comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orñe tp̃s in scdm annũ uaspasiam ⁊ nouissimam
ierosolimoꝵ eu̾sioitem a qͥnto decimo anno tybetũ
cesaris ⁊ ab exordio eingelice p̾ditationis anni
xl. duo. a captiutate autẽ qm ab antio cho per¬
pesũ sunt anni . cc.xxx. uiii. porro a darii se¬
cundo anno subquo rursum templum edifi
catum est. anni quingenti nonaginita. A pri¬
ina aũ edificatione templi sub salomone usq
ad nouissimam eius riunam que sub uaspasi¬
ano facta est anni mille centum duo¬
apio suu terenem fanit memoratoem. Nam ⁊ seleua regñ ognoito nithanous in uideos c̃¬
snemorat is te deneticia quẽ histora antiquitatũ ioserbi. ⁊ corcon enseb. testant radea re pe

Expanded text:
novissimam Jerosolymorum eversionem. A quinto decimo anno Tiberii Caesaris, et ab exordio evangelicae praedicationis, anni XLII. A captivitate autem quam ab Antiocho perpessi sunt, anni CCXXIX. Porro a Darii secundo anno, sub quo rursum templum aedificatum est, anni quingenti nonaginta. A prima autem aedificatione templi sub Salomone usque ad novissimam ejus ruinam, quae sub Vespasiano facta est, anni 1102. Hic aucipio sui brevem facit commemorationem. Nam et Seleuci regis, cognomento Nicanoris, in Judaeos commemorat
Abbreviated transcription (Latin):
hc s demetẽ. x.uii.anno regni sui semet ip̃m
selenco tradidit ⁊ nuncta est asya regno syrie
no regni antigoni qui regnauit in asya ãms
uii. anteqͣm seleutus in sytia regnare cepislet.
pponente eosdem .uii. annos regni seleui. ⁊

Expanded text:
 septimo anno regni sui semetipsum Seleuco tradidit, et conjuncta est Asia regno Syriae no regni Antigoni, qui regnavit in Asia annis septem antequam Seleucus in Syria regnare coepisset, praeponentes eosdem septem annos regn
Abbreviated transcription (Latin):
egypti. Dum peccamꝰ ⁊ regnant in nob̃i incia
passionum. qͥmins relictis ydolis de egypto exisse
uideamur. oppbrium tñ egypti non est ablatũ
uicium ire suꝑbre inuidie. libidinis ⁊ hĩ. ab¬
stergentur opprobria egyꝑti ⁊ trans¬
latus in t̾ram ꝓmissionis celestem
hereditatem accipies ꝑ iħ̾m xp̃m doe

Expanded text:
e ad dum peccamus, et regnant in nobis vitia passionum, quamvis relictis idolis ab Aegypto exisse videamur, opprobrium tamen Aegypti non est ablatum vitium, irae, superbiae, invidiae, libidinis et hujusmodi, abstergentur opprobria Aegypti, et translatus in terram promissionis, coelestem haereditatem accipies per Je
Abbreviated transcription (Latin):
loth. samarias. Et de filiĩ asom. mathanai. mathatet. arabeth. eliphelet
ermai. manasse samai. De siliis bani madcli. anirã.⁊ hurel. baneasa ba
daias. celuilau. uanniia. marimutli. ⁊ eliasip. mathanias. ⁊ nathan. ⁊ da
ias. meenedabai. si say. saray. errel a selemau. semeria. sellũ. amaria
ioseph. De filiis nebui. iaiel mathathias ⁊ abed ⁊ abina. iedclu. ⁊ iobel.
banaia. Ommnes hii acceperant uxores alienigenas. ⁊ fuerunt muli

Expanded text:
loch, Samarias. De filiis Asom. Mathanai, Matthetha, Zabed, Eliphelet, Jermai, Manasse, Semei. De filiis Bani, Maadi, Amram, et Uel, Baneas, et Badaias, Cheliau, Vania, Marimuth, et Eliasib, Mathanias, MathAl. Mechnebedai, Sisai, Sarai, Ezrel, et Selemiau, Semeria, Sellum, Amaria, Joseph. De filiis Nebo, Jeiel, Mathathia, Zabed, Zabina Jeddu, et Joel, Bannaia. Omnes hi acceperunt uxores alienigenas, et fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
lam ⁊ mellue ⁊ adara iasub ⁊ saal ⁊ ramotli. ⁊ de filis pleet moab. edna.
⁊ talal. beanaias. ⁊ masaias ⁊ mathanias. leselehel. ⁊ bennui ⁊ manasse
et de filiis erem. eheser. iesue. melchias. semeias. simeon. beniamin ma

Expanded text:
is Phaeth Moab, Edna, et Chalal, Banaias, Maasias, Mathanias, Beseleel, et Bennui, et Manasse. Et de filiis Erem, Eliezer, Jesue, Melchias, Semeias, Simeon, Benjamin, Ma
Abbreviated transcription (Latin):
Initium libri macha¬
beoꝵ simle est prin¬
cipio libri erechielis
ꝓphe. ubi scriptum ẽ.
Et fc̃m est intricesio
anno in qͣrto mense.
⁊c̾. unde primũ nobis
q̃o oritur cur is qui ad¬
huc nichil dixerat:.i¬
ta exorsus est dicens.
Et fc̃m est postqͣm ꝑt̾¬
sit alexander. ⁊ reliqͣ.
tͣt namq sermo diũc¬
tionis est ⁊ scimꝰ qr nõ
conuingit sermo sub¬
seq̃ns nisi sermoni p̾¬
cedenti. Qui gͥ nichil
dixerat. cur dicit: ⁊ fc̃m
est.cum nõ sit sermo
cui hec qd̃ incipit sub¬
iungatur. Qua ĩ re
intuendũ est. qr sic̃
nos corpalia: sic ꝓ¬

Expanded text:
Initium libri Machabaeorum simile est principio libri Ezechielis prophetae, ubi scriptum est: Et factum est in trigesimo anno, in quarto mense, etc. Unde primum nobis quaestio oritur cur is qui adhuc nihil dixerat, ita exorsus est, diens: Et factum est postquam percussit Alexander, etc. Et namque sermo conjunctionis est, et scimus quod non conjungitur sermo subsequens nisi sermoni praecedenti; qui ergo nihil dixerat, cur dicit: Et factum est, cum non sit sermo cui hoc quod incipit subjungatur? Qua in re intuendum est quia sicut nos corporalia, sic
Abbreviated transcription (Latin):
fuie. In reb obscutis atq a nt̃is gulis remotũ¬
simis si qua inscripturis ĩ diimis leginus que
possunt salua fidealiis parere sm̃us in nullam
cax nos p̃ciptii affirmatione ita ꝓiciamus. to
si forte diligentiꝰ eoquisita u̾tas eam labefac
turaꝵ eẽ que nr̃a est. cum pocius eam que scp¬
turatum est nr̃am esseuelle debeamus.

Expanded text:
Item in rebus obscuris, atque a nostris oculis remotissimis, si qua inde scripta etiam divina legimus, quae possint salva fide aliis atque aliis parere sententiis; in nullam earum nos praecipiti affirmatione ita projiciamus, ut si forte diligentius discussa veritas eam labefacpturarum esse, quae nostra est, cum potius eam, quae scripturarum est, nostram esse uelle debeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ recta uita tanqͣm dlistinctos istos .ui. dies
post quos debeat quietem sꝑare primo die lu¬
cem fidei qñ primũ isibilib creclit ꝓpter qͣm
fidem dominus uisibilit apparere dignatus ẽ¬
scd̾o die fc̃m est tanqͣm firmam̃tum discipli¬
nẽ qd̃ discerit int̾ carnalia ⁊ sp̃ualia oꝑa

Expanded text:
et recta vita tanquam distinctos istos sex dies, post quos debet quietem sperare. Primo die lucem fidei, quando prius visibilibus credit, propter quam fidem Dominus visibiliter apparere dignatus est. Secundo die tanquam firmamentum disciplinae, quo discernit
Abbreviated transcription (Latin):
Toib x ⁊ bene conꝑant᷑ scdo diei quo fc̃m est fim¬
am̃tum. int̾ aqͣm ⁊ aqͣm. qr ⁊ archa in qua erat
noe cũ filiis siuis firmañttum enat int̾ a quas
inferiores in quib natabat ⁊ suꝑiores quib
conpluebat᷑. lec etas in diluino ñ deletur qr et
pueritia nr̃a ñ obliuione tergit᷑ de memoria
qui tutrem faciebant. ⁊ fit mant ab abrabam. s
nec ista etas sed̾a generaurt ppłm dei: quia nes

Expanded text:
 Et bene comparatur secundo diei quo factum est firmamentum inter aquam et aquam; quia et arca in qua erat Noe cum suis, firmamentum erat inter aquas inferiores in quibus natabat, et superiores quibus compluebatur. Haec aetas non diluvio deletur, quia et pueritia nostra non oblivione tergitur de memoria.qui turrem faciebant, et fit mane ab Abraham. Sed nec ista aetas secunda generavit populum D
Abbreviated transcription (Latin):
impium multiꝑlicatus est ppłs fide¬
uul fuisset. lolum mansisset. u cre
gressum iosepl in egyptum pri¬
mũt a moysis regnauit annis.xxu
pꝰ eum nembron annis .xiii. de hine
amenophis annis .xxi post hunc
menphres annis .xii. postqͣm mis¬

Expanded text:
 multiplicatus est populus fideuum fuisset, solum mansisset. Si gressum Jacob in Aegyptum, primus Amosis regnaverit annis XXV, post quem Nebron annis XIII, dehinc Amenonphis annis XXI, post hunc Mephres annis XII, post quem Mis
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s cuncta simul condi¬
die dũ idem moyses
ex cliemũ mutatione
uariante distincte cre¬
mul apparint ꝑ sp̃ẽm
forme. Eum enĩ smmil
fẽm celum t̾raq dr̾. si¬

Expanded text:
Deus cuncta simul condidit, dum Moyses sex dierum mutatione variante distincte cremul apparuit per speciem formae. Cum enim simul factum coelum terraque des
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s cuncta simul condi¬
die dũ idem moyses
ex cliemũ mutatione
uariante distincte cre¬
mul apparint ꝑ sp̃ẽm
forme. Eum enĩ smmil

Expanded text:
Deus cuncta simul condidit, dum Moyses sex dierum mutatione variante distincte cremul apparuit per speciem formae. Cum enim simul
Abbreviated transcription (Latin):
D. Erm multa constet esse maria: in unũ
locum tã dicit a quas congregatas. qr
tuncta magno mariuiguntur siqmi la¬
tus in semet ip̃is strictundentur: occrltis
tñ meatib in mare reuolĩtur. fossorez
sibiles uenas aqͥs repleta est quib ex ma

Expanded text:
. Cum multa constat esse maria, in unum tamen locum dicit aquas congregatas, quia cuncta magno mari junguntur. Si qui lacus in semetipsis stricti videntur, occultis tamen meatibus in mare revolvuntur: fossores sibiles venas aquis repleta est, quibus ex ma
Abbreviated transcription (Latin):
lectione audiant u̾bum dei. S illub
firmam̃tum posuit suꝑ infrrmitatem
nferioꝵ ppłoꝵ ut suspicientes meo cog¬
noscant qualit̾ dilcernat int̾ carnalia ⁊
sp̃ualia qͣi int̾ a quas suꝑiores iniferi

Expanded text:
lectione audiant Dei verbum. Sed illud firmamentum posuit super infirmitatem inferiorum populorum, ut suspicientes in eo cognoscant qualiter discernat inter carnalia et spiritualia, quasi inter aquas superiores et inferi
Abbreviated transcription (Latin):
mus. huius uesꝑa est confusi¬
o linguax m eis qui turrem
faciebant ⁊ fit mane ab abr¬
aham. sz nec etas scd̾a genera¬
uit ppłm deo: quia nec pueri¬
cia aꝑta est generationi.
ent̾ celum ⁊ t̾cam untu̾s a conple¬
ñunt in unum locum⁊ gregan¬
tur ut lux q̃ pret̾itobiduo aqͣs
clara lucelustrau̾at: inpuro a¬
ereclanior sulgeat ⁊ appareat
t̾ra que latebat. ⁊ que aquis li¬
mosa erat fiat arida et
germintb aꝑta. Si queratu
ubi congregatesunt aq̃ que
om̃s ꝑtes t̾ce usq ad celum tex¬
erant potint fieriur r̾ca subsidẽ
concarias ꝑtes p̾beret quib flu¬
ituantes a quas reciꝑet. potest
⁊̃ credi primarias aquas ratio¬
res fuisse: que sicut nebula te¬
gebant t̾ras s ig̾gatione esse
spissatas.
tam solidiorem mundi ꝑtem t̃
apparet recedentib aquis ad di¬
stinctionem ꝑtis que a llrac p̃¬
mebatur aquis porno qͣm ari¬
uam eẽ licebat t̾re nom̃ accepit
eo qd̃ pedib terat᷑. Forgregan¬

Expanded text:
mus. Hujus vespera est confusio linguarum in eis qui turrem faciebant, et fit mane ab Abraham. Sed nec ista aetas secunda generavit populum Dei, quia nec pueritia apta est ad generandum.inter coelum et terram universa compleverant, in unum locum congregantur, ut lux, quae praeterito biduo aquas clara luce lustraverat, in puro aere clarior fulgeat; et appareat terra, quae latebat; et quae aquis limosa erat, fiat arida et germinibus apta. Si quaeratur ubi congregatae sunt aquae, quae omnes partes terrae usque ad coelum texerant, potuit fieri ut terra subsidens concavas partes praeberet, quibus fluitantes aquas reciperet: potest etiam credi, primarias aquas rariores fuisse, quae sicut nebula tegerent terras, sed congregatione esse spissatas. tam solidiorem mundi partem tapparet, recedentibus aquis, ad distinctionem partis quae adhuc premebatur aquis, portio quam aridam esse licebat, terrae nomen accepit, eo quod pedibus teratur. « Congregat
Abbreviated transcription (Latin):
sũmo uelud tecco quodã
anguste sacuminata ẽ
ut mbriũ minas diffum
nec inpulsmentoꝵ nec
impetu fluctim̃ nec ĩ qui¬
etudine aĩalaum q̃ intͦ
rane inclinati poss aut
mergi

Expanded text:
summo, velut tecto quodam angusto, cacuminata est, ut imbrium minas diffundnec impulsu ventorum, nec impetu fluctuum, nec inquietudine animalium quae intus erant inclinari posset aut mergi
Abbreviated transcription (Latin):
Si moriatur in te ioseph
li. si mortificatõem xp̃i in
te suscipias ⁊ mortifices
m̃bra tua põo multipli¬
santur in te filu i scł sen¬
tib in te niciifiurtutes au

Expanded text:
Si moriatur in te Joseph, id est, mortificationem Christi in te suscipias, et mortifices membra tua peccato, multiplicantur in te filii Israel, sent
Abbreviated transcription (Latin):
bicamerata ⁊ tricamerata. ex om̃ib
enĩ gentib uelbiꝑtam multitudim̃
conggat ecc̃a ex cirtincisione ⁊ p̾pu¬
cio uel triꝑtitam ex trib filiis noe.
quoꝵ ꝓgeme repletur orbis inferio¬
ra aũ arche distincta sund q ĩ hac
inta t̾renã est dĩsitas gentium An
summa aũtem omnes consumã¬
tur in unum qr oĩa ⁊m om̃ib Nc
conũtit in corde elificat archani sa¬
lutis hñs in se longitudinẽ .i.tͥm
tatis fidem ac lõgitudinem iute
⁊ imortalitatis latctudinem ĩ
caritate qua potest benefac̾e ⁊̃ ii¬
micis altituidiaẽ in spe qͣ seerigai
adcelestia. ⁊ sũmã accuũ suoꝵ al
nniũ referat.

Expanded text:
a. » Ex omnibus enim gentibus vel bipertitam multitudinem congregat Ecclesia, ex circumcisione et praeputio; vel tripartitam, ex tribus filiis Noe, quorum progenie repletur orbis. Inferiora autem arcae distincta sunt, quia in hac vita terrena est diversitas gentium: in summo autem omnes consummantur in unum, quia omnia et convertit, in corde aedificat arcam salutis, habens in se longitudinem, id est, Trinitatis fidem, ac longitudinem vitae et immortalitatis; latitudinem in charitate, qua potest bene facere etiam inimicis; altitudinem in spe, qua se erigat ad coelestia et summam actuum suorum ad unum referat.
Abbreviated transcription (Latin):
Labanuis in pentateuco: extelur
exolus in quo: pene omĩta satram̃¬
ta quib ecc̃a instruitur figura lñ
exprimuntur. ꝑ corꝑalem eñ exi¬
tum filioꝵ isrł de egypͣto corꝑali
nr̃ ecitus de egypto sp̃uali signat̃
ꝓ mare tubrum ⁊ pharaonis subm̃¬
sionem atq egyptioꝵ baptismimi¬
st̾ium ⁊ sp̃ualium hostium interi¬
tus. ꝑtipici agm ĩmolat᷑oem ⁊ hebͤ¬
oꝵ liberatõent ueti agnui passio et
nr̃a redemptio de celo uatilrman¬
na ⁊ aqua de petta. hic ẽ panis qu
de celo descendit ⁊ doctrina xp̃i in
monte dantur p̾cepta atq iuidici¬
a ppło dei ut suꝑnis subiciamur dis¬
ciplinis. tabernatulium fuasa eius
oscruitur et cͥultus ⁊ sacrificia imꝑ¬
antur quib ec̃oe ornatus ⁊ sp̃uali¬
a sacrificia figuxantur. Mistica

Expanded text:
UM. In Pentateucho excellit Exodus, in quo pene omnia sacramenta quibus Ecclesia instruitur, figuraliter exprimuntur. Per corporalem enim exitum filiorum Israel de Aegypto corporalis noster exitus de Aegypto spirituali signatur. Per mare Rubrum, et Pharaonis submersionem atque Aegyptiorum, baptismi mysterium et spiritualium hostium interitus. Per typici agni immolationem, et Hebraeorum liberationum, veri Agni passio et nostra redemptio. De coelo datur manna, et aqua de petra. Hic est panis qui de coelo descendit et doctrina Christi. In monte dantur praecepta atque judicia populo Dei, ut supernis subjiciamur disciplinis. Tabernaculum, et vasa ejus construuntur, cultus et sacrificia imperantur, quibus Ecclesiae ornatus et spiritualia sa
Abbreviated transcription (Latin):
lucẽ. ⁊ assistens qͣi
gyon indie uinde¬
mie. Quri ꝑficit pͥm᷑
scire ip̃am. ⁊ infir¬
mioi ñ inuestiga¬
bit eam. Amari .N.
abundabit cogita¬
tio eius. ⁊ consiliũ
auus in abysso
magna. Egoͣ q̃st¬

Expanded text:
cem: et assistens quasi Gehon in diebus vindemiae. Qui perfecit primum scire ipsam, et infirmior non investigavit eam. A mari enim abundavit cogitatio ejus, et consilium ipsius in abysso magna. Ego s
Abbreviated transcription (Latin):
quem trepidet caro. eum
meliꝰ. ut maledico dente.
non me.s carnalia desidia
consũmant. uł eclant .i. de
lecꝰtentur in morte mei.
crudelitas municoꝵ carnes.
nutantes facti. ⁊ pꝰex toto fidei se subdiderͣ.
uł debilitat paulati adruinam annmne ꝑ

Expanded text:
Quem trepidet, caro, cum melius, ut maledico dente non me, sed carnalia desideria consumant. Vel edant, id est, delectetur in morte mea crudelitas inimicorum, carnes; nutantes facti, et post ex toto se fidei subdiderunt. Vel, debilitati paulatim ad ruinam animae
Abbreviated transcription (Latin):
Abiit ada cum ꝑsuasioni diaboli consensit. Sterit
cum pontum comedit. Sedit cum se excusauit.
Aulier quam dedistim: seduxit me. A similitudi¬
ne exulantiũ. qui dum sunt in uia facilius reuo.¬
cantur. cum iam stant difficilius reuocantur. de¬
mum difficillime: cum ibi magistri ⁊ dñi effec tis̃.¬
Item orao. abiit adam cum a deo recessit. Ste¬
Stit: cum delectatus est pec̾c̾o. Sedit: cũ in suꝑ¬
bia confirntatus: ꝑ se redire ñ potuit nͥ ꝑ istum̃
libͣatus: qui nil hoꝵ hũit.

Expanded text:
Abiit Adam cum persuasioni diaboli consensit; stetit, dum pomum comedit; sedit, dum se excusavit: « Mulier quam dedisti mihi me seduxit. » . Ad similitudinem exsulantium, qui dum sunt in via facilius revocantur, dum jam stant difficilius: demum difficillime, dum ibi magistri et domini effecti Ordo, abiit Adam cum a Deo recessit; stetit, cum delectatus est peccato; sedit, cum in superbia confirmatus redire non potuit, nisi per istum liberatus, qui nil horum habuit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ S in lege.Qui est in lege .ẜ. lege̾ agit. qui
sub lege scđm legẽ agitur. illeꝰ ub. hic seruuꝰ
alius est lex que scͥbitur seruienti. aliud:¬
ler que m̃te conspicitur: ab eo qui non indi¬
get lit teris.
Uoluntas ut non sit tediũ laboꝵ. nec ocio¬
sa. s meditatur semꝑ.¬

Expanded text:
 « In lege. » Qui est in lege secundum legem agit, qui sub lege secundum legem agitur: ille liber, iste servus. Aliud est lex quae scribitur servienti, aliud quae mente conspicitur ab eo qui non indiget litteris. « Voluntas. » Ut non sit taedium laboris, nec otiosa, sed meditabitur sem
Abbreviated transcription (Latin):
ditum est. Discant igicur obtrecta¬
tores mei recipere intoto qd inpar¬
ti liisceperunt. aut int̾ꝑr ẽcatiõnẽ
meam cum asterscis suis radere
ut quos pła int̾milie susceperint
ñ eosdem etiam in quib dam ertas¬
se fateantur fciꝑue inioͣb. Cum
si eã que sub astericis ad dita sũt
subtraxeris ꝑs maxima uolumini

Expanded text:
Discant igitur obtrectatores mei recipere in toto, quod in partibus susceperunt, aut interpretationem meam cum asteriscis suis radere. ut quos plura intermisisse perspexerint, non eosdem etiam in quibusdam errasse fateantur: praecipue in Job, cui si ea quae sub asteriscis addita sunt subtr
Abbreviated transcription (Latin):
eum elementa mo¬
uisse ille cuins nitu
mota sunt. licet di¬
a bolo semel a deo
accepta potestate
ad usiumi nequicie
sue elementa concu¬
te. ut et dampnatis
in metalło adussĩ
ignis et aqua semit.

Expanded text:
eum elementa movisse ille, cujus nutu mota sunt: licet diabolo semel a Deo accepta potestate ad usum nequitiae suae elementa concutere, ut et damnatis in metallo, ad usum ignis et aqua servit.
Abbreviated transcription (Latin):
canes mes id circo me inħ uolu¬
mine laborasse. ut ñ int̾precatis¬
nem antiquam reprehenderem
s ut ea que in illa aut obicura
sunt aut omissa. aut certe scrip

Expanded text:
canes mei, idcirco me in hoc volumine laborasse, non ut interpretationem antiquam reprehenderem, sed ut ea quae in illa, aut obscura sunt, aut omissa, aut certe vitio
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretem s ex ip̃o hebranao ara¬
bicorquia sermoneꝰ ⁊ sntoum s¬
ro. Nunc uba nlinc sensum nsis
simul uteumq Resonabit obli¬
quus enuim etiam apud hebreos
totus lber fertur. ⁊ lubricus. Et qd

Expanded text:
o Hebraico, Arabicoque sermone, et interdum Syro, nunc verba, nunc sensus, nunc simul utrumque resonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraeos totus liber fertur et lubricus: et quod
Abbreviated transcription (Latin):
uolumina origenis ꝯbelis affic̃isqͣ
odotione sumptos tramlacioni an¬
ticp ad didit. probans defu̾isse. qd̾ ad¬
ditum est. Discant igitur obtrecta¬
tores mei recipere intoto qd inpar¬
tib lũsceperunt. aut int̾pretatiõnẽ
ieam cum astericis suis radere
ut quos pła int̾misisse susceperint
si cosdem etiam in quibdam erras

Expanded text:
s obelis asteriscisque odotione sumptos, translationi antiquae inseruit, probans defuisse quod additum est. Discant igitur obtrectatores mei recipere in toto, quod in partibus susceperunt, aut interpretationem meam cum asteriscis suis radere. ut quos plura intermisisse perspexerint, non eosdem e
Abbreviated transcription (Latin):
ones ieremie. uł omnia ferme
scripturarum cantica compie¬
hendi legat philonem iosephum
origenem cesariensem ensebuĩ
⁊ eorum testimonio meuerum
dr̃e comprobabit Andiant qua it̃
canes m̃es id cuco me inħ uolu¬
mĩne laborasse. ut si intͥprecatis¬
nem antiquam reprehenderem

Expanded text:
ones Jeremiae, vel omnia ferme Scripturarum cantica comprehendi, legat Philonem, Josephum, Origenem, Caesariensem Eusebium, et eorum testimonio me verum dicere comprobabit. Audiant quapropter canes mei, idcirco me in hoc volumine laborasse, non ut interpretationem antiquam repr
Abbreviated transcription (Latin):
dem sillabarum. s eorumd̾ tempo
Int̾dum quo athmꝰ ip̃e oulcis et
timulus fertur mini̾is lege solu̾¬
tis quod m ecrici magis quam sim¬
plex lector intelligit. A supra dc̃o
autem u̾su usq ao finem libri
paruum coma qͥuod remanet
prosa oratione contexitur. Quod
si cui indetur incredulum metra

Expanded text:
rumdem temporum. Interdum quoque rhythmus ipse dulcis et tinnulus fertur numeris lege metri solutis: quod metrici magis, quam simplex lector intelligunt. A supradicto autem versu usque ad fidem libri, parvum comma quod remanet, prosa oratione contexitur. Quod si cui videtur incredulum, metra
Abbreviated transcription (Latin):
Domꝰ ochorie ẽ
sẏnagoga que le¬
galib preceptis
qi cancellis cena¬
culi undiq circũ¬
data erat. s sicut
occhorias ꝑ cancel¬
los quib tuen de¬
buit ruens egͥtu¬
dinẽ nuiã incur¬
rit. ita ⁊ uideus le
salutis remedium
ñ inuenit. confu¬
git enĩ sicuti rexĩ¬
puis adfalsos deo
⁊ ideo ꝓpħico ore cor¬
ripitur. ⁊ de eiꝰ mor¬
te uicina p̃dicit᷑.
Ochorias iudeoꝵ
maxime pͥncipes
sigc̃. qui utiis de¬
diti ueritatẽ ꝑsecũ

Expanded text:
Domus Ochoziae est Synagoga, quae legalibus praeceptis quasi cancellis coenaculi undique circumdata erat. Sed sicut Ochozias per cancellos quibus tueri debuit ruens, aegritudinem nimiam incurrit, ita et Judaeus legsalutis remedium non invenit. Confugit enim sicut rex impius ad falsos deos, et ideo prophetico ore corripitur, et de ejus morte vicina praedicitur. Ochozias Judaeorum maxime principes significat, qui vitiis dediti
Abbreviated transcription (Latin):
dixeritis indõ con¬
fidimꝰ callide respõ¬
det. se ñ sua uolũ¬
tate s dei uenisse
dicentis. Ascende
⁊ẽ argum̃tũ cum
multas urbes cepe¬
rim. ⁊ pars ierłm ma¬
neat intacta mani¬
festũ ẽ me dei uenis¬
se uoluntate.

Expanded text:
dixeritis, In Deo confidimus, callide respondet se non sua voluntate, sed Dei venisse dicentis: Ascende. Et est argumentum: cum multas urbes ceperim, et pars Jerusalem maneat intacta, manifestum est me Dei venisse voluntate.
Abbreviated transcription (Latin):
dit. fame eos ⁊ siti eẽ
capiendos. simłq
illecebrã iungit ti.¬
mori. ut quos t̾ro¬
decipiat. ⁊ dicit ex ꝑ¬

Expanded text:
dit fame eos et siti esse capiendos. Simulque et illecebram jungit timori, ut quos terrodecipiat. Et dicit ex per
Abbreviated transcription (Latin):
Anfidutiã habes in egypto pp̃currus ⁊eqͥ¬
tes:Num qͥd sine dñi uoluntate ascendi
ad locũ istũ ut demolirer eũ: Oñs dixit mͥ
ascende ad terrã hant ⁊ demolire eã. Dixe¬
runt a helyachim filiũ helchie ⁊ sobnaᷤ
⁊ ohae rapsaci. Precam᷑ ut loqͣris nob̾ ser¬
ius tuis syriace. siquidẽ intłłigimꝰ hanc
linguã ⁊ ñ loqͣris nob̾ iudaice audiente

Expanded text:
urrus et equites numquid sine Domini voluntate ascendi ad locum istum ut demolirer eum Dominus dixit mihi ascende ad terram hanc et demolire eam dixerunt autem Eliachim filius Helciae et Sobna et Ioahe Rabsaci precamur ut loquaris nobis servis tuis syriace siquidem intellegimus hanc linguam et non loquaris nobis iudaice audiente
Abbreviated transcription (Latin):
Lapsaces ut pau¬
citatem eoꝵ ostende¬
ret duo milia eqͦꝵ
pollicet᷑. quoꝵ as¬
censores erechias
ñ hret . ñ de imbe¬
cillitate ppłi uenit
qͣi equitandi igna¬

Expanded text:
absaces, ut paucitatem obsessorum ostenderet, duo millia equorum pollicetur, quorum ascensores Ezechias non haberet: non de imbecillitate populi venit quasi equitandi igna
Abbreviated transcription (Latin):
cͥtudinẽ corꝑalẽ. tanto
pulc̾tudo iusti ͤ ⁊ claritaᷤᷤ
eiꝰ admirabilior ẽ dari¬
tate stellaꝵ. Si gͦ decet
reges ⁊ pͥncipes hr̃e cla¬
rissĩas ututes ex ꝑte

Expanded text:
chritudinem corporalem, tanto pulchritudo Iustitiae, et claritas eius admirabilior est claritate stellarum. Si ergo decet reges et principes habere clarissimas virtutes ex parte
Abbreviated transcription (Latin):
cã t quia ex ea mãife¬
statur ꝑscõ bonitatos.
Quarto ħ decz reges
⁊ pͥncipes ex mag̾ tu¬
dine malicie q̃ exĩm¬
sticia ꝯsurgit. uãut¬

Expanded text:
am quia ex ea manifestatur perfectio bonitatis. Quarto hoc decet reges, et principes ex magnitudine malitiae, quae ex iniustitia consurgit. Na
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃is agibilib rͨtas rões
faciamꝰ. Rursũ ꝯ ꝯtĩgat
oꝑari rͤte et nõ rͤͨte. sic̃ ẽ
nos ad malũ ut passio¬
sumꝰ ad agñdũ illa. q̃dã
u̾o rẽtͣhant nos a bono
ut paisiones irascibilis
cͣc pͥassiones o dare uͥ¬
tutẽ aliqͣm ne passio.¬
nes nos ĩpellant ad i̾¬

Expanded text:
es faciamus. Rursus cum contingat operari recte et non recte, sic ut est nos ad malum, ut passiosumus ad agendum illa: quaedam vero retrahunt nos a bono, ut passiones irascibiles: circa passiones oportet dare virtutem aliquam, ne passiones nos impellant ad i
Abbreviated transcription (Latin):
os ẽẽ maioris m̾iti. ex ħ
tͣnͣg̾diat᷑. quia ĩdisc̾te
agit suĩ m̾itũ ñ aͥgm̃¬
tat. ¶Certõ magnũ ẽ
m̾itũ pͥncipũ. ꝯsid̾ato¬

Expanded text:
os esse maioris meriti ex hoc transgrediatur, quia indiscrete agit, suum meritum non augmentatur. Tertio, magnum est meritum princip
Abbreviated transcription (Latin):
.potẽtes .n. tͣnͣsgͥdi. si ñ
tͣnͣsgͥdiant̃ laudabilio¬
res fiũt. Młti .n. ñ ex̃n¬
tes ĩ statu qͦ possint ma¬
la fac̾e p̃suant se ama¬
tis ossum̾ent᷑ młtas tnͣs¬
g̾ssiones effic̾et. pp̃ qd̃.¬

Expanded text:
otentes enim transgredi, si non transgrediantur, laudabiliores fiunt: multi enim non existentes in statu quo possint mala facere, praeservant se a matis assumerentur, multas transgressiones efficerent. P
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ugit de regimĩe sui
oñdentes ĩ qͦ reges et
pͥncipes suam felicita
decet eos suũ finẽ de¬
in ciuili po ͫ. n ͨ in aliqͥ¬

Expanded text:
quo agitur de regimine sui, Ostendentes in quo reges et principes suam felicitaton decet eos suum finem in cvili potentia, nec in aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
existat ꝙ dm̃ ñ timeat
ñ ẽ fortis s insanꝰ ¶ Op̃¬
tat gͥ ad fortẽ tim̾e tiiẽ¬
.ni. fortido tĩores ne ꝑ eõ
dictat. Mod̾a̾t autẽ
audacias ne quis au¬
dendo agg̾diatur. qd̾
rõ uetat. Uiso quid ẽ
fortido restat uidere cc̃

Expanded text:
existat, quod Deum non timeat, non est Fortis, sed insanus. Spectat igitur ad fortem timere timenenim Fortitudo timores, ne per eos dictat. Moderat autem audacias, ne quis audendo aggrediatur, quod ratio vetat. Viso quid est Fortitudo, restat videre circa
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃s ẽẽ uͥtutẽ. In amore
gͥ dĩno ẽ poñda felicitas.
s cũ ꝓ bõ dilc̃onis sit exhĩ
q̃ ip̃e uult. Si pͥnoeps ẽ fe¬
lix diligñdo dm d se cred̾e
ẽe felicem oꝑando q̃ uult¬

Expanded text:
dicimus esse virtutem. In amore ergo divino est ponenda felicitas. Sed cum probatio dilectionis sit exhibiquae ipse vult: si princeps est felix diligendo Deum, debet credere se esse felicem operando qu
Abbreviated transcription (Latin):
denͣ. et qd̾ dee reges et
pͥncipes ẽẽ pͥdẽtes. S̾o
det̾iabimꝰ de ip̃a iusti ͣ
oñdentes ꝙ decet reges
fortes ⁊ tẽꝑatos. Conse¬
mãĩ festãtes. quo dec
reges ⁊ pͥncipes talib

Expanded text:
es, et principes esse prudentes. Secundo determinabimus de ipsa Iustitia, ostendentes quod decet reges, fortes et temperatos. Consemanifestantes, quomodo decet reges et principes talibus
Abbreviated transcription (Latin):
deiectis. usq ad usum simm
et uille posse usu fructuariũ
ferre. lareo ait. nec mat̾iam
utatur ligno. qͣm sẽtẽcia pu¬
coueram. aliogn et si cotus
ager sit hunc cafum passus.
om̃s artores auferes fructu¬
ariꝯ mat̾iam cñ ip̃m fuccide¬
re qͣntũ ad uille refect̾oez pu¬
tat posse queradmod̃ calcez

Expanded text:
deiectis usque ad usum suum et uillae posse usufructuarium ferre Labeo ait: nec materia utatur ligno. quam sententiam puto ueram: alioquin et si totus ager sit hunc casum passus, omnes arbores auferret fructuarius: materiam tamen ipsum succidere quantum ad uillae refectionem putat poss
Abbreviated transcription (Latin):
forte salicti enis uł silue pa
b siluam ceduam et aru̾di¬
necum posse fruecuarium
cedere sic pr familias cedebͣt
et uendere. licet prfam̃. im̃de

Expanded text:
forte salicti ei uel siluae palibit siluam caeduam et harundinetum posse fructuarium caedere, sicut pater familias caedebat, et uendere, licet pater familias
Abbreviated transcription (Latin):
Psi quorreo cauend ẽe labo di¬
cit hiis reb recte piari si forte
fundi noĩe dampni infecti ca
iudicium ꝑeum no exre sua
adꝗsiuit. ¶ In quo hreditates
quor legaraq que ꝑ eu suum
habeat pecitor ꝙ habitur for
si eo tempe quo rudiciũ accipĩ¬
ebatur. restituto homo illi fuiꝰ¬
sec ¶Itaq ꝑti ancille resticur
debet. qͣmius po ea editi sit q̃
matrem eiꝯ pꝯ acceptu seile

Expanded text:
psi quoque reo cavendum esse Labeo dicit "his rebus recte praestari", si forte fundi nomine damni infecti caviudicium per eum non ex re sua adquisiuit: in quo hereditates quoque legataque, quae per eum seruum habeat petitor, quod habiturus foret, si eo tempore, quo iudicium accipiebatur, restitutus illi homo fuisset. itaque partus ancillae restitui debet, quamuis postea editus sit, quam matrem e
Abbreviated transcription (Latin):
gu ꝑicłm ĩmineat. nauis es¬
enim adhec paratur. ut na¬
inget᷑ ¶ usus fructuanus
canio concedat. ut donat.ꝑ
puto eum uti. acq ido reci¬
nere usum fructũ. et hoc
cassiꝯ et pegasus responder. et

Expanded text:
nauis etenim ad hoc paratur, ut nauiget. Usufructuarius cario concedat uel donet, puto eum uti atque ideo retinere usum fructum, et hoc Cassius et Pegasus responderunt et
Abbreviated transcription (Latin):
Prem acco competit eiqͥaut
uire gengumr aut iuire quili
dominiu adqssũ. ¶loca sacra
It̃ religiosa qͣi nr̃a in rem accoe
petinon possũt. ¶ Sigs sue
rei auenamrem ita adiecent
alienum adiecerit. aut. st ip
dñm eiꝰ cociꝯ rei effici. uere¬
q statuam suam dicturimm
et sciphum pleriq recce dic̃t.
¶ S et id ꝙ in carta ma scribit᷑.
aut in tabula ꝑingitur. stã
cogar piecium eiꝰꝙ accesse¬
nc dare. Ntem quec̃q aliis
iuncta sui adiecta accessio

Expanded text:
rem actio competit ei, qui aut iure gentium aut iure ciuili dominium adquisiit. Loca sacra, item religiosa quasi nostra in rem actione peti non possunt. Si quis rei suae alienam rem ita adieceritalienum adiecerit, aut scypho dominum eius totius rei effici uereque statuam suam dicturum et scyphum plerique recte dicunt. Sed et id, quod in charta mea scribitur aut in tabula pingitur, staticogar pretium eius quod accesserit dare. Item quaecumque aliis iuncta siue adiecta accessio
Abbreviated transcription (Latin):
bulatoes arborib infructu¬
ofis opacas. atq amenas. ha¬
bens. no debeb deicere ut for¬
ce ortos olitorios faciat. uła
inslituere posse. si no agͥ ꝑtẽ
necessariã huit rei occũpat᷑¬

Expanded text:
bulationes arboribus infructuosis opacas atque amoenas habens, non debebit deicere, ut forte hortos olitorios faciat vel ainstituere posse, si non agri partem necessariam huic rei occupat
Abbreviated transcription (Latin):
etater si tñ qͥ insticuit usuf¬
fructuariꝯ aut celum corrũ¬
pant agri. aut magnũ apꝑa¬
cum sint desideratura. opi¬
ficum forte uł fingłor q̃ nõ
pot̃ fustinere pprietariꝯ no
uidet᷑ uiri boni arbitratu f¬
frui. s nec ꝯde edificium po

Expanded text:
etatem. Si tamen quae instituit usufructuarius aut caelum corrumpant agri aut magnum apparatum sint desideratura opificum forte uel legulorum, quae non potest sustinere proprietarius, non uidebitur uiri boni arbitratu frui: sed nec aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
dnoscrib ider nerua nec obs¬
cruere eum posse ¶It si domo
usꝯ fructs legatosit. merito¬
ria illic facere fruecuariꝯ no
debet nec ꝑcenacła diuide do¬
mum. acn locare pot. sec o¬
ꝑcebit qͣi domũ locare. neci
balneum ibi faciend ẽ ꝙ ãt
dicit meritoria no factur. it̃
accipe que nulgo diu̾soria.
et si balneum sit ĩ domo usibꝰ
dincis solitum uacare. ĩiti¬
ma ꝑte domꝰ. uł int̾ dietas a¬
menas. no recte nec ex uoni
uiri ãbitratu factur̾. s id loca
receꝑit ut publice lauet. no
mag qͣm si domii ad staconẽ
iumẽcor locau̾it. aut si stab¬
bulum ꝙ erat domꝰ muoñtis
et carruchis uacanas p̾stino
locau̾it. Paulus

Expanded text:
scribit. idem Nerua nec obstruere eum posse. Item si domus usus fructus legatus sit, meritoria illic facere fructuarius non debet nec per cenacula diuidere domum: atquin locare potest, sed oportebit quasi domum locare. nec balineum ibi faciendum est. quod autem dicit meritoria non facturum ita accipe quae uolgo deuersoria et si balineum sit in domo usibus dominicis solitum vacare in intima parte domus vel inter diaetas amoenas, non recte nec ex boni viri arbitratu facturum, si id locare coeperit, ut publice lavet, non magis quam si domum ad stationem iumentorum locaverit, aut si stabulum quod erat domus iumentis et carruchis vacans, pistrino locaverit, Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
Et si qd medificau̾it po ea eũ
neq tollere hec neq refigere
posse.⁊ efira plane posse uen¬
dicare. ¶Mancipior quoq
usu fructu legato no deb ab¬
uti. s scdm condicone eorũ
uti. nam si ubrarium rus in¬
mittat. et qualũ et calcez por¬
tare cogat. uł insticorez bal¬
neatore faciat. uł de simph¬
ronr acocriensem. ul de pa¬
lestra stercorandis latͥnis p̃po¬
nat. abuni udebr ꝓprietate.
sufficient̾ at alere et uestire

Expanded text:
ed si quid inaedificaverit, postea eum neque tollere hoc neque refigere posse: refixa plane posse vindicare. Mancipiorum quoque usus fructus legato non debet abuti, sed secundum condicionem eorum uti: nam si librarium rus mittat et qualum et calcem portare cogat, histrionem balniatorem faciat, uel de symphonia atriensem, uel de palaestra stercorandis latrinis praeponat, abuti uidebitur proprietate. Sufficienter autem alere et uestire
Abbreviated transcription (Latin):
Prem acco competit eiqͥaut
uire gengumr aut iuire quili
dominiu adqssũ. ¶loca sacra
It̃ religiosa qͣi nr̃a in rem accoe
petinon possũt. ¶ Sigs sue
rei auenamrem ita adiecent
alienum adiecerit. aut. st ip
dñm eiꝰ cociꝯ rei effici. uere¬
q statuam suam dicturimm
et sciphum pleriq recce dic̃t.¬
¶ S et id ꝙ in carta ma scribit᷑.
aut in tabula ꝑingitur. stã
cogar piecium eiꝰꝙ accesse¬
nc dare. Ntem quec̃q aliis
iuncta sui adiecta accessio

Expanded text:
rem actio competit ei, qui aut iure gentium aut iure ciuili dominium adquisiit.Loca sacra, item religiosa quasi nostra in rem actione peti non possunt.Si quis rei suae alienam rem ita adieceritalienum adiecerit, aut scypho dominum eius totius rei effici uereque statuam suam dicturum et scyphum plerique recte dicunt.Sed et id, quod in charta mea scribitur aut in tabula pingitur, staticogar pretium eius quod accesserit dare.Item quaecumque aliis iuncta siue adiecta accessio
Abbreviated transcription (Latin):
cus legato erit. dñs põt meare
satis datoez desiderare ut offici¬
oiudicis hcc fiat nam sicuti de¬
bes fructuariꝯ utifrui. ita et
ꝓprietatis dñs securo ẽe debet
de ꝓprietate. hec aład õmez u¬
sum fructũ ꝑtinere. Iuliaꝰ.¬
Nuso fructo legato sit. no priꝰ

Expanded text:
us legatus erit, dominus potest in ea re satisdationem desiderare, ut officio iudicis hoc fiat: nam sicuti debet fructuarius uti frui, ita et proprietatis dominus securus esse debet de proprietate. haec autem ad omnem usum fructum pertinere Iulianus
Abbreviated transcription (Latin):
Ia bone fidei possessore fugit
ceꝑit: accoib sius cedat petito¬
ri. et fructꝰ eiꝯ tp̃ns quo posse¬
dit pr̃et ꝙ si nondu̾ eum usu ce-¬
pit. absoluendum ẽũ sine cau¬
coib ut nicħ eaueat petitori de
ꝑseqͥnda eare. quominq enir

Expanded text:
a bonae fidei possessore fugericeperat, actionibus suis cedat petitori et fructus eius temporis quo possedit praestet. quod si nondum eum usucepit, absoluendum eum sine cautionibus, ut nihil caueat petitori de persequenda ea re: quo minus enim
Abbreviated transcription (Latin):
cere no debet. s fructꝯ eiꝯ tpris
quo cõr possesso ẽ ab eo ꝗ euice¬
rit restituere no debet s ꝙ dicit
de accone legis aglie ꝓcedit. si
politem concestatam usu cep

Expanded text:
cere non debet. sed fructus eius temporis, quo tempore possessus est ab eo qui euicerit, restituere non debet: sed quod dicit de actione legis Aquiliae, procedit, si post litem contestatam usucep
Abbreviated transcription (Latin):
Psi quorreo cauend ẽe labo di¬
cit hiis reb recte piari si forte
fundi noĩe dampni infecti ca
iudicium ꝑeum no exre sua
quor legaraq que ꝑ eu suum
habeat pecitor ꝙ habitur for
si eo tempe quo rudiciũ accipĩ¬
ebatur. restituto homo illi fuiꝰ¬
sec ¶Itaq ꝑti ancille resticur
debet. qͣmius po ea editi sit q̃
matrem eiꝯ pꝯ acceptu seile

Expanded text:
psi quoque reo cavendum esse Labeo dicit "his rebus recte praestari", si forte fundi nomine damni infecti caviudicium per eum non ex re sua quoque legataque, quae per eum seruum habeat petitor, quod habiturus foret, si eo tempore, quo iudicium accipiebatur, restitutus illi homo fuisset. itaque partus ancillae restitui debet, quamuis postea editus sit, quam matrem e
Abbreviated transcription (Latin):
Quissimũ eẽ qͣi unium diui¬
dundo iudicium dari. ułsti¬
placone mt se eos cauere qͣ¬
uiter fr̃uantꝰ. curenim ĩqts
uilianꝯ ad arma et riram
ꝓcedere paciat᷑ pretor quos
pot iurdiccoe sua coponere.

Expanded text:
quissimum esse quasi communi diuidundo iudicium dari uel stipulatione inter se eos cauere, qualiter fruantur: cur enim, inquit Iulianus, ad arma et rixam procedere patiatur praetor, quos potest iurisdictione sua componere?
Abbreviated transcription (Latin):
piat. an ꝑ hcc ip̃m qͣi utar.re¬
tamur: tũ usum fructum¬
egrotantis serui. uł infãtis
cuiꝯ oꝑe nulle sũt. uel defecte
senectutis hom̃is / nam et si
agrum aremꝯ lier cm̃ sterilis
sit. uc nullꝰ fructo nascat᷑. re¬
tinemo usum fructũqul. tñ¬

Expanded text:
piat: an per hoc ipsum, quasi utar, retamur, tamen usum fructumaegrotant‹e› seruo uel infant‹e›, cuius operae nullae sunt, uel defectae senectutis homin‹e›: nam et si agrum aremus, licet tam sterilis sit, ut nullus fructus nascatur, retinemus usum fructu
Abbreviated transcription (Latin):
Et si qd medificau̾it po ea eũ
neq tollere hec neq refigere
posse.⁊ efira plane posse uen¬
dicare. ¶Mancipior quoq
usu fructu legato no deb ab¬
uti. s scdm condicone eorũ
uti. nam si ubrarium rus in¬
mittat. et qualũ et calcez por¬
tare cogat. uł insticorez bal¬
neatore faciat. uł de simph¬
ronr acocriensem. ul de pa¬
lestra stercorandis latͥnis p̃po¬
nat. abuni udebr ꝓprietate.¬
sufficient̾ at alere et uestire

Expanded text:
ed si quid inaedificaverit, postea eum neque tollere hoc neque refigere posse: refixa plane posse vindicare. Mancipiorum quoque usus fructus legato non debet abuti, sed secundum condicionem eorum uti: nam si mittat et qualum et calcem portare cogat, histrionem balniatorem faciat, uel de symphonia atriensem, uel de palaestra stercorandis latrinis praeponat, abuti uidebitur proprietate.Sufficienter autem alere et uestire
Abbreviated transcription (Latin):
dnoscrib ider nerua nec obs¬
cruere eum posse ¶It si domo
usꝯ fructs legatosit. merito¬
ria illic facere fruecuariꝯ no
debet nec ꝑcenacła diuide do¬
mum. acn locare pot. sec o¬
ꝑcebit qͣi domũ locare. neci
balneum ibi faciend ẽ ꝙ ãt
dicit meritoria no factur. it̃
accipe que nulgo diu̾soria.
ur fullonica appellant. gͥ ꝗde
et si balneum sit ĩ domo usibꝰ
dincis solitum uacare. ĩiti¬
ma ꝑte domꝰ. uł int̾ dietas a¬
menas. no recte nec ex uoni
uiri ãbitratu factur̾. s id loca
receꝑit ut publice lauet. no
mag qͣm si domii ad staconẽ
iumẽcor locau̾it. aut si stab¬
bulum ꝙ erat domꝰ muoñtis
et carruchis uacanas p̾stino
locau̾it. Paulus

Expanded text:
scribit. idem Nerua nec obstruere eum posse.Item si domus usus fructus legatus sit, meritoria illic facere fructuarius non debet nec per cenacula diuidere domum: atquin locare potest, sed oportebit quasi domum locare. nec balineum ibi faciendum est. quod autem dicit meritoria non facturum ita accipe quae volgo deversoria vel fullonica appellant. ego quidem, et si balineum sit in domo usibus dominicis solitum vacare in intima parte domus vel inter diaetas amoenas, non recte nec ex boni viri arbitratu facturum, si id locare coeperit, ut publice lavet, non magis quam si domum ad stationem iumentorum locaverit, aut si stabulum quod erat domus iumentis et carruchis vacans, pistrino locaverit, Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hoc sit per rei euidenciã ad eo
notariũ qd̵ ñ potest aliqua
t̾etulsacione celari. Iecirco ne ꝓ
deffectu nr̃o uel negligencia pe¬
reat seu perire possit uel le di
in aliquo ius qd̵ in predc̃is ex
predicta consuetudine cõpetit
ecc̃e eduẽn. uobis precipiendo
mandamꝰ sub uniculo iuramẽti
suꝑ hoc s nobis specialit̾ prestito

Expanded text:
i Eduensis, et hoc sit per rei evidenciam, adeo i Eduensis, et hoc sit per rei evidenciam, adeo notarium quod non potest aliqua tergiversatione celari. Iccirco, ne ex defectu nostro vel negligencia pereat seu perire possit vel ledi in aliquo, jus quod in predictis, ex predicta consuetudine, competit ecclesie Eduensi, vobis precipiendo mandamus, sub vinculo juramenti super hoc nobis spec
Abbreviated transcription (Latin):
iudicib tpr̃alem ⁊ spũalem
iuridicionẽ exercentib tam ĩ
tiuitate lugduñ. ꝙͣ in castris
⁊uillis ad sedem metropolita¬
nam lugduen spectantibus
⁊ omnib castellanis seu depu¬
tatis uel deputandis ad custo¬
diam castroꝵ seu fortalicioꝵ
ad dcãm inetropolitanã eccãm
pertinẽtiam salutẽ in dño sem¬
piternam. Cum nobis cõstet
uacante sede metropolitana
approbata consuetudine dc̃am
administrationẽ tam in tp̃ra¬
castra ⁊ fortalicia uillas ⁊ domꝰ
predc̃e sedis tenere. ⁊ fructus
leuare ⁊ suos integre facere
sicut e cont᷑ idem ius ꝑ om̃ia
de antiqͣ similiter ⁊ approba¬
edueñ uacante obtinet in pre¬
dictis. Et nos ip̃i uiderimus
reu̾endũ prẽm bone memorie
isto iure płib annis in ecca
uacante sede lugdim̃ ꝑ resig¬
nationẽ philippi de saubadia
tũc electi lugduñ nunc co¬
mitis saubadie. ⁊ nos uersa
uice usi sumꝰ ⁊ in present̾
utim᷑ eodem iure in ecclesia
eduẽn uatante per mortẽ

Expanded text:
judicibus temporalem et spiritualem jurisdictionem exercentibus, tam in civitate Lugdunensi quam in castris et villis ad sedem metropolitanam Lugdunensem spectantibus, et omnibus castellanis seu deputatis vel deputandis ad custodiam castrorum vel fortaliciorum ad dictam metropolitanam ecclesiam pertinentium, salutem in Domino sempiternam. Cum nobis constet, vacante sede metropolitaneaapprobata consuetudine, dictam administrationem, tam in temporacastra et fortalicia, villas et domus sedis predicte tenere et fructus levare et suos integre facere, sicut econtra idem jus per omnia, de antiqua similiter et approbaEduensi vacante, obtinet in predictis. Et nos ipsi viderimus reverendum patrem bone memorie isto jure pluribus annis in ecclesia vacante sede Lugdunensi per resignationem Philippi de Sabaudia, tunc electi Lugdunensis, nunc comitis Sabaudie, et nos versa vice usi sumus et in presentiarum utimur eodem jure in ecclesia Eduensi vacante per mortem
Abbreviated transcription (Latin):
tores tũc in reb humanis
existant. ⁊ si cõmode ip̃i uł eoꝵ
ꝓcuratores possint haberi et
habita cõputatione legittima
omniũ receptoꝵ expensaꝵ ⁊
missionũ per nos dcm ep̃m
officiales ⁊̃ administratores
nr̃os ⁊ fcĩs deductõib ⁊ detrac¬
tionib de missionib expensis
ad recepta si appareat ⁊ muẽ¬
tũ fcierit qd̵ recepta ⁊ ꝑcepta
de fructib ꝓuentib ⁊ exitib
archiep̃atus predc̃i plus ascen¬
dant ꝙͣ missiones ⁊ expense
allud totũ in quo recepta et
percepta excedant missiones
⁊ expense. Tenemtr nos diatꝰ
ep̃s redders soluere ⁊ restitia¬
ere alis aut illi ad qͦs aut ad
quẽ dñs papa decreuerit admi¬
nistrationẽ ꝑtinuisse de iurest
uel de consuetudine atẽpore
electõis memorate. Hec igitur
untu̾sa ⁊ singula supradicta
tam nos dictus ep̃s. ꝙͣ nos dc̃i
decanus ⁊ capłm ꝓmisimꝰ bona
fide ⁊ in uerbo ueritatis nos
predictꝰ ep̃s dc̃is decano ⁊ capło.

Expanded text:
tores tunc in rebus humanis tores tunc in rebus humanis existant, et si commode ipsi vel eorum procuratores possint haberi, et habita computatione legittima omnium receptorum, expensarum et missionum per nos dictum episcopum, officiales et administratores nostros, et factis deductionibus et detractionibus de missionibus et expensis ad recepta, si appareat et inventum fuerit quod recepta et percepta de fructibus, proventibus et exitibus archiepiscopatus predicti plus ascendant quam missiones et expense illud totum in quo recepta et percepta excedant missiones et expense, tenemur nos dictus episcopus reddere, solvere et restituere illis aut illi ad quos aut ad quem dominus papa decreverit administrationem pertinuisse de jure vel de consuetudine, a tempore electionis memorate. Hec igitur universa et singula supradicta, tam nos dictus episcopus quam nos dicti decanus et capitulum, promisimus bona fide et in verbo veritatis, nos predictus episcopus dictis decano et capitulo,
Abbreviated transcription (Latin):
uel ad quẽ dñs papa decreuit
dcãm administrationẽ a tp̃re
elcois predc̃e pertinuisse de
iure uel de consuetudine. de¬
ductis ⁊ retentis nobis dicto
ep̃o expensis ⁊ missionib uti¬
lib ⁊ necessariis fcĩs ⁊ facien¬
dis per nos ⁊ officiales ⁊ ad¬
ministratores predcos con¬
stitutos ⁊ constituendos per
nos in archiep̃atu predicto ⁊
in tustodia ⁊ deffensione ci¬
uitatis edueñ ⁊ castroꝵ et
domoꝵ pertinenttũ ad archi¬
ep̃atum antedc̃m ⁊ in nego¬
ciis ip̃m archiep̃atum tangẽ¬
tibus fideliter ꝓcuratis ⁊ pro¬
curandis. In quo casu faciemꝰ
officiales ⁊ administratores
nros uniu̾sos et singulos
quos habuimꝰ ⁊habemꝰ in archi¬
ep̃atu predc̃o cõputare fidelit̾
per iuramentũ prestandũ ab
eisdem de omnib ꝓuentibus
exitib ⁊ redditib perceptis ⁊
ꝑcipiendis ⁊ de oĩb missioni¬
bus sũptib ⁊ expensis fcĩs. ⁊
faciendis si predc̃i administra¬

Expanded text:
vel ad quem dominus papa decreverit vel ad quem dominus papa decreverit dictam administrationem, a tempore electionis predicte, pertinuisse de jure vel de consuetudine, deductis et retentis nobis dicto episcopo expensis et missionibus utilibus et necessariis factis et faciendis per nos et officiales et administratores predictos constitutos et constituendos per nos in archiepiscopatu predicto et in custodia et deffensione civitatis Lugdunensis et castrorum et domorum pertinentium ad archiepiscopatum antedictum et in negociis ipsum archiepiscopatum tangentibus fideliter procuratis et procurandis, in quo casu faciemus officiales et administratores nostros universos et singulos quos habuimus et habemus in archiepiscopatu predicto computare fideliter per juramentum prestandum ab eisdem de omnibus proventibus, exitibus et redditibus perceptis et percipiendis et de omnibus missionibus, sumptibus et expensis factis et faciendis si predicti administra
Abbreviated transcription (Latin):
positi ⁊ rastituti noĩe alorum
aut illius ad quẽ uel ad quos
decernet᷑ per dc̃m summum
pontificem dcãm administra¬
cionẽ pertinere seu ꝑtinuisse
de iure. ⁊ qd̾ oĩa ⁊ singula que
⁊ intelligant᷑ scã ⁊ gesta noĩe
illoꝵ aut illius qͥ ius habue¬
runt aut habuerit in admini¬
stratione predc̃a de iure uel de
consuetudine. ⁊ si summꝰ pon¬
tifex decreuerit nos dictum
dc̃a minime ius habuisse uel
habere de ture uel de consue¬
tudine. Nos dictus ep̃s ꝓmi¬
ttimus omnes fructꝰ redditꝰ
ꝓuentꝰ obuentiones ⁊ exitus
perceptos ⁊ percipiendos per
nos ⁊ administratores predi¬
ctos de archiep̃atu predc̃o a
die electõis citra usq ad id tẽ¬
pud ad sũmus pontifex decre.¬
uerit qd̃ absit nos in admi¬
nistratione predc̃a nullus ius
habuisse uel hr̃e de iure uel
de consuetudine si tanto tpre
hac uice tenuerimꝰ administra¬
tionẽ predcãm reddere ⁊ resti¬
tuere illis aut illi ad quos

Expanded text:
positi et instituti nomine illorum positi et instituti nomine illorum aut illius ad quem vel ad quos decernetur per dictum summum pontificem dictam administrationem pertinere seu pertinuisse de jure, et quod omnia et singula que et intelligantur facta et gesta nomine illorum aut illius qui jus habuerint aut habuerit in administratione predicta de jure vel de consuetudine; et si summus pontifex decreverit nos dictum dicta minime jus habuisse vel habere de jure vel de consuetudine, nos dictus episcopus promittimus omnes fructus, redditus, proventus, obventiones et exitus perceptos et percipiendos per nos et administratores predictos de archiepiscopatu predicto, a die electionis citra usque ad id tempus quod summus pontifex decreverit, quod absit, nos in administratione predicta nullum jus habuisse vel habere de jure vel de consuetudine, si tanto tempore hac vice tenuerimus administrationem predictam, reddere et restituere illis aut illi ad quos