comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non ẽ sanitas Obiurgatio et inuriȩ
adnullabunt substantiã: et domus
quȩ nimiȩ locuples ẽ adnullabitur
suꝑbia: Sic substantia suꝑbi: eradicabit᷑.
Dep̃catio pauꝑis exore usq ad aures eiꝰ
ueniet: et iudiciũ festinato adueniet
illi: Qui odit correptionẽ uestigium
ẽ peccatoris: et qui timet dñi conuertit᷑
ad cor suũ: Notus a longe potens lingua
audaci: et sensatus scit labi se ab ipso:
Qui ȩdificat domũ impendiis alienis: quasi
qui colligit lapides suos in hieme: lx ii.¬
Stuppa collecta sinagoga peccantiũ: et
consũmatio illoꝵ flamma ignis: Gia pec¬
cantiũ cõplantata lapidib et infine il¬
lorum inferi. et tenebre et penȩ: Qui
custodit iusticiã: continebit sensum eiꝰ
Consummatio timoris dei: sapientia et
sensus. Non erudietur: qui ñ est sapiens
in bono: Est autẽ insipientia quȩ abun¬
dat in malo: et non ẽ sensus ubi ẽ ama¬
ricudo: Scientia sapientis tanquã in¬
undatio abundabit: et consiliũ illius

Expanded text:
87 Et iterum: «Obiurgatio et iniurie annullabunt substantiam et domus que nimis locuplex est annullabituriam sic substantia superbiae eradicabitur deprecatio pauperis ex ore usque ad aures eius veniet et iudicium festinato adveniet illi qui odit correptionem vestigium est peccatoris et qui timet Deum convertet ad cor suum notus a longe potens lingua audaci et sensatus scit labi se ab ipso qui aedificat domum inpendiis alienis quasi qui colligat lapides suos in hieme stuppa collecta synagoga peccantium et consummatio illorum flamma ignis via peccantium conplanata lapidibus et in fine illorum inferi et tenebrae et poena qui custodit iustitiam continebit sensum eius consummatio timoris Dei sapientia et sensus non erudietur qui non est sapiens in bono est autem insipientia quae abundat in malo et non est sensus ubi abundat amaritudo scientia sapientis tamquam inundatio abundabit et consilium illius
Abbreviated transcription (Latin):
nescire se ubi eẽt qͥ querebat᷑. exten¬
dens manũ ad templũ iurauit: Nisi mͥ
uinctũ udã tradiditis. istud dĩ fanum
inplaniciẽ deducã et altare oͦffodiã. et
tẽplũ hoc lib̾opatri c̃secrabo Et his di¬
ctis : abit: Sacerdotes autẽ ꝓtendentes
manꝰ in cȩlũ. inuocabant eũ qͥ semꝑ ꝓ
pugnator eẽt. gentis ipsoꝵ. hȩcdicentes
Tu dñe uniu̾sitatis qͥ nulliꝰ indiges: uo¬
liusti cẽplũ habitationis tuȩ fieri in gob

Expanded text:
ubi esset qui quaerebatur extendens manum ad templum iuravit nisi mihi vinctum Iudam tradideritis istud Dei fanum in planitiem deducam et altare effodiam et templum hoc Libero patri consecrabo et his dictis abiit sacerdotes autem protendentes manus in caelum invocabant eum qui semper propugnator esset gentis ipsorum haec dicentes tu Domine qui universitatis nullius indiges voluisti templum habitationis tuae fieri
Abbreviated transcription (Latin):
uerantia: Uolens autẽ nicanor manife¬
stare odiũ qđ habebat in uideos. misit
milites qͥngentos ut eũ c̃p̃hendent: Pu¬
tabat enĩ si illũ de cepisset: sese cladem
maximã uideis illaturũ Turb̾ autẽ ir¬
ruere domũ eiꝰ et ianuã dirũꝑe atq ignẽ
admoriere cupientib cũ iã ẽp̃ hendẽtur

Expanded text:
erantia volens autem Nicanor manifestare odium quod habebat in Iudaeos misit milites quingentos ut eum conprehenderent putabat enim si illum decepisset se cladem maximam Iudaeis inlaturum turbis autem inruere domum eius et ianuam disrumpere atque ignem admovere cupientib
Abbreviated transcription (Latin):
uid ꝓderit fr̃s mei si fidem quis dicat se
habere oꝑa autẽ ñ habeat Nunquid po¬
terit fides saluare eum. Si autẽ fr̃ aut so¬
ror nudi sint et indigeant uictu cotidiano.
dicat autẽ aliquis de uob̃ illis. ite in pace.
calefimini et saturamini. ñ dederit autẽ
eis quȩ necessaria sunt corpori qͥd ꝓderit:
Sic et fides si ñ habeat oꝑa: mortua ẽ. inse¬
met ipsa: ix. Sed dicet quis: Tu fidem
habes. et ego oꝑã habeo: Ostende mͥ fidẽ cuã
sine oꝑib. et ego ostendã tibi exoꝑib fidẽ meã
Tu crecdis qm̃ unus ẽ. ds̃: bene facis Et demo¬
nes credunt. et contremiscunt: Uis autẽ scire
o homo in anis. qm̃ fides sine oꝑib ociosa ẽ
Abrahã pater nr̃ ñne exoꝑib tustificatus ẽ.
offerens isaac filiũ suũ suꝑ altare Uides
qm̃ fides cooꝑabatur oꝑib illius: et exoꝑibꝰ
fides consũmata ÷ et suppleta ẽ scriptura di¬
cens. Credidit abrahã deo et reputatũ ẽ illi

Expanded text:
quis dicat se habere, opera autem non habeat? Numquid poterit fides salvare eum? Si autem frater et soror nudi sint, et indigeant victu quotidiano, dicat autem aliquis ex vobis illis: Ite in pace, calefacimini, et saturamini: non dederitis autem eis, quae necessaria sunt corpori, quid proderit? Sic et fides, si non habeat opera, mortua est in semetipsa. Sed dicet quis: Tu fidem habes, et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. Tu credis quoniam unus est Deus: bene facis: et daemones credunt, et contremiscunt. Vis autem scire, o homo inanis, quoniam fides sine operibus mortua est? Abraham pater noster, nonne ex operibus justificatus est, offerens Isaac filium suum super altare? Vides quoniam fides cooperabatur operibus illius: et ex operibus fides consummata est? Et suppleta est Scriptura, dicens: Credidit Abraham Deo, et reputatum est i
Abbreviated transcription (Latin):
enim si introierit inconuentũ ur̃m uir au¬
reum anulũ habens inueste candida. in¬
troierit autẽ et pauꝑ insordido habitu.
et intendatis in eumqui inductus ẽ. ue¬
ste p̃clara. et dixeritis ei tu sede hic bene
pauꝑi autẽ dicatis tu sta illic aut sede lub
scabello pedũ meoꝵ. ñ ne uidicatis apud

Expanded text:
enim si introierit in conventum vestrum vir, aureum annulum habens, in veste candida, introierit autem et pauper in sordido habitu, et intendatis in eum qui indutus est veste praeclara, et dixeritis ei: Tu sede hic bene, pauperi autem dicatis: Tu sta illic, aut sede sub scabello pedum meorum. In
Abbreviated transcription (Latin):
decidatis: Tristatur aliquis ur̃m. oret equo
animo et psallat: Infirmatur aliquis ex uob̾
inducat prb̃os ȩccłae et orent suꝑ eũ unguen¬
tes eũ oleo innomine dñi. et oratio fidei sal¬
uabit infirmũ: et alleuabit eum dñs. et si¬

Expanded text:
epit: Tristatur aliquis vestrum, oret aequo animo, et psallat. Infirmatur quis in vobis, inducat presbyteros Ecclesiae, et orent super eum, ungentes eum oleo in nomine Domini; et oratio fidei salvabit infirmum, et allevabit eum D
Abbreviated transcription (Latin):
a deo ordinata sunt: Itaq qui resistit po¬
testati: dei ordinationi resistit: Qui
autẽ resistunt ipsi sibi damnationem
adquirant: Nam principes non sunt
timori boni oꝑis: sed mali Uis autem
non timere potestatem. Bonum fac.
et habebis laudem ex illa: Dei enim mini¬
ster ÷ tibi inbonum.: Si autem male fece¬
ris : tue: Non enim sine causa gladiũ
portat: Dei enim minister est uindex
in iram ei qui malum agit Ideo necessi¬
tate subditi estote non solum ꝓpter irã
sed et propter conscientiã: Ideo enim: &
tributa prestatis:

Expanded text:
a deo ordinatae sunt. itaque qui resistit potestati, dei ordinationi resistit. qui autem resistunt, ipsi sibi damnationem adquirunt. nam principes non sunt timori boni operis, sed mali. uis autem non timere potestatem? bonum fac, et habebis laudem ex illa. dei enim minister est tibi in bonum. si autem malum feceris, time non enim sine causa gladium portat. dei enim- minister est, uindex in ira ei qui malum . agit. ideo necessitate subditi estote non solum propter iram, sed et propter conscientiam. ideo enim et tributa p
Abbreviated transcription (Latin):
Sandalia eiꝰ rapuer̃ ocłos eiꝰ: pulchri-¬
tudo eiꝰ captiuã fecit animã eiꝰ: Ampu-¬
tauit pugione ceruicẽ eiꝰ. horruer̃ ꝑse
c̃stantiã eiꝰ. et medi audatiã eiꝰ Tc̃ ulu¬
lauer̃ castra assirioꝵ. ꝗdo apparuer̃ hu-¬
miles mei arescentes insiti: Filu puella¬
rum c̃punxer̃ eos: et sic̃ pueros fugientes
occider̃ eos. et perier̃ inp̃lio a facie dñi mei:¬

Expanded text:
Sandalia ejus rapuerunt oculos ejus, pulchriSandalia ejus rapuerunt oculos ejus, pulchritudo eius captivam fecit animam eius amputavit pugione cervicem eius horruerunt Persae constantiam eius et Medi audaciam eius tunc ululaverunt castra Assyriorum quando apparuerunt humiles mei arescentes in siti filii puellarum conpunxerunt eos et sicut pueros fugientes occiderunt eos perierunt in proelio a facie D
Abbreviated transcription (Latin):
canticũ hoc dño iudith: dicens: Iñcipi
inuocate nom̃ eiꝰ Dñs c̃terens bella. dñs.
nom̃ ÷ illi: qͥ posuit castra sua in medio
ppłi sui. ut eriꝑet nos de manu omĩũ ini-¬
micoꝵ nr̃oꝵ: Uenit assur ex montib ab
aqͥlone inmultitudine fortitudinis suȩ
cuiꝰ multitudo obturauit torrentes. et
eqͥ eoꝵ cooꝑuer ualles: Dix̃ se incensu:¬
rũ fines meos. et iuuenes meos occisuroᷤ
gladio. infantes meos dare inp̃dã. et
iurgines in captiuitatẽ: Dñs aũt omp̃c¬
nocuit eũ. et tradidit eũ in manu femi¬
ne: et c̃fodit eũ: Non enĩ cecidit poteis
eoꝵ aiuiuenib. nec filii citan ꝑcusser̃ eũ.
nec ex celsi gigantes inposuer se illi:s
uidith filia merari inspecie faciei suȩ
dissoluit eũ Exuit enĩ se uestim̃ta
uiduitatis. et induit se uestim̃ta lȩci-¬
ciȩ. in exultatione filioꝵ isrł: Unxit
faciẽ suã unguento colligauit cincin-

Expanded text:
canticum hoc Domino Judith, dicens:  Cap. Xcanticum hoc Domino Judith, dicens:  Cap. Xinvocate nomen eius Dominus conterens bella Dominus nomen est illi qui posuit castra sua in medio populi sui ut eriperet nos de manu omnium inimicorum nostrorum venit Assur ex montibus ab aquilone in multitudine fortitudinis suae cuius multitudo obturavit torrentes et equi eorum cooperuerunt valles dixit se incensurum fines meos et iuvenes meos occisurum gladio infantes meos dare in praedam et virgines in captivitatem Dominus autem feminae, et confodit eum. Non enim cecidit potens eorum a juvenibus, nec filii Titan percusserunt eum, nec excelsi gigantes opposuerunt se illi, sed Judith filia Merari in specie faciei suae dissolvit eum. Exuit enim se vestimento viduitatis, et induit se vestimento laetitiae in exsultatione filiorum Israel: Unxit faciem suam unguento, et colligavit cincinno
Abbreviated transcription (Latin):
sis mobilib eoꝵ. ut a minimo usq ad
magnũ om̃s diuites fierent dep̃datio¬
nib eoꝵ xex oachĩ aũt sũmꝰ pontifex
de ierłm uenit in bethuliã. cũ uniu̾sis
prb̃is suis: ut uidet udith Quȩ cũ exis¬
set ad illũ. benedixer̃ illã om̃s una uo¬
ce dicentes: Tu gła ierłm tu leticia isrł.
tu honorificentia popłi nr̃i. q fecisti
uirilit̃. et c̃fortatũ ÷ cor tuũ. eo qd̾ casti¬
tatẽ a maueris. et pꝰ uirũ tuũ alterum
nescieris Idõ et manꝰ dñi c̃fortauit te.:
et ideo erit benedicta in ȩt̃nũ.: Et dix̃
om̃is ppłs fiat fiat: Edies aũt triginta.:
uix collecta st̃ spolia assirioꝵ appło isrł
Porro aut̃ uniu̾sa quȩ holofernis pecu
liaria fuisse ꝓbata st̃: dederunt indith
in auro. et argento. et uestib et gẽmis.
et omĩs suppellectili. et tradita st̃ illi
omĩa a ppło. et om̃s ppłi gaudebant. cũ
mulierib et uirginib et iuuenib. in or-¬
ganis. et cycharis: Cunc cantauit

Expanded text:
mo usque ad magnum omnes divites fierent de praedationibus eorum Ioachim autem summus pontifex de Hierusalem venit in Bethuliam cum universis presbyteris suis ut videret Iudith quae cum exisset ad illum benedixerunt illam omnes una voce dicentes tu gloria Hierusalem tu laetitia Israhel tu honorificentia poeo quod castitatem amaveris et post virum tuum alterum n scieris ideo et manus Domini confortavit te et ideo eris benedicta in aeternum et dixit omnis populus fiat fiat per dies autem triginta vix collecta est spolia Assyriorum a populo Israhel porro autem universa quae Holliaria fuisse probata sunt, dederunt Judith in auro, et argento, et vestibus, et gemmis, et omni supellectili, et tradita sunt omnia illi a populo. Et omnes populi gaudebant cum mulieribus, et virginibus, et juvenibus, in organis, et citharis. Tunc cantavit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ peꝑcisti animȩ tuȩ ꝓpt̃ angustias et tri¬
bulationẽ generis tui. sed sub uenisti rui¬
nȩ ante c̃spectũ dĩ nr̃i. Et dix̃ omĩs ppłs
fiat fiat Porro achior uocatus uenit: &
dix̃ ei. Ds̃ isrł cui tu testimoniũ dedisti. qd̾
ulciscatur de inimicis suis. ipse caput
omĩũ increduloꝵ incidit in hac nocte in
manu mea: Ut ꝓbes qr ita ÷: ecce caput
holofernis qͥ contẽptu suꝑbiȩ suȩ dm̃ isrł
contẽpsit. et tibi interitũ minabat᷑ dicens.
cũ captꝰ fuerit ppłs isrł. gladio ꝑforari p̃-¬
cipiã latera tua. Uidens autẽ achior caput

Expanded text:
percisti animae tuae, propter angustias et tribulationem generis tui, sed subvenisti ruinae ante conspectum Dei nostri. Et dixit omnis populus: fiat fiat porro Achior vocatus venit et dixit ei Deus Israhel cui tu testimonium dedisti quod ulciscatur de inimicis suis ipse caput omnium incredulorum incidit in hac nocte in manu mea ut probes quia ita est ecce caput Holofernis qui in contemptu superbiae suae Deum Israhel contempsit et tibi interitum minabatur dicens cum captus fuerit populus Israhel gladio perforari praecipiam latera tua videns au
Abbreviated transcription (Latin):
tuos cõputant᷑. Deniq hoc ordinant ut
int̾ficiant peccora sua ⁊ sanguinẽ eoꝵ bi¬
bant: et scã dñi sui quȩ p̃cepit dñs ñ con¬
tingi. in frum̃to uino.⁊ oleo. hȩc cogitauer̃
impendẽ:⁊ uolunt c̃sumere quȩ nec manib
deb̾ent c̃tingere. Ergo qm̃ hȩc faciunt:
certũ. ẽ qd̾ imꝑditionẽ dabunt᷑. Qđ ego
ancilla tua cognoscens: fugi ab illis et
misit me dñs hȩc ipsa nuntiare tͥ. Ego
enĩ ancilla tua dm̃ colo etiã nc̃ apud te:
et exiet ancilla tua.⁊ orabo dm̃. ⁊ dicet mͥ
ꝗdo eis reddat peccatũ suũ. ⁊ ueniens nun-¬
tiabo tͥ. ita ut ego adducã te ꝑ mediã ierłm
pastor.⁊ ñ latrabit uł unꝰ ẽtra te. qm̃ hȩc¬

Expanded text:
hoc ordinant ut interficiant pecora sua et sanguinem eorum bibant et sancta Domini sui quae praecepit Deus non contingi in frumento vino et oleo haec cogitaverunt inpendere et volunt consumere quae nec manibus deberent contingere ergo quoniam haec faciunt certum est quod in perditione dabuntur quod ego ancilla tua cognoscens fugi ab illis et misit me Dominus haec ipsa nuntiare tibi ego enim ancilla tua Deum colo etiam nunc apud te et exiet ancilla tua et orabo Deum et dicet mihi quando eis reddat peccatum suum et veniens nuntiabo tibi ita ut ego adducam te per mediam Hierusalem pastor
Abbreviated transcription (Latin):
aũt spatio uitȩ eiꝰ. ñ fuit qͥ ꝑ turbaret isrł
et post mortẽ eiꝰ annis multis: Dies autẽ
uictoriȩ huiꝰ festiuitatis ab hebrȩis innu-¬
mero dierũ scõꝵ accipit᷑: et colitur auidȩis
ex illo tẽpore usq inp̃sentẽ diem Explicit.¬

Expanded text:
autem spatio vitae eius non fuit qui perturbaret autem spatio vitae eius non fuit qui perturbaret annis multis. Dies autem victoriae hujus festivitatis, ab Hebraeis in numero sanctorum dierum accipitur, et colitur a Judaeis ex illo tempore usque in praesentem diem. Explicit
Abbreviated transcription (Latin):
surgenti suꝑ genꝰ meũ: Dñs enĩ omp̃c
uindicabit in eis: indie iudicii uisitabit
illos. Dabit enĩ ignẽ et uermes incarnes.
eoꝵ. ut urantur et sentiant usq insẽpit̾nũ
ctoriã uenit ad ierłm adorare dñm. et mox
uniu̾sa uasa bellica holofernis que dedit
illis ppłs. et conopeũ quod ipsa sustulerat¬
posuit in anathema obluuonis: Erat aũt
popłs ioc̃dus scdm faciẽ scõrũ: et ꝑtres
menses gaudiũ huiꝰ uictorie celebratũ ẽ.
cũ udith Post dies aũt illos unꝰqͥsq re¬
diit in sua: et iudith magna facta ÷ iN
bethulia. et p̃clarior erat uniu̾sȩ t̾rȩ isrł
Erat etiã uirtuti castitatis ad iuncta: ita
ut ñ cognosceret uirũ omnib dib uitȩ
Frat aũt dieb festis ꝓcedens cũ gła magna
Mansit aũt indomo uiri sui annos centũ
qͥnq: et dimisit abram suã lib̾am. et de-¬
functa ÷ ac sepulta cũ uiro suo inbethulia.
lux̃q illã omĩs ppłs dieb septẽ: In omni

Expanded text:
surgenti super genus meum Dominus enim omnipotens vindicabit in eis in die iudicii visitabit illos dabit enim ignem et vermes in carnes eorum ut urantur et sentiant usque in sempiternum ctoriam venit ad Hierusalem adorare Dominum et mox universa vasa bellica Holofernis quae dedit illi populus et conopeum quod ipsa sustulerat in anathema oblivionis erat autem populus iucundus secundum faciem sanctorum et per tres menses gaudium huius victoriae celebratum est cum Iudith post dies autem illos unusquisque rediit in sua et Iudith magna facta est in Bethulia et praeclarior erat universae terrae Israhel erat etiam virtuti castitatis adiuncta ita ut non cognosceretrat autem diebus festis procedens cum gloria magna mansit autem in domo viri sui annos centum quinque et dimisit abram suam liberam et defuncta est ac sepulta cum viro suo in Bethuliam luxitque illam omnis populus diebus septem in omni
Abbreviated transcription (Latin):
mor cecidit suꝑ eos. et turbati st̃ animi
eoꝵ ualde. et factus ÷ clamor inc̃parabił
in medio castroꝵ: Cũq omĩs exercitꝰ de¬
collatũ holofernẽ audisset fugit mens
et ẽsiliũ abeis. et solo tremore et metu agi-
tati fugȩ p̃sidiũ sumant. ita ut nullus lo¬
queret᷑ cũ ꝓximo suo. sed inclinato capite
gientes ꝑ uias cãpoꝵ. et semitas colliũ:
tes post illos. qm̃ assirii ñ ad unati in fu-¬
gam ibant p̃cipites. filii aũt isrł uno ag¬
mine ꝑsequentes. debilitabant õs qͦs
inuenire potuissent: Misicq ozias

Expanded text:
mor cecidit super eos et turbati sunt animi mor cecidit super eos et turbati sunt animi eorum valde et factus est clamor inconparabilis in media castra eorum cumque omnis exercitus decollatum Holofernem audisset fugit mens et consilium tati, fugae praesidium sumunt: ita ut nullus loqueretur cum proximo suo, sed inclinato capite,gientes per vias camporum et semitas collium. tes post ipsos. Et quoniam Assyrii non adunati, in fugam ibant praecipites: filii autem Israel uno agmine persequentes, debilitabant omnes, quos invenire potuissent. M
Abbreviated transcription (Latin):
tib holofernis euigilaret: Nullus enĩ au-¬
debat cubicłm uirtutis assirioꝵ pulsando
aut intrando aꝑire: Sed cũ uenissent du¬
ces eiꝰ et tribuni. et uniu̾si maiores exercitꝰ as¬
sirioꝵ. dixer̃ cubicłarus: Intrate et excita-¬
te illũ: qm̃ egressi mures de cau̾nis suis. au-¬
si st̃ ꝓuocare nos ad p̾liũ: Tc̃ ingressus ua-¬
gao cubicłm eiꝰ stetit ante cortinã: et plau¬
sum fec̃ manib suis Suspicabat᷑ enĩ eũ cũ
iudith dormire: Sed cũ nullũ motũ iacen¬
tis sensu auriũ caꝑet accessit ꝓximans ad
cortinã. et eleuans eã uidens aad auerabs¬
q capite holofernis insuo sanguine tabe¬
factũ iacere suꝑ trã: exclamauit uoce ma¬
gna cũ fletu et scidit uestim̃ta sua Et
ingressus tab̾nacłm iudith: ñ inuenit eã
& exilut foras ad ppłm: et dic̃: Una mu¬
lier hebrea: fec̃ confusionẽ indomo regis
nabugodonosor Ecce enĩ holofernis

Expanded text:
tibus Holofernis evigilaret nullus enim autibus Holofernis evigilaret nullus enim audebat cubiculum virtutis Assyriorum pulsando aut intrando aperire sed cum venissent duces eius et tribuni et universi maiores exercitus Assyriorum dixerunt cubiculariis intrate et excitate illum quoniam egressi mures de cavernis suis ausi sunt provocare ad proelium tunc ingressus Bagao cubiculum eius stetit ante cortinam et plausum fecit manibus suis suspicabatur enim illum cum Iudith dormire sed cum nullum motum iacentis sensu aurium caperet accessit proximans ad cortinam et elevans eam videns iacens cadaver absque capite Holofernis in suo sanguine tabefactum iacere super terram et clamavit voce magna cum fletu et scidit vestimenta sua et ingressus tabernaculum Iudith non invenit eam et exilivit foras ad populum et dixit una mulier hebraea fecit confusionem in domo regis Nabuchodonosor ecce enim Holofernis
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ popłm Nudite me fr̃s: Suspendite
caput hoc: suꝑ muros nr̃os. Et erit cũ exie¬
rit sol. accipiat unꝰqͥsq arma sua. et exite cũ
impetu ut ñ descendatis deorsũ. sed qͣsi ĩpetũ
facientes: Tc̃ exploratores necesse erit ut fu¬
giant ad pͥncipẽ suũ: excitandũ ad pugnã:
Cũq duces eoꝵ cucurrerint ad tab̾nacłm
holofernis: et inuenerint eũ truncũ in suo
sanguine uolutatũ: decidet suꝑ eos timor
Cũq cognoueritis fugere illos: ite post il¬
los securi. qm̃ dñs conteret eos subpedibꝰ ur̃is:
unc achior uidens uirtutẽ ꝗͣ fec̃ ds̃ isrł. re¬
licto gentilitatis ritu credidit deo. et circũci
arma sua et egressi st̃ cũ grãdi strepitu et ulu¬
latu: Quod uidentes exploratores: ad tab̾¬
nacłm cucurrer̃: Porrohi qͥ intab̾nacło
erant uenientes. et ante ingressum cubi li
ꝑstrepentes excitandi grã inqͥetudinẽ arte
moliebant᷑. ut ñ ab excitantib sed asonan-¬

Expanded text:
omnem populum audite me fratres suspendite caput hoc super muros nostros et erit cum exierit sol accipiat unusquisque arma sua et exite cum impetu non ut descendatis deorsum sed quasi impetum facientes tunc exploratores necesse erit ut fugiant ad principem suum excitandum ad pugnam cumque duces eorum cucurrerint ad tabernaculum Holofernis et invenerint eum truncum in suo sanguine volutatum decidet super eos timor cumque cognoveritis fugere illos ite post illos securi quoniam Dominus conteret eos sub pedibus vestris tunc Achior videns virtutem quam fecit Deus Israhel relicto gentilitatis ritu credidit Deo et circumcidiue vir arma sua et egressi sunt cum grandi strepitu et ululatu quod videntes exploratores ad tabernaculum cucurrerunt porro hii qui in tabernaculo erant venientes et ante ingressum cubiculi perstrepentes excitandi gratia inquietudinem arte moliebantur ut non ab excitantibus sed a sonan
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qd̾ credens ꝑte posse fieri cogitaui
ꝑficiã & hȩc cum dixisset: accessit ad
colũnã quȩ erat ad caput lectuli eius.
et pungionẽ eiꝰ qͥinea ligatꝰ pendebat
ex soluit Cũq euaginasset illum: ap¬
p̃hendit comã capitis eiꝰ et ait: Confir-¬
eiꝰ. et abstulit conopeũ eiꝰ a colũnis &
euoluit corpꝰ eiꝰ truncũ: et post pusil¬
lũ exiuit et tͣdidit caput holofer¬
nis ancille suȩ. et iussit ut mitteret
illud inperã suã Et exier̃ duȩ scđ̾m
consuetudinẽ suã qͣsi adorationẽ et tͣn¬
sier̃ castra. et girantes uallem uener ad
portã ciuitatis: Et dix̃ iudich alonge
custodib muroꝵ Aꝑite portas qm̃ no-

Expanded text:
credens per te posse fieri cogitavi perficiam et haec cum dixisset accessit ad columnam quae erat ad caput lectuli eius et pugionem eius qui in ea ligatus pendebat exsolvit cumque evaginasset illud adprehendit comam capitis eius et ait confirius et abstulit conopeum eius a columnis et evolvit corpus eius truncum et post pusillum exivit et tradidit caput Holofernis ancillae suae et iussit ut mitteret illud in peram suam et exierunt duae secundum consuetudinem suam quasi ad orationem et transierunt castra et gyrantes vallem venerunt ad portam civitatis et dixit Iudith a longe custod
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ locupletationẽ eoꝵ. om̃sq resistentes sibi
occidit inore gladii Et post hȩc descendit
in campos damasci indieb messis. et suecendit
omĩa sata om̃sq arbores ac uineas fecit incidi
et cecidit timor illiꝰ suꝑ om̃s in habitantes t̾rã
Tunc miser̃ legatos uniu̾iarũ urbiũ et ꝓuin¬
ciarũ reges ac pͥncipes. siriȩ scilicet mesopota¬

Expanded text:
nem locupletationem eorum omnesque resistentes sibi nem locupletationem eorum omnesque resistentes sibi occidit in ore gladii et post haec descendit in campos Damasci in diebus messis et succendit omnia sata omnesque arbores ac vineas fecit incidi et cecidit timor illius super omnes inhabitantes terram tunc miserunt legatos suos universarum urbium et provinciaru
Abbreviated transcription (Latin):
b sufficerent copiose: Boũ quoq armenta
gregesq ouiũ. quoꝵ ñ erat numerꝰ. frum̃tũ
ex omĩ siria intransitu suo parari constituit:
Aurũ. uͦ. et argentũ de domo regis assũpsit.
multũ nimis: et ꝓfectus ÷ ipse et omnis exer-¬
citus cũ qͣdrigis et eqͥtib. et sagittariis qui
coopuer̃ faciem trȩ sic locustȩ Cũq ꝑ tran¬
sisset fines assiriorũ. uenit. ad magnos montes
ange qͥst̃ a sinistro ciliciȩ: ascenditq omnia ca¬
stella eoꝵ et obtinuit omnẽ munitionẽ: Effre¬
git autẽ ciuitatẽ opinatissimã melochi. p̃dauitq
om̃s filios tharsis. et filios isrł qͥ erant contra
faciem deserci. et ad austrũ t̾rȩ celeon. et tran¬
suit eufraten et uenit ad mesopotamiã. et fregit
om̃s ciuitates excelsas quȩ erant ibi atorrente
mãbre usq qͦ ꝑueniatur ad mare. et occupauit
t̃minos eꝰ acilicia usq ad fines iafech: qͥ st̾ adau¬
strũ. obdux̃q om̃s filios madian. ac p̃dauit om¬

Expanded text:
copiose boum quoque armenta gregesque ovium quorum non erat numerus frumentum ex omni Syria in transitu suo parari constituit aurum vero et argentum de domo regis adsumpsit multum nimis et profectus est ipse et omnis exercitus cum quadrigis et equitibus et sagittariis qui cooperuerunt faciem terrae sicut lucustae cumque pertransisset fines Assyriorum venit ad magnos montes Angae qui sunt a sinistro Ciliciae ascenditque omnia castella eorum et obtinuit omnem munitionem effregit autem civitatem opinatissimam Meluthi praedavitque omnes filios Tharsis et filios Ismahel qui erant contra faciem deserti et ad austrum terrae Celeon et transiit Eufraten et venit ad Mesopotamiam et fregit omnes civitates excelsas quae erant ibi a torrente Mambre usquequo perveniatur ad mare et occupavit terminos eius a Cilicia usque ad fines Iafeth qui sunt ad austrum abduxitque omnes filios Madian ac praedavit om
Abbreviated transcription (Latin):
inuallẽ bethuliȩ. et baptizabat infonte
aquȩ et ut ascẽdebat orabat dñm dm̃ isrł
ut dirigeret uiã eiꝰ ad libationẽ ppłi sui:
et introiens munda manebat intab̃¬
nacło. usq dum acciꝑet escã suam in
uesꝑum.xi Et factũ ÷ qͣrto die ho-¬
lofernis fecit cenã seruis suis: et dix̃ ad
uagao eunuchũ: Uade et suade et he-¬
bream illã: ut sponte consentiat habi¬
tare mecũ Fedũ ÷ enĩ apud assirios si fe¬
mina irrideat uirũ: agendo ut in mu-¬
nis tͣnseat ab eo Tẽ intrount uagao ad
iudith: et dix̃: Non uereat᷑ bona puel¬
la introire ad dñm meũ. ut honorificet᷑
ante faciẽ eiꝰ. et manducet cũ eoet bi¬
bit uinũ in ioc̃ditate Cui uidith respon¬
dit. Quȩ ego sũ ut c̃tradicã dño meo
Omẽ qd̾ erit ante ocłos eiꝰ bonũ et opti-¬
mũ: faciã Quicqͥd illi placuerit: hoc
mͥ erit optimũ omĩb dieb uitȩ meȩ: &

Expanded text:
in vallem Bethuliae et baptizabat se in fontem in vallem Bethuliae et baptizabat se in fontem aquae et ut ascendebat orabat Dominum Deum Israhel ut dirigeret viam eius ad liberationem populi sui et introiens munda manebat in tabernaculum usque dum acciperet escam suam in vesperam et factum est quarto die Holofernis fecit cenam servis suis et dixit ad Bagao eunuchum vade et suade Hebraeam illam ut sponte consentiat habitare mecum foedum est enim apud Assyrios si femina inrideat virum agendo ut inmunis transeat ab eo tunc introivit Bagao ad Iudith et dixit non vereatur bona puella introire ad dominum meum ut honorificetur ante faciem eius et manducet cum eo et bibat vinum in iucunditate cui Iudith respondit quae ego sum ut contradicam domino meo omne quod erit ante oculos eius bonum et optimum faciam quicquid autem illi placuerit hoc mihi erit optimum omnibus diebus vitae meae et
Abbreviated transcription (Latin):
pientiã eiꝰ. ⁊ dicebant alt̃ ad alterũ. Non ẽ.
tał mulier suꝑ t̾ram: in aspectu. pulchritu¬
dine. ⁊ insensu uerboꝵ. Et dixit ad illam
olofernis. Benefecit ds̃: qͥ misit te ante
tuus. erit et m̃s ds̃.⁊ tu in domo nabugo¬
donosor magna eris.⁊ nom̃ tuũ nomina¬
bit᷑ in uniu̾sa tra. Cc̃ ussit eã introire
ubi repositi erant thesauri eiꝰ: et uissit illic
manere eã.⁊ c̃stituit qͥd daretur illi de
c̃uiuio suo. Cui respondit iuidith: et dix̃.
Nc̃ ñ potero manducare ex his quȩ michi
p̃cipis tribui. ne ueniat suꝑ me offensio:
ex his autẽ quȩ mͥ detuli manducabo.
Cui holofernis ait. Si defecerint tͥ ista
Et induxerunt illã serui eiꝰ intabnadm
quo p̃ceꝑat. et peciit dũ introiret ut
daret᷑ ei copia nocte et ante lucẽ egredi¬
endi foras ad orationẽ et dep̃candi dñm.
&p̃cepit cubiculariis suis: ut sic̃ place¬
ret illi. exiret et introiret adadorandũ
deũ suũ ꝑtriduũ: Et exiebat noctib

Expanded text:
rum non est talis mulier super terram in aspectu in pulchritudine et in sensu verborum et dixit ad illam Holofernis bene fecit Deus qui misit te ante tuus erit et meus Deus et tu in domo Nabuchodonosor magna eris et nomen tuum nominabitur in universa terra tunc iussit eam introire ubi repositi erant thesauri eius et iussit illic manere eam et constituit quid daretur illi de convivio suo cui respondens Iudith dixit nunc non potero manducare ex his quae mihi praecipis tribui ne veniat super me offensio ex his autem quae mihi detuli manducabo cui Holofernis ait si defecerint tibi istet induxerunt illam servi eius in tabernaculo quo praeceperat et petiit dum introiret ut daretur ei copia nocte et ante lucem egrediendi foras ad orationem et deprecandi Dominum et praecepit cubiculariis suis ut sicut placeret illi exiret et introiret ad orandum Deum suum per triduum et exiebat noctibus
Abbreviated transcription (Latin):
adorantes dñm. dixer̃ ad eã: Benedix̃ te
dñs inuirtute sua: qͥꝙ te ad nichilũ rede¬
git inimicos nr̃os: Porro ozias pͥnceps ppłi
isrł: dix̃ ad eam Benedicta es tu filia a dõ
dño excelso: p̃om̃ib mulierib suꝑ t̾rã: Be¬
nedictus dñs qͥ creauit celũ et t̃rã. qͥ te di

Expanded text:
dorantes Dominum dixerunt ad eam benedixit te Dominus in virtute sua quia per te ad nihilum redegit inimicos nostros porro Ozias princeps populi Israhel dixit ad eam benedicta es tu filia a Domino Deo excelso prae omnibus mulieribus super terram benedictus Dominus qui creavit caelum et terram qui te d
Abbreviated transcription (Latin):
anima mea hodie p̃omĩb dieb meis:
Et accepit et manducauit. et bibit co¬
rã ipso ea quȩ parauerat illi ancilla eiꝰ:
et ioc̃dus factus ÷ holofernis ad illã bi
in uita sua : Ut autẽ sero factũ ÷ festi¬
nauer̃ serui uliꝰ ad hospitia sua. et c̃elusit
uagao os tia cubiculi: et abiit: Erant
autẽ om̃s fatigati a uino: Eratq uidith
sola incubicło. Porro holofernis iace¬
bat in lecto: nimia sopitus ebrietate
Dix̃ꝙ iudith puellȩ suȩ ut staret fo-¬
ris ante cubicłm: et obseruaret: Stetit¬
q uidith ante lectũ orans cũ lacͥmis:
et labiorũ motu: insilentio dicens: Cõ¬
firma me dñe ds̃ isrł. et respice in hac

Expanded text:
anima mea hodie prae omnibus diebus meis. Et accepit, et manducavit, et bibit coram ipso, ea quae paraverat illi ancilla ejus. et iucundus factus est Holofernis ad illam bibiberat in vita sua ut autem sero factum est festinaverunt servi illius ad hospitia sua et conclusit Bagao ostia cubiculi et abiit erant autem omnes fatigati a vino eratque Iudith sola in cubiculo porro Holofernis iacebat Dixitque Judith puellae suae ut staret foris ante cubiculum, et observaret. Stetitque Judith ante lectum, orans cum lacrymis, et labiorum motu in silentio, dicens: Confirma me, Domine Deus Israel, et respice
Abbreviated transcription (Latin):
niũ animarũ errantiũ: qm̃ ñ solũ homi¬
nes seruiunt illi ꝑte. sed et bestiȩ agri
obtẽꝑant illi. Nuntiat᷑ enĩ industria
in omĩ regno eiꝰ: et disciplina tua omĩb
ꝓuintiis p̃dicat᷑. Nec hoc latet qd̾ locutꝰ
ẽ achior: nec illud ignorat᷑. qd̾ ei usse-¬
ris euenire. Constat enĩ dm̃ nr̃m sic pecca-

Expanded text:
nium animarum errantium quoniam non solum hominium animarum errantium quoniam non solum homines serviunt illi per te sed et bestiae agri obtemperant illi nuntiatur enim industria in omni regno eius et disciplina tua omnibus provinciis praedicatur nec hoc latet quod locutus est Achior nec illud ignoratur quod ei iusseris evenire constat enim Deum nostrum sic pecc
Abbreviated transcription (Latin):
hebreoꝵ qͥ tam decoras mulieres haben.
ut ñ ꝓ his merito pugnare c̃tra eos de¬
beamus. Uidens itaq holofernẽ seden¬
tem iudith in conopeo qd̾ erat expur¬
pura et auro. ⁊ smaragdo. ⁊ lapidib p̃ci¬
osis intextũ. cũ infaciem eiꝰ intendisset.
ad orauit eũ ꝓsternens se suꝑ tram. et
leuauer̃ illã serui holofernis. iubente
dño suo. Tc̃ holofernis dix̃ eis. Eqͦ ani¬
mo esto ⁊ noli pauere in corde tuo: qm̃
ego nunꝗ nocui uirũ. qͥ uoluit seruire
nabugodonosor regi. Popłs aũt tuus
si ñ ctẽpsisset me: ñ alleuassem lanceam
meã suꝑ illũ. Nc̃ autẽ dic mͥ qͦ ex causa
recessisti ab illis: et placuit tͥ ut uenisses
ad nos. Et dixit uidith. Sume uerba an¬
cille tuȩ: qm̃ si secutus fueris uerba an-¬
cillȩ tuȩ. ꝑfectã rem faciet dñs tecũ. Ui¬
uit enĩ nabugodonosor rex t̃rȩ.⁊ uiuit¬
uirtꝰ eiꝰ quȩ ẽ in te ad correctionẽ om¬

Expanded text:
Hebraeorum qui tam decoras mulieres habent Hebraeorum qui tam decoras mulieres habent ut non pro his merito pugnare contra eos debeamus videns itaque Holofernem Iudith sedentem in conopeo quod erat ex purpura et auro et zmaragdo et lapidibus pretiosis intextum et cum in faciem eius intendisset adoravit eum prosternens se super terram et levaverunt illam servi Holofernis iubente domino suo tunc Holofernis dixit ei aequo animo esto et noli pavere in corde tuo quoniam ego numquam nocui virum qui voluit servire Nabuchodonosor regi populus autem tuus si non contempsisset me non adlevassem lanceam meam super illum nunc autem dic mihi qua ex causa recessisti ab illis et placuit tibi ut venires ad nos et dixit illi Iudith sume verba ancillae tuae quoniam si secutus fueris verba ancillae tuae perfectam rem faciet Dominus tecum vivit enim Nabuchodonosor rex teeius quae est in te ad correptionem om
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ: qm̃ futurũ agnoui qd dent᷑ uob̃
indep̃dationẽ. ꝓ eo qd̾ contẽpnentes
uos noluer̃ ultro trade se ipsos ut
inuenirent miscdiam in conspectu
ur̃o. Hac decausa cogitaui mecum
dicens. Uadam ãfaciaẽ pͥncipis holofer-¬
nis: ut indicẽ illi secreta illoꝵ. ⁊ osten¬
dam illi quo aditu possit obtinere
eos. ita ut ñ cadat unus uir de exer¬
citu eiꝰ. Et cũ audissent uiri illi uer¬
ba eiꝰ: consid̾abant faciẽ eiꝰ. ⁊ erat
in ocłis eoꝵ stupor: qm̃ mirabant᷑
pulchritudinem eiꝰ nimis. & dixer̃
ad eã. Conseruasti animã tuã: eo quod
tale repperisti consiliũ. ut descendes
ad dñm nr̃m. Hoc autẽ scias qm̃ cũ
steteris in conspeccu eiꝰ. bene tibi faciet
et eris gratissima in corde eiꝰ. Duxer̃q̃
illã ad tab̾nacłm holofernis: enuntian¬
tes eã. Cũq intrasset ante faciẽ eiꝰ: statĩ
captus ẽ in suis ocłis holofernis. Dixerq
ad eũ satellites eiꝰ. Quis contẽpnit ppłm

Expanded text:
oniam futurum agnovi quod dentur vobis in depraedationem pro eo quod contemnentes vos noluerunt ultro tradere se ipsos ut invenirent misericordiam in conspectu vestro hac de causa cogitavi mecum dicens vadam ad faciem principis Holofernis ut indicem illi secreta illorum et ostendam illi quo aditu possit obtinere eos ita ut non cadat unus vir de exercitu eius et cum audissent viri verba eius considerabant faciem eius et erat in oculis eorum stupor quoniam mirabantur pulchritudinem eius nimis et dixerunt ad eam conservasti animam tuam eo quod tale repperisti consilium ut descenderes ad dominum nostrum hoc autem scias quoniam cum steteris in conspectu eius bene tibi faciet et eris gratissima in corde eius duxeruntque illam ad tabernaculum Holofernis et nuntiantes eam cumque intrasset ante faciem eius statim captus est in suis oculis Holofernis dixeruntque ad eum satellites eius quis contemnat populum
Abbreviated transcription (Latin):
simeon qui dedisti illi gladium inde¬
fensione alienigenarum qͥ uiolatores
extiter̃ incoinqͥnatione sua. ⁊ denudaue¬
runt femur uirguus inconfusionẽ. et
dedisti mulieres eoꝵ in p̃dam. ⁊ filias eoꝵ
in captiuitatẽ. ⁊ omnẽ p̃dam induusio¬
nem. seruis tius qͥ zelauer̃ zelum tuum :¬
subueni queso te dñe ds̃ m̃s mͥ uidue.
Ti enĩ fecisti pͥora. ⁊ illa post illa cogitasti
et hoc factum ẽ qd̾ ipse uolusti. Om̃s enĩ
uiȩ tuȩ paratȩ st̃: et tua uidicia in ꝓui¬
dentia tua posiusti. Respice castra assiri¬

Expanded text:
Simeon, qui dedisti illi gladium in defensionem alienigenarum. qui violatores exstiterunt in coinquinatione sua, et denudaverunt femur virginis in confusionem, et dedisti mulieres illorum in praedam, et filias eorum in captivitatem et omnem praedam in divisionem servis tuis qui zelaverunt zelum tuum subveni quaeso te Domine Deus meus mihi viduae tu enim fecisti priora et illa post illa cogitasti et hoc factum est quod ipse voluisti omnes enim viae tuae paratae sunt et tua iudicia in providentia tua posu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ timore dñi. et inpacientiã suã et impꝑiũ mur¬
murationis suȩ contra dñm ꝓtuler. ext̃minati
st̃ ab ext̾minatore. et aserpentib perier: Et nos
gͦ. ñ ulciscam᷑ nos ꝓhis que patimur. sed repu¬
tantes peccatis nr̃is. hȩc ipsa minora eẽ supplitia.
flagella dñi quasi serui qui corripim᷑ a dem̃datio¬
nem s̃ adꝑditionẽ nram euenisse credamus
Et dixer̃ illi ozias prb̃i Omĩa quȩ locuta
es uera st̃ et ñ ÷ insermonib tuis ulla repre¬
et timens dñm Et dixit illis iudith Sic̃
qđ loqui potui dei eẽ cognoscitis: ita qđ
facere disposu. ꝓbate si ex deo ẽ: et orate
ut firmum faciat consiliũ meũ ds̃. Stabi-¬
tis uos ad portam nocte ista. et ego exiã
cũ abra mea. ⁊ orate ut sicut dixistis in
dieb quinq respiciat dñs ppłm suũ isrł.
Uos autẽ nolo ut scrutemini actũ meũ:
et usq dũ renuntiaẽ uob̾. nichil aliud fiat.
ad eam ozias pͥnceps iudrȩ. Uade in pa-¬

Expanded text:
ni et patientia sua inproperium murmurationis suae contra Dominum protulerunt exterminati sunt ab exterminatore et a serpentibus perierunt et nos ergo non ulciscamur nos pro his quae patimur sed reputantes peccatis nostris haec ipsa minora esse supplicia flagella Domini quasi servi qui corripimur ad emendationem non ad perditionem nostram evenisse credamus et dixerunt illi Ozias et presbyteri omnia quae locuta es vera sunt et non est in sermonibus tuis ulla repreet timens Dominum et dixit illis Iudith sicut quod loqui potui Dei esse cognoscitis ita quod facere disposui probate si ex Deo est et orate ut firmum faciat consilium meum Deus stabitis vos ad portam nocte ista et ego exeam cum abra mea et orate ut sicut dixistis in diebus quinque respiciat Dominus populum suum Israhel vos aet usquedum renuntiem vobis, nihil aliud fiat, . Et dixit ad eam Ozias princeps Juda: Vade in pa
Abbreviated transcription (Latin):
mes p̃ces suas dño effuder̃ dicentes Dñe ds̃
cęli et t̾rȩ intuere suꝑbiã illorũ. et respice
ad nr̃am humilitatẽ. et faciẽ tuoꝵ scõꝵ atten¬
de: et ostende quia ñ derelinqͥs p̃sum̃tes de
te. et p̃sum̃tes de se. et de sua uirtute głantes
humilias: finito itaq fletu et ꝑ totũ diem
popłoꝵ oratione cõpleta: consolati st̃ achi¬
or dicentes: Ds̃ patrũ nr̃oꝵ cuiꝰ tu uircutem
p̃dicasti. ipse tibi hanc dabit uicissitudinem.
ut eorũ magis tu interitũ uideas Cum uͦ. dĩs
cum ds̃. in medio nr̃i. sic̃ ꝑlacuerit tͥ: ita ut cũ
tuis om̃ib conu̾seris Ui E unc ozias finito con-¬
silio: suscepit eũ indomũ suã. et fecit cȩnam
magnã: et uocatis om̃ĩb prb̃is. simul exple¬
to ieiunio refecer̃: Postea uͦ. conuocatꝰ omĩs po

Expanded text:
mes preces suas Domino effuderunt, dicentes: Domine Deus mes preces suas Domino effuderunt, dicentes: Domine Deus caeli et terrae intuere superbiam illorum et respice ad nostram humilitatem et faciem tuorum sanctorum adtende et ostende quia non derelinquis praesumentes de te et praesumentes de se et de sua virtute gloriantes humilias finito itaque fletu et per totum diem populorum oratione conpleta consolati sunt Achior dicentes Deus patrum nostrorum cuius tu virtutem praedicasti ipse tibi hanc dabit vicissitudinem ut eorum magis tu interitum videas cum vero Domincum Deus in medio nostri ut sicut placuerit tibi ita cum tuis omnibus converseris tunc Ozias finito consilio suscepit eum in domum suam et fecit cenam magnam et vocatis omnibus presbyteris simul expleto ieiunio refecerunt postea vero convocatus omnis po
Abbreviated transcription (Latin):
tentes alatere montis. ligauer achior ad arbo¬
rem manib et pedib. et sic uinctũ de restib
dimiser̃ eũ. et reu̾si st̃ ad dñm suum Porro filii
isrł descendentes de bethulia. uener̃ ad eum
Quẽ soluentes duxer̃ ad bethuliam: atq in
medio popłi illũ statuentes. ꝑcunctati sunt
qͥd rerum eẽt. qd̾ illũ uinctũ assirii reliqͥssent ui¬
ndieb illis erant illic pͥncipes: ozias filiꝰ micha
de tribu simeon. et charmi. qͥ et gothoniel: In
medio itaq seniorũ. et in conspectũ omĩũ achior
dix̃ omĩa quȩ locutꝰ ipse fuerat abholoferne
in t̾rogatꝰ. et qualit̃ ppłs holo fernis uoluisset
ꝓpt̾ hoc uerbũ int̾ficere eũ quẽadmodũ ipse
holofernes iratus. iusserit eũ israhelitis hac
de causa tradi: ut dum uinceret filios isrł.
suisset.: omĩs popłs cecidit infaciem ad oran-
tes: et cõmuni lam̃tatione. et fletu unani¬

Expanded text:
tentes a latere montis ligaverunt Achior ad arbotentes a latere montis ligaverunt Achior ad arborem manibus et pedibus et sic vinctum de restibus dimiserunt eum et reversi sunt ad dominum suum porro filii Israhel descendentes de Bethulia venerunt ad eum quem solventes duxerunt ad Bethuliam atque in medio populi illum statuentes percontati sunt quid rerum esset quod illum vinctum Assyrii reliqdiebus illis erant illic principes, Ozias filius Micha de tribu Simeon, et Charmi, qui et Gothoniel. In medio itaque seniorum, et in conspectu omnium, Achior dixit omnia quae locutus ipse fuerat ab Holoferne interrogatus et qualiter populus Holofernis voluisset propter hoc verbum interficere eum quemadmodum ipse Holofernis iratus iusserit eum Israhelitis hac de csuisset, omnis populus cecidit in faciem, adorantes Dominum, et communi lamentatione et fletu unani
Abbreviated transcription (Latin):
et ipse cũ illis assyrioꝵ gladio interibis. et
omĩs isrł tecũ ꝑ dicione disperiet. et ꝓbabis
gladiꝰ militiȩ meȩ transiet ꝑlatera tua: et con¬
fixus cades int̾ uulneratos isrł: et ñ respirabis
ultra. donec ex t̃mineris cũ illis: Porro autẽ si
ꝓpħiam tuã uerã existimas. ñ concidat uultꝰ
tuus et pallor qͥ faciẽ tuã obtinuit abscedat
ate: si uerba mea hȩc putas impleri ñ posse:
Ut autẽ noueris qr simul cũ illis hȩc experieris.
ecce ex hac hora illorũ popło sociebaris. ut dum
dignas mei gladii penas exceꝑint. ipse simul
ultioni subiaceas Tunc olofernis p̃cepit eiser¬
uis suis. ut comp̃hendent achior et ducerent eũ
in bethuliã. et traderent eũ in manꝰ filioꝵ isrł:
Et accipientes eũ serui olofernis.: ꝓfecti st̃ ꝑcã-¬
pestria: Sed cũ appropinqͣssent ad montana:
exier̃ contra eos fundibalarii: Illi autẽ diuer-¬

Expanded text:
et ipse cum illis Assyriorum gladio interibis et et ipse cum illis Assyriorum gladio interibis et omnis Israhel tecum perditione disperiet et probabis gladius militiae meae transiet per latera tua et confixus cades inter vulneratos Israhel et non respirabis ultra donec extermineris cum illis porro autem si prophetiam tuam veram existimas non concidat vultus tuus et pallor qui faciem tuam obtinuit abscedat a te si verba mea haec putas impleri non posse ut autem noveris quia simul cum illis haec experieris ecce ex hac hora illorum populo sociaberis ut dum dignas mei gladii poenas exceperint ipse simul ultioni subiaceas tunc Holofernis praecepit servis suis ut conprehenderent Achior ut ducerent eum in Bethuliam et traderent eum in manu filiorum Israhel et accipientes eum servi Holofernis profecti sunt per campestria sed cum adpropinquassent ad montana exierunt contra eos fundibalarii illi autem diver
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. ascendamꝰ ad illos: qm̃ tradens tradet
illos ds̃ eorũ tͥ. et subiugati er̃ sub iugo po¬
tentiȩ tuȩ: Si autẽ ñ ÷ offensio popłi huiꝰ
corã dõ suo. ñ poterimꝰ resistere illis qm̃ ds̃
eorũ defendet illos. et erimus in opprobri¬
um uniu̾se trȩ:ir. i t factum ÷ cũ cessas¬
set loqui achior. uerba hȩc irati st̃ om̃s
magnates olofernis. et cogitabant int̾¬
ficere eum dicentes ad alterutrũ: Quis
iste: qͥfilios isrł posse dicat resistere regi
nabuchodonosor et exercitib eiꝰ homines
inermes. et sine uirtute. et sine peritia aitis
pugnȩ: Ut gͦ agnoscat achior qm̃ fallit nos:
ascendemꝰ in montana et cũ capti fuerint po-¬
tentes eorũ tunc cum eisdẽ gladio transuer¬
berabit᷑. ut sciat omĩs gens qm̃ nabuchodono¬
sor ds̃ trȩ ÷. et p̃cer ipsum alius ñ est. u.¬
accum ÷ autẽ cum cessassent loqͥ. indignatꝰ
olofernis uehem̃ter: dix̃ adachior Qm̃ ꝓphe¬

Expanded text:
eorum ascendamus ad illos quoniam tradens tradet eorum ascendamus ad illos quoniam tradens tradet illos Deus eorum tibi et subiugati erunt sub iugo potentiae tuae si autem non est offensio populi huius coram Deo suo non poterimus resistere illis quoniam Deus eorum defendet illos et erimus in obprobrium universae terrae et factum est cum cessasset loqui Achior verba irati sunt omnes magnates Holofernis et cogitabant interficere eum dicentes ad alterutrum quis iste est qui filios Israhel posse dicat resistere regi Nabuchodonosor et exercitibus eius homines inermes et sine virtute et sine peritia artis pugnae ut ergo agnoscat Achior quoniam fallit nos ascendemus in montana et cum capti fuerint potentes eorum tunc cum eisdem gladio transverberabitur ut sciat omnis gens quoniam Nabuchodonosor deus terrae est et praeter ipsum alius non est factum est autem cum cessassent loqui indignatus Holofernis vehementer dixit ad Achior quoniam prophe
Abbreviated transcription (Latin):
dñi dĩ sui Quociens cũq autẽ p̃ter ipsum
dñm suũ alterũ coluer̃: dati sunt inp̃dã
et ingladiũ et in obprobriũ Quocieisc̃q
autẽ penituer̃ se recessisse a cultura dĩ sui.
dedit eis ds̃ cȩli uircutẽ resistendi: Deniq
chananeũ regẽ. et iebuseũ. et ferezȩũ. et he¬
thȩũ. et euȩum. et amorreum. et omĩs poten¬
tes in esebon ꝓstrauer̃. et t̃ras eoꝵ et cuuita¬
tes eoꝵ ipsi posseder̃.: et usq dũ ñ peccas-¬
sent inc̃spectu dĩ sui. bona erant cũ illis:
Ds̃ enĩ illoꝵ odit iniqͥtatẽ Nam et ante
hos annos cũ recessissent a uia quã dedat
illis ds̃ ut ambularent in ea. ext̃minati st̃
p̃liis amultis nationib: et plurimi eorũ
captiui adducti st̃ int̾rã ñ suam: Nuper
autẽ reu̾si ad dñm deũ suũ. ex disꝑsione
qͣ disꝑsi fuerant adunati st̃: et ascender̃
montana hȩc omnia. et iterũ possident

Expanded text:
Domini Dei sui. Quotiescumque autem praeter ipsum Domini Dei sui. Quotiescumque autem praeter ipsum Deum suum, alterrium quotienscumque autem paenituerunt se recessisse a cultura Dei sui dedit eis Deus caeli virtutem resistendi denique Chananeum regem et Iebuseum et Ferezeum et Hettheum et Eveum et Amorreum et omnes potentes in Esebon prostraverunt et terras eorum et civitates eorum ipsi possederunt et usque dum non peccarent in conspectuDeus enim illorum odit iniquitatem. Nam et ante hos annos, cum recessissent a via, quam dederat illis Deus, ut ambularent in ea, exterminati sunt praeliis a multis nationibus, et plurimi eorum captivi abducti sunt in terram non suam. Nuper autem reversi ad Dominum Deum suum, ex dispersione, qua dispersi fuerant, adunati sunt, et ascenderunt montana haec omnia, et iterum possident
Abbreviated transcription (Latin):
eos: clamauer̃ addm̃ suum. et ꝑcussit totã
terrã egipti plagis uariis Cumq egecisseis
eos a se aegiptiis. et cessaret plaga ab eis. et ite¬
rum uellent eos caꝑe. et ad suum seruitiũ
reuocare: fugientib his ds̃ cęli mare aꝑuit.
ita ut hinc inde aquȩ qͣsi muri solidarent᷑.
et isti pede sicco fundũ maris ꝑambulando
transirent: Inqͦ loco dũ innumerabił exer¬
citus egiptioꝵ eos ꝑseq̃ueret᷑. ita aqͥs cooꝑtꝰ⁊:
ut ñ remaneret uł unus. qͥ factũ posteris nũ
ciaret: Egressisq etiã mare rubrũ. deserta si-¬
nai montis occurrer̃. in quib nunꝗ homoha¬
bitare potuit. uł filius hominis reqͥeuit:
Illic fonces amari obdulcati st̃ eis adbibendũ.
et ꝑannos qͣ draginta annonã de cȩlo conse¬
cutisunt: Ubi cunq in gressi sunt. sine arcu
et sagitta. et absq scuto et gladio ds̃ eoꝵ
pugnauit ꝓeis et uicit: et ñ fuit qͥ insulta¬
ret popło isti. nisi ꝗdo recessit acultura

Expanded text:
uum et percussit totam terram Aegypti plagis variis cumque eiecissent eos a se Aegyptii et cessasset plaga ab eis et iterum eos vellent capere et ad suum servitium revocare fugientibus his Deus caeli mare aperuit ita ut hinc inde aquae quasi murus solidarentur et isti pede sicco fundum maris perambulando transirent in quo loco dum innumerabilis exercitus Aegyptiorum eos persequeretur ita aquis coopertus est ut non remtiaret. Egressi vero mare Rubrum, deserta Sina montis occupaverunt, in quibus numquam homo habitare potuit, vel filius hominis requievit. Illic fontes amari obdulcati sunt eis ad bibendum, et per annos quadraginta annonam de coelo consecuti sunt. Ubicumque ingressi sunt sine arcu et sagitta, et absque scuto et gladio, Deus eorum pugnavit pro eis et vicit. Et non fuit qui insultaret populo isti, nisi quando recessit a cultu