comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nem trahit: hinc ad singultus recͣ¬
hunt dampna communia: Ignosci¬
te itaq si diripientib sibi duobus
his affectib mentẽ meã: oris mei
officium. tamquã duob dominis
famulatũ negat Iuicquid recorda.¬
tio in laudis partib suggerit: totũ
hoc sibi inter dampna numerans
dolor uindicat: Quamquã & si ad¬
esset michi serenitas mentis. & famu¬
latu idoneo menti lingua serui-¬
ret: numquid abundantius laus
eius proferri sermonib meis pote.¬
rat quã in urĩs sensib man: Ne¬
mo est ut puto. cui non illius uri
gr̃a maior occurrat: quã possit
õpulentissima cuius libet ꝓferre
facundia: Quia ergo ut scriptura
loquitur. memoria iustoꝵ cũ laudi¬
bus: semꝑ est: nec potest quisquã
meritoꝵ illustrium uiros non cũ
laude memorare: ꝓferã ut facul¬
tas datur: aliqua ex his quȩ de illo
dilectionis urãe corda meditantur:
Adiuuabunt itaq sensus ur̃i cona.¬
tus meos: & quicquid sermoni meo

Expanded text:
nem trahit; hinc ad singultus retrnem trahit; hinc ad singultus retrahunt damna communia. Ignoscite itaque, si diripientibus sibi duobus his affectibus mentem meam, oris mei officium tamquam duobus dominis famulatum congruum negat. Quidquid recordatio in laudis partibus suggerit, totum hoc sibi inter damna numerans dolor vindicat. Quamquam etsi adesset mihi serenitas mentis, et famulatu idoneo menti lingua serviret, num abundantius laus ejus proferri sermonibus meis poterit, quam in vestris sensibus manet? Nemo est, ut puto, cui non illius viri gratia major occurrat, quam possit opulentissima cujuslibet proferre facundia. Quia ergo, ut Scriptura loquitur, memoria justorum cum laudibus semper est , nec potest quisquam meritorum illustrium viros non cum laude memorare, proferam, ut facultas datur, aliqua ex his quae de illo dilectionis vestrae corda meditantur. Adjuvabunt utique sensus vestri conatus meos; et quidquid sermoni meo
Abbreviated transcription (Latin):
tum: qui michi quandiu hos caducos
uitae huius dies ds̃ indulgerit. semper
quidem acerbitatib grauis. plenus
tamen & dignitatis aduenit hodie
enim ille scãe recordationis aeccłiae
huius antistes: uirtute sacerdotio no-¬
mine honoratus pat̾: corpore ex utus:
quicquid ad clausulã elocutionis ad¬
iecero absurdũ poterit iudicari Si
enim dixero ad astra migrauit: ille
eciam dũ interris moraretur. inter
meratus est Addam . xp̃o astitit: quan-¬
do autẽ ei hic inuita sua non astitit:
cuius omĩs uita illã heliae uocẽ habu.¬
it: uiuit dñs cui asto hodie: dicã. ter-¬
rena deseruit: cuius ut apłs ait con.¬
uersatio semꝑ incelis fuit: Similiter
itaq quantum certo animus meus
habet. quicquid de tali iuro dicendũ
occurrerit: ipsa sui magnitudine
congruo exitu caret: Compugnant
merorib gaudia: Ialis reminisci
dulce est: tali carere supplicium:
Duplex itaq materia me ꝓuocat.
lilinc me laudũ suarũ grã ad sermo¬

Expanded text:
tum, qui mihi quamdiu hos caducos vitae hujus dies Dominus indulserit, semper quidem acerbitatibus gravis, plenus tamen dignitatis adveniet. Hodie enim ille sanctae recordationis Ecclesiae hujus antistes virtute, sacerdotio, nomine Honoratus, corpore exutus est. Quidquid ad clausulam elocutionis adjecero, absurdum poterit judicari. Si enim dixero: Ad astra migravit, ille, etiam dum in terris moraretur, inter illa meratus est. Addam: Christo astat? Quando autem ei in vita sua non astitit? Cujus omnis vita illam Eliae vocem habuit: Vivit Dominus cui asto hodie . Dicam: Terrena deseruit, cujus, ut Apostolus ait, conversatio semper in coelis fuit ? Similiter itaque, quantum animus meus habet, quidquid de tali viro dicendum occurrerit, ipsa sui magnitudine congruo exitu caret. Compugnant moeroribus gaudia. Talem reminisci dulce est; tali carere supplicium. 2. Duplex itaque materia me provocat. Illinc me laudum suarum gratia ad sermo
Abbreviated transcription (Latin):
lectionẽ paruitatis meȩ. dedit ne asepul¬
chro illiꝰ longius ab essẽ: illud etiã uobis
orantib dabit. nec auis illiꝰ longe recedã:
sed quicquid illum egisse cognouero:
sine exploratione aliqua aut disceptatio¬
ne factoꝵ agere festinem: Uobis enum
me ut uideo iam tunc ꝑ illum ds̃ genuit:
uob̾ licoꝵ indignum p̃parauit: Uobis ille
me nesciens tanto labore quȩsiuit: uob̃
tanta ꝓpensa sollicitudine & cura ut¬
cumq erudiuit: quȩrens inme fidei
sicut sanguinis sui uenã Uobis me per
ambitu: ab insula me cui directus sui
episcopatus pͥncipiis. secreti amore
reddiderã. non audeo dicere nesciens.
immaturum me maturo excessu tra.¬
Non facile senseratis quantũ amisistis
tua grã non indiguit meritũ tuũ
signis ꝓbari Ipsa enĩ conũsatio tua.
plena uirtutib & admirationis noui-¬
tate p̃celsa: ꝑpetuũ quoddã signum

Expanded text:
lectionem parvitatis meae, dedit ne a sepullectionem parvitatis meae, dedit ne a sepulcro illius longius abessem, illud etiam vobis orantibus dabit ne a viis ejus longe recedam: sed ut quidquid illum egisse cognovero, id sine exploratione aliqua, aut disceptatione factorum agere festinem. Vobis enim me, ut video, jam tunc per illum Deus genuit. Vobis licet indignum praeparavit. Vobis ille me nesciens tanto labore quaesivit. Vobis tam propensa sollicitudine et cura utcumque erudivit, quaerens in me fidei, sicut sanguinis sui venam. Vobis me tantambitu, ab insula, cui me derelictis episcopatus sui principiis secreti amore reddideram non audeo dicere, nesciens immaturum me maturo excessu tranon facile senseratis quid amisissetis tua gloria! Non indiguit meritum tuum signis probari; ipsa enim conversatio tua plena virtutibus et admirationis novitate praecelsa, perpetuum quoddam signum
Abbreviated transcription (Latin):
briam decerpsisse Certauit in exreqͥis
illius ur̃ affectꝰ: refecistis infunere suo.
latentẽ adhuc int̾ uos ꝑegrinationẽ
ineam: paiuistis me. tam effusa in ipsũ
animi caritate Quẽ enĩ illo die sua tec¬
ta tenuerunt:ut quẽ non tã peculiari
luctu obrutu. basilicȩ huic mȩnia urb̃
huius dederunt: Promagno munere ha-¬
bitũ est: lecticȩ aut manũ admonuisse
aut ceruicẽ subiecisse. Uidistis non sine
erat habuisse talem: quã graue talem
amisisse: Nec parũ fiduciȩ dat sepul-¬
chri sui grã Nam cuius hic ossa condi-¬
dimus: incelo utiq patrocinia p̃sumimꝰ.
srolata tunc ante feretrũ eus aroma-¬
ta & incensum uidimus: sed maiora de
ur̃is mentib ds̃ in tanto erga tantũ pa¬
storem affectu ur̃o. odoram̃ta suscepit ꝑ¬
sultauit ingła sua dĩ gła & indissonis di-¬
uersarum linguarũ choris amor consonus.
lius dñs qui stimulando animos urõs addi¬

Expanded text:
briam decerpsisse. Certavit in exsequiis briam decerpsisse. Certavit in exsequiis illius vester affectus. Refecistis in funere suo latentem adhuc inter vos peregrinationem meam. Pavistis me tam effusa in ipsum animi charitate. Quem enim illo die sua tecta tenuerunt? Aut quem non tamquam peculiari luctu obrutum basilicae huic moenia hujus urbis dederunt? Pro magno munere habitum est lecticae manum admovisse, aut cervicem subjecisse. Vidistis non sine t tam laetum erat habuisse talem, quam grave talem amisisse. Nec parum fiduciae dat sepulcri sui gratia: nam cujus hic ossa condidimus, in coelo utique patrocinia praesumimus. Praelata tunc ante feretrum ipsius aromata et incensum vidimus; sed majora de vestris mentibus Deus, in tanto erga tantum pastorem affectu vestro, odoramenta suscepit. Praesultavit in gloria sua Dei gloria, et in dissonis diversarum linguarum choris amor consonus.Pius Dominus, qui stimulando animos vestros ad e
Abbreviated transcription (Latin):
interea uariis uisionib somnus incutiͭ
scõ illi occurrerent officia scor Et uere
ille in eodẽ mediae noctis puncto ȩccl̃am
in occursum scĩ corporis conuentus im.¬
pleuit: ut non nisi angelicis nuntiis susci-¬
tatus putaretur: Relinquetur. uegetatum
semꝑ spu plenum grãe: corpus exanimum:
integrum siquidem uultus decorẽ. facies
omnib grata seruauit: Probe uos ita nostis:
& multo plenius uobis quã fermo sufficit
animoꝵ meditatione describitis: Neq
ullus non magno sibi dampno affici uisꝰ
est si conspectu corporis sui caruit: si non
ut quẽq aut reuerentia aut amor suase¬
rit. osculum ori ipsius aut quibuscumq
menbris ipsius imp̃ssit aut feretro: Scm̃
ilud corpus magna fidei ambitione uesti¬
tum est: maiore fide post modum dũ se-¬
pulchro ad mouetur poene nudatum:
slec enim peꝑcit scĩficatis amictu suo
pilliis fides: quȩ p̃tiosissi muneris loco
habuit. aliquam deuelaminib illiꝰ fim¬

Expanded text:
interea variis visionibus somnus incutituinterea variis visionibus somnus incutitusancto illi occurrerent officia sanctorum. Et vere illico in eodem mediae noctis puncto ecclesiam in occursum sancti corporis conventus implevit, ut nonnisi angelicis nuntiis suscitatus putaretur. Relinquitur vegetatum semper spiritu, plenum gratiae corpus exanime: integrum siquidem vultus decorem facies omnibus grata servabat. Probe vos ista nostis, et multo plenius vobis quam sermo sufficit animorum meditatione describitis. 35. Neque ullus non magno sibi damno affici visus est, si conspectu corporis ejus caruit, si non, ut quemque aut reverentia aut amor suaserat, osculum aut ori aut quibuscumque membris ipsius impressit, aut feretro in quo sanctum illud corpus magna fidei ambitione vestitum erat, majore postmodum, dum sepulcro admoveretur, pene nudatum. Nec enim pepercit sanctificatis amictu suo palliis fides, quae pretiosissimi muneris loco habuit aliquam velaminum illius fim
Abbreviated transcription (Latin):
quodam nutu oratione ꝓfusa: in usta.¬
tum quoddã munus benedictionis un-¬
pendit Deficiente menbroꝵ ministerio:
noua semꝑ mentis grã pullulabat: Ordi¬
natis utiq omnib neq enim multa in
actib suis minus plena restabant: cum
om̃s learos suos mente ꝑcurrer&: ꝗtos
nominatim proferre lassitudo non uete-¬
bat. missa ꝑ eos qui astabant salutatione
ditauit: Michi uero in aurem: excusa
inquit scõ illi fieri non potuisse quod ui¬
luit: Magna & admiranda sollertia:
inter graues illas mortis angustias ꝓul.¬
disse necuius tristitiã non quantũ inse
erat abstergerꝙ nequid certũ in excu¬
satum relinquera: Somno deinde ulti.¬
mo exceptus. in mortis sub quiete dormien¬
tis transit: sine ullo. ut se habent sup̃ma.
luctamine: nullas difficilis obitus moras
sensit: Angelicis choris anima illa scã
generosa sincera. & ab omni contractu
mundi incontaminata suscipit᷑: Multor

Expanded text:
quodam motu oratione profusa, inusitaquodam motu oratione profusa, inusitatum quoddam munus benedictionis impendit. 33. Deficiente membrorum ministerio, nova semper mentis gratia pullulabat. Ordinatis itaque omnibus neque enim multa in actibus suis minus plena restabant, cum omnes charos suos mente percurreret, quantos nominatim proferre lassitudo non vetuit, missa per eos qui astabant salutatione ditavit. Mihi vero in aurem, Excusa, inquit, sancto illi fieri non potuisse quod voluit. Magna et admiranda solertia, inter graves illas mortis angustias providisse, ne cujus tristitiam non, quantum in se erat, abstergeret: ne quid certe inexcusatum relinquermo exceptus, in mortis quietem dormiens transiit sine ullo, ut se habent suprema, luctamine. Nullas difficiles obitus moras sensit. Angelicis choris anima illa sancta, generosa, sincera, et ab omni contactu mundi incontaminata suscipitur. Multorum
Abbreviated transcription (Latin):
acternȩ paci impollutã seru&ꝵ utrãq
substantiã. illic felicit̾ copulandam.
ubi exultabunt scĩ ingła & lȩtabunt᷑
incubilib suis: hoc ÷ in corporib sus
in receptaculis sius: cum ea quȩ hic¬
iustitiae dedicauerint menbra socialia
tanquã consueta hospicia recognosceđ.
hoc itaq agite: hanc uob̾ honoratus
ur̃ hereditatem relinquit Sup̃mo
alitu suo. adhereditatẽ uos regni cȩ¬
lestis inuitat: Nullus nimio mundi
huius amore teneatur Optunum ẽ:
ut uoluptate contemnatur quo te
uides necessitate cariturũ: Nemo o-¬
arum pompa corrumpat: Scelus est. p̃tiũ
salutis in materiam ꝑditionis assumere &
illo capi quẽ quã quo redimi potest Elus in¬
terea uultu. plus oculis emicante sensi in
celum monebat Impar est quidem igno-¬
to sermone suo sermo referentis: sed non
minus imparia sp̃u scõ uerba etant mo-¬
nentis: lali itaq ex hortatione & insolito

Expanded text:
aeternae paci impollutam servet utramque aeternae paci impollutam servet utramque substantiam, illic feliciter copulandam, ubi exultabunt sancti in gloria et laetabuntur in cubilibus suis, hoc est in corporibus tamquam in receptaculis suis; cum ea quae justitiae dedicaverant membra socialia, tamquam consueta hospitia recognoscent. Hoc itaque agite: hanc vobis Honoratus vester haereditatem relinquit: supremo halitu suo ad haereditatem vos regni coelestis invitat: Nullus nimium mundi hujus amore teneatur. Optimum est ut voluntate fastidias, quo te vides necessitate cariturum. Nemo oarum pompa corrumpat. Scelus est pretium salutis in materiam perditionis assumere, et illo capi quemquam, quo redimi potest. Plus interea vultu, plus oculis, plus emicante in coelum sensu monebat. Impar est quidem ignito sermoni suo sermo referentis; sed non minus imparia spiritui suo verba erant monentis. Tali itaque exhortatione et insolito
Abbreviated transcription (Latin):
tu suo sumens acerrimũ exhortatio¬
nis exordium Et dignũ plane erat
ut qui uite semꝑ exempla p̃bue¬
rat: etiã mortẽ suã in exemplum
aduocar Uidens inquit: quam
fragile habitemus hospitiũ: & libar
uiuendo ascenderimus: illinc morte
detrabimur: Abhac necessitate neminẽ
communis est: Magnas xp̃o debemus
grãs: qui mortis resurrec tione ꝓpͥae
mortẽ nram spe resurrectionis anima¬
uit: ȩternã uitã afferens. discussit ȩter¬
ne mortis honorẽ: Sic ergo uitã agite:
ne uitȩ extrema timeatis: & hoc qđ
mortem appellamus. quasi cominigra¬
tionẽ expectetis: Mors pena non est:
si non adsupplicia deducit Dura qͥdẽ
est carnis animȩq diuulsio: sed multo
durius ingehennȩ flammis erit car¬
nis animȩq consortium: nisi in omĩ
uita generositatẽ suã sp̃c̃ recognos.¬
cens bellum corpori & corporalib ui.¬
tus certamen indixerit: & felici dis¬
cretus a carnis colluuione diuortio.

Expanded text:
tu suo sumens acerrimum exhortatiotu suo sumens acerrimum exhortationis exordium. Et dignum plane erat ut qui vitae semper exempla praebuerat, etiam mortem suam in exemplum advocaret. Videtis, inquit, quam fragile habitemus hospitium. Quolibet vivendo ascenderimus, illinc morte detrahemur. Ab hac necessitate neminem communis est. Magnas Christo debemus gratias, qui morte et resurrectione propria mortem nostram spe resurrectionis animavit, aeternam vitam offerens, discusso aeternae mortis horrore. Sic ergo vitam agite, ne vitae extrema timeatis; et hoc quod mortem appellamus, quasi commigrationem exspectate. Mors poena non est, si non ad supplicia deducit. Dura quidem est carnis animaeque divulsio; sed multo durius in gehennae flammis erit carnis animaeque consortium; nisi in omni vita generositatem suam spiritus recognoscens, bellum corpori, et corporalibus vitiis certamen indixerit, et felici discretus a carnis colluvione divortio,
Abbreviated transcription (Latin):
crimarũ mearũ tempestatũ & abrũpe¬
quid fles in euitabilem humani ge¬
neris necessitatẽ: imꝑatum ergo
te inuenire transitus meus debuit.
cum me non inuenerit imparatum:
Cumq ergo indita singultib ut¬
cumq poterã uerbis ipsius uerba
subnecterẽ: quod iam non desticutio¬
nem meã dolorẽ. quippe qui michi
orationum suarũ patrocinia nunꝙ
defutura confiderẽ. quin ꝙ post tͣn¬
situm ualidiora presumerẽ immo me
dolorum suorum uulnere & difficiliũ
inter extrema luctaminum grauit̃
affligi: & quid ait ego minimus
omnium fero. ad ea quȩ scõꝵ plu-¬
rimi insup̃mus suis acerbissime ꝑtu¬
lerunt: & cõmemoratis aliquot̾ ad¬
iecit. quod credo alicubi legerat:
Magni inquit uiri multa patiunt᷑:
ut illos pati doceant ad quoꝵ nati st̃
exemplũ: Confluentib autẽ ad se po-¬
testatib prefecto ꝙ prȩfectoris uiris.
quã feruentia sub mortali iã frigore
mandata deprompsit. ab ipso exi¬

Expanded text:
crymarum mearum tempestatem et abrumpecrymarum mearum tempestatem et abrumpequit, fles? inevitabilem humani generis necessitatem? Imparatum ergo te invenire meus transitus debuit, cum me non invenerit imparatum? Cumque ego impedita singultibus utcumque poteram verbis ipsius verba subnecterem, quod jam non destitutionem meam dolerem, quippe qui mihi orationum suarum patrocinia numquam defutura confiderem, quin et post transitum suum validiora praesumerem, uno me dolorum suorum vulnere et difficilium inter extrema luctaminum graviter affligi. Et quid ego, inquit, minimus omnium fero ad ea quae sanctorum plurimi in supremis suis acerbissima pertulerunt? Et commemoratis aliquot, adjecit, quod credo alicubi legerat: Magni, inquit, viri multa patiuntur, et ut alios pati doceant, nati sunt in exemplum. 32. Confluentibus autem ad se potestatibus, praefecto et praefectoriis viris, quam ferventia sub mortali jam frigore mandata deprompsit, ab ipso exi
Abbreviated transcription (Latin):
mas egritudines fuit: nulli ut assolec
ullum infirmitatis suȩ horrorẽ intulit
It quidem hoc ordine illud scĩ sp̃c re-
ceptaculum conquieuit: Cȩterum im¬
pollucȩ illiꝰ mentis iugorẽ. incredibile
est quã integrũ usq in extrema ser¬
uauerit: Ac pͥmũ semꝑ uberrime su¬
os consolatꝰ est: ac nichil magis timuit
quã ne diutiria nos desperatione con¬
ficera: intelligens pene faciliꝰ ferri
extrema. quã dubia Abstersit semꝑ
sermone condito circunstantiũs lacri¬
mas: quas tamen quo magis abstersit
irrigauit: Grauiorẽ suo dolore nr̃m
computauit: Non facile quisquã tam
forti pectore. int̾ quȩlibet aspera & diu
tolerata: nec optauit aliquando mortẽ.
nec expauit: Nam quẽ iuuere inter
quãlibet grauia in xp̃i seruitute
non piguit: ad nouã uitã ꝑ cõmunẽ
ilã nouȩ uitȩ ianuã transire ñ timu.¬
it: Praemeditata enĩ illi ultima homi.¬
num necessitas: non repentina adue¬

Expanded text:
mas aegritudines fuit. Nulli, ut assolet, mas aegritudines fuit. Nulli, ut assolet, ullum infirmitates suae horrorem intulerunt. Et quidem hoc ordine illud sancti Spiritus habitaculum conquievit. 30. Caeterum impollutae illius mentis vigorem incredibile est quam integrum usque in extrema servaverit. Ac primum semper uberrime consolatus est suos, ac nihil magis timuit quam ne diutina desperatione conficerentur; intelligens pene facilius ferri extrema quam dubia. Abstersit semper sermone condito circumstantium lacrymas, quas tamen quo magis abstersit irritavit. Inde graviorem suo dolore nostrum computabat. Non facile quisquam tam forti pectore inter quaelibet aspera et dura toleratu, nec optavit aliquando mortem nec expavit. Nam is quem vivere inter quaelibet gravia in Christi servitute non piguit, ad novam vitam per communem illam novae vitae januam transire non timuit. Praemeditata enim illi ultima hominum necessitas, non repentina adve
Abbreviated transcription (Latin):
non destitit Multos inlecto suo uer¬
bi dispensatione ditauit Sed quan¬
duu illũ lectulus tenuit. cui suꝑare
etiã uicinas morti lassitudines iam
inconsuetudinẽ uenerat. Ultimum
dolorib iam reluctantib epypha.¬
niorũ dieb in ȩccłia sermonẽ habu¬
it: nesciens unquã. conflictante cũ
infirmitatib fide dolori magis cor-¬
poris quã spc̃ feruori ad quiescere: Ser¬
uiuit desiderus ur̃is. supra suas iures:
Non illum siquidẽ aliqua extrinsecꝰ suꝑ¬
ueniens egritudo. non subitus febrium
estus absorbuit: sed diu dilata infirmi¬
tas. nimio dudum ꝓpositi uigore cor¬
tracta. & adhuc remissioni parũ ad qui¬
escendo ingrauescens: octauo eũ uel
nouo die solennitatis prȩdictȩ paulatĩ
extenuando confecit Uix quatridio
tamen nob̾ suã in officiis karitate de¬
bitis p̃sentiã denegauit: timens utiq
ne suos uicinia transitus sui contrista¬
ret: Nulli umquã grauis int̾ grauissi¬

Expanded text:
non destitit. Multos in lectulo suo vernon destitit. Multos in lectulo suo verbi dispensatione ditavit. Sed quamdiu illum lectus tenuit, cui superare etiam vicinas morti lassitudines jam in consuetudinem venerat? Ultimum, doloribus jam reluctantibus, Epiphaniorum die in ecclesia sermonem habuit: nesciens umquam colluctante cum infirmitatibus fide, dolori magis corporis quam spiritus fervori acquiescere, servivit desideriis vestris supra suas vires. Non illum siquidem aliqua extrinsecus superveniens aegritudo, non subitus febrium aestus absorbuit; sed diu dilata infirmitas, nimio dudum propositi rigore contracta, et adhuc remissioni parum acquiescendo ingravescens, octavo eum vel nono die a solemnitate praedicta, paulatim attenuando confecit. Vix quatriduo tamen nobis suam in officiis charitatis deditis praesentiam denegavit, timens utique ne suos vicinia transitus sui contristaret. Nulli umquam gravis inter gravissi
Abbreviated transcription (Latin):
tibus adhuc desumendo ep̃o studiis dissiden¬
tes mutuo amore conectere: Tanquã ꝓbatꝰ
israhelis agitator. ꝓpe nouerat non facile
quicquã discordantib imperari: Stude¬
bat p̃terea. amore potuis regere quam
terrore dominari: ut uoluntaria ma¬
gis quã coacta correctio. hinc quoq
subditis adiceraꝵ ornatũ: ne ad offici.¬
um suum compulsi putarentur: Con¬
festim itaq exclusa discordia: illi quȩ
p̃buit: Eloruit igitur sub ipso xp̃i ec¬
cłia: sicut monasterium ante florue¬
rat Creuit gratus: decreuit metallis.
Ingressa uidelicet disciplina sua. tãꝙ
domo dominica mãmona iniquitatis.
exclusit: & quȩ otiose du congesta
fuerant. dignis tandẽ usib deputa¬
uit: Dudum defunctis thesauros su¬
os misit: iterumq qui obtulerant
oblationum suarũ refrigeria senser̃
hoc solum quod ministerio sufficiens
erat reseruauit Sed si exegissoꝵ usus:
nec monasterio ut reor peꝑcisset:
Alieni temporis uota. dispensationẽ

Expanded text:
tibus adhuc de assumendo episcopo studiis dissidentem mutuo amore connectere. Tamquam probatus Israelis agitator, probe noverat non facile quidquam discordantibus imperari. Studebat praeterea amore potius regere quam terrore dominari: ut voluntaria magis quam coacta correctio hunc quoque subditis adjiceret ornatum, ne ad officium suum compulsi viderentur. Confestim itaque exclusa discordia illi, quae praebuit. Floruit igitur sub ipso Christi Ecclesia, sicuti monasterium ante floruerat. Crevit gratiis, decrevit metallis; ingressa videlicet disciplina, domo sua tamquam domo Dominica mammona iniquitatis exclusit; et quae otiosae diu congestae fuerant, dignis tandem usibus deputavit; dudum defunctis thesauros suos misit: iterumque, qui obtulerant, oblationum suarum refrigeria senserunt. Hoc solum quod ministerio suo sufficiens erat reservavit. Sed si exegisset usus, nec ministerio, ut reor, pepercisset. Alieni temporis vota dispensationem
Abbreviated transcription (Latin):
quidem haec ꝓ ut quiq affuimus ex¬
ꝑti sumus: Tu uero unica semꝑ omiũ
requies: quã alacer quã sepe refere¬
bas sõñia non aliter p̃sagantia neq
aliqua infuturũ anxietate sollicita:
sed inquietis animi desideriis excita.¬
ta: martyrii scilica. quod semꝑ medi¬
tanquã excitata infidẽ tuã ꝑsecutione
ꝑgebas Et uere puto neminẽ diffiten
tibi admartyriũ tẽpus non animũ
defuisse Quodidianas siquidẽ insin&e.¬
canꝗ exerte. tam lucidȩ. quisquã de
diunitatis trinitate disseruit: cũ eã
ꝑsonis distingueres gła. ȩternitate.
ac maiestate sociares: Mem̃to itaq a
in comquinatꝰ assistens: ꝙ canens illud
canticum nouũ: & sequens agnum
quocũq uadit: Tu illiꝰ pedissequus.
tu nobis patronus: orationũ nr̃arũ
interpres acceptabilis. & fortis asser¬
tor: profusas ad sepulchrũ tuum
alumni gregis p̃ces perfer: Impetra
ut conspiratione cõmuni simul sacer¬

Expanded text:
quidem haec, prout quique adfuimus, exquidem haec, prout quique adfuimus, experti sumus. Tu vero unica semper omnium requies, quam alacer, quam saepe referebas somnia, non aliquid praesagientia, neque aliqua in futurum anxietate sollicita, sed irrequietis animae desideriis excitata; martyrium scilicet, quod semper meditamquam excitata in fidem tuam persecutione peragebas. Et vere puto neminem diffiteri, tibi ad martyrium tortores, non animum, defuisse. Quotidianus siquidem in sincetam exerte, tam lucide quisquam de Divinitatis Trinitate disseruit, cum eam personis distingueres, et gloriae aeternitate ac majestate sociares. 39. Memento itaque, incoinquinatus assistens, canens illud canticum novum, et sequens Agnum quocumque vadit. Tu illi pedissequus; tu nobis patronus, orationum nostrarum interpres acceptabilis, et fortis assertor, perfusas ad sepulcrum tuum alumni gregis preces perfer; impetra ut conspiratione communi omnes simul sacer
Abbreviated transcription (Latin):
eruberantes. & multiplicẽ copiam.
inmultoꝵs salutẽ & gaudia: ut non
inmerito cantares: Qui timent te ui¬
debunt me: & letabuntur: Cui omẽ
semꝑ conũsationis tuȩ bonũ ascripsisti.il¬
lud assidue tͥ ac tuis ingerens: Quid enim
habes quod non accepisti: Aut si accepiti
quid gloriaris quasi non acceꝑis: Sed hoc
magis tuum erat uitȩ tuȩ bonum: quo
magis tuum necabas: Item commune
omniũ dm̃ desidantium solamen fuit
sonante affectũ tuũ uoce blandȩ modu¬
lationis. immurmurans Lecetur cor
querentiũ dnm̃: Nulla tͥ unquã maio
quã inorationib & psalmis uoluptas
Tius in tantũ medullis xp̃c insederat.
ut int̾dũ. quod exꝑtus loquor. menbris
tius placido sopore deuinctis: illũ tamꝰ
etiã in somnis officio solito tua lingia
resonara Sepe dormiens sanissimȩ em¬
tationis. sepe orationis affectuosissnȩ
uerba fudisti Agebatur itaq in lectu¬
lo corporis requies: mentis in xp̃o Et

Expanded text:
exuberantes in multiplicem copiam exuberantes in multiplicem copiam in multorum salutem et gaudia, ut non immerito illi cantaveris: Qui timent te, videbunt me, et laetabuntur ; cui omne semper conversationis tuae bonum ascripsisti: illud assidue tibi ac tuis ingerens: Quid enim habes quod non accepisti? aut, si accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis ? Sed eo magis tuum erat vitae tuae bonum, quo magis tuum negabas. 38. In te commune omnium Dominum desiderantium solamen fuit.sonante affectum tuum voce blandae modulationis immurmurans: Laetetur cor quaerentium Dominum . Nulla tibi umquam major quam in orationibus et psalmis voluptas. Tuis in tantum medullis Christus insederat, ut interdum, quod expertus loquor, membris tuis placido sopore devinctis, illum etiam in somnis officio solito tua lingua resonaret. Saepe dormiens sanissimae exhortationis, saepe orationis affectuosissimae verba refudisti. Agebatur quippe in lectulo corporis requies, mentis in Christo. Et
Abbreviated transcription (Latin):
minstrauit: Multa quidem tibi diuinitꝰ¬
cumq assistebamus Sed in his tu mini.¬
mam tui partẽ computabas: mauisq
tibi gaudium erat quod merita & uir¬
tutes tuas ds̃ scriberꝙ. quã quod signa
homines notarent: Et tamen quod eẽ.
maius uirtutis signum potest: quam
signa fugere. & occultare uirtutes:
Et uere tam familiaris quod ammodo
oratio tua xp̃i aurib erat: ut enixissi¬
mis p̃cib impetratũ putem. ne uirtu¬
tem tuam signa clamarent: habet &¬
pax martyres suos xp̃i enĩ tu ꝑpetu¬
us. quandui incorpore moratus es. te¬
stis fiusti Ilud enim stupendũ quon¬
petuo abstinentiȩ rigore tenuatũ:
ad illam quã uidimus. aspectus licoꝵ
decore seruato. exilitatẽ redactum:
crux utiq quotidiana consumpsit:
Quã tamen sine ulla semꝑ notabili
suꝑstitione seruasti: om̃s semꝑ nimie¬
tates. & cognatũ nimietatib głȩ fu.¬
giens appetitum: Nlumquã in tuo ore
nisi pax. nisi castitas. nisi pietas. nisi

Expanded text:
ministravit. Multa quidem tibi divinitcumque propius assistebamus; sed in his tu minimam partem computabas, majusque tibi gaudium erat quod merita et virtutes tuas Christus scriberet, quam quod signa homines notarent. Et tamen quod esse majus signum virtutis potest, quam signa fugere et occultare virtutes? Et vere tam familiaris quodammodo oratio tua Christi auribus erat, ut enixissimis precibus impetratum putem ne virtutem tuam signa clamarent. Habet et pax martyres suos; Christi enim tu perpetuus, quamdiu in corpore moratus es, testis fuisti. Illud etiam stupendum quorpetuo abstinentiae rigore tenuatum, et in illam quam vidimus aspectus, licet decore servato, exilitatem redactum crux utique quotidiana consumpsit: quam tamen semper sine ulla notabili superstitione servasti, omnes semper nimietates, et cognatum nimietatibus gloriae fugiens appetitum. Numquam in tuo ore nisi pax, nisi castitas, nisi pietas, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
cõ & ame pontificali
apice prȩferendo dom¬
no ceraunio papte.
coequari meritis ñ desistens. in omĩ
conũsatione sacerdotui scã quotidie
exornari religione festinans: diuina¬
rum scripturarũ legendi studio uni-¬
uersa dogmata ꝑ agrasti. nunc scoꝵ
martyrũ gesta ad laudis tuae cumu¬
lum ꝓamore religionis congregare
in urbe parisiaca deuotus intendis.
Inde seõ eusebio cȩsariensi in emu¬
lationis studio coequandus est. &e
pari głȩ dono ꝑpetualit̾ memoran
esses cordi si facundia succurreret:
p̃ferendus Gesta scõꝵ geminorũ
qui insuburbio lingonicȩ ciuita¬
tis p̃tiosã adepti sunt consũmatio¬
nem martẏrii. uel beatissimi de-¬
siderii martyris & antistitis ipsiꝰ
ciuitatis. sicut deuotionis studio
imperastis: Ita desiderantissimȩ meȩ
famulationis oboedientiã cognos-¬
catis

Expanded text:
 a me pontificali apice praeferendo, Domno Ceraunio papae, equari meritis non desistens, in omni conversatione sacerdotii, sancta quotidie exornari religione festinans, divinarum litterarum legendi studio universa dogmata peragrasti: nunc sanctorum martyrum gesta, ad laudis tuae cumulum, pro amore religionis congregare in urbe Parisiaca devotus intendis. Unde sancto Eusebio Caesariensi in aemulationis studio coaequandus es, et pari gloriae dono perpetualiter memorandus, quantum esses cordi si facundia succurreret praeferendus. Gesta sanctorum geminorum, qui in suburbio Lingonicae civitatis pretiosam adepti sunt consummationem martyrii vel beatissimi Desiderii martyris et antistitis ipsius civitatis, sicut devotionis studio imperastis, ita desiderantissime me famulationis obedientiae cognoscatis.
Abbreviated transcription (Latin):
ymeon uero confessor qui incolũ¬
na pagi anthiocensis dicitur stetisse.
frequent̃ in colis trihuit sanitates:
Et quia ut legit᷑ in eius uite libro
nullã uinquã mulierem post conũ¬
sionẽ oculis attentis inspexit: Postꝗ
uero columnȩ editiori se scĩtate feruens
inuexit. non modo extraneȩ mulieri.
uerum etiam nec ꝓpriae matri se ui¬
dendum ꝑmisit. Et nunc ergo locũ
ipsum ab hiuus sexui defensat accessu
Nam ferunt quandam mulierẽ in¬
dutam fuisse ueste uirili. & inbasilicã
ingredi uoluisse columnȩ: Tractans
secũ misera agere posse ꝑ indumentũ
qđ latere posset altissimum. ignorais
illud apłi. quia ds̃ non irridetur Et
licet ubi ueniens ad templũ erexit.
pedem ut scm̃ ingrederetur limen.
ꝓtinus retrorsum ruens cecidit & mor¬
tua est Satisq fuit popłis ne haec
ultra mulier ulla prȩsumero: cũ in
ista caerneret ultionẽ pessime irroga

Expanded text:
meon vero confessor, qui in columna pagi Antiochensis dicitur stetisse, frequenter incolis tribuit sanitates . Et quia, ut legitur in ejus Vitae libro, nullam unquam mulierem post conversionem oculis attentis inspexit; postquam vero columnae editiori se sanctitate fervens invexit, non modo extraneae mulieri, verumetiam nec propriae matri se videndum permisit, et nunc etiam locum ipsum ab hujus sexus defensat accessu. Nam ferunt quamdam mulierem indutam fuisse veste virili, et in basilicam ingredi voluisse columnae. Tractans secum misera agere posse per indumentum quod latere posset Altissimum: ignorans illud Apostoli, quia Deus non irridetur . Ilicet ibi veniens ad templum, erexit pedem, ut sanctum ingrederetur limen: tamen protinus retrorsum ruens, cecidit, et mortua est; satisque fuit populis, ne haec ultra mulier ulla praesumeret, cum in istam cerneret ultionem pessime irroga
Abbreviated transcription (Latin):
nis deferrent᷑. ad ceratinsim turonicae
urbis uicũ accesser̃: ibiq ad tugurium
cuiꝰdã pauꝑis deferentes suscepti sunt:
Incrastino autẽ duo paralitiei suꝑ hȩcꝰ
pignora. acceper̃ gressũ. unusq cȩcus
lum̃ recepit. Haud ꝑcul autẽ ab illo u¬
co ẽ. aliꝰ quẽ orbania̾co uocant. in cuius
aeccła huiꝰ scĩ habentur reliquiae Quȩ
cum afurib ablatȩ fuissent. & ipse qͥ eas¬
dem abstulerat inbiturico euidã abbati
accepto p̃tio reliquisset: reuelatũ ẽ. abba¬
tauraret: Nichilominꝰ & archiprbo hiuc
monasterio ꝓpinquo ꝑuisum manifesta¬
tum ẽ. nepenitus moras innecteret ad
restituendum quas acceptas cũ psallendo
deferret Homo quidam qui ꝑ annum
integrum opp̃ssus graui egricudine
decubabat. int̾ suorꝑ deportatus manib
orans supplicit osculauit. mox compressa
infirmitate sanatꝰ ex sequiis martyrialib
cum reliquis est secutus.

Expanded text:
nis deferrentur, ad Ceratensem Turonicae nis deferrentur, ad Ceratensem Turonicae urbis vicum accesserunt, ibique ad tugurium cujusdam pauperis deferentes, suscepti sunt: 823 in crastino autem duo paralytici super haec pignora acceperunt gressum, unusque caecus lumen recepit. Haud procul autem ab illo vico est alius, quem Orbaniacum vocant, in cujus ecclesia hujus Sancti habentur reliquiae: quae cum a furibus ablatae fuissent, et ipse qui easdem abstulerat in Biturigo cuidam abbati accepto pretio reliquisset, revelatum est abbatauraret. Nihilominus et archipresbytero huic monasterio propinquo per visum manifestatum est, ne penitus moras innecteret ad restituendum. Quas acceptas cum psallendo deferret, homo quidam qui per annum integrum oppressus gravi aegritudine decubabat, inter suorum deportatus manus, orans suppliciter osculatus est, mox compressa infirmitate sanatus, exsequiis martyrialibus cum reliquis est secutus.
Abbreviated transcription (Latin):
INCENTIUS Inquit uel leuita uel
martyr hispaniis martyrũ con-¬
summauit. Apud t̾minũ uͦ picta¬
uum uicus est in arbatilico nomine bec-¬
ciaco. inquo eius habentur reliquiȩ. Cuiꝰ
solemnitas duodecĩ Kł mensis undecimi
celebratur:. Sed incolȩ loci & p̃cipue ar¬
chiprb̃r errorem nescio quẽ passus. ante
diem eã uoluit celebrari Dictis igit᷑ missis
cũ ad conuiuiũ resid̾ent. ecce unus ex iner¬
guminis clamare cepit ac dicere:. Currite
riues. egredimini auico: exite obuã bea¬
to uincentio Eoce aduigilias uenit. eoce fe-¬
sta eiꝰ crastino habituri eritis die haec eo
dicente renouant solemnia. & tota noc̾¬
te inuigiliis excubant Mane autẽ fa-¬
cto dum̃ missarũ misteria celebrarent᷑.
& hic inerguminꝰ qui aduentũ scĩ p̃dix̃.
& alii cũ eodẽ duo mundati sunt. Sed&
duo paralitici ipsa die directi sunt. &¬
sic a festiuitate cũ letitia ẽ discessũ. Cũ
autẽ reliquiae eius aquibusdã peregri¬

Expanded text:
incentius autem vel levita, vel martyr Hispanus martyrium consummavit . Apud terminum vero Pictavum vicus est in Arbatilico, nomine Becciaco, in quo ejus habentur reliquiae. Cujus solemnitas duodecimo Kalendas mensis undecimi celebratur. Sed incolae loci, et praecipue archipresbyter errorem nescio quem passus, ante diem eam voluit celebrari. Dictis igitur missis, cum ad convivium residerent, ecce unus ex energumenis clamare coepit, ac dicere: Currite, cives, egredimini a vico, exite obviam beato Vincentio: ecce ad vigilias venit, ecce festa ejus crastino habituri eritis die. Haec eo dicente, renovant solemnia, et tota nocte in vigiliis excubant. Mane autem facto, dum missarum mysteria celebrarentur, et hic energumenus, qui adventum Sancti praedixit, et alii cum eodem duo, mundati sunt: sed et duo paralytici ipsa die directi sunt, et sic a festivitate cum laetitia est discessum. Cum autem reliquiae ejus a quibusdam peregri
Abbreviated transcription (Latin):
& distentus m̃bris crescit ad poenã. Inseri¬
lãminarũ. & decurrente int̾ ipsas canden¬
tis ferri acies ligore.stridens flãma aru¬
ina resꝑgitur: Uulnera uulnerib infli¬
gunt᷑. torm̃tis torm̃ta deseuiunt Salis
ignib sparsi crepitantes minutiae ꝑm̃¬

Expanded text:
et distentis membris crescit ad poenam. Imprilaminae, et liquefacto inter ipsas candentes ferri acies liquore guttarum stridens flamma respergitur, vulnera vulneribus imprimuntur, tormenta tormentis desaeviunt, sales ignibus sparsi crepitantibus minutis
Abbreviated transcription (Latin):
& enim postremo ad fidei amorẽ uriꝰ
beatũ spiritalis flamma succenderat.
ut si quispiã aquã distillantẽ emanb
suis dum leuarentur occulte p̃ripert
& languentis cuiusq corpꝰ attingen
plerisq infirmitatib ilico caruisset
Sed precipue atercianis & quartans
passionib uexatos. miro stupore reei
tutes nouis stupendisq miraculis
declarauerit. non aliis nisi his solis
qui oculis suis intuiti sunt. putamꝰ &̃.
credibilia Et qm̃ consortiuĩ uite & as¬
tuũ non cũ cęteris mortalib sed eũ
angelis immortalib habere credebitͥ
in tantũ supremũ fallacias ac blan¬
dim̃ta respuit mundi. ut recte cil
& mori lucrũ & illud Optabã ds.¬
rem uiuere ꝓquib & mori: Tanquã stercꝰ
deniq pompam respuit seculi Aurum
p̃iit argentũ respuit ut lutũ: Concilia
elebiat. ep̃os ꝑsynodos euocat: Monet
erebro ne diuina prȩc̃mittant᷑ manda

Expanded text:
m postremo ad fidei amorem virum m postremo ad fidei amorem virum beatum spiritualis flamma succenderat, ut si quispiam aquam distillantem e manibus suis dum lavaretur occulte praeriperet, et languentis cujusque corpus attingeret, plerisque infirmitatibus caruisset, sed praecipue a tertianis et quartanis passionibus vexati, miro stupore reciptutum novis stupendisque miraculis declaraverit, non aliis nisi his solis qui oculis suis intuiti sunt putamus esse credibilia. 37. Et quoniam consortium vitae et actuum non cum caeteris mortalibus, sed cum angelis immortalibus habere crederetur, intantum fallaciam ac blandimenta respuit mundi, ut recte cum et mori lucrum ; et illud: Optabam disret vivere pro quibus et mori. Tanquam stercus denique pompam renuit saeculi, aurum sprevit, argentum reprobavit ut lutum. Concilia celebrat, episcopos per synodos evocat, monet crebro ne divina
Abbreviated transcription (Latin):
facto mane debitis laudib exsol¬
uendis dĩ sacer uenisset. uulgi diũ¬
sitate cũ securri hominẽ intuente
in orationẽ uir dĩ ꝓtinus incumbit
Et ita repente reus non sustinens
cruciatus. magnis clamorib ꝑstre¬
pebat. ut putaretur locꝰ ille eẽ. com¬
motus: Llam & pauor immensus
arripuit uniũsos Interea sacrilega
manus officio subito restituitur ꝓpris
Ossa cutis. & nerui. suis replentur humo¬
ribus. Securis ex eadem in parte reslit
mirabilit̃: Eundit criminosus uberes fles
peccatũ fatetur & ab soluitur: domũ rene¬
at absolutus: lta diuina ꝓuidentia mi¬
scdia p̃cellens. aniȩ morbos corporis
afflictione componit: secundũ illid
Uisicabo in uirga iniquitates eoꝵs mi¬
scdiam uero meã non auferã ab eis
Et quia dudũ interris positus dñs &
saluator nr̃ discipulis dixerat. si crdiae¬
ritis inme oꝑa quȩ ego facio & uos faci¬
etis. & maiora horaim facietis intantũ¬

Expanded text:
facto mane debitis laudibus exsolfacto mane debitis laudibus exsolvendis Dei sacerdos venisset, vulgi diversitate cum securi hominem intuente, in orationem vir Dei pronus incumbit: et ita repente reus, non sustinens cruciatus, magnis clamoribus perstrepebat, ut putaretur locus ille commotus. Nam et pavor immensus arripuit universos. Interea sacrilega manus in officio subito restituitur pristino, ossa, cutis, et nervi suis replentur humoribus, securis ex eadem manu in partem resiluit mirabiliter: fundit criminosus uberes fletus, peccatum fatetur et absolvitur, domi remeat absolutus. Itaque divina providentia misericordia praecellens, animae morbos corporis afflictione componit, secundum illud: Visitabo in virga iniquitates eorum: misericordiam vero meam non auferam ab eis . 36. Et quia dudum in terris positus Dominus et Salvator noster discipulis dixerat: Si credideritis in me, opera quae ego facio et vos facietis, et majora horum facietis ; intantu
Abbreviated transcription (Latin):
menbra frĩs se ꝓsternens. ingemuit
fortiter Uiq d̾entib reseratis. sacrifi¬
cium in ore eius ꝓpriis manib dĩ sa-¬
cer infundit Et miro stupore expec¬
tantib omib ita repente app̃hensa
manu eius infaciẽ sacerdotis surrexit
incolumis. ac si nichil mali habuisse
putaretur Et ubiq saliens. benedi-¬
cebat dnm̃. Nec multũ itaq pꝰ tẽpꝰ.
unus exrusticis arrepta manu secu-¬
ri. nefario polluit oꝑe resurrectio¬
nis dominicȩ diẽ Llico manus arescit
sacrilega cute siccata cũ neruis
securis adherens recluditur Repen¬
te ad dĩ ꝓperat scm̃. uestigiis obuol¬
uitur ap̃i athletȩ saorilegii aucto¬
re Sacerdos orationes continuat
sub altare. tandẽ ut possit a xp̃o
facinori quod amiserat ueniã im¬
petrare. Interea dĩ sc̃s ad consuetũ
recurrit p̃sidiũ In gredit᷑ cellulã.
consꝑso cinere in oratione fusis la-¬
crimis ꝑnoctauit: & cũ ad eccłam

Expanded text:
membra fratris se prosternens ingemuit membra fratris se prosternens ingemuit fortiter, vique dentibus reseratis, sacrificium in ore ejus propriis manibus Dei sacerdos infudit. Et miro stupore spectantibus omnibus, ita repente, apprehensa manu ejus, in faciem sacerdotis surrexit incolumis, ac si nihil mali habuisse putaretur; et ubique saliens benedicebat Dominum. 35. Nec multum post tempus unus ex rusticis, arrepta manu securi, nefario polluit opere resurrectionis dominicae diem: illico manus arescit sacrilega, cute siccata cum nervis, securis adhaesa recluditur. Repente ad Dei properat sanctum, vestigiis obvolvitur Christi athletae: sacrilegii auctore. Sacerdos orationes continuat sub altare, tandem ut possit a Christo facinoris quod commiserat veniam impetrare. Interea Dei sanctus ad consuetum recurrit praesidium: ingreditur cellulam conspersus cinere, in oratione fusis lacrymis pernoctavit; et cum ad ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
pessimus hostis diuersis illusionib se
manifestans. stimulis fororis sui ad¬
uersus xp̃i cateruã quã eiꝰ dextera
psacerdotẽ suũ ꝓtegebat. ex aggeras.¬
se dicatur non sufficimus loqui: Ia¬
men unum de his quȩ crudeliter
inquendam de xp̃i famulis subtan¬
tis testib gesserit breui sermone
tradamus: Cum unus exturmis
quor officiũ est iugit̾ in eccłia
matre canere dõ legontiꝰ nomine
cursu debito ꝑ noctare ad ȩccłam
ꝑgera. humani generis hostẽ of.¬
fendit sibimet bellatorẽ: & dira ad¬
uersariꝰ frendens. ab itinere boni
operis cepto. dĩ seruũ nititur reuo.¬
care Afflictumq cȩdib multis.
semiuuũ reliquit & pene exanimen.
& mane solo ꝓstrato reꝑto apluri¬
bus omĩs sensus officii amiserat fa-¬
mulatũ Tunc sc̃s dĩ ꝓcul ab urbe¬
forte discesserat Et cũ post triduũ
fuisset regressus repperit eũ semiuiuũ¬
& flagris male multatũ lum uixta

Expanded text:
pessimus hostis diversis illusionibus se pessimus hostis diversis illusionibus se manifestans, stimulis furoris sui adversus Christi catervam, quam ejus dextera per sacerdotem suum protegebat, exaggerasse dicatur, non sufficimus loqui. Tamen unum de iis quae creduliter in quemdam de Christi famulis sub tantis testibus gesserit, brevi sermone tradamus. Cum unus ex turmis eorum quorum officium est jugiter in ecclesia Matre canere Deo, Legontius nomine, cursu debito pernoctare ad ecclesiam pergeret, humani generis hostem offendit sibimet bellatorem: et ira adversarius frendens, ab itinere boni operis coepto Dei servum nititur revocare, afflictumque caedibus multis semivivum reliquit pene et exanimem; et mane solo prostrato reperto a pluribus, omnes sensus officii amiserant famulatum. Tunc sanctus Dei procul ab urbe discesserat, et cum post triduum fuisset regressus, reperit eum semivivut flagris male mulctatum. Tum juxta
Abbreviated transcription (Latin):
inuidus ꝑpetꝰbat. ut in prosperis nũꝗ
constantior fuisset nec clarior: Tandẽ
iuidus angius. cũ suo ȩxercitu in
una se mole conglomerat: Q putans
grauiorib ictib sonituq intemera¬
tam constantiã deterrere inmenso
tumultu ꝑstrepens. ante faciẽ beati
ita ut putarent discipuli in frust᷑
magistrũ fuisse contritũ: Ipsi qͥdẽ
diu attoniti ꝑmanser̃ Gloriosus uͦ
sacerdos diuinis iaculis adũsarium
uulnerũns. inspiritalib canticis ꝑ se¬
uerat. Sane discipulos arguit. cur
relictis canticis minis fantasmaticis
deterriti eeñt Sed quid mirũ si is
humani generis hostis tanti sacer.¬
dotis necẽ expetiit quippe qui dux
&e signifer erat inpopulo dĩ. cũ etiã
nefaria & impura flagicia ad ipsã
quoq diuinitatis quondam tetendit
iniuriã : Et quia indesinent̃ contͣ bo¬
nitatẽ malicia pugnat. & scõs dĩ enu¬
latio insequitur aduersarii. quanta

Expanded text:
invidus perpetrabat, ut in prosperis nunquam invidus perpetrabat, ut in prosperis nunquam constantior fuisset nec clarior. Tandem invidus anguis cum suo exercitu in una se mole conglomerat, et putans gravioribus ictibus sonituque intemeratam constantiam deterrere, immenso tumultu perstrepens ante faciem beati ita ut putarent discipuli in frusta magistrum fuisse contritum. Ipsi quidem diu attoniti permanserunt: gloriosus vero sacerdos, divinis jaculis adversarium vulnerans, in spiritualibus canticis perseverat. Sane discipulos arguit, cur, relictis canticis, minis phantasticis deterriti fuissent. Sed quid mirum, si hic humani generis hostis tanti sacerdotis necem expetiit, quippe qui dux et signifer erat in populo Dei; cum etiam nefaria et impura flagitia ad ipsam quoque Divinitatis quondam tetendit injuriam? 34. Et quia indesinenter contra bonitatem malitia pugnat, et sanctos Dei aemulatio insequitur adversarii; quanta
Abbreviated transcription (Latin):
gestoꝵ ordinẽ fr̃ib indicat Afflic¬
tum dolens ex affectu lacrimas ꝓ¬
isse cruciatus lugebat: llico tamen
sc̃a terrȩ m̃bra prosternit: Et pot
qritione ab humo consurgens panis bu¬
ellam cum uino exanimi uibet defer¬
e lirtinus in ore eius reseratus cũ ferro
t premortuo. redduntur sensus amis¬
s ꝙ inuigore pristino famulantia
rdeunt menbra: haec quidem ab ipso
qui ꝑtulit. & fidelium testimonio agno¬
iumnis confirmatũ: Plec multopost red¬
alta quies adeẽt. tenui sibilo serpentis
astutia pͥmum demulcet in aura:
Dein quies ubiq cũ eẽt in ȩccłiae sep¬
ta ualido impetu arcus. aras. lucernas.
xteraq officia concutit: ita ut puta¬
rent discipuli aeccłam omnẽ funditus
euerti. Et eũ pauore nimio trem̃tes
psallentesq relictis canticis spectan¬
tes interitũ ad herent pauim̃to. beatꝰ
inuictusq ꝑ omĩa ita fortit̾ indiuinis
canticis ꝑsistebat: paruipendens quȩ

Expanded text:
gestorum ordine fratribus indicat, afflicgestorum ordine fratribus indicat, afflictumque dolens ex affectu, et lacrymas pror ovem sustinuisse cruciatus lugebat. Illico tamen sancta terrae membra prosternit, et post orationem ab humo consurgens, panis buccellam cum vino exanimi jubet offerri: protinus in ore ejus reseratis cum ferro te praemortuo redduntur sensus amissi, et in vigorem pristinum famulantia redeunt membra. Haec quidem ab ipso qui pertulit et fidelium testimonio agnovimus confirmatum. 33. Nec multo post redalta quies adesset, tenui sibilo serpentis astutia primum demulcet in aura. Dein quies ubique cum esset, ecclesiae septa valido impetu, arcus, aras, lucernas caeteraque officia concutit, ita ut jam putarent discipuli ecclesiam funditus everti: et cum pavore nimio trementes, pallentesque, relictis canticis, exspectantes interitum, adhaerent pavimento. Sed Beatus, invictus per omnia, ita fortiter in divinis canticis persistebat, parvi pendens quae
Abbreviated transcription (Latin):
simum pene iugiter te ostendis: land
manum eleuans eum crucis signo nn
solum se ultro inicere non audebat ue
it: ut erat impudens & delusio misera¬
bilis: Dein in inuiria scĩ uiri plurini
furore stimuli seditiosus hostis accend
Cum itaq unum expueris mente&
conũsatione simplicem ansulfum nomi¬
ne pro frm & pauperũ uictu necessa¬
rio exhibendo locũ ad quendã ire p̃aps¬
set haud mora p̃ceptis obȩdit iussa in¬
plet. ad ꝓpria remeare contendit. su
sȩuissimus demon cũ suis apparitonib
se ei obuiã intulit Quem de uehiculo
iecit. eumq male multatũ flagris
reliquit ȩxanimem. semiuiuus scilie
a proximis defertur addomũ Et cũ
ob in uiriã scĩ sulpicii quȩ gesta fue.¬
rant nemo referret. ad eum tandẽ
dieb decẽ mutum ꝑmanere & oecũ
Omĩa p̃mortua menbra. & ita obse¬
rato ore condentib ut ne aquȩ gui¬
tam aliquis posset interiꝰ fundẽ
Interea uir dĩ id quod spũ senserit

Expanded text:
simum pene jugiter te ostendis. Tandem simum pene jugiter te ostendis. Tandem manum elevante eo cum crucis signo, non solum se ultra miscere non ausus est, 32. Ut erat impudens et delusio miserabilis, dein in injuria sancti viri plurimum furorem stimulis seditiosus hostis accendit. Cum itaque unum ex pueris mente et conversatione simplicem, Ansulfum nomine, pro fratrum et pauperum victu necessario exhibendo locum ad quemdam ire praecepisset, haud mora, praeceptis obedit, jussa implet, ad propria remeare contendit. Cui saevissimus daemon cum suis apparitoribus se ei obvium intulit: quem de vehiculo ejecit, eumque male mulctatum flagris reliquit exanimem, semivivus scilicet a proximis defertur ad domum. Et cum ob injuriam S. Sulpicii, quae gesta fuerant nemo referret, ad eum tandem diebus decem mutum permanere et caecum, omnibus praemortuis membris, et ita obserato ore cum dentibus, ut nec aquae guttam aliquis posset interius fundere. Interea vir Dei id quod spiritu senserat,