comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Exurge dicit. id est appare: huma¬
nis iudelicet utens uerbis ⁊ quasi
ds̃ dorimiat cum insecretis suis
incognitus latet. Cum autem iꝰ
& ex possessione diaboli mnigrat
intemplum dei. Et qm̃ pena est.
ut cuiq auferatur possessio in
qua dominari desidãt :hanc pe¬
nam dicit iram dĩ aduersus di-¬
abolum: ut desinat possidere
quos possidet. Fnem autem dixit
ipsam possessionem. ubi uult dm̃
exaltari pocius.idest honorari et
glorificari quam diabolum: dum
impii iustificantur ⁊ laudant
dm̃. Quasi mnira sua dñs exurg̾e
uisus est. quando a mortius resur¬
gens inferni claustra petiit ⁊ eiꝰq
portas confregit: atq eum auistiꝰ
quos tenebat captos spoliauit.
Infinib quoq inimmicorum ex¬
altatus ẽ. quando ad cȩlum as¬
cendit: & głosum atq laudabi¬
le nomen euis usq adultimũ
terre p̃dicatum claruit. Unde ⁊¬
subditur. Et exurge domine ds
m̃s in p̾cepto quod mandasti:
⁊ sinagoga ppłoꝵ circundabit te.
Preceptum mandasti apłis tuis:

Expanded text:
Exsurge dicit, id est, appare, humanis videlicet utens verbis, quasi Deus dormiat, cum in secretis suis incognitus latet. Cum autem Exet ex possessione diaboli migrat in templum Dei. Et quoniam poena est, ut cuique auferatur possessio, in qua dominari desiderat: hanc poenam dicit iram Dei adversus diabolum, ut desinat possidere, quos possidet. Finem autem dixit ipsam possessionem, ubi vult Deum exaltari potius, id est, honorari et glorificari, quam diabolum: dum impii justificantur et laudant Deum. Quasi in ira sua Dominus 35 exsurgere visus est, quando a mortuis resurgens inferni claustra petiit, ejusque portas confregit, atque eum a justis quos tenebat captos, spoliavit. In finibus quoque inimicorum exaltatus est, quando ad caelum ascendit, et gloriosum atque laudabile nomen ejus usque ad ultimum terrae psubditur: Et exsurge, Domine Deus meus, in praecepto quod mandasti: et synagoga populorum circumdabit te. Praeceptum mandasti Apostolis tuis.
Abbreviated transcription (Latin):
pulchro comꝑantur: quia sicut
sepulcbrum patet. ut mortua ca¬
dauera recipiat ⁊ ita illi inhiabãt.
ut simplices animas sͥ attrahe¬
rent: atq ꝑerrorem extinctas.
sͥ incorporarent. Bene autempꝰ¬
quam dixit linguis. addidit
suis: ut significaret malis. Ma¬
li autem malas linguas habẽt.
Tunc uidei linguis suis dolo¬
se egerunt: qñ dnm̃ int̾rogaue¬
runt. utr̃ lic̾et censum darice¬
sari annon. Dolum quide ha-¬
bebant inore: s malicie uene¬
num occultabant incorde: ut
si dicet licet. statim eum redar¬
guerent. de lege inqua p̾cipit᷑.
ut soli domino seruiatur. Rur¬
sum sidicẽt ñ licet ⁊ adduxerãt
herodianos qui eum statum
app̾hendent: &e regale tribu¬
tum ꝓbibentem condẽnarent.
Recte autem aspidi comꝑant᷑.
quia sicut aspis obturat aurẽ
suam ad uocem incantantis:
ita ipsi obturabant aures suaᷤᷤ
ad uocem p̾dicationis. Quorũ
Nos maledictione ⁊ amaritudi¬
ne plenum est: ueloces pedes

Expanded text:
pulcro comparantur: quia sicut pulcro comparantur: quia sicut sepulcrum patet, ut mortua cadavera recipiat: ita illi inhiabant, ut simplices animas sibi attraherent, atque per errorem extinctas sibi incorporarent. Bene autem postquam dixit, linguis, addidit, suis: ut significaret malis. Mali enim malas linguas habent. Tunc Judaei linguis suis dolose egerunt, quando Dominum interrogaverunt, utrum liceret censum dari Caesari, an non . Dolum quidem habebant in ore, sed malitiae venenum occultabant in corde: ut si diceret, Licet: statim eum redarguerent de lege, in qua praecipitur, ut soli Domino serviatur . Rursum si diceret, Non licet: adduxerant Herodianos, qui eum statim apprehenderent, et regale tributum prohibentem condemnarent . Recte autem aspidi comparantur, quia sicut aspis obturat aurem suam ad vocem incantantis , ita ipsi obturabant aures suas ad vocem praedicationis . Quorum os maledictione et amaritudine plenum est: veloces pedes
Abbreviated transcription (Latin):
faciat. si est aliquis dm̃ intelligẽs
corde. aut requirens oꝑe hł ꝑ
filios hominum possumus imi
ecõtͣrio imitatores dĩ. filũ ddi nun¬
cupant᷑. ꝑiustos enim homines
ꝓspicit deus peccatores ⁊ cẽ ꝑ bonoᷤ
redarguit malos: ⁊ ꝑsanctorum
uitam ⁊ doctͥnam. facit in notes¬
cere pͣuorum errorem atq inus¬
declinauerunt si mul mutiles
factisunt : non est qui faciat bo¬
num. non est usq ad unum. Nõ
est intelligentlum ita omnres
declinasse. ut in humano gen̾e
non ẽet uł unus qui bonũ ag̾õ
cum paulopost dicat. dñs inge¬
n̾atione iusta est: s eorum uide¬
licet qui sunt imnitatores carna-¬
lium quorũ corrupta est uita.
& continentia ñ ẽ aliqͥs qͥ faci¬
at bonũ. Quam dui enimhonio
malus ẽ: bonum face̾ ñ potest.
Quantum autem auia u̾itatis
declinauerint: u̾ba que secunt᷑
ostendunt. Dr̃ enim. Sepulchrũ
patens ẽ gutt᷑ eoꝵ. linguis sis
dolose agebant: uenenũ aspids̃
sub labiis eorum. Bene patenti se¬

Expanded text:
faciat, si est aliquis Deum intelligens corde, aut requirens opere. Vel per filios hominum possumus imitut econtrario imitatores Dei filii Dei nuncupantur. Per justos enim homines prospicit Deus peccatores, et per bonos redarguit malos, et per sanctorum vitam, et doctrinam facit innotescere pravorum errorem atque injuses facti sunt: non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Non est intelligendum, ita omnes declinasse, ut in humano genere non esset vel unus qui bonum ageret: cum paulo post dicat, Dominus in generatione justa est. Sed eorum videlicet, qui sunt imitatores carnalium, quorum corrupta est vita et continentia, non est aliquis qui faciat bonum. Quandiu enim homo malus est, bonum facere non potest. Quantum autem a via veritatis declinaverint, verba quae sequuntur, ostendunt. Dicitur enim: Sepulcrum patens est guttur eorum: linguis suis dolose agebant, venenum aspidum sub labiis eorum. Bene patenti se
Abbreviated transcription (Latin):
erat sine te: ou̾sus animam me¬
am leuaui adte. Iam te dm̃ meuĩ
confiteor ⁊ in te fiduciam meam
constituo: non erubescam ult̾iuis
corruptus a pecrato. Neq irricle¬
ant me inuniei mer: id÷ serpen
tinis atq occultis suggestionib
insidiantes: non me cdeiciant.
Irrisione enim digni sunt. qui
diabolicis decepti suasionibus.
a bono ꝓposito recedunt : qui
post conu̾sionem ad scłm redeũt:
qui post uirtutes. adicia cleci¬
dt̃. S eum inimici non poterũt
irridere: quem inbono ꝓposito
diuina bonitas fec̾it ꝑmanere.
Unde ⁊ subditur. & eniminiũ¬
si qui sustinent te non confun¬
dentur. Dm̃ sustinet: quinullis
let. hinc u̾itas sius discipłis ait.
uos estis qui ꝑ mansistis mecum

Expanded text:
erat sine te, conversus animam meam levavi ad te. Jam te Deum meum confiteor, in te fiduciam meam constituo. Non erubescam ulterius, corruptus a peccato. 3. Neque irrideant me inimici mei. Idetinis atque occultis suggestionibus insidiantes non me dejiciant. Irrisione enim digni sunt, qui diabolicis decepti suasionibus, a bono proposito recedunt; qui post conversionem ad seculum redeunt, qui post virtutes ad vitia decidunt. Sed eum inimici non potuerunt irridere, quem in bono proposito divina bonitas fecerit permanere. Unde et subditur: Etenim universi, qui sustinent te, non confundentur. Deum sustinet, qui nullis let. Hinc Veritas suis discipulis ait. Vos estis, qui permansistis mecum
Abbreviated transcription (Latin):
tionem: qm̃ cum ꝓbatus fu̾it.
accipiet coronam uite. Quo cõ¬
tra de reꝓbis dicitur. Ue his qͥ
ꝑdiderunt sustinentiam. Susti¬
nentiam udelicet ꝑdunt: qui
dum diu se immorari inistis usibi¬
lib estimant. spem inuisibilium
delinqunt. De quib subiungitur.

Expanded text:
m cum probatus fuerit, accipiet coronam vitae . Quo contra de reprobis dicitur, Vae bis, qui perdiderunt sustinentiam . Sustinentiam videlicet perdunt, qui dum diu se immorari in istis visibilibus aestimant, spem invisibilium derelinquunt: de quibus subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
lant ⁊ ad hoc in num̾is tribulatio¬
nib freguenter inquietant: rit a
statu rectitudinis nos suis ꝑtͣbat¬
onibus amoueant. In huius mͦi
gͦ ꝑiculis constituti. nec debemus
despare. nec rursus de nostris ui¬
rib p̾sumere : s tota spes nr̃a in
ipsius figenda est miscłia: qui
potest nos &e illuminare ne erre¬
mus: &r roborare ut firmit̾ stemꝰ.
& quia spes indõ leticiam cordis
generat: recte subditur. Exulta¬
bit cor meum in salutari tuor eã¬
tabo domino qui bona tribuit
mͥ: &e psallam nomini domini al¬
tissim. Tria hic nob commendat.
Srustat corde: cantat uoee: psal¬
lit oꝑe. Exquib u̾bis nob̃ in nuit᷑
profectio diuine laudis. Sienim
dnm̃n dm̃ nr̃m pure ⁊ ꝑfecte lau¬
dare cupimus ⁊ totum qd̃ inno¬
bis est ad eius laudem referre de¬
bemꝰ: ut cuncta nr̃a ineiꝰ laude re-¬
sonent. scilicet uita: lingua. cons¬
cessanter p̾stat: tum quia nom̃
eius altissimum est. Quia enim
altiorem &e meliorem dñm unnuie¬

Expanded text:
lant, ad hoc innumeris tribulationibus frequenter inquietant, ut a statu rectitudinis nos suis perturbationibus amoveant. In hujusmodi ergo periculis constituti, nec debemus desperare, nec rursus de nostris viribus praesumere. Sed tota spes nostra in ipsius figenda est misericordia, qui potest nos et illuminare, ne erremus: et roborare, ut firmiter stemus. 8. Et quia spes in Deo laetitiam cordis generat, recte subditur: Exultabit cor meum in salutari tuo: cantabo Domino, qui bona tribuit mihi, et psallam nomini Domini altissimi. Tria hic nobis commendat: exultat corde: cantat voce: psallit opere. Ex quibus verbis nobis innuitur perfectio divinae laudis. Si enim Dominum Deum nostrum pure et perfecte laudare cupimus, totum quod in nobis est, ad ejus laudem referre debemus, ut cuncta nostra in ejus laude resonent: scilicet vita, lingua, conscessanter praestat: tum quia nomen ejus est altissimum. Quia enim altiorem et meliorem Dominum inve
Abbreviated transcription (Latin):
Nria ce felicitas. Sine illomiser ñsub¬
Ileuat᷑. sine illo felix ñ engit᷑. Ergo
ne forte de cȩlis guereres: subiung̃.
Uerbo dñi cęli firmatisunt: &e spũ
oris euis om̃is uͥtꝰ. eoꝵ. Non ase soli¬
dam̃tũ fuer̃t: nͨ ip̃i cęli firmitatẽ
roborat: manifeste ostñditur. qͥa
matos intelliginiꝰ. id: apłos. de qͥbs
scͥptũ ẽ. Celi enarrant glamdei.
Istos om̃pe d̃s de insirmis hoĩb
cȩlos fecit ⁊ u̾bo instrurit ⁊ spũ cõ¬
firmauit ⁊ ꝑ om̃em t̾rã misit: õ

Expanded text:
ria et foelicitas. Sine illo miser non sublevatur, sine illo felix non erigitur. Ergo ne forte de caelis quaereres, subjungit: 6. Verbo Domini caeli firmati sunt, et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Non a se solidamentum fuerunt, nec ipsi caeli firmitatem roborat, manifeste ostenditur, quiamatos intelligimus, idest Apostolos, de quibus scriptum est, Caeli enarrant gloriam Dei . Istos omnipotens Deus de infirmis hominibus caelos fecit, Verbo instruxit, Spiritu confirmavit, per omnem terram misi
Abbreviated transcription (Latin):
Itest: ut res det̾ior te faciat meli¬
orem. Accipe itaq fidele confili¬
um: melior te uis ẽẽ ÷ quere qͥd
ẽ meliꝰ te. ⁊ inde efficieris meli¬
or te In animo est quod queris.
Beatus eñi ẽẽ ius in animotuo.
quere quid sit melius. Cum enim
duo sint quedam. animꝰ & corpꝰ.

Expanded text:
test, ut res deterior te faciat melitest, ut res deterior te faciat meliorem. Accipe itaque fidele consilium. Melior te vis esse? quaere quid sit melius te: et inde efficieris melior te. In animo est quod quaeris. Beatus enim esse vis, in animo tuo quaere quid sit melius. Cum enim duo sint quaedam, animus et corp
Abbreviated transcription (Latin):
tͥnũ manet. Uñ÷ nͥde nob̃. quos
ante pͥsciuit ⁊ p̾destinauit.. Qͥs
dollit pͥdestinationẽ filii di ante
mundi ostitucionẽ: Uidit nos. fec̃
nos. emundauit nos. misit ad nos.
redemit nos. Hoc eius consiliũ
manet inȩt̾nũ. Cogitationes cor¬
dis eius ingeneratione &e gen̾a¬
tionem: idest dispos itiones eiꝰ:¬
q̃ ioͥ dicunt᷑ cord̃. qr rõnabiliter
ordinantur: inomnẽ gen̾ationẽ
extendunt᷑. Unde ⁊ subditur. Be¬
ata gens cuiꝰ ẽ dñs ds̃ euis. Quis
hoc audito. ñ erigat se ÷ amant
malicie comes indiuidua mise
lunt. &r miseri nolunt. qd̃ fieriñ
potest: s io uolunt eẽ mali. ne sitͭ
miseri. furtũ facit aliqͥs. Queris
qͣre ꝰ ꝓpter famem ꝓpt̾ necessi¬
tatem. Ergo ne miser sit: malus
est Ꝙ iõ miserior: qͥa malus. Sẽꝑ
gͦ beati eẽ uolunt: siue male ui¬
uentes. siue bñ uuentes. Non
exunt autẽ: insi illi qui uisti
fuerint. Quere gͥ quul habeat :
ut beatus sis. Fieri autem ñ po¬

Expanded text:
 quos ante praescivit et praedestinavit? Quis tollit praedestinationem Filii Dei ante mundi constitutionem ? Vidit nos, fecit nos, emundavit nos: misit ad nos, redemit nos. Hoc ejus consilium manet in aeternum. Cogitationes cordis ejus in generatione et generationem. Idest, dispositiones eiliter ordinantur, in omnem generationem extenduntur. Unde et subditur: 12. Beata gens cujus est Dominus Deus ejus. Quis hoc audito, non erigat se? Amant hmalitiae comes individua miserlunt, et miseri nolunt: quod fieri non potest: sed ideo volunt esse mali, ne sint miseri. Furtum facit aliquis. Quaeris quare? Propter famem, propter necessitatem. Ergo ne miser sit, malus est. Et ideo miserior, quia malus. Semper ergo beati esse volunt, sive male viventes, sive bene viventes. Non erunt autem, nisi illi, qui justi fuerint. Quaere igitur quid habeas, ut beatus sis. Fieri autem non po
Abbreviated transcription (Latin):
mechari post te uxorem trlam uis.
Non occidas: qͥa &e occidi nonius.
Nonfureris: qr furtũ pati non ins.
Non falsum testimoniũ dicas: qͥa
odisti adu̾sus te falsũ testimoniũ
dicentem. Non concupiseas uxo¬
rem ꝓxumi tui: quia cẽ tuam nõ
uis ab aho concupisei. Non coneu¬
piscas rem ꝓximitur: quia siqͥs
tria concupierit. displicet tͥ. Con¬
u̾te ⁊ inte linguam: qñ tͥ displi¬
cet qui te nocet. ħ oĩa pͥceptadĩ
sunt: sapientia donante data ft
desuꝑ sonant. Tange psalt̾um⁊
imple legem: quam des tuus ñ
uenit soluere s adimplere. Im¬
plebis enim amore: quod timo¬
re non potas. Qui enĩ timendo
non faeit male: mallet fac̾e si lice¬
ret. Itaq oe si facultas nondatur:
uoliritas reatenetur. Hec cogitã¬
tes recticorde. conficemini dño
incythara: in psalt̾io decẽ corda¬
rum psallite illi. Cantate eiem¬
Iticum nouum. Exiute uetustatem:
non enim ꝑtinet cantiẽ nouum
aduet̾es homines: ñ illud disct̃

Expanded text:
moechari post te uxorem tuam vis. moechari post te uxorem tuam vis. Non occidas, quia et occidi non vis. Non fureris, quia furtum pati non vis. Non falsum testimonium dicas, quia odisti adversus te falsum testimonium dicentem. Non concupiscas uxorem proximi tui, quia et tuam non vis ab alio concupisci. Non concupiscas rem proximi tui, quia si quis tua concupierit, displicet tibi. Converte et in te linguam, quando tibi displicet, qui te nocet. Haec omnia praecepta Dei sunt: Sapientia donante data sunt: desuper sonant. Tange psalterium, imple legem quam Deus tuus non venit solvere, sed adimplere . Implebis enim amore, quod timore non poteras. Qui enim timendo non facit male, mallet facere si liceret. Itaque et si facultas non datur, voluntas rea tenetur. Haec cogitantes recti corde, Confitemini Domino in cythara, in psalterio decem chordarum psallite ei. 3. Cantate ei canticum novum. Exuite vetustatem. Non enim pertinet canticum novum, ad veteres homines. Non illud discunt
Abbreviated transcription (Latin):
Et utiq nostidñd dicente: quia
quia dñs ds tius ds unis ẽ: ha¬
bes unam cordam. Nonaccipias
inuanum nom̃ dm̃ d̃i tui: ha¬
bes alt̾am cordam. Obsua diem
sabb̃i. ñ carnalit̾. ñ iudaicis deli¬
ciis: qui ocio aburntuntur ad ne¬
qͥciã. Melius eẽc eis ut totadie fo¬
d̾ent: qͣm totadie saltarent. Sed
cogita reqͥem indo tuo. om̃ia fa¬
ciente: abstine ab oꝑe seruili
Om̃is enim qui facit peceatũ:
seruus est peccati. & utinamho¬
minis: &e non peccati. hec tͥa ꝑ¬
tinent addilectionẽ dr cuins
cogites unitatẽ. u̾itatẽ. uolunta¬
dem. Est enim q̃dam uoluntas
indo. ubi uerum sabbatum:
u̾a requies unde dicitur. Delec¬
tare in dño: oe dabit tͥ peticionẽ
cordis tui. Quis enim sic delec¬
tat ⁊ quam ille qͥ facit omnia
q̃ delectant: In his tͥb caritas
d̾i⁊ in aliis septem caritas pro¬
ximr. ne facias alii quod pati
ñ uis. Honora patrẽ tuũ ⁊ ma¬
trem: quia ius te honorari ã
filiis tiuis. Non mecheris: quia nee

Expanded text:
Et utique nosti Domino dicente, quia quia Dominus Deus tuus Deus unus est. Habes unam chordam. Non accipias in vanum 141 nomen Domini Dei tui: habes alteram chordam. Observa diem sabbati, non carnaliter, non Judaicis deliciis, qui otio abutuntur ad nequitiam. Melius esset eis, ut tota die foderent, quam tota die saltarent. Sed cogita requiem in Deo tuo omnia facientem. Abstinet ab opere servili. Omnis enim, qui facit peccatum, servus est : et utinam hominis, et non peccati. Haec tria pertinent ad dilectionem Dei. Cujus cogites unitatem, veritatem, voluntatem. Est enim quaedam voluntas in Deo, ubi verum sabbatum, vera requies. Unde dicitur, Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui . Quis enim sic delectat, quam ille, qui facit omnia, quae delectant? In his tribus caritas Dei, in aliis septem caritas est proximi. Ne facias alii, quod pati non vis : honora patrem et matrem , quia vis te honorari a filiis tuis. Non moecheris , quia nec
Abbreviated transcription (Latin):
tabant destruere: &e ydola ce
dõꝵ templa edificare. Reꝓbat
autẽ cogitationes ppł̃oꝵ. idest
uideorũ: qui ꝓpter legem in qua
uiu̾e debuerunt. ppłi ñ i̾mito ap¬
pellati sunt. Cogitationes eorum
fuerunt de gente retinenda et
loco. Q reꝓbat consilia pͥucipũ.
tificum. Quoꝵ quidem consiliũ fu-

Expanded text:
estruere, et idola et deorum templa aedificare. Reprobat autem cogitationes populorum, idest Judaeorum, qui propter legem in qua vivere debuerunt, populi non immerito appellati sunt. Cogitationes eorum fuerunt de gente retinenda, et loco . Et reprobat consilia principum. tificum: quorum quidem consilium f
Abbreviated transcription (Latin):
go redi ad tinorem: qͥ iam ibas ab
securitatẽ. & ne conu̾teret se hõ ad
tim̃dũ aliqͥd aliud pͣt dĩ: confir¬
mat nos intimore di cum subiũ¬
git. Ab eo aut̃ cõmoueant᷑ omẽs
in habitantes orbẽ. Eõmoueant᷑
om̃s ab illo: ñ timeant altũ ptͥ
illũ. furit. seuit serpẽs: insidiaf:
odit homo ⁊ diabolus ĩ ꝓugnas.
dm̃ time. Tota enĩ creata sub illo
ẽ. qũẽ iuberis tuĩre. Unͣ i subddit.¬

Expanded text:
go redi ad timorem, qui jam ibas ad go redi ad timorem, qui jam ibas ad securitatem. Et ne converteret se homo ad timendum aliquid aliud praeter Deum, confirmat nos in timore Dei, cum subjungit, Ab eo autem commoveantur omnes inhabitantes orbem. Commoveantur omnes ab illo. Non timeant alterum praeter illum. Furit, saevit, serpens insidiatur, odit homo, diabolus impugnat: Deum time. Tota enim creatura sub illo est, quem juberis timere. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
cultum autem mͦmͦ rodit inse:
iutra mortalem pellẽ fremit ẽ¬
clusa salsigo. Hine est quod ali¬
bi dr̃. Peceator uidebit & irascetur.
Edentib fins fremet ce arclescet. Mor¬
talis enim pellis contegit amaram
cogitationẽ: timentes eiũ pellisuȩ.
intus tenent qd̃ non audent ennt¬
tere. Nam eadem ẽ a maritudo: s
qͥ tunc aꝑte seuiebant. ne occulte.
Pensemus gͥ mͦ non decẽ d̃o unde
ꝓferat qͦ nos em̃det: eum opꝰ ÷ nob.
Ido sequit᷑. Ponẽs in thesauris abỹ¬
sos. ꝑ thesauros secretũ dĩ uiilt in¬
telligi: ꝑ abyssos reꝓbos. Nouit il¬
le omniũ corda: scit quod ad tpͣs ꝓ.¬
ferat: unde ꝓferat: qũatam potes¬
tatem tͥbuat malis iu bonos: achu¬
dicandũ qͥdem malos ⁊ aderudien¬
dos autem bonos. Fiat gͦ qđ sequit᷑.
ẽimeat dnm om̃is tͣra. Neseis unde
ꝓferat qd̃ opꝰ est ad flagellandũ te
pat̾ tiuis : qui qͥde addisciplinã
tuam habet abyssi thesauros. qͥb
erudiet te ad thesauros cȩlorum. Er¬

Expanded text:
cultum autem murmur rodit ipse, intra mortalem pellem fremit conclusa salsugo. Hinc est quod alibi dicitur, Peccator videbit et irascetur, dentibus suis fremet et ardescet . Mortalis enim pellis contegit amaram cogitationem. Timentes enim pelli suae intus tenent quod non audent emittere. Nam eadem est amaritudo, sed qui tunc aperte saeviebant, nunc occulte. Pensemus igitur modo non deesse Deo, unde proferat quo nos emendet, cum opus est nobis. Ideo sequitur: Ponens in thesauris abyssos. Per thesauros, secretum Dei vult intelligi. Per abyssos, reprobos. Novit ille omnium corda. Scit quod ad tempus proferat, unde proferat, quantam potestatem tribuat malis in bonos, ad judicandos quidem malos, erudiendos autem bonos. Fiat ergo quod sequitur: 8. Timeat Dominum omnis terra. Nescis unde proferat, quod opus est ad flagellandum te, pater tuus: qui quidem ad disciplinam tuam habet abyssi thesauros quibus erudiet te ad thesauros caelorum. Er
Abbreviated transcription (Latin):
miseretur: qui aut̃ miseretur. mi¬
sedd̃iã ꝯseq̃tur. Rursus de iudicio
scͥptum ÷ Nũqͥd qui non amat iu¬
ditium sanaripotͥit : Amat iudi¬
tiũ quisquis inas suas subtiliter
diseritit: oe secretariũ cordis ingͥs¬
sus. quid dñs ipsi tͥbuat. quid ip̃e
dño o debeat pensat. Hinc id̾e
psalmista alibi dic̃. Honor regis
iudiciũ diligit: ut udelicet. qͥ
lam dm̃ honorat ex fide ⁊ sollicite
iudicet. qͥd ei debeat in oꝑeratioẽ.
&̃ salomõ ait. Cogitationes iustoꝵ
iudicia. Iustꝰ .N. qͥsq intͣ se ⁊ eogi¬
tando ⁊ formidando ꝯsid̾at: qͣm
districte qñq feriat. qͥ du paciẽt̾
expectat. Metuit in his q̃ se egis¬
se meminit: punit flendo quod
ꝑpetͣsse se intelligit. Odit se qua¬
lem fuisse agnoscit: upse qui
ẽ. ꝑseqͥt᷑ eũ guifuit. Etq rixa in
aĩo: parturiẽs pacẽ cũ o. Q̃ ħ fa¬

Expanded text:
miseretur. Qui autem miseretur, misericordiam consequetur. Rursus de judicio scriptum est, Nunquid qui non amat judicium, sanari potest ? Amat judicium, quisquis vias suas subtiliter discutit, et secretarium cordis ingressus, quid Dominus ipsi tribuat, quid ipse Domino Deo debeat, pensat. Hinc idem Psalmista alibi dicit, Honor regis judicium diligit : ut videlicet qui jam Deum honorat ex fide, solicite judicet quid ei debeat in operatione. Et Salomon ait, Cogitationes justorum judicia . Justus enim quisque intra se cogitando et formidando considerat, quam districte quandoque feriat, quandiu patienter expectat. Metuit in his quae se egisse meminit. Punit flendo, quod perpetrasse se intelligit. Odit se, qualem fuisse agnoscit. Et ipse qui est, persequitur eum qui fuit: fitque rixa in animo parturiens pacem cum Deo. Et hoc fa
Abbreviated transcription (Latin):
& iñ eãm subiũg̃ eũ ait. Eͥa rectũ
cũ u̾bũ rectũ ẽ: qr recta docet ⁊ re¬
cta iubet ⁊ recta p̾dicat: recta pro¬
mittit. Ad nullã falsitatẽ distor¬
tum ẽ: ad nullã uanitatẽ: ad dex¬
t̾ram ñ declinat. neq ad sinistrã:
recto itin̾e. regia uia ad suꝑnã pa¬
tͥam nos ꝑducit. Nec ĩ u̾bo tm̃ d̾s
ẽ rectꝰ ⁊ s ce inoꝑib suis fideł̃ existit:¬

Expanded text:
m subjungit, cum ait: 4. Quia rectum nicum verbum rectum est: quia recta docet, recta jubet, recta praedicat, recta promittit. Ad nullam falsitatem distortum est, ad nullam vanitatem, ad dexteram non declinat neque ad sinistram, recto itinere, regia via ad supernam patriam nos perducit. Nec in verbo tantum Deus est rect
Abbreviated transcription (Latin):
Dicii tp̃s pꝰ erit. uoeat mͦ aũsos: do¬
nat peccã c̃u̾sis: paciẽs ẽ sr̃ pecca¬
tores. donec ꝯu̾tant᷑. Uetum ẽ iudi¬
cũi⁊ erit ⁊ te penitentia. s ĩa infrue¬
tuosa. Bilige ⁊ tumĩam. ⁊ iudiciũ.

Expanded text:
dicii tempus post erit. Vocat modo aversos, donat peccata conversis. Patiens est super peccatores, donec convertantur. Venturum est judicium. Erit et tunc poenitentia, sed jam infructuosa. Dilige et tu mi
Abbreviated transcription (Latin):
Sic complacebunt eloguia nr̃a.
⁊ meditationes in conspectutuo
semꝑ. si pͥus delicta fuerint edo¬
iita: & extincta suꝑbia . Exhi
ꝓfecto u̾bis instruimur. ut do¬
mino dõ nr̃o placere studeamꝰ:
in nr̃is sermonib atq cogitati¬
onib delicta illicita refrenan¬
do: atq asuꝑbia nos emun¬
dando. Et ideo dicamus qd se¬
quitur. Domine ad uitor m̃s.
iutor. ut habitemus in carita¬
te tua: redemptor.ut liberes
nos ab iniguitate nostra.

Expanded text:
Sic complacebunt eloquia nostra, et meditationes in conspectu tuo semper: si prius delicta fuerint edomita, et extincta superbia. Ex his profecto verbis instruimur, ut Domino Deo nostro placere studeamus, in nostris sermonibus atque cogitationibus delicta illicita refrenando, atque a superbia nos emundando. Et ideo dicamus quod sequitur: Domine, adjutor meus jutor, ut habitemus in caritate tua: redemptor, ut liberes nos ab iniquitate nostra.
Abbreviated transcription (Latin):
ctͥna celesti te imbuerit ⁊ qͥdtͥ
desuꝑ ex illius u̾itatis fonte pͥ
cet᷑is decłit ⁊ conũtere ⁊ ad psaltĩ¬
um: psalle do inpsalt̾io decẽ
cordarꝵ. Precepta enim legis
decem sunt. In decem p̃ceptis legis.
habes psalt̾ium. ꝑfecta resest. Ha-¬
bes ibi dilectionem di in tribus.
&ẽ dilectionem proximi in septẽ.

Expanded text:
ctrina coelesti te imbuerit, quid tibi ctrina coelesti te imbuerit, quid tibi desuper ex illius veritatis fonte prae caeteris dederit, convertere et ad psalterium psalle Deo, in psalterio decem chordarum. Praecepta enim Legis decem sunt. In decem praeceptis Legis habes psalterium. Perfecta res est: habes ibi dilectionem Dei in tribus, et dilectionem proximi in septem.
Abbreviated transcription (Latin):
cythara: in psalt̾io decem cordarũ
psallite illi. Cythara ex infenoreͣ par¬
te sonat: psalt̾ium ex suꝑiore. Ui¬
tam ex ista t̾ra tanguam ex infe¬
riore parte habemꝰ. Est autem ter¬
oe inutroq laudanclꝰ est ds. Que
est t̾rena ꝓsꝑitas: Cum sami fumꝰ
sed̾m carnem cum fructus lar¬
ge ꝓueniunt: cum habundat᷑
omnia quib uiuimꝰ. Quisquis
inde ñ laudat dm̃: ingͣtus est.
Adu̾sitates uosunt indolorib ⁊ ĩ
languorib ⁊ in pͥssuris ⁊ in amissi¬
one rerum: intribulationibus.
Ergo confitemum dͥomino mney¬
thara. Siue tibi abundet t̾re nũ
aliguid. siue desit: gr̃as age illi
qͥ dedit. uł abstulit. Nonẽ enim
tibi ablatus ille qͥ dedit: quã¬
uis tͥ ablatum fu̾it qd̃ dedit. Ta¬
oe die tangũa in ethara infe¬
riore: dñs dedit. dñs abstulie ⁊
sic̃ dño placuit ita factũ est: sit
nom̃ dm̃i benedictum. Iam uͦ
cum attendis suꝑiora donadłi.
guid tͥcontulit pceptoꝵ ⁊ quado¬

Expanded text:
cythara, in psalterio decem chordarum cythara, in psalterio decem chordarum psallite illi. Cythara ex inferiore parte sonat. Psalterium ex superiore. Vitam ex ista terra, tanquam ex inferiore parte habemus: est autem teret in utroque laudandus est Deus. Quae est terrena prosperitas? Cum sani sumus secundum carnem: cum fructus large proveniunt: cum abundant omnia, quibus vivimus: quisquis inde non laudat Deum ingratus est. Adversitates vero sunt in doloribus, in languoribus, in pressuris, in amissione rerum, in tribulationibus. Ergo confitere Domino in cythara, sive abundet tibi terrenum aliquid, sive desit: gratias age illi, qui dedit, vel abstulit , non est enim tibi ablatus ille qui dedit, quamvis tibi ablatum fuerit, quod dedit. Taet dic tanquam in cythara inferiore, Dominus dedit, Dominus abstulit. Sicut Domino placuit ita factum est . Sit nomen Domini benedictum. Jam vero cum attendis superiora dona Dei: quid tibi contulerit praeceptorum, qua do
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ mat̾ia ẽ laus di: sine beneficia
ipsius. sine potentia. Admonet
nos ad laudem di. ꝓponendo
causas qr debeamus eum lau¬
dare. Et hec ẽ eius intentio. In se¬
cunda parte ostendit illos ẽẽ bea¬
tos: qui dm̃ laudauerunt. Sie ã
sti exultent in scło. Finito
scło. fiuitur iniustorũ exultatio.
ꝑmanente dño: ꝑmanebit iusto¬
rum exultatio. Et bene dieo ut
exultent iusti in dño: quia rectos
decet laudatio. Nõ est autẽ spe¬
ciosa laus in ore peccatoris. Qui
st̃ recti:. Q dirigunt cor sedłm uo¬
luntatem dr: &e si eos ꝑturbet
humana fragilitas: durma con¬
solatur eqͥtas. Iusti sunt: qui ꝑf
dem ⁊ bouam oꝑationẽ dõ ser¬
uiunt. Recti st̃ qui nec extollũt᷑
in ꝓsꝑis. nec franguntur in ad¬
u̾sis: & in his eidem dño grãs re¬
serunt. Iusticia gͦ infide ⁊ acti¬
one est: rectitudo in uolunta¬
te. Quitales sunt: ad laudand̃
dm̃ ⁊ in eo exultandum idones
st̃. Tales admonet psalmista cũ
subiiungit. E onfitenun dño in

Expanded text:
us materia est laus Dei, sive beneficia ipsius, sive potentia. Admonet nos ad laudem Dei, proponendo caussas, quare debeamus eum laudare. Et haec est ejus intentio. In secunda parte ostendit illos esse beatos, qui Deum laudaverunt. Sic autem Injusti exultant in seculo. Finito seculo, finitur injustorum exultatio. Permanente Domino, permanebit justorum exultatio. Et bene dico, ut exultent justi in Domino: quia, Rectos decet laudatio. Non est autem speciosa laus in ore peccatoris. Qui sunt recti ? qui dirigunt cor secundum voluntatem Dei, et si eos perturbat humana fragilitas, divina consolatur aequitas. Justi sunt, qui per fidem et bonam operationem deserviunt. Recti sunt, qui nec extolluntur in prosperis, nec franguntur in adversis: et in his eidem Domino gratias referunt. Justitia ergo in fide et actione, rectitudo in voluntate. Qui tales sunt, ad laudandum Deum, et in eo exultandum idonei sunt. Tales admonet psalmus, cum subjungit: 2. Confitemini Domino in
Abbreviated transcription (Latin):
quia uim̃to expetit ut insicdeat᷑.
bulari nos uoluit. Id̾o ãmonendo
subiungit. Letamini incdño oe ex
ultate iusti. Letaĩni corde ⁊ exul¬
tate incorpore: ñ in uobis. ñ in
matores: ñ peccatoreᷤᷤ s iufti. Ee gła¬
mini om̃s recticorde. Non ẽ mag.¬
num głari ingaudiis: rectus cor¬
de gloriat᷑ e intribulationibus.
Hide rectum cor. Seientes inguit qm̃
tͥbulatio pacientiam oꝑatitr: pa¬
tientia ꝓbationẽ: ꝓbatio sỹe. Spes
si iusti suuꝰ ⁊ si rectum cor habemꝰ
letem᷑ corde indomino: ex item
corpoꝵe: glemur intribulatione.

Expanded text:
quia jumento expedit, ut insideatur, quia jumento expedit, ut insideatur, bulari nos voluit. Ideo admonendo subjungit: 11. Laetamini in Domino, et exultate justi. Laetamini corde: exultate in corpore, non in vobis, non in matores, non peccatores, sed justi. Et gloriamini omnes recti corde. Non est magnum gloriari in gaudiis. Rectus corde gloriatur etiam in tribulatione . Vide rectum cor. Scientes, inquit, quoniam tribulatio patientiam operatur, patientsi justi sumus, si rectum cor habemus, 140 laetemur corde in Domino: exultemus corpore: gloriemur in tribulatione.
Abbreviated transcription (Latin):
non habent. Qualiter tͣctandi ft̃
tales & Seqͥt᷑. ⁊ cieit. Inchano ⁊ fre¬
no maxillas eorum constringe:
qͥ ñ approximãt adte. Duris dis¬
cipline uinculis debent coereeri:
crebris u̾b̾ibus ora lactantia repͥmr.
qͥa pͣue ⁊ indomite uiuunt ⁊ effre¬
nate locunt᷑ ⁊ dm̃ fuguit: ĩmor¬
tẽ eurrunt. De talib ñ ẽ mirũ si
adhibito freno. flagella secunt᷑.
Uñ subdit᷑. Multa flagella pecea¬
toris. Indomitũ animal eẽ cupi¬
ebat ⁊ domatur freno ⁊ flagello:
atq utinam ꝑdomet᷑. Uerendũ
ẽ eñi Nec miniũ resistendo. dło
dratori relingui mereatur. & ire
inuargam suã licentiã ⁊ ut ddicat᷑
de illo. ꝓdiet quasi ex adipe ini¬
qͥtas eiꝰ. sicut de illis quib mͦ ft̾ im¬
punita peceata. Ergo eitm flagella¬
tur. corrigatur: domet᷑: quia &x
ille sic se dixit edomitum. Eqũ
domutꝰ ẽ: Flagellis conũsus merũ.¬
nam: dum infig̾etur spina. Siue
flagella cticas. sire stinulos dicas.
domat ds uim̃tum ecui insideat.

Expanded text:
r tractandi sunt tales, sequitur: et dicit, In chamo et freno maxillas eorum constringe, qui non approximant ad te. Duris disciplinae vinculis debent coerceri, crebris verberibus ora jactantia reprimi: quia prave et indomite vivunt, effrenate loquuntur, dum fugiunt, in mortem currunt. De talibus non est mirum, si adhibito freno flagella sequuntur. Unde subditur: 10. Multa flagella peccatoris. Indomitum animal esse cupiebat: domatur freno et flagello. Atque utinam perdometur. Verendum est enim, ne nimium resistendo Deo dominatori, relinqui mereatur, et ire in vagam suam licentiam: ut dicatur de illo, Prodiet quasi ex adipe iniquitas ejus : sicut de illis, quibus modo sunt impunita peccata. Ergo cum flagellatur, corrigatur, dometur: quia et ille sic se dixit edomitum. Equum domitus est? flagellis, conversus in aerumnam dum configeretur spina. Sive flagella dicas, sive stimulos dicas, domat Deus jumentum, cui insideat:
Abbreviated transcription (Latin):
tit se ad suꝑbos. defendentes pee¬
cata sua: oe ostñdit nob̃ qͥd sit in¬
ñ ẽ intellectus. E quus suꝑbos sig¬
nfieat ⁊ luxuriosos. Mulꝰ auttẽ
pigͦs. ⁊ infecundos. ẽales sunt
homines h scłi iuelatione se e¬
rigũt ⁊ carnalib uoluptatibus
deseruiunt ⁊ nullũ amme fru¬
ctum facurit: oe dũ solis tͥrenis
iuherrut. bestialit̾ uuentes sicͥ

Expanded text:
es peccata sua, et ostendit nobis, quid sit innon est intellectus. Equus superbos significat, et luxuriosos. Mulus autem pigros et infoecundos. Tales sunt homines hujus seculi: in elatione se erigunt, carnalibus voluptatibus deserviunt: nullum animae fructum faciunt. Et dum solis terrenis inhaer
Abbreviated transcription (Latin):
Ntieuitus solebat fieri. qđ
quando aliquis de hostesuo
Teuimphum habebat. faciebat
sͥ arcum construi de qui tͥũpha¬
lis dicebatur: in quo scribeba¬
tur illa uictoria. Unde aurasice
in arcu tͥumphali massiliense
bellum sculptũ habetur: ob
signum uictoriȩ cȩsaris. Simi¬
liter d̾s pater ꝑ uictoriam pas¬
sionis iam deuicto diabolo. qĩ
tͥumphalem arcum. de acqui-¬
sito sibi regno tocius mundi ti¬
tulum cruci fecit apponi: ihe
nararenus rex iudeoꝵ. Inscͥptio
tituli huius psalmi ẽ. Psalmuᷤᷤ
ipsi dauid. Idõ addidit. ipsi: q

Expanded text:
ntiquitus solebat fieri, quod quando aliquis de hoste suo triumphum habebat, faciebat sibi arcum construi, qui triumphalis dicebatur: in quo describebatur illa victoria . Unde Aurasicae in arcu triumphali Massiliense bellum sculptum habetur, ob signum victoriae Caesaris. Similiter Deus Pater per victoriam passionis jam devicto diabolo, quasi triumphalem arcum de acquisito sibi regno totius mundi, titulum cruci fecit apponi, JESUS NAZARAENUS REX JUDAEORUM . Inscriptio tituli hujus psalmi est, Psalmus ipsi David. Ideo Ex Augustino addidit ipsi, q
Abbreviated transcription (Latin):
dita oratione. dicit illum regem
letari in domino: &e ostendit qͦt
&e quanta bona remuneratus:
eunds pater ꝓpter constantiam:
⁊ econt̾rio quanta mala adusariis
suis daturus est. &̃ hoc facit. ut
at eos ad ꝑdendum. Et hie no¬
tatur intentio. ubi dicit. inue¬
matur manus tua ommibus

Expanded text:
dita oratione, dicit illum regem laetari in Domino. Et ostendit quot et quanta bona remuneratus est eum Deus Pater propter constantiam: et econtrario quanta mala adversariis suis daturus est. Et hoc facit ut oiat eos ad perdendum. Et hic notatur intentio, ubi dicit, Inveniatur manus tua omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
oraur. quia nunc tanto ante tẽ¬
pus certus sum. qm̃ saluum fe.¬
cit dominus filium suum in
passione confirmando: inobe¬
dientia conseruandor a mortuu
suscitando ad cȩlos subleuan¬
do: ad dextam suam collocan¬
do. Id̾o ponit p̾t̾itum ꝓfuturo
quia illud quod fut᷑um intel¬
ligebat de xp̃o. ita erat sͥcertũ:
ac si ẽẽt p̾t̾itum. Exaudiet illũ
ubi se petit clarificari uerum
oẽ de cȩlo: uͥ iam ad dext̾am pa¬
tris int̾pellans ꝓ nob̃. diffundit
se. In potentatib salus dexte
eius. Potentatus nr̃i sunt salus
fauoris eius: cumetiam de tͥbu¬
latione dat auxilium⁊ ut ꝙͣ.¬
do infremamur. tunc potentes
simus.Nam uana salus homi¬
num: que non dextre. s sinis¬
tre eius est. Hac enim tollun¬
tur in magnam suꝑbiam: qͥẽ¬
q peceantes temporaliter sal

Expanded text:
oravi: quia nunc tanto ante tempus certus sum, quoniam salvum fecit Dominus Filium suum, in passione confirmando, in obedientia conservando, a mortuis suscitando, ad caelos sublevando, ad dexteram suam collocando. Ideo ponit praeteritum pro futuro: quia illud quod futurum intelligebat de Christo, ita erat sibi certum, ac si esset praeteritum. Exaudiet illum ubi se petit clarificari, verum etiam de caelo, ubi jam ad dexteram Patris interpellans pro nobis, diffundit se . In potentatibus salus dexterae ejus. Potentatus nostri sunt salus favoris ejus, cum etiam de tribulatione dat auxilium, ut quando infirmamur, tunc potentes simus . Nam vana salus hominum, quae non dexterae, sed sinistrae ejus est. Hac enim tolluntur in magnam superbiam, quicunque peccantes temporaliter sal
Abbreviated transcription (Latin):
Salmus cantici filiis ehore:
in sed̾a sabbati. Ps almus
Chore enim ut sepe dictũ ẽ: eal¬
er: quia de re agit unde maxiẽ
nob̾ exultandum est: qm̃ mag¬
nam exponit ȩecłiȩ dignitatẽ.
d̃e fundatione eccłiȩ. que signifi¬
catur ꝑfundationẽ t̾re: que fac̃¬
ta fuit inscd̃a die. Pma enim die
discreta est lux ãtenẽbris ⁊ inqͣ
significatur resurrectio xͥ: de
qua lux immortalitatis a morta¬
litate discreta ẽ. In secła die fac¬
tum est firmam̃tum: in quo sig¬
ntficatur tp̃s post resurrectio¬
nem: quo fundata est sc̃a eccła.
eius dignitatem. conu̾sisunt adeã.
Beinde cõmendat quoddam insig¬
ne donum ipsius: scilicet quod mĩa
di habitet in ea. In scd̾a parte agit
de ordinib ipsus eccł̃iȩ. Intentio

Expanded text:
salmus cantici filiis Chore in secunda sabbati. Psalmus iChore enim ut saepe dictum est Calr cantici, quia de re agit, unde maxime nobis exultandum est: quoniam magnam exponit Ecclesiae dignitatem. de fundatione Ecclesiae, quae significatur pro fundatione terrae, quae facta fuit in secunda die . Prima enim die discreta est lux a tenebris : in qua significatur resurrectio Christi, de qua lux immortalitatis a mortalitate discreta est. In secunda die factum est firmamentum, in quo significatur tempus post resurrectionem, quo fundata est sancta Eccleejus dignitatem, conversi sunt ad eam. Deinde commendat quoddam insigne donum ipsius, scilicet quod misericordia Dei habitat in ea. In secunda parte agit de ordinibus ipsius Ecclesiae. Intentio
Abbreviated transcription (Latin):
& de quo symeon dixit. uider̃
oeli mei salutare tuum. & alibi
psalmistapostulat dicens: salu¬
tare tuum da nobis. Non abscõ¬
di miscdiam tuam ⁊u̾itatem
tuam. ã concilio multo. In con¬
ciliis ⁊ sẏnagogis ante reges
⁊ pͣsides. cum magna auctori¬
tate ⁊ audatia: apłi se̾i ⁊ mar¬
tires p̾dicauerunt mĩam ⁊ u̾i

Expanded text:
 de quo Simeon dicit, Viderunt oculi mei salutare tuum . Et alibi Psalmista postulat dicens, Salutare tuum da nobis . Non abscondi misericordiam tuam, et veritatem tuam a concilio multo. In conciliis te synagogis ante reges et praesides cum magna auctoritate et audacia Apostoli sancti et martyres
Abbreviated transcription (Latin):
suo. sola gr̃a. sola bonitate sua.
iustificat ds hominẽ. Miseret᷑
nob piꝰdñs. quia ei sic placet:
non guia nos murmus. Id̃o dis¬
cipulis suis ait. Non uos me ele
dando gͦ grãm humilit᷑ dn̾m
dep̾catur. ut eũ eruat a tot ⁊
tantis que p̾misit malis: ut mi¬
scdit respiciendo ad iuuec ĩbo¬
nis. Deinde contra ꝑsecutores de¬
p̾catur dicens. Confundant᷑
oe reuereantur. simul᷑ qͥ gͥrtuł
ani main meam. Quid reu̾eantur:
uel dñm: uel penam qua pu

Expanded text:
suo , sola gratia, sola bonitate sua suo , sola gratia, sola bonitate sua justificat Deus hominem. Miseretur nobis pius Dominus, quia ei sic placet, non quia nos meruimus. Ideo discipulis suis ait, Non vos me elegdando ergo gratiam, humiliter Dominum deprecatur, ut eum eruat a tot et tantis, quae praemisit malis, ut misericorditer respiciendo adjuvet in bonis. Deinde contra persecutores deprecatur, dicens: 15. Confundantur et revereantur simul, qui quaerunt animam meam. Quid revereantur, vel 188 Dominum, vel poenam, qua pu
Abbreviated transcription (Latin):
dis. non mecharis. non facis fur¬
tum. non clicis falsum testimo¬
nium: & cet̾a hiiusmodi gnͣdia
peccata. Moles sunt iste peccato¬
rum. Magna p̾causti. De muni¬
tis quid agisꝰ ꝓiecistimolem: i¬
de ne arena obruaris. S adhus
ualde gͣuiꝰ est: qd̾ subningit. s
cor meum deliquit me. Hoc est
uirtus cordis mei defecit: & non
est idoneum ad cognoscendũ se.
Quotiens mente uagam᷑ foris de¬
lectamur t̾renis. ꝓpͥa studia nr̃a¬
relinqͥmꝰ: atq in ania uł agius.
uel loguiinur. uel cogitamꝰ: to¬
ciens cor nr̃m derelinguit nos.
Quociens non cogitamꝰ dm̃. uel
ea que ad utilitatem animarũ
ꝑtinent: totiens amittimꝰ corno¬
strum. Unde quidam sapiens a¬
it. Quocunq tp̃re noncogitau̾is
dm̃: puta illõ amisisse. Congͥe
gͦ seguitur hȩc oratio: qua drͣ.
Complaceat tͥ dñe ut eruasme:
dñe ad ad iuuandum me res¬
pice. Bene ait complaceat. Non
enim ex m̾itis. s solo bñplacito

Expanded text:
dis, non moecharis, non facis furdis, non moecharis, non facis furtum, non dicis falsum testimonium, et caetera hujusmodi grandia peccata: moles sunt istae peccatorum. Magna praecavisti, de minutis quid agis? Projecisti molem, vide ne arena obruaris. Sed adhuc valde gravius est, quod subjungit: Et cor meum dereliquit me. Hoc est, virtus cordis mei defecit, et non est idoneum ad cognoscendum se. Quotiens mente vagamur foris, delectamur terrenis, propria ninquimus: atque inania, vel agimus, vel loquimur, vel cogitamus: totiens cor nostrum derelinquit nos. Quotiens non cogitamus Deum, vel ea, quae ad utilitatem animarum pertinent: totiens amittimus cor nostrum. Unde, quidam sapiens ait, Quocunque tempore non cogitaveris Deum, puta illud amisisse. Congrue ergo sequitur haec oratio qua dicitur: 14. Complaceat tibi Deus, ut eruas me, Domine, ac adjuvanaum me respice. Bene ait, Complaceat: non enim ex meritis, sed solo beneplacito
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfiteri: non iactare: non de mitiͦ
głari. Que si ulla sunt. quid ha¬
bes quoil non accepisti:. Recte¬
gͦ ad hue subditur. Compͣhende¬
⁊runt me iniquitates mẽe: & non
potui ut uidem. In tantum eõ¬
p̾hendunt nos iniquitates nr̃e :
ut etiam si uelimus eriad̃e. sine add¬
iutorio non ualemus. Hinc alibi
psalmista dicit. fimes peccatorũ
cͥcumplexi sunt me. Unde ⁊ po¬
stulat dicens. Comĩte dñe capti¬
uitatem nr̃am. Amissa autem
u̾itatis luce. intantam cecitatẽ
uenimus. ut nos mec ipsos igno¬
remus. ꝑpetramus mala: nec cele¬
rius dep̾hendimus uł ꝑpetrata.
Exclusa abint̾no lumine aĩa: nil
in se nͥ tenebras inue̾nit. Semet.¬
ipsam uidere ꝑdidit: qͥa aucto¬
ris sui uisionem contempsit. Ex
amissione luminis: creuit mul¬
tiplicitas iniquitatis. Id̾o adiung̃.
Multiplicate sunt suꝑ capillos
capitis mei. Capillos capitis. ad
peccata num̃at: que excedut mi¬
num capillorum. Iam non ocei¬

Expanded text:
confiteri: non jactare, non de meritis confiteri: non jactare, non de meritis gloriari. Quae si ulla sunt, quid habes quod non accepisti ? Recte ergo subditur: Comprehenderunt me iniquitates meae, et non potui, ut viderem. Intantum comprehendunt nos iniquitates nostrae, ut etiam si velimus evadere, sine adjutorio non valeamus. Hinc alibi Psalmista dicit: Funes peccatorum circumplexi sunt me . Unde et postulat dicens, Converte Domine captivitatem nostram . Amissa autem veritatis luce in tantam caecitatem venimus, ut nosmetipsos ignoremus. Perpetramus mala, nec celerius deprehendimus, vel perpetrata. Exclusa ab interno lumine anima nil in se nisi tenebras invenit. Semetipsam videre perdidit, quia auctoris sui visionem contemsit. Ex amissione luminis crevit multiplicitas iniquitatis. Ideo adjungit: Multiplicatae sunt super capillos capitis mei. Capillos capitis ad npeccata numerat, quae excedunt numerum capillorum. Jam non occi
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dicatur: pꝰ ea u̾itas exhibebit᷑.
districte postea sentiet u̾itatem:
non quidem ad głam s ad pe¬
nam. Demde respexit adm̃bra
tende peccatores: &e noli longe
facere abeis tuas miserationes. Qͥs¬
guis se sentit elongari a domino
ꝑpͣuam uitam. ꝑ malam uolun¬
tatem: dicat deuote. dicat lacri¬
mabilit̾. Tu autem domine ne
longe facias miserationes tuas
ame. Ego miser : tu misericors.
Multe mẽe iniguitates: sed suꝑ
me. Attendo quia misericors es.
Attendo quia uerax es. Amo mi¬
sericordem: tumeo ueracẽ. Et sie
amor ⁊ timor ducunt me ad te:
cias miserationes tuas ame:
qm̃ cͥcundederunt me mala.
quorum ñ est numus. In num̃¬
a sunt peccata mea. infinite
stͥ negligentie mẽe: que undi¬
q cͥcundant. undiq impeduĩt.
Dicamus hȩc medullis cordis:
ostendamus medico nr̃o passio¬
nes nr̃as: humilit̾ depͥcemur ut
nos suscipiat ad sanandum.
llemo se iustum putet: teste enĩ
apło. in multis offendimꝰ om̃s.
ꝑtinet ad nos clamare. gemere.

Expanded text:
dicatur, postea veritas exhibebitur. cordiam: districte postea sentiet veritatem non quidem ad gloriam, sed ad poenam. Deinde respexit ad membra tende peccatores, et noli longe facere ab eis tuas miserationes. Quisquis se sentit elongari a Domino per pravam vitam, per malam voluntatem, dicat devote, dicat lacrymabiliter, Tu autem, Domine, ne longe facias miserationes tuas a me. Ego miser, Tu misericors. Multae meae iniquitates, sed supeme. Attendo, quia misericors es: attendo, quia verax es. Amo misericordem, timeo veracem. Et sic amor et timor ducunt me ad te: cias miserationes tuas. 13. Quoniam circumdederunt me mala, quorum non est numerus. Innumera sunt peccata mea, infinitae sunt negligentiae meae, quae undique circumdant, undique impediunt. Dicamus haec medullis cordis. Ostendamus medico nostro passiones nostras: humiliter deprecemur, ut nos suscipiat ad sanandum. Nemo se justum putet. Teste enim Apostolo, in multis offendimus omnes . Pertinet ad nos clamare, gemere,
Abbreviated transcription (Latin):
pedes meos. Sic pot̾is confringere
hostes tuos. si non ꝑmiseris reg¬
nare peccatum intuo mortali
corpore: si uires eis abstuleris: ut
non p̃beas mẽbra tua armaini-¬
quitatis. peccato. Sic etiamsta¬
re non potͣunt. si mox ut sense¬
ris temptationem ate repułis:
sistatim ut uidis peccatum. em̃¬
dai̾s. Confring̾e inimicos noᷤᷤ
docet apłc: cum dicit. Mortifica¬
te membra ur̃a que sunt super
terram: formcationem. ĩmun¬
diciam. luxuriam. ꝯcetã. Cadẽt
etiam subtus pedes tuos. si uicia
& concupiscentias incorde tuo
ab hominatus fueris. &e despexͣ¬
is. uinsuper affectus bonos oe
sp̃itales actiones apposueris.
Unde alibi uir ꝑfectus ait. Iniqͥ¬
tatem odio habui. & ab homina¬
tus sum: legem autemtuam di¬
lexi. Hec duo faciunt ꝑfecte suꝑa¬
re diabolum ⁊ peccatum: sellie
amor di &e odium mali. s ne
hoc uideatur ascrsbere suis
uiribus. recte subifertur. Et
p̾cinxistime uirtute adbestũ.

Expanded text:
pedes meos. Si poteris confringere pedes meos. Si poteris confringere hostes tuos, si non permiseris regnare peccatum in tuo mortali corpore : si vires eis abstuleris, ut non praebeas membra. tua arma iniquitatis peccato Ibidem. Sic etiam stare non poterunt, si mox ut senseris tentationem, a te repuleris, si statim, ut videris peccatum, emendaveris. Confringere inimicos nos docet Apostolus, cum dicit, Mortificate membra vestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, luxuriam, et caetera . Cadent etiam subtus pedes tuos, si vitia et concupiscentias in corde tuo abominatus fueris, et despexeris, et insuper affectus bonos et spirituales actiones apposueris. Unde alibi vir perfectus ait. Iniquitatem odio habui, et abominatus sum: legem autem tuam dilexi . Haec duo faciunt perfecte superare diabolum et peccatum, scilicet amor Dei, et odium mali. 40. Et ne hoc videatur ascribere suis viribus, recte subinfertur, Et praecinxisti me virtute ad bellum:
Abbreviated transcription (Latin):
rare a caritate dr. qui est inxp̃isto
iħui. Quisquis gͦ tał est ut supra di-¬
ctum est. scilicet p̃cinctus iurtute.
&r ꝑfectus oꝑe÷ ad p̃liandum doctꝰ.
indisciplina eruditus: ꝑfectus in
caritate. inuictus intribulatione.
qui iam a nemine suꝑatur:ido¬
neus est ut iam inimicos suos ꝑ¬
sequat᷑. Unde uoce ꝑfectorum sub¬
iungitur. ꝑsequar inimicos me¬
os oe comp̾hendam illos: ce non
conu̾tar donec deficiant. ꝑsecũ¬
tur inimicos suos sancti mri.cũ
malignos sp̃c sue carnales affec¬
tus a se repellunt ⁊ repͥmunt: o¬
rando. iugilando. carnem suam
domando. sp̃italib studus des̃¬
uiendo. Inumcos autem comp̃¬
hend̾e est: immundorum sp̃im̃
calliditates subtiliter inquirẽdo
cognoscere: &e cognitas euitare.
Uł ininncos comp̃hendit: quis¬
quis carnales animi motus sub
iure rationis constͥngit. Nec con¬
ũti debet ab hac intentione. ab
hoc studio: donec deficiant. idẽ.
q subiungitur. Confringam illoᷤ
nec pot̾unt stare: cadent subtus

Expanded text:
o Jesu . Quisquis ergo talis est, ut supra dictum est, scilicet praecinctus virtute, perfectus opere, ad praeliandum doctus, in disciplina eruditus, perfectus in caritate, invictus in tribulatione: qui jam a nemine superatur, idoneus est, ut jam inimicos suos persequatur. Unde voce perfectorum subjungitur: 38. Persequar inimicos meos, et comprehendam illos: et non convertar donec deficiant. Persequuntur inimicos suos sancti viri, cum malignos spiritus, sive carnales affectus a se repellunt et reprimunt, orando, vigilando, carnem suam domando, spiritualibus studiis deserviendo. Inimicos autem comprehendere est, immundorum spirituum calliditates subtiliter inquirendo cognoscere, et cognitas evitare. Vel inimicos comprehendit, quisquis carnales animi motus sub jure rationis constringit. Nec converti debet ab hac intentione, ab hoc studio, donec dinterimantur. « Confringam illos, nec poterunt stare: cadent subtus