comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uertic̃ẽ & brachia potentiũ. Nisi redemptor noster
qui humiliauit uirtutẽ & suꝑbiam excelsorum
quis uidit principatũ suũ nisi ille ciuidatus est
principatus honorq & rognum. Sequi tur
A serpinguis panis eius prebebit dilicias regibus
aser cuius nom̃ significat diuitias idem xp̃s est
cuius altitudo diuitiarũ sapientiae & scientiae qui
propt̃ nos pauꝑ factus ẽ cum ess& diues cuius panis
pinguis factus ẽ caro scilicet eius quae est scã scorũ
quã siquis manduca uerit ñ morietur in aeternũ
ste etiã prebet dilicias sapientiae regib: idest qui
sensus proprios bene regunt . quidomini sunt uiti¬
orũ suorũ. qui castigant corporte sua & in seruitu¬
tem subiciunt. Hi eroNimnus
Nepthalim uirgultũ resolutũ dans ingenesactio¬
ne pulchritudinẽ. In haebyteo itascriptũ est.
Nepthali ager in riguus dans eloquia pulchritu¬
dinis. Signi ficans qd̃ aquae calide in ipsa nascantꝰ

Expanded text:
verticem et brachia potentium, nisi Redemptor noster, verticem et brachia potentium, nisi Redemptor noster, qui humiliavit virtutem et superbiam excelsorum; quis vidit principatum suum, nisi ille cui datus est principatus honorque et regnum. Sequitur: Aser pinguis panis est, praebebit delicias regibus . Aser, cujus nomen significat delicias, idem Christus est, cujus altitudo divitiarum sapientiae et scientiae , qui propter nos factus est pauper, cum esset dives ; cujus panis pinguis factus est, caro scilicet ejus, quae est sancta sanctorum, quam si quis manducaverit, non morietur in aeternum . Iste etiam praebet delicias sapientiae regibus, id est, qui sensus proprios bene regunt, qui domini sunt vitiorum suorum, qui castigant corpora sua, et in servitutem subjiciunt . Hieronymus. - Nephthalim virgultum resolutum dans in generatione pulchritudinem . In Hebraeo ita scriptum est: Nephthali ager irriguus, dans eloquia pulchritudinis, significans quod aquae calidae in ipsa nascantur
Abbreviated transcription (Latin):
ipse accingetur retror sũ claritas dñi nostri inse¬
cundo aduentu eius ostenditur. Quod cũ uenerit
anti christus. Ita occurr& recrorsũ id est post eius
uestigia xp̃sceleri aduentu ꝓgrediens ut int̃ficiat
cũ gladio orissui. Vnde & bene ibidem gath latrun¬
culus int̃p̃tatur eo qõ posterior id est idest secus peds
quãi latrunculus rapido atq in ꝓuiso aduentu exili¬
at contrax aptã antichristi oppugnationẽ : Hinc est
qõ euan gelista proclamat dicens. Quia dies dñi sic
p̃liari contra antichristũ scribitꝰ. Ante cũ namque
in occulto humilitatis demonstrat aꝑte &morses
ꝓphetiã patri archae huius specialit̃ ꝑtinere ad xp̃m
Sicenim. benedictus inquid in latitudine gath
quasi leo requieuit coepitq: brachiũ & uerticẽ & uidit
principatũ suũ Agnos cant itaq quis requi euerit
si cut leo nisi xp̃s insepulchro suo. Quis confrigerit

Expanded text:
Ipse accingetur retrorsum , claritas Domini nostri in seIpse accingetur retrorsum , claritas Domini nostri in secundo adventu ejus ostenditur, quia cum venerit Antichristus, ita occurret retrorsum, id est, post ejus vestigia Christus celeri adventu progrediens, ut interficiat eum gladio oris sui. Unde et bene idem Gad latrunculus interpretatur, eo quod posterior, id est, secus pedes, quasi latrunculus, rapido atque improviso adventu exsiliat contra aptam Antichristi oppugnationem. Hinc est quod evangelista proclamat dicens: Quia dies Domini, snte et retro praeliari contra Antichristum scribitur. Ante eum, namque in occulto humilitatis demonstrat aperte et Moyses prophetiam patriarchae hujus specialiter pertinere ad Christum; sic enim: Benedictus, inquit, in latitudine Gad, quasi leo requievit, cepitque brachium et verticem, et vidit principatum suum . Agnoscant itaque quis requieverit sicut leo, nisi Christus in sepulcro suo; quis confregerit
Abbreviated transcription (Latin):
nabitur plantũ. Iuxta haebra eũ int̃p̃tati sunus
Sedubinos latrunculũ posuimus ibiscriptum est
cedud ut adgad nom̃ ad luder& qui signi ficanti¬
us eĩ ⁊i noc idest ac cinctus siue expeditus ex¬
prim potest. Totũ aut̃ illud est qõ ante ruben
& dimidia tribumanas se ad filios quos trans iorda¬
nen in possessionẽ dimiserat. post XIII annos re¬
uertens proeliũ aduersũ eos gentiũ uicinarũ grande
repperit. & uictis hostib fortiter dimicaret. Lege
librũ iesu naue & pardipomenon. Non ignoro
pluric in benedictionib: patriarcharũ esse mỹstena
sed ad prae sens opusculum non ꝑtinen Reca prđ
accinctus ꝑsonã dnĩ indicat qui in primo aduentu
Accinctus gladio uerbi sui circa femur potentis sime
quo inimicos diuisit. Id est filiũ a patre filiã ana¬
tre nurũ a socru. Iuxta qõ legitur ineuangelio
Nonueni pacẽ mit̾tero sed gladiũ. Quod autẽ ait

Expanded text:
nabitur plantam . Juxta Hebraeorum interpretati sumus. nabitur plantam . Juxta Hebraeorum interpretati sumus. Sed ubi nos latrunculum posuimus, ibi scriptum est Gedud, ut ad Gad nomen alluderet, qui significantius εὔζωνος, id est, accinctus, sive expeditus exprimi potest. Totum autem illud est, quod autem Ruben, et dimidia tribu Manasse ad filios, quos trans Jordanem in possessionem dimiserat, post tredecim annos revertens praelium adversum eos gentium vicinarum grande repererit, et, victis hostibus, fortiter dimicaret. Lege librum Jesu Nave et Paralipomenon. Non ignoro plura in benedictionibus patriarcharum esse mysteria, sed ad praesens opusculum non pertinent. Recapaccinctus personam Domini indicat, qui in primo adventu accinctus gladio verbi sui circa femur potentissime , quo inimicos divisit, id est, filium a patre, filiam a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur in Evangelio: Non veni mittere pacem, sed gladium ; quod autem ait:
Abbreviated transcription (Latin):
& instatione nauiũ. ⁊ abulon int̃ p̃tatur habita¬
culũ fortitudinis. Ec clesiã significat fortissimã
ad omnẽ tolerentiã passionis. Haec in litore ma
Haec contrix om̃s turbines saeculi in mobili & in con¬
cussa firmitate solidata expectat naufragium
iudaeorũ. & hereticorũ ꝓcellas quae circũ ferunt᷑
omniuento doc trimae. Quorũ & si tunditur
fluctib frangit tam̃ ipsa fluctus non frangit
nec ullis heresũ tempestatib: cedit nec ullo
uento scismatũ cominota subcũbit. Pertendit
aut̃ usq ad sidonẽ. hoc estusq ad gentes ꝑuent
Legitur etiã in euangelio inde ad sumptos esse
aliquos a postolorũ & in ipsis locis dñm saepe
docuisse sicut scriptũ est. tertt z abulon & t̾ra
nepthalim uia maris trans iordanen galileae
gentiũ populus qui sedebat intenebris uidit
lucem magnam. Hie Ronimnus
ad. latrunculus latrocinabitur. & ipse latroci¬

Expanded text:
 in statione navium. Zabulon, qui interpretatur habita in statione navium. Zabulon, qui interpretatur habitaculum fortitudinis, Ecclesiam significat fortissimam ad omnem tolerantiam passionis. Haec in littore maHaec, contra omnes turbines saeculi immobili et inconcussa firmitate solidata, spectat naufragium Judaeorum et haereticorum procellas, qui circumferuntur omni vento doctrinae, quorum etsi tunditur fluctibus, frangit tamen ipsa fluctus, non frangitur, nec ullis haeresum tempestatibus cedit, nec ulli vento schismatum commota succumbit. 32. Pertendit autem usque ad Sidonem, hoc est, usque ad gentes pervenit. Legitur etiam in Evangelio, inde assumpaliquos Apostolorum: et in ipsis locis, Dominum saepe docuisse, sicut scriptum est: Terra Zabulon et terra Nephtalim, via maris trans Jordanem Galileae gentium. Populus qui sedebat in tenebris, vidit luc- Gad latrunculus latrocinabitur, et ipse latroci
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ suã incursu labentiũ temporũ spumat¬
& quia antichristus ex trema mundi a dp̃hendere
nititur cerasteriste equi ungulas mordere ꝑhibet᷑
Ungulã quippe equi mordere est. ex trema saeculi
feriendo c̃tingere. Vt cadat ascensor eius retro
Ascensor equi est quis quis extollitur indignitatib
mundi. Qui retro caderedicitur & non infaciem
sicut saulus cecidisse dicitꝰ. In facie enĩ cadere est
in hac uita suas unũ quemq: culpas agnoscere easq:
penitendo deflere. Retro uero qd̃ non uidetur
caderẽ est ex hacuita repente decidere. & ad qua
supplicia ducatur ignoraere. & quia iudaea erro¬
ris sui laqueis capta proxp̃o antichristũ expectat
bene iacob eodẽ loco inelectorũ uocẽ conuersus ẽ
dicens. Salutaretiũ expectabo dnẽ. id est non
sicut infideles anti xp̃m. sed eũ qui inredempa¬
onẽ nr̃am uenturus ẽ. uerum credo fidelit̃ xp̃m¬
abulon in litoro maris habitabit. Sequĩtur¬

Expanded text:
tionem suam in cursu labentium temporum spumat, ettionem suam in cursu labentium temporum spumat, et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur. Cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur, ungulam quippe equi mordere, est extrema saeculi feriendo contingere, ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est, quisquis extollitur indignationis mundi. Qui retro cadere dicitur, et non in faciem sicut Saulus cedidisse dicitur. In facie enim cadere, est in hac vita suas unumquemque culpas agnoscere, easque poenitendo deflere. Retro vero, quod non videtur, cadere, est ex hac vita repente decidere, et ad quae supplicia ducatur ignorare. Et quia Judaea erroris sui laqueis capta pro Christo Antichristum exspectat. Bene autem Jacob eodem loco in electorum vocem conversus est dicens: Salutare tuum exspectabo, Domine , id est, non sicut infideles Antichristum, sed eum qui in redemptionem nostram venturus est, verum credo fidelitin littore maris habitabit, et
Abbreviated transcription (Latin):
phetã dicitur . Adan auditus est fremitus equo rũ
eius. Qui non solũ coluber sed etiã cerastes uocatar
Certsta enĩ grece cornua dicuntꝰ. Serpensq hnc
cornuta esse ꝑhibẽtur. ꝑquem recte aduentus anta¬
ehristi ad seritꝰ. Quia contra uitã fideliũ morsupesti¬
fere p̃dicationis armabitur etiã cornib: potestatis
Quis aut̃ nesciat semitã angustiorẽ esse quamuiam :
fit ergo coluber inuia quia in p̃sentis uitae latitudim̃ẽ
eos ambulare ꝓuocat . quib: quasi parcendoblandit̃
Sed inuia mordet quia eos quib: libertatẽ tribuit
erroris sui ueneno c̃sumit. fit iterũ ceraestes in se¬
mita quia quos fideles repperit & sese ad precepti
caelestis angusta itinera c̃stringentes Non solum
nequitia callide ꝑsuasionis inpetit. sed etiã terrore
potestatis p̃mit. & in ꝑsecutionis angoreo post be¬
neficia ficte dulcidinis ex erc& cornua potestatis
uo in loco equus hunc mundũ insinuat. qui ꝑela¬

Expanded text:
phetam dicitur: A Dan auditus est fremitus equorum phetam dicitur: A Dan auditus est fremitus equorum ejus , qui non solum coluber, sed etiam cerastes vocatur. Cerasta enim Graece cornua dicuntur, serpensque hic cornutus esse perhibetur, per quem recte adventus Antichristi asseritur, quia contra viam fidelium morsu pestiferae praedicationis armabitur, etiam cornibus potestatis. Quis autem nesciat semitam angustiorem esse quam viam? Fit ergo coluber in via , quia in praesentis vitae latitudinem eos ambulare provocat, quibus quasi parcendo blanditur; sed in via mordet, quia eos quibus libertatem tribuit, erroris sui veneno consumit. Fit iterum cerastes in semita , quia quos fideles reperit, et sese ad praecepti coelestis angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impetit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore post beneficia fictae dulcedinis exercet cornua potestatis. Quo in loco equus hunc mundum insinuat, qui per ela
Abbreviated transcription (Latin):
est ut cieniat cuirepositũ est & ipse erit exspectatio
gentium Recapituhatio
an iudicabit populũ suũ sicut &ia tribus israhel
futurũ alii deiuda a quo trarditus ẽ xp̃s haec scripta
ꝓnuntiant & equitẽ atq: cũ dim cum carne susceptti
designare uolunt . Retrorsũ aut̃ cadere ut in t̃rã
reuerteretur dequa sumptus ẽ. sed qm̃ die tertio
resurrexit ioeoait salutare tuũ exspectabo dr̃e
Sicut & ꝑdauid dicit Non derelinques animã meã
in inferno. Haec quidem ita exponunt: Alu aut̃
hanc prophetiã ad antix p̃m trans ferunt. pro eo
qõ in hoc loco dan & coluber asseritar & mordens
Vnde & non in merito dũ i sraheliticus populus t̃ uos
in castrorũ partitione susciperat. primus dan ad
a quilonẽ castri metatusẽ. Illũ scilicet signist¬
cans qui in corde suo dixerat. Sedebo inmonte
testam̃ti in laterib: aquilonis. ascendã suꝑ altitu¬
dinẽ nubiũ similis ero altissimo. De quo & ꝑpro¬

Expanded text:
est, ut veniat cui repositum est, et ipse erit exspectatio est, ut veniat cui repositum est, et ipse erit exspectatio gentium Recapitulatio. - Dan judicabit populum suum sicut alia tribus Israel. futurum; alii de Juda, a quo traditus est Christus. Haec scripta pronuntiant et equitem, atque dominum cum carne suscepta designare volunt. Retrorsum autem cadere, ut in terram reverteretur, de qua sumptus est; sed quia die tertia resurrexit, ideo ait: Salutare tuum exspectabo, Domine . Sicut et per David dicit: Non derelinques animam meam in inferno . Haec quidem ita exponunt. Alii autem hanc prophetiam ad Antichristum transferunt, pro eo quod in hoc loco Dan et coluber asseritur, et mordens. Unde et non immerito, dum Israeliticus populus terras in castrorum partitione susceperat, primus Dan ad Aquilonem castra metatus est, illum scilicet significans qui in corde suo dixerat: Sedebo in monte testamenti in lateribus Aquilonis: ascendam altitudinem nubium, similis ero Altissimo . De quo per pro
Abbreviated transcription (Latin):
quasi unũ exsceptris israchel fiat dan coluber
inuia regulus insemita mordens ungulas equi
& cadat ascensor eius retrorsũ. salutare tuũ expec¬
tabo dnẽ. Sampson iudex isrł de tribu dañ fuit F
Hoc ergo dicit Nunc uidens in spũ comã nutire samp¬
sonẽ nagoreũ tuũ caesis hostib: triumphare qõ insi¬
militudinẽ colubri reguliq obsidentis uias Nullum
ꝑcerrã issł truensi re ꝑmittat. sedetiã si quis temerarus
uirtutesua quasi equi uelocitate confisus eã uoluerit
p̃donis more populari effugire non ualebit. totum
aut̃ ꝑmetaphorã serpentis & equitis loquitur
Videns ergo tã fortem nag oreũ tuũ qđ ipse propt̃ mere¬
tricẽ mortuus ẽ &moriens nostros occidit inimicos
putaui ods̃ ipsũ esse xp̃m filiũ tuũ uerũ quia mor¬
tuus est & non resurrexit & rursũ captus ductas ẽ isrł
alius mihi saluator mundi & mei generis p̃stulandig

Expanded text:
 suum quasi unum ex sceptris Israel. Fiat Dan coluber  suum quasi unum ex sceptris Israel. Fiat Dan coluber in via, regulus in semita, mordens ungulas equi, et cadat accensor ejus retrorsum. Salutare tuum exspectabo, Domine . Samson judex Israel de tribu Dan fuit. Hoc ergo dicit, nunc videns in spiritu comam nutrire Samsonem Nazareum, tum, caesis hostibus triumphare, quod, in similitudinem colubri regulique obsidentis vias, nullum per terram Israel transire permittat. Sed etiam si quis temerarius, virtute sua quasi equi velocitate confisus, eam voluerit praedonis more populari, effugere non valebit. Totum autem per metaphoram serpentis et equitis loquitur. Videns ergo tam fortem Nazareum tuum, quod ipse propter meretricem mortuus est, et moriens nostros occidit inimicos, putavi, o Deus, ipsum esse Christum Filium tuum verum, quia mortuus est, et non resurrexit, et rursum captus ductus est Israel. Alius mihi Salvator mundi et mei generis praestolandus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tio est mercatus hic isachar asinus fortisscribitꝰ
quia prius gentilis populus quasi brutũ animal &
luxoriosũ erat mullaq ratione subsistens. Nunc
uero fortis ẽ redemptoris dominio colla subiciens &
iugũ disciplinae dominicae. & euangelicȩ ꝑferens
hic accubans int̃ terminos uidit requiẽ quod esset
bona & terrã qđ optima Inter terminos namque
accubare est praestulato mundi fine requies cere
Nibilq: debis quae nunc uersantur in medio quaerere
sedultima desidestere & fortis asinus requiem uidit
& terrã optimã . cum simplex gentilitas id circo se
ad robor bonioperis eregit quiadaeternae uitae
patriã tendit. Vnde etiã pon& humerũ suũ ad por¬
tandũ quiauidũ ad ꝓmissã requiem ꝑ uenire desi¬
derat cuncta mandatorũ onera libenter portat.
Unde & factusẽ tributis eruiens. hoc est regi & xp̃o
suo fidei dona operumq bonorũ munertt offerens

Expanded text:
pretio est mercatus. Hic Issachar asinus fortis scribitur, pretio est mercatus. Hic Issachar asinus fortis scribitur, quia prius gentilis populus quasi brutum animal et luxuriosum erat, nullaque ratione subsistens; nunc vero fortis est, Redemporis dominio colla subjiciens et jugum disciplinae Dominicae et evangelicae praeferens. Hic accubans inter terminos vidit requiem, quod esset bona; et terram, quod optima. Inter terminos namque accubare, est praestolato mundi fine requiescere, nihilque de his qua nunc versantur in medio quaerere, sed ultima desiderare. Et fortis asinus requiem vidit, et terram optimam, cum sad robur boni operis erigit: quia ad aeternam vitae patriam tendit. Unde etiam et ponit humerum ad portandum, quia dum ad promissam requiem pervenire desiderat, cuncta mandatorum Unde et factus est tributi serviens, hoc est, Regi et Christo suo fidei dona operumque bonorum munera offerens.
Abbreviated transcription (Latin):
Candi dies se debeant & puri. atque ab omni
macula liberi. HIOROΝIMuS
recumbens int̃minos & uidens requiẽ quia bona
est & terrã quia pulchra inclinauit humerũ suũ
ad portandũ : & factus ẽ in tributum seruiens
Qua supra ꝑabulon dixerat qđ maris magni litora
esset possessurus srdonã quoq: & reliquas
fenicis urbes continger& Nunc ad medi terranea
prounciã redit. &isachar qui iuxta nepthalim
pulcherrimã ingalilea regionẽ posses surus est
iedictione sua habitatorem facit. Asinũ autem
retemre & uehendis ad mare quae in suis finibus
nascebantꝰ plurimũ laboraer& regib quoq tributa
c̃portans aiunt haebricei ꝑmeta p̃horan significari
qõ scripturas scas die ac nocte meditans studiũ suũ
dedert ad labortandũ. & id circo ei om̃s trib: seruiaN
quasi magistrodona portantes. Reca pitulat̃
sachar asinus fortis Isachar qõ int̃ p̃tatur merces
refertur ad populũ gentiũ. quem dñs sanguinis sui

Expanded text:
candidi debent esse et puri, atque ab omni candidi debent esse et puri, atque ab omni macula liberi. Hieronymurecumbens inter terminos, et videns requiem, quia bona humerum suum ad laborandum, et factus est vir agricola ad portandum, et factus est in tributum serviens. Quia supra Zabulon dixerat, quod maris magni littora esset possessurus, Sidonem quoque et reliquas Phoenicis urbes contingeret, nunc ad mediterraneam provinciam redit, et Issachar, qui juxta Nephthalim pulcherrimam in Galilaea regione possessurus est, benedictione sua habitatorem facit. Asinum re terrae et vehendis ad mare, quae in finibus suis nascebantur, plurimum laboraret, regibus quoque tributa comportans. Aiunt Hebraei per metaphoram significari, quod Scripturas sanctas de die ac nocte meditans studium suum dederit ad laborandum: et idcirco ei omnes serviunt, quasi mIssachar asinus fortis . Issachar, quod interpretatur merces, refertur ad populum gentium, quem Dominus sanguinis sui
Abbreviated transcription (Latin):
tiae lumen uniuerso corpori ecclesiae prestant
hu pulchriores uino ꝓbantur. quia eorũ doctrina
austeritatẽ uini ueteris ex superat idest pris cae
legis traditionẽ. Euan gelica enĩ p̃cepta longe
clariora sunt quã ueteris testamenti mandatte
&dentes lacte candidiores. Dentes p̃dicatores
sunt scĩ qui p̃cedunt aberrorib: homines & eos
quasi comededendo inxp̃i corpore trans ferurt
Nomine aut̃ lactis doc trina legis significatur
quae carnalẽ populũ tãquã paruulos poculo lacas
alebat cuius quidem candidiores effectis unt
doctores ecdesiae quia fortẽ & ualidũ uerbi cibũ
mandunt atq distribuunt: De quib: dicit a posds
in epistula ad haebraeos. perfectorũ autẽ est soli¬
dus cibus & bene candidiores lacte dentes eius
dicit omnes enĩ qui ꝑfectisunt & quiscripturarũ
cibos explanantes subtilẽ & minutũ intellectum
qui spĩtalis dicitur ecclesiae corpori subminis trant

Expanded text:
tiae lumen universo corpori Ecclesiae praestant. tiae lumen universo corpori Ecclesiae praestant. Hi pulchriores vino probantur, quia eorum doctrina austeritatem veteris vini exsuperat, id est, priscae legis traditionem. Evangelica enim praecepta longe clariora sunt quam Veteris Testamenti mandata. Et dentes lacte candidiores. Dentes, praedicatores sunt sancti, qui praecidunt ab erroribus homines, et eos quasi comedendo in Christi corpore transferunt. Nomine autem lactis doctrina legis significatur, quae carnalem populum tanquam parvulos lactis poculo alebat. Cujus quidem candidiores effedoctores Ecclesiae, qui fortem et validum verbi cibum mandunt atque distribuunt. De quibus dicit Apostolus in Epistola ad Hebraeos: Perfectorum est autem solidus cibus . Et bene candidiores lacte dentes ejus dicit. Omnes enim qui perfecti sunt, et qui Scripturarum cibos explanantes subtilem et minutum intellectum qui spiritalis dicitur, Ecclesiae corpori subministrant,
Abbreviated transcription (Latin):
Alligans aduneã pullum suũ pullos suos exgenti¬
bus populus cui adhuc numquã fuerat legis onus
in positũ. Hunc copulauit adumeã a postolorum
quia exiudaeis sunt. Nam uinea dñi sabaoth
Ipsedixit ego sũ uitis uert adhanc ergo uitem
alligatasinã suã cui suꝑ sedet ec desiã exrationib:
congregatã. Hanc itaq aduitẽ corporis sui alliga
uunt ut de imitatione illius uiuens efficiatur
heresdĩ & coheres xp̃i. Aliinamq si nagogam
hancasinã intellegi uolunt tardigrada scilicet
& graui pondere legis oppressã. Lauabit inuino
stolã suã siue carnẽ suã in sanguine passionis
in remissionẽ peccatorũ & in sanguine uuae
palliũ suũ. Pallium gentessunt quas corpori suo
in ligno crucis pependit. Tunc enĩ ex laterẽ ea
sanguis & aqua ꝓfluit sed aqua nos abluit san¬
quis redemit. Pulchriores oculi eius uino
Oculi xp̃i a postoli sunt & euangelistae . quiscier¬

Expanded text:
Alligans ad vineam pullum suum . Pullos suos ex gentiAlligans ad vineam pullum suum . Pullos suos ex gentibus populus, cui adhuc nunquam fuerat legis onus impositum. Hunc copulavit ad vineam apostolorum, quia ex Judaeis sunt. Nam vinea Domini Sabaot. Ipse dixit: Ego sum vitis vera . Ad hanc ergo vitem alligat asinam suam, cui supersedet Ecclesia, ex nationibus congregata. Hanc itaque ad vitem corporis sui alligavtringit nexibus, ut de imitatione illius vivens efficiatur haeres Dei, et cohaeres Christi . Alii namque Synagogam hanc asinam intelligi volunt, tardigradam scilicet et gravi pondere Legis oppressam. Lavabit in vino stolam suam , sive carnem suam in sanguine passionis, in remissionem peccatorum. Et in sanguine uvae pallium suum. Pallium gentes sunt, quas corpori suo in ligno crucis pependit. Tunc enim ex latere ejus sanguis et aqua profluxit. Sed aqua nos abluit, sanguis nos redemit. Pulchriores oculi ejus vino. Oculi Christi apostoli sunt et evangelistae, qui scien
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde & sic adiungitur dere surrectione eius. qui
suscitauit eũ. hoc ẽ qui a nullus horiinũ nis ipse
iuxta qõ idem decorporo suodixit. Solute tẽplũ
hoc & intriduo suscitabo illud Sequi tur
Non deficiet princeps deiuda Nec dux defemore
eius done ueniat quimittendusẽ &ipse erit ex¬
spectato gentiũ. Hic locus manifestissime adiudã
refertur tam diuenĩ fuit exsemine eius apud
iudaeos intemeracta successio regni Donec x p̃rad
redemptionẽ mundi ex uirgine nas ceretur
Probant hoc historiac iudaeorũ quib: ostenditur
primũ alienigeiã regem ingente iudacorũ fuisse
herodem quo tempore xp̃s natus ẽ . qd̃ sic putant
iudaei nonuenis se xp̃m. Ergo detribu iuda non
usq hodie iudaeorũ ꝑman& regnũ. Itaq nonde¬
fuit rex depopulo iuda donec ueniret cũi repositũ est
Sed quia non solũ iuda eis ꝓfuit quimittendus erat
ideo sequitꝰ. & ipse erit exspectatio gentium

Expanded text:
unde et sic adjungitur de resurrectione ejus: Quis unde et sic adjungitur de resurrectione ejus: Quis suscitabit eum? Hoc est, quia nullus hominum, nisi ipse, juxta quod idem de corpore suo dixit: Solvite templum hoc, et in triduo suscitabo illud . Sequitur: Non deficiet princeps de Juda, nec dux de femore ejus, donec veniat qui mittendus est, et ipse erit exspectatio gentium . Hic locus manifestissime ad Judam refertur. Tandiu enim fuit ex semine ejus apud Judaeos intemerata successio regni, donec Christus ad redemptionem mundi ex Virgine nasceretur. Probant hoc historiae Judaeorum, quibus ostenditur primum alienigenam regem in gente Judaeorum fuisse Herodem, quo tempore Christus natus est. Quod si putant Judaei non venisse Christum, ergo de tribu Juda non usque hodie Judaeorum permanet regnum. Itaque non defuit rex de populo Juda, donec veniret cui repositum est. Sed quia non solum Judaeis profuit, qui mittendus erat, ideo sequitur: Et ipse erit exspectatio gentium.
Abbreviated transcription (Latin):
te trac didit spm siue quando in sepulchro securus
uelut quodã corporis somno quieuit. Sed quare
ut leo & uelut catulus leonis : In somno enim suo
leo fuit quia sĩ necessitate sed potestate hoc ipsud
impleuit iuxta qd̃ & ipse dixerat. potestatẽ habco
ponendi animã meã & nemo eã tollit ame sedego
eã pono. Quod uero ad didit & ut catulus leonis
inde enĩ mortuus unde & natus. Fisici autem
de catulo leonis scribunt qđ cũ natus fuerit
trib: dieb: & trib: noctib: dormit. Tunc deinde
patris fremitu uel rugitu ueluti treme factus cubilis
loco suscitare dicitur catulũ dormientẽ qõ ualde
conuenient̃ depassionis morte aptatur in xpoqui
trib: dieb: & trib: noctib: incubile sepulchri iacens
somnũ mortis impleuit. Bene ergo xp̃s ut leo
requi euit qui non solũ mortis aceruitatẽ sed
etiã ipsũ mortis imperiũ uicit. Bexe idem iterũ
ut catulus leonis. quia die tertia resurrexit.

Expanded text:
te, tradidit spiritum , sive quando in sepulcro securus te, tradidit spiritum , sive quando in sepulcro securus velut quodam corporis somno quievit. Sed quare ut leo, et velut catulus leonis? In somno enim suo leo fuit, quia non necessitate, sed potestate hoc ipsum implevit, juxta quod et ipse dixerat: Potestatem habeo ponendi animam meam, et nemo eam tollit a me, sed ego eam pono . Quod vero addidit, Et ut catulus leonis , inde enim mortuus, unde et natus. Physici autem de catulo leonis scribunt, quod cum natus fuerit, tribus diebus et noctibus dormit. Tunc deinde patris fremitu vel rugitu veluti tremefactus cubilis loco suscitare dicitur catulum dormientem. Quod valde convenienter de passionis morte aptatur in Christo, qui tribus diebus et tribus noctibus in cubili sepulcri jacens, somnum mortis implevit. Bene ergo Christus ut leo requievit, qui non solum mortis acerbitatem, sed etiam ipsum mortis imperium vicit. Bene idem iterum et catulus leonis, quia die tertia resurrexit:
Abbreviated transcription (Latin):
secundũ carnẽ est genitus : Ipsũ liudant sratres
sui apostoli scilicet & om̃s coheredes eius qui per
doptionẽ filidi patrieffectisunt & xp̃i fratros
ꝑgratiã quorũ ipse est dñs ꝑnaturã : Manus tuȩ
inceruicib inimi corũ tuorũ. Isdem enĩ manibus
atq eodem crucis tropheo & suos exuit in imicos
& aduersarias potestates curuauĩt. iuxta qđ & pat̃
ꝓmittit eidicens. Sede ad dexterã mea donec
ponã inimicos tuos scabellũ peduũ tuorum
Adoraebunt te filii patris tui. qm̃ multi filii iacob
ad orant eũ ꝑelectionẽ gratiae saluifaca catulis
cendisti id est ascendens in crucẽ captiuos populos
redemisti & quos ille contrarius leo inuaserat
tumoriens cripiusti. Deniq rediens ab infens
ascendisti in altũ captiuã duxisti captiuitatem
requiescens accubiuistiut leo manifestissi me
in passione xp̃s recubuit. quando inclinato capi¬

Expanded text:
secundum carnem est genitus. Ipsum laudabunt fratres secundum carnem est genitus. Ipsum laudabunt fratres sui, apostoli scilicet et omnes cohaeredes ejus, qui per adoptionem filii Deo Patri effecti sunt, et Christi fratres per gratiam, quorum iin cervicibus inimicorum tuorum . Iisdem enim manibus atque eodem crucis tropaeo et suos texit, et inimicos et adversarias potestates curavit. Juxta quod et Pater promittit ei dicens: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum . Adorabunt te filii patris tui , quoniam multi filii Jacob adorant eum et per electionem gratiae salvi facti sunt. Catulus edam, fili mi, ascendisti , id est, ascendens in crucem captivos populos redemisti. Et quos ille contrarius leo invaserat, tu moriens eripuisti. Denique rediens ab inferis ascendisti in altum, captivum duxisti captivitatem , requiescens accubuisti ut leo . Manifestissime in passione Christus recubuit quando, inclinato capi
Abbreviated transcription (Latin):
altũ captiuã duxisse captiuitatẽ siue qđ melius
puto captiuitas passionẽ ascensus resurrectionem
significat : Alligans adurtẽ pullũ suũ & funicu¬
lum pullo a sinae. In haebracoita habet: alligans
aduitẽ pullũ suũ & in sorechfilimi asi nã suã. qõ
uideli c& pullũ asinae ciu suꝑ sedit ihs̃ hocẽ genti¬
liũ populũ uineae apostolorũ quia exiudac̃is sunt
copulauerit . & ad sorechidest electã uitẽ alliga¬
uerit asinã cui suꝑ sedit ecclesia ex nationibus
facturus. Sed & hoc sciendũ quod ubinos legimus
alligans aduitẽ pullũ suũ. propullo in haebraeo
possit legi urbem tuã iuxta eundẽ sensũ aliis uerbis
ecdesia demonstrata . dequa alibi scriptum est
Non potest ciuitas abscondi supra montẽ posita
& fluminis impetus la&ificat ciuitatem dĩ
Iuda te laudabunt frr̃tui. Per hunc enim iudã
uerus confessor ex primitur xp̃s qui ex eius tribu

Expanded text:
altum, captivitatem duxisse captivam , sive, quod melius altum, captivitatem duxisse captivam , sive, quod melius puto, captivitas passionem, ascensus resurrectionem significat. Alligans ad vitem pullum suum, et funiculum pullo asinae, in Hebraeo ita habet: Alligans ad vitem pullum suum, et in Sorek, fili mi, asinam suam ; quod videlicet pullum asinae, cui supersedit Jesus, hoc est, gentilium populum, vineae apostolorum, quia ex Judaeis sunt, copulaverit, et ad Sorek, id est, electam vitem alligaverit asinam, cui supersedit Ecclesia ex nationibus facturus. Sed et hoc sciendum, quod ubi nos legimus: Alligans ad vitem pullum suum, pro pullo in Hebraeo possit legi, urbem tuam, juxta eumdem sensum aliis verbis Ecclesia demonstrata. De qua alibi scriptum: Non potest civitas abscondi supra montem posita , et fluminis impetus laetificat civitatem DJuda, te laudabunt fratres tui. Per hunc enim Judam verus confessor exprimitur Christus, qui ex ejus tribu
Abbreviated transcription (Latin):
disꝑsio. Id circo quia non nulli exipsis dño cre¬
diderunt quidã in in fidelitate ꝑmanserunt
diuisi enĩ dicuntur hii qui abeis separantur.
& ueniunt ad fidem dispersi aũ ini quorum
patria temploq sub uerso ꝑ orbẽterrae in credulu
genus spargitar. Hioronintis
uda tolauidabunt fratrestui quia iuda confessio
siue laus interp̃tatur. Consequenter scribitur
Iuda tibi confitebuntor fratrestui uel tẽ laudabun
fr̃stui ad orabunt te filii patristui. catulus leo¬
nis iuda ex germine filimi ascendisti procũ bens
de xp̃o grandemysteriũ sit . tam̃ iuxta litteram
ꝑ dauid stirpẽ generentur. & qd̃ adorent eũ om̃s
trib: Non enĩ ait filii matris tuae. sed filii patris
tui. & qd̃ sequitur. Ex germine filimi. in hae¬
braeo habet. De capti uitate filimi ascendisti. ut
ostenderet eũ captiuos populos esseducturum
& iuxta in tellegentiã sacratiorẽ ascendisso in

Expanded text:
dispersio. Idcirco, quia nonnulli ex ipsis Deo credispersio. Idcirco, quia nonnulli ex ipsis Deo crediderunt, quidam in infidelitate permanserunt. Divisi enim dicuntur hi qui ab eis separantur, et veniunt ad fidem. Dispersi autem hi quorum patria temploque subverso, per orbem terrae incredulum genus spargitur. Hieronymus. - Juda, te laudant fratres tui . Quia Juda confessio, sive laus interpretatur, consequenter scribitur: Juda, tibi confitebuntur fratres tui, vel te laudabunt fratres tui. Adorabunt te filii patris tui. Catulus leonis Juda, ex germine, fili mi, ascendisti; procumbens  eum? Licet de Christo grande mysterium sit, tamen juxta litteram per David stirpem generentur, et quod adorent eum omnes tribus. Non enim ait: Filii matris tuae, sed filii patris tui. Et quod sequitur: Ex germine, fili mi, in Hebraeo habet: De captivitate, fili mi, ascendisti, ut ostenderet eum captivos populos esse ducturum. Et juxta intelligentiam sacratiorem, ascendisse in
Abbreviated transcription (Latin):
onem & leui scribe & sacerdotes iudaici populi
intelleguntꝰ. Desymeone enĩ scribae erant
iuda eorũ. de tribu uero leui principes sacerdotũ¬
ilm̃ morti traederent. De quo consilio iste patri¬
archa qui iã mente dm̃ uidebat. dicit. In consi¬
lio eorũ non ueniat animamea & reliqua. Horre¬
bat namq iam illo tempore sc̃s iste patri archa
gitatio ipsorũ consiliũ malũ aduersusse dic entes
alligemus iustũ quia inutilisẽ nobis. & indolore
suo suffoderunt murũ quando lancea confuderunt
illũ sp̃italẽ & fortissimũ propugnaculũ qđ custoda
is rabel. maledictus furor eorũ quia ꝑtinax. utiq
adtantũ scelus ꝑpetrandũ quando furore accensi
&ira obtulerunt xp̃m pontio pilato presidi dicentes
crucifige crucifige &si hunc dimittis non es ami¬
cus caesaris. & indignatio eorũ quiadunc : dum
ban teban latronẽ peterent. & principẽ uitas eruci¬
figendũ postularent. Diuidã eos in ia cob. & disꝑ¬
gam eos inisrł. hic duo nominantur diuisio &

Expanded text:
et Pharisaei, et sacerdotes Judaici populi intelliguntur. De Simeone enim scribae erant Judaeorum; de tribu vero Levi principes sacerdotJesum morti traderent . De quo consilio iste patriarcha, qui jam mente videbat Deum, dicit: In consilium eorum non veniat anima mea, et reliqua. Horrebat enim jam illo tempore sanctus iste patriarcha vgitatio ipsorum consilium malorum, adversum se dicentes: Alligemus justum, quia inutilis est nobis. Et in dolore suo suffoderunt murum, quando lancea confoderunt illud spirituale et fortissimum propugnaculum quod custodit Israel. Maledictus furor eorum, quia pertinax utique ad tantum scelus perpetrandum, quando, furore accensi et ira, obtulerunt Christum Pontio Pilato praesidi dicentes: Crucifige, Crucifige , et: Si hunc dimittis, non es amicus Caesaris . Et indignatio eorum quia dura, dum Barrabam latronem peterent, et principem vitae crucifigendum postularent. Dividam eos in Jacob, et dispergam eos in Israel . Hic duo nominantur, divisio et
Abbreviated transcription (Latin):
re surrectionis xp̃i uiuificatꝰ. Vocatur ergo afiliis
suis idest apetro paulo & iohanne populus iudaeo¬
rũ inuitatur ad gratiã. Occurrit illis iudas qđ
int̃p̃catũ est confessio quia p̃cedit sã confessio
quos ante ꝑfidia possedebat. & sic iosephuerus xp̃s
occurrit . Quis enim a&late iã suscipiat ultimis
temporib: populũ iudaeorũ Non secundũ illius
merita sed secundũ electionem suae gratiae. & in¬
ponit manũ suꝑ oculos suos & caccitatem aufert
Cuius distulit caecitatẽ ut postremus crederet qui
ante non putauit esse credendus unde &aposił ant
quia caecitas exparte inisrł facta est. donee
plenitudo gentiũ intraret . & si c omnis istabel
saluus fier&. HiCRONonus
Omnes ergo animae quae ingrassae sunt cũ ia cob
inaegyptũ & quae exierunt defemorib eius
absq mulierib: filiorũ ia cob: om̃s animae lxui¬

Expanded text:
resurrectionis Christi vivificatur. Vocatur ergo a filiis resurrectionis Christi vivificatur. Vocatur ergo a filiis suis, id est a Petro, Paulo et Joanne: populus Judaeorum invitatur ad gratiam. Occurrit illis Judas, quod interpretatum est confessio: quia jam praecedit confessio, quos ante perfidia possidebat, et sic Joseph verus Christus occurrit. Quis enim aetate jam suscipiat ultimis temporibus populum Judaeorum? Non secundum illius merita, sed secundum electionem suae gratiae, et imponit manum super oculos ejus, et caecitatem aufert: cujus distulit caecitatem, ut postremus crederet, qui ante non putavit esse credendus. Unde et Apostolus ait: Quia caecitas ex parte in Israel facta est, donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Hieronymus. - Omnes ergo animae, quae ingressae sunt cum Jacob in Aegyptum, et quae exierunt de femoribus ejus absque mulieribus filiorum Jacob, omnes animae s
Abbreviated transcription (Latin):
fixum. Quinq aut̃ stolas accepit id est sapien
tiae omniumq sensuũ multiplices disciplinas
Prececellit igitur paulus eius exuberat portiome¬
ritarum sed tamen habent & fratres idest alii
p̃dicatores gratiã suã binasstolas. id est ut confi¬
teantur xp̃m & dm̃ esse & hominẽ iuxta qđ in
pro uerbiis legitꝰ. Om̃s domestici eius uestiti du¬
plicib: id est mystica uel morali intellegentia.
Mit tuntur & patrimunera filius honorat
patrẽ . xp̃s populũ suũ promissis inuitat munerib:
Portant haec muneria asini illi gentiles inutiles
ac laboriosi. Nunc aũ utiles portant intrpo xp̃i
munera portant in euangelio munerũ largitorẽ
Dimisit ios eph fratres suos quinunti auerunt
patridicentes Iosephuiuit & ipse dñs est in omni
t̃ra aegypti Expauit aut̃ ia cob. id est plebs
incredũla sed post quã gesta xp̃i cogno uerit
reuiuis cit sp̃s eius & qui mortuus uidebatꝰ fide

Expanded text:
fixum . Quinque autem stolas accepit, id est, safixum . Quinque autem stolas accepit, id est, satiae, omniumque sensuum multiplices disciplinas. Praecellit igitur Paulus, ejus exuberat portio meritorum; sed tamen habent et fratres, id est alii praedicatores, gratiam suam, binas stolas, id est, ut confiteantur Christum et Deum esse hominem, juxta quod in Proverbiis legitur: Omnes domestici ejus vestiti duplicibus, id est, mystica, vel morali intelligentia. Mittuntur et patri munera, filius honorat patrem: Christus populum suum promissis invitat muneribus. Portant haec munera asini, illi gentiles inutiles ac laboriosi, nunc autem utiles portant in typo Christi munera. Portant in Evangelio munerum largitorem. Dimisit Joseph fratres suos, qui nuntiaverunt patri dicentes: Joseph vivit, et ipse dominus est in omni terra Aegypti. Expavit autem Jacob, id est, plebs incredula, sed postquam gesta Christi agnoscit, reviviscit spiritus ejus; et qui mortuus videbatur fide,
Abbreviated transcription (Latin):
fratrẽ suũ mysticae quoq: uidit ihs̃ palũ quan¬
do lux circũ fulsit eũ. Paruulus dicitur quia
non dũ maturã in carne fidei a&latẽ gerebat un¬
de etiã & aduliscens legitur quando lapidantiũ
faciem suã xp̃s ubi baptigatus ẽ paulus perquẽ
dñs ihs̃ aplurimis uideretur. R Debinc scyphus
argenteus solo sacculo iunioris inseritꝰ. Sed quid
uult sibi qđ inuentus ẽ in sacco beniamin scyphus
ioseph. nusi quia incorpore pauli rã doc trinae
caelestis p̃fulgebat eloquiũ dumesset eruditus
inlege. Sed quia subiectus nonerat . intra saccũ
erat scyphus doctrinae intra legẽ. lucerna int̃
modium missus tam̃ annanias manũ posuit
mar supiũ soluit marsupio soluto argentum
resplenduit. & decidentib: squamis uelut quibus¬
dam sacci uinculis. Soluto sacco
laberiatis & reuelata facie sermonẽ aunghi
p̃dicit. Dati sunt ei uix argentor cũ quinti
quicumq predicat trinitatẽ siue xp̃i crucen

Expanded text:
fratrem suum: mystice quoque vidit Jesus Paulum, quanfratrem suum: mystice quoque vidit Jesus Paulum, quando lux circumfulsit eum. Parvulus dicitur, quia nondum in carne maturam fidei aetatem gerebat. Unde etiam et adolescens legitur, quafaciem suam Christus, ubi baptizatus est Paulus, per quem Dominus Jesus a plurimis videretur. Dehinc scyphus argenteus solo sacculo junioris inseritur. Sed quid vult sibi quod inventus est in sacca Benjamin scyphus Joseph, nisi quia in corpore Pauli jam doctrinae coelestis praefulgebat eloquium, dum esset eruditus in Lege, sed quia subjectus non erat. Infra saccum erat scyphus doctrinae intra Legem, lucerna inter modium. Missus tamen Ananias manum posuit, marsupium solvit: marsupio soluto argentum resplenduit, et decidentibus squamis velut quibusdam saccingulis: soluto sacco,libertatis, et revelata facie, sermonem Evangelii praedicat. Dati sunt ei triginta argentei, cum quinque quicumque praedicat Trinitatem sive Christi crucem:
Abbreviated transcription (Latin):
orbe tessterũ. & erogatione frumenti sui omnia
subiugauit Nisi enĩ iosephstatres uendidis sert
defecerat aegeptus. Nisi xp̃m iuda ei crucifixisson
perierat mundus. Ios eph int̃ p̃tatur augmentatio
siue ampliatio s eo in illo ioseph amplitionẽ non ha¬
buit nisi sola aegyptus in nostro uero ioseph augm̃tũ
habere meruit uniuersus mundus. Ille ero gauit tri¬
ticũ noster ero gauit dĩ uerbũ In omnem terram
exiuit sonus eorũ. L Dicit ia cobfiliissuis. est
frumentũ inaegypto dicit & ds̃pater ex egpto
uocaui filiũ meũ R Descendunt igitur decim
ꝑfectiores id est iudaei. quasi decalogi legis innu¬
mero constituti. quos ipse cognoscens non est
agnitus abeis. Cognoscuntur & haebraei axp̃o
ip̃si aũ non agnoscunt eũ. Dederunt quidem
illi pecuniã. sed ioseph idest xp̃s triticũ dedit &
argentũ reddidit. quia non pecunia emitur xp̃s
sed gratia. Vidit ios ephbeni amin paruulum

Expanded text:
orbe terrarum, et erogatione frumenti sui omnia orbe terrarum, et erogatione frumenti sui omnia subjugavit. Nisi enim Joseph fratres vendidissent, defecerat Aegyptus; nisi Christum Judaei crucifixissent, perierat mundus. Joseph interpretatur augmentatio, sive ampliatio. Sed in illo Joseph ampliationem non habuit, nisi sola Aegyptus: in nostro vero Joseph augmentum habere meruit universus mundus. Ille erogavit triticum, noster erogavit Dei verbum. In omnem enim terram exivit sonus eorum . Dicit Jacob filiis suis, Est fructus in Aegypto? Dicit et Deus Pater: Ex Aegypto vocavi Filium meum. Descendunt igitur decem perfectiores, id est Judaei, quasi Decalogi legis in numero constituti, quos ipse cognoscens, non est agnitus ab eis: cognoscuntur et Hebraei a Christo, ipsi autem non agnoscunt eum. Dederunt quidem illi pecuniam, sed Joseph, id est Christus, triticum dedit, et argentum reddidit: quia non pecunia emitur Christus, sed gratia. Vidit Joseph Benjamin parvulum
Abbreviated transcription (Latin):
baptista qui iter eius p̃cedens preconabat dicens
parate uiã dño habebit & aliũ preconẽ tubam
angeli quia ipsedixit. Ueniet intuba angeli
Vocatur quippe ios eph lingua aegyptiaca sal¬
uator mundi quid mani festius de xp̃o quando
sub figura ios ephs aluator ostenditur Nontantũ
unius tessire aegypti. sed etiã totius mundi
Triginta annorũ erat ios eph quando inconspectu
regis pharaonis stetit. totidemq: annis fuisse
legitur xp̃s quando subtypofaraonis in conspec¬
tu regis apparuit reuelatus : Accepit ergo exgen¬
tib: uxorem Idest ecclesiã. Ex qua genuit duos
filios idest duos populos. exiudacis & gentibus
congregatos Igitur post ubertatis annos in uniue so
orbi famis preualuit merito quia nonerat qui
faceret bonitatẽ. Post haec ios ephpenuria fru¬
menti s aluat aegyptũ. & xp̃s fame uerbidĩ liberat
mundũ. Apperut eni honea sua xp̃s in omni

Expanded text:
Baptista, qui iter ejus praecedens praeconavit dicens: Baptista, qui iter ejus praecedens praeconavit dicens: Parate viam Domino . Habebit et alium praeconem, tubam angeli, quia ipse dixit: Veniet in tuba angeli. Vocatur quippe Joseph lingua Aegyptiaca Salvator mundi. Quid manifestius de Christo. Quando sub figura Joseph Salvator ostenditur, non tantum unius terrae Aegypti, sed etiam totius mundi. Triginta annorum Joseph, quando in conspectu regis Pharaonis stetit: totidemque annis fuisse legitur Christus, quando sub typo Pharaonis in conspectu regis apparuit revelatus. Accepit ergo ex gentibus uxorem, id est, Ecclesiam, ex qua genuit duos filios, id est duos populos, ex Judaeis et gentibus congregatos. Igitur post ubertatis annos in universo orbi fames praevaluit merito, quia non erat qui faceret bonitatem. Post haec Joseph penuria frumenti salvat Aegyptum: et Christus fame Dei verbi liberat mundum. Aperuit enim horrea sua Christus in omni
Abbreviated transcription (Latin):
induerat xp̃i currũ meruit & preco p̃conauit
ante eũ. & constituit illũ farao suꝑ uniuers am
t̃rã aegypti. & dñs noster postquã est distractis
Vuda ut iosepha fratrib: & de inferorũ carcere
surrexit ascendit currũ regni caelestis dequo dictũ ẽ
Currus dĩ decimmiliũ : & accepit potestatẽ a patre
p̃dicandi & iudicandi sicut paulus apostolus ait
& dedit ei nom̃ qd̃ est suꝑ omne nomen ut inno¬
mine ihũ omne genu flectatur caelestiũ terrestriũ
& infernorũ. Accepit quoq & anulũ. pontificatũ
scilicet fidei quo credentiũ animae salutis signo
signantꝰ frontibusq: & cordib: nostris ꝑsignum
crucis figura a&erni regis exprimitur. K¬
Indueturq stolabissina id est carnẽ scam bisso
splendidiorẽ & stolam in mortalitatis : L¬
Accepit quoq torquẽ aureã. id est intellectum
bonũ. Preco ante eũ p̃cedit. id est aut io hannis

Expanded text:
induerat Christi, currum merum, et praeco praeconavit induerat Christi, currum merum, et praeco praeconavit ante eum, et constituit illum Pharao super universam terram Aegypti; et Dominus noster postquam est distractus a Juda, ut Joseph a fratribus, et de inferorum carcere surrexit, ascendit currum regni coelestis, de quo dictum est: Currus Dei decem millium, et accepit potestatem a Patre praedicandi et judicandi, sicut Paulus apostolus ait: Et dedit ei nomen, quod est super omne nomen, ut in nomine Jesu omne genuflectatur, coelestium, terrestrium et infernorum . Accepit quoque et annulum, pontificatum scilicet fidei, quo credentium animae salutis signo signantur, frontibusque et cordibus nostris per signum crucis figura aeterni regis exprimitur. Induiturque stola byssina, id est, carnem sanctam bysso splendidiorem, et stolam immortalitatis. Accepit quoque torquem auream, id est intellectum bonum. Praeco ante eum praecedit, id est, Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
sus penditur ut illi alteri c̃tigit eunucho qui
iuda eorũ imaginẽ indicauit. Pnteter ea
nafrat pharao somniũ int̃ p̃ta tur ioseph
Cedquid significant septẽ anni qui in septẽ spicis
plenis seu qui inseptẽ uaccis pinguib ostende¬
bantur Nisi septẽ caris matũ spiritaliũ dona
quib: ubertas fidei larga pietate redundat.
At contra septẽ steriles & ieiuni famae ueritatis
& iustitae nouissimis temporib: significabaNT
Congregauit aũ ioseph ꝑ septẽ annos omnẽ habun¬
dantiam frugũ id est frumenta fidei scõrũ orreis
condens ꝑ illa scilic& caris mata septẽ quasi ꝑ septẽ
annos ut cũ septem anni in opiae coeperint
idest cũ iniquitas occurrerit septẽ capitaliũ cri¬
minũ subanti christo quando famis fidei fuerit
& salutis tunc scĩ parit᷑ ac fideles habeant copiosã
iustitiae frugẽ Nefides eorũ inopiae sermonis
tenuitate deficiat. Inde ioseph quitypum

Expanded text:
suspenditur, ut illi alteri contigit eunucho, qui suspenditur, ut illi alteri contigit eunucho, qui Judaeorum imaginem indicavit. Praeterea narrat Pharao, somnium interpretatur Joseph. Sed quid significant septem anni, qui in septem spicis plenis, seu qui in septem vaccis pinguibus ostendebantur, nisi septem charismatum spiritalium dona, quibus ubertas fidei larga pietate redundat. At contra septem steriles et jejunii, fame veritatis et justitiae novissimis temporibus significabant. Congregavit autem Joseph per septem annos omnem abundantiam frugum, id est, frumenta fidei sanctorum horreis condens, per illa scilicet charismata septem quasi per septem annos; ut cum septem anni inopiae coeperint, id est, cum iniquitas occurrerit septem capitalium criminum sub Antichristo, quando famis fidei fuerit et salutis, tunc sancti pariter ac fideles habeant copiosam justitiae frugem, ne fides eorum inopiae sermonis tenuitate deficiat. Inde Joseph qui typum