comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
licut adiuratus es. E ascendente. ĩerunt cũ eo om¬
nes domus senes phaonis. cuncti q maiores natu t̃¬
re egypti. Domus ioseph. eũ fratrib suis absq
ꝑuulis.⁊ gregib atq armentis que dereliquerant
in t̾ra gessen. Habuit in comitatu currus ⁊ eqͥtes:
⁊ facta est turba ñ modica uenert̃q ad aream
Achad que sita est tnͣs iordanẽ: ubi celebrantes ex¬
equias planctu magno atq uehem̃ti. impleu̾nt
uͭuI. dies. N cũ uidissent habitatores t̾re chana¬
an: dixert̃. planctus magnus est iste aegyptiis. ⁊
idecirco appellauer̃t nomen loci illius planctus de¬
gypti. Fecerũt gͦ filii iacob sic̃ p̾ceꝑat eis. ⁊ portã¬
tes eũ in t̾rã chanaan. sepelierũt in spelunca du
pplici. qmͣ emerat abraham cũ agro in possessionẽ
sepulchri. ab ephion etheo. contͣ faciem maubre.
Reu̾susq est ioseph in egyptũ. cum fratrib suis
⁊ omni comitatii sepulto patre. Qͦ mortuo: timen

Expanded text:
icut adiuratus es quo ascendente ierunt cum eo omnes senes domus Pharaonis cunctique maiores natu terrae Aegypti domus Ioseph cum fratribus suis absque parvulis et gregibus atque armentis quae dereliquerant in terra Gessen habuit quoque in comitatu currus et equites et facta est turba non modica veneruntque ad aream Atad quae sita est trans Iordanem ubi celebrantes exequias planctu septem dies quod cum vidissent habitatores terrae Chanaan dixerunt planctus magnus est iste Aegyptiis et idcirco appellaverunt nomen loci illius Planctus Aegypti fecerunt ergo filii Iacob sicut praeceperat eis et portantes eum in terram Chanaan sepelieruplici, quam emerat Abraham cum agro in possessionem sepulchri ab Ephron Hethaeo contra faciem Mambre. Reversus est Joseph in Aegyptum cum fratribus suis, et omni comitat
Abbreviated transcription (Latin):
um: ut ⁊ ego ꝑgam tecũ in sorte tua. Iabiit
cũ eo symeon. Ascendit q nidas.⁊ tradidit
dñs chananeũ ac pherez eũ in manus eor:
⁊ ꝑcisserunt in bezec decẽ milia uiroꝵ. In¬
uenert̃ q adombezec in bezec:⁊ pugnaue¬
runt cont᷑ eũ. ac ꝑcussert̃ chananeũ ⁊ phe¬
rezeũ. Fugit autẽ Adombe ec quẽ secuti
conp̾hend̾unt. cesis sũmitatib manuũ eiꝰ

Expanded text:
abiit cum eo Symeon ascenditque Iudas et tradidit Dominus Chananeum ac Ferezeum in manus eorum et percusserunt in Bezec decem milia virorum inveneruntque Adonibezec in Bezec et pugnaverunt contra eum ac percusserunt Chananeum et Ferezeum fugit autem Adonibezec quem secuti conprehenderunt caesis summitatibus manuum eius
Abbreviated transcription (Latin):
dii: tradentes cunctã incendio ciuitatẽ:⁊ pꝰea
descendentes. pugnau̾nt contͣ chananeũ.
qͥ habitabat in montanis. ⁊ ad m̾idiem & in
campestrib Pgensq uidas contͣ chana¬
neũ qui habitabat in hebron. cuiꝰ nom̃
fuit antiqͥtus chariatharbe. ꝑcussit sysai. & ahiman.¬

Expanded text:
incendio civitatem. Et postea descendentes pugnaverunt contra Chananeum: qui habitabat in montanis: et ad meridiem in campestribus. Pergensque Judas contra Chananeum qui habitabat in Hebron: cui nomen fuit antiquitus Chariatharbe: et percussit Sesai et Hayman
Abbreviated transcription (Latin):
nationib suis. quors ista sunt noĩa. De¬
tribu Ruben: elysur filius sedeur. De sy¬
meon: Salamihel filius surisaddai. De
uida: Naasson filius aminadab. De ysachar :
Nathanahel filius suar. De zabulon. heli-
ab filius helon. Filioꝵs
autẽ Ioseph: de ephra-¬
in elisama filius am¬
miud. De manasse.
gamalihel filius phadassur. De beniamin: abidan
filius gedeonis. De dan: ahier filius annni sad¬
dai. De aser : ꝑhẽihel filius ochran. De Gad: elia

Expanded text:
 suis, quorum ista sunt nomina. De Ruben, Elisur filius Sedeur. De Simeon, Selumiel filius Surisaddai. De Juda, Naasson filius Aminadab. De Issachar, Nathanael filius Suar. ab filius Helon. Filiorum autem Joseph. De Ephraim, Elisama, filius Ammiud. De Manasse, Gamaliel filius Phadassur. De Benjamin, Abidan filius Gedeonis. De Dan, Abjezer filius Amisaddai. De Aser, Phesiel filius Ochran. De Gad, Elia
Abbreviated transcription (Latin):
iñ audieritis ueniẽt sr̃ uõ maledẽones. G tiones õs.
ocauit moyses om̃s filios ifrł ⁊ dixit ad eos. scitis qnͣ
trib tuis ⁊ fornicabr̃ plebs hec post deos alienos.
cripsit moyses canticũ hoc.
ortuus est moyses in t̾ra moab.

Expanded text:
n audieritis, venient in vos maledictiones istae. CXLIV. Vocavit Moyses omnes filios Israel, et dixit ad eos: Scitis quantribus tuis, et fornicabitur plebs haec post deos alienos. CLI. Scripsit Moyses canticum hoc. Mortuus est Moyses in terra Moab.
Abbreviated transcription (Latin):
patris mei: detisq mͥ signũ uerũ ⁊ saluetis patrem
meũ & mr̃em frẽs ⁊ sorores meas. ⁊ oĩa que eor sunt:
⁊ eruatis aĩas nr̃as de morte. Qͥ Red̾unt ei. Anima
nr̃a sit ꝓ uob̾ in mortẽ: si tñ nõ ꝓdid̾is nos. cumq tͣ.¬
did̾it nob̾ dñs t̾ram: faciemus in te miscdiam ⁊ u̾i¬
tatem. Danisit gͦ eos ꝑ funẽ de fenestra:̃ domꝰ enĩ
eus herebat muro. dixit q ad eos. Ad montana cõ¬
scendite. ne forte occrant uob̾ reu̾tentes. ibiq late¬
te dieb trib donec redeant.: ⁊ sic ibitis ꝑuiã urãm.

Expanded text:
patris mei detisque mihi signum verum et salvetis patrem meum et matrem fratres ac sorores meas et omnia quae eorum sunt et eruatis animas nostras de morte qui responderunt ei anima nostra sit pro vobis in mortem si tamen non prodideris nos cumque tradiderit nobis Dominus terram faciemus in te misericordiam et veritatem dimisit ergo eos per funem de fenestra domus enim eius herebat muro dixitque ad eos ad montana conscendite ne forte occurrant vobis revertentes ibique latete dieb
Abbreviated transcription (Latin):
tam nec d̾elinqͣm te. confortare ⁊ esto robustus tu enĩ
sorte diuides ppło huic t̾ram: ꝓ qua uraui patrib tu¬
is ut irad̾em eam illis. Confortare gͥ ⁊ esto robuitus
ualde. ut custodias ⁊ fatias omnẽ legem qmͣ p̾ceꝑit
tibi moyses seruus meus. nͨ declines ab ea ad dext̾am
uł ad sinistrã. ut intelligas cuncta que agis. Non re-¬
cedat uoluinen legis huius de ore tuo: s meditaberiᷤ
in eo dieb ac noctib ut custoclas ⁊ fatias oĩa que scͥpta
sunt in eo. tunc diriges uiam tuã:⁊ intelliges eã. Ecce
p̾cipio tibi. confortare ⁊ esto robustus. ipli metuere.
⁊ noli tim̾e: qm̃ tecũ est chñs deus tuus. inomĩb ad
quecũq ꝑrexeris. Preceꝑit ꝙ iosue pͥncipib ppłi¬

Expanded text:
nfortare et esto robustus: tu enim sorte divides populo huic terram, pro qua juravi patribus tuis, ut traderem eam illis. Confortare igitur et esto robustus valde, ut custodias et facias omnem legem, quam praecepit tibi Moyses servus meus. Ne declines ab ea ad dexteram vel ad sinistram ut intellegas cuncta quae agis non recedat volumen legis huius de ore tuo sed meditaberis in eo diebus ac noctibus ut custodias et facias omnia quae scripta sunt in eo tunc diriges viam tuam et intelleges eam ecce praecipio tibi confortare et esto robustus noli metuere et noli timere quoniam tecum est Dominus Deus tuus in omnibus ad qu
Abbreviated transcription (Latin):
cognationẽ tuã conggau̾is in domũ tuã. Qͥ ostiũ
domus tue egressus fu̾it: sanguis ipsius erit in ca¬
put eius ⁊ nos erimꝰ alieni. Cunctors autẽ sangins
qͥ tecũ fuerint in domo. redundabit in capit nr̃m
si eos aliqͥs tetig̾it. Q d̾ si nos ꝓd̾e uolu̾is ⁊ sermonẽ
istũ ꝑferre in mediũ erimꝰ mundi ab hoc uiram̃to
qͦ aiurasti nos. Silla Redit. Sicut loquuti estis ĩta
fiat. Demitensq eos ut ꝑg̾ent. appendit fumculũ
coccineũ infenestra. Illi u̾o ambulantes ꝑuenerũt
ad montana : ⁊ manser̃t̃ ibi ires dies donec reu̾t̾en¬
tur qui fuerant ꝑsecuti. querentes eos ꝑomnẽ iuã:¬

Expanded text:
s in domum tuam qui ostium domus tuae egressus fuerit sanguis ipsius erit in caput eius et nos erimus alieni cunctorum autem sanguis qui tecum fuerint in domo redundabit in caput nostrum si eos aliquis tetigerit quod si nos prodere volueris et sermonem istum proferre in medium erimus mundi ab hoc iuramento quo adiurasti nos et illa respondit sicut locuti estis ita fiat dimittensque eos ut pergerent adpendit funiculum coccineum in fenestra illi vero ambulantes pervenerunt ad montana et manserunt ibi tres dies donec reverterentur qui fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
ide natus sit abraham uł ubi ꝑductus. itẽ cõggatis cum
acto obtestationis alloqͥtur eos Iosue. Expliciĩt capł¬

Expanded text:
Unde natus sit Abraham, vel ubi perductus. Item congregatis cum pacto obtestationis, alloquitur eos Josue. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
tuã. exploratores quippe sinit. ⁊ ommnẽ iram consid̾a¬
re uener̃t. Tollensq mulier uiros abscondit. ⁊ ait.
fateor uenert ad me. s nesciebã unde essent. Cumqͥ:
porta elaud̾etur in tenebris.⁊ illi parit̾ exiert̃. nes¬
cio quo abierint. ꝓ seqͥmini cito: ⁊ conp̾hendetis eos.
Iꝑsa autẽ fecit ascend̾e uiros in solariũ domus sue:¬

Expanded text:
am considerare venerunt. Tollensque mulier viros, abscondit, et ait: Fateor, venerunt ad me, sed nesciebam unde essent: cumque porta clauderetur in tenebris, et illi pariter exierunt, nescio quo abierint, persequimini cito, et comprehendetis eos. Ipsa autem fecit ascendere viros in solarium domus su
Abbreviated transcription (Latin):
leꝑtuaginta inter pretum
pura et ut ab eis in grecum
u̾sa est eclicio ꝑmaneret. sr̃¬
res ut hebrea uolumina la¬
tino sermone tͣnfferrem.
Qd̃ enĩ semel aures hominũ occuꝑauerat ⁊ nascẽ¬
tis eccłe roborauerat fidem: iustũ erat ⁊̃ nostro silẽ

Expanded text:
eptuaginta Interpretum pura, et ut ab eis in Graecum versa est, editio permaneret, supres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ec
Abbreviated transcription (Latin):
mantas: ut hẏarcham in throno sedentem aur
⁊ de tanthali fonte potantẽ int̾ ꝑaucos discippł
de natura. de morib. a c syderum cursu audn
docentem. Inde ꝑ elamitas. babylonios. caldi
medos. assyrios. partos. syros. fenices arabas
lestinos. reu̾sus alexanariam. ꝑrexit ethyopia

Expanded text:
throno sedentem aureo et de Tantali fonte potantem inter paucos discipulos de natura, de moribus ac de siderum cursu audiret docentem; inde per Elamitas, Babylonios, Chaldaeos, Medos, Assyrios, Parthos, Syros, Phoenices, Arabas Palaestinam reuersus Alexandriam perrexit, Aethiopia
Abbreviated transcription (Latin):
demie gymnasia ꝑsonabant: fieret ꝑegͥnus a¬
q discippłs. malens aliena u̾ecunde discere. qu
sua inpudenter ingerere. Deniq cũ litt̾as qi to
fugientes orbe ꝑsequitur captus apͥratis ⁊ uenui¬
datus. ⁊̃ tyramo crudelissimo paruit: captim
unctus. ⁊ seruus tam̃ qr phylosophus maior i
te se fuit. Ad tytum liuiũ lacteo eloquentie fon
scłis celebrandũq miracłm. ut urbem tantan
ingressi aliud extra urbem quererent. Apolle¬
nius siue ille magus ut uulgus loqͥtur siue pł¬
losophus ut pytagorei tracdunt. intrauit ꝑsas

Expanded text:
gymnasia - personabant, fieret peregrinus atque discipulus, malens aliena uerecunde discere quam sua aliis inpudenter ingerere. denique dum litteras quasi toto fugientes orbe per-\' sequitur, captus a piratis et uenundatus etiam tyranno crndelissimo paruit; captiuus, uinctus et seruus, t sic ait: Ad Titum Livium eloquentie fonte saeculis celebrandumque miraculum, ut urbem tantam ingressi, aliud extra urbem quaererent. Apollonius sive ille Magus, ut vulgus loquitur, sive Philosophus, ut Pythagorici tradunt intravit Pers
Abbreviated transcription (Latin):
meũ bibent om̃s gentes iugiter:. & bibent ⁊ ab sorbe¬
bunt ⁊ erunt qiͣ non sint: & in monte syon erit sal¬
itatio. Et erit sanctus: & possidebit domus iacob eõ
qui se possederant. Et erit domus iacob ignis ⁊ do¬
nus ioseph flamina & domus esau stipula ⁊⁊ succẽ¬
dentur meis & deuorabunt eos ⁊ nõ erunt reliqͥȩ

Expanded text:
ent omnes gentes iugiter et bibent et absorbent et erunt quasi non sint et in monte Sion erit salvatio et erit sanctus et possidebit domus Iacob eos qui se possederant et erit domus Iacob ignis et domus Ioseph flamma et domus Esau stipula et succendentur in eis et devorabunt eos
Abbreviated transcription (Latin):
phylistim & possidebunt regionem eꝑ hraim ⁊ re¬
gionem samarie: & beniamin ꝑ ossidebit galaad.
⁊ m᷑smigratio ex̾citus huius filioꝵ ifrł omnia cͤ ha¬
naneoꝵ usq ad sareptham & tñsmigratio hierłm.
quȩ in bofforo est possidebit ciuitates austri. Et as¬
cendent saluatores in montẽ sẏon udicare montẽ
estui: ⁊ erit domino regnũ amen.

Expanded text:
possidebunt regionem Ephraim et regionem Samariae et Beniamin possidebit Galaad et transmigratio exercitus huius filiorum Israhel omnia Chananeorum usque ad Saraptham et transmigratio Hierusalem quae in Bosforo est possidebit civitates austri et ascendent salvatores in montem Sion iudicare montem Esau et erit Do
Abbreviated transcription (Latin):
cemos reliquissent tibi : Qꝰ modo scrutati sunt
esau muestigauert abscondita eususq ad t̾minũ
emiserunt te. Omĩs uiri fȩderis tui illuserunt
tibi inualuert̃ adu̾sum te uiri pacis tuȩ. Q come¬
dunt tecũ ponent insidias subter te. non est pru¬
te esau. ꝓpter it̾fectionem & ꝓpter iniqͥtatem in
fr̃em tuuĩ iacob opiet te confusio :̃i ꝑibis in ȩt̾num.

Expanded text:
cemos reliquissent tibi? Quomodo scrutati sunt Esau, investigaverunt abscondita ejus? Usque ad terminum emiserunt te: omnes viri foederis tui illuserunt tibi, invaluerunt adversum te viri pacis tuae: Qui comedunt tecum, ponent insidias subter te: non est prute Esau. Propter interfectionem, et propter iniquitatem in fratrem tu
Abbreviated transcription (Latin):
enit iethro al moysen in desertuĩ.
XIII Consilui dedit iethio moysi ut p̾poneret tri¬
bunos ⁊ centuriones.

Expanded text:
enit Jethro ad Moysen in desertum. XXXIII. Consilium dedit Jethro Moysi, ut praeponeret tribunos et centuriones.
Abbreviated transcription (Latin):
tes homicidia consuge̾ debeant ostendit.
De filiab salfat iubetur ut sint in tribu ꝑlebis
patris si.i.¬

Expanded text:
tes homicidia confugere debeant, ostendit. LXXIV. De filiabus Salphaad jubetur, ut sint in tribu plebis patris sui.
Abbreviated transcription (Latin):
phes in hominib ⁊ cesserunt magi.
Iminitit dñs cynomiã in totã t̾rã degyꝑti.
De fauilla qmͣ sparsit moyses in celũ ⁊ facta sunt
uleera in homines.
UII Extendit moyses manũ in celũ. ⁊ pluit dñs ig¬
nem ⁊ grandinem.

Expanded text:
phes in hominibus e4. Immisit caenomyiam in totam terram Aegypti. De favilla quam sparsit Moyses in coelum, et facta sunt ulcera in hominibus. 7. Extendit Moyses manum in coelum, et pluit Dominus ignem et grandinem.
Abbreviated transcription (Latin):
mansert q ibi . xͤ. annis. ⁊ ambo mortui sunt.
maalon uidelic ⁊ chelion. remansitq mulier
orbata duob lib̾is. ac marito. Et surrexit ut in-
patͥam ꝑgeret cũ utͣq nuru sua de regione
moabitide. Audierat enĩ qd̃ respexisset dñs ppłm suũ:

Expanded text:
Manseruntque ibi decem annis, et ambo mortui sunt, Maalon videlicet et Chilion: remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito. Et surrexit ut in patriam pergeret, cum utraque nuru sua, de regione Moabitide: audierat enim quod respexisset
Abbreviated transcription (Latin):
emo cũ ꝓpħas uersib uide¬
rit esse descriptos: metro eos
estimet apud hebreos ligari.
⁊ aliqͥd simile habere de
psalmis uł oꝑib salomonis.
s qd̾ in demosthene ⁊ cullio
solet fieri. ut ꝑ cola scriban¬
tur & cõmata: qui utiq
ꝓsa ⁊ ñ uersib conscͥpserunt. Nos qͦ utilitati legen¬

Expanded text:
emo cum Prophetas versibus viderit esse descriptos metro eos aestimet apud Hebraeos ligari, et aliquid simile habere de Psalmis, vel operibus Salomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus conscripserunt
Abbreviated transcription (Latin):
cessit ad eum gub̾nator: & dixit ei. Qͥd ti sopore
uenite & mittamꝰ sortes. ⁊ sciamus quare hoc ma¬
lum sit nob̾. Et miserunt sortes. ⁊ cecidit sors suꝑ io¬
nam. Et dixerũt ad eũ. Indica nob cuius causa
malũ istud sit nob̃. Qd̃ est opus tuũ quȩ t̾ra tua.
⁊ quo uadis uł ex quo ppło estu: Et dixit ad eos. He

Expanded text:
tor et dixit ei quid tu sopore venite et mittamus sortes et sciamus quare hoc malum sit nobis et miserunt sortes et cecidit sors super Ionam et dixerunt ad eum indica nobis cuius causa malum istud sit nobis quod est opus tuum quae terra tua et quo vel ex quo populo es tu et dixit ad eo
Abbreviated transcription (Latin):
n tribulationib ⁊ fame ⁊ plagis malis casti
Uotum masculi uł femine p̾tio offe̾ndũ in pe¬
ncipit liber uaiechra. qui dr̃ leuiticus.

Expanded text:
n tribulationibus, et fame, et plagis malis castigr. LXXXIX. Votum masculi vel feminae pretio efferendum, in peNCIPIT LIBER VAJEC
Abbreviated transcription (Latin):
gen̾is musicoꝵ. Q si nõ adorau̾itis eadem hora
mittemini in fornacẽ ignis arclentis. Ꝙ quis est
deus qui eriprat uos de manu mea: Rdentes
Sydrach misach ⁊ abdenago: dixert̃ regi nabu¬
chodonosor. Non oportet nos de hac re Rdere tibi.
Ecce enĩ cdeus nr̃ quẽ colimus potest nos eriꝑe de ca¬
mino ignis ardentis. & de manib tuis rͦex lib̾are.
Q si noluerit. notũ tibi sit rex qr deos nios nõ coli¬
mus: ⁊ statuã aureã qm erexisti nõ adoramꝰ. Tũc
nabuchodonosor reppletus est surore & aspectus

Expanded text:
eci quod si non adoraveritis eadem hora mittemini in fornacem ignis ardentem et quis est Deus qui eripiat vos de manu mea respondentes Sedrac Misac et Abdenago dixerunt regi Nabuchodonosor non oportet nos de hac re respondere tibi ecce enim Deus noster quem colimus potest eripere nos de camino ignis ardentis et de manibus tuis rex liberare quod si noluerit notum tibi sit rex quia deos tuos non colimus et statuam auream quam erexisti non adoramus tunc Nabuchodonosor repletus
Abbreviated transcription (Latin):
.De pu̾o quem inuenit filia pha. Gmine ꝓiei.¬
monis ⁊ cognominauit eũ moysen.
De egyptio quem occidit moyses ⁊ fugit madian
im Urtuo pħtone exaudiuit dñs filios isrł.¬
Apparuit angłs moysi in rubo.
He signo qd sedit dĩs ĩmanu moysi in iurga.
fratres meos.
ortuo pħaone dixit dñs ad moysen. uade ĩ¬

Expanded text:
De puero, quem invenit filia Pharaonis, et cognominavit eum Moysen. III. De Aegyptio, quem occidit Moses, et fugit. IV. Mortuo Pharaone, exaudivit Dominus filios Israpparuit angelus Mosi in rubo. VI. De signo quod dedit Dominus Mosi in virga. fratres meos. X. Mortuo Pharaone, dixit Dominus ad Mosen: Vade i
Abbreviated transcription (Latin):
manas: ut hẏarcham in throno sedentem aureo.
⁊ de tanthali fonte potantẽ: i nt̃ paucos discippłos
de natura. cle morib. ac iͣderum  cursu audiret
docentem. Inde ꝑ elamitas. babylonios. caldeo
medoi. assyrios. partos. syros. fenices arabas pa¬
lestinos. reu̾sus alexandriam. ꝑrexit ethyopiam
ut gynosophitas ⁊ famosissimã solis mensã uide¬
ret in sabulo. Inuenit ille uir uͥq qd̾ disceret:⁊

Expanded text:
sedentem aureo et de Tantali fonte potantem inter paucos discipulos de natura, de moribus ac de siderum cursu audiret docentem; inde per Elamitas, Babylonios, Chaldaeos, Medos, Assyrios, Parthos, Syros, Phoenices, Arabas Palaestinam reuersus Alexandriam perrexit, Aethiopiam adiuit, ut gymnosophistas et famosissimam Solis mensam uider
Abbreviated transcription (Latin):
demie gymuasia ꝑsonabant: fieret ꝑegͥnus at¬
q discippłs. malens aliena u̾ecunde discere. quã
sua inpudentir ingerere. Deniq cũ litt̾as ꝙi toto
fugientes orbe ꝑsequitur captus ap̾ratis ⁊ uenun¬
datus. ⁊ tyranno erudelissimo paruit: captiuus.
unctus. ⁊ seruis tam̃ qr phylosophus maior ͤmen¬
te se fuit. Ad tytum liuiũ lacteo eloquentie fonte
templationem sui romã traxerat: unius homĩs
scłis celebrandũq miracłm. ut urbem tantam
ingressi aliud extra urbem quererent. Apollo¬
nius siue ille magus ut uulgus loqͥtur. siue phy¬
losophus ut pytagorei traclunt. intrauit ꝑsas: tñ¬

Expanded text:
mnasia - personabant, fieret peregrinus atque discipulus, malens aliena uerecunde discere quam sua aliis inpudenter ingerere. denique dum litteras quasi toto fugientes orbe per-\' sequitur, captus a piratis et uenundatus etiam tyranno crndelissimo paruit; captiuus, uinctus et seruus, tamen, quia philosophus, maior emente se fuit. ad Titum Liuium lacteo eloquentiae fo contemplationem sui Roma non traxit, unius hominis saeculis celebrandumque miraculum, ut urbem tantam ingressi, aliud extra urbem quaererent. Apollonius sive ille Magus, ut vulgus loquitur, sive Philosophus, ut Pythagorici tradunt intravit Persas,
Abbreviated transcription (Latin):
Aucdite ppłi om̃s. ⁊ atten¬
dat t̾ra ⁊ plenitudo eiui̾.¬
⁊ sit dñs d̾s̃ uobis in testem: dñs de tpło sancto suo:
Qͥ a ecce dñs egreditur de loco suo. ⁊ descendet ce
calcabit suꝑ excelsa t̾re. Et cõsumentur monteᷤ
subtus eũ & colles seindentur sic̃ cera a facie ig

Expanded text:
udite populi omnes et adtendat terra et plenitudo eius et sit Dominus Deus vobis in testem Dominus de templo sancto suo quia ecce Dominus egreditur de loco suo et descendet et calcabit super excelsa terrae et consumentur montes subtus eum et valles scindentur sicut cera a facie ig
Abbreviated transcription (Latin):
um ⁊ gergeseũ eucheũq ⁊ araceũ & asm̾eũ. aradiũ
qͦ. ⁊ samareũ. & ematheũ. Filii sem: aelam.⁊ asur.
& arfaxad ⁊ lud. & aram ⁊ uis & hul ⁊ gothor ⁊ mo-¬
soch. Arfaxad autẽ genuit sala: qui ⁊ ipse genuit
heber. Porro heber nati sunt duo filii: uni nomen
phaleg. qr in dieb euis diuisa est t̾ra. ⁊ nom̃ frĩs
enis iecthan. Iectan autẽ genuit helmodad.⁊ sa¬
leph. ⁊ asermoth. & iare: adoram qͦ & uzal ⁊ deda.
ebal. & ia et abimahel ⁊ saba. nec non ⁊ ophyr: ⁊
euila. & iobab. Om̃s isti filii iecthan. Seni. arfaxad

Expanded text:
um et Gergeseum Evheumque et Aruceum et Asineum Aradium quoque et Samareum et Ematheum filii Sem Aelam et Assur et Arfaxad et Lud et Aram et Us et Hul et Gothor et Mosoch Arfaxad autem genuit Sala qui et ipse genuit Heber porro Heber nati sunt duo filii nomen uni Phaleg quia in diebus eius divisa est terra et nomen fratris eius Iectan Iectan autem genuit Helmodad et Saleph et Asermoth et Iare Aduram quoque et Uzal et Decla Ebal etiam et Abimahel et Saba necnon et Ophir et Evila et Iobab omnes isti filii Iectan Sem Arfaxad
Abbreviated transcription (Latin):
dam. seth. enol. cainan.Ma¬
lalehel iared enoch. matusa¬
le. lamech. Noe. sem. cham. &
iafech. Filii iafech gomer. ma¬
gog. macdai.⁊ iauan thubal.
mosoch. thyras. Perro filii go¬
mer: ascenez. & riphath. &
hogorma. Filii autẽ iauan:
helysa.⁊ charsis cetthim.⁊ dodamin. Filii cham.chꝰ.
⁊ mesraim. phuth. ⁊ chanaam. Filii autẽ chus. sabã
&e euila. sabatha ⁊ rethema. & sabbathacha. Porro
filii rechema: saba ⁊ dadan. Chus autẽ genuit
memroth. iste cȩꝑit potens esse in t̾ra. Mefraim
uͦ geninit iudim.⁊ anamim. & laabim.⁊ neop ho

Expanded text:
dam Seth Enos Cainan Malelehel Iared Enoch Matusale Lamech Noe Sem Ham et Iafeth filii Iafeth Gomer Magog Madai et Iavan Thubal Mosoch Thiras porro filii Gomer Aschenez et Rifath et Thogorma filii autem Iavan Elisa et Tharsis Cetthim et Dodanim filii Ham Chus et Mesraim Phut et Chanaan filii autem Chus Saba et Evila Sabatha et Rechma et Sabathaca porro filii Rechma Saba et Dadan Chus autem genuit Nemrod iste coepit esse potens in terra Mesraim vero genuit Ludim et Anamim et Laabim
Abbreviated transcription (Latin):
licut adiuratus es. E ascendente. ĩerunt cũ eo om¬
nes domus senes phaonis. cuncti q maiores natu t̃¬
re egypti. Domus ioseph. eũ fratrib suis absq
ꝑuulis.⁊ gregib atq armentis que dereliquerant
in t̾ra gessen. Habuit in comitatu currus ⁊ eqͥtes:
⁊ facta est turba ñ modica uenert̃q ad aream
Achad que sita est tnͣs iordanẽ: ubi celebrantes ex¬
equias planctu magno atq uehem̃ti. impleu̾nt
an: dixert̃. planctus magnus est iste aegyptiis. ⁊
idecirco appellauer̃t nomen loci illius planctus de¬
gypti. Fecerũt gͦ filii iacob sic̃ p̾ceꝑat eis. ⁊ portã¬
tes eũ in t̾rã chanaan. sepelierũt in spelunca du
pplici. qmͣ emerat abraham cũ agro in possessionẽ
sepulchri. ab ephion etheo. contͣ faciem maubre.
Reu̾susq est ioseph in egyptũ. cum fratrib suis
⁊ omni comitatii sepulto patre. Qͦ mortuo: timen
tes frẽs enis ⁊ mutuo colloq̃ntes ne forte memor sit

Expanded text:
icut adiuratus es quo ascendente ierunt cum eo omnes senes domus Pharaonis cunctique maiores natu terrae Aegypti domus Ioseph cum fratribus suis absque parvulis et gregibus atque armentis quae dereliquerant in terra Gessen habuit quoque in comitatu currus et equites et facta est turba non modica veneruntque ad aream Atad quae sita est trans Iordanem ubi celebrantes exequias planctu an, dixerunt, Planctus magnus est iste Aegyptiis. Et idcirco appellaverunt nomen loci illius, Planctus Aegypti. Fecerunt ergo filii Jacob sicut praeceperat eis: et portantes eum in terram Chanaan, sepelieruplici, quam emerat Abraham cum agro in possessionem sepulchri ab Ephron Hethaeo contra faciem Mambre. Reversus est Joseph in Aegyptum cum fratribus suis, et omni comitates fratres ejus, et mutuo colloquentes: Ne forte memor sit
Abbreviated transcription (Latin):
didit dñs nob̾ ⁊ custodiuit nos ⁊ cledit latrũculos
qͥ eruꝑant adu̾sum nos in manu nr̃a nec audiet
uos quisqͣm suꝑ sermone hoc &qua enĩ pars erit
descendentis ad p̃liũ ⁊ remanentis ad sarcinas.

Expanded text:
didit Dominus nobis et custodivit nos et dedit latrunculos didit Dominus nobis et custodivit nos et dedit latrunculos qui eruperant adversum nos in manu nostra nec audiet vos quisquam super sermone hoc aequa enim pars erit descendentis ad proelium et remanentis ad sarcina
Abbreviated transcription (Latin):
nncdar ⁊ pcusit eos deuud auesra usq ad ues¬
ꝑam alterius diei.⁊ ñ euasit ex eis quisquã
camelos ⁊ fugerant. Eruit gͦ dauid oĩa que tu¬
lerant a malechite ⁊ duas uxores suas eruit. nec
defuit quisqm aparuo usq ad magnũ. tam de
filiis qm̃ de filiab ⁊ de spoliis. ⁊ quecũq rapuerãt
omĩa reduxit dauid ⁊ tulit uniu̾sos greges ⁊ ar
est preda daind. Uenit autẽ dauid ad .cͣe . uiroᷤ
qui lassi subitit̾ant ne seqͥ potuerant dauid ⁊ re¬
sidere eos uisserat in torrente besor qui egressi st̃
obunã dauid ⁊ ppło qui erat eñ eo. Accedens au¬
tẽ dauid ad ppłm: salutauit eos pacifice. R densq
omis uir pessimus ⁊ miquus le uiris qui erant cum
cdauid dixit. qr ñ uenert̃ nob̾cũ: ñ dabimus eis qͥc¬
qͣm de preda qmͣ erumus. s susticiat unicuiq sua
uxor: ⁊ silii. quos cũ acceꝑint. recedant. Dixit
autẽ dauid. Nonsic facietis fr̃es mei de his que tra¬

Expanded text:
da. Et percussit eos David a vespere usque ad vesperam alterius diei, et non evasit ex eis quisquam,camelos, et fugierant. Eruit ergo David omnia quae tulerant Amalecitae, et duas uxores suas eruit. Nec defuit quisquam a parvo usque ad magnum, tam de filiis quam de filiabus, et spoliis, et quaecumque rapuerant, omnia reduest praeda David venit autem David ad ducentos viros qui lassi substiterant nec sequi potuerant David et residere eos iusserat in torrente Besor qui egressi sunt obviam David et populo qui erat cum eo accedens autem David ad populum salutavit eos pacifice respondensque omnis vir pessimus et iniquus de viris qui ierant cum David dixit quia non venerunt nobiscum non dabimus eis quicquam de praeda quam eruimus sed sufficiat unicuique uxor sua et filii quos cum acceperint recedant dixit autem David non sic facietis fratres mei de his quae tra
Abbreviated transcription (Latin):
ad diem hanc. Uenit gͦ dauid in ficeleg ⁊ misit
dona cle p̃da seniorib uida. ꝓximis suis dicens.
Accipite benedictionẽ de preda hostiũ dñi. his qui
erant in betel: ⁊qͥ in ramoth ad m̃idiem. ⁊ qͥ in ie¬
ther ⁊ qui in arder ⁊ qͥ in sefamoth ⁊ qͥ mesthama.
& qui in rachal⁊ qͥ in urbib ierameli. ⁊ qͥ in urbi¬
h cheni: ⁊ qͥ in arama ⁊ qͥ in lacu asan. ⁊ qͥ inathac
& qui in ebron & reliqͥs qui erant in his loeis in
quib cõmoratus fuerat dauid ⁊ uri enus.
hylistiim autẽ pugnabant adu̾sum isrł &
fugerũt uiri isrł ante faciem phylistiim ⁊ ceci

Expanded text:
misit dona de praeda senioribus Iuda proximis suis dicens accipite benedictionem de praeda hostium Domini his qui erant in Bethel et qui in Ramoth ad meridiem et qui in Iether et qui in Aroer et qui in Sefamoth et qui in Esthama et qui in Rachal et qui in urbibus Ierameli et qui in urbibus Ceni et qui in Arama et qui in lacu Asan et qui in Athac et qui in Hebron et reliquis qui erant in his locis in quibus commoratus fuerat David ipse et viri eius Philisthim autem pugnabant adversum Israhel et fugeru
Abbreviated transcription (Latin):
tns ellet saus ⁊ hlis eius. reliauerũt cuutates
suas ⁊ fugerũt. uenert̃q phylistiim ⁊ habita¬
uerunt ibi. Facta autẽ die alt̾a: uenerũt phy¬
listiim: ut exspoliarent int̾fectos & iuenerũt
saul ⁊ tres filios eius iacentes in monte gelboe.
Et p̾cid̾unt caput saul ⁊ exspoliauert eũ ar
mis & miserũt in t̾ram phylistinoꝵ ꝑ circui¬
iũ: ut annũtiaret᷑ in templo idoloꝵ ⁊ in ppłi

Expanded text:
s esset Saul, et filii ejus, reliquerunt civitates suas, et fugerunt: veneruntque Philisthim, et habitaverunt ibi. Facta autem die altera, venerant Philisthim, ut exspoliarent interfectos, et invenerunt Saul et tres filios ejus jacentes in monte Gelboe. Et praeciderunt caput Saul, et exspoliaverunt eum amis, miserunt in terram suam per circuitum, ut annuntiaretur hoc in templo idolorum, et i
Abbreviated transcription (Latin):
Rater ambrosius tua michi¬
munuscula ꝑferens. detulit et
suauissimas litt̾as: que accepi
apuncipio amicitiaꝵ. fidem iã¬
ꝓbate fidei ⁊ uet̾is amicitie p̃ferebant. Uetera

Expanded text:
rater Ambrosius tua munuscula perferens detulit et suauissimas litteras, quae in principio amicitiarum fidem probatae iam et ueteris amicitiae praeferebant.
Abbreviated transcription (Latin):
cenaculi sui qd̾ habebat in
samaria. ⁊ egrotauit. misit¬
q nuntios dicens ad eos. Ite¬
& consulite beel ebub dm̃
accaron: utrũ inuere que¬
am de infirmitate mea
hac. Angłs autẽ dm̃: lo¬
quutus est ad helyam tesbiten. Surge ascende
in occursũ mintiors regis samariae: & dices ad
eos. Numqͥd ñ est deus in nrł ut eatis ad consu

Expanded text:
ui quod habebat in Samaria et aegrotavit misitque nuntios dicens ad eos ite consulite Beelzebub deum Accaron utrum vivere queam de infirmitate mea hac angelus autem Domini locutus est ad Heliam Thesbiten surge ascende in occursum nuntiorum regis Samariae et dices ad eos numquid non est Deus in Israhel ut eatis ad co
Abbreviated transcription (Latin):
ant diligentius conscribit. ⁊¬
sic in contemplatua itaꝯ
mendanda intentionẽ suam
⁊ p̃dicationem teniuit. In qua
contemꝑ latiua uõcat: ut de¬
us uideatur. Iste si quidem
iohannes est quem dominus
de fluctiuagͥa nuptiarum
tempestate uocauit. cui ⁊ ma¬
trem iurginem u̾gini ꝯm̃dauit.

Expanded text:
ant, diligentius conscribit, et ant, diligentius conscribit, et sic in contemplativa vita virtute commendanda, intentionem suam et praedicationem tenuit. In qua contemplativa vacatur, ut Deus videatur. Iste siquidem est Joannes quem Dominus de fluctivaga nuptiarum tempestate vocavit, et cui matrem virginem virgini commendavit.
Abbreviated transcription (Latin):
cienter exponunt. ⁊ de duuini¬
tate pauca dixerunt. qͣl anima¬
lia gressibilia. cum dño ambu¬
lant int̾ra. hic ã pauca de temꝑa¬
libus eiꝰ gestis edisserens. seddi¬
uinitatis potentiã sublimius
contemplans cum domino ad
celum uolat. Qui .ii. supͣ pec¬
tus domini incena recubuit
celestis haustum sapĩe cet̾is
excellentius de ip̃o dominici
pectoris fonte potauit. legerat
eorum ⁊ ueritatẽ. in quib iudit
deẽẽ a liqua gestarũ rerum hp̃¬
storie ⁊ ea maxime que dominꝰ
gessi. pͥmo pͣdicationis sue tꝑe
anteꝗͣ ioħes baptista claudere¬
tur in carcere. hec gͦ qi obmissa
curauit. Tres siquidem a lii eun¬
geliste dicta ⁊ facta domini
temporalia que ad informan¬
dos mores uite p̾sentis maxime
ualent copiosuis ꝓsecuti. cir¬
ca acturã nitã sunt u̾sati. In
qua laboratur ut cor mun¬
dec̃ ad uidendum deum. Io¬
hannes uõ pauca domini dic¬
ta dicit. Uerba uero domini
que trintatis unitat̾e ⁊ in
te ecerne felicitatem in sinu¬

Expanded text:
cienter exponunt, et de divinitate pauca dixerunt, quasi animalia gressibilia, cum Domino ambulant in terra. Hic autem pauca de temporalibus ejus gestis edisserens, sed divinitatis potentiam sublimius contemplans, cum Domino ad coelum volat. Qui enim supra pectus Domini in coena recubuit, coelestis haustum sapientiae caeteris excellentius de ipso Dominici pectoris fonte potavit. Legerat eorum et veritatem in quibus deesse vidit aliqua gestarum rerum historiae, et ea maxime quae Dominus gessit primo praedicationis suae teannes Baptista clauderetur in carcere. Haec ergo quasi dimissa  curavit. Tres siquidem alii evangelistae, dicta et facta Domini temporalia, quae ad informandos mores vitae praesentis maxime valent, copiosius consecuti, circa activam vitam sunt versati. In qua laboratur, ut cor mundetur ad videndum Deum. Joannes vero pauca Domini facta dicit, verba vero Domini quae Trinitatis unitatem, et vitae aeternae felicitatem insinu
Abbreviated transcription (Latin):
Qui extra ea que ordo eingelice dispositionis ex¬
poscit: ea maxiie neccessitas laͬboris fuit. ut pͥmũ
grecis fidelibus om̃i ꝓpħatõne uentiri in carnem:
bulis et stuitis sollicitatõnibus seduti excid̾ent
aueritate. elaboraret. Tehinc ut in pͥncipio eun¬
gelii ioħis natiuitate p̾sumpta: cui eangłium¬

Expanded text:
onis exposcit, ea maxime necessitas laboris fuit, ut primum Graecis fidelibus omni prophetatione venturi in carnem bulis, et stultis sollicitationibus seducti exciderent a veritate, elaboraret. Dehinc ut in principio Evangelii Jo
Abbreviated transcription (Latin):
opus ꝑfecti hominis redire in se ꝑ filium fac̃et. qͥ
ꝑdaiid patrem uenientib iter p̃bebat in xp̃o.
Cui luce ñ inm̃it etiam scͥbendorum actuũ apłi¬
coꝵ potestas in ministĩo dat᷑. ut dm̃ in d̾o pleno et
filio ꝓditionis extincto. oratione ab ip̃is apłis fc̃a.
sorte dñice electionis munerus cõpleret᷑. Sicꝙ pau¬
lus consumationẽ apłicis actibus daret. qũe du
contͣstimulos recalcitntẽ dñs elegisset. Quod le
gentibus ac reqͥrentibꝰ dm̃ et si ꝑ singula. expedi¬
ria nobis utile fũt. sciens tñ quod oꝑantẽ agrico¬
lam oportet de fructibus suis edere. nitauimꝰ pu

Expanded text:
n se per filium faceret: qui per David patrem venientibus iter praebebat in Christo. Cui lucae non immerito etiam scribendorum Actuum apostolorum potestas in ministerio datur: ut Deo in Deum pleno, et filio perditionis exstincto: oratione ab ipsis apostolis facta, sorte Domini electionis numerus compleretur. Sicque Paulus consummationem apostolicis actibus daret: quamdiu contra stimulum recalcitrantem Dominus elegisset. Quod et legentibus ac requirentibus Deum: et si per singula expediri a nobis utile fuerat; sciens tamen, quod operantem agricolam opor
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdote decedente
uinis succete iubeit᷑
tempore dauio statu.¬
tum ẽ ut uicissim mi¬
nistntes ꝑ octonosdieᷤᷤ
a sabƀo usꝙad sab¬
batum tempore uiciᷤᷤ
sue singuli castimo¬
me ftiderent uee in¬
terea domum tang̃ent

Expanded text:
sacerdote decedente, unus succedere jubeatur, tempore David statutum est ut vicissim ministrantes per octonos dies a sabbato usque ad sabbatum tempore vicis suae, singuli castimoniae studerent, nec interea domum tangerent
Abbreviated transcription (Latin):
amb̃. Conat᷑qͥ incipit.
nec ꝑficit qui ss uiribꝰ¬
intendit. Non conat᷑
qui diuino sp̃n res⁊
dcã ministuͣte. cepta
complet.
Be. Non solum marcꝰ
⁊ lucas auditu didice
ta de infantia. pueri¬
tia. genealogia sal¬
natoris a lus narran¬
tib didicerunt.:¬

Expanded text:
ipit nec perficit, qui suis viribunfidit. Non conatur, qui divino Spiritu res et dicta ministrante coepta complet.. Non solum Marcus et Lucas auditu didicerta de infantia, pueritia, genealogia Salvatoris aliis narrantibus didicerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
B. diunitus ꝓcura¬
tum ͤ ut de ꝓuectis
diuq fructu con¬
iugii pͥuatis ioħes
nascebetur ut in¬
opinato ortu ꝓlis.
gratius afficeret ⁊
cetõs stupor mira¬
culi pararet audi¬

Expanded text:
. Divinitus procuratum fuit, ut de provectis diuque fructu conjugii privatis Joannes nasceretur, ut inopinato ortu prolis gratius afficeret, et caeteros stupor miraculi pararet audi
Abbreviated transcription (Latin):
Cui extra ea que ordo eungelice dispositionis ex¬
poscit: ea maxime neccessitas laͬbori fuit. ut pͥmũ
grecis fidelibus om̃i ꝓpħatõne uentiri in carnem:
bulis et stultis sollicitatõnibus sedurti excid̾ent
aueritate. elaboraret. Tehincut in pͥncipio eun¬
gelii ioħ̃is natiuitate p̾sumpta: cui eaͣngłium

Expanded text:
ionis exposcit, ea maxime necessitas laboris fuit, ut primum Graecis fidelibus omni prophetatione venturi in carnem bulis, et stultis sollicitationibus seducti exciderent a veritate, elaboraret. Dehinc ut in principio Evangelii Joannis nat
Abbreviated transcription (Latin):
amminiculo scri
ephesum. cõpul¬
susab ep̃is asie de
coet̾na patri di¬
sit adũsus hereti¬
cos qui eo absente
merito in figura
le uolanti compa¬
rat que uolat alti

Expanded text:
iniculo scribEphesum, compulsus ab episcopis Asiae de coaeterna Patri disit adversus haereticos, qui eo absentemerito in figura ilae volanti comparatur, quae volat alti
Abbreviated transcription (Latin):
quar.feci eum habere que
amiserat. Igitur et uosu-
munquemq lectorem soli¬
ta prefacione commnoneo:
et in principiis librorum
eadem semper adnectens ro¬
cedentes uirgulas inderitis.
sciatis ea quẽ subiecta sunt
in hebreis uoluminib nõ ha-¬
bere. Porro ubi stelle ymago
prefulserit: ex hebreo in no-¬
stro sermone addita. necnon
et illa que habere uideban-¬
tur. et ita corrupta erant
ut sensum legentib tolle¬
rent:orantibus uobis mag̃.¬
no labore correxi. magis uti¬
le quid ex ocio meo ecclesiis¬
xp̃i euenturum ratus quã
ex aliorum negocio. Item a-¬

Expanded text:
quor feci eum habere quae amiserat. Igitur et vos, et unumquemque lectorem solita Praefatione commoneo, et in principiis librorum eadem semper annectens, rocedentes virgulas ÷ videritis, sciatis ea quae subjecta sunt in Hebraeis voluminibus non haberi. Porro ubi stellae imago fulserit + ex Hebraeo in nostro sermone addita. Nec non et illa quae habere videbamur, et ita corrupta erant, ut sensum legentibus tollerent, orantibus vobis, magno labore correxi; magis utile quid ex otio meo Christi Ecclesiis venturum ratus, quam ex aliorum negotio. I
Abbreviated transcription (Latin):
prosa incipit. uersu labi-¬
tur:pedestri sermone fi¬
nit. Omniq legis dialeti¬
ce proposicione assumpti-¬
one confirmatione cõclu¬
sione determinat. Singu¬
la in eo uerba sunt sensib
et ut de ceteris sileam re¬
surrectionem corporum
sic prophetat ut nullus uel
manifestius uel cautius scͥp¬
serit. Scio inquit quia re¬
demptor meus uiuit et in
nouissimo cdie de terra resus¬
citaturus sim: et rursum cir-¬
cumdabor pelle mea et in car-¬
ne mea iudebo deum. Quem
uisurus sum ego ipse: et o¬
culi mei conspecturi sunt et
non alius. Reposita est hec
spes mea: in sinu meo.

Expanded text:
Prosa incipit, uersu labitur, pedestri sermone finitur, omniaque legis dialecti propositione, adsumptione, confirmatione, conclusione determinat. singula in eo uerba plena sunt sensibus et, ut de ceteris sileam, resurrectionem corporum sic prophetat, ut nullus de ea uel manifestius uel cautius scripserit: scio, inquit, quod redemptor meus uiuat et in nouissimo de terra resurrecturus sim. et rursum circumdabor pelle mea et in carne mea uidebo deum, quem uisurus sum ego ipse et oculi mei conspecturi sunt et non alius. reposita est haec spes mea in si
Abbreviated transcription (Latin):
damus tendiculas contra ĩ¬
sontem. frustra deglutiamꝰ
eum sicut infernus uiuen¬
tem. et integrum quasi des¬
cendentem in lacum: omnẽ
preciosam substantiam repe¬
riemus. implebimus domos
nostras spoliis: sortem mitte
nobiscum. marsupium sit u¬
num omnium nostrum. Fili
mi ne ambules cum eis: prohi¬
be pedem tuum a semitis eoꝵ.
Pedes enim illorum ad malũ
currunt: et festinant ut effĩ¬
dant sanguinem. Frustra au
tem iacitur rete ante oculos
pennatorum. Ipsi quoc cont̾
sanguinem suum insidiant᷑.
et molliuntur fraudes contra
animas suas. Sic semite om¬
nis auari uel miqui: anima
possidentium rapiunt. Sapi¬
entia foris predicat: in plateis
dat uocem suam. In capite tur¬
barum clamitat: in forib por¬
tarum urbis profert uerba
sua dicens. usqͦ parnuli dili¬
gitis infantiam. et stulti ea
que sibi sunt noxia cupient.
et imprudentes odibunt scien¬
tiam: Conuertimini ad cor-¬
reptionem. meam. en profe¬
ram uobis spiritum meum.
et ostendam uerba mea. qͥa

Expanded text:
las contra insontem frustra: deglutiamus eum sicut infernus viventem, et integrum quasi descendentem in lacum. Omnem pretiosam substantiam reperiemus, implebimus domos nostras spoliis. Sortem mitte nobiscum, marsupium sit unum omnium nostrum. Fili mi, ne ambules cum eis, prohibe pedem tuum a semitis eorum. Pedes enim illorum ad malum currunt, et festinant ut effundant sanguinem. Frustem iacitur rete ante oculos pinnatorum ipsique contra sanguinem suum insidiantur et moliuntur fraudes contra animas suas sic semitae omnis possidentium rapiunt. Sapientia foris praedicat, in plateis dat vocem suam: In capite turbarum clamitat, in foribus portarum urbis profert verba sua, dicens: Usquequo, parvuli, diligitis infantiam, et stulti ea, quae sibi sunt noxia, cupient, et imprudentes odibunt scientiam? Convertimini ad correptionem meam: en proferam vobis spiritum meum, et ostendam verba mea. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
tellectus. Audiens sapi-¬
ens sapientior erit. et in¬
telligens gubernacula
possidebit. Animaduer-¬
tat parabolam et interp̃¬
tationem: uerba sapien¬
tium et enigmata eorũ.
Timor domini: principi-¬
um sapientie. Sapienti¬
am ate doctrinam stulti
despiciunt. Audi fili mi
disciplinam patris tui.

Expanded text:
tus. Audiens sapiens sapientior erit, et intelligens gubernacula possidebit. Animadvertet parabolam et interpretationem verba sapientium et aenigmata eorum. Timor Domini principium scientiae: sapientiam atque doctrinam stulti despiciunt. Audi, fili mi, disciplinam patri
Abbreviated transcription (Latin):
ambulauerunt in eo. Tu
autem domine ineternum
permanebis: solium tuum ge
neratione et generationem:
Quare inperpetuum obli-¬
uisceris nostri: derelinques
nos in longitudinem dierũ.
Conuerte nos domine ad
de: et conuertemur. innoua
dies nostros situt a princi-¬
pio. Sed proiciens expuli¬
sti nos: iratus es contra nos
uehementer

Expanded text:
ambulaverunt in eo. Tu autem, Domine, in aeternum permanebis, solium tuum in generationem et generationem: Quare in perpetuum oblivisceris nostri? derelinques nos in longitudine dierum? Converte nos, Domine, ad te, et convertemur: innova dies nostros, sicut a principio. Sed projiciens repulisti nos, iratus es contra nos vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
sola ciuitas plena po-¬
pulo. facta est quasi
uidua domina gen-¬
tium. princeps prouinciarũ
facta est sub tributo. Beth.
Plorans plorauit in nocte: et
lacrime eius in maxillis eius.
Non est qui consoletur eam
ex omnib caris eius. Omnes
amicieius spreuerunt eam:
et facti sunt ei inimiciGimel
Migrauit iudas ꝓpter afflic-¬
tionem et multitudinem ser-¬
uitutis. habitauit int̾ gentes
nec inuenit requiem. Omnes
ꝑsecutores eius app̾henderũt
eam interangustias. Delech.
Uie syon lugent: eo qued nõ
sint qui ueniant ad sollemp¬
nitatem. Omnes porte eius
destructe: sacerdotes eius ge¬
mentes uirgines eius squa¬
lide: et ipsa oppressa amari¬
tudine. He facti sunt hostes
eius in capite. et inimici eius
locupletati sunt. quia domniꝰ
locutus est suꝑ eam propta

Expanded text:
civitas plena populo facta est quasi vidua domina gentium princeps provinciarum facta est sub tributo BETH plorans ploravit in nocte et lacrimae eius in maxillis eius non est qui consoletur eam ex omnibus caris eius omnes amici eius spreverunt eam et facti sunt ei inimici GIMEL migravit Iuda propter adflictionem et multitudinem servitutis habitavit inter gentes nec invenit requiem omnes persecutores eius adprehenderunt eam inter angustias DELETH viae Sion lugent eo quod non sint qui nitatem: omnes portae ejus destructae: sacerdotes ejus gementes: virgines ejus squalidae, et ipsa oppressa amaritudine.  He.  Facti sunt hostes ejus in capite, inimici ejus locupletati sunt: quia Dominus locutus est super eam prop
Abbreviated transcription (Latin):
lut arietes non inuenientes
pascua. et abierunt absq
fortitudine ante faciem sub-¬
sequentis. ⁊ai Et recordata
est ierłm dierum afflictionis
sue. et preuaricationis et om¬
nium desiderabilium suoꝵ
que habuerat a dieb anti¬
quis: cum caderet popissus eiꝰ
in manu hostili: et non esset
auxiliator. Uiderunt eam ho¬
stes: et deriserunt sabbata
eius. Heth Peccatum peccanit
ierłm: ꝓpterea instabilis fat¬
ta est. Omnes qui glorifica¬
bant eam spreuerũnt eam:
quia inderunt ignominiã
eius. Ipsa autem gemens
et conuersa est retrorsum.
ch. Sordes eius in pedib¬

Expanded text:
enientes pascua: et abierunt absque fortitudine ante faciem subsequentis.  Zain.  Recordata est Jerusalem dierum afflictionis suae, et praevaricationis omnium desiderabilium suorum, quae habuerat a diebus antiquis, cum caderet populus ejus in manu hostili, et non esset auxiliator: viderunt eam hostes, et deriserunt sabbata ejus.  Heth.  Peccatum peccavit Jerusalem, propterea instabilis facta est, omnes, qui glorificabant eam, spreverunt illam, quia viderunt ignominiam ejus: ipsa autem gemens et conversa retrorsum.  Teth.  Sordes ejus in pedib
Abbreviated transcription (Latin):
Iber sapientie apud
hebreos nusquam est: un¬
de et ipse stilus grecam ma¬
gis eloquentiam redolet.
Hunc uidei philonis esse
affirmant qui proinde sa-¬
pientie nominatur: quia
in eo xp̃i aduentus qui est
sapientia patris: et passio
eus euidenter exprimi-¬
tur

Expanded text:
iber Sapientiae apud Hebraeos nusquam est, unde et ipse stylus Graecam magis eloquentiam redolet. Hunc Judaei Philonis esse affirmant, qui proinde Sapientiae nominatur, quia in eo Christi adventus, qui est sapientia Patris, et passio ejus evidenter exprimitur
Abbreviated transcription (Latin):
ferentur. et ibierunt usq ad di¬
em uisitationis sue. dicit dñs.
et afferri faciam ea et restitui
in principio re regni sedechie
regis iude in anno quarto. in
mense quinto. dixit ad me ana¬
nias filius azur ꝓph̾a de gaba¬
on in domo domini coram sacer¬
dotib et omni populo dicens.
Hec dicit dominus exercituũ
regum qui erant post se in ba¬
bylone. et mutauit uestim̃¬
ta carceris eius. et comedebat
panem coram eo semꝑ cunctis
dieb uite sue. et cibaria eius
cibaria perpetua dabantur
ei a rege babylonis. statuta
ꝑ singulos dies usq ad diem
mortis sue cunctis dieb uite¬

Expanded text:
ferentur, et ibi erunt usque ad diem visitationis suae, dicit Dominus, et afferri faciam ea, et restituiin principio regni Sedeciae regis Juda, in anno quarto, in mense quinto, dixit ad me Ananias filius Azur propheta de Gabaon, in domo Domini, coram sacerdotibus et omni populo, dicens: Haec dicit Dominus exercituum regum qui erant post se in Babylone et mutavit vestimenta carceris eius et comedebat panem coram eo semper cunctis diebus vitae suae et cibaria eius cibaria perpetua dabantur ei a rege Babylonis statuta per singulos dies usque ad diem mortis suae cunctis diebus vit
Abbreviated transcription (Latin):
cit eam. Soror nostra paruul¬
sa: et ubera non habet. Quid
faciemus sorori nostre in clie
quando alloquenda est:Si
murus est: edificemus super
eum ꝓpugnacula argentea.
hiostium est: compingamus
ullud tabulis cedrinis. Ego
murus et ubera mea sicut tur¬
ris ex quo facta sum coram eo
quasi pacem reperiens. Uinea
fuit pacifico in ea que habet
populos. Tradidit eam custo¬
dib: ur affert pro fructu eiꝰ
Nmille argenteos.Uinea mea
coram me est. Mille tui paci¬
fici. et ducenti hiis qui custo¬
diunt fructus eius. Qui ha¬
bitas in ortis amici ascultãt¬
te: fac me aulire uocem tu¬
am. fuge dilecte mi: assimila¬
re capree. hynuloq ceruorũ
super montes aromatum.
Expliciunt cantica cantico

Expanded text:
t eum. Soror nostra parva, et ubera non habet: Quid faciemus sorori nostrae in die quando alloquenda est? Si murus est, aedificemus super eum propugnacula argentea: Si ostium est, compingamus illud tabulis cedrinis. Ego murus: et ubera mea sicut turris, ex quo facta sum coram eo quasi pacem reperiens. Vinea fuit pacifico, in ea, quae habet populos: Tradidit eam custodibus: vir affert pro fructu ejus mille argenteos. Vinea mea coram me est. Mille tui pacifici, et ducenti his qui custodiunt fructus ejus. Quae habitas in hortis, amici auscultant: fac me audire vocem tuam. Fuge, dilecte mi, et assimilare capreae hinnuloque cervorum super montes aromatum. Explicit Canticum Cantico
Abbreviated transcription (Latin):
se edificauit ciuitatem
potentissimam quam ap¬
pellauit egbathanis. M
lapidib quadratis et sec-¬
tis: fecit muros eius in
altitudine cubitorum
septuaginta. et in lati-¬
tudine cubitorum tri¬
ginta. Turres uero eius
posuit in altitudine cu¬
bitorum centum. Per qͣ¬
drum uero earum: latus
utrumq uicenorum pedum

Expanded text:
se aedificavit civitatem potentissimam, quam appellavit Ecbatanis, ex lapidibus quadratis et sectis: fecit muros ejus in latitudinem cubitorum septuaginta, et in altitudinem cubitorum triginta, turres vero ejus posuit in altitudinem cubitorum centum. Per quadrum vero earum, latus utrumque vicenorum pedum