comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad ysai dicens. Mute ad me dauid filiũ tuũ:
qui est in pascus. Tulit itaq ysai asinum
oneratum panib. & lagenam uini. & hedũ
de capris unũ. & misit ꝑ manum dauid fi
lii sui sauli. Et uenit dauid ad saul: ꝙ ste¬
tit coram eo. At ille dilexit eumnimis: &
factus est eiꝰ armiger. misit q saul ad ysar:
dicens. Stet cdauid in conspectu meo. Inue¬
nit enim grãm in oculis meis. Igitur quan¬
documq sp̃s dei malus arripĩebat saul: tol¬
lebat dauid cytharam & percuciebat manu
sua. & refocillabatur saul: & leuius habebat.
Recedebat enim ab eo sp̃s malus. All

Expanded text:
ad Isai dicens mitte ad me David filium tuum ad Isai dicens mitte ad me David filium tuum qui est in pascuis tulitque Isai asinum plenum panibus et lagoenam vini et hedum de capris unum et misit per manulii sui Sauli. Et venit David ad Saul, et stetit coram eo: at ille dilexit eum nimis, et factus est ejus armiger. Misitque Saul ad Isai, dicens: Stet David in conspectu meo: invenit enim gratiam in oculis meis. Igitur quandocumque spiritus Dei malus arripiebat Saul, tollebat Dauid citharam, & percutiebat manu sua: refocillabatur Saul, & leuius habebat. Recedebat enim ab eo spiritus malus. A
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ rufus: & pulcher aspectu. decoraꝙ facie
Et ait dñs. Surge unge eun. Ipse est enim
Gulit igitur samuel cornu olei: & unxit eum
in mecdio fratrum eiꝰ. Et directus est sp̃s dñ
in dauid adie illa: & in reliquũ. Surgens q
samuel. abiit in ramatha. Spiritus aũt dñ
recessit a saul: ꝙ exagitabat eum sp̃s neqͣm.
a dño. Dixerunt q serui saul ad eum. Exce
sp̃s dm̃i malus exagitat te. Iub eat dñs nr̃ &
serui tui qui coram te sunt: querant hominẽ
scientem psallere ꝙthara. ut quando arripu¬
erit te sp̃s dei malus. psallat in manu sua:
& leuiꝰ feras. Et ait saul ad seruos sug. Pro¬
uidete mͥ aliquem bene psallentem. & adelu¬
cite eum ad me. Et respondens unꝰ de pueris:
ait. Ecce uidi filium ysai bethleemitem sa¬
entem psallere. & fortissimũ robore: & uirũ
bellicosum. & prudentem in uerbis. & uirum
pulchrum: & dñs ẽ cũ eo. Misit gͦ saul nũcios

Expanded text:
autem rufus et pulcher aspectu decoraque facie autem rufus et pulcher aspectu decoraque facie et ait Dominus surge ungue eum ipse est enim tulit igitur Samuhel cornu olei et unxit eum in medio fratrum eius et directus est spiritus Domini in David a die illa et in reliquum surgensque Samuhel abiit in Ramatha spiritus autem Domini recessit a Saul et exagitabat eum spiritus nequam a Domino dixeruntque servi Saul ad eum ecce spiritus Dei malus exagitat te iubeat dominus noster et servi tui qui coram te sunt quaerant hominem scientem psallere cithara ut quando arripuerit te spiritus Dei malus psallat manu sua et levius feras et ait Saul ad servos suos providete mihi aliquem bene psallentem et adducite eum ad me et respondens unus de pueris ait ecce vidi filium Isai Bethleemitem scientem psallere et fortissimum robore et virum bellicosum et prudentem in verbis et virum pulchrum et Dominus est cum eo misit ergo Saul nuntios
Abbreviated transcription (Latin):
Uixerunt q ei. Pacificus ne ẽ ingressus tiuis:
Sanctificamini. & uenite mecũ: ut immolẽ¬
Sanctificauit gͦ ysai & filiꝙ eiꝰ: & uocauit eꝙ
ad sacrificium. Cumq ingressi eẽnt: uidit
eliab & ait. Num coram dño est xp̃c eiꝰ : Et
dixit dominus ad samuelem. Ne respicias¬
n uultum eĩ neq altitudinemi stature eĩ. qͣui¬
abieci eum. nec iuxta intuitũ hõis iudico.
Homo enim uidet ea que parent: dñs at
intuetur cor. Et uocauit ysai aminadab:
& ad cluxit eum coram saiuel. Qui dixit.
Nec hunc elegit dominꝰ. ad cluxit aut̃ ysai
samma: de quo ait. Eciam hunc nõ elegit
dñs. Adcluxit ergo ysai septem filios suos co¬
ram samuel: & ait samuel ad ysai. Non ele¬
git dñs ex istis. Duit q samuel ad ysai.
Numquid iam completi sunt filii: Qui respõ¬
dit. Adhuc reliquus est pariilus: ꝙ. pascit
oues. Et ait samuel ad ysai. Mitte. ꝙ adnc
eum. Neq enim discumbemus: prius ꝙͣ ille
huc ueniat. Misit gͦ & adduxit eum. Erat

Expanded text:
dicentibus: « Pacificusne est ingressus tuus? Sanctificamini et venite mecum, ut immoleSanctificavit ergo Isai et filios eius et vocavit eos ad sacrificium. Cumque ingressi essent, vidit Heliab et ait: Num coram domino est christus eius? Et dixit dominus ad Samuhel: Ne respicias vultum eius nec altitudinem staturę eius, quoabieci eum nec iuxta intuitum homihomo enim videt ea quae parent Dominus autem intuetur cor et vocavit Isai Abinadab et adduxit eum coram Samuhel qui dixit nec hunc elegit Dominus adduxit autem Isai Samma de quo ait etiam hunc non elegit Dominus adduxit itaque Isai septem filios suos coram Samuhel et ait Samuhel ad Isai non elegit Dominus ex istis dixitque Samuhel ad Isai numquid iam conpleti sunt filii qui respondit adhuc reliquus est parvulus et pascit oves et ait Samuhel ad Isai mitte et adduc eum nec enim discumbemus priusquam ille huc venerit misit ergo et adduxit eum erat
Abbreviated transcription (Latin):
ut agat penitenciam. At ille ait Peccaui.
S nunc honora me coram semiorib ppłi mei.
t. & coram istł. & reuertere mecum ut adorem
dominum deum tuum. Reuersus est ergo
samuel & secutus est saulem: & ad orauit sa
agag regem amalech. Et oblatꝰ est ei agag
pinguissimus tremens. Et dixit agag. Sicci¬
ne separat amara mors. Et ait samuel. Si¬
cut fecit absq liberis mulieres isrł gladiꝰ
tuus: sic absq libeus erit int̾ mulieres ma¬
ter tua. Et in frustra concidit eum sainuel
coram domino in galgalis. Abiit autem
samuel in ramatha: saul u̾o ascendit in do¬
mũ suam in gabaa. Et non uidit samuel
ułtra saul: usq ad diem mortis sue. Uerum
Usq qͦ tu luges saul cum ego proie
cerim eum ne regnet suꝑ nsrł: Imple cornu
t̾uum oleo. & ueni mittam te ad ysai beth¬
leemitem. Prouidi enim in filiis eiꝰ mͥ regẽ.
Et ait samuel. Quomodo uadam᷑ Audiet
enim saul: & int̾ficiet me. Et ait dominus.

Expanded text:
ut agat poenitentiam. At ille ait: Peccavi, ut agat poenitentiam. At ille ait: Peccavi, sed nunc honora me coram senioribus populi mei, et coram Israel, et revertere mecum, ut adorem Dominum Deum tuum. Reversus ergo Samuel secutus est Saulem, et adoravit SauAgag regem Amalec. Et oblatus est ei Agag pinguissimus Vulg. addunt et tremens . Et dixit Agag: Siccine separat amara mors? Et ait Samuel: Sicut fecit absque liberis mulieres gladius tuus, sic absque liberis erit inter mulieres mater tua. Et in frusta concidit Samuel Agag coram Domino in Galgalis abiit autem Samuhel in Ramatha Saul vero ascendit in domum suam in Gabaath et non vidit Samuhel ultra Saul usque ad diem mortis suae veUsquequo tu luges, Scerim eum ne regnet super Israel? Imple cornu tuum oleo, et veni, mittam te ad Isai Bethleemitem: providi enim in filiis ejus mihi regem. Et ait Samuel: Quomodo vadam? audiet enim Saul, et interficiet me. Et ait Dominus:
Abbreviated transcription (Latin):
causta q uictimas. & non pociꝰ ut obediat᷑
uoci domini: Melior est enim obediencia
ꝙͣ uictime. & auscultare magis ꝙͣ offerre
adipem arietum: q̃m quasi peccatum ario¬
landi est repugnare &. quasi scelus ydola¬
trie nolle ad quiescere. Pro eo gͦ qd̾ abie¬
cisti sermonem domini: abiecit te dñs ne
sis pex. adyat qꝓ saul ad samuele. Pecaui.
quia preuan̾catus sum sermonem domini
& uerba tua: timens ppłm & obediens roci eoꝵ
S nunic porta queso peccatum meum: & re¬
uertere mecum ut adorem dominum. Et ait¬
u samuel ad saul. Non reuertar tecuni quia
Oproiecisti sermonem dommi: & proiecit te
dominus uesis rex suꝑ isrł. Et conuersus ẽ
nsamuel ut abiret. Ille autem apprehendit ⁊¬
summitatem pallii eiꝰ. Que scissa est. Et ait
ad eum samuel. Scidit dñs regnum isrł a te
hodie: & tradidit illud ꝓximo tuo meliorite.
Porro triumphator in isrł non parcet & pe¬
nitudine non flectetur. Neq enim homo est

Expanded text:
causta aut victimas, et non potius ut obediatur causta aut victimas, et non potius ut obediatur voci Domini? Melior est enim obedientia quam victimae, et auscultare magis quam offerre adipem arietum quoniam quasi peccatum ariolandi est repugnare et quasi scelus idolatriae nolle adquiescere pro eo ergo quod abiecisti sermonem Domini abiecit te ne sis rex dixitque Saul ad Samuhel peccavi quia praevaricatus sum sermonem Domini et verba tua timens populum et oboediens voci eorum sed nunc porta quaeso peccatum meum et revertere mecum ut adorem Dominum et ait Samuhel ad Saul non revertar tecum quia proiecisti sermonem Domini et proiecit te Dominus ne sis rex super Israhel et conversus est Samuhel ut abiret ille autem adprehendit summitaad eum Samuel: Scidit Dominus regnum Israel a te hodie, et tradidit illud proximo tuo meliori te. Porro triumphator in Isrnitudine non flectetur: neque enim homo est
Abbreviated transcription (Latin):
ad saul: anit ei saul. Denedictus tu a dño.
Impleui uerbum domini. Dixit q samuel.
Et que est hec uox gregum que resonat in
aurib meis. & armentorum quam ego audio:
Et ait saul. De amalech adduxerunt ea. s¬
Pepercit enim ppłs meliorib ouib & armẽ¬
tis: ut immolarentur domino deo tuo. Re¬
liqua u̾o occidimus. Ait autem samuel ad
saul. Sine me & indicabo tͥ que locutꝰ sit
dominus ad me nocte. Dixit q ei. le oquere.
Et ait samuel. Nonne cum paruulus eẽs
iu oculis tius caput in tribub isrł factꝰ es:
Unxit q te cdominus in regem super isrł:¬
res amalech & pec pugnabis contra eos:
usq ad interuicionem eoꝵ. Quare gͦ non
auclisti uocem domini. s uersus ad pre¬
dam es & fecisti malum in oculis domini:
Et ait saul ad samuelem. Inmo audiui
uocem domini. & ambulani in uia ꝑ quã
misit me dñs: & addux agag regem ama
lech. & amalech interfeci. Tulit aut̃ ppłs
de preda oues &boues. primicias eoꝵ que

Expanded text:
ad Saul et dixit ei Saul benedictus tu Domino implevi verbum Domini dixitque Samuhel et quae est haec vox gregum quae resonat in auribus meis et armentorum quam ego audio et ait Saul de Amalech adduxerunt ea pepercit enim populus melioribus ovibus et armentis ut immolarentur Domino Deo tuo reliqua vero occidimus Saul: Sine me, et indicabo tibi quae locutus sit Dominus ad me nocte. Dixitque ei: Loquere. Et ait Samuel: Nonne cum parvulus esses in oculis tuis, caput in tribubus Israel factus es? Unxitque te Dominus in regem super Israeres Amalech et pugnabis contra eos usque ad internicionem eorum quare ergo non audisti vocem Domini sed versus ad praedam es et fecisti malum in oculis Domini et ait Saul ad Samuhelem immo audivi vocem Domini et ambulavi in via per quam misit me Dominus et adduxi Agag rlec, et Amalec interfeci. Tulit autem populus de praeda oves et boves, primitias eorum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
& uestib. & anetib. & uniuersis que pulchra
erant: nec uoluerunt disperdere ea. Qͥ cqͥd
u̾o uile fuit & reprobum: hoc demoliti sũt.
elem dicens. Penitet me qd̃ constituerim
saul regem. quia dereliquit me & u̾ba mea
opere non impleuit. Contristatus q est sa¬
Cumq de nocte surrexisset samuel ut iret
ad saul. mane nunciatum est samueli eo
ꝙ uenisset saul in carmelum & erexisset
sibi forneem triumphalem. & renersus trã¬
sisset descendisset q in galgala. Uenit gͦ
samuel ad saul: & saul offecebat holo cau¬

Expanded text:
et vestibus et arietibus, et universis, quae pulchra et vestibus et arietibus, et universis, quae pulchra erant, nec voluerunt disperdere ea: quidquid vero vile fuit et reprobum, hoc demoliti sunt. el, dicens: Poenitet me quod constituerim Saul regem: quia dereliquit me, et verba mea opere non implevit. Contristatusque est SaCumque de nocte surrexisset Samuel, ut iret ad Saul mane, nuntiatum est Samueli, eo quod venisset Saul in Carmelum, et erexisset sibi fornicem triumphalem, et reversus transisset, descendissetque in Galgala. Venit ergo Samuel ad Saul,
Abbreviated transcription (Latin):
Me misit dominus ut ungerem
te in rͥegem suꝑ ppłm eius isrł. Nunc ergo
audi uocem domini. Hec gͦ dicit dñs ex¬
ercituum. Recensui quecumq fecit ama¬
lech isrłi: quomodo restitit ei in uia cum
ascenderet de egypto. Nunc gͥ uade & ꝑcu¬
te amalech & demolire uniuersa eius:
rem. & paruulum atq lactentem. bouẽ
& ouem. camelum & asinum. Precepit
itaq saul ppło. & recensuit eos quasi ag
nos. ducenta milia peditum. & .x. milia
uiroꝵ iuda. Cumq uenisset saul usq ad
ciuitatem amalech: tetenlit insidias
in torrente. Oixit q saul cyneo. Abi. &
recede atq discede ab amalech: ne forte¬
inuoluam te cum eo. Gu enim fecisti mi¬
scd̾iam cum omnib filiis istł: cum ascẽ¬
derent de egypto. Et recessit cyneus de
medio amalech. ꝑcussit q saul amalech
ab eiulath donec ueniret assur: que est
e regione egypti. Et apprehendit agag regẽ
amalech uiuum. Omne autem uulgus in¬
agag. & optimis gregib ouium & armẽtoꝵ.

Expanded text:
Me misit Dominus, ut ungerem te in regem super populum ejus Israel: nunc ergo audi vocem Domini: Haec dicit Dominus exercituum: Recensui quaecumque fecit Amalec Israeli, quomodo restitit ei in via cum ascenderet de Aegypto. Nunc ergo vade, et percute Amalec, et demolire universa ejus, rem, et parvulum atque lactentem, bovem et ovem, camelum et asinum. Praecepit itaque Saul populo, et recensuit eos qnos ducenta milia peditum et decem milia virorum Iuda cumque venisset Saul usque ad civitatem Amalech tetendit insidias in torrente dixitque Saul Cineo abite recedite atqinvolvam te cum eo. Tu enim fecisti midiam cum omnibus filiis Israhel cum ascenderent de Aegypto et recessit Cineus de medio Amalech percussitque Saul Amalech ab Evila donec venias Sur quae est e regione Aegypti. Et apprehendit Agag regem Amalec vivum, omne autem vulgus inAgag, et optimis gregibus ovium et armentorum,
Abbreviated transcription (Latin):
suum. Nunc aut̃ nõ uxta clies priores ego fa¬
liam reliquiis ppłi huius dicit dñs exercituũ.
ħ semen pacis erit. Uinea cdabit fructũ suum.
⁊ tra dabit germen suum: ⁊ celi dabunt rorẽ
lũ. ⁊ possidere faciam reliquias ppłi huius
uniu̾sa hec. Et erit sicut eratis maledictio in
dentib domus incla ⁊ domus ifrł: sic salu aro
lios ⁊entis maledictio. Nolite tinere. Cõfor¬
tentur manus nr̃e: qr hec cdicit dñs exeiritiũ.
Siut cogitaui ut affligerem uos cũ ad iracũ¬

Expanded text:
suum nunc autem non iuxta dies priores ego fasuum nunc autem non iuxta dies priores ego faciam reliquiis populi huius dicit Dominus exercituum sed semen pacis erit vinea dabit fructum suum et terra dabit germen suum et caeli dabsuum: et possidere faciam reliquias populi hujus universa haec. Et erit: sicut eratis maledictio in gentibus, domus Judae, et domus Israel: sic salvabo vos, et eritis benedictio: nolite timere, confortentur manus vestrae. Quia haec dicit Dominus exercituum: Sicut cogitavi ut affligerem
Abbreviated transcription (Latin):
yon zelo magno: ⁊ indignatione magna ze¬
latus sum eam. Het dicit dñs exercituum.
Reu̾sus sum ad syon ⁊ habitabo in medio ierłm
erercituum. Adhuc habitabunt senes ⁊ anꝰ
in plateis ierłin. ⁊ uiri baculus in manu eiꝰ pre
multitudine dieix. ⁊ platee ciuitatis ꝯplebũ
tur infantib ⁊ puellis uidentib in plateis eiꝰ.
Rec dicit dñs exercituum. Si clifficile indebit᷑
in oculis reliquiax ppłi huius indieb illis nũ¬
quid in oculis meis difficile erit ait dñs exer¬
cituum: Hec dicit du̾s exercicuum. Ecce ego
saluabo ppłm meni de t̾ra orientis. ⁊ de t̾ra oc¬
casus solis. ⁊ acflucam eos ⁊ habitabo ĩ medio
ierłm. ⁊ erunt mͥ in ppłm. ⁊ ego ero eis indeum:
in u̾tate ⁊ iniusticia. Hec dicit dñs exercitu¬
um. Confortentur manꝰ ur̃e qui auditis ĩ die¬
non erat. nec merces iumentoꝵ erat: n intro¬
enniti ⁊ exeunti erat pax p̃tͥbulacione. ⁊ dimisi
onnes homines unuinquemqz contra ꝓrimũ

Expanded text:
Syon zelo magno, et indignatione magna zelatus sum eam; haec dicit Dominus exercituum: Reversus sum ad Syon et habitabexercituum: Adhuc habitabunt senes et anus in plateis Ierusalem et viri baculus in manibus eius pre multitudine dierum, et platee ur infantibus et puellis, ludentibus in plateis ejus. Haec dicit Dominus exercituum: Si difficile videbitur in oculis reliquiarum populi hujus in diebus illis, numquid in oculis meis difficile erit? dicit Dominus exercituum. Haec dicit Dominus exercituum: Ecce ego salvabo populum meum de terra orientis, et de terra occasus solis et adducam eos et habitabunt in medio Hierusalem et erunt mihi in populum et ego ero eis in Deum in veritate et iustitia haec dicit Dominus exercituum confortentur manus vestrae qui auditis in dienon erat nec merces iumentorum erat neque introeunti et exeunti erat pax prae tribulatione et dimisi omnes homines unumquemque contra proximum
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi arcum impleb̾r epphraym. Et suscitabo fili¬
os tuos syon. filios tuos grecia: ⁊ ponam te
quasi gladium forcium. Et dñs ds suꝑ eos ui¬
debitur. ⁊ exibit ut fulgur iaculum eius: ⁊ do
minus deus in tubacanet. ⁊ uadet in turbi¬
ne anstri. Dñs exercituum ꝓteget eos. ⁊ deuo¬
rabunt. ⁊ subicient lapidib funde. Et bibẽtes

Expanded text:
quasi arcum, implevi Ephraim:  et suscitabo filios tuos Sion super filios tuos Graecia: Et ponam te quasi gladium fortium.  Et Dominus Deus super eos videbitur; Et exibit ut fulgur, jaculum ejus:  et Dominus Deus in tuba canet, et vadet in turbine Austri. Dominus exercituum proteget eos: et devorabunt te, et subjicient lapidibus f
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃uario ut expiacio compleret᷑. asportabunt
foras castra. et cõburent igni tam pesles
qͣm carnes eorum & fimum. Et quicumq
combusserit ea lauabit uestimenta sua: ꝙ
carnem aqua: & sic ingredietur in castra.
Erit q hoc uobis legittimum semper¬
sempiternum.
ense .uiiͦ. decia die mensis afflgetiᷤᷤ
animas ur̃as: nullumq facietis op̃.
siue indigena siue aduena qui peregͥnant᷑
inter uos. In hac die expiacio erit uri: atep¬
muncdacio. Ab omnib peccatis ur̃is: sorã
dño mundabimini. Sabatum enĩ reqͥe¬
cionis est: & affligetis animas ur̃as. religi¬
one ꝑpetua. Expiabit autẽ sacerdos qͥ unctꝰ
fuerit. & cuiꝰ iniciata ẽ manꝰ ut sacerdocio
fungat᷑ ꝓ pr̃e suo induet᷑ stola linea. et

Expanded text:
sanctuario expiatio conpleretur asportabunt sanctuario expiatio conpleretur asportabunt foras castra et conburent igni tam pelles quam carnes eorum et fimum et quicumque conbuserit ea lavabit vestimenta sua et carnem aqua et sic ingredietur in castra eritque hoc vobis legitimum sempiternum ense septimo decima die mensis adfligetis animas vestras nullumque facietis opus sive indigena sive advena qui peregrinatur inter vos in hac die expiatio erit mundatio ab omnibus peccatis vestris: coram Domino mundabimini. Sabbatum enim requietionis est, et affligetis animas vestras religione perpetua. Expiabit autem sacerdos, qui unctus fuerit, et cujus initiatae manus, ut sacerdotio fungatur pro patre suo: indueturque stola
Abbreviated transcription (Latin):
uerit scũarium. tabernaculum. & altare:
tunc offerat hẏrcum uiuentem. Et posita
utraq manii suꝑ capud eiꝰ: confiteat᷑ om̃s
iniquitates filioꝵ isrł: & uniuersa delicta.
atq peccata eoꝵ. Que imprecans capiti eiꝰ.
emittet illum ꝑ hominem paratũ ĩ desertũ.
Cumq portauerit hyrcus om̃s iniquitates
eoꝵ in t̾ram solitariam & dimissus fuerit in
deserto: reuertetur aharon in tabernacłm
testimonii. Et depositis uestib quib priuᷤ
indutus erat cum intraret sanctuarium.
relictis q ibi. lauabit carnem suam in loco
egressus obtulerit holo caustum suum acꝰ
plebis: rogabit tam ꝓ se qͣm ꝓ ppło. Et ad¬
ipem qui oblatꝰ est pro pecc̃atis: adolebit sr̃
altare. Ille uͦ qͥ limiserit caprũ emissarium
lauabit uestimẽta sua & corpꝰ aqua:. & sic in
grediet᷑ in castra. Uitulũ autẽ & hẏrcũ pͣ pecc̃o
fuerant immolati: & quoꝵ sang̾s illatꝰ est ĩ

Expanded text:
verit sanctuarium, et tabernaculum, et altare, verit sanctuarium, et tabernaculum, et altare, tunc offerat hircum viventem, et posita utraque manu super caput ejus, confiteatur omnes iniquitates filiorum Israel, et universa delicta atque peccata eorum: quae imprecans capiti ejus, emittet illum per hominem paratum, in desertum. Cumque portaverit hircus omnes iniquitates eorum in terram solitariam, et dimissus fueritdeserto, revertetur Aaron in tabernaculum testimonii, et depositis vestibus quibus prius indutus erat, cum intraret sanctuarium, relictisque ibi, lavabit carnem suam in loco egressus, obtulit holocaustum suum ac plebis, rogabit tam pro se quam pro populo, et adipem qui oblatus est pro peccatis, adolebit super altare. Ille vero qui dimiserit caprum emissarium, lavabit vestiui pro peccato fuerant immolati et quorum sanguis inlatus est ut in
Abbreviated transcription (Latin):
ultra uelum intrabit in sc̃a. ut possitis suꝑ
ignem aromatib nebula eoꝵ & uapor ope¬
riat oraculum quod est suꝑ testimonium &
non moriat᷑. Tollet qͦ de sanguine uituli:
& asꝑget ligito sepcies contra ꝓpiciatoriũ
ad orientem. Cumq mactauerit hẏrcum ꝓ
pecc̃o ppłi: inferet sanguinem eiꝰ intra ue¬
lum sicut preceptum est de sanguine iutuli
ut asꝑgat e regione oraculi. & expiat sant¬
tuarium ab inmundiciis filioꝵ isrł: & a pre¬
uaricationib eoꝵ cunctisq peccatis. Iurta
hunc ritum faciet tabernaculo testimonii
qd̃ fixum est inter eos in medio sorcium ha¬
bitacionis eoꝵ. Nullus hominũ sit in taber¬
naculo quando pontifex in gredit᷑iscũarium
ut roget pro se & ꝓ domo sua ꝙ ꝓ uniu̾so
cetu isrł: donec egrediat᷑. Cum autem exie¬
rit ad altare qd̃ coram domino est: oret ꝓse¬
Et sumptum sanguinem uituli atq hyr¬
immundiciis filioꝵ isrł. Postqͣm emũda¬

Expanded text:
ultra velum intrabit in sancta ut positis super ultra velum intrabit in sancta ut positis super ignem aromatibus nebula eorum et vapor operiat oraculum quod est super testimonium et non moriatur tollet quoque de sanguine vituli et asperget digito septies contra propitiatorium ad orientem cumque mactaverit hircum pro peccato populi inferet sanguinem eius intra velum sicut praeceptum est de sanguine vituli ut aspergat e regione oraculi et expiet sanctuarium ab inmunditiis filiorum Israhel et a praevaricationibus eorum cunctisque peccatis iuxta hunc ritum faciet tabernaculo testimonii quod fixum est inter eos in medio sordium habitationis eorum nullus hominum sit in tabernaculo quando pontifex ingreditur sanctuarium ut roget pro se et pro domo sua et pro universo coetu Israhel donec egrediatur cum autem exierit ad altare quod coram Domino est oret et sumptum sanguinem vituli atque hirimmunditiis filiorum Israel. Postquam emunda
Abbreviated transcription (Latin):
ingrediat ᷑ scũariũ qd̾ est intra uelũ coram
ꝓpitiatorio quo tetigit᷑ archa ut nõ mori¬
atur: quia in nube apparuero suꝑ oracłm
nisi hec ante fecerit. Situlum offeret ꝓ
pecc̃o: & anetem in holocaustum. Gunica
linea uestietꝰ᷑: & feminalib lineis uerenda
celabit. Accinget᷑ zona linea: cydarim li¬
neam imponet capiti. Hec enĩ uestim̃ta
sc̃a. Quib cunctis cum lotꝰ fuerit: induer᷑
Suscipiet q ab uniuersa multitudine fi¬
lioꝵ isrł duos hyrcos pro peccato: & unũ
arietem in holocaustum. Cumq obtulerit
uitulum & orauerit ꝓ se & ꝓ domo sua::
duos hyioos stare faciet coram dño ĩ ostio
illum pro peocato. Cuius autẽ in caprum
emissaruim: statuet eum uiuũ corã dño.
ut funclat preces suꝑ eum: & emittat il¬
lum in sollitudinem. Hiis rite celebratiᷤ.:
offeret uitulum. & rogans ꝓ se & ꝓ cdomo
sua immolabit eum. Assumpto q turibło
qd̃ de prunis altaris impleuerit .ꝙ. hauriẽs
manu compositum thinuama in incensum

Expanded text:
ingrediatur sanctuarium, quod est in velum coram propitiatorio, quo tegitur arca, ut non moriatur quia in nube apparebo super oraculum, nisi haec ante fecerit. Vitulum offeret pro peccato, et arietem in holocaustum. Tunica linea vestietur, feminalibus lineis verenda celabit: accingetur zona linea, cidarim lineam imponet capiti: haec enim vestimenta sunt sancta: quibus cunctis, cum lotus fuerit, induetur. Suscipietque ab universa multitudine filiorum Israel duos hircos pro peccato, et unum arietem in holocaustum. Cumque obtulerit vitulum et oraverit pro se et pro domo sua duos hircos stare faciet coram Domino in ostio illum pro peccato cuius autem in caprum emissarium statuet eum vivum coram Domino ut fundat preces super eo et emittat illum in solitudinem his rite celebratis offeret vitulum et rogans pro se et pro domo sua immolabit eum adsumptoque turibulo quod de prunis altaris impleverit et hauriens manu conpositum thymiama in incensum
Abbreviated transcription (Latin):
habuerit nõ offeretis: neq erit acceptabile.
omo qui obtulerit uictimã¬
ꝓatificoꝵ dño uel uota soluens. uel spõ¬
te offerens tam de bobus qͣm de ouib. imm¬
culatum offeret: ut acceptabile sit. Omis ma¬
cula: non erit in eo. Si cecum fuerit. si frac¬
tum. si cicatrcem habens. si papulas. aut sea¬
biem. uel impetiginem. non offeretis ea dño:
neq adolebitis exeis super altare dñi. Houẽ
offerri potes: uotum autẽ ex hiis solui non
potest. Omne animal qd uel concritis. uel
tonsis. uel sectis. ablatis q testiculis ẽ nõ
offeretis dño: & in terra urͣa hec omninoũ
ne faciatis. De manu alienigene non
Sofferetis panes deo ur̃o. & quicquid aliud
dare uoluerit: quia corrupta & ininacła¬
ta sunt omnia. Non suscipietis ea.
ocutꝰq est dñs ad moysen: licens.
Hos. oius & capra. cum genita fuent̃.
uii. dieb erunt sub ubere matris sue: die
autem .uiii. & deinceps. offeni poterunt dño.¬
Siue ille bos. siue illa ouis : nõ un molabiͣtur

Expanded text:
 erit acceptabile: homo qui obtulerit victimapacificorum Domino, vel vota solvens, vel sponte offerens, tam de bobus quam de ovibus, immaculatum offeret, ut acceptabile sit: omnis macula non erit in eo. Si caecum fuerit, si fractum, si cicatricem habens, si papulas, aut scabiem, vel impetiginem, non offeretis ea Domino, neque adolebitis ex eis super altare Domini. Bovem offerri potest: votum autem ex his fieri non potest. Omne animal quod vel contritis vel tonsis vel sectis, ablatisque testiculis est, non offeretis Domino et in terra vestra hoc omnino ne faciatis de manu alienigenae non offeretis panes Deo vestro et quicquid aliud dare voluerint quia corrupta et maculata sunt omnia non suscipietis ea locutusque est Dominus ad Mosen dicens bos ovis et capra cum genita fuerint septem diebus erunt sub ubere matris suae die autem octavo et deinceps offerri poterunt DoSive ille bos, sive illa ovis non immolabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
grinatur apud uos. Omnes enĩ execrationes
istas fecerunt acole terre. qui fuerunt ante
uos: & polluerunt eam. Cauete gͦ ne & uos si¬
militer eueniat cũ paria feceritis: sicut euo¬
muit gentem que fuit ante uos. Omnis a¬
nima que fecerit de abhominacionib hiis
quippiam: ꝑibit de medio ppłi sui. Custodi

Expanded text:
grinantur apud eos: Omnes enim exsecrationes istas fecerunt accolae terrae, qui fuerunt ante vos et polluerunt eam. Cavete ergo ne et vos similiter evomat, cum paria feceritis, sicut evomuit gentem, quae fuit ante vos. Omnis anima quae fecerit de abominationibus istis quippiam, peribit de medio populi sui. Tam i
Abbreviated transcription (Latin):
ciam illam de medio ppłi sui. Sanctifica¬
mini & estote sci: quia ego dñs deus ur.
Custoclite precepta mea: & facite ea. Ego
dominus qui sanctifico uos.
iti maleclixerit pri suo & matri: mor¬
Ste moriatur. Qui pr̾i matri q maledixe¬
rit : sangius eiꝰsit super eum.
Si megiatꝰ qllis sauert uin urore alterꝰ
& adulterium ꝑpetrauerit cum coniuge
proximi sui: morte moriant᷑. & mechus
& adultera.
nelauerit ignominiam pr̃is sui: morte
moriant᷑ ambo. sanguis eoꝵ sit suꝑ eos.
Ni quis dormierit cum nuru sua:
utritp moriant᷑ quia scelus operati sũt:
sangius eoꝵ sit super eos.
Du dormierit cum masculo coitu femi
Am supra uxorem filiam duxerit matrẽ
eiꝰ. scelus operatus est. uiiius arlebit cũ
eis. nec ꝑmanebit tantum nephas in me¬
dio uestri.
ui cũ iumento & peccore coierit: mor

Expanded text:
. Sanctificamini, et estote sancti, quia ego Dominus Deus vester. Custodite praecepta mea, et facite ea. Ego Dominus qui sanctifico vos. Qui maledixerit patri suo, aut matri, morte moriatur. Qui patri, matrique maledixerit, sanguis ejus sit super eum. Si moechatus quis fuerit cum uxore alterius, et adulterium perpetraverit cum conjuge proximi sui, morte moriantur et moechus et adultera. velaverit ignominiam patris sui; morte moriantur ambo: sanguis eorum sit super eos. Si quis dormierit cum nuru sua, uterque moriatur; quia scelus operati sunt: sanguis eorum sit super eos. Qui dormierit cum masculo coitu feminos. Qui supra uxorem filiam duxerit matrem ejus, scelus operatus est; vivus ardebit cum eis, nec permanebit tantum nefas in medio vestri. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
teruit seruos suos qr crediderunt in eum.
⁊ uerbum regis immutauerunt: ⁊ tradi¬
derunt corpora sua ne seruirent. ⁊ ne adora¬
rent omnem deum excepto d̾o suo. A ine gͦ
ppositum est hoc decretum. ut omnns ppłs. ⁊
tribus. ⁊ lingna. quicumq locutus fuerit
blasphenniam contͣ deum sydrac. mysac.
⁊ abdenago. dispereat: ⁊ domꝰ eiꝰ uastetur.
Neq enim est cleus alius: qͥ possit ita salua¬
re. Tunc rex ꝓmouit sydrach. mysach. et
abdenago in ꝓuinciam babylonis. ⁊ ĩom¬
Nabugodonosor rex omnib ppłis. gẽti¬
b. ⁊ linguis. que habitant in uniu̾sa t̾ra:
pax uobis multiplicet᷑. Signa ⁊ mirabilia
fecit apud me deus excelsus. Pracuit gͦ mͥ
pdicare signa eiꝰ qr magna sunt: ⁊ mira¬
bilia eiꝰ qr forcia. ⁊ regnum eiꝰ regnũ sempi

Expanded text:
et eruit servos suos: qui crediderunt in eet eruit servos suos: qui crediderunt in eet verbum regis immutaverunt et tradiderunt corpora sua, ne servirent et ne adorarent omnem deum excepto Deo suo. A me ergo positum est hoc decretum, ut omnis populus, tribus et lingua, quecumque locuta fuerit blasphemiam contra Deum Sydrach, Misach et Abdenago, dispereat, et domus ejus vastetur: Neque enim est Deus alius, qui possit ita salvare. Tunc rex promovit Sidrach, Misach, et Abdenago in provinciam Babilonis. hodonosor rex omnibus populis, gentibus et linguis, que habitant terram in universa terra: Pax vobis multiplicetur. Signa et mirabilia fecit apud me Deus excelsus. Placuit ergo mihi predicare signa eius, quia magna sunt, et mirabilia eius, quia fortia et regnum eius re
Abbreviated transcription (Latin):
unc nabugodonosor rex obstupuit
et surrexit ꝓpere: ⁊ ait obtimatib
sius. Nonne tres uiros misimꝰ in mediũ
ignis compeditos: Qui respondentes: cli¬
xerunt regi. Uere rex. Respõdit rex: ⁊ ait.
Etce ego uideo uiros quatuor solutos: ã
bulantes in medio ignis. ⁊ nichil corrup¬
cionis ineis est: ⁊ species quarti similis¬
est filio dei. Dunc accessit nabugodono¬
sor ad ostium fornacis ignis ardentis:
⁊ ait. Sydrach. mysach. ⁊ abdenago. serui
dei excelsi: egredimini ⁊ uenite. Statimq
egressi sunt. Sydrach. mysach. ⁊ abdenago.
de mechio ignis. Et congregati Satrape. et
magistratꝰ᷑. ⁊ uiclices. ⁊ potentes. regis con¬
templabant᷑ uiros illos qm̃ nichil potesta¬
tis habuisset ignis incorporib eoꝵ. ⁊ capillꝰ
capitis eoꝵ non eẽt adustus: ⁊ saraba
eoꝵ nõ fuissent immutata.⁊ odor ignis ñ
tnsisset ꝑ eos. Et erũpens nabugodonosor
ait. Benedictus deus eoꝵ. Sydrach. uidel
mysach. ⁊ abdenago: qui misit angłm suũ

Expanded text:
unc Nabuchodonosor rex obstupuit, et surrexit propere, et ait optimatibus suis: Nonne tres viros misimus in medium ignis compeditos? Qui respondentes dixerunt regi: Vere, rex. Respondit, et ait: Ecce ego video viros quatuor solutos, et ambulantes in medio ignis, et nihil corruptionis in eis est, et species quarti similis filio Dei. Tunc accessit Nabuchodonosor ad ostium fornacis ignis ardentis, et ait: Sidrach, Misach, et Abdenago, servi Dei excelsi, egredimini, et venite: Statimque egressi sunt Sidrach, Misach, et Abdenago de medio ignis. Et congregati satrapae, magistratus, et judices, et potentes regis, contemplabantur viros illos, Quonitis habuisset ignis in corporibus eorum: et capillus capitis eorum non esset adustus: et sarabela eorum non fuissent imminuta: et odor ignis non transisset per eos. Et erumpens Nabuchodonosor ait. Benedictus Deus eorum: Sidrac videlicet: Misac: et Abdenago: qui misit Angelum suum:
Abbreviated transcription (Latin):
mychol filiam suam uxorem. Et uidit saul
Mycol autem filia saul diligebat eum: ꝙ
saul magis cepit tunere danid. Factus q ẽ
saul inimicus dauid cunctis dieb. Et egͤs¬
si sunt principes philistinorum. A principi¬
o autem egressionis eoꝵ. prudentiꝰ se agebat
dd̾ ꝙͣ om̃s serui sauł: & celebre fc̃m est nom̃¬

Expanded text:
Michal filiam suam uxorem. Et vidit Saul, m David. Michol autem filia Saul diligebat eum. Et Saul magis coepit timere David: factusque est Saul inimicus David cunctis diebus. Et egressi sunt principes Philisthinorum: a principio autem egressionis eorum, prudentius se gerebat David, quam omnes servi Saul, et celebre factum est nom
Abbreviated transcription (Latin):
philistiim ex aduerso fuerant preparati.
Derelinquens ergo dauid uasa que attule¬
rat in manu custodis ad sarcinas: cucurrit
ad locum certaminis. & interrogabat si or̃a
recte agerent ᷑ erga fres suos. Cumq adhuc ille
loqueretur eis: apparuit uir ille spurius ascẽ¬
dens golyath nomine philisteus de gech ex
u̾ba: aucliuit dauid. Omnes aut̃ isrłite cum
Num uidistis uirum hunc qui ascendit: Ad
exprobrandum isrł enim ascendit. Uirũ gͦ
qui percusserit eum ditabit rex diuiciis młtis.¬

Expanded text:
Philisthiim ex adverso fuerant praeparati. Philisthiim ex adverso fuerant praeparati. Derelinquens ergo David vasa, quae attulerat, sub manu custodis ad sarcinas, cucurrit ad locum certaminis, et interrogabat si omnia recte agerentur erga fratres suos. Cumque adhuc ille loqueretur eis, apparuit vir ille spurius ascendens, Goliath nomine Philisthaeus, de Geth,verba, audivit David. Omnes autem Israelitae, cum Num vidistis virum hunc qui ascendit? ad exprobrandum enim Israeli ascendit. Virum ergo qui percusserit eum, ditabit rex divitiis magnis
Abbreviated transcription (Latin):
ephratei de quo supradictum est de bethleem
uida cui nomen ysai: qui habebat octo filioᷤ.
int̾ uiros. Abierunt autem tres filii eius ma-¬
iores post saul in preliũ. Et hec nomina tri¬
um filiorum eiꝰ: qui perrexerunt ad bellum.
Elyab primogenitꝰ eiꝰ. & scłs aminadab:
tercius q samma. D auid aũt erat minimꝰ¬
Tnb gͦ maiorib secutis saulem: abiit dauid
& reuersus est a saul. ut pasceret gregem pr̃is
sui in bethleem. Procedebat r̃o philisteus ma¬
isto o .x. formellas caser has deferas tribu¬
no. & fr̃es tuos uisitabis si recte agant: et
cum quib ordinati sint disce. Saul autem
& om̃s filii isrł in ualle therebynchi pugna¬
bant aduersum philistuim. Surrexit itaq
dauid mane. & commendauit gregẽ custo¬
di: & onustus abiit sicut precepecat ei isay.
& uenit ad locum magala & ad exertitum:
qui egressus ad pugnam uociferatꝰ erat in
certamine. Direxerat enim aciem isrł: s &

Expanded text:
Ephrathaei, de quo supra dictum est, de Bethlehem Ephrathaei, de quo supra dictum est, de Bethlehem Juda, cui nomen erat Isai, qui habebat octo filios, inter viros. Abierunt autem tres filii ejus majores post Saul in praelium, et nomina trium filiorum ejus, qui perrexerunt ad bellum, Eliab primogenitus, et secundus Abinadab, tertiusque Samma. David autem erat minimgo majoribus secutis Saulem, abiit David, et reversus est a Saul, ut pasceret gregem patris sui in Bethleem. Procedebat vero Philisthaeus maas casei has deferes ad tribunum: et fratres tuos visitabis, si recte agunt: et cum quibus ordinati sunt, disce. Saul autem, et omnes filii Israel, in valle terebinthi pugnabant adversus Philisthiim. Surrexit itaque David mane, et commendavit gregem custodibus: et onustus abiit, sicut praeceperat ei Isai. Et venit ad locum Magala, et ad exercitum, qui egressus ad pugnam vociferatus erat in certamine. Direxerat enim aciem Israel, sed et
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ eos. Et egressus est uir spurius de castris
philistinoꝵ goliath nomine de gech: altitu¬
dinis .ui. cubitorum & palmo. Et cassis erea
suꝑ capud eiꝰ: ꝙ lorica amata induebatur.
Porro pondus lorice eius: quinq milia sy¬
clorum ens. Et ocreas ereas habebat in cru¬
rib: & clipeus ereus tegebat humeros eius.
Hastile autem haste eius: erat quasi licia¬
torium texencium. Ipsum autem ferrũ haste
eiꝰ sexcentos syelꝯ habebat ferri: & armiger
eiꝰ antecedebat illum. Stans q clamabat:
aduersus phalangas isrł: & dicebat eis.
Quare uenistis parati ad prelium: Numqͥd
ego non sum philisteus. & uos serui saul: Eli¬
gite ex uobis uirum: & descendat ad singła¬
re certamen. Si quiuent pugnare mecum
& percusserit me: erimus uobis serui. Si ãt
ego preualuero & percussero eum: uos serui
eritis. & seruietis nob̾. Et aiebat philisteus.
Ego exprobraui agminib isrł hodie. Date
michi uirum. & ineat mecum singłare certa
tuebant nimis. Dauid autem erat filiꝰ uir

Expanded text:
ressus est vir spurius de castris Philisthinorum nomine Goliath de Geth altitudinis sex cubitorum et palmo et cassis aerea super caput eius et lorica hamata induebatur porro pondus loricae eius quinque milia siclorum aeris et ocreas aereas habebat in cruribus et clypeus aereus tegebat umeros eius hastile autem hastae eius erat quasi liciatorium texentium ipsum autem ferrum hastae eius sescentos siclos habebat ferri et armiger eius antecedebat eum stansque clamabat adversum falangas Israhel et dicebat eis quare venitis parati ad proelium numquid ego non sum Philistheus et vos servi Saul eligite ex vobis virum et descendat ad singulare certamen si quiverit pugnare mecum et percusserit me erimus vobis servi si autem ego praevaluero et percussero eum vos servi eritis et servietis nobis et aiebat Philistheus ego exprobravi agminibus Israhelis hodie date mihi virum et ineat mecum singulare ctupebant, et metuebant nimis. David autem erat filius viri
Abbreviated transcription (Latin):
ad dauid clam me dicentes. Ecce places re¬
gi: & omnes serui eius diligunt te. Nunc gͦ
esto gener regis. Et locuti sunt serui sauł ĩ
aurib cdauid: om̃ia u̾ba hec. Et ait clauid.
slum parum u ob̾ uidetur generum ee̾ regis:
Ego autem sum uir pauper & tenuis. Et
renunciauerunt serui saul dicentes. Hu¬
iuscemodi uerba locutus est cdauid. Oixit
autem saul. Sic loquimini ad dauid. Non
habet necesse rex sponsalia. nisi tantum cen¬
tum prepucia philistinoꝵ : ut fiat ulcio de
inimicis regis. Porro saul cogitabat trad̾e
dauid in manib philistinoꝵ. Cumq renũ¬

Expanded text:
ad David clam me, dicentes: Ecce places read David clam me, dicentes: Ecce places regi, et omnes servi ejus diligunt te. Nunc ergo esto gener regis. Et locuti sunt servi Saul in auribus David omnia verba haec. Et ait David: Num parum vobis videtur, generum esse regis? Ego autem sum vir pauper et tenuis. Et renuntiaverunt servi Saul, dicentes: Hujuscemodi verba locutus est David. Dixit autem Saul: Sic loquimini ad David: Non habet necesse rex sponsalia, nisi tantum centum praeputia Philisthinorum, ut fiat ultio de inimicis regis. Porro Saul cogitabat tradere David in manib
Abbreviated transcription (Latin):
cessisset. Ammouit gͦ tum saul a se: & fecit
eum tribunum super mille uiros. Et egre¬
diebatur & ingrediebatur: & intrabat in¬
conspectu ppłi. In omnib qͦ uiis suis dauid:
prudenter agebat: & dominus erat cum eo.
Uidit itaq saul quod prudens eẽt nimis: &
diligebat dauid: ipse enim ingrediebatur &
bo tibi uxorem. tantum modo esto uir fortis
& preliare bella domini. Saul aut̃ reputa¬
bat dicens. Non sit manus mea ineo: set sit
super eum manus philistinorum. Ait autẽ
q auid ad saul. Quis ego sum aut que ẽ uita
mea. aut cognacio pr̃is mei iniscł ut fiam
gener regis: factum est autem tempus cum
deberet dar merob filia sauł dauid: data
ẽ adriheli molatite uxor. Dilexit aut̃ my¬
coł filiam saul alteram dauid: a nunciatũ
ẽ sauł & placuit ei. Orxt q saul. Dabo eam
illi ut fiat ei in scanclalum: & sit suꝑ eum
manus philistinorum.
duab reb gener meus eris hodie.
Et manclauit saul serius sius. Lo quimini

Expanded text:
cessisset. Amovit ergo eum Saul a se, et fecit cessisset. Amovit ergo eum Saul a se, et fecit eum tribunum super mille viros h. non habet, viros, et egrediebatur et ingrediebatur in conspectu populi. In omnibus quoque viis suis David prudenter agebat, et Dominus erat cum eo. Vidit itaque Saul quod prudens esset nimis, ediligebat David: ipse enim egrediebatur, et bo tibi uxorem: tantet proeliare bella Domini Saul autem reputabat dicens non sit manus mea in eo sed sit super illum manus PhilistDavid ad Saul: Quis ego sum, aut quae est vita mea, aut cognatio patris mei in Israel, ut fiam gener regis? Factum est autem tempus, cum deberet dari Merob filia Saul David, data est Hadrieli Molathitae uxor. Dilexit autem Michol filiam Saul alteram David, et nuntiatum est Saul, et placuit ei. Dixitque Saul: Dabo eam illi, ut fiat ei in scandalum, et sit super eum manus Philisthinorum. duabus rebus gener meus eris hodie. Et mandavit Saul servis suis: Loquimini
Abbreviated transcription (Latin):
autem ionathas & dauid fedus. Diligebat
enim eum quasi animam suam. Nam exspo
liauit se ionathas tunica qua erat indutͦ
& dedit eam cdauid: & reliqua uestimenta
Egrediebat᷑ ꝙ dauid ad omnia quecũq
ceptus erat in oculis uniuersi ppłi: & man
reuerteretur percusso philisteo cdauid & fer¬
ros q ducentes in occursum regis sauł: in
tympanis letitie & sistus. Et precinebant
mulieres ludentes atq dicebant. Percussit
saul mille: & dauid decem milia in milib¬
sius. Iratus est autem saul nimis: & displi¬
cuit in oculis eius iste sermo. Dixit q De
mille. Quid ei superest nisi solum regnũ:
Non rectis gͦ oculis aspiciebat saul dauid:
a die illa & deinceps.
ost diem aut̃ alteram inuasit sp̃c dei
nusua: sicut ꝑ singulos dies. Tenebat q
saullanceam. & misit eam putans qd̃ confi¬
gere posset dauid cum pariete. Et declina¬
uit dauid a facie eius scđ̾o. Et timuit saul
daiid eo ꝙ eẽt dominus cum eo: & ase ce¬

Expanded text:
autem Ionathan et David foedus diligebat autem Ionathan et David foedus diligebat enim eum quasi anliavit se Jonathan tunica, qua erat vestitus, et dedit eam David, et reliqua vestimenta Egrediebatur quoque David ad omnia quaecumque ceptus erat in oculis universi populi, maxireverteretur percusso Philisthaeo, David, egrosque ducentes in occursum regis Saul in tympanis laetitiae et in sistris, et praecinebant mulieres ludentes atque dicentes: Percussit Saul mille, et David decem millia. Iratus est autem Saul nimis, et displicuit in oculis ejus iste sermo, dixitque: De dederunt. Quid ei superest nisi solum regnum? Non rectis ergo oculis Saul aspiciebat David a die illa, et deinceps. Post diem autem alteram, invasit spiritus Dei nu sua, sicut per singulos dies. Tenebatque Saul lanceam, et misit eam, putans quod configere posset David cum pariete, et declinavit David a facie ejus secundo. Et timuit Saul David, eo quod esset Dominus cum eo, et a se re
Abbreviated transcription (Latin):
yia sarẏm: & usq ad geth. & usq acharon.
Et reuercentes filii isrł postꝙͣ persetuti fu¬
erant filisteg. inuaserunt castra eorum.
Assumens autem cͤapud philistei attulit
illud in ierłm: arma uero eius posuit in ta¬
bernaculo suo. Eo autem tempore quo au¬
derat saul d̃ auid egredientem coxtra phi¬
listeum: ait ad abner principem milicie.
e qua stupe descenit hic adolescens
abner: Dixit q abner. Uiuit anima tua
rex si noui. Et ait rex. Interroga tu cuius
filius sit iste puer. Cumq regressus eẽt dd̾
percusso philisteo: tulit eum abner & intro¬
duxit coram saul capud philistei habentẽ
in manu. Et ait ad eum saul. De qua pro¬
genie es o adolescens: Pixit q dauid.
Fu̾luis serui tui isay bethleemite ego sum.
t fc̃m est cum complesset Al¬
loqui ad saul: anima ion ache colli¬
gata est anime dauicł. & dilexit eum io¬
nachan quasi animam suam. Tulitq
eum saul indie illa. & non concessit ei ut
reuerteretur indonium pr̃is sui. Inierunt

Expanded text:
sque ad Geth et usque Accaron et revertentes filii Israhel postquam persecuti fuerant Philistheos invaserunt castra eorum adsumens autem David caput Philisthei adtulit illud in Hierusalem arma vero eius posuit in tabernaculo suo eo autem tempore quo viderat Saul David egredientem contra Philistheum ait ad Abner principem militiae de qua stirpe descendit hic adulescens Abner dixitque Abner vivit anima tua rex si novi et ait rex infilius sit iste puer. Cumque regressus esset David, percusso Phisthaeo, tulit eum Abner, et introduxit coram Rege Saul, caput Philisthaei habentem in manu sua. Et ait Saul ad David: De qua progenie es tu, o adolescens? Dixitque David: Filius servi tui Isai Bethlehemitae ego sum. Et factum est cum complesset loqui ad Saul anima Ionathan conligata est animae David et dilexit eum Ionathan quasi animam suam tulitque eum Saul in die illa et non concessit ei ut reverteretur in domum patris sui inierunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ou renis ad me cum glacdio & hasta & clipe¬
o: ego autem uenio in nomine domini excer¬
cituum agminum isrł. quib exprobrasti
hodie. Et dabit te dominus in manu mea.
& perruciam te: & auferam capud tuũ a te.¬
Et cdabo cadauera castroꝵ philistiim hodi¬
om̃is t̾ra quia dominus ds in isrł: ꝙ noue¬
nt uniuersa eccłia hec. quia non ĩ gladio
nec in hasta saluat dominus. Ipsius ẽ enĩ
bellum: & tradet uos in manus nr̃as. Cum
gͦ surrexisset philisteus & ueniret & appropĩ¬
quaret contra dauid: festinauit cdauid et
Et misit dauid manum suam in peram.
cumducens: percussit philisteum in fronte.
Et instrus est lapis in fronte eiꝰ: & cecidit
gladium non haberet in manu dauid:
cucurrit dauid & stetit suꝑ philisteum et
tulit gladium eius. & eduxit de uagina
sua. & int̾fecit eum: precidit q capud eiꝰ.
Uiclentes autem philistiim ꝙ mortuus¬

Expanded text:
u venis ad me in gladio et hasta et clypeo: ego autem venio in nomine Domini exercituum Dei agminum Israel, quibus exprobrasti hodie, et dabit te in manu mea Dominus, et percutiam te et auferam caput tuum, et dabo cadavera castrorum Philistiim hodiomnis terra, quia est Dominus Deus Israel, et noverit universa nec in hasta salvat Dominus: ipsius est enim bellum, et tradet vos in manus nostras. Cum ergo surrexisset Philisthaeus, et veniret, et appropinquaret contra David, festinavit David, etEt misit manum suam in peram: cumducens percussit Philisthaeum in fronte, et infixus est lapis in fronte ejus, et cecidit gladium non haberet in manu sua David, cucurrit, et stetit super Philisthaeum, et tulit gladium ejus, eduxit de vagina sua: et interfecit eum, praeciditque caput ejus. Videntes autem Philist
Abbreviated transcription (Latin):
ulꝰ ursus tollebant q auetem de medio gregiᷤ.
& sequebar eos & percuciebam eos: eruebam¬
q de ore eorum. Et illi consurgẽbaut aduersũ
me & appreheudebam mentum eoꝵ: & suffo-¬
cabam. int̾ficiebam q eos. Nam & leonem &.
ursum int̾feci ego serus tuus. Erit gͥ & phi¬

Expanded text:
vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum, et illi consurgebant adversum me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos. Nam et leonem et ursum interfeci ego servus tuus h.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid dabit᷑ uiro qui pertussent philisteum
hunc & tulent obprobrium de isrł᷑ Quis ẽ
enim hic philisteus inciruncisus qui expro¬
brauit acies dei riuentis: Referebat aũt ei
iratus est contra dauid & ait. Quare uenisti
& quare dereliquisti pauculas illas oues in
deserto: Ego noui superbiam tuam &s nequi¬
ciam cordis tui: quia ut uideres prelium des¬
cendisti. Et dixit dauid. Quid feci: Ilumꝙͥ
non uerbum est: Et declinauit paululum
ab eo ad alium: dixit q eumidem sermonẽ.
Et respondit ei ppłs u̾bum: sicut & prius. a¬
Audita sunt autem u̾ba que locutꝰ est da:
& annunciata in conspectu saul. Ad quem
cum fuisset adluctus: locutus est ei. Non con¬
cicdat cor cuiusꝙͣ in eo. Ego seruꝰ tuus uadã:
& pugnabo aduersum philisteum. Et ait sa¬
ul ad cdauid. Non uales resistere philisteo isti
nec pugnare aduersus eum. quia puer es:
hic autem uir bellator est ab adolescencia
sua. Mixt q dauid ad saul. Pascebat ser¬
uus tuus pr̃is sui gregem: & ueniebat leo

Expanded text:
Quid fiet viro, qui percusserit Philisthaeum hunc, et tulerit opprobrium de Israel? quis est enim hic Philisthaeus incircumcisus, qui exprobravit acies Dei viventis? Referebat autem eiiratus est contra David, et ait: Quare venisti, et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto? ego novi superbiam tuam, et nequitiam cordis tui, quia ut videres praelium, descendisti. Et dixit David: Quid feci? numquid non verbum est? Et declinavit paululum ab eo ad alium: dixitque eumdem sermonem. Et respondit ei populus verbum sicut et prius. udita sunt autem verba quae locutus est David et adnuntiata in conspectu Saul ad quem cum fuisset adductus locutus est ei non concidat cor cuiusquam in eo ego servus tuus vadam et pugnabo adversus Philistheum et ait Saul ad David non vales resistere Philistheo isti nec pugnare adversum eum quia puer es hic autem vir belsua. Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo,