comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirgã iã pridẽ aridã manu gerebat: hanc
solõ fixit. atq illi aduene id operis in ponit :
ut tãdu uirgulȩ aquã irriguã ministrar&.
donec qđ contra omnẽ naturã erat lignũ
aridũ insolo areente uiut scer&: Sub¬
iectꝰ aduena durȩ legis imperio. a quam
ꝓpriis humeris cotidie. ue hebat. quȩ anilo
flumine ꝑduo ferie milia petebatur:
lãꝙ emenso anni spatio. labor noncȩssabat
operantis : & de fructu operis spes. eẽ. non
poterat. tam̃ obedientiȩ uirtus in labore
durabat: Sequens quoq annus: uanũ laborẽ
iam affecti fratris eludit: Tertio demum
succedentiũ tẽpoꝵ labente curriculo. cũ
neq nocte neq interdiu aquarius ille
cessar& oꝑator : uirga floruit : Ego ipsam
quasi intestimoniũ manens quant̾u obȩdi¬
entiȩ meruit. & quantũ fides possit osten¬
dit Sed me dies ante defici&: quã diũsa
miracula quȩ mͥ de scoꝵ uirtutib sunt
conperta consũmẽ:¬

Expanded text:
uirgam iam pridem aridam manu gerebat. hanc uirgam iam pridem aridam manu gerebat. hanc solo figit adque illi aduenae id operis inponit, ut tamdiu uirgulae aquam inriguam ministraret, donec, quod contra omnem naturam erat, lignum aridum in solo arente uiresceret. subiectus aduena durae legis imperio aquam propriis umeris cotidie, conuehebat, quae a Nilo flumine per duo fere milia petebatur. iamque emenso anni spatio labor non cessabat operantis, et de fructu operis spes esse non poterat: tamen oboedientiae uirtus in labore durabat. sequens quoque annus uanum laborem iam affecti fratris eludit. tertio demum succedentium temporum labente curriculo, cum neque noctu neque interdiu aquarius ille cessaret operator, uirga floruit. ego ipsam quasi in testimonium manens, quantum oboedientia meruerit et quantum fides possit, ostendit. sed me dies ante deficiet, quam diuersa miracula, quae mihi de sanctorum uirtutibus sunt conperta, consumme
Abbreviated transcription (Latin):
cendiũ: Hoc igit᷑ aduenã illũ iubet
magister intr̃are. Nec distulit parere
p̃cẽpto medias flãmas nihil cunctatus in¬
gredit᷑ Quȩ mox tã audacifide uictȩ.
uelut illis quondã hebreis pueris cessere
uenienti: suꝑata natura est. Fugit incendiũ
& qui putabat᷑ arsurus. uelut frigidorore
ꝑ fusus se ipse miratus est: Sed quid mirũ.
situũ xp̃e tẏronẽ ignis ille non attigit.
ut nec abbatẽ piger& dura mandasse.
nec discipulũ peniter& ĩperio paruisse.
Qui eo quo aduenerat die. dũ tẽptaretur
infirmus. ꝑfectꝰ inuentus est: Merito felix.
merito gloriosus. ꝓbatus obedientia: glori¬
ficatus est passione: XIII
Neode aut̾e monasterio factũ id qđ dictu-¬
Orussũ. recenti memoria ferebatur Quidã
itidem. ad eundẽ abbatẽ. recipiendus
aduenerat: Cũ prima eilex obedientiȩ
poneret᷑: ac ꝑpetim polliceret᷑ adomnia
uel extrema patientiã: casu abbas storaciña

Expanded text:
cendium. hic aduenam illum iubet cendium. hic aduenam illum iubet magister intrare, nec distulit parere praecepto: medias flammas nihil cunctatus ingreditur, quae mox tam audaci fide uictae uelut illis quondam Hebraeis pueris cessere uenienti. superata natura est, fugit incendium: et qui putabatur arsurus, uelut frigido rore perfusus se ipse miratus est. sed quid mirum, si tuum, Christe, tironem ignis ille non adtigit? ut nec abbatem pigeret dura mandasse nec discipulum paeniteret imperio paruisse: qui eo quo aduenerat die, dum temptaretur infirmus, perfectus inuentus est: merito felix, merito gloriosus, probatus oboedientia, glorificatus est passione. In eodem autem monasterio factum id, quod dicturus sum, recenti memoria ferebatur. quidam itidem ad eundem abbatem recipiendus aduenerat. cum prima ei lex oboedientiae poneretur ac perpetem polliceretur ad omnia uel extrema patientiam, casu abbas storacinam
Abbreviated transcription (Latin):
uio uob̾ referã incredibilis obedientiȩ
ad modũ magna miracula : lic& sup¬
petant plura recolenti : Sed ad excitandam
uirtutu aemulationẽ: cui pauca ñ sufficiunt :
multa ñ ꝑderunt Ergo cũ quidã scłi actibꝰ
abdicatis. monasteriũ magnę dispositionis
ingressus cȩpiss&e rogarẽ: abbas ei cepit
multa ꝓponere. graues esse istius disciplinȩ
labores. suauͦ dura ĩperia. quȩ nullius
facile ualer& ĩ plere pacientia : aliud potiꝰ
monasteriũ ubi faciliorib legib iuueret᷑
expeter&. non teptar&e aggredi qđ ĩplere
ñ poss&: Ille uͦ nihil his terrorib ꝑmoueri.
sed magis ita omnẽ oboedientiã polliceri :
ut si eũ abbas inignẽ p̃ciperet. ñ recusara
intrare: Quã illius ꝓfessionẽ ubi magister
accepit. non cunctatꝰ ꝓbare ꝓfitentẽ : casu
clibanus ꝓpt̃ ardebat. qui multo igne suc¬
census coquendis panib parabat᷑ Exundabat
abruptis flãma fornacibus. & intra camini
illius concaua totis habenis regnabat in¬

Expanded text:
uo uobis referam incredibilis oboedientiae admodum magna miracula, licet suppetant plura recolenti: sed ad incitandam uirtutum aemulationem, cui pauca non sufficiunt, multa non proderunt. ergo cum quidam saeculi actibus abdicatis monasterium magnae dispositionis ingressus suscipi se rogaret, abbas ei coepit multa proponere: graues esse istius disciplinae labores, sua uero dura imperia, quae nullius facile ualeret inplere patientia: aliud potius monasterium, ubi facilioribus legibus uiueretur, expeteret: non temptaret adgredi, quod inplere non posset. ille uero nihil his terroribus permoueri, sed magis ita omnem oboedientiam polliceri, ut, si eum abbas in ignem ire praeciperet, non recusaret intrare. quam illius professionem ubi magister accepit, non cunctatus probare profitentem. casu clibanus propter ardebat, qui multo igne succensus coquendis panibus parabatur: exundabat abruptis flamma fornacibus, et intra camini illius concaua totis habenis regnabat in
Abbreviated transcription (Latin):
congregatã. tuo uex illo signatam¬
Haec cũ dixiss& : p̃ciosissimã partẽ ligni
quã secũ detiderat. loco suo restituit:
Tunc renouante dõ antiqua miracula:
die eodẽ mortuus unus recepit ꝓpriã
uitã paralitici autẽ quatuor adeptist̃
sanitatẽ amissã. lȩꝓsi uero decẽ cutem
recepert̃ mundã. Quin decĩ quoq caeci
luci sunt restituti : plurimi quoq ademo¬
nibus erepti multiq auariis infirmitatibꝰ¬
sunt liberati: Iunc imperator oratione
ꝑacta offerens multa donaria. ec cłas dĩ
reparari fecit : ex regiis sup̃tibus reddens
priuilegia: Ad hoc auctoritate restituens.¬
p̃lata. captiuos in ꝓpria dans oportuna
p̃sidia : constantinopolĩ rediit: fretus¬
uirtute diuina. ꝑ seuerante inscẽ crucis
signaculo miraculorũ plurimo incre¬

Expanded text:
congregatam, et tuo vexillo signatamcongregatam, et tuo vexillo signatamHaec cum dixisset, pretiosissimam partem ligni, quam secum detulerat, loco suo restituit. Tunc renovante Domino antiqua miracula, die eodem mortuus unus recepit propriam vitam; paralytici quatuor adepti sunt sanitatem amissam; leprosi decem cutem receperunt mundam; quindecim quoque caeci luci sunt restituti; plurimi quoque a daemonibus erepti, multique a variis sunt infirmitatibus liberati. Tunc imperator, oratione peracta, offerens multa donaria, ecclesias reparare fecit suis sumptibus, reddens privilegia auctoritate prolata, restituens captivos in propria, dans opportuna praesidia; Constantinopolim rediit, fretus divina perseverantia. In sanctae crucis signaculo, miraculorum plurima incre
Abbreviated transcription (Latin):
sensit imperiũ. statĩq porta se subrigens:
liberũ intrantibꝰ pate fecit in gressum.
odorq suauissimus qui uolitante diuinitꝰ
aura de ꝑsarũ ꝓuincia ꝑlonga terrarũ
spacia hierosolimis fuerat illapsus. mom̃¬
to eodẽ quo defano chosdroe scã crux
fuerat eracleo baiulante egressa. tunc
rediit : omniũꝙ pectora gratant᷑ infudit:
Vincebat enĩ aromata om̃a. terebintina¬
thura. uel balsamũ atꝙ mirrã Con¬
festim igit᷑ popularis gaudii fauor in
altũ sublatus. diuinã laudabat poten¬
tiã : sicꝙ głosus augustus erũpens inlau-¬
thronis & angłis. & niueiscandoribus
radianti turbȩ uirtutũ : effusus est
inp̃cio nraẽ salutis Ocrux splendidior
astris mundi. celebris omnibus. multũ
amabilis. sanctior uniuersis. que sola
digna fuisti portare talent̃u mundi.
Dulce lignũ. dulces claui. dulcis mirra.
p̃sentẽ cateruã. in tuis hodiȩ laudibus

Expanded text:
sensit imperium, statimque porta se subrigens sensit imperium, statimque porta se subrigens liberum intrantibus patefecit ingressum. Odorque suavissimus qui, volitante divinitus aura de Persarum provincia, per longa terrarum spatia Hierosolymis fuerat illapsus momento eodem quo de fano Chosroe sancta crux fuerat Graccho bajulante egressa, tunc rediit, omniumque pectora gratanter infudit. Vincebat enim aromata omnia terebinthi natura vel balsami atque myrrhae. Confestim igitur popularis gaudii favor in alto sublatus Dei laudabat potentiam; sicque gloriosus Augustus erumpens in lauthronis et angelis, niveis candoribus radiante turba virtutis, effusus est in pretio nostrae salutis! O crux splendidior astris, mundo celebris, hominibus multum amabilis, sanctior universis! quae sola digna fuisti portare talentum mundi; dulce lignum, dulces clavos, dulce pondus entem catervam, in tuis hodie laudibus
Abbreviated transcription (Latin):
sedens uoluiss& intrare : repente lapides
portȩ descendentes clauserunt se inuicem:
& factus est paries unus Cũꝙ mirarent᷑
at toniti nimio terrore constricti: respici¬¬
entes in altũ : uiderunt signũ crucis incelo
flãmeo fulgore resplendere: Angłsenĩ
dnĩ accipiens illud inmanibus : stetit supra
portã & ait Quando rex cȩloꝵ dñs totiꝰ
mundi passionis sacramenta ꝓͥ unc aditũ
cõpleturus introut : nonse purpuratũ
nec diademate nitentẽ exhibuit. aut
equi potentis uehiculũ requisiuit : sed
humilis aselli terga insidens. cultoribus
suis humilitatis exẽpla reliquit His dictis¬
gaudens in dño de uisitatu angelico:
depositis imperii insignibus: discalciatꝰ
ꝓptinus. linea tantũ zona p̾cinctus. crucẽ
dnuĩ manu suscipiens. ꝑ fusus faciem lacrimis
ad celũ oculos erigens ꝓperabat ad portã
usq ꝓgrediens: Mox illo humiliter
ꝓpinquante : duricia lapidũ cȩleste ꝑ¬

Expanded text:
sedens voluisset intrare, repente lapides sedens voluisset intrare, repente lapides portae descendentes, clauserunt se invicem, et factus est paries unus. Cumque mirarentur attoniti, nimio terrore constricti, respicientes in altum, viderunt signum sanctae crucis in coelo, flammeo fulgore resplendere. Angelus enim Domini aspiciens illud in manibus, stetit super portam et ait: Quando rex coelorum Dominus totius mundi passionis sacramenta per hoc aditum completurus introiit non se purpuratum, nec diademate nitentem exhibuit, aut equi potentis vehiculum requisivit, sed humilis aselli terga insidens, cultoribus suis humilitatis exempla reliquit. Tgaudens in Domino de visu angelico, depositisque imperii insignibus, discalceatus, protinus, lintea tantum zona praecinctus, crucem Domini manu suscipiens, perfusus facie lacrymis, ad coelum oculum erigens properabat, ad portam usque progrediens. Mox illo humiliter propinquante, duritia lapidum coeleste per
Abbreviated transcription (Latin):
famulus inueritate confessus fueris: regnũ
tibi ꝑsarũ tantũ cũ patrimonio & uitã
acceptis ate pacis obsidibus dabo Sin aut̃ẽ
aliud egeris mox meo gladio interibis:
Cũq ille nequaquã ad quiescer& : eracleus
extracto gladio caput illius amputauit.
sepeliri eum iussit tamen: quia rex fuerat:
Filiũ autẽ eius baptitarimandauit. ipseq
eũ de sacro fonte suscepit: Erat enĩ decẽ
annoꝵ: Descriptiones etiam regni ꝑsarũ
sub eius nomine fecit : totũq argentum
turris illius in p̃dã sui exercitus deputauit.
aurũ uͦ uel gẽmas inuasis utensilibus ad restau¬
rationẽ ecclesiarũ quas tyrannus destruxe¬
rat reseruauit: Suscipiens igit᷑ lignum
hierosolimã ꝓperat: Gaudentes omnes
populi cũ ramis palmarũ. cęreis & lampa¬
dibus uel diuerso głȩ apparatu. cũ ymnis
& canticis. obuiã alii ꝑgunt : atꝙ alii
subsecuntur: Cuꝙ imꝑator de monte
oliueti descendens ꝑ eã portã quam dñs
intrauerat quando ad passionẽ uenerat.

Expanded text:
famulus, in veritate confessus fueris, regnum tibi Persarum tantum cum patrimonio et vitam, acceptis a te pacis obsidibus, dabo; sin autem aliud egeris, mox meo gladio interibis. Cumque ille nequaquam acquiesceret, Gracchus extracto gladio caput illius amputavit. Tamen sepeliri eum jussit, quia rex fuerat, filium autem ejus baptizari jussit, ipseque eum de sacro fonte suscepit; erat enim decem annorum. Descriptiones etiam regni Persarum sub ejus nomine fecit, totumque argentum turris illius in praedam sui exercitus deputavit, aurum vero vel gemmas in vasis vel utensilibus ad restaurationem ecclesiarum, quas tyrannus destruxerat, reservavit. Suscipiens igitur glorioHierosolymam detulit; gaudentes omnes populi cum ramis palmarum, cereis et lampadibus vel diverso gloriae apparatu, cum hymnis et canticis obviam alii pergunt, atque alii subsequuntur. Cumque imperator de monte Oliveti descendisset per eam portam quam Dominus intraverat quando ad passionem venerat,
Abbreviated transcription (Latin):
exercitu regna quȩ chosdroe tenuerat
cireũquaq ꝑlustrans: ad sedẽ ipsius uenit
cũ paucis ad eum ascendit: Sedentẽq eum
inthrono aureo repperit. Nullus nãq ex
eiꝰ exercitu fuerat. qui ei exitũ belli aliqua¬
tenꝰ ñtiass& : quia propt̃̾ suȩ crudelitatis
suꝑbiã om̃s eũ exosum habebant: Nec enim¬
in merito quippe qui manifeste deo erat
c̃trarius. quomodo acreatura dĩ esse potiuss&
amatus Cũꝙ treme factus salutationis
uerba ꝓferret eracleo ille respondit:
Siuis salutẽ hab̃e ꝓeo qđ lignũ seȩ̃ crucis.

Expanded text:
exercitu regna quae Chosroe tenuerat exercitu regna quae Chosroe tenuerat circumquaque perlustrans, ad sedem ipsius venit. Cum paucis ad eum ascendit, sedentemque eum in throno aureo reperit. Nullus namque ex ejus exercitu fuerat, qui ei excidium belli aliquatenus nuntiasset, quia propter suae crudelitatis superbiam eum omnes exosum habebant; nec immerito, quippe qui manifeste Deo erat contrarius, quomodo a creatura Dei esse potuisset amatus? Cumque tremefactus salutationis verba proferret Graccho, ille respondit: Si vis salutem habere, pro eo quod lignum sanctae crucis,
Abbreviated transcription (Latin):
tus imperiũ usurpar&: De cretũ etiam cum
iuramento ꝓcessit: ut si aliqͥs ex eorũ popło
principi suo uenire inauxiliũ p̃sũpsiss&. cruribꝰ
excisis & brachiis. ab eo influmine mergeret᷑:
Cũq utriq populo hȩc patio placuiss& : inuicẽ
qđ dictũ . ẽ. dimicantes diu multũq in pontis
medio sunt congressi: Tandem pulsatus dñs
die eodẽ memoratus princeps attentius com¬
m̃darat fideli suo eracleo xp̃c concessit de
hoste triũfũ: Iantȩq m̃tis mutatio chosdroe
inuasit erercitũ : ut ñ solũ p̃dictã pactionẽ
nequaquã uellent transcendere : sed etiã
uoluntarii cũ omni domo sua familia
atq ꝓle eracleo se subderen¬
T tam
potestate quã fide: Quosil
ille benig¬
ne suscipiens: in hoc illis clementiã presti¬
tit. ut om̃s ad baptismũ conuolarent Qđ
ita se facturos eẽ om̃s parit̃ spoponderunt:
Ipse autẽ xpĩanissimus princ sp̃s cũ suo tanto

Expanded text:
tus imperium usurparet. Decretum etiam cum tus imperium usurparet. Decretum etiam cum juramento processit ut si aliquis ex eorum populo principi suo venire in auxilium praesumpsisset, cruribus excisis et brachiis, in flumen mergeretur. Cumque utrique populo haec pactio placuisset, invicem ut dictum est dimicantes, adeoque in pontis medio sunt congressi. Tandem pulsatus Domindie eodem memoratus princeps attentius commendaverat, fideli suo Graccho Christus concessit de hoste triumphum; tantaeque mentis mutatio Chosroe invasit exercitum, ut non solum praedictam pactionem nequaquam vellent transcendere, sed etiam voluntarie, cum omni sua familia atque prole Graccho se subderent tam potestate quam fide. Quos ille benigniter suscipiens in hoc illis clementiam praestitit, ut omnes ad baptismum convolarent: quod ita se facturos esse omnes pariter spoponderunt. Ipse autem Christianissimus princeps cum suo tantum
Abbreviated transcription (Latin):
fistulas aquȩ meatus adduxerat. ut quasi
ds̃ pluuiã de suꝑ uideret᷑ infundere Et
dũ subterraneo specu eqͥs in circuitu trahen¬
tibus circũ acta turris fabrica moueri uide.¬
bat᷑ : quasi quodam mͦ rugitũ tͥonitrui iuxta
possibilitatẽ artificis mentiebat᷑: In hoc itaq
loco sedem sibi parauerat : atq iuxta eã quasi
collegã deo. crucẽ dominicã posuerat: Filio
suo regno tradito : ipse infano huiuscemo di
re sidebat. Illo itaq tẽpore eracleus arcem
tenebat imperii. uir armisstrenuus. lingua
eruditus. corpore decorus. & quãuis scłari
actu deditus. totus tam̃ erat fide carholie
& erga dĩ cultores supplex beniuolus: ac
de uotus. Pergens igitur filius chosdr de
contra eracleũ. iuxta danubiũ ma
fluuiũ consedit cũ exercitu. Tand
placuit ut ipsi singuli in medio pontẽ fluminis
dimicaturi confligerent: & cui sors uicto¬
riã contulisset : ipse sine dãpno utriusq exerci¬

Expanded text:
fistulas aquae meatus adduxerat, et quasi fistulas aquae meatus adduxerat, et quasi deus pluviam desuper videretur infundi, et dum subterraneo specu equis in circuitu trahentibus, circumacta turris fabrica movere videbatur, quasi quodammodo rugitum tonitrui juxta possibilitatem artificis mentiebatur. In hoc itaque loco sedem sibi paraverat, atque juxta ea, quasi collega Deo, crucem Dominicam posuerat. Filio suo regno tradito, ipse in fanum hujuscemodi residebat. Illo itaque tempore Gracchus arcem tenebat imperii, vir armis strenuus, lingua eruditus, corpore decorus, et quamvis saeculari actui deditus, totus tamen erat fide catholicus; et ergo Dei cultoribus supplex, benevolus ac devotus. Pergens igitur filius Chosroe contra Gracchum, juxta Danubium magnum fluvium consedit exercitus. Tandem incipibus placuit ut ipsi singuli in medio ponte fluminis dimicaturi confligerent, et cui sors victoriam contulisset, ipse sine damno victorque exerci
Abbreviated transcription (Latin):
sest ꝓsarũ. Qui intantã prũpere est
ausus ł ꝓteruiã : ut ab incolis uicinarũ gentiũ
quos impetu uastans barbarico suo nefando sub¬
uigarat dominio. colise iuberq ut dm̃: & uoca¬
rise regẽ regũ. & dnm̃ dominantiũ: Nec hoc
solũ suffecit ad suae dampnationis interitũ:
uerũ etiam siriam et palestinã cũ subiugas¬
set & egyptũ: regnaq quȩ extra & infra
limitaneũ glomerabant᷑ ꝑ circulum suo
crude lissimo subiger& dominatu: hieroso¬
limã aduenit. & eccłas. xp̃i subuertit. totãq
finitimã regionẽ uastauit : incendit atꝙ
p̃dauit: Ad sepulchrũ ergo dñi cũ uoluiss&
accedere. territꝰ redut : sed tam̃ ligni
salutaris partẽ quã religiosa regina ibi
intestimoniũ uirtutis reliquerat: asportauit :
Flecerat sibi nãq turrẽ argenteã: in qua
int̾ lucentes gẽmas thronũ exstruxerat
aureũ. ubi solis quadrigã & lunȩ. uel stella¬¬
rũ imaginẽ collocauerat : atq ꝑ occultas

Expanded text:
Persarum, qui in tantam prorumpere est ausus proterviam, ut ab incolis vicinarum gentium, quos impetu vastans barbarico suo nefando subjugaret dominio, coli se juberet ut Deum, ut vocaret se regem regum, et dominum dominantium. Nec hoc solum ei abundavit ad suae damnaverum etiam Syriam et Palaestinam cum subjugasset et Aegyptum, regna quae extra et infra limitanea glomerabantur per circulum suo crudelissimo subjugaret dominatui. Hierosolymam advenit, ac ecclesias Christi subvertit, totamque finitimam regionem vastavit, incendit atque praedavit. Ad sepulcrum ergo Domini cum voluisset accedere, territus rediit; sed tamen ligni salutaris partem, quam religiosa regina ibi in testimonium virtutis reliquerat, asportavit. Fecerat namque sibi turrem argenteam, in qua interlucentibus gemmis thronum exstruxerat aureum, ubi solis quadrigam et lumen vel stellarum imagines collocaverat, atque per occultas
Abbreviated transcription (Latin):
euacuar& Illi enĩ eos uulnerabant
quas poterant : ut uulnerati ipsos euoca¬
fent Quiq ideo curari putabantur : eũ
bant : sed etiam om̃s qui adeũ ferebant᷑
in firmitatibus diuersis obsessi: Predicabat¬

Expanded text:
evacuaret. Illi enim ideo vulnerabant quos poterant, ut vulnerati ipsos rogarent; quique ideo curare putabantur, quoniam bant, sed etiam omnes, qui ad eum afferebantur infirmitatibus diversis obsessi sanab
Abbreviated transcription (Latin):
corpore ñ possit dominare precatum:
atq subtua gr̃a uiuere cupentibus.
nichil sibi defensor maloꝵ. & inimicus
prȩ ualeat uindicare: Omnẽ etiam
tinguat. lum̃ uͦ ꝑpetuę castitatis accen¬
dat: facies scandalis pudica non pateat.
nec in cautis occasionem tribuat negle¬
gentia delinquendi Sitꝙ in eis cauta
uirginitas. & ornata pariter & arma¬
ta. ⁊ ide integra. spe certa. Karitate

Expanded text:
mo non possit dominari peccatum, atque sub tua gratia vivere cupienti nihil sibi defensor malorum et inimicus praevaleat vendicare. Omnem etiam tinguat; lumen vero perpetuae castitatis accendat: facies scandalis pudica non pateat, nec incaute occasionem tribuat neglegentia delinquendi. Sitque in ea casta virginitas, et ornata pariter, et armata, fide integra, spe certa, cari
Abbreviated transcription (Latin):
EMPORE illo post quã constantino
augusto contra maxentiũ tirannum
properante adbellũ. signũ scẽ crucis cȩlitus
fuiss& ostensũ. & ips felicit̾ obtinente triũphũ
abhelena iã dicti principis matre scã crux
salutare lignũ fecit secari ꝑmediũ. ut et
cet ut ubi fuerat m̃bris dñicis aptata
supplicio: ibidẽ glorifice ueneraret᷑ a popło :
Multor u itaq tẽpoꝵ labente curriculo. cum
exig ente mole peccaminũ flagellari ꝑmit

Expanded text:
empore illo postquam, Constantino Augusto contra Maxentium tyrannum properante ad bellum, signum sanctae crucis coelitus fuisset ostensum, et ipso feliciter obtinente triumphum, ab Helena jam dicti principis matre sancta crusalutare lignum fecit secare per medium, ut et cet ut ubi fuerat membris Dominicis aptata supplicio, ibidem glorifica veneraretur a populo. Multorum itaque temporum labente curriculo, cum, exigente mole peccatorum hominum, flagellari permit
Abbreviated transcription (Latin):
laetꝰ & alacer prestolabat᷑ horã qua laboꝵ
certaminũꝙ suoꝵ repositã apio iudice re
enauigare : sedẽ sibi adõ cõmendatã cum
cõmuni cleri plebisq consilio scõ delegauit
turibio : quẽ ad iutdrẽ & sociũ inscȩ̃ p̾dica¬
tionis eatenꝰ habuerat officio Idẽ enĩ
turibius presbiterii offitio gloriosus. cũ scõ
pauatio diacono ad reuelandã caeno mannen¬
sib xp̃i gr̃am. ut ab antiquis suscepimꝰ. comes
& adiutor scõ iuliano aromanȩ urb̵ antistite
destinatus. ẽ:¬

Expanded text:
laetus et alacer praestolabatur horam qua laborum laetus et alacer praestolabatur horam qua laborum certaminumque suorum repositam a justo judice recenavigare, sedem sibi a Deo commendatam, cum communi cleri plebisque consilio, sancto delegavit Turibio, quem adjutorem et socium in sanctae praedicationis eatenus habuerat officio. Idem enim Turibius presbyterii officio gloriosus cum S. Pavatio diacono ad revelandam Cenomanensibus Christi gratiam, ut ab antiquis suscepimus, comes et adjutor S. Juliano a Romanae urbis antistite destinatus e
Abbreviated transcription (Latin):
confractȩ sunt : & hi qui in carceralibus
priuatisꝙ tenebris residebant. absq humano
auxilio ad cõmunẽ di ei lucẽ egressisunt:
ꝑmediũ ergo ciuitatis nemine ꝓhibente :
absq uinculoꝵ onere scĩ uiri comspectibus
sese optulere At ille gaudens in dño ĩã
letus cibũ accepit : & quos merito soluerat.
scĩ etiam conuiuii participatione donat:
Nec fuit etiam qui absolutos repeter&: cũ
manifestissime hoc diuinȩ uirtutis potentia
uini cultus uinea: abrasisꝙ de ea idolorũ
erroꝵ ꝙ omniũ tribudis. tẽpus ĩminebat:
quobeatus ille agricola fructũ pii laboris
adnõ suo ꝑcepturus. ab istis p̃sentis uitȩ
laquȩis. ad ȩt̾na felix deber&e conscendere
regna: Itaq ꝓpinquante uocationis suae die:
se cedit aduicũ in quo nunc beati martialis
eccłã sita . ẽ. In quã cũ plurib deger&e diebꝰ
& instant̃ caelestis uite dulcedinẽ suis ꝓpi¬
nar& auditorib leui tactus in comodo:

Expanded text:
confractae sunt, et hi qui in carceralibus confractae sunt, et hi qui in carceralibus privatisque tenebris residebant, absque humano auxilio ad communem diei lucem egressi sunt. Per medium ergo civitatis, nemine prohibente, absque vinculorum onere sancti viri conspectibus sese obtulere. At ille gaudens in Domino jam laetus cibum accepit, et quos merito solverat, sancti etiam convivii participatione donat. Nec fuit qui absolutos repeteret, cum manifestissime hoc divinae virtutis potentia,vini cultus vinea, abrasisque de ea idolorum errorumque omnium tribulis, tempus imminebat quo beatus ille agricola fructum pii laboris a Domino suo percepturus, ab istis praesentis vitae laqueis, ad aeterna felix deberet conscendere regna. Itaque propinquante vocationis suae die, secedit ad vicum, in quo nunc B. Martialis ecclesia sita est. In quo cum pluribus degeret diebus, et instanter coelestis vitae dulcedinem suis propinaret auditoribus, levi tactus incommodo,
Abbreviated transcription (Latin):
horũ suscipiens. benedictione suꝑ eũ tradita.
om̃iq domo eiꝰ in fide xp̃i corroborata: festi
mendatȩ subir&: urbis: hi qui in carcerali
custodia nexibusq duris mancipati erant.
ingenti clamore scm̃ uirum ut sui mise¬
reret᷑ exorant: At ille benissimꝰ qui
totꝰ sẽꝑ in dño uiscerib pietatis affluebat.
adeos quib id officii cõmissũ erat supplex
accessit : p̃caturꝙ humiliter : ut eos quos
iniquitas ꝓpͥa fecerat reos: aduentꝰ sui grã
redder& absolutos: Sedue cordes neq
reuerentia pontificis p̾sentis. neq p̃dicabile
supplici postularat: Porro ille spretus
ꝓad quisitis sibi animab reddidit: De inde.
ꝓpriȩ domꝰ hospicio sese recepit: Cũꝙ ei
appositus. eẽt. panis. discũbere noluit: sed
tacitꝰ & gemens miscđiam dñi operiri cepit:¬
Tuncuꝰ scđm serui dĩ uotũ angelicoministerio
hostia carceris aꝑta sunt: & cunctoꝵ catȩne

Expanded text:
horum suscipiens, benedictione super cum tradita, horum suscipiens, benedictione super cum tradita, omnique domo ejus in fide Christi corroborata festinamendatae urbis subiret, hi qui incarcerati custodia nexibusque duris mancipati erant, ingenti clamore sanctum virum, ut sui misereretur, exorant. At ille benignissimus, qui totis semper in Domino visceribus pietatis affluebat, ad eos, quibus id officii commissum erat, supplex accessit, precaturque humiliter, ut eos quos iniquitas propria fecerat reos, adventus sui gratia redderet absolutos. Sed vecordes neque reverentia pontificis praesentis, neque praedicabile um etiam voce supplici postularat. Porro ille spretus as Christo pro acquisitis sibi animabus reddidit; deinde propriae domus hospitio sese recepit. Cumque ei appositus esset panis, discumbere noluit, sed tacitus et gemens misericordiam Domini opperiri siundum servi Dei votum angelico ministerio ostia carceris aperta sunt et cunctorum catenae
Abbreviated transcription (Latin):
qui aderant dixissent amen: serpens cre¬
puit medius & cunctis dm̃ lau dantibus puer
euasit sanus. Interea cũ ad domũ principis
ꝓuenisse. sũmo excipit̾ gaudio: fit ẽcursus
om̃is aetatis. om̃is sexus. aduidendũ tantum
uirũ : cuiꝰ nom̃ famaq uirtutũ tanto iubare
choruscar&. ut & iam quosq remotissimos
eũ uidendi desiderio succendere poss&e:
duo. salutis remediũ flagitantes ab eo: At
ille in uocato noĩe xp̃i. & iniicũ fugauit:
& eos uerbo p̃dicationis illuminatos ꝓprio
restituit ereatori Diem ergo illã felici
ex or nantes laeticia : int̃ ipsa sacre mensȩ
conuiuia totus sermo illis erat de xp̃i gła.
de interitu satane. de his quoq quȩ ꝑtinent
aduerã dm̃ timentiũ animarũ curam. Post
głosus ille uir omi suppellectilis suȩ copia
scõ uiro exhibita. supplex exorabat: ut cuncta
benigne suscipiens. ad quoscũꝙ placuerit usus¬
ꝓfutura retenta: Sed uir beatissimus nihil

Expanded text:
qui aderant, dixissent Amen, serpens crequi aderant, dixissent Amen, serpens crepuit medius, et cunctis Deum laudantibus, puer evasit sanus. 27. Interea cum ad domum principis pervenisset, summo excipitur gaudio, fit concursus omnis aevirum, cujus nomen famaque virtutum tanto jubare coruscaret, ut etiam quosque remotissimos eum videndi desiderio succendere posset. duo salutis remedium flagitantes ab eo. At ille invocato Christi nomine, et inimicum fugavit, et eos verbo praedicationis illuminatos proprio restituit Creatori. Diem ergo illam felici exornantes laetitia, inter ipsa sacrae mensae convivia totus sermo illis erat de Christi gloria, de interitu Satanae, de his quoque quae pertinent ad veram Deum timentium animarum curam. Post gloriosus ille vir omni supellectilis suae copia sancto viro exhibita supplex exorat, ut cuncta benigne suscipiens, ad quoscunque usus placuerit profutura retentet. Sed vir beatissimus nihil
Abbreviated transcription (Latin):
sor uir głosus cui supͣ memoriã fecimus
ad se ꝑlato: ingenti affectꝰ gaudio. bene¬
dix̃ dñm : & festinꝰ ac cedens adbeatum
uirũ. supplicit᷑ petebat : ut ad domũ eius
accedere dignaret᷑: ut ꝓtriumphati hostis
uictoria largitori omniũ bonoꝵ xp̃o cõmuni-¬
ter gr̃as referentes. casto & scõ simul par¬
ticiparentur conuiuio Cuius peticionẽ¬
uir beatus non resnuens quippe quẽ merito
religionis uera sibi nexuerat Raritas:
ut eiꝰ desiderio satis facer& ꝓperabat: Sed
corpusq totũ spiris uipereis colligatum:
Perterrtis autẽ om̃ib qui aderant : uir dĩ
nũ genꝰ aparadisi gła ꝑserpentẽ de iectũ.
perucis tuae reparasti uex illũ. tu libera
hanc creaturã tuã abhoc quo tenet᷑ angue :
ut & serpens intereat. & ꝑte puer iñ colu-¬
mis euadens cognoscere p̃sentes faciat quia
tues liberator & ꝓtector omniũ sperantiũ
inte Cũꝙ talia ꝑ orass& uir dõ plenus &

Expanded text:
sor, vir gloriosus, cujus supra memoriam fecimus, sor, vir gloriosus, cujus supra memoriam fecimus, ad se perlato, ingenti affectus gaudio benedixit Deum, et festinus accedens ad beatum virum suppliciter petebat, ut ad domum ejus accedere dignaretur, ut pro triumphati hostis victoria largitori omnium bonorum Christo communiter gratias referentes, casto simul et sancto participarentur convivio. Cujus petitionem beatus vir non renuens quippe quem merito religionis vera sibi nexuerat charitas ut ejus desiderio satisfaceret properabat. Sed corpusque totum spiris vipereis colligatum. Perterritis autem omnibus qui aderant, vir Dei num genus a paradisi gloria, per serpentem dejectum, per crucis tuae reparasti vexillum, tu libera hanc creaturam tuam ab hoc quo tenetur angue, ut et serpens intereat, et per te puer incolumis evadens cognoscere praesentes faciat, quia tu es liberator et protector omnium sperantium in te. Cumque talia perorasset vir Deo plenus, et
Abbreviated transcription (Latin):
uerbere caudȩ de uotorũ sibi falanges in
mortẽ cȩpit ardent̃ urguere: At illi eiꝰ
contra dm̃ suũ petunt auxiliũ : quẽ paulo
ante uociferantes maleficũ. totis nisibus
el aborarant. ut eũ incenderent uiuum:
Porro IUUIANus. uerus dĩ athleta. eleuata
cũ signo crucis in sublimi dextera: draconi
imperat. ut nullũ amplius ledens quãcitiꝰ
fugiat : & loca humana cultura pror sus
carentia petat Ad cuiꝰ imperiũ draco
seuissimus effugit uiuacissimus: & in eos
exercere ꝓmissus non est se ducendi: Tunc
uniuersi cũ gaudio ĩa fiunt socu in euerten¬
do falsitatis fano: ac demũ scõ renati laua-¬
cro ꝑmanꝰ scĩ pontificis dogmate beatifican¬
t xristiano: Cuiꝰ facti fama uelex ꝑ om̃s
totius piunciȩ ꝑcurrens popłos. ita pristini
erroris cunctas abrasit nebulas: ut uix
aliquis in ueniret᷑ qui iħm xp̃m dm̃ et
qͥñm ñ confiteret᷑:
Suris igit᷑ tã celebris facti nuncio defen-¬

Expanded text:
verbere caudae, devotorum sibi phalanges in verbere caudae, devotorum sibi phalanges in mortem coepit ardenter urgere. At illi ejus contra Deum suum petunt auxilium, quem paulo ante vociferantes maleficum, totis nisibus elaborabant, ut eum incenderent vivum. Porro Julianus Dei athleta, elevata cum signo crucis in sublime dextera, draconi imperat, ut nullum amplius laedens, concitus fugiat, et loca humana cultura prorsus carentia petat. Ad cujus imperium draco saevissimus effugit vivacissimus, et in eosexercere permissus non est seducendi. Tunc universi cum gaudio jam fiunt socii in evertendo falsitatis fano, ac demum sancto renati lavacro per manus sancti pontificis dogmate beatificantur Christiano. 26. Cujus facti fama velox per omnes totius provinciae percurrens populos, ita pristini erroris cunctas abrasit nebulas, ut vix aliquis inveniretur, qui Jesum Christum num non confiteretur. Hujus igitur tam celebris facti nuntio, Defen
Abbreviated transcription (Latin):
suada religio detinebat: Nã inuico cui
artinas uocabulũ. ẽ. tẽplũ erat & in eo
iouissimulacrũ. falsorũq innumera
portenta deoꝵ: quȩ uasio errore de¬
lusa gentilitas priscis tẽporib erexerat.
ad suã & sequentiũ ꝑniciem popłorum.
Ad quȩ destruenda cũ iulanus lorica¬
fidei indutus. galea salutis ꝓtectus. gla
rusticana & ignobilis manus. ꝓdefensio¬
ne deoꝵ. qui sibi auxiliũ opẽ ferre ne¬
quibant : obstinacissime re sistens armat᷑
Sediulianus imꝑterritus int̾ frementes
& garrientes in sanientiũ uoces. tẽplũ
ing̃ressus. in uocato ueridĩ iħu xp̃i nõie :
simulacrũ enorme. ipsoq uisu terribile
incinerẽ re soluit. sola scẽ iussionis¬
auetoritate : Vt uͦ insani popłi cognosce¬
rent. cui eatenus culturã dĩtatis exhibuis¬
sent : ex euerso simulacro in manissimus
erupit draco. qui facto impetu contra.
cultores ꝓprios flatu sulphureo & atroci

Expanded text:
suada religio destinebat. Nam in vico cui suada religio destinebat. Nam in vico cui Artinas vocabulum est, templum erat, et in eo Jovis simulacrum falsorumque innumera portenta deorum, quae vario errore delusa gentilitas priscis temporibus erexerat ad suam et sequentium perniciem populorum. Ad quae destruenda cum Julianus fidei lorica indutus, galea salutis protectus, gladrusticana et ignobilis manus pro defensione deorum, qui sibi auxilii opem ferre nequibant, obstinatissime resistens armatur. Sed Julianus imperterritus inter frementes et garrientes insanientium voces templum ingressus, invocato veri Dei Jesu Christi nomine, simulacrum enorme ipsoque visu terribile in cinerem resolvit, sola sanctae jussionisauctoritate. 25. Ut vero insani populi cognoscerent, cui eatenus culturam deitatis exhibuissent, ex everso simulacro immanissimus erupit draco, qui facto impetu contra cultores proprios, flatu sulphureo et atrocis
Abbreviated transcription (Latin):
adustionis: quoiã emundatũ solũ ad
ꝓferenda diuini amoris semina aptũ
exhiber&: Sed reliquiȩ paganoꝵ. quȩ
quasi framina tabularũ de naufragio eroꝵ
euaserant. in digne ferentes laudẽm nõis
xp̃i dilatari. & simulacroꝵ suoꝵ portenta
pessũ dari. unanimit̃ insurgunt contra
sc̃m. maleficũ clamantes: qui sub noĩ e
pietatis uanis p̃stigiis euerter& corda
populoꝵ. ipsosq uidentiũ oculos frustra¬
retur. falsa ꝓueris asserer& : hominem
crucifixi dm affirmar&. deoꝵ in morta¬
liũ quos romanus orbis ascło colit culturã
erroneus euacuara: Aliuũ exuri debere:
ut eiꝰ interitus exẽplo. aliquis impostor
& temerarius terreret᷑: ne contrarẽ¬
publicã. tim̃doꝵꝙ numinũ reuerentiam
trare niteret᷑. In his IIL. IANUS ñ modo
ñ territus uerũ ad pugnã contra diabo.¬
lũ alacrius accinctus: ad locũ iter ac¬
celerat :: quo caput erroriseoꝵ male¬

Expanded text:
adustionis, quo jam emundatum solum ad adustionis, quo jam emundatum solum ad promerenda divini amoris semina aptum exhiberet. 23. Sed reliquiae paganorum, quae quasi fragmina tabularum de naufragio errorum evaserant, indigne ferentes laudem nominis Christi dilatari, et simulacrorum suorum portenda pessumdari; unanimiter insurgunt contra sanctum, maleficum clamantes, qui sub nomine pietatis vanis praestigiis everteret corda populorum, ipsosque videntium oculos frustraretur, falsa pro veris assereret, hominem crucifixum Deum affirmaret, deorum immortalium, quos Romanus orbis a saeculo colit, culturam erroneus evacuaret; vivum exuri debere, ut ejus interitus exemplo aliquis impostor et temerarius terreretur, ne contra rempublicam timendorumque numinum reverentiam, trare niteretur. 24. His Julianus non modo non territus, verum ad pugnam contra diabolum alacrius accinctus, ad locum iter accelerat, quo caput erroris eorum male
Abbreviated transcription (Latin):
aec tamen credendũ. ẽ. hunc tanti
p̃conii absq laboris certamine .&.
inpugnatoris antiqui in sidiis tot & talia
ꝑficere potuisse: cũ manifestissime cla¬
m& apłs. Om̃s qui pie uiuere uolunt
in xp̃o : ꝑ sequutionẽ patiunt᷑: Quãuis
enĩ magnitudo uirtutũ quas ꝑ eũ xp̃s
operabat᷑ siquid aduersi emundo emer¬
gebat retũder& : iste tamen qui ad
uenire p̃sumpserat. contra hunc quoq
qui illiꝰ sũmi capitis m̃brũ erat. machi-¬
nas diuersarũ tẽptationũ quasi aduer.¬
sũ ualidissimũ murũ. callidus impugnator
ad monere nonsinebat: Vt enim nouus
agricola opacã siluã ingressus. nunc ferro
nunc igne utitur. quõ iaciendis seminibꝰ
tellus eatenus sterilis p̃paret᷑: sic iulianꝰ
cenomannicũ penitrans solũ. ueteres quer¬
cus. alnos. atꝙ fagos. id est uetuste gen¬
tilitatis sterilia uanaq figm̃ta euerte¬
re nisus. & ferro correctionis usus est.
quo peccata delinquentiũ ferir& & igne

Expanded text:
ec tamen credendum est, tantum praeconem absque laboris certamine et impugnatoris antiqui insidiis, tot et talia perficere potuisse, cum manifestissime clamet Apostolus: Omnes qui pie voluntpersecutionem patiuntur . Quamvis enim magnitudo virtutum, quas per eum Christus operabatur, si quid adversi e mundo emergebat, retunderet, is tamen qui ad venire praesumpserat, contra hunc quoque, qui illius summi capitis membrum erat, machinas diversarum tentationum quasi adversus validissimum murum callidus impugnator admovere non desinebat. Ut enim novus agricola opacam sylvam ingressus, nunc ferro, nunc igne utitur, quo jaciendis seminibus tellus eatenus sterilis praeparetur; sic Julianus Cenomanicum penetrans solum, veteres quercus annosasque fagos, id est, vetustae gentilitatis sterilia vanaque figmenta evertere nisus; et ferro correctionis usus est, quo peccata delinquentium feriret, et igne
Abbreviated transcription (Latin):
abea febris: iussitq ei apłs dare cibũ:
Proconsul autẽ centũ argenteos obtulit
sc̃o dĩ : quos ille nec aspicere uoluit :
Nde discedens uidit homine̾ iacentẽ
instercore debilẽ : cui multi ecuubus
stipẽ porrigebant unde alimentũ
haber& : & ait ad eũ apłs: In nomine
iħu xp̃i surge sanus : Quiꝓtinus surgens:
glorificabat dm̃:¬

Expanded text:
ab ea febris, iussitque ei apostolus dare cibum. ab ea febris, iussitque ei apostolus dare cibum. Proconsul autem centum argenteos obtulit sancto Dei, quos ille nec aspicere voluit. 31. Inde discedens, vidit hominem iacentem in stercore debilem, cui multi e civibus stipem porrigebant, unde alimentum haberet. Et ait ad eum apostolus: 'In nomine Iesu Christi, surge sanus'. Qui protinus surgens, glorificabat D
Abbreviated transcription (Latin):
qui nuꝑ lis bio successerat: accessit adeũ
quecłã mulier efidima noĩe. quȩ ex
doctrina sosiae cuiusdã a postolici uiri
iam conuersa fuerat: et amplectens
pedes beati apłi pedes ait : Andrea scẽ.
rogat te domina mea maximilla quȩ
magnis febrib retinet᷑: ut accedas adeã:
Libenter enĩ uult audire doctrinã tuã.
Nã & ꝓconsul coniux eiusstat ante lectulũ¬
eius flens. gladiũq in manu tenens:
ut cũ illa sp̃m exalauerit. iste se mu¬
crone ꝑfodiat. At ille p̃cedente efidima
uenit adcubiculũ in quo mulier iacebat¬
in in cõmodo: & uidens stantẽ p̃sidẽ
cũ euaginato gladio: ait: Nichil tibi
nunc mali feceris : sed reconde gladiũ
tuũ in locu suũ. Erit enĩ tẽpus quando
adnos exerendus erit: Sed nihil intelli¬
gens p̾ses : dedit accedendi locũ: Tunc
apostolus ueniens ante lectũ infirmȩ :¬
facta oratione app̃hendit man̾u eius:
& statĩ sudore ꝑfusa ẽ mulier. & discesũt

Expanded text:
qui nuper Lysbio successerat, et accessit ad eum qui nuper Lysbio successerat, et accessit ad eum quaedam mulier Efidama nomine, quae ex doctrina Sosiae cuiusdam apostolici discipuli iam conversa fuerat, et amplectens pedes beati apostoli, ait: 'Andreas sanctae, rogat te domina mea Maximilla, quae magnis febribus retenetur, ut accedas ad eam, libenter enim vult audire doctrinam tuam. Nam et proconsul, coniux eius, stat ante lectulum, flens gladiumque in manu tenens, ut, cum illa spiritum exalaverit, iste se mucrone perfodeat'. At ille, praecedente Effidima, venit ad cubiculum in quo mulier iacebat incommoda, et videns stantem praesidem cum evaginato gladio, ait: 'Nihil tibi nunc mali feceris, sed reconde gladium tuum in locum suum. Erit enim tempus, quando ad nos exerendus erit'. Sed nihil intellegens praesis, dedit accedendi locum. Tunc apostolus veniens ante lectum infirmae, facta oratione, adpraehendit manum eius, et statim sudore perfusa est mulier, et discessit
Abbreviated transcription (Latin):
De cȩteris uero curã non habeo. Tunc sc̃s
apłs misericordia motus: ait: Non est
eñi acceptio ꝑsonarũ apud dm̃. qui ꝓpte¬
rea uenit ut cunctos saluos facer& pere¬
untes Et ait: Eamus ad domũ eius.
Cũq ꝓcedens alace demone uenisset
in megara. ingressus est ianuã domus:
Et statim om̃s daemones unius uocis
impetu clamauerunt dicentes
ut quid nos hic andreas scẽ ꝑsequeris:
Ut quid domũ nontibi concessam adis:
quae tua sunt posside: Quae nobis con¬
cessa sunt ne adicias penetrare. Sed
sc̃s apłs nimis de his ad mirans : ascendit
in cubiculũ quo mulier de cubabat. et
facta oratione ad p̃hensam manũ eius
mulier alectulo & benedicebat dm̃.
Similiter et singulis quibusq qui adȩmonio
uexabant᷑ imponens manũ sanitati resti¬
tuit Habuitq de inceps antiphanem
et uxorẽ eius firmissimos ad iutores ad¬
iutores ad p̃dicandũ uerbũ dĩ:
ciuitate in qua ꝓconsul egeaserat

Expanded text:
de ceteris vero curam non habeo'. Tunc sanctos de ceteris vero curam non habeo'. Tunc sanctos apostolus misericordia motus, ait: 'Non est enim acceptio personarum apud Deum, qui propterea venit, ut cunctos salvos faceret pereuntes'. Et ait: 'Eamus ad domum eius'. Cumque procedens a Lachedaemone venisset in Megara, ingressi sunt ianuam domus, et statim omnes daemones unius vocis impetu clamaverunt, dicentes: 'Ut quid nos hic, Andreas sanctae, persequeris? Ut quid domum non tibi concessam adis? Quae tua sunt posside, quae nobis concessa sunt ne adicias penetrare'. Sed sanctus apostolus nimis de his admirans, ascendit in cubiculum quo mulier decubabat, et facta oratione, adpraehensam manum eius, tim surrexit mulier a lectulo et benedicebat Deum. Similiter et singulis quibusque qui a daemonio vexabantur inponens manum, sanitati restituit habuitque deinceps Anthiphanem et uxorem eius firmissimos adiutores ad praedicandum verbum Dei. civitate, in qua proconsul Egeas erat,
Abbreviated transcription (Latin):
in pace qui escer& :
Nquo loco dũ cõmoraret᷑: uenit ad eũ
antiphanis. ciuis megarensis et ait adeũ:
Si qua est inte bonitas iuxta p̃ceptum
saluatoris quẽ p̃dicas beate andrea. nunc
ostende et lib̾a domũ meã de insidia
qua tẽptatur. Ecce enĩ ualde turbata ẽ
contigerint tibi Et ille : dũ de itinere
inquit reuersus domũ fuissem. & in¬
grederer ianuã atrii mei. ecce audiui
uocẽ ianitoris miserrime de clamantẽ:
Cũq interrogassem quȩ ẽẽnt he uoces.
narrauerunt michi qui aderant ipsum
cũ uxore et filio male ad aemonio tor¬
queri. Ascendensuero ad suꝑiora domꝰ
uidi alios pueros stridentes dentibus
& in me impetũ facientes & arridentes
risus insanos Quoscũ p̃terirẽ. ascendi
iterũ ad alia suꝑiora inqua conuix iacebat
abhis uerberata grauissime. Quae ita
erat amentiȩ fatigatione turbata. ut
cesariem suꝑ oculos dimissam ut neq
aspicere neq me cognoscere poss&.
hanc ergo rogo ut restituas michi tantũ.

Expanded text:
in pace quiesceret. 29. In quo loco dum commoraretur, venit ad eum Antiphanis civis Megarinsis et ait ad eum: 'Si qua est in te bonitas iuxta praeceptum Salvatoris, quem praedicas, beate Andreas, nunc ostende et libera domum meam de insidia qua temptatur. Ecce enim valde turbata estcontigerit tibi'. Et ille: 'Dum de itinere', inquid, 'reversus domui fuissem et ingrederem ianuam atrii mei, ecce audivi vocem ianitoris miserrime declamantem. Cumque interrogassem, quae essent haee voces, narraverunt mihi qui aderant, ipsum cum uxore et filio male a daemonio torqueri. Ascendens vero ad superiora domus, vidi alios pueros stridentes dentibus et in me impetum facientes et adridentes risos insanos. Quos cum praeterirem, ascendi iterum ad alia superiora, in qua coniux iacebat ab his verberata gravissime. Quae ita erat amentiae fatigatione turbata, ut, caesariem super oculos dimissam, neque aspicere neque me cognoscere possit·. Hanc ergo, rogo, ut restituas mihi tantum,
Abbreviated transcription (Latin):
isti oculi uidebunt. ꝑ quẽ cordis oculi reue¬
labunt᷑. Dicebat ista in orationib suis. et
ꝓdesiderio suo accepit responsũ. qđ non
Gẽstabat eñ maria mater eius infanten.¬
indit ille agnouit: Vbi nouerat qđ agnouit:
intus ẽ reuelatus. qui foris . ẽ. natus uidit &
agnouit Agnouit symeon infantem tacentẽ.
& occiderunt udei iuuenẽ miracula facientẽ:
Cũ ergo cognouiss& accepit eũ in ulnassuas
magnꝰ quã paruus factus erat: Paruus factꝰ.
paruos querebat Quid est paruos querebat:
dignatus. ẽ poni. ut ẽẽt pioꝵ cibaria iumen-¬
toꝵ: Accipit ergo eũ sẏmeon inbrachia sua.
& dix̃ Nunc dimittis seruũ tuũ dnẽ inpace:
Dimittis in pace. quia uideo pacẽ Quare ergo
dimittis in pace : qui a uiderunt oculi mei
Si autẽ quȩ̨ritis ut et coniugatus aliquis uir
testimoniũ dño ꝑhibeat: ⁊ achariã c̃siderate :¬
In manus suas sẏ meon infirmitatẽ ac cepit. sed

Expanded text:
isti oculi mei videbunt, per quem cordis oculi reveisti oculi mei videbunt, per quem cordis oculi revelabuntur? Dicebat ista in orationibus suis, et pro desiderio suo accepit responsum, quod non  Maria mater ejus infanteille, et agnovit. Ubi noverat quem agnovit? An intus est revelatus, qui foris est natus? Vidit, et agnovit. Agnovit Simeon infantem tacentem; et occiderunt Judaei juvenem mirabilia facientem. Cum ergo cognovisset, accepit in ulnas suas, magnus, quam parvus factus erat? Parvus factus, parvos quaerebat. Quid est, parvos quaerebat? dignatus est poni, ut esset piorum cibaria jumentorum. Accepit ergo eum Simeon in brachia sua, et dixit: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace. Dimittis in pace, quia video pacem. Quare ergo dimittis in pace? Quoniam viderunt oculi mei Si autem quaeritis, ut et conjugatus aliquis vir testimonium Domino perhibeat, Zachariam considerateIn manus suas Simeon infirmitatem accepit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
turis dĩ : uideã oculis meis & ut noueritis¬
de scripturis uirginẽ paritura: sicut au-¬
distis cũ esaias legeret᷑ Ecce uirgo inu¬
tero accipi& et pariet filiũ. et uocabit᷑
nom̃ eiꝰ emmanuel Emmanuel quid sit
euuangłm nob̾ aperuit dicens. qđ int̃pretat᷑
anima. non tibi uideat᷑ in possĩbile ut uirgo
parer&. uirgo pariens ꝑmaner&: Intel¬
lege natũ dm̃. & ñ mireris uirginis partũ:
Vt ergo noueritis antiquos scõs & iustos
optasse uidere. qđ concessũ ẽ. huic seni
ait: Multi iusti & ꝓpħe uoluerunt
uidere quȩ uos uidetis & ñ uiderunt. et
audire quȩ auditis & ñ audierunt Mlul.¬
tũ senea iste fuit serus ad audiendum.
sed aduidendũ maturus Non expectauit
& quasi desideranti et suspiranti : & di¬
centi cotidie inorationib suis Quando
ueni& quando nascet᷑:: quando udebo:
Putas durabo : putas hic me inueniet : pͥutas

Expanded text:
turis Dei, uideam oculis meis!" Idem post alituris Dei, uideam oculis meis!" Idem post alide Scripturis Virginem parituram, sicut audistis cum Isaias legeretur, Ecce virgo in utero concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Emmanuel quid sit Evangelium nobis aperuit, dicens: Quod interpretatur, cunque infidelis anima, non tibi videatur impossibile, ut virgo pareret, virgo pariens permaneret. Intellige natum Deum, et non miraberis virginis partum. Ut ergo noveritis antiquos sanctos et justos optasse videre, quod concessum est huic seni ait: Multi justi et prophetae voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt; et audire quae auditis, et non audierunt . Multum senex iste fuit ad audiendum serus, sed ad videndum maturus. Non exspectavit, quasi desideranti et suspiranti et dicenti quotidie in orationibus suis: Quando veniet? quando nascetur? quando videbo? Putas durabo? putas hic me inveniet? putas