated transcription (Latin):
uidencet ut et liugna sna cloquaciate Restomgat et oculos suos aai̾spatioe
eohileat et ut ceteru mebra onña cũ modistia et ꝯmett contineat Segut᷑ et¬

Expanded text:
videlicet ut et linguam suam a loquacitate restringat, et oculos suos a circumspectione videlicet ut et linguam suam a loquacitate restringat, et oculos suos a circumspectione cohibeat, et ut caetera membra omnia cum modestia et quiete contineat.
Abbreviated transcription (Latin):
edendũ assedtruit in quieta quad̾ agitatione et confasiont mẽbroꝵ in tẽ¬
perantiã aĩm su designãt caxut excutiũt brachia exeot̃ manus in
alrũ expandũt et nõ suic magna turpitudint quasi fotũ epulũ siuł
sunt ab sorturi iugentes quo dã conatus et gestus satis inderoros sũdiũ
Haullãt et suspirãt ꝓreagustus ita ut existunes eos aliuã Rugiẽti nento
potentiorẽ aditũ querere ꝙ̃ augustĩa fauctũ nõ posser esuoiẽti tõmar
satis sufficientẽ habnud̾antia nĩstrart tn uno ergo loto sedeuto grulis
et mamibus̾ qnc prope qut̃ lougt᷑ omĩa crotũcurrut siuł fuãt panes
expugnationẽ aggraediant : enm suit mn om̃i part irruptionẽ faituoc
concuxistũ plus iusto fortassis istã dieme oͥ uedetnude oeluto sm S
nescit aligũ tum udeu  erubestere insi fuerit mantesteronsusa hũs repo
tribus modis debet quisq t̾ateo epulas constonare disciplina tu metipo

Expanded text:
am agitatione et confusione membrorum intemperantiam animi sui designant. Caput excutiunt, brachia exerunt, manus in altum expandunt, et non sine magna turpitudine quasi totum epulum simul sint absorpturi, ingentes quosdam conatus et gestus satis indecoros ostendunt. Anhelant, et suspirant prae augustia, ita ut existimes eos alium rugienti ventri patentiorem aditum quaerere, quasi angustia faucium non possit esurienti stomacho satis sufficientem abundantiam ministrare. In uno ergo loco sedentes, oculis, et manibus quae prope, quae longe, omnia circumcurrunt, simul panes expugnationem aggrediantur, dum simul in omni parte irruptionem facere concupiscunt. Plus justo fortassis ista dicentes, verecundiae obliti sumus, sed nescit aliquando impudentia erubescere, nisi fuerit manifeste confusa. His igitur tribus modis debet quisque inter epulas conservare disciplinam in semetipso,
Abbreviated transcription (Latin):
fectus mitriendos et priuna desideria extignenda uaicat et guud ticuis cor p
campmittionis ar̾dort̃ accendat. quid disciplmã in oꝑtix. quid hm̃ilicert̃ in
dotat. quid demq ad agenda bona sedutũ Et ad mela cauenda doctat esst
tircins pectũ hoc modo lecta seriptuoa intelligentiã confert saluta bẽet
hantixam scipientiã quã pes urotutt libtuteo despatitib imnelus post euũ
peo uirtute tmieluetis Capitulũ xini De cõmoditate acqnirendi¬

Expanded text:
fectus nutriendos et parva desideria exstinguenda valeat, et quid citius cor per fectus nutriendos et parva desideria exstinguenda valeat, et quid citius cor per compunctionis ardorem accendat. Quid disciplinam in opere, quid humilitatem in t, quid denique ad agenda bona securum, et ad mala cavenda doceat esse circumspectum. Hoc modo lecta scriptura intelligentiam confert salutarem, et hanc ipsam sapientiam quam pro virtute libenter despicitis melius postmodum per virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
uel ista ⁊ absconatus per timor̃e uilitatis premiũ Retribrus amitãt
Nestro ꝙ̃ homo deuceps hcat excusãtionẽ ixnorantie cur tot Iam uie
demonstrant. quibus possit ad sciam̃ ueritatis ꝓuemre soct post distra¬
tionẽ rõms proxris per quã dirugitur post doctrmã sapientiñ ꝑ quã
er uditur post exempla bonoꝵ quibus instomt ͦ additur etiã precep ta
scripturarũ quibus ad oc̃m umendi Rationẽ informat᷑ Postremo aciũ¬
ꝯmitur temptanes guibus ex̾citatus peo cothidianã experituriã de ueriͭ ᵉ
Os autẽ fratres qui stolam disciplne tam intrastis in legtione
diuina prnis debetis querere ꝙ mores uestros ad uirtutẽ in
strouat ꝙp̃ ꝙ sensũ acuat ad subtilitatẽ magisq uelle informar p̾rextis
eripturarũ p̃ gueftionibus impediri Etm añt duas triptueis
legitis sollert̃ proptuditẽ quio ibi dictũ set ad eecitandũ in nobit̾ amor̃
dei quid ad ꝯtemptũ seculi guid ad cantudas insidias ĩ mnti quid ad bonos af¬

Expanded text:
s amittant. Nescio quam homo deinceps habeat excusationem ignorantiae, cui tot jam viae demonstrantur, quibus possit ad scientiam veritatis pervenire. Ecce post discretionem rationis propriae per quam dirigitur, post doctrinam sapientium per quam eruditur, post exempla bonorum quibus instruitur, adduntur etiam praecepta Scripturarum, quibus ad omnem vivendi rationem informatur. Postremo adjunguntur tentationes, quibus exercitatus per quotidianam experientiam de veritate em fratres, qui scholam disciplinae jam intrastis, in lectione divina prius debetis quaerere, quod mores instruat ad virtutem, quam quod sensum acuat ad subtilitatem, magisque velle informari praeceptis Scripturarum, quam quaestionibus impediri. Cum igitur divinas Scripturas legitis, solerter perpendite quid ibi dictum sit ad excitandum in vobis amorem Dei, quid ad contemptum saeculi, quid ad cavendas insidias inimici, quid ad bonos af
Abbreviated transcription (Latin):
sufficit iste ꝓriusqĩ ad turpitadne edacitatis peonemat in suptosfintarẽ o¬
stendit Cui multũ opus est in eo sepe honestas cõmedendi lecitur etiam pri¬
usꝙ̃ ad superflutate uematur Ergo ille cui parũ satis est magis supes.¬
flintar caneat ille uero era multũ opus est magis ad honestatẽ actendat
quia neq ille isi temperauᵉ metas transieoit ad tuopitudine uemiet neq iste
nsi prius honestatio oblitus fuerit in /nperflutatẽ tmpinget

Expanded text:
sufficit, iste priusquam ad turpitudinem edacitatis perveniat, in superfluitatem osufficit, iste priusquam ad turpitudinem edacitatis perveniat, in superfluitatem offendit; cui multum opus est, in eo saepe honestas comedendi laeditur, etiam priusquam ad superfluitatem veniatur. Ergo ille cui parum satis est, magis superfluitatem caveat; ille tero cui multo opus est, magis ad honestatem attendat, quia neque ille nisi temperantiae metas transierit, ad turpitudinem veniet, neque iste nisi prius honestatis oblitus fuerit, in superfluitatem impinget
Abbreviated transcription (Latin):
Rubetis arbustã colligendo unius appetitus petitlantiã competere queat Et sanc
micꝰi nõ saitis paterẽ põt quod uiciũ istos epagitet nisi forte pto quandã aĩ
insollertia multã insno obsegnĩ occupari gandent suic quia per fauorẽ elas ns
teteris omĩbus. ꝙ tum cibo dissmmiles scit tantũ merito dissmales uidees uoliuit
clui supersticiosum miuis in preparandis cibis studiũ adhibent Iasunta de¬
stdĩ consuetuoine pregnatiũ mulierũ depiderantes hñ profecto non soliuy
argnend̃ seo etiã deradendi sunt qui quase caupones ad omñe clepsibrã iliciᵈ
Sustus gratia palatũ eptenoũt igitur contra hec uicia sauauda necissari
ao ĩmoderatas delicias neq ad nouitates neq ad supersticiosãs prepauns
cuiͤ mensura hec michi t̃ẽ uidetur ut neq contoa honestatẽ n su pͣ

Expanded text:
rubetis arbuta colligendo, unius appetitus petulantiam compescere queat. Et sane rubetis arbuta colligendo, unius appetitus petulantiam compescere queat. Et sane mihi non satis patere potest, quod vitium istos exagitet, nisi forte quia per quamdam animi insolentiam multos in suo obsequio occupari gaudent, sive quia per tumorem elationis caeteris omnibus quantum cibo dissimiles sunt, tantum merito dissimiles videri volunt. Alii superstitiosum nimis in praeparandis cibis studium adhibent, infinita desecundum consuetudinem praegnantium mulierum desiderantes. Hi profecto non solum arguendi sed etiam deridendi sunt, qui quasi caupones ad omnem clepsydram eliciendi gustus gratia palatum extendunt. Igitur contra haec vitia sananda necessarius , quatenus se neque ad immoderatas delicias, neque ad novitates, neque ad superstitiosas praeparationes cujus mensura haec mihi esse videtur, ut neque contra honestatem neque supra
Abbreviated transcription (Latin):
Dseruan᷑ in eo quil sumat i ut neq nits ꝓreciosa it delitata
expetat nec mims rara it insolita Requirat nec nmio accurate et
in g̃ supersticio notatuo. dnit nanq quid̃ quoꝵ fancis satis Ridiclã infirmᵗ ͬ
egrotant qui isr pmgma et delicata deglutra nõ possunt et si qñ tis parti ac
fongales cibi oblati fueruit statmm aut indigestĩonẽ stemachi aut pectoris sit¬
citatẽ aut oppilationẽ capitis. aut se qua sunt tan̾ia ad excusandas escusanes
pretendut. ellu delicias et luxũ ciboꝵ magna constan᷑ asperaãtuo. uta ab eis
eteꝵ nõ minori aut tolerabiliori petulenͣ quiniũ cibqrioꝵ uns om̃i despicõ.
noua quedã t insolita ciboꝵ ytuera exquirũt ita ut sege̾ pp̃ unius uenitrẽ. hois
peo omnes crecimpagos tuoba famuloꝵ diseurrat e uixtand̾ uel iynetas
uc̃ destrtis procuꝰ montibus. radices euellendo uel panculos de mis gugitibus
prosiuida strutatõne piscitulos trehendo sine de intempestina de ardentibus

Expanded text:
servatio in eo quid sumat, id est ut neque nimis pretiosa et delicata expetat, nec nimis rara et insolita requirat, nec nimis laute et io superstitio notatur. Sunt namque quidam quorum fauces satis ridicula infirmitate aegrotant, quae nisi pinguia et delicata deglutire non possunt. Et si quando eis parci aut frugales cibi oblati fuerint, statim aut indigestionem stomachi aut pectoris siccitatem, aut obripilationem capitis, aut si qua sunt talia, ad frivolas excusationes praetendunt. Alii delicias et luxum ciborum magna constantia aspernantur, sed ab eis iterum non minori aut tolerabiliori petulantia communium cibariorum usus omnino despicitur. Nova quaedam et insolita ciborum genera exquirunt, ita ut saepe propter unius ventrem hominis per omnes circum pagos turba famulorum discurrat, et vix tandem vel ignotas de desertis procul montibus radices evellendo vel pauculos de imis gurgitibus profunda scrutatione pisciculos trahendo, sive intempestiva de arentibus
Abbreviated transcription (Latin):
testatur dicens Secelsa stulio sapienͣ in porta nõ aperitt es sũ Et
iteꝵ eicit Cum obsecrationib loquetur paupto et ames esfabaᵉ Rigide
Eẜtum ant̃ rmo clamosus adisciplinatis cauea̾i set ipe auctor disti ͫˢ
offendit de quo per ꝑsaian striptu est Non clamabit neq accipiet ꝑsonã
neq audietu foris uox enis. Uerbũ aũt asperũ Et Rixosim oino assmonob

Expanded text:
testatur, dicens: Excelsa stulto sapientia in porta non aperiet os suum . Et testatur, dicens: Excelsa stulto sapientia in porta non aperiet os suum . Et iterum dicit: Cum obsecrationibus loquetur pauper, et dives effabitur rigide . Quantum autem sermo clamosus a disciplinatis cavendus sit, ipse auctor disciplinae ostendit, de quo per Isaiam scriptum est: Non clamabit neque accipiet personam neque audietur foris vox ejus . Verbum autem asperum, et rixosum omnino sermonib
Abbreviated transcription (Latin):
Ignficatio ⁊ sententia sermonis ideo debet esse uera quia fallax
uerbum etiam se facimee et composete. dicitur. Nichilominꝰ tamẽ. ab
aditore: aut ocũt aut nooiu aut occiosum si fuerit iutellectũ Reputatiro
ed e cus ueritare meresste est ut  omo loguentis dulcecinẽ habeat qr
sepe etĩam ueritrs anditori amara efficõ. si aut sinc tatione at̃ sine
dilectione hoc est uel tmportunt uel iipit contra eũ proseratur dingła ħ
scuipture sacot testionũs comprobem ⁊ ꝙ hĩtus maisciplinatꝰ sermonẽ cõt̃¬
ꝑtibilẽ faciat salonõ ostendit dicens. Non decbit stultũ beoba compoĩta Et
iteꝵ Non et speciosã in ore stulti parabola. Et iteꝵ fons uite ernditio pos¬
sidentis. doctoma stulioꝵ fatuitas: Et iteꝵ Doctrina sua noseituo uir qͥ ant̃
uantas et exrors est parebit pontemptui ĩtem Quoꝰ pultoas foustra hab
elationis sermone homis ingratũ auditoribus reddat dcclomõ iteꝵ

Expanded text:
ignificatio, id est sententia sermonis, ideo debet esse vera, quia fallax verbum etiam si facunde aut composite dicitur, nihilominus tamen ab auditore aut noxium aut otiosum si fuerit intellectum reputatur. ed et cum veritate necesse est, ut sermo loquentis dulcedinem habeat, quia saepe etiam veritas auditori amara efficitur, si aut sine ratione, aut sine dilectione, hoc est, vel importune, vel impie contra eum proferatur. Singula haec Scripturae sacrae testimoniis comprobemus. Quod habitus indisciplinatus sermonem contemptibilem faciat, Salomon ostendit, dicens: Non decent stultum verba composita . Et iterum: Non est speciosa in ore stulti parabola . Et iterum: Fons vitae eruditio possidentis; doctrina stultorum fatuitas . Et iterum: Doctrina sua noscitur vir, qui autem vanus, et excors est, patebit contemptui . Item: Quomodo pulchras frustra habet us reddat, Salomon iterum