comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ratꝰ enĩ familiare beato uro : ut nunc
aecclesias. nc̃ infirmos. euangelicũ semꝑ
cupiens ĩplere p̃ceptũ. uerbiꝙ dĩ fidelissimꝰ
dispensator: sedule circũ ira:: & ne ultra
modũ fatigatꝰ corpore de feciss& : habebat
humilis sessor asellũ. quo sȩpius ut ebat᷑ Quẽ
nocturnis latro tẽporibꝰ app̃hensũ: furari
ñmetuit: Sed infelix dũ furat᷑ asellũ. arripit᷑
ademonio: & sic demens ꝑ totã noctẽ uaga.¬
bundus illudit᷑: Mane autẽ reddito: ante
fores beati uiri. affuit ex sensis ipse pariter
cũ asello: Crimen qđ cõmiserat inuito pͥmitꝰ
c̃fitet᷑. de inde arreptꝰ adȩmonio fugere
nitit᷑ necuret᷑ Sed uirbeatꝰ furiosũ ꝑ exorcisini
grãm prius ademone. lib̾auit: & post modum
ab omni crimine recepto asino miseratus ab sol
uit: Veruntamen ꝓ nocturna quã ꝑpessus
fuerat latro in iuria neue uoto priori pri¬
uaret᷑ ex toto qui necessitate coeperat in¬
uolare ñ uitio: tresilli sacerdos aur eosdedit.

Expanded text:
rat enim familiare beato viro, ut nunc ecclesias nunc infirmos evangelicum semper cupiens implere praeceptum verbique dei fidelissimus dispensator sedule circumiret. Et ne ultra modum fatigatus corpore defecisset, habebat humilis sessor asellum, quo saepius utebatur. 48 Quem nocturnis latro temporibus apprehensum furari non metuit, sed infelix dum furatur asellum arripitur a daemonio et sic demens per totam noctem vagabundus illuditur. Mane autem reddito ante fores beati viri affuit exsensis ipse pariter cum asello. 49 Crimen quod commiserat invito primitus confitetur, deinde arreptus a daemonio fugere nititur, ne curetur. Sed vir beatus furiosum per exorcismi graciam prius a daemone liberavit et postmodum ab omni crimine recepto asino miseratus absolvit. 50 Veruntamen pro nocturna quam perpessus fuerat latro iniuria, neve voto priori privaretur ex toto qui necessitate coeperat involare non vitio, tres illi sacerdos aureos dedit
Abbreviated transcription (Latin):
tate diei. cum suis uirginibus expers
nullo modo credenda est : quae dei
populum faciendo monebat sꝑnere peri.¬
turi luxus scłi. ale nocinio mortalis naturȩ
de clinare. carnis pudiciciam cum uirgi¬
nitatis honore intra cordis hospicia obser-¬
uare : eamq omnium uirtutum reginã
fructu salutis perpetuȩ sociam esse ange¬
lorum suis ad firmabat exemplis: ita ut
innumerabilis utriusq sexus multitudo
eius sequȩbatur uestigia. ut relictis nuptia¬
rũ copulationibus spretõq liberorũ ꝓpagi-¬
ne : sponso qui incaelis est per enni mente
actu. habitii. et gustu. applicare maluerunt.
tantes: pauperes recreantes. nudos uestien-¬
tes. in firmos uisitantes: in tribulatione
gaudentes. in uerbis calumniae. uel con¬
tumeliae. pacientes: in augmento suae
cfessionis humiles indamno rerũ tempo-¬
ralium dõ gratias agentes: haec omnia et
his similia pro de siderio regni caelestis: et
propter spem aet̾nae remunerationis ar¬

Expanded text:
tatis diei, cum suis virginibus, expers tatis diei, cum suis virginibus, expers nullo modo credenda est, quae Dei populum faciendo monebat spernere perituri luxus saeculi, a lenocinio mortalis naturae declinare, carnis pudicitiam, cum virginitatis honore, intra cordis hospitalia observare, eamque omnium virtutum reginam, et fructum salutis perpetuae: sociam quoque esse angelorum suis affirmabat exemplis, ita ut innumerabilis utriusque sexus multitudo ejus sequeretur vestigia, et, relictis nuptiarum copulationibus, spretaque liberorum propagine, sponso qui in coelis est, perenni mente, actu, habitu et gestu, applicare se maluerunt; tantes, pauperes recreantes, nudos vestientes, infirmos visitantes, in tribulatione gaudentes, in verbis calumniae vel contumeliae patientes; in augmento suae profectionis humiles, in damno rerum temporalium Deo gratias agentes. His omnibus et his similibus pro desiderio regni coelestis, et propter spem aeternae remunerationis, ar
Abbreviated transcription (Latin):
Opĩ uero sacerdotibus atq doctoribus siue
confessorib huius festiuitatem diei. non
ignotam esse credimus. Qui corda fideliũ
spiritaliter quasi imbrib irrigant caeles¬
tibus ut feliciter proferre in marcescibilẽ
bonorũ operũ possint fructum: qui talenta
sibi credita non solum reddere: uerũ etiam
cũ usura sine fraude amplificare procura
endo. obsecrando. increpando. curamꝙ̃
faciendo: inserere nitebantur: Quorum
mens lucidissima: manus uero plenȩ sunt
mundicia : eo quod in mensa altaris sacro¬
scã xp̃i corporis & sanguinis misteria cae¬
lebrantes. et in sui cordis penitralibus
hostiam uiuam deoq placentem: id est
semet ipsossine macula atq amm̾ixtione
praui operis offerre non desistant: Et lica
ꝑ secutorum non sensis sant gladium: tam̃
ꝑuitae meritum dõ dignĩ martẏrio non
priuantur : quia martyrium non sola
sanguinis effusione. sed abstinentia pec¬
catorum. & exercitatione dĩ praecepto¬¬
uirgo post partũ. praesentis sollemni¬

Expanded text:
i vero sacerdotibus atque doctoribus, sive confessoribus, hujus festivitatem diei non ignotam esse credimus, qui corda fidelium spiritaliter quasi imbribus irrigant coelestibus, ut feliciter proferre immarcescibilem bonorum operum possint fructum, qui talenta sibi credita non solum reddere, verum etiam cum usura sine fraude amplificare procuravendo, obsecrando, increpando, curamque faciendo, inserere nitebantur. Quorum mens lucidissima, manus vero plenae sunt munditia, eo quod in mensa altaris sacrosancta Christi corporis et sanguinis mysteria celebrantes, et in sui cordis penetralibus hostiam vivam Deoque placentem, id est, semetipsos sine macula atque admistione pravi operis offerre non desistant; et licet persecutorum non sensissent gladium, tamen per vitae meritum Deo digni martyrio non privantur, quia martyrium non sola sanguinis effusione, sed abstinentia peccatorum, et exercitatione Dei praeceptovirgo post partum, praesentis solemni
Abbreviated transcription (Latin):
signum salutis opponit: Tunc uero
turbinis modo. retro actã putares. di-¬
uersã in partẽ ruit: adeo ut rusticos qui
tuto in loco steterant. paene prostraue¬
rit: Tũ uero in caelũ clamore sublato:
gentiles stupere miraculo: monachi
fere p̃gaudio. xp̃i nom̃ in cõmune abõnib
p̃dicari: Satisq constitit. eo die salutẽ
illi uenisse regioni: Nã nemo fere ex inma.¬
ni illa multitudine gentiliũ fuit: qui
ñ inpositione manꝰ desiderata. dñm iłim
relicto impietatis errore crediderit:¬
& uere ante Martinũt pauci ad modũ immo
pene nulli. in illis regionib xp̃i nomen
receperant: Quod adeo uirtutib illius
exẽploq conualuit. ut iamibi nullus locus
sit. qui non aut ecclesiis freguentis¬
simis. aut monasteriis sit repletꝰ: Nam
ubi fana destruxerat statim ibi aut
ecclesias aut monasteria construȩbat:
eC MINORẼ Sub ͤ dẽ fere tẽpore

Expanded text:
signum salutis opponit. tum uero — signum salutis opponit. tum uero — uelut turbinis modo retro actam putares — diuersam in partem ruit, adeo ut rusticos, qui tuto in loco steterant, paene prostrauerit. tum uero in caelum clamore sublato gentiles stupere miraculo, monachi flere prae gaudio, Christi nomen in commune ab omnibus praedicari: satisque constitit eo die salutem illi uenisse regioni. nam nemo fere ex inmani illa multitudine gentilium fuit, qui non impositione manus desiderata Dominum Iesum, relicto . impietatis errore, crediderit. et uere ante Martinum pauci admodum, immo paene nulli in illis regionibus Christi nomen receperant: quod adeo uirtutibus illius exemploque conualuit, ut iam ibi nullus locus sit, qui non aut ecclesiis frequentissimis aut monasteriis sit repletus. nam ubi fana destruxerat, statim ibi aut ecclesias aut monasteria construebat. Nec minorem sub idem fere temp
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ ille intrepide confisus in dnõ: facturũ se pol¬
licet᷑: hic uero ad istius modi conditionẽ: om̃is
illa gentiliũ turba consentit: Facilẽq arboras
suae habuere iacturã. si inimicũ sacrorũ suoꝵ
casu illiꝰ obruissent: Itaq cũ unã in partem
pinus illa e̾et adclinis: ut ñ ess& dubiũ quã
in partẽ succisa corruer&: eo loco uinctus
statuit᷑ ꝑ arbitrio rusticoꝵ. quo arborẽ. eẽ.
casurã nemo dubitabat: Succidere igitur
ipsi suã pinũ. cũ ingenti gaudio laetitiaq
coeperunt: Ad erat em̃inꝰ tirba mirantiũ
iãq paulat̾i nutare pinus. & ruinã suam
casurã minitari Pallebant eminus
monachi. & periculo iã ꝓpiore cont̾riti:
spẽ omnẽ fidemq ꝑdiderant. solã martini
mortẽ exspectantes: At ille confisus
in dño intrepidus operiens. cũ iã fragorẽ
sui pinus concidens edidiss& : ĩa cadenti
iã suꝑ se ruenti eleuataobuiã manu

Expanded text:
tum ille intrepide confisus in Domino facturum se poltum ille intrepide confisus in Domino facturum se pollicetur. hic uero ad istius modi condicionem omnis illa gentilium turba consensit, facilemque arboris suae habuere iacturam, si inimicum sacrorum suorum casu illius obruissent. itaque cum unam in partem pinus illa esset adclinis, ut non esset dubium, quam in partem succisa corrueret, eo loci uinctus statuitur pro arbitrio rusticorum, quo arborem esse casuram nemo dubitabat. succidere igitur ipsi suam pinum cum ingenti gaudio laetitiaque coeperunt. aderat eminus turba mirantium. iamque paulatim nutare pinus et ruinam suam casura minitari. pallebant eminus monachi et periculo iam propiore conterriti spem omnem fidemque perdiderant, solam Martini mortem expectantes. at ille confisus in Domino intrepidus opperiens, cum iam fragorem sui pinus concidens edidisset , iam cadenti, iam super se ruenti, eleuata obuiam manu,
Abbreviated transcription (Latin):
tantes. quid nã sibi accidiss& taciti cogitabant:
Sed cũ beatus uir conperiss& exequiarum esse
illã frequentiã ñ sacroꝵ: eleuata rursum
Ita eos & cũ uoluit stare conpulit: & cũlibuit
abire ꝑmisit :¬
rm dũ inuico quodã tẽplũ antiquissimũ¬
I diruiss&. & arborẽ pinũ quae fano erat ꝓxima
ess& aggressus excidere: tũ uero antistes loci
illiꝰ caeteraq gentiliũ turba coepit eͦxsiste¬
re : Et cũ illi idem dũ tẽplũ euertit᷑ i. npe¬
rante dño qui euissent : succidi arborẽ non patie¬
bant᷑ Ille eossedulo conmonere nihil esse
religionis instipite : dm̃ potius cui seruir&
ipse sequerent᷑. arborẽ illã excidi oportere :
quia e̾e̾t demoni dedicata: Tunc unus ex his
quierat audatior caeteris. sihabes inquit
aliquã dedõ tuo quẽ dicis te colere fiduciam:
nosmet ipsi succidimꝰ hanc arborẽ. turuentẽ
excipe : & si tecũ ẽ. tuus ũdicis dñs euades :

Expanded text:
ientes, quidnam sibi accidisset, taciti cogitabant. ientes, quidnam sibi accidisset, taciti cogitabant. sed cum beatus uir conperisset exequiarum esse illam frequentiam, non sacrorum, eleuata rursum ita eos et cum uoluit, stare conpulit, et cum libuit, abire permisit. Item, cum in uico quodam templum antiquissimum diruisset et arborem pinum, quae fano erat proxima, esset adgressus excidere, tum uero antistes loci illius ceteraque gentilium turba coepit obsistere. et cum idem illi, dum templum euertitur, imperante Domino quieuissent, succidi arborem non patiebantur. ille eos sedulo commonere, nihil esse religionis in stipite: Deum potius, cui seruiret ipse, sequerentur: arborem illam succidi oportere, quia esset daemoni dedicata. tum unus ex illis qui erat audacior ceteris: si habes, inquit, aliquam de Deo tuo, quem dicis te colere, fiduciam, nosmet ipsi succidemus hanc arborem, tu ruentem excipe: et si tecum est tuus, ut dicis, Dominus, euades.
Abbreviated transcription (Latin):
ccidit autẽ insequenti tẽpore. dũ iter ager&.
ut gentilis cuiusdã corpus qđ ad sepulchrũ
cũ suꝑstitioso funere deferebat᷑ obuiũ hab̾&:
Conspicatusq eminus uenient̾e turbã: quid¬
ña ideet ignarus paululũ stitit: Nã cũ fere
quingentoꝵ passuũ inter uallũ erat ut diffi.¬
cile fuerit dinoscere quiduider& : tamen
quia rusticã manũ cerner&. et agente uento
linteamina corporis suꝑ iecta uolitarent.
ꝓfanos sacrificiorũ ritus agi credidit: quia eet
haec galloꝵ rusticis consuetudo simula era de¬
monũ candido tecta uelamine misera ꝑ agros
suos circũ ferre dem̃tia: Eleuato ergo in aduer¬
sũ signo crucis: imꝑat turbȩ ñ moueri loco.
om̃isq deponere : Hic uero mirũ in modum
uideres miseros primũ uelut saxariguisse.
de inde cũ pͥmo mouere. summo conamine nite¬
rent᷑. ultra accȩdere nonualentes ridiculã
inuertiginẽ rotabant᷑. donec uicti corporis
onꝰ deponunt: at toniti & semet inuic̾e aspec¬

Expanded text:
ccidit autem insequenti tempore, dum iter ageret, ut gentilis cuiusdam corpus, quod ad sepulchrum cum superstitioso funere deferebatur, obuium haberet: conspicatusque eminus uenientium turbam, quidnam id esset ignarus, paululum stetit: nam fere quingentorum passuum interuallum erat, ut difficile fuerit dinoscere quid uideret. tamen quia rusticam manum cerneret et agente uento lintea corpori superiecta uolitarent, fanos sacrificiorum ritus agi credidit: quia esset haec Gallorum rusticis consuetudo, simulacra daemonum candido tecta uelamine misera per agros suos circumferre dementia. leuato ergo in aduersos signo crucis imperat turbae non moueri loco onusque deponere. hic uero mirum in modum uideres miseros primum uelut saxa riguisse. dein, cum promouere se summo conamine niterentur, ultra accedere non ualentes ridiculam in uertiginem rotabantur, donec uicti corporis onus ponunt: attoniti et semet inuicem aspic
Abbreviated transcription (Latin):
popło dĩ p̃cepta dantẽ.: ubi
non potest numerari: Dicente ꝓpħa dđ:¬
Magnus dñs & magna uirtus eius: et
sapientiae eius non ẽ numerus: Optime
tenetis catholicã ueritatẽ: Audite
tam̃ breuit᷑. qđ ad iuuante dño ꝓposui
explanandũ Ds unus ẽ. pat̃. dsꝰ unus est¬

Expanded text:
populo Dei praecepta dantem, ubi non potest numerari, dicente Daminus noster, et magna virtus ejus, et sapientiae ejus non est numerus . Optimetenetis catholicam veritatem: audite tamen breviter quod, adjuvante Domino, proposui explanandum. Deus unus est Pat
Abbreviated transcription (Latin):
inuenerit: unde facturus mihi opeeta
p̃tiũ uideor siuitã scĩssimi uiri exemplo
aliis max futurã ꝓscripsero. quo utiq
aduerã sapientiã & cael estẽ militiam
diuinamq uirtutẽ legentes incitabunt᷑:
In quo ita nr̃i quoꝙ rationẽ cõmodi ducimus.
ut non inan̾e ab hominib memoriã. sed
aetͣnũ adeo p̃mium expectemus: quia
& si ipsi ñita uiximus ut exẽplo aliis esse
possimus. dedimus tamen opera ne is
later& qui eẽt imitandus: Igitur scĩ
marriNi uitã scribere exordiar : ut quȩ
uel ante episcopatũ. uel in episcopatu ges¬
serit. quãuis nequaquã ad omnia illiꝰ
potuer̃ĩ ꝑuenire. ad eo ea inquib ipse
tantũ sibi conscius fuit nesciuntur. quia
laudem ab hominibus non requirens. quan¬
tũ in ipso fuit om̃s uirtutes suas latere
uoluit. Quãquã etiam ex his quȩ con¬
ꝑta nobiserant plura omisimus. quia
sufficere credidimus si tantũ excellentia
notarent᷑. simul & legentibus consulen¬

Expanded text:
inue--nerit. unde facturus mihi operae inue--nerit. unde facturus mihi operae pretium uideor, si uitam sanctissimi uiri, exemplo aliis mox futuram, perscripsero: quo utique ad ueram sapientiam et caelestem militiam diuinamque uirtutem legentes incitabuntur. in quo ita nostri quoque rationem commodi ducimus, ut non inanem ab hominibus memoriam, sed aeternum a Deo praemium exspectemus, quia etsi ipsi non ita uiximus, ut exemplo aliis esse possimus, dedimus tamen operam, ne is lateret qui esset imitandus. igitur sancti Martini uitam scribere exordiar, ut se uel ante episcopatum uel in episcopatu gesserit, quamuis nequaquam ad omnia illius potuerim peruenire: adeo ea, in quibus ipse tantum sibi conscius fuit, nesciuntur, quia laudem ab hominibus non requirens, quantum in ipso fuit, omnes uirtutes suas latere uoluisset quamquam etiam ex his, quae conperta nobis erant, plura omisimus, quia sufficere credidimus, si tantum excellentia notarentur: simul et legentibus consulen
Abbreviated transcription (Latin):
norũ uirorũ exemplis non parua ȩmulatĩo
legentibus excitabatur Sed tamen ni hil¬
an adbeatam illam aeternãq uitam
hec eorũ cura ꝑtinuit: Quid enim aut
ipsis occa sura cum scło scriptorũ suorum
gła ꝓfuit. aut quid posteritas aemolum̃ti
tulit. legendo hectorem pugnantem. aut
socratem̃ philosophantem. cum eos non solũ
imitari stultitia sit. sed non acerrime etiã
inpugnare dem̃tia : quippe qui humanã
uitã p̃sentibus tantũ actibus aestimantes.
spes suas fabulis. animas sepulchris dederint.¬
Si quidem ad solam hominũ memoriam se ꝑ-¬
petuandos crediderunt: cũ hominis officiũ
sit ꝑennẽ potius uitam quã ꝑenn̾e me¬
moriam quȩrere: non scribendo aut pug¬
nando uel philosophando: sed pie sce
religioseq uiuendo: Qui quidem error
humani s lit teris traditus in tantum
ualuit: ut multos tamen aemulos uel
in anis philosophiȩ uel stultae illius uirtutis

Expanded text:
norum virorum exemplis non parva aemulatio norum virorum exemplis non parva aemulatio legentibus excitabatur. Sed tamen nihil ad beatam illam aeternamque vitam haec eorum cura pertinuit. Quid enim aut ipsis occasura cum saeculo scriptorum suorum gloria profuit? aut quid posteritas emolumenti tulit legendo Hectorem pugnantem, aut Socratem philosophantem? cum eos non solum imitari stultitia sit, sed non acerrime etiam impugnare, dementia: quippe qui humanam vitam praesentibus tantum actibus aestimantes, spes suas fabulis, animas sepulcsiquidem ad solam hominum memoriam se perpetuandos crediderunt, cum » hominis officium sit, perennem potius uitam quam perennem memoriam quaerere, non scribendo aut pugnando uel philosophando, sed pie sancte religioseque uiuendo. qui quidem error humanus litteris traditus in tantum ualuit, ut multos plane aemulos uel inanis philosophiae uel stultae illius uirtutis
Abbreviated transcription (Latin):
utiq siutile fuiss& id quoꝙ dñs prestare
potuiss& ego enim cũ primũ animum
ad scribendũ appuli quia nefas putarem
tantiuiri latere urtutes: apud me ipse
didici ut sole cismis non erubescerem. quia
nec magnam istarũ umquã rerũscien¬
tiam contigissem. & siquid exhis studiis
olim fortasse libassem : totu id de situdine
tanti temporis ꝑdidissem Sed tamen ne
nos maneat tam molesta defensio : sub¬
presso sitibi uidetur nomine. libellus
edatur Quod ut fieri ualeat titulum
frontis erade. ut muta sit pagina: &
qđ sufficit loquat᷑ materiam̃ non loquat᷑
Leriq mortalium studio
et gloriae sc łari in aniter
dediti ex inde ꝑ hennem
ut putabant memoriam
nominis sui quae siuerunt.
siuitas claroꝵ uirorum stilo il lustrassent :
Quȩ res utiq non ꝑhennẽ quidem sed
aliquantulum tamen conceptȩ spei frut¬
tum afferebat : quia & sui memoriam
lic& incassum ꝓpagabant. & ꝓpositis mag¬

Expanded text:
utique, si utile fuisset, id quoque Dominus praestare utique, si utile fuisset, id quoque Dominus praestare potuisset. Ego enim cum primum animum ad scribendum appuli, quia nefas putarem tanti viri latere virtutes, apud me ipse decidi ut soloecismis non erubescerem: quia nec magnam istarum umquam rerum scientiam contigissem; et, si quid ex his studiis olim fortasse libassem, totum id desuetudine tanti temporis perdidissem. Sed tamen, ne nos maneat tam molesta defensio, suppresso, si tibi videtur, nomine libellus edatur. Quod ut fieri valeat, titulum fronti erade, ut muta sit pagina; aut, quod sufficit, loquatur materiam, non loquatur lerique mortales studio et gloriae saeculari inaniter dediti exinde perennem, ut putabant, memoriam nominis sui quaesiverunt, si vitas clarorum virorum stylo illustrassent. Quae res utique non perennem quidem, sed aliquantulum tamen conceptae spei fructum afferebat: quia et sui memoriam, licet incassum, propagabant; et propositis mag
Abbreviated transcription (Latin):
frater unanimis.
libellum quẽ deuita
scĩ martini scripserã
scaeda sua promere
et intra domesticos
parietes cohibere de¬
creuerã : quia ut sũ
natura infirmus iudicia humana uitabam
ne quod fore arbitror sermo incultior
legentibus displicer&. omniumq repre¬
hensione dignissimus iudicarer. qui ma¬
teriam dissertis merito scriptoribus re¬
seruandam in pudens occupassem. Sed
petenti tibi sepius negare non potui Quid
enĩ essa. quod nonamori tuo uel cum
detrimento mei pudoris inpenderem: ẽa
tibi fiducia libellũ edidi qua nulli ate
prodendũ reor. quia id spopondisti. sed
uereor ne tu ei ianua sis futurus. et
si acciderit et abaliquibus eum legi
uideris: bona uenia id alectoribũs
postulabis ut res potius quã uerba ꝑpen¬
dant. & ȩquo animo ferant si aures eoru
uiciosus forsitan sermo ꝑculerit: quia reg¬
num dĩ nonꝰ eloquentia sed infide constat :
Meminerint etiam salutem scło non abora¬
toribus. sed apiscatoribus predicatam: cũ

Expanded text:
frater unanimis, libellum quem de uita sancti Martini scripseram, scheda sua premere et intra domesticos parietes cohibere decreueram, quia, ut sum natura infirmissimus, iudicia humana uitabam, ne, quod fore arbitror, sermo incultior legentibus displiceret omniumque reprehensionis dignissimus iudicarer, qui materiem disertis merito scriptoribus reseruandam inpudens occupassem: sed petenti tibi saepius negare non potui. quid enim esset, quod non amori tuo uel cum detrimento mei pudoris inpenderem? uerumtamen ea tibi fiducia libellum edidi, qua nulli a te. prodendum reor, quia id spopondisti. sed uereor, ne tu ei ianua sis futurus, et si acciderit et ab aliquibus eum legi uideris, bona uenia id a lectoribus postulabis, ut res potius quam uerba perpendant et aequo animo ferant, si aures eorum uitiosus forsitan sermo num Dei non in eloquentia, sed in fide constat. Meminerint etiam, salutem saeculo non ab oratoribus, sed a piscatoribus praedicatam; cum
Abbreviated transcription (Latin):
uita est: que humores extumidañ.
dolores extenuant. ardores ex¬
siccant. aera morbidant. aescȩ
inflant. ie iunia macerantu loci
soluunt. tristiciȩ consumunt
sollititudo codrtat. Securitas
hebetat. Diuitiȩ iactanta
ꝓ auꝑtas deicit iuuentus extollit.¬
mors furibunda succedit: & ita¬
in ponit. ut cũ esse desierit: nec

Expanded text:
itam? quam humores tumidant, dolores extenuant, ardores exsiccant, aera morbidant, escae inflant, jejunia macerant, joci dissolvunt, tristitiae consumunt, sollicitudo coarctat, securitas hebetat, divitiae inflant, paupertas dejicit, juventus extollit,s mors furibunda succedit, simimponens, ita ut cum esse desierint, nec
Abbreviated transcription (Latin):
nomine quirinus habebat filiã guttur nosni
nomine balbinã Hababatq ipsẽ dux beatiu
alexandrũ papã incar. re clausũ. ꝓpt̃ xpñar
sime ad carcer ẽ. ubibfati¬
s papa alexander
cupande sanitatis: Cui beatus papa alexander :¬
dixit Noli filia mea osculari. has catenas: sed
quere catenas scĩ petri apłi quibꝰ abherode hiero¬
slimȩ uinctus fuit. & osculare illas: & inde
ens: narrauit ei sicut audierat ap̃fato papa:
LIII. Qd audiens pat̾ puellȩ : misit hierusolimã
nuntios. qui ꝑquirerent carcerẽ ubi apłs fuerat
puella : ilico recepit sanitatẽ: Sicꝙ beatus
alexander papa romanus exiers de carcere:

Expanded text:
nomine Quirinus, habebat filiam gutturosam, nomine Balbinam, habebatque dux ille beatum Alexandrum papam in carcere clausum propter sime ad carcerem, ubi beatus Alexander cuperandae sanitatis. Cui beatus Alexander dixit: Noli, filia, osculari has catenas, sed quaere catenas quibus beatus Petrus ab Herode Jerusalem vinctus fuit, et osculare illas, et ens, narravit patri suo, sicut audivit a praefato papa. Quod audiens pater puellae misit Hierosolymam nuntios, qui perquirerent carcerem ubi apostolus fulico recepit sanitatem, sicque beatus Alexander exiens de carcere
Abbreviated transcription (Latin):
abstinentiã: Die uero sexta uocauit suos
& rogauit ut orarent uniuersi ꝓeo.
Qui ꝓstrati solo. orabant dicentes. Dnẽ
pie misericors remitte homini delictũ
suũ. Quo facto & ipse gustauit & cȩteros
manducare ꝑmisit: Nicholaus autem
rediens addomũ suã. omnia quȩ habebat
distribuit indigentibus: Ipse quoq
multũ se excrũciauit. ita ut ꝑ sex
menses nichil aliud quã aquã acciꝑet :¬
& pane arido uesceretur: Exacta enĩ
digna poenitentia: excessit ascło Beatꝰ
autẽ apłs non erat p̃sens. sed in loco quo
erat uex adeũ facta est dicens: Andrea
meus effectus ẽ. nicholaus. ꝓ quo dep̃catꝰ
es At ille gr̃as agens narrauit fr̃ibus
nicholaũ excessisse de corpore orans ut

Expanded text:
abstinentiam. Die vero sexta vocavit suos abstinentiam. Die vero sexta vocavit suos et rogavit, ut orarent universi pro eo. Qui prostrati solo, orabant dicentes: 'Domine pie, misericors, remitte homini delictum suum'. Quo facto, et ipse gustavit et ceteros manducare permisit. Nicolaus autem rediens ad domum suam, omnia quae habebat distribuit indigentibus; ipse quoque multum se excruciavit, ita ut per sex menses nihil aliud quam aquam acciperet et pane arido vesceretur. Exacta enim digna paenitentia, excessit a saeculo. Beatus autem apostolus non erat praesens, sed in loco quo erat vox ad eum facta est, dicens: 'Andreas, meus effectus est Nicolaus, pro quo depraecatus es'. At ille gratias agens, narravit fratribus, Nicolaum excessisse de corpore, orans, ut
Abbreviated transcription (Latin):
euuangeliũ mecũ habuerã: & conuer¬
sus ueni adte famulũ dĩ ut miserearis
errorib meis: Speseñi michi ẽ. maxima
qđ ñ peream si oraueris ꝓhumilitate
mea haec audiens beatus andreas.
cũ multa contra fornicationẽ disseruiss&
ꝓstratis genib expansisq manibus tacitꝰ
orabat emittens gemitus cũ lacrimis
abhora diei sexta usq in horã nonam:
Surgens autẽ abluta facie nichil acciꝑe
uoluit dicens: Nongustabo donec̃
cognoscã si miserebit᷑ ds̃ huic homini
et sisit reputandus inter saluatos Et
ie iunans altera die nihil ei reuelatũ ẽ.
de homine lidquintũ diem. In quo flens
uehementer dicebat: dnẽ ꝓmortuis
obtinemus pietatẽ tuã. et nunc iste
cur non reuertat᷑ ut sanes illũ: hec eo
dicente : uox decaelo delataẽ dicens:
Obtines andrea: ꝓsene Sed sicut tu ieuimis
fatigatus es : ita et ipse studeat ie iuniũ
ut saluet᷑ Et uocans eũ p̾dicauit ei

Expanded text:
euangelium mecum habebam. Et convereuangelium mecum habebam. Et conversus, veni ad te famulum Dei, ut miserearis erroribus meis; spes enim mihi est maxima, quod non peream, si oraveris pro humilitate mea'. Haec audiens beatus Andreas, cum multa contra fornicatione deseruisset, prostratus genibus, expansis manibus, tacitus orabat, emittens gemitus cum lacrimis ab ora diei sexta usque in horam nonam. Surgens autem, abluta facie, nihil accipere voluit, dicens: 'Non gustabo, donec cognoscam, si miserebitur Deus huic homini, et si sit reputandus inter salvatos'. Et ieiunans altera die, nihil ei revelatum est de homine usque ad quintum diem, in quo flens vehementer, dicebat: 'Domine, pro mortuis obtinemus pietatem tuam, et nunc iste, cur non revertatur, ut sanes illum?' Haec eo dicente, vox de caelis delata est, dicens: Obtines, Andreas, pro sene; sed sicut tu ieiuniis fatigatus es, ita et ipse studeat ieiunium, ut salvetur'. Et vocans eum, praedicavit ei
Abbreviated transcription (Latin):
inquib ñdiscessi ab inmundiciis & scorto
ac fornicatione. plerũq preceps deductꝰ
adlupanar et exercebã illicita. Et nunc
tertia dies est. in qua audiui miracula
quae agis. et p̃dicationes duas quȩ sunt
plene uerbis uitalibus: Cogitabam
enĩ mecũ ut relicto hoc opere uenir̾e
adte ut michi ostenderes meliora.
Sed dũ haec cogitarẽ : ueniebat michi
aliussensus uthec relinquerẽ et non
facerẽ bonũ qđ cogitabã. luc tante
igitur conscientia mea. accepi euange¬
liũ et oraui dñm ut hec aliquando
me facer& obliusci: Post dies uero
paucos oblitus e uangeliũ qđ suꝑ me
erat. inflãmante cogitatione Ni¬
ꝓuersa. abii iterũ adlupanar. & ecce
mulier meretrix uidens me ait:
Egredere senes egredere. angłs enĩ
dĩ estu. ne contingas me neq apꝓpin¬
ques in hoc loco. Uideo enĩ inte myste¬
riũ magnũ Cũq ego obstupe factus
cogitarem quid hoc eẽt. recolui qđ

Expanded text:
in quibus non discessi ab inmunditiis et scorto in quibus non discessi ab inmunditiis et scorto ac fornicatione, plerumque praeceps deductus ad lupanar, et exercebam inlicita. Et nunc tertia dies est, in qua audivi miracula quae agis et praedicationes tuas, quae sunt plenae verbis vitalibus. Cogitabam enim mecum, ut, relicto hoc opere, venirem ad te, ut mihi ostenderes meliora. Sed dum haec cogitarem, veniebat mihi alius sensus, ut haec relinquerem et non facerem bonum quod cogitabam. Luctante igitur conscientia mea, accepi euangelium et oravi Dominum, ut haec aliquando me faceret oblivisci. Post dies vero paucos oblitus euangelii, quod super me erat, inflammante cogitatione perversa, abii iterum ad lupanar. Et ecce mulier meretrix videns me, ait: „Egredere, senex, egredere; angelus enim Dei es tu. Ne contingas me neque adpropinques in hoc loco; video enim in te misterium magnum". Cumque ego obstupefactus cogitarem quid hoc esset, recolui, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ad pedes apłi dicens: Quid nobis & tibi
andreas uenisti ut destruas nos asedibus
ici nr̃is. Erectus aut̾e adstante popło.
dixit apłs: Nolite timere sed credite
in iħm saluatorẽ nr̃m: Clamantibus
autẽ om̃ibus credimus quae p̃dicas : in¬
crepauit utrũq daemonẽ & egressĩ
sunt acorporib obsessis. dimisusq uel
senex uel adulescens: redierunt ad
ꝓpria sua: Beatus uero apostolus lauans¬
se. disserebat quia inimicus generis
humani. insidiatur ubiq siue in lauacris
siue in fluminibus. et idcirco nomen
diari non habeat potestatem Quod
uidentesuiri ciuitatis. ueniebant et
afferebant ae grotos ponentes ante
eũ et curabantur: Sed et exalus ciuitatib
ueniebant cũ infirmis et ipsi sanabant᷑.
& libenter audiebant uerbur dĩ:
ũi haec agerent᷑: ecce quidam
senex nicholaus nomine. scissis
uestibus uenit ad apłm dicens: famule
dĩ. ecce lx iiͦii. annisunt uitae meae

Expanded text:
ad pedes apostoli, dicens: 'Quid nobis et tibi, ad pedes apostoli, dicens: 'Quid nobis et tibi, Andreas? Venisti huc, ut destruas nos a sedibus nostris?' Erectus autem, adstante populo, dixit apostolus: 'Nolite timere, sed credite in Iesum salvatorem nostrum'. Clamantibus autem omnibus: 'Credimus quae praedicas', increpavit utrumque daemonem, et egressi sunt a corporibus obsessis, dimissique vel senex vel adolescens, redierunt ad propria sua. Beatus vero apostolus lavans, disserebat, quia: 'Inimicus generis humani ubique insidiatur, sive in lavacris sive in fluminibus. Et idcirco nomen diari non habeat potestatem'. Quod videntes viri civitatis, veniebant et adferebant aegrotos, ponentes ante eum, et curabantur. Sed et de aliis civitatibus veniebant cum infirmis, et ipsi sanabantur et libenter audiebant verbum Dei. 28. Dum haec agerentur, ecce quidam senex Nicolaus nomine, scissis vestibus, venit ad apostolum, dicens: 'Famule Dei, ecce 74 anni sunt vitae meae,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s quẽ cernis: Nunc autẽ interroga.
quid eũ oporteat agere. Et beatus
apłs ait: Scio quiã ꝓcognoscenda
ueritate ad nos uenerit᷑. Er̃as agimus
dño nr̃o iħu xp̃o qui se credentibus
reuelare dignatur: Leontius aut᷑e
seruus sostrati ait ad eum: Vides dñe
qua luce refulgeat uultus hominis
huius: Cuuille: Uideo inquit dilectis¬
sime. et ideo non discedamus abeo sed
simul cũ illo uiuamus. & audiamus
uerba uitae aeterne: Et sequenti
die obtulit apostolo munera multa:
Sc̃s uero dĩ dixit ad eum: Non est meił
accipere aliud ex uobis. nisi uos ipsos
lucri faciam cũ credideritis in iħm
qui me misit euuangelizare inhunc
locũ Si pecuniam desiderassem: lisbiũ
ditiorẽ repperissem qui me multotius
ditare potuerat: Namuos in his conferte
preparari. & cũ ueniss& lauandi g̾ra
uidit senẽ demoniũ habent̾e. & trement̾e
ualde. Quȩ dũ admiraret᷑. alius puer
adulescens egressus depiscina. ꝓcidit

Expanded text:
meus quem cernis. Nunc autem interrogat, meus quem cernis. Nunc autem interrogat, quid eum oporteat agere'. Et beatus apostolus ait: 'Scio, quia pro cognoscenda veritate ad nos venerit. Gratias agimusnostro Iesu Christo, qui se credentibus revelare dignatur'. Leontius autem, servus Sostrati, ait ad eum: 'Vides, domine, qua loce refulgeat vultus hominis huius?' Cui ille: 'Video', inquid, ' dilectissime, et ideo non discedamus ab eo, sed simul cum illo vivamus et audiamus verba vitae aeternae'. Et sequenti die obtulit apostolo munera multa; sanctus vero Dei dixit ad eum: 'Non est meum accipere aliud ex vobis, nisi vos ipsos lucri faciam, cum credideritis in Iesum, qui me misit euangelizare in hunc locum. Si pecuniam desiderassem, Lysbium diciorem repperissem, qui me multo ditare potuerat; nam vos in his conferte praeparari, et cum venisset lavandi gratia, vidit senem daemonium habentem et trementem valde. Quem dum admiraretur, alias puer adolescens egressus de piscina, procidit
Abbreviated transcription (Latin):
moratus: uenit chorintũ ad domum
mulieris aegrotantis : Erat autem
lis bius ꝓconsul cũ eo. Uidens uerobeat᷑
apłs mulierẽ grauiũ dolorũ cruciatu
torqueri ait: Recte haec pateris que
male nupsisti. quae dedoloso concipiens
dolores intolerabiles sustines. Insuꝑ
consulusti de monia. quae neq ulli
neq sibi ꝓdesse possunt Crede nunc
Veritamen mortuum egredietur
qđ indigne concepisti. credidit
mulier Et egredientibus cunctis
decubiculo : ꝓiecit partũ mortuum.
& sic adoloribus liberata est: xxui
tim autẽ multa signa & ꝓdigia
facer& beatus apłsinchorinto.
sostratus pater philopatoris ammonitꝰ
iam. Et cũ non inueniss& eũ : ꝑuenit
inchorintũ Cũq cũlisbio & aliis de¬
ambular& : cognouit eũ sostratus sicut
ei iam ꝑ somnium erat ostensus Cõplexusq
pedes eius ait: Miferere me ⁊ quȩ so
famule dĩ sicut & filio meo misertus es.
Philopat̃ autẽ ait apostolo. hic est pat̾

Expanded text:
moratus venit in Chorinthum ad domum moratus venit in Chorinthum ad domum mulieris aegrotantis; erat enim Lysbius proconsul cum eo. Videns vero beatus apostolus mulierem gravium dolorum cruciatu torqueri, ait: 'Recte haec pateris, quae male nupsisti, quae doloso concipiens, dolores intolerabiles sustines. Insuper consuluisti daemonia, quae neque ulli neque sibi prodesse possunt. Crede nunc Verumtamen mortuum egredietur quod indigne concepisti'. Credidit mulier, et egredientibus cunctis de cubiculo, proiecit partum mortuum; et sic a doloribus liberata est. 26. Cum autem multa signa et prodigia faceret beatus apostolus in Chorintho, Sostratus, pater Philopatoris, admonituia, et cum non invenisset eum, pervenit in Chorintho. Cumque cum Lysbio et aliis deambularet, cognovit eum Sostratus, sicut ei iam per somnium erat ostensus, complexusque pedes eius, ait: 'Miserere mei, quaeso, famulae Dei, sicut et filio meo misertus es'. Philopater autem ait apostolo: 'Hic est pater
Abbreviated transcription (Latin):
mortuũ dicer&. resuscitat te iħs xp̃s
gorificauerunt dm̃ qui aderant
dicentes non est similis tibi dñe. Lubiꝰ
uero multa munera obtulit philopitori
dicens: Nonte contrist& amissio facultatũ:
non recedes a famulo dĩ. et erat semper
cũ apło intendens omnibus quȩ dicebant᷑
abeo:
Rit enĩ mulier caliopa nomine
quȩ homicide coniuncta conceptui
suscepit illicitũ. ubi uero tempus
pariendi uenit artabat᷑ dolorib magnis.
et partu ꝓferre non poterat. Quȩ ait.
sorori sue Uade quaeso et inuoca diaña
deã nnr̃am ut misereatur mei: Ipsa
enĩ hab& studium obstetricandi: Faci¬
ente aut̃e sorore que sibi imperata
fuerant. uenit ad eam nocte diabolus
dicens Quid me casso inuocas cũ tibi
nihil ꝓdesse possim. sed magis uade
ad apłm dĩ andream inachaia. et ipse
miserebitur sorori tuȩ: Surrexit
igit᷑ mulier et uenit̾ ad apłm & narra¬
uit ei omnia uerbahȩc : At ille nichil

Expanded text:
mortuum diceret: 'Resuscitat te Iesus Christus, mortuum diceret: 'Resuscitat te Iesus Christus, glorificaverunt Deum qui aderant, dicentes: 'Non est similis tibi, Domine'. Lysbius vero multa munera obtulit Philopatori, dicens: 'Non te contristet amissio facultatum, nec recedas a famulo Dei'. Et erat semper cum apostolo, intendens omnibus quae dicebantur ab eo. rat enim mulier Caliopa nomine, quae homicidae coniuncta, conceptum suscipit inlicitum. Ubi vero tempus pariendi venit, artabatur doloribus magnis et partum proferre non poterat. Quae ait sorori suae: 'Vade, quaeso, et invoca Dianam deam nostram, ut misereatur mei. Ipsa enim habet studium obstetricandi' Faciente autem sorore quae sibi imperata fuerant, venit ad eam nocte diabolus, dicens: 'Quid me casso invocas, cum tibi nihil prodesse possim? Sed magis vade ad apostolum Dei Andream in Achaia, et ipse miserebitur sorori tuae'. Surrexit igitur mulier et venit ad apostolum et narravit ei omnia haec. At ille nihil
Abbreviated transcription (Latin):
Genitor meus ꝑbonã uoluntatẽ impositis
nec essarus cum magna petunia misit
me huc: Nunc autem si audierit quae
michi contigerunt. blasphemat dm̃
tuũ. et doctrinã eius refitat. Sed absit
ut ita fiat: Flentib autẽ omnibus.
rogauit apłs ut congregarentur
corpora simul. sparsim eñĩ ꝓiecta
fuerant. Congregatis igitur omnibus
inunũ : ait apłs Quẽ uis ꝑrius resusci¬
tari : at ille dixit Uar̃u collactaneũ
meũ : Tunc flexis in terr̾ã genibus
palmisq extensis ad caelum : diutissime
orauit cũ lacrimisdicens: Ibi resuscita¬
bone hunc mortuum quicũphilopatore
nutritus est ut cognoscat głam tuã
et magnificetur nomentuum inpopłis.
& stat̃i surrex̾ puer et ammirabantur
om̃s qui aderant. Apostolus aut̃e iterũ
suꝑ singulos orationẽ fundens ait:
Quȩso dñe iħu ut & isti resurgant
qui de ꝓfundo aequoris sunt delati:
Tunc iussit fr̃ib ut unusquisq tenens

Expanded text:
'Genitor meus per bonam voluntatem, inpositis 'Genitor meus per bonam voluntatem, inpositis necessariis, cum magna pecunia misit me huc. Nunc autem, si audierit quae mihi contigerunt, blasphemat Deum tuum et doctrinam eius refutat. Sed absit, ut ita fiat'. Flentibus autem omnibus, rogavit apostolus, ut congregarentur corpora simul; sparsim enim proiecta fuerant. Congregatis igitur omnibus in unum, ait apostolus: 'Quem vis prius resuscitari?' At ille dixit: 'Warum conlactaneum meum'. Tunc flexis in terram genibus palmisque extensis ad caelum, diutissime oravit, cum lacrimis dicens: 'Iesu bone, resuscita hunc mortuum, qui cum Philopatore nutritus est, ut cognoscat gloriam tuam, et magnificetur nomen tuum in populis'. Et statim surrexit puer, et admirabantur omnes qui aderant. Apostolus autem iterum super singulos orationem fundens, ait: 'Quaeso, domine Iesu, ut et isti resurgant, qui de profundo aequoris sunt delati'. Tunc iussit fratribus, ut unusquisque tenens
Abbreviated transcription (Latin):
nauigarẽ cũ pueris & amicis meis. subito
orta tẽpestas cõmoto mari oppressi
fluctib sumus. Et utina simul ꝓiecti
fuissemus. ut et illi resuscitati fuissent ate
sicut et ego Et hec dicens uoluebat
multũ incorde suo et arbitrabatur
qđ ipse eẽt apłs quẽ que rebat: Et
ꝓcidens ad pedes eius: ait : Scio quia
tues famulus dĩueri. Rogo ꝓhis
qui mecũ fuerunt ut et ipsi te in-¬
ꝑtiente uitã mereantur. ut cognos¬
constanter dĩ uerbũ. Ita ut miraret᷑
puer suꝑ doctrinã eius. Et expansis
manib ait Ostende queso dnẽ et
reliquorũ cadauera mortuorũ. ut¬
et ipsi cognoscant te dm̃ uerũ & solũ.
hec eo dicente. stat̾i apparuerunt.
xxxͫ & .uIIIͦI. corpora adlitus unda
famulante de uecta. Tunc flente iuuene.
om̃s simul flere coeperunt: Prostratiq
ante pedes apłi rogabant ut et isti
resuscitarentur: Sed et philopater
hoc enĩ erat nomen pueri dicebat:

Expanded text:
navigarem cum pueris et amicis meis, subito navigarem cum pueris et amicis meis, subito orta tempestae, commoto mari, obpraessi fluctibus sumus. Et utinam simul proiecti fuissemus, ut et illi resuscitati fuissent a te sicut et ego!' Et haec dicens, volvebat multum in corde suo et arbitrabatur, quod ipse esset apostolus quem quaerebat. Et procidens ad pedes eius, ait: 'Scio, quia tu es famulus Dei veri. Rogo pro his qui mecum fuerunt, ut et ipsi, te inpertiente, vitam mereantur, ut cognosconstanter verbum Dei, ita ut miraretur puer super doctrina eius. Et expansis manibus, ait: 'Ostende, quaeso, domine, et reliquorum cadavera mortuorum, utet ipsi cognoscant te Deum verum et solum'. Haec eo dicente, statim apparuerunt 30 et 9 corpora ad litus, unda famulante, devecta. Tunc, flente iuvene, omnes simul flere coeperunt, prostratique ante pedes apostoli, rogabant, ut et isti resuscitarentur. Sed et Philopater – hoc enim erat nomen pueri – dicebat:
Abbreviated transcription (Latin):
ost de ambulationẽ uero cũ sediss&.
sedebant et singuli qui cũ eo erant
suꝑ arenã audientes uerbũ dĩ: & ecce
cadauer e. ectũ iemari. proiectum est
ant̾e pedes apłi inlitore: Tunc sc̃s andreas
apostolus exultans in dñõ ait Oport&
hunc resuscitari: ut cognoscamus quȩ
ineũ aduersarius est operatus: & fusa
oratione tenens manũ mortui. erexit
illũ : Et statim reuixit & loquebatur
Cũq nudus eẽt. dedit ei tunicam dicens:
Dic nobis ordinẽ expone omnia quae
contigerunt tibi At ille respondit.
N ichil tibi occultabo qui cũssis homo. Ego
sum sostrati filius ciuis macedonis qui
nuꝑ abitalia adueni Sed cũ redissem
ad ꝓpria. audiui doctrinam surrexisse
nouam quã nullus hominũ prius audiuit.
Sed et signa ꝓdigiaq ac medelas magnas
fieri a quodam doctore. qui se ueri
dĩ affirmat ẽẽ discipulũ Ego aut̾ẽ
c̃uhaec audissem. proꝑaui ut eum uidere
possem. Non em̃ aliud arbitrabã nisi
ipse ess& dĩ quitalia ager&: Cumq

Expanded text:
ost deambulationem vero cum sedisset, sedebant et singuli qui cum eo erant super arenam, andientes verbum Dei. Et ecce cadaver enectum in mari proiectum est ante pedes apostoli in litore. Tunc sanctus Andreas apostolus exultans in Domino, ait: Oportet hunc resuscitari, ut cognoscamus, quid in eum adversarius est operatus'. Et fusa oratione, tenens manum mortui, erexit illum, et statim revixit et loquebatur. Cumque nudus esset, dedit ei tunicam, dicens: 'Dic nobis ordinem, expone omnia quae contigerunt tibi'. At ille respondit: 'Nihil tibi occultabo, quicumque sis homo. Ego sum Sostrati filius civis Machedonis, qui nuper ab Italia adveni. Sed cum redissem ad propria, audivi doctrinam surrexisse novam, quam nullus hominum prius audivit, sed et signa prodigiaque ac medelas magnas fieri a quodam doctore, qui se veri Dei adfirmat esse discipulum. Ego autem, cum haec audissem, properavi, ut eum videre possim; non enim aliud arbitrabam, nisi ipse esset Deus qui talia ageret. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
lorum est gloriosus chorus: illic ꝓphetarum
exultantiũ numerus insignis : illic martẏrũ
populus innumerabilis. obcertaminũ uictoriã
coronatus : Illic clarissima uirginum turba
laetatur: illic etiam confessorũ fortitudo
laudatur : Sed & illorũ remuneratio cense¬
tur : qui p̃cepta dominica seruantes. ad cae¬
lestes thesauros terrena patrimonia transtu¬
lerunt : Ad hos dilectissimi auida cupiditate
ꝓperemus. ut cũhis cito ee̾. et cito ad xp̃m
uenire contingat: eũq huius itineris
ducem habeamus salutis auctorem lucis
principem. Laetitiae largitorẽ : qui uiuit
& regnat cum deo patre omnipotente & sp̃i

Expanded text:
lorum gloriosus chorus, illic Prophetarum lorum gloriosus chorus, illic Prophetarum exsultantium numerus insignis. Ibi martyrum populus innumerabilis ob certaminum victoriam coronatur; illic clarissima virginum turba laetatur: illic etiam confessorum fortitudo laudatur. Ibi et illorum remuneratio censetur, qui praecepta dominica servantes, ad coelestes thesauros terrena patrimonia transtulerunt. Ad hos, dilectissimi, avida cupiditate properemus; ut cum his cito esse, et cito ad Christum venire contingat, eumque hujus itineris ducem habeamus, salutis auctorem, lucis principem, laetitiae largitorem: qui vivit et regnat cum Deo Patre omnipotente et Spi
Abbreviated transcription (Latin):
lantiã in adiuuandis laborantibus : misericor¬
diam in fouendis pauperibus: In defendenda
ueritate constantiam : in disciplinae seueri¬
tate censurã. ne aliquid ad exemplũ bonoꝵ
factorũ desit in nobis: Haec sunt enĩ uestigia
quae nobis scĩ quiq reuertentes in patriam
reliquerunt : ut illorũ semitis inherentes
sequeremur et gaudia: Patriã quoq nrãm
paradysũ. cum illis cõputemus: Parentes
patriarchas iam habere coepimus. quid non
ꝓperamus et currimus ut patriam nostram
ui dere. ut parentes salutare possimus: magnus
nos illic carorũ numerus expectat : parentum.
fr̃m. filiorũ frequens nos & copiosa turba de¬
siderat. Iam desua incolumitate secura: adhuc
de nr̃a salute sollicita Ad eorũ complexum
& conspectum uenire. quanta & illis et nobis
in cõmune laetitia est: qualis hec cȩlestium
antas. conseruorũ societatẽ expectantiũ:
quã summa & ꝑpetua felicitas: Illic aposto-¬

Expanded text:
lantiam in adiuuandis laborantibus, misericorlantiam in adiuuandis laborantibus, misericordiam in fouendis paupveritate constantiam, in disciplinae severitate censuram, ne aliquid ad exemplum bonorum factorum desit in nobis. Haec sunt enim vestigia quae nobis sancti quique revertentes in patriam reliquerunt, ut, illorum semitis inhaerentes, sequeremur et gaudia. Patriam quoque nostram paradisum cum illis computemus, parentes patriarchas jam habere coepimus, quid non properamus et currimus, ut patriam nostram videre, ut parentes salutare possimus? Magnus nos illic charorum numerus exspectat, parentum, fratrum, filiorumque frequens nos et copiosa turba desiderat jam de sua incolumitate secura, adhuc de nostra salute sollicita; ad eorum complexum et conspectum venire, quanta et illis et nobis in commune laetitia est, qualis illic coelestium voluptas conservorum societate exspectantium, quam summa et perpetua felicitas! Illic aposto
Abbreviated transcription (Latin):
tardemus Si expeditos. siceleres in hoc
operis agone currentes. dies nos ultimus in¬
uenerit : nusquã dñs meritis nr̃is ad p̾miũ
deerit remunerator: Qui coroña in ꝑsecutio¬
ne purpuream ꝓpassione donabit: ipse in pace
uncentibus pro iustitiae meritis dabit et
candidam: Nam nec abrahã. nec isaac. nec ia¬
cob accisisunt : & tamen fidei et iatiae
mertis honorati. inter patriarchas primi ẽẽ
meruerunt: Ad quorũ congregatur conui¬
uiuium quisq fidelis & iustus et laudabilis
inuenitur: Memores e̾ẽ debemus. uolunta
eius uoluntatem man& in aeternũ. quomodo
& ille man& inaet̾nũ: Qua propter carssi.¬
rni mente integra. fide firma. uirtute
robusta. caritate ꝑfecta parati ad omnẽ uolun¬
tatem dĩsimus. conseruantes fortiter domi-
nica mandata: In simplicitate in nocentiam :
in caritate concordiam: Modestiã in humili¬
tate : diligentiã in ad ministratione: Uigi¬

Expanded text:
tardemus. Si expeditos, si celeres in hoc tardemus. Si expeditos, si celeres in hoc operis agone currentes dies nos ultimus invenerit, nusquam Dominus meritis nostris deerit remunerator. Qui coronam in persecutione purpuream pro passione donabit, ipse in pace vincentibus pro justitiae meritis dabit et candidam. Nam nec Abraham, nec Isaac, nec Jacob occisi sunt, et tamen fidei et justitiae meritis honorati, inter patriarchas primi esse meruerunt; ad quorum congregatur convivium, quisquis fidelis, et justus et laudabilis, invenitur. Memores esse debemus voluntateejus voluntatem, manet in aeternum, quomodo et ille manet in aeternum. Quapropter, charissimi, mente integra, fide firma, virtute robusta, charitate perfecta parati ad omnem voluntatem Dei simus, conservantes fortiter donica mandata, in simplicitate innocentiam, in caritate concordiam, modestiam in humilitate, diligentiam in administratione, uigi
Abbreviated transcription (Latin):
eos sanguinis sui uiuificatione reparauit :
denuo ad paradysum reducere. regna¬
caelorũ et fide & ueritate suae pollicitatio-¬
nis aperire: Haechereant firmiter sensib
nr̃is. hec intelli gantur plena fide : haec
corde toto diligantur. haec in desinentium
operũ magnanimitate adquirantur:
Res posita est inpotestate facientis. quia
regm̃i caelorum uim patitur: Res ista o
homo idest regnũ caeleste aliud non querit
p̃tium : nisi te ipsum : Tantum ual& : quan¬
tum estu: Teda : & habebis illã: Quid turba¬
ris depretio: Xp̃s sem& ipsum tradidit :
ut ad quirer& te regnũ deo patri. Ita et
tu te ipsum da. ut sis regnum eius. ac non
regn& peccatum in mortali tuo corpore:
operũ salutariũ delectetur palmam:
Libenter ac prompte certemus omnes. in ago¬
nem iustitiae dõ & xp̃o spectante curamus
Et qui scło et mundo maiores e̾e iam coepimus:
cursum nostrũ nulla scłi & mundi cupiditate

Expanded text:
eos sanguinis sui vivificatione reparavit, eos sanguinis sui vivificatione reparavit, denuo ad paradcoelorum fide et veritate suae pollicitationis aperire. Haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intelligantur plena fide, haec corde toto diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate acquirantur. Res posita est in potestate facientis, quia regnum coelorum vim patitur. Res ista, o homo, id est, regnum coeleste, aliud non quaerit pretium nisi te ipsum; tantum valet, quantum es tu; te da, et habebis illam. Quid turbaris de pretio? Christus semetipsum tradidit, ut acquireret te regnum Deo Patri, ita et tu teipsum da, ut sis regnum ejus, ac non regnet peccatum in mortali tuo corpore, operum salutarium delectet nos pervenire palmam. Libenter ac prompte certemus omnes in agone justitiae, Deo et Christo spectante curramus, et qui saeculo et mundo majores esse jam coepimus, cursum nostrum nulla saeculi cupiditate