comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alienat̃is icumbis qui eidem ad herebant dõ uiue¬
batꝰ ieuinus orationibus bonis operibus in legẽ
dñi meditans dieac nocte Et dehis quae sibi ds̃
cogitanti at que oranti intellecta reuelabat:
& presentes & absentes sermonibus a clibrisdo¬
cebat: Contigit forte eodem tempore ut qͥ¬
dam ex his quos dicunt a gentes in rebus apud
ipponem regium constitutus benexpianas
dõquetimens conperta eius bona fama
atque doctrina desiderur & at que optur&
cum uidere ꝓmittens sepossem udib
omnes contempnere cupiditates atquo
ne delatum liberar amimam cumens bb
morcetum ultro aque confistimuenit eiuita¬
tem & hominem cisum ad locutus frequen¬
tius aetque exortictus est quantum dẽ doniu¬
men in eius tunc hocimpleuit p̃sentia. Sed
cucurẽ utique & in ane eẽ non potuit quod ꝑ
tuleuus mundum in honorẽ utile dño adom¬
neopus bonum paratum in omnilocodiuma
genbat ꝓuidentia

Expanded text:
aribus, cum iis qui eidem adhaerebant, Deo vivebat, jejuniis, orationibus, bonisque operibus, in lege Domini meditans die ac nocte. Et de iis quae sibi Deus cogitanti atque oranti intellecta revelabat; et praesentes et absentes sermonibus ac libris docebat. Contigit forte eodem tempore, ut quidam ex iis quos dicunt Agentes in rebus, apud Hipponem-Regium constitutus, bene christianus, Deumque timens, comperta ejus bona fama atque doctrina, desideraret atque optaret eum videre, promittens se posse mundi hujus omnes contemnere cupiditates atque ne delatum, liberare animam cupiens ab moratam ultro atque confestim venit civitatem, et hominem visum allocutus frequentius atque exhortatus est, quantum Deus donaamen in ejus tunc hoc implevit praesentia: sed vacare utique et inane esse non potuit, quod per tale vas mundum et in honore, utile Domino, et ad omne opus bonum paratum , in omni loco divina gerebat providentia
Abbreviated transcription (Latin):
tes bonis ac malis possunt esse conmunes
Dlurima scc̃ꝵ bona sunt conmunia multis
Et qddã recti consta t inesse malis
Sed pla pars sũm e tendens uirtutis ad arcẽ
onĩe operit meritum transit amore di
Quo partter quecũq hominũ sic diligit ut se
Hoc optansa ialiis qd cupit ipse sibi
uutalis ẽ ut ꝓcapapitate utentiũ neminẽ
siu reluiquat exꝑtem. Quia siue par¬
uuli siue magni siue insirmi si ue for¬
tes habent: inta unde a lantur & unde
satientur ERIGRAAAMTA
euera dꝰ uttetra caliquie mundũ:
doctrine accendit lumen apostoliet
uemultis animis nullis non congrut amnis
tacte rians paruos pane. uah d os

Expanded text:
t bonis et malis possint esse communes. ctorum bona sunt communia multis, Et quiddam recti constat inesse malis, Sed pia pars summae tendens virtutis ad arcem, Omne operum meritum vincit amore Dei. Quo pariter quemcumque hominum sic diligit, ut se: Hoc optans aliis quod cupit ipse sibi. vitalis est, ut pro capacitate utentium neminem sui relinquat exsortem. Quia sive sint parvuli, sive magni, sive infirmi, sive fortes, habent in ea et unde alantur, et unde satientur. Exueret Deus ut tetra caligine mundum, Doctrinae accendit lumen apostolicae: Quae nullis animis, nullis non congruit annis, Lacte rigans parvos, pane cibans
Abbreviated transcription (Latin):
Vt norituit homines quid mereant᷑ agit
NA du mortalis ꝑagunt᷑ tẽpora carus
Aciliũ miseris ipsa flagella ferunt
Et undicta breuis sic noxia crimuia sinit.
Ne sine fine habeat doebita poena reos
deuera Dei laudantiuo.¬
Pera est confessio benedicentis cum ide
sonus est oris & cordis. Bene aut̃ loqui
et male uiuere nichil aliud est quã sua
Siausuera indm̃nꝰ de ꝓmit᷑ ore p̃cantis
Doni uoco fluunt intima cordis habent:
Non ꝓdest ciuquã solis bona dicere uerbis
ni pia mesis habeat qd bene lingua sonat:
Nã fari recte miserũ est & uiuere praue
Dannat nota malũ regula iustitie
DE UIRTUTE CARITATIS

Expanded text:
Ut norint homines quid mereantur agit. Ut norint homines quid mereantur agit. Nam dum mortalis peraguntur tempora carnis, Auxilium miseris ipsa flagella ferunt. Et vindicta brevis sic noxia crimina finit: Ne sine fine habeat debita poena reos. VI. De vera Dei laudationeVera est confessio benedicentis, cum idem sonus est et oris, et cordis. Bene autem loqui, et male vivere, nihil est aliud quam sua s vera in Dominum depromitur ore precantis, Si quae voce fluunt, intima cordis habent. Non prodest cuiquam solis bona dicere verbis, Ni pia mens habeat, quod bene lingua sonat. Nam fari recte, miserum est, et vivere prave. Damnat nota malum regula justitiae. VII. De virtute charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
nã rerun quas ut uoluit. sapientia fect :
orultis uita quidẽ est prestita ꝑpetua
S ed quocũq potost sese ampliꝰ aut minꝰ ẽt
Quodam sine: ipsis quis fuerat. moritur
Sic nichil d̃ ternũ qd̃ conmutabile factũ est
tẽptus etiã parcit negatus & mauult
uitã peccatoris quam mortem. Erudi¬
tio penitunis est & oblatio corretio¬
Sułta dui sũmi differt patientia regis.
Suspendens equi pondera iudetti
et dũ plectendis parcit cleniertta sminc
Uerbere ñ nunꝗ castigans corda pat̾no
Ne cito cũ sumant seua flagella reos
dic pietate di terraꝵ non uacat orbis
Et nichil est ꝗd nos non thrahitt adueniã
Fũ rex saluandis ipsa quoq consulat ira
t curat medicus uulnera uolnerib
De uITIONEde i
Quuina bonitas ido maxime irascit᷑ in hoc
scło. ne irascatur in futuro ut miscditer
ad hib& tẽporale seuer sritatẽ ne & t̃¬
pam iuste inferat ultionen ceioΡamato
Cũ ds exerta peccantes uerbertt ira

Expanded text:
Nam rerum, quas ut voluit sapientia fecit, Nam rerum, quas ut voluit sapientia fecit, Multis vita quidem est praestita perpetua. Sed quodcumque potest sese amplius aut minus esse Quodam fine ipsi quod fuerat moritur. Sic nihil aeternum quod commutabile factum est.temptus, parcitque negatus; et magis vult vitam peccatoris quam mortem; eruditio est poenitudinis, et oblatio correctio. 619 Multa diu summi differt patientia Regis, Suspendens aequi pondera judicii. Et dum plectendis parcit clementia factis Verbere nonnumquam castigans corde paterno, Ne cito consumant saeva flagella reos. Sic pietate Dei terrarum non vacat orbis, Et nihil est quod nos non trahat ad veniam: Cum Rex salvandis ipsa quoque consulit ira, Ut curat medicus vulnera vulneribus. V. De ultione Dei. Divina bonitas ideo maxime irascitur in hoc saeculo, ne irascatur in futuro: et misericorditer adhibet temporalem severitatem, ne aeternam juste inferat ultionem. Cum Deus exserta peccantes verberat ira,
Abbreviated transcription (Latin):
Iaturȩ quisqͥs ꝓprie ñ sꝑnis honorẽ
In quocũq hominũ que tua noscisama.
Sic tam̃ ut prauos uit& concordia mores
Dulla sint pacis federa cũ uitus¬
N ãq qd artificis sũmi fecit manusunũ est.
Queq actoreCondita st̃ bona sunt
diuinũ innullo figmentũ despitiatur
Sola malisstudũs addita ñ placeant
iatis cui qdẽ eẽ ꝑfectũ : quia natura
pitio carens incremento non indigens. sicut
nullũ finẽ ita nullã recipit mut᷑a bilita
us fins aliene suit. quia non sunt extra
conmutationẽ dũ illissinis est & tẽporalis.
uist itutio.& localis motio. et ipsa in aꝯmen¬
tũ sui facta ẽ mutatio. epl& Ramrata.¬
Leternus uere solus ds om̃ui creator
Uita inse uiuens ꝓmanet ẽẽ qd est
Noc pater hoc uerbũ patrishoc & sps almus:
Quoꝵ natura est una eademeosimul
non ceptum aut actũ ñ hic mutabile qͥe quã ẽ.
Quod subeat leges tẽporis dit nusueii
curtus pteritu prior ulterior ꝙ futuris
Ni recipit uarium nil hab& occiduũ.

Expanded text:
Nature quisquis proprium non spernis honorem; In quocumque hominum que tua noscis, ama. Sic tantum ut pravos vitet concordia mores: NullaNamque quod artificis summi fecit manus, unum est: Quaeque auctore bono condita sunt, bona sunt. Divinum in nullo figmentum despiciatur, Sola malis studiis addita non placeant. itas initio carens, incremento non indigens, sicut nullum finem, ita nullam recipit mutabilitatemomnis finis alienae sunt, quia non sunt extra commutationem, dum finis illis est, et temporalis institutio, et localis motio, et ipsa in augmentum sui facta mutatio . IV. De pateternus vere est solus Deus omnicreator, Vita in se vivens permanet esse quod est. Hoc Pater, hoc Verbum Patris, hoc est Spiritus almus, Quorum natura est una, eademque simul. Non coeptum, aut auctum, non hic mutabile quidquam est, Quod subeat leges temporis, aut numeri. Virtus, praeteritis prior ulteriorque futuris, Nil recipit varium, nil habet occiduum.
Abbreviated transcription (Latin):
obiderunt. dum foste ir& rogatus adiuisitandas
insituendas. & exostandas catholicas pleber
quid &iam srequentis sime faciebat : & aliquan¬
do contigit ut illi subcenturiał actenusperde¬
rent captioneni Euentt enim̃ diquidem ꝓuiden

Expanded text:
obsederunt, dum forte iret rogatus ad visitandas, instruendas et exhortandas catholicas plebes; quod ipse frequentissime faciebat. Et aliquando contigit, ut illi succenturiati hactenus perderent captionem: evenit enim Dei quidem providen
Abbreviated transcription (Latin):
est in hocunce. Aun uͦ letꝰ redditꝰ. & deuictoriaiam securꝰ.
signum crucis qđ inelo uiderat : in sua fronte lesignat: Et
uĩta cȩ litus inuitatus ad fidem : non m illo uid& ur inferioꝵ
cui similiter deͤelo dictum est: saule. saule quid me per¬
militaria uex illa transformat. SAt labarum. qđ dicunt
inspeciem crucis deminicȩ exaptans: ita armis uexis qͥue
religionis instractas : aduersum impiorũ arma ꝓficiscitꝰ

Expanded text:
e, in hoc vince. Tum vero laetus redditus, et de victoria jam securus, signum crucis, quod in coelo viderat, in sua fronte designat, et ita coelitus invitatus ad fidem, non mihi videtur illo inferior, cui similiter de coelo dictum est: Saule, Saule, quid me permilitaria vexilla transformat, ac Labarum, quem dicunt, in speciem crucis Dominicae exaptat, et ita armis vexillisque religionis instructus, adversum impiorum arma proficiscitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ascendentes traxer̃ nos Mita testis ẽ. ipsa ue¬
ritas. militib aliis sacrariũ circũdantib aliis
ꝑ accłam discurrentib. ꝑmediũ eorũ dno it̃dan¬
te atq custodiente. pericula cuncta tran siui¬
mꝰ. dñm magnifice glorificantes. qm̃ neq popłm
neci tradidimꝰ. sed &iã quatinꝰ saluaret᷑ actũ ÷
& manꝰ querenciũ nos effugere p̃ualumꝰ. Sic itaq¬

Expanded text:
ascendentes traxerunt nos; et ita testis est ipsa veascendentes traxerunt nos; et ita testis est ipsa veritas. Militibus aliis sacrarium circumdantibus, aliis per ecclesiam discurrentibus, per medium eorum, Domino iter dante atque custodiente, pericula cuncta transivimus, Deum magnifice glorificantes, quoniam neque populum neci tradidimus, sed etiam quatenus salvaretur actum est, et manus quaerentium nos effugere praevaluimus. T
Abbreviated transcription (Latin):
expectabat᷑q. futura die collectio. Nux aut̃
repente adstitit. cũ militib ultra qͥnq milib
habentib: scilic& arma & gladios. & nudatos ar¬
cus. sagittas &uectes. Et accłam qͥdẽ ipse
circũ dedit. statuens milites sibi m& coheren¬
tes ꝑcohortes. ut nullus poss& egredienciũ
nabile uidicans. intanta confusione popłm¬
derel inquere. & non magis ante illos pericula
substinere. residens insede. p̃cepi ut dia conus
Sed duce postea ingrediente. & militib sacrarium
cirtũdantib ut nos capere potuissent. clerici
qͥdẽ qͥs inuenti sunul & popłi clamabant. pos¬
centes ut & nos discederemꝰ una cũ popło. ł go
uͦ magis ediũso dicebã non nos discedere. nͥom̃s
singillatĩ priꝰ exirent. Surgens itaq oratione
facta. sic p̃cepi om̃s abscedere. meliꝰ. ẽẽ. diceis
me periculo sub iacere. quã quenlib& eorũ
excipere lesonẽ E gredientib gͥ plurimis.
dã monachi qͥ ibi nob̾cũ fuerant. & aliqͥ clericorũ

Expanded text:
tio. Dux autem repente astitit cum militibus ultra quinque millibus habentibus arma, et gladios enudatos, arcus, sagittas et vectes; et ecclesiam quidem ipse circumdedit, statuens milites sibimet cohaerentes, ut nullus posset egredientium nabile judicans in tanta confusione popderelinquere, et non magis ante illos pericula sustinere, residens in sede praecepi ut diaconus Sed duce postea ingrediente, et militibus sacrarium circumdantibus ut nos capere potuissent, clerici quidem qui sunt inventi, simul et populi clamabant, poscentes ut et nos discederemus una cum populo. Ego vero magis e diverso dicebam non nos discedere, nisi omnes sigillatim prius exirent. Surgens itaque oratione facta, sic praecepi universos abscedere, melius esse dicens me periculo subjacere, quam quemlibet eorum excipere laesionem. Egredientibus igitur plurimis, dam monachi qui ibi nobiscum fuerant, et aliqui clericorum
Abbreviated transcription (Latin):
bicunit Utraq igitꝰ ꝑ spicientes. & nram cũ dõ
sentenciã. & racionẽ ꝓfessionis urae. nec non
& suppliciũ contra sediciosos indictũ: conpe¬
tent̃ & congrue. sacrȩ religionis iura seruate.
p̃dictũq dõ amabilẽ uirũ. om̃i reuerentia
& honore colite. & orationes una cũ eo ꝓnobis¬

Expanded text:
spicientes, et nostram cum Deo sententiam, et rationem professionis vestrae, nec non et supplicium contra seditiosos indictum, competenter et congrue sacrae religionis jura servate. Praedictumque Deo amabilem virum omni reverentia et honore colite; et orationes una cum eo pro vobis
Abbreviated transcription (Latin):
firma ꝑmaneat. Sed &iã hoc eiꝰ grẽ adiciendũ
eẽ censuimꝰ. quatinꝰ om̃s ordinis sacri. cognoscatł
concessũ omib sibi coniunctis ut sine timore
sint : siue ep̃i. siue sint clerici Sufficit enĩ uni¬
cuiq circa eũ rectȩ uoluntatis in itiũ. qͥcũq enĩ
meliari idicio atq parte constituti. huius

Expanded text:
firma permaneat. Sed etiam hoc ejus gratiae adjiciendum esse censuimus, quatenus omnes ordinis sacri cognoscant, concessum omnibus sibi conjunctis, ut sine timore sint, sive episcopi, sive sint clerici; sufficit enim unicuique circa eum rectae voluntatis unio. Quicunque enim meliori judicio atque parte cons
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓspicientis. noscitꝰ suscepisse decretũ. recipiens
uoluntate dĩ nr̃oq udicio. patriã suã parit̃
& eccłam. cuiꝰ diuino nutu. presul ex tabat
Huic enĩ consequent̃ oportebat. nram ad¬
eẽ. mansuetudinẽ : quatinꝰ oma adũ sus eũ
& cõmunicatores definita. onũsq suspicio

Expanded text:
spicientis noscitur suscepisse decretum: recipiens voluntate Dei nostroque judicio patriam suam, pariter et Ecclesiam cujus divino nutu praesul exstabat. Huic enim consequenter oportebat nostram adesse mansuetudinem; quatenus omnia adversus eum, et ejus communicatores de
Abbreviated transcription (Latin):
adiutore. uos instare sollẽpnit̃ ã monemꝰ : qua¬
tinꝰ tali ꝓposito ad om̃tum uota p̃ueniente.
&iã gentiles idolorũ errori hactenꝰ seriuen¬
tes. ad cognitionẽ saerȩ religionis. sub ala¬
critate festinent. Okaris simi nob̾ alexan
sentencia destinatũ. libent̃ & pie suscipiatis.
& toto animo totaq uoluntate : ãplectandũ
existimetis Hoc enĩ & uos dec&. & nr̃ȩ man¬
suetudimi noscitꝰ conuenire. Ut aũt omis
t᷑ba sedicionis ocasio ꝑimat᷑. uidicib apud¬

Expanded text:
Deum, vos instare solemniter admonemus; quatenus tali proposito ad omnium vota perveniente, etiam gentiles idolorum errori hactenus servientes, ad cognitionem sacrae religionis sub alacritate festinent. O charissimi nobis Alexandsententia destinatum libenter et pie suscipiatis, et toto animo totaque voluntate amplectendum existimetis. Hoc enim et vos decet, et nostrae mansuetudini noscitur convenire. Ut autem omnis turbae seditionis occasio perimat
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ cunq dudũ adlesionẽ & in uiriã.ꝓmnaua¬
sio ep̃o cõmunicaticiũ repperit᷑ actũ. nunc
ab oleri p̃cipimꝰ. Nã & ministeriũ qͦ priuati
fuerant eiꝰclerici. eosdã rurs uolumꝰ obtinere
cõmunicatores eiꝰ habeant ministeriũ qđ sẽꝑ
habuer̃. qđ &iã reliqͥ clerici habere noscunt᷑. ut¬

Expanded text:
Quidcunque dudum ad laesionem et injuriam Athanasio episcopo communicantium reperitur actum, hoc nunc aboleri praecipimus. Nam et ministerium quo privati fuerant ejus clerici, eosdem rursus volumus obtinere.communicatores ejus habeant ministerium quod semper habuerunt, quod etiam reliqui clerici habere noscuntur, ut et
Abbreviated transcription (Latin):
sacri ipsius capitis inminebat: ne forsan ꝑma
lignorũ calliditatẽ. aliquid in congruũ sustinerie
It ergo hoc euitaret: ab inminentib sibi necessitatib
ẽ. ablatus Et ita me iubente habitare p̃ceptꝰ :
necessaria non de ẽẽnt. Talis nãq ipsius ue¬
nerabilis ẽ. uirtꝰ. diuinis freta solacus: ut et iã
molestias asperioris fortunae despiciat dͦua¬
ꝓpt̃. lic& ad darissimã reuerentiã uram oñs

Expanded text:
sacri ejus capitis imminebat: ne forsan per malignorum calliditatem aliquid incongruum sustineret. Ut ergo hoc evitaret, ab imminentibus sibi necessitatibus est ablatus. Et ita me jubente habitare praeceptusnecessaria non deessent. Talis enim est ejus venerabilis virtus, divinis freta olatiis, ut etiam molestias asperioris fortunae despiciat. Quapropter licet ad charissimam reverentiam ves
Abbreviated transcription (Latin):
in loco suo restituere ꝓposuerat: tam̃ qm̃ hu¬
mana sorte p̃uentus. antequã hec uota cõ
pler& requieuit: consequens arbitratus sum
uoluntatẽ diuȩ memoriae imperatoris inplere.
qui dũ aduos remeauerit. qualẽ ame uene¬
rationẽ habuerit agnoscetis Non enĩ mirabile
si quitđ in eo gessimus. qđ laudetꝰ᷑: Meũ nãq animũ
iriago desiderii ur̃i & schema tanti uiri adhoe
mouit : & inuitauit. Dunna ꝓuidentia uos
custodiat. fr̃s dilectissim. Confisus istis lit te

Expanded text:
 locum 245 restituere proposuerat: tamen, quoniam humana sorte praeventus, antequam haec compleret vota requievit, consequens arbitratus sum voluntatem divae memoriae imperatoris implere. Qui dum ad vos remeaverit, qualem a me venerationem habuerit agnoscetis. Non enim mirabile est si quid in eo gessimus quod laudetur. Meam namque animam imago desiderii vestri, et schema tanti viri ad hoc movit et invitavit. Divina providentia vos custodiat, fratres dilectissimi. SOZOMEN., li
Abbreviated transcription (Latin):
ad cognominis nr̃ felicissimae patriae ciuita¬
dia platea caquib dã sacerdotib quos cir¬
ca se habebat anasius ep̃s. sic in opina¬
de nos adite. ut nobis subito daret᷑ cuiusdã
causa fornadinis. Testis enĩ michi inspec
& pene eũ repelli p̃erperẽ. cũ marori sidu¬
cia nichil aliud ancbis. cniã nr̃m postula¬
uit aduentũ. ⁊it uobis p̃ientib quae passus

Expanded text:
ad cognominis nostri felicissimae patriae civitadia platea cum quibusdam sacerdotibus quos circa se habebat, sic inopinate nos adiit, ut nobis daretur subito causa cujusdam formidinis. Testis enim mihi inspectet pene repelli eum praeciperem, cum majori fiducia nihil aliud a nobis quam vestrum postulavit adventum; ut vobis praesentibus quae passus
Abbreviated transcription (Latin):
&iã nunc. cõmone festinauimus. ut uł nunc
tuã p̃senciã nob̾ uelocit̾ p̃ientare contendas
& ita possis patriȩ tuae restitui. tuaq securꝰ
oratione fru. Ad plenã uͦ cognicionẽ.
achitũ diticonẽ destinauimꝰ. aqͦ possis
agnoscere. & nr̃i animi uoluntatẽ. & qm̃ ea

Expanded text:
iam nunc commonere te festinavimus, ut vel nunc tuam praesentiam nobis velociter praesentare contendas, et ita possis patriae tuae restitui, tuaque securus oratione frui. Ad plenam vero cognitionem Achitum diaconum destinavimus, a quo possis agnosce
Abbreviated transcription (Latin):
Suscipite siquidẽ nunc fr̃s harissimi: cũ om̃i
diuina grã pastorẽ ur̃m aut p̾sulẽ tanquã
uere uauas̃. cũ his quitantis laborib
eiꝰ participes s̃ effecti. & gaudete fruentesora¬
tionib qui pastore ur̃m ut ita dicã & esuritis
& sititis quãdo &iã ipse uram scitatẽ. salucarib
scripturis cibastis atq potastis Nã cũ dego¬
r& inperegrinis. uos illi consolatio fiustũ:
& in ꝑsecucione atq periculis resouistis eũ.

Expanded text:
quidem nunc, fratres charissimi, cum omni divina gratia pastorem vestrum ac praesulem, tanquam vere Athanasium, cum his qui tantis laboribus ejus participes sunt effecti; et gaudete fruentes orationibus qui pastorem vestrum, ut ita dicam, esuritis atque sititis, quando etiam ipsi vestram sanctitatem salutaribus scripturis cibastis atque potastis. Nam cum degeret in peregrinis, vos ei consolatio fuistis, et in persecutione atque periculis refovistis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicti fr̃is mei atitartasir didicistis. & integre
cognouistis: scđm insitã uobis fidẽ quã ꝑ¬
cepistis. qm̃ non usq ad finẽ is a uob possit
ab duci. cuius orationes inscĩssimis animab
urĩs. tatiquã p̃sentes sẽꝑ habustis Ergo non
plurimis mͥ uerb̾ opus ẽ uob scribere: Que¬
cũq enĩ uob̾ potuer̃ dici. hoc iã fides urã
p̃cessit. & diuina grã. coninimis orationis
nr̃e uota conpleũꝰ Congaudeo siquidẽ uob
iterũ enĩ dico congaudeo: qm̃ mexpugnatas
animas infide seruastis : sed &e iã ipsi frĩ mõ
atiiamasio. non minꝰ congaudeo : qr lic& mul¬
tã sit passꝰ tristiciã. neq una hora ur̃i desi¬
derii. & Raritatis oblitus . ẽ : Nã lic& corpo

Expanded text:
is, et integrum cognovistis secundum insitam vobis fidem quam percepistis: quoniam non usque ad finem is a vobis possit abduci, cujus orationes in sanctissimis animabus vestris tanquam praesentes semper habuistis. Ergo non plurimis mihi verbis opus est vobis scribere. Quaecunque enim vobis a me potuerint dici, haec jam fides vestra praecessit, et divina gratia communis orationis nostrae vota complevit. Congaudeo siquidem vobis; iterum enim dico, congaudeo, quoniam inexpugnatas animas in fide servastis. Sed etiam ipsi fratri meo Athanasio non minus congaudeo: quia licet multam sit passus tristitiam, neque una hora vestri desiderii et charitatis ob
Abbreviated transcription (Latin):
Constantius uictor augustus: atunasio epo
Dũ in edissa degeremus: p̃sentib presbiteris
nros aspectus. repente ꝓperares ad alexandriã.
Sed qm̃ plurimũ p̃terut tẽporis. ex qͦ nrãs sui¬
cipiens litteras non nob̾ occurristi. ꝓpterea

Expanded text:
Constantius Victor Augustus Athanasio episcopo. Dum in Edessa degeremus, praesentibus presbyteris nostros aspectus, repente properares ad Alexandriam. Sed quoniam plurimum praeteriit tempus ex quo suscipiens a nobis litteras non occurristi,
Abbreviated transcription (Latin):
rursus. Constantius uictor augustus. Atua¬
uasio ep̃o Ricet prioribus litteris significa¬
uerimus. quatinus sine sollicitudine adrm
debeas uenire comitatũ. eo qđ maxime uelimꝰ
te adꝓpria destinare : tam̃ nuncꝰas literas
ad tuã direximꝰ scĩtatẽ. ꝑ qͣsinuitamꝰ. ut sine aliqͦ
incredulitate uel metu ascendens. publicis ue¬
hiculis ad nos uenire festines. ut qua desideras.

Expanded text:
re. Constantius Victor Augustus Athanasio episcopo. Licet prioribus nostris litteris significaverimus, quatenus sine sollicitudine ad nostrum debeas venire comitatum, eo quod maxime velimus te ad propria destinare; tamen et nunc has litteras ad tuam direximus sanctitatem; per quas invitamus ut sine aliqua incredulitate vel metu ascendens, publicis vehiculis ad nos venire festines, ut quae desideras
Abbreviated transcription (Latin):
Constantius uictor augustus: Atitauasio ep̃o
Plurimũn te circũ ferri. & fluctuari ferocib
maris undis: nr̃ẽ mansuetudinis clem̃tia
non ꝑmisit. Patria quippe t̾ra nudatũ. &
priuatũ ꝓprus reb. errantẽq ꝑloca inuia
bestiarũ: indefecta nr̃a pietas non despex̃
luntatis tue ꝓpositũ. litteras largitate
ut sine metu nr̃ĩs aspectib uelocit̾ tuã p̃sen¬
ciã p̾bere festines: quatinꝰ desiderio tuo. potiꝰ
experiaris nr̃am clem̃ciã. inꝓprus restitutus.
Hac enĩ causa. & dnm̃ meũ frẽmq constantẽ
uictorẽ augustũ ꝓte rogaui. ut tibi potestaiẽ
tribuat ad nosueniendi. quatinus ambob nob
annuentib restitutus in patria. habeas maxi¬

Expanded text:
Constantius victor Augustus Athanasio episcopo. Plurimum te circumferri et fluctuari ferocibus maris undis nostrae mansuetudinis clementia non permisit. Patria quippe terra nudatum, et privatum propriis rebus, errantemque per loca invia bestiarum, indefecta nostra pietas non despexit. luntatis tuae propositum, litteras largitate ut sine metu nostris aspectibus velociter tuam praesentiam praebere festines; quatenus desiderio tuo potitus, experiaris nostram clementiam in propriis restitutus. Hac etenim causa et dominum meum fratremque Constantem Victorem Augustum pro te rogavi, ut tibi potestatem ad nos tribuat veniendi, ut ambobus nobis annuentibus, restitutus in patria, habeas maxi
Abbreviated transcription (Latin):
MMONITI SUNT MAGI
SOMUIS ABBANCELO:
nereuersi herodi nuntiaent dexp̃o. sed ꝑaliã uiã.
ad suã ꝑgerent regionẽ. Tunc hero des cũ seuider& a magis
eẽ delusũ. fatie in mutatus animo com turbatꝰ scribas¬
ad se & seniores uocari iussit. dequib ex quirebat dicens.

Expanded text:
moniti sunt Magi in somnis ab angelo, ne reverterentur Herodi nuntiare, sed per aliam viam ad suam pergerent regionem. Tunc Herodes cum videret se a Magis esse delusum, facie immutatus, animo conturbatus, scribas et seniores vocar
Abbreviated transcription (Latin):
modo uidebã dñm. amicos sibi diligentẽ. in nocentes ad se
uocantẽ ut sit in nocentiũ amicꝰ sic̃ in nocens dñs. agnus
in maculatus quitalit peccata mundi Etfactis ei in nocen
Sustinuit fugiens in aegiptũ. & fecit sibi amicos legiones
infantiũ. quib: dedit sine dolore martiriũ : quia & dole¬
bant martires. crimen nescientes. L& abant᷑ infantes. ñ cu¬
raba t gladiũ ꝑsecutoris conscientia in nocentis quia gaũ¬
gladius impudicꝰ O inuere cunda dextera ꝑ secutors
on hab& qđ feriat in m̃bris infantis. & extendit brachia
ferientis. Gladius locũ non habebat. & carnifici ñ pue eb
Latior erat machera quã luscera ut gladiator haber&
crim̃ & non in nocentia. Dũ enĩ auellerent᷑ a cõplexib:
gentes teneris. & miseris gemitib: deplorantes : clamat mat̃
fili quid me r&ines: &te & meseparat carnifex. Tustrin¬
gis manus. &m̃s torqu&ur affectus. Hoc p̃cepit rex ut
separareris ame sed est alius rex fortior & adernus ꝑquẽ

Expanded text:
modo videbam Dominum amicos sibi deligentem, innocentes ad se vocantem, ut sit innocens amicus, sicut est innocens Dominus, Agnus immaculatus qui tulit peccatum mundi. Et facti sunt ei innocent. Sustinuit fugiens in Aegyptum, et fecit sibi amicos legiones infantium, quibus dedit sine dolore martyrium: quia et dolebant matres, et nescientes laetabantur infantes. Non curabat gladium percussoris conscientia innocentis, quia gaugladius impudicus. O inverecunda dextera percussoris! Non habet quod feriat in membris, et extendit brachia feritatis. Gladius locum non habebat, et carnificem non pudebat: latior erat machaera quam viscera, ut gladius haberet crimen, et non innocentia. Dum enim avellerentur a complexibus constringentes, et miseris gemitibus deplorantes, clamabat mater, O fili, quid me retines, et te a me separat carnifex? Tu stringis manus, et meus torquetur affectus. Hoc praecepit rex, ut separeris a me, sed est aeternus Rex per quem
Abbreviated transcription (Latin):
curã gerens. restituit uob̾ quẽ noscinuni con¬
cupisse. Ecce enĩ & nos omĩa ꝓceccłastica pace
facientes. ur̃ẽq dilectioni consperantes. in eiꝰ
ãplexũ p̃cessimꝰ. & cõmunicantes ei ꝑ illũ uõs
alloqͥm᷑: scriptaq p̃sentia destinamꝰ Ptaq
scđm gratifica uota ur̃a. scitote nos qͦq cũ eo
uinculo Karitatis obstictos Debetis ergo dtã
ꝓpietate dõ amabiliũ ĩperatorũ nr̃orũ incessati
orare. qm̃ & ipsi cognoscentes ur̃m desderiũ :
eũ uob̾ destinar̾ restituere. Om̃i gͦ honore
tensis manib suscipientes illũ gratificas oratiomꝰ
offerte dõ. qͥ uob talia condonaũ. Pestoiate si¬
qͥdẽ seꝑ indõ gaudere. & glorificare dñm ꝑ

Expanded text:
curam gerens, restituit vobis quem noscimini concupisse. Ecce enim et nos omnia pro ecclesiastica pace facientes, vestraeque dilectioni conspirantes, in ejus amplexu praecessimus; et communicantes ei per eum vos alloquimur, scriptaque praesentia destinamus. Itaque secundum gratifica vota vestra, scitote nos quoque cum eo vinculo charitatis obstrictos. Debetis ergo etiam pro pietate Deo amabilium nostrorum imperatorum incessanter orare, quoniam et ipsi cognoscentes vestrum desiderium, eum vobis restituere destinarunt. Omni ergo honore tensis manibus suscipientes illum, gratificas orationes offerte Deo, qui vobis talia condonavit. Festinate siquidem semper in Deo gaudere, et glorificare Dominum, per
Abbreviated transcription (Latin):
icis. Uteris ut auiri sreligiosissimis habea tur quĩ
eum a sius prcorib ꝑsuccessus tẽpoꝵ susceper̃ une
aut ipsum librum c̃nũ quã alicui tranferẽ dũ tradide
leucio: qui &iam apłoꝵ gestafalso sermone conseris¬
sit hic libere ditus. nedificationi. sed destructioni
materiam exhibuerit. eo qđ talis ꝓbaretur in syno¬
do. cui merito aures eođae ñ paterent: C ess& nẽ
oblatratiũ morsus: nonistũ canonicis nossuꝑ addi¬
mͥscripturis: s& ad dete gendam hereseos fallatiã
qui ad saluatoris nr̃i scam̃ infantiã ꝑ nram

Expanded text:
icis litteris a viris religiosissimis habeatur: qui etiam a suis prioribus per successus temporum susceperunt. Hunc autem ipsum librum, numquam alicui transferendum tradiderSeleuco, qui etiam Apostolorum gesta falso sermone conscripsit, hic liber editus, non aedificationi, sed destructioni materiam exhibuerit: et quod talis probaretur in synodo, cui merito aures Ecclesiae non paterent. Cesset nunc oblatrantium morsus: non istum libellum canonicis nos superaddidimus Scripturis, sed ad detegendum haereseos fallaciam,qui ad Salvatoris nostri infantiam sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ĩs laudib xp̃o ingłam dĩ Primã uocẽ aperiunt
in nocentes. Fiunt disserti laude. qui fuerant in¬
periti ser mone: Offer̃ dño. primitias linguae
nouos oris im̾molant fructus principialibant
nfantia enĩ. quȩ ꝑ &atẽ loqui non poterat. głam dõ
cũ gła resonabat: Norunt laudare xp̃m. quiloqui
nonnorunt. Piunt periti laude: quifuerant in pe¬
riti sermone Ostendunt laudib: dm. suffragiis

Expanded text:
sti. In gloriam Domini primam vocem aperiunt innocentes. Fiunt diserti laude, qui fuerunt imperiti sermone. Offerunt Domino primitias linguae, novos oris immolant fructus, verborum principia libant. Infantia enim, quae per aetatem loqui non poterat, glorias Dei cum gaudio resonabat. Norunt laudare Christum, qui loqui non norant. Fiunt periti laude, qui fuerant imperiti sermone. Ostendunt laudibus Christum, suffragiis
Abbreviated transcription (Latin):
tas . Dixim delaude infantiũ. quid de lactantiũ laudib:
institutio denegabat. Dicunt nãq: laudes. trucidati ab
hero de. lactantes loquunt᷑ sanguine qđ lingua ñ poss
Cassione canunt. qđ sermone ñ norunt. Occisi p̃dicant. qđ
uiui ñ poterant. Nec nouũ est quod dicit᷑. Aut in nocens
sanguis. dõ refert laudes. aut suas indicat passiones. C ũ¬
aut abel sanguis clamat adcelũ. aut occisoꝵ animȩ ab al¬
tario uociferant᷑ addñm. Contulit martirũ laudẽ. quib:
negauerat natura sermonẽ. Bicuit sangume clamare.
quibus humana negata sunt uerba. Hoc enĩ occisis in no¬
centib: in istis. impl&a sunt ꝓph&ȩ uerba dicentis. Uox
in rana audita ẽ. El&us plorationis. rachel filios suos flen¬

Expanded text:
tur. Diximus de laude infantium, quod de lactentium laudibusinstitutio denegabat. Dicunt namque Domino laudes trucidati ab Herode lactentes, loquuntur sanguine quod lingua non possunt. Passione canunt quod sermone non norunt, occisi praedicant quod vivi non poterant. Nec novum quid dicitur, ut innocens sanguis aut Deo referat laudes, aut suas indicet passiones, cum Abel sanguis clamet ad coelum, aut occisorum animae ab altari vociferentur ad Deum. Contulit martyrium laudem, quibus negaverat natura sermonem. Licuit sanguine clamare, quibus humana negata sunt verba. Sed enim occisis innocentibus istis, impleta sunt prophetiae verba dicentis: Vox in Rama audita est fletus et plorationis, Rachelis flen
Abbreviated transcription (Latin):
tis. dignũ udicauimꝰ ut euocantes te maineremꝰ
quatinꝰ cõmimionẽ scelestissimi arnan aqu.
& eneffabili suꝑbia decenti: ab negare notidif¬
feras. Hoc eñi t̾rarũ orbis bene fieri conꝓbaũ.
& sinodali sententia alienũ accłastica cõmunio¬
ne decreuit. Liberius ep̃s dix̃. Oimperator
iudicia eccłastica. cũ maxima dec& ꝓferri ius¬
ticia. Qua ꝓpt̃. siuidet᷑ pietati tuȩ. discepta¬
tionẽ iube constitui &̾ si apparuipit aitiu a¬
SiUS condẽnatione dignꝰ.cunc sedin aeccłas¬
ticȩ consequentiȩ formã. ꝓferat᷑ in eũ digna
sentencia. Monenĩ possibile.ẽ. condẽpnare
uirũ. de quo nͣẽ. examinatũ. Constantius
ĩperator dix̃. Unĩsus munđ adiudicauit¬

Expanded text:
tis, dignum hoc judicavimus, ut, evocantes te, moneremus quatenus communionem scelestissimi Athanasii et ineffabili superbia detenti abnegare non differas. Hoc enim terrarum orbis bene fieri comprobavit, et synodali sententia alienum ab ecclesiastica communione decrevit. Liberius episcopus dixit: O imperator, judicia ecclesiastica decet cum maxima proferri justitia. Quapropter si videtur pietati tuae, disceptationem jube constitui, et si apparuerit Athanasius condemnatione dignus, tunc secundum ecclesiasticae consequentiae formam proferatur in eum digna sententia. Non enim possibile est condemnari virum de quo nihil examinatum est. Constantius imperator dix
Abbreviated transcription (Latin):
interitꝰ frĩs mei maĩoris. neq beatȩ memoriȩ
constantẽ. cessauit inmeis inimicicus fre¬
quent̃ inpellere: nͥ nos maiori mansue tudi¬
ne detenti inpellentis momenta tẽperas semꝰ
HIulla itaq mͥ uictoria ẽ. neq contra magnen¬
tium. uł siluanii. nisi illũ scelestũ ab eccłãs¬
ec cłasticorũ ad scĩsicandũ uacare debent
Qua ꝓpt̾ sitibudetꝰ. iube uocari ad loca ꝓpͥa
sacerdotes & si concordes apparuerint ei
di pace. ut homo quinon peccau it nonre:¬
ꝓbetꝰ iniꝰte Imperator dix̃ U̾nũ ÷ qđ qͣrit᷑¬
Uolo enĩ te ãplectentẽ eccłasticã cõmunionẽ
romȩ denuo destinare. & ꝓpterea concorda
paci & sub scribens romã reuertere Liberi
dix̃ Rome iã fr̃ĩb uale dixi. maiores enĩs
eccłastice sanctiones quã romane habitatio
ciuitatis Omperator dix̃ Ergo triũ dierũ

Expanded text:
interitus fratris mei majoris, neque beatae memoriae interitus fratris mei majoris, neque beatae memoriae Constantem cessavit in meis inimicitiis frequenter impellere, nisi nos majori mansuetudine detenti, impellentis momenta temperassemus. Nulla itaque mihi victoria est, neque contra Magnentium vel Sylvanum, nisi illum scelestum ab ecclesiasecclesiasticorum ad sanctificandum vacare debent. Quapropter si tibi videtur, jube vocari ad loca propria sacerdotes; et si concordes apparuerint ei ro mundi pace, ut homo qui non peccavit non reprobetur injuste. Imperator dixit: Unum est qolo enim te amplectentem ecclesiasticam communionem Romae denuo destinare; et propterea concorda paci, et subscribens, Romae revertere. Liberius dixit: Romae jam fratribus valedixi; majores enim sunt ecclesiasticae sanctiones quam Romanae habitatio civitat
Abbreviated transcription (Latin):
mantẽ fidẽ niceae ꝓlatã. ut ita reuocatis ab
exilio fr̃ĩb nr̃is. & in locis ꝓprus resticutis. si
hi qͥt᷑bas partunt eccłiis uisi fuerint aposto¬
lice fidei consentire. tunc apud Alexandriẽe
conuenientes om̃s ubi accusatꝰ & accusatores
s. & defensor eorũ examinata causa possimus
ꝓferre sentenciã: ꝑpitectus ep̃s dix̃ Sed cur¬
sus publicꝰ. non sufficit sub uectui ep̃orũ labe¬
rius ep̃s dix̃: Accłastice cause: publico
cursu non egent. Accła naq sufficiunt.
usq ad mare ꝑducere suos epõs Impe¬
rato dix̃. Quã dudũ susceper̃ formã.
oluere nonpossunt. Plurimorũ nãq
ep̃orũ deb& ualere sentencia : Tusolus es qͥ
ep̃s dix̃. Emperator. nũquã audiuimꝰ absente
accusaturo iuudicẽ eiꝰ scelera ꝓferentẽ: nͥ qr
ꝓpria uidentꝰ hec odia. Imperator dr̃ẽ. Om̃ib
equidẽ nocuit in cõmunionẽ ATNAASIUS.¬
nulli tam̃ ita sicut michi: eui dñ non susficer&

Expanded text:
revocatis ab exsilio fratribus nostris, et in locis propriis restitutis, si hi qui turbas pariunt Ecclesiis, visi fuerint apostolicae fidei consentire, tunc apud Alexandriam convenientes omnes, ubi et accusatores sunt et defensor eorum, examinata causa possimus proferre sententiam. Epictetus episcopus dixit: Sed cursus publicus non sufficit subvectui episcoporum. Liberius dixit: Ecclesiasticae causae publico cursu non egent. Ecclesiae namque sufficiunt usque ad mare perducere suos episcopos. Imperator dixit: Quae dudum susceperunt formam solvi non possunt; plurimorum namque episcoporum debet valere sententia. Tu solus es qui s dixit: Imperator, nunquam audivimus, absente accusato, judicem ejus scelera proferentem, nisi quia propria videntur haec odia. Imperator dixit: Omnibus quidem nocuit in communione, nulli tamen ita sicuti mihi. Cui cum non sufficeret
Abbreviated transcription (Latin):
uis deportare locũ. Niberiꝰ ep̃s dix̃ Spaciũ
criũ dierũ. racionẽ nequaquã mutare potest
Qua ꝓpt̃. ubiuis dirigeme Imperator aueẽ.
post duos dies examinato liberio & neqͣquã
a suo ꝓposito reuocato : iussit eũ imberiã traciȩ
exilio deportari : Ita gͦ ueritatis ꝓpugnator

Expanded text:
rtari locum. Liberius dixit: Spatium trium dierum rationem nequaquam mutare potest. Quapropter ubi vis dirige me. Imperator autem post duos dies examinato Liberio, et nequaquam a suo proposito revocato, jussit eum in Beroeam Thraciae exsilio deportari. Egredienti
Abbreviated transcription (Latin):
cusacionẽ eiꝰ ut gesta conficerent. Idorũ
itaq qͥd estinati sunt duo sunt mortui teog¬
nius & theodorus. reliqͥ uͦ tres uiuunt. hoc ÷
maris ualens & ursatiꝰ ab his quimissi s sar¬
dicȩ. ꝓpt̾ hanc causa sinod̾ celebrata est
Qui insinado libellos obtuler̃ uenia postulan¬
hic accusare contendunt. Epitectus ep̃s dix̃. Oim¬
perator non fidei causã hodie neq uidiciorũ accłas¬
ticorũ sermonẽ facit. sed ut apud senatores &ͥ n ro¬
mana urbe constitutos gletur: quasi superauerit
principẽ. Imperator ad liberiũ dix̃. Quota pars
es totius orbis. qm̃ tusolus hominẽ uindicas ne¬
fandissimũ. & orb trarũ pacẽ. accłaeq dissoluis.
Liberius dix̃. Noneo qđ ego sũ solus. fidei minuitꝰ
p̃cepto regis. Eususebius eunucus dix̃ Impe¬
ratorẽ nr̃m nabucodonosor dixisti: Liberiꝰ¬
ep̃s dix. Non. Sed ita inrationabilit̃ ad udican

Expanded text:
ut contra eum gesta conficerent. Horum itaque qui destinati sunt, duo sunt mortui, Theogonius et Theodorus; reliqui vero tres vivunt, hoc est Maris, Valens et Ursacius. Ab his qui missi sunt Sardicae, propter hanc causam synodus celebrata est; qui in synodo libellos obtulerunt, veniam postulanhaec accusare contendunt? Epictetus episcopus dixit: O imperator, non fidei causa hodie, neque judiciorum ecclesiasticorum sermonem facit; sed ut apud senatores in Romana constitutos urbe glorietur, quasi superavit principem. Imperator ad Liberium dixit: Quota pars es totius orbis, quoniam tu solus hominem vindicas nefandissimum, ut orbis terrarum pacem Ecclesiaeque dissolvas? Liberius dixit: Non eo quod ego sum solus, fidei causa mipraecepto regis. Eusebius eunuchus dixit: Imperatorem nostrum Nabuchodonosor fecisti? Liberius dixit: Non. Sed ita irrationabiliter adjudican
Abbreviated transcription (Latin):
sericordia iugulare. Int̃ matrũ planctus & filioꝵ ululatꝰ
in fuga erat dñs xp̃s. Hiilites ꝑcutiebant. matres sepeliebanł
& angłi sp̃s eoꝵ suscipiebant & xp̃s rex cȩlestis dicebat. In¬
nocentes & recti ad heser̃ mihi Siuolumus ergo fr̃s xp̃o
adherere careamus malignitate: Ten eamus simplicitatẽ
ut mercam᷑ ad ño pi&atẽ
SERMO UUDE SUPRA

Expanded text:
sepulcrum componere. Inter matrum planctus, et filiorum ululatus, in fuga erat Dominus. Spiculatores percutiebant, matres sepeliebant, et angeli spiritum suscipiebant, et Christus dicebat, Innocentes et recti adhaeserunt mihi. Si volumus Christo adhaerere, careamus malignitate, teneamus simplicitatem, ut mereamus a Domino pietatem. SERMO V. De Abra
Abbreviated transcription (Latin):
inditio fuit non cupiditatis sed magni furoris Elamantergo
hinc & inde diuerse matres. Carnifex paruulũ meũ
ame festinas gladio separare. Dona moras. sihabes pi&atẽ
utollis ame filiũ meũ. & ego non debeo in illo modicũ ha¬
crudelitatis inueni D altẽ non ante filius m̃s ieiunus ex¬
cedat. dabo illi uaticũ lactis: ut habeat uscerapinguedinis
lactis ut tua sati&ur machera. & filii mei pinguat᷑ anima
lacte & sanguine candidata tunca medio clauata
anguis erat purpura & lac fuit stola candida. pr&iosa
guinẽ in nocentis. cũ xp̃o regnantis. Tũ iugulas sinecausa
& ego excipio uscera mea. Simihi ñlicuit nutrire.¬

Expanded text:
Indictio fuit non cupiditatis, sed orbitatis. Clamabant ergo hinc et inde diversae matres: Carnifex, parvulum meum a me festines divellere. Dona moras si habes pietatem. Tu tollis a me filium meum, et ego in illo non debeo haudelitatis inveni. Saltem non a me parvulus meus jejunus abscedat, dabo illi viaticum lactis, ut habeat viscera pinguedinis, lactis, ut tua satietur machaera, et filii mei impinguetur anima, lacte et sanguine candidata. Sicut tunica medio clavata sanguis erat purpura, et lac fuit stola candida pretiosaguinem innocentis. Tu jugulas sine causa, et ego suscipio viscera mea. Si mihi non licuit
Abbreviated transcription (Latin):
contraria nr̃ȩ fidei considerantes scripta: rec usanda credidim
igitur nobis considerantib: extiter̃ uiri dĩ Armenius & uerinus
qui dicerent sc̃itatẽ cuã beatissimi mathei euangelistę manu
conscriptũ uolumen hebraicũ inuenisse : Inquo uirginis matris
& saluatoris nr̃i infantia e& scripta. Etidcirco tuã cariatẽ
rent . bone xp̃i natiuitati sua m̃datia miscuer̃ : ut ꝑdulcedinẽ
uite mortis a maritudinẽ occultarent. Erit ergo purissi me
caritatis. ut tuos rogantes fr̃s exaudias tuos ep̃os exigentes ca¬
ritatis debitũ : qđ idoneũ credideris preciperefacias. V̾ aleinoñq

Expanded text:
contraria nostrae fidei considerantes scripta, recusanda credimus igitur nobis considerantibus, exstiterunt viri Dei, Armenius et Virinus, qui dicerent sanctitatem tuam beatissimi Matthaei Evangelistae manu scriptum volumen Hebraicum invenisse, in quo et Virginis matris, et Salvatoris infantia esset scripta: et idcirco tuam charitaterent, bonam Christi nativitatem suo mendacio miscuerunt, ut post dulcedinem vitae, mortis amaritudinem occultarent. Erit ergo purissimae pietatis, vel ut rogantes fratres exaudias, vel episcopos exigentes charitatis debitum, quod idoneum credideris, recipere facias. Vale in Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
infideliũ : postea ueni& Dabunt aut̃ dõ alapasmanͥb
incestis & impurato ore expuent uenenatos sputos
Dabit uͦ aduerbera. simplicẽ scm̃q: dorsũ. & co laphos acci¬
piens tacebit. neqͥs agnoscat. qđ uerbũ. uł unde uenit.
ut inferis loquatur: & corona spinea coionetur Ad cͥbũ
aut̃ fel: & ad sitĩ acetũ dederunt: Inhospitalitatis
hanc monstrabunt mensã. Ipsa enã insipiens. tuũ dm̃
nõ intellexisti. ludentẽ mortalib sensibꝰ: sed spinis
coronasti. & horridũ fel mis cuistis Templi enĩ uelũ
scindetur : & medio die nioxerit tȩnebrosanimis
intrib hous. & morte morietur : Rib: diẽb somno
suscepto & tunc ab inferis regressus. adlucẽ ueni &
pͥmus resurrectionis pͥncipͥo reuocatł ostenso

Expanded text:
infidelium postea veniet. Dabunt autē Deo alapas manibus incestis, & impurato ore exspuent venenata sputa. Dabit vero ad verbera simpliciter sanctum dorsum, & colaphos accipiens tacebit: ne quis agnoscat quod verbum vel vnde venit, vt inferis loquatur, & corona spinea coronetur. Ad cibum autem fel, & ad sitim acetum dederunt. Inhospitalitatis hanc monstrabunt mensam. Ipsa enim insipiens, Deum tuum non intellexisti, ludentem mortalium mentibus: sed spinis coronasti, & horridum fel miscuisti. Templi vero velum scindetur, & medio die nox erit tenebrosa nimis in tribus horis, & morte morietur, tribus diebus somno suscepto: & tunc ab inferis regressus, ad lucem veniat primus, resurrectionis principio reuocatis ostenso
Abbreviated transcription (Latin):
nqͥ rens t&ri portas infringa auerrii
anctorũ sed eruĩ cuncte lux libera carni
ccultos actus r&egens : tuncqͥsq loꝗe ur
ecreta atq ds̃ reserabit pectora luci.
uncerit & luctus stridebunt dentib om̃s
ripitur solis uibar. & chorus interit astris
oluur celũ. lunaris splendor obibi t
eici& colles ualles extoll& abimo
onerit in reb hominũ sublime uł altum
equantur campis montes. & cȩrula pont i
mĩa cessabunt: tellus ẽfracta peribit
ic parit̾ fontes touentur flumnaq igni
t tuba tũ sonitũ tristẽ dimitat ab alt o¬
rbe gemens facinus miserũ uariosq labores.
artareũq chaos. monstrabit t̃ra de hisceN
t corã hic dnõ reges. sistent᷑ ad uriom.
ecid& ecelo ignisq & sulphuris
amniis
ex de xp̃i natͥuitate : passione. ac resur rectione. atq
scđo eius aduentu. ita dictasunt: ut siquis ingreco
eisdẽ uersib appar&. p̃ter qͦd gregͤaiũ litterarũ
ꝓpriaas: nõ adeo potuit obseruari. lios au¬

Expanded text:
nquirens tetri portas infringet Averni, Sanctorum sedenim cunctae lux libera carni Ocultos actus retegen tunc quisque loquetur Secreta, atque Deus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Eripitur solis iubar et solis interit astris. Volvetur celum, lunaris splendor obibit. Deiciet colles, valles extollet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. Iam equantur campi, montes et cerula ponti. Omnia cessabunt, tellus confracta peribit. Sic pariter fontes torrentu n fuminaque igni, Et tuba tum sonitum tristem dimittet ab alto Orbe gemens facinus miserum vanosque labores, Tartareumpue chaos monstrat terra deinceps, Et coram hic Domino reyes sistentur ad unum. Procedit e celo ignisque et sulphuris amnis. Hec de Christi nativitate, passione et resurrectione atque secundo eius adventu tradita sunt, ut si quis in Grecoeisdem versibus apparet, preter quod Grecarum litterarum proprietas non adeo potuit observari.
Abbreviated transcription (Latin):
expauit : Nũqt nã fabricã mundi mͥratus expauit.
absit Sed audi: qt expauit In medio inꝗt duum
anͥmaliũ: cognosceris: Opera tua dĩ uerbũ caro
factũ ẽ. In medio duũ ari̾maliĩ cognosceris. Quiqͦ¬
usq descendeisti : ex pauescere me fe̾cisti. Uerbũ ꝑ qͦd
factasunt omĩa: in p̃sepi iaciusti. Agnout bos
possessorẽ suũ. & asinꝰ p̃sepe dni sui. In medio duum
anͥmaliũ cognosceris. Quid ẽ in medio duuĩ anͥmaluĩ
cognoscers : fusi aut inmedio duuĩ testamentorum:
aut inmedio duoiũ latronũ. aut inmedio mossi et
helie. cũ eu in monte sermocinans: Ambulautinet

Expanded text:
expavit? Nunquid fabricam mundi iste miratus expavit? Absit. Sed audi quid expavit. In medio, inquit, duum animalium cognosceris. Opera tua, Deus, verbum caro factum est. In medio duum animalium cognosceris, qui quousque descendisti; expavescere me fecisti, quia Verbum per quod facta sunt omnia, in praesepio jacuisti. Agnovit bos possessorem suum, et asinus praesepe domini sui . In medio duum animalium cognosceris. Quid est, in medio duum animalium cognosceris, nisi aut in medio duorum Testamentorum, aut in medio duorum latronum, aut in medio Moysi et Eliae, cum eo in monte sermocinantium? Ambulavit
Abbreviated transcription (Latin):
uenerat scs scõrũ & siuos dicitis nondũ uenit sed expec¬
tat᷑ ut ueniat sc̃s sc̃orũ : demonstrate unctionem
Si aut̃ qđ uerũ ẽ cessauit unctio ura : agnoscite uenis¬
se sc̃m scõrũ . Ipse ẽ enĩ & lapis abscisus demonte sine
tentiũ : qͥ tantũ creuit. ut mons magnꝰ fieroe. & im¬
pleuit uniuersam fatiẽ terrę. Deqͦ monte : dicit
suos interrogar&᷑ quẽ dicerent ẽẽ homines filiũ
hominis : res ponderunt. Alia ioħem baptistã.
p&is Et ille Ut quid sus picamͥni montes in caseatos
montẽ in qͦ placuit dõ habitaremeo : hunc cogno¬
ut parus : dicens Tues xp̃s filius dĩ uiuii. Ag̃nouit
montẽ : & ascendit in montẽ. Testimonũ dixit
ueritati : & dilectus ẽ. aueritate . Supra pãram
fundatis ẽ p& rus : ut mortẽ susciper& illum
amando: quẽ ter negauerat timendo. Dica tumoyses
legͥs lator: du xpopuli is rahel: dictestimonͥũ xpõ.
Prop&am uobis extitabit ds. defratrib ur̃is. Om̃is anim᷑

Expanded text:
um? Si, ut vos dicitis, nondum venit, sed exspectatur ut veniat Sanctus sanctorum, demonstrate unctionem. Si autem quod verum est cessavit unctio vestra, agnoscite venisse Sanctum sanctorum. Ipse est enim et lapistentium, qui tantum crevit ut mons magnus fieret, et impleret universam faciem terrae. De quo monte dicit suos interrogaret quem dicerent homines esse Filium hominis, responderunt, alii Eliam, rophetis. Et ille: Ut quid suspicamini montes incaseatos, montem in quo placuit Deo habitare in eo? Hunc cognovit Petrus, dicens: Tu es Christus Filius Dei vivi . Agnovit montem et ascendit in montem, testimonium dixit Veritati, et dilectus est a Veritate. Supra petram fundatus est Petrus, ut mortem susciperet, illum amando quem ter negaverat timendo. Dic et tu, Moyses, legislator, dux populi Israel, testimonium Christo. Prophetam vobis suscitabit Dominus de fratribus vestris. Omnis anima