comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sarcinule. & paucissimi comi¬
tes collocantur. Quib bre¬
ius cenula esui fuit. ep̃o pe¬
nitus abstinente. Deinde al¬
ta iam nocte cum unus ex
clericis legendi suscepisset of¬
ficium. ille ieiunio. & fatiga¬
tione confectus: sopore suꝑa¬
tus ẽ. Cum subito ante ora
legentis astitit umbra terri¬
bilis. & paulatim sub oculis
intuentis erigitur. parietes
etiam saxorum ymbrib colli¬
duntur. Tum uero deterritꝰ
lector. presidium sacerdotis.
implorat. Qui statim presili¬
ens effigiem terribilis imagi¬
nis intuetur. & premissa obse¬
cratione nominis xp̃i. imꝑat
ut quis esser quid ue illie
ageret fateretur. Qui protinꝰ
terrifica uanitate de posita uo¬
ce humili more supplicantis
eloquitur se uel comparem
suum auctorens criminum
fuisse multorum. in sepuitos
iacere. & obhoc inquietare
homines. quia ipsi quieri
eẽ non possent. Rogat ut ꝓ
his dnm deprecaretur. qua¬
tinus recepti requiem mere¬
rentur. Ad hec uir sc̃s indo¬

Expanded text:
sarcinulae et paucissimi comisarcinulae et paucissimi comites conlocantur, quibus brevis cenula esui fuit, episcopo penitus abstinente. Deinde alta iam nocte, cum unus ex clericis legendi suscepisset officium, ille, ieiunio et fatigatione confectus, sopore superatus est: cum subito ante ora legentis adstetit umbra terribilis et paulatim sub oculis intuentis erigitur, parietes etiam saxorum imbribus conliduntur. Tum vero deterritus lector praesidium sacerdotis implorat. Qui statim prosiliens, effigiem terribilis imaginis intuetur et, praemissa obsecratione nominis Christi, imperat, ut, quis esset quidve illic ageret, fateretur. Qui protinus, terrifica vanitate deposita, voce humili more supplicantis eloquitur, se vel conparem suum auctores criminum fuisse multorum, insepultos iacere et ob hoc inquietare homines, quia ipsi quieti esse non possent; rogare, ut pro his Dominum precaretur, quatenus recepti requiem mererentur. Ad haec vir sanctus indo
Abbreviated transcription (Latin):
Incumbit sine mora oratio¬
ni congregatio tota proster¬
nitur. cum subito ꝑ mane
aeris inuisibilib nexib reli
gatus appenditur. Et id tan¬
tum morarum fuit. dum
de oratione consurgeretur.
Nicħq aliud deprecatus est.
quam ut cum aliqua cor¬
poris debilitate discederet.
Quo interdicto. feda relin-¬
quens uestigia cum eo quo
ret ac diem totam ieiunio
ac fatigatione duxisset cõmo¬
uetur ut cogente uesꝑa quo¬
cumq secederet. Erat enunꝰ
domicilium t̾ris iam pri-¬
dem sine habitatore semi¬
rutis quod etiam ꝑ incuriã
uulgatam arbusta contexe¬
rant. ut pene eẽt meliꝰ noctẽ
subnudi aeris rigore durare.
re presertim cum duo senes
propter habitantes infestatio¬
ne terribili hanc ipsam do¬
mum inhabitabilem predix¬
issent. Quod ubi uir beatissi¬
mus compit horrentes runas:
quasi amenitates expetut. Ibi¬
q inter multiplices que quon¬
dam fuerant mansiones. in¬
uenta iux una ẽ: que instar
haberet habitaculi. Illic leues

Expanded text:
Incumbit sine mora oratioIncumbit sine mora orationi, congregatio tota prosternitur: cum subito per inane aeris invisibilibus nexibus hostis religatus adpenditur, et id tantum morarum fuit, dum de oratione consurgitur, nihilque aliud deprecatus est, quam ut cum aliqua corporis debilitate discederet. Quo interdicto, foeda relinquens vestigia, cum eo quo ret ac diem totam in ieiunio ac fatigatione duxisset, commonetur, ut, cogente vespera, quocumque succederet. Erat eminus domicilium, tectis iam pridem sine habitatore semirutis, quod etiam per incuriam vulgariam arbusta contexerant, ut paene esset melius, noctem sub nudi aeris rigore durare, re, praesertim cum duo senes propter habitantes infestatione terribili hanc ipsam domum inhabitabilem praedixissent. Quod ubi vir beatissimus conperit, horrentes ruinas quasi amoenitates expetiit, ibique inter multiplices quae quondam fuerant mansiones inventa vix una est, quae instar haberet habitaculi. Illic leves
Abbreviated transcription (Latin):
uiro pugnatur euomuit.
omnesq in fugam uersos eiꝰ
oratione confessus est.
tissimo uiro alternis uitib
nunc eccłiam nunc monas¬
terium quasi dux celestium
militum uisitare ut certanti¬
b studiis emulantes ad ꝑfec¬
tionis głam prouocaret. Qua¬
dam uice occupatione deten¬
tus. cum ad monasterium ro¬
garetur. excusauit aduentũ.
Nec multo post absolutis mo¬
rarum nexib. inspatam frĩb
sui presentiam deferebat. Con¬
tigit ut hora eadem in mo-¬
nasterio unus ex his qui pa¬
ti consueuerat uexaretur.
Qui subito cum summa uo¬
ce ꝓclamat. germanus adflu¬
men ẽ. sed sine. nauigio non
potest transmeare. Oui ab¬
bas fidem dictis negauit.
dum & nequam sp̃m falle-¬
re: & illum non ad eẽ. quia
excusauerat indicauit. Cumq
in eadem uociferacione ꝑsiste¬
ret missus unus ex fr̃ĩb ueri¬
dicum fuisse demonem nuncia¬
uit. Nauigium mittitur. tran¬
sit sacerdos & cum ea qua so¬
lebat gratulatione suscipit᷑.

Expanded text:
viro purgatur, evomuit viro purgatur, evomuit omnesque in fugam versos eius oratione confessus est. tissimo viro alternis vicibus nunc ecclesiam, nunc monasterium quasi dux caelestium militum visitare, ut certantibus studiis aemulantes ad perfectionis gloriam provocaret. Quadam vice occupatione detentus, cum ad monasterium rogaretur, excusavit adventum, nec multum post, absolutis morarums nexibus, insperatam fratribus sui praesentiam deferebat. Contigit, ut hora eadem in monasterio unus ex his, qui pati consueverant, vexaretur. Qui subito cum summa voce proclamat: 'Germanus ad flumen est, sed sine navigio non potest transmeare'. Diu abbas fidem dictis negavit, dum et nequam spiritum fallere et illum non adesse, quia excusaverat, iudicavit. Cuinque in eadem vociferatione persisteret, missus unus ex fratribus veridicum fuisse daemonem nuntiavit. Navigium mittitur, transit sacerdos et cum ea qua solebat gratulatione suscipitur.
Abbreviated transcription (Latin):
recepit sospitatẽ. Plures qui¬
dem iam ante curauerat. s
semꝑ noticiam secreti obum¬
bratione suppressit. Hoc uero
factum ideo memorabile. qr
publicum fuit. Quodam tẽ¬
pore conspiratione terribili
beato uiro bellum quoddam
demones intulerunt. Quem
cum multiplici infestatione
temptatum. indiuitine fidei
lorica in expugnabilem repe¬
rissent. conceptam machinam
ad plebis excidium contule¬
runt. Nlam primum paruu¬
li. deinde maiores natu re¬
pente tu me factis intrinsecꝰ
faucib interibant. ut irruen¬
te morte egritudinis spaciũ.
uix triduo traheretur. Ita mo¬
re furentis gladii. popłs de¬
lebatur. Nichil opis humana
prouisio conferebat. & pene
plebs trepida ad diuinum
presidium ꝑ antistitem de¬
cururrit. Qui ꝓtinus oleu̾
benedixit. cuius tactu ita
intrinsecus tumefacta tabes¬
cebat infirmitas. ut statim
medium celeste succurrebat
quanta irruerat illata ꝑnicies.
Quod amissum malignorũ
unus ab obsessis dum a scõ

Expanded text:
recepit sospitatem. Plures qrecepit sospitatem. Plures qdem iam ante curaverat, sed semper notitiam secreti obumbratione subpressit. Hoc vero factum ideo memorabile, quia publicum fuit. 8. Quodam tempore conspiratione terribili beato viro bellum quoddam daemones intulerunt. Quem cum multiplici infestatione temptatum, indutum fidei lorica, inexpugnabilem repperissent, conceptam machinam ad plebis excidium contulerunt. Nam primum parvuli, deinde maiores natu repente, tumefactis intrinsecus faucibus, interibant, ut, inruente morte, aegritudinis spatium vix triduo traheretur. Ita more furentis gladii populus delebatur. Nihil opis humana provisio conferebat, et paene sero plebs trepida ad divinum praesidium per antestitem decucurrit. Qui protinus oleum benedixit, cuius tactu ita intrinsecus tumefacta tabescebat infirmitas, ut statim medium caeleste succurrit, quanta inruerat inlata pernicies. Quod admissu malignorum unus ex obsessis, dum a sancto
Abbreviated transcription (Latin):
sum facinus lateret: inimico
ꝑ quem fieri praua consueue¬
rant imꝑat. ut ueri fidem cele-¬
riter fateatur. Sed nequam
sp̃c crimen ac maliciam quam
cõmiserat. denegauit. Lum uͦ
pia commocio sacerdotis. produ¬
ci inficiantem precepit in po¬
pło. Nec mora. missam celebra¬
turus egreditur. Premissaq ĩ
popło salutatione sollempni.
inoratione tota corporis strage
ꝓsternitur. Statimq infelix.
inimici &e captiuus pariter q
minister: in sublime suspen¬
ditur. Eccł̃ia eius clamore cõ¬
pletur. plebs uniũsa turbat᷑:¬
& quasi flaminis circundatus.
cum uoce maxima nomen in¬
uocat sacerdotis. crimen quod
commiserat confitetur. Tandẽ¬
q uir beatissimus ex oratione
consurgens accedit ad podiũ.
euocat estuantem. omnia dis¬
cutit. uniuersa cognoscit: soli¬
di de latebris proferuntur. cla¬
mor popłaris attollitur. &.
uno ore germani meritum.
& diuinitatis potentia predi¬
catur. Eodem miraculo & de¬
ceptus pecuniam. & obsessus

Expanded text:
sum facinus lateret, inimico, sum facinus lateret, inimico, per quem fieri prava consueverant, imperat, ut veri fidem celeriter fateatur. Sed nequam spiritus crimen a malitia, quod commiserat, denegavit. Tum vero pia commotio sacerdotis produci infitiantem praecepit in populo. Nec mora, missam celebraturus egreditur, praemissaque in plebem salutatione sollemni, in oratione tota corporis strage prosternitur. Statimque infelix inimici et captivus pariter et minister in sublime suspenditur , ecclesia eius clamore conpletur, plebs universa turbatur, et quasi flammis circumdatus, cum voce maxima nomen invocat sacerdotis, crimen quod commiserat confitetur. Tandemque vir beatissimus, ex oratione consurgens, accedit ad pogium; evocat aestuantem, omnia discutit, universa cognoscit. Solidi de latebris proferuntur, clamor popularis adtollitur, et uno ore Germani meritum et divinitatis potentia praedicatur, eodemque miraculo et deceptus pecuniam et obsessus
Abbreviated transcription (Latin):
dos adiudicem deferebat. Is
cum uisendi ep̃i causa exiti-¬
nere diuertisset. sacculum
de circunstantib intuente
casu is repperit. qui uexari mni¬
mica infestatione consueue¬
rat. Tandemq inse reuersus:
dampnum uiator agnouit.
Implet questib ciuitatem.
& a beatissimo sacerdote non
aliter quam si ipsi tradidiss
pecuniam requirebat. Quam
ille in dĩ nomine reformandã
quasi uerus debitor repromi¬
sit. Patum dies sabbati fuit.
qua ꝑ totam urbem sollicita
indagatione ꝑcurrit. Et cum
nichil indicii idiem fuis¬
set inuentum. post triduũ
is qui solidos requirebat. la¬
crimans genua sacerdotis
amplectitur: contestans appeti¬
turum se sup̃me mortis occa¬
sum. nisi pecunia publica fuis¬
set inuenta. Indicit ep̃c pati¬
entiam. pollicetur securitatẽ.
Nec multum pꝰ priusquam pro¬
diretur admissum. exhiberi
qui auctor furti fuerat. pre¬
sentatur. Quem cum distric¬
ta examinatione discuteret.
dicens fieri ñ posse ut admis¬

Expanded text:
dos ad iudicem deferebat. Is dos ad iudicem deferebat. Is cum visendi episcopum causa ex itinere divertisset, sacculum de circumstantibus intuente, casu is repperit, qui vexari inimica infestatione consueverat. Tandemque in se reversus, damnum viator agnovit; inplet questibus civitatem et a beatissimo sacerdote non aliter, quam si ipsi tradidisset, pecuniam requirebat. Quam ille in Dei nomine reformandam quasi verus debitor repromisit. Ea tum dies sabbati fuit, qua per totam urbem sollicita indagatione percurrit. Et cum nihil indicii fuisset inventum, post pridie is qui solidos requirebat lacrimans genua sacerdotis amplectitur, contestans, adpetiturum se supremae mortis occasum, nisi pecunia publica fuisset inventa. Indicit episcopus patientiam, pollicetur securitatem nec multum post, priusquam prodiretur ad missam, exhiberi qui furti auctor fuerat praesentatur. Quem cum districta examinatione discuteret, dicens, fieri non posse, ut admis
Abbreviated transcription (Latin):
tor eẽ uirtutum. Hospitali¬
tatem. peculiari obseruatio.¬
ne seruauit. O mĩb enim
sine ulla exceptione ꝑsone
domum prebuit. & conui¬
uium ieiunus pastor exhi¬
buit. Pedes omnib mani¬
b suis lauit. dñice institu¬
tionis minister & custos. Itaq
uir beatissimus quod est dif¬
ficillimum. inter frequentias
popłoꝵ solitudinis uitam.
&e heremum in scłi conuersa¬
tione seruauit. Qui duplicẽ
uiam xp̃o ad profectum reli¬
gionis instituens. inconspec¬
interposito icauna flumi¬
ne monasterium collocauit:
ut adfidem catholicam popłi
& congregationib mona¬
chorum. & eccłiastica grã ra-¬
perentur. presertim cum ta¬
li pontifice uel magistro
accedentib miraculis fides
succensa ferueret. E ut ad
temptamenta uirtutum
crescentib meritis ueniret᷑.
ñ presumptionis sed miscđie
principium fuit. Erat illo
tempore uir bonus ianuariꝰ
nomine. qui cum princeps
presidali militaret officio.
exactos aprouincialib soli¬

Expanded text:
tor esse virtutum. 5. Hospitalitor esse virtutum. 5. Hospitalitatem peculiari observatione servavit; omnibus enim sine ulla exceptione personae domum praebuit et convivium ieiunus pastor exhibuit. Pedes omnibus manibus suis lavit, dominicae institutionis minister et custos. 6. Itaque vir beatissimus, quod est difficillimum, inter frequentias populorum solitudinis vitam et heremum in saeculi conversatione servavit. Qui duplicem viam Christo ad profectum religionis instituens, in conspecinterposito Icauna flumine, monasterium conlocavit, ut ad fidem catholicam populi et congregationibus monachorum et ecclesiastica gratia raperentur, praesertim cum tali pontifice vel magistro, accedentibus miraculis, fides succensa ferveret. Et ut ad temptamenta virtutum, crescentibus meritis, veniretur, non praesumptionis, sed misericordiae principium fuit. 7. Erat in illo tempore vir bonis moribus Ianuarius nomine; qui cum princeps praesidalis militaret officii, exactos a provincialibus soli
Abbreviated transcription (Latin):
nis: qui tamen cotidiana mi¬
pressione densati. inconfecti
soli duriciam preferebant.
Stratum omne subiecto cili¬
cio. & suꝑ posito uno tantum
sac ulo fuit. Caput abu̾me
ris confinium p᷑ceriucis nulla
sulleuauit adiectio. Ita pro¬
nus. prostrata ꝑ f̾ram menbͣ
dampnauerat. Noctib nũqmͣ
uestitum. raro cingulum. ra¬
ro calciamenta detraxit. Re¬
dimitus loro semꝑ. & capsula
scõrum reliquias continente.
Iugis gemitus. oratio ꝑseuerãs.
Longum enim tempꝰ. sõnum
capere inter torm̃ta non pote¬
rat. Dicat quisq quod sense¬
rit. Ceterum absolute defi-¬
nio. beatum germanum int̾
tot cruces. longum traxisse
martyrium. O quam precla-¬
ra dĩ nr̃i uirtus & pietas.
qui famulum suum in uia
ueritatis fideliter gradienteᷤ.
dupplici remuneratione do¬
nauit. ut & preteriti si qui
fuerant decoquerentur erro¬
res: & celeriter defecata scĩtas
prestaretur. quiq peccatis
preteritis forsitan tenebatur
obnoxius: inciperet fenera¬

Expanded text:
nentes; qui tamen, cotidiana innentes; qui tamen, cotidiana inpressione densati, inconfecti soll duritiam praeferebaut. Stratum omne subiecto cilicio et superposito uno tantum sagulo fuit; caput ab humeris per cervicis confinium nulla sublevavit adiectio. Ita pronus prostrata per terram membra damnaverat. Noctibus numquam vestitum, raro cingulum, raro calciamenta detraxit, redimitus loro semper et capsula sanctorum reliquias continente. Iugis gemitus, oratio perseverans; longum enim tempus somnum capere inter tormenta non poterat. Dicat quisque, quod senserit; ceterum absolute definio, beatum Germanum inter tot cruces longum traxisse martyrium. O quam praeclara Dei nostri virtus et pietas! qui famulum suum in via veritatis fideliter gradientem duplici remuneratione donavit, ut et praeteriti, si qui fuerant, decoquerentur errores et celeriter defecata sanctitas praestaretur, quique peccatis praeteritis forsitan tenebatur obnoxius, inciperet fenera
Abbreviated transcription (Latin):
suam pauit. ut numquam
panem frumenti. non uinũ.
non acetum. ñ oleum. non
legumen. numquam uel sa¬
lem adusum condiendi sa-¬
poris accepit. Sane die resur¬
rectionis. uel natiuitatis dm̃-¬
ce. potiones singule sumeban¬
tur. in quib ita iuni sapor
aquis nimiis diluebatur:
ut aceti austeritas solet lar¬
gis ꝑmixtionib temꝑari. In re¬
fectionib primum cinerem p̾¬
libauit. deinde panem ordea¬
ceum sumpsit: quem tamen
ipse excussit & moluit. E cũ
hic cib grauior ieiuniis in¬
dicitur. nunquam nisi uesꝑe.
int̾dum tamen in ebdomada
media. plerumq die septimo
ponebatur. Indum̃tum. cucul¬
la & tunica indiscretis fuere
temporib. Nam neq hieme
accessit adiectio. neq estate le¬
uamen admisum est. Quod
utrumq tandui usui fuit.
nisi forte donatum est: donec
attritione nimia solueretur.
cilicio semꝑ interius inherente.¬
II. Spacium uero lectuli sui tra¬
becule dolatiles ambiebant.
iniectos cineres usq ad sum¬

Expanded text:
suam pavit, ut numquam suam pavit, ut numquam panem frumenti, non vinum, non acetum, non oleum, non legumen, numquam vel salis ad usum condiendi saporis acceperit. Sane die resurrectionis vel nativitatis dominicae potiones singulae sumebantur, in quibus ita vini sapor aquis nimiis delebatur, ut aceti austeritas solet largis permixtionibus temperari. In refectionibus primum cinerem praelibavit, deinde panem ordeaceum sumpsit, quem tamen ipse excussit et moluit. Et cum hic cibus gravior ieiuniis iudicetur, numquam nisi vespere, interdum tamen in ebdomada media, plerumque die septimo ponebatur. 4. Indumentum cuculla et tunica indiscretis fuere temporibus. Nam neque hieme accessit adiectio, neque aestate levamen admissum est. Quod utrumque tam diu usui fuit, nisiforte donatum est, donec adtritione nimia solveretur, cilicio semper interius inhaerente. Spatium vero lectuli sui trabiculae dolatiles ambiebant, iniectos cineres usque ad sum
Abbreviated transcription (Latin):
subito diuina procedit auc¬
toritas. quam consensus uni¬
uersitatis exequitur. Nam
clerici omnes. cunctaq no¬
bilitas. plebs urbana uel rus¬
tica. inunam uenere senten¬
tiam. Germanum ep̃m om¬
nium una uox postulat.
Bellum ciuile indi citur
potestati. Cuius subiectio fa¬
cilis fuit. cum etiam ab his
quos pro se parauerat: uince¬
retur. Suscepit sacerdocium
inuitus. coactus. ad dictus. sed
re pente mutatur exomi̾bus.
Deseritur mundi milicia. celes¬
tis assumitur. seculi pompa
calcatur. humilitas conuersa¬
tionis eligitur. uxor insoro¬
rẽ mutatur exconiuge: sub¬
stantia dispensatur in pauꝑes.
pauꝑtas ambitur. Iam uero
enarrari non potest.qua hosti¬
litate ium sibi ipse consciue¬
rit. quas cruces. que ue suppli¬
cia corporis sui ꝑsetutor indu¬
erit. Breuiter iuxta ueri fi¬
dem. uniũsa ꝑstringam. Ex
ea uero die qua sacerdocii
sumpsit exordium. usq ad¬
uitȩ terminum. tanta obsti-¬
natione tabe corporis animã

Expanded text:
subito divina procedit aucsubito divina procedit auctoritas, quam consensus universitatis exsequitur. Nam clerici omnes cunctaque nobilitas, plebs urbana vel rustica in unam venere sententiam: Germanum episcopum omnium una vox postulat; bellum indicitur potestati, cuius subiectio facilis fuit, cum etiam ab his, quos pro se paraverat, vinceretur. Suscepit sacerdotium invitus, coactus, addictus; sed repente mutatur ex omnibus. Deseritur mundi militia, caelestis adsumitur; saeculi pompa calcatur, humilitas conversationis eligitur, uxor in sororem mutatur ex coniuge, substantia dispensatur in pauperes, paupertas ambitur. 3. Iam vero enarrari non potest, qua hostilitate vim sibi ipse consciverit, quas cruces quaeve supplicia corporis sui persecutor induerit. Breviter iuxta veri fidem universa perstringam. Ex ea die, qua sacerdotii sumpsit exordium, usque ad terminum vitae tanta obstinatione tabe corporis animam
Abbreviated transcription (Latin):
dorensis opidi indigena fuit.
parentib splendidissimis pro¬
reatus: & ab ipsis infantie ru¬
oim̃tis. studiis liberalibus
institutus. In quo doctrine
collatio cum ingenii uberta¬
te consentiens. eruditissimũ
duplicato bono. idẽ nature
& in dustrie reddiderunt: atq
ut ineum ꝑfectio litterarum
plena conflueret. post au¬
ditoria gallicana. intra ur-¬
bem romam uris scientiã
plenitudini ꝑfectionis ad-¬
iecit. De inde tribunalia prefec¬
ture professione aduocationis
ornauit. in quo actu dum mul¬
tiplici laudis luce resplende¬
ret. sulli mẽ genere: diuiciis.
morib. sortitur uxorem. Quem
quidem toge preconiis pre-¬
minem tem. protinus res pub¬
lica ad honorum presumpsit
in signia. ducatus culmen &
regimen ꝑ prouincias confe¬
rendo. Crudiebatur profecto
diuinitatis occutto iudicio.
ne quid ꝑfect̾ionis deẽẽnt.
apłico pontifiti mox futiro.
Parabatur eloquentia pre¬
dicationib. iuris doctrina
iusticie. uxoris societas ad
testimonium castitatis: cũ

Expanded text:
it, parentibus splendidissimis procreatus et ab ipsis infantiae rudimentis studiis liberalibus institutus; in quo doctrinae conlatio cum ingenii ubertate consentiens, eruditissimum duplicato bono, id est naturae et industriae, reddiderunt. Atque ut in eum perfectio litterarum plena conflueret, post auditoria Gallicana intra urbem Romam iuris scientiam plenitudini perfectionis adiecit. Deinde tribunalia praefecturae professione advocationis ornavit. In quo actu dum multiplici laudis luce resplendet, sublimem genere, divitiis, moribus sortitur uxorem. Quem quidem togae praeconiis praeminentem protinus res publica ad honorum praesumpsit insignia ducatus culmen et regimen per provincias conferendo. Erudiebatur profecto occulto divinitatis iudicio, ne quid perfectionis deesset apostolico pontifici mox futuro. Parabatur eloquentia praedicationibus, iuris doctrina iustitiae, uxoris societas ad testimonium castitatis. 2. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
rat maceratos diuersis penis.
& dixit decius ad senatum.
hostes ferocissimos. in manꝰ
nr̃as. Ecce inimici rei pub¬
lice & romani imꝑii. & in¬
troducti sunt ornati exau¬
ciosis. uincti cathenis. Quos¬
mirari cepit in aspectib eoꝵ

Expanded text:
 maceratos diversis poenis. Et dixit ad senatum: hostes ferocissimos in manus nostras. Ecce inimici Reipublicae et Romani imperii. Et introducti sunt ornati auetioso, vincti catenis: omirari
Abbreviated transcription (Latin):
rianꝰ ait. Tu es stephañ qui iem publi¬
cam conaris eũtere. ⁊ ꝑsuasionib atq¬
adhortationib malis.popłm a deoꝵ per
suades cultura reced̾e: Beatus stephanꝰ
dixit. Ego quidẽ non euerto rem publi¬
cam: s moneo ⁊ hortor ut relictis demo¬
nis que adorantur in ydolis. ad dm uiuũ
⁊ uerum redeant creatorem celi ⁊ t̾re ⁊ cog¬
noscant ihm xp̃m filium dei cẽ. qui cum

Expanded text:
rianus: Tu es Stephanus, qui rempublicam conaris evertere, et persuasionibus atque hortationibus malis populum a deorum recedere suades cultura? Beatus Stephanus dixit: Ego quidem non everto rempublicam, sed hortor ut, derelictis daemoniis quae adorantur in idolis, ad Deum vivum et verum redeant creatorem coeli et terrae, et cognoscant Christum Jesum Filium Dei Deum
Abbreviated transcription (Latin):
fac miser quod facis celerius
ut me de hoc incendio licet
peccatorem. tamen pro eius
nomine xp̃o offeras sacrificiũ.
Iussit itaq ualerianus eleua¬
ri eum. & tradi prefecto sapri-¬

Expanded text:
Fac, miser, quod facis celerius ut me de hoc incendio, licet peccatorem, tamen pro ejus nomine, Christo offeras sacrificium; jussit Valerianus elevari eum, et tradi praefecto Sapri
Abbreviated transcription (Latin):
nius respondit. Si facultates
domini mei iam eas ꝓ xp̃o
tradidi qm̃ ipsius fucrunt¬
& erunt. Si autem sacrificiũ¬
me offerre compellis. sacrifico
laudis & confessionis cui se
obtulit & dñs m̃s nemesius.
lunc ira repletus olympius.

Expanded text:
us, respondit: Si facultates domini mei, jam eas Christo tradidi, quoniam ipsius fuerant et erunt. Si autem sacrificium offerre me compellis, sacrifico,laudis et confessionis, cui se obtulit et dominus meus Nemesius. Tunc ira repletus Olympius,
Abbreviated transcription (Latin):
Nemesuis xp̃ianus me incen¬
dit. ecce huius oratio me af¬
de templo. tenuerunt nemesi¬
&e contumeliis afficerent. subi¬
to maximꝰ consul expirauit.
At illi tenentes nemesium.
duxerunt ad ualerianum in¬

Expanded text:
Nemesius Christianus me incendit, ejus oratio me afde templo, tenuerunt Nemesi contumeliis eum afficerent, subito Maximus exspiravit. At illi tenentes Nemesium duxerunt ad Valerianum
Abbreviated transcription (Latin):
qui me non separasti a dño
meo o lympio seruo tuo: qui
me precessit martyrio consũ¬
mato. Cumq intercedes hoc
ignem supponi. Cui dicebat᷑¬

Expanded text:
qui me non separasti a domino meo Olympio servo tuo, qui me praecessit martyrio consummato. Cumque inter caedes hoc ignem supponi. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
cognita ueritate non deseras
deos. quos semꝑ abipsis cu¬
Nemesius diaconus respon-¬
Ego quidem infelix & pecta¬
tor semꝑ deserui ueritatem
& effudi sanguinem in nocen¬
tem & iam nimis oneratus
atq cumulatus peccatis. mi¬
cognoui iam creatorem me¬

Expanded text:
cogita veritatem, non deseras deos quos semper ab ipsis cuNemesius diaconus pEgo quidem infelix atque peccator semper deserui veritatem, et effudi sanguinem innocentem, et jam nimis oneratus atque cumulatus peccatis, licognoverim Creatorem me
Abbreviated transcription (Latin):
prb̃m consecrauit. Cui etiam¬
intercetera monita scã. Hoc¬
precipue comendabat sc̃s ste¬
tibi. diuersorum requirere
scõrum corpora martyrum.
Qui post brouum ordinati ii.¬
marco prefecto. & ductus est
ad ualerianum. Dixitq ei ua-¬

Expanded text:
erum consecravit, cui inter caetera monita, praecipue commendavit: Fratetibi diversorum requirere sanctorum corpora martyrum. Qui post biduum ordinatiMarco praefecto, eductus est ad Valerianum i
Abbreviated transcription (Latin):
ambiuntur. humus supiec¬
ta componitur. ortio interces¬
sionis impenditur. Optinet᷑
defunctis requies uiuentib
qui es. ita ut post eandem
diem sine ullo terroris indi¬
cio. domicilium frequentato
habitatore floruerit. Neq il¬
lud omittendum uidetur.
quod in eodem itinere post
dies aliquot noctis cecitate
compulsus mediocrium ꝑ¬
sonarum successit hospicio.
Nam id maxime ambium
refugiens requirebat. Cumq
indiuino opere solito pernoc¬
tasset officio. lux orta est nul¬
lis gallorum cantib nuntia¬
ta. cum earum auium copia
in hisdem domib non de eẽt.
Causam nouitatis explorat.
agnoscit multum iam tempꝰ¬
eẽ quod tristis taciturnitas
naturale gallicinium damp¬
nauisset. Ab omnib exora¬
tus. merceclem mansioius
ex soluit. Acceptum enim tri¬
ticum. benedictione condi-¬
uit. Quo paste auicule. Au¬
ditus habitantium usq ad
molestiam frequentatis can-¬
tib fatigabant. Ita uirtus
diuina. etiam in reb mini¬
mis maxima p̃minebat.

Expanded text:
ambiuntur, humus superiecta conponitur, oratio intercessionis inpenditur; obtinetur defunctis requies, viventibus quies, ita ut post eandem diem sine ullo terroris indicio domicilium frequentato habitatore floruerit. 11. Neque illud omittendum videtur, quod in eodem itinere post dies aliquot, noctis caecitate conpulsus, mediocrium personarum successit hospitio; nam id maxime, ambitum refugiens, requirebat. Cumque in divino opere solito pernoctasset officio, lux orta est, nullis gallorum cantibus nuntiata, cum earum avium copia in hisdem domibus non deesset. Causam novitatis explorat; agnoscit, multum esse iam tempus, quo tristis taciturnitas naturale gallicinium damnavisset. Ab omnibus exoratus, mercedem mansionis exsolvit. Acceptum enim triticum benedictione condivit, quo pastae aviculae auditus habitantium usque ad molestiam frequentatis cantibus fatigabant. Ita virtus divina etiam in rebus minimis maxima praeminebat.
Abbreviated transcription (Latin):
& iac uerunt corpora ad ex¬
Post triduum quidam qui ri¬
nus xp̃ianus subdiaconus. qui
phiteatrum. collegit noctu cor¬
pora. & condidit in archa plum¬

Expanded text:
i jacuerunt corpora Post triduum venit quidam Quirinus Christianus subdiaconus, qui phitheatrum, et collegit noctu corpora, et recondidit in area plum
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. ut ubicumq in¬
uentus fuiss nemesiꝰ. si ne
audientia puniretur. Ne-¬
mesiꝰ autem xp̃i gr̃a robo¬
ratus circũ ibat criptas &
concilia martyrum. ut ubi-
egentem. pro ut poterat & ha¬
nistraret. ueniens autem sc̃s
appiam noctis silentio iuxta
tempłm martis. comperit ua¬
lerianum & maximũ intem¬
flexis genib orauit dñm dicens.
Dñe ds̃ creator celi &e t̾re dissi¬
pa consilia artis diabolice in
tui. quem misisti inhunc mũ¬
resipiscant hii infelices de la¬

Expanded text:
verunt ut ubicunque inventus fuisset Nemesius, sine audientia puniretur. Nemesius autem Christi gratia roboratus, circuibat cryptas, et concilia martyrum, ut ubicuegentem, prout poterat, ministraret. Veniens vero Appia noctis silentio juxta templum Martis, comperit Valerianum et Maximum in teme genibus, oravit DDeus creator coeli et terrae, dissipa consilia artis diabolicae intui, quem misisti in hunc munresipiscant hi infelices a la
Abbreviated transcription (Latin):
cam. Facta sunt hec omnia
sicut xp̃i uirgo disposuit
ꝙ. uelut. subarrationis lo¬
co dantur duo frẽs eunuchi
res gallicani filie. ipsius au

Expanded text:
at. Facta sunt omnia sicut virgo disposuit; et veluti subarrationis loco dantur duo fratres eunuchres, Gallicani filiae, Attica
Abbreviated transcription (Latin):
ut ibi leuaretur ep̃s. non
consensit. S ex sua uolun¬
tate. ipsum qui ordinare¬
tur elegit. Tantãq ei cõ
pleni. mox ut uisi fuissẽt
ab oculis eius: protinus
mundarentur. Multaq
in eo erant. scĩtatis insig¬
nia. S cum aconstantino
iulianus cesar factus eẽt.
dedit legem ut xp̃iani ni-
chil in hoc sclo possiderent
Tunc gallicanus inquatu¬
quarum impensiones his
habere defensorem. ut qui¬
cunq ingrediebatur.

Expanded text:
ut ibi levaretur episcopus non ut ibi levaretur episcopus non consensit, sex ex sua voluntate ipse qui ordinaretur elegit. Tantam namque eipleni, mox ut visi fuissent ab oculis ejus, protinus mundarentur: multaque in eo erant sanctitatis insignia. Sed cum a Constantio Julianus Caesar factus esset, dedit legem ut Christiani nihil in hoc saeculo possiderent. Tunc Gallicanus haquarum pensiones his meruit defensorem ut quicunque ingrediebatur
Abbreviated transcription (Latin):
b flentes. Qui cum uellet
priuatus abscedere rogatusq
abaugustis consul processit.
& infascib positus quinq
milia seruorum liberos ci¬
uesq romanos fecit: qͥb
predia domosq donauit.
Cunctasq facultates suas
excepto iure filiarum distra¬
hi. donari pauperib iussit
ac se in ostensi urbe manen¬
nomine sociauit. Cuius
habitaculum ampliqri fe¬
cit. E peregrinorum suscep¬
tionem: quam ipse plurimis
impendebat. Huic ad hese¬
runt multi ex seruis eius
quos liberas fecerat & diuul¬
gata est fama eius ꝑtotũ
orbem. Ita ut aboriente c
occidente uenientes. uide¬
rent uirum expatricio & cõ¬
sule qui erat amicissimus
angustorum. lauantem pe¬
des. ponentem mensam: a-¬
quam in manib effunden
officia. Hic primus in osten¬
si urbe instruxit ȩccłiam. &
dictauit officia clericorum
Huic se sc̃s leuita. laurentiꝰ
reuelauit. adortans eum
ut in eius nõmine ȩccł̃iam
fabricaret inportum. que
nunc usq laurentia nun¬
cupatur. Rogatus autẽ

Expanded text:
is plenae. Qui cum vellet privatus abscedere, rogatus ab Augusto consul processit: et in fascibus positus, quinque millia servorum liberos civesque Romanos fecit. Quibus praedia domosque donavit: cunctasque facultates suas, excepto jure filiarum, distrahi ac donari pauperibus jussit. Et se in Ostiensi urbe manennomine, sociavit. Cujus habitaculum ampliari fecit ad peregrinorum susceptionem, quam ipse plurimis impendebat. Huic adhaeserunt multi ex servis suis, quos liberos fecit. Et divulgata est fama ejus per totum orbem, ita ut ab Oriente et Occidente venientes, viderent virum ex patricio, ex consule, qui erat amicissimus Augusto, lavantem pedes, ponentem memsam, aquam manibus effundenofficia. Hic primus in Ostiensi urbe exstruxit ecclesiam et ditavit officia clericorum. Huic se sanctus Levita Laurentius revelavit, adhortans eum, ut in ejus nomine ecclesiam fabricaret in porta, quae nunc usque Laurentia nuncupatur. Rogatus autem
Abbreviated transcription (Latin):
untii. lunc interrogata
demonia dederunt respon¬
sum. Quod nisi sacrificare
coactus fiusset gallicanus.
ex actores redituum eius ista
picula non uitarent. Q qm̃
nullus audebat conuenire
mandauit ei ulianus cesar.
Aut sacrifica diis. aut disce¬
de afinib italie. Statim re-¬
lictis omnib. alex andriam
petiit. Ibiq adiunctus est
confessorib xp̃i ꝑcontinuũ
annum. post etiam secessit
in heremum. Ibiq arau¬
tiane comite templorum.
cum cogeretur sacrificare
ce contempneret: percussũ
gladio in corde. xp̃i martyrem
fecit. Atq ita prexit ad dñm
gaudens cum triumpho: cui
rant beneficia martyris. ex

Expanded text:
t. Tunc interrogata daemonia dederunt responsum, quod, nisi sacrificare coactus fuisset Gallicanus, exactores reddituum ejus ista pericula non vitarent. Et quoniam nullus audebat convenire mandavit ei Julianus Caesar, dicens: Aut sacrifica diis, aut discede a finibus Italiae. Qui statim relictis omnibus Alexandriam petiit, et ibi junctus est confessoribus Christi per continuum annum. Post etiam secessit in eremum, ibique a Rauciano comite templorum, cum cogeretur sacrificare, et contemneret, percussus gladio in corpore, Christi martyrem fecit, atque ita perrexit ad Dominum gaudens cum triumpho. Cui rant beneficia martyris ex
Abbreviated transcription (Latin):
perisse germanum: Protha¬
sius dixit. Non tibi irascor.
nec ego nec ipsa iusticia: qmͣ¬
do. Incredulitas enim que
intius sensib regnat: non
dixit. sed potius ut eis in¬
dulgeretur orauit: Ad dens
hoc. quia nescirent quid fa¬
cerent. Unde &e ego tui mise¬
reor. quia nescis quid facis:
Age ergo quod cepisti. ut mͥ
possit cum meo fratre. hodie
benignitas nr̃i saluatoris
sit eum capite cedi. Quod cũ
factum eẽt: ego philipus ab¬
stuli cum filio meo. furtim
domo mea deo solo teste in
ista arca saxea sepeliui:cre¬
dens me orationib scõrum

Expanded text:
perire germanum? Protaperire germanum? Protasius dixit: Non tibi irascor, nec ego, nec ipsa justitia; qudo: incredulitas enim, quae in tuis sensibus regnat, non dixit: sed potius ut eis indulgeretur, oravit, addens et hoc, quia nescirent quid facerent. Unde et ego tui, misereor; quia nescis quid facias. Age ergo quod coepisti, ut mihi possit cum meo fratre Gervasio hodie benignitas Salvatoris jussit eum capite caedi. Quod cum factum esset, ego Philippus abstuli cum filio meo furtim domo mea, Deo solo teste, in ista arca saxea sepelivi, credens me orationibus eorum
Abbreviated transcription (Latin):
sistere. ut expletio mea no¬
uiter celebretur. Geruasius
dix̃. Uictoriam debes de celo
a deo omnipotente require¬
lumine. aures sine auditu.
nares sine odoratu. os sine
sermone. manus sine tactu.
pedes sine gressu. & uentrem
absq interiorib probant᷑
habere: & sine flatu ẽẽ nos¬
cuntur. In dignatus comes
astasius: iussit eum tam diu
plumbatis tundi: quamdiui
ex alaret sp̃m. Quo amoto.
iussit iterum adstare pro¬
thasium. Cui ce dix. Miser
uel tui stude uiuere. Cui res
ego qui te non timeo. aut
tu qui me timere probaris:¬
Astasius comes dixit. Ego
te quomodo timeo: Pro¬
thasius respondit. In eo qd̃
times ledi a me: si non sacri¬
ficauero. Si enim non timeres
ledi ame: me adsacrificium
non compelleres. Ego autẽ.
la tua stercora computans.
dm̃ solum qui regnat ince¬
lis adoro. Audiens hec asta¬
sius comes: iussit eum fusti¬
b cedi. Postea uero erecto. dix
Miser. ut quro tam superbꝰ
& tam rebellis existis : his
ꝑire. sicut tuum probasti

Expanded text:
io mea gnaviter celebretur. Beatus Gervasius dixit: Victoriam de coelo debes ab omnipotente Deo relumine, aures sine auditu, nares sine odoratu, os sine sermone, manus sine tactu, pedes sine gressu, et ventrem absque interioribus probantur habere, et sine flatu esse noscuntur. Indignatus comes Astasius jussit eum tamdiu plumbatis tundi, quamdiu exhalaret spiritum. 16. Quo amoto, jussit sibi astare Protasium, cui dixit: Miser, vel tuego qui non timeo, an tu qui me timere probaris? Comes dixit: Ego te, quomodo timeo? Protasius respondit: In eo quod te times laedi, si non sacrificavero; si enim non timeres te laedi a me, me ad sacrificium non compelleres. Ego autem ttua, quasi stercora computans, Deum solum qui regnat in coelis, adoro. 17. Audiens haec Astasius, jussit eum fustibus caedi. Postea vero erecto dixit: Miser, ut quid tam superbus et tam rebellis existis? vis perire, sicut tuum probasti
Abbreviated transcription (Latin):
Constantinus uero augus¬
tus. contristari cepit & esse¬
suam positam in scõ ꝓposi¬
to. facilius occidi quam uin¬
ci. Que cum patris sollicitu¬
dinem studio conaretur

Expanded text:
Constantinus vero Augustus contristari coepit suam positam in sancto proposito facilius occidi posse, quam vinci. Quae cum patris sollicitudinem studio sanctitatis
Abbreviated transcription (Latin):
scrunt. ꝑdecem annos lectio¬
ni ce orationi uacantes. Hoc
ordine inanno conuersionis
sue undecimo. ad palmam
martyrii ꝑuenerunt Suꝑ
ueniente comite astasio.qui
proficiscebatur ad bellum:
qd̃ a marco annis fuerat ex¬
citatum: occurrerunt ei tẽ¬
plorum cultores cum sacerdo
tib dicentes. Siuis letus ad
augustos nrõs reuerti. &e uic¬
sacrificare compelle. Uehem̃¬
ter enim dii nr̃i de eorum
contemptu commoti. nobis¬
Audiens hec astasius comes.
iussit teneri. & ad se ad diici.¬

Expanded text:
serunt, et per decem annos lectioserunt, et per decem annos lectioni et orationi vacantes, hoc ordine in anno conversionis suae undecimo ad palmam martyrii pervenerunt. 14. Superveniente comite Astasio, qui proficiscebatur ad bellum, quod a Marcomanis fuerat excitatum, occurrerunt ei templorum cultores cum sacerdotibus suis, dicentes: Si vis laetus ad Augustos nostros reverti et vicsacrificare compelle; vehementer enim dii nostri de eorum contemptu commoti, resp15. Audiens haec Astasius comes jussit eos teneri,
Abbreviated transcription (Latin):
Puodecim pedum altitudine
terra co optam archam in¬
uenies. quam archam suꝑ¬
ius exaltabis: ꝙ in nomine
eorum ȩccłiam fabricabis.
Lumq ab eo nomina require¬
rem: dix̃ michi. Ad caput eoꝵ
libellum scriptum inuenies:
in quo & ortus eorum & finis
scriptus est. Conuocans itaq
omnes ꝑcircuitum frẽs ꝙ
co ep̃os urbium uicinarum.
referens uniuersa que uide¬
rim. queq audierim: ipsis
coram positis. primus ego ter¬
ad archam: quam sc̃s promi¬
serat paulus. Quam aperi¬
entes: inuenimus quasi ipsa
hora positos. scõs miro odo¬
re flagiantes. Ad quorum ca¬
put libellum inuenimus:
inquo erant hec ꝑ oromem
uniuersa conscripta. Ego ser¬
uus xp̃i phylippus intra do¬
mum meam scõrum corpora
que cum filio meo rapui. sepe¬
liui. Quorum mater uale¬
est: quos uno ortu geminoᷤ
genuerunt. & unum pro¬
thasium alterum geruasiũ
pauperib. & fami liole suȩ
quam ingenuam fecerant:
ipsi se in uno cenaculo conclu¬

Expanded text:
Duodecim pedum altitudine Duodecim pedum altitudine terra coopertam arcam invenies, quam arcam superius exaltabis, et in nomine eorum Ecclesiam fabricabis. Cumque ab eo eorum nomina requirerem, dixit mihi: Ad caput eorum libellum scriptum invenies, in quo et ortus eorum, et finis scriptus est. 5. Convocans itaque omnes per circuitum fratres et episcopos urbium vicinarum, referens universa quae videram, quaeque audieram, ipsis coram positis, primus ego terad arcam, quam sanctus promiserat Paulus: quam aperientes, invenimus quasi in ipsa hora positos 485 sanctos, miro odore flagrantes. Ad eorum caput libellum invenimus, in quo erant haec per ordinem universa conscripta: 6. Ego servus Christi Philippus intra domum meam sanctorum corpora, quae cum filio meo rapui, sepelivi. Quorum mater Valeicti: quos uno ortu geminos genuere, et unum Protasium, alterum Gervasium pauperibus, et familiolam suam ingenuam fecerunt: ipsique se in uno coenaculo conclu
Abbreviated transcription (Latin):
dixi. pars in me sonmi in¬
cumbebat. que me ad eorũ¬
ut
interrogationem uerbum
proferre non sineret. Plene
autem me uigilante. uisio
domini miscđiam: ut silu¬
dificatio demonum eẽt. ab¬
scederet. si uero eẽt ueritas
plenius appareret. Adin¬
petrandum uero que pos¬
cebam adño augmentaui
ieiuniũ. similiq modo ca¬
nente gallo. orantes mecũ
iuuenes apparuerunt. Ler
cia uero nocte defecto ie¬
iunis corpore. non dormien¬
ti sed stupenti. cum quadam
michi tertia apparuere ꝑso¬
na. que similis ẽẽt beato
paulo apło. cuius uultum¬
me pictura docuerat: in
tantum ut ipse mecum ill
tacentib loqueretur dicens.
Isti sunt qui monita mea
secuti. respuentes predia &
diuitias. secuti sunt dñi nr̃i
iħu xp̃i uestigia. Ni terre¬
num nilq carnale concupis¬
centes. in mecdia hac medila¬
nensi urbe. ꝑlecem annos
in dei seruitio perdurantes.
ad hoc ꝑtingere meruerunt.
ut xp̃i martyres fierent.
Quorum corpora in eo loco
inuenies: in quo stas & oras.

Expanded text:
dixi, pars in me somni incumbebat, quae me ad eorum interrogationem verbum proferre non sineret. Plene autem evigilanti visio Domini misericordiam, ut si ludificatio daemonum esset, abscederet: si vero esset veritas, plenius appareret. Ad impetrandum vero quae poscebam a Domino augmentavi jejunium: similique modo, canente gallo, orantes mecum iidem juvenes apparuerunt. 4. In tertia vero nocte, defecto jejuniis corpore, non dormienti, sed stupenti, cum quadam mihi tertia apparuere persona, quae similis erat beato Paulo apostolo, cujus me vultum pictura docuerat, in tantum ut ipse mecum, illis tacentibus, loqueretur dicens: Isti sunsecuti respuentes praedia, et divitias secuti sunt Domini isti vestigia, nihil terrenum, nihilque carnale concupiscentes, in media hac Mediolanensi urbe per decem annos in Dei servitio perdurantes, ad hoc pertingere meruerunt, ut Christi martyres efficerentur. Quorum corpora in eodem loco invenies, in quo stas et oras.
Abbreviated transcription (Latin):
gens me intratiartm phili¬
polim urbem conclusiss. &.¬
metuente me infligere cum
eis quod exigua michi eẽt
militum manus. hostium uͦ
eẽt innumerabilis multitu¬
do: in sistebam sacrificiis &
marti uanas uictimas offere¬
adultimũ creuit obsidio. Q
uniuersi tribuni mei ac mili¬
tes. se hostib tradiderunt. Cũ¬
q cuperem fugiendi aditũ
repperire. paulus & ioħs ex
quib prepositus unus &
Fac uotum deo celi. Quod si
est ore prolatum: apparuit
miohi iuuenis statura ex¬
celsus. ferens in humero cru¬
cem. & dicens. Su me gladiũ
tuum. & sequere me. Quem¬
ego dum sequerer. apparuert̃¬
michi hinc &e inde milites
armati. confirmantes me &
dicentes. Nos tibi prebebimus
officium. Lu in gredere hos¬
tium castrorum &e dextera
leuaq gladium tenens eua¬
ginatum: respice quousq
ꝑuenias ad regem ipsorum
penitus ex his occidi gladio.

Expanded text:
gente in Thraciarum Philippopoli urbe conclusmetuens confligere cum eis, quod exigua illi esset militum manus, hostium vero esset innumerabilis multitudo, insistebat sacrificiis, et Martianas victimas offereultimum crevit obsidio, et universi tribuni ejus ac milites se hostibus tradiderunt. Cumque cuperet fugiendi aditum reperire, Paulus et Joannes, ex quibus praepositus unus, alter Fac votum Deo coeli, quod si re prolatum est apparuit illi juvenis statura excelsus, ferens in humeris crucem, dicens: Sume gladium tuum, et sequere me. Quem dum sequeretur, apparuerunt ei hinc et inde milites armati, confirmantes eum, et dicentes: Nos tibi praebemus officium, tu ingredere hostium castra, et dextra laevaque gladium tenens evaginatum, respice quousque pervenias ad regem ipsorum.penitus ex suis occidi gladio.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecerint. Tunc cum augus¬
tis intranti palatium galli¬
cano. occurrit elena cum filia¬
sua constantia: & filiab
ipsius gallicani. fundebantur
lacrime gaidiis plene. nec ꝑ-¬

Expanded text:
nsecratae. Tunc cum Augusto intrante palatium Gallicano, occurit Helena cum filia Constantia, et filiabus ipsius Gallicani. Fundebantur lacrymae gaudiis plenae.
Abbreviated transcription (Latin):
firum fortiter intimore dñi
ꝑdlixit eos ad papam galum.
Qui iuuenem sanatum dõ
gr̃as referentem. & parentes.
eius pariter baptirauit. In¬
terca dum procella persecu¬
cionis grauiter inundaret.
iunxit se quidam simula¬
ta facie beato gaio. Porro
hic apostata extiterat. &¬
erat fraudulentus in omni
sermone. & callidus in om̃i
cõmisso.

Expanded text:
fixum fortiter in timore Domini, fixum fortiter in timore Domini, perduxit eos ad Caium papam. Qui juvenem sanatum Deo gratias referentem, et parentes ejus pariter baptizavit. Interea dum procella persecutionis graviter inundaret, junxit se quidam, simulata fide, beato Caio. Porro hic apostata exstiterat, et erat fraudulentus in omni sermone, et callidus in omni commissu.
Abbreviated transcription (Latin):
ome inter duas laures.
tyris. filii chromacii
erunt infide beatus sebasti¬
anus. & sc̃s tranquillinus
qui ipsum in sacro fonte bap¬
tismatis innouauit. & fami¬
liam eius ꝓmiscui sexus
mille qua dringentos cum
eo pariter baptirauit. Huiꝰ
& enim filius tyburcius cũ
propter immanitatem ꝑsecu¬
cionis isdem pater eius & in¬
gens multitudo xp̃ianorũ
cum illo campaniam excõ-¬
silio pontificis gai prexisset.
amore martyrii flagrans.
resedit in urbe roma. Ꝙ cũ
ieiuniis ꝙ orationib ibi
cum beato gaio papa occu¬
paretur. quadam die tran¬
siens occurrit homini qui
de alto lapsus fuerat. &
ita caput & omnia menbra
quassauerat. ut de sola eius¬
sepultura ageretur. Iuxta
quem ipse accessit: & cepit
dicere suꝑ uulnera euis len¬
te orationem dominicam. q
symbolum. E ita factus est.
homo solidatis menbris in¬
columis. quasi nichil conti¬
gisset ei. Tunc apprehendens
parentes eius. segregauit
eos aturbis. & indicauit eis
urtutem nõminis xp̃i.
& uidens animum eorum.

Expanded text:
omae inter duas Lauros  filii Chromatii erunt in fide beatus Sebastianus et sanctus Tranquillinus,ycarpus, qui ipsum in sacro fonte baptismatis innovavit, et familiam ejus promiscui sexus mille quadrieo pariter baptizavit. Hujus etenim filius Tiburtius, cum propter immanitatem persecutionis isdem pater ejus et ingens multitudo Christianorum cum illo in Campaniam ex consilio pontificis Caii perrexisset, amore martyrii flagrans, resedit in urbe Roma. Et cum jejuniis et orationibus ibi cum beato Caio papa occuparetur, quadam die transiens occurrit homini qui de alto lapsus fuerat, et ita caput et omnia membra quassaverat ut de sola sepultura ejus ageretur. Juxta quem ipse accessit, et coepit dicere super vulnera ejus lente orationem Dominicam et Symbolum; et ita factus est homo, solidatis membris, incolumis quasi nihil mali contigisset ei. Tunc apprehendens parentes ejus, segregavit eos a turbis, et indicavit eis virtutem nominis Christi. Et videns animum eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dilaceratum asynagoga in
runt. Sicq beatus apłs pꝰ
multos agones & diuturna
certamina pro xp̃i amore
adustus: migrauit ad
gaudia sempiterna. Im pii
autem iudei non saciati de

Expanded text:
dilaceratum a synagoga in runt. Sic beatus apostolus, post multos agones et diuturna certamina, pro Christi amore adustus migravit ad gaudia sempiterna. Impii autem Judaei, non satiati de
Abbreviated transcription (Latin):
cor & anima una. Quia nec
quisquam eorum quȩ possi¬
debat aliquid suum ẽẽ dice¬
bat: sed erant illis omĩa com¬
miinia. Quot quot autem
possessores agrorum ac do-¬
morum erant. uendentes affe¬
rebant precia eorum. & pone
doctrina namq apłorum
beatus barnabas euuangłiũ
mos. ponebat illud super

Expanded text:
 una, nec quisquam eorum que possidebat aliquid suum esse dicebat, sed erant illis omnia communia. Quotquot erant possessores agrorum aut domorum erant vendentes, afferebant precia eorum, que, doctrina apostolorum beatus Barnabas Evangelium mos inveniebat, illud super
Abbreviated transcription (Latin):
antequam de interi¬
tu sathanȩ triumphans. uic¬
tor et exultans penetraret
muniens fundauit: mira
scilicet ut & ipsa iniuolata
semꝑ & gloriosa maneret. &
illorum predicatione nouam
sibi progeniem. plurimosq
filios dño aggregaret. Ex qͦrũ

Expanded text:
antequam de interitus Satane triumphans, victor exultans, penetraret muniens fundavit, mirabscilicet ut ipsa inviolata semper et gloriosa maneret, et illorum haedificatione nova et projenie plurimos filios aggregaret. 3. Que