comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
monachi lic& longa & diuersa regione.
tamen quia olĩ ipsis in monasterii conuer-¬
satione carus & familiaris fuiss& : auditis
eius uirtutib tetenderunt: Quẽ diu mul¬¬
tũq quȩ sitũ. tandẽ m̃se septimo repperert̃
in ex tremo illo deserto qđ est mẽphis con¬
tiguũ de morantẽ Quasille solitudines.
iam ꝑ annos.xii. dicebat᷑ habitare: Qui
lic& omniũ hominũ uitar& occursus. tam̃
agnitos ñ refugit. seq carissimis ꝑtriduũ
non negauit Quarto die aliquantulum
ꝓgresius cũ ꝓsequeret᷑ abeuntes: leenam
mirae magnitudinis ad se uenire conspici¬
unt: Bestia lic& trib reꝑtis. ñ incerta
quẽ peter& : anachoretȩ pedib aduoluit᷑:
& cũ fletu quodã aclam̃tatione ꝓcũbens:
indicabat gem̃tis parit & rogantis
affectũ Mouit om̃s & p̃cipue illũ
quise intellexerat expetitũ p̃cedentem
secunt᷑. Nã preiens & subinde restans.
subinde respectans: facile poterat intelligi.

Expanded text:
monachi, licet longe diuersa regione, monachi, licet longe diuersa regione, tamen quia olim ipsis in monasterii conuersatione carus et familiaris fuisset, auditis eius uirtutibus, tetenderunt: quem diu multumque quaesitum tandem mense septimo reppererunt in extremo illo deserto, quod est Memphis contiguum, demorantem: quas ille solitudines iam per annos duodecim dicebatur habitare. qui licet omnium hominum uitaret occursum, tamen agnitos non refugit seque carissimis per triduum non negauit. quarto die aliquantulum progressus cum prosequeretur abeuntes, leaenam mirae magnitudinis ad se uenire conspiciunt. bestia licet tribus repertis, non incerta quem peteret, anachoretae pedibus aduoluitur et cum fletu quodam ac lamentatione procumbens indicabat gementis pariter et rogantis affectum. mouet omnes et praecipue illum, qui se intellexerat expetitum: praecedentem sequuntur. nam subinde restitans, subinde respectans facile poterat intellegi
Abbreviated transcription (Latin):
merore reparauit: In tuemini quaeso xp̃i
&iam in hac parte uirtutẽ. cui sapit omne
qđ brutũ ẽ : cui mite est omne qđ sȩ¬
uit: Lupa prestat officiũ. lupa furti
crimen agnoscit. lupa conscio pudore
confunditur. uocata ad est caput preb&.
& habet sensũ indultae sibi ueniȩ. sicut
pudorẽ gessit errati: Tua hec uirtus xpẽ.
tua sunt hȩc xpẽ miracula. & enĩ quae
in tuo nomine oꝑant᷑ serui tui tua sunt:
Et hoc ingemi scimus. qđ maiestatem tuam
ferȩ sentiunt homines nonuerentur:
Ie ceri aut̾e hoc incredibile forte uideat᷑.
maiora memorabo. Fides xp̃i ad est
me nihil fingere : neq incertis auctoribus
uulgata narrare: sed quȩ mihi ꝑfideles
uiros conꝑta sunt explicabo: habitant
pleriq in heremo sine ullis tabnaculis.
quos anachoretas uocant: Viuunt herbarũ
radicib nullo ũquã certo loco consistunt.
coegerit sedes habent: Ad quendã igit᷑
hoc ritu atꝙ hac lege uiuentẽ: duo exnitria

Expanded text:
maerore reparauit. intuemini, quaeso, Christi maerore reparauit. intuemini, quaeso, Christi etiam in hac parte uirtutem, cui sapit omne quod brutum est, cui mite est omne quod saeuit. lupa praestat officium, lupa furti crimen agnoscit, lupa conscio pudore confunditur: uocata adest, caput praebet et habet sensum indultae sibi ueniae, sicut pudorem gessit errati: tua haec uirtus, Christe, tua sunt haec, Christe, miracula. etenim quae in tuo nomine operantur serui tui, tua sunt, et in hoc ingemescimus, quod maiestatem tuam ferae sentiunt, homines non uerentur. Ne cui autem hoc incredibile forte uideatur, maiora memorabo. fides Christi adest me nihil fingere, neque incertis auctoribus uulgata narrabo, sed quae mihi per fideles uiros conperta sunt, explicabo. habitant plerique in eremo sine ullis tabernaculis, quos anachoretas uocant. uiuunt herbarum radicibus: nullo umquam certo loco consistunt, coegerit, sedes habent. ad quendam igitur hoc ritu adque hac lege uiuentem duo ex Nitria
Abbreviated transcription (Latin):
heremita. uidit sportulã dissoluta non
constante panũ numero: Damnum rei
familiaris intelligit. ac ꝓpe limen panis
ali sũpti fragmenta cognoscit: sed non
erat incerta suspicio quae furtũ ꝑsona
feciss&: Ergo cũ sequentib diebus scđm
consuetudinẽ bestia ñueniss&: nimirũ
audacis facti conscia. ad eum uenire dis¬
simulans cui feciss& in iuriã : egre patie¬
bat᷑ heremita se alũne solatio destitutũ:
Postremo illius oratione reuocata : septi¬
mũ post diem a ffuit ut solebat ante
caenanti : sed ut facile cerneres uerecun¬
diã pęnitentis: non ausa ꝓpius accedere.
de iectis in terrã ꝓfundo pudore luminibꝰ.
qđ palã licebat intelligi: quandã ueniã
praecabat᷑ Quã illiꝰ confusionẽ heremita
miseratus : iub& eã ꝓpius accedere. ac manu
blanda caput triste ꝑmulca&. de in pane
duplicato reã suã refecit: Ita indulgentiã
consecuta : officu c̃suetudinẽ de posito

Expanded text:
eremita uidet sportulam dissolutam, non eremita uidet sportulam dissolutam, non constantem panum numerum: damnum rei familiaris intellegit ac prope limen panis absumpti fragmenta cognoscit. sed non erat incerta suspicio, quae furtum persona fecisset. ergo cum sequentibus diebus secundum consuetudinem bestia non ueniret nimirum audacis facti conscia ad eum uenire dissimulans, cui fecisset iniuriam —, aegre patiebatur eremita se alumnae solacio destitutum. postremo illius oratione reuocata septimum post diem adfuit, ut solebat ante, cenanti. sed, ut facile cerneres uerecundiam paenitentis, non ausa propius accedere, deiectis in terram profundo pudore luminibus, quod palam licebat intellegi, quandam ueniam precabatur: quam illius confusionem eremita miseratus iubet eam propius accedere ac manu blanda caput triste permulcet: dein pane duplicato ream suam reficit. ita indulgentiam consecuta officii consuetudinem deposito
Abbreviated transcription (Latin):
ta innob̾ ee̾t infirmatas:
Liuim aeq singularẽ uirũ uidimꝰ paruo
Atugurio inquo ñ nisi uñ recips posset
habitantẽ : De hoc illud ferebat᷑ qđ ei
lupa solita erat adstare caenanti: nec facile
umꝗ bestia falleret᷑ quin illi ad legitim̃ã
horã refectionis occurrer&: & tamdiu
ꝓforib expectarae : donec ille panẽ qui
caenulȩ suꝑ fuiss& offerr&e: Illã manum
eiꝰ lãbere solitã : atꝙ ita quasi impleto
officio & prȩstita consolatione discedere:
Sed forte accidit. ut sc̃s ille dũ fratrem qui
adeũ uenerat deducit ab euntẽ: diutius
ab ee̾t. & ñ nisi sub nocte remear&: In-¬
terĩ bestia ad consuetudinariũ illud çȩne
tẽpus occurrit: uacuã cellulã cũ familiarẽ
patronũ ab eẽ. sentir& ingressa. curiosius
explorans ubi nã eẽt habitator. casu con¬
tigua cupanib quinq pal micia sportella
pendebat : ex his unũ p̃sumit & deuorat.
de in ꝑpetrato scelere discedit: Regressus

Expanded text:
ta in nobis esset infirmitas. Alium aeque singularem uirum uidimus, paruo tugurio, in quo non nisi unus recipi posset, habitantem. de hoc illud ferebatur, quod ei lupa solita esset adstare cenanti, nec facile umquam bestia falleretur, quin illi ad legitimam horam refectionis occurreret et tam diu pro foribus expectaret, donec ille panem, qui cenulae superfuisset, offerret: illam manum eius lambere solitam, adque ita quasi inpleto officio et praestita consalutatione discedere. sed forte accidit, ut sanctus ille, dum fratrem, qui ad eum uenerat, deducit abeuntem, diutius abesset et nonnisi sub nocte remearet. interim bestia ad consuetudinarium illud cenae tempus occurrit. uacuam cellulam, cum familiarem patronum abesse sentiret, ingressa, curiosius explorans ubinam esset habitator. casu contigua cum panibus quinque palmicia fiscella pendebat. ex his unum praesumens deuorat, dein perpetrato scelere discedit. regressus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ gressus uero inaliũ locũ : uidit
hominẽ caecũ cũ uxore & filio.
& ait : Uere diaboli hoc est opus: Ecce
eni quos et mente cecauit & corpore:
Et ait: Ecce ego uobis in nomine dĩ mei
iħu xp̃i corporaliũ oculorũ restituo
lumen : ipse quoq mentiũ ur̃arũ tene¬
bras reserare dignetur. ut cognita
luce quae illuminat omnẽ hominem
uenientẽ in hunc mundũ. salui esse possitis:
& imponens eis manus : aperuit oculos
eorũ: At illi ꝓcidentes osculabantur
pedeseius : et dicebant. quia nonest
alius ds̃ nisi quẽ p̃dicat famulus eius
andreas:¬

Expanded text:
gressus vero in alio loco, vidit hominem caecum cum uxore et filio et ait: 'Vere diaboli hoc est opus. Ecce enim quos et mente caecavit et corpore'. Et ait: 'Ecce ego vobis in nomine Dei mei Iesu Christi corporalium oculorum restituo lumen; ipse quoque mentium vestrarum tenebras reserare dignetur, ut, cognita luce, quae inluminat omnem hominem venientem in hunc mundum, salvi esse possitis'. Et inponens eis manus, aperuit oculos eorum. At illi procidentes, osculabantur pedes eius et dicebant, quia: 'Non est alius Deus nisi quem praedicat famulus eius Andreas
Abbreviated transcription (Latin):
phibeo. colũnã inmense molis cui idolũ
suꝑ stabat parabat euertere : sed nulla
erat facultas qua id daret᷑ effectui. Tum
ad orationẽ suomore conuertit᷑. uisam
certũ ẽ. parilẽ quodã modo columnam
ruere decȩlo. quȩ inpacta idolo totam
illã in expugnabilẽ molẽ soluit inpul¬
uere. Parũ scilic& si in isibilit̾ caeli
uirtutib uteret᷑. nisi ipse uirtutes
uisibilit̾ seruire aixxtino. humanis¬
& iam oculis cernerent᷑.

Expanded text:
perhibebo. columnam immensae molis, cui idolum perhibebo. columnam immensae molis, cui idolum superstabat, parabat euertere, sed nulla erat facultas, qua id daretur effectui: tum ad orationem suo more conuertitur. uisam certum est parilem quodammodo columnam ruere de caelo, quae inpacta idolo totam illam inexpugnabilem molem soluit in puluerem: parum scilicet, si inuisibiliter caeli uirtutibus uteretur, nisi ipsae uirtutes uisibiliter seruire Martino humanis oculis cernerentur.
Abbreviated transcription (Latin):
minister auctore. nec ministrum
auctor urger&: UIIII
Noneo autẽ ambaciensi id est castello
ueteri qđ nunc frequens habitatur
a fratrib idolũ noueratis grandi opere
constructũ. Politissimis saxis moles
turrita surrexerat. quȩ inquoͦ lectio¬
suꝑ stitionẽ loci operis dignitate ser
uabat. Huius destructionẽ maꝵcello
ibidẽ consistenti prb̃o. uirbeatus sȩpe
mandauerat. Post aliquantũ tempus
regressus increpat prb̃m cur adhuc
idoli structura consistera. Ille causatꝰ
uix militari manu. & ui publice multi¬
tudinis tant̾a molx posse subuerti.
Ne dũ id facile putar& ꝑ inbec illos cleri¬
cos. aut infirmos monachos qui uisse cura¬
ri. tunc axius recurrens ad nota
subsidia noct̾e totã in orationẽ ꝑuigilat.
mane ortatẽ pestas. edem idoliusq ad
fundamentũ ꝓuoluit. Uerũ hec marcello
teste dicta sunt.
eius ñ dissimilẽ insimili opere
uirtutẽ : refrigerio adstipulante

Expanded text:
minister auctorem, nec ministrum minister auctorem, nec ministrum auctor urgeret. In vico autem Ambatiensi, id est, castello illo veteri quod nunc frequens habitatur a fratribus, idolium noveratis grandi opere constructum. Politissimis saxis moles turrita surrexerat, quae in cosuperstitionem loci operis dignitatuabat. huius destructionem Marcello, ibidem consistenti presbytero, uir beatus saepe mandauerat. post aliquantum tempus regressus increpat presbyterum, cur adhuc idolii structura consisteret. ille causatus uix militari manu et ui publicae multitudinis tantam molem posse subuerti, nedum id facile putaret per inbecillos clericos aut infirmos monachos quiuisse curari. tum Martinus recurrens ad nota subsidia nocte tota in oratione peruigilat: mane orta tempestas aedem idoli usque ad fundamentum prouoluit. uerum haec Marcello teste dicta sint. Aliam eius non dissimilem in simili opere uirtutem Refrigerio adstipulante
Abbreviated transcription (Latin):
edutꝰ auicianũ recurra. Quicũ in õib:
locis cunctisq urbibus eder& crudeli¬
tatis suȩ infanda monum̃ta. turonis tantũ
in nocens erat. Et illa bestia quȩ humano
sanguine & infeliciũ mortib alebatur.
mitẽ se atꝙ tranquillũ beato uiro p̾̃sente
prȩstabat. Memini quodã die adeum
uenisse maxiña. quiubi secretariũ eius
ingressus ẽ : uid& postergũ ipsius demo¬
ñe mirȩ magnitudinis ad sidentẽ. Quem
eminus ut uerbo quia ita necesse. ẽ. parũ.
latino loquam᷑ exsufflans. auicianus se
exsufflari existimans. Quid me inquit
sc̃ẽ sic aspicis : Tũ marrinas. Nonte inquit
sed eũ qui ceruici tuȩ teter incubuit.¬
Ita recessit diabolus. & reliquit familiare
subselliũ. Satisq constat ab illo die
auiciam̃i miciorẽ fuisse. seu qđ intellexe¬
rit egisse se semꝑ adsidentis sibi diaboli
uolũntatẽ. seu qđ inmundus sp̃s ab illis
consensu ꝑ mergã fugatus: priuatꝰ
est potestate grassandĩ. Cũ erubescer&e

Expanded text:
d Avitianum recurram qui cum in omnibus locis cunctisque urbibus ederet crudelitatis suae infanda monumenta, Turonis tantum innocens erat: et illa bestia quae humano sanguine et infelicium mortibus alebatur, mitem se atque tranquillum beato viro praesente praestabat, memini quodam die ad eum venisse Martinum: qui ubi secretarium ejus ingressus est, vidit post tergum ipsius daemonem mirae magnitudinis assidentem. Quem eminus ut verbo, quia ita necesse est, parum Latino loquamur exsufflans; Avitianus se exsufflari existimans, Quid me, inquit, Sancte, sic accipis? Tum Martinus, Non te, inquit, sed eum qui cervici tuae teter incumbit. Cessit diabolus, et reliquit familiare subsellium: satisque constat, ab illo die Avitianum mitiorem fuisse, seu quod intellexerit egisse se semper assidentis sibi diaboli voluntatem, seu quod immundus spiritus ab illius consessu per Martinum fugatus, privatus est potestate grassandi, cum erubesceret
Abbreviated transcription (Latin):
auxiliũ. Nã ut illis sine quo humana ñ potest
exigiuita de erat uictꝰ: fumo signifero dis¬
currente altaq gȩli petente. onerabat asellũ
dapibus dilectione uera farcitis. sicꝙ duce inui¬
sibili p̃uio ꝑloca ibat inuiaac redibat ferens
dñi iussa illisq necessaria. Sed quia hic locus
nutu dĩ futuro parabat᷑ miraculo. scĩq sui ar¬
changłi uenerationi mare qđ longe distabat
paulatĩ ad surgens omñẽ siluȩ magnitudinẽ
uirtute cõplanauit sua. & in arene suȩ formã
cunctã redegit Prebens iter populo terrae :¬
ut enarrent mirabilia dĩ : Iam uero adillud
ueniendũ est: qualit̃ idem beatoꝵ princeps
spirituũ. angelica reuelatione dedicauerit
p̃dictũ locũ:

Expanded text:
auxilio. Nam ut illis sine quo humana non potest auxilio. Nam ut illis sine quo humana non potest exigi vita, deerat victus, fumo signifero discurrente altaque coeli petente, onerabat asellum dapibus dilectione vera farcitis: sicque duce invisibili praevio, per loca ibat invia, ac redibat ferens Domini jussa illisque necessaria. Sed quia hic locus Dei nutu futuro parabatur miraculo sanctique sui archangeli venerationi, mare quod longe distabat paulatim assurgens, omnem silvae magnitudinem sua virtute complanavit, et in arenae suae formam cuncta redegit, praebens iter populo terrae ut enarrentur mirabilia Dei. Jam vero ad illud veniendum est, qualiter idem beatorum princeps spirituum angelica revelatione dedicaverit praedictum locum.
Abbreviated transcription (Latin):
tat locus : qui xp̃m sedulo uenerari disponunt.¬
& hos suscipit : quos ad ethera ardens uirtutũ
amorȩ uehit Copia tantũ pisciũ ibidem
repperit᷑ : que plerũq fluminũ marisq
in fusione congerit᷑. Procul uͦ cernentibus
speciosa turris uidet᷑ Sed & mare recessu
suo de uotis popłis bẏs indiȩ desideratũ it̃
p̃b& : beati patentibus limina archangeli
micna eus Qui primũ locus. sicut aueracibꝰ
cognoscere potiumꝰ narratoribus: opacissima
claudebat᷑ silua. longe ab octani ut estimat᷑
estu milibus distantibus sex. ab tissima p̾bens
latibula ferarũ Et quia secreciora caeli
contẽ plationis subtilitatẽ rimari uolentibꝰ
gratissima. eẽ solent remociora heremi loca :
in ibe oli inhabitasse cõperimꝰ monachos ubi etiã
usq nunc duae extant ȩccłȩ priscoꝵ manu
constructȩ. Nã ipsi monachi ibidem dnõ
seruientes : dispensatione cuncta regentis

Expanded text:
tat locus, qui Christum sedule venerari disponunt: ettat locus, qui Christum sedule venerari disponunt: et hos suscipit, quos ad aethera ardens virtutum amor evehit. Copia tanta piscium ibidem reperitur, quae plerumque fluminum marisque infusione congeritur. Procul vero cernentibus speciosa turris videtur. Sed et mare recessu suo devotis populis bis inde desideratum iter praebet beati petentibus limina archangeli Michaelis, qui primum locus, sicut a veracibus cognoscere potuimus narratoribus, opacissima silva claudebatur longe ab Oceani ut aestimatur aestu millibus distans sex, altissima praebens latibula ferarum. Et quia secretiora coeli per contemplationem subtilitatis rimari volentibus gratissima esse solent remotiora eremi loca, inibi olim inhabitasse comperimus monachos, ubi etiam usque nunc duae exstant ecclesiae priscorum manu constructae. Nam ipsi monachi ibidem Domino servientes dispensatione cuncta regentis
Abbreviated transcription (Latin):
electionẽ. Haec ita eẽ deuocio credit
filiũ ꝓpt᷑ ostensionẽ signoꝵ. Notũ eñi se
fieri udluit mortalibus aetatis nrãe tem¬
poribus : quo se humanũ genꝰ inȩlectorũ
spirituũ sociȩtate cognoscera deuocatũ.
Deniq ad uertendũ ẽ. quo mysterio locũ
mortalibus p̃uideri in partibus occidius.
ubi ex omni orbe confluit ueneranter
angelicũ dep̃catura subsidiũ. religiosa
multitudo fideliũ :
in altũ spatio ducentoꝵ cubitoꝵ porrigit᷑
Oceano undiq cinctus locus. angustũ admi-¬
rabilis insulae p̃b& spaciũ int̾̃ hostia situs.:
ubi immergunt se mari flumina segia.
in de ñbreue nimiũ spatiũ. Longitudine uͦ
haec latitudine a radice qua ꝓmin&:: non
multũ distat ut conicit᷑ ab eo oꝑe. quo salua¬
tũ immo seruatũ est : humani generis incre
milibus occasũ ꝓspectans. abricatensẽ pagũ
dirimit abritannia Nulla ibi exerceri
ual& actio mundalis. his solis congruus ex¬

Expanded text:
electionem. Haec ita esse devotio credit electionem. Haec ita esse devotio credit fidelium propter ostensionem signorum. Notum enim se fieri voluit mortalibus aetatis nostrae temporibus, quo se humanum genus in electorum spirituum societate cognosceret devocatum. Denique advertendum est quo mysterio locum mortalibus praeviderit in partibus occiduis, ubi ex omni orbe confluit veneranter angelicum imprecatura subsidium religiosa multitudo fidelium. Cin altum, in spatio ducentorum cubitorum porrigitur, Oceano undique mari cinctus locus, angustum admirabilis insulae praebet spatium inter ostia situs, ubi immergunt se mari flumina Segia inde non breve nimium spatium. Longitudine vero ac latitudine a radice qua prominet non multum distat ut conjicitur ab eo opere quo salvatum, imo servatum est humani generis incremmillibus, occasum prospectans, Abrincatensem pagum dirimit a Britannia. Nulla ibi exerceri valet actio mundalis; his solis congruus exs
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃tũ. dũ exeunte ꝓomnẽ terram
sono apostoloꝵ : ceremoniȩ trans ferunt᷑:
saeroꝵ ꝑministeria angłoꝵ. Aiunt ebi.
Historiae aec clesiasticȩ. qđ post passionem
& ascensionẽ dñi ad celos: post diu expec¬
tatã israhelitarũ plenitudinẽ. cũ ad ꝓpin¬
humanitatis. eccła apud hierosolimã moni¬
tu diuinitatis ꝑcunctũ orbẽ gentibus
euuangelizatura diffundit᷑ Cũꝙ con¬
gregatꝰ undiq ex omnibus locis popłs
paschalis festiuitatis prestolaret᷑ diem.
sacerdo tibus solitas excubias obseruanti¬
bus uoces subitas uigiles audiunt dicen¬
tes. migremꝰ ex his sedibus. Voces uero
subite ꝑ angłos emisse quȩ eñtiauerunt
beatoꝵ spirituũ demigratione: angelicũ
ministeriũ insimiarunt. ad ȩccłam gen-¬
tiũ trans ferendũ. Ex quibus patenter
insinuat᷑. qđ beatꝰ micha el archangelus
ministeriũ qđ exereuerat indei quondã
populo : idem sortitus sit apud gentiũ

Expanded text:
sacramentum, dum exeunte per omnem terram sacramentum, dum exeunte per omnem terram sono apostolorum, caeremoniae transferuntur per ministeria angelorum. Aiunt etenim historiae ecclesiasticae quod post passionem et ascensionem Domini ad coelos, post diu exspectatam Israelitarum plenitudinem, cum appropinhumanitatis, Ecclesia apud Hierosolymam monitu Divinitatis per cunctum orbem gentibus evangelizatura diffunditur. Cumque congregatus undique ex omnibus locis populus Paschalis festivitatis praestolaretur diem, sacerdotibus solitas excubias observantibus, voces subitas vigiles audivit dicentes: Migremus ex his sedibus. Voces vero subito per angelos emissae, quae enuntiaverunt beatorum spirituum demigrationem, angelicum ministerium insinuarunt ad Ecclesiam gentium transferendum. Ex quibus patenter insinuatur quod beatus Michael archangelus ministerium quod exercuerat in Dei quondam populum, eumdem sortitus sit apud gentium
Abbreviated transcription (Latin):
głs umnus ex septẽ in conspectu dñi semꝑ ad¬
sistentiũ. qu i & iam & paradisi prepositus:
saluatoꝵ animas in pacis regione collaturꝰ
legit᷑: Post eã manifestationẽ qua se in
monte gargano adorandũ ac glorificandũ
quomꝰ & qualit̃ uoluit sicut inseriptis habet᷑
ostendit: His ut cõp̃hensum est ꝓbeatum
archangłm patratis. illuminatis xp̃i grã
cunctis gentibus inorientalibus romoniae
partibus: accipe quibus sese indicus mani-¬
festare idem beatissimꝰ princeps ciuium
suꝑnoꝵ uoluerit p̃sulẽ occidentalium
populoꝵ . ut qui condã benedicto inpari.¬
archis popło israhȩlitico defensionis ad¬
tribuerat opem: ipse custos existeret
ac preuius uocatis filiis ꝑ adoptione: Nã ꝙ
legit᷑ in uisione daniheł ꝓpħe. dicente
eidem angło. Nemo est ad iutor meus in
pocius ꝓdito. ipso ad patrẽ remeante dũ
abolit᷑ obseruatio priscȩ legis: constabilit̃
ad nunciationis euangelicȩ ad mirabile

Expanded text:
s unus ex septem in conspectu Domini semper assistentibus, qui etiam et paradisi praepositus salvatorum animas in pacis regione collocaturus legitur, post eam manifestationem qua se in monte Gargano ad adorandum ac glorificandum quomodo et qualiter voluit, sicut in scriptis habetur, ostendit; his, ut comprehensum est, per beatum archangelum patratis, illuminatis Christi gratia cunctis gentibus, in orientalibus Romaniae partibus accipe quibus sese indiciis manifestare idem beatissimus princeps civium supernorum voluerit praesulem occidentalium populorum: ut qui quondam benedicto in patriarchis populo Israelitico defensionis attribuerat opem, ipse custos existeret ac praevius vocatis filiis per adoptionem. Namque legitur in visione Danielis prophetae dicente eidem angelo: Nemo est adjutor meus in potius prodito, ipso ad Patrem remeante, dum aboletur observatio priscae legis, constabilitur annuntiationis evangelicae admirabile
Abbreviated transcription (Latin):
longe lateq undiꝙ ꝑ prouincias suꝑboꝵ
cipe monarchiã tocius occiduis & septẽ¬
trionis nec non & meridiei partes strenue
gub̾nante : quia omp̃s ds̃ ñ solũ in omnibꝰ
gentibus uerũ etiam in omnib mundi¬
partibis quẽ ipse fecit: ꝑ subiectoꝵ spiritu¬

Expanded text:
incias superborum ege monarchiam totius occiduae et septentrionis, necnon et meridiei partis strenue gubernante, quia omnipotens Deus non solum in omnibus gentibus, verum etiam in omnibus mundi quem ipse fecit sub
Abbreviated transcription (Latin):
sequertia. ꝑscrutati st̃ iniquitates: defecer̃
scrutantes s. rutationes. id ẽ. acba & acuta
consilia. Non tradatur ꝑ nos: sed ꝑ disci¬
pulũ suũ. Non occidatur a nobis: sed a
udice. Totũ nos faciamus: & nichil fecis¬
se uideamur. Et ũbi est clamor linguę.
crucifige crucifige : sic ceci estis: ut & sur¬
disitis: Simulata innocentia ñ est in nocen¬
tia. Simulata equitas ñ ẽ ȩquitas. sed du¬
plex iniquitas: quia & iniquitas est & simu¬
latio Ibi ergo isti defecer̃: srutantes sruta¬
tiones. Quanto acutiꝰ sibi excogitare uide¬
bantur. tanto magis deficiebant : quia a lumi¬
ne ueritatis & equitatis. in ꝓfunda consilioꝵ
malignorũ demergebantur. Habet iusticia
quandã lucẽ suã: ꝑfundit & illustrat
animam inherentẽ sibi Anima uͦ auer¬
tens se a luce uistitiȩ quanto magis quȩ¬
rit quid inueniat contra iustitiã : tanto
plus a luce repellitur. & in tenebrosa de¬
mergitur.E .UII.¬

Expanded text:
erscrutati sunt iniquitatem; defecerunt scrutantes scrutationes: id est acerba et acuta consilia. Non tradatur per nos, sed per discipulum suum: non occidatur a nobis, sed a judice: totum nos faciamus, et nihil fecisse videamur. Et ubi est clamor linguae: Crucifige, crucifige? Sic caeci estis, ut et surdi sitis. Simulata innocentia non est innocentia: simulata aequitas non est aequitas, sed duplex iniquitas; quia et iniquitas est, et simulatio. Ibi ergo isti defecerunt scrutantes scrutationes. Quanto acutius sibi excogitare videbantur, tanto magis deficiebant; quia a lumine veritatis et aequitatis in profunda consiliorum malignorum demergebantur. Habet justitia quamdam lucem suam; perfundit, et illustrat animam inhaerentem sibi: anima vero avertens se a luce justitiae, quanto magis quaerit quod inveniat contra justitiam, tanto plus a luce repellitur, et in tenebrosa demergitur. Meri
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃is enĩ qui lactis ẽ. particeps. exꝑsest
sermonis iusticiae. paruulus enĩ est.
Perfectoꝵ autem est solidus cibus.
Toꝵ qui ꝓconsuetudine exercitatos
habent sensus ad discretionem boni
ac mali. Qua propter inter¬
mit tentes incoationis xp̃i sermonẽ. ad per-¬
fectionẽ feram᷑. ñ rursũ iacientes fundam̃tũ
poenitentiȩ ab oꝑib mortuis & fidei ad

Expanded text:
omnis enim qui lactis est particeps expers est sermonis iustitiae parvulus enim est perfectorum autem est solidus cibus eorum qui pro consuetudine exercitatos habent sensus ad discretionem boni ac mali quapropter intermittentes inchoationis Christi sermonem ad perfectionem feramur non rursum iacientes fundamentum paenit
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ ordinẽ melchi sedehe. qui in dieb
carnis suae p̃ces supplicioraesq ad eũ
qui possit saluum illum a morte facere.
cũ clamore ualido & lacrimis offerens
& exauditus prosua reuerentia. Et quidem
cũ eẽtsilius didicit ex his quȩ passus est
obedientiã. & c̃sũmatꝰ factus ẽ omib obtẽ¬
perantib sibi causa salutis xet̾na apellatꝰ

Expanded text:
cundum ordinem Melchisedech qui in diebus carnis suae preces supplicationesque ad eum qui possit salvum illum a morte facere cum clamore valido et lacrimis offerens et exauditus pro sua reverentia et quidem cum esset Filius didicit ex his quae passus est oboedientiam et consummatus factus est omnibus obtempera
Abbreviated transcription (Latin):
modo obtex̃ caligine infurore suo dñs filiã
syon: ꝓiecit decaelo int̾rã inclitã isrł: & ñ
recor datus est scabelli pedũ suoꝵ indie
furorissui : Beth Precipitauit dñs nec peꝑeit
om̃ia speciosa iacob destrux̃ infurore suo:
armnitiones uirginis iuda de iecit interrã.
polluit regnũ & principes eiꝰ Gimel.
Confregit inira fuoris omne cornu usrl
auertit retrorsũ dexterã suã a facie mi¬
muici & suc cendit in iacob quasi ignẽ fle
deuorantis in giro Deleth. Tetendit arcũ

Expanded text:
modo obtexit caligine in furore suo Dominus filiam Sion proiecit de caelo terram inclitam Israhel et non recordatus est scabilli pedum suorum in die furoris sui BETH praecipitavit Dominus nec pepercit omnia speciosa Iacob destruxit in furore suo munitiones virginis Iuda deiecit in terram polluit regnum et principes eius GIMEL confregit in ira furoris omne cornu Israhel avertit retrorsum dexteram suam a facie inimici et succendit in Iacob quasi ignem flammae devor
Abbreviated transcription (Latin):
omia menia eius. dissipauit munitiones eius.
& repleuit in filia uida humiliatũ & humi¬
liatã. Et dissipauit quasi hortũ tentoriũ suũ:
demolitus ẽ. tab̾nacu suum Obliuioni tradidit
dominus insion festiuitatem & sabbatũ: & ob¬
ꝓbrĩ in indignationem furoris sui. regẽ &e
sacerdotẽ: zai. Reppulit dñs altare suum.
maledix̃ sanctificationi suae: tradidit in manꝰ
inimici muros turriũ eius: uocẽ deder̃ in domo
dñi sicut indie sollẽpni. Cogitauit dñs dissipa

Expanded text:
nia eius dissipavit munitiones eius et replevit in filia Iuda humiliatum et humiliatam VAV et dissipavit quasi hortum tentorium suum demolitus est tabernaculum suum oblivioni tradidit Dominus in Sion festivitatem et sabbatum et obprobrio in indignatione furoris sui regem et sacerdotem ZAI reppulit Dominus altare suum maledixit sanctificationi suae tradidit in manu inimici muros turrium eius vocem dederunt in domo Domini sicut in die sollemni HETH cogitavit
Abbreviated transcription (Latin):
eos principatus quidã. Uidebant sibi ab eo
auferri pͥncipatũ : & ex delectatione sua
rebellauerunt aduersus dñm. Qui si rebellas¬
sent aduersus delectationẽ suã malã: ipsam
inuidentiã uincerent nec uincerentur ab ea.
& eẽt. illis dñs saluator qui uenerat ut sa nar&
Nunc aut̃ fauerunt febri repugnauerunt
medico. Quicquid suggerebat febris faciebañ.
quicquid iubebat contra medicus negligebant.
Ergo illi magis occisi sunt ñ dñs Nam in d iõ
mors occisa est : in illis iniquitas uixit.
Uiuente autem in se iniquitate : illi mortui
sunt. Narrauerunt ut absconderent musci¬
pulas. dixerunt quis udebit eos: Latere pu¬
tabant eũ quem occidebant Latera dnm̃:
Ecce puta. homo erat xp̃c sicut & coeteri ho¬
mines. Nesciebat quid de illo cogitaretur:
Nũ quid & ds̃ nescit : Ocor hd̾maniũ quare
dixisti tibi quis iud& me: cũ ille uideat qui
fecit te : dixerunt quis uidebit eos: Uidebat

Expanded text:
eos principatus. Quidam videbant sibi ab eo eos principatus. Quidam videbant sibi ab eo auferri principatum, et ex delectatione sua rebellaverunt adversus Dominum: qui si rebellassent adversus delectationem suam malam, ipsam invidentiam vincerent, nec vincerentur ab ea, et esset illis Dominus salvator, qui venerat ut sanaret. Nunc autem faverunt febri, repugnaverunt medico: quidquid suggerebat febris, faciebant; quidquid jubebat contra medicus, negligebant. Ergo illi magis occisi sunt, non Dominus: nam in Domino mors occisa est, in illis iniquitas vixit; vivente autem in se iniquitate, illi mortui sunt. 10. Narraverunt ut absconderent muscipulas; dixerunt: Quis videbit eas? Latere putabant eum quem occidebant, latere Deum. Ecce puta, homo erat Christus, sicut caeteri homines; nesciebat quid de illo cogitaretur: numquid et Deus nescit? O cor humanum, quare tibi dixisti, Quis videt me, cum ille videat qui te fecit? Dixerunt: Quis videbit e
Abbreviated transcription (Latin):
Prorsus fr̃s certamen est: aut occides
iniquitatẽ : aut occideris ab inqͥtate:
N oli querere occidẽ iniqͥtatẽ. tanꝗ aliqͥd
extra te: ad te ipsũ respice. Uide quid tecũ
pugn& inte : & caue ne exte iniquitas tua
inimica tua interfecta non erit Ex te enĩ
est: & anima tua aduersus te rebellat. ñ
aliud aliquid Ex quadã parte heres dõ.
ex quadã parte delectaris scł Illud quo
delectaris scło. pugnat adue sus mentem.
mittat. Magnũ adiutoriũ hab&. uincit
qđ in illa sibi rebellat: si ꝑseuerat in pugnan¬
do. Est peccatũ in corpore tuo: sed ñ regn&x.
in uestro mortali corpore: ad obediendũ
quod delect& ad malũ: non obtemꝑando facis
ut non regn& qđ est : & ita fia post ea ut ñ sĩt
qđ erat. Quando cũ absorbebitur mors in uictoria
Cũ corruptibile hoc induerit incorruptionem :
ibi ñ erit qđ tͥ repugn&ꝵ. & non erit qđ te aliud
delecte: nisi deus. Ec .U.
Ergo isti uidei qui in uider̃ dño: delectabat

Expanded text:
Prorsus, fratres, certum est; aut occidis iniquitatem, aut occideris ab iniquitate. Noli autem quaerere occidere iniquitatem tanquam aliquid extra te. Ad teipsum respice, vide quid tecum pugnet in te; et cave ne expugnet te iniquitas tua, inimica tua, si interfecta non erit: ex te enim est, et anima tua adversus te rebellat, non aliud aliquid. Ex quadam parte cohaeres Deo; ex quadam parte delectaris saeculo: illud quo delectaris saeculo, pugnat adversus mentem qmittat, magnum adjutorium habet. Vincit quod in illa sibi rebellat, si perseverat in pugnando. Est peccatum in corpore tuo, sed non regnet. in uestro mortali corpore ad oboediendum quod delectet ad malum; non obtemperando facis ut non regnet quod est, et ita fiet postea ut non sit quod erat. Quando? Cum absorbebitur mors in victoriam, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem : ibi non erit quod tibi repugnet, non erit quod te aliud delectet nisi Deus. Ergo et isti Judaei inviderunt Domino; delectabat
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ dei teneamus sp̃ei nr̃ae confessionem:
Non enĩ habemꝰ pontificẽ qui non possit cõ¬
pati infirmitatib nostris. Temptatum aut̃
per om̃ia pro similitudine absq peccato.
Adeamus gͦ cum fidutia ad tronum gratiae
ut misericordiam consequamur. & grãm
inueniamꝰ in auxilio oportuno
m̃is nãq pontifex ex hominib assum-

Expanded text:
neamus confessionem non enim habemus pontificem qui non possit conpati infirmitatibus nostris temptatum autem per omnia pro similitudine absque peccato adeamus ergo cum fiducia ad thronum gratiae ut misericordiam consequamur et gratiam inveniamus in auxilio oportuno mnis namque pontifex ex h
Abbreviated transcription (Latin):
obsecro. ut ꝓme tuis orationibus impetres.
ne qui culpam contẽptoris fugio. p̃sũptoris
noxã incurrã. Credo enĩ qđ orando im
pleri facias qđ me arriperȩ iubendo
terit meȩ erit audaciȩ tue uero orati.¬
onis si euasero culpam:¬

Expanded text:
obsecro, ut pro me vestris orationibus impetretis, ne qui culpam contemptoris fugio, praesumptoris noxam incurram; sed credo, quod orando me implere faciatis, quod arripere iubendo terit, meae erit audaciae; vestrae vero orationis, si non evasero culpa
Abbreviated transcription (Latin):
epõ repugnarent: om̃s fere iniħm dñm
crediderunt. clamantes palã & c̃fitentes
dm̃ martini colendũ. idola negligenda
uud etiam inpago eduorũ gestũ sit
referã: ubidũ tẽplũ idem euerter&:
furens gentiliũ rusticoꝵ ineũ inruit
multitudo Cũq unus audatior caeteris.
stricto eũ gladio peter&: re iecto pallio
nudã ceruicẽ ꝑcussuro p̾buit: Nec cunctat᷑
ferire gentilis sed cũ dextera altius extu¬
liss& resupinus ruit : consternatusq diui-¬
no metu. ueniã p̃cabat᷑:¬

Expanded text:
episcopo repugnarent, omnes fere Iesum Dominum episcopo repugnarent, omnes fere Iesum Dominum crediderunt, clamantes palam et confitentes, Deum Martini colendum, idola autem neclese possent. Quid etiam in pago Aeduorum gestum sit, referam. ubi dum templum itidem euerteret, furens gentilium rusticorum in eum inruit multitudo. cumque unus audacior ceteris stricto eum gladio peteret, reiecto pallio nudam ceruicem percussuro praebuit. nec cunctatus ferire gentilis, sed cum dexteram altius extulisset, resupinus ruit, consternatusque diuino metu ueniam precabat
Abbreviated transcription (Latin):
Nanco autẽ cui leꝓsum nom̃ ẽ. cũ idem
tẽplũ opulentissimũ suꝑ stitione religionis¬
illiꝰ uoluiss& euertere : restitit ex multitu¬
do gentiliũ. adeo ut ñ absq iniuria sit
repulsus: Itaq secessit ad ꝓxima loca.
ibiq ꝑtriduũ cilicio ꝑtectꝰ & cinere ie ui¬
nans seꝑ atq orans p̃cabat᷑ ad dnm: ut
quia templũ illud euertere humana
manu ñ potuiss&: uirtus illud diuina
diruer&e: Tuc subito ei duo angłi hastati
atq scutati instar milicie caelestis se
obtulerunt : dicentes missosse ad nõ ut
rusticã multitudinẽ fugarent. p̃sidiũꝙ
marrino ferrent nequis dũ tẽplũ dirueret᷑
obsister&. Redir& ergo & opus ceptũ de¬
uotus impler&: Ita regressus aduicũ. ins¬
pectantib gentiliũ turbis & qui escentib
dũ ꝓfanã aedẽ usq ad fundam̃ta diruer& :
aras om̃s atꝙ simula cra redegit inpuluerẽ.
Quo uiso rustici. cũ se intelligerent diuino
nutu obstupe factos atꝙ per territos ne

Expanded text:
co autem, cui Leprosum nomen est, cum itidem templum opulentissimum superstitione religionis uoluisset euertere, restitit ei multitudo gentilium, adeo ut non absque iniuria sit repulsus. itaque secessit ad proxima loca, ibique per triduum cilicio tectus et cinere, ieiunans semper adque orans, precabatur ad Dominum, ut, quia templum illud euertere humana manus non potuisset, uirtus illud diuina dirueret. tum subito ei duo angeli hastati adque scutati instar militiae caelestis se obtulerunt, dicentes missos se a Domino, ut rusticam multitudinem fugarent praesidiumque Martino ferrent, ne quis, dum templum dirueretur, obsisteret: rediret ergo et opus coeptum deuotus impleret. ita regressus ad uicum, inspectantibus gentilium turbis et quiescentibus , dum profanam aedem usque ad fundamenta dirueret, aras omnes adque simulacra redegit in puluerem. quo uiso rustici, cum se intellegerent diuino nutu obstupefactos adque perterritos, ne
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptauimus. Hȩc eis dicentibꝰ cũ iam
tenebrȩ noctis ad uenissent. subito
nati sunt: Ascendentesq ubi erant
Prostratiquoq in pauimento clamabant
qui errore seducti sunt: Tanta enĩ om̃s
conpunctio cordis attigerat ut dicer&
lysimacͥus. uere xp̃s est filius dĩ quẽ
predicat seruus eius andreas: Tunc
erecti ab apło corroborati sunt infide:
Tantũ parentes pueri noncrediderunt:
Qui execrantes adulescentẽ regressisunt
inpatriã subdentes omma que habebant
publicis dictionib post dies autem
expirauerunt. Et post hec ꝓeo qđ
diligerent om̃s uiri ciuitatis. adu¬
lescentẽ propter bonitatẽ & man¬
suetudinẽ eius. omne patrimonium
ei concessum est apublico. & erat
possidens cunga quȩ habuerant
parentes eius nontamen ab apło dis¬
cedebat sed fructus prȩdiorũ in pau¬
perũ necessitatib et cũris indigentiũ
expendebat.:¬

Expanded text:
temptavimus'. Haec eis dicentibus, cum iam temptavimus'. Haec eis dicentibus, cum iam tenebrae noctis advenissent, subito nati sunt. Ascendentesque ubi erat prostrati quoque in pavimento, clamabant pro servis tuis, qui errore seducti sunt'. Tanta enim omnes conpunctio cordis attigerat, ut diceret Lysemachus: 'Vere Christus est filius Dei, quem praedicat servus eius Andreas'. Tunc erecti ab apostolo, conroborati sunt in fide, tantum parentes pueri non crediderunt. Qui exsecrantes adolescentem, regressi sunt in patriam, subdentes omnia quae habebant publicis ditionibus. Post dies antem expiraverunt; et post haec, pro eo quod diligerent omnes viri civitatis adolescentem propter bonitatem et mansuetudinem eius, omne patrimonium ei concessum est a publico, et erat possidens cuncta quae habuerant parentes eius. Non tamen ab apostolo discedebat, sed fructus praediorum in pauperum necessitatibus et curis indigentium expendebat.
Abbreviated transcription (Latin):
& cũ ĩa flãma ferreret᷑ in altũ. arrept᷑a
torũ natura consistit. qui arentia
inficis. et infecta facis arescere. qui
ignita refrigeras et extincta succen¬
dis.tu extingue hos ignes ut tui
non tepescant sed magis accendant᷑
ad fidem. & hȩc dicens sparsit de suꝑ
aquã exampulla: Et satim omne
incendiũ ita sopitũ ẽ : ac si ñ fuisset
accensũ Qđ uidentes parentes pueri
dicebant Ecce iam filius ñr magus
effectiis est Et ad hibentes scalas
uolebant ascendere intristigo ut
eos interficerent gladio dñs autẽ
excecauit eos neuiderent ascensũ
scalarũ: Cũq in hac peruersitate
durarent : quidã lisimachus eciuibus
ait: Vt quid ouiri casso uos labore
consumitis ds̃ enĩ pugnat pro uiris
istis et uos non cognoscitis: sinite ab
hac stultitia ne uos cȩlestis ira con¬
sumet: Hec eo dicente conpuncti
om̃s corde dicebant. uerus est dĩ
quẽ isti colunt quẽ et nos persequi

Expanded text:
Et cum iam flamma fereretur in altum, arreptam Et cum iam flamma fereretur in altum, arreptam torum natura consistit, qui arentia inficis et infecta facis arescere, qui ignita refrigeras et extincta succendens, tu extingue hos ignes, ut tui non tepescant, sed magis accendantur ad fidem'. Et haec dicens, exparsit desuper aquam ex ampulla, et statim omne incendium ita supitum est, acsi non fuisset accensum. Quod videntes parentes pueri, dicebant: 'Ecce iam filius noster magus effectus est'. Et adhibentes scalas, volebant ascendere in tristico, ut eos interficerent gladio. Dominus antem excaecavit eos, ne viderent ascensum scalarum. Cumque in hac pervenitate durarent, quidam Lesemachus e civibus ait: 'Ut quid, o viri, casso vos labore consumitis? Deus enim pugnat pro viris istis, et vos non cognoscitis? Sinite ab hac stultitia, ne vos caelestis ira consumat'. Haec eo dicente, conpuncti omnes corde, dicebant: 'Verus est Deus, quem isti colunt, quem et nos persequi
Abbreviated transcription (Latin):
rat quidam iuuenis inte salonica
nobilis ualde ac diues opibus ex¬
uos nomine. Hic uenit ad apłm nes¬
cientib parentibus suis. et ꝓcidens
ad pedes eius rogabat eum dicens
Ostende michi quȩso famule dĩ uiam
ueritatis. Cognoui enĩ qđuerus minister
de parentibis meminens neq de
facultatibus aliquã impendens sollicitu¬
dinẽ: Parentes aut̾ẽ requirentes eũ.:
audierunt qđ inphilippis cũ apło
moraretur : & uenientes cũ munerib
rogabant ut separaret᷑ abeo. sed nole¬
bat dicens: Vtinã nec uos has opes
haberetis ut mundi cognoscentes auc¬
torẽ qui ẽ. uerus ds̃ erueretis animas
descendit de tristigo. et p̃dicabat
eis uerbũ dĩ. sed non audientibus
rediit ad puerũ et clausit hostia domꝰ.
At illi conuocata cohorte uenerunt
ut incenderent domũ illã in qua
erat iuuenis dicentes: Intereat puer
qui reliquit parentes et patriam:
Adhibentesq fasces carecti scirpiq et
facularũ. coeperunt succendere domũ.

Expanded text:
rat quidam iuvenis in Tesalonica nobilis valde ac dives opibus Exuos nomine. Hic venit ad apostolum, nescientibus parentibus suis, et procidens ad pedes eius, rogabat eum, dicens: 'Ostende mihi, quaeso, famule Dei, viam veritatis. Cognovi enim, quod verus minister de parentibus meminens neque de facultatibus aliquam inpendens sollicitudinem. Parentes autem requirentes eum, audierunt, quod in Philippis cum apostolo moraretur, et venientes cum muneribus, rogabant, ut separaretur ab eo; sed nolebat, dicens: 'Utinam nec vos has opes haberetis, ut mundi cognoscentes auctorem, qui est verus Deus, erueretis animas descendit de tristico et praedicabat eis verbum Dei; sed non audientibus, rediit ad puerum et clausit ostia domus. At illi, convocata cohorte, venerunt, ut incenderent domum illam in qua erat iuvenis, dicentes: 'Intereat puer, qui reliquid parentes et patriam'. Et adhibentes fasces caractae scyrpique et facularum, coeperunt succendere domum.
Abbreviated transcription (Latin):
Uecce Nlomoerat
in hierłm cui nom̃ symeon : & homo¬
phetis. a pastoribus & parentibus. sed & iam
a senioribus & iustis: generatio dñi accepit
testimoniũ: Om̃is aetas & uterq sexus. euen¬
toꝵq miracula fidẽ adstruunt: Clirgo ge¬
nerat. sterilis parit: Mutus loquit᷑ elisab&h
ꝓphetat. magus adorat. utero elausus exul¬
tat. Uidua confitetur: iustus expectat &
bene nistus qui ñ suã sed popłi grãm require¬
bat. Cupiens ipse corporeȩ uinculis fragilita¬
tis ab solui sed expectans uidere ꝓmissum.
sciebat enĩ quia beati oculi qui uiderent.
nunc inquid dimitte seru̾u tuũ: Uide te¬
iustũ uelut corporeȩ molis carcere inclusũ
uelle dissolui. ut incipiat. eẽ. cũ xp̃o: Dis sol¬
ui enĩ & eẽ cũ xpõ. multomelius: Sed qui
uult dimittiueniat intẽplũ. ueniat in
fidei suae brachiis. tunc di mit tet᷑ ut ñuideat
mortẽ. qua uiderit uita: Uides uberem
in om̃s grãm dñi genet rationes diffusam.

Expanded text:
ecce homo erat in Hierusalem, cui nomen Simeon. phetis, a pastoribus et parentibus, sed etiam a senioribus et iustis generatio domini accipit testimonium. omnis aetas et uterque sexus euentorumque miracula fidem adstruunt: uirgo generat, sterilis parit, mutus loquitur, Elisabet prophetat, magus adorat, utero clausus exsultat, uidua confitetur, iustus exspectat. et bene iustus, qui non suam, sed populi gratiam requirebat, cupiens ipse corporeae uinculis fragilitatis absolui, sed exspectans uidere promissum; sciebat enim quia beati oculi qui uiderent. nunc inquit dimitte seruum tuum. uide iustum uelut corporeae carcere molis inclusum uelle dissolui, ut incipiat esse cum Christo; dissolui enim et cum Christo esse multo melius. sed qui uult dimitti ueniat in templum, ueniat in ibusdam fidei suae bracchiis. tunc dimittetur, ut non uideat mortem, qui uiderit uitam. uides uberem in omnes gratiam domini generatione diffusam
Abbreviated transcription (Latin):
omniũ ñtiar&: Cuiꝰ merita alibi descripsimꝰ
cũ uiduas hortaremꝰ. hoc loco q̃m adalia
ꝓperamus non putamus iteranda. non ociose
tam̃ annosoctoginta quatuor uiduitatis eius
expressit. quia & septẽ duo decades et duae
quadragesimȩ. sacrũ uidentur. numerum
de signares:¬

Expanded text:
omnium nuntiaret. cuius merita cum alibi descripserimus, omnium nuntiaret. cuius merita cum alibi descripserimus, cum uiduas hortaremur, hoc loco, quoniam ad alia properamus, non putamus iteranda. non otiose tamen annos LXXXIIII uiduitatis eius expressit, quia et septem duodecades et duae quadragesimae sacrum uidentur numerum designare
Abbreviated transcription (Latin):
ut iustoꝵ iniquoꝵꝙ merita discernat: et
ꝓ nostroꝵ qualitate factoꝵ: iudex uerus
& iustus au supplicia de cernat. aut p̃mia:
& tuã inquit ipsius animã ꝑtransibit gladiꝰ.
Nec lit tera nec historia doc&. ex hac uita
mariã corporalis necis passione migrasse:
Ñ eñi anima sed corpus materiali gladio trans¬
uerberat᷑ : et ideo prudentiã mariae. haud
ignarã misterii caelestis ostendit: Uiuũ
ẽ. eñi uerbũ dĩ & ualidũ et acutũ omni
gladio acutissimo. penetrans usq ad diui
sionẽ animȩ & sp̃s. artuũq & medullarũ
cogitationes cordis & secreta scrutatur
animoꝵ. quia nuda mentiũ & aꝑta sunt
omĩa dĩ filio. quã conscientiȩ secreta non
fallunt: Prophetauit itaꝙ symeon. ꝓphe¬
tauerat copulata coniugio. ꝓphetauerat
uirgo. debuit etiã uidua ne qua aut ꝓfessio
de ẽẽt. aut sexus Et ideo anna & stipendus
uiduitatis & morib talis inducit᷑ ut qigna
plane fuisse credatur. quȩ redẽptor̾e uenisse

Expanded text:
ut iustorum iniquorumque- merita discernat et pro nostrorum qualitate factorum iudex uerus et iustus aut supplicia decernat aut praemia. et tuam inquit ipsius animam pertransibit gladius. nec littera nec historia docet ex hac uita Mariam corpNon enim anima, sed corpus materiali gladio transverberatur. Et ideo prudentiam haud ignara mysterii coelestis ostendit. Vivum est enim verbum Dei et validum et acutum et omni gladio asionem animae et spiritus artuumque et medullarum cogitationes cordis et secreta scrutatur animorum, quia nuda mentium et aperta sunt omnia filio, quem conscientiae secreta non fallunt. prophetauit itaque Symeon, prophetauerat copulata coniugio, prophetauerat uirgo, debuit etiam uidua, ne qua aut professio deesset aut sexus. et ideo Anna et stipendiis uiduitatis et moribus talis inducitur, ut digna plane fuisse credatur, quae redemtorem uenisse
Abbreviated transcription (Latin):
perii quoq domiciani crudelissimi çȩsaris
sexto decimo ingruente. Quẽ ultio diuina
ut & neronẽ cuiꝰ hic porcio fuerat post
necẽ apłoꝵ sine ulla. ẽ. ꝓcrastinacione
secuta qua ꝑcussus uitã cũ tẏrannico prin¬
cipatu mirabilit̾ ut par erat amisit. reg¬

Expanded text:
perii quoque Domitiani crudelissimi Caesaris perii quoque Domitiani crudelissimi Caesaris decimo sexto ingruente. Quem ultio divina, ut et Neronem, cujus hic portio fuerat, post necem apostolorum, sine ulla est procrastinatione secuta, qua percussus, vitam cum tyrannico principatu miserabiliter, ut par erat, amisit: reg
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ual& enarrare uerũ. nec ipsis quȩ sunt
humanis mentibus cõp̃hendi: Vnde nec dig¬
nitas honoris & magnificentiȩ ecꝵ. hominis
cogitatu potest at tingi. Experiunt᷑ infirmi¬
tam̃ ac quibuscũq anxietatibus afflicti ineo.
famulos conueniat honorari. quoꝵ inter¬
uentu recipit cecitas uisũ. debilitas gressũ.
& obstructe auriũ ianue reciꝑe merent᷑
auditũ Sed nec illud silendũ. ẽ. quod in¬
mundoꝵ spirituũ. infestacione uexati.
dũ admemoratoꝵ xp̃i testiũ tumulos exa¬
minandi. uirtute diuina ducunt᷑. scõꝵ
ipsoꝵ cogunt᷑ imꝑio. quoquisq sit marty
rũ positus loco de signominibus indicare.
Quoꝵ memoranda & głosissima passio
eregione urbis parisioꝵ in colle qui antea
mons mercurii. qm in ibi idoloꝵ ipsius
principalit̾ colebat᷑ agallis Nunc uero
Apassione autẽ sexagesimo quarto. etatis uͦ
beatissimi dionisũ. circit̾ nonagesimo. Im¬

Expanded text:
praevalet enarrare; verum nec ipsis queunt praevalet enarrare; verum nec ipsis queunt humanis mentibus comprehendi. Unde nec dignitas honoris et magnificentiae eorum hominis cogitatu potest attingi. Experiuntur tamen infirmi ac quibuscunque anxietatibus afflicti, in eoantum Dei famulos conveniat honorari, quorum interventu recipit caecitas visum, debilitas gressum et obstrictae aurium januae recipere merentur auditum. Sed nec illud silendum est, quod immundorum spirituum infestatione vexati, dum ad memoratorum Christi testium tumulos examinandi virtute divina ducuntur, sanctorum ipsorum coguntur imperio, quo quisque martyrum sit positus loco, designatis nominibus indicare. Quorum memoranda et gloriosissima passio e regione urbis Parisiorum in colle qui antea mons Mercurii, quoniam inibi idolum ipsius principaliter colebatur a Gallis, nunc vero a passione autem sexagesimo quarto: aetatis vero beatissimi Dionysii circiter nonagesimo, im