comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq̾to precio tibiemẽ ma¬
dau ⁊ aliarum partium yo¬
gessisti.⁊ uilius enũs. pro
tua parte tm̃tibi pr̃atur. q̃¬
tumint̾est tua. duminõ in¬
traid precium qdmandato
ꝯtinetur qd eĩn fi siexigu¬
oprecio hiicum quib tibi
abicere. uł necc̃itate ixifãi¬
liaris. uł: alia cauia coge̾nt᷑.
rium eciamtuad idem auspen¬
dium dẽducis: s nec lucrum
tibiex hac cã acꝗrere debes.
datumẽ cognonis. qd nfũ¬
dum qui p᷑ partes ueitem̃¬
dum tibimandassem. ser
⁊ euẽiet ut is cuitale mada¬
tum datumẽ. piculo suo i¬
terni partes emat. et nisi
totumemeris. ingrãtus eaᷤᷤ
retineat. nam ꝓprius ẽ ut c̃
huiusmõi incomnio mãda¬
quitale mãdatum sua spon¬
te suscepit. qd̾ si mãdassem i¬
tibit fũdum michi emeres.
non addito eo.ut nõ aliteri
mandati teneat. qͣ sitotumi
tes eius emeris. tũc habemꝰ
sine dubio inuicemmada¬
ti actoem quauis reliquasi
partes cmẽ nõ potuisses.
ffr. H ominem c̾tum ꝓte

Expanded text:
ubi certo pretio tibi emere mandavi et aliarum partium nogessisti et vilius emeris, pro tua parte tantum tibi praestatur, quanti interest tua, dummodo intra id pretium, quod mandato continetur. quid enim fiet, si exiguo pretio hi, cum quibus tibi abicere vel necessitate rei familiaris vel alia causa cogerentur? non etiam tu ad idem dispendium deduceris. sed nec lucrum tibi ex hac causa adquirere debes, datum est cognoveris. Quod si fundum, qui per partes venit, emendum tibi mandassem, sed et eueniet, ut is cui tale mandatum datum est periculo suo interim partes emat et, nisi totum emerit, ingrat‹i›s eas retineat. ‹nam› pro‹p›ius est, ut cum huiusmodi incommodis mandaqui tale mandatum sua sponte suscepit. Quod si mandassem tibi, ut fundum mihi emeres, non addito eo, ut non aliter mandato tenear, quam si totum tes eius emeris, tum habebimus sine dubio inuicem mandati actionem, quamuis reliquas partes emere non potuisses. Hominem certum pro te
Abbreviated transcription (Latin):
possit. ⁊ uerius ⁊ utilius ui¬
detur. pretorem de busmõi
contͣctũu ẜuoꝵ nõ cogitasiẽ
quoͣ se ip̃i mala rationedo¬
minis auferrẽt. ¶Gili¬
ber bõ bonafide ẜuiens.re¬
dimi se mandam̃t. idq nr̃¬
mis ẽptoris tcm sit.Dia mã¬

Expanded text:
rius et utilius uidetur praetorem de huiusmodi contractibus seruorum non cogitasse, quo se ipsi mala ratione dominis aufer‹ren›t. Si liber homo bona fide seruiens redi‹mi› se mandauerit idque nummis emptoris factum sit, c
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ cieditam. alioqnͣdicen¬
dum ex om̃i cc̃tu nuda ⁊¬
pactioe pecc̃iam ereditã
fieri posse. nec huic siłe ẽ
qd̾ si peccĩam apd̾ te depõi¬
tam ꝯuenĩt ut c̾ditam ħe¬
beas credita fi at. quia tẽ¬

Expanded text:
esse creditam: alioquin dicendum ex omni contractu nuda pactione pecuniam creditam fieri posse. nec huic simile esse, quod, si pecuniam apud te depositam convenerit ut creditam habeas, credita fiat, quia t
Abbreviated transcription (Latin):
cax sp̃eꝵ iudiciał questior
ꝑ quares expediatur. non
assimilis illi que freq̃ntissi¬
me agitan solet. fideussor
an⁊ prius quam soluat. gõ
possit ut libeietur. nec tm̃i
semꝑex spectãdum ẽ ut sol¬
uat aut iuditõ accepto cõ¬
dempnetur. sidiu in soluti¬
one iruscessauit. aut ẽte
bona sua dissipauit. preser¬
tun si domi pecc̃ĩam fideius¬
sor nõ h̾ebit quanũata cre¬
ditorimandati actioẽ reũ¬

Expanded text:
cierum iudicialis quaestio, per qua‹m› res expediatur, non absimilis illa, quae frequentissime agitari solet, fideiussor an et prius quam soluat agere possit, ut liberetur. nec tamen semper exspectandum est, ut soluat aut iudicio accepto condemnetur, si diu in solutione reus cessabit aut certe bona sua dissipabit, praesertim si domi pecuniam fideiussor non habebit, qua numerata creditori mandati actio
Abbreviated transcription (Latin):
mandatum intuitus spopõ¬
dit. sz si nõ utiqr unius s utͣ¬
usq mandatum intuitusi
id fecerim hebo mandati. ac¬
tionẽ. ⁊ aduisus te qu̾e ad¬
modum siduo michi man¬
dassent ut tibi credẽm utr̃e¬
q haberem obligatum.
luł. S i mãdauero tibint
ꝓm̃e̾ indiẽm fiderubeas. tu¬
qr pure fideiusẜis ⁊ solueris.
utilius respõdebitur. interĩ
nõ ẽẽ tibimãdati actõem.i
R̾cum dies uenĩt Itẽ tͣc̃ta¬
tum ẽ. sicum indiem debe
rem mandato meo indiez
fideinsr̃is ⁊ añdiem solũis.
anstatim habeas manda¬
ti actõẽm.⁊ ꝗdam putãt p̃¬
sentem qdemeẽ mandatia¬
tioẽm. s̾tanti minorem q̃¬
ti mea int̾sit suꝑueĩentem
die solutum fuisse. s meli¬
us ẽ dici interim nec huiu
sũme mandati agiposse.
qm nullum adhuc cõmo¬
dum meũ sit. ut nec hoc an
diem soluam. ¶Int̾dũ
eueĩt ut meũ negocium ge¬
dati actioẽm ueluti sicũde¬
bitor meus ꝑiculo suo debi

Expanded text:
mandatum intuitus spopondit. sed si non utique unius, sed utriusque mandatum intuitus id fecerim, habebo mandati actionem etiam adversus te, quemadmodum, si duo mihi mandassent ut tibi crederem, utrumque haberem obligatum. um. Si mandauero tibi, ut pro me in diem fideiubeas tuque pure fideiusseris et solueris, utilius respondebitur interim non esse tibi mandati actionem, sed cum dies uenerit. Item tractatum est, si, cum in dierem, mandatu meo in diem fideiusseris et ante diem solveris, an statim habeas mandati actionem. et quidam putant praesentem quidem esse mandati actionem, sed tanti minorem, quti mea intersit superueniente die solutum fuisse. sed melius est dici interim nec huius summae mandati agi posse, quando nonnullum adhuc commodum meum sit, ut nec hoc ante diem soluam. Interdum euenit, ut meum negotium gedati actionem: ueluti cum debitor meus
Abbreviated transcription (Latin):
aũt parte posse dubitarl
ait. utru rexempto arrr̃a
dati actõe agi oporteat. nr
enim sine rat̾ioe quẽ exsti
ait. ut si forte priusquam
em̃ptio fieret deceffum. et
tucũscieres me decessisse ꝓꝑ
mandatummeum aliiue¬
dere nolueris. anhrs meu
conose sit tibr obligatus.
brdimeo tencans. Niam
siꝗdem sub xlictõe empti

Expanded text:
autem parte posse dubitari ait, utrumne ex empto a‹n› mandati agi oporteat: neque enim sine ratione que‹m› exisait, ut, si forte prius quam emptio fieret decesserim et tu, cum scires me decessisse, propter mandatum meum alii uendere nolueris, an heres meus eo nomine tibi sit obligatus, heredi meo tenearis. nam si quidem sub c
Abbreviated transcription (Latin):
nummiquimeierant. tui
fiunt.Item qd̾ si adebito¬
re meo uisẜo te accipe pecc̃¬
am cieditafiat. Idem̃ be¬
ngne ieeeptum ẽ. his ar¬
gum̃tumeẽ. eum quicum
mutuam pecẽiam dare i¬
uellet. argetum uedẽdu
decliss. nichilo magis pe¬
cuniam crecditam recte i¬
petiturum. ⁊ tr̃a peccĩ am
ex argẽto relactam picu¬
locius fore qui accepiss
angẽtum ⁊ in ꝓpõito igit᷑
diccdum actione inq̃da¬
ti obligatum fore ꝓcato¬
rem.ut qͣuis ip̃ius ꝑicło

Expanded text:
nummi, qui mei erant, tui fiunt: item quod, si a debitomeo iussero te accipere pecuniam, credita fiat, id enim benigne receptum est. his argumentum esse eum, qui, cum mutuam pecunia‹m› dare uellet, argentum uendendum dedisset, nihilo magis pecuniam creditam recte petiturum: et tamen pecuniam ex argento redactam periculo eius fore, qui accepisset argentum. et in proposito igitur dicendum actione mandati obligatum fore procuratorem, ut, quamuis ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
tem aliter aditurus nones¬
sem qua sicautum michi
finss dãpnum pr̃ari. ⁊ hoc
m̃adatum infseciss. fore
mandati actoe̾m exstimo
¶Uiꝗs aũt mãdauent ali¬
cui ne legatum ase iepeliaͣ
lon ge eicussimile ẽ. nãle¬
tibͣi dapno eẽ potuit. here

Expanded text:
tem aliter aditurus non essem quam cautum mihi fuisset damnum praestari et hoc mandatum intercessisset, fore mandati actionem existimo. si quis autem mandaverit alicui, ne legatum a se repellat, longe ei dissimile esse: nam leilli damno esse potuit
Abbreviated transcription (Latin):
debitor emn debuit nõtũ
face̾ fideuissori. iam se sol¬
uisse. ne forte creditor ob¬
repat ⁊ ignorãtiameius ẽ¬
cunuelat.⁊ excuciat eisũ¬
mam inquã fideissit. Goc
uerit qd soluẽ eum no opõ¬
cerciorare. nõ fecit oportẽ i
mandati agẽtem fideuiso¬
rem repelli. dolo em̃ ꝑxim̃u
est. sipost solutoem nd reñ¬
ciauĩt debitori. ced̾e aũt re¬
us indebiti actoẽm fideius¬
soridebet. ne duglum credi ꝰ
torꝯseq̃tur ¶Suedamta¬
men ⁊ sisciens omittat fid̾¬
uissor. caret frande. ut puta
siexceptoẽm ꝓcuratoriam
omisit. siue sciens siue igꝰ¬
rus. deboãfide eĩagitũ cuiñ
ꝯruit de apicib uins di¬
sp̾utare. s de hoc tm̃sidebi¬
corfuĩt necne. ¶nom̃i

Expanded text:
debitor enim debuit notum facere fideiussori iam se soluisse, ne forte creditor obrepat et ignorantiam eius circumueniat et excutiat ei summam, in quam fideiussit. Hoc uit quod soluere eum non opocertiorare, non fecit, oportere mandati agentem fideiussorem repelli: dolo enim proximum est, si post solutionem non nuntiaverit debitori: cedere autem reus indebiti actione fideiussori debet, ne duplum creditor consequatur. Quaedam tamen etsi sciens omittat fideiussor, caret fraude, ut puta si exceptionem procuratoriam omisit siue sciens siue ignarus: de bona fide enim agitur, cui non congruit de apicibus iuris disputare, sed de hoc tantum, debitor fuerit nec ne. In omni
Abbreviated transcription (Latin):
secutus fuĩt mãdatumi
bt mãdati actoem. Cur¬
pendia. m̾adati ex sequẽ¬
digrã fr̃a. si bona fide feq̃
sunt. restituiom̃im̃o de¬
bent.nec ad rem ꝑtinet i
qd is ꝗ madass potuisset
si ip̃e negociũ gerẽt. minũ
impẽdere. ¶Simiadato
meo. titõ creclidĩs ⁊ mecũ

Expanded text:
secutus fuerit mandatum, non habet mandati actionem. Impendia mandati exsequendi gratia facta si bona fide facta sunt, restitui omnimodo debent, nec ad rem pertinet, quod is qui mandasset potuisset, si ipse negotium gereret, minus impendere. Si mandatu meo Tit
Abbreviated transcription (Latin):
sit id qd̾ soluit. queritur
⁊ siꝗdem sciẽs precer mise¬
nt exceptõem ul doli. uł nõ
nuãte pecc̃ie. uidetur dolo
u̾saridissoluta enĩ negligẽ¬
cia ꝓpe dolum ẽ. ubiuero
ignorauĩt nch̾ ẽ quod ei
imputetur p̃ariratõe. ⁊ si

Expanded text:
id quod soluerit, quaeritur. et si quidem sciens praetermiserit exceptionem uel doli uel non numeratae pecuniae, uidetur dolo uersari dissoluta enim neglegentia prope dolum est: ubi uero ignorauit, nihil ‹est› quod ei imputetur. pari ratione et si
Abbreviated transcription (Latin):
br̃e qͣtenus rogatus eẽt.
qr idfeciss qd madatum
ei ẽ.nã usq ad eam sũmã
inq̃m rogatus erat fidẽ
torib eius peccĩam exe¬
giss epłam ad eũ misit.i
qua significaret ctam sũ¬
maniex administratõe a

Expanded text:
tenus rogatus esset, quia id fecisset, quod mandatum ei est: nam usque ad eam summam, in quam rogatus erat, fidem toribus eius pecuniam exegisset, epistulam ad eum emisit, qua significaret certam summam ex adm
Abbreviated transcription (Latin):
liberet. seqr eam peeciam
ueluti s̃ p̾enitẽtia actarur
mandatum susccpint. si
põt id ex plere. deserere pro¬
missum offitiũ nõ debet a¬
lioqu qnti mãdatoris in¬
tersit dapnabitur. siueo
inclłigit explere se idof¬
ficium̃ nõ posse: id ip̃m cũ
primum potit debetmã¬
datorinenũtiare. ut issi
uelit alt̾ius oꝑautatu. ꝙ¬

Expanded text:
liber‹et,› seque eam pecuniam,ueluti si paenitentia act‹a› smandatum suscepit, si potest id explere, deserere promissum officium non debet, alioquin quanti mandatoris intersit damnabitur: si uero intellegit explere se id officium non posse, id ipsum cum primum poterit debet mandatori nuntiare, ut is si uelit alterius opera utatu
Abbreviated transcription (Latin):
non fuit. madatori um puta¬
bit ueluti qd̾ si spoliatus sit
a latrõib aut anaufragi¬
ores amifit. uł langoe n¬
dam errogamͣt. nã hec ma¬
gis cãib q̃ madato impu
id acciderit. qd siego scissem
dixissem. ut possis precane̾.
tũc qnͣti tua intsit. tm̃ tibip̃¬
stare oporter. ¶Faber ir̃a¬
dato amicisui emt ẜuum
e. ⁊ fabricam docuit. deind
dati iuditõ coactus est sol¬
uere. mor qiͣ homo nõ erat
sanus. ep̃toridãpnatus ẽ.

Expanded text:
non fuit mandator, imputanon fuit mandator, imputabit, ueluti quod spoliatus sit a latronibus aut naufragio res amiserit uel languore sdam erogauerit: nam haec magis casibus quam mandato imputid acciderit: quod si ego scissem dixissem, ut possis praecauere, tunc quanti tua intersit, tantum tibi praestari oportet. Faber mandatu amici sui emit seruum decem et fabricam docuit, deinde dati iudicio coactus est soluere: mox quasi homo non erat sanus, emptor
Abbreviated transcription (Latin):
lulus. Inter cãs omit¬
tendi mandatum ⁊ mors
mandatoris ẽ. nam mãda¬
tum soluitur morte.si tm̃ i
ꝑignorãtiam impletumẽ
competẽ actoem utilitatis
sit madatoris morte sol¬
aliq̃ndurare. ¶Siqs de¬
bitori suo mandami̾t ut ti¬
tio solue̾t ⁊ debitor mortu¬
oeo cumid ignoraret sole¬
nt. lib̾ari eum oꝑtet. ¶ Ab¬
esse in tllr peccĩ a fideuissori
eciam sidebitor ab eo dele¬
gatus sit crrditori. licet is
soluendo nõ fuit noṁ bo
num fãcit creditor qui ad¬
mittit debitorem delegatũ
¶Dus qui fideiussoridonqr
uult creditorem eius hat
debitorẽ suum eumqrlibe¬
raui̾t: ꝯtinuo aget fideuo
mandati. quatemis nichꝰ
untũt. utrum nũmos solye̾it
credit᷑ori. aneũ liberauit.¬
¶ Preterea sciẽdumẽ. non
plus fideuissorem ꝯsequi
debere mãdati iudito q̃ qd̾
solm̃t. ¶Mandato tu¬
curatori cditoris solui. si
uerus ꝓcurator f̾uit statiz
mandati agam. quod ñ ꝓcu¬
rator nõ ẽ. rẽpetam ab eo.
¶Nõ omĩa que impẽsurus

Expanded text:
um. Inter causas omittendi mandati etiam mors mandatoris est: nam mandatum soluitur morte. si tamen per ignorantiam impletum est, competere actionem utilitatismorte solaliquando durare. Si quis debitori suo mandaverit, ut Titio solveret, et debitor mortuo eo, cum id ignoraret, solverit, liberari eum oportet. Abesse intellegitur pecunia fideiussori etiam si debitor ab eo delegatus sit creditori, licet is solvendo non fuerit, quia bonum nomen facit creditor, qui admittit debitorem delegatum. Si is, qui fideiussori donare vult, creditorem eius habeat debitorem suum eumque liberaverit, continuo aget fideiussor mandati, quatenus nihil intersit, utrum nummos solverit creditori an eum liberaverit. Praeterea sciendum est non plus fideiussorem consequi debere mandati iudicio, quam quod soluerit. Mandatu tucuratori creditoris solui: si uerus procurator fuit, statim mandati agam: quod si procurator non est, repetam ab eo. Non omnia, quae inpensurus
Abbreviated transcription (Latin):
sit. acsi alienum fundum e¬
mimandassem morte insecy¬
ta. cumid sciresresoluto ĩ¬
mandato nullamtibi acti¬
onemcum b̾rde meo fore.
eadem pranda que pr̃arẽ¬
tur siexempto ageretur.
Dem. Si fundum qui
expartẽ tuusn c̾mandaui
tibi ut emeres michiumẽ.
mandatum posse ita ꝯsist̾e
ut michi cet̾is ꝑtibꝰ redẽp¬
tis eciam tuam partem pre¬
stare debeas. set siꝗdem cer¬
to precio cas emendas mar
dauerim. quãticũq aliorũ
partes redemeris. sic ⁊ tua
pars coartabitur: ut nõ ha¬
bundet madati quatitater
in quam tibiem̃dum totu
mandaui. Smaũt nullo
ccrto precio ꝯstituto emẽ ti¬
bi mandauim.⁊ tu exdiuer¬
sis preciis partes ect̾oꝵ rede

Expanded text:
sit, ac si alienum fundum emi mandassem, morte insecuta, cum id scieris, resoluto mandato nullam tibi actionem cum herede meo fore. eadem praestanda, quae praestarentur, si ex empto ageretur.m Si fundum, qui ex parte tuus est, mandavi tibi ut emeres mihi, verum est mandatum posse ita consistere, ut mihi ceteris partibus redemptis etiam tuam partem praestare debeas. sed si quidem certo pretio emendas eas mandaverim, quanticumque aliorum partes redemeris, sic et tua pars coartabitur, ut non abundet mandati quantitatem, in quam tibi emendum totum mandavi: sin autem nullo certo pretio constituto emere tibi mandaverim tuque ex diversis pretiis
Abbreviated transcription (Latin):
rumnoĩe fideinorobli¬
gari posi. ⁊ mandatiob¬
u̾gatoem ꝯsistere puto.
n eñi multum referre. p̃¬
señs quis intogatus fro¬
iubeat. an absens uł pro¬
sens mandet. p̃tereauril¬
go aiadu̾ter licet ma¬
dato crecditoꝵ brditas sy¬
uibet ni iumorem sũmã
se obligauĩt. iecte tenetũ
Sin aũt in maiorem. iul
uenus putat qd aplens¬
qr resposum ẽ cum quimn
maiorem summa q̃ ioga¬
tus erat: fideiussiss. hãe

Expanded text:
rum nomine fideiussor obligari posset, et mandati obligationem consistere puto: neque enim multo referre, praesens quis interrogatus fideiubeat an absens ‹uel› ‹praesens› mandet. praeterea uolgo animaduertere licet mandatu creditorum hered‹itat›es suiuberet si in minorem summam se obligauit, recte tenetur: si in maiorem, Iulianus uerius putat quod a plerisque responsum est eum, qui maiorem summam quam rogatus erat fideiussisset, ha
Abbreviated transcription (Latin):
ultro ꝯuerre posit uẽditorẽ
ut r̃uum recipiat. qm mar̃¬
dati act̃o ultro citr̃oq ẽ. set
ẽẽ iniquissimum. põp. ait.
ex fc̃o ẜui m̃ei. cogi me ẜur
recipe. quẽ inꝓpetuum alie¬
nare uolueram. nec magi
mhũc cãum debo mandati
eum quĩmandatum susce¬
pit. nch̾ remane̾ oportet. si¬
cuti nec dãpnum pati debet
si exigẽ feneratam pecc̃ĩam
nõ põtuit. ¶Fideiussorine¬
gotior gõr est actõ siꝑab¬

Expanded text:
ultro conuenire possit uenditorem, ut seruum recipiat, quoniam mandati actio ultro citroque est. sed esse iniquissimum Pomponius ait ex facto serui mei cogi me seruum recipere, quem innari volueram, nec magis in hunc casum debeo mandati eum qui mandatum suscepit nihil remanere oportet, sicuti nec damnum pati debet, si exigere faeneratam pecuniam non potuit. Fideiussori negotiorum gestorum est actio, si
Abbreviated transcription (Latin):
uenditor trãderet. uẽdi porẽ¬
q p᷑ ꝯdictioẽm atitõ irͣ peti¬
turum. siẜuos tradidit ti¬
tio quos nõ debuͣt cumide¬
bere se extunaret. ¶Sien¬
rator. bonor uẽditoẽm ꝗ dẽ
fec̾it. peccĩam aũt c̾ditorib
nõ solũt. trebatius offiliu.
secutus idegit neg̃oꝵgõx¬
actõ absẽtib̾ nõ est. nĩi for¬
re adu̾sus eos qui madauer̾
qrͣditori. tanquasine goci¬
a ab sẽtium gesserunt. ꝙͣ sic̃
soli creditores se eẽ existima¬
rent.id mãdauerint. in fẽm
actõ absẽtibdanda ẽ ine¬
os quimãdauerint. ¶Gi¬
cut intem lib̾m ẽ. mãdatu
nõ susciꝑe. ita susceptum cõ¬
sumari oꝑͥtet: nisi reñtiatr̃
diaut si nõredũdet in eur
captio qui suscepit mãda¬
tum.⁊ ꝗdem si is cuimanda¬
tum ẽ. ut aliqd mercaietur.
q id su. a nõ alterius culpa
fecerit mãdati actõe teneri
eum ꝯueit. Hoc amplius te¬
nebitur. sicuti mela quoqꝵ
scripsit. si eo tp̃r pfraudem

Expanded text:
uenditor traderet, uenditoremuenditor traderet, uenditoremque per condictionem a Titio repetiturum, si seruos tradiderit Titio quos non debuerit, cum debere se existimaret. Si curator bonorum uenditionem quidem fecerit, pecuniam autem creditoribus non solueritsecutus id egit, negotiost nisi forte adversus eos qui mandaverunt curatori, tamquam si negotia absentium gesserint: quod si, cum soli creditores se esse existimarent, id mandaverint, in factum actio absentibus danda est in eos qui mandaverint. Sicut autem liberum est mandatum non suscipere, ita susceptum consummari oportet, nisi renuntiatumdi aut si redundet in eum captio qui suscepit mandatum. et quidem si is cui mandatum est ut aliquid mercaretur que sua, non alterius culpa fecerit, mandati actione teneri eum convenit: hoc amplius tenebitur, sicuti Mela quoque scripsit, si eo tempore per fraudem
Abbreviated transcription (Latin):
põt. ꝓpturpitudinem ma¬
dati. ¶Cuitibi .c. dedero.
ait. qt siita dedim. ut cui
uelles dares. madatitãtũ¬
mo. ¶Simandaud ser¬
notuo ut quodtibi debe mmi.
soluẽt meo noĩe: neratius
scrib̾. quauis mutuatus
ẜuus peccĩam ratõibo tu¬
is qi ame receptam intu¬
lerit tñ si nũmos acredito¬
re nõ it᷑a accepit ut mncoi
noĩe daret: nec lib̾an ne nͣ
te mãdati mecum acturũ.
qd sisic mutuatus sit ut
pecciam meo ñ dĩe daretn
trumqr cẽ eẽ nec ieferre. aliꝰ
noĩe qd ꝑme soluebatur
quotiens suos nummos
accipit creditor. nõ ꝯtingit
lilibatio debitori. ¶Fugiti¬
nus mens cũ apud furemes¬
set: pecciam acqsuit. ⁊ exea
fuos ꝯꝑauit. eosqr titius ꝑ
tradicoem auẽditore acce¬
pit. mela ait. mãdati actõe
me ꝯsecutuꝵ. ut restituat
uus meus tito uidebatur.⁊
ut ꝑtraditoẽm acciperet. si
mõ rogatu ẜui hox fec̾it qd
sisine uolũtate eius uendi¬
toͣ titõ tradidit. tũc posse
me exepto age̾ ut michieo᷑

Expanded text:
propter turpitudinem mandati. Si tibi centum dedero, ait: aut, si ita dederim, ut quae velles dares, mandati tantummodo. Si mandaverim servo tuo, ut quod tibi debeam solveret meo nomine, Neratius scribit, quamvis mutuatus servus pecuniam rationibus tuis quasi a me receptam intulerit, tamen, si nummos a creditore non ita acceperit, ut meo nomine daret, nec liberari me nec te mandati mecum acturum: quod si sic mutuatus sit, ut pecuniam meo nomine daret, utrumque contra esse: nec referre, alius quod pro me soluebatur quotiens suos nummos accipit creditor, non contingit liberatio debitori. Fugitiuus meus cum apud furem esset, pecuniam adquisiit et ex ea seruos parauit eosque Titius per traditionem a uenditore accepit. Mela ait mandati actione me consecuturum, ut restituat eus mandasse Titio uidebatur, ut per traditionem acciperet, si modo rogatu serui hoc fecerit: quod si sine uoluntate eius uenditor Titio tradiderit, tunc posse me ex empto agere, ut mihi eos
Abbreviated transcription (Latin):
ademptioẽm rei sibine ooe¬
sarlam ideureo nõ accesyt.
quod hrdi precipiss ĩe ci
empturum eꝗssimum eẽ.
mandatuudicio pr̃arq̃n¬
tieus int̾fuit. emptam rẽ
bre. ¶s emius bona pr¬
blicata sunt: madare alic¬
ui põt ut caemat. ⁊ sieme¬
rit utilis eĩt mnandati act̃o
sino prẽt fidem. qd̾ idorece¬
ptimmẽ. quia publicatis i¬
bonis. ꝯcꝗd postea acꝗritũ

Expanded text:
ad emptionem rei sibi necessariae idcirco non accesserat, quod heredi praecepisset se ei empturum, aequissimum esse mandati iudicio praestare quanti eius interfuit emptam rem habere. Is cuius bona publicata sunt mandare alicui potest, ut ea emat, et, si emerit, utilis erit mandati actio, si non praestet fidem: quod ideo receptum est, quia publicatis bonis quid
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ iamlib̾atus soluĩt. tm̃¬
fidem impleint.⁊debitore¬
lib̾auit. Sugitur ꝑatus sit
defend̾e reum adusus c̾dito¬
perar. ⁊ ita uliano uidetũ.¬
Si hoĩem tibidedo
ut cũ manumitt᷑es. ⁊ post̾a
ꝓcurator meus ꝓhibiñt ye
manumittẽs. an madatu
agere possim si tu eumma
stam causambuĩt infpel¬
landi manumissioẽm riui
que in hoc solum acceꝑam
ut manumitt̾em. neluti si
compereit eũ postea falsas
ratioẽs ꝯfecisse. in sichias u¬
te prioris dñistruxisse te¬
nebor nisi denũtiatõiꝓcura¬
toris paruero. Siuo nlłar
iusta cãꝓcuratorifuit denu¬
tiandi nc ẜ̃uus manumit¬
teretur: nõ pot̾it mecũ agi.
quauis adlib̾tatem eũm
actõe inq̃druplum teneba
quadruplum debebit.na.¬

Expanded text:
rei iudicatae repetitio quidem cessat, ipse autem stellionatus crimine propter suam calliditatem plectetur. Fideiussor, si solus tempore liberatus tamen solverit crei hominem tibi dedero, ut eum manumitteres, et postea procurator meus prohibuerit, ne manumitteres, an mandati agere possim, si tu eum mastam causam habuit interpellandi manumissionem servi, quem in hoc solum acceperam, ut manumitterem, veluti si compererit eum postea falsas rationes confecisse, insidias vitae prioris domini struxisse, tenebor, nisi denuntiationi procuratoris paruero: si vero nulla iusta causa procuratori fuit denuntiandi, ne servus manumitteretur, non poterit mecum agi, quamvis ad libertatem eumactione in quadruplum tenebatquadruplum debebit: na
Abbreviated transcription (Latin):
il. Si mandassemti¬
bi ut fundumemiẽs. post̾a
scripiissem ne emẽs. tuau¬
se emisses mãdati tibio¬
bligatus ero. ne dãpno. f¬
face̾ ⁊ fecero quesitum est.
ansit mandatiacto.⁊ ait
cum auielius q̃etus hospͥ¬
ti suo medico mãdassẽdi
om̃ibo anns se cełe sole
litudinis aptasua impẽsa
facẽt deducto igitur qnto
suaeclificia precio si orafe¬
cuset ꝗdamplius impen
diss posse cũ mandati iu
ut atito .x. exige̾s ante
exacta ea mãdatitecume¬
gerd ĩ añ rem idicatam

Expanded text:
 Si mandassem tibi, ut fundum emeres, postea scripsissem, ne emeres, tu, anse, emisses, mandati tibi obligatus ero, ne damno adfacere et fecero, quaesitum est, an sit mandati actio. et ait cum Aurelius Quietus hospiti suo medico mandasse dicomnibus annis secedere soleletudini apta sua inpensa faceret: deducto igitur, quanto sua aedificia pretiosiora fecisset, quod amplius impendisset posse eum mandati iudut a Titio decem exigeres, et ante exacta ea mandati tecum egero, si ante rem iudicatam
Abbreviated transcription (Latin):
muncipiales nec refͬicere li¬
cet sine pr̃ĩcipis. uł presidis
auctoĩtate. nec aliqd eis oc̃¬
uigẽ uł supponẽ. ¶ Res
sacri nõ recipit estimatõem.

Expanded text:
municipales nec reficere licet, sine principis vel presidis auctoritate, nec aliquid eis coniungere vel supponere. Res sacra non recipit estimationem.
Abbreviated transcription (Latin):
ri edificatum ẽ. feret priuatũ.
muros. Capite pumatim. ñce
tiqui crascendit scalis admo¬
tis. uł alia qualibet ratione.
Nam ciues rõanos alias q̃
ꝑ portas egredi nõlicet cumi
illud ostile ⁊ abominandu
sit. nã ⁊ romuli frater remus
occisus traditur. obid qd mu¬
rum trascendere uolu̾erit.

Expanded text:
re aedificatum sit, fieret priuatum, muros, capite punitur, sicuti si quis transcendet scalis admotis uel alia qualibet ratione. nam ciues Romanos alia quam per portas egredi non licet, cum illud hostile et ab‹omi›nandum sit: nam et Romuli frater Remus occisus traditur ob id, quod murum transce‹n›dere uoluerit.
Abbreviated transcription (Latin):
inuria hõium. defepium est¬
aut dictum a sangmimbus
sunt aũt sãgmima qd am he¬
bẽ. quas legati ppłi rõam i
ferre solent. neꝗs eos uola¬
ret. sicut legatigrecoꝵ. ferũt
ea que uocanturceneia¶In
Sacra loca ea sũt que
publice sunt dedicata sine ĩ
cuntate sĩt siũĩagio.¶E¬
endum ẽ. locum publicum
di dedit potestatem. ¶Illd
notãdum ẽ. al iud ẽẽ sacrum
locum. aliudsacrarium. Gac̾
locus ẽ. locus ꝯsecratus. sa ẽ¬
rnum ẽ. locus in quo sacre reg¬
pomũtur. qd̾ ecia in edifitio
priuato eẽ põt /⁊ solẽt quili¬
berare cum locum religione
uolunt.sacrainde euocare
¶Proprie dicimus sc̃a. que
neq sacra neq. ꝓfana sũt
sr sanctiõe quadam ꝯt̾uma¬
ta ut leges sc̃e sũt Sãctio¬
ne eñ quadam sunt subni¬
xe.qd eñi sanetõe quadam

Expanded text:
hominum defensum atautem dictum est a sagminibus: sunt autem sagmina quaedam herbae, quas legati populi Romani ferre solent, ne quis eos uiolaret, sicut legati Graecorum ferunt ea quae uocantur cerycia. InSacra loca ea sunt, quae publice sunt dedicata, siue in ciuitate sint siue in agro. Sciendum est locum pub‹l›icum di dedit potestatem. Illud notandum est aliud esse sacrum locum, aliud sacrarium. sacer locus est locus consecratus, sacrarium est locus, in quo sacra reponuntur, quod etiam in aedificio priuato esse potest, et solent, qui liberare eum locum religione uolunt, sacra inde euocare. Proprie dicimus sancta, quae neque sacra neque profana sunt, sed sanctione quadam confirmata: ut leges sanctae sunt, sanctione enim quadam sunt subnixae. quod enim sanctione quadam
Abbreviated transcription (Latin):
chil bitatu eẽnt exto le¬
gato. MLicet rã ãgustu.
est. legaraĩus cii domus u¬
sus legatꝰ est ut nõ possit ⁊¬
occupãr totus domusu¬
sum tñisque uacabunt
ꝓpnetaĩus nõ uretur. quia
licebit usuai̾o alus ⁊ alii
tp̃rib tota domo uti cum
put tp̃is alictio exigit q¬
busclam utãtur ꝯbusdã
nõ utãtur susu legato si i

Expanded text:
bituri essent ex eo legato.Licet tam angustus est legatariu‹s›, cui domus usus legatus est, ut non possit occupare totius domus usum, tamen eis quae uacabunt proprietarius non utetur, quia licebit usuario aliis et aliis temporibus tota domo uti, cum prout temporis condicio exigit, quibusdam utantur, quibusdam non utantur.Usu legato
Abbreviated transcription (Latin):
quoq eo die quo depõiti ac¬
tum sit. piculo ẽ eiꝰ apt qͣ
depõitum fuit. siuidicii ac¬
cipiendi tp̃r põtuit idrecdie
uerum ꝓcuratorem nõ puta¬
iet. aut eius quideposuisẜ
Brdem nicħ dolo malo fec̾.
põstea aũt sicognouĩt. cu
eo agipotit. qm nuĩc incipit
dolõ malo fage̾. si redłe eam
nõ uult. ¶Gompetit eci¬
am xlictõ depoite rei nõĩe. s
nõ ante quã qd dolo q̾missũ

Expanded text:
oque eo die, quo depositi actum sit, periculo eius apud quem depositum fuerit est, si iudicii accipiendi tempore potuit id reddere verum procuratorem non putaret aut eius qui deposuisset heredem, nihil dolo malo fecit: postea autem si cognoverit, cum eo agi poterit, quoniam nunc incipit dolo malo facere, si reddere eam non vult. Competit etiam condictio depositae rei nomine, sed non antequam id
Abbreviated transcription (Latin):
das. ⁊ tecũ ⁊ cumbrde tuop̾¬
sum depõiti agẽ. possum ei
mortem tuam depõĩtum ie¬
petere: pinde ⁊ sisic d̾posuc̃o
ut post mortem me amred¬
datur. potero ⁊ ego ⁊ heres
meus age̾ depõiti. egomu¬
tatauosuntate. ¶ Quod
aũt dolus dũ taxat inhar
actoẽm ue̾it. qͣiͣtum ẽ. si ħe¬
res rem ap̾ testatorem dẽpo
sitam .ł. commodatamdi¬
strax̾it. ignarus depõĩtam
ułcominodatã anteneatũ.
⁊ qr uolo nõ fecit:. nec tenebi¬
tur dere an tñ uł pretõ de¬
teneatur qd̾ ad eũ ꝑueĩt et
nerius ẽ. tenerieum. hoc em̃i
ip̃o dolo facit ꝙ id qd adse ꝑ.¬
uenit. nõ recdlidit.

Expanded text:
 cum herede tuo possum depositi agere: possum enim mortem tuam depositum repetere. Proinde et si sic deposuero, ut post mortem meam reddatur, potero et ego et heres meus agere depositi, ego mutata uoluntate. Quia autem dolus dumtaxat in hanc actionem uenit, quaesitum est, si heres rem apud testsitam vel commodatam distraxit ignarus depositam vel commodatam, an teneatur. et quia dolo non fecit, non tenebitur de re: an tamen vel de pretio teneatur, quod ad eum pervenit? et verius est teneri eum: hoc enim ipso dolo facit, quod id quod ad se pervenit non reddit.
Abbreviated transcription (Latin):
apud seq̃strum nõ uisi płes
deponẽ̾ posũt. nam tc̃ idfit.
cum aliq̃ res iꝯtroiislade
deducitur. itaq hoc eaĩlinso¬
lidum unusꝗsq uidetur de¬
posuisse. qd aliterẽ. cum rem
coẽm płes deponũt. ¶Rei
depoĩte ꝓprietas apd depo¬
nentem manet. s ⁊ poisessi¬
o. nisi apud seq̃strum deposi¬
ta ẽ. nam tũc demũ seq̃ster pꝰ¬
sidet. id eñi agitur ea depositi¬
one ut neutrius possessiois
cendi. nune. nautragii cãde
põĩtumẽ. in b̃rdem de dolo
mortui accõ ⁊ ꝓħrditaria i¬
portioẽ. ⁊ in simplum. ⁊ intri
annum quoqr in ip̃m⁊ inso¬
lidum ⁊ induplum. ⁊ inppe

Expanded text:
apud sequestrem non nisi plures apud sequestrem non nisi plures deponere possunt: nam tum id fit, cum aliqua res in controversiam deducitur. itaque hoc casu in solidum unusquisque videtur deposuisse: quod aliter est, cum rem communem plures deponunt. Rei depositae proprietas apud deponentem manet: sed et possessio, nisi apud sequestrem deposita est: nam tum demum sequester possidet: id enim agitur ea depositione, ut neutrius possessioni cendii ruinae naufragii causa depositum est, in heredem de dolo mortui actio est pro hereditaria portione et in simplum et intra annum quoque: in ipsum et in solidum et in duplum et i
Abbreviated transcription (Latin):
titeñt ei qui deposint dicit᷑
si maior pars adierit: resti¬
tuendamiem presẽtib. ma¬
iorem partem aũt nõ exire¬
mero utiq ꝑsonaꝵ. s ex ma¬
gnitudine portionũ Hrdita¬
narũ intlligendam. Mutela
ydonea redienda. ¶Sĩ
aũt cum ip̃o apud quẽ depo¬
sitũ ẽ actum tuit. nue cum
h̾rde eius. ⁊ suanatura res
añt iei udicatam int̾cid¬
nit. ueluti si hõ mortuus i¬
debere eum cũ quo actum ẽ.
drxunt. quia equum eẽt. na¬
turalem interitum ad acto¬
rem ꝑtine̾. utiq cum int̾itr¬
raẽss eares ⁊ ñ iestituta eẽt¬
deponi apud se patituruł
utendam rogat. nec depoiti
nec commodati actõe tm̃.
sicuti qui rem suamꝯlucit.
aut precano rogat. nec p̃ca¬
rio tenetur. nec locãro.
ffi. Sus apud quẽ remd̾¬
posuers ap̃ alium deporat.¬
⁊ ille dolo quid animifit.
obdolum eius apud quem
postea sit depõitum. eatenus
cũm tenen ap̃ quẽ tudeposu¬
eras. ut actões suas tibipret.
plures. q̃ imus posũt. actin

Expanded text:
titerint ei qui deposuerit, dicitur, si maior pars adierit, restituendam rem praesentibus: maiorem autem partem non ex numero utique personarum, sed ex magnitudine portionum hereditariarum intellegendam: cautela idonea reddenda. Sive autem cum ipso apud quem deposita est actum fuerit sive cum herede eius et sua natura res ante rem iudicatam interciderit, veluti si homo mortuus debere eum cum quo actum est dixerunt, quia aequum esset naturalem interitum ad actorem pertinere, utique cum interitura esset ea res et si restituta edeponi apud se patitur vel utendam rogat, nec depositi nec commodati actione tenetur: sicuti qui rem suam conducit aut precario rogat, nec precario tenetur nec ex locato.i is, apud quem rem deposueris, apud alium eam deponat et ille dolo quid admiserit, ob dolum eius, apud quem postea sit depositum, eatenus eum teneri apud quem tu deposueris, ut actiones suas tibi praesplures quam unus possunt, attamen
Abbreviated transcription (Latin):
pater nec intra anum de pecy¬
lio debet ꝯuenir s ip̃e filius.
plus trebitius existimat.⁊
si apud ẜuum depõitum sit.
⁊ manumissus rem teneat.
⁊ inp̃m dãdam actoẽm. nõ
indominum. Licet excct̾is ca¬
uñs ĩmanumissum actioñ
sitam. dolo int̾uerteñt. quo¬
dam utqr car in partes ten¬
buntur. nam si diuisint de¬
cem iilia que ap̃ defuctũd̾¬
posita fuerant.⁊ quo mili
uendo ẽ. inpartes obstricti
cruñt. nec enim amplius a¬
roris intest. qd si lãcem ꝯfla¬
uerint. antꝯnian ab aliquo
passi fuerĩt aliaue qͥ Sype
solidum ꝯueĩri poterũt. ac si
ip̃i f̃uãdam suscepissẽt. ua
certe nm̃ ẽ in solidum unũ¬
queqr dolo fecisse. ⁊ nisi ꝓso¬
lido res nõ põt iestitui. necta
.tram̃ ab surdũ sẽtiet qui hoc
putaiit plane nisi integre
iri restitutoẽm euim cũquo
actum fiũt lib̾ar nõ posse.
odempnadum tm sires rest
nõ restituẽtur. ꝓqua parte

Expanded text:
pater nec intra annum de peculio debet conveniri, sed ipse filius. Plus Trebatius existimat, etiamsi apud seruum depositum sit et manumissus rem teneat, in ipsum dandam actionem, non in dominum, licet ex ceteris causis in manumissum actio nositam dolo interuerterint, quodam utique casu in partes tenebuntur: nam si diuiserint decem milia, quae apud defunctum deposita fuerant, et quina milivendo est, in partes obstricti erunt: nec enim amplius actoris interest. quod si lancem conflaverint aut conflari ab aliquo passi fuerint aliave quae speunt, ac si ipsi servandam suscepissent: nam certe verum est in solidum quemque dolo fecisse et nisi pro solido res non potest restitui. nec tamen absurde sentiet, qui hoc putaverit plane nisi integrae rei restitutione eum, cum quo actum fuerit, liberari non posse, condemnandum tamen, si res non
Abbreviated transcription (Latin):
tum est. quod
custodiendũ
alicuidatur
est. dietum ex
eo quod ponitur p̃positio ei
deauget depõitum. ut oste̾¬
dat tõtum fidei eius cõmis¬
sum: qd̾ ad custodiam reipti
se sunt. imp̃m. indupluma
in h̾rdem eius. qd dolo malo
eius fc̃m eẽ dicetur. quimor¬
taus sit in simplũꝙ ip̃ius.
indũplũ inditũdabo. ¶ox¬
rito has cãs deponẽdi sepa¬
ut p̾tor que ꝯtin̾et fortui¬
tam causam depõitioms. ex
necẽitate descendẽtem.⁊ nõ
ex uolũta te ꝓfieisceremeũ
tam̃ deponere tumultus ł

Expanded text:
tum est, quod custodiendum alicui datum est, dictum ex eo quod ponitur: praepositio enim de auget depositum, ut ostendat totum fidei eius commissum, quod ad custodiam rei pere sunt, in ipsum in duplum, in heredem eius, quod dolo malo eius factum esse dicetur qui mortuus sit, in simplum, quod ipsius, in duplum iudicium dabo". Merito has causas deponendi separavit praetor, quae continent fortuitam causam depositionis ex necessitate descendentem, non ex voluntate proficiscentem. Eum tamen deponere tumu
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝗd fuit p̾scriptum. Dolũtĩi
eos pratums qui recepint. q
solus in depõitum ueit ¶Si
ras adtitium. ut is eant f̾uer
qua actuẽe tet im experiru

Expanded text:
si quid fuit proscriptum, dolum tamen eos praestaturos qui receperunt, qui solus in depositum venit. Si ras ad Titium, ut is eam servet, qua actione tecum experiri
Abbreviated transcription (Latin):
Omp̃. Simasia depõitu
fuerit ut rome recłiatur. ur
idactum ut nõ impesa eis
id fiat apud quem depõitu
sit. ẜ eius qui deposint. ¶ O¬
positum eoloco restitiudeb.
inquo sine dolo malo eius
ẽ. ap̃ quẽ depõitum ẽ. ubiue¬
ro dep̃ositũs ẽ ichilinterest.
eadem dicẽcla sũt ꝯmuniter
⁊ in om̃ib bonetidi iudiciis.
s dicẽdum ẽ. siuelit anctõ su¬
is impẽsis suoq ꝑiculo ꝑfer¬
ri rem ronĩam. ut audiendũ
straria actioẽ qua ⁊ inhrde
eis reellio portet. ¶Quez¬
admodum qd exstipłatu uł
extestam̃to danoporteat pͦt

Expanded text:
m Si in Asia depositum fuerit, ut Romae reddatur, videtur id actum, ut non inpensa eius id fiat apud quem depositum sit, sed eius qui deposuit. Depositum eo loco restitui debet, in quo sine dolo malo eius est, apud quem depositum est: ubi vero depositum est, nihil interest. eadem dicenda sunt communiter et in omnibus bonae fidei iudiciis. sed dicendum est, si velit actor suis inpensis suoque periculo perferri rem Romam, ut audiendus estraria actione, quam et in heredem eius reddi oportet. Quemadmodum quod ex stipulatu vel ex test
Abbreviated transcription (Latin):
sisine dolo.o. oiã rediat. ħ̾
est ut nec culpe quid̾ suspito
sit. demq sabinꝰ hoc explicu¬
it addendo. nec ulla eã in ter¬
uenit qua reputan possit do¬
minum relinollesoc ita
⁊ si potuit suspicaninf tasei¬
dicet ir̾e motus sceterum suf
deposuit. uł credidit dñm ñ
iuitum fore huĩ solutois.
lib̾ari põt bona eñi fideͬser¬
igitur. nõ tm̃ aũt si remanẽ¬

Expanded text:
si sine dolo omni reddat, hoc est, ut nec culpae quidem suspicio sit. denique Sabinus hoc explicuit addendo: "nec ulla causa interuenit, quare putare possit dominum reddi nolle'. hoc ita est, si potuit suspicari, iusta scilicet ratione motus: ceterum suffdeposuit uel credidit dominum non inuitum fore huius solutionis, liberari potest: bona enim fides exigitur. non tantum autem si remanen
Abbreviated transcription (Latin):
ad malam masionem exte¬
sum. seq̃ster soluĩt mificor¬
dia ductꝰ. dolo ꝓximum eẽq
factumẽ arbitror. quia cũ
quam decipe ¶Datur acti¬
odepõiti mlrdem. exdolode¬
fuctimsolidum quaq̃ enur
alias exdolo defucti nõ sole¬
mus tenen. msi ꝓcaparte q̃¬

Expanded text:
ad malam mansionem extensum sequester solverit misericordia ductus, dolo proximum esse quod factum est arbitror, quia cum quam decipere. Datur actio depositi in heredem ex dolo defuncti in solidum: quamquam enim alias ex dolo defuncti non solemus teneri nisi pro ea parte q
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃. Ei ap̃quẽ depõĩtu
ẽsse dice̾tin cc̃̾ium iudiciũ
depõitidatur. in quo iuditõ.
merito ilitem nõ iuratur.
non em̃ defĩderupta agitũ.
s dein dẽpnitate eius quid̾¬
positum suscepit. ¶In seq̾¬
strum. depõiti actõ compe¬
tit. si tm̃ cum seqͤstio ꝯueĩt
ut c̾coloco remdepõitamer¬
hibe̾t. nec ibi exhibeat. seͣtͣ¬

Expanded text:
 Ei, apud quem depositum esse dicetur, contrarium iudicium depositi datur, in quo iudicio merito in litem non iuratur: non enim de fide rupta agitur, sed de indemnitate eius qui depositum suscepit. In sequestrem depositi actio competit. Si tamen cum sequestre convenit, ut certo loco rem depositam exhiberet, nec ibi exhibeat, t
Abbreviated transcription (Latin):
iposita sit. ¶ Filium famił
tenendepõiti ꝯstat.quia⁊ ceb¬
teris actõib tenetur. Ncur
patre eius agipõt dumta¬
xat de peculio.  demꝰ inser¬
uo. nam cũdũo agetur pła¬
ne ⁊ iuł. scripsit. ⁊ nobis i¬
uidet. ut sieoꝵ noĩe ꝗ sunt
inpotate agitur. uẽni ĩ¬

Expanded text:
posita sit. Filium familias teneri depositi constat, quia et ceteris actionibus tenetur: sed et cum patre eius agi potest dumtaxat de peculio. idem et in seruo: nam cum domino agetur. plane et Iulianus scripsit et nobis uidetur, si eorum nomine qui sunt in potestate agatur, ue
Abbreviated transcription (Latin):
actoem bonefi dei eẽ dubita¬
rinõ oportet. ⁊ ido ⁊ fructus
inhac actoe uenire ⁊ oemcãm
et ꝑtumdicẽdum ẽ. ne nuda
postea pierit. teneri te depositi.
quia semel dolo fecisti cum
uenderes seruus. In deposi¬
¶ Noniolum siẜuus meus s
⁊ slis qui bõa fide michifui
at. sirẽ deposiũt. oꝗssimum
erit. dari michi actoẽm. si rez
ad meptinẽtem deposuit. si¬
milimo ⁊ si uũfructũ in ẜuo¬
habeam. si io ꝗd deposutex
copecłio fuit quedadmep¬

Expanded text:
fidei esse dubitari non oportet. Et ideo et fructus in hanc actionem uenire et omnem causam et partum, dicendum est, ne nuda postea perierit, teneri te depositi, quia semel dolo fecisti, cum uenderes. In deposi. Non solum si seruus meus, sed et si is qui bat rem deposuerit, aequissimum erit dari mihi actionem, si rem ad me pertinentem deposuit. Simili modo et si usum fructum in habeam, si id quod deposuit ex eo peculio fuit quod ad me
Abbreviated transcription (Latin):
Quid enĩ si fureret is apd
qũe depõitum sit. uł pupi¬
lus sit. uł nr heres n bono¬
rum possor nr successor ciꝰ
extaret. tenebitur ergo utid
prestaret qd depõiti actioe p̃¬
stari solet. ¶ Aninpupillẽ
apd quẽ ñne tutoris aũcte
depõitum ẽ. depõiti acto det̃.
queritur s probanoportet.
s ap̾ doli mali iam capacẽ
deposuĩs. aoi posse sidolum
cõmisit. nãm⁊ in qͣntum
locuplectior factusẽ. datur
actio mneũ. ⁊ idolus nõ int¬
uenit. ¶Gi res depõitade¬
terior redlatur: qĩ nõ rectli¬
ta agi depoiti põt. cũem̃det̾i¬
or res ircdlitur: põt qdici dolo
malo rectlitamnõ ẽẽ. ¶S
fuus meus deposuũt. neh̾¬
ogimus depõiti h̾ebo actõe
Oiapud ruum deposueõ⁊
cum manumisso agam.on̾
celł ait. nec tenẽ actoem qͣuis
solemus dicẽ. doli⁊ in siu¬
tute commssitenĩ quẽ deb̃¬
re.qr ⁊ delicta. ⁊ noxe cap̾t
sequutur. erit igitur ada¬
lĩas actioẽs comͣpetes decũ¬
rendum. ¶ Hec acͥtio boro¬

Expanded text:
reret is, apud quem depositum sit, vel pupillus sit, vel neque heres neque bonorum possessor neque successor eius exstaret? tenebitur ergo, ut id praestet, quod depositi actione praestari solet. An in pupillum, apud quem sine tutoris auctoritate depositum est, depositi actio detur, quaeritur. sed probari oportet, si apud doli mali iam capacem deposueris, agi posse, si dolum commisit: nam et in quantum locupletior factus est, datur actio in eum et si dolus non interuenit. Si res deposita deterior reddatur, quasi non reddita agi depositi potest: cum enim deterior redditur, potest dici dolo malo redditam non esse. Si seruus meus deposuerit, nihilo minus depositi habebo actionem. Si apud seruum deposuero et cum manrcellus ait nec tenere actionem, quamvis solemus dicere doli etiam in servitute commissi teneri quem debere, quia et delicta et noxae caput sequuntur: erit igitur ad alias actiones competentes decurrendum. Haec actio bono
Abbreviated transcription (Latin):
debere ab solr. nisi restituat.
¶Idem neratius ait. quauis
tune tecũ depõiti actum sit. cũ
restituẽdi facłtatem nõh..
horreis forte clausis. tm̃ si
ante ꝯdẽpãtionem restituẽ¬
cdi facłtatem habeas ħ orreis¬
tionem restituẽdi facłtate
Rebitᷤ ꝯdepnan dumte. nisire¬
stituas. qrres ap̃ te ẽ. tũc enu
queredum. an dolo .m. fec̾is. ẽ
remnõ hes. ¶Est aũt ⁊ apd¬

Expanded text:
debere absolui, nisi restituat. idem Neratius ait, quamuis tunc tecum depositi actum sit, cum restituendi facultatem non habeas horreis forte clusis, tamen si ante condemnationem restituendi facultatem habeas, condetionem restituendi facultatem habeas, condemnandum te nisi restituas, quia res apud te est: tunc enim quaerendum, an dolo malo feceris, cum rem non habes. Est autem
Abbreviated transcription (Latin):
habet. qua immines exca¬
usis sup̃scriptis piculum.
hec aũt sepatio cansar instã
ratoem h̃t. quippe cũ quis fi¬
demelegit᷑. nec depõitumir¬
ctlitur contentus eẽ deb
simplo cum ueno erigente
necẽitate. deponat. crescit ꝑ¬
sidie crim̃ ⁊ publica utilitãe.
cohercenda est. iniũdicande
rei .p. causa. ẽ enim ineuu¬
le. incausis huius moi fide
fr̃agere. ¶Que depoitis⁊
reb accidunt. nõ sunt depo¬
sita ut puta si hõ uestitus d̾¬
ponatur uestis em̃ nonẽ de¬
poñta nec si equus cũ capistõ
nom solus equus depositusẽ.¬
u oiconueiat ut in depõito ⁊ oie
culpͣa pr̃etur. pata ẽ ouẽtios
tractus eñilegem ex ꝯuẽtioe
accipiunt. Ilud no uhanq
dolum nõ eẽ prestãdu. si
namfidem. ceͬqr bonos mo¬
res ẽ. ⁊ id̾o nec sequenda est¬
¶ Oiuestim̃ta suandahalne¬
atori data pierĩt. siꝗdem nul¬
lam m̾cedem ruadoꝵ uestim̃¬
tor accepit. depõitieumtem̃
⁊ dolum dii tarat prestared¬
bere puto qd̾ si accepit excõ

Expanded text:
 quam imminens ex causis supra scriptis periculum. Haec autem separatio causarum iustam rationem habet: quippe cum quis fidem elegit nec depositum redditur, contentus esse debet simplo, cum uero extante necessitate deponat, crescit perfidiae crimen et publica utilitas coercenda est uindicandae rei publicae causa: est enim inule in causis huiusmodi fidem frangere. Quae depositis rebus accedunt, non sunt deposita, ut puta si homo vestitus deponatur, vestis enim non est deposita: nec si equus cum capistro, nam solus equus depositus est. Si convenit, ut in deposito et culpa praestetur, rata est conventio: contractus enim legem ex conventione accipiunt. Illud non probabis, dolum non esse praestandum si nam fidem contraque bonos mores est et ideo nec sequenda est. Si vestimenta servanda balneatori data perierunt, si quidem nullam mercedem servandorum vestimentorum accepit, depositi eum teneri et dolum dumtaxat praestare debere puto: quod si a
Abbreviated transcription (Latin):
Uul. Sisine dolo remdepõi¬
tam tibi amiris: nec deposi¬
ti teneris nec cauẽ debes sid¬
prehendis. eã redli. sitm̃ ad
um familias res depõita sit.
⁊ emacipatus rem teneat.i¬

Expanded text:
um. Si sine dolo malo rem depositam tibi amiseris, nec depositi teneris nec cauere debes, si deprehenderis eam reddi: si tamen ad um familias res deposita sit et emancipatus rem teneat
Abbreviated transcription (Latin):
ne dolomalo nõ rectlidit. set
nec redndit. aliuid ẽ ex̃ roctle¬
s aliud qͣi de suo daẽ. ¶ Si pecia
apudte ab mtõ hac leger
depõitasit ut sitii uolinsses.
utẽris priusqͣ utaris depõiti
teneberis. ¶Oepe cue¬
nit ut res depõita uł nĩimi
ꝑiculo sit eus apd̾ quemd̾¬
ponũtur ut puta si hec noĩa¬
sito obtulit. Id̾ uił. scribit. pe.¬
riculo se depositi illigasse. ita
sita sit. ⁊ unꝰ ex hrdib eius ꝗ
deposint ueĩat iepetes. quer¬
admodum ei satisfiat inden¬
coram pretore. uł int̾uenien¬
bohonestis ꝑsonis. ⁊ ex sol

Expanded text:
ne dolo malo non reddidit, sed ne dolo malo non reddidit, sed nec reddidit: aliud est enim reddere, aliud quasi de suo dare. Si pecunia apud te ab initio hac lege deposita sit, ut si voluisses utereris, prius quam utaris depositi teneberis. Saepe evenit, ut res deposita vel nummi periculo sint eius, apud quem deponuntur: ut puta si hoc nominasito obtulit, idem Iulianus scribit periculo se depositi illigasse, ita sita sit et unus ex heredibus eius qui deposuit veniat repetens, quemadmodum ei satisfiat, videncoram praetore vel intervenientibus honestis personis et exso
Abbreviated transcription (Latin):
dem actõe age̾ pot̾o. Ite siẜ
nus hrditanus deposuerit.
Prdipostea ꝗdesiti compe¬
tit actõ. ¶ Qyiẜuus deposu¬
it: siue uiuat. siue decesẜit.
utiliter dñs hac actõe expe¬
rietur. ip̃e aũt ẜuus manu¬
missus. nõ pot̾it age̾. R̃ ⁊ sify¬
erit aliẽatus. ad huc ei cõpe¬
nus cũ deponẽt. initium eñi
contͣctus spectãdum ẽ. ¶Si
duoꝵ ruus sit qui deposint
unicuiq dnĩoꝵ in partẽ ꝯpe¬
tit depõiti actõ. ¶ Cuem a
ẜ̃uo depõitam. titio quẽ do¬
minum eius putasticum
nõ eẽt. restituisses depõiti x¬
tõe te nõ teneri. celsusait.⁊
quia nullus dolus int̾cessit.
cum riro aũt eui res restitu
suit itaut dño ꝓlib̾tate eiu
dem.darregoq ded̾o ante¬
neat depõiti. ⁊ lib . xiii. dige
scrib si ꝗdem sic dedo quasi
ad hoc penes me depõitam.
teq c̾tiora uero ns̃ competẽ
tibi depõiti actar̃m. quia sci¬
ens recepistrcareo igit̃ dola¬
¶ Si ueo quasi meã ꝓsibtate cĩ

Expanded text:
actione agere potero. Item si seruus hereditarius deposuerit, heredi postea adeunti competit actio. Si seruus deposuit, siue uiuat siue decesserit, utiliter dominus hac actione experietur. ipse autem seruus manumissus non poterit agere: sed et si fuerit alienatus, adhuc ei comperuus cum deponeret: initium enim contractus spectandum est. Si duorum seruus sit qui deposuit, unicuique dominorum in partem competit depositi. Si rem a seruo depositam Titio, quem dominum eius putasti cum non esset, restituisses, depositi actione te non tenquia nullus dolus intercessit: cum Titio autem, cui res restitutsuit ita, ut domino pro libertate eius dem, egoque dedero, an tenear depositi. et libro tertio describit, si quidem sic dedero quasi ad hoc penes me depositam teque certiorauero, non competere tibi depositi actionem, quia sciens recepisti, careo igitur dolo: si uero quasi meam pro libertate eius