comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sec dicit dñs ds̃. Quando congrega¬
uero domũ isrł de popłis in quib
disꝑsi sunt. scĩficabor ineis coram
gentib & habitabunt int̾ra sua quã
dedi seruo meo iacob & habitabunt
inea securi. Et edificabunt domos. plan¬
tabuntq uineas. & habitabunt confi¬
dent᷑. cũ fecero iudicia in om̃ib qui
aduersantur eis ꝑcircuitũ: & scient
quia ego dñs ds eors. l. xxii¬
N anno decimo in decimo mense. un¬
decima mensis: factum ẽ uerbum
dni ad me dicens. Fili hominis. pone
faciem tuã contra pharaonẽ regem
egypti: & ꝓpħabis de eo. & de egẽpto
uniuersa loquere & dices. Hȩc dicit
dñs ds̃. Ecce ego ad te pharao rex egy¬
pti draco magne: qui cubas in medio
& ego feci mema&. ipsum. Et ponam
frenũ in maxillis tuis: & ad glutina¬
bo pisces fluminũ tuoꝵ squamis¬

Expanded text:
ec dicit Dominus Deus quando congregavero domum Israhel de populis in quibus dispersi sunt sanctificabor in eis coram gentibus et habitabunt in terra sua quam dedi servo meo Iacob et habitabunt in ea securi et aedificabunt domos plantabuntque vineas et habitabunt confidenter cum fecero iudicia in omnibus qui adversantur eis per circuitum et scient quia ego Dominus Deus eorum in anno decimo in decimo mense undecima mensis factum est verbum Domini ad me dicens fili hominis pone faciem tuam contra Pharaonem regemAegypti; et prophetabis de eo, et de Aegypto universa: Loquere, et dices: Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego ad te Pharao rex Aegypti, draco magne, qui cubas in medio et ego feci me ipsum. Et ponam frenum in maxillis tuis: et adglutinabo pisces fluminum tuorum
Abbreviated transcription (Latin):
clamoris gubernatoꝵ tuoꝵ conturba¬
bunt᷑ classes: & descendent de nauibus
suis om̃s qui tenebant remũ. Naute &
uniũsi gubernatores maris int̾ra sta¬
bunt: & eiulabunt suꝑ te uoce magna.
& clamabunt amare. Et superiacient
puluerem capitib suis & cinere consꝑ¬
gentur: & radent suꝑ te caluitiũ & ac¬
cingentur ciliciis. Et plorabunt te ma
maritudine animae ploratu amarissimo.
& assument suꝑ te carmen lugubre &
plangent te: Quȩ ẽ ut tyrus que obmu¬
tutt in medio maris: qua in exitu nego

Expanded text:
 conturbabuntur classes et descendent de navibus suis omnes qui tenebant remum nautae et universi gubernatores maris in terra stabunt et heiulabunt super te voce magna et clamabunt amare et superiacient pulverem capitibus suis et cinere conspergentur et radent super te calvitium et accingentur ciliciis et plorabunt te in amaritudine animae ploratu amarissimo et adsument super te carmen lugubre et plangent te quae est ut Tyrus quae obmutuit in medio
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ & ꝓphabis de ea & dices. Hȩc dic̃
dñs ds̃. Ecce ego ad te sydon: & glori¬
ficabor in medio tui. Et scient quia
ego dñs. cũ fecero in ea iudicia: & scifi¬
catus fuero in ea. Et ĩmittã ei pestilen¬
tiam: & sanguinẽ in plateis eius. łt
corruent int᷑fecti in medio eiꝰ gladio

Expanded text:
et prophetabis de ea, et dices: Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego ad te, Sidon, et glorificabor in medio tui: et scient quia ego Dominus, cum fecero in ea judicia, et sanctificatus fuero in ea. Et immittam ei pestilentiam et sanguinem in plateis ejus: et corruent interfecti in medio ejus gladio
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑte gentes multas: sic̃ ascendit ma¬
re fluc tuans. Et dissipabunt mu¬
ros tyri: & destruent turres eius.
Et radam puluerẽ eius de ea: & da¬
bo eam limpidissimã petrã. Siccatio
sagenarũ erit in medio maris. qͥa ego

Expanded text:
te gentes multas, sicut ascendit mare fluctuans. Et dissipabunt muros Tyri, et destruent turres ejus: et radam pulverem ejus de ea, et dabo eam in limpidissimam petram. Siccatio sagenarum erit in medio maris, quia eg
Abbreviated transcription (Latin):
ficiã int̾fectores. & ꝑdam reliquias
maritime regionis. faciãq in eis ultio¬
nẽ magnã arguens infurore. Et scient
factusẽ sermo dñi ad me dicens. Fili ho¬
minis. ꝓ eo quod dix̃ tyrus de ierłm.
euge confracte sunt porte popłoꝵ.

Expanded text:
ficiam interfectores, et perdam reliquias maritimae regionis: Faciamque in eis ultiones magnas arguens in furore: et scient factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, pro eo quod dixit Tyrus de Jerusalem: Euge, confrac
Abbreviated transcription (Latin):
niti suꝑ repentino sonitu tuo ammi¬
rabunt᷑. Et assum̃tes suꝑ te lamentũ:
dicent tibi. Quomͦ peristi quȩ habita¬
bas inmari urbs inclita quę fuisti for¬
tis inmari cũ habitatorib tuis. quos
formidabant uniuersi: Nunc stupe¬
bunt naues indie pauoris tui. & tur¬
babuntur insulȩ inmari. eo qđ nulliᷤᷤ
egrediatur exte: quia hȩc dicit dñs¬
as. Cũ dedero te urbẽ de solatã. sic̃ ciui¬
tates quȩ non habitantur. & ad dipxero
suꝑ te abx ssũ. & oꝑuerint te aquae
multe. & detraxero te cum his qui des¬
cendunt in lacum. ad popłm sempit᷑¬
nũ. & collocauero te int̾ra nouissima.
sic̃ solitudines ueteres cum his qͥ de¬
ducunt᷑ in lacum ut ñ habiteris. porro
ta non inuenieris ultra insempiter¬

Expanded text:
o casu tuo admirabuntur. Et assumentes super te lamentum, dicent tibi: Quomodo peristi quae habitas in mari, urbs inclyta, quae fuistis fortis in mari cum habitatoribus tuis, quos formidabant universi? Nunc stupebunt naves in die pavoris tui: et turbabuntur insulae in mari, eo quod nullus egrediatur ex te. Quia haec dicit Ddedero te urbem desolatam, sicut civitates quae non habitantur: et adduxero super te abyssum, et operuerint te aquae multae: Et detraxero te cum his qui descendunt in lacum ad populum sempiternum, et collocavero te in terra novissima sicut solitudines veteres, cum his qui deducuntur in lacum, ut non habiteris: Porro ta non invenieris ultra in sempiter
Abbreviated transcription (Latin):
mis tius ad herebunt. Et ꝓiciam te
in desertum: & om̃s pisces flumimᷤ
tui. Suꝑ faciẽ terra cades: ñ collige¬
ris neq congregaberis. Bestiis t̾rae
& uolatilib cęli dedi te ad deuoran¬
dum : & scient om̃s habitatores egy¬
pti quia ego dñs. Pro eo quod fiusti
baculus harundineus domui isrł:
quando app̾henderunt te manu &
confractus es: & lacerasti omnẽ hu¬
merũ eoꝵ. &. innitentib eis suꝑ te.

Expanded text:
. Et projiciam te in desertum, et omnes pisces fluminum tuorum: super faciem terrae cades, non colligeris, neque congregaberis: hestiis terrae, et volatilibus coeli, dedi te ad devorandum: Et scient omnes habitatores Aegypti quia ego Dominus: pro eo quod fuisti baculus arundineus domui Israel. Quando apprehenderunt te manu, et confractus es, et lacerasti omnem humerum eorum: et innitentibus e
Abbreviated transcription (Latin):
ec dicit dñs ds̃. Pro eo quod dixer̃.
moab & seyr ecce sic̃ om̃s gentes
domus iuda: iccirco ego aperiã hume¬
rũ moab deciuitatib De ciuitatibus
in quã enus & de finib eius inclitas
terre. bethiesimoth & behelmeon. &
cariathaim: filios orientis cũ filiis
amon. Et dabo eam inhereditatẽ ut
ñ sit memoria ultra filioꝵ amon in
gentib & in moab faciã iudicia: &
scient quia ego dñs. Hee dicit dñs ds̃.

Expanded text:
ec dicit Dominus Deus pro eo quod dixerunt Moab et Seir ecce sicut omnes gentes domus Iuda idcirco ecce ego aperiam umerum Moab de civitatibus de civitatibus inquam eius et de finibus eius inclitas terrae Bethiesimoth et Beelmeon et Cariathaim filiis orientis cum filiis Ammon et dabo eam in hereditatem ut non sit memoria ultra filiorum Ammon in gentibus et in Moab faciam iudicia et scient quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
os & turres tuas destruet marmatu¬
ra sua. In undatione equoꝵ eius oꝑi&e
te puluis eoꝵ: asonitu equoꝵ. amiri¬
rum. & curruũ mouebuntur muri
tui. Dum ingressus fuerit portas tuad
quasi pitrottus urbis dissipate: unguliꝰ
equoꝵ suoꝵ conculcabit om̃s plateas tu¬
aS ł opłm tuũ gladio ced&: &statue tu¬
opes tuas diripient negociationes tuas
& destruent muros tuos & domos tuas
p̃olaras subuertent. Et lapides tuos &
lingna tua & puluerẽ tuũ: in medio
aquarum ponent. Et quiescere faciam
multitudinẽ cantatoꝵ tuoꝵ: & sonitꝰ
ex thararũ tuaꝵ ñ audiet᷑ amplius. Et
dabo te in limpidissimã petrã. Siccatio
sagenarũ eris nec adificaberis ultra:
quiã ego locutus sum dicit dñs ds̃.
ec dicit dñs ds̃ tyro. l¬
Numquid ñ asonitu ruine tua
& gem̾̃itu int̾fectoꝵ. tuoꝵ. cũ occisi fu

Expanded text:
armatura sua inundatione equorum eius operiet te pulvis eorum a sonitu equitum et rotarum et curruum movebuntur muri tui dum ingressus fuerit portas tuas quasi per introitus urbis dissipatae ungulis equorum suorum conculcabit omnes plateas tuas populum tuum gladio caedet et statuae tuopes tuas, diripient negotiationes tuas: Et destruent muros tuos, et domos tuas praeclaras subvertent: Et lapides tuos, et ligna tua, et pulverem tuum in medio aquarum ponent. Et quiescere faciam multitudinem canticorum tuorum, et sonitus cithararum tuarum non audietur amplius. Et dabo te in limpidissimam petram, siccatio sagenarum eris, nec aedificaberis ultra: quia ego locutus sum, ait Dominus Deus. Haec dicit Dominus Deus Tyro: Numquid non a sonitu ruinae tuae, et gemitu int
Abbreviated transcription (Latin):
tendã manũ meã suꝑ idumeã. & au¬
ferã de ea hominẽ & iumentũ : & fa¬
ciã eam desertã ab austro. Et qui st̃ in
dedan: gladio cadent. Et dabo ultionẽ
meã suꝑ idum eã: ꝑmanũ popłi mei
isrł. Et facient in edom iuxta irã meã
& furorem meũ: & scient uindic tam
meã dicit dñs ds̃. Hȩc dic̃ dñs ds̃. Pro
eo quod fecerunt uindictam palesti

Expanded text:
tendam manum meam super Idumeam et auferam de ea hominem et iumentum et faciam eam desertum ab austro et qui sunt in Daedan gladio cadent et dabo ultionem meam super Idumeam per manum populi mei Israhel et facient in Edom iuxta iram meam et furorem meum et scient vindictam meam dicit Dominus Deus haec dicit Dominus Deus pro eo quod fe
Abbreviated transcription (Latin):
te: & morieris in interitu occisoꝵ in
corde maris. Numquid dicens loque¬
ris ds̃ ego sum coram int̾ficientibus
te: cũ sis homo & non ds: In manuoc¬
cidentiũ te: morte incircũcisoꝵ mo¬
rieris. In manu alienoꝵ: quia ego lo¬
cutus sũ ait dñs ds̃.
t factus ẽ sermo dñi ad me dicens.

Expanded text:
te: et morieris in interitu occisorum in corde maris. Numquid dicens loqueris: Deus ego sum: coram interficientibus te: cum sis homo, et non Deus, in manu occidentium te? Morte incircumcisorum morieris in manu alienorum: quia ego locutus sum, ait Dominus Deus. Et factus est sermo Domini ad m
Abbreviated transcription (Latin):
auisꝰ sũ ualde. qm̃ in ueni defilis
Otius ambulantẽ in ueritate: sic̃ man¬
datũ accepimꝰ apatre. Et nc̃ rogo te
dña. non tamquã mandatũ nouũ scri¬
bens tͥ. sed qđ habuimus abinitio. ut
diligamus alterutrũ: & hec ẽ caritas.
ut ambulemꝰ scđm mandata eiꝰ¬

Expanded text:
m inveni de filiis tuis ambulantes in veritate sicut mandatum accepimus a Patre et nunc rogo te domina non tamquam mandatum novum scribens tibi sed quod habuimus ab initio ut diligamus alterutrum et haec est caritas ut ambulemus secundum mandata ei
Abbreviated transcription (Latin):
solitariã meã. Salua me exore leonis
& de cornibus unicorniũ exaudi me.
Narrabo nom̃ tuũ. fr̃ib meis. in mẽ¬
dio eccłx laudabo te. Qui timetis do¬
minũ laudate eũ. omẽ semen iacob̃
glorificate eũ. & metuat eũ uniu̾sũ
semen isrł. Qm̃ non despex̃ neq con¬
tempsit modestiã pauꝑis. & ñ abscon¬
dit faciem suã abeo. & cũ clamar& ad
eũ exaudiuit. Apud te laus mea in ec¬
cła multa uota mea reddã in conspec¬
tu tim̃tiũ eũ. Comedent mittes & sa¬
turabuntur. laudabt᷑ dñm querentes
eũ. uiuet cor urm insempit̾nũ. Recor¬
dabuntur & conuertentur addnm̃¬

Expanded text:
solitariam meam. Salva me ex ore leonis, solitariam meam. Salva me ex ore leonis, et de cornibus unicornium exaudi me. Narrabo nomen tuum fratribus meis: in medio ecclesiae laudabo te: Timentes Dominum laudate eum: omne semen Jacob glorificate eum, et metuite eum universum semen Israel. Quoniam non despexit neque contempsit modestiam pauperis, et non abscondit faciem suam ab eo: et cum clamaret ad eum, exaudivit, Apud te laus mea in ecclesia multa: vota mea reddam in conspectu timentium eum. Comedent mites et saturabuntur, laudabunt Dominum quaerentes eum: vivet cor vestrum in sempiternum, Recordabuntur et con
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ ds̃ m̃s quare dereliquisti me.
longe asalute mea uerba rugitus
mei. Ds m̃s clamabo ꝑdiem & ñ exau¬
dies. &. nocte: nec ẽ silentiũ michi. Et
te clamauer̃ & salui facti sunt. inte
biũ & mouent caput. Confugit ad
dñm saluet eũ. lib̾& eũ. qm̃ uult eũ.
Iu aut̃ ꝓpugnator m̃s es exutero. fiducia
mea abuberib matris mee. Inte ꝓiectꝰ
sũ exuulua deuentre matris mee d̃s
m̃s estu. ne longe fias ame. qm̃ tribu¬
latio ꝑxima ẽ. qm̃ non ẽ adutor. Circũ¬
dederunt me uituli multi. tauri pin¬
os suũ. quasi leo capiens & rugiens. Sic̃
aqua effusus sũ. & separata sunt om̃a
ossa mea. factum ẽ cor meũ sic̃ cera li¬
quescens. in medio uentris mei. Aruit
uelut testa fortitudo mea. & lingua
mea ad hȩsit palato meo & inpuluerẽ
mortis detraxisti me. Circũdedert̃ me
manus meas & pedes meos. numeraue
runt om̃a ossa mea. qua ipsi respici
do mea in auxiliũ meũ festina. Erue
agladio animã meã. & demanu canis

Expanded text:
s, Deus meus, quare dereliquisti me: longe a salute mea verba rugitus mei. Deus meus, clamabo per diem, et non exaudies: et nocte, nec est silentium mihi. Et te clamaverunt, et salvati sunt: in tebium, movent caput. Confugit ad salvet eum: liberet eum, quoniam vult eum. Tu autem propugnator meus ex utero: fiducia mea ab uberibus matris meae. In te projectus sum ex vulva: de ventre matris meae Deus meus tu. Ne longe fias a me, quoniam tribulatio proxima. quoniam non est adjutor. Circumdederunt me vituli multi: tauri pinos suum: leo capiens et rugiens. Sicut aqua effusus sum, et separata sunt omnia ossa mea: Factum est cor meum sicut cera liquefacta in medio ventris mei. Aruit velut testa fortitudo mea, et lingua mea adhaesit faucibus meis, et in pulverem mortis detraxisti me. Quoniam circumdederunt me manus meas et pedes meos: numeravi omnia ossa mea: quae ipsi respiciedo mea, in auxilium meum festina. Erue a gladio animam meam: et de manu canis
Abbreviated transcription (Latin):
tioso quia p̃cepta tua quesiui. Et lo¬
quar intestimoniis tuis corã regib
& ñ confundar. & delecꝰtabor in man¬
datis tuis qu& dilexi. Et leuabo ma¬
nus meas. ad mandata tua qua di¬
lex &. loquar in p̃ceptis tuis. Ia i.¬
Tem̃to sermonis seruo tuo. quẽ
me sꝑare fecisti. Hȩc ẽ consolatio
mea mafflictione mea. quia eloqͥũ
tuũ uiuficauit me. Suꝑbi deride¬
bant me nimis. alege tua ñ declina
me abimpiis. qui dereliquer̃ legem
tuã. Carmina erant michi p̾cepta
tua. indomo peregrinationis meȩ.
Eecordatus sum in noc te nominis
tuis dñe. & custodiui legẽ tuã. Hoc
factum ẽ michi. quia p̃cepta tua cu¬
stodiui

Expanded text:
tioso, quia praecepta tua quaesiui. et loquar in testimoniis tuis coram regibus, et non confundar. et delectabor in mandatis tuis, quae dilexi. et leuabo manus meas ad mandata tua, quae dilexi: et loquar in praeceptis tuis. Et Memento sermonis servo tuo: quem me sperare fecisti. Haec est consolatio mea in afflictione mea: quia eloquium tuum vivificavit me. Superbi deridebant me nimime ab impiis, quia dereliquerunt legem tuam. Carmina erant mihi praecepta tua, in domo peregrinationis meae. Recordatus sum in nocte nominis tui, Domine, et custodivi legem tuam. Hoc factum est mihi, quia praecepta tua custodivi
Abbreviated transcription (Latin):
ris subdola int̾pretatione celarunt.
& tam̃ in e uiati ciᷤ habentur apud
eccłas & explanant᷑ ab eccłasticis uiris.
quanto magis ego ap̃ianus de parenti¬
bus apĩanis natus. & uexllũ crucis
in mea fronte portans. cuiꝰ studium
fuit omissa repetere. & de prauata cor¬
rigere. &. sacratñta eccłȩ puro ac fide¬
li aꝑire sermone. uel afastidiosis uel
a malignis lectorib ñ debeo repbari:
Habeant qui uolunt ueteres libros
uel inmenbranis purpureis auro
argentoq decriptos. uel uncialibus
ut uulgo aiunt litteris. honera ma¬
gis ex arata quã codices: dũ modo mͥ
meisq ꝑmittant. pauꝑes habere sce¬
dulas: & ñ tam pulchros codice ᷤᷤ quã
em̃datos. Utraq editio & septuaginta
iuxta grecos. & mea iuxta hebreos: in
latinũ meo labore translata ẽ. Eligat
unusquisq quod uult: & studiosũ me

Expanded text:
ris subdola interpretatione celarunt, ris subdola interpretatione celarunt, et tamen in Ἑξαπλοῖς, habentur apud Ecclesias, et explanantur ab ecclesiasticis viris: quanto magis ego Christianus, de parentibus Christianis natus, et vexillum crucis in mea fronte portans, cujus studium fuit omissa repetere, depravata corrigere, et sacramenta Ecclesiae puro ac fideli aperire sermone, vel a fastidiosis, vel a malignis lectoribus non debeo reprobari? Habeant qui volunt veteres libros, vel in membranis purpureis auro argentoque descriptos, vel uncialibus, ut vulgo aiunt, litteris, onera magis exarata, quam codices: dummodo mihi, meisque permittant pauperes habere schedulas, et non tam pulchros codices, quam emendatos. Utraque editio, et Septuaginta juxta Graecos, et mea juxta Hebraeos, in Latinum meo labore translata est. Eligat unusquisque quod vult: et studiosum me
Abbreviated transcription (Latin):
ex ametri uersus sunt. dactilo spondeo
q currentes: & propt̾ lingu& idioma
nulus fertur numeris lege solutis: qđ¬
metrici magis quã simplex lec̾tor in¬
tellegunt. A supra dicto aut̃ uersu usq
adfinẽ libri paruũ coma quod rema¬
net: ꝓsa oratione contexit᷑. Quod sicui
uidetur in credulũ. metra scilic& eẽ
apud hebreos. & in morẽ nr̃i flacci
greciq pindari & alchei. & saffo. uel
psalteriũ. uł lam̃tationes ieremie. ł
omĩa ferme scripturarũ cantica com¬
prehendi. legat filonẽ iosephũ. orige¬
nẽ. cesariensẽ eusebiũ: & eoꝵ testi¬
monio me uerũ dicere comꝓbabit.
Audiant qua ꝓpt̾ canes mei idcirco
me in hoc uolumine laborasse. ñ ut
int̾pretationẽ antiquã rep̃henderem:
sed ut ea quae inilla aut obscura sunt
ne abipsis cunabulis int̾ grãmaticoᷤ
& rethoreᷤᷤ & philosophos de triti sumꝰ.
ac theodotion iudaitantes heretici st̃
recepti. qui multa mysteria saluato¬

Expanded text:
hexametrihexametri et propter linguae idioma nulus fertur numeris lege solutis metrici magis, quam simplex lector intelligunt. A supradicto autem versu usque ad fidem libri, parvum comma quod remanet, prosa oratione contexitur. Quod si cui videtur incredulum, metra scilicet esse apud Hebraeos, et in morem nostri Flacci, Graecique Pindari, et Alcaei, et Sappho, vel Psalterium, vel Lamentationes Jeremiae, vel omnia ferme Scripturarum cantica comprehendi, legat Philonem, Josephum, Orignem, Caesariensem Eusebium, et eorum testimonio me verum dicere comprobabit. Audiant quapropter canes mei, idcirco me in hoc volumine laborasse, non ut interpretationem antiquam reprehenderem, sed ut ea, quae in illa aut obscura sunt,ne ab ipsis incunabulis inter grammaticos et rhetores et philosophos detriti sumus. et Theodotio, judaizantes haeretici, sunt recepti, qui multa mysteria Salvato
Abbreviated transcription (Latin):
q sermone. & int̾dũ fyro. nunc uerba.
nunc sensus. nunc simul utrũq reso¬
nabit. Obliquuis & eni etiã apud hebre¬
os totus lib̾ fertur & lubricus. & quod
grece rethoreᷤᷤ uocant. e e&e at nene¬
Noc : dũq aliud loquit᷑ aliud agit: ut
si uelis anguillã aut murenulã stric¬
tis tenere manib. quanto fortius presse¬
ris. tanto cicius elabitur. Memini me
ob intelligentiã huius uoluminis lyd¬
deũ quendã p̃ceptorẽ qui apud hebre¬
os primꝰ haberi putabat᷑: non paruis
redemisse nũmis. Cuiꝰ doctrina an
aliquid ꝓfecerim nescio: hoc unũ scio
ñ potuisse mȩ int̾pretari nisi qđ ante
cipio uoluminis usq aduerba iob: ꝓsa
oratio ẽ. Porro auerbis iob inquibus
ait pereat dies in quib natus sũ. & nox
in qua dictũ ẽ conceptus ẽ homo usq
adeũ locũ ubi ante finẽ uoluminis
scriptum ẽ idcirco ipse me rep̾hendo
& ago penitentiã in fauilla & cinere.

Expanded text:
que sermone, et interdum Syro, nunc verba, que sermone, et interdum Syro, nunc verba, nunc sensus, nunc simul utrumque resonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraeos totus liber fertur et lubricus: et quod Graece rue aliud loquitur, aliud agit: ut si velis anguillam aut muraenulam strictis tenere manibus, quanto fortius presseris, tanto citius elabitur. Memini me ob intelligentiam hujus voluminis, Lyddaeum quemdam praeceptorem, qui apud Hebraeos primus haberi putabatur, non parvis redemisse nummis: cujus doctrina an aliquid profecerim, nescio: hoc unum scio, non potuisse me interpretari, nisi quod ante voluminis, usque ad verba Job, aoratio est. Porro a verbis Job, in quibus ait, Pereat dies, in qua natus sum, et nox, in qua dictum est, conceptus est homo, usque ad eum locum, ubi ante finem voluminis scriptum est: Idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam in favilla et cinere:
Abbreviated transcription (Latin):
utroq cõmixtũ & medie temperatũ.
genꝰ trans lationis exp̃sserint: & om̃a
ueteris in strum̃ti uolumina origeneᷤᷤ
obȩlis asteriscisq distinxerit qͦs uel ad¬
ditos uł theodotione sũptos trans latio¬
ni antiqu& inseruit: ꝓbans defuisse
quod additũ est. Discant gͥ obtrecꝰta¬
tores mei recipere in toto qđ in partib
susceper̃: aut int̾pretationẽ meã cum
asteriscis suis radere. Neq eñi fieri po¬
test ut qͦs plura int̾misisse susce perint.
ñ eodẽ in quibusdã etiã errasse fatem¬
tur: p̃cipue in iob cui si ea quae sub
asteriscis addita sunt subtraxeris. parᷤ
apud grecos. Cȩterũ apud latinos ante
eam translationẽ quã sub asteriscis &
obęlis nuꝑ edidimꝰ. septingenti ferme
aut ocꝰtingenti uersus sunt : ut decur¬
tatus &. laceratꝰ corrosusq lib feditatẽ
sui publicȩ legentib p̾beat. Hec aut̃
translatio nullũ de ueterib sequitus
int̾pretẽ: sed ex ipso hebraico arabico¬

Expanded text:
edie temperatum genus translationis expresserint: et omnia veteris Instrumenti volumina Origenes obelis asteriscisque distinxerit, quos vel additos, vel de Theodotione sumptos, translationi antiquae inseruit, probans defuisse quod additum est. Discant igitur obtrectatores mei recipere in toto, quod in partibus susceperunt, aut interpretationem meam cum asteriscis suis radere. Neque enim fieri potest, ut quos plura intermisisse perspexerint, non eosdem etiam in quibusdam errasse fateantur, praecipue in Job: cui si ea quae sub asteriscis addita sunt, subtraxeris, pars apud Graecos. Caeterum apud Latinos, ante eam translationem, quam sub asteriscis et obelis nuper edidimus, septingenti ferme aut octingenti versus desunt; ut decurtatus et laceratus corrosusque liber, foeditatem sui publice legentibus praebeat. Haec autem translatio nullum de veteribus sequitur interpretem; sed ex ipso Hebraico, Arabico
Abbreviated transcription (Latin):
irritauerunt me: nolueruntq au¬
dire. Unus quisq ab hominationes
oculoꝵ suoꝵ ñ ꝓiecit: nec idola
egypti reliquerunt. Et dixi ut effun¬
derem indignationẽ meã suꝑ eos.
& implerem irã meã in eis in me¬
dio terr&e egypti: & ñ feci propt̃
nom̃ meũ. ut ñ uiolaret᷑ corã gen

Expanded text:
irritaverunt me, nolueruntque me audire, unusquisque abominationes oculorum suorum non projecit, nec idola Aegypti reliquerunt: Et dixi, ut effunderem indignationem meam super eos, et implerem iram meam in eis, in medio terrae Aegypti. Et feci propter nomen m
Abbreviated transcription (Latin):
deliquisti & inidolis tuis quȩ feci¬
sti polluta es: & appropinquare fe¬
cisti dies tuos. & ad duxisti tempus
annoꝵ tuoꝵ. Proptea dedi te obpro¬
briũ ingentib. & irrisionẽ uniuer¬
sis terris: qu& uixta sunt & quae
ꝓcul ate. Iriumphabunt de te sor¬
diqͥa: nobilis grandis interitu. L.u.¬
cce principes isrł singłi in brachio
suo fuerunt inte: ad effundendũ

Expanded text:
deliquisti et in idolis tuis quae fecideliquisti et in idolis tuis quae fecisti polluta es et adpropinquare fecisti dies tuos et adduxisti tempus annorum tuorum propterea dedi te obprobrium gentibus et inrisionem universis terris quae iuxta sunt et quae procul a te triumphabunt de te sordida nobilis grandis interitu ecce principes Israhel singuli in brachio suo fuerunt in te
Abbreviated transcription (Latin):
Hec dieit dñs ds̃ ad filios amon: &
ad obꝓbriũ eoꝵ. Et dices. Muero mu¬
cro euagina te ad occidendũ. lima
te ut intficias & fulgeas: cum tibi
uiderent᷑ uana & diuinarent᷑ men-¬
dacia. ut dareris suꝑ colla uulnera¬
toꝵ impioꝵ. quoꝵ uenit dies intẽ¬
pore iniquitatis p̃finita. Reuertere
aduaginã tuã: in loco in quo creatus
es. Int̾ra natiuitatis tuae iudicabo
te: & effundã suꝑ te indignationẽ
meã. In igne furoris mei. sufflabo
inte: daboq te in manꝰ hominũ in¬
sipientiũ. & fabricantiũ interitũ.
lgni eris cibus. Sanguis tuus exit
in medio terrae. Obliuioni traderis.
quia ego dñs locutus sũ. Li¬
t factum ẽ uerbum dñi ad me
dicens. Et tu fili hominis. num
iudicas ciuitatẽ sanguinũ: Et osten¬
des ei om̃s ab hominationes. suas &
dices. hecdicit dñs ds̃. Ciuitas effun-¬
dens sanguinẽ in medio sui. ut ueni¬
at tempus eius: & qu& fecit idola
contra semet ipsam ut pollueretur.
In sanguine tuo qui ate effusus ẽ

Expanded text:
os Ammon et ad opprobium eorum. Et dices, Mucro, mucro, evagina te ad occidendum, lima te, ut interficias et fulgeas. Cum tibi viderentur vana et divinarentur mendacia, ut dareris super colla vulneratorum impiorum quorum venit dies in tempore iniquitatis praefinita revertere ad vaginam tuam in loco in quo creatus es in terra nativitatis tuae iudicabo te et effundam super te indignationem meam in igne furoris mei sufflabo in te daboque te in manus hominum insipientium et fabricantium interitum igni eris cibus sanguis tuus erit in medio terrae oblivioni traderis quia ego Dominus locutus sum et factum est verbum Domini ad me dicens et tu fili hominis num iudicas num iudicas civitatem sanguinum et ostendes ei omnes abominationes suas et dices haec dicit Dominus Deus civitas effundens sanguinem in medio sui ut veniat tempus eius et quae fecit idola contra semet ipsam ut pollueretur in sanguine tuo qui a te effusus est
Abbreviated transcription (Latin):
in medio fornacis. Scoria argenti facꝰ¬
ti sunt. Propt̾ea hȩc dicit dñs ds̃. Co
qđ uersi estis om̃s in scoriã. ꝓpt̃ea ec
ut succendam in ea ignẽ ad conflan¬
dum. sic congregabo infurore meo &
inira mea. Et requiescã & conflabo uoᷤᷤ:
& congregabo uos. Et succendã uosig
ne furoris mei: & conflabimini in me
effudero in dignationẽ meã suꝑ uos.

Expanded text:
 scoria argenti facti sunt. Propterea haec dicit Dominus Deus: Eo quod versi estis omnes in scoriam, propterea eccut succendam in ea ignem ad conflandum. Sic congregabo in furore meo, et in ira mea, et requiescam. Et conflabo vos, et congregabo vos, et succendam vos in igne furoris mei, et conflabimini in medeffuderim indignationem meam super vos.
Abbreviated transcription (Latin):
dices. Pro auditu quia uenit & tabes¬
cet om̃e cor: & dissoluent᷑ uniuersae
manꝰ. Et infirmabit᷑ om̃is sp̃s: & per
cuncta genua fluent aquȩ. Ecce uenit
& fiet: ait dñs ds̃.
t factus ẽ sermo dñi ad me dicens.
fili hominis: ꝓpħa & dices. Hȩc
tus ẽ: & limatus. Ut acedat uictimas
ex acutus ẽ: ut splendeat limatus est.
Qui moues sceptrũ filii mei succidi¬
sti omẽ lignũ: & dedi ei ad leuigandũ
ut teneatur manu. Iste exacitus est
gladius iste limatus: ut sit inmanu
int̾ficientis. Clama & ulula fili homi¬
nis. quia hic factus ẽ inpopło meo.
hic incunctis ducib isrł: quia fuge¬
rant gladio traditi sunt cũ popło meo.
Iecirco plaude suꝑ femur quia ꝓ latus

Expanded text:
dices pro auditu quia venit et tabesdices pro auditu quia venit et tabescet omne cor et dissolventur universae manus et infirmabitur omnis spiritus et per cuncta genua fluent aquae ecce venit et fiet ait Dominus Deus et factus est sermo Domini ad me dicens fili hominitus est, et limatus. Ut caedat victimas, exacutus est: ut splendeat, limatus est: Qui moves sceptrum filii mei, succidisti omne lignum. Et dedi eum ad levigandum, ut teneatur manu: iste exacutus est gladius, et iste limatus, ut sit in manu interficientis. Clama, et ulula, fili hominis, quia hic factus est in populo meo, hic in cunctis ducibus Israel qui fugerant: Gladio traditi sunt cum populo meo, idci
Abbreviated transcription (Latin):
la ad affricum: & ꝓpħa ad saltũ agri
meridiani. & dices saltui meridiano.
Audi uerbũ dñi. Hȩc dicit dñs ds̃. Ecce
ego succendam inte ignẽ. & comburã
inte om̃e lignũ uiride: & om̃e lignũ
aridũ. Non extinguetur flãma succen¬
sionis. Et comburetur in ea om̃is faci¬
es ab austro usq ad aquilonẽ: & ui¬
debit uniuersa caro quia ego dñs succen¬
di eam: nec extinguetur. Et dixi . a.a .a.
dñe ds: & ipsi dicunt ad me. Nũquid ñ
Et factus ẽ sermo dñi ad me dicens.
dicit dñs ds̃. Ecce ego ad te & eiciã gla¬
diũ meũ de uagina sua: & occidã inte
ustũ & impiũ. Pro eo aut qđ occidi inte
iustũ & impiũ. iccirco egrediet᷑ gladius
m̃s de uagina sua. adomẽm carnẽ ab
austro ad aquilonẽ. ut sciat om̃is caro
qͥa ego dñs. eduxi gladiũ meũ de uagi¬
na sua in reuocabilẽ. Et tu fili hominiꝰ.
in gemisce in contricione lumboꝵ: &
in amaritudinib ingemisces corã eis.
Cũq dixerint ad te quare tu genris.

Expanded text:
saltum agri meridiani. Et dices saltui meridiano: Audi verbum Domini: Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego succendam in te ignem, et comburam in te omne lignum viride, et omne lignum aridum. Non exstinguetur flamma succensionis: et comburetur in ea omnis facies ab Austro usque ad Aquilonem. Et videbit universa caro, quia ego Dominus succendi eam, nec exstinguetur. Et dixi. A a a, Domine Deus: Ipsi dicunt de me: Numquid non Et factus est sedicit Dominus Deus: Ecce ego ad te, & ejiciam gladium meum de vagina sua, occidam in te iustum et impium pro eo autem quod occidi in te iustum et impium idcirco egredietur gladius meus de vagina sua ad omnem carnem ab austro ad aquilonem ut sciat omnis caro quia ego Dominus eduxi gladium meum de vagina sua inrevocabilem et tu fili hominis ingemesce in contritione lumborum et in amaritudinibus ingemesce coram eis cumque dixerint ad te quare tu gemis
Abbreviated transcription (Latin):
t factus est sermo dñi adme
dicens sili hominis pone ł duas
uias ut ueniat gladius regis babylo¬
nis. De t̃ra una egredientur ambo.
& manu capiet coniec turã: & inca¬
pite uię ciuitatis coniciet. Uiam po¬
nes ut ueniat gladius ad rabath fi¬
nitissimã. Stetit enĩ rex babylonis
in biuio. incapite duarũ iuarũ: di¬
uinationẽ querens. cõmiscens sagit¬
tas. Interrogauit idola: exta consu¬
luit. Ad dexteram eius facta ẽ diui¬
natio supra ierłm. ut ponat arietes:
ut aperiat os incedem. & eleuet uo¬
cem in ululatu. ut ponat arietescon¬
tra portas: ut comportet aggerẽ.
ut edific&e munitiones. Eritq qua¬
si consulens frustra oraculũ inocu¬
lis eoꝵ: & sabbatoꝵ otium. imitans.
Ipse aut̃ recordabitur iniquitatis: ad
capiendũ. Iccirco hec dicit dñs ds̃:
Pro eo quod recordati estis iniqͥtatis
ur̃a & reuelastis preuaricationes
urãs. & apparuerunt peccata ur̃a
in om̃ib cogitationib ur̃is: pro eo
in quã qđ recordati estis. manu capi¬

Expanded text:
omini ad me dicens: Et tu, fili hominis, pone tibi duas vias ut veniat gladius regis Babylonis. De terra una egredientur ambo: et manu capiet conjecturam: in capite viae civitatis conjiciet, viam pones ut veniat gladius ad Rabbath finitissimam. Stetit enim rex Babylonis in bivio, in capite duarum viarum divinationem quaerens, commiscens sagittas; interrogavit idola, exta consuluit. Ad dexteram ejus facta est divinatio super Jerusalem, ut ponat arietes, ut aperiat os in caede, ut elevet vocem in ululatu, ut ponat arietes contra portas, ut comportet aggerem, ut aedificet munitiones. Eritque quasi consulens frustra oraculum in oculis eorum, et sabbatorum otium imitans: Ipse autem recordabitur iniquitatis ad capiendum. Idcirco haec dicit Dominus Deus: Pro eo quod recordati estis iniquitatis vestrae, et revelastis praevaricationes vestras, et apparuerunt peccata vestra in omnibus cogitationibus vestris: Pro eo, inquam, quod recordati estis, manu capi
Abbreviated transcription (Latin):
Et ad ducã uos indesertum scłoꝵs.
& iudicabo uobis eũ ibi facie ad faciẽ.
Sic̃ iudicio contendi aduersum pa¬
tres urõs in deserto int̾ra egypti
sic iudicabo uos dicit dñs: & subiciã
uos sceptro meo. & inducã uos in
uinculis federis. Et eligam de uob̃
trans gressores & impios. & de terra
incolatus eoꝵ educam eos: & terrã
isrł non ingredient᷑: & scietis quia¬
isrł hec dicit dñs ds̃. Singuli post
idola ur̃a ambulate: & seruite eis:
Quod si & in hoc non audieritis me &
nomen meũ scm̃ pollueritis ultra
in munerib urĩs & inidolis urĩs. in
monte scõ meo. in monte excelso isrł¬

Expanded text:
adducam vos in desertum populorum et iudicabor vobiscum ibi facie ad faciem sicut iudicio contendi adversum patres vestros in deserto terrae Aegypti sic iudicabo vos dicit Dominus Deus et subiciam vos sceptro meo et inducam vos in vinculis foederis et eligam de vobis transgressores et impios et de terra incolatus eorum educam eos et terram Israhel non ingredientIsrael, Haec dicit Dominus Deus; Singuli post idola vestra ambulate, et servite eis. Quod si et in hoc non audieritis me, et nomen meum sanctum pollueritis ultra in muneribus vestris, et in idolis vestris: In monte sancto meo, in monte excelso Isr
Abbreviated transcription (Latin):
initiũ decimarũ ur̃arũ: in om̃ib scĩfi¬
cationib ur̃is. In odorẽ suauitatis sus¬
cipiã uos: cum eduxero uos de popłis.
& congregauero uos det̾ris inquibus
disꝑsi estis. Et scĩficabor in uobis in ocu¬
lis nationũ: & scietis quia ego dñs cum

Expanded text:
initium decimarum vestrarum in omnibus sanctificationibus vestris; in odore suavitatis suscipiam vos cum eduxero vos de populis et congregavero vos de terris in quas dispersi estis, et sanctificabor in vobis in oculis nationum, et scietis quia ego Dom
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ aquas plantata. Fructus eius
& frondes eius. creuerunt ex aqͥs
multis. Et facte sunt ei uirge so¬
lide in sceptra dominantiũ: & ex¬
altata ẽ statura eius int̾ frondes.
Et uidit altitudinẽ suã: in multi¬
tudmẽ palmitum suoꝵ. Et euul¬
sa ẽ in ira int̾ramq ꝓiecta : uen¬
tus urens siccauit fructum eius.
Marcuer̃ & arefactę sunt. iurge
roboris eius. ignisq comedit eã.
Et nunc transplantata ẽ indeser¬
tum : in t̾ra in uia & sitienti. Et
egressus ẽ ignis de uirga ramoꝵ
eius: qui fructum eius comedit.
Et ñ fuit inea uirga fortis: scep¬
trũ dominantiũ. Planctus ẽ: &
erit in planctum. xlui.¬
t factũ ẽ in anno septimo. in

Expanded text:
super aquam plantata fructus eius super aquam plantata fructus eius et frondes eius creverunt ex aquis multis et factae sunt ei virgae solidae in sceptra dominantium et exaltata est statura eius inter frondes et vidit altitudinem suam in multitudine palmitum suorum et evulsa est in ira in terramque proiecta et ventus urens siccavit fructum eius marcuerunt et arefactae sunt virgae roboris eius ignis comedit eam et nunc transplantata est in desertum in terra invia et sitienti et egressus est ignis de virga ramorum eius qui fructum eius comedit et non fuit in ea virga fortis sceptrum dominantium planctus est et erit in planctum et
Abbreviated transcription (Latin):
pes isrł & dices. Quare mat̾ tua
leena int̾ leones cubauit: In medio
leunculoꝵ enutriuit catulos suos:
& edux̃ unũ de leunculis suis. Leo
factus ẽ & didicit capere predam:
hominẽq comedere. Et audierunt
de eo gentes. & non absq uulnerib
suis cȩperunt eum: & ad duxerunt
eũ in catenis int̾ra egypti. Quae
cũ uidisset qm̃ infirmata ẽ & pe¬
riit expectatio eius: tulit unum
de leunculis suis. leonẽ constituit
eũ. Qui incedebat int̾ leones & fac¬
tus ẽ leo: didicit p̾dam capere. et
homines deuorare. Didicit uiduã
facere: &ciuitates eoꝵ indesertũ
ad ducere. Et desolata ẽ terra &
plenitudo eius: a uoce rugius
illius. Et conuener̃ aduersus eum
gentes undiq de prouintus: & ex¬
pander̃ suꝑ eũ rete suũ. In uulne¬
rib earũ captus ẽ. & miser̃ eũ in
caueã in cathenis: & ad duxert̃
eũ ad regẽ babylonis. miseruntq
eũ incarcerẽ: ne audiretur ultra¬
uox eius suꝑ montes isrł. Mater
tua quasi uinea in sanguine tuo:

Expanded text:
 tua leaena inter leones cubavit in medio leunculorum enutrivit catulos suos et eduxit unum de leunculis suis leo factus est et didicit capere praedam hominemque comedere et audierunt de eo gentes et non absque vulneribus suis ceperunt eum et adduxerunt eum in catenis in terram Aegypti quae cum vidisset quoniam infirmata est et periit expectatio eius tulit unum de leunculis suis leonem constituit eum qui incedebat inter leones et factus est leo didicit praedam capere et homines devorare didicit viduas facere et civitates eorum in desertum adducere et desolata est terra et plenitudo eius a voce rugitus illius et convenerunt adversum eum gentes undique de provinciis et expanderunt super eum rete suum in vulneribus earum captus est et miserunt eum in ceum ad regem Babylonis miseruntque eum in carcerem ne audiretur vox eius ultra super montes Israhel mater tua quasi vinea in sanguine tuo
Abbreviated transcription (Latin):
gypti: & dedia in desertum. Et de¬
di eis p̾cepta mea & iudicia mea
ostendi eis: qua faciat homo &
uiuat in eis. Insuꝑ & sabbata mea
dedi eis. ut esset signũ int̾ me &
eos: & scirent quia ego dñs scificans
eos. Et irritauerunt me domꝰ isrł:
in deserto. In p̃ceptis meis ñ ambu¬
lauerunt. & iudicia mea ꝓ ieceruñ.
que faciens homo uiuet᷑ in eis: &
sabbata mea uiolauer̃ uehement᷑.
Dna gͦ ut effunderẽ furorẽ meũ
suꝑ eos in deserto: & consumerem
eos. Et ñ feci ꝓpt̾ nom̃ meũ ne uio¬
laretur ingentib de quib eieci eos
in conspectu earũ. Ego igi̾ leuauimnae¬
nuĩ mea suꝑ eos in ddeserto. ne uduce¬

Expanded text:
gypti et eduxi in desertum, et dedi eis praecepta mea et judicia mea ostendi eis quae faciat homo et vivat in eis. Insuper et sabbata mea dedi eis ut esset signum inter me et eos, et scirent quod ego Dominus sanctificans eos. Et irritaverunt me domus Israel in deserto, in praeceptis meis non ambulaverunt, et judicia mea projecerunt, qusabbata mea violaverunt vehementer: Dixi ergo, ut effunderem furorem meum super eos in deserto, et consumerem eos. Et feci propter nomen meum, ne violaretur coram gentibus, de quibus ejeci eos in conspectu earum. Ego igitur levavi manum meam super eos in deserto, ne induce
Abbreviated transcription (Latin):
in loco regis qui constituit eũ regem
cuiꝰ fecit irritum iuram̃tũ & soluit
pactum qđ habebat cũ eo: in medio
babylonis morietur. Et ñ inexercitu
grandi. neq inpopło multo faciet
contra eum pharao bellum: in iachu
aggeris & in extructione ualloꝵ.
ut int̾ficiat animas multas. Spre¬
uerit eñ uram̃tũ: ut solueret foe¬
dus. Et ecce dedit in manũ suã. Et cũ
om̃a hec fecerit: ñ effugiet. Propt̾ea
hec dic̃ dñs ds̃. Uiuo ego. qm̃ iuramen¬
tum qđ spreuit. & fedus qđ p̃uari¬
catus ẽ: ponã incaput eius. Et expan¬
dam suꝑ eũ rete meũ: & comp̃hen¬
detur sagena mea. Et educã eum in
babylonem: & iudicabo illũ ibi inp̃¬
uaricatione qua despex̃ me. Et om̃s
ꝓfugi eius: cum uniuerso agmine
gladio cadent. Residui aut̃ in omẽm
uentũ disꝑgentur: & scietis qͥa ego
dñs locutus sum. xxxui.¬
ec dicit dñs ds̃. Et sumã ego de

Expanded text:
in loco regis qui constituit eum regem cuius fecit irritum iuramentum et solvit pactum quod habebat cum eo in medio Babylonis morietur et non in exercitu grandi neque in populo multo faciet contra eum Pharao proelium in iactu aggeris et in extructione vallorum ut interficiat animas multas spreverat enim iuramentum ut solveret foedus et ecce dedit manum suam et cum omnia haec fecerit non effugiet propterea haec dicit Dominus Deus vivo ego quoniam iuramentum quod sprevit et foedus quod praevaricatus est ponam in caput eius et expandam super eum rete meum et conprehendetur sagena mea et adducam eum in Babylonem et iudicabo illum ibi in praevaricatione qua despexit me et omnes profugi eius cum universo agmine gladio cadent residui autem in omnem ventum dispergentur et scietis quia ego Dominus locutus sum haec dici
Abbreviated transcription (Latin):
ce ptis meis ñ ambulauer̃ & iudicia
mea ñ custodierunt ut facerent ea
quȩ cũ fecerit homo uiuae in eis. Et
sabbata mea uiolauer̃. Et cõminatus
sũ ut effunderẽ furorẽ meũ suꝑ eos
Auerti aut̃ manũ meã & ñ feci ꝓpt̃
nomen meũ. ut ñ uiolaret᷑ corã gen¬
tibus: de quib eieci eos inoculis earũ
Iterũ leuaui manũ meã in eos insoli¬
tudine: ut disꝑgerẽ illos in nationes.
& uentilarẽ eos int̾ras: eo qđ iudicia
mea ñ fecissent. & p̃cepta mea repro¬
bassent. & sabbata mea uolassent &
post idola patrũ suoꝵ fuissent ocłi
eoꝵ Ergo & ego dedi eis precepta mea¬
non bona: & iudicia mea in quib ñ
uiuent. Et pollui eos in muneribus
suis. cũ offerent om̃e quod aperit
uuluã ꝓpt̃̾ delicta sua: & scient qͥa¬

Expanded text:
ceptis meis non ambulaverunt et iudicia mea non custodierunt ut facerent ea que cum fecerit homo vivet in eis, et sabbata mea violaverunt. Et comminatus sum, ait, ut effunderem furorem meum super eos Averti autem manum meam, et feci propter nomen meum, ut non violaretur coram gentibus, de quibus ejeci eos in oculis earum. Iterum levavi manum meam in eos in solitudine, ut dispergerem illos in nationes, et ventilarem in terras: Eo quod judicia mea non fecissent, et praecepta mea reprobassent, et sabbata mea violassent, et post idola patrum suorum fuissent oculi eorum. Ergo et ego dedi eis praecepta non bona, et judicia in quibus non vivent. Et pollui eos in muneribus suis, cum offerrent omne quod aperit vulvam, propter delicta sua: et scient q
Abbreviated transcription (Latin):
medentẽ. & uxorem ꝓaimi sui pol¬
luentẽ. egenũ & pauꝑem contristan¬
tẽ. rapientẽ rapinas. pignus ñ red¬
dentẽ. & ad idola leuantẽ oculos suos.
ab hominationẽ facientẽ. adusuram
dantẽ & amplius accipientẽ: nũquid
uiuet: Non uiuet. Cũ uniu̾sa detes¬
tanda hec fecerit: morte morietur.
Sanguis eius in ipso erit. Quod si ge¬
nuerit filiũ qui uidens om̃a peccata
patris sui qua fecit. timuerit. & non
fecerit eis simile: suꝑ montes ñ come¬
derit & oculos suos non leuauerit ad
idola domus isrł. & uxorẽ ꝓanni sui

Expanded text:
imi sui polluentem, egenum et pauperem contristantem, rapientem rapinas, pignus non reddentem et ad idola leuantem oculos suos, abominationem facientem, ad usuram dantem et amplius accipientem: numquid uiuet? non uiuet: cum uniuersa detestanda haec fecerit, morte morietur: sanguis eius in ipso erit. quod si genuerit filium, qui uidens omnia peccata patris sui, quae fecit, timuerfecerit simile eis, super montes non comederit, et oculos suos non levaverit ad idola domus Israel, et uxorem proximi sui
Abbreviated transcription (Latin):
liis affecerunt inte: auenã calũp¬
mati sunt in medio tui. Pupillũ &
uiduã contristauer̃ apud te. Scũ aria
mea spreuistis: & sabbata mea pollu¬
istis. Uiri detractores fuer̾ inte ad
effundendum sanguinẽ: & super
montes comeder̃ inte. Scelus oꝑati st̃.
in medio tui. Uerecundiora patris.
discooperuer̃ inte: in mundiciam
menstruate humiliauer̃ inte. Et
unusquisq in uxorẽ ꝓaimi sui ope¬
ratus ẽ abhominationẽ: & socer
nurũ suã polluit nefarie. fr̾ soro¬
rẽ suã filiã patris sui: oppressit in
te. Munera acceꝑunt apud te: ad
effundendũ sanguinẽ. Usurã &
suꝑ habundantiã accepisti. & aua¬
re ꝓximos tuos calũniabaris. meiq¬
oblita es ait dñs ds̃. Ecce complosi
manꝰ meas suꝑ auariciã tuã quam
fecistis: & suꝑ sanguinẽ qui effusus
ẽ in medio tui. Numquid sustine¬
bit cor tuũ aut̃ p̃ualebunt manꝰ
tuȩ: indieb quos ego faciã tibi : Ego
dñs locutus sũ: & faciã. Et disꝑgam¬

Expanded text:
cerunt in te, aduenam calumniati sunt in medio tui, pupillum et uiduam contristauerunt apud te. sanctuaria mea spreuistis et sabbata mea polluistis. uiri detractores fuerunt in te ad effundendum sanguinem, et super montes comederunt in te: scelus operati sunt in medio tui. uerecundiora patris discooperuerunt in te, inmunditiam menstruatae humiliauerunt in te. et unusquisque in uxorem proximi sui operatus est abominationem, et socer nurum suam polluit nefarie, frater sororem suam, filiam patris sui, oppressit in te. munera acceperunt apud te ad effundendum sanguinem, usuram et superabundantiam accepisti, et auare proximos tuos calumniabaris, meioblita es, ait Dominus Deus. Ecce complosi manus meas super avaritiam tuam quam fecisti, et super sanguinem qui effusus est in medio tui. Numquid sustinebit cor tuum, aut praevalebunt manus tuae in diebus quos ego faciam tibi? Ego Dominus locutus sum,
Abbreviated transcription (Latin):
le uertice ramoꝵ eius. lenerũ dis¬
tringã: & plantabo suꝑ montẽ ex¬
celsum & eminentẽ. In monte sub¬
limi isrł: plantabo illud. Et erumpa&
ingerm̃ & faciet fructum. & erit in
cedrũ magnã : & habitabunt sub ea
omnes uolucres.xXUii.
Iniuersũ uolatile: sub umbra fron¬
diũ eius nidificabit. Et scient om̃a
ligna regionis: quia ego dñs humili¬
aui lignũ sublime. & exaltaui lig¬
nũ humile. Et siccaui lignũ uiride:

Expanded text:
us tenerum, distringam et plantabo super montem excelsum et eminentem. In monte sublimi Israel plantabo illud, et erumpet in germen et faciet fructum et erit in cedrum magnam, et habitabunt sub ea omnes volucres, et universum volatile sub umbra frondium eius nidificabit, et scient omnia ligna regionis quia ego Dominus humiliavi lignum sublime et exaltavi lignum hu
Abbreviated transcription (Latin):
mine trae. & posuit illud int̾ram ꝓ
semine: ut firmar&. radicẽ suꝑ aquã
multas. In suꝑficie posuit illud. Cũq
germinasset creuit inuineã latiorẽ.
humili statura respicientib ramis eiꝰ
ad eam: & radices eius subilla erunt:
ffacta ẽ gͦ uinea &. fructificauit in
palinites: & emisit ꝓpagines. Et fac¬
ta ẽ aquila altera grandif magniꝰ ali
multisq plumis. Et ecce uinea ista: ꝗ̃si
mittens radiceᷤ suas adeam. Palmiteᷤ
suos extendit ad illã: nt irrigaret eã
de areolis germinis sui. Int̾ra bona¬
suꝑ aquas multas. plantata ẽ. ut faci¬
at frondes & porcet fructum: & sit
in uineã grandẽ. Dic. Hec dicit dñs
ds. Ergone ꝓsꝑabitur. Nonne radi¬
ces ens euellet: & fruc tum eius
distringet: It siccabit om̃s ꝑalmi¬
tes germinis eius: & arescet. Et non
in brachio grandi neq in popło mul¬
to: ut euellere eam radicitus. Eece
plantata ẽ. Ergone ꝓsꝑabitur: Non¬
ne cũ tetigerit eam uentꝰ urens sic

Expanded text:
uit illud in terra pro semine, ut firmaret radicem super aquas multas: in superficie posuit illud. Cumque germinasset, crevit in vineam latiorem humili statura, respicientibus ramis ejus ad eam: et radices ejus sub illa erant. Facta est ergo vinea, et fructificavit in palmites, et emisit propagines. Et facta est aquila altera grandis, magnis alis, multisque plumis: Et ecce vinea ista quasi mittens radices suas ad eam, palmites suos extendit ad illam, ut irrigaret eam de areolis germinis sui. In. ut faciat frondes, et portet fructum, ut sit in vineam grandem. Dic: Haec dicit Dominus Deus: Ergone prosperabitur? nonne radices ejus evellet, et fructum ejus distringet, et siccabit omnes palmites germinis ejus, et arescet? Et non in brachio grandi, neque in populo multo, ut evelleret eam radicitus? Ecce plantata est: ergone prosperabitur? Nonne cum tetig
Abbreviated transcription (Latin):
assumet regem & principes eiꝰ: et
ad duc& eos ad semet ipsũ inbaby¬
lonẽ. Et tollet de femine regni fe¬
ri&q cũ eo fedus: & accipiet ab eo ius¬
uirandũ. Sed & fortes terr& tollet
ut sit regnũ humile & ñ eleuetur:
sed custodiat pactum eius & seruet
illud. Qui recedens abeo mifit nun-¬
tios ad egyptũ: ut daret sibi equos

Expanded text:
et adducet eos ad semet ipsum in Babylonem et tollet de semine regni ferietque cum eo foedus et accipiet ab eo iusiurandum sed et fortes terrae tollet ut sit regnum humile et non elevetur sed custodiat pactum eius et servet illud qui recedens ab eo misit nuntios ad Aegyptum ut daret sibi equos
Abbreviated transcription (Latin):
ut darẽ eis: uider̃ omnẽ collẽ excel¬
sũ & omẽ lignũ nemorosũ. & immo¬
lauer̃ ibi uic timas suas: & dedert̃
ibi irritationẽ oblationis suae. Et po.¬
eos. Quid ẽ excelsũ. ad quod uos in¬
gredimini: Et uocatũ est nom̃ eius
excelsum: usq ad hanc diem. Propt̃¬
ea dic ad domũ isrł. xlu.
ducitis filios urõs ꝑ ignẽ. Uos pollui¬

Expanded text:
is. Viderunt omnem collem excelsum, et omne lignum nemorosum, et immolaverunt ibi victimas suas; et dederunt ibi irritationem oblationis suae, et poeos: Quid est excelsum, ad quod vos ingredimini? et vocatum est nomen ejus: Excelsum, usque ad hanc diem. Propterea dic ad domum Israel: ducitis filios vestros per ignem, vos pollui