comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ fotũq pararunt. Q ui si circũire ignis in modũ
solis posset .u. nimirũ circulos redderet. Q uia uͦ stat.
lineas .u. facit unã in medio feruidã. duas circũgeli¬
das. totidem in t̾ has tẽperatas .xxxu.
forpora st̃ anni quattuor. quib sol ꝑdiuersa
cȩli spacia discurrendo subiectũ cẽꝑat orbẽ. Iiuina
itaq ꝓcurante sapientia ut ñ semꝑ eisdem cõ¬
moratus in locis feruoris auiditate mundanum
depopulet᷑ ornatũ .s paulatĩ ꝑdiuersa cõmigrans
t̾renis fructib nascendis matundisq tẽperam̃ta
custodiat. A quo tẽperamento uidet᷑ tẽporib
in ditũ nom̃. Uel certe qđ quadã ẜuȩ simitudi¬
ne qualitatis ad inuicẽ tẽꝑata uoluunt᷑. tẽpora
recte uocant᷑. Hiems enĩ ut pote longiꝰ sole remot
frigida est &e humida. Uet illo suprã t̾ras rede¬
unte. humidũ & calidũ. Aestas illo suꝑ feruente

Expanded text:
cem fotumque pararunt. Qui si circumire ignis in modum cem fotumque pararunt. Qui si circumire ignis in modum solis posset, quinque nimirum circulos redderet; quia vero stat, lineas quinque facit, unam in medio fervidam, duas circum gelidas, totidem inter haspora sunt anni quatuor, quibus sol per diversa coeli spatia discurrendo subjectum temperat orbem, divina utique procurante sapientia, ut non semper eisdem commoratus in locis, fervoris ariditate mundanum depopuletur ornatum, sed paulatim per diversa commigrans, terrenis fructibus nascendis maturandisque temperamenta custodiat. A quo temperamento videtur temporibus inditum nomen, vel certe quia quadam suae similitudine qualitatis ad invicem contemperata volvuntur, tempora recte vocantur. Hiems enim, ut pote longius sole remoto, frigida est et humida. Ver, illo super terras redeunte, humidum et calidum. Aestas, illo superfervente,
Abbreviated transcription (Latin):
sieri hibernũ. ita ut eo post t̃gũ relicto trans¬
gressis ȩthyopũ feruorib. tẽꝑatas ultra eos. hinc
calore. : illinc rigore atq habitabiles mortalium
reppererint sedes. Deniq sollertissimꝰ natura
dehis scribens zonis dicat. Circa inquit duȩ tan¬
tũ int̾ exustã & rigentes tẽꝑant᷑ cȩque ipse int̾ se
ñ st̃ ꝑ uiȩ ꝓpt̾ incendiũ syderis. Facillimũ sane
harũ ⁊onarũ dant exẽplũ. qͥ gelidissimo hiemis¬
in rigore ad focũ oblongo scemate factũ se se
cale faciunt. ubi ignis ipse qͣsi media zona. & pro¬
xima quȩq illi ꝓr̾sꝰ in tangibilia st̃ ob ardore᷑.
quȩ st̃ longiꝰ a flãmis hinc uł inde remota. cõ¬
muni frigore torpent. Porro quȩ int̾ hȩc utrimq
tẽꝑata st̃. & ad cale faciendũ accõmoda. siue exi
na siue exutraq ignis parte stare uoluerint᷑. qͥ
hunc sibi algidȩ noctis intenebris sub diuo ad lu¬

Expanded text:
sierunt hybernum, ita ut eo post tergum relicto, transsierunt hybernum, ita ut eo post tergum relicto, transgressis Aethiopum fervoribus, temperatas ultra eos hinc calore, illinc rigore, atque habitabiles mortalium repererint sedes. Denique solertissimus naturacoli, vide quid de iis scribens zonis dicat. « Circa, inquit, duae tantum inter exustam et rigentes temperantur, eaeque ipsae inter se non perviae propter incendium sideris. Facillimum sane harum zonarum dant exemplum, qui gelidissimo hiemis rigore ad focum oblongo schemate factum sese calefaciunt, ubi ignis ipse quasi media zona, et proxima quaeque illi prorsus intangibilia sunt ob ardorem; quae vero sunt longius a flammis hinc vel inde remota communi frigore torpent. Porro quae inter haec utrinque temperata sunt, et ad calefaciendum accommoda, sive ex una, sive ex utraque ignis parte stare voluerint, qui hunc sibi algidae noctis in tenebris sub divo ad lu
Abbreviated transcription (Latin):
Quã circũ extremȩ dextra leuaq trahunt᷑. cęrulea
glatiȩ c̃creatae: atq inbrib atris. Geptẽtrionalẽ
dicit & estralm. Quib sub iecta om̃ia obsolis
mollioꝵ syarũ absentiã infesto rigore & gelu
pmuntur sno teste ipso mari congelato. qđ abin¬
sula thylȩ ouniꝰ nauigatione distat adboreã.
as int̾ medianꝗ duę mortalib egris munere con¬
cessȩ diuum. Sostitialẽ & brumalẽ significat.
quȩ ur cina utrinq feruentis. & gelidarũ sunt
u̾ tẽꝑatȩ. Idõq anbas dicunt habitabiles id est
habitationi habilesx̾ nec frigoris immanitate.
nec caloris mortaliũ a se repellentes accessũ. quam¬
uif unã solũ mͦ ꝓbare possunt habitatã. Neq enim
uł antipo darũ ullatenꝰ est fabulis accõmodandus
assensus. uł aliquis refert hystoricus uidisse uel
audisse uł legisse se qͥ meridianas in partes solẽ tran¬

Expanded text:
Quam circum extremae dextra laevaque trahuntur Cerulea Quam circum extremae dextra laevaque trahuntur Cerulea glacie concretae, atque imbribus atris. Septentrionalem dicit et Australem, quibus subjecta omnia, ob solis molliorumque siderum absentiam, infesta rigore et gelu premuntur aeterno, teste ipso mari congelato, quod ab insula Thule diei unius navigatione distat ad Boream. Has inter mediamque duae mortalibus aegris Munere concessae divum. Solstitialem et brumalem significat, quae vicina utrinque ferventis et gelidarum sunt vi temperatae; ideoque ambas dicunt habitabiles, id est, habitationi habiles, et nec frigoris immanitate, nec caloris mortalium a se repellentes accessum, quamvis unam solummodo probare possunt habitatam. Neque enim vel Antipodarum ullatenus est fabulis accommodandus assensus, vel aliquis refert Historicus vidisse, vel audisse, vel legisse se, qui meridianas in partes solem tran
Abbreviated transcription (Latin):
plus t̾rȩ orbẽ qua sol ipse circũ eat. Extra sane en¬
culos soł .iiͦi. didos ucrobiq circulos septẽtrionͣem
ponunt & australẽ. Quoꝵ septẽtrionał semꝑ
nr̃is uisib apparens. ñ soł s arcturi & quȩ circa
eã sunt stellarũ ãbitu conficit᷑. & qͥa uicinitate
caret solis. frigidus. eẽ ñ cessat. Cui similis .ẽ. austrał.
& ipse oblonginquitatẽ solis gelidus. obq terrȩ
obiectũ. nob̾ semꝑ absconsus. Dequo utroq in dei
laude dr̃ Qui facit arcturũ & oriona & hyadas.
& interiora austri. Et alibi. Qui extendit aqui¬
lonẽ suꝑ uacuũ. Meminit hoꝵ & poeta. Qumq
tenent cȩlũ zonȩ. quarũ una corusco semper
sole rubens & torrida semꝑ abignr lpsa ẽ. ȩqui¬
noctialis. Quã qͥa semꝑ sol aut̃ prȩsens aut ni
mirũ uicinꝰ illustrat hinc uł inde. subiecta t̾rarũ
exusta flãmis & cremata cõminꝰ uapore torrent᷑.

Expanded text:
plus terrae orbem quam sol ipse circumeat. Extra hos sane ciplus terrae orbem quam sol ipse circumeat. Extra hos sane circulos solis tres, duos utrobique circulos, Septentrionalem ponunt et Australem: quorum Septentrionalis semper nostris visibus apparens, non solis, sed Arcturi, et quae circa eum sunt stellarum ambitu conficitur; et quia vicinitate caret solis, frigidus esse non cessat. Cui similis est Australis, et ipse ob longinquitatem solis gelidus, obque terrae objectum nobis semper absconditus. De quo utroque in Dei laude dicitur: Qui facit Arcturum et Oriona, et Hyadas, et interiora Austri. Et alibi: Qui extendit Aquilonem super vacuum. Meminit horum et Poeta: Quinque tenent coelum zonae, quarum una corusco Semper sole rubens, et torrida semper ab igni. Ipsa est aequinoctialis, quam quia semper sol aut praesens, aut hinc vel inde vicinus illustrat, nimirum subjecta terrarum exusta flammis et cremata, cominus vapore torrentur.
Abbreviated transcription (Latin):
tã breuẽ sub aquilonia t̾rȩ loca noctu facit
digressũ: quã suꝑ meridiana ciꝰ loca dieb hi¬
b̃nis breuẽ facit ascensũ. Sic̃ enĩ giȩ uͥ anni
uertentis nox illã habet longitibin quã arte
sex m̃ses habuit: & post sex m̃ses hasplra. ẽ dies.
ita omĩ nocte sol tantũ agit ⁊t̃ s t̾ra. qͥntuin
& tantũ nc̃ noctu ad aqͥlonẽ quiitũ t̃c̃ iter diu
gẏrans ad meridiem. S &e stel lȩ nĩs expleto sex
mensiũ curriculo. illã cęli plagã. int̾ diu quapa
noctu antea lustrando circueint. eandem repli¬
cato totidẽ m̃siũ tẽꝑore repeentes solitis noctu
transigunt excubiis. tanto laciorẽ queq suo ul
quanto angustiore supra. itẽq tanto breuiorẽ sube
quanto ꝓductiorẽ supra t̾ras cursti ꝑagentes. Unde
fit ut manno solari arturus. orionꝰ &e canis. feda
lacteus circulus cȩteraq militia cȩli una nuce

Expanded text:
tam brevem sub aquilonia terrae loca noctu facit tam brevem sub aquilonia terrae loca noctu facit digressum quam super meridiana ejus loca diebus hybernis brevem facit ascensum. Sicut enim quaelibet anni vertentis nox illam habet longitudinem quam ante VI menses habuit, et post VI menses habitura est dies, ita omni nocte sol tantum agit iter sub terra, quantum et tantum nunc noctu ad Aquilonem, quantum tunc interdiu gyrans ad meridiem. Sed et stellae omnes, expleto VI mensium curriculo, illam coeli plagam interdiu, quam noctu antea lustrando, circumeunt, eandem replicato totidem mensium tempore repetentes, solitis noctu transigunt excubiis, tanto latiorem quaeque sub terris quanto angustiorem supra, itemque tanto breviorem subtus quanto productiorem supra terras cursum peragentes. Unde fit ut in anno solari, Arcturus, Orion, et canis, sed et lacteus circulus, caeteraque militia coeli una vice
Abbreviated transcription (Latin):
suũ solis annuoꝵ his distinguere uocabulis. ut
ȩqͥ noctialẽ uocent ⁊ onã uł circulũ. illã regionẽ¬
cęli qua sol cirta eqͥnoctia solstitialẽ qͥ circa.
solsticiũ. brumalẽ qͣ inhieme mundũ. consueuit
ãbire. Circuli autẽ uł zonȩ uocant᷑ exeo quod
circũitu solis efficitint᷑. E quib ȩquinoctialis
t̃ris quã brumał agit suꝑ t̾ras. Itẽq brumał
qͥ suꝑ t̾ras angustꝰ est: tantã habet. amplitudi¬
nẽ circũitꝰ subtra. quantã solstitiał suꝑ t̾rã.
Quia nimirũ sol in ȩquinoctio tantũ spacii noc¬
tu sub t̾ris. quantum int̾diu suꝑ t̾ras exigito
tanto utiq discrimine sub boreas partes occuis
quanto uisus it suũ deflectens ad austros.
P orro in bruma tanto sub trȩ inferiora longe
laceq circũ fert᷑ quantũ in solstitio supra t̾rę
edita longo latoq circũ labitur flexii. Similit̃
estiuo. id est solstitiali decurrens in circulo.

Expanded text:
suum solis annuorum, iis distinguere vocabulis, ut suum solis annuorum, iis distinguere vocabulis, ut aequinoctialem vocent zonam, vel circulum, illam coeli regionem, qua sol circa aequinoctia; solstitialem, qua circa solstitium; brumalem, qua in hyeme mundum consuevit ambire. Circuli autem vel zonae vocantur ex eo quod circuitu solis efficiuntur, e quibus aequinocterris quam brumalis, agit super terras. Itemque brumalis, qui super terras angustus est, tantam habet amplitudinem circuitus sub terra, quantam solstitialis supra terram, quia nimirum sol in aequinoctio tantum spatii noctu sub terris quantum interdiu super terras exigit, tanto utique discrimine sub Boreas partes occultus quanto visus iter suum deflectens ad Austros. Porro in bruma tantum sub terrae inferiora longe lateque circumfertur quantum in solstitia supra terram edita longo latoque circumlabitur flexu. Similiter aestivo, id est, solstitiali, decurrens in circulo,
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾as usq boris thenen. atq ita ꝑdacos partẽq
germaniȩ. gallias. ocean littora ãplexi. quod
esset horarũ .xui. Alterũ. ꝑ hi ꝑboreos. & britan¬
niã. horarũ. xuuii Postremũ scithicũ. aripheis iugis.
inthyleñ in quos dies continuarent᷑ ut diximus
noesq ꝑuices. Idem & ante pͥncipia quȩ fecimꝰ.
posire. circulos: duos. Primũ ꝑ insulã meroen
&e polomaidẽ in rubro mari ad elephantoꝵ uerat᷑
conctã ubi longissimꝰ᷑ dies.xii. horarũ esset di¬
mido hora ãpłior. Scdm ꝑ sienẽ ȩgẏpti euntẽ
qui esit horarũ .xiii. Hec de pbinii scđi scriptis
excerpta huic in nris opusculis habeant: locũ.
anc qm̃ detẽporib loquentes xxxitio¬
necesse habuimꝰ aliqͦties eqͥ noctialis. cił
iolstitialis. uł brumał meminisse circuli uł to¬
nȩ & de his pau lo latius dicendũ putauimus.
Solent enĩ philo sophi. in eqͣl itates tẽpoꝵ uł cur.¬

Expanded text:
matas usque Borysthenem, atque ita per Dacos partemque matas usque Borysthenem, atque ita per Dacos partemque Germaniae, Gallias, Oceani littora amplexi, quod esset horarum XVI. Alterum per Hyperboreos et Britanniam, horarum XVII. Postremum Scythicum a Riphaeis jugis in Thulen, in quo dies continuarentur, ut diximus, noctesque per vices. Iidem et ante principia quae fecimus, posuere circulos duos. Primum per insulam Meroen, et Ptolemaidem, in Rubro mari ad elephantorum venatus conditam, ubi longissimus dies XII horarum esset, dimidia hora amplior; secundum per Syenen Aegypti euntem, qui esset horarum XIII. » Haec de Plinii Secundi scriptis excerpta hunc in nostris opusculis habeant locum.de temporibus loquentes necesse habuimus aliquoties aequinoctialis, vel solstitialis, vel brumalis, meminisse circuli, vel zonae, de iis paulo latius dicendum putavimus. Solent enim philosophi inaequalitates temporum, vel cur
Abbreviated transcription (Latin):
sianã. Gnomiͦni pedes .uiiii. umbrȩ uiu. Longis si
ma spacia horarũ ȩqͥnoctialiũ .xu. addita nona
parte uniꝰ horȩ. ut nigido placuit quinta
Septima diuisio abaltera caspir maris hora inci¬
pit. Uadit suꝑ callatĩ. bos foꝵ. boristenen stomos
tratie auersa. triuallos. illyrici reliqua. adri¬
acicũ mare. aqͥleiam. altinũ. uenetiã. nicetiam.¬
patauiã. ueronã. cremonã. rauennã. anchonam.
picenũ. marsos. pelignos. sabinos. umbriã. arimi¬
nũ. bononiã. placentinã. mediolanũ. om̃iaque.
ab appennino transq alpes. galliã. aqͥ tauiam
uiennã. pireneũ. celtiberiã. Ombilico .xxx.u.
umbrȩ.xxxui. ut tam̃ in partẽ uenetiȩ exequet᷑
umbra gnomini. Amplissima dies horarũm ȩqͥ¬
noctialiũ xu. & qͥntarũ partiũ horȩ triũ.
ac tenꝰ antiquoꝵ ex acta celebrauimꝰ. Sequen¬
tiũ diligentissimĩ qđ suꝑ .ẽ. t̾rarũ supratribus
assignauere segm̃tis. atanai. ꝑ in eotii lacũ. & sar¬

Expanded text:
sitaniam, Gnomoni pedes IX, umbrae VIII. Longissima diei spatia, horarum aequinoctialium XV addita nona parte unius horae, aut, ut Nigidio placuit, quinta. Septima divisio ab altera Caspii maris ora incipit, vadit super Callatim, Bosphorum, Borysthenem, Tomos, Thraciae aversa, Triballos, Illyrici reliqua, Adriaticum mare, AqPatavium, Veronam, Cremonam, Ravennam, Anconam, Picenum, Marsos, Paelignos, Sabinos, Umbriam, Ariminum, Bononiam, Placentiam, Mediolanum omniaque ab Appennino, transque Alpis Galliam Aquitanicam, Viennam, Pyrenaeum, Celtiberiam. umbilico XXXV pedum umbrae XXXVI, ut tamen in parte Venetiae exaequatur umbra gnomoni. amplissima diei spatia horarum aequinoctialium XV et quintarum partium horae trium. 219 Hactenus antiquorum exacta celebravimus. sequentium diligentissimi quod superest terrarum supra tribus assignavere segmentis. A Tanai per Maeotim lacum, et Sar
Abbreviated transcription (Latin):
atĩ crescere. s & multiplicẽ eiꝰ dẽ senarii numeri
ꝑfectionẽ ꝗͣ &̾ annꝰ ipse constat ex ore doctissimi
tractatoris intelligas. xl.
placuit int̾calari romanis. qđ hit breuior
cȩteris & extrem anni m̃sis erat. Uerũ idõ ñdũ
expleto eo quẽ ad modũ egẏptii & greci. decurso

Expanded text:
atim crescere, sed et multiplicem ejusdem senarii numeri atim crescere, sed et multiplicem ejusdem senarii numeri perfectionem, qua et annus ipse constat, ex ore doctissimi tractatoris intelligas. CAPUplacuit intercal re Romanis, quia hic brevior caeteris et extremus anni mensis erat. Verum ideo nondum expleto eo, quemadmodum Aegyptii et Graeci decurso
Abbreviated transcription (Latin):
sex in pͥmo ordine numeroꝵ qͥ constat ex unis ut ꝑ¬
ueniat᷑ ad decẽ : hoc ualent .Lx. in scđo ordine qͥ con¬
stat ex denis ut ꝑueniat᷑ adcentũ. Sexagenariꝰ gͦ
numerꝰ dicrũ. sexta pars anni: Proinde in qͥt ꝑsena¬
riũ pͥmi uers multiplicat᷑. tanquã senariꝰ scdĩ uersus.
qͣdrans diei ut sol impleat cursũ suũ annũq ccludat.
qͥttuor enĩ qͣdrantes faciunt unũ diem quẽ necesse :
int̾calari excursu qͣdriennio quẽ byssextũ uocant.
qđ sic̃ fieri solet ut a parte totũ cõputet᷑ ñst̾ iã dies
quinq. s potiꝰ sex. ut qͣdrans ille accipiat᷑ ꝓdie.
sex horas ht̃. Totꝰ enĩ dies id: cũ sua nocte .xxiiii.
in ueniunt᷑. Ita in anni cursu senariꝰ numerꝰ pluri.¬
mũ ualet. hec detanti auctoris excerpere dictis
libuit. ut de natura byssexti meę pusillitatis
sensũ relegens ñsolũ hunc ꝑsenas horas annu¬

Expanded text:
sex in psex in perveniatur ad X, hoc valent LX in secundo ordine, qui constat ex denis, ut perveniatur ad C. Sexagenarius ergo numerus dierum, sexta pars anni est. Proinde per senarium primi versus multiplicantur, tanquam senarius secundi versus, quadrans diei, ut sol impleat cursum suum, annumque concludat. Quatuor enim quadrantes faciunt unum diem, quem necesse est intercalari excurso quadriennio quod bissextum vocant quia sicut fieri solet ut a parte totum computetur, non sunt jam dies quinque, sed potius sex, ut quadrans ille accipiatur pro dsex horas habet. Totus enim dies, id est, cum sua nocinveniuntur; ita in anni cursu senarius numerus plurimum valet. » Haec de tanti auctoris excerpere dictis libuit, ut de natura bissexti meae pusillitatis sensum relegens, non solum hunc per senas horas annu
Abbreviated transcription (Latin):
impleri. ꝗͣ ratione qͣrta pars eiꝰ ꝑsingulos .iiii. an¬
noꝵ negat᷑ impleri : Gerũ siqͥ nr̃am in hoc sꝑnendã
putat assertionẽ. legat beati aurelii augustim
qͥitũ de scã trinitate libellũ. ubi de senarii
numeri in qͦ mundꝰ factꝰ : ꝑfectione disserens. etiã
huiꝰ ꝗͣdrantis m̃tionẽ facere. immo et eũ certi mys¬
terii grã ꝑ om̃ĩpotentẽ conditoris sapientiã pro¬
uisũ factuiq docere ñ omisit. Unũ enĩ inqͥt. & duo
dimidia tria. Unũ autẽ. & duo. & tria. c̃ sũmant
eundẽ senariũ. Cuiꝰ ꝑfectionẽ nob̾ scriptura scã¬
sua. & sexto die factꝰ : homo ad imaginẽ dei. &e
sexta ȩtate generis humani filiꝰ dei uenit. & factꝰ
est filiꝰ hominis. ut nos reformaret adimaginẽ
tegri considerent᷑ qͦs triceni dies cõplent. talẽ qͥt¬
pe m̃se ueteres obseruauer̾ quẽ circuitꝰ lunaris
ostendit: senario numero pollet. Quod enĩ ualent

Expanded text:
impleri, qua ratione quarta pars ejus per singulos IV animpleri, qua ratione quarta pars ejus per singulos IV annorum negatur impleri? Verum si quis nostram in hoc spernendam putat assertionem, legat beati Aurelii Augustini quartum de sancta Trinitate libellum, ubi de senarii numeri, in quo mundus factus est, perfectione disserens, etiam hujus quadrantis mentionem facere, imo et eum certi mysterii gratia per omnipotentem conditoris sapientiam provisum factumque docere non omisit. « Unum enim, inquit, et duo dimidia tria. Una autem, et duo et tria consummant eumdem senarium, cujus perfectionem nobis Scriptura ssua, et sexto die factus est homo ad imaginem Dei, et sexta aetate generis humani, Filius Dei venit, et factus est filius hominis, ut nos reformaret ad imaginem tegri considerentur, quos triceni dies complent, talem quippe mensem veteres observaverunt, quem circuitus lunaris ostendit, senario numero pollet. Quod enim valent
Abbreviated transcription (Latin):
el & dem̃sura crem̃ti byssextił. ne te nr̃a lateat
sententia. dicimꝰ qͣdrante eiꝰ dẽ dici. id÷ di. horas
ꝑannũ accress eie. hora autẽ ꝑduos mses. dimidiũ
u̾ hore ꝑunũ mense̾ solis dico naturalẽ. Porro qͣrtã
partẽ hore id÷ punctũ ꝑ mediũ m̃sis. qđ solẽ noumĩ
dediacũ circulũ id:÷ .xii. signa horoscopi ꝑ cẽc hxs. dies¬
& sex horas ãbire. Singła autẽ signa eiꝰ dẽ ⁊ odiaci ꝑ
xxx. dies.& .x. horas ac semisse naturali cursu ꝑ¬
ãgere. Dimidiũ uͦ signi cuiꝰq ꝑͣu. dies & qͥnq horas.
a gdrantẽ uniꝰ horȩ ꝑcurrere. Nec om̃ino putamꝰ coꝵ
suscipiendã.ec̃. sententiã. qͥ qͣsi nocti nichił tribuen¬
des pres tantũ horas ꝑannũ byssextũ accrescere
cũitũ. dies qͥ creuerat totꝰ cõpleret᷑. Diem nanq totũ
ił. cũ sua nocte .xxiiii. habere horas etiã uulgꝰ ig¬
nobile nouit. Quidũ totꝰ ꝑ qͦͣdrienniũ ñ negetur

Expanded text:
e mensura crementi bissextilis ne te nostra lateat sententia, dicimus quadrantem ejus diei, id est, sex horas per annum accrescere, horam autem per duos menses, dimidium vero horae per unum mensem, solis dico naturalem; porro quartam partem horae, id est, punctum per medium mensis, quia solem novimus zodiacum circulum, idet VI horas ambire; singula autem signa ejusdem zodiaci per XXX dies et X horas ac semissen naturali cursu peragere, dimidium vero signi cujusque per XV dies V horas et quadrantem unius horae percurrere. Nec omnino putamus eorum suscipiendam esse sententiam, qui, quasi nocti nihil tribuentes, tres tantum horas cuitum dies qui creverat totus compleretur, diem namque totum, id est, cum sua nocte XXIV habere horas, etiam vulgus ignobile novit. Qui dum totus per quadriennium non negetur
Abbreviated transcription (Latin):
tadas tenedos abios cepsis iliũ idamons citicũ
iã sacũ. senope. amisũ. eraclea in ponte. paflagonia
lonus. ĩbrus. thasus chassrandria. thessalia. mace¬
dorna. larnsa. amphipolis thessalonice. pellea edessis
benoea. pharsalra caristũ. euboea bo eotũ calcis
delꝓbi. a carrania & holia. apollonia brundisium
tarentũ: tum locri regiũ. lucani. neapolis pute¬
Olor tuscũ mare corsica. balealis. hispania media¬
ẜ nominis. un pedes. umbris sex̧: Magnitudo diei
sũma horarũ ęqͥnonoctialiũ .xu. Sexta q̾hen¬
sio qͣ c̃tinet᷑ urbs roma. ãplectitur caspiasentes
caucasũ. septẽtrionalia armeniȩ. apol loniai sup¬
rar. hindacũ. nichomediã niceã. calcedonẽbitan¬
tiũ. lisi machiã. cernonesũ. melanensinũ. aidera

Expanded text:
Troas, Tenedos, Abydos, Scepsis, Ilium, Ida mons, Cyzicus, Troas, Tenedos, Abydos, Scepsis, Ilium, Ida mons, Cyzicus, Lampsacus, Sinope, Amisus, Heraclea in Ponto, Paphlagonia, Lemnus, Imbrus, Thassus, Cassandria, Thessalia, Macedonia, Larissa, Amphipolis, Thessalonice, Pella, Edesus, Beroea, Pharsalia, Carystus, Euboea, Boeotum, Chalcis, Delphi, Acarnania, Aetolia, Apollonia, Brundusium, Tarentum, Thurii, Locri, Rhegium, Lucani, Neapolis, Puteoli, Tuscum mare, Corsica, Baleares, Hispania media. Gnomoni VII pedes, umbrae VI. Magnitudo diei summa horarum aequinoctialium XV. Sexta comprehensio, qua continetur urbs Roma, amplectitur Caspias gentes, Caucasum, Septentrionalia Armeniae, Apolloniam supra Rhyndacum, Nicomediam, Nicaeam, Chalcedonem, Byzantium, Lysimachiam, Chersones
Abbreviated transcription (Latin):
pordas. solos tarsit eyprũ. ꝓhesidiã. paphitia. fler
bacomia dscia patarũ xanthũ cauhur rodũ ibou
halicar nasu̾ gnidũ doridachiũ delũ. clead a
medis eitiũ malen argos. laconia elim olipiuã
mesanã. peloponesi. siracusas. catinã siciliã mediã
sardiniȩ austrina cartegã. gades Onominis cunc¬
de ienbeã. xxxuni. unciarũ faciunt. Longissimus
eulo quȩ st ab altero latere imaui cappadociȩ
austibã. galatia mysia sardis smyrna sipulus
cppul mon Lyddia caria. ionia trallis choloph
ephelus miletus chios samos icariũ mare. cicla¬
dũ septẽtrio athenȩ. mȩgara chorintꝰ sycion
asbaia. patrȩ. ist umꝰ. epirus. septẽtrionalia siciliȩ
narbonensis galliȩ ex ortua hẏspamȩ maritima
aͥ cartag ine noua & inde ad occasũ. Onomim .xxi
ped ũ tespondent umbrȩ xui. pedũ. Longissimus
baca. hiberia. armena misa frigia. hellespontꝰ

Expanded text:
portas, Solos, Tarsum, Cyprum, Pisidiam, Pamphiliam, Siden, portas, Solos, Tarsum, Cyprum, Pisidiam, Pamphiliam, Siden, Lycaoniam, Lyciae Patarum, Xanthum, Caunum, Rhodum, Coum, Halicarnasum, Gnidum, Dorida, Chium, Delum, Cycladas medias, Cythium, Maleam, Argos, Laconiam, Elin, Olympiam, Messanam Peloponnesi, Syracusas, Catinam, Siciliam mediam, Sardiniae Austrina, Cartegiam, Gades. Gnomonis cunctae umbram XXXVIII unciarum faciunt. Longissimus culo, quae sunt ab altero latere Imai, Cappadociae Austrina, Galatia, Mysia, Sardis, Smyrna, Sipylus, Tmolus mons Lydiae, Caria, Ionia, Trallis, Colophon, Ephesus, Miletus, Chios, Samos, Icarium mare, Cyclades Septentrionales, Athenae, Megara, Corinthus, Sycion, Achaia, Patrae, Isthmus, Epirus, Septentrionalia Siciliae, Narbonensis Galliae exortiva, Hispaniae maritima a Carthagine nova, et inde ad occasum gnomoni XXI pedum respondent umbrae XVI pedum. Longissimus Bactria, Iberia, Armenia, Mysia, Phrygia, Hellespontus,
Abbreviated transcription (Latin):
eqͥ noctii die medio umbil icꝰ quẽ gnomonẽ uocant.
un. pedes longꝰ. umbrã ñ amplius .iiii. pedes lon¬
gã reddit. Noctis uͦ dieiq longissima spacia .xiiii.
horas eqͥ noctiales habent. breuissima ex c̃trario &
Sequens circulus incipit ab india uergente ad oc¬
cafuĩ. Uadit ꝑ medios parthos. ꝑsẽpolim. citima
ꝑsidis. arabiã citeriorẽ. iudeam. libani montu
accolas. Amplectit᷑ babylonẽ. idumeam. sama¬
riã. ierosolymã. ascalonẽ. iopen. cȩsareã. pheni¬
cen. ꝑtolomaidã sidonẽ. tyrũ. beritũ. botrim.
tripolim. biblũ. antiochiã. laodiciã. seleuciam.
licꝰ ȩqͥ noctio .xxx.U. pedũ. umbrã .xxiii. pedes
longã facit. Diẽs autẽ noxq maxima .xiir. hora
rũ ȩqui noctialiũ ẽ. accedente bis quinta parte
unꝰ hore. Terciꝰ cireulꝰ ab indis imauo ꝑrimis
niam. cappadocia. tauri. amantstinitm. cilicno

Expanded text:
aequinoctii die medio umbilicus, quem gnomonem vocant, aequinoctii die medio umbilicus, quem gnomonem vocant, VII pedes longus umbram non amplius IIII pedes longam reddit, noctis vero dieique longissima spatia XIIII horas aequinoctiales habent, brevissima ex contrario X. 213 Sequens circulus incipit ab India vergente ad occasum, vadit per medios Parthos, Persepolim, citima Persidis, Arabiam citeriorem, Iudaeam, Libani montis accolas, amplectitur Babylonem, Idumaeam, Samariam, Hierosolyma, Ascalonem, Iopen, Caesaream, Phoenicen, Ptolemaidem, Sidonem, Tyrum, Berytum, Botryn, Tripolim, Byblum, Anlicus aequinoctio XXXV pedum, umbram XXIII pedes longam rum aequinoctialium est, accedente bis quinta parte unius horae. Tertius circulus ab Indis Imao proximisniam, Cappadociam, Taurum, Amanum, Issum, Cilicias
Abbreviated transcription (Latin):
Tauia supra distantiã dierũ solstitialium
int̾ cos qui ad meridiem & septẽtrionem
ab inuicẽ stͥ remotiplinii scdi dictis ostendimis.
aaet opporturił ⁊ eadem ut lacius cet̃sonantiã
ques Siru int eos qui inquacimq mundi parde
subcidem ab orienet mõcoidente ducente linca
comorant᷑ enisdem declarare. sermonibrl giens ein
serto naturalis hystoriȩ libro debis scribens ple¬
rast inquit segmenta mundiq nr̃i ciculos appel¬
uessa ad austrũ. Pat& usq ad arabiã & rubrimac¬
ris accolas. Continent᷑ ged rosi. carmani. ꝑsȩ elimei
parchy enȩ. naria. simanȩ. mesoptamia. selcucta
cognominata babylonia. arabia. ad petras usq sy¬
ria: coele. pelusiũ. egẏpti inferiora quę̧ cora uo
cat᷑. alexandria. affricȩ maritima cirenaica oppi¬
da om̃ia. tapsus. ad rymetũ clipea. cartago. uit tica
ut̃q hippo numidia. maricania utraquẽ. allan¬
ticũ mare. colũnȩ herculis. In hoc celi circũflexu

Expanded text:
uia supra distantiam dierum solstitialium inter eos, qui ad meridiem et septentrionem ab invicem sunt remoti Plinii Secundi dictis ostendimus, videtur opportunum et eadem nunc latius, et consonantiam quoque dierum, inter eos qui in quacunque mundi parte sub eadem ab Oriente in Occidentem ducente linea commorantur, ejusdem declarare sermonibus. Igitur in sexto Naturalis historiae libro de his scribens: « Plura sunt, inquit, segmenta mundi, quae nostri circulos appelversa ad Austrum, patet usque Arabiam, et Rubri maris accolas; continentur Gedrosi, Carmani, Persae, Elymaei, Parthi, Syene, Aria, Susiana, Mesopotamia, Seleucia, cognominata Babylonia, Arabia ad petras usque Syriacoele, Pelusium catur, Alexandria, Africae maritima, Cyrenaica oppida omnia, Thapsus, Hadrumetum, Clupea, Carthago, Utica, uterque Hippo, Numidia, Mauretania utraque, Atlanticum mare, columnae Herculis. in hoc caeli circumplexu
Abbreviated transcription (Latin):
bere exortũ. Greci autẽ & romani. quorũ in
toritas seqͥ consueuit: hiemem UII. Idꝰ NOUBR. uer.¬
uII.Idꝰ. Febr̃. ȩstatẽ .UII.idꝰ. mai autũnum .uii. idus
aus̃. in choare decernunt. hiemis uidelicet & esta¬
tis initia uesꝑtino uł matutino uergiliarũ or¬
tu occasuq signanites. Item ueris & autum ni
cumpliades media fere die uł nocte oriuntur.
& occidunt. ponentes in gressum. Ueniq &̾ in li¬
bris cõsmograforũ autenticis ac nobilissimis.
ita eadem tẽpora ad lineã distincta repperimꝰ.
annotato etiam ortu uergiliarũ .uii.idꝰ. Nous̃r¬

Expanded text:
 exortum. Graeci autem et Romani, quorum rattoritas sequi consuevit, hiemem septimo Idus VII Id. Februa., aestatem VII Id. Maii, Antummum VII Id. Augusti inchoare decernunt, hiemis videlicet et aestatis initia, vespertino vel matutino Vergiliarum ortu occasuque signantes. Item veris et autumni, cum Pleiades media fere die vel nocte oriuntur et occidunt, ponentes ingressum. Denique et in libris cosmographorum authenticis ac nobilissimis, ita eadem tempora ad lineam distincta reperimus, adnotato etiam ortu Vergiliarum VII, Id.
Abbreviated transcription (Latin):
dit italiã ipsãq romanã uastatrix obsidet urbẽ. qͥb tẽpore
illo rex prȩerat albuinus. niĩ.d.l.uii.
Igis filiꝰ obfidei catholicȩ confessionẽ in expugnabilẽ a patre¬
fr̃ recharedus mex ut regnũ post patrẽ accepit omẽm
gothoꝵ cui pͣerat gentẽ instante leandro hispalitano ep̃o.
qͥ & herminegeldũ docuerat. catholicã conuertit ad fidem.
regoriꝰ romanȩ ȩccłȩ pontifex & doctor eximius anno mau
xx iiͦiͦi. ad corpꝰ beati petri apłi congregans de necessariis
eccłȩ decernit. Idem missis britanniã. augustino. mellito.
anglos conuertit. & qͥdem edilberectꝰ mox ad xp̃i gr̃am
conuersus cũ gente cantuarioꝵ cui p̃egat. ꝓximis que pro¬
uinciis. etiã epm̃ datorẽq suũ augustinũ. s & cȩteros
sacros antistites episcopali sede donabat. Porro g̾s angłoꝵ
ab aqͥlone umbri fluminis sub regib aelle & edilfrido si¬

Expanded text:
dit Italiam, ipsamque Romanam vastatrix obsidet urbem, quibus tempore dit Italiam, ipsamque Romanam vastatrix obsidet urbem, quibus tempore illo rex praeerat Albuinus. A. M. 4557. Cgis filifrater Recharedus, mox ut regnum post patrem accepit, omnem Gothorum, cui praeerat, gentem, instante Leandro Hispalitano episcopo, qui et Hirminigildum docuerat, catholicam convertit ad fidem. Gregorius Romanae Ecclesiae pontifex, et doctor eximius, anno coporum 24 ad corpus beati Petri apostoli congregans de necessariis Ecclesiae decernit. Idem, missis Brittaniam Augustino, Melito Anglos convertit. Et quidem Aedilberctus, mox ad Christi gratiam conversus, cum gente Cantuariorum cui praeerat, proximisque provinciis, etiam episcopum doctoremque suum Augustinum, sed et caeteros sacros antistites, episcopali sede donabat. Porro gentes Anglorum ab Aquilone Umbri fluminis sub regibus Aelle et Aedilfrido si
Abbreviated transcription (Latin):
cleciani. ccxl uiii. pꝰ consulatũ lãphadii & orestis. Quo anno
codex iustinianꝰ orbi ꝓmugatꝰ est. Uictor qͦq capuanꝰ ep̃s
librũ depascha scribens uictorii arguit errores. ñi. d.xx.ix.
Uregẽ initalia suꝑauit. & oecidit. Q ui deindẽ ꝑ inuidiã
romanoꝵ ꝑ qͥb multa cont᷑ gothos laborauerat accusatꝰ.
apud iustinũ & coniugẽ eiꝰ sophẏam qđ seruitio p̃me¬
ret italiã. secessit ncapolĩ cãpaniȩ. & scripsit genti lan
tt̃ apocrisarius in constantinopolĩ pꝰ romanꝰ ep̃s libros
uicit: ita ut ipse augustꝰ librũ eiꝰ quẽ deresurrectione
scripsit suis qͦq cacholicis allegationib destruens delib̾a¬
ret fbãmis cremari debuisse. Hocebat enĩ idem euthicius
corpꝰ xpͣm in illa resurrectionis gła in palpabile & uentis
dete qͥa sp̃s carnẽ & ossa ñ habet. sic̃ me uidetis habere.
Gens langobardoꝵ comitante fame & mortalitatẽ omẽm in ua¬

Expanded text:
cletiani CCXLVIII, post Consulatum Lampadii et Orestis, quo anno cletiani CCXLVIII, post Consulatum Lampadii et Orestis, quo anno Codex Justinianeus orbi promulgatus est. Victor quoque Capuanus episcopus librum de pascha scribens Victorii arguit errores. A. M. 4529. Cregem in Italia superavit et occidit; qui deinde, per invidiam Romanorum, pro quibus multa contra Gothos laboraverat, accusatus apud Justinum et conjugem ejus Sophiam quod servitio premeret Italiam, secessit Neapolim Campeniae, et scripsit genti Longnc apocrisiarius in Constantinopoli, post Romanus episcopus, Libros vicit, ita ut ipse Augustus librum ejus quem de resurrectione scripsit suis quoque catholicis allegationibus destruens, deliberaret flammis cremari debuisse. Docebat enim idecorpus nostrum in illa resurrectionis gloria inpalpabile ventis dete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Gens Longobardorum, comitante fame et mortalitate, omnem inva
Abbreviated transcription (Latin):
cũ cũ comitib carceris afflictione ꝑ emit. in uidia ductꝰ
qͥa catholicȩ pictatis defensor. iustinus eũ honorifice susce¬
ꝑiit. succedente in regnũ athalarico nepote eiꝰ. Hildericus
uandaloꝵ rex epõs ab exilio reuerti. & ęccłas instaurare
pͣcepit pꝰ annos. lxxiiii. hereticȩ ꝓphanationis. benedictus
abbas uirtutũ gła claruit. qͥs beatꝰ papa oregorius in libro
patricius a iustiniano in affricã missus uandaloꝵ gentẽ de¬
leuit. Cartago qͦq anno excessionis suȩ. xcui. recepta est.
pulsis deuictisq uandał & seł mero rege eoꝵ capto con¬
stantinopolĩ misso. Corpꝰ scĩ antoni monachi diuma re¬
uelatione reꝑtũ. alexandriã defert᷑. & in eccła beati io¬
ħis baptistȩ humat᷑. Pyonisius paschales scribit circulos. in¬
cipiens ab anno dñicȩ incarnationis. dxxx ii. qͥ: annꝰ dio¬

Expanded text:
eum cum comitibus carceris afflictione peremit, invidia ductus eum cum comitibus carceris afflictione peremit, invidia ductus quia Catholicae pietatis defensor Justinus eum honorifice susceperiit, succedente in regno Athalarico nepote ejus. Hildericus, Vandalorum rex, episcopos ab exilio reverti et ecclesias instaurare praecepit post annos LXXIV haereticae profanationis. Benedictus abbas virtutum gloria claruit, quas beatus papa Gregorius in libro patritius, a Justiniano in Africam missus, Vandalorum gentem delevit. Carthago quoque anno excessionis suae XCVI recepta est, pulsis devictisque Vandalis, et Gelismero rege eorum capto Constantinopolim misso. Corpus S Antonii monachi divina revelatione repertum Alexandriam defertur, et in ecclesia beati Joannis Baptistae humatur. Dionysius Paschales scribit circulos, incipiens ab anno dominicae incarnationis DXXXII, qui est annus Dio
Abbreviated transcription (Latin):
eo tepore nc̃ hii nc̃ illi palmã habuere donec aduena po¬
tentior tota ꝑ longũ potiret᷑ insula. im̃ .cccc. l.xxii¬
Anastasius anñ xxuni. Transa mundus uandaloꝵ rex
catholicas eccł̃as clausit. & cc.xx. ep̃os exilio sardiniã misit.
Symacꝰ papa int̾multa ȩccłarũ oꝑa quę uel a fundam̃tis
creauit. uł pͥsca redonauit. ad beatũ pctrũ & beatũ paulũ.
ebeatũ laurentiũ pauperib habitacula construx̃. &e om̃i
anno ꝑ asfricã uł sardinã epĩs qͥ in exilio erant pecunias
&e uestes ministrabat. Anastasius qͥa heresi fauens cuthicetis:
catholicos in secut᷑ est. diuino fulmine periit. nũccee.l.¬
ustinꝰ senior anñ. Uiii. Ioħ̃s romanȩ ȩccłs pontifex.x.xx.
constantino polĩ ueniens. ad portã quȩ uocat᷑ aurea popłoꝵ
t᷑bis ei occurrentib in conspectu om̃iũ roganti cęco lum
reddit. Quidũ rediens rauennã uenisset : theodericus

Expanded text:
eo tempore nunc hi, nunc illi, palmam habuere, donec advena poeo tempore nunc hi, nunc illi, palmam habuere, donec advena potentior tota per longum potiretur insula. Anno Anastasius annos XXVIII. Thrasamundus, Vandalorum rex, catholicas ecclesias clausit, et CCXX episcopos exilio Sardiniam misit. Symmachus papa inter multa Ecclesiarum opera, quae vel a fundamentis creavit, vel prisca renovavit, ad bbeatum Laurentium, pauperibus habitacula construxit, et omni anno per Africam, vel Sardiniam, episcopis qui in exilio erant pecunias et vestes ministrabat. Anastasius, quia haeresi favens Eutychetis catholicos insecutus est, divino fulmine periit. A.ustinus senior annos VIII. Joannes Romanae Ecclesiae pontifex Constantinopolim veniens, ad portam quae vocatur Aurea, populorum turbis ei occurrentibus, in conspectu omnium, roganti caeco lumen reddidit; qui dum rediens Ravennam venisset, Theodoricus
Abbreviated transcription (Latin):
riã acelasticã a fine libroꝵ eusebu. asuũ cepꝰ ia: usq¬
arti e euanołiũ mathei ciꝰ stilo scriptũ ipso reuelante rep¬
perorꝰiAoacer rex gothoꝵ romã optinuit. Q ua ex eo
tepore diucius eoꝵ reges tenuere. Mortuo theodorico
triarii filio alius teodoricꝰ cognom̃to uelamer. go¬
Thom suscepit regnũ Qui ut ranq macedoniã thessa¬
liamq depopulatꝰ est. & plurima regiȩ ciuitatis leca
tenc succendens italiã qͦq in festꝰ occũpauit. honoric̃
rdx candaloꝵ arrianꝰ in affrica exulatis difugatisq
plusquariee .xxx .iiii. ep̃is tatholicis ȩccłas cor clausic
phebẽ uariis afficit supplicus. Et qͥdem in numeris man
copscions lirqeas pͥcidit nec tam̃ loquela catholee
conbnsionis er̃ipe pocuit. Prittones duct ãbrosio aureli¬
aeno uiro modesto ⁊ solus forte romanȩ gentis sa xonũ
eedi suꝑ fuerat occisis in eadẽ parentib purpura indutis
uictricẽ eoꝵ gentẽ ꝓuocantes ad proeliũ uincunt.  ex

Expanded text:
riam ecclesiasticam a fine librorum Eusebii scribit. Hilet Evangelium Matthaei ejus stylo scriptum, ipso revelante, reperitur. Odoacer rex Gothorum Romam obtinuit, quam ex eo tempore diutius eorum reges tenuere. Mortuo Theodorico, Triarii filio, alius Theodoricus, cognomento Valamer, Gothorum suscepit regnum, qui utramque Macedoniam Thessaliamque depopulatus est, et plurima Regiae civitatis loca igne succendens Italiam quoque infestus occupavit. Honoricus, rex Vandalorum Arianus, in Africa, exulatis diffugatisque plus quam CCCXXXIV episcopis Catholicis, ecclesias eorum clausit, plebem variis affecit supplicabscindens, linguas praecidit, nec tamen loquelam Catholicae confessionis eripere potuit. Britones, duce Ambrosio Aureliano, viro modesto, qui solus forte Romanae gentis Saxonum caedi superfuerat, occisis in eadem parentibus purpura indutis, victricem eorum gentem provocantes ad praelium vincunt; et ex
Abbreviated transcription (Latin):
& sup᷑ meminimꝰ cunctȩ huiꝰ scłi ȩtates sex in qͥb iusti dño co¬
oꝑante bonis oꝑib in sistunt: ita st̃ suꝑna ordinatione dispositȩ:
ut in pͥmodiis suis singulȩ aliqͥd lȩtarũ rerũ habentes ñ parius

Expanded text:
et supra meminimus, cunctae hujus saeculi aetates sex, in quibus justi, Domino coet supra meminimus, cunctae hujus saeculi aetates sex, in quibus justi, Domino cooperante, bonis operibus insistunt, ita sunt superna ordinatione dispositae, ut, in primordiis suis singulae aliquid laetarum rerum habentes, non p
Abbreviated transcription (Latin):
crimꝰ habentes corpora sẽpit̾na ubicunq cũ illo fuerimꝰ. Lxx ii.
t hȩc ÷ octaua illa etas sc̃ꝑ amanda sꝑanda. susprranda. fidelib
quando eoꝵ animas xp̃s incorruptibiliũ corpoꝵ munere donata
ad ꝑceptionẽ regni celestis contẽplationẽq diuinȩ suȩ ma¬
iestatis inducet: ñ auserens głam quã te corporib a suȩ¬
quȩq egressionis tẽpore beata in reqͥe ꝑceꝑant: s maiore illas
grͣa etiã corpoꝵ redditoꝵ acumulans En cuiꝰ c̃tinuatẽ & ñ in¬
t̃ruptȩ beatitudinis tẏpũ: moyses cũ sex illos dies pͥmos quib
factꝰ ÷ mundus. aluce & mane in choatos ad uesperũ t̾minatos
dixisset: inseptimo qͦ reqͥeuit dĩ ab oꝑib suis solius mane. ñ aut
& uesꝑȩ fecit mentionẽ S cunctaquę de eo cõmemoranda pu¬
tauit. ȩt̾nȩ reqͥei & benedictionis luce conciusit. Quia sicut

Expanded text:
erimus habenteerimus habentet haec est octava illa aetas semper amanda, speranda, suspiranda fidelibus, quando eorum animas Christus, incorruptibilium corporum munere donatas, ad perceptionem regni coelestis contemplationemque divinae suae majestatis inducat: non auferens gant, sed majore illas gloria etiam corporum redditorum accumulans; in cujus continuatae et non interruptae beatitudinis typum Moses cum sex illos dies primos, quibus factus est mundus, a luce et mane inchoatos, ad vesperum terminatos dixisset, in septimo, quo requievit Deus ab operibus suis, solius mane, non autem et vespere fecit mentionem. Sed cuncta quae de eo commemoranda putavit, aeternae requiei et benedictionis luce conclusit. Quia, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
o scs para cregoriis. in omeliis euangelii exponens illuđ psat¬
moerapbuignis in conspectu eiꝰ ardebit & in circũitu eiꝰ arde
tepestas ualida: districtionẽ qͥppe in qͥt tantȩ iusticiȩ tepes¬
tas iomisq comitant᷑ qͥa tẽpestas examinac qͦs ignis ex itrat.
atis ante elarũ ÷ pͥa raptis aduocẽ tubȩ obuiã dno matra ꝑ¬
fectis serus illius. ẽ flagracto mnunaana ñ noceit si ceium
pueroꝵ mortalia ad huc corpora circũ positꝰ camini ignis tan¬
gere neqͥuit. Ucrũ in his om̃ib utilius : cuiq castũ se districtĩ
iudicis p̃bert conspectibus: quã de iudicii illius modo locoue dis¬
cutert. Sanc qđ apłs cũ dixisset rapiem̃ cũ mntbib obuiã dño¬
tanquã in aera nos dixerit sc̃ꝑ cũ dño egͣ mansuros. qͥa nec ipse
utiq ibi manebit: qͥa ueniens transiturus est. Uenienti qͥppe ibit᷑

Expanded text:
et sanctus papa Gregorius, in Homeliis Evangelii, exponens illud Psalet sanctus papa Gregorius, in Homeliis Evangelii, exponens illud Psalmographi: Ignis in conspectu ejus ardebit, et in circuiti ejus tempestas valida: « districtionem quippe, inquit, tantae justitiae, tempestas ignisque comitantur, quia tempestas examinat quos ignis ocem tubae obviam Domino in aera perfectis servis illius conflagratio mundana non noceat, si trium puerorum mortalia adhuc corpora circumpositus camini ignis tangere nequivit. Verum in his omnibus utilius est cuique castum se districti judicis praebere conspectibus, quam de judicii illius modo locove discutere. Sane quod Apostolus cum dixisset: Rapiemur cum illis in nubtamquam in aere nos dixerit semper cum Domino esse mansuros; quia nec ipse utique ibi manebit. quia ueniens transiturus est; uenienti quippe ibitur
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃ost̃ resurgent pͥmi. Deinde nos qͥ uiuimꝰ qͥ relinqͥm᷑ simul
rapiem cũ illis innubib obuiã xp̃o inaera. Utrũ autẽ &e reꝓbi tẽ
sublimiꝰat̾ta leuent᷑ obuiã iudiciuento. anmeritis peccatoꝵ ita
pꝰ grauent᷑. ut quã uis ĩ mortalia corpora habentes ad altiora
nequeant eleuari. & p̃sidente ad iudicandũ dño sc̃i in fublimi
a dextris eiꝰ ipsi autẽ inferiorib assistant. a sinistris. tc̃ potius
apparebit. Si uͦ tc̃ ignis ille maximꝰ & aleissimꝰ uniuersã t̃rȩ
suꝑ ficiem oꝑit. & resuscitati amortuis iniusti nequeunt in subsi¬
me raptariꝰ: constat eos ut pote in t̾ra positos igni circũdatos
iudicis expectare sententiã.S an illo urant᷑ qͥ ñ ꝑillũ castigan¬
diis et̾no potius st igne dã nandr qͥs p̃ iudicare audeat : hanq
aliqͦs elector eo purgari aleuiorib: qͥbdã ad missis & beatꝰ augus¬
tuꝰi p libro de enuitate dĩ uicesimo. exꝓpħarũ dictis intellig

Expanded text:
t, resurgent primi; deinde nos qui vivimus, qui relinquimur, simul rapiemur cum illis in nubibus obviam Domino in aera. Utrum autem et reprobi tunc sublimius a terra leventur obviam judici venturo, an meritis peccatorum ita praegraventur, ut, quamvis immortalia corpora habentes, ad altiora nequeant elevari, et praesidente ad judicandum Domino, sancti in sublimi a dextris ejus, ipsi autem in inferioribus adsistant a sinistris, tunc potius apparebit. Si vero tunc ignis ille maximus et altissimus universae terrae superficiem operit, et resuscitati a mortuis injusti nequeunt in sublime raptari, constat eos ut pote in terra positos igni circumdatos judicis exspectare sententiam; sed an illo urantur qui non per illum castigandi, sed aeterno potius sunt igne damnandi, quis praejudicare audeat? Namque aliqin libro de Civitate Dei vigesimo, ex prophetarum dictis intelligit,
Abbreviated transcription (Latin):
catarrũ. & distillatio uuȩ. & punctio laterũ. ca¬
ligo ocłoꝵ. & tinnitꝰ auriũ. & odorare nichil pos¬
sunt. Tali gͥ tẽpore utere calidis & laseratis &e ob¬
timis cibis piꝑ habentib & sinapi. Raro lauare.
caput uͦ sine int̾missione purgare. uino indulge.
ueneri ñ parcas dies .x Lu. ꝓxime sequentes. Sunt
autẽ ex supra dicto die usq ad ȩqͥnoctiũ uernũ
idus maias dies .xly. his dieb augent᷑ hominibus
humores dulces. id est sanguis Utere bene olentib
cibis & acerrimis. Itẽ ex die .uiii. idꝰ maii usq indiẽ
UiII.hł iulias dies . xlu. his dieb crescit bilis amara
hoc .ẽ. colera rubea U tere cibis dulcib uino in dul¬
in crem̃ta fellis rubei amittunt᷑. & colera nigra
accrescunt. Quod ita esse constat usq ad ȩquinoc¬
tiũ autũni. id est usq ad tẽpora frigoris. Utere
cibis dulcib cunctis & bene olentib & frigidiorib

Expanded text:
catharrus, et distillatio uvae, et punctio laterum, cacatharrus, et distillatio uvae, et punctio laterum, caligo et tinnitus aurium, et odorari nihil possunt. Tali igitur tempore utere calidis et laseratis, et optimis cibis piper habentibus et sinapi, raro lana, caput vero sine intermissione purga; vino indulge, Veneri non parce dies XLV. Proxime sequentes autem sunt ex supradicto dicto die usque ad aequinoctium vernum Idus Maias sunt dies XLV. His diebus augentur hominibus humores dulces, id est, sanguis. Utere bene olentibus cibis et acerrimis. Item ex die octavo Idus Maias usque in diem octavum Calendas Julias XLV. His diebus crescit bilis amara, id est, cholera rubea. Utere cibis dulcibus, vino indulento incrementa fellis rubei amittuntur, et cholera nigra adcrescit, quod esse constat usque ad aequinoctium autumni, id est, usque ad tempora frigoris. Utere cibis dulcibus cunctis, et bene olentibus, et frigidioribus,
Abbreviated transcription (Latin):
li alendarũ octobriũ. & de solsticiis qđ . uiii. ha¬
idem orator & phylosophus in libro scđo nat᷑alis
historie. sol autẽ inquit ipse quatuor differentias
habet. bis ȩquata nocte diei uerno & autũno in
centrũ incedens t̾rȩ octauis in partib arietis ac
libre bis ꝑmutatis spaciis in auctũ diei bruma
octaua in parte capricorni. noctis uͦ solsticio
totidem in partib cancri. In ȩqͣlitatis causa
obliqͥtas signiferi.ẽ. cũ pars ęqua mundi suꝑ
subterq tras om̃ĩb fiat mom̃tis. S quȩ rȩcta
in exortu suo consurgunt signa. longior trac¬
tu tenent lucẽ. Quȩ̃ uͦ obliqua otiorẽ transeunt¬
scribens. ꝑ anni spacia qualit ad p̃cauendas in¬
becillitates se obseruare deberet ita dicit. Itaq
ex qua die humor corporib crescit usq ad eqͥ noc¬
tium uernũ. quist̃ dies .xc. Hoc tẽpus agit ho¬
minis fleuma. ex qͦ frequent᷑ nascitur hominib

Expanded text:
avo Calendarum Octobrium, et de solstitiis, quod octavo Caavo Calendarum Octobrium, et de solstitiis, quod octavo Caidem orator et philosophus, in libro secundo Naturalis historiae: « Sol autem, inquit, ipse quatuor differentias habet: bis aequata nocte diei, vere et autumno in centrum incidens terrae, octavis in partibus Arietis ac Librae; bis permutatis spaciis in auctum diei bruma octava in parte Capricorni; noctis vero solstitio totidem in partibus Cancri. In aequalitatis causa obliquitas signiferi est, cum pars aequa mundi super subterque terras omnibus fiat momentis. Sed quae recta in exortu suo consurgunt signa, longiore tractu tenent lucem; quae vero obliqua, ocyore transeuntscribens, per anni spacium qualiter ad praecavendas imbecillitates se observare deberet, ita dicit: « Itaq Januarias, ex qua die humor corporibus crescit usque ad aequinoctium vernum, qui sunt dies XC. Hoc tempus auget hominis phlegma, ex quo frequenter nascitur hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
exortũ reflectere. Porro aliis in partib abea cęli
plaga recessũ maris luna qͥa hic signat accessum.
Non solũ autẽ s & inuno eodemq littore qͥ adboreã
mei habitant multo me ocius estũ maris omnem.
qͥuͦ ad austrũ multo seriꝰ acciꝑe parit̾ ac refunde
solent. seruante quibusq in reg̾ionib luna semper
regulã societatis ad mare. qđ cunq semel acceꝑit:
rgo malinã .u. fere ante nouã siue plenã lunam
dieb Ledonẽ tõtidẽ ante diuiduã sepius incipere
cõꝑimꝰ. & circa eqͥnoctia duo. maiores solito est ui
assurgere. in anes uͦ. bruma & magis solsticio. sẽꝑc
luna inaqͥlonalia & at̾ris longiꝰ recedente mitio¬
res. quã cũ in austrũ digressã ꝓpiore nisu uĩ suã
exercet estꝰ affluere. naturał ratio cogit. Per de¬
nos enĩ & nouenos annos iuixta lunaris circuli
ordinẽ etiã maris cursus ad principia motꝰ & pari

Expanded text:
exortum, reflectere. Porro aliis in partibus ab ea coeli exortum, reflectere. Porro aliis in partibus ab ea coeli plaga recessum maris luna qua hic signat accessum; non solum autem, sed et in uno eodemque littore quo ad Boream mei habitant, multo me citius aestum maris omnem, qui vero ad Austrum, multo serius accipere pariter et refundere solent, servante quibusque in regionibus luna semper regulam societatis ad mare quamcunque semel acceperit. Ergo malinam quinque fere ante novam sive plenam lunam diebus, ledonem totidem ante dividuam saepius incipere comperimus, et circa aequinoctia duo majores solito aestus adsurgere, inanes vero bruma, et magis solstitio, semperque luna in Aquilonia et a terris longius recedente, mitiores, quam cum in Austro digressa propriore nisu vim suam exercet, aestus adfluere, naturalis ratio cogit. Per denos autem et novenos annos, juxta lunaris circuli ordinem, etiam maris cursus ad principia motus et par