comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidem ꝙ sr̃ius diximus.
li ep̃o metroponitano ⁊ qui ĩ
cis pͥmates sunt iusirãd̾
sb̃ibunt ⁊ ita singuli susci¬
pient acciones. tua quippe
celsitudine ꝓuidente sine ĩ
hac maxima ciuitate ꝑcepe¬
rit aͥs ad minist̾tõm siue ĩ
ꝓuincia et codicilli eis tnͣs

Expanded text:
quidem, quod superius diximus. li episcopo metropolitano et qui in eis primates sunt iusiurandum subibunt, et ita cinguli suscipient actiones: tua quippe celsitudine providente, sive in hac maxima civitate perceperit aliquis administrationem sive in provincia ei codicilli
Abbreviated transcription (Latin):
ractatorie cum statu¬
tis solidis bi tat
duum tm̃modo tp̃c accipiant. ulłi̾ u̾o
Refecture corm¬
cłarios qui ãnis singłis exeũt
post tnͣsactos cornicłarios nr̃am ad¬
orare purpuram uolum. quo hono¬
rep̾fumctis cum iam missionẽ ten¬
epcionẽ uel cuĩl noc̃itatis offm̃ mm
ume deuocẽtur. d̾.

Expanded text:
ractoriae cum stativis solitis bidui tantummodo tempus accipiant. Nulli vero aefecturae cornicularios, qui annis singulis exeunt post transactos corniculos nostram adorare purpuram volumus: quo honore perfunctis, cum iam missionem teneptionem vel cuiuslibet necessitatis officium minime devocentur
Abbreviated transcription (Latin):
lationes: ꝙͣq tam ad turam celsi¬
tudinem ꝙͣ ad gloriosissimũ misi¬
mus qucst orẽ. qr u̾o puima fcã ẽ
dubitatio deministrantib ei srat
officiis. cum hii quid exsacro quidᷤ
epłaꝵ scrimio st̃ spectabiliũ iudi¬
dicũ uindicarent. sibi appellatio¬
nis mĩst̾iũ. qui u̾o ex sede tue cel¬
situdinis maxĩe. drent se legidi
si mitato scemate neqͣꝙͣ sori ap¬
pellationis ministͣrent. hiis a
clarissimis ꝓuinciaꝵ iudicib e
ueniunt ad sorũ tuũ iudiciũ sicut
um tuũ. s pp̃ spectabiliũ scema ĩ
ordine sacri auditorii negõ moto
⁊ ꝑit̾ audiente tua cel situdine. cũ
gloriosissimo qͥdẽ nr̃o q̃stione u¬
triusq ꝑtis totũ sibimet applica¬
rent ꝯgͥgatisᷤ ⁊ ap̃ tuã celsitudi¬
nem ⁊ qui gloriosissimũ nr̃m e
q̃storem sepiꝰ ⁊ hus qui ex sacris
scrimis appellationib ministͣnt.
et qͥ ex tue sedis officio nouissĩe
cã u̾o nob̾ nõ in ꝯgrua uisa pia¬
cuit. s in t̾im qm̃ plapha gorria

Expanded text:
 tam ad tuam celsitudinem quam ad gloriosissimum misimus quaestorem. Quia vero plurima facta est dubitatio de ministrantibus eis officiis, cum ii, qui ex sacro quidem epistolarum scrinio sunt, spectabilium iudicum vindicarent sibi appellationis ministerium, qui vero ex sede tuae sunt celsitudinis, maxime dicerent se laedi, si mutato schemate nequaquam soli appellationibus ministrarent his quae a clarissimis provinciarum iudicibus veniunt ad solum tuum iudicium sicut um tuum -, sed propter spectabilium schema in ordine sacri auditorii negotio moto et pariter audiente tua celsitudine cum gloriosissimo nostro quaestore utriusque partis totum sibimet applicarent, congregatisque et apud tuam celsitudinem et gloriosissimum nostrum quaestorem saepius et his, qui ex sacris scriniis appellationibus ministrant, et qui ex tuae sedis officio: novissimeCausa vero nobis non incongrua visa placuit. Et interim, quoniam Paphlagonia
Abbreviated transcription (Latin):
guineis ĩ ⁊ tutorib ⁊ curatorib
Inhiꝰ dedisse ꝑ eandem legẽ uin¬
dcãm ⁊ p̃ferri penis locum dedis¬
se si iam npte x desponsate mu¬
lieres rapiant᷑. cũ nõ som̃ raptꝰ

Expanded text:
guineis etiam et tutoribus et curatoribus in huiusmodi dedisse per eandem legem vindictam, et praesertim poenis locum dedisse, si iam nuptae vel desponsatae mulieres rapiantur, cum non solum raptus
Abbreviated transcription (Latin):
dicere raptam mulierẽ sñ uo¬
entẽ sũ nolentẽ. ⁊ si raptioĩs
gis seriem intellige̾ nõ potu̾it.
qui eĩ taie stare it̾an̾ ⁊ sibi rap¬
ta uolu̾it ꝓhibuimꝰ ⁊̃ ob hoc

Expanded text:
dicere raptam mulierum sive volentem sive nolentem, etsi raptoris gis seriem intellegere non potuerunt. Qui enim tale stare matrimonium, etsi rapta voluerit, prohibuimus et ob hoc
Abbreviated transcription (Latin):
parentes rapte umilieris deportatio.
toꝵ eligentes ꝯnibiũ p̾miis hono¬
ras eniꝰ rapte datis mulieri. sr̃ flu¬
as gͥ eoꝵ dupitationẽ ur in poste¬
rũ resetantes pͥorem legẽ ꝑ p̾sen¬
eligendas ẽẽ censuerit parentib
p̾sertim nõ ꝯsencientio nec ex be¬
nefitio iegis nec ex testam̃to rap¬
toris hereditatem acced̾e̾ ur quoc̃¬
ꝙ ꝑ legem nrãm raptam mulie¬
ri datũ est uit rapotons ⁊hoꝵ qͥ
auxiliũ ei tempore in uasionis
sensisse extempore raptus ip̃oiu¬
re tnͣsferri ⁊ patͥmoniũ rapoto¬
ris tĩoiam raptã hr̃e mulier ẽ
q̃ ꝯingiose raptoris inquinare
nõ pinguit. set in ꝑsonas tnͣs fer¬
serit sb̾a raptoris nec nõ alioꝵ qͥ

Expanded text:
parentes raptae mulieris deportationitorum eligentes conubium praemiis honorassemus raptae datis mulieri? Superfluam igitur eorum dubitationem vel in posterum resecantes priorem legem per praeseneligendas esse censuerit, harentibus praesertim non consentientibus, nec ex beneficio legis nec ex testamento raptoris hereditatem accipere vel quocquod per legem nostram raptae mulieri datum est, ut raptoris et eorum qui auxilium ei tempore invasionis pprobantur consensisse, ex tempore raptus ipso iure transferri, et patrimonium raptoris non iam raptam habere mulierem quae coniugio se raptoris inquinare non piguit, Sed in personas transfersubstantia raptoris nec non aliorum q
Abbreviated transcription (Latin):
ut ilie honoratus quid̃ sit maxime
curie pars ẽe uideatur nõ tñ n pro¬
set mancat sũ antiqua fortuna so¬
lum iutratus honorem ⁊ ita gr̃as
agens teo ⁊ imperio qr migrauit
eum ad meuorẽ prioris tnͣquilli¬
suctis ei functionib pͥuas curia¬
lem ⁊ ei qui hoc ꝓmeruit ⁊ p̾ cen¬
honorationem ⁊ aliis curialibus
dignitate solum mõ p̾cetentẽ.
Que gͥ placin̾t nob̾ tua celsitudo
ẜuare festinet. stiens quid̃ n curi¬
ales minuimꝰ ⁊ honorationes eoᷤᷤ¬

Expanded text:
ut ille honoratus quidem sit et maximae curiae pars esse videatur, non tamen na solum lucratus honorem et ita gratias agens deo et imperio, quia migravit eum ad meliora prioris tranquillisuetis ei functionibus privans curialem, et ei qui hoc promeruit ethonoratiorem et aliis curialibus dignitate solummodo praecedentem. Quae igitur placuerunt nobis tua celsitudo servare festinet, sciens quia neque curiales minuim
Abbreviated transcription (Latin):
orientis ⁊ esꝑee ⁊ libie net nõ illiri¬
ti quos omnes su̾ nob fecit tens
⁊ ita liberͤate frui quatenus mag¬
no pͥm̃iti honore ⁊ incarpentis uec¬
ti ⁊ clamores preconũ audientes
in suꝑ indiciales ꝯcendentes sedes
hiꝰ fortima uroeri ꝯscituant. si nero

Expanded text:
Orientis et Hesperiae et Libyae nec non et IllyriOrientis et Hesperiae et Libyae nec non et Illyrici, quos omnes sub nobis fecit deus, et ita libertate frui, quatenus magno promeriti honore, et in carpentis vecti et clamores praeconum, audientes, insuper iudiciales conscendentes sedes, huiusmodi fortuna liberi constituantur. Si vero
Abbreviated transcription (Latin):
sine legis latione ꝯsistere. Urero¬
nouimꝰ cĩ qr antiquitus erat que
cabant codicillis ab imperio super
ea collatis. hanc aut̃ ita nominab¬
ant ut nich aliud nisi purum ho¬
norem hus quib prebeat᷑ conferret
que curialem nõ liberabat fortu¬
na curials̾ insi quis eam ip̃o opere
miniscrasset ⁊ sicut de glorio sissi¬
mis magr̃is militum uidebiis
qr nullus ex magistro armoꝵ cri¬
pitur fortuna curiali nisi tum ope¬
gistroꝵ milicie. codicilli solam pre¬
bent dignitatem fortuna nõ libe¬
rantes. sic ⁊̃ im p̃o prefectura si fu¬
turus sit aliquis liber hiꝰ fi̾ fortu¬
na necc̃e est ip̃o cingulo designatũ
ab ea curie uinculis liberari. ¶Re¬
nouamꝰ gͥ hiꝰ legem sanctientes
si qñ uisum fu̾it imperio honora¬
re curialem ut liberet fortuna da¬
re ei codicillos amininistrationis
ꝓperare cũ in talib ꝯstitui sedib
aut cinguliꝰ urbane p̾fecture se¬
nioribus rome. ⁊ noue uidelz hi
nr̃e aut ͫ p̾t̾ioanis tribunalib et

Expanded text:
sine legislatione consistere. Novimus enim quia antiquitus erat, quacabant, codicillis ab imperio super ea collatis; hanc autem ita nominabant, ut nihil aliud nisi purum honorem his quibus praebebatur conferret: quae curiales non liberabat fortuna curiali, nisi quis eam ipso opere ministrasset. Et sicut de gloriosissimis magistris militum videbimus, quia nullus ex magisterio armorum eripitur fortuna curiali nisi eum opegistrorum militiae codicilli solam praebent dignitatem fortuna non liberantes, sic etiam in ipsa praefectura, si futurus sit aliquis liber huiusmodi fieri fortuna, necesse est ipso cingulo designatum ab ea curiae vinculis liberari. usmodi legem sancientes, si quando visum fuerit imperio honorare curialem, ut etiam liberet fortuna, dare ei codicillos administrationis et praeparare eum in talibus constitui sedibus aut cinguli urbanae praefecturae senioris Romae et novae videlirae, aut in praetorianis tribunalibus et
Abbreviated transcription (Latin):
ullus qui nexu gns curie tenetur
.obnorius ꝑ sb̾stitutam quanicũ
ꝑsonam curiales impleat func¬
cões s ip̃e ꝑ se debitum prie mu¬
nus ex soluat. ⁊ sietspectabili digͥ¬
tate decoratus sit: insi hoc ei sp̾a¬
li bñficio sit ꝯcessiu hii uero ꝗ¬

Expanded text:
ullus, qui nexu generis curiae tenetur obnoxius, per substitutam quamcumque personam curiales impleat functiones, sed ipse per se debitum patriae munus exsolvat, etsi spectabili dignitate decoratus sit, nisi hoc ei speciali beneficio sit
Abbreviated transcription (Latin):
b moĩs quos ñ ꝯp̾hendit p̃sens
ꝯsetutus sũ infulis ꝯsulatus hon
nandas ł urbicariam in ip̃o tñ actu
offĩ g̾endum susceꝑit. hiis gau¬
de̾at se ħi ꝯdoĩs ẽẽ exortam ⁊ liberũ

Expanded text:
bus modis, quos non comprehendit praesens consecutus, sive infulis consulatus honornandas, vel urbicariam in ipso tamen actu officium gerendum susceperit, is gaudeat se huiusmo
Abbreviated transcription (Latin):
iuersa łima uel ex ꝯstõib data
pͥruliuia integra uolumꝰ illiba¬
taq obẜuari netũ indulti ho¬
nores mane nom̃ retin̾e iudãtꝰ
dignitatum tituł pociantur. ꝑ
sb̃stitutos suaꝵ picło facłtatu
curialib mun̾ib rendẽtes hant
integͣ illibata q priuiłia digͥta¬
tisseos quero ꝙuł pͥuatas ł p̃fat

Expanded text:
itima vel ex constitutionibus data privilegia integra volumus illibataque observari. Ne tamen indulti honoris inane nomen retinere videantur, dignitatum titulis potiantur, per substitutos suarum periculo facultatum curialibus muneribus respondentes habeant integra illibataque privilegia dignitatis. Eos vero
Abbreviated transcription (Latin):
stõe diue memorie ⁊en ois exdie
quo ꝓuiulgata est suas uires oꝑ¬
tinente cum ꝯuemat leges futiͣs
regłas imꝑon̾e ñ p̾t̾itis calump¬
mas excitare. mp̃r.¬

Expanded text:
one divae memoriae Zenonis ex die quo promulgata est suas vires obtinente, cum conveniat leges futuris regulas imponere, non praeteritis calumnias excitare.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dispõnum cũ substantuis suis
⁊ liberis quos post em̾sa stipendia
libatum ÷ ꝯẜuamus. ut hii om̃s
fortima curiali lib̾e̾ntur cũ sua
sub̾a suaq sobole secund ea que
aña ulłius futuri fisci pr̃om lib̾os
concedimꝰ lib̾andos ut ne ꝙ sũ¬
mis apicib dignitatum nͥẽ ꝯces¬
sum. hec alii sibi audeant uẽdice¬
re s ꝓgẽiti filii añꝙͣ ad fisci pr̃ouat̃¬

Expanded text:
ionum cum substantiis suis et liberis, quos post emensa stipendia libatumque conservamus, ut ii omnes fortuna curiali liberentur cum sua substantia suaque subole secundum ea quae antea nullius futuri fisci patroni liberos concedimus liberandos, ut ne, quod summis apicibus dignitatum non est concessum, hoc alii sibi audeant vindicare: sed progeniti filii ante, quam ad fisci pat
Abbreviated transcription (Latin):
ea põito pr̃i suo gignãtur acurio¬
nalium intentione defendantur
una cum pruis sine du bio subst¬
constituti ab inco felicissu nr̃e
pietatis imꝑii camitu pͣriuataꝵ¬

Expanded text:
ea posito patri suo gignuntur, a curialium intentione defendantur una cum paternis sine dubio substconstituti ab initio felicissimi nostrae pietatis imperii comitum privata
Abbreviated transcription (Latin):
malu̾int sciant post em̾̃ sum ãmun
interpellatis ꝓuinciaꝵ mod̾atorib
ex facultatib suis curiis qͣs destitũ¬
is tam in ueniri iniqus arbiterre¬
rum põt qui ĩurbib manifico sta¬
tu p̾dc̃is ac notuia curialium nũo¬
sitate locupletib aditerad̃m qila¬
piam tnͣsacti honoris ꝯpellat ut cũ
alii nec dum pene iuiciati curiesagͥ
fuint as alios ꝯtiunacio. ⁊ repetite
sepe functiones afficiant. demi.

Expanded text:
maluerint, sciant post emensum annum interpellatis provinciarum moderatoribus ex facultatibus suis curiis quas destituis tam inveniri iniquus arbiter rerum potest, qui in urbibus magnifico statu praeditis ac votiva curialium numerositate locupletibus ad iterationem quempiam transacti oneris impellat, ut, cum alii necdum paene initiati curiae sacris fuerint, alios continuatio et repetitae saepe functiones adfici
Abbreviated transcription (Latin):
nullius alt̾ius cuntatis unnuñis de¬
bebatur ꝓcreatus ẽ. sub ex amine ꝓ¬
uinciał nidicis uel ꝓ sponte c̃õ fes¬
sus uelcerte ꝯuictus fu̾it ꝙ ex filia
sit curiał ꝓgenitus uł ex albo decĩo¬
mun ascriptus finit nullam sibi sr̃¬
ẽẽ facultatem negande uel eintade
condicioĩs existim ⁊ curialis ñ as¬
pernari fortun ani aui mr̃ui sin ꝑtẽ¬
ptet. n dubitet. se inͣ uriis curiali¬
b subiacere. ¶Ꝙ siquem curia de
qua p̾sens sanctio loquitur natũ
rau̾it. ꝓ᷑ leui eius pulsare nullomͦ
penitus pot̾it nec enim patinuir
conuencionem ħi pretermisso fili¬
o quem filia curialis edid̾at anep

Expanded text:
nullius alterius civitatis muniis debeatur, procreatus est, sub examine provincialis iudicis vel sponte confessus vel certe convictus fuerit, quod ex filia sit curialis progenitus et albo decurionum adscriptus fuerit, nullam sibi superesse facultatem negandae vel evitandae condicionis existimet et curialem non adspernari fortunam avi materni sui pertemptet nec dubitet se muniis curialibus subiacere. Quod si quem curia, de qua praesens sanctio loquitur, natum raverit, prolem eius pulsare nullo modo penitus poterit: nec enim patimur conventionem eiusmodi praetermisso filio, quem filia curialis ediderat, a
Abbreviated transcription (Latin):
uamuis ꝓuisum fu̾at ꝯgrue eu̾idati¬
ouis occursu quem adm curiales mil¬
icie nomie ⁊ honore suspenso offi¬
ciis redd̾entur. tũ qr ħ callido cõsilio
reꝑierint. ut euitatis ꝓuĩcie sue fin¬
ib tamquam hiis eoꝵ int̾dictiͥs fui¬

Expanded text:
uamvis provisum fuerat congruae emendationis occursu, quemadmodum isti militiae nomine et honore suspenso officiis redderentur, tamen quia hoc callido consilio reppererunt, ut evitatis provinciae suae finibus, tamquam isto
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qui albo curie detinentur ad eẽ
tumscum due ꝑtes ord̾is inurbe
põite tociꝰ curie instar erhibeant
d sub eunda prĩe mim̾a diguissis¬
nis ⁊ iuitis: facultatib curiales
eligantursne tales forte uõiantꝰ¬

Expanded text:
omnes qui albo curiae detinentur adesse tum, cum duae partes ordinis in urbe positae totius curiae instar exhibeantd subeunda patriae munera dignissimi et meritis et facultatibus curiales eligantur, ne tales forte nomin
Abbreviated transcription (Latin):
uriales qui honoraniam adep̃ Id¬
noõe se existimare ideo m̾uisse di¬
guitatem ut iudicum p̃cepta des¬
piciantsꝙ si in eadem culpa ꝑ seue
n successione curialium dec̾iumq ut
bentur iuri cuiuscum supsticiõĩs
sint adimplenda muna teneant᷑.

Expanded text:
uriales, qui honorariam adepssi nec se existimare ideo meruisse dignitatem, ut iudicum praecepta despiciant. Quod si in eadem culpa perseven successione curialium decernimus, bentur, cuiuscumque superstitionis sint, ad implenda munia teneantur.
Abbreviated transcription (Latin):
tores aꝯsuetudĩe temarie usurp¬
aciõĩs abstineãt. ¶Eciãtq ueĩe
om̃ino principalium aut decurio¬
nũ sub qualib culpe aut erroris
principalem aut decurionem ⁊
toru̾itis sb̃dere .xx. libraꝵ auri il¬
latione multatꝰ. ⁊ ꝑpetua iufam¬
ia iniustus nec sp̃ali quid̃ iepto
cis sui resistat liberam eidem ccͣcli¬
cendi ꝑmittimꝰ facultatẽ. Id¬

Expanded text:
tores a consuetudine temerariae usurpationis abstineant sciantque neminem omnino principalium aut decurionum sub qualibet culpae aut erroris principalem ac decurionem et tormentis subdere, viginti librarum auri illatione multatus et perpetua infamia inustus nec speciali quidem cis sui resistat, liberam eidem ccendi permittimus facultatem.
Abbreviated transcription (Latin):
istimatione curie dedatur. nisi qu¬
is forte curiam diffigiens obħ ceꝑ¬
it mlitare. neingemtis fungat᷑
oͥfficiis. ¶ Ouines ita o̾io indices
tue censure subditos admonebis.
nequis eoꝵ estanz curie loco supp¬
licii quẽqͣm deputandum. Cum
utiq unum quẽ cͥmĩo sum ñdigͥ¬
tas deb̾at. s pena ꝯͣmitari.d¬

Expanded text:
aestimatione curiae dedatur, nisi si quis forte curiam diffugiens ob hoc coeperit militare, ne ingenitis fungatur officiis. Omnes itaque omnino iudices tuae censurae subditos admonebis, ne quis eorum aestimet curiae loco supplicii quemquam deputandum, cum utique unumquemque criminosum non dignitas debeat, sed poena comitari.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓspex̾it. cum ꝑ sonalium mun̾um
uacatione ꝑfiui ꝓuitebit. dem.
Quu̾ib decuronatus nec sm̃a p̃¬
sidis imꝑpetunni nec ãm quĩqua¬
ginta nec podagre ualitudo p̾stat

Expanded text:
perspexerit, eum personalium munerum vacatione perfrui us decurionatus nec sententia praesidis in perpetuum nec anni quinquaginta nec podagrae valitudo praestat
Abbreviated transcription (Latin):
uriales ultra t̾minos ꝓprie ¶donet᷑.
ciuitatis m̃nubeant᷑ amod̾atorib ꝓ¬
uinciaꝵ su exhib̾e̾ p̾sentiam nisi
uidam ĩgname sectatores deẜtis
cuntatum mum̾b captant sol¬

Expanded text:
uriales ultra terminos propriae civitatis non iubeantur a moderatoribus provinciarum sui exhibere praesentiam, nisi uidam ignaviae sectatores desertis civitatium muneribus captant so
Abbreviated transcription (Latin):
coheredes ⁊ ad poc ẜ uos querere
ad tor̃ta teduce̾. ⁊ alia similia
discuite ⁊ ꝑ scrutari que solius
sunt ꝯteniptionib ait̾ius au̾ pe¬
nitus nrius ut pute dum so̾a
nideatur tanta ẽẽ quanta testa¬
tor iuranis. hanc solam apud he¬
retes inuenire uoluit. ¶ Set
ħ̾ quid̾ int̾ heretes qui curiosi ꝯ¬
nichꝰ ei ꝓ dẽe n creditorib prein¬
dicare iegib. s illis licentiam sit
omiria ꝑscrutari quo uolunt

Expanded text:
coheredes, neque ob hoc servos quaerere ad tormenta deducere et alia similia discutere et perscrutari, quae solius sunt contentionis, alterius autem penitus nullius, utpote dum substantia videatur tanta esse quantam testator iurans hanc solam apud heredes invenire voluit. Sed haec quidem inter heredes, qui curiosi nihil ei prodesse neque creditoribus praeiudicare. Sed illis licentia sit omnia perscrutari quo volunt
Abbreviated transcription (Latin):
cipimꝰ modis q̃ iam de hoc scĩta st̃.
durantio. Si aut̃ ⁊ aliqua mona¬
ct̾ia sb̾eadem scĩssima maiore ec¬
clesia sunt. nec ea sibi p̾ sentem
facimꝰ iegem. fornisecꝰ ꝓuintiis
eam ꝯstituentes solũ inquibus
multa quedam est inopia pecu
tua gͥ celsitudo q̃ ꝑlacu̾it nobis

Expanded text:
cepimus modis, quae iam de hoc sancita sunt durantibus. Si autem et aliqua monasteria sub eadem sanctissima maiore ecclesia sunt, nec ea sub praesentem facimus legem, forinsecus provinciis eam constituentes solum, in quibus multa quaedam est inopia pecunTua igitur celsitudo quae placuerunt nobis
Abbreviated transcription (Latin):
dolum au lucrũ aut machinatio¬
uem. ħ insuis recipiant animab
iuentes ac morientes ESi u̾o pri¬
uatus aliquis creditor fu̾it possit
ciento. ꝓ mensura u̾o eor deoitoꝵ
simam maiorẽ ecc̃am felicis huiꝰ¬

Expanded text:
dolum, aut lucrum, aut machinationem, hoc in suis recipient animabus viventes ac morientes. Sivero privatus aliquis creditor fuerit, possiciendo, pro mensura vero eorum debitorum simam majorem ecclesiam felicissi
Abbreviated transcription (Latin):
uictorie fes si honordatus fu̾t reg¬
cis erit offerẽda tnͣs quillitas sacr¬
os uultus mhiantib si forte poplis
actum nunciariextipiq sanximꝰ.
solum iubemus ẽe castissimum ni

Expanded text:
ictoriae, fastis si honor datus fuerit regcis si erit efferenda tranquillitas, sacros vultus inhiantibus si forte populis  nuntiari excipique sancimus. Gerulum iubemus esse castissimum: i
Abbreviated transcription (Latin):
atus a ꝯsortib inui̾ns sollicitud¬
me desertas solumte functumẽe
ꝓponas sumiptuum detumenta
siqua aociderunt colłone eoꝵ qͦs
mumis oportuit ꝑticipare ꝓuis¬
ione p̾sidis dundentur. qui si ⁊̃
ate obsequium delictum ẽe oeg¬

Expanded text:
atus a consortibus muneris sollicitudne deserta solum te functum esse proponas, sumptuum detrimenta, si qua acciderunt, collatione eorum, quos munus oportuit participare, provisione praesidis dividentur. Qui si etiam a te obsequium derelictum esse cog
Abbreviated transcription (Latin):
referri ip̃a. exceptis iriis causis qͣs
aũ iudiciał sñia aut tnͣsactio ter¬
teras claras leges audati mente o¬
int̾pretari legis lationem ⁊ sensim.
t̾ciam coacti sumꝰ pon̾e ꝯstitutionẽ

Expanded text:
referri tempora, exceptis illis causis, quas aut iudicialis sententia aut transactio tertras claras leges audaci mente nointerpretari legislationem et sensum, tertiam coacti sumus ponere constitutionem,
Abbreviated transcription (Latin):
ta ut a nobis in eodicis ꝯposici¬
one ꝙ ab sur de arpitͣti st̃. iustis
cimus in particularib. namq
poĩtis legis lationib : necͣcim
erat forte hanc accipere legis la¬

Expanded text:
ablata sit a nobis in Codicis compositione. Quod absurde arbitrati sunt. Iustisscimus. In particularibus namque positis legislationibus necessarium erat forte hanc accipere in pra
Abbreviated transcription (Latin):
nascitur ꝯsiderari fortimã. ex libe¬
ra nam matre ꝓcedere ẜuilem ꝑ¬
tum nostra bñfatiens uoluit lex.
qm̃ diximꝰ in lege. si quid̃ ꝯiuncti
rint ⁊ filii ꝓcrcant᷑. ita legem in hiis
qui ꝓcurant᷑ ualere. quidam aũt
sic fatue aut calude int̾ pretari ^ ͭ unt
legem. ut ⁊̃ si añ ꝯscitutionem na¬
ti sunt auqui ur si uaide sint ce¬
nes putent eos lierari. tanquam
erũ modo natos ⁊ non longe p̾ce¬
dentes legem. cum utiq nos hũc
hũimꝰ intellectum ut si coherent
quidem uxorro: ⁊ post legem filii
ꝓ creati cẽnt. aut nõ coh erent qͥd̾
postea u̾o nuptie fient post iegẽ
nati haberent ex lege uatã lber
tauu int̾ptationib pp̃ea sanctimꝰ
omnes qui nati sunt a terpore¬
matͥb omne preteritum aritique
simus medentem hiis que de ec¬
elesiasticis alienationib fiunt ⁊
uolentes siquidem puucũ debitũ
sit posse eas auenare cũ oĩ sõtaitate

Expanded text:
nascitur considerari fortunam. Ex libera namque matre procedere servilem partum nostra bene faciens noluit lex: quoniam diximus in lege, si quidam coniuncti rint, et filii procreantur, ita legem in his qui procreantur valere. Quidam autem sic fatue aut callide interpretari nisi sunt legem, ut etiam si ante constitutionem nati sunt aliqui, vel si valde sint senes, putent eos liberari tamquam enim modo natos et non longe praecedentes legem: cum utique nos hunc habuerimus intellectum, ut si cohaerent iam quidam uxoribus et post legem filii procreati essent, aut non cohaerent quidem, postea vero nuptiae fierent, post legem nati haberent ex lege datam libertalibus interpretationibus, propterea sancimus omnes qui nati sunt a temporematribus, omne praeteritum antiquae simus medentes his quae de ecclesiasticis alienationibus fiunt et volentes, si quidem publicum debitum sit, posse eas et alienare cum omni subtilitate
Abbreviated transcription (Latin):
eccãm aut pochiũ aut monasteri¬
um. aũ uenerandã tomũ. aut se¬
nodochiũ. aut nosecomiũ aut il¬
lis ad ecc̃am aut alt̾utram aut u¬
num hoꝵ que prius anobis di¬
numerata st̃. aut alt̾i cuilibet ue¬
nerabni domui. licentiam damꝰ
presulibus hoꝵ ꝑhanc legem cõ¬
mutationem facere ⁊ hoc uaiere
et nõ solum imperiũ sicuti pͥor da¬
deccetum imponat᷑ cum omni sõti
coꝵ metropontam s considerari ⁊
si reuera ꝓbatum fu̾it cum iure¬
iurando qr utile est utͥ ꝑti hoc
agi ratum ẽẽ ⁊ ualere ⁊ nõ egere
n spetiau iussione nec diuino ꝓ¬
ratinatico tẏpohñtib quippe hiis
qui ad taliꝰ conueniunt magni
d̾um iudiciũ si quid p̾uaricati fu¬
erint hoꝵ que ꝯpetunt aut ꝙdã
colludiũ fiat. aut aͥd p̾ter utilita¬
tem utͥusq geratur ꝑtis. nam ⁊̃¬

Expanded text:
esiam aut ptochium aut monasterium aut venerandam domum aut xenodochium aut nosocomium, aut illis ad ecclesiam aut alterutrum aut unum horum quae prius a nobis dinumerata sunt, aut alteri cuilibet venerabili domui, licentiam damus praesidibus horum per hanc legem commutationem facere, et hoc valere, et non solum imperium, sicuti prior dadecretum interponatur cum omni subti metropolitam haec considerari, et si revera probatum fuerit cum iureiurando, quia utile est utrique parti hoc agi, ratum esse et valere, et non egere neque speciali iussione nec divino pragmatico typo: habentibus quippe his qui ad talia conveniunt magni dei iudicium, si quid praevaricati fuerint horum quae competunt aut quoddam colludium fiat aut aliquid praeter utilitatem utriusque geratur partis. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
situtionũ nitħ ob scuritatis hñte
mote sũt questiones ab aliquib
ex studio ⁊ ad suam intentionen
obscuritatẽ ei introducentib. cũ
eĩ upertatis amatores simꝰ imꝑ
po suimꝰ legem. ut nõ ẜ antiquita¬
tem si ex inscͥpticia ⁊ libera ꝑsona
p̾cefserit soboles oĩo eam sequi as¬

Expanded text:
itutionum nihil obscuritatis habente motae sunt quaestiones ab aliquibus ex studio et ad suam intenutionem obscuritatem ei introducentibus. Cum enim libertatis amatores simus, nuper posuimus legem, ut non secundum antiquitatem, si ex adscripticia et libera persona processerit soboles, omnino eam sequi ad
Abbreviated transcription (Latin):
o obuoxii fint quas eos paru̾nt de¬
cursis hastis ⁊ ꝓscrutione ħita cõ¬
passe nam ita eos munui᷑ ut n¬
ullus ꝯuẽtiom reliquorum fisea¬
lium nõie paciamur extrinsetus

Expanded text:
o obnoxii sint, quas eos patuerit decursis hastis et proscriptione habita comparasse. Nam ita eos munimus, ut nullius conventioni reliquorum fiscalium nomine patiamur extrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
lũ de cec̾o p̾sumãt militẽ in quo¬
cum reiatũ m̾io aut federatum
s̾trahere in sua domo aut in ꝓ
milites aut federatos aliquos hñt¬
in suis domibus aut possõnioz au̾¬

Expanded text:
lum de cetero praesumant militem in quocumque relatum numero aut foederatum subtrahere in sua domo aut in prmilites aut foederatos aliquos in suis habent domibus aut possessionibu
Abbreviated transcription (Latin):
Iẜlegẽ cuuitatis res .pn. cuius
memisti runa collapsus edifi¬
ciis tras distraxit aream nnchil
ccͣ hĩ legis tenorem rector ꝓm̃cie
fieri pacietur
de administra

Expanded text:
legem civitatis res publica, cuius meministi, ruina collapsis aedificiis tuis distraxit aream, nihil contra huius legis tenorem rector provinciae fieri patietur. DE ADMINISTRA
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ iuir mortuus est seignorante res¬
tititionẽ amissionis pericuium sus¬
tinere. set hic quidem data eit nogõ
forma ꝙͣ bñ se bre putauimꝰ. ruriꝰ
autem ait̾̃ suplex apparuit dicens ur¬
oris patrem s̾̃am eius sb̾stitiusse. a¬
liis quidem suis filiis ꝑtem parriãz
solam a pud eam iussisse man̾e et
totũ ex dotalib instrumentis sr̃ añ¬
rito c̃inou̾unt ⁊ melius arbitͣti ꝯ¬
sumꝰ. nrãm corrige̾ legem euam sũ¬
iectos despice̾ ꝑiculñ sustinentes o
maxime in nuꝑtiis quaꝵ nich est
hominib ut illius tanquam solis
stitutionis ratam man̾e uolentes.
mam ꝑtem nõ quartam. quid eĩ
emendauimꝰ iopiam eius płimã
rep̾hendentes. s t̾tiam modis ommi
bus ad restitutionẽ nuꝑtialiꝰ docu¬
menta ⁊ sr̃ hiis fcãs alienationes aͭ
ypotbetas ⁊ uł si gͣuata sit ꝑ sona.
aut uiri aut mulieris restrrutione
tali. liceat enim ei enuncupatatam
cione uaiente. ⁊ si mulier rectitutiõe
graug᷑ nõ inpedim̃tum si ad totis

Expanded text:
 se ignorantem restitutionem amissionis periculum stinere. Sed hic quidem data est negotio forma quam bene se habere putavimus. Rursus autem alter supplex apparuit dicens uxoris patrem substantiam eius substituisse aliis suis filiis parvamque partem solam apud eam iussisse manere, etotum ex dotalibus instrumentis super antrito commoverunt, et melius arbitrati sumus nostram corrigere legem quam subiectos despicere periculum sustinentes, maxime in nuptiis, quarum nihil est hominibus utilius, tamquam solis stitutionis rata manere volentes, mam partem, non quartam id enim emendavimus inopiam eius plurimam reprehendentes, sed tertiam modis omnibibus a restitutione nuptialia documenta et super his factas alienationes aut hypothecas, et vel si gravata sit persona aut viri aut mulieris restitutione tali, liceat etiam ei nuncupatam antione valente; et ei mulier restitutione gravetur, non impedimentum fieri ad dotis
Abbreviated transcription (Latin):
hñs dotem. dem̃ legem cognoscẽs
nius nrãm. aut si quis uir medi¬
ocrem fec̾it añ nuptialem donatio¬
nem ad cͥcum uentionẽ ieg̃ uent
augiñtum aut dotis aut añ nup¬
tiaus face̾ tonationis: hoc tra h̾e
adinsidias restitutionũ. ⁊ hanc gͥ
ꝑm̾itimus cͥcumuentionẽ niniam
utilitatẽ hr̃e concedentes facientib
augm̃tum. qnͣtũ ad restitutionis
les ionem. purami futuro tempori

Expanded text:
ns dotem, deinde legem cognoscens nostram, aut si quis vir mediocrem fecerit antenuptialem donationem, ad circumventionem legis velit augmentum aut dotis aut antenuptialis facere donationis, hoc trahere ad insidias restitutionum: et hanc enim perimimus circumventionem, nullam utilitatem habere concedentes facientibus augmentum quantum ad restitutionis laesionem, puram futuro tempori
Abbreviated transcription (Latin):
none dignũ existimare. mulier eĩ
aduirũ ueniens hunc extulit ut
a pp are̾t ĩ sr̃stite eo nõ caste uiuere
cogitans ⁊̃ dum enim ꝯpieto año
midecimo m̃ se ꝑ fecto: peperit ut
nuptias fatiunt. ut uxor cadat o¬
mox añ nuptiali donatione a ui¬
ro data: ⁊ repente eam amittat ⁊
tialem patͥs poscebant accipere do¬
nationẽ. ⁊ iutrari uelle muliere
cimus nõ dig̾ãm se dicebat ẽẽ nt
caderet. qr legẽ noscet dełimis lo¬
castigationib committendo stu¬
p̾r in duuitatum est. ⁊ penis alus
cam nõ priuabimus. In tr̃ eĩ par¬
tinus tefuncti fuiis. Inferimꝰ aut̃
eĩ añ nuipnaus tonationis amissio¬
nem ⁊ inhoc caũ qm̃ consatuit iee
super cis que ad łimas accediuit ĩt¬

Expanded text:
one dignum existere. Mulier enim ad virum veniens hunc extulit, ut apparet etiam superstite eo non caste vivere cogitans; nondum enim completo anno undecimo mense perfecto peperit, ut nuptias faciunt, ut uxor cadat mox antenuptiali donatione a viro data et repente eam amittat ettialem patris poscebant accipere donationem, et non lucrari velle mulieremcimus - non dignam se dicebat esse ut caderet, quia legem nosset de legitimis locastigationibus committendo stuprum indubitatum est, et poenis illis eam non privabimus interim enim parcimus defuncti filiis, inferimus autem ei antenuptialis donationis amissionem et in hoc casu, quam constituit lex super eis quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
dimus ex presenti quidem tempore
inicium accipientẽ. In omnem ant̾
euũ modis omnib ob sueandam
feneratum uł alii aridi fructꝰ cre¬
ditores tam ꝙ dedstunt accipientes¬
ꝑ quam ꝓ usuris octauam modi ꝑ¬
tem ãnuam ꝓ singulis modiis uel
siliquam ꝓ singulo tnodio solido.¬
⁊ ẜ hunc modum in quantũ fenu̾
petcora uł mancipia hec modis orrũ¬
bus reddere ⁊ aut legem commnunẽ
omnib eius humanitate ẽẽ. ⁊ pieta¬
te gaudentem. ⁊ omnib egenis con¬
cilentem ⁊ creditoribus medioere so¬
latium afferentem. hec gͥ q̃ a nouis
statuta sunt claritas tua in omni
ꝑuincia que tuo moderamine gu¬
bernatur ob euare festinet. scituris
omnibus creditorib quod si aliquid

Expanded text:
dimus, ex praesenti quidem tempore initium accipientem, in omne autem aevum modis omnibus observandam, feneratum vel alii aridi fructus, creditores tam quod dederunt accipientes quam pro usuris octavam modii partem annuam pro singulis modiis, vel siliquam pro singulo solido et secundum hunc modum in quantum fenus pecora vel mancipia, haec modis omnibus reddere; et hanc legem communem omnibus esse, humanitate et pietate gaudentem et omnibus egenis consulentem et creditoribus mediocre solarium adferentem. Haec igitur quae a nobis statuta sunt claritas tua in omni provincia quae tuo moderamine gubernatur observare festinet: scituris omnibus creditoribus quod, si aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprietatẽ iusum sb̃tendam a quo
oĩb aluis penis. ac si scd̾as eam conti
iciatur quid̾ ⁊ ip̃a penis periculumr¬
q sustineat. ⁊ cura sp̃e ccͥpture pp̃
stupium. ut n nuptias acͥbas desi¬

Expanded text:
prietatem et usum, subdendam quoque aliis omnibus poenis, ac si secundas eam contigiciatur quidem et ipsa poenis periculumque sustineat et circa spem scripturae propter stuprum, ut neque nuptias acerbas desi
Abbreviated transcription (Latin):
lierem uid̾e pat̾nas res quas pater
nõ existentib filiis restitui ꝑcepe¬
rat ei ⁊ rctipere ex omnib eas in¬
stabat. ti cessabat t̾onet satis fac¬
tio nr̃e legi ꝑ omnia ꝑueniret.
set in gemescebat iuite mulier
et dicebat. ⁊ ininstũ ẽẽ qiͣ ꝑ decep¬
tionem. dñm quidem uirũ fĩ do¬
tis tocius. ⁊ si p̾mori mulierẽ con¬

Expanded text:
lierem videre paternas res, quas pater lierem videre paternas res, quas pater non existentibus filiis restitui praeceperat ei, et recipere ex omnibus eas instabat neque cessabat, donec satisfactio nostrae legi per omnia perveniret. Sed ingemiscebat iuste mulier et dicebat iniustum esse quasi per detentionem dominum quidem. virum fieri dotis totius, et si praemori mulierem con
Abbreviated transcription (Latin):
ti siue solas eius qui gͣuabatur rec¬
titutione. ⁊ multa quedam zerant
⁊̃ cͣcͣ ip̃am u̾boꝵ differentiam ques¬
tio utrum defimctꝰ p̾cepisset res q̃
remanent post mortem eius qui
gͣuauatur restitutione oport̾e res¬
tiui: an ab solute restitui ꝙ relict̃
erat post detentionẽ lime ꝑtis. iu¬
beret. ⁊ introducebant᷑ ⁊̃ fidei cõ¬
missi ꝑsentiones ⁊ ex in opia rem
misuones cͥtuu ¶S tamqͣm nos du
opligari. set cum ꝓpria ambulare
quentatur. s futuriun erat quod
prediximꝰ ut quod fcre omnia cõ¬
sueuit tempus ostenderet indig̾e
quadam exceptione necta legem.
adierint nos uiri ⁊ mulieres ex his
lesi moriente nainz uiro quidem
ãmoto negotio uxor quid̃ ⁊ dotem
exigebat ⁊ donationis añ nuꝑtias
fce̾ ꝑtem seu pp̃ nuiptias quamui¬
ri moͬs ei dabat. sde fucti u̾o fr̃ a
liunde uendicabat res ⁊ prĩs pro¬
ferebat noluntatẽ ⁊ trabebat mu¬
lieris res dicens frẽm quidem su¬
um eas expendisse. se u̾o apud mnu¬

Expanded text:
e solas eius qui gravabatur restitutione; et multa quaedam erat etiam circa ipsam verborum differentiam quaestio, utrum defunctus praecepisset res quae remanerent post mortem eius qui gravabatur restitutione oportere restitui, an absolute restitui quod relictum erat post detentionem legitimae partis iuberet? Et introducebantur etiam fideicommissi persecutiones et ex inopia in rem missionobligari, sed cum propria ambulare quentatur: sed futurum erat, quod praediximus, ut quod ferre omnia consuevit tempus ostenderet indigere quadam exceptione necessaria legem. Adierunt enim nos viri et mulieres ex his laesi. Moriente namque viro in quodam moto negotio uxor quidem et dotem exigebat et donationis ante nuptias factae partem seu propter nuptias quam viri mors ei dabat; defuncti vero frater aliunde vindicabat res et patris proferebat voluntatem, et trahebat mulieris res, dicens fratrem quidem suum eas expendisse, se vero apud mu
Abbreviated transcription (Latin):
ad legis nos opus ad duxit. scimus
cnim qr ⁊̃ dud̃ dubitabat᷑ de resti.¬
tutionib. ⁊ si contigisset quasdara
ypothecas obligari cius qui restitu¬
none gͣuabatur plurime ꝯterri ꝑtio

Expanded text:
ad legis nos opus adduxit. Scimus enim quia etiam dudum dubitabatur de restitutionibus, et si contigisset quasdam hypothecas obligari eius qui restitutione gravabatur, plurimae contentio
Abbreviated transcription (Latin):
gra conẜuamus. in iuib soł m
ater heãt uium ⁊ fructum. set
in aliis reb hoc sanctimus ⁊ de¬
ẜuata: qñ manifeste cause in gra¬
titudinis demonstrant᷑ oĩum a¬
lioꝵ que de successionib dcã sunt

Expanded text:
gra conservamus, in quibus solum mater habeat usum et usumfructum. Sed in aliis rebus haec sancimus et deservata, quando manifestae causae ingratitudinis demonstrantur; aliorum omnium quae de su
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut si quis manu miserit aucil¬
lam. dem̃ eam ducat in uxorem. at
illa ut uidet᷑ elara ⁊ cͦpulata solue¬
rit cͥcamanumissorẽ m̾m̾ nõ sinit
lex ad ẜas nupt̾. uenire in nito pri
lud ut in uenientes dignam pu¬
tamus partem nr̃e fac̾e̾ sanctionis.
niptias. ¶Uotes autem quas ac¬
ceperunt ꝯͣhentes : nõ dabunt fa¬
tile mulierib ꝯsistentrb ad huc mra
gesserint instrar tonationis ꝙ agit᷑
recipient dotes qui dederunt eas ĩnia¬
turt mulierib mariti. ab beredibus
mulierũ cũ medii temporis fructib
tum. si u̾o nõ ꝯtigerit accipere ꝯͣben¬
mortẽ ẜ legẽ ab illoꝵ ꝑcipient here
tutelam gerat mulier filior pa lam
est. qr in puũm existentium nõ iu¬
rans ad secudas se uenire nupt̃. de¬
inde contempriens ⁊ pͥus conubiũ¬

Expanded text:
erminatum est, ut si quis manumiserit ancillam, deinde eam ducat uxorem, at illa ut videtur elata et epulata solverit circa manumissorem matrimonium, non sinit lex ad secundas nuptias venire invito priolud quoque invenientes dignam putavimus partem nostrae facere sanctionis: nuptias. Caput XXXIX Dotes autem, quas acceperint contrahentes, non dabunt facile mulieribus consistentibus adhuc magesserint, instar donationis quod et recipient dotes qui dederunt eas inmature mulieribus mariti ab heredibus mulierum cum medii temporis fructibustum est. Si vero non contigerit accipere conm legem ab illarum percipient heredt XL Si autem tutelam gerat mulier filiorum palam est quia impuberum existentium iurans non ad secundas venire se nuptias, deinde contemnens
Abbreviated transcription (Latin):
culi ⁊ femine fu̾int hoc ip̃m com¬
ponentes ¶Si uo mat̾ ⁊ filie sole ꝯ¬
sistant. ibi senatus consuitum me¬
diam quid̃ ꝑtem dabat matͥ. resi¬
diam u̾o mediam sororibus quan¬
tecum extitissent. e qr nõ primit᷑
correximꝰ mo ad ducimꝰ ad ꝯpetentẽ
correctionem. ⁊ in isto casu uocanteͤ

Expanded text:
culi et feminae fuerint, hoc ipsum disponentes. Si vero mater et filiae solae consistant, ibi senatusconsultum mediam quidem partem dabat matri, residuam vero mediam sororibus, quantaecumque extitissent. Quod quia non primitus correxiumus, modo adducimus ad competentem correctionem, et in
Abbreviated transcription (Latin):
modum. nicħ̾ eis sit in pedusitum
quol tempore exp̾centi ꝯstituta le¬
ge. ¶ Et illud aut̃ firmum quod ex
pͥmo mͥm̾o eist filiis maneat scd̃
quod suꝑ predictam a nob̾ constitu¬
tum eit sanctionem ¶Q si ante¬
imptialem tdonarionẽ quã irẽm
moriente marito lucrabat᷑ ꝯting̾
ad morientẽ filiũ ꝑuenire. ⁊ sp̃ ca¬

Expanded text:
modum, nihil eis impedimentum quolibet tempore ex praesenti constituta lege. Et illud autem firmum, quod ex primo matrimonio est, filiis maneat, quod super praedictam a nobis constitutum est sanctionem: quod, si antenuptialem donationem, quam mater moriente marito lucrabatur, contigerit ad morientem filium pervenire et
Abbreviated transcription (Latin):
linq̾ndea. aut danda nͥ rursus ĩ gͣ¬
titudinis rõ ꝯͣdicat. ¶ hoc idem ob¬
testate sũ emancipati ꝯsistant. for
san exprna uł mat̾na linea tescen¬
dentes ¶⁊ hoc dec̾nens recte in tu
ac si n scͥptum. i relictũ aut da
⁊ int̾ eos solos ex equo diuidit᷑. ut
participari ⁊̃ boꝵ scͥptum quid̾ in
quadam ꝯstitutione est. nõ tñ hec
diuident adinuicẽ gͣti filii p̾senti¬
probati ⁊ in gͣtitudine hiꝰ obnoxii ꝯ¬
stituti qualẽ leges qurrunt. talẽs
⁊ accedant. ⁊ ꝓat̾ni sunt ⁊ nature ĩ¬
iurient᷑ leges. palam qͦ est qm̃ ⁊¬

Expanded text:
linquenda aut danda; nisi rursus ingratitudinis ratio contradicat. Hoc idem obtestate forsan sive emancipati consistant, ex paterna vel materna linea descendentes. Et hoc decernens recte intuliac si neque scriptum neque relictum aut da inter eos solos ex aequo dividitur. Vt participari etiam horum, scriptum quidem in quadam constitutione est, non tamen etdivident adinvicem grati filii parentiprobati et ingratitudine huiusmodi obnoxii constituti, qualem leges quaerunt. Tales n accedant et protervi sint et naturae iniurientur leges. Palam quoque est q
Abbreviated transcription (Latin):
ipt̃. sue post nupt̃. hereditatẽ
in eis filii descendisse ꝯtingit. de
biis aut̃ que post ħ ad scõm ueni¬
unt uirum ita nobis pͥsens lex ꝯ¬
disponat᷑ ⁊ sauctiatur. gͦ necc̃e ẽ
alio moriente siue masculo siue
femina sũ testato moriat᷑. siue ⁊̃
sinc hoc int̾im ea que extestamẽ¬
to st̃ dicentes ita ao ordinem qui
filius testatꝰ fu̾it ⁊lrelin quat ma¬
tri sb̾am totam sũ ꝑtem eius aliqͣ
hant ilia accipiat ꝑ scͥpturam: qr
ubi custodire morientiũ uelurita

Expanded text:
ias sive post nuptias hereditatem in eis filii descendisse contigit. De his autem quae post haec ad secundum veniunt virum, ita nobis praesens lex disponatur et sanciatur. Ergo necesse est filio moriente sive masculo sive femina, sive testatus moriatur sive etiam sine hoc: interim ergo ea quae ex testamento sunt dicentes ita ad ordinem qui filius testatus fuerit et relinquat matri substantiam sive partem eius aliquam, hanc illa accipiat per scripturam, quia ubique custodire morientium volumus v
Abbreviated transcription (Latin):
nos similit̾ dicimꝰ. castrens iũ u̾o ⁊
qiͣ castrensiũ peculioꝵ exicipiatur
nem introduc̾e. s ẜas nupt̃. con¬
siderant ad hanc uenisse cogitatio
agens ad u̾sus cam aliquid de cla-
uilegiis uti. s ad quaie post pͥorẽ¬

Expanded text:
nos simul dicimus. Castrensium vero et quasicastrensium peculiorum excipiatur nem introducere, sed secundas nuptias considerans ad hanc venisse cogitationagens adversus eam aliquid declaretvilegiis uti: sed ad quale post pr
Abbreviated transcription (Latin):
restituens ⁊ quos accepit in medio
eructus. si u̾o mobilis fu̾it res. si
estitui quale ꝑtepit aut dimuni¬
ꝑcipere uatu̾it: iureiurando resti¬
tuentis: hoc indicando. si u̾o h ec
maturauit quid̃ s usus est. t̾cie
centesime reddat usuras. Si u̾o
nõ ualte locuplex fu̾it ⁊̃ fi deiusso¬
rem ⁊̃ hinc exigi ¶Si aut̃ nõ uain¬
erit fideinssorem dare tc̃ b iurato
est. mox aut̃ ut ad ẜas nuptias
uenerit ab eo quidederit unde dice¬
tur ap̃ quãqcum apparu̾it ꝑsonã¬

Expanded text:
restituens et quos accepit in medio fructus. Si vero mobilis fuerit res, si estitui quale percepit, aut deminupercipere valuerit, iureiurando restituendis hoc iudicando. Si vero non mutuavit quidem, sed usus est, tertiae centesimae reddat usuras. Si vero non valde locuples fuerit, etiam fideiussorem hunc exigi. Si autem non valuerit fideiussorem dare, tunc sub iuratorest. Mox autem ut ad secundas nuptias venerit, hoc ab eo, qui dedit, vindicetur, apud quamcumque apparuerit persona
Abbreviated transcription (Latin):
que ad ẜas ueniunt imptias. Iã
pridem eĩ ⁊ de hiis scͥpta est lex a
nobis ab ermoginẽ gloriose me¬
morie magistrũ sacroꝵ nostroꝵ
fcm̃ officioꝵ rescͥpta lex bilisarii
gloriosi precedens ꝯsulatum sep¬
timꝰ mmuilieres matres ad filii non
relinquentes lioeros. cum eins qͥ
mortuꝰ est fr̃ib sine cansatione o¬
uocari. successionem ⁊ eius cum u¬
su ĩ ꝓprietatem hr̃e firmam siue
pͥus ꝙͣ heres reiiquat᷑. siue ⁊̃ ad¬

Expanded text:
undas veniunt nuptias. Iam pridem enim et de his scripta est lex a nobis ad Hermogenem gloriosae memoriae magistrum sacrorum nostrorum factum officiorum rescripta, Belisarii gloriosi procedens consulatu sepquam sanximus matres ad filii non relinquentis liberos cum eius qui mortuus est fratribus sine causatione vocari successionem, et eius cum usu etiam proprietatem habere firmam, sive prius quam heres relinquatur sive
Abbreviated transcription (Latin):
re m̾m̾ uxorem. sũ ⁊̃ uxor maritum.
ab renuntiare ꝑceptioni. aut si
hoc uolu̾it set honorat defunctũ
sa suspensa sit ⁊ post ip̃a forsati lõ¬
ga reu̾cat᷑. rursus exactio: ꝓptea-
bñm nob̾ uisum est hr̃e. det̾mĩa¬
re cãm iusq ad annũ quid̃ nõ ẽe
penitꝰ petitionem relicti nͥ tñ modꝰ
sac̾docii adneniers alt̾i ꝑ sonaꝵ sta¬
tim p̾beat ꝑceptionem ut pote ip¬
damꝰ quid̃ ꝑsone huic accipere qd̾¬
no alit̾ h oc accipere nisi iuratoriã
cantionẽ exposu̾it ⁊ suppo su̾it suas
res. ⁊ hoc ꝙ tacite ex hac lege dariꝰ
ut si ad ẜas uenerit impt̃: reddat

Expanded text:
m uxorem, sive etiam uxor maritum abrenuntiare perceptioni, aut si hoc voluerit, sed honorat defunctum,sa suspensa sit et post tempera forsitan longa revertatur rursus exactio, propterea bene nobis visum est habere determinare causam, et usque ad annum quidem non esse penitus petitionem relicti, nisi tamen modus sacerdotii adveniens alteri personarum statim praebeat perceptionem, utpote nedamus quidem personae huic accipere qnon aliter hoc accipere nisi iuratoriam cautionem exposuerit et supposuerit suas res hoc quod tacite ex hac lege damus, ut si ad secundas venerit nuptias, reddat
Abbreviated transcription (Latin):
cantiones. nos gͥ uidentes piurimaᷤ
muueres desiderio nuptiaꝵ nõ pp̃fi
iurantes ⁊ nubentes ⁊ tnͣs cendentes
morientiũ uolmtates extimauimꝰ
pͥus int̾im sactionem mederi ꝑtem
ꝓ .i. ꝑuirum eis cohibere. nec sine
reat iegi. ut oporteret si nĩo filus
existentes mulieres ħ iurare sacͣ¬
mentũ. s ⁊̃ filios hñtib adiacebit
ius iurand̃ ꝙ dñi simul ⁊ defuncti
aĩam ꝯtristaret. cum uti ꝑiu titm

Expanded text:
cautiones. Nos igitur videntes plurimas mulieres desiderio nuptiarum, non proiurantes et nubentes et transcendentes morientium voluntates, aestimavimus prius interim sacratiorem mederi partem et periurium eis cohibere nec sinerrat legi, ut oporteret sine filiis existentes mulieres hoc iurare sacramentum, sed etiam filios habentibus adiacebat iusiurandum, quod deum simul et defuncti animam
Abbreviated transcription (Latin):
tram legem. tñ sñ flliis casu cons¬
ex igi afiliis aurutti uisi forte sũs
inuidia sit uiri facultas ⁊ heãt an¬
rum ⁊ argentũ ⁊ uestes ⁊ quicquid
electionẽ tunc matͥ sue uelit res
accipere ⁊ dare fideiussoriam cauti¬
onem sũ p̾dcãs accipere usuras. tã
tonatio tam in pecciuis quam in¬
mobili reb sit. In mobiles qui¬

Expanded text:
tram legem tam sine filiis casu moriexigi a filiis aurum, nisi forte sine invidia sit viri facultas et habeat aurum et argentum et vestes et quidqelectionem matri, sive velit res accipere et dare fideiussoriam cautionem sive praedictas accipere usuras; dicit res et donatio tam in pecuniis quam immobilibus rebus sit, immobiles qui
Abbreviated transcription (Latin):
si qui u̾o prionb nõ ꝯten ꝑti nup¬
tiis ĩ ad secundas uenerint nupti¬
as. necc̃e est iegi hos ꝓpon̾e. aut si¬
ne filiis ex istentes ex priorib . xͭ se¬
cundis aut̃ filoios hũtes. at ĩ ex
tes & ex primis aut si ne filiis ex
ambob aũ parentes exutro. ¶Si
gͥ sine filiis manserint expriorib¬
tem ibunt oĩ mõ obẜuatione lib̃i.
mulicrib aut̃ solũ mõ in minebit
metus. ut nõ añ annale tempus
siciuid rale gesserunt ⁊ innat᷑as cõ¬
trex̾int nuptias sb̾ibunt penas: a¬
lias quidem si sine filiis expriorib
suit m̾m̾iis. maiores aut̃ si ⁊̃ filii
suuit. si eĩ nõ est soboles in famia
mox sequet᷑. ⁊ erit oĩo mulier pp̃ o
nuptiaꝵ festinationẽ in famis et

Expanded text:
Si qui vero prioribus non contenti nuptiis etiam ad secundas venerint, necesse est legi hos ponere aut sine filiis existentes ex prioribus, ex secundis autem filios habentes, aut etiam e  parentes autem ex primis, aut sine filiis ex ambobus, aut parentes ex utroque. Si igitur sine filiis manserint ex prioribem ibunt omnino omni observatione liberi, mulieribus autem solummodo imminebit metus, ut non ante annale tempus si quid tale gesserint et immaturas contraxerint nuptias, subibunt poenas, alias quidem, si sine filiis ex prioribus sint matrimoniis, maiores autem, si etiam filii sint. Si enim non est soboles, infamia mox sequetur, et erit omnino mulier propter nuptiarum festinationem infamis, et