comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
linquet dominus populum suum. ꝓpter no¬
mem suum magnum quia iurauit dñs face¬
re uos sibi populum: Absit autem ame hoc
peccatum in domino: ut cessem orare pro
uob̾: et docebo uos uiam rectam et bonam:
Igitur timete dominũ: et seruite ei in ueri¬
tate. et ex toto corde ur̃o: Uidistis enim mag¬
nifica que in uob̃ gessĩt: Quo si ꝑseueraueri¬
tis in malicia: et uos et rex ur̃ pariter ꝑibitis
filuis unius anni saul: cum regnare ce¬
pisset: duob autem annis regnauit suꝑ
isr Et elegit sibi saul tria milia de ifrł. et
erant cum saule duo milia in machinas et in
monte bethel. mille autem cum ionatha
in gabaad beniamin. Porro ceterum popu¬
lum remisit unum quemq in chab̾nacula
sua E ꝑcussit ionathan stationem phili¬
stinorum: que erat in gabaa: Quod cum
audissent philistiim: sanl cecinit bucina
in omni terra dicens: audiant hebrei : Et
uniuersus isrł audiuit huiuscemodi famã:

Expanded text:
linquet Dominus populum suum propter nolinquet Dominus populum suum propter nomen suum magnum quia iuravit Dominus facere vos sibi populum absit autem a me hoc peccatum in Domino ut cessem orare pro vobis et docebo vos viam bonam et rectam igitur timete Dominum et servite ei in veritate et ex toto corde vestro vidistis enim magnifica quae in vobis gesserit quod si perseveraveritis in malitia et vos et rex vester pariter peribitis filius unius anni Saul cum regnare coepisset duobus autem annis regnavit super Israhel et elegit sibi Saul tria milia de Israhel et erant cum Saul duo milia in Machmas et in monte Bethel mille autem cum Ionathan in Gabaath Beniamin porro ceterum populum remisit unumquemque in tabernacula sua et percussit Ionathan stationem Philisthim quae erat in Gabaa quod cum audissent Philisthim Saul cecinit bucina in omni terra dicens audiant Hebraei et universus Israhel audivit huiuscemodi famam
Abbreviated transcription (Latin):
domini: erit manus dñi suꝑ uos. et suꝑ patreᷤ
uestros: Sed et nunc state et uidete rem istam
gͣndem quã facturꝰ est dominus in conspec-¬
tu uestro: Nunquid non messis tritici ẽ ho¬
die: Inuocabo dominũ. et dabit uoces et plu¬
uias: et scietis et uidebitis quia grande ma¬
lum feceritis uob̃ in conspectu dñi. petentes
suꝑ uos regem: Et clamauit samuel ad dñm:
Et dedit dominus uoces et pluuiam in die
illa: & timuit omnis populus nimis dñm
et samuel dixitq uniuersus populus: ad sa¬
muelem: Ora ꝓ seruis tuis ad dominum dm̃
cuum: ut non moriamur: Ad didimus um
uersis peccatis nostris malum: ut peteremꝰ
nob̾regem: Dixit autem samuel ad populũ
Nolite timere: uos fecistis uniuersum malum
hoc: uerumtamen nolite recedere a tergo dñi.
et seruite dño in omni corde ur̃o: et nolite
declinare post uana que non ꝓderunt uob̃:
neq eruent uos quia uana sunt. et ñ dere¬

Expanded text:
Domini erit manus Domini super vos et super patres Domini erit manus Domini super vos et super patres vestros sed et nunc state et videte rem istam grandem quam facturus est Dominus in conspectu vestro numquid non messis tritici est hodie invocabo Dominum et dabit voces et pluvias et scietis et videbitis quia grande malum feceritis vobis in conspectu Domini petentes super vos regem et clamavit Samuhel ad Dominum et dedit Dominus voces et pluviam in die illa et timuit omnis populus nimis Dominum et Samuhelem dixitque universus populus ad Samuhel ora pro servis tuis ad Dominum Deum tuum ut non moriamur addidimus enim universis peccatis nostris malum ut peteremus nobis regem dixit autem Samuhel ad populum nolite timere vos fecistis universum malum hoc verumtamen nolite recedere a tergo Domini et servite Domino in omni corde vestro et nolite declinare post vana quae non proderunt vobis neque eruent vos quia vana sunt et non dere
Abbreviated transcription (Latin):
et aaron: eduait patres ur̃os ex egipto et col-¬
locauit eos in loco hoc: Qui obliti sunt domi¬
et in manus regis moab. et pugnauerunt
ad uersum eos Postea autem clamauerunt
ad dñm: & dixerunt: Peccauimus quia dere¬
liquimus dñm: et seruiuimus baalim et
astharoth: Nunc ergo erue nos de manii mi-¬
micorum nr̃orum: et seruiemꝰ tibi Et misit
micorum ꝓͣcircuitum. et habitastis confiden-¬
ter uidentes autem qd̃ naas rex filioꝵ am-¬
mon uenissec aduersum uos: dixistis mi-¬
chi Nequaquam sed rex imꝑabit nobis:
cum dominus deus uester regnaret. in uob̃
Nunc ergo p̃sto ẽ rex ur̃: quem elegistis &
petistis: Ecce dedit uob regem dñs: Si timu-¬
eritis dominum et seriuieritis ei. et audieri¬
tis uocem eiꝰ. et non exasꝑaueritis os dñi:¬
eritis et uos et rex qui imꝑat uob̃ sequentes
dominum deum uestrum: Si autem non au¬
dieritis uocẽ dñi. sed exasꝑaueritis sermonẽ

Expanded text:
et Aaron, et eduxit patres vestros de Aegypto: et colet Aaron, et eduxit patres vestros de Aegypto: et collocavit eos in loco hoc. Qui obliti sunt Domiet in manu regis Moab, et pugnaverunt adversum eos. Postea autem clamaverunt ad Dominum, et dixerunt: Peccavimus, quia dereliquimus Dominum, et servivimus Baalim et Astharoth: nunc ergo erue nos de manu inimicorum nostrorum, et serviemus tibi. Et misit trorum per circuitum et habitastis confidenter videntes autem quod Naas rex filiorum Ammon venisset adversum vos dixistis mihi nequaquam sed rex imperabit nobis cum Dominus Deus vester regnaret in vobis nunc ergo praesto est rex vester quem elegistis et petistis ecce dedit vobis Dominus regem si timueritis Dominum et servieritis ei et audieritis vocem eius et non exasperaveritis os Domieritis et vos et rex qui imperat vobis sequentes Dominum Deum vestrum si autem non audieritis vocem Domini sed exasperaveritis sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾cum sunt: Itaq conuersatus sum coram
uob̃ ab adolescencia mea usq ad diem hanc
Ecce p̃sto sum: loquimini de me coram domi-¬
no et coram xxp̃o eius. utrum bouem cuiusꝙͣ
tulerim: an asinam si quemꝑiam calump-¬
niatus sum: si opp̃si aliquem: side manu
cuiusqͣm munus accepi: et contempnam il-¬
lud hodie restituamq uob & dixerunt: Non
es calumpnatus nos. neq opp̃ssistr: neq culi¬
sti de manu alicuius quippiam: Dixitq ad eõ
Testis dominus aduersus uos: et testis xp̃s
eius in die hac. quia non inueneritis in ma-¬
nu mea quippiam Et dixerunt: Testis: Et
mosen et aaron: et edurit patres nostros de
terra egipti: Nunc ergo state et iudicio
contendam aduersum uos coram domino:
de omnib misericordiis domini quas fecit
uob̃̾cum et cum patribus ur̃is: quomodo in-¬
gressus est in egiptum. et clamauerunt patres
uesti ad dominum: Et misit dominus mos sen

Expanded text:
vobiscum sunt itaque conversatus coram vobiscum sunt itaque conversatus coram vobis ab adulescentia mea usque ad diem hanc ecce praesto sum loquimini de me coram Domino et coram christo eius utrum bovem cuiusquam tulerim an asinum si quempiam calumniatus sum si oppressi aliquem si de manu cuiusquam munus accepi et contemnam illud hodie restituamque vobis et dixerunt non es calumniatus nos neque oppressisti neque tulisti de manu alicuius quippiam dixitque ad eos testis Dominus adversus vos et testis christus eius in die hac quia non inveneritis in manu mea quippiam et dixeruMosen et Aaron, et eduxit patres nostros de terra Aegypti. Nunc ergo state, et judicio contendam adversum vos coram Domino, de omnibus misericordiis Domini, quas fecit vobiscum et cum patribus vestris: quomodo ingressus est Jacob in Aegyptum, et clamaverunt patres vestri ad Dominum: et misit Dominus Mosen
Abbreviated transcription (Latin):
uiris iabes: Qui letati sunt et dixerunt: Ma¬
ne exibimus adnos: et facietis om̃e nob̃ qd̃
placuerit uob̃ Et factum est sum ueniss
et ingressus est media castra in uigilia matuti¬
na: et ꝑcussit ammon usq incalesceret dies:
feliqui autem disꝑsi sunt: ita ut non reli¬
querentur in eis duo parit̾: Etait ppłs ad sa-¬
muelem: Quis ẽ iste qui dixit saul non reg-¬
nabit suꝑ nos: Date uiros et interficiemus
hodie fecit dominus salutem in isrl Dixit
autem samuel ad ppłm: uenite et eamus in
galgalam: et innouemus ibi regnum: Et ꝑ
ibi regem saulin galgala: et immolaue¬
runt ibi uictimas pacificas coram domino
Et letatus est ibi saulꝰ et cuncti uiri isrl n¬
mis: Dixit autem samuel ad uniuersum
isrł Ecce audiui uocem uestram iuxta om¬
nia que locuti estis ad me: & constitui suꝑ
uos regem: Et nunc rex graditur ante uos:
Ego autem senui et incanui: Porro filii mei:

Expanded text:
viris Iabes qui laetati sunt et dixerunt maviris Iabes qui laetati sunt et dixerunt mane exibimus ad vos et facietis nobis omne quod placuerit vobis et factum est cum venisset et ingressus est media castra in vigilia matutina et percussit Ammon usque dum incalesceret dies reliqui autem dispersi sunt ita ut non relinquerentur in eis duo pariter et ait populus ad Samuhel quis est iste qui dixit Saul non regnabit super nos date viros et interficiemus hodie fecit Dominus salutem in Israhel dixit autem Samuhel ad populum venite et eamus in Galgala et innovemus ibi regnum et peribi regem Saul coram Domino in Galgala et immolaverunt ibi victimas pacificas coram Domino et laetatus est ibi Saul et cuncti viri Israhel nimis dixit autem Samuhel ad universum Israhel ecce audivi vocem vestram iuxta omnia quae locuti estis ad me et constitui super vos regem et nunc rex graditur ante vos ego autem senui et incanui porro filii mei
Abbreviated transcription (Latin):
egrediemur ad te: Henerunt ergo nuntii in
gabaath saulis: et locuti sunt uerba audien¬
ce populo: Et leuauit omnis populus uocẽ
suam et fleuit: Et ecce saul ueniebat sequens
boues de agro: et uidit plorantẽ populumꝰ
et ait: Quid habet populus qđ plorat. Et nar¬
rauerunt ei uerba uirorum iabes: Et insiluit
sp̃s domini in saul cum audisset uerba hec.
et iratus ẽ furor eius nimis: Et assumens utrũ¬
ꝙ bouem: concidit in frust a: Misitq in om̃s
terminos isrł: ꝑ manus nuntioꝵs dicens: Qui¬
cumq non exierit. secutusq fuerit saul & sa¬
inuelẽ: sic fiet bub eius: Inuasit ergo timor
domini populum: et egressi sunt quasi uir
unus. et recensuit eos in bezech fueruntq
filiorum isrł trecenta milia: uirorum autẽ
uida .xxx. milia Et direrunt nunciis qui
uenerant: Sic dicetis uiris qui sunt in iabes¬
galaad Cras erit uob̾ salus. cum incaluerit
sol uenerunt ergo nuntii & annuntiauert̃

Expanded text:
egrediemur ad te. Venerunt autem nuntii in egrediemur ad te. Venerunt autem nuntii in Gabaa ad Saul: et locuti sunt verba, audiente populo: et levavit omnis populus vocem suam et flevit. Et ecce Saul: veniebat, sequens boves de agro, et audiens quod populus et ait quid habet populus quod plorat et narraverunt ei verba virorum Iabes et insilivit spiritus Domini in Saul cum audisset verba haec et iratus est furor eius nimis et adsumens utrumque bovem concidit in frusta misitque in omnes terminos Israhel per manum nuntiorum dicens quicumque non exierit secutusque fuerit Saul et Samuhelem sic fiet bubus eius invasit ergo timor Domini populum et egressi sunt quasi vir unus et recensuit eos in Bezec fueruntque filiorum Israhel trecenta milia virorum autem Iuda triginta milia et dixerunt nuntiis qui venerant sic dicetis viris qui sunt in Iabesgalaad cras erit vobis salus cum incaluerit sol venerunt ergo nuntii et adnuntiaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
dio populi: et altior fuit unuerso populo.
ab umero et sur sum: Et ait samuel ad om¬
nem populum: Certe uidetis quem elegit
dominus: qm̃ ñ ẽ similis illi in omni popu¬
lo: Et clamauit cunctus populꝰ et ait. ui¬
uat rer: Locutus. ẽ samuel ad populum le¬
gem regni: et scripsit in libro. et reposuit
coram domino: Et dimisit samuel omnẽ
populum singulos in domum suam: Sed
et saul abiit in domum suam in gabaath
Et abiit cum eo pars exercitus quorum ds̃
corda tetigerat: filii uero belial dixerunt:
Nũ saluare nos poterit iste: Et despexert̃
eum et non attulerunt ei munera Ille ue¬
et seruiemus tibi: Et respondit ad eos naas
amanites: In hoc feriam uob̃cum phedus:
ut eruam uestrum ocłos dex tros.ponam¬
q uos opprobrium uni uerso isrł Et dixert̃
ad eum seniores iabes: Concede nob̃̾ septem
dies: ut mittamus nuntios ad uniuersos ter¬
minos isrł Et si non fuerit qui defendat nos

Expanded text:
dio populi et altior fuit universo populo dio populi et altior fuit universo populo ab umero et sursum et ait Samuhel ad omnem populum certe videtis quem elegit Dominus quoniam non sit similis ei in omni populo et clamavit cunctus populus et ait vivat rex locutus est autem Samuhel ad populum legem regni et scripsit in libro et reposuit coram Domino et dimisit Samuhel omnem populum singulos in domum suam sed et Saul abiit in domum suam in Gabaath et aigerat Deus corda. Filii vero Belial dixerunt: Num salvare nos poterit iste? Et despexerunt eum, et non attulerunt ei munera: ille veet serviemus tibi. Et respondit ad eos Naas Ammonites: In hoc feriam vobiscum foedus, ut eruam omnium vestrorum oculos dextros, ponamque vos obprobrium in universo Israel. Et dixerunt ad eum seniores Jabes: Concede nobis septem dies, ut mittamus nuntios ad universos terminos Israel: et si non fuerit qui defendat nos,
Abbreviated transcription (Latin):
dicauit nob̃ quia inuente essent asine: De
sermone autem regni non indicauit eiz quẽ
locutus fuerat ei samuel Et conuocauit sa¬
muel populum ad dominum in masfa:
et ait ad filios isrl̾ Hec dicit dominus ds̃
isrł. Ego eduri isrł de egipto: et erui uos
de manu egiptiorum. et de manu omniũ
regum qui affligebant uos: uos autẽ hodie
ꝓiecistis dm̃ ur̃m qui solus salua uit uos
de unuiersis malis et tribulationib ur̃is
et dixistis: Nequaquam sed regem constitue
ꝑ trib uestras et ꝑ familias: Et applic uit
samuel omnes trib isrł. et cecidit sors cribꝰ
beniamin: Et applic uit tribum beniam
in et cognationes eius. et cecidit cognatio
metri: et ꝑuenit usq ad saul filium cis:
Quesierunt ergo eum et non est inuentus
Et consuluerunt post hec dominum utrũ¬
nam uenturus ẽẽt illuc: Res pondicq dñs:
Ecce absconditus est domi Cucurrerunt
itaq et tulerunt eum inde: stetitq in me¬

Expanded text:
dicavit nobis quia inventae essent asinae. De dicavit nobis quia inventae essent asinae. De sermone autem regni non indicavit ei quem locutus illi fuerat Samuel. Et convocavit Smuel populum ad Dominum in Maspha: et ait ad filios Israel: Haec dicit Dominus Deus Israel: Ego eduxi Israel de Aegypto, et erui vos de manu Aegyptiorum, et de manu omnium regum qui affligebant vos. Vos autem hodie projecistis Deum vestrum, qui solus salvavit vos de universis malis et tribulationibus vestris: et dixistis: Nequaquam: sed regem constitue per tribus vestras, et per familias. Et applicuit Samuel omnes tribus Israel, et cecidit sors tribus Benjamin. Et appliin et cognationes eius et cecidit cognatio Metri et pervenit usque ad Saul filium Cis quaesierunt ergo eum et non est inventus et consuluerunt post haec Dominum utrumnam venturus esset illuc responditque Dominus ecce absconditus est domi cucurrerunt itaque et tulerunt eum inde stetitque in me
Abbreviated transcription (Latin):
cum est. et descendes ante me in galgala
Ego quippe descendam adte. ut offeras obla¬
tionem: et immoles uietimas hostias pacifi
auertisset humerum suum ut abiret a samu¬
ele: immutauit ei deus cor aliud. et uenert̾
omnia signa hec in die illa: ueneruntq ad
p̃dictum collem: et ecce cuneus ꝓphetarũ
obuius ei: Et insiluit suꝑ eum spiritus dei:
et ꝓphetauit in medio eoꝵ: Uidentes autẽ
omnes qui nouerant eum heri et nudius
tercius quod esset cum ꝓpħis et ꝓphetaret:¬
dixerunt ad inuicem: Que nam res accidit
filio cis: Num et saul in ꝓpħis: Responditq
alius ad alterum dicens: Et quis pater eorũ:
ꝓpterea uersum ẽ in prouerbiũ Num et sa¬
uenit ad excelsum: Diritq patruus saul.ad
eum. et ad puerum eius: Quo abistis: Qui
respondunt: Querere asinas Quas cum nos
reꝑissemus: uenimus ad samuelem: Et dix̃
ei patruus suus: Indica michi quid dixerit
tibi samuel Et ait saul ad patruũ suũ In¬

Expanded text:
cum est, et descendes ante me in Galgala. cum est, et descendes ante me in Galgala. Ego quippe descendam ad te, ut offeras oblationem et immoles hostias pacifiertisset humerum suum, ut abiret a Samuele, immutavit ei Deus cor aliud, et venerunt omnia signa haec in die illa. Veneruntque ad praedictum collem, obvius ei, et insiluit super eum Spiritus Dei, et prophetavit in medio eorum. Videntes autem omnes qui noverant eum heri et nudius terdixerunt ad invicem: « Quaenam res accidit filio Cis? Num et Saul in prophetis? Respondit alius ad alterum dicens: Et quis pater eorum? Propterea versum est in proverbium: Num et Savenit ad excelsum. Dixitque patruus Saul ad eum, et ad puerum ejus: Quo abistis? Qui responderunt: Quaerere asinas quas cum non reperissemus, venimus ad Samuelem. Et dixit ei patruus suus: Indica mihi quid dixerit tibi Samuel. Et ait Saul ad patruum suum: In
Abbreviated transcription (Latin):
uacuus apparuit locus dd Dix̃q saul ad
ionachan filium suum Cur ñ uenit filius
isai. nec heri nec hodie aduescendum: Et res¬
pondit ionathan sauli Rogauit me obnixe
ut irec in bethleem Et ait: Dimitte me:¬
quoniã sacrificiũ sollempn̾e ciuitate.: unꝰ
de fratribꝰ meis arcersiuit me: Nunc ergo
si inueni gratiam in occulis tuis: uadam
cito et uidebo fr̃s meos: Obhanc causam ñ¬
non uenit ad mensam regis: Iratus autem
saul aduersum ionathan dix̃ eiz fili mulie¬
ris ultro uirum rapientis. nunqͥd ignoro
quia diligis filium isai. In confusionẽ tuã
et in confusionẽ ignomind se matris tue:
Omnibus enim dieb quib filius isai uixerit
suꝑ terram ñ stabilieris tu neq regnũ tuũ:
Itaq iam nunc mitte et addus eum ad me
quia filius mortis ẽ: Respondens autem
ionathan sauli patri suo ait: Quare mori¬
etur: quid fecit: Et arripuit lanceã saul ut
ꝑcuteret eum: et intellexit ionathan qđ de¬

Expanded text:
vacuus apparuit locus David dixitque Saul ad vacuus apparuit locus David dixitque Saul ad Ionathan filium suum cur non venit filius Isai nec heri nec hodie ad vescendum et respondit Ionathan Sauli rogavit me obnixe ut iret in Bethleem et ait dimitte mquoniam sacrificium sollemne est in civitate unus de fratribus meis accersivit me nunc ergo si inveni gratiam in oculis tuis vadam cito et videbo fratres meos ob hanc causam non venit ad mensam regis iratus autem Saul adversus Ionathan dixit ei fili mulieris virum ultro rapientis numquid ignoro quia diligis filium Isai in confusionem tuam et in confusionem ignominiosae matris tuae omnibus enim diebus quibus filius Isai vixerit super terram non stabilieris tu neque regnum tuum itaque iam nunc mitte et adduc eum ad me quia filius mortis est respondens autem Ionathan Sauli patri suo ait quare moritur quid fecit et arripuit Saul lanceam ut percuteret eum et intellexit Ionathan quod de
Abbreviated transcription (Latin):
dus es in die qua oꝑari licet: et sedeb iuxta
gittas mittam uixca eum et iaciam quasi
exercens me ad signium: Mittam quoq &
puerum dicens ei uade et a ffer mͥ sagittas.
Si dixero puero ecce sagitte intrate sunt. tol¬
le eas: tu ueni ad me. quia pax tibi ẽ et ni¬
chil est mali uiuit dominus: Si autem sic lo¬
cutus fuero puero. ecce sagitte tue ultra
ce sunt: uade quia dimisit te dominus De
uerbo autem quod locuti sumus ego et tu:
sit dominus inter me et te usq in sempit̾¬
num: absconditus est dauid in agro: et ue¬
nerunt kalende: Et sedit rexad comeden¬
dum panem: Cumq sedisset rex suꝑ cathe¬
dram suam scđm consuetudinẽ que erat
uixta parietem: surrerit ionathan et sedit
abner ex latere saulz Nacuusq apparuit lo¬
cus dauid. et nõ ẽ locutus saul quicqͣm i
die illa Cogitabat enim qđ forte eueniss
er: ut non esset mundꝰ nec purificatus: Cũq
illuxisset dies scda post kalendas: rursum

Expanded text:
dus es in die, qua operari licet, et sedebis juxta dus es in die, qua operari licet, et sedebis juxta gittas mittam juxta eum, et jaciam quasi exercens me ad signum. Mittam quoque et puerum, dicens ei: Vade, et affer mihi sagittas. Si dixero puero: Ecce sagittae intra te sunt, tolle eas: tu veni ad me, quia pax tibi est, et nihil est mali, vivit Dominus. Si autem sic locutus fuero puero ecce sagittae ultra te sunt vade quia dimisit te Dominus de verbo autem quod locuti fuimus ego et tu sit Dominus inter me et te usque in sempiternum absconditus est ergo David in agro et venerunt kalendae et sedit rex ad comedendum panem cumque sedisset rex super cathedram suam secundum consuetudinem quae erat iuxta parietem surrexit Ionathan et sedit Abner ex latere Saul vacuusque apparuit locus David et non est locutus Saul quicquam in die illa cogitabat enim quod forte evenisset ei ut non esset mundus nec purificatus cumque inluxisset dies secunda post kalendas rursum
Abbreviated transcription (Latin):
stino uł ꝑendie et aliquid boni fuerit suꝑ
dauid et non statim misero ad de et notũ
tibi fecero hec faciat d̾̃s ionathe et hec addat:
di autem ꝑseuerauerit patris mei malicia
aduersum te: reuelabo aurem tuam et dimit¬
tam te ut uadas in pace et sit dominus
tecum sicut fuit cum patre meo Et siuixe¬
ro facies michi miscłiam dñi Si uero mor¬
tuus fuero: non auferes miscd̃iam cuam
a domomea usq in sempiternũ: Aut si ñ
fecero quando eradicauerit dominꝰ inimi¬
cos dd̃ unumiquemq de terra: auferat
ionathan de domo sua. et requirat domi¬
nus de manu inimicoꝵ dauid Pepigit gͦ
uit dñs de manu inimicorum dđ̃ Et ad¬
didit ionatham degerare dd̃: eo quod dili¬
geret eum: Sicut enim animam suam: ita
diligebat eum: Dixitq ad eum ionatha:
Cras kalende sunt et requireris: Requiret᷑
enu sessio tua: usq ꝑendie: Descendes
ergo festinus et uenies ad locum ubi celan¬

Expanded text:
stino vel perendie: et aliquid boni fuerit super stino vel perendie: et aliquid boni fuerit super David: et non statim misero ad te et notum tibi fecero: hec faciat Dominus in Jonatham: et hec augeat. Si autem perseveraverit patris mei malicia adversum te: revelabo aurem tuam et dimittam te: ut vadas in pace. Et sit Dominus tecum: sicut fuit cum patre meo: et si vixero: facias mihi misericordiam Domini. Si ante mortuus fuero: non auferas misericordiam tuam a domo mea usque in sempiternum. Aut si non fecero: quomodo eradicaverit Dominus inimicos David unumquemque de terra: auferat Jonatham de domo sua: et requirat Dominus de manu inimicorum David. Pepigit ergo fedus vit Dominus de manu inimicorum David. Et addidit Jonathan dejerare David, eo quod diligeret illum: sicut animam enim suam, ita diligebat eum. Dixitque ad eum Jonathan: Cras Kalendae sunt, et requireris: requiretur enim sessio tua usque perindie. Descendes ergo festinus, et venies in locum, ubi celan
Abbreviated transcription (Latin):
Dimitte ergo me ut abscondar in agro
usq ad uesꝑam dieitercui: Si respiciens reqͥ¬
sierit me pater cuus: respondebis ei Roga-¬
uit me dauid ut iret scelerit̃ in bethleem
ciuitatem suam: quia uictime sollempnes
ibi sunt. uniuersis cum tribulib eiꝰ: Si dire¬
rit bene pax erit seruo tuo: Si autem fue¬
rit iratus: scito quia completa est mali-¬
cia eius: fac ergo miscd̃iam in seruũ tuũ.
quia fedus domini me famulum tuum.
tecũinire fecisti : Si autẽ ẽ in me aliqua iniquitaᷤᷤ¬
ducas mez Et ait ionathan: Absit hoc amez
Neq enim fieri potest. ut si certo cognoue¬
ro completam eẽ patris mei maliciam con-¬
tra te: nõ adnunciem tibi: Responditq dã
ad ionathan: Quis renuntiabit michi. si qͥd
forte responderit tibi pater cuus dure:
Et ait ionathan ad dd̃ Ueni egrediamur in
agrum: Cumq exissent ambo in agrum:
ait ionathan ad dd̃ Uiuit dominus ds isrł
si inuestigauero sententiam patris mei cra-¬

Expanded text:
dimitte ergo me ut abscondar in agro dimitte ergo me ut abscondar in agro usque ad vesperum diei te tii. Si respiciens requisierit me pater tuus, respondebis ei: Rogavit me David, ut iret celeriter in Bethlehem civitatem suam: quia victimae solemnes ibi sunt universis contribulibus ejus. Si dixerit, Bene: pax erit servo tuo: si autem fuerit iratus, scito quia completa est malitia ejus. Fac ergo misericordiam in servum tuum: quia foedus Domini me famulum tuum tecuducas me. Et ait Jonathas. Absit hoc a me. Neque enim fieri potest: ut si certo cognovero completam patris mei esse maliciam contra te: non adducerem tibi. Responditque David ad Jonathan. Quis annunciabit mihi si quid forte responderit tibi pater tuus dure de me? Et ait Jonathas ad David. Veni: egrediamur in agrum. Cumque exissent ambo in agrum: ait Jonathas ad David. Domine Deus Israel: si investigavero sententiam patris mei cra
Abbreviated transcription (Latin):
ris coram samuel et cecinit nudus tota
die et nocte Unde et exiuit ꝓuerbium: Nũ
et saul inter ꝓpħas: fugit autem dauid de
naioth que est in rama: ueniensq locutꝰ
ẽ coram ionatha Quid feci. que est iniquitaᷤ
mea et quod peccatum meum in patrem¬
tuum. quia querit animam meam: Qui dix̃
ei absit non morieris: Non enun faciet pat̃
meus quicqͣm grande uel paruũ: nisi priꝰ
indicauerit michi: Hunc ergo celaͥt me pat̾
mĩs sermonẽ tantummꝰ: Nequaqm erit istud:
Et uirauit rursum dd̃. et ait Scit ꝓfecto pa-
ter cuus quia inueni gr̃am in ocłis tiuis et
dicit Nesciat hoc ionathan: ne forte tristet᷑:
Quin immo uiuit dñs et uiuit anima
tua: quia uno tantum ut ita dicam gradu.
ego morsq diuidim᷑ Et ait ionathas ad dđ̃
Quodcumq dixerit michi anima tua: fa¬
ciam tibi Dixit autem dd̃ ad ionathan:
Ecce kalende sunt crastino: et ego ex more
sedere soleo iuxta regem ad uescendum:

Expanded text:
ris coram Samuhel et cecidit nudus tota ris coram Samuhel et cecidit nudus tota die illa et nocte unde et exivit proverbium num et Saul inter prophetas fugit autem David de Nahioth quae erat in Rama veniensque locutus est coram Ionathan quid feci quae est iniquitas mea et quod peccatum meum in patremtuum quia quaerit animam meam qui dixit ei absit non morieris neque enim faciet pater meus quicquam grande vel parvum nisi prius indicaverit mihi hunc ergo celavit me pater meus sermonem tantummodo nequaquam erit istud et iuravit rursum David et ille ait scit profectoter tuus, quia inveni gratiam in oculis tuis, et dicit: Nesciat hoc Jonathas, ne forte contristetur. Quinimo vivit Dominus, et vivit anima tua, quia uno tantum ut ita dicam gradu, ego morsque dividimur. Et ait Jonathas ad David: Quodcumque dixerit mihi anima tua, faciam tibi. Dixit autem David ad Jonathan: Ecce calendae sunt crastino, et ego ex more sedere soleo juxta regem ad vescendum:
Abbreviated transcription (Latin):
interficiã tẽ. D Auid autem fugiens. salua¬
tus est. et uenit ad samuelem in ramatha.
et nunciauit ei omnia que fecerat sͥ saul.
et abierunt iꝑse et samuel et morati sunt in
naioth Nunciatum ẽ autem saul adicentib
ecce dđ in naioth in rama: Misit ergo saul
lictores ut raꝑent dd̃ Qui cum uidissent
cuneum ꝓphetarum uaticinantium. et sa¬
cum nuntiatum esset sauli. misit alios nun-¬
tios. prophetauerunt audem et illi Et rur-¬
sum saul misit tercios nuntios. qui et ipsi ꝓ-¬
phetauerunt: Etͥratus est iracundia saul
usq ad cisternam magnam que est in sochot:
et interrogauit et dixit: In quo loco sunt sa¬
muel et dauid: Dictumq est ei: Ecce in naioth
sunt in rama: Et abiit in naioth in rama: Et
factus est etiam suꝑ eum sp̃s dei. et ambula-¬
bat ingrediens et ꝓpħetabat: usq dum ue-¬
niret ĩnaioth rama: Et expoliauit se etiam
ipse uestimentis suis et ꝓpħauit cum cete¬

Expanded text:
interficiam te. David autem fugiens, salvainterficiam te. David autem fugiens, salvatus est, et venit ad Samuel in Ramatha, et renuntiavit ei omnia quae fecerat sibi Saul: et abierunt ipse et Samuel, et morati sunt in Naioth. Nuntiatum est autem Sauli a dicentibus: Ecce David in Naioth in Ramatha. Misit ergo Saul lictores, ut raperent David: qui cum vidissent cuneum prophetarum vaticinantium, et Sacum nuntiatum esset Sauli, misit et alios nuntios: prophetaverunt autem et illi. Et rursum misit Saul tertios nuntios: qui et ipsi prophetaverunt. Et iratus iracundia Saul, usque ad cisternam magnam quae est in Soccho et interrogavit et dixit in quo loco sunt Samuhel et David dictumque est ei ecce in Nahioth sunt in Rama et abiit in Nahioth in Rama et factus est etiam super eum spiritus Dei et ambulabat ingrediens et prophetabat usque dum veniret in Nahioth in Rama et expoliavit se etiam ipse vestimentis suis et prophetavit cum cete
Abbreviated transcription (Latin):
clinauit dauid a facie saul: lancea autem
casso uulnere plata est in pariete: Et dauid
fugit: et saluatus est nocte illa: Misit ergo
saul satellites suos in domum dauid: ut custo¬
dirent eum. et interficerent᷑ mane: Quod cũ
annuntiasset dd michol uxor sua dicens: ni¬
si saluaueris te nocte hac: cras morieris:
deposuit eu m ꝑ fenestram: Porro ille abiit
ꝙ aufuguit atq saluatus est Tulit autem mi¬
chol statuam. et posuit eam suꝑ lectum et pel
et oꝑuit eam uestimentis: Misit autem saul
apparitores qui raꝑent dd̃ Et responsum ẽ
qđ egrotaret. Rursumq misit saul nuntios
ut uiderent dauid dicens: afferte eum ad
me in lecto ut occidatur: Cumq uenissent
nuncii inuentum ẽ simulacrum suꝑ lectũ
et pellis caprarum ad caput eius: Diritꝙ
saul ad michol Quare sic illusisti michi. et
dimisisti inimicum meum ut fugeret: et
respondit micholad saul Quia ipse locu¬
tus est michi dicens: Dimitte me: alioquin

Expanded text:
clinavit David a facie Saul: lancea autem clinavit David a facie Saul: lancea autem casso vulnere perlata est in parietem, et David fugit, et salvatus est nocte illa. T. LVI. Misit ergo Saul satellites suos in domum David, ut custodirent eum, et interficeretur mane. Quod cum annuntiasset David Michol uxor sua, dicens: Nisi salvaveris te nocte hac, eras morieris: deposuit eum per fenestram. Porro ille abiit et aufugit, atque salvatus est. Tulit autem Michol statuam, et posuit eam super lectum, et pet operuit eam vestimentis. Misit autem Saul apparitores, qui raperent David, et responsum est quod aegrotaret. Rursumque misit Saul nuntios, ut videret David, dicens: Afferte eum ad me in lecto, ut occidatur. Cumque venissent nuntii, inventum est simulacrum super lectum, et pellis caprarum ad caput ejus. Dixitque Saul ad Michol: Quare sic illusisti mihi, et dimisistrespondit Michol ad Saul: Quia ipse locutus est mihi: Dimitte me, alioquin
Abbreviated transcription (Latin):
obserua te mane queso: et manebis clam
et abscondis: Ego autẽ egrediens stabo
uirta patrem meum in agro ubicumq
& qđcumq uidero annuntiabo tibi Locutꝰ
est autem ionathan de dd̃ bona ad saulpa¬
trem suum: dixitq ad eum: Ne pecces rex
in seruum tuum dd̃. quia non peccauit
tibi et oꝑa eius bona sunt ualde cibi: et po-¬
suit animam suam in manu sua. et ꝑcussit
philisteum: et fecit dominus salutem mag¬
nam uniuerso isrłi uidisti et letatus es: Qua¬
re ergo peccas in sanguine innocio. inter¬
Niit dominus quia non occidãtur: uoca¬
uit itaq ionatha dd̃: et indicauit ei omnia
uerba hec Et introduxit ionathan dd̃ ad sa¬
egressus dd pugnauit aduersum philistum
ꝑcussitq eos plaga magna et fugerunt a fa-¬
cie eius: Et faccus est sp̃s domini malꝰ in sa¬
ul: Sedebat audem in domo sua et tenebat
lanceam: porro dd pfallebat manu sua Nisꝰ¬
q est saul: configere dauid ipͣariete: Et de¬

Expanded text:
observa te, quaeso, mane, et manebis clam, observa te, quaeso, mane, et manebis clam, et absconderis. Ego autem egrediens stabo juxta patrem meum, in agro ubicumqueet quodcumque videro, nuntiabo tibi. Locutus est ergo Jonathan de David bona ad Saul patrem suum: dixitque ad eum: Ne peccet rex in servum suum David, quia non peccavit tibi, et opera ejus bona sunt tibi valde. Et posuit animam suam in manu sua, et percussit Philisthaeum, et fecit Dominus salutem magnam universo Israeli: vidisti, et laetatus es. Quare ergo peccas in sanguine innoxio, interVivit Dominus, quia non occidetur. Vocavit itaque Jonathan David, et indicavit ei omnia verba haec, et introduxit Jonathan David ad Saegressus David, pugnavit adversus Philisthim; percussitque eos plaga magna, et fugerunt a facie ejus. Et factus est Spiritus Domini malus in Saul. Sedebat autem in domo sua, et tenebat lanceam: porro David psallebat in manu sua. Nisusque est Saul configere lancea David in pariete, et de
Abbreviated transcription (Latin):
philistinoꝵ: Cumq renuntiassent serui
eius dauid uerba que dixerat saul: placu¬
it sermo in ocłis dd̃ ut fieret gener regis:
Et post dies paucos: consurgens dđ: abiit¬
in accharon cum uiris qui sub eo erant:
et ꝑcussit ex philistiim ducentos uiros:¬
Et attulit p̃pucia eorum: et ad numerauit
ea reguit esset gener eiꝰ: Dedit itaq ei sa-¬
ul: michol filiam suam uxorem: Et uidie
saul et intellex quia dominus esset cũ
dauid Michol autem filia saul diligebat
eum: Et saul magis cepit timere dauid:
factusq est sauil mimicus dđ̃ cunctis
dieb. Et egressi sunt principes philistinoꝵ
a principio autem egressionis eoꝵ: pruden¬
tuꝰ se gerebat dauid quam omnes serui
saul: et celebre factum ẽ nomen eiꝰ nimis:
Locutus est autem saul ad ionathan filiũ suũ
et ad omnes seruos suos ut occiderent dđ
Porro ionathan filus saul diligebat ualde
dđ÷ et indicauit ionathanͣ dicens: Querit salil
pater meus saul occidere te: Quaꝓpter

Expanded text:
Philisthinorum. Cumque renuntiassent servi ejus David verba, quae dixerat Saul, placuit sermo in oculis David, ut fieret gener regis. et post dies paucos surgens David abiit cum viris qui sub eo erant et percussis Philisthim ducentis viris adtulit praeputia eorum et adnumeravit ea regi ut esset gener eius dedit itaque ei Saul Michol filiam suam uxorem et vidit Saul et intellexit quia Dominus esset cum David Michol autem filia Saul diligebat eum et Saul magis coepit timere David factusque est Saul inimicus David cunctis diebus et egressi sunt principes Philisthinorum a principio autem egressionis eorum prudentius se gerebat David quam omnes servi Saul et celebre factum est nomen eius nimis locutus est autem Saul ad Ionathan filium suum et ad omnes servos suos ut occiderent David porro Ionathandicavit Jonathan David, dicens: Quaerit Saul pater meus occidere te: quapropter
Abbreviated transcription (Latin):
abuer: Uiuit anima tua rex si noui: Interro
sus ẽẽt dauid ꝑcusso philisteo: tulit eum ab¬
ner: et introdux̃ coram saul. cap̾t philistei
habentem in manu: Et ait ad eum saul: De
qua pienie ͤ o adolescens: Dix̃q dauid filiꝰ¬
serui tui isai bethleemite ego sum Et factũ
est cum complesset loqui ad saul: anuna io¬
natha conligata ẽ anime dd et dilex̃ eum io-¬
nathan quasi animam suam: Tulitq eum
saul in die illa: et nõ concessit ei ut reuerte¬
xẽtur in domo patris sui Inierunt autẽ
dauid et ionathan phedꝰ. diligebat enim eũ
quasi animam suam: Nam expoliauit se
ionathas tunca qua erat uestitus. et dedit
eam dauid: et reliqua uestimenta sua usq
ad gladium et archum suum et usq ad bal¬
ter se agebat: Posuitq eum saul suꝑ uros
belli: et acceptus erat in ocłis uniuersi popu-¬
li maximeq in conspectu famuloꝵ saul Por¬

Expanded text:
Abner vivit anima tua rex si novi et ait reAbner vivit anima tua rex si novi et ait resus esset David percusso Philistheo tulit eum Abner et introduxit coram Saul caput Philisthei habentem in manu et ait ad eum Saul de qua progenie es o adulescens dixitque David filiservi tui Isai Bethleemitae ego sum et factum est cum conplesset loqui ad Saul anima Ionathan conligata est animae David et dilexit eum Ionathan quasi animam suam tulitque eum Saul in die illa et non concessit ei ut reverteretur in domum patris sui Jonathan et David foedus: diligebat enim eum quasi animam suam. Nam exspoliavit se Jonathan tunica, qua erat vestitus, et dedit eam David, et reliqua vestimenta sua, usque ad gladium et arcum suum, et usque ad balter se agebat: posuitque eum Saul super viros belli, et acceptus erat in oculis universi populi, maximeque in conspectu famulorum Saul
Abbreviated transcription (Latin):
sum philisteum in funda et lapide: ꝑcussũ-¬
q pbilisteum interfecit: Cumq gladium ñ
haberet in manu dauid: cucurrit et stecit suꝑ
philisteum. et culit gladium eius et eduxit
de uagina sua et interfecit eum: p̃ciditq
caput eius: uidentes autem philistiim qđ
mortuus ess fortissimus eorum fugerunt:
Et consurgentes uiri isrl et uida uociferati
sunt. et ꝑsecuti sunt philisteos usq dum ue¬
nirent in uallem et usq ad portas accharon:
seciderunt q uulnerati de philistim in uia
sarim. et usq ad gech et usq ad accharon. Et
reuertentes filii isrł postquã ꝑsecuti sunt phi¬
listeos: inuaserunt castra eorum: Assumens
autem dauid caput philistei: attulit illud
iherusalem: Arma uero euls posuit in tab̃na¬
culo suo: Eo autem cempore quo uiderat
saul dauid egredientẽ contra philisteum:
ait ad abner principem milicie: De qua stir-¬
pe descendit hic adolescens abner: Dixitq

Expanded text:
sus Philistheum in funda et in lapide percussumqsus Philistheum in funda et in lapide percussumque Philistheum interfecit cumque gladium non haberet in manu David cucurrit et stetit super Philistheum et tulit gladium eius et eduxit de vagina sua et interfecit eum praeciditque caput eius videntes autem Philisthim quod mortuus esset fortissimus eorum fugerunt et consurgentes viri Israhel et Iuda vociferati sunt et persecuti Philistheos usque dum venirent in vallem et usque ad portas Accaron cecideruntque vulnerati de Philisthim in via Sarim usque ad Geth et usque Accaron et revertentes filii Israhel postquam persecuti fuerant Philistheos invaserunt castra eorum adsumens autem David caput Philisthei adtulit illud in Hierusalem arma vero eius posuit in tabernaculo suo eo autem tempore quo viderat Saul David egredientem contra Philistheum ait ad Abner principem militiae de qua stirpe descendit hic adulescens Abner dixitque
Abbreviated transcription (Latin):
et appropinquans aduersum dd̃: et armi¬
ger eius ante eum: Cumq inspexisset phi¬
listeus & uidisset dauid: despex̃ eum Erat
enim ad oles cens rusfus: & pulcher aspectu
Et dixit philisteus ad dauid Nunquid ego ca¬
nis sum quod tu uenis ad me cum baculoꝰ
dauid ad philisteum: Tu uenis ad me cum gla¬
dio et hasta et clippeo: ego autem uenio ad
te in nomine domini dei exercituum dei ag-
feram caput tuum ate: Et dabo cadauera
stiis terre. ut sciat omnis terra. quia ẽ ds in
isrl: et nouerit uniuersa eccł̃ia hec quia non
in gladio nec in hasta saluat dominus: Ipsiꝰ
enim ẽ bellum: et tradet uos in manus nr̃as:
Cum ergo surrexisset philisteus et ueniret
et appropinquaret contra daud: festinauit
listei Et misit manum suam in peram: tulit¬
ducens ꝑcussit philisteum in fronte Et in¬
firus est lapis in fronte eius: et cecidit in fa-
ciem suam suꝑ terram: Preualuit ꝙͣ aduer¬

Expanded text:
et appropinquans adversum David, et armiet appropinquans adversum David, et armiger ejus ante eum. Cumque inspexisset Philisthaeus, et vidisset David, despexit eum. Erat enim adolescens, rufus, et pulcher aspectu. Et dixit Philisthaeus ad David: Numquid ego canis sum, quod tu venis ad me cum baculo . Dixit autem David ad Philisthaeum: Tu venis ad me cum gladio, et hasta, et clypeo: ego autem venio ad te in nomine Domini exercituum, Dei agmiferam caput tuum a te, et dabo cadavera stiis terrae: ut sciat omnis terra, quia est Deus in Israel. Et noverit universa ecclesia haec, quia non in gladio, nec in hasta salvat Dominus: ipsius est enim bellum, et tradet vos in manus nostras. Cum ergo surrexisset Philisthaeus, et veniret, et appropinquaret contra David, festinavit listhaei. Et misit manum suam in peram: tulitducens percussit Philisthaeum in fronte, et infixus est lapis in frociem suam super terram praevaluitque David adver
Abbreviated transcription (Latin):
aduersum me: et apprehendebam mentum eo¬
suffocabam interficiebamq eos: Nam et leo¬
nem et ursum interfeci ego seruus tuus Fric
igitus & philisteus hic incircumcisus quasi
cumcisus ẽ. qui ausus est maledicere exercitui
ruit me de manu leonis et de manu ursi:
ipse liberabit me de manu philistei huius:
Dixit autem saul ad dauid: Uade et dominꝰ
tecum sit: Et induit saul dd̃ uestimentis sus
et imposuit galeam eream suꝑ caput eius.
et uestiuit eum lorica accinctus ergo dd̃
gladio eius suꝑ uestem suam: cepit tempta¬
re si armatus posset incede: Non enim ha¬
bebat consuetudinẽ Dix̃q d̃ ad saul Non
possum sic incedere: quia nec usum habeo: ẜt
deposuit ea Et tulit baculum suum quẽ sem¬
ꝑ habebat in manibꝰ: et elegit sibi quinq lim¬
pidissimos lapides de torrente: et misit eos
in peram pastoralem quam habebat secum:
Et fundam in manu tulit: ꝓͣcessit aduersus
philisteum Ibat autem philisteus incedens

Expanded text:
adversum me: et apprehendebam mentum eoadversum me: et apprehendebam mentum eosuffocabam, interficiebamque eos. Nam et leonem et ursum interfeci, ego servus tuus. Erit ergo et Philistaeus hic incircumcisus quasi eis: qui ausus est maledicere exercitui ruit me de manu leonis, et de manu ursi, ipse liberabit me de manu Philisthaei hujus. Dixit autem Saul ad David: Vade, et Dominus tecum sit. Et induit Saul David vestimentis suis, et imposuit galeam aeream super caput ejus, et vestivit eum lorica. Accinctus ergo David gladio ejus super vestem suam, coepit tentare si armatus posset incedere, non enim habebat consuetudinem. Dixitque David ad Saul: Non possum sic incedere, quia nec usum habeo. Et deposuit ea, et tulit baculum suum, quem semper habebat in manibus, et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram pastoralem, quam habebat secum, et fundam manu tulit, et processit adversum Philisthaeum. Ibat autem Philisthaeus incedens,
Abbreviated transcription (Latin):
loquente s cum aliis: iratꝰ ẽ contra dd et ait:
Quare uenisti. et quare dereliquisti pauculas
oues illas in deserto᷑. Ego noui suꝑbiam tuã
et nequiciam cordis tui: quia ut uideres p̃¬
lium descendisti Et dixit dd̃ Quid feci: Nũ¬
quid non uerbum ẽ: Et declinauit paululũ
ab eo ad alium: dixitq eundem sermonẽ: Et
respondit ei populus uerbum: sic̃ et prius
audita sunt autem uerba que locutus ẽ
dauid: et annuntiata in conspecꝰtusaul: ad quẽ
cum fuisset adductus: locutꝰ ẽ ei Non con¬
cidat cor cuius quam in eo: ego seruus
tuus uadam. et pugnabo aduersum phili¬
steum: Eet ait saul ad dauid Non uales re¬
sistere philisteo isti. nec pugnare aduersum
eum quia puer es:. hic autem uir bellator
abadolescentia sua Dicebatq ł ad saul sa¬
ursus. tollebantq arietem de medio gregis
et sequebar eos et sequebar eos et ꝑcutiebã:
eruebamq deore eorum: Et illi consurgebãt

Expanded text:
loquente eo cum aliis iratus est contra David et ait loquente eo cum aliis iratus est contra David et ait quare venisti et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto ego novi superbiam tuam et nequitiam cordis tui quia ut videres proelium descendisti et dixit David quid feci numquid non verbum est et declinavit paululum ab eo ad alium dixitque eundem sermonem et respondit ei populus verbum sicut et prius audita sunt autem verba quae locutus est David et adnuntiata in conspectu Saul ad quem cum fuisset adductus locutus est ei non concidat cor cuiusquam in eo ego servus tuus vadam et pugnabo adversus Philistheum et ait Saul ad David non vales resistere Philistheo isti nec pugnare adversum eum quia puer es hic autem vir bellator ab adulescentia sua dixitque David ad Saul paursus, tollebantque arietem de medio gregis: et sequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum: et illi consurgebant
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑ erga fratres suos: Cumq adhuc ille loque¬
retur eis apparuit ille uir spurius ascendẽs
goliath nomine. philisteus de gech ex castris
philistinoꝵ: Et loquente eo hec eadem uerba
audiuit dauid Omnes autem ifrahelite cum
uidissent uirum: fugerunt a facie eius timen¬
tes eum ualde Et dix̃ unus quispiam de isrł
Num uidisti uirum qͣui ascendit: ad exprohã¬
dum enim isrł ascendit: uirum ergo qui ꝑcus¬
serit eum ditabit rex dunciis magnis. et filiã
suam dabit er:. et domum partris eius faciet
absq tributo in isrł̃ Et ait dauid adiuros qͥ¬
secum stabant dicens: Quid dabitur uiro qui
ꝑcusserit philisteum hunc. et tulerit opprobri¬
um de isrl̃: Quis est enim hic philisteus incir¬
cumcisus qui exꝓbͣauit acies dei uiuentis:
Referebat autem ei populꝰ eundem sermonẽ
dicens: hec dabunt᷑ uiro qui ꝑcusserit eum:
Quod cum audisset heliab frater eius maior

Expanded text:
rentur erga fratres suos cumque adhuc ille loquerentur erga fratres suos cumque adhuc ille loqueretur eis apparuit vir ille spurius ascendens Goliath nomine Philistheus de Geth ex castris Philisthinorum et loquente eo haec eadem verba audivit David omnes autem Israhelitae cum vidissent virum fugerunt a facie eius timentes eum valde et dixit unus quispiam de Israhel num vidisti virum hunc qui ascendit ad exprobrandum enim Israheli ascendit virum ergo qui percusserit eum ditabit rex divitiis magnis et filiam suam dabit ei et domum patris eius faciet absque tributo in Israhel et ait David ad viros qui stabant secum dicens quid dabitur viro qui percusserit Philistheum hunc et tulerit obprobrium de Israhel quis est enim hic Philistheus incircumcisus qui exprobravit acies Dei viventis referebat autem ei populus eundem sermonem dicens haec dabuntur viro qui percusserit eum quod cum audisset Heliab frater eius maior
Abbreviated transcription (Latin):
heliab pͥmogenitꝰ. et scd̾sꝰ minadab terciꝰq
sammaã Dauid autem erat minimus: Tri¬
bus ergo maiorib secutis saulem: abiit da
et reuersus ẽ a saul. ut pasceret gregem patriᷤᷤ
tam et decem panes istos: et curre in castra
ad fr̃s tuos: et decem formellas casei has de¬
feres ad tribunum: et fr̃s tuos uisitab̾ si rec¬
te agant: et cum quib ordinati fint disce:
Saul autem & omnes filii isrł. in ualle there-¬
binti: pugnabant aduersum philistiim: Sur
rexit itaq dauid mane. et commendauit gre¬
grem custodi. et onustus abiit sic̃ p̃ceꝑat ei isar:
et uenit ad locum magala: et ad exercitum qͥ
egressus ad pugnam uociferatus erat in certa¬
mine: Dirererat enim aciem isrl: sed et phili
stiim ex aduerso fuerant p̃parati: Derelin-¬
quensergo dd uasa que attulerat sub manu
custodis ad sarcinas: cucurrit ad locum cer¬
taminis. et interrogabat si omnia recte age¬

Expanded text:
Heliab primogenitus et secundus Abinadab tertiusque Heliab primogenitus et secundus Abinadab tertiusque Samma David autem erat minimus tribus ergo maioribus secutis Saulem abiit David et reversus est a Saul ut pasceret gregem patris oephi pulentae et decem panes istos et curre in castra ad fratres tuos et decem formellas casei has deferes ad tribunum et fratres tuos visitabis si recte agant et cum quibus ordinati sint disce Saul autem et illi et omnes filii Israhel in valle Terebinthi pugnabant adversum Philistrexit itaque David mane, et commendavit gregem custodibus: et onustus abiit, sicut praeceperat ei Isai. Et venit ad locum Magala, et ad exercitum, qui egressus ad pugnam vociferatus erat in certamine. Direxerat enim aciem Isrsthim ex adverso fuerant praeparati derelinquens ergo David vasa quae adtulerat sub manu custodis ad sarcinas cucurrit ad locum certaminis et interrogabat si omnia recte age
Abbreviated transcription (Latin):
et armiger eius anteelebat eum: Scansq
clamabat aduersus phalangas isrł et di¬
cebat eis: Quare uenistis paratiad p̾lium:
Nunquid ego non sum philisteus. et uos
serui saulͦ sligite ex uob̃ uirum: et descen¬
dat ad singulare certamen: si quiuerit
pugnare mecum et ꝑcusserit me: erimus
uob̃ serui: Si autem ego p̃ualuero et ꝑcus¬
sero eum: uos serui eritis. et seruietis no¬
bis Et aiebat philisteus: Ego exꝓbraui ag¬
minib israhelis hodie Date michi uirum:
et in eat mecum singłare certamen: audienᷤ
autem saul et omnesͣ isrlite sermones phi¬
listei huuiscemodi. stupebant et metuebant
nimis: dauid autem erat filius uiri effratei
de quo supradictum ẽ de bechleem uda:
cui erat nomen isai qui habebat octo filio ᷤ.
et erat uir in diebꝰ saul senex & grandeuꝰ
inter uiros Abierunt autem tres filii eius
maiores post saul in p̃lium: Et nomina tri-¬
um filiorum eiꝰ qui ꝑrexerunt ad bellum:

Expanded text:
et armiger ejus antecedebat eum. Stansque et armiger ejus antecedebat eum. Stansque clamabat adversus phalanges Israel, et dicebat eis: Quare venistis parati ad praelium? Numquid ego non sum Philisthaeus, et vos servi Saul? Eligite ex vobis virum, et descendat ad singulare certamen: si quiverit pugnare mecum, et percusserit me, erimus vobis servi: si autem ego praevaluero, et percussero eum, vos servi eritis, et servietis nobis. Et ajebat Philisthaeus: Ego exprobrabo agminibus Israel hodie: Date mihi virum, et ineat mecum singulare certamen. Audiens autem Saul, et omnes viri Israelitae sermones Philisthaei hujuscemodi, stupebant, et metuebnimis David autem erat filius viri ephrathei de quo supra dictum est de Bethleem Iuda cui erat nomen Isai qui habebat octo filios et erat vir in diebus Saul senex et grandevus inter viros abierunt autem tres filii eius maiores post Saul in proelium et nomina trium filiorum eius qui perrexerant ad bellum