comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ramꝰ dico aspicientes in aucto
mꝰ. ⁊ qͥa tõe ꝯsũmat plena beati¬
tudine. ⁊ qͥa idem passus ẽ. unde
subdit qͥ et̾no gaudio ad qͦd ꝑ
passionẽ itur s̃ ꝓposito sustinu¬
it crucẽ confusioẽ contẽpta .i.
neglecta. u̾ecundia humana.
sic ⁊ nos ȩt̃no gaudio ꝓposito nob̾.
pꝰ habita ꝯfusione debemꝰ curre¬
re. Clł ꝓposito sͥ gaudio tẽꝑalisieg.¬
ii. potiꝰ sustinuit crucẽ confusi¬
one contenta. qͥ a uoluert̃ eum¬

Expanded text:
Curramus dico aspicientes in auctorCurramus dico aspicientes in auctormus, et quia idem consummat plena beatitudine, et quia idem passus est. Unde subdit: Qui aeterno gaudio, ad quod per passionem itur, sibi proposito sustinuit crucem, confusione contempta, id est neglecta verecundia humana. Sic et nos aeterno gaudio proposito nobis posthabita confusione debemus currere. Vel, proposito sibi gaudio temporalis regni. Potius sustinuit crucem confusione contempta, q
Abbreviated transcription (Latin):
matio fideliũ simul fiat. Uł illi pͥo¬
resñ acceꝑut statĩ reꝓmissionẽ.
ñ: Dõ ꝓ nob̾ ꝓuidente aliqͥd meliꝰ.
scił. ut naturã nr̃am assumeret.
⁊ głosius eos nob̾cum exaltaret uñ
& si illi tenuer̃t fidẽ. qͥ tamdiuex¬
pectauer̃t. reqͥem. multomag̾ noᷤ¬
nos. Post fidei cõmendationẽ. ad
ilid̾ qͦd ceꝑat redit. ex hortans eos
bes exemplosui. iii
estu traibulatioñ
nos refrigeranti⁊
uoctrinis complu¬
unt. impositam
nobis in exẽplum
fidei. & oꝑum. de¬
ponentes pͥus
omne pontus
peccatoꝵ qͦd ẽ iã¬
& pecc̃m c̾cũstans nos .i. pecẽm qͦd
c̾cũstat. & ĩminet nob̾. ⁊ si ñ dum
insit. Clł deponentes om̃e pontͦ.¬
.i. tediũ qͦd fit ꝑ tͥbulationes. ut
scił.iam ñ tedeat pati. ⁊ pecc̃m
cͥcũstans nos .i. renuntiantespec¬
catis que undiq cͥcunueniunt.
ꝑ pacientiã succincti. atq expe¬
diti. cramꝰ sine dubitatiõe ad cer¬
tam̃ martyrii qͥa ẽ ꝓpositũ nob̃.

Expanded text:
 illi priores non acceperunt, statim repromissionem, id non? Deo providente aliquid melius, scilicet ut naturam nostram assumeret, et gloriosius eos nobiscum exaltaret. Und si illi tenuerunt fidem qui tandiu exspectaverunt requiem, multo magis nonos. Post fidei commendationem ad illud quod coeperat redit exhortans eos bes exemplo suo in aestu tribulationum nos refrigerant, et doctrinis compluunt. Impositam, nobis in exemplum fidei et operum. Deponentes prius omne pondus peccatorum quod est ja peccatum circumstancumstat et imminet nobis, et si nondum insit. Vel, deponentes pondus, taedium quod fit per tribulationes, ut scilicet jam non taedeat pati; et peccatum circumstans nobis, id est renuntiantes peccatis quae undique circumveniunt, per patientiam succincti atque expediti. Cur minus sine dubitatione ad certamen martyrii, quia propositum nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fidẽ antiqͥ fideles oꝑati st̃ uł pas¬
si ꝓfide. & tñ hii om̃s ꝓbati testimo¬
nio fidei .i. qͦd fides de his ꝑhibuit.
ñ adhuc acceꝑunt reꝓmissionẽ .i. ple¬
nã corꝑis ⁊ ammȩ beatitudinẽ .i. duas
stolas. & si singłas do aliqͥd ꝓ nob̾ me¬

Expanded text:
per fidem antiqui fideles operati sunt, vel passi pro fide. Et tamen hi omnes probati testimonio fidei, id est quod fides de his perhibuit, non adhuc acceperunt repromissionem, id est plenam corporis et animae beatitudinem, id est duas stolas etsi singulas, Deo aliq
Abbreviated transcription (Latin):
atis. quȩ ẽ dilẽctio.⁊ ꝯcordia. ⁊ seqͥmi¬
castitatẽ m̃tis & corꝑis. Clñ. Seati mũ¬
do coroe. qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. sñ qͣ.
scił. pace. & scĩmonia nemo uidebit
dm̃. ad eo. necessaria ẽ. cõntendendo
enĩ. ocłm extinguimꝰ. Eoce qͦmͦ ext̾¬

Expanded text:
atis, quae est dilectio et concordia. Et sequimatis, quae est dilectio et concordia. Et sequimcastitatem mentis et corporis. Unde: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Sine qua, scilicet pace et sanctimonia, nemo videbit Deum. Adeo necessaria; contundendo enim oculum exstinguimus. Ecce quomodo exter
Abbreviated transcription (Latin):
habeatis talẽ fructũ. manꝰ .i. affectũ
caritatis. qͦ dm̃ olim ꝯplectebamini.
mͦ pemissas .i. pigͣs ad elemosinas. &
genua soluta .i. fortitudinẽ qͣ firmit̃
stat᷑. ut genib q̃ soluta ẽ refrigidata
caritate. erigite sursũ ad dm̃. ut nec
ocio torpeatis. nec debilitate hesite
cedat. confitendo qͦd credit. & si opꝰ
ẽ patiendo. Quȩ fides recte d̃r pes:
qͥa totũ portat. Ita rectos facite: ut
ñ qͥs .i. ñ aliqͥs erret a uia rectitudi
is .i. ut ñ aliqͥs deuiet a uia uera fi¬
Dei. sicut ille q̃ carnales obseruanti¬
as recipit. qͦd ẽ errare.⁊ ñ sit claudi¬
cans.i. ñ claudicet. ut qͥ timore pas¬
siõĩs titubat. mag̾ aũ sanet᷑. si erra¬
uit. uł timuit. Sł recti g̃ssus st̃ pedi¬
bꝰ. recta intentio inoꝑib. ⁊ ẽ. facite
ctã intentionẽ in oꝑib. ut ñ clau¬
dicans qͥs in bonis oꝑib erret. auia
rectitudinis .i. rectȩ intentioĩs. ma¬
pacẽ etiã cũ tͥbulatorib ur̃is habe¬

Expanded text:
habeatis talem fructum, manus, id est affectum charitatis quo Deum olim complectebamini modo, remissas, id est pigras ad eleemosynas, et genua soluta, id est fortitudinem qua firmiter statur in genibus quae soluta est refrigidata charitate, erigite, sursum ad Deum, ut nec otio torpeatis, nec debilitate haesitecidat, confitendo quod credit, et, si opus est, patiendo. Quae fides recte dicitur pes, quia totum portat. Ita rectos facite ut ne quis, id est non aliquis erret a via rectitudinis, id est ut non aliquis deviet a vera vita fidei, sicut et ille qui carnales observantias recipit: quod est errare. Et non sit claudicans, id est non claudicet, ut qui timore passionis titubat: magis autem sanetur, si erraverit vel timuerit. Vel recti gressus sunt pedibus, recta intentio in operibus. Et est, facite  claudicans, quis in bono opere erret a via rectitudinis, id est rectae intentionis; mapacem etiam cum tribulatoribus vestris habe
Abbreviated transcription (Latin):
tres carnis intẽpore paucoꝵ
dierũ erudiebant nos. ⁊ ħ sed̾m
uoluntatẽ suã .i. in his q̃ uo
ad id qͦd utile ẽ .i. ad fidẽ. ⁊ bo¬
nã uitam. erudit dico si sumꝰ
in recipiendo sc̃ificationẽ eiꝰ.
.i. si recipimꝰ disciplinã eiꝰ: quȩ
nos sc̃ificat. e uł ita. erudit ad

Expanded text:
tres carnis, et in tempore paucorum dierum erudiebant nos. Et hoc secundum voluntatem suam, id est in his quae volad id quod utile est, id est ad fidem et bonam vitam. Erudit, dico, si sumus in recipiendo sanctificationem, id est si recipimus disciplinam ejus quae nos sanctificat. Vel ita
Abbreviated transcription (Latin):
da monstͣrͣet ⁊ om̃ia t̾rena mala
sustinuit. q̃ sustinenda p̃cipie¬
bat. ut nͨ in illis quereret᷑ felici¬
tas. nͨ in istis timeret᷑ infelicitas.
Nat᷑ enĩ de matre quȩ qͣmuis
a uiro intacta conceꝑit. sẽꝑq is¬
tacta ꝑmanserit. fabro tñ des¬
ponsata erat. omnẽ carnalis No¬
bilitatis tumorẽ extinait. Nat᷑
etiã in ciuitate bethleẽ. quȩ int̾
om̃s ciuitates iudeȩ erat exigu¬
a. noluit quẽqͣm de t̾renȩ ciui¬
tatis sublimitate głari. pauꝑ
etiã factꝰ ẽ. cuiꝰ st̃ om̃ia. ne de
t̾renis diuitiis qͥsqͣm extolleret᷑.
noluit Rex ab hominib fieri.
qͥa humilitatis uiã ostendebat
miseris. Esuriuit. qͥ om̃s pascit.
sitiuit qui ẽ fons sitientiũ. fa¬
tigatꝰ ẽ ex itinerei qͥ uiã nob̾ fe¬
cit in celũ. obmutuit. ⁊ obsur

Expanded text:
t omnia terrena mala sustinuit quae sustinenda praecipiebat, ut nec in illis quaereretur felicitas, nec in istis timeretur infelicitas. Natus enim de matre, quae quamvis a viro intacta conceperit, semperque intacta permanserit, fabro tamen desponsata erat, omnem carnalis nobilitatis tumorem exstinxit. Natus et in civitate Bethlehem, quae inter omnes civitates Judaeae erat exigua, noluit quemque de terrenae civitatis sublimitate gloriari. Pauper etiam fons est cujus sunt omnia, ne de terrenis divitiis quisquam extolleretur; noluit rex ab hominibus fieri, quia humilitatis viam ostendit miseris. Esuriit qui omnes pascit; sitivit qui est fons sitientium; fatigatus est ex itinere qui viam nobis fecit in coelum; obmutuit et obsur
Abbreviated transcription (Latin):
betis deficere. s ad huc facere
Hec st̃ uerba xp̃i in ꝓuerbiis
salomonis. noli neglig̾e disci
usq ad defectũ ꝯum argueris
abeo. qͥ purgat pec¬
cata.⁊ Non debes fati¬
gari. dum argueris.
quẽ enĩ diligit dñs
ut coronet castigat.
.i. castũ facit corripi¬
endo. flagellat aũ
qͦlibet mn filiũ quẽ¬
reciꝑit .i. quẽ recepturꝰ ẽ in heredita¬
tẽ et̾nam. ab dit. ominẽ etiã unicũ. &

Expanded text:
betis deficere, sed adhuc facere haec sunt verba Christi in Proverbiis Salomonis. Noli negligere disciusque ad defectum, dum argueris ab eo, qui purgat peccata. Et non debes fatigari dum argueris; quem enim diligit Dominus, ut coronet, castigat, id est castum facit corripiendo. Flagellat autem quolibet modo filium querecipit, id est quem recepturus est in haereditatem aeternam. Addit: O
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ .i. qͥa inuisibilia iꝑsiꝰ .i. ip̃e natura in¬
uisibilis. intellecta ñ corporea. uł ymagi¬
naria uisione. s tm̃ intellecta ea ui men
q̃ fc̃a sunt: & si ñ ꝑlegẽ scͥptam. qͣm ñ habu¬
eit. conspiciunt᷑ a creat᷑a mundi .i. ãb hoĩe.

Expanded text:
id est ipse natura invisibilis intellecta, non corporea, vel imaginaria visione, sed tantum intellecta ea vi mentfacta sunt, et si non per legem scriptam quam non habuerunt, conspiciuntur a creatura mund
Abbreviated transcription (Latin):
qͣre ipsã qͦ ueritatẽ nulla ex parte dissi¬
milẽ. in ipso. & cum ipso patre ueneremꝰ.
quȩ forma ẽ om̃ium. quȩ ab uno facta
st̃ om̃ia. & ad unũ referunt᷑ quȩ tñ om̃ia
neq fierent a patre ꝑfiliũ. neꝙ suis fim¬
b salua ẽẽnt. ñ łs sũme bonꝰ eẽt qui et
nulli natȩ quȩ abipso bona eẽt inudit.
&m ipso bono alia qͣntũ uellent alia qͣn¬
tũ possent. ut man̾ent dedit. QRe ipsũ
donũ dei. cũ patre. & filio eque incõmu¬
tabile colere. & tenere nos conuenit. ui¬
sumꝰ. in qͦ sumꝰ. ꝑ quẽ sumꝰ. a qͦ discessimꝰ. cui dissi¬
miles facti sumꝰ. a qͦ ꝑire ñ ꝑmissi sumꝰ. pͥncipi¬
um ad qͦd recurrimꝰ. & formã qͣm seqͥm᷑. gr̃am ꝑ
qͣm reconciliam᷑. unũ. qͦ auctore conditisumꝰ.
& similitudinẽ eiꝰ ꝑqͣm ad unitatẽ reformam᷑

Expanded text:
re ipsam quoque veritatem nulla ex parte dissimilem; in ipso, et cum ipso Patre veneremur: quae forma est omnium, quae ab uno facta sunt, et ad unum referuntur, quae tamen omnia neque fierent a Patre per Filium, neque suis finibus salva essent, nisi Deus summe bonus esset, qui et nulli naturae quae ab ipso bona esset, invidit: et in ipso bono, alia quantum vellent, alia quantum possent, ut manerent, dedit, quare ipsum donum Dei cum Patre et Filio aeque incommutabile colere, et tenere nos convenit, unsumus, in quo sumus; a quo discessimus, cui dissimiles facti sumus, a quo perire non permissi sumus: principium ad quod recurrimus, formam quam sequimur, gratiam qua reconciliamur, unum quo auctore conditi sumus, et simi
Abbreviated transcription (Latin):
corpora ur̃a hostiã. tñ obseqͥum ur̃m totũ
in p̃dictis sit rõnabile .i. cũ discretiõe. neqͥd
tigetis ut ñ naturȩ defectu cogant᷑ dissolui:
s uitiis mori. Eẜ nolite. łłic anima iubet᷑.
sacͥficiũ deo offerri: sicut añ iusserat cor
pora d̃o offerri. Si enĩ corpꝰ qͦ inferiore tam¬
qͣm famulo uł instrum̃to utit᷑ anima cũ
eiꝰ usus bonꝰ & rectus. ad d̾m refert᷑ sacͥficiũ ẽt
multornagis anima ipsa fit sacrificiũ. cũ
ige diuini amoris accensa. formã concupis¬
centiȩ secłaris amittit. & deo se referens ei tã¬
qͣm incõmutabili formȩ subdita reformat᷑.
ẽ amissa ymago cłi. Nã si ñ amisisset homo
ymaginẽ. & rursũ si totũ amisisset. ñ dice¬
ret᷑ renouamini in nouitate sensus ur̃i.¬
uł mentis ur̃e. ut incipiat illa ymago ab
illo reformari. a qͦ formata ẽ. Nlon enĩ refor¬
mare seipsã potest. sicut potuit deforma

Expanded text:
corpora vestra hostiam; tamen, obsequium vestrum, totum in praedictis sit, rationabile, id est cum discretione ne quid tigetis, ut non naturae defectu cogantur dissolvi, sed vitiis mori. Et nolite. Hic anima jubetur in sacrificium Deo offerri, sicut ante jusserat Deo corpora offerri. Si enim corpus quo inferiore tanquam famulo, vel instrumento utitur anima, cum ejus bonus usus et rectus ad Deum refertur, sacrificium est, multo magis anima ipsa sit sacrificium, cum igne divini amoris accensa, formam concupiscentiae saecularis amittit, et Deo se referens ei tanquam incommutabili formae subdita reformatur.est amissa imago Dei. Nam si non amisisset homo imaginem Dei, et rursum si totum amisisset, non diceed reformamini in novitate mentis vestrae : ut incipiat illa imago ab illo reformari, a quo formata est. Non enim reformare se ipsam potest, sicut potuit deforma
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd. & ars q̃dam omipotentis atq sapientis d̾
plena om̃ium rõnũ uiuentiũ inconmutabi¬
liũ. & om̃s unũ in ea. sicut ipsa unũ ẽ de uno.
cũ qͦ unũ. uͥ nouit omĩa d̾̃s quȩ fecit ꝑ ipsã.
& iõ cũ decedant & succedant tẽpora. ñ de¬
cedit aliqͥd . uł. succedit scientiȩ dei. Nenĩ¬

Expanded text:
s quaedam omnipotentis atque sapientis Dei, plena omnium rationum viventium incommutabilium; et omnes unum in ea, sicut ipsa unum de uno, cum quo unum. Ibi novit omnia Deus quae fecit per ipsam, et ideo cum decedant et succedant tempora, non decedit aliquid vel succedit scientiae Dei. Non
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. Non gͦ ꝓpt̾ hoc naturã sũmi boni sim¬
plicẽ ẽẽ aicimꝰ. quia ẽ pater in ea solus. aut filiꝰ
uer̃t. s iõ simplex dicit᷑ qͥa ẽ hoc qͦd habet. excep¬
to qͦd relatiue qͦ ꝑsona ad alterã dr. nec ẽ ipsa.
Nã utiq pat̾ habet filiũ ad quẽ relatiue dicit᷑
nec tam̃ ẽ filius. & filius habet patrẽ. nec tam̃
ipse ẽ pater. ꝓpt̾er hoc itaꝙ & natura hec dr sĩ¬
plex. qͦd ñ sit aliud habens. & aliud id qͦd habet.
sicut & in oeceris reb ẽ. Nenĩ habens liquorem.
liquor ẽ nec corpus color. nec aer lux. Non gͦ pa¬
deusẽ s ipsa trimtas unus solus est deus. Iꝑsi
gloria. Quasi. & cum talis sit. ipsi scdm sub̾am
singularit uni. sit gloria. ñ iustis ipsis. & hoc ĩ
tractatum legis & fidei. & naturã iudaicippł
& gentilis ad bonam uitam agendã horta¬
tur. Hluc usq enĩ. ne alt̾ adc̃isus alterum
inflaret. monuit. Hinc ẽ moralis admoni¬
tio. qͣ monet. ut alt̃ de alt̾ius utilitate la¬

Expanded text:
is. Nam propter hoc naturam summi boni simplicem esse dicimus, quia est in ea Pater solus, aut Filius verunt; sed ideo simplex dicitur, quia est hoc quod habet, excepto quod relative quoque persona ad alteram dicitur, nec est ipsa. Nam utique Pater habet Filium, ad quem relative dicitur, nec tamen est Filius; et Filius habet Patrem, non tamen ipse est Pater. Propter hoc itaque et natura haec dicitur simplex, quod non sit aliud habens, et aliud id quod habet, sicut et in caeteris rebus est. Non enim habens liquorem, liquor est, nec corpus color, nec aer lux. Non ergo PaDeus est; sed ipsa Trinitas, unus Deus est solus. Ipsi gloria, quasi dicat: Et cum talis sit, ipsi secundum substantiam singulariter uni sit gloria, non ipsis, et hoc in tractatum legis et fidei et naturam Judaici populi et gentilis ad bonam vitam agendam hortatur. Hucusque enim ne alter adversus alterum superbiret monuit. Hinc moralis admonitio, qua monet ut alter de alterius utilitate la
Abbreviated transcription (Latin):
ficiũ ẽ. Eẽ gͦ corpora nr̃a st̃ hostia dło accep¬
tabilis. si ipsa incontaminata seruemus.
dissimiles illis qͥ uoluptatib carnis serui¬
unt. Et nota qͦd ait. hostiã uiuentẽ. Olim
qͥdem apud uet̾es oblata hostia occidebat᷑.
ut homines causa pecci ȩt̃nȩ morti subiecti.
ostendent᷑. ñc aũ qͥa ꝑ donũ di purificatist̃
homines & a scła morte lib̾ati. uiuã hostiã

Expanded text:
c ergo corpora nostra sunt hostia Deo acceptabilis, si ipsa incontaminata servemus, dissimiles illis qui voluptatibus carnis serviunt. Et nota quod ait hostiam viventem olim quod, apud veteres, oblata hostia occidebatur, ut homines causa peccati, aeternae morti subjecti ostenderentur. Hunc autem quia per donum Dei purificati sunt homines, et a secunda morte
Abbreviated transcription (Latin):
filio. missus ẽ idem ci filiꝰ. qͣã a patre & uerbo
eiꝰ factum ẽ ut mitteret᷑ .i. hominib incarna¬
cũ: qͥa inmundo erat. Qua ꝓpt̃ pat̃ inuisibilis .u¬
na cũ filio secũ iuisibili. eundẽ filiũ iusibilẽ
faciendo misisse eũ dictus ẽ qͥ si ita uisibilis fi¬
eret. ut cũ patre inuisibilis eẽ desisf̾et. ita mis
ẽ forma serui. ut maneret incõmutabilis for
teret᷑. Cur qͦ ait. a meipso ñ ueni: Iam hoc scđ̾m

Expanded text:
Filio missus est idem Filius, quia a Patre et verbo ejus factum est ut mitteretur, id est, incarnacum, quia in mundo erat. Quapropter Pater invisibilis una cum Filio secum invisibili, eumdem Filium visibilem faciendo, misisse eum dictus est, qui si ita visibilis fieret, ut cum Patre invisibilis esse desisteret, est forma serui, ut materetur. cur ergo ait: et a me ipso non ueni? iam hoc secundum
Abbreviated transcription (Latin):
in se infinita sc̃. Ita & singła st̃ in singłis:
& om̃ia st̃ in singłis. & sigła inom̃ib. & u¬
nũ omĩa. ⁊gͦ confuse accipiendũ ẽ. qͦdait
apłs. ex ipso. & ꝑ ipsũ. & in ipso st̃ om̃ia: ex
in ipsis. nec ait ipsis gła. s ipsi. insinuare
uolens hanc tͥnitatẽ umũ dñm d̃mẽe. Illud¬
ꝙͦ uigilant̃ attende. ne qͥa patrẽ uolens in¬
telligi. dixit ex tpso. sic intelligas om̃ĩa ex
patre eẽ. ut neges om̃ia ẽẽ ex filio. uł ex sp̃u
sc̃o. cum ex patre. & ꝑ patrẽ & in patre oĩa
de sp̃u sc̃o. dici potest. Ac ꝑ hoc dum dicit᷑
ex ipso. & ꝑ ipsũ. & in iꝑso st̃ om̃ia: sine
dubio pat̾s. & filii. & sp̃s sc̃i. demonstrat᷑

Expanded text:
nita sunt. Ita et singula sunt in singulis, et omnia in singulis, et singula in omnibus, et unum omnia. Non ergo confuse accipiendum est quod ait Apostolus ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia. Ex in ipsis; nec ait ipsis gloria, sed ipsi. Insinuare volens hanc Trinitatem unum Deum esse. Au vigilanter intende, ne quia Patrem volens intelligi, dicit ex ipso, sic intelligas omnia esse ex Patre, ut neges omnia esse ex Filio, vel ex Spiritu sancto, cum ex Patre, et per Patrem, et in Patre omnia Spiritu sancto dici potest. Ac per hoc dum dicitur ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia, sine dubio Patris, et Filii, et Spi
Abbreviated transcription (Latin):
ctũ. unũ scił. dñm ẽẽ solum. cui seruit᷑ illa de¬
bet᷑ quȩ latͥa greco uocabulo ñcupat᷑. Patri
enĩ & filio &e sp̃ui sc̃o: latria debet᷑. Pãter. ñ
habet patrẽ de quo sit: filiꝰ aũ de patre ẽ. ut
sit. atq ut illi coet̃nus sit. Ymago enĩ si per¬
fecte implet. ilto cuiꝰ ẽ ymago. ipsa coeqͣtur
ei. ñ stło ymagini sue ubi iã ẽ sũma congru¬
entia. & pͥma eqͣlitas. & pͥma similitudo.
nulla in re dissidens. & nullomͦ ineqͣlis. &
nulla ex parte dissimilis. s ad identidẽ res¬
pondens ei. cuiꝰ ẽ ymago. uͥ ẽ pͥma. & sũma
uita. cui ñ aliud ẽ uiuere. & aliud intellig̾e¬

Expanded text:
solum, cui servitus illa debetur, quae latria Graeco vocabulo nuncupatur. Patri, enim et Filio et Spiritui sancto latria debetur. Pater non habet Patrem, de quo sit; Filius autem de Patre est, ut sit, atque ut illi coaeternus sit. Imago enim si perfecte implet illud cujus imago est, ipsa coaequatur ei, non illud imagini suae, ubi jam est summa congruentia, et prima aequalitas, et prima similitudo, nulla in re dissidens, et nullo modo inaequalis, et nulla parte dissimilis, sed identidem respondens ei cujus imago est. Ubi est prima et summa vita, cui non est aliud vivere, et aliud esse, se
Abbreviated transcription (Latin):
in qͦ ẽ. s eciã eiꝰ exemplo inqͥnentur
radix amara dulces fructꝰ ñ ꝓfert. s
sui similes .i. amaros.⁊ fons sulphure¬
uis. aqͣs ñ habiles ad bibendũ. ita ma¬
la cogitatio ñ dulces fructꝰ .i. dilectio
dit᷑ iter ad celũ. Deĩ qͦmͦ contẽplari
debeant. ne qͣ radix amaricudinis.
g̃minet. ostendit ꝑ patres. in qͥbꝰ ali¬
qͦs de illis notat subdens. Ne qͥs. &
at carnales obseruantias. aiͣ. concu¬
binã. q̃ ẽ sp̃ualis formcatio. aut ꝓ¬
phanꝰ .i. ꝓrsus fidẽ negligens & alie
esau. Qlł ad litterã. ne qͥs sit
fornicator aut ꝓfanꝰ. ut e¬
sau. Erant enĩ int̃ uideos
aliqͥ sedatores esau ĩ fornicatiõe. & in castri¬
margia. esaudi fornicator qͥa ꝯt᷑ uolunta¬
tẽ pat̾o. ⁊ matͥo. uxores aliemgenas duxit.

Expanded text:
in quo est, sed etiam ejus exemplo inquinentur in quo est, sed etiam ejus exemplo inquinentur radix amara dulces fructus non profert, sed sui similes, id est amaros, et fons sulphureus aquas non habiles ad bibendum; ita mala cogitatio non dulces fructus, id est dilectioditur iter ad coelum. Deinde quomodo contemplari debeant ne qua radix amaritudinis germinet, ostendit per partes in quibus aliquos de illis notat, subdens: Ne quis, eat carnales 263 observantias, quasi concubinam quae est spiritualis fornicatio. prorsus fidem negligens, et alienEsau. Vel ad litteram, ne quis sit fornicator aut profanus ut Esau. Erant enim inter Judaeos aliqui sectatores Esau in fornicatione etiam in gastrimargia. Esau dicitur fornicator, quia contra voluntatem patris et matris uxores alienigenas duxit.
Abbreviated transcription (Latin):
henne ñ facis malũ. ẽ qͥdem irte fi¬
des. qͦd credis futurũ d̃i iudiciũ. gay¬
deo fidei tuȩ s ad huc timeo maliciȩ
ñ uidebit᷑ d̾s. Nã uñ uideamꝰ dm̃. ñ
babebimꝰ. si ꝯtendendo in nob̾ ipsũ o¬
culũ extinacerimꝰ. simꝰ pacifici ut ag¬
noscam᷑ filii. simꝰ mundi corde ut ui¬
deamꝰ dm. Beati enĩ pacifici. qm̃ filis
dei uocabunt᷑ beati mundo corde. ⁊ ce
nos ad pacẽ. ⁊ pacientiã. ⁊ ne dubite¬
tis posse ẽẽ tam patientes. qͥa gr̃a
dei p̃sto ẽ. s cauete ne desitis ei. ⁊ ħ
ẽ seqͥmim pacẽ uos dico contẽplas¬
attendite. ⁊ consid̾ate. ne qͥs urm̃ de¬
sit gr̃ȩ. qͣm humane pͣuitatis m̾itũ.
sepe repellit. ħ aũ mͦ potestis retin̾e
gr̃am. C auete ne qͣ radia. scił. mala
cogitatio a maritudinis .i. noxiȩ de¬
lectationis. ex qͣ ꝓuenit amaritu¬
do sursũ g̾minans .i. a consensu. &
oꝑatione ueniens impediat. illã gͣ¬
tiam. ⁊ ꝑ illã amaritudinẽ. ñ solũ ille

Expanded text:
hennae non facis malum, est quidem in te fides, quia credis futurum Dei esse judicium: gaudeo fidei tuae, sed adhuc timeo malitiae non videbitur Deus. Nam unde videamus Deum, non habebimus, si contundendo in nobis ipsum culum exstinxerimus; simus pacifici, ut agnoscamur filii; simus mundi corde, ut videamus Deum. Beati enim pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur. Beati mundo corde, etc. vos ad pacem et patientiam, et ne dubitetis posse esse tam patientes, quia gratia Dei praesto est. Sed cavete ne desitis ei. Et hoc est: Sequimini pacem. Vos, dico, contemplanattendite et considerate ne quis vestrum desit gratiae, quam humanae pravitatis meritum saepe repellit. Hoc autem modo potestis retinere gratiam. Cavete ne qua radix, scilicet mala cogitatio, amaritudinis, id est noxiae delectationis, ex qua provenit amaritudo, sursum germinans, id est ad consensum et operationem veniens, impediat illam gratiam, et per illam amaritudinem, non solum ille
Abbreviated transcription (Latin):
ta enĩ ħ appellat honorẽ ⁊ dignitatẽ sac̃¬
dotii. qͥa añ sac̃dotiũ aaron om̃s pͥmoge¬
bat. eiq bũdictio dabat᷑. Ecce qͣm ꝓcul a
religione fuit esau. qͥ ꝓ uentre dedit bñ
dictionẽ cuiꝰ factũ iõ cõmemorat. ut de¬
hortet᷑ ab illiꝰ similitudine. Scitote enĩ.¬
Qiͣ. ne sitis ut esau. qͥa ipse reꝓbatꝰ ẽ. Scito¬
te eni qm̃ & postea cupiens hereditare
bñdictionẽ. reꝓbat᷑ꝰ ẽ. adeo ysaac ꝯfir
mante bũdictionẽ qͣm fecerat iacob. Ita
cauendũ ẽ istis. ne cũ pꝰ mortẽ deb̾ent
reciꝑe bñdictionẽ reꝓbent᷑. ⁊ penitentia
eis ñ ualeat tc̃ em̃ infructuosa erit pe¬
dictione. ñ enĩ iuuenit locũ penitentiȩ.¬

Expanded text:
va hic appellat honorem et dignitatem sacerdotii, quia ante sacerdotium Aaron, omnes primogebat, eique benedictio dabatur. Ecce quam procul a religione fuit Esau, qudictionem, cujus factum jam commemorat ut dehortetur ab illius similitudine. Scitote enim, ne sitis ut Esau, quia ipse reprobatus est. Scitote enim quoniam et postea cupiens haereditare benedictionem reprobatus est a Deofecerat Jacob. Ita cavendum est istis, ne cum post mortem deberent accipere benedictionem reprobentur, et poenitentia eis non valeat: tunc enim infructuosa erit poedictione. Non enim invenit locum poenitenti
Abbreviated transcription (Latin):
nit dico qͣmꝗͣ quesisset eã bñdictionẽ cũ
nĩ ille potiꝰ fuert̃ ex indignatiõe ꝯtͣ fra
trẽ. ⁊ ex dolore amissi honoris qͣm ex hu¬
militate. ueraq penitentia. Nenim.
Dix̾at. ⁊ monuerat. ne qͥs desit gr̃ȩ. his
modis quos subdidit nec debet aliqͥs

Expanded text:
cum nim illae potius luerunt ex indignatione contra Deum, et ex dolore amissi honoris, quam ex humilitate veraque poenitentia. Non enim dixerat et monuerat, ne quis desit gratiae his modis quos subdidit. Nec debet aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
ut alterã depͥmant. & extenuent. ut sic
alteriꝰ eminentia clarescat. sic apłs ex
cõꝑatiõe illoꝵ q̃ fuert̃ in ueti testam̃to.
nr̃a maiora declarat. ⁊ meliora. Illoꝵ gͦ
asꝑitatẽ descͥbens ait. ñ accessistis ad ig¬
nẽ tͣctabilẽ .i. palpabilẽ. ⁊ accessibilẽ. aͦ
scił motu corꝑis accedit᷑ s ad sp̃m sc̃m.¬

Expanded text:
t alteram extenuent, ut sic alterius eminentia clarescat; sic Apostolus ex comparatione illorum quae fuerunt in veteri testamento nostra majora declarat et meliora. Illorum ergo asperitatem describens, ait: Non enim accessistis ad ignem tractabilem, id est palpabilem, et accessibilem, quod scilicet motu corporis acceditur, sed ad Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd etiã caput ẽ nob. qͥ ex anima & corpore
constamꝰ. ꝓfecto illiꝰ m̃bra sunt corpora
ẽ. Si qͥs gͦ cupiens formcari uilescat sibi
& in seipso contẽpnat seipsũ. ñ inse con¬
seruiã. Itã ne uiluit dignitas ista. q̃tã
benigne p̃stita ẽ Absit. ut hoc fiat. NIõ¬

Expanded text:
quod etiam caput est nobis, qui ex anima et corpore constamus; profecto illius membra sunt et corpora nusquisque cupiens fornicari, vilescebat sibi, et in se ipso contemnebat se ipsum; non in se convoluntati? itane viluit dignitas ista quae tam benigne praestita est? Absit, ut hoc fiat!
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ. esca debetur uent̾. & uent̃ escis. s corpꝰ
ñ debet᷑ forncatiõi. & iõ de hoc iudiciũ ñ
potest p̃termitti. ut uos o corichii soletis
tur corpori. ut głificet illud. ⁊ suscitet. &
suscitabit. qͥa & dñm suscitauit ds. si uͦ
suscitauit dñm. & uos suscitabit ꝑuͥtutẽ

Expanded text:
sca debetur ventri, et venter escis, sed corpus non debetur fornicationi. Et ideo de hoc judicium non potest praetermitti, ut vos, o Corinthii, soletistur corpori, ut glorificet illud et suscitet, et suscitabit, quia et Dominum suscitavit Deus. Si vero suscitavit Dominum, et nos s
Abbreviated transcription (Latin):
ta uitia habent. ñ possidebunt regnũ. &
T uitanda sc̃. qͥa etiã si licerent fugienda
ẽẽnt Ponat᷑ enĩ. qͦd om̃ia mlicent i ponat
aliqͥs licere ontĩa. ñ qͥa illi liceant. s qͥa licere
licent. s ego sub nullius redigar potesta¬
te. Cũ enĩ mens concepta desidia sequit᷑
⁊ amor cuꝰlibet rei sibi dñat᷑ seruire reb
conuincit᷑ quar᷑ amore suꝑat᷑. Esca. & ce

Expanded text:
ta vitia habent, non possidebunt regnum, et ideo vitanda sunt, quia etiam si licerent, fugienda essent. Ponatur enim quod omnia licent, id est ponat aliquis licere omnia, non quia illi liceant, sed quia licerlicent, sed ego sub nullius redigar potestate. Cum enim mens concepta desideria sequitur, et amor cujuslibet rei ubi dominatur, servire rebus convincitur, quarum amore superatur. Esca, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽnt aut aliqͥd boni uł mali egissent. Me¬
lior ẽ gͦ fidelis ignorantia. qͣm temeraria
porro tã impie desipiat. ut dicat dmma
las hominũ uoluntates qͣs uoluerit &
qñ uoluerit & uͥ uoluerit in bonũ ñ pos¬

Expanded text:
essent, aut aliquid boni vel mali egissent. Meessent, aut aliquid boni vel mali egissent. Melior ergo est fidelis ignorantia, quam temeraria porro tam impie desipiat, ut dicat Dlas hominum voluntates quas voluerit, et quando voluerit, et ubi voluerit, in bonum non pos
Abbreviated transcription (Latin):
mirat᷑ uͥ ait o altitudo diuitiarũ sapĩe
& scientie di. Clniu̾sa nãq massa meri¬
todãpnata contumeliã debitã cui iult
reddit di iusticia. honorẽ indebitũ donat
cui uult ci gr̃a. ñ meritoꝵ p̃rogatiua
ñ fatali necessitate. ñ temeritate fortu¬
nȩ. s clausa altitudine sapĩe & scientie
suȩ. Multi de isto ꝓfundo q̃rentes redde
rationẽ atq scđm comecturas sui cordis
inscrutabilẽ altitudinẽ uiditioꝵ dei co¬
gitare conantes. in fabulas uanitatis
abier̃t dicentes. qͥa animȩ sursũ racelo
peccant. & scđm sua pecc̃a ad corpora pro
meritis dirigunt᷑ & dignis sͥ aiͣ carcerib
ineludunt᷑ Ier̃c hi tales post cogitationes
suas. & uolentes disputare de di ꝓfundo
mersi st̃ in ꝓfundũ. dicentes anĩmas añ¬
in celo conu̾satas. & ibi aliqͥd boni uł ma¬
liegisse. & ꝓmeritis ad corpora t̾rena detru¬
sas ẽẽ. Hoc aũ respuit catholica fides. ꝓpc̃
euidentẽ apłi sententiã qͣait. cũ ñdũ nati

Expanded text:
miratur, ubi ait: O altitudo divitiarum scientiae et sapientiae Dei! Universa namque massa merito damnata, contumeliam debitam, cui vult reddit Dei justitia; honorem indebitum donat cui vult Dei gratia, non meritorum praerogativa, non fatali necessitate, non temeritate fortunae, sed clausa altitudine sapientiae et scientiae suae. Multi de isto profundo quaerentes reddere rationem atque secundum conjecturas cordis inscrutabilem altitudinem judiciorum Dei cogitare conantes in fabulas vanitatis abierunt, dicentes quia animae sursum in coelo peccant, et secundum sua peccata ad corpora pro meritis diriguntur, et dignis sibi quasi carceribus includuntur. Ierunt hi tales post cogitationes suas, et volentes disputare de Dei profundo, mersi sunt in profundum, dicentes animas in coelo ante conversatas, et ibi aliquid boni vel mali egisse, et pro meritis ad corpora terrena detrusas esse. Hoc autem respuit Catholica fides propter evidentem Apostoli sententiam qua ait: Cum nondum nati
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ uolentis. neq currentis. s miserentis d̃.
ita etiã dictũ ẽ ñ ẽ uolentis neq currentis
do aliqͥd mali. s ñ largiendo bonũ. qͦd fa¬
cit eqͥtate sua. sicut ex miscłia sua gr̃ã
prestat Constat itaq qͥa nullus liberat᷑
nͥ gͣtuita miscđia. & nisslus dãpnat᷑¬

Expanded text:
est volentis neque currentis sed miserentis Dei: ita etiam dictum est, non est volentis neque currentis, do aliquid mali, sed non largiendo bonum. Quod facit aequitate sua, sicut ex misericordia sua gratiam praestat. Constat itaque quod nullus liberatur nisi gratuita misericordia, et nullus damnat
Abbreviated transcription (Latin):
caueat p̾cipitiũ. Qͣre gͦ illum liberet. &
co ñ scrutor. inscrutabilia enĩ sunt iudi¬
cia dei. Pret̾ea notandũ ẽ. qͦd obduratio
dei tm̃ temꝑͦalis ẽ. obdurat enĩ tẽporalit̃
ñ ab et̾no. Reꝓbatio uͦ alia ẽ ab et̾no: alia
tẽporalis. Quȩ aũ tẽporalit̃ ẽ. idem ẽ qͦd ob

Expanded text:
lum liberet et , expavesco, non scrutor. Inscrutabilia enim sunt judicia Dei. Praeterea notandum est vel obduratio Dei tantum temporalis est. Obdurat enim temporaliter, non ab aeterno. Reprobatio vero alia ab aeterno, alia temporaliter. Quae autem temporaliter
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥs ñ uult oꝑari: nͨ manducet. Dic̃t
ait. Nolite solliciti eẽ qͥd manducetis.
s suꝑfluo conant᷑. ⁊ sͥ. ⁊ cẽtis caliginẽ
obducere. ut qͦdutilit̾ caritas monet:
ñ solũ facere uoluit. s nͨ intellig̾e. eñ
multis aliis locis epłar̃ suarũ. qͥd ħ
sentiat apłs. aꝑtissime doceat. Uult
enĩ seruos di. corꝑalit̾ oꝑari. uñ ui¬
uant. ut ñ cõpellant᷑ egestate necessa
nĩ ħiõ dictũ ẽ. ut ista ñ ꝓcurent. qͣntũ
necessitati sat ẽ. uñ honeste potũint.

Expanded text:
is non vult operari, non manducet. Dicuntait: Nolite solliciti esse, quid manducetis . Sed superflue conantur et sibi et caeteris caliginem obducere, ut quod utiliter charitas monet, non solum facere nolint, sed nec intelligere: cum multis aliis locis epistolarum suarum quid hinc sentiat Apostolus apertissime doceat. Vult enim servos Dei corporaliter operari, unde vivant, ut non compellantur egestate necessarnim hoc ideo dictum est ut ista non procurent quantum necessitati sat est, unde honeste potuerint,
Abbreviated transcription (Latin):
casiõe ministͣre cessarent parrꝑib.
addidit. uos aũ fr̃s. nolite deficere
bñfacientes pauꝑib. qͥa & si oꝑent᷑
posst̃ tñ ñ nullis indigere ⁊ iõ mo¬
net ñe illi qͥ habebant. uñ seruis
d̃i necessaria p̃berent. hac occasiõe
pigrescerent. Nenĩ in rep̃hensio¬
nẽ uenit. qͥ humanꝰ ẽ in largiendo.
s hic qͥcũ possit laborẽ ferre: ocio

Expanded text:
casione ministrare cessarent pauperibus, addidit: vos autem, fratres, nolite deficere benefacientes pauperibus quia et si operentur, possunt tamen nonnullis indigere. Et ideo monet ne illi qui habebant unde servis Dei necessaria praeberent, hac occasione pigrescerent. Non enim in reprehensionem venit qui humanus est in largiendo, sed hic qui cum possit laborem ferre, otio
Abbreviated transcription (Latin):
ne quẽ ur̃m gͣuaremꝰ. ⁊ neqͥs dicere
eũ iõ ñ accepisse. qͥa ĩ haberet po¬
testatẽ. subdit. ñ. & iõ ñ accepimꝰ.
aiͣ. ñ hũerimꝰ potestatẽ accipiendi.
inqͣm ñ accepimꝰ. s iõ ut daremus
nosmet ipsos. formam uobis
ad mutandũ nos .i. ut uos unita¬
remini nos: & ocium dimitt̃etis.
Eoce ꝓ alia causa. hic qͣm ap̃ corin¬
thios abstinuit. hic enĩ ꝓ exemplo
dando abstinuit. ibi. ꝓ repellendis
bis docebat. s hortabat᷑ ⁊ factis. ydo¬
nei eñ magistͥ ẽ. ea q̃ uerb̾ docet. oꝑi¬
b explere. ⁊ si enĩ manifeste uera eẽ

Expanded text:
ne quem vestrum gravaremus, et ne quis diceret eum ideo non accepisse, quia non haberet potestatem, subdit: Non ideo non accepimus, quasi non habuimus potestatem accipiendi, inquam, non accepimus, sed, ideo ut daremus nosmetipsos formam vobis ad imitandum nos, id est ut imitaremini nos, et otium dimitteretis. Ecce pro alia 208 causa hic, quam apud Corinthios abstinuit. Hic enim pro exemplo dando abstinuit, ibi pro repellendis bis docebat, sed hortabatur et factis. Idonei enim magistri est ea quae verbis docet operibus implere. Et si enim manife
Abbreviated transcription (Latin):
erat his. qͥtenues erant sũb̾a in ple¬
be: ut discerent lib̾tatẽ suã ñ amit¬
tere. Clñ & salomon.
Raro inqͥt inferes
pedẽ adamicũ tuũ:
ne saciat᷑ tui od̾it

Expanded text:
erat his qui tenues erant substantia in plebe, ut discerent libertatem suam non amittere. Unde et Salomon: Raro, inquit, inferes pedem ad amicum tuum, ne satiatus tui oderit
Abbreviated transcription (Latin):
ant. & est sensus. Rationẽ eis de¬
dit qua tam̃ nec ꝑ se intelligu.
quȩ ꝑse possent intelligere. si uel¬
lent. nec alio docente intelliguis.
quȩ ꝑ alium possent scire. Hec
autem eoꝵ cecitas durat. usq in
hodiernum diem i. qͣm dui po¬
terit dici hodiernus dies .i. usꝙ
in presentẽ diem om̃ium. ad qͦs
hoc scͥptum ꝑuemiet.
Deinde auctoritate da

Expanded text:
ant. Et est sensus: Rationem eis deant. Et est sensus: Rationem eis dedit, qua tamen nec per se intelligunt quae per se possent intelligere si vellent, nec alio docente intelligunt, quae per alium possent scire. Haec autem eorum caecitas durat, usque in hodiernum diem, id est quandiu poterit dici hodiernus dies, id est usque in praesentem diem omnium ad quos hoc scriptum perveniet. Deinde autoritate
Abbreviated transcription (Latin):
ricordiã gr̃am apponente. istos uͦ
bet consequi qͦd uult scilicet ne
de cetero possit credere. In uolunta¬
te qͦ sua aduiti st̃ non inmissa
malitia. s deserente gr̃a. ut qͥa sci¬
entes uerum dicebant eẽ falsum.
de cetero ñ intelligerent qͦd ue¬
rum ẽ. & hoc meruit inuidia ma¬
lȩ uoluntatis. non ita ẽ aũ de il¬
lis. qui errore hoc agunt. Deinde
auctoritate ysaiȩ probat. iudeos
ex parte fuisse excecatos: dicens.
Sicut scͥptum ẽ in ysaia. licet aliis
re malam compunctionẽ. Alalã¬
hic enun compunctionẽ signifi¬
cat: qua sepe fit. ut etiam bonum
sit homini molestum. sicut phari¬
seis displicebat doctrina xp̃i. Spͥi¬
ritum gͦ compunctioĩs appellat m̃¬
tem inuidentẽ. qua inuiderunt
doctrinȩ xp̃i. & saluti gentium.
Dedit eis etiam oculos .i. rationẽ
quȩ ꝑse uidere potest. s ipsi ita ha¬
bent. ut ñ uideant ꝑ se. & aures .i.
rationem quȩ alio docente intelli¬
git. sed ipsi ita habent ut ñ audi¬

Expanded text:
ricordiam gratiam apponente, ipsos verbet consequi quod vult, scilicet ne de caetero possit credere. In voluntate ergo sua adjuti sunt, non immissa malitia, sed deferente gratia; ut quia scientes verum, dicebant esse falsum, de caetero non intelligerent quod verum est. Hoc meretur invidia malae voluntatis, non ita est de lis qui errore hoc agunt. Deinde auctoritate Isaiae probat Judaeos ex parte fuisse excaecatos dicens: Sicut scriptum est in Isaia, licet et aliis re malam compunctionem. Malam enim compunctionem hic significat, qua saepe fit ut etiam bonum sit homini molestum, sicut Pharisaeis displicebat doctrina Christi. Spiritum ergo compunctionis appellat mentem invidentem, qua inviderunt doctrinae Christi et saluti gentium. Dedit etiam, oculos, id est rationem, quae per se videre potest, sed ipsi ita habent, ut non videant, per se, et aures, id est rationem, quae alio docente intelligit, sed ipsi ita habent, ut non audi
Abbreviated transcription (Latin):
re. in cibos .i. in necessaria pauꝑũ. ñ di¬
uitũ qͥ reddant. E nota qͦd ait si distͥ¬
buero. ꝑ ħ enĩ cautela elemosinȩ do-¬
cet᷑. ut ñ uni s multis det᷑ ut pluribꝰ
ꝓsit. Et si tͣdicło corpꝰ meũ ut laureis¬
tiꝰ fecit. ita ut ardeam. qͦd ⁊ iactant̃¬

Expanded text:
in cibos, id est in necessaria, pauperum, non divitum qui reddunt. Et nota quod ait, distribuero. Per hoc enim cautela eleemosynae docetur, ut non uni, sed multis detur, ut pluribus prosit. Et si tradidero corpus meum, ut Laurentius fecit, ita ut ardeam. Vel, at
Abbreviated transcription (Latin):
dii. s etiã actũ. siue ipsã scĩam.
q̃ ñc ẽ: in fut᷑o euacuari. De actu
euacuet᷑ de ipsa uͦ scientia ñ adeo. Sci¬
entia enĩ ẽ ipsa m̃tis qͣlitas. cuiꝰ actꝰ
ẽ uisio ipsa. qͣm uidemꝰ ñc: aqua ad
aliã ꝑducem᷑. Uñ augꝰtinꝰ. Scimꝰ. qr
cũ apparuerit sicut ioħes. similes e
rimꝰ ei: qͥa uidebimꝰ eum sicut ẽ. Hec
uisio nob ꝓmittit᷑. Ad hanc uisionẽ
erudimͦ: ad hanc cor mundamꝰ. Hoc

Expanded text:
d etiam actum, sive ipsam scientiam quae nunc est, in futuro evacuari. De actu evacuetur. De ipsa vero scientia non adeo, scientia enim est ipsa mentis qualitas, cujus actus est visio ipsa, qua videmus nunc, a qua ad aliam perducemus. Unde Augustinus: Scimus quia, cum apparuerit, sicut ait Joannes, similes ei erimus, quia videbimus eum sicut est . Haec visio nobis promittitur, ad hanc visionem eru
Abbreviated transcription (Latin):
fecte diligimꝰ. tẽ aũ ꝑfectissime. Eigo
mod̾ diligendi euacuabit᷑. Sic gͦ ca¬
ritas potest dici euacuanda. ut sc¬
entia. Ad qͦd illi. uerũ ẽ qͥdem. qͦd de
caritate. sicut de scientia. om̃is im¬
les modi diligendi. scił. ut idi¬

Expanded text:
fecte diligimus, tunc autem perfectissime. Ergo modus diligendi evacuabitur. Sic ergo charitas 105 potest dici evacuanda ut scientia. Ad quod illi: Verum quidem est quod de charitate sicut de scientia omnis imles modi diligendi, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
lucet & hsatis obscure. & ĩ enigma
te .i. ꝑ obscurã allegoriã. Attende qͦd
ait uł in eniginate. qͦd utiq mul¬
tis incognitũ ẽ: qͥ eas lict̾as nesei.¬
unt in qͥb ẽ doctͥna de locutionũ¬

Expanded text:
atis obscure. Et in aenigmate, id est per obscuram allegoriam. Attende quod addidit, in aenigmate, quod utique multis incognitum est, quia eas litteras nesciunt, in quibus est doctrina de locutionu
Abbreviated transcription (Latin):
multũ. uł. parum danti. s ñ ẽ ĩpar
tũ fuit ⁊acheo. dare dimidiũ patri.
dit᷑ ds caritas. ꝑ quẽ nos tota in ha¬
bitat tͥnitas qͦ cͥca rectissime sp̃s sc̃s
cũ sic ds. uocat᷑ etiã donũ di. Seqͥt᷑.
Caritas patiens ẽ ⁊ cet̾a. Qiͣ itẽ. caritas
iõ dignior ẽ. qͥa hec bona affert. cari¬
tas enĩ paciens ẽ habitu patientiȩ
ĩ amma. benigna ẽ .i. larga egenis.
Caritas ñ emulat᷑ i. ñ inuidet qͥa ñ
eã aliena contͥstat felicitas. s alt̾iꝰ bo¬
bitiosa .i. ñ uult aliis p̃poni. ñ q̃rit
qua sua st̃ .i. ablata sͥ ñ repetit: qͥa
nocet alicui. s ñ cogitat malũ. ñ
gaudet suꝑ iniqͥtatẽ. s dolet ui¬
dens aliquẽ ruere inmiqͥtatẽ. con
uł u̾bis ueritatis. Omĩa suffert. ĩ actu
ꝓ u̾itate. sicut in noe apparet. qͥmul¬
ta sustinuit oĩa credit q̃ u̾itas sua¬
det sicut in abrahã apparuit. qͥ¬

Expanded text:
multum vel parum danti, sed non impar tum fuit Zachaeo dare dimidium patrimoditur Deus charitas, per quem nos tota inhabitat Trinitas, quocirca, rectissime Spiritus sanctus cum sit Deus, vocatur etiam donum Dei. Charitas patienideo dignior est, quia haec bona affert. Charitas enim patiens est, habitu patientiae in anima, benigna est, larga egenis. Charitas non aemulatur, id est non invidet. Quia non eam aliena contristat felicitas, sed alterius bobitiosa, id est non vult aliis praeponi, non quaerit quae sua sunt, id est ablata sibi non repetit, quia nocet alicui, sed non cogitat malum, non gaudet super iniquitate, sed dolet videns aliquem ruere in iniquitatem, coverbis veritatis, omnia suffert, in actu pro veritate, sicut in Noe apparet, qui multa sustinuit, omnia credit, quae veritas suadet, sicut in Abraham apparuit, q
Abbreviated transcription (Latin):
arma p̃misit patientiã.⁊ benigni¬
tatẽ. quar̾ alt̾a illata a ꝓximis.
mala eqͣminit̾ tolerat. alt̾a suabo¬
na ꝓximis desid̾abilit̃ impendit
Mens qͥ ppe sc̃oꝵ. in ħ tẽptatioĩs p̃¬
lio. ⁊ munita pacientiȩ clipeo. &
gladio amoris accincta. ad mala
ferenda sumit fortitudinẽ.⁊ adre¬
pendenda bona erigit unitatẽ.
qͣtinꝰ ⁊ odioꝵ tela patient̃ excipi¬
at & amoris iacula ualent̾ reddat
N enĩ ad bella armatꝰ ꝑgit. qui
aut clippeũ sumens gladiis ñ u¬
lo dep̃hensus. & scutũ patientiȩ
debet añ ferre. ⁊ ad p̃dicandum
ꝓmptꝰ amoris iacula inferre. ut

Expanded text:
it patriam et benignitatem. Quarum altera illata a proximis mala aequanimiter portat, altera sua bona proximis desiderabiliter impendit. Mens quippe sanctorum, in hoc tentationis praelio, et munita patientiae clypeo et gladio amoris accincta, ad mala ferenda sumit fortitudinem, et ad rependenda bona erigit unitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Non enim ad bella armatus pergit, qui aut clypeum sumens gladiis non ulo deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, et ad praedicandum promptus amoris jacula inferre, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ita facta ẽ in ut̾o: sicut nr̃a. Est enĩ scĩfi¬
cata inut̃o. & nata sñ pecc̃o: ⁊ nec ipse in
illa uiꝗͣ peccauit. In penagͦ similis ẽ nr̃e:
maculatũ. Nlaturã qͥdem corporis habu¬
it: pollutionẽ tñ pecc̃i. q̃ ex concupiscen¬
tie motu concepta ẽ: om̃ino ñ habuit Ideo
gͦ ñ erat caro pecc̃i. qͥa ñ ex carnali delecta¬
tiõe nataerat. s tñ erat similis: qͥa morta¬
lis. In hanc similitudinẽ. misit ds filium¬
suũ: ut sic dãpnaret pecẽm. Uñ subdit.
minẽ faciens cognoscibilẽ & uisibilẽ. dãp¬
nauit pecẽm .l. destruxit diabolũ. de pec¬

Expanded text:
ita facta est in utero sicut nostra. Est enim sanctificata in utero, et nata sine peccato, et nec ipse in illa unquam peccavit. In poena ergo similis est nostrae, maculatum, naturam quidem corporis habuit, pollutionem tamen peccati quae ex concupiscentiae motu concepta est, omnino non habuit. Ideo ergo non erat caro peccati, quia non ex carnali delectatione nata; sed tamen erat similis, quia mortalis. In hanc similitudinem misit Deus Filium, ut sic damnaret peccatum. Unde subdit: hominem faciens cognoscibilem et visibilem, damnavit peccatum, id est destruxit diabolum, de pec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ lex moysi ꝓmisit impleretur.i. consũ¬
maret᷑ in nobͥis. Lex enĩ moysi tm̃ p̃cipit.
s lex sp̃s implet. In nob̾ dico talib qͥ ñ ã¬
bulamꝰ actib scͥd̾m carnẽ ⁊ si aliq̃n ca¬
ambulat qͥ iuuat᷑ sp̃u in m̃te: ne post
concupiscentias eat Eoce duo dixit q̃ ꝑ¬
ciã impletã. Ad quȩ duo efficienda. le
legi nat᷑ali. uł scriptȩ. Impleuit ĩticiã
in qͣ .i. in qua re scił in iustificatione

Expanded text:
 lex Mosi promisit, impleretur, id est consummaretur, in nobis. Lex enim Mosi tantum praecipit, sed lex spiritus implet, in nobis, dico, talibus, qui non ambulamus, actibus, secundum carnem, etsi aliquando caambulat qui juvatur spiritu in mente ne post concupiscentias eat. Ecce duo dixit per Ctiam impletam, ad quae duo perficienda legelegi, naturali, vel scriptae, implevit justitiam, in quo, id est in qua re, scilicet in justificatione
Abbreviated transcription (Latin):
sosipat cognati mei. Saluto
uos ego t̃cius: qͥ scripsi epłaco
in dño. Salutat uos gauis
hospes meus: & unuiersa ec¬
clesia. Salutat uos erastus ar¬
carius ciuitatis: & quartus

Expanded text:
ei. Saluto vos ego Tertius, qui scripsi epistolam, in Domino. Salutat vos Caius hospes meus, et universa Ecclesia. Salutat vos Erastus arcarius civitatis, et Quartus,
Abbreviated transcription (Latin):
mã. ut si se abstinere uelit. sñ molestia &̃
agone ñ possit. Caro enĩ concupiscit aduer
contẽptio. donec ꝑfecta scitas totũ hominẽ
reparau̾it t̾ẽ qͦ fiec sermo qͥ scͥptus ẽ. Nonmͦ
fit: s tc̃ fiec. stͥd t̃c̃ fiec: Absorta ẽ mors .i. de
lectatio peccandi inuictoria .i. in ħ qͦd serui
dei uincent concupiscentiã carnis. Tc̃
uincec pax. & fimet᷑ bellũ: & nulla erit
amorte contentio. lt mͦ ẽ. Primo con¬
cupiscentia carnis seq̃ntes duxit nos:¬
postea renitentes tͣxit nos. Dem̃ ae¬
cepta gr̃a cepit nos nec ducere. nͦ
there. s adhuc contende nob̾cũ.
pꝰ contentionẽ erit uictoria. qñ¬

Expanded text:
mam, ut si se abstinere velit, sine molestia et mam, ut si se abstinere velit, sine molestia et agone non possit. Caro enim concupiscit adverscontentio donec perfecta sanctitas totum hominem reparaverit; tunc ergo fiet sermo qui scriptus est. Non modo fit, sed tunc fiet. Quid tunc fiet? Absorpta est mors, id est delectatio peccandi? In victoria, id est in hoc quod servi Dei vincent concupiscentiam carnis, tunc vincet pax et finietur bellum, nulla erit a morte contentio ut modo est. Primo concupiscentia carnis sequentes duxit nospostea renitentes traxit nos; deinde accepta gratia coepit nos nec ducere, nec trahere, sed adhuc contendere nobiscum: post contentionem erit et victoria. M
Abbreviated transcription (Latin):
excessit muadendo. in qͦ nich habebat. De¬
inde ex ꝑsona iustoꝵ qͥ ñe sunt. & in resur¬
surrectiõe er̃c. insultat ei dicens. Ubi est o
mors scił. diabole uictoria tua. qͣ genꝰ hu¬
manũ uelud gregẽ post te tͣhebas: Elbi÷
diaboli. quẽ scił. mors .i. diabolus fecit. ñ
a quo factus ẽ. Uł ita ꝑ mortẽ arbitror ħͥ
significari delectationẽ peccandi. & car¬
nalẽ consuetudinẽ q̃ animã mortificat.
quȩ ex actu peccati fit. qͦ in adã peocaui¬
mꝰ. ł ł anc enĩ mortẽ pecc̃o meruimꝰ. qͦd pec¬
catũ om̃ino erat in libero arbitͥo cũ in
ꝑ adyso nullus dolor denegatȩ delecta¬
tioĩs uoluntati bone hoĩs resistebat.
ut uerbi gr̃a si qͥs assistat quẽ nũ qͣm
uenatio delectauit. om̃ino liber ẽ. utrũ
uenari uelit. uł nolit nec eũ crutiat qͥ
hoc ꝓhibet. At si ista lib̾tate male usus.
fuerit. uenat᷑ contͣ ꝓhibentis imꝑiũ. pau¬
latĩ subrepens delectatio mortificat ani¬

Expanded text:
invadendo, in quo nihil habebat. Deinde ex persona justorum qui nunc sunt, et in resurrectione erunt, insultat eis dicens: Ubi est, o mors, scilicet diabole, victoria tua, qua genus humanum velut gregem post te trahebas? Ubi est, diaboli, quem, scilicet mors, id est diabolus fecit, non a quo factus est. Vel ita, per mortem arbitror hic significari delectationem peccandi, et carnalem consuetudinem quae animam mortificat, quae ex actu peccati sit, quo in Adam peccavimus. Hanc enim mortem peccato meruimus, quod peccatum omnino erat in libero arbitrio, cum in paradiso nullus dolor denegatae delectationis voluntati bonae hominis resistebat, ut verbi gratia, si quis existat quem nunquam venatio delectavit, omnino liber est utrum venari velit vel nolit, nec eum cruciat qui hoc prohibet. At si ista libertate male usus, venatus fuerit contra prohibentis imperium, paulatim subrepens delectatio mortificat ani
Abbreviated transcription (Latin):
mei dilectissimi stabiles estote .i. in
fide resurrectiõis. & imobiles ut a
pseudo mou̾i ñ possitis. sẽꝑ in oꝑe
dñi habundantes. spe resurrectio¬
nis. scientes .i. spẽ hñtes. qͦd labor
ur quẽ habetis in dño .i. inserui

Expanded text:
mei dilectissimi, stabiles estote, in fide resurrectionis, et immobiles, ut a pseudo moveri non possitis. Semper in opere Domini abundantes, spe resurrectionis; scientes, id est spem habentes, quod labor vester, quem habetis, in Domino, i