comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cũ habiturũ: et res necessariaᷤ
p̾biturñ. Sed ad ista cũ adole¬
cauit rex matrẽ: et suadebat ut
adolescẽti fieret in salutẽ. Eũ
autẽ multis eã uerbis esset hor¬
tatus: ꝓmisit suasurã se filio¬
suo. I taq indinata ad illũ:
irridens crudelẽ tyrãnũ: ait pa¬
tria uoce. Fili mi miserere me
que te in utero decẽ mẽses por¬
taui: et lac triẽno dedi ⁊ ali.
et in etatẽ istã ꝑduxi. Peto na¬
te ut aspicias in celũ et terrã¬
ĩtelligas quia ex nichilofecit
illa deus ⁊ hominũ genꝰ. Ita¬
fiet ut nõ timeas carnificem
istũ ÷ sed dignus frĩb tuis ef¬
fectus suscipe mortẽ: ut ĩ illa
miseratõne cũ frĩb tuis te re¬
cipiã. Cum hec illa adhuc di¬
ceret: ait adolestẽs. Quẽ sus¬
tinetis: Non obedro pͤcepto n¬
gis: sed p̾cepto legis que data
ẽ nobis ꝑmoysen.Tu ueroqͥ
inuẽtor omnis malicie factꝰ
es in hebrees: nõ effugieᷤ ma¬
nũ dei. Nos enĩ pro peccatiᷤ ns¬

Expanded text:
res necessarias crediturum. sed ad ista adolecauit matrem et suadebat, ut adolescenti fieret in salutem. cum autem multis esset hortatus, suscepit suadere se filium. itaque inclinata ad illum derisit, crudelem tyrannum et ait patria uoce: fili, miserere mei, quae te in utero mensibus decem portaui et lac triennio dedi et alui et in aetatem istam perduxi. peto, nate, aspidas in caelum et in terraintelligas quia ex nihilo fecit illa Deus et hominum genus. Itaque, fili, ne timeas carnificem istum, sed dignus fratribus effectus suscipe mortem ut in illa miseratione cum fratribus tuis te recipiam cum haec illa adhuc diceret ait adulescens quem sustinetis non oboedio praecepto regis sed praecepto legis quae data est nobis per Mosen tu vero qui inventor omnis malitiae factus es in Hebraeos non effugies manum Dei nos enim pro peccatis no
Abbreviated transcription (Latin):
uitã: sicut nũc uosmet ipsos
despicitis ꝓpter leges eiꝰ. Anti¬
ochus autẽ ꝯtẽpni se arbitratꝰ.
simul ⁊ exprobrãtis uoce suscep¬
ta÷ cũ adhuc adolescẽtior suꝑ¬

Expanded text:
vitam sicut nunc vosmet ipsos despicitis propter leges eius Antiochus autem contemni se arbitratus simul et exprobrantis voce despecta cum adhuc adulesce
Abbreviated transcription (Latin):
auferã maleficia de manu tua:
et diuinatõnes nõ erunt in te.
Et perire faciam sculptilia tua:
et statuas tuas de mediotur: ⁊
nõ adorabis ultra oꝑa manuũ
tuaꝵ. Et euellã lucos tuos de
mediotui: et ꝯterã ciuitates¬

Expanded text:
auferam maleficia de manu tua, auferam maleficia de manu tua, et divinationes non erunt in te. Et perire faciam sculptilia tua et statuas tuas de medio tui: et non adorabis ultra opera manuum tuarum. Et evellam lucos tuos de medio tui: et contera
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃: in sublumtate noĩs dm̃
dei sin. Et ꝯu̾tẽtur: quia nũc
magnificabitur usq ad t̾mi¬
nos terre. Et erit iste pax assyriis.¬
us: cũ uenerit ĩ terrã nrãm. et
quãdo calcauerit in domibr no¬
stris. Et suscitabimꝰ suꝑ cũ sep¬
tẽ pastores ⁊ octo primates homi¬
nes: et pascẽt terrã assur ĩ gladro.
et terrã nemroth in lancers eiꝰ
Et liberabit ab assur cũ uenerit
ĩterrã nrãm: et cũ calcauerit ĩ
terminis nrĩs. Et erunt reliqͥe
iacob in medio ppłoꝵ multorũ
quasi ros a dño ⁊ et qͣsi stille suꝑ
herbã que nõ expectat uirũ: et
nõ p̾stolatur filios hoĩm. Et e
in gregib pecoꝵ: qui cũ trãsie¬
rit et cõculcauerit et ceperit. ñ
est qui eruat. Et exaltabitur
manus tua suꝑ hostes tuos: et
om̃s ĩnnici tui interibũt. Et
erit⁊ indie illa dicit dñs aufe¬
ram equos tuos de medro tui: et
disꝑdam quadrigas tuas ⁊ per¬
dam curitates terre tue: ⁊ destru¬
am om̃s munitiones tuas. Et

Expanded text:
blimitate nominis Domini Dei sui: Et convertentur, quia nunc magnificabitur usque ad terminos terrae. Et erit iste pax: Assyrius cum venerit in terram nostram, et quando calcaverit in domibus nostris: Et suscitabimus super eum septem pastores, et octo primates homines. Et pascent terram Assur in gladio, et terram Nemrod in lanceis ejus: et liberabit ab Assur cum venerit in terram nostram et cum calcaverit in finibus nostris et erunt reliquiae Iacob in medio populorum multorum quasi ros a Domino et quasi stillae super herbam quae non expectat virum et non praestolatur filios hominum et eruin gregibus pecorum qui cum transierit et conculcaverit et ceperit non est qui eruat exaltabitur manus tua super hostes tuos et omnes inimici tui interibunt et erit in die illa dicit Dominus auferam equos tuos de medio tui et disperdam quadrigas tuas et perdam civitates terrae tuae et destruam omnes munit
Abbreviated transcription (Latin):
tãtes iherusalẽ. Et disꝑdam de
loco hoc reliquias baal. ⁊ noĩa
edituoꝵ cum sacerdotib : ⁊ eos
qui adorant suꝑtecta militiã
celi : et adorant ⁊ iurant ĩ dño
et urant in melchom: et qui
au̾tũtur de post tergum dm̃:
et qui nõ q̃sierunt dmin: nec
ĩuestigauerunt eñ. Silete a
facie dñi dei. quia iuxta ẽ dies
dm̃: quia p̾parauit dñs hostiã:
scĩficauit uocatos suos. Et erit
in die hostie dñ unsitabo super¬
principes et suꝑ filios regis: et
suꝑ onmes qui induti sũt ue¬
ste ꝑegrina. Et uisitabo supet
omnẽ qui arrogãter ĩgreditur
suꝑ liuen in die illa: qui cõ¬
plent domũ dm̃ dei sui iniqui¬
tate et dolo. Et erit in die illa di¬
cit dñs nox clamoris a porta
pisciũ et ululatus a secunda:
⁊ ꝯtritio magna a collibus.
Mulate habitatores pile. sõ¬
ticuit omĩs ppls̃ chanaan: dis¬
perierunt om̃s ĩ uoluti argẽto.
Et erit ⁊ in tẽpore illo scrutabor
iherłm in lucernis ⁊ et insitabo

Expanded text:
de loco hoc reliquias Baal et nomina aedituorum cum sacerdotibus et eos qui adorant super tecta militiam caeli et adorant et iurant in Domino et iurant in Melchom et qui avertuntur de post tergum Domini et qui non quaesierunt Dominum nec investigaverunt eum silete a facie Domini Dei quia iuxta est dies Domini quia praeparavit Dominus hostiam sanctificavit vocatos suos et erit in die hostiae Dprincipes, et super filios regis, et super omnes, qui induti sunt veste peregrina: Et visitabo super omnem, qui arroganter ingreditur super limen in die illa: qui complent domum Domini Dei sui iniquitate et dolo. Et erit in die illa, dicit Dominus, vox clamoris a porta piscium, et ululatus a Secunda, et contritio magna a collibus. Ululate, habitatores Pilae; conticuit omnis populus Chanaan, disperierunt omnes involuti argento. Et erit in tempore illo: scrutabor Jerusalem in lucernis: Et visitabo
Abbreviated transcription (Latin):
det eos. Et ponam oclos meos
suꝑ eos ĩ malũ: et nõ ĩ bonũ.
Et dñs deus exercituũ qui
tãgit terrã ⁊ tabescet: ⁊ luge¬
bunt omnes hĩtãtes in ea.
Et ascẽdet sicut riuus omĩs:
et defluet sicut fluuius egyp¬
ti. Qui edificauit ĩ celo ascẽ¬
sionẽ suam: et fasciculũ suũ
suꝑ terrã fundauit. Qui uo¬
cat aqͣs maris: et effundit e¬
as suꝑ faciẽ terre. Dñs nom̃¬
eius. Numquid nõ ut filii e¬
thyopũ uos estis michi fibii
iscł ascẽdere feci de terra egyp¬
tret palestinos de capadocia :¬
et syros de cyrene; Ecce cculi
dñi dei suꝑ regnũ peccans:
et ꝯterã illud a facie terre.
Uerũptamẽ ꝯterẽs nõ ꝯterã
domũ iacob: dicit dñs. Ecce
enim ego mandabo ⁊ ecuti¬
am in omĩb gẽtib domũ iscł.
sicut ꝯcutiturtriticũ ĩ cribro:
et non cadet lapillus suꝑ t̾rã.
In gladiomoriẽtur omnes pec¬
catores populi mei: qui dicũt.
Non appropinquabit et non
ueniet suꝑ nos malum. In die

Expanded text:
eos super eos in malum, et non in bonum. Et Dominus Deus exercituum, qui tangit terram, et tabescet: et lugebunt omnes habitantes in ea: Et ascendet sicut rivus omnis, et defluet sicut fluvius Aegypti. Qui aedificat in coelo ascensionem suam, et fasciculum suum super terram fundavit: Qui vocat aquas maris, et effundit eas super faciem terrae, Dominus nomeius numquid non ut filii Aethiopum vos estis mihi filii Israhel ascendere feci de terra Aegypti et Palestinos de Cappadocia et Syros de Cyrene ecce oculi Domini Dei super regnum peccans et conteram illud a facie terrae verumtamen conterens non conteram domum Iacob dicit Dominus ecce enim ego mandabo et concutiam in omnibus gentibus domum Israhel sicut concutitur in cribro et non cadet lapillus super terram in gladio morientur omnes peccatores populi mei qui dicunt non adpropinquabit et non veniet super nos malum in die
Abbreviated transcription (Latin):
gladio. Non erit fuga eis qui
fugient: et nõ saluabitut ex
eis qui fugerit. Si descẽderĩt
usq ad infernũ: inde manis
mea educet eos. Et si ascende¬
rĩt usq ad celũ: inde detrabã
eos. Et si abscõditi fuerĩt in
uertice carmeli: inde scritãs
auferam eos. Et si telauerĩt
se ab ocłis meis in profundo¬
maris: ibi mandabo serpẽti ⁊
mordebit eos. Et si abierint ĩ
captiuitatẽ corã inimicis su

Expanded text:
: Non erit fuga eis, qui fugient, et non salvabitur ex eis qui fugerit. Si descenderint usque ad infernum, inde manus mea educet eos: et si ascenderint usque ad coelum, inde detraeos. Et si absconditi fuerint in verticem Carmeli, inde scrutans auferam eos: et si celaverint se ab oculis meis in profundumaris, ibi mandabo serpenti, et mordebit eos. Et si abierunt in captivitate coram inimicis su
Abbreviated transcription (Latin):
cheus ⁊ exurerisset de stratu: co¬
gitabat qͥd facere ds̃ uellet : et
firum babebat ĩ animo: scire
cupiẽs qͥd sigͥficaret somnium.

Expanded text:
chaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid significaret somnium.
Abbreviated transcription (Latin):
et uxor ecurs: et om̃s qͥ sciebant
eum. Dicebatqr tobias. Bñdi¬
cote dũc deus israel. qm̃ tu ca¬
stigasti me. et tu saluasti me: et
ecce udeo tobiam filiũ meum.
Ingressa ẽ etiã post septẽ dies
sara uxor filii enis: et onĩs fa¬
milie et pecora sana÷ et came¬
li et pecuma multa uxoris: sed
et peciua qͣm receꝑat a gabelo.
Et narrauit parẽtib sius omĩa
bũficia dei q̃ fecisset circa eum:
ꝑ honũem qui eũ duxat. Uene¬
rũtq achior. et nabath conso¬
brum tobie gaudẽtes ad thobiã
ꝯgratulãtes ei de omĩb bonis
que circa illum ostenderat dẽ:¬
et ꝑ septẽ dies epulãtes. os gau¬
dio magno ganisi sunt. .xii.

Expanded text:
et uxor ejus, et omnes qui sciebant et uxor ejus, et omnes qui sciebant eum. Dicebatque Tobias: Benedico te, Domine Deus Israel, quia tu castigasti me, et tu salvasti me: et ecce ego video Tobiam filium meum. Ingressa est etiam post septem dies Sara uxor filii ejus, et omnis familia sana, et pecora, et cameli, et pecunia multa uxoris; sed et illa pecunia, quam receperat a Gabelo: et narravit parentibus suis omnia beneficia Dei, quae fecisset circa eum per hominem qui eum duxerat. Veneruntque Achior et Nabath consobrini Tobiae, gaudentes ad Tobiam, et congratulantes ei de omnibus bonis, quae circa illum ostenderat Deuser septem dies epulantes, omnes cum gaudio magno gavisi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
longe et ilico cognouit ueĩentẽ
filiũ suũ: et currẽs nũciauit
uiro suo dicẽs. Ecce uenit filiꝰ
ubi intraueris domũ tuã ado
agens ei accede ad patrẽ tuũ:
et oscl̾are eum. Statimq limeᷤ
ocłos eius: ex felle isto piscis qd̃
portas tecũ. Scias enĩ: quom¬
am mox aꝑiẽtur ocli eiꝰ. Et in¬
debit pater tuus lumẽ celi: et ĩ
aspectu tuo gaudebit. Tunc p̾¬
cucurtit canis qui sumul fue¬
rat in uia: ⁊ quasi nũcius ad¬
Et data manu puero: occurrit
obuiã filio suo. Et suscipiẽs os¬
cl̾atus ẽ eum: cum uxore sua.
Et ceperunt flere pre gaudro.
Cumqz adorassent deũ ⁊ grãs
egissent: consederũt. Tunc su¬
mens tobias de felle piscis: lun¬
uit ocl̾os pr̃i suo. Et sustuuit
quasi dimuidiã horam :fere et ce¬
pit albugo ex ocł̃is eius quasi
mẽbrana oui egredi. Quã app̾¬
hendens tobias traxit ab ocłis
enis: statinq uisum recepit.
Et glĩficabant deũ ip̃e indelicet

Expanded text:
longe et ilico agnovit venientem longe et ilico agnovit venientem filium suum et currens nuntiavit viro suo dicens ecce venit filius ubi introieris domum tuam, statim agens ei, accede ad patrem tuum, et osculare eum. Statimque lini super oculos ejus ex felle isto piscis, quod portas tecum. Scias enim quoniam mox aperientur oculi ejus, et videbit pater tuus lumen coeli, et in aspectu tuo gaudebit. Tunc praecucurrit canis, qui simul fuerat in via: Et quasi nuntius adet data manu puero, occurrit obviam filio suo. Et suscipiens osculatus est eum cum uxore sua, et coeperunt ambo flere prae gaudio. Cumque adorassent Deum, et gratias egissent, consederunt. Tunc sumens Tobias de felle piscis, linivit oculos patris sui. Et sustinuit quasi dimidiam fere horam: et coepit albugo ex oculis ejus, quasi membrana ovi, egredi. Quam apprehendens Tobias traxit ab oculis ejus, statimque visum recepit. Et glorificabant Deum, ipse videlicet,
Abbreviated transcription (Latin):
pecuma multa: et saluũ atq
gaudẽtem dimisit eũ a se dicẽs.
Angłs dnĩ sc̃s sit in itinere nr̃o.
atis omĩa recta circa cõparẽtes
ur̃os: ut uideant ocli mei filios
uestros antequã moriar. Et ap¬
p̾hendẽtes parẽtes filiam suam
osculati sunt eam. et dimiser̃t
ire: monẽtes eã honorare sõce¬
ros ÷ diligere maritũ ⁊ regere fa¬
miliã ÷ gubernare domũ: et se
Et dixit angłs. Tobia frater:
scis quẽ admodum reliqͥsti pr̃ez
tuũ. Si placet itaq tibi p̾ceda¬
mus ÷ et lento gradu sequãtur
iter nr̃m familie simul cũ ꝯin¬
ge tua: et cũ animalib. Cũq
hoe placuisset ut irent: dixit ra¬
phael ad tobiam. Tolle tecũ ex
felle piscis: erit enĩ necessariũ.
Tulit itaq tobias exfelle illo:
et abrerũt. Anna uero sedebat
secus mã cotidie in suꝑcilio mõ¬
tis: unde respicere poterat de lon
ginquo. Et dum ex eodẽ loco spe¬
cularet᷑ aduẽtum eiꝰ ÷ uidit a

Expanded text:
pecunia multa: et salvum atque pecunia multa: et salvum atque gaudentem dimisit eum a se, dicens: Angelus Domini sanctus sit in itinere vestro, ca parentes vestros, et videant oculi mei filios vestros priusquam moriar. Et apprehendentes parentes filiam suam, osculati sunt eam, et dimiserunt ire: monentes eam honorare soceros, diligere maritum, regere familiam, gubernare domum, et se  Dixitque angelus: Tobia frater, scis quemadmodum reliquisti patrem tuum. Si placet itaque tibi, praecedamus, et lento gradu sequantur iter nostrum familiae, simul cum conjuge tua, et cum animalibus. Cumque hoc placuisset ut irent, dixit Raphael ad Tobiam: Tolle tecum ex felle piscis: erit enim necessarium. Tulit itaque Tobias ex felle illo, et abierunt. Anna autem sedebat secus viam, quotidie in supercilio montis, unde respicere poterat de longinquo et dum ex eodem loco specularetur adventum eius vidit a
Abbreviated transcription (Latin):
Heu me fili mi. Ut qͥd te misi¬
mus ꝑegrinari: Lunẽ ocłorũ
nr̃orum ÷ bacł̾m senectutis nr̃e:
solatium uite nr̃e: spem poste¬
ritatis nr̃e. Omĩa simul ĩ te
uno habẽtes: te nõ debuimꝰ dĩ¬
mittere a nobis. Cui dicebat
tobias. Tace: et noli turbari.
Sanus est filius nr̃. Satis fide¬
lis est uir ille: cũ quo misimus
eũ. Illa autẽ nullo mͦ ꝯsolari
poterat ÷ sed cotidie exiliẽs cir¬
cumspiciebat ⁊ circũibat uias
om̃s ꝑquas spes remeãdi uide¬
batur: ut ꝓcul uideret eũ si fieri
raguhel ad geneꝵ suũ. Mane
hic: et ego mittam nũciũ salu¬
tis de te ad tobiam patrẽ tuũ.
Qui tobias dixit. Ego noui qi
p̾r meus ⁊m̃r mea modo dies cõ¬
putant: et cruciatur sp̃s eorũ
in ipsis. Cũq u̾bis multis ro¬
garet raguhel tobiam ⁊ ille
nulla ratione eũ uellet audire:
tradidit saram ei. et dimidiã
partẽ omnis substantie sue:
in pueris: in puellis ⁊ in pecu¬
dib ⁊ in camelis: ĩ uãccie. ⁊ ĩ

Expanded text:
te misimus peregrinari lumen oculorum trorum baculum senectutis nostrae solacium vitae nostrae spem posteritatis nostrae omnia in te uno habentes te non debuimus dimittere ire a nobis cui dicebat Tobias tace et noli turbari sanus est filius noster satis fidelis est vir ille cum quo misimus eum illa autem nullo modo consolari poterat sed cotidie exiliens circumspiciebat et circuibat vias omnes per quas spes remeandi videbatur ut procul videret eum si fieri dicebat ad generum suum mane hic et ego mittam nuntium salutis de te ad Tobiam patrem tuum cui Tobias dixit ego novi quia pater meus et mater mea modo dies conputant et cruciatur spiritus eorum in ipsis cumque verbis multis rogaret Raguhel Tobiam et ille eum nulla ratione vellet audire tradidit ei Sarram et dimidiam partem omnis substantin pueris, in puellis, in pecudibus, in camelis, et in vaccis, et in
Abbreviated transcription (Latin):
re dñi nuptiaꝵ ꝯuiuiũ ex̾cebãt.
moras faceret tobias
causa nptiaꝵ: sollicitꝰ erat
pater eius tobias dicẽs. Putaᷤᷤ
quare moratur filius meus ÷
aut qͣre detẽtus ẽ ibi : Putasne
gabelus mortuus ẽ. et nẽo illi¬
reddit pecimiã: Eepit autẽ cõ¬
tristari nimis: ip̃e ⁊ anna uxor
eius cũ eo. Et ceperunt ambo
simul flere: eo qd̃ die ꝯstituto
minime reu̾teretur filius eoꝵ
ad eos. Flebat igitur irremedia

Expanded text:
re Domini nuptiarum convivium exercebant. moras faceret Tobias, causa nuptiarum, sollicitus erat pater ejus Tobias, dicens: Putas quare moratur filius meus, aut quare detentus est ibi? Putasne Gabelus mortuus est, et nemo redreddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et Anna uxor eius cum eo et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos flebat igitur ma
Abbreviated transcription (Latin):
est cor eius in altitudine sua:
tradidi eũ in manus fortissi¬
ni gẽtium. Faciens faciet ei:
iuixta impietatẽ ens. E ieci
eum: et succidẽt illũ aliem et
crudelissimi nationũ. Et ꝓr¬
cient eñ suꝑ montes ⁊ ⁊ ĩ cunc¬
tis cõuallib corruẽt rami eiꝰ:

Expanded text:
est cor eius in altitudine sua est cor eius in altitudine sua tradidi eum in manu fortissimi gentium faciens faciet ei iuxta impietatem eius eieci eum et succident illum alieni et crudelissimi nationum et proicient eum super montes et in cunctis conval
Abbreviated transcription (Latin):
tudo eius suꝑ omĩa ligna regi¬
oms: et multiplicata sunt ar¬
busta eiꝰ: et cleuati sunt rami
enis pre aquis multis. Cũq
extẽdisset umbrã suã ĩ ramuis
enis fecerunt indos omĩa uola¬
tilia celi: et sub frondib eiꝰ ge¬
mierunt om̃s bestie saltuũ: et
sub umbracło illius hĩtabat
cetus gẽtiũ plurimaꝵ. Erat¬
q pulcherrimꝰ in magnitudĩe
sua: et in dilatatõne arbusto¬
rũ suoꝵ. Erat enĩ radix illius
iuxta aquas multas. Cedri
nõ fuerũt altiores illo ĩ para¬
dyso dei. Abietes nõ adeqͣueñt
sũmitatẽ enus: et platam nõ
fuerũt eque frondib eiꝰ. Om̃e
lignũ ꝑadysi dei nõ ẽ assimila¬
tum illi ⁊ puchritudini eius ⁊¬
qm̃ speciosũ feci eũ. ⁊ multis
condẽsisqz frondib: et emula¬
ta sunt eũ omĩa ligna uolup¬
tatis. que erãt in ꝑadyso dei.
Propterea hec dicit dns deus.
Pro eo qd̃ sublimatꝰ ẽ ĩ altitu¬
dine. et dedit sũmitatẽ suã ui¬
rẽtẽ atq condẽsam ⁊ et eleuatũ

Expanded text:
regionis et multiplicata sunt arbusta eius et elevati sunt rami eius prae aquis multis cumque extendisset umbram suam in ramis eius fecerunt nidos omnia volatilia caeli et sub frondibus eius genuerunt omnes bestiae saltuum et sub umbraculo illius habitabat coetus gentium plurimarum eratque pulcherrimus in magnitudine sua et in dilatatione arbustorum suorum erat enim radix illius iuxta aquas multas cedri non fuerunt altiores illo in paradiso Dei abietes non adaequaverunt summitatem eius et platani non fuerunt aequae frondibus illius omne lignum paradisi Dei non est adsimilatum illi et pulchritudini eius quoniam speciosum feci eum et multis condensisque frondibus et aemulata sunt eum omnia ligna voluptatis quae erant in paradiso Dei propterea haec dicit Dominus Deus pro eo quod sublimatus est in altitudine et dedit summitatem suam virentem atque condensam et elevatum
Abbreviated transcription (Latin):
rui eum abysso. et ꝓhibui
flumina eius: et cohercui a
ruine eius cõmouit gentes:
cũ deducerẽ eñ ad infernum.
cũ hiis qui descẽdebãt ĩ lacũ.
Et ꝯsolata sunt ĩ terra ĩfima
omĩa ligna uoluptatis. E gre¬
gia atq p̾dara inlinabo: u¬
niuersa que irrigabãtur a¬
quis. Nam ⁊ ip̃i cum eo descẽ¬
dent ad infernũ ad int̾fectos
gladio: et brachiũ uniuscuiꝰ¬
q sedebit sub umbracło eiꝰ. in
medio nationũ. Cui assimi¬
latus es oincl ite atq
sublanis. inter lig na uo¬
luptatis: Ecce deductꝰ os cũ
lignis uoluptatis ad t̾ram
ultimã. In medio incrrcũci

Expanded text:
rui eum abysso: Et prohibui flumina ejus, et coercui aqruinae ejus commovi gentes, cum deducerem eum ad infernum cum his qui descendebant in lacum: Etomnia ligna voluptatis egregia atque praeclara in Libano universa quae inrigabantur aquis nam et ipsi cum ea descendent ad infernum ad interfectos gladio et brachium uniuscuiusque sedebit sub umbraculo eius in medio nationum cui adsimilatus es o inclite atque sublimis inter ligna voluptatis ecce deductus es cum lignis voluptatis ad terram ultimam in m
Abbreviated transcription (Latin):
ad me dicẽs. Eili hoĩs ÷ dic pba¬
raoni regi egypti:⁊ ppło enis.
Cui similis factus es in ma¬
gnatudine tua ͤ Ecce assur
quasi cedrus in libano pulchet
ramis ⁊ frondib nemorosus:
excelsusq altitudine: et inter
tẽdẽsas frondes eleuatũ est a¬

Expanded text:
ad me dicens: Fili hominis, dic Pharaoni regi Aegypti, et populo ejus: Cui similis factus es in magnitudine tua? Ecce Assur quasi cedrus in Libano, pulcher ramis, et frondibus nemorosus, excelsusque altitudine, et inter condensas frondes ele
Abbreviated transcription (Latin):
sũ: et hettheca᷑ ex utraq parte
cẽtũ cubitoꝵ. Et tẽplũ ĩterius
⁊ nestibula atrii. limina ⁊ fe¬
nestras obliquas ⁊ et hecthecas
in circuitu ꝑtres partes ꝯtra
niascuiusq limen: strãtũ¬
q ligno ꝑgyrũ in crrcuitu.
Terra autẽ usq ad fenestͣͣ.
et fenestre clausez suꝑ ostia. ⁊
usq ad domũ ĩteriorẽ. et form¬

Expanded text:
aque parte centum cubitorum, et templum interius et vestibula atrii, limina, et fenestras obliquas, hecthecas in circuitu per tres partes contra uniuscujusque limen, stratumque ligno per gyrum in circuitu. Terra autem usque ad fenestras, et fenestrae clausae super ostia, et usque ad domum interiorem et fori
Abbreviated transcription (Latin):
cherbibi et palie: ẽt palua
facies habebat cherub. Faciẽ ho¬
minis iuixta palmã ex hac parte:
et faciẽ leonis iuxta palmã ex
alia parte: expͥssã ꝑ omnẽ do¬
mũ in circuitu. De terra usq
ad suꝑiora porte: cherubin et
paline celate erant in pariete
tẽpli. Buen quadrãgulum.
Et facies sanctuarn: aspectus
ꝯtra aspectũ. Altaris lignei
triũ cubitoꝵ altitudor et lõgi¬
tudo eius duoꝵ cubitoꝵ: et an¬
guli enis ⁊ longitudo enis. ⁊ pa¬
rietes eius lignei. Et locutus
est adme. Hec est mẽsa corain
dño. Et duo ostia erãt ĩ tẽplo
et in sactuario ÷ et in duobus
ostus ex utraqz parte bina erãt
ostiola: que in se ĩuicẽ plica¬
bãtur. Bma eñ ostia erãt ex
utraq parte ostioꝵ ÷ et celata
erãt in ipĩs ostus tẽpli cherubĩ:
et scupture palmaꝵ sicut ĩ pa¬
rietib quoq exp̾sse erãt. Qͣm¬

Expanded text:
e et palma facies habebat cherub faciem hominis iuxta palmam ex hac parte et faciem leonis iuxta palmam ex alia parte expressam per omnem domum in circuitu de terra usque ad superiora portae cherubin et palmae celatae erant in pariete templi limen quadrangulum et facies sanctuarii aspectus contra aspectum altaris lignei trium cubitorum altitudo et longitudo eius duo cubitorum et anguli eius et longitudo eius et parietes eius lignei et locutus est ad me haec est mensa coram Domino et duo ostia erant in templo et in sanctuario et in duobus ostiis ex utraque parte bina erant ostiola quae in se invicem plicabantur bina enim ostia erant ex utraque parte ostiorum et celata erant in ipsis ostiis templi cherubin et scalptura palmarum sicut in parietibus quoque expressa erat q
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ ⁊ et latitudinẽ inginti cu¬
bitoꝵ. antefaciẽtẽpli. Et dixͭ
adme. Byoc est scm̃ scõꝵ. Et mẽ¬
sus est parietẽ domꝰ sex cubitoꝵ:
et latitudinẽ lateris quatuor
cubitoꝵ undiq ꝑ circuitũ domꝰ.
Batera autẽ latus ad latꝰ: brs
triginta tria. Et erant eminẽ¬
tia que ĩgrederẽtur ꝑ parietẽ
domꝰ in laterib ꝑ circuitũ: n
cõtinerẽt ⁊ non attingerẽt pa¬
rietẽ templi. Et platea erati
rotundũ ascẽdẽs sursum ꝑ co¬
cleam : ⁊ ĩcenacłm tẽpli defere¬
bat ꝑ gyrum. Idcirco latius e¬
rat tẽplum ĩ suꝑiorib: et sic
de inferiorib ascẽdebatur ad
suꝑiora ĩ mediũ. Et uidi ĩ do¬
mo altitudinẽ ꝑ circuitũ fun¬
data latera ad mẽsurã calami
sex cubitoꝵ spacior et latitudi¬
nẽ ꝑ parietẽ lateris forinsecus
quinq cubitoꝵ : et erat ĩterior¬
domus domus ĩ lateribr domꝰ.
Et inter gazophilatia. lati¬
tudinẽ niginti cubitoꝵ ĩ crrcu¬
itu domus undiq: ⁊ ostm̃ late¬

Expanded text:
 et latitudinem viginti cubitorum, ante faciem templi: Ex dixit ad me: Hoc est Sanctum sanctorum. Et mensus est parietem domus sex cubitorum: et latitudinem lateris quatuor cubitorum undique per circuitum domus. Latera autem, latus ad latus, bis triginta tria: et erant eminentia, quae ingrederentur per parietem domus, in lateribus per circuitum. ut continerent, et non attingerent parietem templi. Et platea erat in rotundum, ascendens sursum per cochleam, et in coenaculum templi deferebat per gyrum: Idcirco latius erat templum in superioribus: et sic de inferioribus ascendebatur ad superiora in medium. Et vidi in domo altitudinem per circuitum, fundata latera ad mensuram calami sex cubitorum spatio: Et latitudinem per parietem lateris forinsecus quinque cubitorum: et interior domus in lateribus domus. Et inter gazophylacia latitudinem viginti cubitorum in circuitu domus undique, et ostium late
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sompnus recessit ab eo. Tũc
rex primo diluclõ cõsurgẽs: fe¬
stinus ad lacum leonũ ꝑrexit.
Appropinquãs qz lacui dame¬
lẽ uoce lacrimabłi ĩclamauit:
et affatus ẽ eũ. Damel serue
dei uiuẽtis ⁊ deus tuus cui tu
serins semꝑ.putasne ualuit
liberare te a leonib Et damel
regi respondẽs ait. Rex ĩet̾nũ
unie. Dens meus misit ãge¬
lũ suñ ⁊ edusit ora leonũ ⁊ et¬
nõ nocuerũt michi: quia corã
eo iusticia inuẽta ẽ ĩ me. Sed
et corã te rex delictũ non fẽci.
Tunc rex uehemẽter gauisus
est suꝑ eo: et danielẽ p̾cepit edu¬
ci de lacu. Eductusq ẽ daniel
de lacur et nulla lesio ĩuenta
ẽ in eo: quia credidit deo suo.
Iubẽte autẽ rege. adducti Et̃ uiri
illi qui accusauerãt damielẽ: ⁊
ĩ lacũ leonũ missi sunt. ip̃i et

Expanded text:
et somnus recessit ab eo. Tunc et somnus recessit ab eo. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit: Appropinquansque lacui, Danielem voce lacrymabili inclamavit, et affatus est eum: Daniel, serve Dei viventis, Deus tuus, cui tu servis semper, putasne valuit te liberare a leonibus? Et Daniel regi respondens ait: Rex, in aeternum vive: Deus meus misit angelum suum, et conclusit ora leonum, etnon nocuerunt mihi: Quia coram eo justitia inventa est in me: sed et coram te, rex, delictum non feci. Tunc rex vehementer gavisus est super eo. et Danielem praecepit educi de lacu: Eductusque est Daniel de lacu, et nulla laesio inventa est in eo, quia credidit Deo suo. Jubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem: Et in lacum leonum missi sun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsaꝵ: qd̃ p̾uaricari non licet.
Tunc respõdẽtes: dixerũt corã
rege. Damel de filus captunta¬
tis inde nõ curauit de lege tu a
et de edicto tuo qd̃ ꝯstitiusti: sed
trib tẽporib ꝑ diẽ orat obsecra¬
tione sua. Qd̃ u̾bum cũ audis¬
set rex satis ꝯtristatꝰ est. et pro
daniele posut cor ut liberaret
eñ: et usq ad occasũ solis labo¬
rabat ut erueret illũ. Niri au¬
tẽ illi ĩtelligẽtes regẽ: dixerũt
ei. Scito rex quia lex medorũ
tum qd̃ ꝯstituerit rex nõ liceat
ĩmutari. Tũc rex p̾cepit et ad¬
a ddurcrun ducex ⁊ damelẽ: et miserũt eũ
in lacum leonũ. Dixit q rex
daneli. Deus tuus quẽ tu co¬
lis semꝑ: ip̃ẽ te liberabit. Alla¬
tusq est lapis unus et positus
est suꝑ os laci ÷ quẽ obsignauͭ
rex anulo suo. et anulo optima¬
tum suoꝵ: ne quid fieret cõtra
damelẽ. Et abut rex ĩ domum
suã ÷ ⁊ dormunt ĩcenat᷑: cibiq
nõ sunt allati corã eo. Insuper

Expanded text:
uod praevaricari non licet. Tunc respondentes dixerunt coram rege: Daniel de filiis captivitatis Judae, non curavit de lege tua et de edicto quod constituisti, sed tribus temporibus per diem orat obsecratione sua. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est: Et pro Daniele posuit cor ut liberaret eum, et usque ad occasum solis laborabat ut erueret illum. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum tum, quod constituerit rex, non liceat immutari. Tunc rex praecepit: et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli: Deus tuus, quem colis semper, ipse liberabit te. Allatusque est lapis unus, et positus est super os laci: Quem obsignavit rex annulo suo, et annulo optimatum suorum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt illati coram eo, insuper
Abbreviated transcription (Latin):
rex: mittatur ĩ lacum leonũ.
Nunc itaq rex confirma sẽ¬
tẽtiã ⁊ et scribe decretũ. ut nõ
ĩmutetur qd̃ statutũ ẽ a me¬
dis ⁊ ꝑsis: nec pͥuaricari cui¬
quã liceat. Porro darius rex¬
ꝓposuit edictũ: et statuit. Qd̾
cũ daniel cõperisset. id ẽ cõsti¬
tutã legẽ ⁊ ingressus ẽ in do¬
mũ suã: et fenestris apertis
in cenacło suo etra iherłm. tri¬
b tẽporib in dic flectebat genua
sua. et adorabat ⁊ ꝯfitebatur q
corã deo suo: sicut ⁊ ante fac̾e
consueuerat. Uiri igitur illi
curiosius inquirẽtes: ĩuene¬
rũt damelẽ orantẽ ⁊ obsetrãtẽ
deũ suũ. Et accedẽtes: locuti st̃
stitinsti ut omnis homo qui ro¬
garet quẽꝙͣ de dns ⁊ hoĩbr usq
ad dies triginta nisi a te rex.

Expanded text:
rex, mittatur in lacum leonum. rex, mittatur in lacum leonum. Nunc itaque, rex, confirma sententiam, et scribe decretum: ut non immutetur quod statutum est a Medis et Persis, nec praevaricari cuiquam liceat. Porro rex Darius proposuit edictum, et statuit. Quod cum Daniel comperisset, id est, constitutam legem, ingressus est domum suam: Et fenestris apertis in coenaculo suo contra Jerusalem tribus temporibus in die flectebat genua sua, et adorabat, Confitebaturque coram Deo suo, sicut et ante facere consueverat. Viri igitur illi curiosius inquirentes, invenerunt Danielem orantem et obsecrantem Deum suum. Et accedentes locuti sunt constituisti, ut omnis homo qui rogaret quemquam de diis et hominibus, usque ad dies triginta, nisi te Al.
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit dario. ⁊ estitu¬
it supra regnũ satra¬
pãs cẽtum uiginti. ut essent ĩ
toto regno suo⁊ et suꝑ cos prm¬
cipes tros ex quibz daniel unꝰ
erat: ut satrape illis redderent
rationẽ. ⁊ rex nõ sustin̾et mo¬
lestiã. Igitur damel suꝑabat
om̃s principes ⁊ satrapas: qͥa
sp̃s̃ dei amplior erat ĩ eo. Por¬
ro rex cogitabat ꝯstituere eum
regis. Nullã q causã ⁊ fuspi¬
nonẽ reperire potuerũt ⁊ eo qd̃
fidelis esset: et omĩs culpa et
suspicio nõ inueniretur ĩ eo.
Dixerunt ergo uiri illi. Non
ĩueniemus danieli huic ali¬
quã occasionẽ: nisi forte ĩ le¬
ge dei sui. Tunc principes et
satrape surripuerunt regi: ⁊
sic locuti sunt ei. Dari rex: ĩ
eternũ uiue. Consiliũ ĩer̃t
cuncti principes regni ⁊ magi¬
stratus. et satrape. senatores.
et iudices ut decretũ imperato¬
riũ exeat et edictũ⁊ ut omnis
quicũq pecierit aliquã peti¬
cionẽ a quocũq deo ⁊ homine
usq ad dies triginta insi a te

Expanded text:
lacuit Dario, et constituit super regnum satrapas centum viginti, ut essent in toto regno suo. Et super eos principes tres, ex quibus Daniel unus erat: Ut satrapae illis redderent rationem, et rex non sustineret molestiam. Igitur Daniel superabat omnes principes et satrapas: quia spiritus Dei amplior erat in eo. Porro rex cogitabat constituere eum regis. Nullamque causam et suspicionem reperire potuerunt, eo quod fidelis esset, et omnis culpa et suspicio non inveniretur in eo. Dixerunt ergo viri illi: Non inveniemus Danieli huic aliquam occasionem, nisi forte in lege Dei sui. Tunc principes et satrapae surripuerunt regi, et sic locuti sunt ei: Dari rex, in aeternum vive: consilium inierunt cuncti principes regni, magistratus, et satrapae, senatores, et judices, ut decretum imperatorium exeat, et edictum: Ut omnis qui petierit aliquam petitionem a quocumque Deo et homine, usque ad dies triginta, nisi a te
Abbreviated transcription (Latin):
allis et in tẽpore illo cũ
conu̾tero cãptinitatẽ inda et
et deducam illas in ualle iosa¬
phat. et disceptabo cum eis ibi
suꝑ pplõ meo ⁊ hereditate mea
ifrł. quos disꝑserunt ĩ natiom¬
b: et terrã meã diuiserũt ⁊ su¬
per ppłm meu̾miserunt sortẽ:
et puellã nẽdiderũt pro uinont
tyrus ⁊ sydon. ⁊ oĩs terminus
palestinoꝵ: Nũquid ultionẽ
nos redditis michi: Et si ulcil¬
cimini uos ꝯtra me: cito uelei¬
ter reddam uicissitudinẽ nob̾
suꝑ caput uestrũ. Argẽtum
enĩ meũ et aurum tulistis: et
desiderabilia mea ⁊ pulcheina
intulistis in delubra ur̃a. Et
filios iuda et filios ihecł̾m uẽdi¬
distis filiis grecoꝵ: ut longe
faceretis eos de finibz suis. ł cce
ego suscitabo eos deloco in quo

Expanded text:
illis, et in tempore illo cum convertero captivitatem Juda et et deducam eas in vallem Josaphat: et disceptabo cum eis ibi super populo meo, et haereditate mea Israel, quos disperserunt in nationibus, et terram meam diviserunt, et supet puellam vendiderunt pro vino ut Tyrus et Sidon et omnis terminus Palestinorum numquid ultionem vos redditis mihi et si ulciscimini vos contra me cito velociter reddam vicissitudinem vobis super caput vestrum argentum enim meum et aurum tulistis et desiderabilia mea et pulcherrima intulistis in delubra vestra et filios Iuda et filios Hierusalem vendidistis filiis Graecorum ut longe faceretis eos de finibus suis ecce ego suscitabo e
Abbreviated transcription (Latin):
habitans in syon: in mõte scõ
meo. Et erit iherł̾m scã: ⁊ alie¬
ni nõ trãsibunt ꝑ eã amplius.
Et erit ĩ die illa stillabũt mõ¬
tes dulcedinẽ⁊ et colles fluent
lacte: et ꝑ omnes riues iuda ꝑb¬
ibunt aque. Et fons de domo
dñi egredietur: et irrigabit
torrẽtẽ spinaꝵ. Egyptus ĩ deso¬
lationẽ erit. et ydumea ĩ deser¬
tũ ꝑditionis ⁊ pro eoqd iniq e¬

Expanded text:
habitans in Sion in monte sancto meo: Et erit Jerusalem sancta, et alieni non transibunt per eam amplius: Et erit in die illa: stillabunt montes dulcedinem: et colles fluent lacte: et per omnes rivos Juda ibunt aquae: Et fons de domo Domini egredietur, et irrigabit torrentem spinarum. Aegyptus in desolationem erit, Et Idumaea in desertum perditionis: Pro eo
Abbreviated transcription (Latin):
dã filios ur̃os ⁊ filias urãs in
manib filioꝵ iuda ÷ et uenim¬
dabũt eos sabeis gẽti longinq̃:
qͥa dñs locutꝰ est. Clamate hor
ingẽtib ⁊ scĩficate bellũ: susci¬
tate robustos. Accedãt: ascen¬
dant omnes uiri bellatores.
Conscidite aratra ur̃a in gla¬
dios: et ligones ur̃os ĩ lanceas.
Infirmus dicat: quia fortis
ego sum. Erũpite ⁊ ueĩte õs
gẽtes de circuitu: ⁊ ꝯgreganũ.
Ibi occumbere faciet dñs robu¬
stos tuos. Consurgãt et ascen¬
dãt gẽtes in uallẽ iosaiphat:
quia ibi sedebo ut indicẽ om̃s
gẽtes in circuitu. Mittite fal¬
ces: qm̃ matura est messis. Ue¬
nite et descẽdite: quia plensĩ ẽ
torcular. Exuberant torcu¬
laria: quia multiplicata ẽ ma¬
litia eoꝵ. Populi populi ĩ ualle
cõcisionis: quia iuxta ẽ dres
dm̃ inualle cõcisionis. Sol et
lua obtenebrati sunt: ⁊ stelle
retraxerunt lumẽ suũ. Et doꝰ
de syon rugiet: et de iherłin da¬
bit uocẽsuã. Et mouebũtur

Expanded text:
filias vestras in manibus filiorum Juda, et venundabunt eos Sabaeis genti longinquae, quia Dominus locutus est. Clamate hoc in gentibus, sanctificate bellum, suscitate robustos: Accedant, ascendant omnes viri bellatores. Concidite aratra vestra in gladios, et ligones vestros in lanceas. Infirmus dicat: Quia fortis ego sum. Erumpite, et venite omnes gentes de circuitu, et congregamini: ibi occumbere faciet Dominus robustos tuos. Consurgant, et ascendant gentes in vallem Josaphat: quia ibi sedebo ut judicem omnes gentes in circuitu. Mittite falces, quoniam maturavit messis: venite, et descendite, quia plenum est torcular, exuberant torcularia: quia multiplicata est malitia eorum. Populi populi in valle concisionis: quia juxta est dies Domini in valle concisionis. Sol et luna obtenebrati sunt, et stellae retraxerunt splendorem suum. Et Dominus de Sion rugiet, et de Jerusalem dabit
Abbreviated transcription (Latin):
ferunt amphoram: Et dixit
ad mẽ. Ut edificetur ei domꝰ
in terra sennaar: et stabiliat᷑
⁊ ponat᷑ ibi suꝑ basem suam.

Expanded text:
ferunt amphoram? Et dixit ad me: Ut aedificetur ei domus in terra Sennaar, et stabiliatur, et ponatur ibi super basem suam.
Abbreviated transcription (Latin):
et epages renũ eius soluebãt᷑:
et genua eius ad se inuicẽ col¬
lidebãtur. Exclamauit itaq
rex fortiter: ut ĩtroducerent
magos. chaldeos. et auruspices.
Et proloquẽs rex: ait sapiẽti¬
b babylonis. Quicũq lege¬
rit scripturã hanc ⁊ ĩterpͥtati¬
onẽ eius manifestã mͥ fecerit:
purpura uestietur. ⁊ torquẽ
aureã habebit in collo: ⁊ t̾cius
ĩ regno meo erit. Tunc ĩgres¬
si ommnes sapiẽtes regis nõ po¬
tuerũt scripturã legere: nec
ĩterp̾tationẽ eius ĩ dicare regi.
Unde rex bathasar satis con¬
turbatus ẽ: et uultus illius ĩ¬
mutatus est. Sed et optima¬
tes eius ꝯturbabãtur. Regĩa
autẽ prore que acciderat regi
⁊ optimatib eius domũ ꝯui¬
iii ingressa ẽ: et ꝓloquẽs ait.

Expanded text:
Et compages renum ejus solvebantur, et genua ejus ad se invicem collidebantur. Exclamavit itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque legerit scripturam hanc, et interpretationem ejus manifestam mihi fecerit, Purpura vestietur, et torquem auream habebit in collo, et tertius in regno meo erit. Tunc ingressi omnes sapientes regis, non potuerunt scripturam legere, nec interpretationem indicare regi. Unde rex Baltassar satis conturbatus est, et vultus illius immutatus est: sed et optimates ejus turbabantur. Regina autem, pro re quae acciderat regi, et optimatibus ejus, domum convivii ingre
Abbreviated transcription (Latin):
eris. Ad que respõdẽs damel: a¬
it corã rege. ¶unera tua sint
tibi: et dona domꝰ tue alteri da.
Scripturã autẽ hanc legã tibi
rex: et interp̾tatõnẽ eiꝰ ostẽdã
tibi. Orex: deus altissimꝰ reg¬
nũ ⁊ magnificẽtiã. gloriã. et
honorẽ dedit nabu chodonosor
patri tuos et ꝓpter magnificẽti¬
am quã dederat ei: urauersi
populi tribus ⁊lingue treme¬
bãt ⁊ metuebãt eũ. Quos uole¬
bat interficiebat: ⁊ qͦs uolebat
ꝑcutiebat. Quos uolebat exal¬
tabat: et quos uolebat humilia¬
bat. Quãdo autẽ eleuatũ ẽ cor
ens et sp̃s eius obfirmatus est
ad suꝑbiam: depositꝰ est de so¬
lio regni sui: et gliq eiꝰ ablata
est ⁊ a filiis hominũ eiectus ẽ.
Sed et cor eius cũ bestiis positũ
est: et cum onagtis erat hĩtatõ
eius. ffenũ quoq ut bos comedẽ¬
bat ⁊ ⁊ rore celi corpus eiꝰ ĩfectũ ẽ:
donec cognosceret qd̃ potestatem

Expanded text:
eris. Ad quae respondens Daniel, aeris. Ad quae respondens Daniel, ait coram rege: Munera tua sint tibi, et dona domus tuae alteri da: Scripturam autem legam tibi, rex, et interpretationem ejus ostendam tibi. O rex, Deus altissimus, regnum et magnificentiam, et gloriam et honorem dedit Nabuchodonosor patri tuo. Et propter magnificentiam quam dederat ei, univerpopuli, Tribus, & linguae tremebant, & metuebant eum: quos volebat interficiebat: & quos volebat percutiebat, & quos volebat exaltabat, & quos volebat, humiliabat. v.20. Quando autem elevatuejus, et spiritus illius obfirmatus est ad superbiam, Depositus est de solio regni sui, et gloria ejus ablata est: Et a filiis hominum ejectus est, sed et cor ejus cum bestiis positum est, et cum onagris erat habitatio ejus: Fenum quoque ut bos comedebat, et rore coeli corpus ejus infectum est; Do
Abbreviated transcription (Latin):
habet in se: et ĩ dieb patris tu
scientia et sapiẽtia siuẽte st̃
in eo. Nam ⁊ rex nabuchodono¬
sor pater tuns principẽ magoꝵ¬
spicũ eũ estituit ⁊ pater ĩquã
tuus o rex: quia sp̃s amplior.
et prudẽtia ĩtelligẽtiaq et ĩtͦ¬
p̾tatio sompnioꝵ et ostẽsio se¬
cretoꝵ. ac solutio ligatoꝵ ĩuẽ¬
te sunt in eo. hoc ẽ in damel:
Tu es damel de filus captiui¬
tatis iude ⁊ quẽ adduxit rex
sciẽtia intelligẽtiaq ac sapiẽ¬
tia ampliores ĩuẽte sunt in te.
Et nunc ĩtrogressi sunt in cõ¬
spectu meo saprẽtes magi⁊ ut
scripturã hanc legerẽt ⁊ inter¬
p̾tationẽ eius ĩdicarẽt michi:
et nequiuerũt sensũ huius¬
sermonis edicere. Porro ego
audiui de te qd possis obscura
ĩterpretari: et ligata dissolu̾e.
Si ergo uales scripturã legere.
et ĩterpretationẽ eiꝰ indicare mͥ:
purpura uestieris ⁊ torquẽ an¬
ream cirta collũ tuũ habebis: ⁊
tercus in regno meo princeps

Expanded text:
habet in se: et in diebus patris tui scientia et sapientia inventae sunt in eo: Nam et rex Nabuchodonosor pater tuus, principem magorspicum constituit eum, pater, inquam, tuus, o rex: Quia spiritus amplior, et prudentia, intelligentiaque, interpretatio somniorum, et ostensio secretorum, ac solutio ligatorum, inventae sunt in eo, hoc est in Daniele: Tu es Daniel de filiis captivitatis Judae, quem adduxit rex scientia intelligentiaque ac sapientia amplior inventa est in te. Et nunc introgressi sunt in conspectu meo sapientes magi, ut scripturam hanc legerent, et interpretationem ejus indicarent mihi: et nequiverunt sensum sermonis hujus edicere. Porro ego audivi de te, quod possis obscura nterpretari, et ligata dissolvere: Si ergo vales scripturam legere, et interpretationem ejus indicare mihi, Purpura vestieris, et torquem auream circa collum tuum habebis, et tertius in regno meo princeps
Abbreviated transcription (Latin):
N idebã ⁊ et ecce arbor ĩ medio
terre: ⁊ altitudo eiꝰ nimia.
Magna arbor ⁊ fortis: ⁊ ꝓceri¬
tas ens ꝯtingẽs celũ. Aspectꝰ
illius erat usq ad terminos
uniuerse terre. Folia eiꝰ pul¬
cherrima: et fructꝰ eiꝰ nimius:
⁊ esca uniu̾soꝵ erat ĩ ea. Sb̾tͤ
eã hĩtabant aĩalia et bestie:
capitis mer: suꝑ stratũ meum.
Et ecce ingil et sanctꝰ de celo
descẽdit: et clamauit fortiter
et sic ait. Succidi arborẽ⁊ ⁊ p̾¬
scidirͤamos enis et excutite fo¬
lia eius: et disꝑgite fructꝰ eius.
sunt: et uolucres celi de ramis
enis. Uerũptamen germẽ ra¬
dicum ens in terra sunte ⁊ et
alligetur uinculo ferreo ⁊ ereo
in herbis que foris sũt. et rore
celi tingatur: et cũ feris sit ꝑ¬
pars eius in herba terre. Cor e¬
nis ab humano cõmutetur ⁊ ⁊
cor fere detur ei: et septẽ tẽpora
mutẽtur suꝑ eũ. In sẽtẽcia ui¬
gilũ decretũ ẽ. et sermo scõꝵ et
petitio: donec cognoscãt uiuẽ¬

Expanded text:
medio terrae, et altitudo ejus nimia. Magna arbor, et fortis: et proceritas ejus contingens coelum: aspectus illius erat usque ad terminos universae terrae. Folia ejus pulcherrima, et fructus ejus nimius: et esca universorum in ea. Subter eam habitabant animalia et bestiae, cet ecce vigil, et sanctus de coelo descendit. Clamavit fortiter, et sic ait: Succidite arborem, et praecidite ramos ejus, excutite folia ejus, et dispergite fructum ejus, sunt, et volucres de ramis ejus. Verumtamen germen radicum ejus in terra sinite, et alligetur vinculo ferreo et aereo, in herbis quae foris sunt, et rore coeli tingatur, et cum feris pars ejus in herba terrae. Cor ejus ab humano commutetur, et cor ferae detur ei: et septem tempora mutentur super eum. In sententia vigilum decretum est, et sermo sanctorum, et petitio: Donec cognoscant viven
Abbreviated transcription (Latin):
balthasar. nõ humiliasti cor tu¬
ui cũ scires hec oĩa ⁊ ses aduer¬
sũ dñatorẽ celi eleuatꝰ es. ⁊ ua¬
sa domus enus allata sũt corã
te: et tu et optimates tui. ⁊ uro¬
res tue ⁊ ꝯcubme tue uinũ bibi¬
sti in eis. Deos quoq argẽteos.
et aureos. et ereos. ferreos. ligne¬
osq et lapideos. qui nõ indent.
neq audiunt. neq sentuit:
laudasti. Porro deũ qui habet
flatum tuũ ĩ manu sua ⁊ õs
uias tuas: nõ glificasti.Idcir¬
co ab eo missus ẽ articłs manꝰ
que scripsit hoc qd̾ exaratũ est.
Hec est autẽ scriptura q̃ digesta
est. ¶ane. thechel. phares. Et
hec est interp̾tatio ẜmoĩs. Ma¬
ne: numeraint deus regnũ tu¬
um ⁊ cõpleuit illud. Ghechel: ap¬
pẽsum ẽ in statera. et ĩuẽtũ ẽ
minus habens. Phares: diui¬
sũ ẽ regnũ tuũ. et datũ ẽ me¬
dis et persis. Tunc iubẽte rege.
in dutus est damel purpura ⁊
circundata ẽ torques aurea col.¬
lo eius: et p̾dicatũ ẽ de eo qd ha¬

Expanded text:
humiliasti cor tuum, cum scires haec omnia: Sed adversum Dominatorem coeli elevatus es, et vasa domus ejus allata sunt coram te: Et tu, et optimates tui, et uxores tuae, et concubinae tuae, vinum bibistis in eis? Deos quoque argenteos, et aureos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos, qui non vident, neque audiunt, neque sentiunt, laudasti: Porro Deum, qui habet flatum tuum in manu sua, et omnes vias tuas, non glorificasti. Idcirco ab eo missus est articulus manus, quae scripsit hoc, quod exaratum est. Haec est autem scriptura, quae digesta est: MANE, THECEL, PHARES. Et haec est interpretatio sermonis. MANE: numeravit Deus regnum tuum, et complevit illud. THECEL: appensus es in statera, et inventus es minus habens. PHARES: divisum est regnum tuum, et datum est Medis et Persis. Tunc, jubente rege, indutus est Daniel purpura, et circumdata est torques aurea collo ejus: et praedicatum est de eo quod ha
Abbreviated transcription (Latin):
eñ suã facit. tã in uirtutibus
celi quã ĩ habitatorib t̾re ⁊ et
non ẽ qui resistat manui eiꝰ:
et dicat ei quare ita fecisti.
In ip̃o tẽpore sẽsus mens reu̾sꝰ
est ad me: et ad honorẽ regni
decorẽqz ꝑuemi ⁊ et figura mea
reu̾sa est ad me: et optimates
mei et magr̃atus mei. reqͥsie¬
runt me. Et in regno meo resti¬
tutꝰ sum: et magnificẽtia am¬
plior addita ẽ michi. Nunc
igitur ego nabuchodonosor.
laudo et magnifico et glifico
regẽ celi: quia omĩa oꝑa eius
uera. et om̃s me enis iudicia:
⁊ gͣdiẽteᷤĩ supbia p̃t humiliare.

Expanded text:
 suam facit tam in virtutibus coeli, quam in habitatoribus terrae: Et non est qui resistat manui ejus, et dicat ei: Quare fecisti? In ipso tempore sensus meus reversus est ad me, et ad honorem regni mei decoremque perveni, et figura mea reversa est ad me: Et optimates mei, et magistratus mei requisicrunt me, et in regno meo restitutus sum: et magnificentia amplior addita est mihi. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, et magnifico, et glorifico regem coeli: Quia omnia opera ejus vera, et viae ejus judicia; et gradientes in superbia potest humi
Abbreviated transcription (Latin):
fecit gnͣde eniuiũ op¬
timatib suis mille: ⁊ umꝰquis¬
q scd̃m suã bibebat etatem.
Precepit autẽ iã temulẽtus.
ut afferrẽtur uasa aurea et
argẽtea. que asportau̾at na¬
buchodonosor pater enis de tẽ¬
plo qd̃ fuit in iherłm: ut bibe¬
rent in eis rex ⁊ optimate᷑ eiꝰ
uxoresq enus et ꝯcubmne. Tũc
allata sunt uasa aurea et ar¬
gẽtea. que asportau̾at de tẽplo
qd̃ fuerat ĩ iherłm: et biberũt
in eis rex ⁊ optimates eius. u¬
xoresq ⁊ ꝯcubine eiꝰ. Sibebant
uinũ: et landabant deos suos
aureos et argẽteos. ereos. ⁊ ferre¬
os. ligneosq et lapideos. In ea¬
dẽ hora. apparuerũt digiti qͣsi
manus hoĩs scribẽtis etra cã¬
delabrũ. in suꝑficie pariets au

Expanded text:
e convivium optimatibus suis mille: et unusquisque secundum suam bibebat aetatem. Praecepit ergo jam temulentus, ut afferrentur vasa aurea et argentea, quae asportaverat Nabuchodonosor pater ejus de templo, quod fuit in Jerusalem, Ut biberent in eis rex et optimates ejus, uxoresque ejus, et concubinae. Tunc allata sunt vasa aurea, quae asportaverat de templo, quod fuerat in Jerusalem: Et biberunt in eis rex et optimates ejus, uxores et concubinae ejus. Bibebant vinum, et laudabant deos suos aureos, et argenteos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos. In eadem hora apparuerunt digiti, quasi manu hominis scribentis contra candelabrum in superficie pari
Abbreviated transcription (Latin):
pniũ unidi egonabuchodonosor¬
rex. Du ergo balchasar. ĩt᷑pre¬
tatõnẽ ens narra festinus:¬
quia omes sapic̃tes regni mei.
nomẽ balchasar. cepit intra se¬
met ip̃m tacitus cogitare qua¬
si hora una: et cogitatõnes ens
ꝯturbabant eũ. Respõdẽs autẽ
rex: ait. Balthasar. sõpniũ et
ĩterpͥtatõ eius. nõ cõturbẽt te.
Respondit balthasar: ⁊ dixit.
nẽ eius hus qui te oderunt et
ĩterpͥtatõ cius hostib tuis sit.
Arborẽ quã uidisti sublimem
atq robustã. cunis altitudo ꝑ¬
tingit usq ad celũ. et aspectus
illiais in omnẽ terrã. et rami

Expanded text:
it, vidi ego Nabuchodonosor. Tu ergo, Balthasar, interpretationem ejus narra festinus Omnes sapientes regni mei nnomen Balthasar, coepit intra semetipsum tacitus cogitare quasi hora una: et cogitationes ejus conturbabant eum. Respondensque rex ait: Balthasar, somnium, et interpretatio ejus, non conturbet te. Resnium his qui te oderunt, et interpretatio ejus hostibus tuis sit, Arborem quam vidisti sublimem atque robustam, cujus altitudo pertingit ad coelum, et aspectus illius in omnem terram: Et rami