comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qs ꝓmisit: At inqͥunt. Ido̾ et̾nã penã pecrantib
muiat᷑ est: ut ecs a pcc̃oꝵ ꝑpetratõne cõpesceret.
qr srature sue et̾nia supplicia minari debuit nõ
inferre. Qeb eitiꝰ respondemꝰ. Si falsa minatꝰ est
ut ab iniusticia corrigeret. ⁊̃ fassa ẽ pollicitꝰ ut ad
uisticiã ꝓuoearet. Et qͥs hanc eoꝵ uesaniã toler⁊¬
Q dũ ꝓmissionib sius repboꝵ supplicia fuuri
assert᷑. assertione sua ⁊̃ electoꝵ p̃mia reniuuera¬
aones q coufiudt᷑. Seͥs hanc eoꝵ uesami ã toleret
qui conant᷑ astruere uirũ nõ eẽ qd̾ u̾itas de et̾no
igne uunata ẽ: Et dũ sacagũt dm̃ ꝑhibere miseri¬
fine puniri ñ deb culpa cũ fine. Iustꝰ est om̃ps d̾s
⁊ qd̾ nõ et̾no pcc̃o cõmissũ ẽ et̾no nõ deb puniri tor¬
m̃to. Qͥb citiꝰ respõdemꝰ. Qd̾ recte dicerẽt si udex
iustꝰ districtꝰ q uiniens nõ corda hominũ s fcã pen¬

Expanded text:
am poenam peccantibus minatus est, ut eos a peccatorum perpetratione compesceret, quia creaturae suae aeterna supplicia minari debuit, non inferre. Quibus citius respondemus: Si falsa minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsa pollicitus est ut ad justitiam provocaret. Et quis hanc eori asserunt, assertione sua etiam electorum praemia remunerationesque confundunt? Quis hanc eorum vesaniam toleret, qui conantur astruere verum non esse, quod Veritas de aeterno igne minata est, et dum satagunt Deum perhibere miserifine puniri non debet culpa cum fine. Justus nimirum esd non aeterno peccato commissum est, aeterno non debet puniri tormento. Quibus citius respondemus, quod recte dicerent, si justus judex districtusque veniens, non corda hominum, sed facta 373 pen
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ misit me. Qͥd cñi si suã faceret. eosqui ad se ue¬
nũt reppulisset: Qͥs aut̃ nesciat. qd̵ uoluntas
exiuit. scd̃s ad redẽptõnẽ hõiũ ueniens. dũ uolun¬
tatẽ se pacͥs ⁊ ñ suã facere ostendit. ꝑmanere nos
intꝰ docuit. Cũ gͥ ñ suã s patͥs uosuntatẽ facit
eos qui ad se uenuĩt foras nõ eicit: qr dũ exẽplo suo
nos obedientie subicit. uiã nob̃ eg̾ssionis claudit.
Hiuc rursũ ait. Non possũ ego a me ip̃o facere qͥcaͣ
ħ sic̃ audio iudico. N ob quippe obedientia usꝙ ad

Expanded text:
 misit me. Quid enim? si suam faceret, eos, qui ad eum veniunt, repulisset? Quis autem nesciat, quod voluntas exiit, secundus ad redemptionem hominum veniens, dum voluntatem se patris, et non suam, facere odocuit. Cum igitur non suam, sed Patris voluntatem facit, eos qui ad se veniunt, foras non ejicit, quia dum exemplo suo nos obedientiae subjicit, viam nobis egressionis claudit. Hinc rursum ait: « Non possum ego a me facere quidquam; sed sicut audio, judico . » Nobis quippe obedientia
Abbreviated transcription (Latin):
diperĩ medicam̃to ułuerat᷑. Qͥd enĩ ẽ uirtꝰ. nisi me¬
ĩnto ułiꝰ facunꝰ. facit ille de uulnere medicam̃tũ.
ut qͥ uͥtute ꝑcutim᷑ uicio curemi᷑. Nos uãq uirtu¬
tũ dona retorq̃mꝰ ui usũ uicioꝵ. ille uicioꝵ illece¬
bras assumit ĩ artẽ uirtutũ. ⁊ salutis statũ ꝑcurit
ut seru. ut qͥ humłitatẽ currentes fugunꝰ ei saltẽ

Expanded text:
ixerim, medicamento vulneratur. Quid enim virtus, nisi memento vulnus facimus, facit ille de vulnere medicamentum; ut qui virtute percutimur, vitio curemur. Nos namque virtutum dona retorquemus in usum vitiorum: ille vitiorum illecebras assumit in artem virtutum, et salutis statum percutit, ut servet: ut qui humilitatem currentes fugimus, saluti
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis eẽ uideatur: Hinc ꝑ salomonẽ ĩ ostensionẽ
obedientie dr. Hir obediens loquit᷑ iuctorias. Uir
qͥppe obediens iuctorias loquit᷑. qr dũ aliene noei
humłe subdim᷑. nosm ip̃os in corde suꝑamꝰ. Hinc
ĩ euangło u̾itas dit̃. Eum qͥuenit ad meñ eiciam¬

Expanded text:
fidelis esse videatur; hinc per Salomonem in ostensione obedientiae dicitur: Vir obediens loquitur victorias: vir quippe obediens victorias loquitur, quia dum alienae voci humiliter subdimur, nosmetipsos in corde superamus; hinc in Evangelio veritas dicit: Eum
Abbreviated transcription (Latin):
uirtitẽ obedientie occasio oportuna se p̃buit
lib hanc paulo ugilantiꝰ soslicitꝰ q discutere. ⁊ qn¬
hõ p̃ceptũ qd̾ seruaret accepit. cui si se uell obedien᷑
subdere. ad et̾nam bitudint̃ sine laboie ꝑueniret.
Hinc samuel ait. Melior ẽ obedientia ꝗ̃ uietue.
⁊ ascultare mag̃ qͣm offerre adipem arietũ. Qm̃ qͣiͣ¬

Expanded text:
virtutem obedientiae occasio opportuna se praebuit, libet hanc paulo vigilantius sollicitiusque discutere, et quanhomo praeceptum quod servaret accepit , cui se si vellet obediens subdere, ad aeternam beatitudinem sine labore perveniret. Hinc Samuel ait: Melior est obedientia quam victimae, et auscultare magis quam offerre adipem arietum, q
Abbreviated transcription (Latin):
conditor.nr̃. S nemo dicat. qr piꝰ est ueniałr
pecco. ⁊ nemo qͥ peccau̾it dicat. qr uistꝰ est. de pc̃ci
remissione desꝑo. Relaxat enĩ d̾s facinꝰ qd̾ deflet᷑.
s ꝑpetrare qͥsq timeat. qd̾ si digne deflere possit
ignorat. Ante culpã gͦ iusticiã metuat. pt᷑ culpã
tñ de pietare p̾sumat᷑. sleq ita iusticiã timeat. ut
nlła spei ꝯsołone ꝯualescat. neq ita ꝯfidat de mis¬
ricordia. ut adhibere ułnerib suis digne pñe negli¬
gat medicinã. S quẽ p̃sumit sibi pie parcere. so
timoris. ut ad corrigenda pcc̃a iusticia uidi cantis te¬
reat. ꝗ̃ ad fiduciã uenie gr̃a parcentis ĩuitat. hi
enĩ ꝑ quendã sapientẽ d̾r. Ne dixeris. miseratõnes

Expanded text:
o dicat: Quia pius est, venialiter pecco. Et nemo qui peccaverit dicat: Quia justus est, de peccati remissione despero. Relaxat enim Deus facinus quod defletur, sed perpetrare quisque timeat quod si digne deflere possit ignorat. Ante culpam ergo justitiam metuat, post culpam tamen de pietate praesumat; neque ita justitiam timeat, ut nulla spei consolatione convalescat; neque ita confidat de misericordia, ut adhibere vulneribus suis dignae poenitentiae negligat medicinam; sed quem praesumit sibi pie parcere, sembeat etiam morsum timoris, ut ad corrigenda peccata justitia judicantis terreat, quem ad fiduciam veniae gratia parcentis invitat. Hinc enim per quemdam sapientem dicitur: Ne dixeris, Miserationes
Abbreviated transcription (Latin):
more derelĩquat. Mola enĩ suꝑior aut inferior
tollit᷑. si ꝑ p̃dicantis lingͣm ĩ pec̃coris pectore aut
timor a spe. aut spes a timore diuidat᷑. S qr exi¬
gente cã. dauid ad mediũ deducto tanti facinoris
memoriã fecunꝰ. lectoris fortasse animꝰ mouet᷑. cus¬
mups d̾s eos qͦs in ꝑpetuũ eligit. qͦs ad donoꝵ qͦ ꝙ
oritaliũ culm̃ assunt. illesos a corporalib uicuis
s custodit. Unde qr satisfieri citiꝰ credimꝰ. breuiter
espondemꝰ. Nõnulli enĩ ꝑ accepta dona uirtutũ. ꝑ
spensam grãm bonoꝵ oꝑũ. ĩ suꝑbie uiciũ cadũt.¬

Expanded text:
more derelinquat. Mola enim superior aut inferior more derelinquat. Mola enim superior aut inferior tollitur, si per praedicantis linguam in peccatoris pectore, aut timor a spe, aut spes a timore dividatur. CAP. Xgente causa, David ad medium deducto, tanti facinoris memoriam fecimus, lectoris fortasse animus moveatur, cus Deus eos quos in perpetuum elegit, quos ad donorum quoque spiritalium culmen assumit, illaesos a corporalibus vitiis non custodit. Unde quia satis fieri citius credimus, breviter respondeamus. Nonnulli enim per accepta dona virtutum, per impensam gratiam bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
le q̃ rapiendis auib sc̃ auide accipitres uocant᷑. Uñ¬
⁊ paulus apłs dic̃. Sustinetis enĩ siqͥs deuorat si qͥs¬
siqͥs accipit. acsi drẽt. siqͥs rapit. Pignꝰ u̾o debitoris
ẽ confessio pcc̃oris. A debitore enĩ pignꝰ accipit᷑. cũ a
pec̃ore iã pcei confessio tenet᷑. Suꝑior aũ ⁊ inferior
mola ẽ. spes ⁊ timor. Spes quippe ad alta subuehit.
timor aut̃ cor inferiꝰ p̾mit. S mola suꝑior. ⁊ infe¬
rior ita sibi necessario iũgit᷑. ut una sine alt̾a ĩuti¬
lit̾ ħeat᷑. In pcc̃oris itaq pectore incessant̾ debet
spes ⁊ formido ꝯuĩgi . qr incassũ miscd̾iã sꝑat. si nõ
⁊̃ iusticiã timeat. Incassũ iusticiã metuit. siñ ĩ de
miscd̾ia confidit. Loco gͥ pignoris moia suꝑior au̾
inferior tolli ꝓhibet᷑. qr qui pcc̃ori p̃dicat. tauta
dispensatõne cõponere p̃dicõnẽ deb. ut nec dereli¬
cta spe timorẽ subtͣhit. nec subtͣcta spe. ĩ solo eũ ti¬

Expanded text:
s avidae, accipitres vocantur. Unde Paulus apostolus dicit: Sustinetis enim si quis devorat, si quis accipit . Ac si diceret, Si quis rapit. Pignus vero debitoris est confessio peccatoris. A debitore enim pignus accipitur, cum a peccatore jam peccati confessio tenetur. Superior autem et inferior mola est spes et timor. Spes quippe ad alta subvehit, timor autem cor inferius premit. Sed mola superior et inferior ita sibi necessario junguntur, ut una sine altera inutiliter habeatur. In peccatoris itaque pectore incessanter debet spes et formido conjungi, quia incassum misericordiam sperat, si non etiam justitiam timeat; incassum justitiam metuit, si non etiam de misericordia confidat. Loco igitur pignoris mola superior aut inferior tolli dispensatione componere praedicationem debet, ut nec derelicta spe timorem subtrahat, nec subtracta spe in solo eum ti
Abbreviated transcription (Latin):
utur. ut qͥ in cogitatõne elati sũt. ꝑ carnis luxuriã
istruant᷑. Scimꝰ aũ qr aliqñ minꝰ est ĩ corporis
eniptõnes cad̾e. qm cogitatione tacita ex delibe¬
a ta clatione peccare. S qͦ minꝰ turpis suꝑbia cre¬
ait᷑ minꝰ uitat᷑. Luxuriã u̾o eo magis erubeset hõieᷤ
ͣsͥ mul om̃es turpẽ nouer̃t. Unde fit płmq ut
nõuulli pꝰ suꝑbiã ĩ luxuriã corruentes ex aꝑto casu
ngt̃. cũ ꝓstrati ĩ minimis gͣuiꝰ ꝯfundũt᷑. Reos em̃
sͣit̾ iuinora ꝯspicũt. qui se liberos int̾ gͣuiora
acdidert̃. Pia gͦ dñi dispensatione laxatus. nõ mĩ
ꝑcutit. inde eũ q̃ ceꝑat amitit. arq uude uicisse
enut᷑ inde suꝑatur. Consid̾are lib intͣ inunitũ

Expanded text:
carnis luxuriam prosternantur. Scimus autem quia aliquando minus est in corporis corruptionem cadere, quam cogitatione tacita ex deliberata elatione peccare. Sed cum minus turpis superbia creditur, minus vitatur. Luxuriam vero eo magis erubescunt homines, quia simul omnes turpem noverunt. Unde fit plerumque ut nonnulli post superbiam in luxuriam corrigant, cum prostrati in minimis gravius confunduntur. Reos enim se inter minora conspiciunt, qui se liberos inter graviora crediderunt. Pia ergo Domini dispensatione laxatus nonnunquapercutit, inde eum quem acceperat amittit; atque unde vicisse cernitur, inde superatur. Considerare libet intra munitum
Abbreviated transcription (Latin):
neri ⁊ miscd̾it̾ ⁊ potent̾ occurrit: qr nec libero am¬
uitionẽ p̃cauendi tacuit. nͨ capto remediũ fugi¬
endi subtraxit. Fi d hoc qͥppe in scͥptura sac uiroꝵ
taliũ idest dauid ⁊ petͥ. pcca st̃ indita: ut cautelas
minoꝵ sit ruina maioꝵ. Ad hoc ut᷑rũq illic ⁊ pe¬
nitentia ĩ sinuat᷑. ⁊ uenia. ut spes ꝑeuntiũ sit retu¬
ꝑatio ꝑditoꝵ. Destatu gͦ suo. dauid cadente nemi
suꝑbiat. de lapsu ⁊̃ suo dauid surgente nemo desꝑ
qͦ u̾bo humses leuat. Unã nãq rera gestã rettulit.
⁊ diu̾so modo suꝑbos quid̃ ad humłitaris formidinẽ
humiles u̾o ad spei fiduciã reuocauit. O. inestima¬
błe uoui gnĩs medicam̃tũ. qd̾ uno ecd̾q ordine po¬
fitũ. ⁊ p̃mendo tum̃tia exiccat.⁊ subleuando arenti
infundit. De maioꝵ nos lapsu terruit. s de repara¬
tione roborauit. Sic quippe sꝑ sic nos diuine dispen¬
satõnis miscd̾ia ⁊ suꝑbientes repͥmit. ⁊ ne ad desꝑati¬

Expanded text:
eneri et misericorditer et potenter occurrit, quia nec libero admonitionem praecavendi tacuit, nec capto remedium fugiendi subtraxit. Ad hoc quippe in Scriptura sacra virorum talium, id est David et Petri, peccata sunt indita, ut cautela minorum sit ruina majorum. Ad hoc vero utrorumque illic et poenitentia insinuatur et venia, ut spes pereuntium sit recuperatio perditorum. De statu ergo suo David cadente, nemo superbiat. De lapsu etiam suo David surgente, 1091 nemot, quo humiles levat. Unam namque rem gestam retulit, et diverso modo superbos quidstimabile novi generis medicamentum, quod uno eodemque ordine propositum, et premendo tumentia exsiccat, et sublevando arentia infundit! De majorum nos lapsu terruit; sed de reparatione roboravit. Sic quippe semper, sic nos divinae dispensationis misericordia et superbientes reprimit; et ne ad desperati
Abbreviated transcription (Latin):
eit. Assũpsit enuĩ corpꝰ. ut in eõ
behemoch
iste qͣi escã suã. mortẽ carnis appeteret. Qm̃ mortẽ¬
dũ ĩ illo ĩiuste appetiit. nos qͦs qi iuste tenebat amisit.
In hamo gͦ eiꝰ incarnatõnis captꝰ est. qr dũ in illo appe¬
tiit escam corporis. tnsfixꝰ ẽ aculeo diuinitatis. Ibi qͥppe
inerat humanitas q̃ ad se deuoratorẽ duceret. ibi di¬
uinitas q̃ ꝑforaret. sbi aꝑta infirmitas q̃ ꝓuocar⁊.
ibi occulta uirtꝰ q̃ rãptoris fauc̃ẽ tͣnsfigeret᷑. In hamo
gͥ captꝰ est. qr inde uiteriit unde deuorauit. Et qͣd̾
behemoth iste faiũ d̾i ĩcarnatũ nouerat. s redẽptio¬
nuis ure ordinẽ nesciebat. Sciebat enĩ qd̾ ꝓ redẽptõne¬

Expanded text:
cit. Assumpsit enim corpus, ut in eo cit. Assumpsit enim corpus, ut in eo Vehemoth iste quasi escam sua morte carnis appeteret, quam mortdum in illo injuste appetit, nos quos quasi juste tenebat, amisit. In hamo ergo ejus incarnationis captus est, quia dum in illa appetit escam corporis, transfixus est aculeo divinitatis. Ibi quippe inerat humanitas, quae ad se devoratorem duceret, ibi divinitas quae perforaret. Ibi aperta infirmitas quae provocaret, ibi occulta virtus, quae raptoris faucem transfigeret. In hamo igitur captus est, quia inde interiit unde devoravit. Et quidem Vehemoth iste Filium Dei incarnatum noverat, sed redemptionis nostrae ordinem nesciebat. Sciebat enim quod pro redempt
Abbreviated transcription (Latin):
Notand̾ ualde est qd̾ septure sue u̾ba miscołit̾ tẽꝑanᷤ
d̾s. mͦ nos asꝑis incitatõnib terr. mͦ blandis consolati¬
onib refouet. ⁊ t̾rorẽ fom̃tis miscet. ⁊ fom̃ta t̾rori.
ut dũ cͥca nos utr̃q mira magist̾ii arte tẽꝑat᷑: nec de¬
sperate ĩueniam territi. nͨ incaute securi. Nã cũ
behemoch astutias. insidias. atq effrenatas iures mł¬
tiplicib sententiis indicasset: ꝓtinꝰ unigeniti filii
sui redẽptoris nr̃i cõm̃dat aduentũ. ⁊ quo ab illo or¬
dine behemoch iste sit ꝑunendꝰ insuuat. ut qr cor
nr̃m uarrata illiꝰ uͥtute ꝑculerat. mexorẽ nr̃m citiꝰ
indicata e pdicione releuaret. Igit᷑ pꝰtqͣm dixit. ab¬
dicens. In ocłis eiꝰ qͣi hamo capiet eũ. Qs uesciat ꝙ
ĩ hamo esca ostendit᷑. aculeꝰ occultat᷑: E sca enĩ ꝓuo¬
cat. ut aculeꝰ pungat. Dñs itaq nr̃ ad hu
mani gñis redẽptionẽ ue¬
miens uelut
quendã de se ĩ necẽ diaboli
hamũ fe¬

Expanded text:
tandum valde est quod Scripturae suae verba misericorditer temperans Deus, modo nos asperis incitationibus terret, modo blandis consolationibus refovet, et terrorem fomentis miscet, et fomenta terrori, ut dum circa nos utrumque mira magisterii arte temperatur, nec desperate inveniamur territi, nec incaute securi. Nam cum Behemoth astutas insidias, 1085 atque effrenatas vires multiplicibus sententiis indicasset, protinus unigeniti Filii sui Redemptoris nostri commendat adventum, et quo ab illo ordine Behemoth iste sit perimendus insinuat, ut quia cor nostrum narrata illius virtute perculerat, moerorem nostrum citius indicata ejus perditione relevaret. Igitur postquam dixit: Abdicens: In oculis ejus quasi hamo capiet eum. Quis nesciat quod in hamo esca ostenditur, aculeus occultatur? Esca enim provocat, ut aculeus pungat. Dominus itaque noster ad humani generis redemptionem veniens, velut quemdam de se in necem diaboli hamum fe
Abbreviated transcription (Latin):
ocłis eiꝰ qĩ hamo capiet eũ. In ocłis qͥppe hr̃e dicun᷑.
qd̾ corã nob̾ positũ uidemꝰ. Antiqꝰ u̾o hostis humani
gñis redẽptorẽ ante se põitũ uidit. ꝗ̃ cognoscendo con¬
fessus. confitendo ꝑtunuit dicens. Oes nobis ⁊ tͥ
fili d̾i. uenisti ant̾e tẽpus torq̃re nos : In oculis itaq̃
suis hamo captꝰ ẽ. qr ⁊ nouit ⁊ momoidit. Et cogꝰ¬

Expanded text:
oculis ejus quasi hamo capiet eum. In oculis quippe habere dicimus quod coram nobis positum videmus. Antiquus vero hostis humani generis Redemptorem ante se positum vidit, quem, cognoscendo confessus, confitendo pertimuit, dicens: Quid nobis et tibi, Flii Dei? venisti ante tempus torquere nos . In oculis itaque suis hamo captus est, quia et novit, et momordit; et cog
Abbreviated transcription (Latin):
scin ip̃m. Sem ip̃m̃ enĩ ab negat. qui calcato tẏpo¬
suꝑbie añ d̾i otulos eẽ se a se alienũ demonstt᷑. Hinc
psalmista ait. Memor ero tui de t̾ra iordanis ⁊ her¬
monim. Iordanis qͥppe ut dixi descensio. Hermon ã
anathema idest alienatio int̾pretat᷑. De t̾ra gͦ iorda¬
nis ⁊ hermoniim d̾i reminiscit᷑. qͥ in eo qd̾ semet ip̃mi
dritit. atq a se alienꝰ existit. ad conditoris sui memouã
reuocat᷑. S antiqꝰ hostis ꝓ magno hoc ñ ht̃. cũ sub iu¬
re sue tirannidis t̾rena q̃rentes tenet. ꝓpħa quippe
atcestante eognouimꝰ. qr esca eiꝰ electa. Neq enĩ mi
rũ deputat. si eos absorbeat qͦs suꝑbiã erigit. auari¬
cia tabefacit. uoluptas dilatat. malicia angustat.
ira uiflãmat. dis¬
cordia separat. ĩuidia ex¬
ulcerat. lux¬
uria inquinans necat.
Absorbebit
ñ estunat cũ eos deuorat. qͥ ꝑ
ip̃a sue uite studia deorsũ currt̃. S illos magnoꝵe

Expanded text:
semetipsum . Semetipsum enim abnegat, qui, calcato typsuperbiae, ante Dei oculos esse se a se alienum demonstrat. Hinc Psalmista ait: Memor ero tui de terra Jordanis et Hermoniim , Jordanis quippe, ut dixi, descensio, Hermoniim autem anathema, id est alienatio, interpretatur. De terra igitur Jordanis et Hermoniim Dei reminiscitur, qui in eo quod semetipsum dejicit, atque a se alienus existit, ad conditoris sui memoriam revocatur. Sed antiquus hostis hoc pro magno non habet, quod sub jure suae tyrannidis terrena quaerentes tenet. Propheta quippe attestante cognovimus quia esca ejus electa . Neque enim 1084 mirum deputat, si eos absorbeat, quos superbia erigit, avaritia tabefacit, voluptas dilatat, malitia angustat, ira inflammat, discordia separat, invidia exulcerat, luxuria inquinans necat. Absorbebit non aestimat cum eos devorat, qui per ipsa suae vitae studi
Abbreviated transcription (Latin):
celestib ꝯtẽplatur. nde absorto fluuio recte sub¬
iũgitur. Et ht̃ fiduciã qd̾ uifluat iordanis in os eiꝰ
qr illos insidiando raꝑe appetit. qͦs ꝓ amore suꝑue
patͥe a p̃sentis uite gła sem ip̃os deicere agnoscit. Nõ¬
nulli qͥppe mũdũ desert̃ ⁊ honoꝵ tnseuntiũ uana
derelinqũt. ⁊ ima humłitatis appetentes. humane
ꝯu̾sationis morẽ bñ uiuendo tnͣscrsdt̃. atq ĩ tanta
studioꝵ arce ꝓficiũt ut signoꝵ iam uͥtutes oꝑent᷑.
S qr sem ip̃os cͥcũspicindo regere neglig̃t inaniᷤ
głe telo ꝑtussi pei de alto ruũt. Hinc ẽ enĩ qd̾ et̾nꝰ
uidex qui occulta cordis examinat. eiꝰdẽ riune ca¬
sũ p̃nũciaus intentat c̃ dicit. Multi dicent mͥ ĩ

Expanded text:
latur. Vet. IX. Unde absorpto fluvio recte subjungitur: Et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, quia illos insidiando rapere appetit, quos pro amore supernae patriae a praesentis vitae gloria semetipsos dejicere agnoscit. Nonnulli quippe mundum deserunt, honorum transeuntium vana derelinquunt, et, ima humilitatis appetentes, humanae conversationis morem bene vivendo transcendunt; atque in tanta studiorum arce proficiunt, ut signorum jam virtutes operentur; sed quia semetipsos circumspiciendo tegere negligunt, inanis gloriae telo percussi, pejus de alto ruunt. Hinc est enim quod aeternus judex, qui occulta cordis examinat, ejusdem ruinae casum praenuntians intentat, cum dicit: Multi dicent mihi in
Abbreviated transcription (Latin):
unt naqͣqͣra ꝓdũt. ⁊ hi quoꝵ loqͣcitas uix cõpescitur
nonua e sosa amaritudine ĩtimi rancoris obmuteset̃.
Qup dolorẽ mtis ꝓ caritatis sue liba subt̃hantes. cũ ma¬
le soqui soleant᷑ peiꝰ tacent. qi cũ peccantes ad de cor¬
recaione auduĩt ĩdignantes ⁊̃ respõsionis u̾ba suspen
ot̃. Cũ his qñ asꝑe agit᷑ sepe ad quereie uoces de hac
ip̃a asꝑitate ꝑsiłuit᷑. cũ u̾o cos magist᷑ sui blande p̃ue¬
npũt ⁊ dr hac ip̃a humłitate qua puentist̃ gͣuiꝰ indig¬

Expanded text:
unt, nequaquam produnt; et hi quorum loquacitas vix compescitur, nonnunquam ex sola amaritudine intimi rancoris obmutescunt, qui per dolorem mentis procacitatis suae verba subtrahentes cum male loqui soleant, pejus tacent; quia cum peccantes aliquid de correctione audiunt, indignantes etiam responsionis verba suspendunt. Cum his quando aspere agitur, saepe ad querelae voces de hac ipsa asperitate prosiliunt. Cum vero eos magistri sui blande praeveniunt, de hac ipsa humilitate qua praeventi sunt gravius indig
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ sem ip̃is qd conigant nũꝗͣ uidñt. Unde ⁊ tanto
asci peuiit. qnͣto a se ocłos auertũt. qr ĩ huiꝰ uite iti¬
nere offendentes corriuit dũ alibi ĩtendũt. Et quid̃
pecores se assert᷑. nõ tñ tantũ ut tã noxie ĩ regimine
psone tͣaerent᷑. Et dũ eiꝰ facta despiciũt. dũ p̾cepta
gcẽpnũt. ad tantã usq insaniã deuoluũt᷑. ut d̾m
res htimanas curare nõ estimẽt. qr ei qui qĩ iure re¬
phend̾r eẽ se cõmissos dolent. Sicq dũ cont᷑ rectorẽ
supbuũt. ⁊̃ contͣ iuidicia conditoris ĩtiuuesẽt̃. ⁊ dũ pa¬
storis uitã diuidicãt. ipãm q sapĩam omia disponẽtiᷤᷤ
⁊̃pugnat᷑. Sepe aut̃ rectoris sui dictis ꝓterue obuiãt.
sc qr ꝑ rectitisdie lib̾tatis bicit. sic̃ sepe setuor
ꝑ humłitate supponit. Nlã sicit płiq recicent ec ti

Expanded text:
ipsis quod corrigant nunquam vident. Unde et tanto atrocius pereunt, quanto a se oculos avertunt: quia in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi intendunt. Et quidem peccatores se asserunt, nec tamen tantum ut tam noxie in regimine personae traderentur. Et dum ejus facta despiciunt, dum praecepta contemnunt, ad tantam usque vesaniam devolvuntur, ut Deum res humanas curare non aestiment, quia ei qui quasi jure reprehenditur, esse se commissos dolent. Sicque dum contra rectorem superbiunt, etiam contra judicia conditoris intumescunt, et dum pastoris sui viimpugnant. Saepe autem rectoris sui dictis proterve obviantse quasi pro rectitudine libertatis objicit, sicut saepe timor pro humilitate supponit. Nam sicut pler
Abbreviated transcription (Latin):
dacia. ut credere audeas qd̾ rel inq̃ndo om̃ia subsistᷤᷤ
Alit̾ te creator condidit. atq alit̾ tu te ip̃e disponiꝰ.
Halentiorẽ te robustiorẽ q faceret. si sequi te sua
uestigia cũ inopie necessitate uoluissec. Annõ płis¬

Expanded text:
dacia, ut credere audeas quod omnia relinquendo subsistas? dacia, ut credere audeas quod omnia relinquendo subsistas? Aliter te creator condidit, atque aliter tu teipsum disponis; valentiorem te robustioremque faceret, si sequiste sua vestigia cum inopiae necessitate voluisset. An non p
Abbreviated transcription (Latin):
cce quidã reb contentꝰ ꝓpriis decreuit nullis
mũda huiꝰ occupatõnib ĩplicari. ualde formidã
quiecis sue cõmoda ꝑdere. ⁊ ualde despiciens cũ pc̃a
lucra cumulare. Ad hunc hostis callidꝰ ueniens ut
ĩtentionẽ bone deuotõnis subruat qiͣ utilitatis ꝯsi¬
ꝓuident᷑: Assũt q̃ ad p̃sens ĩpendenda s̃ filiis. s tñ
riora stipendia p̃beat. ⁊ tñ internã rectitudinẽ ñ ui¬
flectat: Hec interĩ blandiens insinuat. ⁊ seorsũ iam
ĩnegocio cerreno qd̾ ꝓuidr pcc̃i laq̃os occultat. Ossa
itaq eiꝰ sicut fistine eris sunt: qr ꝑnitiosa eiꝰ ꝯsilia
audicori suo ꝯsulentis uocis suauitate blandiunt᷑.
cunctis q̃ possid renũciare. ut ĩ disciplinatu celaliᷤ
magist̾is tanto se lib̾ius ex̾ceat qnͣto ⁊ expeditior red¬
dit᷑ ea q̃ possidentẽ p̃mere pot̾ant deserens calcat.
Huiꝰ cor hostis insidians occulta suggestione allo¬
quit᷑ dicens. SUnde ħ tem̾itatis tante surrexit au¬

Expanded text:
 quidam rebus contentus propriis, decrevit nullis mundi hujus occupationibus implicari, valde formidans quietis suae commoda perdere, et valde despiciens cum peccatis lucra cumulare. 1068 Ad hunc hostis callidus veniens, ut intentionem bonae devotionis subruat, quasi utilitatis consiprovidentur, adsunt quae ad praesens impendenda sunt filiis, sed tamen riora stipendia praebeat, et tamen internam rectitudinem non inflectat? Haec interim blandiens insinuat, et seorsum jam in negotio terreno quod providet peccati laqueos occultat. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia perniciosa ejus consilia auditori suo consulentis vocis suavitate blcunctis quae possidet renuntiare ut in discipulatu coelestis magisterii tanto se liberior exerceat, quanto et expeditior redditus, ea quae possidentem premere poterant deserens calcat. Hujus cor hostis insidians occulta suggestione alloquitur, dicens: Unde haec temeritatis tantae surrexit au
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enĩ fidem iã ueritatis agnouert̃. s uiu̾e fidelit̾
negligt̃. recce fluuiꝰ dici posst̃. qr uidie deorsũ sluit̃.
Iordanis u̾o hebreo uocabulo descensio eoꝵ d̾r. Et st̃
nõ uulli qͥ uas u̾itatis appatentes semet ip̃os abiciũt
atq a uite uet̾is elatõne descendt̃. Cũꝙ et̾na cupuĩt
uasde se ab hoc mũdo alienos reddt̃. dñ nõ solũ aliena
nõ appetũt. s ⁊̃ sua derelinquũt. Nõ solũ in eo głam¬

Expanded text:
 vivere fideliter negligunt, recte fluvius dici possunt, quia videlicet deorsum fluunt. Jordanis vero Hebraeo vocabulo descensio eorum dicitur. Et sunt nonnulli qui viam veritatis appetentes semetipsos abjiciunt, atque a vitae veteris elatione descendunt; cumque aeterna cupiunt, valde se ab hoc mundo alienos reddunt, dum non solum aliena non appetunt, sed etiam sua derelinquunt, et non solum in eo g
Abbreviated transcription (Latin):
nbłit᷑ uoce u̾itatis. Absorbebit fiuuiũ ⁊ ñ iirabit᷑
⁊ ht̃ fiduciã qd̾ ifluat iordanis in os eiꝰ. Neq enĩ
ꝓmagno diabolus hũit qd̾ infideles tulit. s toto
nc̃ adnisu i illoꝵ morcẽ se erigit. qͦs contͣ se rege¬
b ociosa ẽ. Hultꝰ behemoth morsũ ex sola confessio
ne fidei plene euasisse se estunet. qr iã hͥdem fluuiũ
absorbuit. s adhuc iordanẽ sitit: ⁊ totiens ĩ os euiᷤ
iordanis fluit. qͦtiens xanꝰ quisq ad iniqͥtatẽ deflu¬
it. Os quid̾ eiꝰ iã fide nos subleuante fugimꝰ. s mag¬
no studio curand̾ ẽ. ne in illd̾ lubͥca oꝑatõne dilaba¬
mur. Si ambulandi cautela negligit᷑. ĩ cassũ cre¬
dendo rectũ iter tenet᷑. Qͥauia quid̾ fidei ad celestẽ
patͥam pfĩcit. s offendentes minime ꝑducit. Hm̃s¬

Expanded text:
itatis: Absorbebit fluvium, et non mirabitur, et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus. Neque enim pro magno diabolus habuit, quod infideles tulit; sed toto nunc annisu in illorum mortem se erigit, quos contra se regebus mortua est . Nullus Behemoth morsum ne fidei plene evasisse se aestimet, quia iam quidem fluvium absorbuit, sed adhuc Iordanem sitit; et totiens in ore illius Iordanis fluit, quotiens christianus quisque ad iniquitatem defluit. Os quidem eius iam fide nos sublevante fuimus; sed magno studio curandum est, ne in hoc lubrica operatione dilabamur. Si ambulandi cautela neglegitur, incassum credendo rectum iter tenetur, quia via quidem fidei ad caelestem patriam proficit, sed offendentes minime perducit.
Abbreviated transcription (Latin):
paradisi edite. de ligno aũ scientie boni⁊ mali n
tetigeritis. Qͥ enĩ ab uno qͦlib bono subiectosu
necesse ẽ ut młta concedat. ne cbedientis mens f¬
ditꝰ intereat. si a bonis om̃ib penitꝰ repulsa ieuino
Omr̃is aũ paradisi arbores ad esũ dñs cessit cũ abu
ꝓhibuit. ut ereaturã suã qͣm nolebat ectiner set
ꝓuehi. tauto faciliꝰ ab una restͥngeret. qnͣto latiꝰ ed

Expanded text:
oni et mali ne tetigeritis . » Qui enim a bono quolibet subjectos vetat, necesse est ut multa concedat ne obedientis mens funditus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunat. Omnes autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab u
Abbreviated transcription (Latin):
q̃uitie corpor accipit᷑. in ꝗͣ behemoth dormit. Qnͥcont᷑
corda caritate calentia sollicitꝰ iugilat. ĩ frigidis aut̃
⁊ siqͣ sc ĩ eis ad breue mom̃tũ collocat : ip̃e eũ desid̾ioꝵ
celestiũ estus fatigat. Et qͣi totiens ut recedat pungͣ.
qtiens ab eis amore ĩtimo ad et̾na suspirat᷑. Cante eũ
uoces excitant. qnͣte ex illoꝵ m̃ntib sc̃e cogitatõnes ad
ocũ clamãt. Unde fit ut bonaꝵ actionũ armis ceri¬
ritus. ac suspirioꝵ spiculis ꝑcussus fugiat. ⁊ ad corda
reꝓboꝵ frigida rẽdiens. eã qͣm securꝰ possideat malicie
umbrã q̃rat. Que ubi ab illo ĩueniat᷑ ostendit᷑. cũ

Expanded text:
quitiae torpor accipitur, in qua iste Behemoth dormit, quia contra corda charitate calentia sollicitus vigilat, in frigidis autem ndo se in eis ad breve momentum collocat, ipse eum desideriorum coelestium aestus fatigat, et quasi toties ut recedat pungitur, quoties ab eis amore intimo ad aeterna suspiratur. Tantae eum voces excitant, quantae ex illorum mentibus sanctae cogitationes ad coelum clamant. Unde fit ut bonarum actionum armis territus, ac suspiriorum spiculis percussus fugiat, et ad corda reproborum frigida rediens, eam quam securus possideat malitiae umbram quaerat. Quae ubi ab illo inveniatur ostenditur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tẽ ab ĩtentõne ꝓpria alienã rẽddit. recte dr̃. Ossa
nꝰ sicut fistule eris. Qñ enĩ ꝑ fraudulenta ꝯsilia au¬
dientis animo blaudũ sonat. qiͣ cũ fistula eris cãtat.
ut unde inulcet inde decipiat. Set behemothiste
infirmitatis ex̾cet. Tunc aũ cduriores tẽptatõnes
excitat. qñ añ tẽptati oculos inuiqͥtatis laq̃os sub
specie uirtutis occultat. Unde ⁊ recte dr̃. Cartilla¬

Expanded text:
mentem ab intentione propria alienam reddit, recte dicitur: Ossa mentem ab intentione propria alienam reddit, recte dicitur: Ossa ejus sicut fistulae aeris. Quando enim per fraudulenta consilia audientis animo blandum sonat, quasi cum fistula aeris cantat, ut unde mulcet, inde decipiat Vet. XXII. Sed Binfirmitatis exercet. Tunc autem duriores tentationes excitat, quando ante tentati oculos iniquitatis laqueos sub specie virtutis occultat. Unde et recte subjungi
Abbreviated transcription (Latin):
Ossa itaq eiꝰ sicut fistule eris st̃. qr clamdestina eiꝰ
uoluntatib suis młta iã uetusti hõis uitia ⁊ ĩmuta¬
tone uite ⁊ lam̃tatõne penitũtie excoxit. ⁊ tanto ma¬
iori zelo contͣ aliena pcc̃a accendit᷑. qnͣto sibim ip̃i
funditꝰ mortuꝰ iniqͥtatib ꝓpͥis ñ tenetur. Hũc hostiᷤᷤ
callidꝰ qi telo iusticie ⁊̃ cet̾is pͦesse cognoscit qiͣ prosꝑa
consulentib u̾bis appetit dicens. Qͥ d te ad aliena cu¬
randa clilatas: Utuniã tua consid̾are cõualescas. An
nõ ꝑpendis qi cũ ad aliena extend̾is erga curanda q̃
tua st̃ muior ĩueniris : Et quid ꝓdest alien ułneriᷤᷤ
cruorẽ tergere. ⁊ putredinẽ ꝓprii negligendo dilata¬
re: Hec dũ qiͣ consulens dicit. zelũ caritatis adimit.
i om̃e bonũ qd̾ prodire ex caritate pot̾at gladio sub¬
uitia sicuti nr̃o flagremꝰ. Qa gͥ dũ suauit̾ ꝯsulit

Expanded text:
Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia clandestina ejus Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia clandestina ejus voluntatibus suis, multa jam vetusti hominis vitia et mutatione vitae, et lamentatione poenitentiae correxit; et tanto majori zelo contra aliena peccata accenditur, quanto sibimetipsi funditus mortuus, iniquitatibus propriis non tenetur. Hunc hostis callidus, quia zelo justitiae etiam caeteris prodesse cognoscit, quasi prospera consulentibus verbis impetit, dicens: Quid te ad aliena curanda dilatas? Utinam tua considerare convalescas. An non perpendis quia cum ad aliena extenderis, erga ea curanda quae tua sunt minor inveniris? Et quid prodest alieni vulneris cruorem tergere, et putredinem proprii negligendo dilatare? Haec dum quasi consulens dicit, zelum charitatis adimit, et omne bonum quod prodire ex charitate poterat, gladio subvitia, sicut et nostro, flagremus. Quia igitur dum suaviter consulit,
Abbreviated transcription (Latin):
sctoul se alt̾ius uoluntatib subdens. ñ solũ prauis
aesidiis. s ad ꝑfectionis cumulũ ⁊̃ in bonis uotis sibun¬
pi renũciet. ⁊ cũcta q̃ sibi agenda st̃ ex alieno arbi
Sobseruet. Hunc hostis callidꝰ tanto molliꝰ alloqͥt᷑
qͣuto ab excessiore loco deicere ardentiꝰ conat᷑. mox ꝙ
unuilenta suggestione blandiens dic̃. O. qnͣta ꝑ tem¬
p̃m ag̾e miranda pot̾is. si neqͣqͣm te iuidicio alt̾ius
subdis. Cur ꝓuectũ tuũ sub studio melioratõnis ĩ¬
minuis: Cur utentõnis tue bonũ dũ ultͣ qmͣ necesse
ĩ etend̾e niteris frangis: Que enĩ dũ uolũtate ꝓpria
usus es ꝑuersa ꝑꝑetrasti: Qͥ gͦ tͥ plene ad bñ uiuend̾
sufficis. alienũ suꝑ te uidiciũ cur requiris: Hec blan¬
diens ĩtunat. scorsũ uͦ ĩ uoluntatib eiꝰ ꝓpriis ex̾cende
suꝑbie causas parat. ⁊ dũ laudat cor de intestina
reccitudĩe. ĩ uestigat callide ubi subruat ĩ prauitate.

Expanded text:
solum pravis desideriis, sed ad perfectionis cumulum etiam in bonis votis sibimetipsi renuntiet, et cuncta quae sibi agenda sunt ex alieno arbitrio observet. Hunc hostis callidus tanto mollius alloquitur, quanto ab excelsiori loco dejicere ardentius conatur, moxque virulenta suggestione blandiens, dicit: O quanta per tem agere poteris, si nequaquam te judicio alterius subdis! Cur profectum tuum sub studio meliorationis imminuis? Cur intentionis tuae bonum, dum ultra quam necesse est extendere niteris, frangis? Quae enim dum voluntate propria usus es, perversa perpetrasti? Qui ergo tibi plene ad bene vivendum sufficis, alienum super te judicium cur requiris? Haec blandiens intimat, seorsum vero in voluntatibus ejus propriis exercendae superbiae causas parat; et dum laudat cor de intestina rectitudine, investigat callide ubi subruat in pravitate.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ gͣuis cułpa sic recta studiose ñ ag̾e. magne uir¬
tutis m̾itũ credit᷑ a pͣuatm̃ accione cessare. Płmq
inqͥetudo sp̃s uigilans sollicitũdo nõiat᷑. ⁊ dũ qͥete
quisq ñ coserat. agendo q̃ appetit u̾tutis debite ĩple¬
re se er̾citiũ putat. Sepead ea q̃ agenda sc̃ ĩ cauta
p̃cipitatio laudandi studii feruor credit᷑ ⁊ cũ desi
deratũ bonũ ĩ tẽpestuia actione corrũpit᷑. eo agi me¬
liꝰ quo celeriꝰ estimat᷑. Sepe accelerandi boni tardi¬
tus ꝯsiliũ putat᷑. ⁊ cũ expectat᷑ ut ex tͣctatõne ꝓficiat
mens uitiũ sinĩ deserit. qnͣto hoc qd̾ ꝑpetrat ñ eru¬
aũ culpa corrigit᷑ que erubescit᷑ qr cubpa eẽ sentitur.¬

Expanded text:
a studiose non agere, magnae virtutis meritum creditur a prava tantum actione cessare. Plerumque inquietudo spiritus, vigilans sollicitudo nominatur; et cum quietem quisque non tolerat, agendo quae appetit, virtutis debitae implere se exercitium putat. Saepe ad ea quae agenda sunt incauta praecipitatideratum bonum intempestiva actione corrumpitur, eo agi melius quo celerius aestimatur. Saepe accelerandi boni tarditas consilium putatur; et cum exspectatur ut ex retractatione proficiat, mens vitium suum deserit, quanto hoc quod perpetrat, non eruautem culpa corrigitur, quae et erubescitur; quia esse cu
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ nõ tͥbuere. uirtus credit᷑ accepta retinere. Sepe
maloꝵ ꝑtinacia ꝯstantia d̾r. ⁊ dũ mens a pͣuitate
sua flecti ñ patitur. qiͣ ex recti defensione głat᷑. Sepe
ĩ constantia qiͣ tͣc̃tabu̾tas habet᷑. ⁊ qͦ quisq fidem in¬
tegͣm nulli seruat. eo se amicũ om̃ib estimat. Fli q̃ñ
timor ĩ cõpetens humłitas credit᷑. ⁊ cũ tpr̃ali formi¬
dine pressus qͥsq a defensione u̾itatis tacet. arbuͣt᷑
qd̾ uixͣ dĩ ordinẽ humilẽ se potiorib exhibr. Aliqñ¬

Expanded text:
tium non tribuere, virtus creditur accepta retinere. Saepe tium non tribuere, virtus creditur accepta retinere. Saepe malorum pertinacia constantia dicitur, et dum mens a pravitate sua flecti non patitur, quasi ex recti defensione gloriatur. Saepe inconstantia quasi tractabilitas habetur, et quo quisque fidem integram nulli servat, eo amicum se hominibus aestimat. Aliquando timor incompetens humilitas creditur, et cum temporali formidine pressus quisque a defensione veritatis tacet, arbitratur quod juxta Dei ordinem humilem se potioribus exhibea
Abbreviated transcription (Latin):
simulatio eꝰ accipit᷑: Cartillago nãq ossis ostendit
spẽm. s ossis ñ ht̃ firmitatẽ. Et sut᷑ ñ nulla uitia
q̃ stendt᷑ in se rectitudis spẽm. s ex pͣutatis ꝓ deũt
infirmitate. Hostis enĩ nr̃i malicia tanta arte se
pasliat. ut płmq añ decepte m̃tis ocłos culpas uͥ¬
cutes fingat. ut inde qͥsq qiͣ expectet p̃mia. unde¬
cendis uiciis crudelitas agit᷑ ⁊ iusticia putat᷑. atq
ĩmod̾ata ira uisti zeli m̾itũ creditur. et cũ a distor¬
tis morib pcc̃antes dirigi caute debeant. iuolenta
inflecione fr̃agunt᷑. Płmq dissoluta remissio. mau
suetudo ac pietas habet᷑. ⁊ dũ plusqͣm decet delin¬
qñtib tp̃ralit̾ parcit᷑ ad et̾na supplicia crudelit̾ re¬
seruant᷑. Nõnũqͣm effusio miscd̾ia credit᷑. ⁊ cũ male
seruare culpa sit. peiꝰ spargi qd̾ acceptũ ẽ nõ timet᷑.
N õnũqͣm tenacia parcitas putat᷑ ⁊ cũ graue sit ui¬

Expanded text:
 Cartilago namque ossis ostendit speciem, sed ossis non habet firmitatem. Et sunt nonnulla vitia quae ostendunt in se rectitudinis speciem, sed ex pravitatis prodeunt infirmitate. Hostis enim nostri malitia tanta se arte palliat, ut plerumque ante deceptae mentis oculos culpas virtutes fingat, ut inde quisque quasi exspectet praemia, undeis vitiis crudelitas agitur, et justitia putatur, atque immoderata ira justi zeli meritum creditur; et cum a distortis moribus peccantes dirigi caute debeant, violenta inflexione franguntur. Plerumque dissoluta remissio quasi mansuetudo ac pietas habetur; et dum plus quam decet delinquentibus temporaliter parcitur, ad aeterna supplicia crudeliter reservantur. Nonnunquam effusio misericordia creditur, et dum male servare culpa sit, pejus spargi quod acceptum est non timetur. Nonnunquam tenacia parcitas putatur, et cum grave sit vi
Abbreviated transcription (Latin):
plicior intͣuit. Qͥa enũ fluxa fit t̾ra q̃ infundit᷑. las
Loca nãꝙ hum̃tia st̃. t̾renoꝵ hõiũ ñtes. q̃s humos
carnał concupiscentie qr reiplet fluidas facit. In quis
behemoth iste iniqͥtatis sue uestigia tanto altiꝰ un¬
pͥmit. qͣnto ĩ eisdem m̃tib pestͣnsitus illiꝰ qiͣ ĩ flxa
terra descendit. Loca qͦ hum̃tia s̃ oꝑa uouptussa
Pes quippe ĩ arida terra nõ labitur. fitus u̾o in lub̾ca
uix tenetur. In locis gͦ hum̃tib it̾ uite p̃sentis faciũs
qui ĩ hac ad iusticiã rectistare nõ posst. In his itaqͥ
locis hum̃tib behenotħ dormit. qi ĩ reꝓboꝵ hominũs
lub̾ca oꝑatione requiescit. Nonuulli ui loca hum̃tia

Expanded text:
plicior intravit . Quia enim fluxa fit terra quae infunditur, loca plicior intravit . Quia enim fluxa fit terra quae infunditur, loca Loca enim humentia sunt terrenorum hominum mentes, quas humor carnalis concupiscentiae, quia replet, fluidas facit. In quibus Behemoth iste iniquitatis suae vestigia tanto altius imprimit, quanto in eisdem mentibus pertransitus illius quasi in fluxa terra descendit. Loca quippe humentia sunt opera voluptuosa. Pes quippe in arida terra non labitur, fixus vero in lubrica vix tenetur. In locis ergo humentibus iter vitae praesentis faciunt, qui in hac ad justitiam recti stare non possunt. In his itaque locis humentibus Behemoth dormit, quia in reproborum hominum lubrica operatione requies
Abbreviated transcription (Latin):
aũ loco qͥd aliud applłone calami nͥ ĩtes scłariũ tp̃ra¬
li gle dedite designant᷑. Qͥ tanto apd̾ sem ip̃os intꝰ
inanes sũt. qnͣto alti ⁊ nitidi exterius ostendutur.
Qͥa dũ ad ext̾iorẽ głam ꝑ suꝑficiẽ defluũt nulla intꝰ
firmitate solidantur. More quippe calami intꝰ qͥd̾
tanto eoꝵ corda gͣuiorib cogirationũ stimulis agi¬
tant᷑. Unde recte nũc behemoth iste ĩ secreto cala¬
mi dormire ꝑhibet᷑. qr quoꝵ studia ad appetitũ tẽpo¬
ralis nitoris atq altitudinis cõmouit. eoꝵ corda ta¬
citus tenet. ⁊ qͣ ibi ip̃e quieris dormit ubi eos quos
possid quiescere nõ ꝑmittit. Dũ enĩ exced̾e cet̾os
honoꝵ altitudine ambiũt. dũ more calami ꝑ nit¬
rẽ extioris mũdicie iustoꝵ spẽm qͣi solidaꝵ arboꝵ
ticẽ uincũt. in hoc qd̾ ip̃i int̾us uacii remanẽt.
locis aridis ⁊ inaquosis reqͥem ñ inuenit. qr donũ ai
reliq̃rat uacuã scopis q mũdatã repꝑit. hanc nilti¬

Expanded text:
tes saecularium temporali gloriae deditae designantur? Qui tanto apud semetipsos intus inanescunt, quanto alti et nitidi exterius ostenduntur, quia dum ad exteriorem gloriam per superficiem defluunt, nulla intus firmitate solidantur. More quippe calami intus sunttanto eorum corda gravioribus cogitationum stimulis agitantur. Unde recte nunc Behemoth iste in secreto calami dormire perhibetur, quia quorum studia ad appetitum temporalis nitoris atque altitudinis commovet, eorum corda tacitus tenet; et quasi ipse ibi quietus dormit, ubi eos quos possidet quiescere non permittit. Dum enim excedere caeteros bonorum altitudine ambiunt, dum more calami per nitorem exterioris munditiae justorum speciem, quasi solidarum arborum corticem, vincunt, in hoc quod ipsi interius vacui remanent, locis aridis et inaquosis requiem non invenit, quia domum quam reliquerat vacuam scopisque mundatam reperit, hanc multi
Abbreviated transcription (Latin):
rat. cor aut̃ eoꝵ longe ẽ a me. Hiue ⁊̃ psalmista ait.
Duexert̃ eũ in ore suo. ⁊ lingua sua m̃titi st̃ ei. Set
miname mirũ fuit qd̾ behemothiste ante lãuacri
undã. ante sac̃menta celestia. añ corporeã p̃sentiam
redẽptoris. humaui gñis fluiuũ hiatu ꝓfunde ꝑsua¬
sionis absorbuit. s hoc ualde ẽ uurũ. hoc ualde ter¬
ribłe ẽ. qd̾ mnultos aꝑto ore ⁊̃ pt᷑ cognitõnẽ redẽptorĩ

Expanded text:
 Psalmista ait: Dilexerunt eum in ore suo, et lingua sua mentiti sunt ei . Sed minime mirum fuit quod Behemoth iste ante lavacri undam, ante sacramenta coelestia, ante corpoream praesentiam Redemptoris, humani generis fluvium hiatu profundae persuasionis absorbuit; sed hoc valde mirum, hoc valde terribile est, quia multos aperto ore etiam post cognitionem Red
Abbreviated transcription (Latin):
alieno se subdere reginuini appetit. s eũ qui sibi ad
um̃ p̃esse debeat minꝰ cauta ĩ quisitõne disc̾nit.
Cui fortasse is qͥ sine uidicio eligit᷑ cũ p̃esse iã ceꝑit
agi q̃ d̾i sũt ꝓhib. q̃ mũdi sc̃ uib. Pensans itaq
subditꝰ uł q̃ sit culpa mobedientie. uł qd̃ contagiũ
scłaris uite. ⁊ obedire trepidat. ⁊ ñ obedire formidat.
ne aut obediens dm̃ ĩ suis p̃ceptis dese
aut rursũ ñ obediens dĩ ĩ electo pore¬
nat. ⁊ aut illicitis obtẽperãs hoc qd̾
ap. petiit cont᷑ dm̃ ex̾ceat. aut rursũ nõ
obtẽꝑans. eũ ꝗ̃ suũ iudicẽ q̃sierat suo iudicio suppo

Expanded text:
alieno se subdere regimini appetit, sed eum, qui sibi apud alieno se subdere regimini appetit, sed eum, qui sibi apud Deum praeesse debeat, minus cauta inquisitione discernit: cui fortasse is, qui sine judicio eligitur, quum praeesse jam coeperit, agere quae Dei sunt prohibet, quae mundi sunt jubet. Pensans itaque subditus, vel quae sit culpa inobedientiae, vel quod contagium saecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedire formidat, ne aut obediens Deum in suis praeceptis deserat, aut rursus non obediens Deum in electo prnat; et aut, illicitis obtemperans, hoc quod pro Deo appetit contra Deum exerceat, aut rursum, non obtemperans, eum quem suum judicem quaesierat suo judicio suppo
Abbreviated transcription (Latin):
Surde ⁊ mutesp̾s. ego tͥ p̃cipio exi ab eo. ⁊ ãplius
ne uit᷑eas ii eũ. Et exclamãs ⁊ multũ discerpens eũ exiit.
ab eo. E cce ñ eũ discerpserat c̃ tenebat. exiens disc̾psit
Qͥ a nimirũ tẽ peiꝰ cogitatõnes m̃tis dilaniat. cũ iã
eg̾ssui diuina uͥtute cõpulsus appropĩqͣt. Et q̃ mutꝰ
possed̾at c̃ clamorib deserebat. qr płmq cũ possid
minora tẽptam̃ta irrogat. cũ uͦ de corde pellit᷑ acͥori
cce aliqͥs aũ mũdi hꝰ amicicias appetit. cuilib
Salt̾i simłem sibi uitã ducẽti. q̃d secreta illiꝰ oĩ
silentio ꝯcegat se iureiurãdo ꝯstͥngit. S is cui
uiratũ est adulceriũ ꝑpetͣre cognoscit᷑. ita ⁊̃ ut ma
ad m̃tẽ reu̾titur. ⁊ diu̾sis huic iide cogitatõnib ĩ¬
pugnat᷑. Atq hoc silere formidat. nesilendo adulte¬
ris sunł ⁊ homicidii particeps fiat. ꝓdere trepidat.
ueserens. ac ꝑ om̃ia frãgere ꝓprias uoluntates q̃ rens

Expanded text:
s, ego tibi praecipio, exi ab eo, et amplius ne introeas in eum. Et exclamans, et multum discerpens eum, exiit ab eo. Ecce non eum discerpserat cum tenebat, exiens discerpsit, quia nimirum tunc pejus cogitationes mentis dilaniat cum jam egressui divina virtute compulsus appropinquat, et quem mutus possederat cum clamoribus deserebat, quia plerumque cum possidet, minora tentamenta irrogat; cum vero de corde pellitur, acriori cce quidam, dum mundi hujus amicitias appetit, cuilibet alteri similem sibi vitam ducenti, quod secreta illius omni silentio contegat, se jurejurando constringit. Sed is, cui juratum est, adulterium perpetrare cognosciad mentem revertitur, et diversis hinc inde cogitationibus impugnatur, atque hoc silere formidat, ne silendo adulterii simul et homicidii particeps fiat, et prodere trepidat, deserens, atque per omnia frangere proprias voluntates quaerens,
Abbreviated transcription (Latin):
suã uxorẽ habeat. Et qͦi tẽ solũ ꝯuges ĩ ãmyxtiose
sine culpa s̃. cũ nõ ꝓ eplenda libidine s ꝓ suscipien¬
da prole miscent᷑. ut hoc ⁊̃ qd̾ concesserat sine culpa
ꝙͣuis minima ñ eẽ mõstraret: ilico aduĩxit. Hoc aũ
dico scd̾m indulgentiã ñ scłm ĩꝑiũ. Non enĩ ẽ sine¬

Expanded text:
 habeat. Et quia tunc solum conjuges in admixtione sine culpa sunt, quum non pro explenda libidine, sed pro suscipienda prole miscentur, ut hoc etiam, quod concesserat, sine culpa quamvis minima non esse monstraret, illico adjunxit: Hoc autem dico secundum indulgentiam, non secu
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbie. ⁊ ꝑ loca hum̃tia luxuria corporis expͥmatur
Duo quippe hec st̃ uicia q̃ hirmano generi ĩmanitꝰ
nãq spm̃ erigit. licuria carnẽ corrũpit. Autiquiᷤ
itaq hostis humanũ genꝰ uł ꝑ elationẽ p̃cipue. uił
minatõis. aut ꝑ elatõnẽ sp̃s. aut ꝑ caris corruptõ¬
nẽ tenet. Qͤ sdam u̾o ĩ ut possidr. qr cũ eos suꝑbit¬

Expanded text:
et per loca humentia luxuria corporis exprimatur? Duo quippe haec sunt vitia, quae humano generi immaniter corrumpit. Antiquus itaque hostis humanum genus vel per elationem praecipue, vel minationis aut per elationem spiritus, aut per carnis corruptionem tenet. Quosdam vero in utroque possid
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Et quo se ꝯsũmaturũ tẽptationẽ ꝯsid̾at. eo eis
iniqͥtatũ pondera gͣuiora coaceruat. Behemoth gͥ
caudã suã qiͣ cedrũ stͥngit: qr quos ꝑ praua ãitia de¬
ꝑit ad fiuẽ det̾iores reddit. ut tẽptam̃ta eiꝰ qͦ acius
cussatura st̃ ualidiꝰ cõpleant᷑. Qa enĩ suis penis eoꝵ
satagit eqͣre suppliciũ. ĩ eis ardentiꝰ añ mortẽ nititur

Expanded text:
cit; et quo se consummaturum tentationem considerat, eo eis iniquitatum pondera graviora coacervat. Behemoth igitur caudam suam quasi cedrum stringit, quia quos per prava initia ceperit, ad finem deteriores reddit, ut tentamenta ejus quo citius cessatura sunt, eo valentius compleantur. Quia enim suis poenis eorum satagit aequare supp
Abbreviated transcription (Latin):
atq ut alta insinuet huinilib ꝯdescend̾. qͣtinꝰ
paruuloꝵ animꝰ reb cognitis enutͥtꝰ ad inqͥrenda
gdam iuxta se audiens. qͣiͣ quibꝰdam ad illũ passib mo¬
satur. Unde fit ut ꝑ scͥpt᷑am suam aliqñ a corporibꝰ
hominũ. aliqñ a m̃rib. aliqñ uͦ ab auib. aliqñ ⁊̃ ab

Expanded text:
atque ut alta insinuet, humilibus condescendit, quatenus parvulorum animus rebus cognitis enutritus, ad inquirenda m est, quaedam juxta se audiens, quasi quibusdam ad illum passibus moveatur. Unde fit ut per Scripturam suam aliquando a corporibus homin
Abbreviated transcription (Latin):
cor male subditũ possior. s tñ diuna ilũ gr̃a repel¬
lit. ⁊ manꝰ miscdĩe eicit. ꝗ̃ ad se captiua uõluntas
intͦduxit. Cũq a corde expellit᷑. acͥores infigere ini¬
quitatũ stiulos conat᷑. ut eos tẽptationũ fuictꝰ menᷤ
ab illo ĩpugnata sentiat. qͦs etiã possessa nesciebat.
Qd bñ in euãgło expͥmit᷑. c̃ exire de hoĩe ĩmũdꝰ sp̾s

Expanded text:
repellit, et manus misericordiae ejicit, quem ad se captiva voluntas introduxit. Cumque a corde expellitur, acriores infigere iniquitatum stimulos conatur, ut eos tentationum fluctus mens ab illo impugnata sentiat, quos etiam possessa nesciebat. Quod bene in Evangelio exprimitur, cum exire ab homine immundus s
Abbreviated transcription (Latin):
malicia. rancor. pusillanimitas. desꝑatio. torpor cͥta
p̃cepta. uagatio m̃tis erga illicita nascit᷑. De auaricia
proditio. fraus. Fallacia. ꝑuiria. inqͥetudo. molentia.
⁊ cont᷑ miscd̾iam obdurationes cordis oriunt᷑. De uen¬
tͥs ingliuuie inepta leticia. scurrilitus. ĩ mũdicia.
rałtiloqũ. hebetudo sensus cͥca intlłigentiã ꝓpagatur.
De luxuria cetitas m̃tis. inconsid̾atio. inconstantia.

Expanded text:
ncor, pusillanimitas, desperatio, torpor circa precepta et uagatio mentis erga illicita nascitur. 14 De auaritia proditio, fraus, fallatia, periuria, inquietudo, uiolentia et contra miseriam obdurationes cordis oriuntur. 15 De uentris ingluuie inepta letitia, scurilitas, immunditia, multiloquium et ebetudo sensus circa intelligentiam propagatur. 16 De luxur