comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ocente ĩ monte dño
discipuli uenerũt
ad eum sicut ala cres sic
domestiti sicut proximi
sicut amici uel fres. Ideo
ait et dominus ad eos. uoͤ
estis sal terre: et uos estis
unc uero descẽdente
eo de monte. turbe
secute sunt eum. que in
montem ascendere non
potuerunt ut pigri popłi.
ut negligentes ut ĩperfe¬
cti. Itã et filii israel pͥmi¬
tus in montem ascend̾e
non ualuerunt. et ad ob¬
uiandum deo pergere n̾o
potuerunt. propter suã
irreligiositat̾e et impie¬
tatem: s solus moyses
ascendit et pauci cum eo
seniorum israel. Ita et
cum domino discipłi soli
ĩ montem ascendert̃: et
tardiores deorsum stete¬
uigilantes ⁊ ala¬
cres. ⁊ fideles anime deu̾
timentes ⁊ dominũ dili

Expanded text:
ocente in monte Domino, discipuli venerunt ad eum sicut alacres, sicut domestici, sicut proximi, sicut amici vel fratres. Ideo ait et Dominus ad eos: Vos estis sal terrae, et, vos estis ro descendente eo de monte, turbae secutae sunt eum, quae in montem ascendere non potuerunt, ut pigri populi, ut negligentes, ut imperfecti. Ita et filii Israel primitus in montem ascendere non valuerunt, ad obviandum Deo pergere non potuerunt propter suam irreligiositatem et impietatem, sed solus Moyses ascendit, et pauci cum eo seniorum Israel: ita et cum Domino discipuli soli in montem ascenderunt, et tardiores deorsum stetevigilantes et alacres et fideles animae, Deum tim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona xͥ accipiendum per¬
suadet qd̃ dictum est. Ego
dormiui et sompnũ cepi.
et resurrexi. qm dominuᷤ
suscepit me. Magis enĩ
hoc ad passione et ad re¬
surrectione domini con¬
gruenter sonat: quã ad
illam hystoriam. qͣ dauid
scribitur fugisse. a facie
bellantis. adu̾sum se filii
est de discipulis xͥ:
ꝙͣ diu cum eis est sponsꝰ
nõ itumant filii sponsi:
impius significatur di¬
scipulus impius. qͥ eũ tͣ¬
didit. cuius facie fugisse
qͣmꝙͣ hystorice possit ac¬
uando illo disce lii¬
dente secessit c̃ ce¬
teris in montem. tamẽ
sp̃aliter quando mente
sapiencia dei deseruit. cũ
eum dyabolus penitus ĩ¬
uasit. ĩ eo qd scriptum÷
et intrauit dyabolus ĩ

Expanded text:
accipiendum persuadet quod dictum est: Ego dormivi, et somnum cepi: et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me. Magis enim hoc ad passionem et resurrectionem Domini congruenter sonat, quam ad illam historiam in qua David scribitur fugisse a facie bellantis adversum se filii est de discipulis Christi: Quamdiu cum eis est sponsus, non jejunant filii sponsi impius, significatur discipulus impius qui eum tradidit. A cujus facie fugisse quanquam historice possit acuando illo discedente secessit cum caeteris in montem; tamen spiritualiter, quando mentem sapientia Dei, deseruit, cum eum diabolus penitus invasit, in eo quod scriptum est, Et intravit diabolus in
Abbreviated transcription (Latin):
uit dominus uiam i̾toꝵ.
quẽadmodum dicitur
nouit salutem medicina:
morbes autem n̾õ nouit
Et tamen eclain morbi. ar¬
te medicine agnoscunt᷑.
sic dici potest nosse domi¬
nũ uiam iustorum. uiã
uero impiorum no esse.
Non quia aliquid dñs
nesciat: et tam̃e dicit pec¬
catorib non noui uosR

Expanded text:
nus viam justorum. Quemadmodum dicitur, Novit salutem medicina, morbos autem non novit; et tamen etiam morbi arte medicinae agnoscuntur; sic dici potest, nosse Dominum viam justorum, viam vero impiorum non nosse; non quia aliquid Dominus nescit, et tamen dicit peccatoribus: Non novi vos
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est. ut quid ac si
diceretur frustra. Nõ enĩ
impleuerunt quod uolu¬
erunt ut xp̃x extinguere¬
tur. Dicitur hoc de ꝑsecu¬
torib domini: qͥ et ĩ actib
apłorum ꝯmemorant᷑¬

Expanded text:
dictum est utquid, ac si diceretur, frustra: non enim impleverunt quod voluerunt, ut Christus exstingueretur; dicitur hoc enim de persecutoribus Domini, qui et in Actibus Apostolorum commemorant
Abbreviated transcription (Latin):
Ter autẽ impioꝵ peribit.
Pro eo positum est ac si
diceretur. Iter aute ĩpioꝵ
nõ nouit dominus: sed
psalmus dictum est. ut
hoc sit nesciri a domino.
quod est perire. Et hoc sit
sciri a domino qd̃ ẽ man̾e
ut adscienciam dei ẽe ꝑ¬
tineat. ad ignoran ciam
misit me. R Domine exau¬

Expanded text:
ter autem impiorum peribit, pro eo positum est, ac si diceretur: Iter autem impiorum non novit Dominus. Sed planius dictum est, ut hoc sit nesciri a Domino, quod est perire, et hoc sit sciri Domino, quod est manere: ut ad scientiam Dei esse pertineat, ad ignorantiam vmisit me . IN PSA
Abbreviated transcription (Latin):
it ill os ih̾x. Et uidentes eũ
uuangelica
lectio fratres kiñi
quam modo audiuimus.
⁊ iuxta licteram gau dio
plena refulget. qr trium¬
phum redemptoris nr̃i si¬
mul et redempcionis nr̃e
nr̃i sermone describi. Et
si hanc emicleacius pertͤ¬
ctare uelimus. graciorẽ
ĩ littera fructum spiritał
sensum inditum ẽẽ ꝯꝑimꝰ.¬
ermo et enim deił uͥ¬
aromatum more
quo sb̃tilius quasi terẽdo
et feruendo discutitur. Eo
planus namq est ⁊ dłciᷤs
ad audiendum. prius qd̃
discipuli abierunt ĩ ga¬
lyleam in montẽ ubi cõ¬
stituerat illis iłx. Et uidẽ

Expanded text:
t illis Jesus. Et videntes eum vangelica lectio, fratres charissimi, quam modo audivimus, et juxta litteram gaudio plena refulget, quia triumphum Redemptoris nostri, simul et redemptionis nostrae ermone describit. Et si hanc enucleatius pertractare velimus, gratiorem in littera fructum spiritualis sensus inditum esse compeermo etenim Dei, aromatum more, quo subtilius quasi terendo et cernendo discutitur, eo Planum namque est et dulce ad audiendum piis, quod: Discipuli abierunt in Galilaeam in montem ubi consti
Abbreviated transcription (Latin):
ma nmirum nͥgo¬
ciu quod ante cõ¬
uersionem sine peccato ex¬
titit: hec autem post con¬
uersionem repetere culpa
non fuit. Nam piscato
rem petrum: matheum
uero thelonearium scimꝰ.
Et post conu̾sion em su
am ad piscationem redi¬
it petrus: matheus uero
ad thelonei negociumñ
recedit. Q et aliucl est
uictum per piscationem
querere aliud est thelonei
lucris pecuniam augere.¬

Expanded text:
a nimirum negotium quod ante conversionem sine peccato exstitit, hoc etiam post conversionem repetere culpa non fuit. Nam pirem Petrum, Matthaeum vero telonarium scimus, et post conversionem suam Petrus ad piscationem rediit, Matthaeus vero ad telonii negotium non resedit, quia et aliud est victum per piscationem quaerere, aliud telonii lucris pecunias augere.
Abbreviated transcription (Latin):
unt enim pleraq
negocia que sine
peccatis exhiberi aut uix
aut nullatenus possunt
Que ergo ad peccatum ĩ¬
plicant. adh necce est ut
post conu̾sionem animꝰ
non recurrat. Queri ea¬
am potest cur dis
ĩ mani laboranti

Expanded text:
unt enim pleraque negotia, quae sine peccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post conversionem animus non recurrat. 2. Quaeri etiam potest cur, discipulis in mari laboranti
Abbreviated transcription (Latin):
dominus ĩ galyleam pͣt
resurrectionẽ. uel qd̃ ĩ mõ¬
te discipulis apparuit.R¬
N monte et enim apparu¬
it. ut significaret. qr corpꝰ qd̃
de humani generis terra
nascendo susceperat. resur
gendo iam. super terrena
omnia sb̃limatum. Cele¬
sti uirtq te induerit ĩ mõ¬
te apparuit. ut ãmoneret
hic ab infimis cupidita¬
tib ad superna desideria

Expanded text:
Galilaea post resurrectionem, vel quod in monte discipulis appan monte etenim apparuit, ut significaret quia corpus, quod de communi generis terra nascendo suscgendo jam super terrena omnia sublevatum, coelesti virtute induerit. In monte apparuit ut admoneret hic ab infirmis cupiditatibus ad superna desideria
Abbreviated transcription (Latin):
emo qui nesciat łc.iͣ.¬
a do plasmatum. ut ĩstru¬
eretur prudencia. consilio
formaretur. racionis ca¬
pax prouidencia redderet᷑
Instrueretur inqͣm pru¬
dencia. qua hostis callidi¬
tatem. uitaret consilio qͦ
salutaria ac recta ꝑquire¬
ret racione. qua do geni
xit monuit et armauit.
Quippe qui cum dyabolo
fuerat pugnaturus ue¬
lut quibzdam armis. hoc
est prudentia consilio rõe
fuerat instruendus. lco .iiͣi.¬
doidit preterea legẽ
qua dei uoluntatẽ
cognosceret. et quid cõtẽp¬
nenclum euenire posset
addiceret. Qui quidẽ ħo ĩ
mortem quam ignorabat
tabat autẽ inter
uxorem et dyabolum. inter
euam et hostem. inter mu¬
lierem et serpentẽ. Dyabolꝰ
persuadet ut noceat: eua
consentit ut pereat. Dyabo¬
lus mulierem astucia fal¬
lenti circunuenit: mulier
incauta serpentium uiix¬

Expanded text:
est qui nesciat pria Deo plasmatum ut instrueretur prudentia, consilio formaretur, rationis capax, divina providentia redderetur. Instrueretur, inquam, prudentia qua hostis calliditatem vitaret; consilio, quo salutaria ac recta perquireret; ratione, qua Deo genitxit, monuit et armavit, quippe qui cum diabolo fuerat pugnaturus, velut quibusdam armis, hoc est prudentia, consilio, ratione, fuerat instruendus. Addidit praeterea legem qua Dei voluntatem agnosceret, et quid contemnenti evenire posset, addisceret. Qui quidem homo imortem quam ignorabat bat Adam inter uxorem et diabolum, inter Evam et hostem, inter mulierem et serpentem. Diabolus persuadet ut noceat, Eva consentit ut pereat. Diabolus mulierem astutia fallendi circumvenit, mulier incauta serpentium vi
Abbreviated transcription (Latin):
nia t̾ hodie celebratiui su¬
mus loqui clui de euuange¬
lica lectione non possumꝰ:
s nos aliquid uel breuiter
dicere redemptoris nr̃i na¬
tiiuitas ip̃a compellit. Qͥd
est quod nasciturodomino
mundus descritur nisi hoc
quod aperte monstraturqr
ille apparebat in carne qui
electos ascriberet inetͥnita¬
tet Qd̾ contra de reprobis
per propham dicitur. Dele¬
antur de libro uiuencium
et cum iustis non scribãt᷑.¬

Expanded text:
hodie celebraturi sumus, loqui diu de Evangelica lectione non possumus. Sed nos aliquid vel breviter dicere Redemptoris nostri nativitas ipsa compellit. Quid est quod nascituro Domino mundus describitur, nisi hoc quod aperte monstratur, quia ille veniebat in carne, qui electos suos ascriberet in aeternitate? Quo contra de reprobis per Prophetam dicitur: Deleantur de libro viventium, et cum justis non scribant
Abbreviated transcription (Latin):
rañi qui corde forti¬
ter tenenetis catholicam
ueritatem. Audite tam̃
breuiter quod adiuuante
domino preposui explanan¬
dum. U̾s unus est p̾r. deus
unus est filius. deus unus
est spiritus sanctus. nõ
tres tamen dii:. sz unus est
sterium et admirabile sa cra¬
mentum ut animalia uiderẽt
dominum natum iacentem
in presepio beata uirgo cuius
iuscera meruerunt portare

Expanded text:
simi, qui corde fortiter tenetis catholicam veritatem: audite tamen breviter quod, adjuvante Domino, proposui explanandum. Deus unus est Pater, Deus unus est Filius, Deus unus est Spiritus sanctus; non tres dii, sed unus est sterium, et admirabile sacramentum, ut animalia viderent Dominum natum jacentem in praesepio! Beata Virgo, cujus viscera meruerunt portare
Abbreviated transcription (Latin):
uidelatis miracula faciẽ¬
tem atq temptantes dice¬
batis quousq animas
nr̃as suspendis. Si tues
xp̃x dic nob palam. Ille au¬
tem nos ad consideratonẽ
miraculorum mittebat
dicens. Opera que ego fa¬
cio ip̃a testimonium perhi¬
bent de meut xp̃o testimo¬
nium licerent non uer¬
ba s facta .R Beata dei geni

Expanded text:
miracula facientem, atque tentantes dicebatis: Quousque animas nostras suspendis? Si tu es Christus, dic nobis palam . Ille autem vos ad considerationem miraculorum mittebat, dicens: Opera quae ego facio, ipsa testimonium perhibent de me, ut Christo testimonium dicerent non verba, sed facta.
Abbreviated transcription (Latin):
um et hominẽ. In .iii.Nͦ. a h̾o
natus ẽ ĩ ea et ip̃e fundauit e¬
am altissimus. P̾s Fundam̾e¬
ta. .L. Exultabunt omnia lig¬
na siluarum ante faciẽ dñi qͦ
erat u̾bum ip̃e natus est no¬
bis saluator mundi. pꝰ Canta¬

Expanded text:
o natus est in ea, ipse fundavit eam Altissimus. Psal. Fundamenta. Ant. Exsultabunt omnia ligna silvarum ante faciem Domini, erat verbum; ipse natus est hodie Salvator mundi. Psa
Abbreviated transcription (Latin):
Treuera quid fastidii
quid omnis habet.
pro salutis profectu utilia
ac deo placida sepe dicere
frequenter audire. R Ecce¬
uocione solita reli¬
giosi ytineris uias acue¬
ritatis semitas gradienteᷤᷤ
magis magis q erroꝵ de¬
uia et dyabolica calcare
Ec enum debet fideluͣ
anima que angelorum
niorum lusib delectari. ẽu

Expanded text:
revera, quid fastidii, quid oneris habet pro salutis profectu utilia, ac Deo placita saepe dicere, frequenter audire? Evotione solita religiosi itineris vias, ac veritatis semitas gradientes, magis magisque errorum devia, et diabolica calcate c enim debet fidelis anima, quae angelorum niorum lusibus delectari. Nequ
Abbreviated transcription (Latin):
liquit. R Continet ĩ gremi¬
o celum terramq regentem.
uirgo dei genitrix proceres co¬
mitantur heriles. ꝑ quos orb̃
ouans xp̃o sb̾ principe pollet.
U̾ uirgo dei genitrix que totꝰ
non capit orbis ĩ tua se clau¬
sit uiscera factus ho. Proc̾es.
natiuitate dñica
cuius gaudia mox ãgeli
dignis laudibz extuler̃t.
ta iusitatione celebrart̃
onmes qui tunc auclie¬
runt mirati sunt R Ne¬

Expanded text:
. Continet in gremium coelum terramque regentem. Virgo Dei genitrix, proceres comitantur haeredem, per quos orbis ovans Christo sub principe pollens. Vers. Virgo Dei genitrix, quem totus non capit orbis, in tua se clausit viscera factus homo. Per quem. nativitate Dominica, cujus gaudia mox angeli dignis laudibus extulerunt, ta visitatione celebrarunt, omnes qui tunc audiere mirati sunt, n
Abbreviated transcription (Latin):
lendarum uanitates de¬
clinare penitus ⁊horrere.
ad ꝑfectionis tamen au¬
on me piguit usi¬
tatum ur̃is auribͤ
inferre sermone. sic̃ ait
beatissimus paulus. Frẽs
pigrum: uob̾ autem ne¬
cessarium. s̾s¬
lectissimi nec suꝑ¬
fluum reor s pro cõmo¬
nitione sancta dubium
habita precedenciũ pr̃m¬
nob̾ repetantur alloquia.

Expanded text:
nitates declinare penitus et horrere: ad perfectioris tamen on me piguit usitatum vestris auribus inferre sermonem, sicut ait beatissimus Paulus: Fratres, pigrum, vobis autem necessarium . Nlectissimi, nec superfluum reor, si pro commonitione sancta dudum habita, praecedentium patvobis repetantur alloquia.
Abbreviated transcription (Latin):
os quoq pro modulo
nr̃o prout potuimꝰ
proxime domino largiẽte
congruis missarum ym¬
norumqz sollempniis ex¬
egimus sb̃iunxit atq ait
Et postꝙͣ consũmati sũt
dies octout circunderetur
puer. uocatum est nomẽ
eius iħx. qd̃ uocatum est

Expanded text:
os quoque pro modulo nostro, prout potuimus, Christo Domino largiente, congruis missarum hymnorumque solemniis exegimus, subjunxit atque ait: Et postquam consummati sunt dies octo ut circumcideretur puer, vocatum est nomen eju
Abbreviated transcription (Latin):
corporis ex illibata uirgine
nascendo formã sumpseris.
i presens testatur dies
currens ꝑ anni circulum.
quod solus a sede pr̃is mun¬
di salus adueneris. Hũc
celum hunc terra mare hũc
omne quod in eis est acto¬
rem aduentus tui laudat
exultans cantico. Dos
quoq qui scõ tuo rdemp
ti sanguine sumus obdi¬
em natalis tui hympnũ
nouum concinimus Qli¬

Expanded text:
is Ex illibata virgine Nascendo formam sumpseris. Sic praesens testatur dies Currens per anni circulum Quod solus a sede Patris Mundi salus adveneris. Hunc coelum, terra, hunc mare, Hunc omne quod in eis est, Auctorem adventus tui Laudans exsultet cantico. Nos quoque qui sancto tuo Redempti sumus sanguine, Ob diem natalis tui Hymnum novum concinimus
Abbreviated transcription (Latin):
et scient quia d̾s domina¬
bitur iacob et finium t̾re.
Conu̾tentur ad ues¬
peram et famen pacientur
ut canes: et circuibunt

Expanded text:
e sciat meum Jesum dominari Jacob et finium terrae, et convertatur ad vesperam, et famen patiatur ut canes, et circumeat
Abbreviated transcription (Latin):
quitatem. Cõuertan¬
tur ao uesperam et famẽ
pacientur ut canes: et cir¬
cuibunt ciuitatem. E¬
ci loquctur in ore suo et
gladius in labiis eorum
qm quis audiuit. Et
tu domine leridebis ess:
ad nichilum deduces ẽs
gentes. Iortitudinẽ
meam ad te custodiam q
deus susceptor meus:et deᷤ

Expanded text:
tatem. Convertentur ad vesperam, et famem patientur ut canes, et circuibunt civitatem. Ecce loquentur in ore suo, et gladius in labiis eorum quoniam quis audivit? Et tu, Domine, deridebis eos et ad nihilum deduces omnes gentes. Fortitudinem meam ad te custodiam, quia Deus susce
Abbreviated transcription (Latin):
nichilum deuenient tã¬
ꝙͣ aqua decurrens intẽdit
arcum suum donet infir¬
mentur. Sicut ceraq̃
fluit auferent.r: superce¬
ciclit ignis et non uider̃t
solan. Prius ꝙͣ intel¬
ligerent spine ur̃e rem¬
num sicut uiuer ies rit¬
cut in ira absorbet eos.
Lerabitur iustuᷤᷤ cum
iderit uindictam: ma¬
nus suas lauabit ĩ san¬
guine poc̃oris. Ei di

Expanded text:
devenient tamquam aqua decurrens intendit arcum suum donec infirmentur sicut cera quae fluit auferentur supercecidit ignis et non viderunt solem priusquam intellegerent spinae vestrae ramnum sicut viventes sicut in ira absorbet vos laetabitur iustus cum viderit vindictam manus suas lavabit in sanguine peccatoris et d
Abbreviated transcription (Latin):
deo subiecta estoanima me¬
a quoniam ab ip̃opacĩa
mea. Quia ip̾e deus meᷤ
et saluator meus:aduitor
meus non emigrabo. n
deo salutare meum et gla
mea . deus auxiliimei
et spes mea in deo est. Spe¬
rate in eo omnis cõgͤgatõ
ppłi effundite coram illo
corda ur̃a deus adiutor m̃e
men uani filii hominũ
mendaces filii hominum
in stateris: ut decipiant ip̃i

Expanded text:
Deo subiecta esto anima mea quoniam ab ipso patientia mea quia ipse Deus meus et salvator meus adiutor meus non emigrabo in Deo salutare meum et gloria mea Deus auxilii mei et spes mea in Deo est sperate in eo omnis congregatio populi effundite coram illo corda vestra Deus adiutor noster men vani filii hominum mendaces filii hominum in stateris ut decipiant
Abbreviated transcription (Latin):
tua et exaudi me. Leir
locutus est in sc̃osuo leta¬
bor et partibor siccimã et
conuallẽ tabernaculorum
metibor. Meus est gala
ad̾meus est manassz: et ef¬
fraim fortitudo capitis me
Iuda rex meus moab
olla speimee. In ydume¬
am extendam calciamẽ¬
tum meum: mͥ alienige¬

Expanded text:
tua et exaudi me Deus locutus est in sancto suo laetabor et partibor Sicima et convallem tabernaculorum metibor meus est Galaad et meus %est; Manasses et Effraim fortitudo capitis mei Iuda rex meus Moab olla spei meae in Idumeam extendam calciamentum meum m
Abbreviated transcription (Latin):
i uere utiq iustici¬
am loquimini recte
iudicate filii hominum
Et enim in corde iniqͥ¬
tates operamini in terra:
in iustitias manus ur̃e
conciiant. Ilienati
sunt põcores a nulua: er¬
rauerunt abutero locnti
sunt falsa. Iuror illis

Expanded text:
i vere utique iustitiam loquimini recta iudicate filii hominum etenim in corde iniquitates operamini in terra iniustitiam manus vestrae concinnant alienati sunt peccatores a vulva erraverunt ab utero locuti sunt falsa
Abbreviated transcription (Latin):
facies tuas: Nonne si be¬
ne egeris recipies. sin aũt
statim in forib peccatũ
aderit. s sb̾ te crit appeti¬
tus eius: et tu dñaberis
illius. Dixitq cayn ad
abel fratrem suum. Egͤ¬
umq ẽent ĩ agro:
surrexit cayn adu̾¬
cit cum. Et ait dñs ad
cayn. Ubi est abel frater
tuus. Qui respondit. Ne¬
scio. Nunquid custos fr̃is
mei sum: Dixitq ad eũ
Quid fecisti: uox sangͥ¬
nis fratris tui clamat
ad me de terra. Ad Bñd̾es¬

Expanded text:
tua nonne si bene egeris recipies sin autem male statim in foribus peccatum aderit sed sub te erit appetitus eius et tu dominaberis illius dixitque Cain ad Abel fratrem suum egrumque essent in agro consurrexit Cain advecit eum. Et ait Dominus ad Cain: Ubi est Abel frater tuus? Qui respondit, Nescio. Num custos fratris mei sum? Dixitque ad eum: Quid fecisti? vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra. Nun
Abbreviated transcription (Latin):
Unc ergo maledich
eris sr̃ terrã que a¬
peruit es suum et suscepit
sanguinẽ fratris tui de
manu tua. Cum operatꝰ
fueris terram non dabit
fructus suos. uagus et
pofugus cris sr̃ terram.
ixitq cayn ad łc .iiͣ.¬

Expanded text:
unc ergo maledictus eris super terram, quae aperuit os suum et suscepit sanguinem fratris tui de manu tua: Cum operatus fueris eam, non dabit fructus suos: vagus et profugus eris super terram. Dixitque Cain ad Domi
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit me: occidit
me. Dixitqz ei dominꝰ Ne¬
qui occiderit cayn: septu¬
plum punietur. Posuit
dominus cayn ĩ signũ
ut nõ eum interficeret
omnis qui inuenissz eũ¬

Expanded text:
invenerit me, occidet me. Dixitque ei Dominus: Nequi occiderit Cain, septuplum punietur. Posuitque Dominus Cain signum, ut non eum interficeret omnis qui invenisset eu
Abbreviated transcription (Latin):
Tuocauit adan no¬
menuxoris sue. eua:
eo qi mater ẽẽs cunctorũ
uiuentium. fecit quoq do¬
minus deus ade ⁊ uxori eiꝰ
tunicas pelliceas. et ĩduit
eos et ait. Ecce adan fr̃s ẽ
quasi unus ex uob̾ sciẽs
Unc ergo ne forte
mittat manũ suã¬

Expanded text:
ocavit Adam nomen uxoris suae, Hevam: eo quod mater esset cunctorum viventium. Fecit quoque Dominus Deus Adae et uxori ejus tunicas pelliceas, et induit eos: et ait: Ecce Adam factus est quasi unus ex nobis, sciens unc ergo ne forte mittat manu
Abbreviated transcription (Latin):
Mulier quam dedisti so¬
ciam michi. dedit mͥ de lig¬
no et comedi. Et dixit do¬
minus deus ad mulierẽ.
Quare hoc fecisti: Serpẽs
ait dñs deus ad serpentẽ.
Quia fecisti hoc. maled̾es
es inter omnia aĩancia
uꝑ pectus tuum gͣ¬
dieris et terrã co¬
medes cunctis dieb uite

Expanded text:
Mulier, quam dedisti sociam mihi, dedit mihi de ligno, et comedi. Dixitque Dominus Deus ad mulierem: quare hoc fecisti? Quae resait Dominus Deus ad serpentem: Quia fecisti hoc, maledictus es inter omnia animantia, er pectus tuum gradieris, et terram comedes cunctis dieb
Abbreviated transcription (Latin):
ue autem lingua di¬
çere uel quid intellec¬
tus capere sufficit. illa sr̃¬
neciuitatis qͣnta sĩt gau¬
dia angelorum choris in¬
terẽe cum beatissimis spi¬
ritib gle conditoris as¬
dei uultum cernere. ĩ cir¬
cunscriptum lumen ui

Expanded text:
e autem lingua dicere, vel quis intellectus capere sufficit illa supernae civitatis quanta sint gaudia, angelorum choris interesse, 1627 cum beatissimis spiritibus gloriae conditoris asDei vultum cernere, incircumscriptum lumen vi
Abbreviated transcription (Latin):
raudi domine popu¬
lum tuum cum sc̃is
auxilio secura tibi possit
amiliam tuam do¬
mine propicius in¬
tuere ⁊ aplis defende pre¬
sidiis. ut eorum precib
gubernetur quib nititꝰ
te constituente principibz¬

Expanded text:
audi, Domine, populum tuum cum sanctiauxilio secura tibi possit amiliam tuam, Domine, propitius intuere, et apostolicis defende praesidiis, ut eorum precibus gubernetur, quibus nititur te constituente principib
Abbreviated transcription (Latin):
rimogenitum le. ix¬
naiqz omne mascu¬
linum sanccum domino
uocar atq ideo munda q̃¬
q offerri deo immunda
aut munlis mutari ul
arcidi. et omne primogeni¬
tum quinq cidis argenti

Expanded text:
rimogenitum autem omnem masculini sexus, sanctum Domino vocari, atque ideo munda quaeque offerri Deo, immunda autem mundis mutari vel occidi; et hominis primogenitum quinque siclis argenti
Abbreviated transcription (Latin):
uincianus consu ł iͨ
ctam opinionem uirgĩs
deo clicate a gathe multipha¬
ria intencione perquir̾etur.
ut ad eam perringeret. R

Expanded text:
uintianus consolaris ctam| opinionem uirginis d\e/o dicate agathae| multefaria intentione perquirebat . | ut ad eam pertingeret
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃is credidisti. Dum nirgo
deum et hominẽ genuisti
et post partum uirgo inuiola¬
ta permansistry. Gabrielem
archangelum scimus cliumi¬
tus te ẽe affatum uterum tuu̾
de spiritu sancto crecdimus ĩ¬
pregnatum erubescat uideus
in felix qui dicit xp̃m exiosepz
semine c̃e natum. Dum uͥgo.¬

Expanded text:
isti. Dum Virgo Deum et hominem genuisti. Et post partum Virgo inviolata permansisti. Versus: Gabrielem archangelum scimus divinitus te esse affatum. Uterum tuum de Spiritu sancto credimus impraegnatum. Erubescat Judaeus infelix, qui dicit Christum ex Joseph semine esse natum. Dum Virgo
Abbreviated transcription (Latin):
recepit nainqz lexut
mulier que suscepto
semie peperiss filium im
munda ẽẽt septem dieb
i aptaret. Deinde eciam a¬
gressu templi ac uii thoro
abstineret donec quadra¬
gesimo natiuitatis die fi¬
lium cum hostiis adtem¬
plum domini deferret.R.¬

Expanded text:
ecepit namque lex ut mulier quae suscepto semine peperisset filium, immunda esset septem diebus aptaret: deinde etiam agressu templi ac viri toro abstineret, donec quadragesimo nativitatis die filium cum hostiis ad templum Domini deferret
Abbreviated transcription (Latin):
atalis domini dies
ea de causa ap̾ribz uotiue
sollempnitatis institutus
est qr in eo xp̃o pro redemp¬
tione muncdi nasci corpo¬
raliter uoluit procliens
ex uirginis utero qui e¬
rat in patris imperio. Tu.¬
autem .R Halie domnnus
ex utero uirginis nasci digna¬
tus est in qua regnando ing̾s¬
sus est ut nos reclimeret. ꝟ
Holie nob̾ celorum rex deu̾¬

Expanded text:
atalis Domini dies ea de causa a patribus votiva solemnitate institutus est, quia in eo Christus pro redemptione mundi nasci corporaliter voluit, prodiens ex Virginis utero, qui erat in Patris imperio. Cuesp. Hodie Dominus ex utero Virginis nasci dignatus est, in quem regnandus egressus est ut nos redimeret. Vers. Hodie saeculorum Rex de V
Abbreviated transcription (Latin):
sexaginta quinq annis:
et genuit matusalan. Et
ambulauit enoch cũ dño.
postꝙͣ. genuit matusalã
trecentis annis:et genuit
filios et filias .R ¶dragĩta
oinnes dies enoch
trecenti sexaginta quĩq
ambulauitq cum deo. ⁊
apparuit qr tulit eũ deus
uixit quoq matusalan
centum octoginta septẽ
annis et genuit lamech.¬
octoginta duob annis. et
genuit filios et filias. Et
facti sunt omnes dies ma¬
tusale nongenti sexagĩta
nouem anni et mortuu¬
Ixit autem la mech
centum octgintaiͣ.
duobz annis ⁊ genuit fi¬
lium: uocauit q nom̃e
eius noe dicens. Iste conso¬
labit nos ab operib et la¬
terra. cui maleclixit dñs
Uirit quoq lamech pꝰtꝙͣ
genuit noc quingentis
nonaginta quinq ãnis
et genuit filios ⁊ filias. ⁊
facti sunt omnes dies la¬
mech septigenti et septu¬
aginta septem anni. et
mortuus est. RNoeuir.¬

Expanded text:
nta quinque annis et genuit Mathusalam et ambulavit Enoch cum Deo postquam genuit Mathusalam trecentis annis et genuit filios et filias et omnes dies Enoch trecenti sexaginta quinque anni ambulavitque cum Deo et non apparuit quia tulit eum Deus vixit quoque Mathusalam centum octannos, et genuit Lamech.octoginta duobus annis, et genuit filios et filias. Et facti sunt omnes dies Mathusalae nongenti sexaginta novem anni, et mortuuixit autem Lamech centum octoginta duobus annis, et genuit filium, vocavitque nomen ejus Noe, dicens: Iste consolabitur nos ab operibus materra cui maledixit Dominus. Vixitque Lamech postquam genuit Noe quingentos nonaginta quinque annos et genuit filios et filias et facti sunt omnes dies Lamech septingenti septuaginta septem anni et mortuus est Noe
Abbreviated transcription (Latin):
torum ẽẽt annoꝵ:
genuit. sem. cham. ⁊ iafet
Cumq cepissent homines
multiplicari sr̃ terram. ⁊
filias procreassent:uiden¬
tes filii dei filias hominũ
ꝙ ẽent pulchre. acceper̃t sͥ
uxores ex omnib quas
elegerant. Dixitq deus.z̃
permanebit sp̃c m̾s ĩ hõie
ineternum: qr caro est. E¬
runtq dies illoꝵ. trntũ
uiginti annorum. Sigã¬
tes autem erant sr̃ terrã

Expanded text:
orum esset annorum, genuit Sem, Cham et Japheth. Cumque coepissent homines multiplicari super terram, et filias procreassent, videntes filii Dei filias hominum quod essent pulchrae, acceperunt sibi uxores ex omnibus, quas elegerant. Dixitque Deus: Non permanebit spiritus meus in homine in aeternum, quia caro est: eruntque dies illius centum viginti annorum. Gigantes autem erant super terram
Abbreviated transcription (Latin):
ppropinquãte dñe
batildis obitu. uisio precla¬
ra et ei conueniens fuit os¬
tensa. Scala siquidem e¬
recta uidelntur astare ãce
altare sancte marie. cuius
lum et quasi secum ange¬
los dei comitantes benignis¬
et cum ip̃is cadem sancta
lntildis secreta celestia se
penetrare conspexit. lc .ii.¬
ere beata cuius itim̾i
angli comites erãt
Erre scala ꝙͣ dum uiueret
erexit in celum. Eoce socii
angeli quos bonis operibꝰ
in herẽdo acquisui amicoᷤ
in terra. Ecce gradus sca¬
le omnis transcendens ꝑ¬
ratum qui ascendit suꝑ
Ix hac ergo reuelatõe
tas cetereq quas toto a¬
nimo dilexerat uirtutes
eam ad celsitudinem et̾¬
ni r̾gis et ad premi coro¬
nam cicius remuneran¬
dam percducture erant.

Expanded text:
propinquante domnae Balthildis obitu, visio praeclara et ei conveniens fuit ostensa. Scala siquidem erecta videbatur astare ante altare sanctae Mariae, caelum.  et quasi secum angelos Dei comitantes benignos, cum ipsis eadem sancta Balthildis secreta caelestia sese penetrare conspexit. Vere beata, cuius itineri angeli comites erant! Ecce scala, quam, dum viveret, erexit ad caelum! Ecce sotii angeli, quos bonis operibus inherendo adquisivit in terra amicos! Ecce, gradus scalae omnes transcensos, pratum, qui ascendit super x hac ergo revelationetas ceteraeque, quas toto animo dilexerat, virtutes eam ad celsitudinem aeterni Regis et ad praemii coronam citius remunerandam perdu
Abbreviated transcription (Latin):
ad illudendum et crucifigẽ¬
dum. et ignominiã passi¬
onis timentibz discipur
nunciaret: illa gloriam
postulat triumplantis.

Expanded text:
agellandum, et crucifigendum; et ignominiam passionis timentibus discipulis nuntiaret, illa gloriam postulet triumphantis?
Abbreviated transcription (Latin):
e sepe cirrundedit iͣ¬
ei. uel murum urb̾
uel angelorum auxilia.
Et foclit ĩ ea torcular. aut
altare aut torcularia illa
quorum et tres psalmi
titulo prenotantur. Ox¬
tus ⁊ octogesimus terciu
Et edificauit turrim ut
dubium quin templũ
de quo d̾r per micheam ꝓ¬
phetam. Et turris nebu¬
losa filia syon .R Si dũs¬

Expanded text:
. Sepem circumdedit ei, vel murum urbis vel angelorum auxilia; et fodit in ea torcular, aut altare, aut illa torcularia, quorum et tres psalmi titulo praenotantur, oct octogesimus sextus. Et aedificavit turrim, haud dubium quin templum de quo dicitur per Michaeam: Et turris nebulosa filia Sion : Et
Abbreviated transcription (Latin):
murmurantibdẽ.
de poccatoꝵ susceptione
scribis ⁊ phariseis. tres ex
ordine pambolas salua¬
tor proposuit. duabz pri¬
mis de quib disputatũ
est. qͣntum ip̃e cũ ãgelis
de penitencium salute d¬
gaudeat insinuans. ter¬
cia uero que sequiture
nõ suum tantum modo. su¬
oruniq gauclium demõ¬
strans: s inuidenciũ mur¬
Pir reprchendens. RErit¬

Expanded text:
Murmurantibus de peccatorum susceptione scribis et Pharisaeis, tres ex ordine parabolas Salvator posuit: duabus primis, de quibus disputandum est, quantum ipse cum angelis de poenitentium salute gaudeat, insinuans; tertia vero, quae sequitur, non suum tantummodo suorumque gaudium demonstrans, sed et invidentium murmur reprehendens.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃r intelligitur. Quoꝵ uide¬
licet genitor populoꝵ. ⁊ qͣi
duarum generis huma¬
ni styrpium auctor atq
creator. Maior enim filiꝰ
cos qui in unius dei ꝑmã¬
se cultura. minor qui usz
ad colenda ydola. deum de se¬
rucre significat i̾ Orauit¬

Expanded text:
r intelligitur, duorum videlicet genitor populorum, et quasi duarum generis humani stirpium auctor atque creator. Major enim filius eos, qui in unius Dei permansere cultura: minor eos, qui usque ad colenda idola, Deum deseruere, significat. Pa
Abbreviated transcription (Latin):
iłx discisciplis dixerat. S qi
multis ĩ medio aisputatis
poterit labi de memoria qd̃
auclierant. mrus ileroso¬
limam et sccum ducturuᷤ
apłes ad temptatione ess̃
parat. ne cum uenerit per¬
sccutio et crucis ignomĩa
scandalizarentur. R Erit¬
T
mater filioꝵ ⁊ ebede

Expanded text:
sum discipulis dixerat: sed quia multis in medio disputatis, poterat labi de memoria quod audierant, iturus Jerosolymam, et secum ducturus apostolos, ad tentationem eos parat: ne cum venerit persecutio et crucis ignominia, scandalizentur. Tt mater filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
tas tristis erat qͣndo facie¬
unt qd ñ faceret nisi uolu¬
isl. Potestatẽ enim fecit:
ñ condicione. Q. ip̃e uo¬
luit ñ qr uide̾̃s potuit. Trãs¬
figurauit gͦ ĩ se ĩ firma m̃¬
ura corporis sui. Et forte
de illis dictum est. Qͥ semi¬
nãt ĩ lacrimis ĩ gaudio

Expanded text:
tas tristis erat, quando faciebat quod non faceret, nisi voluisset. Potestate enim fecit, non conditione; quia ipse voluit, non quia Judaeus potuit. Transfiguravit ergo in se infirma membra corporis sui. Et forte de illis dictum est, Qui seminant in lacrymis, in gaudio
Abbreviated transcription (Latin):
puentes t̾rena ꝑlucis ad ce¬
lestia. Eurem benignã
ꝓtinus appone nr̃is uoci¬
br trophea sacra pangimꝰ
ignosce quod delinquius.
parcendo confitentib. tu
uince nr̃a crimina. donã¬
do ĩdulgenciã. ¶aus et¬

Expanded text:
tes terrea Perducis ad Coelestia. Aurem benignam protinus Appone nostris vocibus: Trophea sacra pangimus: Ignosce quod delinquimus.Parcendo confessoribus: Tu vince nostra crimina, Donando indulgentiam. De
Abbreviated transcription (Latin):
mus. frequent
adhibuit ministeria ium̃¬
rencia. circa se ornamẽta
constituit. nec ad t̾ribilẽ
laudem sue cliuimitatis

Expanded text:
us frequenter adhibuit ministeria jumerentium circa se ornamenta constituit, nec terribili laude divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
medio
comlis mee qui fãcit sr̃¬
biam: qui loquitur iniqͥ
non direxit in conspectu
angelorum meorum.
In matutino interficie¬
bam omnes peccatores t̾¬
re. ut disperderem de ciuita¬
te domini omnes operan¬
tes iniquitatem. a Iubi¬

Expanded text:
medio domus meae qui facit superbiam, qui loquitur iniqua non direxit in conspectu oculorum meorum. In matutino interficiebam omnes peccatores terrae, ut disperderem de civitate Domini omnes operantes iniquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
usq in eternum
mentes eum.. Et¬
Et iusti¬
cia illius in filios filiorũ
hiis qui seruant testam̃¬
tumeius.Et memores
sunt. mandatorum:
ip̃ius ad faciendum ea.
Dominus in celo pa¬
rauit sedem suam: et reg¬
num ip̃ius omnib do¬
minabitur.E enedi¬
cite domino angeli eius
potẽtes uirtute facientes
uerbum illiꝰ ad autliendã
uocem sermonum eius.
Tenedicite domino õs¬

Expanded text:
usque in aeternum timentes eum et iustitia illius in filios filiorum his qui servant testamentum eius et memores sunt mandatorum ipsius ad faciendum ea Dominus in caelo paravit sedem suam et regnum ipsius omnibus dominabitur benedicite Domino angeli eius potentes virtute facientes verbum illius ad audiendam vocem sermonum eius benedicite Domino o
Abbreviated transcription (Latin):
ius sumus homo sicut fe¬
num: dies eius tanqͣm
flos agrisic efflorebit.
m̃ spiritus pertransi¬
bit in illo et non subsistet
et non cognoscet ãplius
locum suum.

Expanded text:
icum, «homo, sicut fenum dies eius, tamquam flos agri sic efflorebit, quoniam spiritus pertransibit in illo et non subsistet, et non cognoscet amplius locum suum.
Abbreviated transcription (Latin):
andem cum et pa¬
rentum iam dudũ
obitu liberam disponenda¬
darum rerum suarum hare¬
ret facultatem:qued prius
mente gestielut aperuit. Qd̾¬
q iam in diinis erat obtu¬
tib. humanis eriam iusib
ostencdit. Moxetenim cun¬
cta que halere potuit:ad pi¬
etatis opus distribuit. lc̃ uͣiii.¬
emq in sicilia sex mo¬
nasterio constituẽs
gregauit. Septimum u̾o
intra urbis muros ĩstituit:
in quo ⁊ ip̃e postinodum
regulari tramite multis si¬
bi sociatis fratrib sb̾ allutis
imperio militauit. Tandẽ¬

Expanded text:
andem cum parentum jam dudum obitu liberam disponendarum rerum suarum haberet facultatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distribuit, ut Chrie in Sicilia monasteria construens, aggregavit: septimum vero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio militavit.
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis est ignita. ita
in tanta admiratione ha¬
bita: ut hoc ip̃m capisteriũ
eiusdem loci incole in eccle
ingressu suspenderent. qͣti¬
nus presentes et secuturi
omnes agnoscerent. Sñdẽs
puer conu̾sationis gr̃am
a qͣnta perfectione cepisset.
quod annis multis illicã¬

Expanded text:
cunctis est agnita, atque cunctis est agnita, atque in tanta admiratione habita, ut hoc ipsum capisterium ejus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi omnes agnoscerent, Benedictus puer conversationis gratiam a quanta perfectione coepisset, quod annis multis illic an
Abbreviated transcription (Latin):
ic itaq cum iam
relictis litterarum
studiis pet̾r deserta decreuiˢ¬
set nutrixqz hunc arcius
amalut sola secuta est.
Cumq ad locum uenissẽt
qui effide clicitur multis¬
q honestiorib uiris cau¬
tate se illic detinentib. in bi
nutrix illiꝰ ad purgandũ
triticum a iuicinis mulie¬
rib prestari sibi capisteri¬
um pecut. Quod super mẽ¬
sam incaute derelictum ca¬
su accidente fractum est.
sicq ut in luab ꝑtib
inueniretur diuisum. u¬
ued mox ut recliens
nutrix illius mue
stitum acceperat fractum
uidelnt. Sñdictus autẽ
religiosus. et pus puer.
ut nutricem suam flere
conspiceret: eius dolori ⁊¬
passus ablatisq secum
utrisq ꝑtib fracti capi¬
sterii: se se cum lacunis ĩ
or̃onem dedit. It.ui¬
ui ab orone surgẽs:
ita iuxta se uas sa¬
num repperit ut in eofrac¬
mueniri potuissent. Mox
autem nutricem suam blã¬
de consolatus ei sanum ca¬
pisterium reddidit. qd̾ fra¬
ctum tulerat lẽ.x¬
ueres in eodem leco a

Expanded text:
ic itaque cum jam relictis litterarum studiis petere deserta decrevisset, nutrix quae hunc arctius amabat, sola secuta est. Cumque ad locum venisset qui Enfide dicitur, multisque honestioribus viris charitate se illic detinentibus, in beati nutrix illius ad purgandum triticum a vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, quod super mensam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut stitum acceperat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit: qui ab oratione surgens, ita juxta se vas sanum reperit ut in eo invtigia potuissent Mox autem nutricem suam blande consolatus, et sanum capisterium reddidit, quod fractum tulerat Quae res in eodem loco a
Abbreviated transcription (Latin):
pposuit eciam noui¬
tatem suam uetusta¬
tis nr̃e iusticiam suam
iniusticie nr̃e obedienciã
suam in obediencie nr̃e. Hu¬
militatẽ suam. superbie no¬
stre. quatinus qui super¬
diendo.a florigera sede deci¬
deramus: per eius humili¬
tatem atq obedienciam re¬
formari quandoqz ad ꝑa¬
dysi gaudia redeamꝰ e Aue ma¬

Expanded text:
pposuit etiam novitatem suam vetustati nostrae, justitiam suam injustitiae nostrae, obedientiam suam inobedientiae nostrae, humilitatem suam superbiae nostrae: quatenus qui superdiendo, a florigera sede beatorum decideramus, per ejus humilitatem atque obedientiam reformati quandoque ad paradisi gaudia redeamus: e
Abbreviated transcription (Latin):
editus ño solum spectabłi
senatorum prosapia ue¬
rum eciam religiosam o¬
riginem duxit. Nam felix
antistes uir. magne ure¬
tutis et ecclesie gloria ĩ xp̃o.
ed tamen hanc gl̾am¬
gregorius tante no¬
bilitatis morib extulit ꝓ¬
hiis actib decorauit. De¬
niq ut post in propatulo
quedam presagio tale sor¬
titus est nomen. Gregoriꝰ
diuinis in herendo precep¬
ns landabiliter uixit. ui¬
gilauit i fidelium popłis:
dum dotrine afflu
ingenio eis quo ti
cel estia scanderent: patefe¬
uero libera libz hoc est
thorica. ita a puero est in¬
stitutus. ut quanuis eo
tempore florerent. adhuc
rome stucdia litterarum:
nerat adhuc parua ctate
Et si quid dignum potuis¬
set auditu percipere nõseg¬
niter obliuioni tradere. s
tenaci pocius memorie cõ¬
ricbatq iam tunc sitibũ do
doctrine fluenta pectore. q̃
post congruenti tempore.
mellito gutture ructuaret.
manis a dolescenci
e quibz solet ea etas seculi¬
uias ingrecli: deo cepit de.¬

Expanded text:
editus, non solum de spectabili senatorum prosapia, verum etiam religiosa, originem duxit. Nam Felix, antistes, vir magnae virtutis, et Ecclesiae in Christo ed tamen hanc Gregorius tantae nobilitatis lineam moribus extulit, probis actibus decoravit. Denique, ut post in propatulo quodam praesagio tale sortitus est nomen. Gregoriusdivinis inhaerendo praeceptis, laudabiliter vixit. Vigilavit et fidelibus populis, dum doctrinae affluentis ingenio eis quo tramite coelestia scanderent patefevero liberalibus, hoc est alectica, ita a puero est institutus, ut quamvis eo tempore florerent adhuc Romae studia litterarum, tamen Inerat ei in parva aet si quid dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae comriebatque jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret. nnis adolescentiae in quibus solet ea aetas vias saeculi ingredi Deo c
Abbreviated transcription (Latin):
rib fatigau. qͣm uite huiꝰ
fauorib excolli. mutricem
suam ccculte fugiens de¬
serti leri secessum peciit.
cui sublatum uccabulũ
est. a romana urbe quadra¬
ginta fere milibz clistans
frigidas atq perspicuas a¬
ue illic uidelicet a¬
quarum habundã¬
cia in extenso prius lacu
colligitur ad postremum
uero mampnẽ deriuatur.
Quo dũ fugiens perge¬
ret: monachus quidam
romanus nomme hunc
ret requisiuit. Cuius cũ
desiderium recognouisset.
et secretum tenuit et adiu¬
torium impendit eiq sc̃e
conu̾sationis habitum tͣ¬
didit. ⁊ ĩ qͣntum licuit mi¬
nistrauit.

Expanded text:
 fatigari quam vitae hujus favoribus extolli, nutricem suam occulte fugiens, deserti loci secessum petiit cui Sublacus vocabulum est, qui ab Romana urbe quadraginta fere millibus distans, frigidas atque perspicuas Quae illic videlicet aquarum abundantia in extenso prius lacu colligitur, ad postremum vero in amnem derivatur. Quo dum fugiens pergeret, monachus quidam Romanus nomine, hunc ret requisivit. Cujus cum desiderium cognovisset, et secretum tenuit, et adjutorium impendit, eique sanctae conversationis habitum tradidit, et in quantum licuit, ministravit.
Abbreviated transcription (Latin):
bilis gr̃a benedictus
t nomme ab ip̃o puericie¬
ue tempore cor gerens se¬
ile. etatem quippe morib
transiens: nulli animum
ed dum in hac t̾ra adhͤ
eẽt quo temporaliter
libere uti potuisset: desperit
iam qͣi aridum mundum
cum flore. Qui liberiori ge¬
nere ex prouncia nursie or¬
tus. rome liberalib littera¬
rum stucdiis traditus fue¬
ed cum in eis multos
ire per arrupta ici¬
orum cerneret: eum quẽ
qͣi ĩ ingressu mundi prefu¬
erat. retraxit pedem. ut si qͥd
de sciẽcia eius attingeret ip̃e
quoq postinodum muna

Expanded text:
Benedictus et nomine, ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum ed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fueed cum in eis multos ire per abrupta vitiorum cerneret, eum quem quasi in ingressu mundi posuerat, retraxit pedem: ne si quid de scientia ejus attingeret, ipse q
Abbreviated transcription (Latin):
sicut diuina scriptura de¬
nunciat. non sicut uidet
homo. ita uidet deus: Ille
terpretatur dei puus
siue donatus spiritus scĩ
electione fc̃s est magnus
Ouere paruus. Ouere nͣg¬
nus. qui non ideo magnir
do siquidem uestigia domi¬
ni sui dicentis. Non ueni

Expanded text:
sicut divina Scriptura denuntiat, non sicut videt homo, ita praevidet Deus . Ille interpretatur Dei parvus, sive donatus, Spiritus sancti electione factus est magnus. O vere parvum! o vere magnum, qui non ideo magnus do siquidem vestigia Domini sui dicentis: « Non venit
Abbreviated transcription (Latin):
xcipiamus ergo scyͣc¬
eum tanꝙͣ ad eo do¬
natum. tanqͣ a deo preor¬
dinatum ueneremur illũ
liscipulos ualde glorifica
consolationis. Hic autẽ
filius quietis interpreta¬

Expanded text:
xcipiamus ergo eum tanquam a Deo donatum, tanquam ab ipso praeordinatum: veneremur illum et discipulos valde glorificatconsolationis, hic autem filius quietis interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
t qͣmus hoc ip̃m stul¬
tum ⁊ infurmũ iuͣc
uocem pauli uideatur gẽ¬
tib manis philosophye rat̾o¬
one utentib secundum le¬
ges creature de creatore u¬
dicantibz quid tamen po¬
tencius quod contra uira
nature uirgini conceptũ
dare ⁊ per mortem carnis
assumpte mortalem sub¬
stanciam ad ĩmortalitatiᷤ
glam reuccare: unde est ilłd

Expanded text:
t quamvis hoc ipsum stultum et infirmum juxta vocem Pauli , videatur gentibus, inanis philosophiae ratione nitentibus, secundum leges creaturae de Creatore judicantibus: quid tamen potentius, quam contra jura naturae Virgini conceptum dare, et per mortem carnis assumptae, mortalem substantiam ad immortalitatis gloriam revocare. Unde est illud
Abbreviated transcription (Latin):
referamus auctori. ne suꝑ¬
habundantis eius ĩ nob
gr̃e inueniamur ingrati.
Nouum et enu uirginis
conceptum: nob festiuitaᷤᷤ
hodierna commendat. qͥa
nr̃e redemptionis celebrat᷑
cxordium. certumq propo¬
nitur. diume pietatis iu¬

Expanded text:
referamus Auctori, ne superabundanti ejus in nobis gratiae reperiamur ingrati. Novum etenim Virginis conceptum nobis festivitas hodierna commendat, quae nostrae reparationis celebratur exordium, certumque proponitur divinae pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
i enim ierum donimꝰ
fugitiuos seruos requi¬
rens iudicium excercere. et
non pietatem exhibere ueni¬
fragilitatemq nob̾ cõpati.
et prouobis pati posset: in¬

Expanded text:
i enim rerum Dominus, fugitivos servos requirens, judicium exercere, et non pietatem exhibere venifragilitatem, qua nobis compati, et pro nobis pati posset, in
Abbreviated transcription (Latin):
kĩni. qr duob di¬
scipuł ambulantib in
uia nõ quidẽ credentib
sz tamen de se loq̃ntibz dñs
apparuit. s eis speciem qͣ.
recognoscerent nõ ostẽdit.
hoc ergo egit foris dommꝰ
ĩ crulis corporis. qd̃ apd̃ eoᷤ
agebatur intus ĩ ocuł cor¬
dis. Ip̃i namq apd̃ sem¬
ip̃os intus et amabant ⁊
dubitabant. eis autẽ doꝰ
foris et presens aderat.
⁊ quis ce̾t nõ ostendebat

Expanded text:
imi, quia duobus discipulis ambulantibus in via, non quidem credentibus, sed tamen de se loquentibus Dominus apparuit, sed eis speciem quam recognoscerent non ostendit. Hoc ergo egit foris Dominus in oculis corporis quod apud ipsos agebatur intus in oculis cordis. Ipsi namque apud semetipsos intus et amabant et dubitabant, eis autem Dominus foris et praesens aderat, et quis esset non ostendebat
Abbreviated transcription (Latin):
remuit omĩs h̾o: et
annunciaueit o¬
pera dei. Nam qr annũci¬
antes istes apłos oꝑa d̾i:
exhibuerunt sibi princi¬
pes sa cerdotum. ⁊ cõmina¬
ti sunt dicentes nchit̾. a̾.
eius predicarent. ĩ spe. p᷑¬
dixerunt. Dicite nob cũi
magis obtemperare opor¬
tet deo an hominib: Qd
illi dixerunt. hõib pocius
qͣ d̾o: Sine dubio nõ res¬
ponderent. nisi deo pocuiͤ.

Expanded text:
muit omnis homo: et annuntiaverunt opera Dei. Namque annuntiantes istos Apostolos opera Dei, exhibuerunt sibi principes sacerdotum, et comminati sunt dicentes ne in nomine Jesu praedicarent. Et illi dixerunt: Dicite nobis cui magis obtemperare oporteat, Deo, an hominibus ? Quid illi dicerent? Hominibus potius quam Deo? Sine dubio non responderent, nisi, Deo potius.
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. s talem se exhibuit ĩ
corpore qual̾ apõ illos erat
ĩ mente. Prolundi autem
erant si hii qui eum. et si
nec dũ ut deum diligerẽt.
saltem ut peregrinum a¬
mare potuissent. S qr ẽẽ
extranci a caritate non
poterant. hii cum quib
ueritas gradielutur. eũ ad
hospicium qͣi peregrinum.

Expanded text:
fecit, sed talem se eis exhibuit in corpore qualis apud illos erat in mente. Probandi autem erant, si hi qui eum etsi necdum ut Deum diligerent, saltem ut peregrinum amare potuissent. Sed quia esse extranei a charitate non poterant hi cum quibus Veritas gradiebatur, eum ad ho
Abbreviated transcription (Latin):
ħo a quo fr̃s ẽ h̾o.
Quod supra homines est
time: et homines te non
terrebunt. Mortem sẽpit̾¬
nam tume: et presentẽ ñ
curabis. uoluptatẽ illã
ĩcorruptibilẽ et quietem
sine labe concupisce. et
promittentẽ dona ista tẽ¬
poralia totum mundũ
deridebis. Ama ergo et
time. ama qd̃ promitie
deus: time qd̃ minat᷑ d̾s.¬

Expanded text:
o, a quo factus est homo. Quod supra homines est time, et homines te non terrebunt. Mortem sempiternam time, et praesentem non curabis. Voluptatem illam incorruptam, et quietem sine labe concupisce; et promittentem dona ista temporalia, et totum mundum deridebis. Ama ergo, et time: ama quod promittit Deus, time quod minatur D