comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
primatu. cũ maria qͣnto maiorerat. humiliaret se nõ mͦ
m om̃ibus. s pre omĩbris. Merito facta ẽ noiuissuma pͥma
q̃ cum prima eẽt om̃i. sese nouissimã faciebat. Merito facta
ẽ om̃i domina: q̃ se om̃i cxhibebat ancillã. Merito demq est
suꝑ angelos exaltata: que et infra iuiduas et penitentes.
infra eam de qua eiecta fuerãt septem demenia. meffabili
sese mãsuetudine indinabat. Obsecȩo uos filioli. emulamini
hanc iitutẽ. si mariã diligitis. si contendicis ei placere.
emulamini modestiã eiꝰ nichil enim tã ydoneũ honum. ml
tam cõgriiũ xpiãno. maximeq monachũ nichil a deo decet
Et quidẽ manifesta satis in iurgine ex hac ip̃a mãsuetudiẽ
uirtus hiilitatis elucet. Nimrũ collectanee sũt hiũlitas et
mãsuetudo in eo confederate germaniꝰ qui dicebat. Discite a me
quia mitis sũ et humilis corde. Sicut enim mater p̃sup̃tois

Expanded text:
primatu ; cum Maria, quanto major erat, humiliaret se non modo primatu ; cum Maria, quanto major erat, humiliaret se non modo in omnibus, sed et prae omnibus. Merito facta est novissima prima, quae, cum prima esset omnium, sese novissimam faciebat. Merito facta est omnium domina, quae se omnium exhibebat ancillam. Merito denique super angelos exaltata est, quae et infra viduas et poenitentes, infra eam de qua ejecta fuerant septem daemonia, ineffabili sese mansuetudine inclinabat. Obsecro vos, filioli, aemulamini hanc virtutem, si Mariam diligitis; si contenditis ei placere, emulamini modestiam ejus. Nihil enim tam idoneum homini, nihil tam congruum Christiano, maximeque monachum nihil adeo decet. 12. Et quidem manifesta satis in Virgine ex hac ipsa mansuetudine virtus humilitatis elucet. Nimirum collactaneae sunt humilitas et mansuetudo, in eo confoederatae germanius, qui dicebat: Discite a me quia mitis sum et humilis corde . Sicut enim mater praesumptionis
Abbreviated transcription (Latin):
comici plem rimarũ esfiuimus undiq. Totiens demq
maria filiũ audiuit. nõ modo curbis loquentẽ in ꝑabolis.
si et discipulis seorsum regni dei misteria reuelantẽ: udit
miracła facientẽ. indit demũ in cruce pendentem. uidit
exspirantẽ. uidit resurgentẽ. iudit et ascendentẽ: R in his
omibus quotiens uerecundissime uirginis. quotiens pu¬
dicissime turturis nox memorat᷑ audita. Deniq legis in
actibus apłorum. ꝙ redeuntes a monte oliuetiunanimnt
perseuerabant in orõe. Qui. En forte maria affuit. nenni¬
uilegio sanctitatis. Petrurs et andieas ait iacobus et iohes
et ceteri qui secunt᷑ hi onmes ꝑseuerabat unammitet cũ
mulierib et maria matre ihi. Itane et imilierũ sese ultimã
exhibebat: ut nouissima omi poneret᷑. uere carnales ad¬
huc discipuli quib nec dum erat spũs datus. quia iħs ncc¬
dum erat glorificatus. qñ facta ẽ inter uos contentio de

Expanded text:
comici, pleni rimamarum effluimus undique . Toties denique comici, pleni rimamarum effluimus undique . Toties denique Maria filium audivit, non modo turbis loquentem in parabolis, sed et discipulis seorsum regni Dei mysteria revelantem, vidit miracula facientem, vidit deinde in cruce pendentem, vidit exspirantem, vidit resurgentem, vidit et ascendentem: sed in his omnibus quoties verecundissimae virginis, quoties pudicissimae turturis vox memoratur audita? Denique legis in Actibus apostolorum, quod redeuntes a monte Oliveti unanimiter perseverabant in oratione. Qui? si forte Maria adfuit, nomi suae privilegio sanctitatis. Petrus et Andreas, ait, Jacobus et Joannes, et caeteri qui sequuntur. Hi omnes perseverabant unanimiter cum mulieribus, et Maria matre Jesu. Itane et mulierum sese ultimam exhibebat, ut novissima omnium 1011 poneretur? Vere carnales adhuc discipuli, quibus necdum Spiritus erat datus, quia Jesus necdum fuerat glorificatus , quando facta est inter illos contentio de
Abbreviated transcription (Latin):
nuptus ad filiũ et imimistros. Et is quidem sermo certissimꝰ
udex ingenite mãsuetudinis. et uirgnialis uerecundie fuit.
Aliorũ quippe uerecundiã suã reputãs. sustinere nõ potuit.
nõ potuit ium dissimulare defectũ. ubi sane increpata a filio¬
ẽ. tanꝙͣ mitis et huimilis corde nec illi respondit: nec tamẽ
desꝑauit. nmistros admonẽs facere quod dicerit eis. Nun-¬
quid nõ ab mitio uenisse pastores: et primã om̃i mariã ĩue¬
insse legunt᷑. Inuenerũt ait enuãgelista mariã et ioseph.
et infantẽ posicum in p̃sepio. Qic et magi quoq si recolis.
non sine maria matre eiꝰ puecũ inuenire: et inducens in
templum dm̃. templi dñm. multa quidẽ a simeone audiuit.
tam de eo. quã de ip̃a ad loquendum tarda. uelox ad audien¬
dum. Et quidẽ maria cõseruabat onnã uerba hec conferens
in corde suo.: s in his omĩbus neq de ip̃o incarnatõis dnĩce

Expanded text:
nuptiis ad Filium et ministros . Et is quidem sermo certissimus nuptiis ad Filium et ministros . Et is quidem sermo certissimus index ingenitae mansuetudinis, et virginalis verecundiae fuit. Aliorum quippe verecundiam suam reputans, sustinere non potuit, non potuit vini dissimulare defectum. Ubi sane increpata est a Filio, tanquam mitis et humilis corde, nec illi respondit, nec tamen desperavit, ministros admonens facere quod diceret eis. 11. Nunquid non ab initio venisse pastores, et primam omnium Mariam invenisse leguntur? Invenerunt, ait evangelista, Mariam et Joseph, et infantem positum in praesepio . Sic et magi quoque, si recolis, non sine Maria matre ejus puerum invenerunt , et inducens in templum Domini templi Dominum, multa quidem a Simeone audivit tam de eo, quam de se ipsa , ad loquendum tarda, velox ad audiendum. Et quidem Maria conservabat omnia verba haec, conferens in corde suo : sed in his omnibus neque de ipso incar
Abbreviated transcription (Latin):
neglitentiã nram munerũ singularitas excusabie. Gratissiã
sane gemma in diademate mitans in capite stella: rubor in
fatie homĩs uerecundi. An uero quis putat ꝙ hac caruerit grã.
que grã plena fuit. Pudibunda fuit maria: ex cuuãgelio id
pbamus. ubi enm aliqñ loguax ubi presumptuosa fuisse
uidecur. Foris stabat querens loqui filio nec materna aut¬
toritate aut sermonẽ interrupit. aut habitatõẽm irrupit.ĩ
qua filius leq̃bat᷑ In om̃i demq textu qͣtuor eiuiãgeliorum:
si bene menũ nõ insi quater maria loquẽs audit᷑ Primo qͥdẽ
ad angelum. s cũ iam semel atq iterũ allocutus eã fuisset.
Secundo ad elirabeth qñ uox salutatõis eiꝰ iohannẽ exultare
fecit in utero. et ea magnificante mariã. ip̃a magis dimũ
magificare curauit. Tercio ad filiũ cum eẽt̃ annorũ duode¬
cun. quod ip̃a et pater suus dolentos q̃sissent cum: quarto in

Expanded text:
negligentiam nostram munerum singularitas excusabit? Gratissima negligentiam nostram munerum singularitas excusabit? Gratissima sane gemma in diademate, micans in capite stella, rubor in facie hominis verecundi. An vero quis putat, quod hac caruerit gratia, quae gratia plena fuit? Pudibunda fuit Maria: ex Evangelio id probamus. Ubi enim aliquando loquax, ubi praesumptuosa fuisse videtur? Foris stabat quaerens loqui filio , nec materna auctoritate aut sermonem interrupit, aut habitationem irrupit, in qua Filius loquebatur. In omni denique textu quatuor Evangeliorum, si bene meminimus, nonnisi quater Maria loquens auditur. Primo quidem ad angelum, sed cum jam semel atque iterum allocutus eam fuisset: secundo, ad Elisabeth, quando vox salutationis ejus Joannem exsultare fecit in utero, et ea magnificante Mariam, ipsa magis Dominum magnificare curavit : tertio, ad Filium, cum jam esset annorum duodecim, quod ipsa et pater ejus dolentes quaesissent eum : quarto, in
Abbreviated transcription (Latin):
concipimus: si ueneractoẽm. s deuotoem̃. s consolatioẽm. Ce
terum q̃ restant adhuc etiã mnitatioẽm reqͥrunt. Non ẽ nobis
ante ortum tam multipharie multisq modis ꝓmitti diui¬
nitus. celitus p̃mĩtiari. si nec ab archangelo gabriele tam
noue salutatiõis obsequus honorari. Mmus autẽ cet̾a duo
cõmunicat nobrs. plane secretum suũ sibi. Sola enimi ẽ de qua
dr.quodin ea natum ẽ de spũ sctõ ẽ. sola cui dr̃ quod ex te nas¬
cetur sctm̃ uocabit filus dei. Offerant᷑ regi uirginor post eã
nam p̾matũ sola uendicat sibi. Multomagis autẽ sola sine
corruptõe concepit: sine grauannẽ tulic. sine dolore filiũ par¬
turit. Itaq nichil horum a nobis exigit᷑ s exigitur planenõ¬
nichil. Nunquid eĩ si defuerit nobis etiã mãsuetudo pudoris.
si humilicas cordis. si magnammnitas fidei. si compassio mẽtis:

Expanded text:
concipimus, sed venerationem, sed devotionem, sed consolationem. 10. concipimus, sed venerationem, sed devotionem, sed consolationem. 10. Caeterum quae restant adhuc, et imitationem requirunt. Non est nobis ante ortum tam multifarie multisque modis promitti divinitus, coelitus praenuntiari: sed nec ab archangelo Gabriele tam novae salutationis obsequiis honorari. Minus autem caetera duo communicat nobis: plane secretum suum sibi. Sola enim est, de qua dicitur: Quod in ea natum est, de Spiritu sancto est : sola cui dicitur: Quod ex te nascetur Sanctum, vocabitur Filius Dei . Offerantur regi virgines, sed post eam: nam primatum sola vindicat sibi. Multo magis autem sola sine corruptione concepit, sine gravamine tulit, sine dolore filium parturivit. Itaque nihil horum a nobis exigitur; sed exigitur plane nonnihil. Nunquid enim, si defuerit nobis etiam mansuetudo pudoris, si humilitas cordis, si magnanimitas fidei, si compassio mentis,
Abbreviated transcription (Latin):
aunsic: ut longte gloriosior fiat et uirgintas ex fecunditate et
ex uirginitate fecunditas. ac mutus sese radiis illustrare hec
duo sidera uideant᷑. Magnũ enim uirginẽ eẽ. s urgnẽ matrẽ
eẽ longe ampliꝰ per omnẽ modũ. Iure etiã illud molestissimũ
tediũ. quo relique omẽs graiude mulieres laborare noscunt᷑
sola nõsensit. que bola sine libidinosa uoluptate concepit. unde
Ded et ascendit bethleem ĩmmnẽte iã partu. portans pretio¬
sissimũ illud depositũ. portans onus leue. portans a quo
portabatur. Sis et in partu quã lucidum ẽ. qd nona exulta¬
tiõe nouã edidit prolem: sola inter mulieros a cõĩ maledicto
et dolore parturientiũ aliena: Si rerum precia de raritate
pensamus: nichil his potest rarius iueĩri. Siquidẽ in
omĩbus istis nec primã sumilẽ uisa ẽ nec habere sequentẽ.
Equibus nos si ea fidel̃ intueniur. sine dubio adimratoẽm

Expanded text:
amisit; ut longe gloriosior fiat et virginitas ex fecunditate, et amisit; ut longe gloriosior fiat et virginitas ex fecunditate, et ex virginitate fecunditas, ac mutuis sese radiis illustrare haec duo sidera videantur. Magnum enim est virginem esse; sed virginem matrem esse, longe amplius per omnem modum. Jure etiam illud molestissimum taedium, quo reliquae omnes gravidae mulieres laborare noscuntur, sola non sensit, quae sola sine libidinosa voluptate concepit. Unde ed et ascendit Bethlehem, imminente jam partu, portans pretiosissimum illud depositum, portans onus leve, portans a quo portabatur. Sic et in partu quam lucidum est quod nova exsultatione novam edidit prolem, sola inter mulieres a communi maledicto et dolore parturientium 1010 aliena. Si rerum pretia de raritate pensamus, nihil his potest rarius inveniri. Siquidem in omnibus istis nec primam similem visa est, nec habere sequentem. E quibus nos, si ea fideliter intuemur, sine dubio admirationem
Abbreviated transcription (Latin):
Nichilomunꝰ fulget etiã nouus ille conceptois modus. ut
spũ sola et de sola sanctificatiõe maria conciperet. Namq
uerũ deũ et berum dei filiũ genuit. ut idem ip̃e dei atq hoĩs
filus. unus om̃mo deꝰ et hemo prodiret ex maria: abissus ẽ
lumĩs: nec facile dixerim qd̾ uel angelitꝰ oculus ad hiuius ful¬
transcendens illibatã deo corporis simul et sp̃us. sctĩmoniam
nouit. Probat enim ꝓpositi miuolabile fundamentũ. quod tã
constanter promittenci filiũ angglo respondet᷑. Quomodo fiet
istud qm̃ uirũ nõ cognoseo. forte enimi propterea p̾mo curbata
es in sermone enis. et cogitabat qualis eẽt ista salutatio. ꝙ
gnmbus semꝑ optabat. Et extũc quidẽ cogitabat qualis esset
filii manifestũ uirguncatis ꝑiculũ iudebatur: nõ potuit ultia
dissimulare quin diceret. Quomodo fiet istud quĩ uirum nõ
cognosto. Merito proinde et illã meruit benedictõem. et hancnõ

Expanded text:
9. Nihilominus fulget etiam novus ille conceptionis modus, ut 9. Nihilominus fulget etiam novus ille conceptionis modus, ut eniente Spiritu sancto, sola, et de sola sanctificatione Maria conciperet. Nam quod verum Deum et Dei Filium genuit, ut idem ipse Dei atque hominis filius, unus omnino Deus et homo prodiret ex Maria, abyssus est luminis: nec facile dixerim, quod vel angelicus oculus ad hujus fultranscendens, illibatam Deo corporis simul et spiritus sanctimoniam vovit. Probat enim propositi inviolabile fundamentum, quod tam constanter promittenti filium angelo respondit: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? Forte enim propterea primo turbata est in sermone ejus, et cogitabat qualis esset ista salutatio, quod virginibus semper optabat. Et extunc quidem cogitabat qualis esset filii manifestum virginitatis periculum videbatur, non potuit ultra dissimulare quin diceret: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? Merito proinde et illam meruit benedictionem, et hanc non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ oraculis p̃nũtiata ꝓpheticis. hanc sacerdotalis uirga dũ
sine radice floruit hanc gedeonis uellus dũ in medio fute
aree maduit: hanc in ezechielis iusiõe orientalis porta que
nulli umꝙͣ pacuit presignabt. hanc deniq pre cet̾is ysaias
nuc̃ uiritã ex radice iesse oriturã promittebat: nut̃ eudentiꝰ
uirginẽ pariturã. Merito signũ hoc magnũ in celo appariust
scribitur: qd tanto ante de celo noscit᷑ fuisse promissũ. Dñs
aut ipẽ dabit nobis signũ. Ecce iurgo concipiet. Magnũ psctõ
signũ dedit: quia et magnus ip̃e qui dedit. huius gͥ p̃rogatĩe
fulitor. quorũ nõ uebementer reuerberat aciem oculoꝵ: Iam
in eo q̃d tam reuerent atq offitiosissime ab archangelo saluta¬
ab homĩbus hactenus eqͣminiter adorari: excellentissimũ no¬
bis uirginis nr̃e meritũ et singularis grã conmendatur.

Expanded text:
quod oraculis praenuntiata propheticis. Hanc enim sacerdotalis virga, dum quod oraculis praenuntiata propheticis. Hanc enim sacerdotalis virga, dum sine radice floruit ; hanc Gedeonis vellus, dum in medio siccae areae maduit ; hanc in Ezechielis visione orientalis porta, quae nulli unquam patuit , praesignabat. Hanc denique prae caeteris Isaias nunc virgam de radice Jesse orituram promittebat ; nunc evidentius virginem parituram. Merito signum hoc magnum in coelo apparuisse scribitur, quod tanto ante de coelo noscitur fuisse promissum. Dominus ait: Ipse dabit vobis signum. Ecce virgo concipiet . Magnum profecto signum dedit, quia et magnus ipse qui dedit. Hujus ergo praerogativae fulgor quorum non vehementer reverberat aciem oculorum? Jam in eo quod tam reverenter atque officiosissime ab archangelo salutaab hominibus hactenus aequanimiter adorari; excellentissimum nobis Virginis nostrae meritum, et singularis gratia commendatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quarto in filii dei menarrabili conceptiõe. Dic et in his qͦq
siderrum plane radiat decus. qd uirginitatis primiceria. qd̾
sine corruptiõe fecunda. qd sine grauannẽ grauida. quod
sine dolore puerpera. Nichiloniniꝰ etiã spetiali quodã spledore
in maria choruscant mãsuetudo pudoris. deuotio hiuĩlitatis
magnanimicais credulitatis martiriũ cordis. Ur̃e quidem
sedulitatrs erit. singula q̃q diligentius intueri: nos interĩ
satisfecisse iudebimur. si breuiter ea potuerimꝰ demõtrare. Qͣd
ergo sdereũ micat in generatiõe marie. Plane quod ex regib
orta: qd ex semine abrahe. qd̃ iteneroli ex stupe dauid. Sn id
parum uidet᷑ adde qd̾ teneratiõi illi ob singulare p̃iulegium
sctĩtatis. diuinitus noscit᷑ eẽ concessa. qd̵ longe ante eisdem
patrib celitus repromissa: qd misticis p̃figurata miradis.

Expanded text:
quarto, in Filii Dei inenarrabili conceptione. Sic et in his quoque quarto, in Filii Dei inenarrabili conceptione. Sic et in his quoque sidereum plane irradiat decus, quod virginitatis primiceria, quod sine corruptione fecunda, quod sine gravamine gravida, quod sine 1009 dolore puerpera. Nihilominus etiam speciali quodam splendore in Maria coruscant mansuetudo pudoris, devotio humilitatis, magnanimitas credulitatis, martyrium cordis. Vestrae quidem sedulitatis erit singula quaeque diligentius intueri. Nos interim satis fecisse videbimur, si breviter ea potuerimus demonstrare. 8. Quid ergo sidereum micat in generatione Mariae? Plane quod ex regibus orta, quod ex semine Abrahae, quod generosa ex stirpe David. Si id parum videtur, adde quod generationi illi ob singulare privilegium sanctitatis divinitus noscitur esse concessa; quod longe ante eisdem patribus coelitus repromissa; quod mysticis praefigurata miraculis;
Abbreviated transcription (Latin):
Interii sane ingredinũ magis. et uidete reginã in diade¬
mate quo coronauit eã filius suus. In capite ĩquit eiꝰ coro¬
na stellarũ duodecim. Dignũ plane stellis coronari caput
qd̾ et ip̃is longge clariꝰ micans. ornet eas potiꝰ ꝙ ornetur
ibeis. Quidm coronẽt sydera. quã sol uestit. Sicut dies
mirũ leua sponsi sub capite eius: et iã dextra eiꝰ ample¬
xatur eã. Quis illas estimet gẽmas quis fellas nume
corone huius roem̃ exponere. indicare compositioẽm. Nor
tñ promodulo nr̃e exiguitatis abstmẽtes a ꝑiculoso scruci¬
mo secretorũ: nõ incõgrue forsitan duodecĩ stellas istas duo
si fuerit t̾narius iste per quaternariũ multiplicatus: habeniꝰ
forte stellas xniͣ quib regne nr̃e diadema p̃fulgeat uniu̾sis.
Michi sane rutilat fulggor. pͥmo quidẽ in marie generatiõe.
secundo m angelica salutatiõe. tercio in spũs superuentiõe

Expanded text:
Interim sane ingredimini magis, et videte reginam in diadeInterim sane ingredimini magis, et videte reginam in diademate, quo coronavit eam filius suus. 7. In capite ejus, inquit, corona stellarum duodecim. Dignum plane stellis coronari caput, quod et ipsis longe clarius micans, ornet eas potius quam ornetur ab eis. Quidni coronent sidera quam sol vestit? Sicut dies ium . Nimirum laeva sponsi sub capite ejus et jam dextera illius amplexatur eam . Quis illas aestimet gemmas? quis stellas nomcoronae hujus rationem exponere, indicare compositionem. Nos tamen pro modulo nostrae exiguitatis, abstinentes a periculoso scrutinio secretorum, non incongrue forsitan duodecim stellas istas, duordis: et si fuerit ternarius iste per quaternarium multiplicatus, habemus forte stellas duodecim, quibus reginae nostrae diadema praefulgeat universis. Mihi sane singularis rutilat fulgor; primo quidem, in Mariae generatione; secundo, in angelica salutatione; tertio, in Spiritus superventione;
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Nichil itaq mirũ si cali umnbracło. talis etiã a muli¬
ere sustincat᷑ amictꝰ. Mulier ĩquit amicta sole plane
amicta liumẽ tauꝙ̃ uestimẽto. Non ꝑcipit forte carnalis.
mmimirũ spuãle ẽ stulticia illi uidetur. Non sit uidebatur
ei facta es domina. ꝙͣ proxnna mimo quoq intima fieri
merusti. Ꝙtam mueĩti gram̃ apud deũ. In te manet: et
tum eu̾m. et uestis eum: et uestiris ab eo. Uesties emm
substantia carnis. et uestit ille te sue gloria maiestatis. Ueli
nube solem: et sole ip̃a uestiris. Nouũ ei focit dñs suꝑ t̾rã
ut mulier aircundaret birum. nec aliũ ꝙ̃ de quo dicitur
Ecce uir oriens nomẽ eius. Nouũ ꝙͦ fecit in celo ut sol¬
circundaret mulierem. ut mulier sole appareret amicta.
Demq et coronauit eũ. et uicissim ab eomeruit coronari
Egreduum filie syon et udete regem salomonẽ in dyade¬
mate quo coronauit eum mater sua. Uerum hoc alias.

Expanded text:
tibi . Nihil itaque mirum si sub tali obumbraculo talis tibi . Nihil itaque mirum si sub tali obumbraculo talis sustineatur amictus. 6. Mulier, inquit, amicta sole. Plane amicta lumine tanquam vestimento. Non percipit forte carnalis: nimirum spirituale est, stultitia illi videtur. Non sic videbatur ei facta es, Domina! quam proxima, imo quam intima fieri meruisti, quantam invenisti gratiam apud eum! In te manet, et tu in eo; et vestis eum, et vestiris ab eo. Vestis eum substantia carnis, et vestit ille te gloria suae majestatis. Vestis solem nube, et sole ipsa vestiris. Novum enim fecit Dominus super terram, ut mEcce vir, Oriens nomen ejus . Novum quoque fecit in coelo, ut mulier sole appareret amicta. Denique et coronavit eum, et vicissim ab eo meruit coronari. Egredimini, filiae Sion, et videte regem Salomonem in diademate, quo coronavit eum mater sua . Verum hoc alias.
Abbreviated transcription (Latin):
tamus. donec benedixerit nobis Potetis. ẽ enim. Nempe
uellꝰ ẽ mediũ inter rorem et areã: mulier inter solẽ et lunã.
maria inter xpm̃ et eccli̾am cõstituta. S forte mirarie. nõ
tam uellus oꝑtum rore: quã amictã sole mulierem. Mag̃
siquidẽ familiaritas: S mira ommo uicinitas solis et
mulieris. Quomodo eĩ intam uehemẽti fcruore tã fraggi¬
lis natura subsistit. Merito quidẽ adimiraris moysos stẽ
et curiosius desideras intueri. Uerumptamẽ et solue calria¬
menta de pedibus tuis. et muoluc̃ pone carnaliũ cogitõniũ¬
si accedere concupisas. Uado ĩquit et uidebo uisionẽ hac
magnã. Magna plane iusio rubirs ardens sine cõbustiõe.
magnũ sugnũ mulier illela manẽs amicta sole. Non est
rubi natura oꝑtum undiq flãmis manere nichilomiꝰ
incõbustũ. nõ mulieris potẽtia. ut fustineat solis amictũ.
mens ẽ. urtus ait nõ mea. nõ tua. s altissum obũbrabie

Expanded text:
tamus donec benedixerit nobis: potens est enim. Nempe tamus donec benedixerit nobis: potens est enim. Nempe vellus est medium inter rorem et aream, mulier inter solem et lunam, Maria inter Christum et Ecclesiam constituta. Sed forte miraris non tam vellus opertum rore, quam amictam sole mulierem. Magna siquidem familiaritas, sed mira omnino vicinitas solis et mulieris. Quomodo enim in tam vehementi fervore tam fragilis natura subsistit? Merito quidem admiraris, Moyses sancte, et curiosius desideras intueri. Verumtamen solve calceamenta de pedibus tuis, et involucra pone carnalium cogitationsi accedere concupiscis. Vado, inquit, et videbo visionem hanc magnam . Magna plane visio, rubus ardens sine combustione; magnum signum, mulier illaesa manens amicta sole. Non est rubi natura, opertum undique flammis, manere nihilominus incombustum; non mulieris potentia, ut sustineat solis amictum. mens est: Virtus, ait, non mea, non tua, sed Altissimi obumbrabit
Abbreviated transcription (Latin):
contiut uimisam herecicã prauitatẽ. Alius nõ de substã¬
cia caris sue xp̃m edidisse dogniaitizabat: alius ꝓiu-¬
lũ nõ peperisse. s reperisse sibilabat: alius uel pot ꝑtũ
uiro cognitã bialphemabat. alius dei matrẽ audire nõ
suitinẽe. magnũ illud nomẽ theotheos impussue lug¬
gillabat: ẜ cont̾ti sũt insidiatores. cõtulcati supplãtatores.
cõfutaci derogatores: et btam eã dicent omẽs generatoõs.
Demqr et cõtinuo per herodẽ dracho infidiatus ẽ. parienti.
ut nascentẽ excipiõs filiũ deuoraret: ꝙ iimicitie essent
fab eo qui dicit. sine me nichil potetis facere: habco me¬
diatricẽ quã tibi paulo añ cõmendaiumꝰ euident̾ expressã.
Mulier ĩquit amicta sole: et luna sub pedib eus. Amplec¬
tamur marie uestigia frẽs mei. et deuotissmia supplicatõe
buĩs illis pedibus prouoluam. Teneamus eã nec dnnt¬

Expanded text:
contrivit universam haereticam pravitatem. Alius non de substancontrivit universam haereticam pravitatem. Alius non de substantia carnis suae Christum edidisse dogmatizabat; alius parvulum non peperisse, sed reperisse sibilabat; alius, vel post partum, viro cognitam blasphemabat; alius Dei Matrem audire non sustinens, magnum illud nomen Theotocos impiissime suggillabat. Sed contriti sunt insidiatores, conculcati supplantatores, confutati derogatores, et beatam eam dicunt omnes generationes. Denique et continuo per Herodem draco insidiatus est parienti, ut nascentem excipiens filium devoraret, quod inimicitiae essent sed ab 1008 eo qui dicit: Sine me nihil potestis facere ; habes mediatricem, quam tibi paulo ante commendavimus, evidenter expressam. Mulier, inquit, amicta sole, et luna sub pedibus ejus. Amplectamur Mariae vestigia, fratres mei, et devotissima supplicatione beatis illius pedibus provolvamur. Teneamus eam, nec dimit
Abbreviated transcription (Latin):
patitur. lua illi in accessibili uideat᷑ inimersa. Illo minirũ igne
ꝓphete labia purgant᷑ illo igne seraphin accendiuit᷑ longe uero
aliter maria meruit. nõ uelut sũmatim tangi. s uelut opira
sane s et calidissimus huiꝰ mulieris amictus. cuius onña
tam excellenter irradiaca noscunt᷑᷑ ut nichil in ea non dico
tenebrosum. s subobscurum salcẽ uel minꝰ lucidũ. s ne cepidũ
quidẽ aliquid aut nõ feruentissimũ liceat suspicari. insipiẽtia
uero omĩs longe sub pedibus eius ẽ. ut penitus absit hec
ab insipientiũ mulierũ nimero. et collegio iiramũ fatuaꝵ
Immouero et iuncus ille stultꝰ. et tocius stulticie princeps.
qui uere mutat᷑ ut luna sapiãm ꝑdidit in decore suosub ma¬
rie pedibus cõculcatus et contritus miserã patit᷑ seruitutem.
Numnrũ ipã ẽ quondã a deo promissa mulier. serpentis antiqͥ
caput. iirtucis pede contritura: cuis plane calcaneus in

Expanded text:
patitur, luci illi inaccessibili videatur immersa. Illo nimirum igne patitur, luci illi inaccessibili videatur immersa. Illo nimirum igne prophetae labia purgantur , illo igne seraphin accenduntur. Longe vero aliter Maria meruit, non velut summatim tangi, sed operiri masane, sed et calidissimus hujus mulieris amictus: cujus omnia tam excellenter irradiata noscuntur, ut nihil in ea, non dico tenebrosum, sed ne subobscurum saltem, vel minus lucidum, sed ne tepidum quidem aliquid, aut non ferventissimum, liceat suspicari. 4. Insipientia vero omnis longe sub pedibus ejus est, ut penitus absit haec ab insipientium mulierum numero, et collegio virginum fatuarum. Imo vero et unicus ille stultus, -et totius stultitiae princeps, qui vere mutatus ut luna, sapientiam perdidit in decore suo, sub Mariae pedibus conculcatus et contritus, miseram patitur servitutem. Nimirum ipsa est quondam a Deo promissa mulier, serpentis antiqui caput virtutis pede contritura: cujus plane calcaneo in m
Abbreviated transcription (Latin):
plissimo quodã miseret᷑ affectu. Nam et defectꝰ omĩs sub ea ẽ.¬
excellentissima quadã sublumtate pre ceteris omĩb excedit.
et suꝑgreditur creaturis: ut merito sub pedib eiꝰ luna essẽ
dicat᷑ Alioquin nichil magnũ dixisse uidebimur. ut sit luna
ista sub pedibus eurs: quã suꝑ omẽs angeloꝵ choros. super
cherubm et Eraphin exaltatã nefas ẽ dubitare. Solet autem
luna nõ modo desectũ corruptiõis ẜ et Rulticiam mentie¬
nõnũꝙͣ nero et eccliam huius temporis designare. Illã quidẽ
propt̾ mucabilẽ. hanc sane propt̾ susceptũ aliunde splendorẽ.
utraq uero ut ita dixerim luna. sub marie pedib cõgrue sacis
intelligi potest: alio tñ atq alio modo. Diquidẽ stultꝰ ut luna
dissimã diuine sapientie ultra quã credi ualeat penetrauit
abyssum: ut gͣtum sine perbnali uincione creature condicio

Expanded text:
plissimo quodam miseratur affectu. Nam et defectus omnis sub ea: eplissimo quodam miseratur affectu. Nam et defectus omnis sub ea: eexcellentissima quadam sublimitate prae caeteris omnibus excedit et supergreditur creaturis, ut merito sub pedibus ejus luna esse dicatur. Alioquin nihil magnum dixisse videbimur, ut sit luna ista sub pedibus ejus, quam super omnes angelorum choros, super cherubin quoque et seraphin exaltatam nefas est dubitare. Solet autem luna non modo defectum corruptionis, sed et stultitiam mentinonnunquam vero et Ecclesiam hujus temporis designare; illam quidem propter mutabilitatem, hanc sane propter susceptum aliunde splendorem. Utraque vero, ut ita dixerim, luna sub Mariae pedibus congrue satis ponitur, alio tamen atque alio modo: siquidem stultus ut luna ndissimam divinae sapientiae, ultra quam credi valeat, penetravit abyssum: ut quantum sine personali unione creaturae conditio
Abbreviated transcription (Latin):
sit esse suspectũ Demq omĩb omĩa facta ẽ. sapientibus et in¬
sipientib copiosissima caritate debitricem se fecit om̃ĩb mĩe
sinũ aperit. ut de plenitudiẽ illuis accipiãt uiuersi. captiuus
redemptiõem. eger curatoẽm. tristis consolatoẽm. pctõr uemã
iustus gram. aigelus leticiã. demq tota trinitas gloriam.
filn ꝑsona caris humane substantiã: ut nõ sit qui se abscon¬
dat a calore eius. Pucas ne ip̃a ẽ sole amicta mulier: Esto
siquidẽ ut de pñti ecclia intelligendũ ꝓphetice iuisiõis series
ipa demõstret .s id plane nõ nicõuement marie uidebitur
actribuendũ. Nimrũ ea ẽ. q̃uelut alcerũ solem induit sibi.
Quẽadiuodũ eĩ ille suꝑ bonos et malos indifferenter oritur
sic ip̃a quoq p̾terita nõ discutit merita: s omĩbus sese exorabi¬
lem. om̃ĩb dementissimã prebet. om̃i demq necessitates am¬

Expanded text:
sit esse suspectum. Denique omnibus omnia facta est, sapientibus et insit esse suspectum. Denique omnibus omnia facta est, sapientibus et insipientibus copiosissima charitate debitricem se fecit. Omnibus misericordiae sinum aperit, ut de plenitudine ejus accipiant universi, captivus redemptionem, aeger curationem, tristis consolationem, peccator veniam, justus gratiam, angelus laetitiam, denique tota Trinitas gloriam, Filii persona carnis humanae substantiam; ut non sit qui se abscondat a calore ejus. 3. Putasne, ipsa est sole amicta mulier? Esto siquidem, ut de praesenti Ecclesia id intelligendum propheticae visionis series ipsa demonstret; sed id plane non inconvenienter Mariae videtur attribuendum. Nimirum ea est, quae velut alterum solem induit sibi. Quemadmodum enim ille super bonos et malos indifferenter oritur, sic ipsa quoque praeterita non discutit merita; sed omnibus sese exorabilem, omnibus clementissimam praebet, omnium denique necessitates am
Abbreviated transcription (Latin):
locus eius in hac recõciliatiõe. Opus enim mediatore ad me¬
diatorem istũ. nec alter nobis utilior quã maria. Crudelis
uirirs infudit. s fidelis maria. que salutis antidotũ. et iuris
et mulierib ꝓpmnauit. Illa enim mimstra seductionis. hec pro¬
pitiatioms. illa siuggessit preuaricationẽ. hec ingessit redep̃¬
cionem. Quid ad mariã crepidet humana fragilitas. Nichil
austerum. inchil terribile: toca fuauis est omibus offerens
las et lanã Renolue diligentiꝰ euuãgelice historie seriẽ umusa.
e si guid forte mcrepateaũ. si quid durum. si qd demꝙ signum.
uel tenius indignatiõis occurrerit in maria: de cetero suspec¬
tam habras. et accedere uerearis. Quod si ut uere sunt. ple¬
na magis onnã pietatis et grẽ. plena mãsuetudims et miẽ.¬
que ad eã pertinẽt inueneris. age grãs ei qui talem tibi me¬
diatricẽ benignissima imseratiõe prouidit: in qua nichil pos¬

Expanded text:
locus ejus in hac reconciliatione. Opus est enim mediatore ad melocus ejus in hac reconciliatione. Opus est enim mediatore ad mediatorem istum, nec alter nobis utilior quam Maria. Crudelis virus infudit; sed fidelis Maria, quae salutis antidotum et viris, et mulieribus propinavit. Illa enim ministra seductionis; haec, propitiationis: illa suggessit praevaricationem, haec ingessit redemptionem. Quid ad Mariam accedere trepidet humana fragilitas? Nihil austerum in ea, nihil terribile: tota suavis est, omnibus offerens lac et lanam. Revolve diligentius evangelicae historiae seriem universam: et si quid forte increpatorium, si quid durum, si quod denique signum vel tenuis indignationis occurrerit in Maria, de caetero suspectam habeas, et accedere verearis. Quod si, ut vere sunt, plena magis omnia pietatis et gratiae, plena mansuetudinis et miquae ad eam pertinent inveneris; age 1007 gratias ei qui talem tibi mediatricem benignissima miseratione providit, in qua nihil pos
Abbreviated transcription (Latin):
nobis dilectissum. iur unꝰ et mulier una no¬
cuere si grãs deo perunũ inchilomiiꝰ birũ
et mulierẽ unã onnĩa restaurant᷑ nec sime magno fenore gr̃ãꝵ
Neq emĩ sicut delictũ ita et donĩ s excedit dampmi esimatoẽm
nouũ nobis adam formaret ex ueteri: et euã transfunderet
in mariã Et quidẽ sufficere poterat xp̃s. siquidem et nuc̃
omĩs suffirientia mã ex deo ẽ.: s nobis bonũ nõ erat eẽ hoiẽm
sohum Congrriũ magis ut adcẽt nr̃e reparatiom sexus uterq
quotaĩ coiriitiom neuter defuisset. Fidelis plane et p̃potens
non quod sit mutata substãtia. s affectio deificata. Non sola illi
hurs que passus ẽ compassionẽ. ut imsericors fieret: habet
tñ et iudiciariã ptãtem. Demq deus nr̃ iggnis consumes̃
est. Quidin uereat᷑ pctor̃ accedere: ne quẽadinodũ fluit
cera a fate iggnis. sic pereat ip̃e a fatie dei. Itaq iam ne ip̃a
mulier benedicta ĩ mulieribus. uidebit ociosa. inuemet᷑ eqͥd

Expanded text:
nobis, dilectissimi, vir unus et mulier una nocuere: sed, gratias Deo, per unum nihilominus virum, et mulierem unam omnia restaurantur; nec sine magno fenore gratiarum. Neque enim sicut delictum, ita et donum; sed excedit damni aestimationeicet nobis novum formaret Adam ex veteri, et Evam transfunderet in Mariam. Et quidem sufficere poterat Christus; siquidem et nunc omnis sufficientia nostra ex eo est; sed nobis bonum non erat esse hominem solum. Congruum magis, ut adesset nostrae reparationi sexus uterque, quorum corruptioni neuter defuisset. Fidelis plane et praepotens non quod mutata sit substantia, sed affectio deificata. Non sola illi his quae passus est compassionem, ut misericors fieret, habet tamen et judiciariam potestatem. Denique Deus noster ignis consumens est . Quidni vereatur peccator accedere, ne, quemadmodum fluit cera a facie ignis, sic pereat ipse a facie Dei? 2. Jam itaque nec ipsa mulier benedicta in mulieribus videbitur otiosa: invenietur equidem
Abbreviated transcription (Latin):
sumẽs de sapientia seu iurtuce aut sanctitate sua. que est
sine dubio fides ficta: qñ non sicut ostendit humilitas con¬
uersationis in sola dñi pietate confidit. Et uide quã ꝓprie
his tribus cordis. scilicet puritati. conscientie bone. et fidei
non fute conuenire uideant᷑ alia quoq ipius apłi uerta
dicentis. Michi autẽ promĩo ẽ ut a uobis iudicer aut¬

Expanded text:
sumens de sapientia, seu virtute aut sanctitate sua: quae est sumens de sapientia, seu virtute aut sanctitate sua: quae est sine dubio fides ficta, quando non, sicut ostendit humilitas conversationis, in sola Domini pictate confidit. Et vide quam proprie his tribus, cordis scilicet puritati, conscientiae bonae, et fidei non fictae, convenire videantur alia quoque ipsius Apostoli verba dicentis: Mihi aute
Abbreviated transcription (Latin):
in prelatiõe nõ querat. preter solũ beneplacitũ dei ᷑ et aĩarũ
salutem. Bed cũ intentõe pura irrep̃hensibilis quoq ne¬
cessaria ẽ conuersatio. ut forma factus gregis. incipiat face
et docere: et secundũ magrĩ nr̃i regulã ꝯ̃cunq docuerit dis¬
apulis cẽ contraria. hec insuis actib uidicet non agendo
ne forte submurmurare possit frater quẽ arguit et dicere.
medice cura terp̃m. Calis enim occasio. plicrima dap̃nacio
prelati: plurmia subditorum perdicio ẽ. Non quod ego id
caueã idcirto sic loquor: s et michi et om̃ib pariter ueri¬
quis ex uobis arguet me de pcto. Non quod sine pctõ pe¬
ntus eẽ possit in hac misera uita. s quod ea q̃ arguit in
discipulis oportet sũmopere uicare magr̃m. Os hoc qͣlis
est in conuersatiõe. talis sit necesse ẽ.eciã in occulta cogitatõe.
ne udelicet foris humilis intus elatus. in corde suo pre¬

Expanded text:
in praelatione non quaerat, praeter solum beneplacitum Dei, et animarum in praelatione non quaerat, praeter solum beneplacitum Dei, et animarum salutem. Sed cum intentione pura, irreprehensibilis quoque necessaria est conversatio, ut forma factus gregis incipiat facere et docere: et secundum magistri nostri Regulam , quaecunque docuerit discipulis esse contraria, haec in suis actibus indicet non agenda: ne forte submurmurare possit frater quem arguit, et dicere: Medice, cura te ipsum . Talis enim occasio, plurima damnatio praelati, plurima subditorum perditio est. Non quod ego bene id caveam, idcirco 1158 sic loquor: sed et mihi, et omnibus pariter VeriQuis ex vobis arguet me de peccato? . Non quod sine peccato penitus esse possit in hac misera vita; sed quod ea quae arguit in discipulis, oporteat summopere vitare magistrum. 7. Ob hoc, qualis est in conversatione, talis sit necesse est etiam in occulta cogitatione; ne videlicet foris humilis, intus elatus sit in corde suo, prae
Abbreviated transcription (Latin):
cum cõscientia bona potes. Porro prelati quidẽ ip̃i sut
qui descendũt mare in nauibz: facientes operatoem̃ in
aquis multis. Neq enim certa pontis aliqua eu uadi
semnita coartant᷑ ut libere possnt usqrquaq disciurere
et occurrere singulis ut oportet ac dirigere pontis lemitã
nare. excitare tepidos. pusillanimes sustentare. Deniq
ascendũt usq ad celos. et descendut̃ usq ad inferos: nuc̃
facta diuidicãtes. Sed que poterit nauis inueĩri. que
tam nimanes sustineat fluctus: et in tanto secura possit
esse discrimiẽ. Utiq fortis ut mors dilectio. dura sicut in¬
ferus emulatio: quia uixta quod alibi habes. aque multe
iuũ: ut sit iinirũ iuxta pauli doctrniã. caritas de corde
puro. et conscientia bona. et fide non ficta. Puritatẽ quidẽ
cordis in eo prelatus habet si prodesse magis desideret.ꝙͣ¬
preesse si ꝓpriũ cõmodũ uel honorẽ. seu aliud quippiã suũ

Expanded text:
bona cum conscientia potest. 6. Porro praelati quidem ipsi sunt bona cum conscientia potest. 6. Porro praelati quidem ipsi sunt qui descendunt mare in navibus, facientes operationem in aquis multis. Neque enim certa pontis aliqua seu vadi semita coarctantur, ut libere possint usquequaque discurrere, et occurrere singulis ut oportet, ac dirigere pontis semitam nare, excitare tepidos, pusillanimes sustentare. Denique ascendunt usque ad coelos, et descendunt usque ad inferos; nunc facta dijudicantes. Sed quae poterit navis inveniri, quae tam immanes sustineat fluctus, et in tanto secura possit esse discrimine? Utique fortis ut mors dilectio, dura sicut infernus aemulatio, quia, juxta quod alibi habes: Aquae multavium, ut sit nimirum juxta Pauli doctrinam: Charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta . Puritatem quidem cordis in eo praelatus habeat, ut prodesse desideretsuum
Abbreviated transcription (Latin):
blandiat᷑. Neq enim in ea re ip̃e p̃lato: ẜ magis ei pre¬
latus obedit. uerup̃tamẽ quia iuxta sententiã salua¬
toris. in qua mẽsura mẽsi fuermiꝰ remetietur nobis.
bonũ ẽ homini hoc ad cumulũ dare ut de oeorũ sit mi¬
mero. quibz mensurã bonã et confertã et coagitatam
et supemimentẽ dabut in sinus suos. Sufficit enim ad
salutẽ corporis molestias patienter ferre. s cumulus ẽ.
etiam libenter in feruore spĩs eas amplecti. Suffice
potest suꝑflua nõ requirere. s nec propter ipa si forte
desint necessaria murmurare. s cumulꝰ ẽ etiã exultare
et libenter q̃rere quomodo alius magis habeat necessa¬
ria. et ipe penuriã paciat᷑ Sufficit quoq ad salutẽ sinec
impatiẽtia nec simulatiõe ad id quod defideras iuitũ
uel prelati ammũ inclinare. s cumulus ẽ etiã fugere
ea quib uoluntatẽ ꝓpriã senseris oblectari. qͣntum sane

Expanded text:
blandiatur. Neque enim in ea re ipse praelato, sed magis ei praeblandiatur. Neque enim in ea re ipse praelato, sed magis ei praelatus obedit. 5. Verumtamen quia juxta sententiam Salvatoris, in qua mensura mensi fuerimus, remetietur nobis : bonum est homini hoc ad cumulum dare, ut de eorum sit numero, quibus mensuram bonam, et confertam, et coagitatam, et supereffluentem dabunt in sinus suos. Sufficit enim ad salutem corporis molestias patienter ferre; sed cumulus est, etiam libenter in fervore spiritus eas amplecti. Sufficere potest superflua non requirere, sed nec propter ipsa, si forte desint, necessaria murmurare; sed cumulus est etiam exsultare et libenter quaerere, quomodo alius magis habeat necessaria, et ipse penuriam patiatur. Sufficit quoque ad salutem, si nec impatientia, nec simulatione aliqua ad id quod desideras, invitum velis praelati animum inclinare; sed cumulus est etiam fugere ea, quibus voluntatem propriam senseris oblectari, quantum sane
Abbreviated transcription (Latin):
celorũ: et qui uolut diuites fieri in hoc scło. madut̃ in
temptatoem et laqueũ dyaboli: et quẽ a deo suo exturba¬
uit mobediẽtia. sine dubio per obedientiã recto cramite
redit. Hec itaq sibi ĩuicẽ compacta ẽẽ necesse ẽ. Nam
et pena corporie. nec inter diuitias stabiles. nec sme¬
entia in delitris et uoluptate nec stabilis nec gloriosa
in pena quidẽ nodũ impatiẽtie. in pauptate. cupidita¬
tis scrupulũ. in obedientia neuũ caueas ꝓp̾e uolũtatis.
Nam et qui murmurauerũt a serpencib perierunt: et
forte quod absit nõ quidẽ diuitias. s earp̃a q̃ pauꝑtatis
sunt coto affectu desideres. aut etiã ardentiꝰ quã diuitia
cupiant homine s seculares. Quid distat q̃ cũq suba
plurmiũ desiderare: Porro quisquis uel aperte uel oc¬
culte sacagit ut quod habet in uolũtate hoc ei spũalis
pater miungat: ipẽ se seduait si forte quasi de obediẽtia

Expanded text:
coelorum ; et: Qui volunt divites fieri in hoc saeculo, incidunt in coelorum ; et: Qui volunt divites fieri in hoc saeculo, incidunt in tentationem et laqueum diaboli : et quem a Deo suo exturbavit inobedientia, sine dubio per obedientiam, recto tramite ad eum redit. Haec itaque sibi invicem compacta esse necesse est. Nam et poena corporientia in divitiis et voluptate nec stabilis est, nec gloriosa. in poena quidem nodum impatientiae, in paupertate vero cupiditatis scrupulum, in obedientia naevum caveas propriae voluntatis. Nam et qui murmuraverunt, a serpentibus perierunt : et forte, quod absit! non quidem divitias, sed ea ipsa quae paupertatis sunt, tanto affectu desideres, aut etiam ardentius, quam divitias cupiant homines saeculares? Quid distat quaecunque subplurimum desiderare? Porro quisquis vel aperte vel occulte satagit, ut quod habet in voluntate, hoc ei spiritualis pater injungat; ipse se seducit, si forte sibi quasi de obedientia
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃hendũt qd̵ certe nequeũt cepiditatis eius tollerare¬
sognnciẽ qd uelut quibusdãi stimuilis urgẽt et in pingt
manib. ut unũ necesse sit e duob aut ꝓficere salicet
aut prorsus deficere. Mumme g oportet sistere gressũ
respicere quoq aut equare nos alirs multo expedit minꝰ
sod tota hamilitate currendum nobrs et properandũ.
neqñ forte is qui egressus ẽ ut gigas ad currendam
uiã. longe a nobis fiat. quem si bene sapmuis ꝓuidẽtes
mcõspctũ nr̃o semper. et in euis odore tracti facilius ci¬
tiusq curremus. Nec uero angusta niinis muemiet᷑
pontis semita currere in ea uolentib: quia compactus
ẽ lignis: ut qui ꝑfecte eis minti uoluerit. non labat᷑
in itmere pes eorum. Hec autẽ pena corporis: pauper¬
tas substãtie mũdialis: et humilitas obedientie. Nã
et per multas tribulatões oportet nos intrare ĩ regnũ

Expanded text:
reprehendunt, quod ferre nequeunt tepiditatis ejus reprehendunt, quod ferre nequeunt tepiditatis ejus segnitiem, quod velut quibusdam stimulis urgent et impingunt manibus: ut unum necesse sit e duobus, aut proficere scilicet, aut prorsus deficere. Minime igitur oportet sistere gressum; respicere quoque retro, aut aequare nos aliis, multo minus expedit; sed tota humilitate currendum nobis et properandum, ne quando forte is qui egressus est ut gigas ad currendam viam, longe a nobis fiat; quem, si bene sapimus, providentes in conspectu nostro semper, et in ejus odore tracti, facilius citiusque curremus. 3. Nec vero angusta nimis invenietur pontis semita currere in ea volentibus. Tribus enim compactus est lignis: ut qui perfecte eis inniti voluerint, non labatur in itinere pes eorum. Haec autem sunt, poena corporis, paupertas substantiae mundialis, et humilitas obedientiae. Nam et per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
laboriosum prorsur et periculosum etiã et longũ habẽs
iter: quippe qui milla me cõpendia captet. Nam quod
periculosũ sit iter. in eo patet ꝙtam multos in eo perite
do. Hoc enim multo meliꝰ atq utiluis ẽ. Necta quidẽ
periculũ triplex .i. ne forte aut equare ẜ alteri aut respice
retro. aut certe in medio ponte stare seu refidere quis uelit.
Neq enim ullũ ex his trib. pontis patit᷑ anggusta et arta
uia que duait ad uitã. Contra p̾mũ ergo periculũ oremꝰ
tunt qui opant᷑ iniquitatẽ. Nam de eo qui mittes ma¬
nũ suã ad aratrũ. postea retro conuertit᷑ certum ẽ. qm̃
labit᷑ statim et pelagus oꝑit caput eiꝰ. Sed et qui stare
uoluerit nõ quidẽ reliquẽs ordinẽ: s ꝓficere in eo dissi¬
mulãs. cadat necesse ẽ ab hns qui sequũt᷑ impulsus et
euersus. Arta enim iua ẽ. et impedimẽto ẽ proficere

Expanded text:
laboriosum prorsus et periculosum, etiam et longum habens laboriosum prorsus et periculosum, etiam et longum habens iter, quippe qui nulla viae compendia captet. Nam quod periculosum sit iter, in eo patet, quod tam multos in eo perire do: hoc enim multo melius atque utilius est. Recta quidem periculum triplex; id est, ne forte aut aequare se alteri, aut respicere retro, aut certe in medio ponte stare seu residere quis velit. Neque enim ullum ex his tribus pontis patitur angustia, et arcta via quae ducit ad vitam. Contra primum ergo periculum oremusrunt qui operantur iniquitatem . Nam de eo qui mittens manum suam ad aratrum, postea retro convertitur, certum est quoniam labitur statim, et pelagus operit caput ejus. Sed et qui stare voluerit, non quidem relinquens ordinem, sed proficere in eo dissimulans, cadat necesse est, ab his qui sequuntur, impulsus et eversus. Arcta enim est via; et impedimento est proficere
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ generibus suo cuiq modo peruiũ ẽ.
ut transeant liberati. Tres enm sũt noe. damel et iob
quorũ primꝰ naui scd̾s ponte. terciꝰ uado transit. Porro
tres homẽs. tres ordines eccł̃ie signãt. Noe quidẽ archã
rexit. ne periret diluuio. ubi procinus formã agnosco¬
rectoꝵ. Damel uir desideriorũ. abstinẽtie et castiinome
deditꝰ. ipẽ est soli deo uacãs penitentiũ et continẽtiũ
ordo. Iob quoqz substantiã huurs mũdi bene dispensãs
in cõuigio. fidelem designat ppłmn terreua licite possiden¬
tem. De primo g̾ et scd̾o̾ nobis habendus ẽ lermo: qm̃
ad sunc uenerables frẽs et coalbates nr̃i. de numero
prelatorũ: adsunt et monachi de penitentiũ ordine: a
quo tamẽ nec nos abbates alienor nos reputare debe¬
fessionis ĩmemores. Terciũ igit cõuigatorũ iudelicet
ordinẽ magis succincte transcurro: tanꝙͣ minꝰ ad noo
pertinentem. p̃pẽ ẽ qui mare magnũ uado pertransit.

Expanded text:
hominum 1156 generibus suo cuique modo pervium est, ut transeant liberati. Tres enim sunt Noe, Daniel et Job : quorum primus navi, secundus ponte, tertius vado transit. Porro tres homines, tres ordines Ecclesiae signant. Noe quidem arcam rexit ne periret in diluvio, ubi protinus reco: Daniel vir desideriorum abstinentiae et castimoniae deditus, ipse est soli Deo vacans poenitentium et continentium ordo: Job quoque substantiam hujus mundi bene dispensans in conjugio, fidelem designat populum terrena licite possidentem. De primo igitur et secundo nobis habendus est sermo, quoniam adsunt venerabiles fratres et coabbates nostri de numero praelatorum; adsunt et monachi de poenitentium ordine: a quo tamen nec nos abbates alienos reputare debefessionis immemores. Tertium igitur, conjugatorum videlicet ordinem, magis succincte transcurro, tanquam minus ad nos pertinentem. Ipse est qui maxime mare magnum vado pertransit,