comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
spectueuis. Dixi q ad eum. Surgedomine. bene¬
dic nos: qm̃ populus hic tresdies et tres noctes
aut forsitan iam a nobis migratus es. et qui escis indo¬
r&ur mecum : cogitaui ut nulli hoc dicerem: Tume
bam enim illũ tangere: Et stans quasi hora media¬
clinauime et posui auremineã ad auscultandum:
Et non erat flatus : nisi tantum quasi multorum
me : osculatus sum oculos eius & barbam: & con¬
increpans. & dixi. Domine cui me dereliquisti
columnã sinete & non lugeat. quid respondeam
hodie uideote : crastina uero considero ad dexce¬
ram siue ad sinistram & non inueniote. Aut¬
ex quo amictu operiam columnã tuã: Heume.
quando ueni int homines aliqui delonge queren¬
obdormiui. Statimque apparuit mihi sc̃s sime¬
colum nãhanc. nec locum nec montem benedic¬
tum. quo & inluminatussum sed descende. &
fatis fac. populo. & adnuntia deme antiochi &
secrete petu multus fiat inpopulo. Ego autẽ
requieui sicut dñs uoluit. Tuautẽ. necesses

Expanded text:
spectu ejus, dixique ad eum: Surge, domine, benedic nos, quoniam populus tres dies et tres noctesaut forsitan jam a nobis migrasti? Et senbatur mihi, cogitavi ut nulli dicerem, quia timebam illum tangere. Et stans quasi hora mediaposui aurem meam ad auscultandum, et non erat flatus, nisi tantum quasi odor multorum me, osculatus sum oculos ejus, et barbam comincrepans dixi: Cui me, domine, derelinquis? columnam sine te, et non lugeat? Quale responsum reddam Hodie video te, crastina vero considero ad dexteram sive ad sinistram, et non invenio te. Aut quo amictu operiam columnam tuam? Heu me, quondo veniunt aliqui de longe quaerenobdormivi. Statimque apparuit mihi, columnam hanc, nec locum et montem hunc benedictum, in quo illuminatus sum; sed descendens, satisfac populo, et annuntia de me Antiochiae secrete, ne tumultus fiat in populo. Ego enim requievi, sicut Dominus voluit; tu autem ne cesses
Abbreviated transcription (Latin):
timeo eum qui hunc quem dicitis misitadme:
dies amplexans et tenens columnã homo ipse : dicit
adbeatum srmeonẽ. Domine suubes ambulare uo¬
ipsa festinas : Dicit ei zonathas. Non domine.:
sed tempus meum iam implecũ ẽ. Et sic dumcũ illo
sepelire uix tamonasterium : et ecce alii officiales
ueniebant iterum ab antiochia propter illum.
Et coeperunt clamare & dicere. Da nobis in ii¬
cum nr̃m : quia om̃is ciuitas turbata est propter
illum. Respondit eis beatus simeon & dixit.¬
Qui illum huc adduxit: uenit cum mnultitudine
caelestis militiae  ipseest qui potensest in tarta¬
rum mittere cuutatẽ urãm. cum babitantibus
inea : qui etiam hunc peccatorem reconciliauit
sibi: et ego timui iͣ n subito se occider&: ideo eum

Expanded text:
timeo eum qui illum misit ad me. timeo eum qui illum misit ad me. nathas latro per septem dies amplexans et tenens columnam, dicit ad beatum Simeonem: Domine, si jubes, ambulare vomala festinas? Dixit illi Jonathas: Non, domine, sed tempus meum impletum est. Et sic loquens sepelire juxta monasterium, ecce alii officiales veniebant ab Antiochia propter illum, et coeperunt clamare et dicere: Da nobis inimicum nostrum, omnis enim civitas turbata est propter illum. Respondit ei beatus Simeon: Qui illum adduxit, venit cum multitudine coelestis militiae, qui potens est in tartarum mittere civitatem vestram cum habitantibus in ea, qui etiam hunc reconciliavit sibi: et ego timui ne subito occideret m
Abbreviated transcription (Latin):
ochus: qui& cognom̃tum uocabatur tonathas
multa mala faciens: Et cum amultis ꝑseque¬
retur. &iam non poss& se ab illis abscondere.¬
quadam die quasileo a facie multorum ꝑsequen¬
tium fugiens. subito ingressus est monasteriũ:
&amplexans columnã beati si meonis. coepit
a marissime plorare: Atille dicit ei : Quis esaut
unde uenistibomo. aut quo modo huic intrasci¬
Respondit ille. Ego sum tonathas latro qui
omã mala feci: & uenihic penitere. Ait illis
sc̃s sr̃meon: Talibus ẽ enĩ regnũ celorum Et ne
inueniaris inscelera ipsa quae gessisti. Hac illo
dicente : ecce officiales uenerunt ab antiochia
cum et maleficum tonathasi: Nesubito comino¬
ueatur ciuitas in seditionem. Bestiae enim para¬
tȩ sunt : ad deuorandum eum. Respondens autẽ
duxi eũ huc : qm̃ qui adduxit ium adme: ma¬
ior est ine Et istis talib: subuenit. talium enĩ
est regnũ cȩlorum. Sedsi potestis. intrate¬
& rapite eũ hine. Ego autẽ non possum: quia

Expanded text:
ochia, qui nominabatur Jonathas, multa mala faciens, cum a multis persequeretur, nec posset se jam ab illis abscondere, quasi leo a facie multorum persequentium fugiens, subito ingressus est monasterium; et amplexus columnam sancti Simeonis, coepit amarissime flere. At ille dixit ei: Quis es? aut unde venisti homo, aut cur hic introisti? At ille: Ego sum Jonathas latro, qui omnia mala feci, veni hic poenitere. Ait itaque sanctus Simeon: Talium est regnum coelorum . Sed ne inveniaris in sceleribus ipsis quae reliquisti. Haec illo loquente, ecce officiales veniebant ab Antiochia, cum et maleficum Jonathan, ne subito commoveatur civitas in seditionem. Bestiae enim paratae sunt ad devorandum eum. Respondit duxi eum huc: quoniam qui adduxit eum, major nobis est, et istis talibus subvenit, etenim talium est regnum coelorum. Et si potestis intrare, rapite eum hinc. Ego autem non possum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dicũ tempus: et simulnos uidebimus sidñs uolu¬
erit. Atillahaec audiens: coepit plangere dro¬
gare ut uider& eum: Et solutis crinib: increpa¬
uit eum dicens. Fili quare hoc fecisti: proutero
quite portauit : sac iastime luctu ꝓlactatione
quate lactaui dedistimihi suspiria Pro osculo
quote osculatassũ dedistimihi a marissimas
prote posuisti mihi scuissimas plagas. Et tan¬
tum locuta est: ut nos onĩs facer& flere
nos in aeternarequie. Atilla coepit dicere : fer
si possibilitas est uidendi ubun tante temporaes¬

Expanded text:
dicum tempus, et simul nos videbimus, si Deus voluerit. At illa haec audiens, flere coepit, et rogare ut eum videret, et solutis crinibus, increpabat eum, dicens: Fili, quare hoc fecisti? pro utero quo te portavi, satiasti me luctu; pro lactatione qua te lactavi, dedisti mihi lacrymas; pro osculo quo te osculata sum, dedisti mihi amaras cordia sum, imposuisti mihi saevissimas plagas. Et tantum locuta est, ut nos omnes faceret flere.nos in aeterna requie. At illa coepit dicere: Per st possibilitas videndi te, in tant
Abbreviated transcription (Latin):
inuenerunt funem illum circa corpus eius ita
ut nihil apparer& exeo nisi summitas. Ex
a corpore eius funem illũ de quoerat in uolutus
una cum carne eius putrida: Facientes autem
demonasterio nullo sciente : ingressus que ẽ¬
bitabant ibi. Et ipsa nocte. reuelatur abbati
quod multitudo populorum circuindar& monas¬
terium cum fustibus et gladus. clamantes & di¬
centes. Da nobis seriuuimdĩ si meonem timotheae¬
nasteriotuo qm̃ exasperastis hominem iustum

Expanded text:
invenerunt funem circa corpus ejus, ita ut nihil pareret de eo nisi summitas tanta corpore ejus funem, de quo erat involutus, una cum carne ejus putrida. Facientes autem de monasterio, nullo sciente; et ingressus, eshabitabant. Et ipsa nocte revelatum est abbati quod multitudo populorum circumdarent monasterium suum cum fustibus et gladiis, dicentes: Da nobis servum Dei Simeonem, Timotheenasterio tuo, quoniam exasperasti hominem justum
Abbreviated transcription (Latin):
centur. Haecdiota audicus beatus simcon:
nbcȩlorum. Tuenim ad qui sistimeã animã: & ꝑte
nasterium ubidñs uoluerit ÷ & fuat uoluntas eius in me
Dicit ei senior. łili. antequam ingrediaris in monas¬
terium regulam uel districtionem monasterii tibi

Expanded text:
antur. Audiens haec beatus Simeon, na coelorum. Tu enim acquisisti animam menasterium, ubi Deus voluerit: et fiat voluntas ejus in me. Dixit illi senior: Fili, priusquam ingrediaris monasteri
Abbreviated transcription (Latin):
r& deeo Decurrebatq depede eius incolumna :
& de columna interram. Anno autem inte grostetit
in columna suꝑ pedem unũ. Quidam autẽ iuuenis
bant interra : & porrigebat illi sursum A tille
ponebat eossibi ad ipsa uulnera insimilitudinem
beati iobdicens. Mlanducate quod uobis dñs dedit

Expanded text:
ecurrebatque de pedibus ejus in columnam, et de columna in terram. Anno autem integro stetit in columna super unum pedem. Quidam autem juvenis bant ad terram, porrigebatque illi sursum. At ille ponebat eos sibi in ipso vulnere, ad similitudinem justi Job, dicens: Manducate quod vobis Dominus ded
Abbreviated transcription (Latin):
suo: abimis renibus usque ad scapulas. & roges¬
sus dicit fratribus. Exiui aurire aquã & non
inueni funem insitula. Et illi dixerunt. Sile
frater : neforte agnoscat abba quo usque tem¬
tre foctumest corpus deobligatione et asperi¬
damdie exeuntes aliqui ex fratribus: inueniunt
tes dexerunt abbati. Vnde ad duxisti nobis homi

Expanded text:
suo nudo a renibus usque ad collum; et ingressus, dicit fratribus: Exivi haurire aquam, et non inveni funem in situla. Et illi dixerunt: Tace, frater, ne forte agnoscat abbas, quousque temtem corpus ejus de obligatione et asperiem die exeuntes aliqui de fratribus, invenerunt si, dixerunt abbati: un
Abbreviated transcription (Latin):
fratres. requirite mihi hominem illum: &ad¬
uerunt abbati dicentes. Nullum locum re¬
liquimus ubinon quaesis semus eum : tantum
tionẽ : descendit cum fratrib in ipsum puteum
Vidensq illos beatus simeon: coepit adiura¬
re cosdicens. Rogo uos seruidĩ. relinquite
adhucꝰ deficiẽns est. Valde autẽ fatigatur
animamea : qm̃ exasperauidnm̃. Dixitq ad
ad pedes eius flentes et dicentes. Peccauimiis in te
seruedĩ summi : indulge nobis. Beatus autem sime¬
on: gemebat dicens. Quareme grauatis sc̃ĩ fratres¬
catorem: Uos autem estisseruidĩ et patresmei¬
Et faciens ibi quasi annũ unum: post haec egres¬
susest occulte demonasterio. & pergit non longe
in montem. ibiq multum temporis fecit. Aedifica¬

Expanded text:
fratribus: Requirite mihi hominem illum, et adverunt abbati dicentes: Nullum locum reliquimus, ubi eum non quaesissemus, nisi tantum tionem, descendit cum fratribus in puteum. Vidensque illum beatus Simeon, coepit rogare, dicens: Rogo vos, servi Dei, dimittite  enim modicum, deficiens est. Valde autem fatigatur anima mea, quoniam exasperavi Dominum. Dixitque ad ad pedes ejus, flentes et dicentes: Peccavimus in te, famule Dei, indulge nobis. Beatus autem Simeon gemebat, dicens: Quare gravatiscatorem? Vos autem estis servi Dei et Patres. Stetit autem ibi quasi annum unum. CAP. V.--Post haec egressus occulte, pergit non longe a monasterio, ibique multo tempore fuit, aedifica
Abbreviated transcription (Latin):
Et exclamans uoce magna dixit. Bene uenisti ser
uedĩ. Tuus enim aduentus mesaluauit atque¬
sanauit. Et si meruero uiuere: ego tibi ser¬
uiam om̃ib dieb iuitȩmeae. Et eleuans se. ad p̃
statimq̃: mouit se deloco illo et ita sanus factus ẽ

Expanded text:
it clamare et dicere: Bene venisti, serve Dei, tuus enim adventus me salvabit; et si meruero vivere, ego tibi serviam omnibus diebus vitae meae. Et elevans se, apprehstatimque movit se de loco isto. Et ita sanus factus est
Abbreviated transcription (Latin):
sicut nix. Cum autẽ iacer& sc ĩ srincon inferaro.
uolesĩs papa antiochiae debarba illius ꝓbenedicti¬
one aliquid contingere. Et cum adhoc extendere
manum statim arae factaest. Multeque obsecra¬
tiones & orationes fiebant ab uniuerso populo ad¬
dm̃ proeo: & sic restituta est manus eius Et ele¬
runt antiochiã Om̃is autẽ populus quierat per
circuitum regionis illius plangeba t: quia tales re

Expanded text:
II.--Cum autem jaceret sanctus Simeon in feretro, volens papa Antiochiae de barba illius pro benedictione aliquid contingere, extendit manum, statimque arefacta est: multaeque obsecrationes et orationes fiebant ad Deum pro eo, et sic restituta est manus ejus. runt Antiochiam. Omnis autem populus, qui erat per circuitum regionis illius, plangebat, quod patrociniu
Abbreviated transcription (Latin):
dabo animãmeã statantũ: et crede mihi quia xp̃s
memisit. Atille audiens restitit: ac uultũ dimi
treme factus: flebat a marissimȩ. Et acceden¬
tis ad se senis genib prouoluitur.: gemitibus &
ululatib quib poterat satis faciens : et uberrimis
lacrimarum suarum fontib iterũ baptirabatur :
occultans solam dexterã suam: A postolus uero iurs¬
ueniam pollicens: simulq et genibus eius ꝓuolut̃
atque ipsam dexteram excuius cȩdis conscientia
torquebatur : tam quã iam ꝑpęnitentiã purgatã
de osculans. ad ecłam reuocat: et in desinenter
ꝓeo orationes ꝓfundens. et cũ ipso pariter ducens
crebra ieiunia indulgentiã adõ quã ei pollicit
fuerat expetebat. Sed et uariis sermonũ cons¬
lationib: uel ut quibusdam prȩcantationib effe¬
ros & exterritos eius animos mitigabat. Nec pri¬
us abstitit : quã eum in omnibus emendatum &ũ
uerȩ pęnitentiae et docum̃tum ingens nouȩ re¬
generationis. atq insignia quȩdam et trophea

Expanded text:
Apostolus: « Sta tantum, et crede mihi, quia Christus me misit. » At ille audiens, restitit. Jam deitremefactus flebat amarissime, et accedentis ad se senis genibus provolvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, occultans solam dexteram suam. Apostolus vero jurisveniam pollicens, simulque genibus ejus provolutus, atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, et indesinenter pro eo orationes profundens, et cum ipcrebra jejunia, indulgentiam a Deo, quam ei pollicitus fuerat, expetebat. Sed et variis sermonum consolationibus, velut quibusdam praecantationibus, efferos et exterritos ejus animos mitigabat: nec prius abstitit, quam eum in omnibus emendatum etiaverae poenitentiae, et documentum ingens novae regenerationis, atque insignia quaedam et tropaea
Abbreviated transcription (Latin):
donasimul amplissima. & uehicula infinita. &¬
trans actadie. noc turna regi facta silentia
fusionem sanguinis in nocentis horruisti:
recuperandae consilium. Audi ergo inomta
uester aepiscopus ciuitatis romae. ad montẽ
si raptĩ ꝑsecutiones tuas fugiens: in cauernis
p&rarum cumsuis clericis latebras fouet:
tertio omis te uolitudo ista desere leprac
Quod cum factũ fuerit: hanc uicissitudmem
tuo saluatori compensa. ut om̃s iussutuo
ꝑtotum orbem̃ romanũ. nunc aecelesiae¬
rifica : ut relicta omni suꝑstitione . dm̃ qui¬
ubi sc̃s siluester incuiusdam xp̃iani agro
ꝑsecutionis causa comsuis clericis receptus.
ad coronam marorrii cuocari. Et conuersus
adclerum omnem quicũ eoerat: dixẽ. Ecce
punc tempus acceptabile. eccemincdies

Expanded text:
donis amplissimis uehicula infinita mtransacta die nocturno nobis facto silentio fusionem innocentum sanguinis horruisti, recuperandae consilium. Audi ergo monita vester episcopus civitatis Romanae ad montem Soractem persecutiones tuas fugiens in cavernis petrarum cum suis cmerserit, omnis te valetudo ista deseret leprae. Quod dum factum fuerit, hanc vicissitudinem tuo salvatori compensa, ut omnes jussu tuo per totum orbem restaurentur ecclesiaerifica ut relicta omni superstitione idoloruubi sanctus Silvester in cujusdam Christiani agro persecutionis causa cum suis clericis receptus, ad martyrii coronam evocari; et conversus ad clerum omnem qui cum eo erat, dixit: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies
Abbreviated transcription (Latin):
siluester ait. Paxtibi : et uictoriae decȩlo
ministrentur. Quem cum rex alacriani¬
mo &uultu placidissimo susciper&: om̃ã
cundum textum superius comprehensum
exposuit. Post finẽ uero narrationis suȩ
latebram d&exissent. Cui sil uester res¬

Expanded text:
sus dixit: Pax tibi et victoriae de coelo ministrentur. Quem cum rex alacri animo et vultu placidissimo suscepisset, omnicundum textum superius comprehensum exposuit. Post finem vero narrationis suae, latebram detexissent. Sylvester res
Abbreviated transcription (Latin):
tutũ firmabat exemplis. Nam cum dicerent
ei quis indehuc uenit u credamus ei: Ille ait¬
Deferte huc mortuos: quos habetis. Cumque¬
id portata fuissent cora illo triacorpora
mortuorumi: ueluti dormientiũ excitata¬

Expanded text:
tutum firmauit exemplis. Nam cum dicerent ei: «Quis inde huc uenit ut credamus ei?», «Deferte», inquit, «mortuos quos habetis». Cumque attulissent coram eo tria corpora mortuorum, uelut dormitantium excita
Abbreviated transcription (Latin):
ut in ꝑpetium mendicetis. Num quid ñ ua¬
let manus dñi int faciat seruossuos duiciis¬
ass luentes et inconparabiliter splendentes:
sed certamen statuit animarũ÷ uteredant
se a&ernas habituros dinitias. qui proei as
nomine tẽporales opes habore nolueri nt¬

Expanded text:
ut in perpetuum mendicetis. Nunquid non valet manus Domini ut faciat servos suos diviaffluentes et incomparabiliter splendentes? Sed certamen statuit animarum ut credant se aeternas habituros divitias qui pro ejus nomine temporales habere opes n
Abbreviated transcription (Latin):
domini: Iudices & iam latronib parcunt. patescu&t
carteres . in toto orbehacdie adlȩtitiam festiui¬
tatis exeunt qui se clauserunt. dolentes aus¬
teritate culparum: flendo quod ridendo forte
& doctiuiri obposuisse memorati sunt : dicentes
Vere apostolica sedes haec cõpetro didicit: qđ

Expanded text:
domini; judices etiam latronibus parcunt, patescunt carceres in toto orbe. Hac die ad laetitiam festivitatis exeunt qui se clauserunt, propter austeritatem culparum flendo, quod ridendo forte, et docti viri opposuisse memorati sunt, dicentes: Vere apostolica sedes hoc a Petro didicit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrarum non occurrant inihi: necueniat mihi
pes suꝑpbie. et marius extranea ate non conturene
Ime. Sed sascipeme scđm oerbũ tium: et ꝑdue me
oa conunuiam epularũtuarũ ubi qpulantur tecamn
ops amicitui: Tues eñ xõs filios dĩunui: quipre
illa fouea plena: nilnl aliud insehabens insi man¬
na: quã usq hodie gignit locus ipse : & fiunt ibi

Expanded text:
tenebrarum non occurrat mihi, nec veniat mihi pes superbiae, et manus extranea a te non contingat me; sed suscipe me secundum verbum tuum, et perduc me ad convivium epularum tuarum, ubi epulantur tecum omnes amici tui. Tu es Christus Filius Dei vivi, qui illa fovea plena, nihil aliud in se habens nisi manna, quam usque hodie locus ipse gignit, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
dicens cum. ac faciens caticuminum Tunc abiit¬
et congregatis om̃ib: prbis et diaconib: & un iuer¬
irãdĩ offensamq promissam his debite eua serunt.
ceidĩ ecłis ad quirimus. ⁊idolatrus finem impo¬
nimus : Haec autẽ facimus s ieuinis &oratio¬

Expanded text:
dicens eum ac faciens catechumenum. Tunc congregatis omnibus presbyteris, et diaconibus, cum univerium, iram Dei offensamque quam promiserat, his debita evaserunt, cem Dei ecclesiis acquirimus, et idololatris finem imponimus. Haec autem facimus jejuniis, oratio
Abbreviated transcription (Latin):
ma pauperibus postodonabat. alĩ similia ꝑom̃a
uestimenta prioribus tam texturis quam coloribus
incurruduarũ acceperat rotarũ tradidit paluis:
Voluntariȩ enim alia paperib: uestim̃ta obtulit:
& bȩepeis opor tu nerecepit : Namcum ipsã ess&e
uiuiln & felicis uõnũ summi capitis membrũ poteĩ
om̃a quȩ des derabit operatur : XXUIIII¬

Expanded text:
ma pauperum posito donabat, alia similia per omnia ma pauperum posito donabat, alia similia per omnia vestimenta prioribus tam texturis, quam coloribus,perlata in curru duarum acceperat rotarum, tradidit pro aliis. Voluntarie enim alia pauperibus vestimenta obtulit, et haec pro eis opportune recepit. Nam cum ipsa esset vivum et felicissimum summi capitis membrum, potenter omnia, quae desiderabat, operabatur. I
Abbreviated transcription (Latin):
argenti  biiiidix̃ : ut interillos hoc uastripondera¬
r& tribus ȩ quali  partibus: Et cum excusã¬
rese coeptsia dicens pondeꝰ ȩqualit̃ non posie ĩpsa
felicsima feminarũ brigida ad prehenso uase argen¬
tco ipsum allidit contralapidẽ & confregit intres
ut uoluit ȩquales & consimiles partes. Mirum in mo¬
in pondere essent emensȩ : nulla pars aliaminor uł
maior quȩ aliam superar&. lic& uno obolo dehis inuen¬
taest tribus partib. Et sic sui infirini piuperes sine
sa est: Hamuestimenta trans marina & peregrina
ep̃i conleati decorati culminis. quibus insollẽpnita¬
tibus d̃ & inuigiliis apłorũ sacra in altarib & in¬
sanctuario offerens mysteria ut ebatur. piuperib
largitacst. Et cum tempus solẽpnitatis auenit
scđm consũ& udinẽ . ut ipse summus populorũ pon¬
ufex suis indutus essa mutatoris uestib: scĩ bri¬
gida quȩ priora uestimenta illius ep̃i ꝓxp̃o infor¬

Expanded text:
argenti comperto dixit ut inter illos hoc ponderaargenti comperto dixit ut inter illos hoc ponderaret tribus aequalibus partibus. Cumque excusare se coepisset dicens, ponderare se aequaliter non posse, ipsa felicissima Brigida, apprehenso vase argenteo, allidit contra lapidem, et confregit in tres, ut voluit, aequales partes. Mirum in moin pondere essent emensae, nulla pars alia minor vel alia quae aliam superaret, licet uno obolo, de his inventa est tribus partibus. Et sic ipsi pauperes sine sa est. Nam vestimenta transmarina et peregrina episcopi Conleath decorati luminis, quibus in solemnitatibus Domini et vigiliis apostolorum sacra in altaribus offerens mysteria utebatur, pauperibus largita est. Et cum tempus solemnitatis advenit, secundum consuetudinem, ut ipse summus populorum pontifex suis indutus esset mutatoriis vestibus, sancta Brigida, quae priora vestimenta illius episcopi Christo in for
Abbreviated transcription (Latin):
unde tales hospites crbar& : incidens lign atelaria in
quibus textura telarum operabatur in pastum ignes
ponens lignorũ : igni asiauit cumbona uoluntate
acta uigiliis expergescentes post illĩ demane
noctem ut nullum dereceptione & refectione
scȩbrigidȩ ullius rei sustiner& damnũ : ĩpsã hos¬
pitalis quȩ uitulũ suȩ amiserat uaccȩ. alterum
in eadem forma uitulũ cumsua inuenit u eta quẽ
uo priorem ipsidilexent : Et telaria ligna similit̃
sibi ꝓc&eris reparata in califorma & quantitate
inqua priora fueranta contemplata est Et sic sc̃ã
brigida feliciꝓgressũͥ mirabili facta do¬
mui & habitatoribus ualedicens : pacifice inuiã suã
t ecce in tanta miaculorũ multitudine. hoc eiꝰdẽ
opus preclarum admirarusol&. Tribus enim lepis¬
quod cumq ab ea accipere : uas largita est argen.¬
teu Et neillis esia causa discordiȩ. & contentionis
bi li init̃ ediuiderent : cuidam inpos dstacuone auri &

Expanded text:
unde tales hospites cibaret, incidens ligna telaria, in unde tales hospites cibaret, incidens ligna telaria, in quibus textura telarum operabatur in pastu ignis, ponens, igni assavit cum bona voluntate. acta vigiliis, expergiscente post illam de mane noctem, ut nullum de receptione et refectione sanctae Brigidae ullius rei sustineret damnum ipsa hospitalis, quae vitulum amiserat suae vaccae, alterum in eadem forma vitulum cum sua invenit vacca, quem ut priorem ipsa dilexerat. Et telaria ligna similiter sibi prae caeteris reparata, in tali forma et quantitate in qua priora fuerant, contemplata est. Et sic sancta Brigida felici progressu, et mirabili facta virtute, et habitatoribus valedicens, pontifice in suam viam t ecce in tanta miraculorum magnitudine hoc ejusdem opus praeclarum admirari solet. Tribus enim lepquodcunque ab ea accipere, vas largita est argenteum. Et ne illis esset causa discordiae et contentionis, si illi inter se dividerent, cuidam in ponderibus auri et
Abbreviated transcription (Latin):
Et sic postea securam̃tȩ eam sentẽ secũ portans
& ad conuentũ multitudinis ꝓhac culpacũt
trranno in fami progrediens : & imisꝰ transiibi suã¬
proriã sentem : multistestantib: qui eã agnoscere
poterant non aliam eẽ : sed ipsam dequatalis sermo
feredatur. adherentem sibifeminam pudicã dema¬
nibus trranni crudelis simi liberauit Et sic ille pos¬
tea confitens suam culpam scȩ̃ brigidȩ : humilit̃
sua suddidit colla Et illa ab omnibus gloriosa ꝑacto
hoc ingenti miraculo : gratias agens dõ & omnia
in eius gloriam faciens domũ redu ꝓpriã XXI
Et his miraculis. gloriosum eiꝰ &c larissimum cũ
aliqua fidelifemina hospitiume+  ÷: quo
prosperũ iterfaciens scãbrigida indĩ uoluntate
inamplissimo campo breg cum de clinar& adues¬
perũm diei: ad habitaculũ eiꝰ ueniens cum ea per¬
noctauit. Quȩ obuiis manibus & gratulanter sus¬
cipiens & gratias omni potentidõ agens defelici aduen

Expanded text:
Et sic postea secura mente eamdem sentem secum portans; Et sic postea secura mente eamdem sentem secum portans; et ad conventum multitudinis pro hac culpa cum tyranno infami progrediens, et monstrans sibi eamdem sentem, multis testantibus, qui eam agnoscere poterant, non aliam esse, sed ipsam de qua talis sermo ferebatur, adhaerentem sibi feminam pudicam de manibus tyranni crudelissimi liberavit. Ille vero postea confitens suam culpam, sanctae Brigidae humiliter sua subdidit colla. Tunc illa ab omnibus gloriosa peracto hoc ingenti miraculo gratias agens Deo, et omnia in ejus gloriam faciens, domum rediit propriam. Et his miraculis gloriosum ejus cum liqua fideli femina hospitium jungi debet. Quo prosperum iter faciens sancta Brigida in Dei voluntate in amplissimo campo Breg, cum declinaret ad vesperum dies, ad habitaculum ejus veniens cum ea pernoctavit. Quae obviis manibus et gratulanter suscipiens, gratias Omnipotenti agens de felici adven
Abbreviated transcription (Latin):
lis Quidam enim uirsȩcularis & gente nobilis
& dolosus moribus ex ardescens in alicuius feminȩ
concupiscentiam : & quo modo eiꝰ concubi¬
tu. fruipossit callide rogitans: ac suam¬
sentem argenteam prȩtiosam quȩ inde positũ
sibt commendans: quã dolose r&erax̃ le illa
ignorante . & eiecit inmare ut : cum illa ñ possae
reddere. ub iesi& ancilla & eius postea uterctur eiꝰ
ut uell& amplexibus : machinatus est hoc ꝑfice¬
renalum : Nulla aliare acredemptione placari¬
tus fueri posedicens : Nis̃ aut ꝓpria sibisente
argentea reddita. aut ipia femina inseruitutẽ
eiꝰ redacta ꝓ causa culpabili prigili concupis¬
centiȩ ut er&ur : Et hȩc timens pudica femina.
uel quid ꝓhac re agere debuerat cogitar& : cum
necdum uerba compless& suꝑuenit ad sẽquidã
cumpiscibus de flumine tractis Et cumillorum
iliapiscium excisa & aꝑta fuissent : sentis illa
argentea quam ille crudelis iecit inmare obcausã¬
supra dictã in medio unius expiscibus reperta est

Expanded text:
 Quidam enim vir saecularis, et gente nobilis, et dolosus moribus exardescens in cujusdam feminae concupiscentiam, et quo modo ejus concubitu frui posset callide cogitans, ac sentem argenteam pretiosam in depositum sibi commendans, quam dolose retraxit illa ignorante, et jecit in mare, et cum ipsa non posset reddere, sibi esset ancilla, et ejus postea uteretur, ut vellet, amplexibus, machinatus est hoc perficere malum, nulla alia re ac redemptione placatus fieri posse dicens, nisi aut propria sibi sente argentea reddita, aut ipsa femina in servitutem sibi redacta pro causa culpabili fragilis concupiscentiae uteretur. Et haec timens pudica femina qvel quid pro hac re ageret cogitaret, cum nec dum verba complesset, supervenit ad se quidam cum piscibus de flumine tractis. Cumque illorum viscera excisa et aperta essent, sentis illa argentea, quam ille crudelis jecit in mare, in medio unius piscis reperta est.
Abbreviated transcription (Latin):
ulla ineiꝰ magnitudine suꝑflua pars reperta est
Et sic illa brigida illud extendit in altitudnem¬
hostium ut tota porta illa sit abeo conclusa nec
in ea ullus locus patefactus uid&ur nisicum hostiũ
nem explicare potest maxiium decorem huius ecđȩ̃
& inumera illius monastem ciuitatis quam dice nꝰ
miracula. si fas est diciciuitas dum nullo murorũ¬

Expanded text:
ulla in ejus magnitudine superflua pars reperta est. ulla in ejus magnitudine superflua pars reperta est. Et sic sancta Brigida illud ostium extendit in altitudinem, ut tota porta illa ab eo sit conclusa, nec in ea ullus locus patefactus videatur, nisi cum ostium ne explicare potest, maximum decorem hujus ecclesiae, et innumera illius civitatis qui dicemus miracula? si fas est dici civitas, de qua
Abbreviated transcription (Latin):
intrare ab artificib: insuis eẽt cardinibus fitũ : totam
concdudere portam instauratam & nouam non potuit.
Q uarta enim portȩ parsoperta sine condusione &
pacefacta apparebat. Et si addita & iuncta adalti¬
tudinẽ hostu quarta pars fuissa. tunc totam con¬
cludereportam posiẽ altã & instauratam It cum
artifices alterum maus nouum facere hostium
deliberarent quod totam concluderet portam.
aut tabulam facere ĩ unctam ĩuetus hostiũ. ut
postea sufficere possit : predictus doctor & omniũ
prȩuius artificum hibertiensium prudentilocutus
est consilio : in hac suꝑuentura nocte. orare dnm
iuxta scãm brigidam fideliter debemus. ut ipsa nob̵
demane quid in hoc opere acturi sumus prouide¬
noctem transegit. Et demane post ipsam surgens¬
noctẽ oratione fideliter prȩmissa. hostium antiquũ
trudens acponens insuo cardine . ianuam conelusit
tottm. Nec aliquid defuit de eiꝰ plenitudine. nec

Expanded text:
intrare, ab artificibus in suis esset cardinibus situm, totam intrare, ab artificibus in suis esset cardinibus situm, totam concludere portam instauratam et novatam novam non potuit. Quarta enim portae pars aperta sine conclusione et patefacta apparebat. Et si addita et juncta ad altitudinem ostii quarta pars fuisset, tunc totam concludere portam posset altam et instauratam. Et cum artifices alterum majus novum facere ostium deliberarent, quod totam concludere portam, aut tabulam facere junctam in vetus ostium, ut postea sufficere posset, praedictus doctor et omnium praevius artifex Hibernensium prudenti locutus est consilio: In hac superventura nocte orare Dominum juxta sanctam Brigidam fideliter debemus, ut ipsa nobis de mane, quid in opere hoc acturi sumus, provideotam noctem transegit. Et mane surgens, oratione praemissa, ostium antiquum trudens ac ponens in suo cardine, januam conclusit totam: nec aliquid defuit de ipsius plenitudine, nec
Abbreviated transcription (Latin):
his quȩ sacris deputatisunt misteriis sacra ac domi¬
nica immolat sacrificia Et ꝑ alterũ hostiũ insinis¬
tra parte pari&is su pradicti & trans uersi positum
abbatisia cũ suis puellis &uiduis fidelibus tantum
intrat. ut conuiuio corporis & sanguinis fruantur
ihũ xp̃i Atq alius paries pauimentum domus induas
ȩquales diuidens partes. a pari&e orientaliusq: id
trans uersũ in latitudinẽ pari&ẽ extensus cst Ethȩc
ten& eccła in semultas fenestras. & unam in latere
dextero ornatam portã ꝑquã sacer dotes & populus
fidelis masculini generis sexus intrat in eccłam:
Et alteram portã in sinistro latere ꝑquam uirgines
& feminarũ fidelium congregatio intraresol&
Et sic inunaba silica maxima popuł grandis in ordinȩ
& gradibus & sexu & locis diuersis inter iectis inter
inter separtibus diuerso ordine & uno ammo omimipo¬
tentẽ orat dominatorem Et cum hostium antiquũ

Expanded text:
his sacris sunt deputati ministeriis, sacra ad domihis sacris sunt deputati ministeriis, sacra ad dominica et immolare sacrificia. Et per alterum ostium in sinistra parte parietis supra dicti et transversi positum, abbatissa cum suis puellis et viduis fidelibus tantum intrat, ut convivio corporis et sanguinis fruantur Jesu Christi. Atque alius paries pavimentum domus in duas aequales dividens partes, a parte orientali usque ad transversum in latitudine parietem extensus est. Et haec tenet Ecclesia in se multas fenestras, et unam in latere dextro ornatam portam, per quam sacerdotes et populus fidelis masculini generis sexus intrat Ecclesiam; et alteram portam in sinistro latere, per quam virgines et fidelium feminarum congregatio intrare solet. Et sic in una basilica maxima, populus grandis in ordine, et gradibus, et sexu, et locis diversis interjectis et inter se partibus, diverso ordine et uno animo Dominum omnipotentem orat. Et cum ostium antiquum
Abbreviated transcription (Latin):
morbos expellit & languores : Nec & demiraculo
inreparatione eccłȩ facto tacendum est inquaglo¬
riosa amborũ hocẽ archi ep̃ĩ conleath &uius uir¬
ginis florentissimȩ brigidȩ corpora ad extris &
a sinistris adtaris decorati in monumentis posita
ornatis uariocultu auricargenti & gemarũ & p̃¬
tiosi lapidis. atq coronis aureis & argenteis desuꝑ
fidelum deutroq sexu. solo spatiosa & in altum
minaci ꝓceritate porrecta. ac decorata pictis tabu¬
lis tria in trinsecus habens oratoria ampla & di¬
uisa parietis tabulatis sub unoculmine maioris
domus Inqua unus paries decoratus & i magi¬
mib depictus. ac lintea minibus tectus. ꝑlatitu¬
dinem in orientali eccłȩ parte a pariȩte adalte¬
rum pari&ẽ eccłȩ secetendit qui insius extre¬
mitatibus duo hab& uͦise hostia. Et ꝑunum hostiũ
indextera partẽ positũ intratur inscũ arũ ad alta¬
re. ubi summus pontifex cum sua regulari scola. &

Expanded text:
morbum expellit. Nec et de miraculo morbum expellit. Nec et de miraculo in reparatione ecclesiae tacendum est, in qua gloriosa amborum, hoc est episcopi Conleath et hujus virginis sanctae Brigidae corpora a dextris et a sinistris altaris decorati, in monumentis posita ornatis, vario cultu auri et argenti et gemmarum, et pretiosi lapidis, atque coronis aureis et argenteis desuper fidelium et utroque sexu, solo spatiosa, et in altum minaci proceritate porrecta, ac decorata pictis tabulatis, tria intrinsecus habens oratoria, ampla et divisa parietibus tabulatis, sub uno culmine majoris domus, in quo unus paries decoratus, et imaginibus depictus, ac linteaminibus tectus, per latitudinem in orientali ecclesiae parte, a pariete ad alterum parietem ecclesiae se tetendit; qui in suis extremitatibus duo habet in sua ostia; et per unum ostium in extera parte positum intratur ad sanctuarium ad altare summus pontifex cum sua regulari scola et
Abbreviated transcription (Latin):
pore. tunc granum illum magi ẽẽ conperentes
nullo mo dubitabant qđ ille lapis molaris in quo
scã brigida uirtutẽ operata est diuinam. granũ
gentilis hominis infarinã conprimere respuiss&:¬
It in illa hora tolentes foras granũ ipsius pagani.
& suũ granũ monasteriale subter molarẽ illũ la¬
pidem ponentes : cursus solitus & cotidianus sine
ullis inpedimentis repent: o reparatus est molȩ :
igni combureretur. Nec & hoc paruum fuit
miraculũ cumignis domũ totam combureret &
alterũ lapidem qui iunctus supradicto lapidi fuit:
hunc tantum specialẽ scȩ brigidȩ lapidẽ nullomo¬
do tangere & conburere ausus est. sed sine ulla
molestia ignis inmagno molini incendio ꝑmansit¬
iduis incolomis : Et postea hoc ui somiraculo uec¬
tus admonasteriũ ꝑductus est & iuxta portam
interioris ornati castelli quo: eccła ambitur.
ubi multi conueniunt populi. ob uenerationem
fice positus est & defidelib: hunc brigidȩ lapidẽ

Expanded text:
illud magi esse cognoscentes, nullo modo dubitabant, quod ille molaris lapis in quo sancta Brigida virtutem operata est divinam, granum gentilis hominis in farinam comprimere respuisset. Et statim tollentes foras granum ipsius pagani, et suum granum monasteriale subter molarem illum lapidem ponentes, cursus solitus, et quotidianus sine ullis impedimentis reparatus est molae. Em igne combureretur. Nec et hoc parvum fuit miraculum, cum ignis totam domum combureret, et alterum lapidem, qui junctus supra dicto lapidi fuit, hunc tantum specialem sanctae Brigidae lapidem nullo modo tangere est ausus et comburere. Sine ulla molestia ignis in magno molendini incendio permansit incolumis. Postea hoc viso miraculo ad monasterium perlatus est, et juxta portam interioris castelli, quo ecclesia ambitur, ubi multi conveniunt ob venerationem fice positus est, et de fidelibus hunc lapidem
Abbreviated transcription (Latin):
simplicẽ uirũ ignorante molinario quiopus molitu¬
s. exercebat suum granũ adhunc transmiiss&
molinũ & quodcum inter huius molares transiectũ
& fusũ fuiss& lapides illũ supradictũ lapidẽ mola¬
rem nullus imp&us fortis fluminis & directus¬
& nulla aquarũ uisuiolenta. & nulla artificum

Expanded text:
simplicem virum, ignorante molendinario, qui opus molitusimplicem virum, ignorante molendinario, qui opus moliturae exercebat, suum granum ad hoc transmisit molendinum. Et cum inter hos molares transjectum et fusum fuisset lapides, illum supradictum lapidem molarem nullus impetus fortis fluminis et nulla aquarum violentia, nulla artificum
Abbreviated transcription (Latin):
ma hunc grandem lapidem molarẽ possumus por¬
tare nisi ipsã brigida cuinibil in possibile est scđm
illud quod omnia posubilia sunt credentullũ porta¬
uerit usq ad locũ ex quo uires boum trahere ipsũ
possint : Et sic fide firma p̃t̃ipitantes illũ: acsolũ¬
cendens aliquando p&ras deuitans. aliquando trahen
eas saliens & in locis currens humidis in radice mor¬
tispositis inquibus nec hominis nec boues starepote¬
rant ꝓalacrũ ꝓfunditate mirbili comitatu usq
ad loca plana soneulla gs ẜ mꝰ one ubuilloꝵ
crant boues cumeis ꝓgressus est. Et ex inde exbab:
usq ad molinũ uectus artificiose cũ altiro iunctus
est lapide. Et ut plus istemolaris lapis quiin nomi¬
ne beatȩ directus est brigidȩ omnib adhuc inno¬
tescer&. addidit & hoc inauditũ antea & p̃clarum
miraculumNam cum quidim paganus &¬
gentilis ac molino uicinu̾ssũo habitaculo dolose ꝑ aliũ

Expanded text:
hunc molarem lapidem possumus porhunc molarem lapidem possumus portare, nisi Brigida, cui nihil impossibile est, secundum illud quod omnia possibilia sunt credenti, illum portaverit ad locum, ex quo vires boum trahere ipsum possint. Et sic fide firma praecipitans illum cendens, aliquando petras devitans, aliquando super eas saliens, et in locis currens humidis in radice montis positis, in quibus nec homines nec boves stare poterant, pro illorum funditate, mirabili comitatu usque ad loca plana sine ulla fractione, ubi illorum erant boves, cum eis progressus est. Et exinde cum bubus, usque ad molendinum vectus est, artificiose cum altero junctus est lapide. Et ut plus iste molaris lapis, qui in nomine beatae directus est Brigidae, omnibus adhuc innotesceret, addit et hoc inauditum antea et praeclarum miraculum. Nam cum quidam paganus ac molendino vicinus suo habitaculo dolose per alium
Abbreviated transcription (Latin):
inuitatus ab eis uenisi&e cumbubus & uiris ad illum
montẽ in quo lapis formatus fuit molaris atq cum
boues secũ ꝓpt̃ arduã montis ascensionẽ trahere &
cogere nom posit : durissimũ itercũ paucis illũ sequen¬
tibus uixascendere potuit : Ex inde illecũ suis comi¬
tibus &operariis de cogitar& quomodo illũ molarẽ
deporent lapidem deiugo altis simi montis. cũ boues
in illo prȩrupta montis sub oneribus &iugis ee
nullomodo potuerint. & tunc facta desperatione
aliis exeis descendentibus illũ deserere lapidẽ &
eos inuanum laborasse qui illum formauer̃ illeprȩ¬
positus prudenti dispenatione & consilio suis operarus
fideliterdix̃ : Nequaquã hoc itafiat. sed hunc leua¬
te lapidẽ molarem uiriliter & submittite in p̃ci¬
pitiũ dealtissio istomontis cacumine. in nomine ie
uirtute reuerentis simȩ scȩ brigidȩ : quia nos nul¬
lis artificiis & uirib ꝑistaloca parosa & difficilli¬

Expanded text:
invitatus ab eis venisset cum bubus ad illum invitatus ab eis venisset cum bubus ad illum montem, in quo lapis formatus fuit molaris, atque cum boves secum propter arduam montis ascensionem trahere et cogere non posset, durissimum iter cum paucis illum sequentibus vix ascendere potuit Ille vero cum omnibus suis operariis, dum cogitaret quomodo illum molarem deportaret lapidem de jugo altissimi montis, cum boves in illo praerupto montis sub oneribus et jugum esse nullo modo potuerint. Tunc facta desperatione, aliis ex eis descendentibus, illum deserere lapidem, et eos in vanum laborasse, qui illum formaverunt. Ille praepositus prudenti dispensatione, et consilio suis operariis fideliter dixit: Nequaquam hoc ita fiat; sed hunc levate viriliter molarem, et submittite in praecipitium de altissimo isto montis cacumine, in nomine et virtute reverentissimae sanctae Brigidae. Quia nos nullis artificiis et viribus per ista loca petrosa
Abbreviated transcription (Latin):
inundans & emanans antiquo currebat fluuius
tempr̃ ipso adalterũ flumine recedente locũ.
ipselocus siccatus sine ullis appar& fluitantib:
aquis
on solum autẽ insuauita carnali antequã sarci¬
nã deponer& carnis uirtutes operata est pluri¬
mas sed largitas diuini muneris in suo monasterio
ubieiꝰ uenerabile requiescit corpus alia semꝑ
operariuirtutes noncessat: Quas nos uirtutes¬
uirtutes non solũ audiuimius. sed oculis nr̃is uidimus:
Namp̃positus maximi & clarisimi monasterii scȩ̃
brgidȩ de quo in hiuius opusculi principio breuẽ fecimꝰ
mentionam operarios & lapidũ cesores querere.
lapidem incudere molarẽ ꝑ locaquȩ cumq ubi pos¬
sent illi inuenire transmisit:. Et illi sineulla ꝓ¬
uidentia uiarũ difficillimã arduã ascendentes iuã
ad cacũ poerosi montis ꝑrexer̃ & eleger̃ lapidẽ gran¬
dem in ipso montis altissimi cacumine: Et cedentes
lapidem formauer̃ : Et cum p̃positus demonasterio

Expanded text:
inundans et emanans antiquo currebat fluvius inundans et emanans antiquo currebat fluvius tempore, ipso ad alterum flumine recedente locum; ipse locus siccatus sine ullis apparet fluitantibus aquis. Non solum autem in sua vita carnali, antequam sarcinam deponeret carnis, virtutes operata est plurimas, sed largitas divini muneris in suo monasterio ubi ejus venerabile requiescit corpus, semper operari virtutes non cessat, quas nos virtutes non solum audivimus, sed etiam oculis nostris vidimus. Nam praepositus maximi et clarissimi monasterii sanctae Brigidae, de quo in ejus opusculi principio brevem fecimus mentionem, operarios et lapidum caesores quaerere lapidem et incidere molarem, per loca quaecumque ibi possent invenire, transmisit. Et illi sine ulla providentia viarum arduam ascendentes viam, ad cacumen petrosi montis perrexerunt, et elegerunt lapidem grandem in ipso montis altissimi cacumine. Et caedentes lapidem formaverunt. Cum vero praepositus de monasterio
Abbreviated transcription (Latin):
titudinem sc̃ȩ̃ brigidȩ infirmiorẽ coegitnatio¬
nẽ ut hanc operar&cur difficilẽ partẽ instruc¬
A
partẽ eligens ipsacrudelis & iniustanatio ȩdifi¬
car& sne ulla fluminis turbatione : Atq cũ ad
scãm brigidaim suisccũ dumcarnẽ cognatiuenis¬
iure dispensationis ipsaillis ꝓbabillit̃ dixis sefert᷑ :
Abite uoluntatis dĩ est & potestatis. ut ille flu¬
uius transeat deloco inquo est & ubiuos dura op¬
primunt opera in illã quam ipsi elegerunt partẽ :
Et cum de maneipsius dieioñis surrexisent ad
operapopuli fluuius illequẽ querebat᷑ uisus cst
reliquisse suũ antiquum locum & conuallem¬
ubi inter ambas currerefolebat ripas & trans¬
mutasie de parte ubiscȩ̃ brigidȩ natio conpulsa
operabatur. in illorũ fortiũ & suꝑborũ partẽ qui
alios pauciores & infirmiores se iniuste & durissĩ¬
me operari compellebant: Et intestimonium
uirtutis uestigia fluminis & uallis uacua ubi

Expanded text:
titudinem sanctae Brigidae infirmiorem coegit natiotitudinem sanctae Brigidae infirmiorem coegit nationem, ut hanc operaretur difficilem pariter in struca partem eligens, ipsa crudelis natio aedificaret sine ulla fluminis perturbatione. Atque cum ad sanctam Brigidam sui secundum carnem cognati fuisiose prostrati, ipsa illis probabiliter dixisse fertur: Abite, voluntatis Dei est et potestatis ut ille fluvius transeat de loco in quo est, et ubi vos dura opprimunt opera, in illam quam ipsi elegerunt partem. Et cum de mane ipsius diei omnes surrexissent ad opera populi, fluvius ille, quem querebantur, visus est reliquisse suum locum antiquum et convallem, inter ambas currere solebat ripas, et transmutasse de parte, ubi sanctae Brigidae natio compulsa operabatur, in illorum fortium et superborum partem, qui alios pauciores et infirmiores se injuste operari compellebant; et in testimonium virtutis vestigia fluminis, et vallis vacua, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
tem  hoc scã fulsit brigida miraculo quia cum
regis illius patriȩ in qua ipsa fuit edictũ ꝑplebes
lescer& ut deomnibus eiꝰregionib: oeꝓium intus¬
om̃s populi & plobes conuenirent atq ȩdi ficarent
uiamlatam & firmã ramis arborũ poiis infun¬
damentis positis crmnunitionib: quibidam firmis¬
simis ingrdoina pfiindsꝰ & pȩne intrans meabili &
in locis humentibus atq inpaludibus inquib: gran¬
dis currebat fluuius: Quȩ constructa. quad rigas
& ȩquites & currus & plaustrorũ rotas. &impetũ
populorũ. atq concursũ undiq hostiũ sustertare
posi& : Cũ uenientib: multis populis ꝑcognationes
& familias diuiser̃ uiã illã quã ȩdificare debueran
in partes ꝓprias. ut una quãque cognatio & fami¬
lia suã sibi creditam construxiss&e partem : ł tcũ
illa pars fluminis difficillima & laboriosa in
sortẽ alicuius exipsis nationibus ceder& euitu.
ipsanatio durissimũ deuitans laborem ꝑsuã for¬

Expanded text:
tem et hoc sancta fulsit Brigida miraculo. Quia cum regis illius patriae in qua ipsa fuit per plebes lesceret, ut de omnibus etque aedificarent viam latam, et firmam ramis arborum, petris in fundamento positis, et munitionibus quibusdam firmissimis in gronna profunda et bene intransmeabili, et in locis humentibus, atque in paludibus, in quibus grandis currebat fluvius, quae constructa quadrigas, et equites, et currus, et plaustrorum rotas, et impetum populorum atque incursum undique hostium susique populis per cognationes et familias diviserunt viam illam, quam aedificare debuerant, in partes proprias, ut unaquaeque cognatio et familia suam sibi creditam construxisset partem. Et cum illa pars fluminis difficillima, et laboriosa in sorte alicujus ex ipsis nationibus evenisset, ipsa natio durissimum devitans laborem, per suam for
Abbreviated transcription (Latin):
multorum nomenꝰ ecepit maxima hecciuitas &
metropolitana est : incuius suburbanis quȩ scã cer¬
to limite designauit brigida nullus carnalis aduer¬
sarius. nec conu rsus timgur hostium sed ciuitas est
refugii tutis sima desoris suburbanis intota scotorũ
terra cumsuis omnib: fugitiuis : inquathes auri ser¬
uantur regũ & decorati culminis excellentis si ma
ẽẽ uid&ur I łt quis dinumerare potest diuersas
turbas & innumerabiles populos de omnib ꝓuintiis
confluentes : aliippt̃ ȩpularum habundantiã alii¬
culum turbarum. alii cum magnis donis & muncrib:¬
conuenientes adsollẽ pnitatẽ natiuitatis scȩ bri¬
gidȩ quȩ indie Kalendarum febrõ arii mensis dor¬
miens secure sarcinam deiecit carnis. & agnumdĩ
incȩlestib: mansionibus secuta est : uemam pao
dantibus qui causa oboedientiȩ coactus. nulla
prerogatiua scientiȩ subfultus. pelagum in¬
mensũ uirtututum beatȩ brigidȩ. & uiris pe¬
ritissimis foriidandum his paucis rustico ser¬

Expanded text:
multorum nomen accepit. Maxima haec civitas et metropolitana est, in cujus suburbanis, quae sancta certo limite designavit Brigida, nullus carnalis adversarius, nec cursus timetur hostium. Sed civitas est refugii tutissima de foris suburbanis in tota Scotorum terra, cum suis omnibus fugitivis in qua servantur thesauri regum, et decorati culminis excellentissima esse videntur. Et quis enumerare potest diversas turbas et innumerabiles populos de omnibus provinciis confluentes: alii ob epularum abundantiam, aliiculum turbarum; alii cum magnis donis venientes ad solemnitatem nativitatis sanctae Brigidae, quae in die Kalendarum Februarii mensis dormiens secure sarcinam dejecit carnis, et Agnum Dei in coelestibus mansionibus secuta est? Veniam peto ntibus, qui causa obedientiae coactus, nulla praerogativa scientiae sufflatus, pelagus immensum virtutum sanctae Brigidae et viris fortissimis formidandum, his paucis rustico ser
Abbreviated transcription (Latin):
cum multis bobus & arcificum machinis ad
locum destinatã ut necesitas reiposcebat con¬
gregat  Et cum nec multitudo uirorum¬
& uires boum & uariȩ artificum artes mouere
fidem beatȩ brigidȩ grano sinapissimileim
ꝑquã fidem ut magister cȩlestis organo euan¬
gelicȩ uocis doca : montes mn tantur sicut᷑ posiĩ¬
bilia sunt omnia credentib : eã grauissimã arborẽ
angelicȩ uirtutis. ꝑ diuna mysteria nullo mortaliũ
auxilio leuantes : sineulla difficultate ad locum
excellentia deuulgataest.I XXU.¬

Expanded text:
cum multis bubus, et artificum machinis ad locum destinatum, ut necessitas rei poscebat, congregata est. Et cum nec multitudo virorum, vires boum, et variae artificum artes, moverefidem beatae Brigidae grano sinapis similem, per quam fidem, ut Magister coelestis organo evangelicae vocis docet, montes moventur, sic possibilia sunt omnibus credentibus , eam gravissimam arborem evangelicae virtutis, per divina mysteria, nullo mortalium auxilio levantes sine ulla difficultate ad locum, excellentia divulgata est.