comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
libauit. Quõ caritatem ñ habebat.
qui irrisus amichol filia sauliꝰ. eoq
añt archamdm̃ eytharam ⁊ psaltiuõ
ꝑcutiens saltasset ait. Ludã ⁊ uili¬
orfiam in oculis meis. Si caritatẽ
reddidi retribuentib michi mali
decidã mĩto ab inimicis mess ina¬
nis. Si caritatẽ ñ habebat. quate¬

Expanded text:
libavit? Quomodo caritatem non habebat, libavit? Quomodo caritatem non habebat, qui irrisus a Michol filia Saul, eo quod ante arcam Domini citharam et psalterium percutiens saltasset, ait: Ludam, et vilior fiam in oculis meis. Si caritatem reddidi retribuentibus mihi mala, decidam merito ab inimicis meis inanis? Si caritatem non habebat, qua te
Abbreviated transcription (Latin):
ea ppło consensũ adhibuit. An non¬
caritatem habebat. qñ ex omĩ multi¬
tudine filiorũ ifrł solus ad ño electꝰ
ẽ. ut pontificatu añt eũ fungeret̃
Si caritatẽ non habebat bonus ñ¬
cũturibulo incendio se õpposuit:
⁊ iram dni placauit. ⁊ tñut p̃mis¬
sumẽ. ad aquã contra dictionis.
rectus. ẽ. Anforte diceret᷑ ẽe direc¬
tus suꝑeũ. ut extunc gr̃am. ꝓphañ¬
di haberet : nonut exeo gr̃amcli¬
uinȩ dilectiomis acciꝑet. Quodab¬
surdũ plane uidet᷑ de cosentire. de
quo dñs ait. Inueni hom̃e sed̾incor
meũ. Quõ ⁊̃ ẜ caritatẽ non babe¬
bat quiquerenti animamsuam
pe ꝑcit : ⁊ quia orã clamidis eius
precidit. post ea corsuũ grauit ꝑ
cussit clamans. Quẽ ꝑ sequeris rex
isrł canẽ mortuũ. ⁊ pulicem unũ:
Quso caritatẽ ñ habebat. qui mortẽ
inimicisui tãgrauissime tulit:
Quõ carttitẽ non habebat. quia ꝗͣ
de cisternam bethleem suorũ ꝑicło
sibi oblatã nõnbibit. s coramdño

Expanded text:
it. An caritatem non habebat, quando ex omni multitudine filiorum Israel solus a Domino electus est, ut pontificatu ante eum fungeretur? Si caritatem non habeb pro populo cum thuribulo incendio se opposuit, et iram Dei placavit? Et tamen ut praemissum est, ad aquas contradictionis rectus est? An forte dicetur esse directus super eum, ut ex tunc gratiam prophetandi haberet, non ut ex eo gratiam divinae dilectionis acciperet? Quod absurdum plane videtur de eo sentire, de quo Dominus ait: Inveni hominem secundum cor meum. Quomodo etiam caritatem non habebat, qui quaerenti animam suam pepercit, qui oram chlamydis ejus praecidit, postea cor suum graviter percussit, clamans: Quem persequeris rex Israel, canem mortuum et culicem unum? Quomodo caritatem non habebat, qui mortem inimici sui tam gravissime tulit? Quomodo caritatem non habebat, qui aquam de cisterna Bethleem suorum periculo sibi oblatam non bibit, sed coram Domino
Abbreviated transcription (Latin):
o. Anñ ꝓximũ diligebat. ꝙ p
ppło se obiciens. illũ ab intitu liba
eo inuͥtllicultores de seuiens. ip̃iꝰ
uituli cap̃inpuluerẽ cõminuit..
atq ut insecessũ ꝓiceret᷑. aque in¬
mixtũ israhelitis bibendũ dedit.
ñ nullos exeius cultorib. gladio
feriri p̃cipiens. ut ppłm cuius erat
intͣitus maior futurus dõ reconcilra
ret: Anñcaritatẽ habebat: de cuius
spũ dñs accepit. ⁊ suꝑsep̃t᷑uaginta
seniores. isrłis posuit: Quttñ ada¬
quã contradictionis. de dĩ potentu.
siue de eius benignitate dubitans.
cũ cetã certa fide. ꝓ misisset. ꝓdue¬
turus aquã depetra diffident᷑ excre¬
puit clicens. nũquid depetrahae po¬
leue uideat᷑. cũm penam eiꝰ ddelic
ti sibi. ⁊ aaro ad nõcdictũsit. Quia
ñ exaudistis uoce meã. ut glorifi¬
caretis me corã filiisisrł non intro¬
ducetis ppłm hunc intrã quãdedi
eis. Anñ caritatẽ habebat aaron

Expanded text:
o? An non proximum diligebat, qui pro o? An non proximum diligebat, qui pro populo se objiciens, illum aeo in vituli cultores desaeviens, ipsius vituli caput in pulverem comminuit, atque, ut in secessum projiceretur, aqua mixtum Israelitis bibendum dedit, nonnullos ex ejus cultoribus gladio feriri praecipiens, ut populum, cujus erat interitus major futurus, reconciliaret Deo? An non caritatem habebat, de cujus spiritu Dominus accepit, et super septuaginta seniores Israel proposuit? Qui tamen ad aquas contradictionis de Dei potentia, sive de ejus benignitate dubitans, quum cetera certa fide promisisset, producturus aquam de petra, diffidenter excrepuit, dicens: Numquid de petra hac poleve videatur, quumAaron a Domino dictum sit: Quia non exaudistis vocem meam, ut glorificaretis me coram filiis Israel, non introducetis populum hunc in terram, quam dedi eis. § 2. An caritatem non habebat Aaron
Abbreviated transcription (Latin):
nit̃ ⁊̃ illud q̃d ontisclamat auctoitaᷤ.
Sisic mansisset. ut erat añt peccatum.
eẽt trans latus ingłam. quãhabiti᷑
sunt scĩ. Sednemo adultus sine ca¬
ritate intrat. Caritatemꝯ̾ babebat.
dignis preconiis eiꝰ mĩtapredicaũ.
dũ se negauit ẽẽ filiũ filiȩ pħaraõis.
mallens affligi cũ fr̃ib. quã ꝑfrui
iocunditite tp̃alis palatii dumfrĩ
cõpatiens. egyptium sabulo ohruit.
dũueritus animositatem. egyptũ
regis reliq̾ut. dũ diuino uallatus
auxilio regis furorem contẽpsit. at¬
ꝙ inuirtute signorũ ppłmde egyp¬
to ecduxit. Que om̃ia quib laudi¬
b sunt efferenda. situne caritas in
eo nonerat. cũ non hat aliquid ui¬
riditatis inseramus boniopis. nisi
ꝓcecdat ex radice caritatis. Quõ
aũt caritatem nonbabebat. ciu dñs¬
facie ad faciem lo quebat᷑. sicut
homosolet loqui cũ amicosuo. Qũo
caritatẽ ñ habebat. qui. ꝓppłosup¬
plicans dicebat. aut dimittȩ ei ino¬
xambanc. aut dele me delibroto¬

Expanded text:
iam illud, quod omnis clamat auctoritas: si sic permansisset, ut erat ante peccatum, esset translatus in gloriam, quam habituri sunt sancti; sed nemo adultus sine caritate intrat: caritatem ergo habebadignis praeconiis ejus merita praedicavit, dum se negavit esse filium filiae Pharaonis, malens affligi cum fratribus, quam perfrui jucunditate temporalis palatii; dum fratri compatiens Aegyptium sabulo obruit; dum veritus animositatem regis Aegyptum reliquit; dum divino vallatus auxilio regis furorem contemsit, atque in virtute signorum populum de Aegypto eduxit. Quae omnia quibus laudibus sunt efferenda, si tunc caritas in eo non erat, quum non habeat aliquid viriditatis in se ramus boni operis, nisi procedat ex radice caritatis? Quomodo autem caritatem non habebat, cui Domfacie ad faciem loquebatur, sicut homo solet loqui cum amico suo? Quomodo caritatem non habeat, qui pro populo supplicans dicebat: Aut dimitte eis noxam hanc, aut me dele de libro tu
Abbreviated transcription (Latin):
non nullos diligere dm̃. ⁊ in eomõe
usꝙ infinẽ non ꝑseuãre.: moxad̾di¬
nolens corripi. potĩt dicert. Quid
egafeci qõ nonaccepi : quẽ cotistat
accepisse.⁊ sua culpa qd accepat a¬
mississt. Possũ inquit. possũm oĩo.
Qm̃ me arguis dicert. qd ex bona
uita ininalam. mea uoluntate re
accepi. accepiem fidem que ꝑdilec¬
tionemoꝑat᷑. s in illa usq infinẽ
ꝑseuerantiã non accepi. In eodem
Inbono illos uolebat᷑. ꝓculdubio
de filus ꝑditioras. non accepto dono
ꝑserãndi usq infinẽ. infidem que
ꝑ dilectionẽ oꝑatus. inciꝑe uiuere.¬

Expanded text:
nonnullos diligere Deum, et in eo bono usque in finem non permanere, mox addinolens corripi poterit dicere: Quid ego feci, qui non accepi? quem constat accepisse, et sua culpa quod acceperat amisisse. Possum, inquit, possum omnino, quando me arguis, quod ex bona vita in malam mea voluntate relaccepi? Accepi enim fidem, quae per dilectionem operatur, sed in illa usque in finem perseverantiam non accepi. In eodemIn bono illos volebat procul dubio de filiis perditionis, non accepto dono perseverandi usque in finem, in fide, quae per dilectionem operatur, incipere vivere,
Abbreviated transcription (Latin):
Oꝑis. qd omu sua fecerunt cõmunta
⁊ hoc ex dilectione. ⁊ hoc ad̃ głamdĩ
ecce triplex bonũ. Quasidiceret. O¬
lim multa oꝑati estis. proquib si
penitetiᷤ demiliᷤ. bẽne faciz uob̾d̃s.
omanos quoq ⁊ galathas dũ
apłs recdargueret. mĩto fidĩ ꝓbata s¬
secutos remissionẽ peccatorũ. ⁊ scĩfi
caritatẽ abuerunt. a qua post ealap¬
sisunt. qui de oꝑ̾ib legis glabant᷑
Nemo po̾t duob dñis serĩuire. aut
et̃ unũ odiohabebit. ⁊ alt̾mdilig.
aut unũ sustinebit. ⁊ altͣm contẽpn.¬
Adam ergo cũ in urili etate ad ño ereᷤ¬
atuseĩt. ant quã adiabolo tẽptaret᷑.
dũ delatere eius uxor formabatur.
cdũ inextasi raptiis. angłice curiȩ in¬
tem aut odiũhabebat. Si aũt odiũ
habebat. ñ fuit diabolus auctorm̃i
peccati. Itẽ. si sine cãritate adoc̾atus
sui creatione accepit. Itẽ. si sine caiͣ

Expanded text:
is, quo omnia sua fecerant communia, et hoc ex dilectione, et hoc ad gloriam Dei. Ecce triplex bonum, quasi diceret: olim multa operati estis, pro quibus, si poeniteatis de malis, benefaciet vobis Deus. Romanos quoque et Galatas dum Apostolus redargueret, merito fidei probat assecutos remissionem peccatorum, et sancticaritatem habuerunt, a qua postea lapsi sunt qui de operibus legis gloriabantur. Nemo potest duobus dominis servire; aut enim unum odio habebit, et alterum diliget, aut unuAdam vero, quum in virili aetate a Domino creatus sit, antequam a diabolo tentaretur, dum de latere ejus uxor formabatur, dum in ecstasi raptus angelicae curiae intem, aut odium habebat. Si autem odium habebat, non fuit diabolus auctor nostri peccati. Item, si sine caritate a Deo creatus sui nequaquam accepit. Item, s
Abbreviated transcription (Latin):
anima adõ pungit᷑. que habet inse
uertutũ grãm renitentẽ. splendorẽ¬
q piecatis. Illa anma benepicta ẽ.
in qua eluc̾et dunne oꝑationis effigi¬
es. Illa anmabene pictaẽ in quã ẽ
splendorgłs.⁊ paterne imago sub̃ȩ¬
pictura p̃tiosa ẽ. Scd̾m hancimagi¬
nẽ am̃t pecentũ depictus fuit adam
s ubilapsus ẽ deposuit. Idẽ defuga

Expanded text:
anima a Deo pingitur, quae habet in se virtutum gratiam renitentem, splendoremque pietatis. Illa anima bene picta est, in qua elucet divinae operationis effigies. Illa anima bene picta est, in qua est splendor gloriae, et paternae imago subpictura pretiosa est. Secundum hanc imaginem Adam ante peccatum depictus fuit; sed ubi lapsus est deposuit ima
Abbreviated transcription (Latin):
iã quidẽ habet bonã uoluntitẽ. s ad¬
huc paruã ⁊ inualidam. Pot̾it autẽ
cũ magnã babiũt.⁊ robustam. Qd̾̃o
enĩ martires illa magna ma̾ndatafe¬
cerunt. magna utiꝙ uoluntate.i.
magna caritate fecerunt. dequa ip̃¬

Expanded text:
iam quidem habet uoluntatem bonam, sed adiam quidem habet uoluntatem bonam, sed adhuc paruam et inualidam; potuerit autem, cum magnam habuerit et robustam. quando ergo martyres magna illa mandata fecerunt, magna utique uoluntate, hoc est magna caritate, fecerunt. de qua
Abbreviated transcription (Latin):
om̃iũ redẽptorẽ sed ualde ad huefle¬
xibili pede conculeabat᷑ timoris. Iã
inspiei surrexãt. quãdo eũquẽ mo¬
riturũ confititimuerat. Nuntian¬
te angło ingalileamuiuentẽ uide¬
bat. Sed ad plenũ granũ inspica ꝑ¬
uenerat. qd̾ o ueniente desuꝑ sp̃u.
⁊ suã mentẽ in illius amore roborã¬
te ita solidatus ẽ. ut uires ꝑsequentiũ
cesus de spiceret. ⁊ redẽptorem suũ
libere int̃ flagella prediciret. Nulluᷤs
itaq qui adbonũ propositũ. adhuc ĩ
mentia ᷤᷤ teneritudine eẽ ꝯspicerit᷑
de spiciat᷑. quia frumentũ dĩ ab hen
tornr̃ menbris sius intrantibus. ꝑ¬
ducit᷑ ad se. Et ascendit ꝑ gradus eiꝰ.
quia nobis ꝓficientib eo amplui ᷤ
exaltat᷑. quo altus. ⁊ in cõp̃bensibilis
eẽ cognoscit᷑. In uirtutũ nãꝙ nr̃aꝵ
gradib ipse ascẽdere dicit᷑. quia tã¬
to ipse sublimiorͦ ostendit᷑. quanto
uiuult facere dĩmandati.⁊ ñp̾ot

Expanded text:
omnium redemtorem; sed valde adhuc fleomnium redemtorem; sed valde adhuc flexibilis pede conculcabatur timoris. Jam in spicam surrexerat, quando eum, quem moriturum confiteri timuerat, nunciante angelo in Galilaea viventem videbat. Sed ad plenum granum in spica pervenerat, quando veniente desuper Spiritu, et suam mentem in illius amore roborante, ita solidatus est, ut vires persequentium caesus despiceret, et Redemptorem suum libere inter flagella praedicaret . Nullus itaque qui ad bonum propositum adhuc in mentis teneritudine esse conspicitur, despiciatur, quia frumentum Dei ab herbtor noster membris suis intrantibus perducitur ad se. Et ascendit per gradus ejus, quia, nobis proficientibus, eo nobis amplius exaltatur, quo altus et incomprehensibilis e ipse ascendere dicitur, quia tanto ipse sublimior nobis ostenditur, quantum uult facere dei mandata et non potest,
Abbreviated transcription (Latin):
bam quippe ꝓducere ẽ. inchoatiõis
bone adhuc teneritudinẽ habere.
Ad spicam ergo herbauenit. cũ se iuir¬
tus anmo concepta. ad ꝓuectũ boni
opis ꝑtrabit. Plenũ uero frumentũ
inspicafructificat quãdo iam tantũ
uirtus proficit. ut eẽ robusti. ⁊ ꝑfec¬
tiopis possit. Sed cumexst ꝓ duxitͣ
fructus. statĩ mittit falcem. qm̃ad¬
desecat. quia cũ unũ quemq ad
ꝑ emissam sentñtaã incidit. ut granũ
suũ adcelestu regna orrei ꝑducit. Cũ
igit᷑ desicha bona concupimus. semen
int̾ramittimus. Cũ uero oꝑari rec¬
ta incipimuᷤ. herba sumus. Cũ aut̃
ad ꝓuectũ bonioꝑis crescimus. ad
spicam ꝑuenimꝰ. Cũq in eiusdẽ oꝑa¬
tionis ꝑfectione solidam̃. iã plenũ
fructum inspicaproferimus. berba
⁊ em̃petrus fuat qui passionis suetp̃e
ꝑamorẽ dñm sequens. hunc ꝯfiteri
añt ancille uocem timebat. Erat enĩ
uiriditas inmente. quia credebat

Expanded text:
bam quippe producere, est inchoationis bam quippe producere, est inchoationis bonae adhuc teneritudinem habere. Ad spicam vero herba pervenit, cum se virtus animo concepta ad profectum boni operis pertrahit. Plenum vero frumentum in spica fructificat, quando jam in tantum virtus proficit, ut esse robusti et perfecti operis possit. Et cum se produxerit fructus, statim mittit falcem, qdesecat, quia, quum unumquemque ad per emissam sententiam incidit, ut granum suum ad coelestia horrea perducat. Quum igitur desideria bona concipimus, semen terram mittimus. Quum vero operari recta incipimus, herba sumus. Quum autem ad profectum boni operis crescimus, ad spicam pervenimus, quumque in ejusdem operationis perfectione solidamur, jam plenum frumentum in spica proferimus. § 3. Herba etenim Petrus fuerat, qui, passionis tempore per amorem Dominum sequens, hunc confiteri ante ancillae vocem timebat. Erat enim jam viriditas in mente, quia credebat
Abbreviated transcription (Latin):
sis noĩs describit dicens. Sic ẽ regnũ
dĩ. quẽ ad modũ suactet homo semẽ
itit̾ra. ⁊ dormiat. ⁊ exurgat. nocte ac
die. ⁊ semen germin. ⁊ crescat. dũne¬
scit ille. Ultro eñitra fructificat. pͥ
mũherbam. de iñspicam. de mñplenũ
frumentũ inspica. Et cũ ex se ꝓduxiͣt
fructũ. statĩ mittit falcem. qm̃adẽ
tp̃s messis. Sem̃ homo iactat in terra
es̃ cordisuo bonã intentions̃ inserit.
Et pꝰquã semen iactauĩt. dormit qͥa
iã speboniopis quiescit. Nocte uero
surgit acdie. quia in ad uersa ⁊. ꝓspa
ꝓficit. Et semen germinat ⁊ crescit.
dũ nescit ille. Quia ⁊ cũ ad huc metiri
incrementasua non ualet. se mel ꝯcep¬
ta uirtuᷤ ad prouectũ ducit᷑. Et ultro
terra fructificat: quia preueniente
gr̃a se. mens hõiᷤ spontinea ad fructũ
boni opis assurgit. Sed hec eadẽ t̃ra
primũ herbã. de inde spicam. de inde
plenũ frumentõ ꝓducit inspica. ħr¬

Expanded text:
ssis nomine describit, dicens : « Sic est regnum ssis nomine describit, dicens : « Sic est regnum Dei; quemadmodum si jactet homo semen in terra, et dormiat, et exsurgat nocte ac die, et semen germinet et crescat, dum nescit ille. Ultro cam, deinde plenum frumentum in spica. Et cum se produxerit fructus, statim mittit falcem, quoniam adest tempus messis. Semen homo jactat in terram, cum cordi suo bonam intentionem inserit. Et postquam semen jactaverit, dormit, quia jam in spe boni operis quiescit. Nocte vero exsurgit ac die, quia inter adversa et prospera proficit. Et semen germinat et crescit, dum ille nescit; quia et cum adhuc metiri incrementa sua non valet, semel concepta virtus ad profectum ducitur. Et ultro terra fructificat, quia praeveniente se gratia, mens hominis spontanea ad fructum boni operis assurgit. Sed haec eadem terra primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum producit in spica. Her
Abbreviated transcription (Latin):
dib eius noscit᷑. quia eius gła pilluis
incrementa de clarat᷑. Quantũ eñi
scã eccłã ascendendo ꝓfic̾it. tantũ
ds̃ hõib exeius uirtute in note scit.
dicens. Per singłos gradus meos
incrementi uirtutũ que accip̃. eisẽ¬
plaudẽ sue pietatiᷤ reddat. Si quidã
gradus incordis ascensione. ñ ẽẽnt.
psalmista nondice̾t. Ambulabunt
de uirtute inuirtutẽ. Nec mirũ side
uirtute in uirtutẽ gradus sunt. qñ
unaqueꝙ uirtus. quasi quib dã g̃dib
augetur. ⁊ sic pincrenienta uitioꝵ
bisfidem. Et qu̾idã uenit ad dnm̃ qui
curare uoluit filuisuiũ. s requisitusᷤ
go qd dicit᷑. Si credebat. cur inere¬
dulitatem dicebat. Siuõ incredulita¬
tẽ habere se nouĩt. : quõ credebat. S
quia ꝑ occultam inspirationẽ gr̃ȩ. mĩ¬
torũ suorũ gradib fides crescit. uno
eodẽq tp̃r: isqui necdũ ꝑfecte credi¬
derat. si mul ⁊ crecdebat. ⁊ in credulꝰ
erat. Hos ni mirũ gradus dñs sub me¬

Expanded text:
dibus ejus dignoscitur, quia ejus gloria per illius incrementa declaratur. Quantum enim sancta ecclesia ascendendo proficit, tantum Deus hominibus ex ejus virtutibus innotescit. dicens: Per singulos gradus meos incrementa virtutum, quae cepit, ei semper laudem suae pietatis reddit. Si quidam gradus in cordis ascensione non essent, Psalmista non diceret: Ambulabant de virtute in virtutem. Nec mirum, si de virtute in virtutem gradus sunt, quando unaquaeque virtus quasi quibusdam gradibus agitur, et sic per incrementa meritorum Adauge nobis fidem, Et quidam venit ad Jesum qui curari voluit filium suum; sed requisitus go, quod dicitur. Si credebat, cur incredulitatem dicebat? Si vero incredulitatem habere se noverat, quomodo credebat? Sed quia per occultam inspirationem gratiae meritorum suorum gradibus fides crescit, uno eodemque tempore is, qui necdum perfecte crediderat, simul et credebat, et incredulus at. Hos nimirum gradus Dominus sub me
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ si inuirtute gradus ẽẽ liscũ¬
tur. quando qͥdẽ. ⁊ peccatigradus
que inpetro añt negationẽ herba
fuit. ⁊ insingulis nascit᷑ añt̃ quã
roboret᷑. añt suipfectionẽ am̃tti¬
reccione. ⁊ gr̃ã Quicũq ab illa ori
ginali dãpnatione ista diuine gr̃a
largitate discretisunt. ñ ẽ dubiũ¬

Expanded text:
mirum, si in virtute gradus esse dicuntur, quandoquidem et peccati gradus e caritas, quae in Petro ante negationem herba fuit, et in singulis nascitur ante, quam roboretur, ante, sui perfectionem amittireptionginali damnatione ista divinae gratiae largitate discreti sunt, non est dubiu
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ gg Si serinom̃s inuenit in cor¬
dib uris. aliquam scintillam gra¬
tuiti amorisdi. ipsam nutritẽ. ad
te. Et paulopꝰ. Fłãte. nutrite inuob̾.
te eẽ ꝓbant᷑ quia ⁊ ipsius peccati gra¬
dus eudent̃ apparent. Sicut eñi ne¬
morepente fit sũmus. ita nemo re¬
dib ad pec̾catũ ꝑuenit̃ suggestioẽ.
delectatione. consensione. ita ip̃iꝰ
peccati. tressunt diffe̾ntie ⁊ incorde.¬
⁊ infacto.⁊ in consuetudine. tamꝗͣ
tres mortes. una quasi indomo .i. cũ
incorde consentit᷑ libidim. Alta̾ uõ
tũ ꝓcedit assensio. Tertia eũ ui ẽsue

Expanded text:
 9. Si sermo meus invenit in cordibus vestris aliquam scintillam gratuiti amoris Dei, ipsam nutrite, ad hanc te. Et paulo post: Flete, nutrite in vobis; te esse probantur, quia et ipsius peccati gradus evidenter apparent. Sicut enim nemo repente fit summus, ita nemo redibus ad peccatum pervenitur, suggestione, delectatione, consensione: ita ipsius peccati tres sunt differentiae, in corde, in facto, in consuetudine, tanquam tres mortes; una, quasi in domo, id est quum in corde consentitur libidini; altera, tum procedit as
Abbreviated transcription (Latin):
aũs in homił . uiii. dicens. Quiara¬
dixom̃iũ malorũ ẽ cupiditas. ⁊ radix
om̃iũ bonorũ caritas. ⁊ simł ambe
ẽẽ notpossunt. nisi una radicitus e¬
uulsa fuĩt. alia plantã non põt. Si¬
nũquã habuisse probatur. euident̃
colligit᷑. penitñtiam ñ agẽ. quiqd̾o¬
ꝙ criminalit̃ peccabit. Unde aũb.
ternis mancipatus incendus. met̃nũ
sitiat. quõ bibit aquã uiuã: aut quõ
potabit aquã salientẽ inuitã et̃nã
quiq̃uasi plubeu dimersus inima.
penas luit dãpnationiset̃ne. Itẽ. Si¬
ne caritate. quõ ueram c̾ordis ꝯtriti¬
onem. quis ħre potuit. Quo modo
ergo delictorũ remissionẽ si ñditm᷑s
credit. In xp̃m uero credit ꝗcãita¬
temhabet. In xp̃mquippe credẽ ẽ
aniando in ipsum tenders. Hec ẽ.
rũ remissio promittit᷑. Qd̃ sicaritas
afide xp̃ianorũ se iungi nequit. cui
scilicet soli ueniã promittit᷑. quõꝗ
caritatẽ non habuĩt fidem xp̃iano¬

Expanded text:
I. Quia radix omnium malorum est cupiditas, et radix omnium bonorum est caritas, et simul ambae esse non possunt, nisi una penitus evulsa fuerit, alia plantari non poterit. Sinunquam habuisse probatur, evidenter colligitur, poenitentiam non agere, qui quandoque criminaliter peccternis mancipatus incendiis in aeternum sitiat, quomodo bibet aquam vivam, aut quomodo potabit aquam salientem in vitam aeternam, qui, quasi plumbeus demersus in ima, poenas luit damnationis aeternae? Item: Sine caritate quomodo quis veram cordis contritionem habere poterit? quomodo ergo delictorum remissionem? quae si noncredit. In Christum vero credit qui caritatem habet. In Christum quippe credere est amando in ipsum tendere. Haec estdelictorum promittitur. Quod si caritas a fide Christianorum sejungi nequit, cui scilicet soli venia promittitur, quomodo qui caritatem non habuerit, fidem Christiano
Abbreviated transcription (Latin):
scendi signũ fuit. qd suꝑ eũ descende¬
sc̃s. In scĩs aũt hõib. quã diumortale
corpus gestauerint: partim mraneat
inet̃nũ. partim rediturus secedat.
Manet quippe ap̃deos ut bonis in¬
sistant actib. uoluntariã panꝑtatẽ
diligant. mansuctudinem ꝯseqͣnt᷑.
ditiam cordi. ⁊ tranquilitatẽ pͥacrꝰ.
amplectant᷑. Sed ⁊ proobẜuatione

Expanded text:
scendi signum fuerit, quod super eum descendescendi signum fuerit, quod super eum descendesanctus; in sanctis autem hominibus, quamdiu mortale corpus gestaverint, partim maneat in aeternum, partim rediturus secedat. Manet quippe apud eos, ut bonis insistant actibus, voluntariam paupertatem diligant, mansuetudinem sequantur,ditiam cordis, et tranquillitatem pacis amplectantur: sed
Abbreviated transcription (Latin):
aut corꝑasu minus diligendi plu̾
diligunt. aut pximos non sic̃ se
ipsos. aut dm̃ plusquam se ipso ᷤ.
ti uaturalit consulamus. ⁊agamꝰ
quatinus sp̃ii ordinate subiectũ:
adet̾nã salutem accepta inmorta
quos nob̃ gradus sanguinis uingit.
sed. ꝓximi nr̃i credendisunt om̃s
boĩes nature nr̃e sicut dixi partici
⁊ sicut nobis subuenire optaremꝰ
de fuit. uoluntatẽ subuemendite
tio ẽ. ut bonũ qd tibi conferriuis.
uelis.⁊. pximo. Ill iuo plusquã se
diliguntdm̃. qui proeuis amore su¬
e adtp̃s saluti ñ parcunt. se ipso ᷤᷤ tri¬
bulationib acpiculistradt̃. Nuda¬
rifacultatib propriis. patrie sue ex¬
torres fieri. Parentib ⁊ uxorib ac
filus renuntiare paratisunt. Etut
totũ dicim ipsam mortẽ corꝑis ñso¬
lũ non refugiunt. s ⁊̃ libert̃ excipi¬
unt. ambientes a corꝑis sui uitama¬
gis quã adõu̾ita uite sue disceder.¬
interea quomõ spñale filuidĩ agno¬

Expanded text:
aut corpora sua minus diligenda plus aut corpora sua minus diligenda plus diligunt, aut proximos non sicut se ipsos, aut Deum plus quam se ipsos ti naturaliter consulamus et agamus, quatenus spiritui ordinate subjectum ad aeternam salutem accepta immortalquos nobis gradus sanguinis jungit, sed proximi nostri credendi sunt omnes homines naturae nostrae, sicut dixi, participet, sicut nobis subveniri optamus, defuerit, voluntatem subveniendi tetio, ut bonum, quod tibi conferri vis, velis et proximo. Illi vero plus quam se diligunt Deum, qui pro ejus amore suae ad tempus saluti non parcunt, seipsos tribulationibus ac periculis tradunt, nudari facultatibus propriis, patriae suae extorres fieri, parentibus et uxoribus ac filiis suis renuntiare parati sunt, et, ut totum dicam, ipsam corporis mortem non solum non refugiunt, sed etiam libenter excipiunt, ambientes a corporis sui vita magis quam a Deo vita vitae suae discederinterea, quomodo speciale filium Dei agno
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ. Ergosicaritatendõ exibeaoꝰ
⁊ proximo. de corde puro. ⁊ ꝯscien¬
tibona. ⁊ fide nonficta. facile pec¬
cito resistimus. bonis om̃ĩb babũ¬
damus. scłiblandimenta contẽpni¬
mus. ⁊ om̃iaque difficilia sunt hũe
fragilitati. uł asꝑa ⁊̃ cũ dilectione
ꝑficimus. sitñdm̃ caritate ꝑfecta.¬
que nobis ab illo ẽ extotocorde. ⁊¬
extota anima. ⁊ ex totis uirib diliga¬
muᷤ. Ex ea em̃parte quis peceat. exqͣ
minus diligit dm̃. Quẽ si extoto cor¬
de cliliganus. nichilerit innobis. uñ
peccati de sidns seriuamus. Et quid ẽ¬
dm̃diligere. nisi ilboccupai animo.
conciꝑe fruende uisitationis eius
affectũ peecati odium. mundi fasti¬
diũ. diligere ⁊̃ ꝓximũ. quẽ in se
censuit diligendum. in ipso amore
ẜuare legitimũ modũ. nee ꝑuertere
dilections ordinẽ constitutũ. OR¬
dine cdilectionis illi ꝑuertunt. nec
modũ diligendi custodiunt. ꝗ aut
mundũ qui ꝯtẽpnendus ẽ diligũt

Expanded text:
. Ergo si charitatem Deo exhibeamus et proximo de corde puro et conscientia bona et fide non ficta, facile peccato resistimus, bonis omnibus abundamus, saeculi blandimenta contemnimus, et omnia quae difficilia sunt humanae fragilitati vel aspera etiam, cum dilectione perficimus, si tamen Deum charitate quae nobis ab illo, ex toto corde, ex tota anima et totis viribus diligamus. Ex ea enim parte quis peccat, ex qua minus diligit Deum. Quem si ex toto corde diligamus, nihil erit in nobis unde peccati desideriis serviamus. Et quid est diligere Deum, nisi illo occupari animo, concipere fruendae affectum, peccati odium, mundi fastidium, diligere etiam proximum, quem in se censuit diligendum, in ipso amore servare legitimum modum, nec pervertere dilectionis ordinem constitutum? Ordinem dilectionis illi pervertunt, nec modum diligendi custodiunt, qui aut mundum, qui contemnendus est, diligunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec que decaritate dñr de ꝑfec¬
ta intelligipossunt. que semel habi¬
ta nũquã amittit᷑. Ex ordiauero cr¬
ritatis. ⁊ nutriunt᷑ ut crescant. ⁊ con.¬
culcant᷑ ut deficiant. Nemo eñirepẽ¬
te fit sũ mus. s inbona ꝯu̾satione:
que siñ caritate nulla ẽ. aminimis
quisꝙ inchoat. ut ad magna puenit
Sunt itaq graclus. ñ solum int uir¬

Expanded text:
ec, quae de caritate dicuntur, de perfecta intelligi possunt, quae semel habita nunquam amittitur. Exordia vero caritatis enutriuntur, ut crescant, et conculcantur, ut deficiant. Nemo enim repente fit summus, sed in bona conversatione, quae sine caritate nulla est, a minimis quisque inchoat, ut ad magna perveniat. Sunt itaque gradus non solum inter vir
Abbreviated transcription (Latin):
uos non app̃bendat nisi hum̃ãna.
humana quippe tẽptatioẽ. qui
plerũq in cogitatione tangimur.
etiã nolentes. quia ut ñ nũquĩ illi¬
cita ad aminũ uemant. Hocutiq
in nobis metipsis exhumanitatis
corruptibilis pondere hĩs. Iam
uero demoniacaẽ. ⁊ ñhumanatẽp¬
tatio. cũ ad hoc q̃d carnis corrupti¬
bilitas suggit. ꝑ consensũ se aĩmꝰ

Expanded text:
os non apprehendat, nisi humana . Humana quippe tentatio est, 681 qua plerumque in cogitatione tangimur etiam nolentes, quia ut nonnunquam et illicita ad animum veniant, hoc utique in nobismetipsis ex humanitatis corruptibilis pondere habemus. Jam vero daemoniaca est, et non humana tentatio, cum ad hoc quod carnis corruptibilitas suggerit per consensum se animus
Abbreviated transcription (Latin):
pane uiuet inet̃nũ. Quigᷤ ñ uiuit ĩ
nȩternũ. non manducauit panem
uiuu. Sed qui ñ manducauit. in eũ
tendere in ipsũ. Cũ igit᷑ reprobus
ineũ ñ credidĩt quẽ ñ manducauit
⁊ ita fidem xp̃ianorũ quasoła peccã
laxant᷑ ñ habuiͣt: Quõ siuiuit dñs¬

Expanded text:
ernum. Qui ergo non vivit in aeternum non manducavit panem vivum: sed qui non manducavit eum tendere in ipsum. Quum ergo reprobus in eum non crediderit, quem non manducavit, et ita fidem Christianorum qua sola peccata relaxantur non habuerit, quo
Abbreviated transcription (Latin):
litatis. ultraiam ñ incidat arro gan¬
tiȩ.⁊ uane głie delictum.s ⁊ insin¬
gulis huiuscemodiuitus curasimi
li adulto peccitũ remittit᷑. Nonaũ
habet caritatẽ qui aliquãdo peccaty¬
rus ẽ crumnalit̃. Unde aũs ad uili
anũ comitem Carĩtas. que deseri
iob̃is.Ladicataẽ. caritas. securus
tio. Hirtuti ⁊ enĩ mortis. dilectio
cõꝑat᷑. Quia minirũ mentẽ quãse¬
mel ceꝑit ad electatione mundi fũ¬
ditus occidit. Item ꝑsꝑinlibro de ꝯ

Expanded text:
tus ultra jam non incidat in arrogantiae et vanae gloriae delictum. Atque in singulis hujusmodi vitiis cura similli adulto peccatum remittitur. Non autem habet caritatem qui aliquando peccaturus est criminaliter. Unde Augustinus aRadicata est charitas, securus t mors dilectio, virtuti enim mortis dilectio comparatur, quia nimirum mentem quam semel ceperit, a dilectione mundi funditus oc
Abbreviated transcription (Latin):
uerit usq infmnẽ hic saliuis erit. Et
sicut ꝑsalomonẽdicit᷑. Iu ftorũ se¬
mita quãi lux splendens procedit. ⁊
erescit usq ad ꝑfectumdiem. In eoꝵ
nãꝙ animo bonũd esidiũ. atq ĩtel¬
lectus lucis intime. iam parsdiei. ẽ.
Sed quiausq ad finemuite in uir¬
tute ꝓficiunt. ad ꝑfectumdiẽ tẽ
ueniunt. quãdo ad regnacelestia ꝑ¬
ducti. in ealuce quã desicdant iã minꝰ
aliquid ñhabebunt. Idem in eodẽ¬
ho melia .u. potest discurͣsuᷤᷤ. atq
mobilitas sp̃s. sic intelligi. Inscõꝵ
quippe cordib iuxta quasdamu
tutes sẽꝑmanet. uixta quas dã uero
recessurus uenit. ⁊ uenturus reced̾.
Infide eñĩ spe atq caritate. ⁊ inbõis
aliis. sine quib ad cęlestem patriã
da non deserit. In ꝓpħie uero uirco¬
te. doctrine facundia. miraculorũ
exibitione electis aliꝗ̃do adẽ. Aliqñ

Expanded text:
averit usque in finem, hic salvus erit. Et, averit usque in finem, hic salvus erit. Et, sicut per Salomonem dicitur: « Justorum semita quasi lux splendens procedit, et crescit usque ad perfectum diem . » In eorum namque animo bonum desiderium atque intellectus lucis intimae jam pars diei est; sed quia usque ad finem vitae in virtute proficiunt, ad perfectum diem tunc veniunt, quando ad regna coelestia ducti, in ea luce, quam desiderant, jam minus aliquid non habebunt. C. XI. Idem ibidem. Potest discursus atque mobilitas Spiritus sic intelligi. In sanctorum quippe cordibus juxta quasdam emper permanet; juxta quasdam vero recessurus venit, et venturus recedit. In fide etenim, spe atque caritate et in bonis aliis, sine quibus ad coelestem patriam da non deserit. In prophetiae vero virtute, doctrinae facundia, miraculorum exhibitione electis suis aliquando adest, aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
cet̾isq sp̃s fructib insistere desidẽnt
Recedit aut̃ ad tp̃s ne sẽꝑ infirmoᷤ
curandi. mortuos suscitandi. demo
habere uirtutem ut nͣntabibt̃ ipsi
uiuant. Uenit ad tp̃s. ut:̃ aliis ꝑ
miraculorũ signa: quales sint. intꝰ
ardeñte sole arescere nonpõt. Nu¬
ultͣius nullatenus reflectantur. Et
paulopost. Ne momittens manũ
mitte ẽ. quaĩ ꝑquendam cõpũctio¬
nis uomerem ad profcrendam fructũ
terrã sui corꝑis aꝑire. Seel retro post
aratrũ aspicit. qui post exordia bõi
oꝑis ad mala reutit᷑ que reliquit.
Quod quia el ectisdĩ mimime ꝯtĩgit.
Unde ⁊ paulus. U nũ uero q̃ retro  ob¬
lius iñeaque sunt anteuextendens
me. sequorad palmã suꝑne uocatiõis.
Inantiora ⁊ em̃ extentus. eorũ q̃ ret.
sũt oblit̾ fuãnt. quia tp̃alia de spici¬
Idẽ in eodem homł.u¶Nonreu̾te¬
bant̃ cũ incederent. Quia electiꝗq
sic adbona tendunt. ut ad mala ꝑpe¬
tranda non redeant. Qui em̃ ꝑseuã¬

Expanded text:
ctibus Spiritus insistere desiderent. Recedit autem ad tempus, ne semper infirmos curandi, mortuos suscitandi, daemohabere virtutes, ut mirabiliter ipsi vivant; venit ad tempus, ut etiam aliis per miraculorum signa quales sint intus, ardente sole arescere non potest, nuulterius nullatenus reflectantur. Et paulo post: Nemo mittens manum mittere est quasi per quendam compunctionis vomerem ad proferendos fructus terram sui cordis aperire. Sed retro post aratrum adspicit, qui post exordia boni operis ad mala revertitur, quae reliquit. Quod quia electis Dei minime contingit,  Unde Paulus: Unum vero, quae retro sunt, oblitus, in ea, quae sunt anteriora, extendens me, sequor ad palmam supernae vocationis. In anteriora etenim extentus, eorum, quae retro sunt, oblitus fuerat, quia temporalia despiciIdem in eundem, hom. V. Non revertebantur, quum incederent, quia electi quique sic ad bona tendunt, ut ad mala perpetranda non redeant. Qui enim persever
Abbreviated transcription (Latin):
notatus fuiͣt inuidiȩ. uł contenti¬
onis uitio. ⁊ rursum in hoc ipsũ inci¬
medullis habere reconditã. Oport
ergo eum ꝑcontraria atq ad diu̾sa
curari .i. ꝑ humilitatis exercitiuo.

Expanded text:
notatus fuerit invidiae vel contentionis vitio, et rursum in hoc ipsum incimedullis habere reconditam. Oportet ergo eum et per contraria atque adversa curari, id est, per humilitatis exercitium.
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s scĩ aquo ẽ ⁊⁊ adquem refertur
incensa. inquinam̃ti omĩs extranea.
corruptionis nescia. nulli uitio mu¬
tabilitatis obnoxia. suꝑ om̃naq̃car¬
nalit̾ diligunt᷑ excelsa. affectionũ
om̃iũ potentissima. diuine ꝯtẽpla¬
tionis auida.in om̃ĩb sẽꝑ inuicta.
sũma actionũbonarũ. salus morũ.

Expanded text:
s, a quo est, et ad quem refertur incensa, inquinamenti omnis extranea, corrumpi nescia, nulli vitio mutabilitatis obnoxia, super omnia quae carnaliter diliguntur excelsa, affectionum omnium potissimum divinae contemplationis avida, in omnibus semper invicta, summa actionum bonar
Abbreviated transcription (Latin):
inpenitentib. leta inproficientib
gloriosa in ꝑseuaͣntib. uictoriosa
inmartirib. operosa inom̃ib oĩo
fidelibus. Ex qua quicꝗd ẽ bom
germana. ꝑfecta. quã excellentĩorẽ

Expanded text:
in poenitentibus, laeta in proficientibus, gloriosa in perseverantibus, victoriosa in martyribus, operosa in omnibus omnino fidelibus, ex qua quicquid est bgermana, perfecta, quam excellentiorem
Abbreviated transcription (Latin):
statuit aut̃ hoc sc̃m conciliũ. ut si qui
inuentus fuiͣt. post banc diffinitionem
usuram accipere. uł ex quolibet taline¬
gotio turpia luera sectari. uł etiã sp̃es
frumentorũ adsex coplũ dare Omĩsꝗ
tale aliquid conatus fuit ad questum.
deiciat᷑ aclero. ⁊ alienus ab eatur ab ecłaᷤᷤ¬

Expanded text:
uit hoc sanctum concilium, ut, si quis inventus fuerit post hanc definitionem usuras accipere, vel ex quolibet tali negotio turpia lucra sectari, vel etiam species frumentorum ad sescuplum dare, omnis, qui tale aliquid conatus fuerit ad quaestum, dejiciatur a clero, et alienus ab ecclesias
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ sicut in libro nuorũ legitur.
isrł induas partes diuisit. ⁊ sex tri¬
bub iussit. ut iuxta montemge¬
bal. incedentes. maledictionem
trans gredientiũ legem uocifera¬
rent. Aliis uõ precepit ut iuxta ali¬
um montẽ incedentes benedictio¬
nes obseruantium in clamarent. In
nouo etiã testamento petrus apłs sy¬
cũ ait. pecuniatua tecumsit inꝑdi¬
tione. Paulus quoq qui dixerat.
benedicite.⁊ nolite maledicere. for¬
nieatorẽ corinthiũ iussit dõieari.
Itẽ in alia epła ait. Siquis non fui̾t
sit anathema maranatha. Itẽ gala¬
this. Si a̾n̾głs decelo ueniens aliud
uobis euangłis auit anathemasit.
Distinguendumꝰ ẽ ꝯͦ int̃ maledictũ
qd̃ ꝓhibetur.⁊ maiedictum qd adño¬

Expanded text:
Item, sicut in lItem, sicut in lIsrael in duas partes divisit, et sex tribus jussit, et juxta montem Gebal incedentes maledictionem transgredientium legem vociferarentur; aliis vero praecepit, ut juxta alium montem incedentes benedictiones observantium inclamarent, § 3. In novo etiam testamento Petrus apostum ait: Pecunia tua tecum sit in perditionem, Paulus quoque, qui dixerat: Benedicite, et nolite maledicere, fornicatorem Corinthium jussit excommunicari. Item in eadem epistola ait: Si quis non fuerit sit anathema, maranatha. Item Galatis: Si angelus de coelo veniens aliud vobis evangelizaverit, anathema sit. § 4. Distinguendum est ergo inter maledictum, quod prohibetur, et maledictum, q
Abbreviated transcription (Latin):
quib ꝙ fidelium sit talis propõsiti
uarietas. Hoc michi signari uidetur ĩ
hocloco. qd dimidnilli qui iuixta il¬
lũ montem garigim incedunt. ꝗad
benedictionũ. ⁊ repromissionum
cdesicłio ueniunt. ad salutem. Illiuõ
dimidii qui iuxta montem gẽbal ĩ¬
cedunt. in quo maledictiones prola¬
te sunt. istos alios indicant. qui ma¬
lorũmetu. ⁊ suppliciorum timore.
parentes protransgressione man¬
datimortis maledicto ꝑcussit. Caỹ
quoq quia prime p̃uaricationie
maleclictionis reportauit. Ab ra
maletdicentib tibi.⁊ benedicam
benedicentib tibi. In euangłio ⁊̃
cumesuriens ueniret ad ficum ñ
inueniens fructum inea. sua male¬
dictione. ꝑ petua sterelitate ipsam
dãpnauit. Itẽ noe cum uerendasua
acbamderisa cognosceret. filiũ eiꝰ
chanaan maledixit dicens. Male¬
dictus chanaan. sit seruus fr̃m suo¬
rum. Itẽ ysaac cumbenediceret
iacobsuo ait. Qui maledixiͣt tibi
sit ille maledictus. ⁊ quibenedixit¬
tibi benedictionib repleatur.

Expanded text:
que fidelium talis sit propositi varietas, hoc mihi designari videtur in hoc loco quod dimidii illi qui juxta montem Garizim incedunt, illubenedictionum et repromissionum desiderio veniunt ad salutem; illi vero dimidii, qui juxta montem Gebal, incedunt, in quo maledictiones prolatae sunt, istos alios indicent, qui, malorum metu et suppliciorum timore cparentes pro transgressione mandati mortis maledicto percussit. Cain quoque, quia primae praevaricationi maledictimaledicentibus tibi, et benedicam benedicentibus tibi. In Evangelio etiam, quum esuriens veniret ad ficum, non inveniens fructum in ea, sua maledictione perpetua sterilitate ipsam damnavit. § 1. Item Noe quum verenda sua a Cham derisa cognosceret, filium ejus Chanaam maledicens dixit: Maledictus Chanaam sit servus fratrum suorum. Item Isaac, quum benediceret Jacob filio suo, ait: Qui maledixerit tibi, sit ille maledictus, et qui benedixertibi benedictionibus repleatur. § 2.
Abbreviated transcription (Latin):
Sicuiq maioriꝑsone. aut exuolun¬
tate. aut ex necessitate. Adulai̾uolũit
Si pauꝑib esurientib miiũdelitio
aut ineccła. aut extra eccłam fabuli ᷤ
otiosis dequib indie iudicii satiored¬
denda ẽ occupaiũt. sidum incante iu¬
ramus. ⁊ cũ boc ꝑ aliquã necessitatẽ
implere ñ potimꝰ. utiq ꝑ uiremus.
⁊ cũ om̃i facilitate uł temĩtate ma

Expanded text:
Si cuicumque majori personae aut ex volunSi cuicumque majori personae aut ex voluntate, aut ex necessitate adulari voluerit. Si pauperibus esurientibus cibum noin ecclesia aut extra ecclesiam fabulis otiosis, de quibus in die judicii ratio reddenda est, occupaverit. Si dum incaute juramus, et cum hoc per aliquam necessitatem implere non poterimus, utique perjuramus. Et cum omni fac
Abbreviated transcription (Latin):
auantia. ⁊ silongo tp̃e teneat᷑ iracũda
⁊ ebri̾etas si assiduasit. in eoꝵ numerd
cõputat᷑. Quicũq eni aliq̃d de istis
peccatis in sedominaĩ cognouĩt. nisi
digne emendauit. ⁊ sihabuerit spati¬
ũ longotp̃e penitentiã nonegit.⁊ laR¬
gas elemosinas non eragaui̾t. ⁊ apeccis
ipsis se non abstinu̾t illo transitorio
trucidabit. Que aũt sunt minuta
ut exeis uł aliqua noĩemꝰ. Quotienꝰ
aliquis in cibo aut potu plus accipit
quã necẽe ẽ adminuta peccata norit
ꝑtinere. Quotiens plus loquit᷑ quã¬
oportet. plustac quã expedit. Quo¬
tiens pauꝑem in portime petentem.
ex asꝑat. Quotiens eñsit corpe sanus
alisi eiunantib prandere uoluerit.
aut son nodeclitus. tãrdiis ad eccłãm
infirmos tardius uisitauĩt. Si cliscor¬
des ad ꝯcorcliã reuocare neglexit. Si
plus aut proximũ. aut uxorẽ. aut fi¬
liũ. aut̾ sũn exasꝑau̾it quã oportet.
Si ãplius fuit blanditus quã oport:

Expanded text:
avaritia; et, si longo tempore teneatur, iracundia; et ebrietas, si assidua sit, in eorum numero computatur. Quicumque enim aliqua de istis peccatis in se dominari cognoverit, nisi digne se emendaverit, et, sium, longo tempore poenitentiam egerit, et largas eleemosynas erogaverit, et a peccatis ipsis abstinuerit, illo transitorio cruciabit. § 7. Quae autem sint minuta ut ex eis vel aliqua nominemus. Quoties aliquis in cibo aut potu plus accipit, quam necesse sit, ad minuta peccata noverit pertinere; quotieoportet, plus tacet quam expedit, quoties pauperem importune petentem exasperat, quoties cum sit corpore sanus, aliis jejunantibus prandere voluerit; aut somno deditus tardius ad ecclesiam Quoties infirmos tardius visitaverit. Si discordes ad concordiam revocare neglexerit. Si plus aut proximum, aut uxorem, aut filium, aut servum exasperaverit quam oportet; si amplius fuerit blanditus quam expedit.
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ pretet᷑. ho roscopi dicti. qd̃
horas natiuitatis hõiũ speculent᷑
dissimili. ⁊ cliu̾so fato. Sortileg
aliquid sibi ex iñ ꝓsꝑm. seu triste si
sint. anfut̾a prescire ualeant. uel qͦt
moĩs futura prenoscant. Debis ita

Expanded text:
interpretaretur. Horoscopi dicti, quod interpretaretur. Horoscopi dicti, quod horas nativitatis hominum specularentur, dissimili et diverso fato. Sortilegi aliquid sibi exinde prosperum seu triste sigsint, an futura praescire valeant, vel quot modis futura praenoscant? De his ita
Abbreviated transcription (Latin):
intendunt. Hii ⁊̃ exta pecudum
Augures sũt. qui uolatus auium.
occurrentes ferunt. Idemst̃ ⁊ au¬
spices. Nam auspiciasunt. que it̃
facientes obseruant. dicta aũt st̃
q̃d aues gerunt. duosunt genera
auspiciorũ. unũ ad oculos alt̾m
ad aures ꝑtinens. Ad oculos seilie
uolatus. ad aures uox auiũ. Phyto¬
nisse. aphitio apolline dicte. qd
his auctor fuĩt diuinandi. Astro¬
logi dictisunt. eo qd inastris augo¬
riantur. Genediaci appellatist᷑.
describunt. syđmq cursus. nascen¬
tiũ mores. actus. ⁊ euentus p̃clice̾
conant᷑.i. quis quali signo fuĩt natꝰ.
aut quẽ effectũ bãt uite qui nascit᷑¬
id ẽ notationes sidmn. quõ se hãnt
cũ quisq nascitur. Primũ aũt .i. stel¬
larũ int̾p̃tes. magi nuncupant᷑.
sicut dehis legit᷑. qui in euangłio
natũ xp̃m annuntiauerunt. Post¬
ea hoc noĩe solimathematici dicti
sunt. cuius artis scientia usq ad xͫ
ex inde natiuitatem alicuius decelo

Expanded text:
iunt, qui exta pecudum Augures sunt, qui volatus avium occurrentes ferunt. Iidem et auspices. Nam auspicia sunt quae iter facientes observant; dicta autem sunt quod aves gerunt. Duo autem sunt genera auspiciorum, unum ad oculos, alterum ad aures pertinens. Ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythonissae a Pythio Apolline dictae, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti sunt eo quod in astris augurantur. Genethliaci appellati sunt describunt, siderumque cursus, nascentium mores, actus et eventus predicare conantur, id est quis quali signo fuit natus aut quem effectum habeat vite qui nascid est, notationes siderum quomodo se habeant, cum quis nascitur. Primum autem iidem stellarum interpretes, magi nuncupantur: sicut de his legitur, qui in Evangelio natum Christum annuntiaverunt. Postea hoc nomine soli Mathematici dicti sunt: cujus artis scientia usque ad Evexinde nativitatem alicujus de coelo
Abbreviated transcription (Latin):
de ponat᷑. Similit̾ ⁊ pb̃r. aut diaco¬
nis qui religionis causa uxorem suã
expellit excõicet᷑. Si uero in hoc ꝑ¬
manserit deponatur. ¶ Noc aut
ex loco intelligendũẽ. orientalis enĩ
eccłia. eui .ui. synedus regulã p̃scͥpsit¬

Expanded text:
 3. Similiter et presbyter aut diaconus, qui religionis causa uxorem suam expellit, excommunicetur; si vero in hoc permanserit, deponatur. Gratian. Hoc autem ex loco intelligendum est. Orientalis enim ecclesia, cui VI. synodus regulam vi
Abbreviated transcription (Latin):
modo es̃uxorib suis eoꝵ comibradis¬
soluentes: aut pͥuantes eos familiaĩ¬
tite ad inuicẽ intp̃r oportuno. Qui¬
cũꝙ ergo cdiligens inuentꝰ fuĩt sub¬
diaconali ordine. aut diaconali. aut
sacerdotali. hii nullomodo ꝓbibe.¬
antur adtalem ascendere gradũ ꝓu-
xorissue cobabitatione. nec intp̃r
ordinationis sue ꝓftrericogantur.
qd̃ abstinere debeant alegalis uxois
familiaritate. It̃ oportet eos qui al¬
tari ministrant intpr oblationiᷤsc̃oꝵ
ꝯtinentes cẽ in om̃ib. ut adõ possint
consequi que simplicit̾ postulant.

Expanded text:
modo cum uxoribus suis eorum connubia dissolventes, aut privantes eos familiaritate ad invicem in tempore opportuno. Quicunque ergo diligens inventus fuerit in subdiaconali ordinatione, aut diaconali, aut sacerdotali, hic nullo modo prohibeatur ad talem ascendere gradum pro uxoris suae cohabitatione, nec in tempore ordinationis suae profiteri cogatur, quod abstinere debeat a legalis uxoris familiaritate. Item: Oportet eos qui altari ministrant, in tempore oblationis sanctorum continentes esse in omnibus, ut a Deo possint consequi quod simpliciter po
Abbreviated transcription (Latin):
onestimemus ad mortuos ꝓꝗb
curã gerinus. ꝓuenire. nisi qd ꝓeis
siue altaris. siue orationũ. siũ elimosi.¬
narũ sacrificiis sollẽpnit̃ supplicamꝰ
oanis nonꝑ quib fuint᷑ om̃ib ꝓsit̃.¬
ut. psint. S quia non discerminu
quisint. oporcet eap regeitenitis oĩb
facere. ut nullus eorũ pret̃ muttatur.
ad quos hec beneficia possint. ⁊ debe¬
istahis quib nec obsunt. nec ꝓsunt.
quã eis deerunt quib. ꝓsunt. Dili
aũt huãno quicꝗd impendit᷑ non ẽ
p̃sidiũ salutis. s hũamtatis offĩciũ.
scđm affectũ. quonemo umquã car &¬
nemsuã hodio babet. Unde opoit
gerat. cum ille m̃ recesserit qui gere¬
bat. Et sihec faciunt qui carniis re¬
surrectionẽ non credt̃. quanto maã
mansuro. Inpensum eiꝰ modi officiũ.
sit ÷ quodam modo euisdem fidĩtes¬
timontũ: Quod uero quisꝙ ap̃d me

Expanded text:
stimemus ad mortuos, pro curam gerimus, peruenire: nisi quod pro eis siue altaris, siue orationum, siue eleemosynarum sacrificiis solemniter supplicamus. Quamuis non pro quibus fiunt omnibusut prosint. Sed quia non discernimus qui sint, oportet ea pro regeneratis omnibus facere, ut nullus eorum praetermittatur, ad quos haec beneficia possint et debeista his quibus nec obsunt, nec prosunt, quam eis deerunt quibus prosunt: dilautem humando quidquid impenditur, non est praesidium salutis, sed humanitatis officium secundum affectum, quo nemo umquam carnem suam odio habet. unde oportet, gerat, cum ille inde recesserit qui gerebat. et si haec faciunt qui carnis resurrectionem non credunt, quanto magis mansuro impensum huius modi officium sit etiam quodam modo eiusdem fidei testimonium? quod uero quisque apud m
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is ordinatos. siquidẽ non symoni.¬
ace ordines ipsos acceperunt. ⁊ se pp̃oᷤ
epõs symoniacos non fuisse constit᷑it.
ad hec si eoꝵ religiosior uita.⁊ doctrine
p̃rogatiua uisa fui̾t ꝓ mereri. penitñtia
indicta quã ꝯ gruã duxĩs. in ipsis quos
acceperunt orelinib ꝑ manere ꝑmit¬
tas. ad suꝑiores aũt ꝯscendere non cõ¬
cedimus nsi necessitas. ⁊ utilitas maxã
flagitauit ⁊ ipsoꝵ scã ꝯu̾satio ꝓmeru¬
erit. ¶ Sed illud gg denoĩatĩ ex¬
cõicatis intelligit᷑. quorũ ordinatiões
sunt. irrite. si coꝵ dãpnatio non erat oR¬
dinandis in cogniti. Unde idemurba¬
nus ait.¬

Expanded text:
pis ordinatos, si quidem non simoniace ordines ipsos acceperunt, et si ipsos episcopos simoniacos non fuisse constiterit, ad hoc si eorum religiosior vita et doctrinae praerogativa visa fuerit promereri, poenitentia indicta quam congruam duxeris in ipsis quos acceperunt ordinibus manere permittas, ad superiores autem ascendere non concedimus, nisi necessitas et utilitas maxima flagitaverit, et ipsorum ed et illud Gregorii de nominatim excommunicatis intelligitur, quorum ordinationes sunt irritae, si eorum damnatio non erat ordinandis incognita. Unde idem Urbanus ait
Abbreviated transcription (Latin):
i quis romũpets⁊ peregrinos.
oratoria uisitantes er pe. seu reb
quas ferunt spoliare: ⁊ mercatores
nouis theloneorũ. ⁊ peclaticorũ
ex actionib molestare tẽptantt᷑.
donec satis fecit. coĩone careat xͥ

Expanded text:
i quis Romipetas et peregrinos oratoria visitantes capere seu rebus quas ferunt spoliare, et mercatores novis teloniorum et pedaticorum exactionibus molestare praesumpserit, donec sa
Abbreviated transcription (Latin):
ioseph. nesciebatis ꝗ¬
non ẽ inangurio homo qualiego.
De hoc augurio etiã mandauit cis
tum ẽ. ut exitus docuit. non ẽ ha¬
bendũ mendaciũ. Mendacia em̃
amendacib serio agunt᷑ nonioco.
Cũ aut̃ que ñst̃ tanquã iocodicũt᷑.
non deputant᷑ mendacia. ¶ Sed

Expanded text:
oseph : Nesciebatis non est in augurio homo qualide hoc augurio etiam mandauit eis tum est, ut exitus docuit, non est habendum mendacium? mendacia enim a mendacibus serio aguntur, non ioco; cum autem quae non sunt tamquam ioco dicuntur, non deputantur mendacia. sed
Abbreviated transcription (Latin):
fessione fidĩ. adsinũ matris eccłiȩ reuo¬
cent᷑. Uñ arrianos ꝑmpositionẽ manꝰ
occidens. ꝑunctionẽ uõ seĩerisinatis
reformat. mono scelitas uõ ⁊ abios exso
la confessione recipit. quia sc̃mbapti¬
ma. q̃d sunt ap̃d hrcicos conse cuti. tõ¬

Expanded text:
sinum matris Ecclesiae revocentur. Unde Arianos per impositionem manus Occidens, per unctionem vero sancti chrismatis reformat. Monophysitas vero et alios ex sola vera confessione recipit, quia sanctum baptisma, quod sunt apud haereticos conse