comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poterat. qͥ nũꝙͣ in lecto surg̾e uł ad sedendũ
ualebat. Nũqmͣ manũ suã ad os duc̾e: nũꝙͣ
se potuit in latus aliuid declinare. Hinc ad ẜ¬
uiend̾ m̃r cũ fre aderat: et qͥcqͥd ex elemosi¬
nis potuiss acciꝑe. hoc eoꝵ manib pauꝑib e.¬
rogabat. Neqͣqmͣ litt̾as nouat: s scͥpture sacre
sibunet codices emerat ⁊ religiosos qͦsq in
hospitalitate suscipiens. Hos corã se leg̾e stu
diose faciebat. Etm̃ q ẽ ut iuxͣ mod̾ suũ plene
sacrã scͥpturã disce̾t. cũ sic̾ dixi littãs funditꝰ
ignoraret. Studebat in dolore semꝑ grãs a¬
gere. Hymuis dei et laudib dieb a noctib ua¬
care. S cũ iam tẽpꝰ eẽt ut tanta eiꝰ paciencia
remunari debuisset: m̃broꝵ dolor ad nitalia
rediit. Cũq se mortiam ꝓximũ agnonit: ꝑe¬
gͥnos uiros atq ĩ hospitalitate susceptos am¬
monuit ut surg̾ent. ⁊ cũ eo psalmos ꝓ expec¬
tatione exitus decantarẽt. Cũq cũ eis ⁊ ipẽ

Expanded text:
sed ne unquam in lecto surgere vel ad sedendum valebat. Nunquam manum suam ad os ducere, nec se potuit in latus aliud declinare. Quidquid erviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosyna potuisset accipere, hoc eorum manibus pauperibus erogabat. Nequaquam litteras noverat, sed Scripturae sacrae sibimet Codices emerat, et religiosos quosque in hospitalitatem suscipiens, hos coram se studiose legere faciebat. Factumque est ut juxta modum suum plene sacram Scripturam disceret, cum, sicut dixi, litteras funditus ignoraret. Studebat semper in dolore gratias agere, hymnis Deo et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remunerari debuisset, membrorum dolor ad vitalia rediit. Cumque jam se morti proximum agnovisset, peregrinos viros, atque in hospitalitatem susceptos, admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione sui exitus decantarent. Cumque cum eis et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
cam uenerabił nimiũ inpalacio zenõ¬
nis imꝑatoris hrͣ : p̃cipue regina mira
eum reue̾ncia uen̾atur. ꝑ Et qͥs ꝯgruo
sermone possit asseqͥ aut coaceruare diu̾¬
sitates penaꝵ qͣs ex iuissu regis sui ⁊̃ ipsi
wandali in suos hoĩes ex̾tuert. Q¬

Expanded text:
am venerabilis nimium in palatio Zenonis imperatoris habetur, et praecipue regina mira eum reverentia veneratur. VII. Sed quis congruo sermone possit exsequi aut coacervare diversitates poenarum, quas ex iussu regis sui etiam ipsi Wandali in suos homines exer
Abbreviated transcription (Latin):
est mauritame maioris ciuitate ad lau¬
dem d̾i dic̾e festinẽ. Dũ sue ciuitati arri¬
anũ epm̃ ex natario cirille ad ꝑdendas
aĩas ord̾iatũ uidissẽt: omĩs simł ciuitaᷤᷤ
euectione ualide ꝓxĩo adhyspaniã ꝯfu¬
git. relictis paucissimis qͥ additũ ñ ĩnue¬
nerãt naiugand:. Quos arrianoꝵ ep̃ep
ut eos facet arrianos. S fortes ĩ dño. nõ
solũ suadẽtis in saniã irrisert̃: ueꝵ etiã
publice mist̾ia diuina ĩ domo una ꝯg̾ga
ti celebrare cepeĩt. Qd̾ ille cognoscẽs: rela¬
tionẽ occłte cartagini adu̾sus eos dirxxit
Que cũ regi in notuisset: comitẽ quedã
cũ iracũdia dirigẽs. p̾cepit ut ĩ medio
foro congregata illuc om̃t ꝓiũcia lĩguaᷤ
eis ⁊ manus dextras radicitus abscidiss.
quõ aña loquebant᷑. Set siqͥs ĩcreduł eẽ
uolu̾it: ꝑgat ñc ꝯstantinopolĩ: ⁊ ibi rep¬

Expanded text:
est Mauritaniae maioris civitate ad laudem dei insinuare festinemus. Dum suae civitati Arrianum episcopum ex notario Cyrilae ad perdendas animas ordinatum uidissent, omnis simul ciuitas eueetione nauali de proximo ad Hispaniam confugiuit relictis paucissimis, qui aditum non inuenerant nauigandi. Quos Arrianorum episut eos faceret Arrianos. Sed fortes in domino non solum suadentis insaniam inriserunt, uerum etiam publice mysteria diuina in doti celebrare coeperunt. Quod ille cognoscens relationem occulte Carthaginem adversus eos direxit. Quae cum regi innotuisset, comitem quendam cum iracundia dirigens praecepit ut in medio foro, congregata illuc omni provincia, linguas eis et manus dextras radicitus abscidisset.quomodo antea loquebantur. Sed si quis incredulus esse voluerit, pergat nunc Constantinopolim, et ib
Abbreviated transcription (Latin):
et or̃onib transegisset: ascõ ualeri¬
tis suscepit. Qui statim monasteriũ
cłicoꝵ instituit: et cepit iiu̾e scd̃ rͣm
rianꝰ ordinator eiꝰ exultabat. ub̃ius
hoĩem sibi datum talẽ dĩnitus: q̃ ĩ doc¬
trina sana edificare ecc̃am eẽt ỹdoneꝰ.
Unde et ip̃e ualerius qr grecꝰ erat uidẽs
se ĩ latina lingua ⁊ litt̾is minꝰ doctum.
bõ angustino potestatẽ dedit ꝯͣ usum
orientał ecc̃e corã se ĩecc̃a p̃dicare. Uñ
ꝯei multi ep̃i derogarẽt. ille lingͣs ob¬
trectancium ñ curabat dũ mͦ ꝑ eũ fierz.
ꝙ a se ip̃o ĩpleri plenarie. ñ ualebat. In¬
terea sanctus ualerius metuens. nẽ ab
si ecc̃e augustinũ licet modis oĩb re¬
nitentẽ. ꝓmoueri ꝑmitt̾et ĩpastorẽ.
Quo fc̃o ꝯtanta ĩstancia om̃s h̾eticos
libris. et epłis et disputatõnib debel¬
labat: ꝙ seuictos erubescẽtes ⁊ augm̃¬
tis ecc̃e inuidẽtes. grauissimas it ĩtole¬
rabiles ꝑsecutõnes unitati ecc̃e ĩfere¬

Expanded text:
et orationibus transegisset, a sancto Valeritis suscepit. Qui statim monasterium clericorum instituit et cepit uiuere secundumrius ordinator eius exultabat uberius hominem sibi talem datum diuinitus, qui in doctrina sana edificare ecclesiam esset ydoneus. Vnde ipse Valerius quia Grecus erat, uidens se in latina lingua et litteris minus doctum, beato Augustino potestatem dedit contra usum orientalis ecclesie coram se in ecclesia predicare. Vnde cum multi episcopi derogarent, ille linguas obtrectantium non curabat, dum modo per eum fieret quod a se ipso impleri plenarie non ualebat. Interea metuens sanctus Valerius ne ab asi ecclesie Augustinum licet modis omnibus renitentem promoueri permitteret in pastorem. Quo facto, cum tanta instantia omnes hereticos libris et epistolis et disputationibus debellabat, quod se uictos erubescentes et augmentis ecclesie inuidentes grauissimas et intolerabiles persecutiones unitati ecclesie infere
Abbreviated transcription (Latin):
le. sleq ħ dicens me ip̃m in ꝯstancie re¬
darguo. dampnoq ꝙ facio: ut frustͣ
uidear ad exemplũ abrahã ⁊ meos ⁊ pa¬
triam reliqͥsse. s ñ audto dĩ om̃ipoten¬
tiam angusto fine elude̾: ⁊ coartare
credenciũ. ñ iocoꝵ cliu̾sitatib. s fidei me¬

Expanded text:
e vero hoc dicens, memetipsum inconstantiae redarguo, damnoque quod facio: ut frustra videar ad exemplum Abraham, et meos et patriam reliquisse: sed non audeo Dei omnipotentiam angusto fine concludere, et coarctare credentium, non locorum diversitatib
Abbreviated transcription (Latin):
xx. spõs exiliauit: ergaqͦs symachꝰ pp ma¬
nũ sue lib̾alitatis benuole ex̾cuit. Hacꝑ
anis pro uera fide ꝑpessus diutino ĩ sar.¬
deniam exilio materat᷑. Cet̾m ĩ affrica o¬
limpiꝰ qͥdam dũ in balneis scãm t̾nitatẽ
blasphemaret: ignito iacło celitꝰ ueniẽ¬
deuterꝰ arrianꝰ ep̃c barbã quẽdã baptiza¬
ret. ⁊ male distingũes tͥnitatẽ dicet bap¬
tizo te barba in noĩe prĩs ꝑ filiũ in spũ
racenoꝵ ab orthodoxis baptizatꝰ cũ eum
ueslent euticiani seduc̾e: refellit eos hac
fabulosa ĩcluctõe dicens. qd̵ litta̾s acceꝑit
michalẽ archangłm mortuũ eẽ. Ilłq respõ¬
dentib hoc ĩpossibile ẽẽ. ꝙ angłi sint ĩ pas

Expanded text:
pos exiliavit; contra quos Simmacus papa manum suae liberalitatis benivole exeruit. Hac anis pro vera fide perpessus, diutino in Sardiniam exilio maceratur. Rothilimpius quidam, dum in balneis in sanctam Trinitatem blasphemaret, ignito jaculo caelitus venienDeuterus Arrianus episcopus Barbam quendam baptizaret, et male distinguens Trinitatem, diceret: Baptizo te, Barba, in nomine Patris per Filium in Spiritu racenorum ab orthodoxis baptizatus, cum eum vellent Euticiani seducere, refellit eos hac fabulosa inductione, dicens quod litteras acceperit, Michaelem archangelum mortuum esse; illisque respondentibus, hoc imp
Abbreviated transcription (Latin):
maximũ. ferocis ingenii . xui¬
uirũ et bellorsi ciuilium uictoriam.
adulatõ notaret᷑. seq de geni ĩ ꝯstan¬
cia regie clientele sacerdotas dignitaᷤᷤ
subdidisset. Insolo martĩno apłica
auctoritas permanebat. Nam et si ꝓ
aliquib supplicand̃ regi fuit: ĩꝑa¬
freq̃nt̾ rogatus abstinuit: dicens se¬
ĩperatores unum regno alterum uita
priuasset. postremo ꝯ maximꝰ se non
sponte sumpsisse imꝑium affirmarz
s ĩpositam sibi amilitib diuino nu¬
tu regni necessitatẽ armis defendiss.¬

Expanded text:
Maximum, ferocis ingenii uirum et bellorum ciuilium uictoria eladulatio notaretur seque degenere inconstantia regiae clientelae sacerdotalis dignitas sudignitas permanebat. Nam etsi pro aliquibus supplicandum regi fuit, imperafrequentimperatores, unum regno, alterum vita expulisset. Postremo, cum Maximus se non sponte sumpsisse imperium affirmaret, sed impositam sibi a militibus divino nutu regni necessitatem armis defendiss
Abbreviated transcription (Latin):
uiuiũ uenit. ⁊ sellula iuxta regem.
posita ꝯsedit. Ad medium fere cõui¬
uium ut moris ẽ: paterã regi mi¬
nister obtulit. Ille scõ admod̾ ep̃o
pocius dari iubet. Expectans ato ã¬
biens. ut abillius dext̾a poculũ simiet.
S martĩ ubi ebibit. pat̾am p̃sbit̾o
suo tradidit: nlłm scilicet existimãs
digniorẽ qui post se prior uiberet. n
in tegrũ sibi fore: si aut regẽ ip̃m.
aut eos. qͥ arege erant ꝓximi p̃sbi¬
tero p̃tulisset. Qd̾ fcm̃ imperator
omnesq qui tunc aderat ita admi¬
ratisunt: ut hoc ip̃m eis in quo ꝯtẽ¬
tifuerant place̾t. C onstat autẽ¬

Expanded text:
utem in sellula iuxta regem posita consederat. ad medium fere conuiuium, ut moris est, pateram regi minister obtulit. ille sancto admodum episcopo potius dari iubet, expectans adque ambiens, ut ab illius dextera poculum sumeret. sed Martinus ubi ebibit, pateram presbytero suo tradidit, nullum scilicet existimans digniorem, qui post se prior biberet, nec integrum sibi fore, si aut regem ipsum aut eos, qui a rege erant proximi, presbytero praetulisset. quod factum imperator omnesque qui tunc aderant ita admirati sunt, ut hoc ipsum eis, in quo contempti fuerant, placeret. ce
Abbreviated transcription (Latin):
me humłitate qͣ benignitate susceꝑit:
congratulatus płimũ ⁊ gauisus ĩuno.
quo tanti ẽẽt hĩtus a nobis: ꝙ̃ ꝑegrina¬
tõne suscepta expetissemꝰ. Miserũ me
suo dignatus est adhiberi. aꝙͣ mani¬
b nris ip̃e obtulit: aduesꝑam pedes

Expanded text:
me humilitate, qua benignitate susceperit, me humilitate, qua benignitate susceperit, congratulatus plurimum et gauisus in Domino, quod tanti esset habitus a nobis, quem peregrinatione suscepta expeteremus. miserum me suo dignatus esset adhibere, aquam manibus nostris ipse obtulit, ad uespe
Abbreviated transcription (Latin):
mitus. calceis auro illitis. sereno. ore.
titit. Qui cũ primo aspectu eiꝰ fuisset
hebetatus: diu multũq ambo silenci
um renu̾nt. Tñ prior dyabolus. Ag¬
ẽ dỹabolus. professionis audaciã. Mͣr¬
tine quid dubitas credere cũ uideas:
x p̃c ego sum. Tam̃ ille reuelante sibi
sp̃u: ut intelliget dyabolum ẽẽ non
et dyademate renitentẽ uenturũ ẽẽ
p̃dixit. Ego xp̃m nisi ieo hĩtu forma¬
ꝙ qua passus est. nisi crucis stigmata
p̾ferentẽ uideo uenisse ñ credam. ad hãc
uocem ille statim ut fumus euanuit.
et cellulam tanto fetore ꝯpleuit. ut
indubra indicia relinquer: dyabolũ
se fuisse. Hoc ita gestũ ut supra reta¬
limus ex ip̃ius martini ore cogno¬
uimus: ne quis forte existimet fabu¬
losum. Nam cum olim audita fide eiꝰ
iam ardebat animus uitam illiꝰ. scͥbere.
partim ab ip̃o. in qͣntũ ille interrogari
potuit sciscitati sumꝰ partim ab hiis qͥ
inter fuerant uł sciebant cognouimꝰ.
Quo quidem tempore credi ñ pot̾. quia

Expanded text:
mitus, calceis auro illitis, sereno ore, umque Martinus primo aspectu eius fuisset hebetatus, diu multum silentium ambo tenuerunt. tum prior diabolus: \'agest diabolus professionis audaciam: \'Martine, quid dubitas credere, cum uideas? Christus ego sum\\ tum ille, reuelante sibi spiritu, ut intellegeret diabolum esse, non nec diademate renidentem uenturum esse praedixit: ego Christum nisi in eo habitu formaque, qua passus est, nisi crucis stigmata praeferentem uenisse non credam . ad hanc ille uocem statim ut fumus euanuit et cellulam tanto foetore conpleuit, ut indubia indicia relinqueret diabolum se fuisse. hoc itaque gestum, ut supra rettuli, ex ipsius Martini ore cognoui, ne quis forte existimet fabulosum. Nam cum olim audita fide eiusuia iam ardebat animus uitam illius scribere, partim ab ipso, in quantum ille interrogari potuit, sciscitati sumus, partim ab his, qui interfuerant uel sciebant, cognouimus. quo quidem tempore credi non potest, qua
Abbreviated transcription (Latin):
qui minimis urget᷑: uelut siegregio
ĩp̃ssos reprehendat ĩcorpore nenos
hoc est. ꝙ aliis uerbis ꝓpħa significat.
ni ad uillicũ negligentẽ. Iara te u̾be¬
rib euecassẽ nisi iratus eẽm. Ira .n.

Expanded text:
qui minimis urguetur, uelut si egregio inspersos reprehendas corpore naeuos. hoc est, quod aliis uerbis os prophetae significat: ni ad uilicum neglegentem: \'iam te uerberibus enecassem, nisi iratus essem\'. ira enim
Abbreviated transcription (Latin):
strum ẽ uõluptatis ardorẽ maiore xp̃i
amore restinguere. ⁊ lasciuens iumẽtũ
frenis medie subiugare: ut ñlibidinẽ.
rũ sũ ista: ut hoĩem ẽẽ te nou̾is: ⁊ passio¬
nib humanis nͥ cau̾is sb̃iace̾. De eodẽ
humanicũsti fc̃ĩ sumꝰ luto. hisdẽ ꝯpacti
exordiis. Inserico ⁊ ĩpannis: eadẽ libido
dñatur: Nec regũ purpuras timet. nͦ
mendicanciũ speruit squalorẽ. Multaꝙ
meliꝰ ẽ stomachũ te dolere ꝙͣ mentẽ. ĩpe¬
rare corpori ꝙͣ seruire. gressu uacillare
dia. Cauend̾ ẽ uuluꝰ. ꝙ dolore curat᷑. Ali¬
ud ẽ integra naue et saluis mercib
portũ salutis intrare: Aliud nud̾ hẽre
tabule. et crebris fluctuũ recursib ad
asprima saxa collidi. Nesciat iudua
digamie ĩdulgenciam: nec nou̾it illd̃
apłi. meluis ẽ nubere ꝙͣ uri. tolle ꝙ pes¬

Expanded text:
rum est voluptatis ardorem majori Dei amore restinguere, et lasciviens jumentum frenis inediae subjugare, ut non libidinem, e noueris et passionibus humanis, nisi caueris, subiacere. de eodem cuncti facti sumus luto, isdem conpacti exordiis: et in serico et in pannis eadem libido dominatur nec regum purpuras timet nec mendicantium spernit squalorem multoque melius est stomachum te dolere quam mentem, imperare corpori quam seruire, gressu uacillare dia. cauendum est uulnus, quod dolore curatur. aliud est integra naui et saluis mercibus portum salutis intrare, aliud nudum haerere tabulae et crebris fluctuum recursibus ad asperrima saxa conlidi, nesciat uidua digamiae indulgentiam nec nouerit illud apostoli: melius est nubere quam uri. tolle,
Abbreviated transcription (Latin):
emper ĩmanib tui diuina sit lec¬
tõ ⁊ tam crebre or̃ones. ut omĩes
cogitatõnũ sagitte. Quib adolescẽti¬
a percuti solet: huiꝰcemodi clipeo repel¬
lant᷑. Difficile ẽ qͥn pociꝰ ĩpossibile ꝑ¬
turbatõnũ uiciis carere ꝙ̃piam: eo¬

Expanded text:
emper in manibus tuis diuina sit lectio et tam crebrae orationes, ut omnes cogitationum sagittae, quibus adulescentia percuti solet, huiusce modi clipeo repellantur. difficile est, quin potius inpossibile, perturbationum initiis carere quempiam,
Abbreviated transcription (Latin):
lũ ñ stantib coronam. s iacẽtib mañ
porrig̾e. Uide qͣlia sint scd̾a ĩt̾imonia:
q̃ lupanarib p̾ferũt᷑. Quia declina¬
uerunt ait q̃dam post sathanã. Idõ ado¬
lescentula uidua q̃se ñ pot̾ ꝯtin̾e uel
ñ uult: maritũ pocius accipiat. ꝙͣ dỹ¬
abolum.

Expanded text:
manum porrigere. uide, qualia sint secunda matrimonia, quae lupanaribus praeferuntur, quia declinauerunt quaedam post satanan. ideo adulescentula uidua, quae se non potest continere uel non uult, maritum potius accipiat quam diabolum.
Abbreviated transcription (Latin):
dantõri tristicia absorberetur frat̾.
rogatus adolescens suꝑ cogitatõib
pristinis. an adhuc molestie ad sũ-
aduitore suꝑass: philosophi scl̃i so¬
lent amorẽ uet̾em amore nouo qͣi
clauũ clauo expelłe. Qd̃ ⁊ assuero
regi .uii. pͥncipes. fec̾e ꝑsarũ: ut uasti
tur: nos amore uͥtutũ uitia suꝑemꝰ.
Declina a malo ⁊ fac bonũ. q̃re pa. ⁊¬

Expanded text:
dantiori tristitia absorberetur frater.dantiori tristitia absorberetur frater.rrogatus adulescens super cogitationibus pristinis, an adhuc molestiae aliquidadiutore superasset? Philosophi saeculi solent amorem ueterem amore nono quasi clauum clauo expellere. quod et Asuero septem principes fecere Persarum, ut Uasti tur, nos amore uirtutum uitia superemus. declina, ait, a malo et fac bonum; quaere pa
Abbreviated transcription (Latin):
cic̾onis q fluiuos. gͣuitatẽq fonto¬
nis. ⁊ leuitatẽ pliuii alphabetũ dis¬
cerẽ. studencia anhelancia q u̾ba
meditarer. Qͥd ibi laboris insũpse¬
rim. quid sustim̾um difficultatis.
quociens desꝑau̾im. qͦciens q cessa¬
u̾̃im ⁊ ꝯtentione discendi rursus ĩ¬
ceꝑim testis ẽ ꝯscĩa tam m̾a qͥ passꝰ
sum. ꝙͣ eoꝵ qͥ mecũ duxer̃t̃ uitam.
⁊ gr̃as ago dõ: qd de amaro sem̾e¬
litt̾arũ dulces fructꝰ capio. Dicam
⁊ aluid. quod in egypto iud̃im. Gre¬
cus adolescens erat in cenobio. qui
nlła abstinẽtia ulła oꝑis magnitu¬
dine flãmã pot̾at crͣns extinguere.
hũc piditantẽ pr mõast̾ii hac arte
irrogatas iniurias. pͥmꝰ ueniret
ad querimonias nocati testes. ꝓ eo
loquebant᷑ qͥ ꝯtumeliã fec̾at. flere
ille ⁊ͣ m̃daciũ cepit: ulłs aliꝰ credere
u̾itati. Solus pr̃ defensionẽ suam
callide oppon̾e studuit: ne habun¬

Expanded text:
Ciceronisque fluuios grauitatemque FrontoCiceronisque fluuios grauitatemque Frontonis et lenitatem Plinii alphabetum discerem, stridentia anhelantiaque uerba meditarer. quid ibi laboris insumpserim, quid sustinuerim difficultatis, quotiens desperauerim quotiensque cessauerim et contentione discendi rursus inceperim, testis est conscientia tam mea, qui passus sum, quam eorum, qui mecum duxere uitam. et gratias ago dolitterarum dulces fructus capio. Dicam et aliud, quid in Aegyptio viderim. Graecus adulescens erat in eoenobio, qui nulla continentiae, nulla operis magnitudine flammam poterat carnis extinguere. hunc periclitantem pater monasterii hac arte inrogatam iniuriam primus ueniret ad querimonias. uocati testes pro eo loquebantur, qui contumeliam fecerat. flere ille contra mendacium; nullus alius credere ueritati, solus pater defensionem suam callide opponere, ne abun
Abbreviated transcription (Latin):
assistas. inserant᷑ in fructuose arbo¬
res uł gemĩs uł surcłis ut ꝑuo ptꝰ
tp̃r laboris tui dulcia poma decerpaͦ.
Apũ fabricare area: ad qͣs te mutũt
salõis ꝓu̾bia. Et mo̾ast̾ioꝵ ordinẽ
ad regiam disciplinã ĩꝑuis disce cor¬
porib. Cexant᷑ ⁊ lina capiendis pis¬
cib. Scͥbant᷑ ⁊ libri. ut ⁊ manꝰ oꝑet᷑
cibos ⁊ aĩa lectõe saciet᷑. In desideriis
eiũ ẽ om̃is ociosus. Egyptõꝵ mona-¬
steria hũc morẽ tenẽt. ut nlłm abs
oꝑe ac labore suscipiant: ñ tã ꝓp̃ nic¬
pernitõsis cogitatõib ⁊ instar forni¬
cantis ihrłm om̃i tͣnseunti diuari¬
cet pedes suos. Dũ eẽm iuuenis ⁊ so¬
litudinis me deserta uallarent. incẽ¬
tiua uicioꝵ ardorẽq nat᷑e fr̾e ñ pote¬
ram. Que cũ crebris ieiuniis frã¬
gerem: mens tñ cogitatõib estua-¬
bat. Ad ꝙͣ ebdomãdã cuidã fr̃i qui
ex hebreis credid̾at me in discipli-¬
nam dedi: ut ptꝰ qnͣtiliani accumĩa

Expanded text:
arua. inserantur infructuosae arbores uel gemmis uel surculis, ut paruo post tempore laboris tui dulcia poma decerpas. apum fabricare aluearia, ad quas te mittunt Prouerbia, et monasteriorum ordinem ac regiam disciplinam in paruis disce corporibus. texantur et lina capiendis piscibus, scribantur libri, ut et manus operetur cibos et anima lectione saturetur. in desideriis est omnis otiosus. Aegyptiorum monasteria hunc morem tenent, ut nullum absque opere ac labore suscipiant, non tam pperniciosis cogitationibus et instar fornicantis Hierusalem omni transeunti diuaricet pedes suos. Dum essem iuuenis et solitudinis me deserta uallarent, incentiua uitiorum ardoremque naturae ferre non poteram; quae cum crebris ieiuniis frangerem, mens tamen cogitationibus aestuabat. ad quam edomandam cuidam fratri, qui ex Hebraeis crediderat, me in disciplinam dedi, ut post Quintiliani acumina
Abbreviated transcription (Latin):
Corpũs ꝑit̾ animꝰ q tendat ad dñm.
Iram unce pacĩam. ama scĩam sc̃p¬
turarũ. ⁊ crͣnis uicia ñ amab̾. Ne
uacet mens tua uariis ꝑturbatõi¬
bus: que si pectori insederint. dña¬
bunt᷑ tui. ⁊ te declucent ad delictũ
maximũ. Fãc ⁊ aͥd oꝑis ut semꝑ te
dẏabłs inueniat occupatũ. uł fiscel

Expanded text:
 animusque tendatur ad dominum. iram uince patientia; ama scientiam scripturarum et carnis uitia non amabis. nec uacet mens tua uariis perturbationibus, quae, si pectori insederint, dominabuntur tui et te deducent ad delictum maximum. fac et aliquid operis, ut semper te diabolus inueniat occupatum. si apostol
Abbreviated transcription (Latin):
nus extollitur: qͥnich̾ in fr̃em aliud
tm̃ uidicia rep̃hendit. ħ gͦ ẽ illa sursũ
gͥminans amaritudĩs radix: que se
erigens ad suꝑna ĩ ꝯtumeliã ip̃ius
qui bona hoĩ ꝯfert tẽdit austoris.
Nec ꝙ̃ ꝙ̃ moueat: ꝙ deus missurũ se
iudicio ut dũ bona data humilib ⁊
qͣi ab ip̃o missa ꝑcuciat et ꝯsumat
ĩuidia scd̾m illud. Ip̃i me ad emula¬
tõnem it. ⁊c̾.

Expanded text:
liud tantum iudicia reprehendit. haec ergo est illa sursum germinans amaritudinis radix, quae se erigens ad superna ad contumeliam ipsius qui bona homini confert tendit auctoris. nec quemquam moueat quod deus missurum se iudicio est, ut dum bona data humilibus cquasi ab ipso missa percutiat et consumat inuidia secundum illud: ipsi me ad aemulationem i
Abbreviated transcription (Latin):
lorum. apparuit inter quos una buba¬
bere fluelat interram. Subrecti ergo¬
me ĩquit et labia mea ferinis ub̾ib
in os meũ exp̃ssurꝰ apposur. donec ad sa¬
subsecuta ubera ei sua p̃bebat nec ꝓ
prium fetum illius sancti ꝯtemplatõe
suscpiebat. Alio tempore dum ad re¬
quiẽ monachoꝵ puteũ fac̾et: aspidis¬
eam et utraq manu ab ore distẽtã.
sudit mediam: dicens ei. Cum te nõ
miseris deus meus. cur ausa es. huc
uenire.¬

Expanded text:
odi greges inter quos una de bubabere fluebat in terram. Subjeci me ergo, inquit, et labia ferinis uberibus in eos meum expressurus apposui, quousque ad sasubsecuta, ubera eidem sua praebebat, neque proprium fetum sancti illius contemplatione suscipiens. Alio rursus tempore dum ad requiem monachorum puteum facit, ieam, et utraque manu ab ore distentam, scidit mediam, dicens ei: Cum te non miserit Deus meus, cur ausa es huc venire
Abbreviated transcription (Latin):
lius. Ille xͥanos oculos pociꝰ scandali¬
zent que purpurisso ⁊ quib dã fucis
ora oculosq depĩgũt. Quaꝵ facies gy¬
psec. ⁊ nunio candore deformes: ydola
mencit᷑. Quib si forte ĩpuidens
lacrimaꝵ stilla eruꝑit: sulco defluit.
struunt et p̃teritam iuuentutẽ intu
gregẽ. tremẽtes uirgule ꝯponuntur.
Erubescat mulier xͥana: si nature
undiq ornabatur: et totadie quid
sibi de eẽt querebat ad specłm: nũc ne¬
ce uix pot̾at. Nunc adorand̾̃ festina.
ta purgat᷑. Pulla ẽ tunica: minus
ꝯhumi iacu̾it sordidat᷑. Soccus iulior¬
⁊ amator p̃ciũ calceoꝵ egentib dat᷑.
Cingłm uero auro gẽmisq distinctũ.¬

Expanded text:
is. illae Christianos oculos potius scandalizent, quae purpurisso et quibusdam fucis ora oculosque depingunt, quarum facies gypseae et nimio candore deformes idola mentiuntur, quibus si forte inprouidens lacrimarum stilla eruperit, sulco defluit, instruunt et praeteritam iuuentutem in rugregem trementes uirgunculae conponuntur. erubescat mulier Christiana, si naturae us ornabatur, et die tota quid sibi deesset, quaerebat ad speculum. Nunc lcere vix poterat. Nunc ad orandum festina ant. Pulla est tunica: minus, cum humi iacuerit, sordidatur. Soccus vilior: amatorum pretium calceorum egentibus largietur. Cingulum non auro gemmisque distinctu
Abbreviated transcription (Latin):
corpore: sanior animo solitudinem.
putabat delicias: et inurbe turbida. ĩ¬
seuitate iocundius: nich iocunditate
seuerĩ. nich̾ suauitate t̾sti. nich t̾sticia
suauĩ. Ita pallor infacie ẽ: ut conti
nencia iudicet ñ redoleat ostentarõem.
Sermo silens. ⁊ silenciũ loq̃ns: nec atus.
nec tardus. incessus. Idem sem per hĩtus
neglecta mundicies. inculta uestis: ⁊ cul¬
tus ip̃e sine cultu. Sola uite sue qͣlitate ꝓ¬
meruit. ut murbe lasciua. ⁊ boni eã pre¬
dicent: et mali detrahere ñ audeant. ui¬
due eam imitent᷑. ⁊ uirgines. maritate
colant. noxie timeant: sacerdotes susci¬
piant.
ad marcellam de urbe secedendũ. lixxuii.

Expanded text:
corpore, anima sanior, solitudinem putaret esse delicias, et in urbe turbida inseveritate jucundius, nihil jucunditate severius, nihil suavitate tristius, nihil tristitia suavius. Ita pallor in facie est, ut nentiam indicet, non redoleat ostentationem. Sermo silens, et silentium loquens. Nec citus, nec tardus incessus. Idem semper habitus. Neglecta mundities, et inculta veste, cultus ipse sine cultu. Sola vitae suae aequalitate promeruit, ut in Urbe pompadicent, et mali detrahere non audeant. Viduae eam imitentur et virgines, maritae colant, noxiae timeant, suspiciant EAMDEM MARCELLAM, De dece
Abbreviated transcription (Latin):
Esuus qͦ tuburcane ciuitatis maio¬
riͦs gn̾osi et nobilis iuri pro xp̃o quas
ꝑtulerit qͥs explicet penas: Qui post cedes
ĩnumabiliũ fuitium trocheis freg̃tib ele¬
uatus dũ totã per urbẽ pend̾et: nũc ĩ sub¬
lime sublatꝰ et ictu cełi demissus. it̾m can¬
nabinis suꝑsilices plateaꝵ pond̾e corꝑisue¬
uiens. ut lapis sr̃ lapides corruebat. Set
et sepiꝰ tractũ et lapidib acutissimis de¬
ne amici cuiꝰdã su secreta nudaret. In ci¬

Expanded text:
uoque Tuburbitanae ciuitatis maioris, generosi et nobilis uiri, pro Christo quas pertulit quis explicet poenas ? Qui post caedes innumerabilium fustium trocleis frequentibus eleuatus dum totam per urbem penderet, nunc in sublime tollentes, ictu celeri dimissis iterum caanabinis super silices platearum pondere corporis ueniens ut lapis super lapides conruebat; sed et saepius tractus et lapidibus acutissimis dene amici cuiusdam sui secreta nudaret;
Abbreviated transcription (Latin):
re. Ubi quedã matrona autrix sui nois
uictoria. dũ in consptu uulgi ꝯtinuato s̾¬
pẽdio ꝯcremaret᷑ a marito iam ꝑdito filiis
p̃sentib tałr rogabat᷑. Qͥd pat̾is ꝯuĩx. Si
me despicis: uł hoꝵ qͦs genuisti miser̾e.
Impia ꝑuuloꝵ qͣre obliuiscĩs ut̾i tui. et
pro nichilo ducis quos cũ gemitu peꝑisti:
Ubi sunt fed̾a ⁊iugalis amoris: Ubi societa¬
tis uincła que int̾ nos duclũ honestatis
iuire tabłe ꝯscͥpte fuert̃: Respice q̃so fili¬
os ac maritũ. et regie uissioĩs ĩplere fes¬
tina p̾ceptũ. ut ĩminẽtia adhuc tormẽ¬
ta lucreris simł ⁊ tͥ doneris ⁊ lib̾is no¬
stris. Sed illa nec filioꝵ fletꝰ nec serpẽtis
audiẽs blanditãeta: affectũ ocłoꝵ alciꝰ ele¬
uans at̾ra. mũdũcum sius desideriis cõ
auulsis humĩs ⁊̃ qui cruciabãt ꝯspice̾nit
tã. que pꝰea retulit qnͣdã sͥ uͥginẽ astitisse
Datꝙ tetigisse m̃bra singła: ⁊ ilico fuisse sal¬
natã.

Expanded text:
matrona, auctrix sui nominis Victoria, dum in conspectu vulgi continuato suspendio cremaretur, a marito iam perdito filiis praesentibus taliter rogabatur: , quid pateris coniux? si me despicis, vel horum quos genuisti miserere impia parvulorum. quare oblivisceris uteri tui et pro nihilo ducis quos cum gemitu peperisti? ubi sunt foedera coniugalis amoris? ubi societatis vincula, quae inter nos dudum honestatis iure tabulae conscriptae fecerunt? Respice, quaeso, filios ac maritum et regiae iussionis implere festina praeceptum, ut et inminentia adhuo tormenta lucreris, simul et mihi doneris et liberis nostris. Sed illa nec filiorum fletus nec serpentis audiens blandimenta, adfectum multo altius elevans a terra, mundum cum suis deavulsis humeris, etiam qui cruciabant conspicerent tam. Quae postea retulit quamdam sibi virginem astitisse, atque tetigisse membra singula, et illico fuisse sanatam.
Abbreviated transcription (Latin):
reminiscimur: s uelud ceram calore soliᷤᷤ
ita eos rõne mollitos et ĩtercedente salu¬
briore ꝯsilio meliorib ꝑtib sine hesita¬
tõne cessisse. Quoscũꝙ aũt uidimꝰ defi¬
nitõnib suis ꝑtinacit̃ in herere: irratõ¬
nabiles semper ꝓbauimꝰ ac discretõnis
datis sine quib ñ pot nr̃a salus omĩuo
persistere ista decreuimꝰ: s de hiis q̃ sũ peri¬
culo status nr̃i relaxare possumꝰ uł ter̾e.
ut puta de ĩremiss o rigore ieunii: de
uini sũ olei ꝑpetua abstinencia: de ꝓgres¬
su cellule penitus cohibendo delectõnis
seu meditatõnis incessabrli iugitate.¬

Expanded text:
reminiscimur; sed velut ceram calore solis, reminiscimur; sed velut ceram calore solis, ita eos ratione mollitos, et intercedente salubriore consilio melioribus partibus sine haesitatione cessisse. Quoscumque autem vidimus definitionibus suis pertinaciter inhaerere, irrationabiles semper probavimus ac discretionis datis, sine quibus non potest nostra salus omnino subsistere, ista decernimus, sed de his quae sine periculo status nostri uel relaxare possumus uel tenere: ut puta de inremisso rigore ieiunii, de uini siue olei perpetua abstinentia, de progressu cellulae penitus cohibendo, de lectionis seu meditationis incessabili iugitate
Abbreviated transcription (Latin):
setmonẽ. Que utiq ñ obaliam credim᷑
nisiut istis erudiamͣ exẽplis indefinitõ¬
bitrio nr̃o debere sb̾ic̾e. et ita iudicium
nr̃m aboĩ legis uinło liberũ ꝯseruare.
ut ꝓmptũ sit ad scd̾m qͦcũꝙ uocaui̾t sa¬
lubre ꝯsilium: nec differat ac recuset.¬
ad id ꝙ utilius discretõ salutaris ĩueru̾t
absꝙ ulla cũctatõne trãsire. Et ut ad
sublimiora adhuc ascendam exẽpla: dõ¬
Repente loquar aduersus gẽtes. ⁊c̾. Nec
illius p̃cepti utilitas ẽ silenda: ꝙ etiã si in¬
stigante ira uł qubet alia passione sacͣ¬
mento nos aliquo iũxerimus. Cõꝑanda¬
est illa res ꝙͣ statuimus huic ad ꝙͣ trãsi¬
re ꝯpellummͣ: atq ad eam sine cũctatõe est¬
ẽ transeund̃ q̃ superueniente saniore tͣt¬
tatu: iustior fu̾it iudicata. Rectiꝰ ẽ enim
oris ac pie subire iacturã. Demq nũꝙͣ tõ¬
nabiles ac ꝓbatos pr̃es duros aut irr̃euo¬
cabiles in huĩcemodi definitõnib fuisse

Expanded text:
tur. quae utique non ob aliam credimusnisi ut istis erudiamur exemplis in definitiobitrio nostro debere subicere et ita iudicium nostrum ab omni legis uinculo liberum conseruare, ut promptum sit ad sequendum quocumque uocauerit salubre ad id quod utilius discretio salutaris invenerit absque ulla cunctatione transire. Et ut ad sublimiora adhuc ascendamus exempla, drepente loquar aduersus gentem et illius praecepti utilitas est silenda, quod etiam si instigante ira uel qualibet alia passione sacramento nos aliquo uinierimus, quod aest illa res quam statuimus, huic ad quam transire compellimur, atque ad eam sine cunctatione est transeundum, quae superveniente seniorum tractatu, justior fuerit judicata. Rectius enim esoris ac piae subire jacturam. Denique numquam rationabiles ac probatos patres duros aut irrevocabiles in hujusmodi definitionibus fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
uero corporalib exerciciis q̃ ad modicũ
ut si qua suꝑueu̾it cercior pietatis occa¬
sio q̃ illa suadeat relaxari: nulla prohus lege
teneamur. s pt̾missis eis adutiliora libere.
transeamus. Pte figens si quidem sibi le¬
potuss: sinc̃citas fortasse ꝯpulerit uelud̃¬

Expanded text:
uero corporalibus exercitiis, quae ad modicum ut si qua superuenerit certior pietatis occasio quae illa suadeat relaxari, nulla super his lege teneamur, sed praetermissis eis ad utiliora libere transeamus. potuisset, si necessitas fortasse conpulerit, u
Abbreviated transcription (Latin):
hiis qui post honorati exitũ monast̾ii regi¬
men tenebat. contra eundẽ libertinũ ingͣ
d̾et. Et qr uirgam qua eũ ferire posset m̾i¬
me ĩuenit: ꝯp̃henso scabello subpedaneo
ei caput ⁊ faciem cũtũdit: totũq illiꝰ itul¬
tum tumẽtẽ et liuicdum reddidit. Qͥ ue¬
hement̾ cesꝰ. ad statũ ꝓpͥum tacitꝰ recessit.
Cũq ille ꝓ utilitate moaft̾i ad constitu¬
tionẽ cause egressus fuisset. Multi uiri
bus ille dicebat. hesterno sero pcc̃is meis
facientib in scabello subpedaneo impegi:
atq hoc ꝑtuli. Sitq uir sanctꝰ seruãs in pecto.¬
rehonorẽ u̾tatis ⁊ magrĩ: nec prĩs ꝓdebat
liciũ. nͨ falsitatis incurrebat pct̾m.

Expanded text:
ilis Honorati exitum monasterii regimen tenebat, contra eumdem venerabilem Libederet. Et quia virgam qua eum ferire posset, minime invenit, comprehenso scabello suppedaneo, ei caput ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum reddidit: qui vehementer caesus, ad stratum proprium tacitus recCumque pro utilitate monasterii ad constitutionem causae egressus fuisset, multi viri bus ille dicebat: Hesterno die sero, peccatis meis facientibus, in scabello suppedaneo impegi, atque hoc pertuli. Sicque vir sanctus servans in pectore honorem veritatis et magistri, nec patris prodebat vitium, nec falsitatis incurrebat peccatum.
Abbreviated transcription (Latin):
nendam eam nicħ p̃iudicet ista ꝯmocio
quam ħ sola int̾dum et tamen per soporẽ.
necessitas excitarit. sciendũ tam̃ est ꝙ ita
si ꝯmota fuerint ad quietẽ ꝓpriam reducẽ¬
dam reducantur castitatis imperio ut nõ
modo ꝯillo pruritu s nec ꝯminima q̃dem
libidinis recordatõne. Et idcirco ut cum
lege animi lex quoq ꝯgruat corporalis:
etiam in ipuis aque potu ita est nimietas
castiganda ut humoris cotidiana illa col¬
lectio pigciꝰ arefc̃is ĩfluens mẽbris illum
quẽ meuitabilem putatis corporis motũ
non solum rarissimũ uer̃ etiam lentũ red¬
dat ac tepidum. frigidumq ut ita dix̾im
ignem et absq ulluis adustionis ardore
rorantẽ suscitet flaminã: instar admi¬
rabilis illius mosayce uisionis ut carnis
nr̃e rubus innoxio igne cirtundatꝰ non
urat᷑. uł sicut illoꝵ triũ iuuenũ quib
rorante sp̃u fornacis chaldaice flamina
discussa est: ut illud ꝙͦ dammͦ᷑ ꝙ scĩs repro

Expanded text:
nendam eam nihil praeiudicet ista conmotio, nendam eam nihil praeiudicet ista conmotio, quam haec sola interdum et tantum per soporem necessitas excitarit, sciendum tamen est, quod ita si conmota fuerint ad quietem propriam reducam reducantur castitatis imperio, ut non modo cum nullo pruritu, sed ne cum minima quidem libidinis recordatione sedentur. Et idcirco ut cum lege animi lex quoque congruat corporalis, etiam in ipsius aquae potu ita est nimietas castiganda, ut humoris quotidiani illa collectio prius arefactis influens membris, illum quem inevitabilem putatis corporis motum, non solum rarissimum, verum etiam lentum reddat ac tepidum frigidumque ut ita dixerim ignem, et absque ullius adustionis ardore rorantem suscitet flammam, instar admirabilis illius Mosaicae visionis, ut carnis nostrae rubus innoxio igne circumdata non uratur ; vel sicut illorum trium juvenum, quibus ita rorante spiritu fornacis Chaldaicae flamma disc
Abbreviated transcription (Latin):
eunuchi carere dẽptis genitalib possũt.
sciend̃ q est ñ eis carnales estus nec effec¬
tũ libidinis s solam satiue generatõis
deesse uirtutẽ. Unde nec ab humilitate
⁊ cõtritõe cordis uł continencie districtõe
debent laxari: licet nequaꝙͣ sit discre¬
dendum minore abeis castimoniã posse
labore ꝯprehendi. Quamobrem ꝑfectio
castitatis: a laboriosis ꝯtinencie rudim̃¬
tis ꝑpetua tranquillitatis discernitur.
Het est enim uere ꝯsũmatõ castitatis q̃ ñ
impugnans carnał ꝯcupiscencie motꝰ
s horrore toto detestans uigem atq in¬
uiolabilem sui retinet puritatẽ nec po¬
test aliud quid ẽẽ ꝙͣ sanstitas. Hoc aũ
fiet quando iam desmens caro adu̾sus
sp̃m concupiscere desideriis eiꝰ uirtutiq
titudinem possidentes de qua ait. Si duo
ex uobis consenserint super t̾. ic. Quod
aũt urina ꝯuesicam iugi instillatõne re¬
pleuerit quieta etiam suscitat membra
licet ueris sectatorib puritatis ad opti¬

Expanded text:
eunuchi carere demptis genitalibus possunt, sciendum est non eis carnales aestus nec effectum libidinis, sed solam satiuae generationis deesse uirtutem. unde manifestum est neet contritione cordis uel continentiae districtione debere laxari, licet nequaquam sit discredendum minore ab eis castimoniam posse labore ac studio conprehendi. Quamobrem perfectio castitatis a laboriosis continentiae rudimentis perpetua tranquillitate discernitur. haec est enim uerae consummatio castitatis, quae non inpugnans carnalis concupiscentiae motus, sed toto horrore detestans iugem atque inuiolabilem sui retinet puritatem nec potest aliud quid esse quam sanctitas. hoc autem fiet, quando iam desinens caro aduersus spiritum concupiscere desideriis eius uirtutiqutitudinem possidentes de qua ait: si duo ex uobis consenserint super terram durina, cam uesicam iugi stillatione repleuerit, quieta suscitet membra, licet ueris sectatoribus puritatis ad obti
Abbreviated transcription (Latin):
castitas non ut arbitramini distc¬
tõnis p̃sidio: s amore sui et ꝓprie puri¬
tatis delestatõe subsistit. Non enĩ casti
resistit adu̾sitas uoluptatis. Quam o¬
brem donec pulsari uos carnis ꝯmotde
sentimus: nouerimus ad castitatis noᷤ¬
ner dum ꝑuenisse fastigia. s adhuc sb̾
infirmitate ꝯtinencie ꝯstitutos preliis

Expanded text:
castitas non, ut arbitramini, districtionis praesidio, sed amore sui et propriae puritatis delectatione subsistit. Non enim castitresistit adversitas voluptatis. brem donec pulsari nos carnis conmotione sentimus, nouerimus nos ad castitatis necdum peruenisse fastigia, sed adhuc sub infirmitate continentiae constitutos proelii
Abbreviated transcription (Latin):
tim cuncta corporalia: ad huc ascen¬
dimus interius cogitando ⁊ loꝙ̃do.
⁊ mirando oꝑa tua. Etiam uenimꝰ
ĩmentes nr̃as. et transcẽdimꝰ. eas
bulo. Et ibi uita sapĩa est: per ꝙͣ¬

Expanded text:
rram. et adhuc ascendebamus interius cogitando et loquendo et mirando opera tua et uenimus in mentes nostras et transcendimus eas,bulo, et ibi uita sapientia est, per
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ indigne. qͣre uoliusti ad modicũ głarĩ ĩ et̾
liberabunt te de camino gehenne:Dixit ⁊ a¬
lia multa. Cui maritus Rendit. Qͥd pateris
m̾adatii sui ꝯscii ⁊ detecti. fallaciã suã colorare
ĩmanitatis eoꝵ br̃ diximꝰ. hanc płimi metu¬
entes. alii se in spelũtis. alii in desertis locis
uiri uł femie. nlło s ꝯsciosese laudebant. et
ibidem nlła succͣrente sustentatione cyboꝵ. fa.¬
me uł frigore uicti. ꝯtritum ⁊ ꝯtribulatum
spm̃ exalabant: int̾ hec afflictioĩs ĩ ꝯmoda in¬
uiolate secũ fidei securitatẽ portantes. Sic enĩ
crescorrĩ pb̾r mizertane ciuitatis inspelũca
quizensis mõtis. repertꝰ est. putrescẽ cͤadau̾e
iam solutus.¬

Expanded text:
eius indigne, quare uoluisti ad modicum gloriare et inliberabunt te de camino gehennae\'? dixit et alia multa. Cui maritus respondit: cquid pateris, mendacii sui conscii et detecti fallaciam suam colorare inmanitatis eorum breuiter diximus, hanc plurimi metuentes alii se in speluncis, alii in desertis locis uiri uel feminae nullo sibi conscio sese claudebant, et ibidem nulla succurrente sustentatione ciborum fame uel frigore uicti contritum et contribulatum spiritum exalabant, inter haec adflictionis incommoda inuiolatae seeam fidei securitatem portantes. Sic enim Cresconius presbyter Mizeitanae ciuitatis in spelunca Ziquensis montis repertus est, putrescente iam solntus
Abbreviated transcription (Latin):
Ta de medicis filiis uenerabił liberati. fcm̃
ẽe ꝓbatur. Nam uissu regis cũ uxore ⁊ lib̾is
ad exilium mitti uibet᷑. Cogitauit ĩpietas
filioꝵ. Qͥ cũ uellet lib̾atus latͥmas mitt̾e
auct̾e uxoria increpatꝰ ĩ ip̃o meatu exitus sui¬
os nõ fuisse natos. Nã ⁊ ip̃os oĩo iuĩdicaturꝰ
est xpt. Nõne uides eos clamãtes ⁊ dicẽtes
egerit: tacendũ nõ est. Nam cũ ip̃a uł mari¬
tus l seorsum carcĩs tñ custodia tene̾nt᷑ ita
S olue iam duriciã tuã. Ecte uir tuus paru¬

Expanded text:
ta de filiis medici venerabilis Liberati factum esse probatur. Nam cum iussu regis cum uxore et liberis ad exilium mitti iuberetur, cogitavit impietas filiorum. Cumque vellet Liberatus lacrymas emittere, auctoritate uxoria increpatur, os non fuisse natos; nam et ipsos omnino uindicaturus est Christus. nonne uides eos clamantes et dicentesonspectu indicum egerit, tacendum non est. Nam cum ipsa uel maritus, licet seorsum, carceris tamen custodia tenerentur, ita urque illi: csolue iam duritiam tuam; ecce uir tuus paru
Abbreviated transcription (Latin):
gens mane frĩb narraret. et locum uellet os.¬
tend̾e in quo fu̾at igne cõsũpta: ip̃a flãme
combustio ita ante altare in marmorib appa¬
ruit. ac si illic eadem femina corporeo fuisset

Expanded text:
gens mane fratribus narraret, et locum vellet osgens mane fratribus narraret, et locum vellet ostendere in qua fuerat igne consumpta, ipsa flammae combustio ita ante altare in marmoribus apparuit, ac si illic eadem femina corpore fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
Ui gͣuia pcc̃a nõ depͥmũt. hoc xcui.¬
prodest mortuis si in eccͣus sepeliant᷑.
Qd̾ eoꝵ proximi quociens ad ea sacra loca cõ¬
ueniunt: suoꝵ quoꝵ sepulchra aspiciunt
recordant᷑ et pro eis p̃ces dño fundũt. Ram
qͦs pccͣa grauia depͥmũt: ñ ad solutionẽ po¬
cius qm ad maiorem dãpnatioĩs tumulũ
eoꝵ corꝑa in eccͣiis ponũtur. Qd meliꝰ ostẽ
uiter enarramꝰ. Uir nãq uite uenerabił
felix portũensis ep̃c: in sabinẽsi ꝓuincia
ortus atq enutͥtus ẽ. Qͥ ꝙͣdam sc̃imonia¬
lem feminã in loco eodem fuisse testatur:
que carnis qͥdẽ continẽtiam hũit. S lingͤ
protacitatẽ atꝙ stultiloqͥũ nõ declinauit.¬
hec gͥ defunda: atꝑ in etͣca sepulta ẽ. Nocte a
eadem: eiuscdem ectͣe custos per reuelationẽ
uidit qr declucta ante sacrli altare ꝑ mediũ
seqͣbatur: ⁊ pars una illius igne cremabatur
pars a̾ altera intacta remanebat. Cũq hoc sur¬

Expanded text:
um gravia peccata non deprimunt, hoc prodest mortuis si in ecclesiis sepeliantur, quod eorum proximi, quoties ad eadem sacra loca conveniunt, suorum quorum sepulcra aspiciunt recordantur, et pro eis Domino preces fundunt. Nam quos peccata gravia deprimunt, non ad solutionem potius quam ad majorem damnationis cumulum eorum corpora in ecclesiis ponuntur. Quod melius, viter enarremus. Vir namque vitae venerabilis, Felix Portuensis episcopus, in Sabinensi provincia ortus atque nutritus est. Qui quamdam sanctimonialem feminam in loco eodem fuisse testatur, quae carnis quidem continentiam habuit, sed linguae procacitatem atque stultiloquium non declinaHaec igitur defuncta, atque in ecclesia sepulta est. Nocte autem eadem ejusdem ecclesiae custos per revelationem vidit quia deducta ante sacrum altare per medium secabatur, et pars una illius igne cremabatur, pars autem altera intacta remanebat. Cumque hoc sur
Abbreviated transcription (Latin):
et geĩti filii ⁊ ꝓcedentis sp̃t scĩ una ẽ deitas.
ꝙͣdam ĩduxãt asserẽs filiũ ñ de prĩs sb̾geĩ
tum. s ex nlłis extãtib .i. ex nich̾o eũ sub¬
stitisse: ad hãc ĩpietatis ꝓfessionẽ q̃ ꝯtͣ fidẽ
em̾serat refellendã ⁊ peĩtꝰ abolendã. homo.¬
usion ẜmo g̾tus poĩtus ẽ. ꝙ int̾pretat᷑ uniꝰ¬

Expanded text:
et geniti filii et procedentis spiritus sancti una est deitas, dam induxerat, adserens filium non de patris substantia natum, sed ex nullis extantibus, id est ex nihilo substitisse: ad hanc impietatis professionem, quae contra fidem emerserat, refellendam et penitus abolendam homousion sermo graecus positus est, quod interpretatur uni
Abbreviated transcription (Latin):
acelestidño dispensatores se positos subdi¬
toꝵ temporaliũ cognoscãt: et tanto hũilit̾
p̃beant. qͣnto ⁊ aliena eẽ intsłigũt q̃ dispẽ¬
sant Uñ ⁊ nc̃ce ẽ ut sollicite ꝑpendant ne
ꝯmissa indigne distribuant: ne aliqua
quib nulla nec nlła qͥb aliqͣ ne multa
crucient. ne recipiende hic gr̃e intencio sb̾.¬
repat: ne datõnis lum̃e transitorie laudis
appetitꝰ extinguat ne oblatum munꝰ ꝯiũt¬
ta tͥsticia obsideat: ne ĩ bene oblato munere
ꝑeg̾int ꝑdant. Nam ne saltem aliqͥd illis
p̃beant qͥb omio cõferre nicħ debent. Au¬
diant qd̾ scͥptũ est. Da bono: et ñ receꝑis pͦ¬
trucient᷑ xꝑ̃i pauꝑes: effusis largitatib
nutͥunt hystriones. Qͥ uõ indigẽti et pͦ
catori panẽ suũ ñ qr pocõr ẽ. s qͥa homo ẽ¬

Expanded text:
elesti Domino dispensatores se positos subsidiorum temporalium agnoscant; et tanto humiliter praebeant, quanto et aliena esse intelligunt quae dispenat. Unde et necesse est ut sollicite perpendant ne commissa indigne distribuant; ne quaedam quibus nulla, ne nulla quibus quaedam; ne multa crucient; ne recipiendae hic gratiae intentio subrepat; ne dationis lumen laudis transitoriae appetitio exstinguat; ne oblatum munus conjuncta tristitia obsideat; ne in bene oblato munere peregerint perdant. Ne aebeant, quibus omnino conferre nil debent, audiant quod scriptum est: Da bono, et non receperis pcrucientur Christi pauperes, effusis largitatibus nutriunt histriones. Qui vero indigenti etiam peccatori panem suum, non quia peccator, sed quia homo e
Abbreviated transcription (Latin):
assensũ: quociens ẽ uox iusta poscenciũ.
sunt semꝑ in iuriis: facultates absẽtiũ.
⁊ quodã modo ui᷑ occasio in delictũ traħe:
Ide .xͣ. Regnantis facultas tũc ditior fit
cũ remittit ⁊ acqͥrit nobiles thesauros
fame neglecta uilitate pecunie.

Expanded text:
assensum quoties est uox iusta poscentium, sunt semper iniuriis facultates absentium et quodammodo videtur occasio in delictum trahere, i XII Regnantis facultas tunc ditior fit cum remittit et acquirit nobiles Thesauros fama neglecta utilitate pecunie.
Abbreviated transcription (Latin):
erogari p̃cepͥ. Adħ dẏachonꝰ. Uñ uicturi hodie
erogat: et unũ reseruat. Post paululũ eqͥ¬
ait. accipe que tͣclunt᷑. et intllige te fraude fe¬
cisse pauꝑib Nam si totũ qd̾ decli indigẽtib
su innotuisse pontifici

Expanded text:
erogari precepit. Ad hoc dyaconus: «Vnde uicturi hodie erogat et unum reseruat. Cumque ambularenait: 'Accipe quae traduntur et intellege, te fraudem fecisse pauperibus; nam si totum indigentibus reatus sui innotuisse pontifici
Abbreviated transcription (Latin):
decore niterent. Rursus int̾rogauit ut᷑
idem insulã xp̃iani eẽnt: an paganorũ
errorib implicati. Dcm̃ q ẽ qd̾ eẽnt pa¬
gani. at ille intimo ex corde longa trahẽs
suspiria. Heu pro dolor inqͥt qd̾tã luci
uultus hoĩes tenebraꝵ auctor possidet.
tantaq frontis sp̃e gens grata m̃tem
ab int̾nis gaudiis uacuã gestat. Nurs̃
ergo int̾rogauit qd̾ eẽt uocabłm gẽtis
illiꝰ Rensum ẽ qd̾ angli uocarent᷑. at ilłe.
bñ inqͥt. Nã et angłicã hñt faciẽ. ⁊ tales
angłoꝵ inceł decet ẽẽ toh̾edes. Qd̃ habet
inquit nom̃ ip̃a ꝓuincia de qͣ isti sũt al¬
ales. At ille. Bñ inqͥt deiri: de iraeruti.
at ille. Alludẽs ad nom̃ ait. Laudẽ deicrea.¬
genti augloꝵ ĩbritãniã aliqͦs sͥ mistros

Expanded text:
decore niterent. Rursus interrogavit utrum iidem insulani Christiani essent, an paganorum erroribus implicati. Dictumque est quod essent pagani. At ille intimo ex corde longa trahens suspiria, Heu! Proh dolor! inquit, quod tam lucidi vultus homines tenebrarum auctor possidet, tantaque frontis species aegram mentem et ab internis gaudiis vacuam gestat! Rursus ergo interrogavit quod esset vocabulum gentisrentur. At ille: Bene, inquit, nam et angelicam habent faciem, et tales angelorum in coelis decet esse cohaeredes. Quod habet, inquit, nomen illa provincia, de qua isti sunt alales. At ille: Bene, inquit, Deiri, de ira eruti, At ille alludens ad nomen ait: Laudem Dei Creagenti Anglorum in Britanniam aliquos verbi ministros,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ eum ugiles obsenabat᷑: obtinuit tñ
a negociatorib: ut in dolio suꝑ quadrigã
educ̾etur de urbe. et sic tͥcluo latuit donec
illũ orõnib et ieuiniis romanꝰ ppłs colũp¬
na lucis t̾cia nocte suꝑ eũ emissa obtinuit.
dentes quidã reclusus ꝓspexit:

Expanded text:
propter eum uigiles obseruabant, obtinuit tamen propter eum uigiles obseruabant, obtinuit tamen a negotiatoribus ut in dolio super quadrigam educeretur de urbe; et sic triduo latuit, donec ieiuniis et orationibus Romanus populus columpnam lucis tertia nocte super eum emissam obtinuit; dentes quidam reclusus aspexit.