comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nec in uita derelinqͣm te ⁊ transgͥssi sũt uni¬
scõdar in deserto. achimaas filiꝰ tuus. ⁊ iona¬
tcbas filius abiathar sit uob̾cum ꝑ quosue¬
niat ad me sermo a uob̾. ⁊ rediert̃ cumarcha
Cum q ascẽdiss dauid eliuũ oluaꝵ occur¬
rit ei chusi arachites ꝯsiliarius eiꝰ Et ait da¬
uid. Reu̾tere ⁊ esto eũ absalon ⁊ dissipabiscõ¬
silium achitophel. Et qd̾ audieris ĩ domo re¬
gis indicabis sacdotib qui dirigẽt ad mefi¬
los suos. Et uenit chusi ad absalon ĩ ierłm
Cumq paululum ꝓcessiss dauid apparuit
tabulas quas palas dicimꝰ presse ꝯpingunt̃
Et art syba ad regem asinos duri ut ĩsideãt
do mestici regis. ⁊ tuli cibaria ut alant᷑ inde¬
serto. Et ait rex ubi ẽ iniphiboseth. Qui R
sit om̃ia que fuert̃ iniphibosech. uenit gͦda¬
uid usq ad baurim. Et eg̾ssusuir de cogna¬
tione saul nõie semei ꝓiciens lapides ⁊i lutũ

Expanded text:
transgressi sunt unitransgressi sunt uniscondar in deserto; Achymaas autem filius tuus et Ioathan filius Abiathar sint vobiscum, per quos veniet ad me sermo a vobis». Et redierunt cum archa. Cumque ascendisset David clivium olivarum, occurrit ei Chusi Arachites, alter consiliarius eius, et ait: «David: « Revertere, et esto cum Absalon, et dissipabis consilium Achitophel, et quod audieris in domo regis indicabis sacerdotibus, qui dirigent ad me filios suos. » Et venit Chusai ad Absalon in Jerusalem. Cumque paululum processisset David, apparuit tabulas, quas palas dicimus, pressae compinguntur . Et ait Siba ad regem: « Asinos duxi, ut in eis sedeant domestici regis, et tuli cibaria, ut alantur in deserto. Et ait rex: Ubi est Miphiboseth? Qui resint omnia quae fuerant Miphiboseth. » Venit ergo David, usque ad Bahurim, et egressus vir de cognatione Saul nomine Semei, projiciens lapides, et lutum,
Abbreviated transcription (Latin):
tur hie ut mõstretur diuinã ultionẽ susci¬
tari suꝑ dauid. eo qd̾ abimelech sac̾dotem fe¬
fellit. abiit gͦ ab salon in ebron utens ꝯsilio
achitophet gilonite qui fuerat osiliariꝰ da¬
uid. Et eg̾ssi sunt multi cum eo de rerłm rẽ
ignorantes.Cum ꝙ ĩmolass hostias fc̃a est
ꝯiuratio ualida. ⁊ augebat᷑ popłs cũ absalon
Qd̾ cum accepiss dauid ait seruis suis. Egre¬
diamͣ cito ne forte ueniens absalon occupet
nos ⁊ ꝑcutiat ciuitatẽ. Et eg̾ssus ẽ rex ⁊ uniu̾¬
sa domus eiꝰ nudis pedib dimitte .x. ꝯcubinat
ad custodiendam domũ. ⁊ p̃cedebant regẽ cere¬
thi ⁊pheleti ⁊. de uiri pugnatores. qui secuti
fuerae eum de gech. Isti credunt̃ bñfitia p̾sti¬
tisse dauid qñ latuit ĩ gech. ⁊ in retͥbut̾onem
egͥssos cum eo. qui qͦndam astitert᷑ ei in sauł
ꝑsecutone. Potuit aut̃ fieri ut hii ⁊ illi cũ eo
essent. Et ait rex ad echei gecheũ filiũ achis.

Expanded text:
tur hic, ut monstretur divinam ultionem suscitur hic, ut monstretur divinam ultionem suscitari super David, eo quod Abimelech sacerdotem fefellit. Abiit ergo Absalon in Hebron, utens consilio Achitophel Gilonitae, qui fuerat consiliarius David, et egressi sunt multi de Jerusalem rem ignorantes. Cumque immolasset hostias facta est conjuratio valida, et augebatur populus cum Absalon. Quod cum accepisset David, ait servis suis: « Egrediamur cito ne forte veniens Absalon occupet nos, et percutiat civitatem. » Et egressus est Daviudis pedibus, dimittens decem concubinas ad custodiendum domum; et praecedebant regem Cerethi, et Phelethi sexcenti viri pugnatores, qui secuti fuerant eum de Geth. Isti creduntur beneficia praestitisse David quando latuit in Geth, et in retributionem os sexcentos egressos cum eo, qui quondam astiterant ei in Saulis persecutione. Potuit autem fieri, ut hi et illi essent cum eo. Et ait rex ad Ethai Gethaeum filium Achis,
Abbreviated transcription (Latin):
ries scd̃m iose. tanta erat ut uir . ix. dieb tõ¬
di potuiss. qͣm semel ĩ anno tonsam põde
suos. nati q sũt absalon filu tres. ⁊ filia una
noĩe thamar. Misit q sepiꝰ ad ioab ut uit̾ce¬
deret ꝑ eo ad regem. Qui noluit uenire ad eũ
Misit q ab salon seruos suos ut incend̾ent
segetem agri ioab Quo fc̃o uenit ioab ad eũ
am faciem eiꝰ alioqͥn int̾fitiat me. Et ing̾sso
celaph ance eum genitus ł iners erat. ł mor¬
rent eum. Et mane ꝯsurgens stabat in porta
⁊blandiebat᷑ ascendentib ad regis iudicium
dicens.bona sũt que dicis s nõ est qui te au¬
diat ꝯstitutꝰ a rege quis ꝯstituet me ut iuste
idicem: et inclinabat ad se corda uiroꝵ. P
eram in exilio uoui. Si redurerit me dñs in
ierłm sacrificabo dño in ebron. Uadamgͦ ut
reddam uota mea. Et̃ ait rex uade ĩ pace. alia
rant ex quo occisi sut sac̾dotes nobe. qͥ ponũ¬

Expanded text:
ries, secundum Josephum tanta erat, ut vix novem diebus tonries, secundum Josephum tanta erat, ut vix novem diebus tonderi potuisset. Quam semel in anno tonsam, pondesuos. Natique sunt Absalon filii tres, et filia una nomine Thamar, misitque saepius ad Joab, ut intercederet pro eo ad regem Qui noluit venire ad eum. Misitque Absalon servos suos, ut incenderent segetes agri Joab. Quo facto Joab venit ad eum am faciem ejus, alioquin interficiat me. Et ingressoCalech ante eum genitus, vel iners erat, vel mornta qui praecederent eum; et mane consurgens stabat in porta, et blandiebatur ascendentibus ad regis judicium dicens: Bona sunt quae dicis, sed non est qui te audiat constitutus a rege. Quis constituet me regem, ut juste judicem? » Et inclinavit ad se corda virorum .eram in exsilio vovi, si reduxerit me Dominus in Jerusalem: Sacrificabo Domino in Hebron. Vadam ergo, et reddam vota mrunt ex quo occisi sunt sacerdotes Nobe, qui ponun
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filios suos in ꝑsona amon ⁊ absalon. ⁊ cog¬
nat̾onem suami ĩ ꝑsona alioꝵ filioꝵ dauid.
Et ait rex ad eam uade in pace. Ego iubebo
ꝓ te. Qd̃ cum nõ sufficeree mulieri ait ad
regem. In me sit dñe hec inqͥtas ⁊ ĩ domũ
iniquũ parcere occisori mͥ ĩpudet᷑ ⁊ domui
mee. Cum q it̾ass rer ꝓmissionẽ. nec suffi¬
ceret mulieri instanciꝰ iogabat regẽ. Qait
nemi ait. Reducat ꝙͦ dñs meus abiectũ suũ.
hõ enim uult aĩam ꝑire deus. ⁊ om̃s dilabim᷑
tanqͣm aque que no᷑ reu̾tent᷑ a.d. mortuum
filium reuocare nõ potes ad uitam. melius ẽ
ut reuoces uiuentẽ qm alt̾m undicãdo utrũ¬
rex ad ioab. Reuoca puerum absalon. Cum q
reduxiss absalon in ierłm: ait rex. ħõ uideat
faciem meã donec uocem eum. ne eo uiso re¬
uiuiscat in me dolor filii. Et mansit absalõ
in ierłm duob annis ⁊ faciem regis nõ ui¬
dit. Porro absalon erat decoiꝰ nimis. cuiꝰ cesa¬

Expanded text:
suos in persona Amnon et Absalon et cognationem suam in persona aliorum filiorum David, et ait David ad eam: « Vade in pace, ego videbo pro te. » Quod cum non sufficeret mulieri, ait ad regem: « In me sit, domine, haec iniquitas, et in domum iniquum parcere occisori, mihi imputetur, et domui meae. Cumque iterasset rex promissionem, nec sufficeret mulieri, instantius rogabat regem. Qui anem, ait: « Reducat ergo dominus meus abjectum suum. Non enim vult animam perire Deus, et omnes dilabimur tanquam aquae, quae non refilium non potes revocare ad vitam. Melius est ut revoces viventem, quam alterum vindicando, utrumrex ad Joab: Revoca puerum Absalon. Cumque reduxisset Absalon in Jerusalem, ait rex: « Non videat faciem meam, donec vocem eum, » ne eo viso reviviscat in me dolor filii. Et mansit Absalon in Jerusalem duobus annis, et faciem regis non vidit. Porro Absalon erat decorus nimis, cujus caesa
Abbreviated transcription (Latin):
sticus d̾r ꝯposuit quẽ panarethon uocant.
⁊ p̾dicti symonis in eo facit ment̾onem. Por¬
ro onias cũ tributa negass eu̾geti zelo legis
UI ł pociꝰ ex auaricia ut dicit iose. qui eũ
tur in honoriũ fuisse destat᷑ ꝯpulit regem ĩ¬
lani iram. Et missus ẽ legatꝰ a udei. etiã in¬
cent uito onia ad regẽ. Iose. uir nobił tobye¬
sar filius ⁊ soioris ome. hic hũit filiũ hyr¬
chanum. cuiꝰ dum puer ess ꝓbauit pater
prudentiã. tradens ei. ccc. iuga boum sñloris.
Qui nõ solum pacẽ reformauit. s remissus
ẽ a rege diix uidee ⁊ finitimaꝵ regionum¬
tone qͥstore romam trãslatus ẽ. parco sũp¬
tu ꝯtẽptus. ⁊ uniꝰ ancille ministi̾o. xlferme¬

Expanded text:
tur composuit, quem Graeci panarethon vocant. Et praedicti Simonis in eo facit mentionem. Porro Onias cum tributa negasset Evergeti, zelo legis, vel potius ex avaritia, ut dicit Josephus, qui eum in honorem fuisse testatur, compulit regem in iram. Et missus est legatus a Judaeis, etiam invito Onia ad regem Josephus vir nobilis Tobiae filius, et sororis Oniae; hic habuit filium Hircanum, cujus dum puer esset, probavit pater prudentiam, tradens ei trecenta juga boum, sine loris. Qui non solum pacem reformavit, sed remissus est a rege dux Judaeae, finitimarum regionumquaestore Romam translatus est, parco sumptu contentus, et unius ancillae ministerio. Quadr
Abbreviated transcription (Latin):
mino uouit se nõ comesturũ donee xͦ resur¬
geret. ⁊ ideo dicũt qd̾ eadẽ die resurrect̾ois ap¬
paruit illi. fuert ⁊ etiam qͥ diceret ioseph ead̾
uesꝑa qua sepeluit dr̃m a uideis in carcera¬
tum ⁊ nichodemũ latuisse. ⁊ deuide fc̃m disci¬
pulum. ⁊ ideo ante alios statim apparuit ioseph
in carcere ad ꝯsolandum

Expanded text:
bus vovit se non comesturum, donec Christus resurgeret, et ideo dicunt quod eadem die resurrectionis apparuit illi. Fuerunt qui dicerent Joseph eadem vespera, qua sepelivit Dominum a Judaeis incarceratum, et Nicodemum latuisse, et demum factum discipulum, et ideo ante alios statim apparuit Joseph in carcere ad consolandum
Abbreviated transcription (Latin):
ocludi. ut s. qd̾ sequit᷑ p̾mittat᷑ sic. aut dele
cta enum uͥtit᷑ in ꝯiunctam. destruccoq ꝙ
antecedit. ⁊ manente qd̃ ꝯseqͣr. scribi aut¬
qui ñ peccasti. Uade duc popłm istum. ange¬
lus m̾s p̾cedet te. ħ enim ascẽdam cecũ qr po¬
płs dure ceruicis ẽ. ne forte disꝑdam ce iuia.
T̃radunt hebrei qr pͥus deus ip̃e custos eoꝵ e
rat. deĩceps dedit eis michaelem custode̾ eoꝵ
ꝓpͥum. sic̃ cetere natõnes ꝓpͥos hñt angłos cu¬
stodes sibi delegatos. addioit etiam oñs. semel
ascendam ĩmedio turi delebo te.⁊ est omina¬
tio captiuitatis babylonice ł romane. Et no¬
ta asce̾sum duplicit̾ dici. ł ab infi̾orib ad su¬
ꝑiora .ł ab occultis ad manifesta. Et ẽ sensus.
Manifestabo me tͥ malo tuo. De trãs latione

Expanded text:
licet quod sequitur praemittatur sic: « Aut dele ctiva enim vertitur in conjunctivam, destructo quod antecedit, et manente, quod consequitur. Scribi, autm, angelus meus praecedet te. « Non enim ascendam tecum, quia populus durae cervicis est, ne forte disperdant te in via . » Tradunt Hebraei, quia prius Deus ipse custos eorum erat, deinceps dedit eis Michaelem custodem eorum proprium, sicut caeterae nationes proprios habent angelos custodes sibi delegatos; addidit etiam Dominus. « Semel ascendam in medio tuo, et delebo te. » Et est comminatio captivitatis Babylonicae, vel Romanae. Et nota ascensum dupliciter dici, vel ab inferioribus ad superiora, vel ab occultis ad manifesta, et est sensus: Manifestabo me tibi malo tuo. CAP. LXXV.
Abbreviated transcription (Latin):
celligit᷑ qd̾ sibi fecerant ut ance ipͣm iura tra¬
ctaret᷑. Qd̾ cum hiteusq fuerat in radice mõ¬
tis ut ꝓpinquiꝰ ess dño. uolure dñs a se illd̾
remoueri. ⁊ tetendit illud moy. ex altera par¬
te castroꝵ ⁊ longe a castris. Egͥdiebatur ꝙ moy
ad illud. ⁊ plebs stabat in forib tab̾naculoꝵ
suoꝵ. ⁊ adorabat ꝓcul. Descẽdebat q colũpna
nubis. iloq̃bat᷑ cum moyse. cernentib uni¬
u̾sis fatiead faciem sicut solet homo loqui
ad amicũ suum .i. manifeste. Qd̃ moy. iudit¬

Expanded text:
telligitur, quod sibi fecerant, ut ante ipsum jura tractarent; quod cum hucusque fuerit in radice montis, ut propinquius esset Domino, voluit Dominus a se illud removeri, et tetendit illud Moyses ex altera parte castrorum, et longe a castris. Egrediebaturque Moyses ad illud, et plebs stabat in foribus tabernaculorum suorum, et adorabat procul. « Descendebatque columna nubis, et loquebatversis, facie ad faciem, sicut solet loqui homo ad amicum suum, » id est manifeste. CAP. L
Abbreviated transcription (Latin):
ro. Cui moy. Ostende mͥ faciemtitã. Eui dominꝰ.
ħ̃ poteris uidere fatiem meã. ħ enim uidebre
me homo ⁊ iuuet. Stabis in cauerna pecre.⁊
transibit coiam te głia mea. qͣm q ñ sustines
ponam manũ meam coramte. Cumq ꝑtran¬
siero collam manũ meam. ⁊ uidebis post̾iora
mea. qd rõne similicudinis dc̃m ẽ. sic̃ enim
a t̾go uisus homo seitur qd̾ homo sic. s ñ qͥs
homo sit. irad̾m eẽ modo scimꝰ. s qͥs ut ñdum
scimus. Et potuit eẽ qd̾ intanta claritate ꝑt᷑n¬
sierit dñs qͣm humanꝰ ñ sustimuss aspectus
⁊ opposuuta ẽ nubes moysi. Deinceps cum lõ¬
gius abess potuie a moyse uideri ad litt̾am
hebrei tradunt uidisse eũ post̾iora bõis. ⁊ in

Expanded text:
 Ostende mihi faciem tuam. Cui Dominus: Non poteris videre faciem meam. Non enim videbit me homo, et vivet. Stabis in caverna petrae, et transibo coram te in gloria mea. Quam qui non sustineres, ponam manum meam coram te. Cumque pertransiero tollam manum meam, et videbis posteriora mea: » quod ratione similitudinis dictum est. Sicut enim a tergo visus homo, scitur quod homo sit, sed non quis homo sit; ita Deum esse modo scimus, sed quis sit nondum scimus. Potuit esse, quod in tanta claritate pertransierit Dominus, quam humanus, non sustinuisset aspectus, et apposita est nubes Moysi. Deinceps cum longius abisset, potuit a Moyse videri. Ad litteram Hebraei tradunt vidisse eum posteriora hominis, et in
Abbreviated transcription (Latin):
mecũ. Dixic q deus. faties mea p̾cedet te. Eoce
iam maiꝰ impetrauit moy. plus notat᷑ in fa¬
cie qͦm in angelo. s qr in facie indellexit mo¬
yses aliquẽ qͣmsimillimum deo ꝓmitti ad¬
didit. Si tu ipse ñ p̃cedes ne educas nos de loco
isto. Eui dñs. Et u̾bum qd̾ locutus es fatiam. de
ip̃m noui ex noĩe .i. ꝓprie ⁊ sp̾aliter mͥ placui

Expanded text:
mecum. Dixitque Deus: Facies mea praecedet te . » Ecce jam majus impetraverat Moyses, plus notatur in facie, quam in angelo: Sed quia in facie intellexit Moyses aliquem, quam simillimum Deo, promittit, addidit: « Si tu ipse non praecedes, ne educas nos de loco isto. Cui Dominus: « Et verbum, quod locutus est faciam, et te ipsum novi ex
Abbreviated transcription (Latin):
Instruit eos dñs in discretõne uirtutũ. dũt
enim q̃dam semꝑ tenẽda. Miscd̾ia. humili¬
tas. fides. spes. caritas. Qdam ꝓ temꝑe ⁊ loco
mutanda. ut fames. sicis. iugilie orones. la¬
bor oꝑandi ⁊ docendi. ẽemꝑe gͦ ꝑsecutois do¬
cet nocĩa tolłe donec tempus euangłiz andi
rediret: sopita ꝑsecutõne. Cum q dixissent

Expanded text:
irtutum. Sunt enim quaedam semper tenenda, ut misericordia, humilitas, fides, spes et charitas, quaedam pro tempore et loco mutanda, ut fames, sitis, vigiliae, orationes, labor operandi et docendi. Tempore ergo persecutionis docet necessaria tollere, donec tempus evangelizandi rediret, sopita persecutione. Cumque dixissent
Abbreviated transcription (Latin):
sic̾ illud. Sedere a dextris ł a sinistris non est
mansores. Cumq dixiss ei thomas. dñe quo
uia uis ire: Ego sũ uia .i. me imitare.  ͦ uis
ire: ego sum iu̾tas .i. uerus ⁊ suppremꝰ finis
qui solus q̃rendꝰ est. Ubi ius ꝑ man̾e: Ego sũ
uita. Et nota qr modo argiut eos in ħ sermo¬
ne qiͣ nescientes. ip̃m modo ꝯm̾dat: canqͣmi
scientes. qd scd̾m regulam tyconii. de aliis
⁊ aliis incelligend̾ est. Sunt etiã qdam in h
sermone. quib applaudit sabelliꝰ. ut qͥ iu
loquor ⁊ pat̾ maior me ẽ. ⁊ huiꝰmodi. etiã
in ꝓmissionem hac̃. addidit iħe. Qui credit
in me: oꝑa que ego fatio ip̃e fatiet. ⁊ maiora
hoꝵ fatiet. Genitiuuꝰ ẽ ꝓ ablatiuo more g̾co.
Maiꝰ fuit sanari umbra petri qͣm fimbria
in me. s maiora fatiam ꝑ eum qͣm sine eo
re qͣm impios iustificare. cum hoc sit maio

Expanded text:
 est dictum, sicut illud: « Sedere a dextris, vel a sinistris non est mansiones. Cumque dixisset ei Thomas: « Domine, quo ua vis ire? Ego sum via, id est me imitare. Quo vis ire? Ego sum veritas, id est verus et supremus finis, qui solus quaerendus est. Ubi vis permanere? Ego sum vita. Et nota quia modo arguit eos in hoc sermone, quasi nescientes ipsum, modo commendat, tanquam scientes, quod secundum regulam Ticonii de aliis et aliis est intelligendum. Sunt et quaedam in hoc sermone, quibus applaudit Sabellius, ut, « quloquor. » et « major me est, » et hujusmodi. Etiam promissionem hanc addidit Jesus: « Qui credit in me, opera, quae ego facio, ipse faciet, et majora horum faciet, » genitivus est pro ablativo more Graecorum. Majus fuit sanari umbra Petri, quam fimbriin me, sed majora faciam per eum, quam sine eo.re, quam impios justificare, cum hoc sit majo
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ ł qr ht̃ idem nomen qd̾ filius .i. deus¬
hec hoc qd̾ ait Sermonẽ quẽ audistis nõ est
meus. Obloquit᷑ ei qd̾ dixerat diligentẽ se ser¬
mones suos seruare. Singłariter erĩ dirit se¬
sermonẽ patris eẽ. nec etiam suũ .i. a se⁊ drx̃

Expanded text:
ia habet idem nomen quod Filius, id est DeusNec hoc quod ait: « Sermonem, quem vos audistis, non est meus, » obloquitur ei, quod dixerat, diligentem se, sermones suos servare. Singulariter enim dixit sermonem Patris esse, nec esse suum, id est a
Abbreviated transcription (Latin):
as filius agith. Quĩtus saphaciath filiꝰ abigal
sextus ietraam. quẽ iose. uocat nathande e¬
gla urore sua. qͣm hebrei auint fuisse michol.
q̃ sola d̾r uror eiꝰ. qr in adolescentiam pͥmam
sortitus ẽ urorem. Qd̃ nõ uidet᷑ possestare cũ
in seq̃ntib legat᷑ michol in ierłm subsannas¬
se daiuid. Et d̾r qi nõ est ei natus filius de cłĩ
usq ĩ diem mortis sue. qr in ip̃o partu occu¬
buit. s potuit fi̾ ut incina partui de ierłm
descend̾et in ebron ut ibi pareret tanqͣm in
pͥmitiuo loco regni. De int̾fectione abner.
o temꝑe fc̃m ẽ qd̾ abner intraret ad ꝯcubi¬
nam sauł repham pulcrã nimis. ⁊ obħ iuir¬
gatus ẽ adu̾sus eum ys bosech ꝓ oꝓpbrio domꝰ
sue. Et timens ne force ꝯcubina nsurparet
sibi regnum. Et iratus abner ait ad eũ. Nũ¬
quid canis cap̃ ego sum hodie. ad u̾sus uidam
diũ. Et misit abner ad dauid nũcios dicẽtes
fac metũ amicicias ⁊ reducã ad te uniu̾sum

Expanded text:
as filius Aggith; quintus Saphatia filius Abital; sextus Jetthraam, quem Josephus vocat Nathan de Egla uxore sua, quam Hebraei aiunt fuisse Michol; quae sola dicitur uxor ejus, quia in adolescentia sua primam sortitus est uxorem. Quod non videtur posse stare cum in sequentibus legatur Michol in Jerusalem subsanasse David, et dicitur, quod non est natus ei filius de David, usque in diem mortis suae, quia in ipso partu occubuit. Sed potuit fieri, ut vicina partui de Jerusalem descenderet in Hebron, ut ibi pareret, tanquam in primitivo loco regni. CAP. V. De interfectione Abner. Eo tempore factum est quod Abner intraret ad concubinam Saulis Respham, pulchram nimis . Ob hoc objurgatus est adversus eum Isboseth pro opprobrio domus suae, timens ne forte concubina usurparet sibi regnum. Et iratus Abner ait ad eum: « Nunquid canis caput ego sum hodie adversus Judam phristum Domini. Et misit Abner ad David nuntios dicentes:Fac mecum amicitias, et reducam ad te universum
Abbreviated transcription (Latin):
pugnarẽt in medio ex̾cituum.⁊ app̃hensb
unusqͥsq capite ꝯparis sui defirit gladium
ĩ latus ꝯtrarii. ⁊ cecid̾ unt simul. obħ dẽs
suos. Ortum ẽ aut̾ bellum int̾ reliqͦs. ⁊ fu¬
gre abner cũ suis. Erant aut̾ ibi cũ ioab duo
frẽs eiꝰ quoꝵ azael uelocissimꝰ qͣs unus de
capreis ꝑseqͥbatur abner ĩstantissime. Ei
abner. Holi me ꝑsequi ne opellar ofod̾e ce
Et nõ potero leuare faciem meã ad ioab. Ille
u̾o noluit declinare. Et ꝑcussit eũ abner ĩ
inguine. au̾sa hasta .i. eum ligno post̾iori
nõ cum mucrone haste. ł u̾sa ad eũ hasta
ꝑseq̃ntib aut̃ ioab ⁊ abysai fugientẽ ab ner
sol occubuit. Et uenero ad collem aque du¬
ccus. In cuiꝰ sũmitate ꝯg̾gati sũt ad abner.
filii bẽiam in ĩ cuncum unũ. Et ait abner
ad ioab. Nunqͥd ius deseuire usq ad deletõ¬
nem fr̃m tuoꝵ an ignoras qd̾ nõ gratismo¬
rit᷑ uigulo qui ꝓuocat hoste̾. Cessauit gͦ io¬
ab ⁊ om̃is excitus ꝑ sequi eos. Porro abuer

Expanded text:
medio exercituum, et apprehenso unusquisque capite comparis sui defixit gladium in latus contrarii, et ceciderunt simul. Ob hoc dictus suos. Ortum est autem bellum inter reliquos, et fugit Abner cum suis. Erant autem cum Joab duo fratres ejus, quorum Asaei velocissimus, quasi unus de capreis, persequebatur Abner cum suis instantissime. Cui Abner: « Noli me sequi, ne compellar confodere te, et non potero levare faciem meam ad Joab. Ille vero noluit declinare, et percussit eum Abner in inguine aversa hasta, » id est cum ligno posteriori, non cum mucrone hastae, vel versa ad eum hasta. « Persequentibus autem Joab, et Abisai, fugiente Abner sol occubuit, et venerunt ad collem aquaeductus. » In cujus summitate congregati sunt ad Abner filii Benjamin in cuneum unum, et ait Abner ad Joab. « Nunquid vis desaevire, usque ad deletionem fratrum tuorum. At ignoras, quod non gratis moritur jugulo, qui provocat hostem. » Cessavit ergo Joab, et omnis exercitus persequi eos. Porro Abner
Abbreviated transcription (Latin):
at qͣrta etas nõ ꝓ inicio regni uideoꝵ ut qͥdam
uolũt. qr t̾c uichoass a saule. s ꝓ ĩnouatione
ꝓmissionis. q̃ patrib olim data erat de regno
xp̃iano. qd̃ p̾figuratum ẽ in dauid. iurante
dnõ dauid u̾tatem de fructu uẽtris eiꝰ sessuro
suꝑ sedem suam. ħuntiatumq ẽ dauid qd ia¬
bite sepelissent saul. ⁊ nũciauit eis dicẽs bene¬

Expanded text:
io regni Judaeorum, ut quidam volunt, quia tunc inchoasset a Saule, sed pro innovatione promissionis, quae patribus olim data erat de regno Christiano, quod praefiguratum est in David, jurante Domino David veritatem, de fructu ventris ejus sessuro super sedem suam . Nuntiatumque est David quod Jabitae sepelissent Saul, et nuntia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑandum fedꝰ qd̃ legerat fuisse int̾abihã
⁊ maiores suos lacedemonioꝵ rexarius le¬
gatos misit. Porro antochꝰ tributa .uii. an¬
ni. ⁊ ministioꝵ templi q̃ philadelphꝰ relaxa¬
uerat a uideis reuocauit. Qui dũ finitimas
regiones supͣmodum infestaret. delata est
res ad romanos. Et missi sũt ad eũ scipio na¬
sica ⁊ scipio affricanꝰ ⁊ ab infestatõne subre¬
ligione iurisiurãdi amouerẽ eum. Insuꝑ¬
tulerunt ab eo obsidem filium eiꝰ sceleucũ.
minorẽ natu antiochũ epiphanẽ ita qd̾ esset
obses ꝑpetuus .i. nõ rediturꝰ. ꝓpter ciꝰdemanti¬
ochi seuiciã. descendit onias in egiptũ ad ꝑto.
⁊ cũ paucis ibi indur̾unt ĩ aditum

Expanded text:
andum foedus, quod legitur fuisse inter Abraham, et majores suos, Lacedemoniorum rex Arius legatos misit. Porro Antiochus rex tributa septimi anni et ministrorum templi, quae Philadelphus relaxaverat a Judaeis revocavit . Qui dum finitimas regiones supra modum infestaret, delata est res ad Romanos. Et missi sunt ad eum Scipio Nasica, et Scipio Africanus, et ab infestatione sub religione jurisjurandi amoverunt eum. Insuptulerunt ab eo obsidem filium ejus Seleucum pminorem natu Antiochum Epiphanem, ita quod esset obses perpetuus, id est non rediturus, propter jusdem Antiochi saevitiam. Descendit Onias in Aegyptum ad Ptolet cum paucis induxerunt eum in adytum
Abbreviated transcription (Latin):
cortinaꝵ qd̾ cura tab̾naculum defluebat fru
parte cortine. ⁊ saga funib extẽdebant᷑ cirra
tab̾naculum. ⁊ parillis ereis colligabant᷑ fu
ri ab ingredientib sub cortinis Re pellibsn¬
questio. Sane t̾cium erat oꝑim̃tum de pelli¬
b arietum rubrcatis. q̃ suꝑiora tm̃ tegẽtes
ad latera ñ descebat sunib. ⁊ parillis ereis af¬
firis t̾re circũligate. Qitum qͦ oꝑim̾itum ĩ
arietũ iaceinctinis. Suꝑposita u̾o erãt hec
duo ꝓpt̾ estum ⁊ ymbrium diffusionẽ Mul¬
tos itaq ut ait iose. stupor habebat alonge
inspitientes. nam¬
tabant diffr̃e a celo. Quids¬

Expanded text:
cortinarum, quod circa tabernaculum defluebat. Frucortinarum, quod circa tabernaculum defluebat. Fruparte cortinae et saga funibus extendebantur circa tabernaculum, et paxillis aereis colligebantur furi ab ingredientibquaestio. Sane tertium erat operimentum de pellibus arietum rubricatis, quae superiora tantum tegentes, ad latera non descendebant, funibus, et paxillis aereis affixis terrae circumligatae. Quartum quoque operimentum in arietum hyacinthinis; superposita vero erant haec duo propter aestum, et imbrium diffusionem. Multos itaque, ut ait Josephus, stupor habebat a longe inspicientes; namtabant differre a coelo.
Abbreviated transcription (Latin):
gebat᷑ sagis usq ad t̾ram. ⁊ nicħ ex eo uidebat᷑.
⁊ tentorium qd̃ erat ĩ introtu p̾ciosum inu¬
ulit̾ ibi erat. Et cum sac̾dotes intrabãt tab̾¬
naculũ. ł neocẽ erat actolle̾ saga ⁊ cortinas
ut subintrarẽt. ł in medio uingebant᷑ unci¬
nis ⁊ anulis ad intronũ eoꝵ dissoluebantur.
lia ẽ iosephi dispositio. cui Iosephus aliter.¬
osentit origenes. ⁊ uidet᷑ ꝓbabilior.ait enĩ x.
aliqͣ parte cortinaꝵ cum ꝓprium hr̃et uelum.
siłr ⁊ de sagis totum dicit oꝑiri tab̾nacłm
excepto introitu. s qi duo cubiti sagoꝵ suꝑft̃
cortinis. ex utraq parte dicit eos replicari cb̃
cortina. ne uentus intlis int̾ saga ⁊ cortinas
totum ꝯcut̾et oꝑim̾itum ꝓ quo etiã dictũ
putat sextũ sagum in fronͣte duplices decti.
s etiam scd̾m hoc spetiosa ⁊ p̾ciosa płimum
pars extͥnseca tab̾naculi ñ uidebat᷑. nec illud

Expanded text:
gebatur sagis usque ad terram, et nil ex eo videbatur; gebatur sagis usque ad terram, et nil ex eo videbatur; et tentorium, quod erat in introitu pretiosum, inuliter ibi erat; et cum sacerdotes intrabant tabernaculum, vel necesse erat tollere saga et cortinas, ut subintrarent, vel si in medio jungebantur, uncinis et annulis ad introitum eorum dissolverentur. Alia est Josephi dispositio, cui consentit Origenes, et videtur probabilior: Ait enim decem aliqua parte cortinarum, cum proprium haberet velum. Similiter et de sagis, totum dicit operiri tabernaculum, excepto introitu; sed quia duo cubiti sagorum supersunt cortinis ex utraque parte, dicit eos replicari sub cortina, ne ventus intrans inter saga, et cortinas totum concuteret operimentum, pro quo et dictum putat: Sextum sagum in fronte tecti duplices. Sed etiam secundum hoc speciosa, et pretiosa plurimum pars extrinseca tabernaculi non videbatur, nec illud
Abbreviated transcription (Latin):
bebant cum eẽue .xi. simł iuncta. ⁊ unũqd̾¬
q erat .iiiͦi. cubitoꝵ. longitudinẽ tab̾nacu¬
tem partes uo sagoꝵ que luperant pedentiui
uixta latera duo magna usq ad t̾ram exut᷑¬
q parte reducebant᷑ ad regend̾ introitũ oriẽ¬
talem. S q .uii. cubiti ex utraq parte ueni¬
ciuꝰq duo cubiti retroplicati ꝯsuelunt᷑ ĩstar
horaꝵ uestim̃ti. ⁊ ĩc ex quo uenientia saga de
lat̾ib in medio introitus copłabano᷑ in eodẽ
loco in quo ⁊ cortine. ⁊ simłr in lad̾e occidẽ¬
tis ꝓpt̾ huiꝰ modi suꝑsuturam. ł replicatio¬
nem sagoꝵ dicit beda pͥmo dixisse dñmmou¬
midium sagum qd excedit cortinas ĩ introi¬
tu suꝑsues ł replicabis. ⁊ pꝰ plenius addidit
qd̾ suꝑ est in sagis .i. unum sagum qd̾ ampli
us ex medietate eiꝰ oꝑies post̾iora cab̾naculi
.i. latus occidẽtis. duplicabant᷑ aut̾ ita ut im¬
petum uencoꝵ posselit sustin̾e. Et scd̾m hãc
dispositõnem tab̾naculum ex omĩ parte te¬

Expanded text:
ebant cum essent undecim simul juncta, et unumquodque erat quatuor cubitorum, longitudinem tabernacutem. Partes vero sagorum, quae supererant, pendentia juxta latera duo magna, usque ad terram, ex utraque parte reducebantur, ad tegendum introitum orientalem. Sed quia septem cubiti ex utraque parte venicujusque, duo cubiti retroplicati consuebantur, instar orarum vestimenti, et tunc ex aequo venientia saga, de lateribus in medio introitus, copulabantur in eodem loco, in quo et cortinae, et similiter in latere occidentis. Propter hujusmodi supersuturam, vel replicationem sagorum, dicit Beda primo dixisse Dominum Moymidium sagum, quod excedit cortinas in introitu, supersues, vel replicabis. Et post planius addidit, « quod superest in sagis, est, « ex medietate ejus operies posteriora tabernaculi, » id est latus occidentis. Duplicabantur autem ita, ut impetum ventorum possent sustinere, et secundum hanc dispositionem, tabernaculum ex omni parte te
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ in eod̾ loco draco magnꝰ latens in fouea
⁊ adorabat eum babylonii. Sac̾dotes aut̾ eius
habebat̃ ydraulia .i. uasa fc̃a de corus uitulo
⁊ ꝑcutiebãt ea uirgis coraulinis ut fac̾ene se¬
nitum t̾ribilem qi tontruũ. ad quẽ exen¬
tus draco qñq emittebae fumũ. qnq ignẽ.¬

Expanded text:
autem in eodem loco draco magnus latens in fovea, autem in eodem loco draco magnus latens in fovea, et adorabant eum Babylonii. Sacerdotes ejus habebant hydraulia, id est vasa facta de coriis vitulorum, et percutiebant ea virgis coraulmis, ut facerent sonitum terribilem, quasi tonitruum, ad quem excitatus draco, quandoque emittebat fumum, q
Abbreviated transcription (Latin):
rant aut̃ sac̾dotes .lx. exceptis uxorib ⁊ ꝑur¬
lis. ⁊ uenit rxx cum damele intemplũ. dixe¬
tẽ sacerdotes. Nos egrediem᷑ foras. ⁊ tu rex po¬
ne uinũ ⁊ escas. ⁊ claude hostium. ⁊ signa anu¬
lo tuo. Et nͥ inueneris mane om̃ia comesta
a bel moriam᷑. Et posuit rex cibos au̾bel. ⁊ da¬
niel cribrauit cuiem ꝑ cotũ paium̃tum co¬
ram rege. ⁊ clausum ẽ hostium. ⁊ signatum
anulo regis. Sac̾doces aut̾ ing̾ssi sunt nocte
uixta ꝯsuetudinẽ suam cum uxorib i lib̾i
i ꝯsũpserunt omĩa. fecerãt enĩ sibi cunicłor
sub t̾ra. ⁊ abscõditum introitũ sub mẽsa. Di¬
luculo uenit rex ad templum ⁊ damel cũe
⁊ inuenert signa salua. Eumq aꝑuissẽt ho¬
stium intuitus rex mensam uacͥuã excla¬
mauit Magnus es bel. ⁊ tenuit damel regẽ
ne ing̾deret᷑ ⁊ ait. aĩadu̾te uestigia pedum
suꝑ pauim̾tum. Et iratus rex app̾hendit
nu dameł. Lui subu̾tit eum ⁊ tẽplum. Erat

Expanded text:
rant autem sacerdotes sexaginta, exceptis uxoribus et parvulis. Et venit rex cum Daniele in templum. Et dixerunt sacerdotes: Nos egrediemur foras, et tu rex, pone vinum, et escas, et claude ostium, et signa annulo tuo, et nisi inveneris mane omnia comesta a Bel, moriamur. Et posuit rex cibos ante Bel. Et Daniel cribravit cinerem per totum pavimentum coram rege, et clausum est ostium, et signatum annulo regis. Sacerdotes autem ingressi sunt illa nocte, juxta consuetudinem suam, cum uxoribus, et lisumpserunt omnia. » Fecerant autem sibi cuniculos sub terra, et absconditum introitum sub mensa. Diluculo venit rex ad templum, et Daniel cum eo, et invenerunt signa salva. Cumque aperuissent ostium, intuitus rex mensam vacuam, exclamavit: « Magnus est Bel, et tenuit Daniel regem ne ingrederetur, et ait: « Animadverte vestigia pedum super pavimentum. Et iratus rex apprehendit num Danielis, qui subvertit eum et templum. » Erat
Abbreviated transcription (Latin):
rat in babylone rex. de quo statim seqi. Erat
aut̾ damiel oiuua regis ⁊ honoratꝰ suꝑ om̃s
amicos ciꝰ cuius nomen qi tacet hystora pot̾
intelligi fuisse pat̾ balthazar ł iꝑsebalthazar
sub quo fcm̃ ẽ a daniele qd legit᷑ in fabula
belis ⁊ draconis. qͣm fabulam appellat hebre
eo ꝗ falsum legit᷑ in ea ⁊ impossibile de trãs¬
latione abacuc. Et refert ieix. qd̾ cũ dixiss
ei hebreus suus talem trãs latoͥnem corꝑalẽ
nusqͣm frãm eẽ. respõdit qͥdam sciolus qui
erat cum eis. ezechielem traslatũ de chaldea
in iudeam. ⁊ irrisit eñ hebreus dicẽs inlitt̾a
Nichil in hac fabula ꝓpħicum narrari s op̃

Expanded text:
rat autem Daniel conviva regis, et honoratus super omnes amicos ejus . » Cujus nomen, quia tacet historia, potest intelligi fuisse pater Baltassar, vel ipse Baltassar, sub quo factum est a Daniel, quod legitur in fabula Belis, et draconis, quam fabulam appellat Hebraeus, eo quod falsum legitur in eo, et impossibile de translatione Habacuc. Et refert Hieronymus, quod cum dixisset ei Hebraeus talem translationem corporalem nusquam factam esse, respondit quidam sciolus, qui erat cum eis, Ezechielem translatum de Chaldaea in Judaeam. Et irrisit eum Hebraeus dicens: In littera nil in hac fabula propheticum narrari, sed opus
Abbreviated transcription (Latin):
.uii. dieb. In lacuerant leones.uii. ⁊ dabant᷑ e¬
is cotidie duo corꝑa dũpnatoꝵ ⁊ dne oues. ⁊ tẽ
nõ sunt data eis ut deuoratẽt damelẽ Erat aũ
abacuc ꝓpħa in uidea. qui ferebat pulm̾̃tum
messorib. Et ait angłs ad eum. fer pͣndiumĩ
balylonẽ danieli. qui ẽ in lacu leonũ. Qui Re
Babylonem nõ uidi ⁊ lacum nescio. Et tulite¬
umi angłs capillo capitis sui ⁊ posure eũ suꝑ
lacum. Et clamauit abacuch. Daniel seruẽ
dei colle pͣnorum qd misit tͥd̾s. ⁊ grãs agens
damel comedit Porro angłs restituit aba

Expanded text:
 diebus. In lacu erant leones septem, et dabantur eis quotidie duo corpora damnatorum, et duae oves, et tunc non sunt data eis, ut devorarent Danielem. Erat autem Habacuc propheta in Judaea, qui ferebat pulmentum messoribus. Et ait angelus ad eum: Fer prandium in Babylonem Danieli, qui est in lacu leonum. Qui respondit: Babylonem non vidi, et locum nescio. Et tulit eum angelus capillo capitis sui, et posuit eum super lacum, et clamavit Habacuc: Daniel serve Dei, tolle prandium, quod misit tibi Deus. Et gratias agens Daniel comedit. Porro an
Abbreviated transcription (Latin):
nifestauit dñs sp̃m scm fuisse in eo. qui pͥus
qiͣ latens qͥescebat. Et ait daniel ad popłm Re¬
u̾timini ad iudicium. qr falsum locnti sũt
adu̾sus eam. Cum q reu̾si esset seꝑauit dani¬
el senes ab ĩuicem. ⁊ aduocans unum: dixit.
sub qua arbore uidisti eos colloq̃ntes Q ait.
sub eyno. qͣm latini dicũt ilicem. ł lentiscũ.
Et aduocatus alter dixit. sub pͥno. ⁊ acclamauit
popłs in eos ꝓpt̾ dissonantiam. ⁊ int̾fecerũt
eos .i. regi tradid̾unt int̾fitiendos. Et fõs ẽ da¬
nel magnꝰ in popło a die illa ⁊ dei̾ceps. ⁊ rex
astiages appositus ẽ ad prẽs suos.⁊ suscepit

Expanded text:
nus Spiritum sanctum fuisse in eo, qui prius, quasi latens, quiescebat. Et ait Daniel ad populum: « Revertimini ad judicium, quia falsum locuti sunt adversus eam. » Cumque revertissent, separavit Daniel senes ab invicem, et advocans unum dixit: « Sub qua arbore vidisti eos colloquentes, qui ait: Sub schino, » quam Latini dicunt ilicem, vel lentiscum. Et advocatus alter dixit: « Sub prino. » Et acclamavit populus in eos propter dissonantiam, et interfecerunt eos, id est regi tradiderunt interfiniel magnus in populo in die illa, et deinceps. Et rex Astyages appositus est ad patres suos, et suscepit
Abbreviated transcription (Latin):
ces famuli erubuert cum audissẽc senes loqu
Altera die statuta ẽ susanna in medio popłi.
⁊ ponentes senes manꝰ suas suꝑ caput eꝰ ote¬
stati sut se uidisse iuuenẽ. ⁊ ip̃am parit̾ omis¬
ceri. ⁊ ꝯdẽpnanert eam ad mortẽ. Et clama

Expanded text:
tes famuli, erubuerunt, cum audissent senes loqui. tes famuli, erubuerunt, cum audissent senes loqui. Altera die statuta est Susanna in medio populi, et ponentes senes manus suas super caput ejus, contestati sunt se vidisse juvenem et ipsam pariter commisceri, et condemnaverunt eam
Abbreviated transcription (Latin):
forte scd̃am editõnem qͣm sub obelo ⁊ asteriꝙ
ꝯposuit ꝯstromata uocauit qr ꝑ eam pleniꝰ
nos instrurie. apparet aut̃ hoc fcm eẽ adhric
recenti captiuitate. qr danel adhuc iuuenis
erat. porro susanna uxor ioachim pulc̾ erat
nimis ⁊ exarsert̃ in eam duo semiores iudices
illiꝰ anni. De quib dicit dñs. Iniqͥtas egͥssa ẽ
in babylone a seniorib iudicib. ẽ radũt hebrei
stirpe dauid. ⁊ xp̃m de semine suo nasciturũ
bi statuert̃ in ꝯmune tempꝰ quo susannam
possert ĩuenire solam ⁊ latuert post muidiem
las ad afferend̾ oleum ⁊ sinigniata .i. unguẽta
Est aut̾ sinignia ordeum cũ palea uñ fatiunt
mulieres decoctiones. forte ad nitorẽ faciei. tẽ
currẽtes senes ad eam dix̾unt. Cõmiscere no¬
b̾cum. alioqͥn feremꝰ ꝯtra te testimomũ adul¬
terii. ⁊ elegit susanna incid̾e in manꝰ eoꝵ pociͦ
qͣm peccare in d̾m. ⁊ exclamauit. Et accurrẽ¬

Expanded text:
forte secundum editionem, quam sub obelo et asterisco forte secundum editionem, quam sub obelo et asterisco composuit, stromata vocavit, quia per eam plenius nos instruxit. Apparet autem hoc factum esse adhuc recenti captivitate, quia Daniel adhuc juvenis erat. Porro Susanna, uxor Joachim, pulchra erat nimis . Et exarserunt in eam duo seniores judices illius anni, de quibus dicit Dominus: « Iniquitas egressa est in Babylone a senioribus judicistirpe David, et Christum de semine suo nasciturum. « Hi statuerunt in commune tempus, quo Susannam possent invenire solam, » et latuerunt post meridiem las ad afferendum oleum et smegmata. Est autem proprie smegma hordeum cum palea, unde faciunt mulieres decoctionem forte ad nitorem faciei. Tunc currentes senes ad eam dixerunt: « Commiscere nobiscum, alioquin feremus contra te testimonium adulterii. » Et elegit Susanna incidere in manus eorum, potius quam peccare in Deum. Et exclamavit: et accurren
Abbreviated transcription (Latin):
equit᷑ hystoria susanne. qͣm hebreus non
ht̃ in libro danieł. ⁊ uocat eam fabłam nõ
qd̾ infitiet᷑ rem gentam. s qr in ea falsum
ĩuenitur de sac̾dotib lapidatis. quos iere ad¬
ustos testat᷑. ⁊ qr nos fabulam̃ eam scͥptam eẽ¬
a damele. cũ a quodã gͥco scͥpta fuerit. qd̾ ꝑ¬
bant ex eo qd̾ q̃dam allusio iterboꝵ fcã sit ibi
nõib arboꝵ uidelicet apotoy einu. cyse. apotoy
pͥn prise. ẽales enĩ allusiones uboꝵ ad arboꝵ
noĩa nõ inueniune̾ in hebreo. In trãslatione
qͥdem nrã una ex eis allusionib qͣliscumq le¬
gio᷑. ut cum dixiss sacerdos sub ꝙyno respondit
danel u̾bum qiͣ alludens nomini. sc̃ĩdet te
medium. Exp̃ssius fieret si diceret᷑ ita sub ili¬
ce. ⁊ adderet ilico: angłs oñi scindec te. Eadẽ al¬
lusio pot̾ fieri u̾bi ad nomen temꝑis ut si di
te deus. hanc eandẽ hystoriam uocat ougeñ.
fabulam ĩ decimo stromatũ .i. instructonum.

Expanded text:
equitur historia Susannae, quam Hebraeus non habet in libro Danielis. Et vocat eam fabulam, non quod inficietur rem gestam, sed quod in ea falsum legitur de sacerdotibus lapidatis, quos Jeremias adustos testatur. Et quia fabulamur eam scriptam a Daniele, cum a quodam Graeco scripta fuerit: quod probatur ex eo quod quaedam allusio verborum facta sit ibi nominibus arborum, videlicet apotoy, cymi, cyse, apotoy, primi, prise. Tales enim allusiones verborum, et arborum nomina, non inveniuntur in Hebraeo. In translatione quidem nostra una ex eis allusionibus qualiscunque legitur, ut cum dixisset sacerdos sub schino, respondit Daniel verbum, quasi alludens nomini, scindet te medium. Expressius fieret, si diceretur ita, sub ilice, et adderetur: Illico angelus Domini scindet te. Eadem allusio potest fieri verbi ad nomen temporis, ut si dite Deus. Hanc eamdem historiam vocat Origenes fabulam in decimo Stromatum, id est Instructionum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprio solus. Porro de danele qͣntum suꝑui¬
xerit pꝰ reditum popłi in iuideã nestimꝰ. De¬
functus aut̾ sepultus ẽ in spelu̾ca regali solꝰ
cum głia. hic ẽ daniel qͥ dedit signa ĩ mon¬
tib suꝑ babyloniam dicẽs. Qñ pars monci¬
um aborea fumigabit ueniet finis baby¬
lonie. Qñ u̾o uelud ignis ardebit finiserit
uniu̾se t̾re. qñ ad partẽ nothi aque decur¬
rerĩt reuertet᷑ popłs ad t̾ram suã. Ꝙ sisan¬

Expanded text:
proprio solus. » Porro de Daniele quantum superviproprio solus. » Porro de Daniele quantum supervixerit post reditum populi in Judaeam nescimus. « Defunctus autem, et sepultus est in spelunca regali solus cum gloria. Hic est Daniel, qui dedit signum in montibus super Babyloniam dicens: Quando pars montium arborea fumigabit, veniet finis Babyloniae; quando vero velut ignis ardebit, finis erit universae terrae; quando ad partem noti aquae decurrerint, revertetur populus ad terram suam.
Abbreviated transcription (Latin):
abacus nabucħ int̾ płima. dicens ue qͥ po¬
tum dat amico suo mitẽs fel ⁊ mebrians ut
aspiciat nuditatem eiꝰ qd̃ fecit nabucħ sede¬
chie ultimo scripsit canticũ. Dnẽ audiui ⁊ ẽ
hic dum ferret pulm̾tum messorib dixit do¬
mestitis suis. Ibo ad t̾ram longinqͣm cito re¬
dibo. Si tardauero ꝑ dies ferte cibũ messori¬
b. Et cũ fuiss in babylonem subito suꝑue¬
nnt messorib Intellexit aut̃ qd̾ celerit᷑ esset
popłs ababilonia reu̾surus. unde pater lõ¬
ge pꝰ lib̾atam susannam ħ factum eẽ Signũ
uisuri eẽnt lumen in runis cẽpli ultimã¬
q templi desolationẽ p̃dixte. qd̾ gens occidẽ¬
tał hanc ess actura. ẽunc inqͥt uelamen scĩ
scõꝵ scindet᷑. ⁊ duaꝵ colũpnaꝵ epistilia aufe¬
rent᷑.⁊ qd̾ sint nullus agnoscet. Ipsa uo in he¬
remo adducent᷑. ⁊ cos ultimo qui ꝑserutionẽ
sustinẽe a serpente illuminabit dñs sic̾ a
pͥncipio ⁊ mortuus ẽ abacuc. ⁊ sepultꝰ in agro

Expanded text:
 inter plurima dicens: « Vae qui potum dat amico suo mittens fel, et inebriat eum, ut aspiciat nuditatem ejus; » quod fecit Nabuchodonosor Sedeciae. Ultimo scripsit canticum: « Domine, audivi, » etc. Hic dum ferret pulmentum messoribus, dixit domesticis suis: Ibo ad terram longinquam, cito redibo. Si tardavero per dies, ferte cibum messoribus. Et cum fuisset in Babylone subito supervenit messoribus. Intellexit autem, quod celeriter esset populus a Babylone reversurus. Unde patet longe post liberatam Susannam esse factum. Signum d visuri essent lumen in ruinis templi, ultimamque templi desolationem praedixit, quod gens occidentalis hanc esset actura. Tunc inquit: « Velamen Sancti sanctorum scindetur, et duarum columnarum epistylia auferentur, et quo sint nullus agnoscet. Ipsa vero in eremo adducentur, et eos in ultimo, qui persecutionem sustinent a serpente, illuminabit Dominus sicut a principio. Et mortuus est Habacuc, et sepultus in agro
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ad noe. e gredere de archa tu ⁊ urortu¬
a ⁊ filii cui. ⁊ uxores filioꝵ tuoꝵ. Conuincta
iubent᷑ exire qui disĩcti intrauerãt. Ae
s dic̾e̾t eis. Nuc̃ rediit tempꝰ amplectẽdi.
ut multiplicemini suꝑ t̾ram. Mox enim
subiũxit. Crescite ⁊ multiplicamini. Et
egͥssus ẽ noe cum uniu̾sis qͥ erant cũ eo.
ładem die qua ingͥssus fuerat reuoluto an¬

Expanded text:
nus ad Noe: Egredere de arca tu, et uxor tua, filii tui, et uxores filiorum tuorum . Conjuncti jubentur exire, qui disjunctim intraverant. Ac si diceret eis: Nunc rediit tempus amplectendi, ut multiplicemini super terram. Mox enim subjunxit: Crescite, et multiplicamini . Et egressus est Noe cum universis, quae erant cum eo, eadem die, qua ingressus fuerat, revoluto an
Abbreviated transcription (Latin):
regem babylonioꝵ. qui depopłatus ẽ uideam.
⁊ manassem dolo captum traxie in babylonẽ
⁊ płib afflirit cormentis. Et ĩtelligens manas
eum in regnũ suum. Qui cũ ueniss ieroso¬
limam: deleuit ydola. lucos.⁊ aras que fece¬
rat ita ut ĩ memoriam pͥoꝵ nicħ suꝑess. ⁊
restituit cultumdiũ sicut pͥus. ⁊ popłm id¬
ip̃m agere docuit. Et sic a pͥori ou̾satione mu¬
tatus eͣ: ut nõ sine grandi adiurat̾one uitam
ag̾et beatam. Muros qͦ ciuitatis ⁊ turres ⁊ añ¬
muralia multa munitõne firmauit. ⁊ mor¬
tuus ẽ manasses ⁊ sepultꝰ in horto domꝰ sue.
morituo azam. ⁊ regnauit filius eiꝰ ꝓ eo. Inci¬
N dieb manasse sibilla erofila clarudentia.¬
riglutinum intra se excogitauit. derciꝰ roma¬
noꝵ rex tulliꝰ hostiliꝰ. Hic primus regũ roma¬
noꝵ purpura ⁊ facib usus ẽ qui pꝰ longam pa¬
cem bella reꝑauit. albanos uegentes fide na¬
tos uicit abiecto monte celio ampliaure ur¬

Expanded text:
regem Babyloniorum, qui depopulatus est Judam; et Manassen dolo captum traxit in Babylonem, et pluribus afflixit tormentis . Et intelligens Manasseum in regnum suum. Qui cum venisset Jerosolymam delevit idola, lucos, et aras, quae fecerat, ita ut in memoriam priorum nihil superesset. Et restituit cultum Domini, sicut prius, et populum idipsum docuit; et sic a priori conversatione mutatus est, ut non sine grandi admiratione vitam ageret beatam. Muros quoque civitatis, et turres, et antemuralia multa munitione firmavit. « Et mortuus est Manasses, et sepultus est in horto domus suae in horto Azam, et regnavit Amon filius suus pro n diebus Manasse Sybilla Erophila claruri glutinum intra se excogitavit. Tertius Romanorum rex Tullius Hostilius. Hic primus regum romanorum purpura, et fascibus usus est. Qui post longam pacem bellare paravit Albanos, Vegetes, Fidenates vicit, adjecto monte Coelio ampliavit ur
Abbreviated transcription (Latin):
uit in ierłm. tñ .lxx. dicunt .xii. Qui fecit ma¬
lum coram dnõ sic̃ pater suus ĩ uiuẽtute sua
fecerat. ⁊ tetend̾unt insidias serui sui. ⁊ int̾fe¬
cerunt eum ĩ domo sua. Popłs aut̃ ꝑcussit
eos qui int̾fecerant regem. ⁊ sepelierut eum
cum patre suo. ⁊ statuert̃ regem sibi iosiam
filium eius ꝓ eo. Occo annor erat iolias cũ
regnare cepiss. ⁊ .xxx. ⁊ uno anno regnauit

Expanded text:
 » Tamen LXX dicunt duodecim. « Qui fecit malum coram Domino, sicut pater suus in juventute sua fecerat, et tetenderant ei insidias servi sui, et interfecerunt eum in domo sua. Populus autem percussit eos, qui interfecerunt regem, et sepelierunt eum cum patre suo, et statuerunt sibi regem Josiam filium ejus pro eo. Octo annorum erat Josias cum regnare coepiss
Abbreviated transcription (Latin):
uel petro cum dic̾ent. Et tuexillis es. ł iacobo
Qui cum traheret᷑ nudus relicta syndone aufu¬
asserendo dixisse. De puma negatione petri.
ancilla hostiaria drrit. Nunquid ⁊ tu exdisci¬
pulis istius es hominis: dicit ille. ħõ nouu il¬
lum neq scto quid dicis. Quidã uolentes ex¬

Expanded text:
uel Petro cum dicerent: "Nam et tu ex illis es"; uel Iacobo, qui cum traderetur, sindone relicta, nudus aufusse. CAP. CLVIII. De prima negatione Petri. ancilla ostiaria, dixit: Nunquid et tu ex discipulis es hominis istius? Dicit ille: Non novi illum, neq
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dixiss homo nescio qͥd dicis: dirit se nescire fal¬
sa eoꝵ ꝯsilia. s ⁊ dolos. S stultum ẽ excusare qui
d ñs accusauit. ip̃ẽ etiam se reum lacrimis ĩdi¬
cauit. Stabant aut̾ cum ministris petrꝰ ad ignẽ.
Int̾rogabat aut̃ pontifer ib̃m de doctrina eius.
ga eos qui audiert᷑. Unus ministroꝵ dedit ala¬
pam iħr. Et ait iħe. Si bñ locutus sum qͥd me
cedis: Ostendit iħ̃c ꝑcutienti maxillam ñ actu
ip̃o prebendam eẽ alteram. s animo ꝑatam
eẽ ad patiendum si opus fu̾it. Et misit eũ ãnas
ligatum ad caypham.

Expanded text:
 dixisset, « homo, nescio quid dicis, » dixit se nescire falsa eorum consilia et dolos. Sed stultum est excusare, quem Dominus accusavit. Ipse etiam se reum lacrymis indicavit. Stabat autem cum ministris Petrus ad ignem. Interrogabat autem pontifex Jesum de doctrina ejus. ga eos, qui audierunt, » unus ministrorum dedit alapam Jesu. « Et ait Jesus: Si bene locutus sum, quid me caedis? » Ostendit Jesus, percutienti maxillam, non actu ipso praebendam esse alteram, sed animo paratum esse ad patiendum, si opus fuerit. Et misit eum Annas ligatum ad Caipham.
Abbreviated transcription (Latin):
ta a p̾side ⁊ curba ministroꝵ accepta a pͥncipi¬
b sacerdotum ⁊ armis. Et ded̾at illis signum
qr osculo iudicaret eis iħ̃m ⁊ ipĩduc̾e̾nt eũ
cauce putabat enim ꝙ magicis artib posset
se trãsformare ⁊ elabi. Et suscepto osculo uo¬
abiert̃ retro. ⁊ cecid̾unt. pꝰ ea tenuert̾ iħm ⁊ li¬
gauert̾ eum. Simon aut̃ petrus amputauit
a uriculã seruo cui nom̾ erat malcꝰ. iħc aut̾
sanauit eũ. et ait petro. Omĩs qui gladium
accipit. gladio ꝑibit. illo .s. qui u̾tebatur añ

Expanded text:
ta a praeside, et turba ministrorum, accepta a principibus sacerdotum, et armis . Et dederat illis signum, quia osculo indicaret eis Jesum, et ipsi ducerent eum caute. Putabat enim quod magicis artibus posset se transformare, et elabi. Et suscepto osculo, voabierunt retro, et ceciderunt. Postea tenuerunt Jesum, et ligaverunt eum. Simon autem Petrus amputavit auriculam servo. cui nomen erat Malchus. Jesus autem sanavit eum, et ait Petro: Omnis, qui gladium accipit, gladio peribit, illo scilicet, qui vertebatur ante
Abbreviated transcription (Latin):
diaconus ouer eum esuriisse. ⁊ accessisse ad fi¬
Qd̃ licet a pd̾ matħm legat᷑ seq̃nti die fc̃m mar¬
chus ꝙͦ dicat. alia die enĩ cum exiret abecha¬
nia esurũt. putamꝰ recapitulãdo dc̃m eẽ Mar¬
chus enĩ narrat hoc fom̃ eẽ. ante erecc̾onem
uendentiũ de templo. qͣm ꝯstat die dnĩca fĩam
Dec ob aliud tñ h̾e ordinem marchi sequim᷑
nisi qi pꝰ matħm scripsit. Siue aut̃ matħs
scd̾a feria dicat fcm̃ recapitulãdo. siue mar¬
chus ante eiect̃onem p̾occupando. qr de facto
charias ꝙͦ ꝓpheta dirit. sedens suꝑ pullũ asi¬
ue pͥmo insediss pullo. Et forte q nõdum
domitus ⁊ lasciuꝰ erat: desdẽdit. ⁊ insedie asine

Expanded text:
lem, putamus eum esuriisse, et accessisse ad fquod licet apud Matthaeum legatur sequenti die factum; Marcus quoque dicat, alia die cum exiret a Bethania, esuriit, putamus recapitulando dictum esse. Marcus enim narrat hoc factum esse ante ejectionem vendentium de templo, quam constat die Dominico factam. Nec ob aliud tamen, hunc ordinem Marci sequimur, nisi quia post Matthaeum scripsit. Sive autem Matthaeus secunda feria dicat factum, recapitulando, sive Marcus ante ejectionem praeoccupando, quia de facto charias quoque propheta dixit: « Sedens super pullum asituit, ut primo insedisset pullo, et forte quia nondum domitus et lascivus erat, descendit, et insedit asinae,