comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
solitudinis congruũ est ut
non delicias ciboꝵ s necessi¬
tatẽ humane carnis exple¬
at non querens dapes ex nu¬
tͥmento pecudũ. nec ex sollici¬
ta custodia alueariũ s tenui:
liudit contentꝰ ex minutis uo¬
latilib. et ex melle inuerito
in truncis arboꝵ. cui uidet᷑¬

Expanded text:
solitudinis congruum est, ut non delicias ciborum, sed necessitatem humanae carnis expleret, non quaerens dapes ex nutrimento pecorum, nec ex sollicita custodia alvearium, sed tenui victu contentus, ex minutis volatilibus, et ex melle invento in truncis arborum. Pot
Abbreviated transcription (Latin):
uentu dñi. Maranatha enim
situm ex syro ⁊ greco. magis¬
qi est syrum est qm hebreũ
anathema aut̃ grecũ ẽ int̃¬
p̃tatur cõdempnatꝰ uł seꝑatꝰ

Expanded text:
ustinus Maranatha enim situm ex Syro et Graeco, magisque Syrum est quam Hebraeum. Anathema vero Graecum et interpretatur, condemnatus ve
Abbreviated transcription (Latin):
sexti libꝰ sic. pͥme declinatonus
semininoꝵ genitm̃ eciã in.as
more greco solebãt antiquissi¬
mi t̃minare. Unde adhut pat̾fa¬
milias et mat̾familias ꝓ fa¬

Expanded text:
em id est primae declinationis femininorum genetiuum etiam in as more Graeco solebant antiquissimi terminare, unde adhuc paterfamilias et materfamilias
Abbreviated transcription (Latin):
sacre lcõnis hũt locũ michi
obuigisse gratularer. rara e¬
tum potui ꝑscrutatus sum ñ
aliqua a cõi sensu remotio¬
re scientia que docet uirtutes
radicũ ⁊ potestates ħbarũ
s qnͣtum renuncia iusus ol¬
fatus. gustus rem comperi
pulcram. suauẽ olentem. sa¬
pore aut̃ insipido. cur ergo
eam mulier tanto ꝑe cupi¬
erit nescio nͥ forte ꝓpt̃ po¬
mi rantatẽ et odors iocun¬

Expanded text:
sacrae lectionis locum mihi obtigisse gratularer rara eantum potui perscrutatus sum, non aliqua a communi sensu remotiore scientia, quae docet virtutes radicum et potestates herbarum, sed quantum renuntiat visus, olfactus et gustus, rem comperi pulchram, suave olentem, sapore autem insipido. Cur ergo eam mulier tantopere cupierit nescio, nisi forte propter pomi raritatem et odoris jucun
Abbreviated transcription (Latin):
sic dc̃e qr cas infantes qiͣ pal¬
pant cum suggũt. ꝓ inde mã¬
milla est omĩs eminentia
uberis. Papilla uero breue il¬
lud unde lac trahit᷑. ubera
tis in modũ uuaꝵ plena. Uñ¬

Expanded text:
illae quod eas infantes quasi palpant dum lac sugunt; perinde mamma est tota eminentia uberis, papilla vero breve illud unde lac trahitur. Uberatis in modum uvarum plena.
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣdam iuris sollempuitatẽ
in familiam tnͣsitͥ. tabule .ni.
matͥmoniales instra sunt
lias illa est que plures enixa
est Nam familia ex duob ẽẽ

Expanded text:
quamdam juris solemnitatem in familiam transit. Tabulae enim matrimoniales instrumenta lias illa est, quae plures enixa est. Nam familia ex duobus esse
Abbreviated transcription (Latin):
sic ait. non ex uitio lune pa¬
auntur lun attoi. s demones
eos hiis uexant temꝑ ibus
ut ꝑ lunam infament lune
creatorem.

Expanded text:
 » Non ex vitio lunae patiuntur lunatici, sed daemones eos vexant his temporibus, ut per lunam infament lunae Creatorem.
Abbreviated transcription (Latin):
et dicitꝰ sic qiͣ manũ implens. et
est echuꝰa. It̃ hic manipulus
dicitͦ societas ducentori militũ
qr anceqm signa eẽnt. mani-¬
pulos .i. fasciculos stipłe uel a¬
lictuꝰ herbe sibi pro signis faci¬

Expanded text:
manum implens, et est ethimologia. Et hinc manipulus dicitur societas CC militum quia, antequam signa essent, manipulos, idest fasciculos stipule vel alicuius herbe, sibi pro signis faci
Abbreviated transcription (Latin):
tia uocabulum sumpsit qd̃
mentem appendens pariter
et corpus possidebat. Grea e¬
appellant. sit aut̃ ex melan¬
colico humore quociens exu¬
b̾auerit et ad cebebrũ reu̾sus
suerit. hec passio caduca dici¬
tur eo qd̃ cadens eg̃ spasmos
paciat᷑. hos eciam lunaticos

Expanded text:
sia vocabulum sumsit, quod mentem adpendens pariter etiam corpus possideat. Graeci eappellant. Fit autem ex melancholico humore, quotiens exuberaverit et ad cerebrum conversus fuerit. Haec passio et caduca vocatur, eo quod cadens aeger spasmos patiatur. Hos etiam vu
Abbreviated transcription (Latin):
miseros rapiant ⁊ apprehen¬
dant. lupanaria enim a pa¬
ganis constituta sunt. ut
publicaret᷑ et ludibͥo habe̾n¬
tur tam hii qui facẽnt quã

Expanded text:
miseros, et apprehendant. Lupanaria enim a paganis constituta sunt, ut publicaretur, et ludibrio haberentur tam hi qui facerent, quam
Abbreviated transcription (Latin):
sit tociꝰ corporis munꝰ. Pp̃a
enim cibum ori ministrat.
Ip̃a oꝑat᷑ omiua atq dispẽ¬
sat. per eam accipimus ⁊ damus
sa enim pignus pacis dat᷑. ip̃a
fidei testis atq salutis adhibe¬

Expanded text:
sit totius corporis munus. Ipsa enim cibum ori ministrat; ipsa operatur omnia atque dispensat; per eam accipimus et damussa enim pignus pacis datur; ipsa fidei testis atque salutis adhibe
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ait hug̃. ampliata est
appellat̾o huius nomils man¬
ceps uel mancipiũ. ut dica
homo. equus. ouis. hec enm
animalia statim ut nata sc̃
mancipia ẽẽ putant᷑ Nam
ea que in bestiaꝵ nunĩo sũt
tũc uidentꝰ ẽẽ mancipia¬

Expanded text:
ivum; sed modo ampliata est appellatio istius nominis, manceps vel mancipium, ut dicathomo, equus, ovis. Hac enim animalia statim ut nata sunt, mancipium esse putantur. Nam et ea que in bestiarum numero sunt, tunc videntur mancipi
Abbreviated transcription (Latin):
mes natus in prioris amu
flagello cognominatꝰ ob sułi¬
tudinẽ rei eo qd̵ in ea parte
qua deciditꝰ ex ueten sarmen¬
to prominẽs utrumq mal¬

Expanded text:
nnatus prioris anni flagello, cognominatusque ob similitudinem rei, quod in ea parte qua deciditur ex veteri sarmento prominens utrimque mal
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃a qd h̾eat mala suaue o¬
lencia ad magnitudinem mali
matiani. uñ ⁊ eam latinu
antropomereos appłłant. quod
habeat radicem formã hõis
simłantem. atropos .ii. grece
homo latine. Cuuis cortex iui¬
no missa ad bibendũ datur
hiis quoꝵ corpꝰ ꝓpẽ curã se¬
candum ẽ ut soporati dolo¬
rem nõ sentiant. huiꝰ species
due. semina foliis lactuce si¬
nuilib mala genãns in siłi¬
tudine prunoꝵ. Masculus uͦ

Expanded text:
a habeat mala suave redolentia in magnitudine mali matiani; unde et eam Latini antropomoreos appellant quia habeat radicem formam hominis similantem: antropos enim grece homo dicitur. Cuius cortex vino mixtus ad bibendum datur illis quorum corpus propter curam secandum est, ut soporati dolorem non sentiant. Huius species due sunt: femina, foliis lactuce similibus mala generans in similitudine prunorum; masculus,
Abbreviated transcription (Latin):
sũt elaborate arce picture
ꝑiuilis crustis ac tessellis irac-¬
tis in uarios colores. cesselli au¬
tem a tesseris nominaci .i. qua¬
dratis lapillis ꝑ diminutionẽ¬
Nota qd̃ hec tessera. re. dr᷑ͦ uas
uel mensura quelib uel sig
stes uenientes nunciantur

Expanded text:
sunt elaborata arte picture parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores. Tesselli autem a thesseris nominati, id est quadratis lapillis per diminutionende hec tessera -e, idest vas vel mensura quelibet; tesserstes venientes nuntiantur
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt᷑ maxille quib comedi¬
mus ⁊ a siłitudine fautium
dicunt᷑ fauces loca angusta
stia ⁊ exitus fliuuoꝵ in mare
gusta ad modũ fautiũ. uel

Expanded text:
dicuntur maxille, quibus comedimus. Et a similitudine faucium dicuntur fauces loca stricta stia et exitus fluviorum in mari, gustus ad modum faucium, vel
Abbreviated transcription (Latin):
dubia. fantasia uł fantasma
ẽ de cognitis sp̃es aĩo figãta
s fantasma ẽ de incognitis. et
hinc tractũ est qd fallacia in ar
fantasticus.ca. cũ. qd̃ apparet uł
qd ꝑtinet ad fantasma. uł qd̾
in se continet fantasiã. Uñ ⁊
cellula que est in añriori ꝑte
capitis in qua ẽ uis intelligẽ¬
di dicit᷑ fantastita. qr iñ eo ho¬
mo fantastice ⁊ ymaginaco¬
rie comp̃hensa intellcũ ꝑcipi

Expanded text:
dubia, fantasma vel fantasia est de cognitis species animo figurata, sed fantasma de incognitis et hinc tractum est ut fallacia in argfantasticus -a -um, quod sic apparet vel quod pertinet ad fantasma vel quod in se continet fantasiam, unde et cellula que est in anteriori parte capitis in qua est vis intelligendi dicitur fantastica, quia ea homo fantastice et imaginatorie comprehensa intellectu percipi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ il hoc nom̃ iam in alia re
in lict̃s scĩs. semel locutꝰ est d̾s
duo hec. audiui ⁊c̃. qd̾ .n. dc̃m
est semel locutꝰ est d̾s incelli¬
git᷑ immobilit̾ hoc est incõ¬

Expanded text:
nisi hoc nomen jam in alia re in litteris sanctis: Semel locutus est Deus, duo haec audivi, etc. Quod enim dictum est, semel locutus est, intelligitur immobiliter, hoc est, incom
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ que ip̃e facturus est. Tria
aut̃ fata finguntꝰ in colo ⁊ su¬
so digitis q fila ex lana torq̃¬
inuolutũ est. presens qd mt̃
digitos uentis trahit. funͦn¬
qd̃ in lana q̃ in colo implicita
est eꝯ ꝙ adhuc ꝑ digitos nen¬
cas n̾o fata ꝑ antyfrasim ap¬
pellaras eo qd̃ minime ꝑcãt
Quasi tres ẽẽ uolu̾nt. unã que
uitai hominis ordiat᷑. altãm
que contexat. Terciam q̃ rũpat.¬

Expanded text:
 quae ipse facturus est. Tria autem fata fingunt in colo et fuso digitisqinvolutum est; presens, quod inter digitos nentis trahitur: futurum in lana, quae colo implicata est, et quod adhuc per digitos nencas dicunt cata antpellatas, quod minime parcant. Quas tres esse voluerunt: unam, que vitam hominis ordiatur; alteram, que contexat; terciam, que rumpat
Abbreviated transcription (Latin):
leuis arsuro strutt᷑ libttina
papiro. dũ mirrã ⁊ cassiam sleci¬
bus uxor enut. Iam scrobe lam
lecto iam polictore parato. he¬
redem scͥpsit me numa conua-¬

Expanded text:
levis arsura struitur Libitina papyro, Dum murram et casias flebilis uxor emit, Iam scrobe, iam lecto, iam pollinctore parato Heredem scripsit me Numa: conva
Abbreviated transcription (Latin):
siquidem cantant᷑. s uesꝑt pł¬
sant᷑. Qͥdam tam̃ non distin¬
tum ad officiũ. It̃ a uesꝑa uł
obscuritas que fit uit̾positone
nubiũ int̾ nos ⁊ solẽ uł lunã
quacũq hora diei uł noctis
horam qua sol incipit declina¬
re ad occasum. ⁊ durat usq

Expanded text:
siquidem cantantur sed vespere pulsantur. Quidam tamen non distinntum ad officium. Item a vespera vel obscuritas que fit interpositione nubium inter nos et solem et lunam, quacumque hora diei vel noctis,quod significat horam qua sol incipit declinare ad occasum et durat usque
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t a cͥsmate ẽ appellatus .i.
unctꝰ. p̃ceptũ enĩ fu̾at iu¬
deis ut sacrũ confice̾nt unguẽ¬
tũ. quo ꝑungi possene hii qͥ uo¬
cabantur ad sacerdotiũ uł ad
regie est dignitatis. sic uncto
uel sacͥ unguenti notã ac po¬
cestatẽ regiã confebat. ⁊ inde
xp̃i dc̃ a crifmate qdꝰ est unc¬
tio. nam cͥsina gͤce latine un

Expanded text:
 a chrismate est appellatus, hoc est unctus. Praeceptum enim fuerat Iudaeis ut sacrum conficerent unguentum, quo perungui possent hi qui vocabantur ad sacerdotium vel ad regiae dignitatis, sic illis unctio sacri unguenti nomen ac potestatem regiam conferebat; et inde Christi dicti a chrismate, quod est unctio. Nam chrisma Graece, Latine un
Abbreviated transcription (Latin):
il. et sine copła cõcipere ⁊ gen̾a¬
re natos q eoꝵ pene usq ad
centũ annos ꝓcede uultures
airẽ sicut ⁊ aquile etiã ultra
maria cadau̾a sentiuĩt altius
qͥppe uolantes. młta q ex mon¬
tiũ obscuritate celantꝰ. ex alco
illi prospicuntt¬

Expanded text:
cipere et generare; natosque earum paene usque ad centum annos procedere. Vultures autem, sicut et aquilae, etiam ultra maria cadavera sentiunt; altius quippe volantes multa, quae montium obscuritate celantur, ex alto illae conspiciunt
Abbreviated transcription (Latin):
sic ait. turtur de uoce uocat᷑
morans. cecta enĩ hoĩm ⁊ comul¬
sationẽ fugit ⁊ cõmorat᷑ in
spicia humana diligit. domo
rum semꝑ blanda habitatͥx¬

Expanded text:
cepit. Turtur de voce vocaturmorans. Tecta enim hominum et conversationem fugit, et commoratur in spitia humana diligit semper domorum blanda habitat
Abbreviated transcription (Latin):
urticam quam gretꝰ acaliphe di¬
cit. feruida ñ modice ius illi drͦ
esse. uñ nec ĩmerito noii sũp¬
sisse uidr tacta qd̵ exurat di¬
grtos urcica tenentis¬

Expanded text:
urticam, quam Graecus acalyphe dicit, fervida non modice vis illi dicitur esse, unde nec immerito nomen sumpsisse videtur, tacta quod exurat digitos urtica tenentis
Abbreviated transcription (Latin):
sinirma .u. cubitoꝵ q̃ est in
arabia. cuiꝰ uirgulta arabes
exurũt ut meliꝰ pullulent
⁊ frudificent ex quoꝵ nitore
contͣherent intołabiles mor¬
bos iͥ sumo storatis amnto¬
terent. cynamomii ducenti
qua qͥnquaginrta sicli ⁊ cala¬
mi cotidie. cassie uͦ qͥngen¬
ti et est cnamomũ uirgultum
indie uel echyopie duoꝵ cubi¬
in modũ tanne sb̃tiles habet
calamos ⁊ replicatos. Calamꝰ¬
uͦ est sp̃es a romatica uixta li¬
banũ. Cassia in aquosis nasci¬
uir crescit ĩ iinm̃sum odorẽ
reddit ħ reddacta in pulut̾m
cũ oleo oluiaꝵ mensura hui
conficiebant᷑ oꝑe pignẽta¬
rii. ⁊ dicebat᷑ scm unctõis ole¬

Expanded text:
inque cubitorum, quae est in Arabia, cujus virgulta Arabes exurunt, ut melius pullulent et fructificent, ex quorum nitore multos contraherent intolerabiles morbos, nisi fumo storacis occurrerent. Cinnamomi ducenti quinquaginta sicli, et calami totidem, casiae vero quingenti. Et est cinnamomum virgultum Indiae, vel Ethiopiae duorum cubiin modum cannae subtiles habet calamos, et replicatos, us vero species aromatica juxta Libanum. Casia in aquosis nascitur, crescit in immensum, odorem reddit. Haec redacta in pulverem cum oleo olivarum, cum mensura Hin, conficiebantur opere unguentarii, et dicebatur sanctum unctionis ole
Abbreviated transcription (Latin):
nbilicꝰ ẽ mediꝰ locus corpo¬
ylioꝵ uñ ⁊ umbo appellat᷑
lotꝰ in medio dipei a qͦ de
pendet. ex eo enĩ infans in
ut̾o pendet. ex eo eciã enu
mbra est aer carens sole.
dcã aut̃ sic qd̃ fiat cũ solis
obicim᷑ radiis. Est aut̃ mobił
⁊ incerta ex solis eͥcuitu ⁊ ex mo¬
tu uentoꝵ. Nam qͦciens moue¬
mur ĩ sole moueri nobiscũ

Expanded text:
bilicus est medius locus corpoiliorum. Unde et umbo appellatur locus in medio clypei, a quo pendet. Ex eo enim infans in utero pendet, ex eo etiam et mbra est aer carens solem. Dicta autem quod fiat cum solis obicimur radiis. Est autem mobilis et incerta, et ex solis circuitu et ex motu ventorum. Namque quotiens movetur in sole
Abbreviated transcription (Latin):
du ⁊ lucu nõiata. cũ enim
clamat aut flecũ imitat᷑
aut gemicũ. uñ apõ auges
si lamentec ᷤ. tͥsticiã. tacẽs os¬
rensd̾e fertur ꝓsꝑitatem. It̃¬

Expanded text:
ctu et luctu nominata. Cum enim clamat, aut fletum imitatur, aut gemitum. Unde et apud augures si lamentetur, tristitiam: tacens ostendere fertur prosperitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
teli sp̃em p̃fert. capreoli dq̃
qr capiant arbores. sũt enĩ
cincuini siue cuitĩnuli quib
se innecłe uites ⁊ suspend̾e
solent arborib. quo amtui¬
nicło freti palmites uẽtos
ac turbines contin̾e q̃ant
⁊c̃. Corimbi sũt anuli quib¬
ꝓxima queq ligãt ⁊ com¬
prehedunt ne longiꝰ laxati
palmites uentoꝵ flatibus
ueniunt illaq̃atio. putatio. ꝓpa¬
ginatio. fossio. oblaq̃are est
circa corticem t̾ram aꝑire. et
uelud lacus effic̾e. hoc aliqui
excorticare appłłant. putare
est uirgam ex uite suꝑuacit¬
am resecare cuiꝰ flagellis lu¬
xuriat. putare. enim drꝰ
purgare .i. amputare. ꝓpagi¬

Expanded text:
te pendeat. Capreoli dicti quod capiant arbores. Sunt enim cincinni sive uncinuli quibus se innectere vites et suspendere solent arboribus, quo adminiculo freti palmites ventos ac turbines contemnere queant. Corymbi sunt anuli qui proxima quaeque alligant et conprehendunt, ne longius laxati palmites ventorum flatibus veniunt, oblaqueatio, putatio, propaginatio, fossio. Oblaqueare est circa codicem terram aperire et velut lacus efficere: hoc aliqui excodicare appellant. Putare est virgam ex vite supervacuam resecare, cuius flagellis luxuriat; putare enim dicitur purgare, id est amputare. Tra
Abbreviated transcription (Latin):
pariat. nam ⁊ cum uent̾
eiꝰ ad partũ ingemu̾it. caru¬
li non expͤtantes maturã
nature solut̾onẽ corrosis
eius lat̾ib ui crũpũt cum
mr̃is interieu. fertur aut̃
qd̾ malculus ore inserto iuꝑe se¬
men expuat. Illa aut̃ ex uolu¬
ptate libidinis in rabiẽ u̾sa
capud maris ore receptũ pre¬
cidit. ita fit ut pens utq ꝑe
at. mascłs dũ coit. femina
stilli qui tiriaci uocant᷑ a gͤ¬

Expanded text:
pariat, nam, cum venter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam nature solutionem, corrosis eius lateribus, vi erumpunt cum matris interitu; fertur autem quod masculus ore inserto vipere semen expuat, illa autem, ex voluptate libidinis in rabiem versa, caput maris ore receptum precidat: ita fit ut parens uterque pereat, masculus dum coit, femina stilli, qui tiriaci vocantur a G
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓposito suo ad uictoriã ꝑ¬
dice : bant qͣm nos uictori¬
am. Et credo qd in de dicat᷑
xuiiͦ. uicia dc̃a qd uix ad tͥ¬
plicem pueniat fructũ. cũ
alia legumina ꝓuencũ ha¬

Expanded text:
in proposito suo ad victoriam pdicebant, quam nos victoriam; credo quod inde dicatur i. Vicia dicta quod vix ad triplicem perveniat fructum, cum alia legumina proventum ha
Abbreviated transcription (Latin):
mis q in faucib orti. luctꝰ ⁊ ul¬
cces posuere cubilia flamine
psallentesq habitant morbi
tristis q senectus. ⁊ metꝰ ⁊ ma¬
le suada fames ac turpis eges¬
cas. ce rribiles inisu forme. le¬
qiͣ sine statione. qr intͦeuntes
non stant in illa parte neq
morant᷑ s tnͣseunt in interi¬
orem partem domus.

Expanded text:
misque in faucibus Orci Fletus et ultrices posuere cubilia Cure, Pallentesque habitant Morbi tristisque Senectus Et Metus et male suasa Fames ac turpis Egestas, Terribiles visu forme, Lequasi sine statione vel quia introeuntes non stant in illa parte, neque morantur, sed transeunt in interiorem partem domus.
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑe nomen accepit eo qdꝰ
lucem fugiens crepuscło ues¬
ꝑtino circũuolat. p̃cipitimo¬
tu acta ⁊ tenuissimis brachi¬
oꝵ membranis suspensa a¬
nimal muriũ siłe. ⁊ tͥam uoce
resonans qm stͥdore. sfe quoq
uolatilis est. simul ⁊ qͣdrupes¬
auib repiͤtiri non solet. nec

Expanded text:
tempore nomen accepit; eo quod, lucem fugiens, crepusculo vespertino circumvolat, praecipiti motu acta, et tenuissimis brachiotum membranis suspensa: animal murium simile, non tam voce resonans, quam stridore; specie quoque volatilis, simul et quadrupesavibus reperir
Abbreviated transcription (Latin):
tundũ ad modil testicłoꝵ. re¬
liquũ planũ ⁊ plen̾e sctabͦ¬
sum minꝰ optimũ. adult̾at᷑
aut̃ ãmixta resina siue gñ¬
mi. s dignoscit᷑ sua ꝓpͥetate
Resina fumescit. Gũmi u̾o
liquescit calesc̾m. Thꝰ aut̃ a
condendo dcm̃ ħ ⁊ libanũ uo¬
catũ a libano monte arabie¬

Expanded text:
tundum in modum testiculorum. Reliquum planum et pene scabrosum, minus optimum. Adulteratur autem admixta resina sive gummi, sed dinoscitur sua proprietate. resina fumescit, gummi vero liquescit calefactum. Tus autem a tundendo dictum. Hoc et libanum vocatum a monte Arabi
Abbreviated transcription (Latin):
de concordia euͣugłistarum noctẽ
sgͥt aꝑte totum. et est uespere
sabbi .i. nocte sabbi. s ne de ip̃o
uespere qd̵ est pͥncipiũ noctis
intelligeremꝰ mutauit genus

Expanded text:
De concordia evangelistarum, noctem signat, a parte totum. Et est vespere Sabbati, id est nocte Sabbati. Sed ne de ipso vespere, quod est initium noctis intelligamus, mutavit genus,
Abbreviated transcription (Latin):
edificiũ positũ in uestibulo
templi. ubi reges qñ sabbato ad
templum ibant elemosinam
mittebant. et ita musach sab¬
bati. ¶Garpͥhylatiũ est regũ¬

Expanded text:
aedificium positum in vestibulo templi, ubi reges quando sabbato ad templum ibant, eleemosynam mittebant; et ita Musach sabbati gazophylacium est regu
Abbreviated transcription (Latin):
tilis .i. aptus ad u̾sandũ et
tollendũ. cũ ds uellet. abla¬
tus enim fuit ad tempꝰ intnͣ¬
tib hebya et enoch. penitꝰ u̾o
non. donͤ in morte xp̃i fuit ex

Expanded text:
tilis, id est aptus ad versandum, id est tollendum, cum Deus vellet. Ablatus enim fuit ad tempus, intrantibus Elia, et Enoch, penitus vero non, donec in morte Christi fuit ex
Abbreviated transcription (Latin):
ista ex parce actionis soli d̾o
conuenurs. põt tam̃ dici di¬
es aduespat uł ad uespascit
.i. tendit᷑ uel incipit tend̾e
ad uesperã. ⁊ ĩꝑsonalis ad¬
uesperasuit .i. uesꝑa appro¬
pinqͣre incipit. It̾ a uesꝑa
uel uesperꝰ. hoc uesꝑ . ris. et¬

Expanded text:
a excepte actionis soli Deo convenientia. Potest tamen dici ‘dies advesperat’ vel ‘advesperascit’, idest tendit vel incipit tendere ad vesperam et impersonaliter advesperascit idest vespera appropinquare incipit. Item a vespera vel vesper
Abbreviated transcription (Latin):
lum qͣiͣ ala uolantis extẽdit᷑
et nauẽ uolare facit. uñ uo¬
lare et et nare recipca sunt
in remis ⁊ uelis. auis eniã
la in alis. unde uelox dicitꝰ
arietis.cil pilis. et dicit᷑
a uello. lis. qr olim lane uel¬
lebant᷑ et non condebant᷑
o÷ Ip̃a eciã lana uł flocculus
lane dicidꝰ uellus. totum¬

Expanded text:
quia quasi ala volantis extenditur et navem volare facit, unde volare et nare reciproca sunin remis et velis, et avis la in alis; unde hic arietis cum pilis, et dicitur a vello, quia olim lane vellerentur et non tonderentur, et ipsa etiam lana vel flocculus lane dicitur vellus, u
Abbreviated transcription (Latin):
uguriũ casula ẽ qmͣ faci¬
unt sibi custodes uineaꝵ
ad tegimen sui qrͣ teguriũ. si¬
ue ꝓpter ardorem solis ⁊ ra¬
dios declinandos. siue ut ĩ¬
de uł hoĩes uel bestiolas

Expanded text:
ugurium casula est, quam faciunt sibi custodes vinearum ad tegumen sui, quasi tegurium sive propter calorem solis et radios declinandos sive ut inde vel homines, vel bestiolas
Abbreviated transcription (Latin):
rsus fert᷑ dis qd̾ ore suo
formet fecũ qiͣ orsꝰ. Nã aiũt
eos informes gn̾are partꝰ et
carnẽ qͣmdam nasci qmͣ mat̾
lambendo ĩ m̃bra cõponit. s¬

Expanded text:
rsus fertur dictus, quod ore suo formet fetus, quasi orsus. Nam aiunt eos informes generare partus, et carnem quamdam nasci, quam mater lambendo in membra componit.
Abbreviated transcription (Latin):
uadit. Infusa enĩ pestis
eiꝰ ꝑ uenas uegetatõe corpo¬
ris aucta discurrit ⁊ aĩam
exigit. Uñ dicũt ñ posse ue¬
nenum not̾e iͥ hominis ce¬
tigit sangͥnem. om̃e autẽ¬

Expanded text:
vadit; infusa enim pestis eius per venas vegetatione corporis aucta discurrit et animam exigit. Unde non posse venenum nocere, nisi hominis tetigerit sanguinem. Lu
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ¶Germana ita m̃telli¬
gatꝰ ut g̾m anus ea dem ge̾i¬
trice manans ¶ Soror aut̃
ut frater. Nam soror est exeo¬
dem semine dc̃a qd̾ sola cum
fratrib in eadem sorte ag¬
nationis habeatur ¶Pa

Expanded text:
tis.' Germana ita intellegitur ut germanus, eadem genetrice manans. Soror autem, ut frater. Nam soror est ex eodem semine dicta, quod sola cum fratribus in sorte agnationis habeatur. Fra
Abbreviated transcription (Latin):
ethym̃. flores nominati qi cito
defluant de arborib. qiͣ fluoees.
qr cito fluant. In hiis duplex gͣ¬
cla. coloris ⁊ odoris. austro enimi
flores soluunt᷑. rephiro siunt

Expanded text:
tum. Flores nominati quod cito defluant de arboribus, quasi fluores, quod cito solvantur. In his duplex gratia, coloris et odoris. Austro enim flores solvuntur, zephyro fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. pͥs. fiscina corripit pemul¬
timã. qũo fiscina. cur ergo pis¬
cina ꝑducitur. qr hoc sine
dubio a pisce diriuatũ est.
fiscina aut̃ a fisco. an fiscus a
fiscina. ã neutrũ a nentͦ du¬
brum ẽ. Nam nero nec fusci¬
na a fusco. nec pagina a pa¬
go. nec murinũ a muro. nec
arminũ ab armo d̾iuata cum
sint pͥmituia penultimã cor¬
ripuerũt
istula que ⁊ casia arbor ẽ¬
aromatica s ꝑua. est autem
robusti corticis ⁊ purpurei. q̃
ad curandas uiscerũ molesti¬
as ualet que ꝓsu breuitate
a quibdam int̾ ħbas dorife-

Expanded text:
 fiscĭna corripit paenultimam, quomodo fuscĭna, cur ergo piscīna producit? quia hoc sine dubio deriuatum est a pisce; fiscina autem a fisco, an fiscus a fiscina, an neutrum a neutro, dubium est. nam nec fuscĭna a fusco nec pagĭna a pago nec Mutĭna a muto nec Arimĭnum ab Arimo deriuata, cum sint primitiua, paenultimam corripueruntistula quae et casia, arbor aromatica, sed parva: est autem robusti corticis et purpurei, quae ad curandas viscerum molestias valet, quae pro sui brevitate a quibusdam inter herbas
Abbreviated transcription (Latin):
forus est locus uͥ uua calcatͤ¬
ꝓꝓter qd̃ ibi pedib feriatur
unde ⁊ calcatoriũ dicit᷑. sed
hoc nomen multa sigͣt. ¶ pͥ
ma sp̃es fori locus est in ciui¬
tate ad exͥcendas nundinas
relictus ¶Scd̾a ubi magistra¬
tus iudicare solec. Tercia ꝙͣ
supradiximꝰ quẽ calcatoriũ
nominamꝰ. Qrta spacia pla¬

Expanded text:
Forus est locus, ubi uva calcatpropter quod ibi pedibus feriatur. Unde et calcatorium dicitur, sed hoc nomen multa significat. Prima species fori locus est in civitate ad exercendas nundinas relictus; secunda, ubi magistratus judicare solet; tertia, quam supra diximus, quam calcatorium 226 nominamus; quarta, spatia pla
Abbreviated transcription (Latin):
sexus ꝑsonas uelud suꝑ eodẽ
p̾r̾e natus uł fũs filiꝰ nepos¬
qui inde post agnacos habẽ¬
tur. qr ꝑ feminini sexus ꝑso¬
nas uenuint nec sũt agnati
s alias naturali iute cogna

Expanded text:
sexus personas, veluti frater eodem patre natus, vel fratris filius neposQui inde post agnatos habentur, quia per feminini sexus personas veniunt, nec sunt agnati, sed alias naturali iure cogna
Abbreviated transcription (Latin):
tunis nomen habere dicunt.
qͥiͣ deam qmͣdam res huma
lib passim incurrens sine
ullo examine mericoꝵ ⁊ ad
bonos ⁊ ad malos uenit. fa¬
tũ aut̃ a forcuna seꝑant. Nam
fortunã dicũt in hiis que for

Expanded text:
tuitis nomen habere dicunt, quasi deam quamdam res humanin quoslibet incurrens sine ullo examine meritorum et ad bonos et ad malos venit. Fatum autem a Fortuna separant, et Fortunam, quasi sit in his quae for
Abbreviated transcription (Latin):
in ihrłm ꝑuam fuisse portam
que dicebatur acus ad qm cũ
ueniebant cameli ꝓ compẽ¬
dio uie cum honerib suis ñ
pocerãt tnͣsire uł sbire eam
exhonerati gͦ cransibãt ⁊ ite¬
rum receptis honerib nuna¬
bantͦ. scd̃m hoc gͦ silitudo uoca¬
tur ñ im̃possibilitas. Oportet
enĩ auaꝵ amorẽ opũ dim̾it̾e
si uult ingredi ad uitã. It̃ a
lia exp̾o. facilius sigͣt hic mi
qui hic nomine diuicis intelli¬
git᷑ pon̾e in gła. si potest de po¬

Expanded text:
 parvam fuisse portam, quae Acus dicebatur, ad quam cum veniebant cameli, pro compendio viae cum oneribus suis, non poterant transire, vel subire eam. Exonerati ergo transibant, et iterum receptis oneribus minabantur; secundum hoc ergo similitudo notatur hic, non impossibilitas. Oportet enim avarum amorem opum dimittere, si vult ingredi ad vitam. Quod a » Facilius significat hic minqui hic nomine divitis intelligitur, ponere in gloria, si potest de po
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃ eo qd̾ sint ex eodem frut.
ta .i. ex eodem semine nati sup¬
uero ex eadem genitͥce ma¬
nantes. ñ ut multi dicunt
de eodem gͥmine qͥ tm̃ frẽs
sint ex diu̾sis patͥb ⁊ uno u¬
teto editi. Nam uterus cm̃ mu

Expanded text:
 eo quod sint ex eodem fructu, id est ex eodem semine natio de eadem genetrice manantes; non, ut multi dicunt, de eodem germine, qui tantum fratres sint ex diversis patribus, et uno utero editi; nam uterus tantum
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾ationẽ isrł datꝰ est a deo in
regem. filius saltꝰ. qr de pascu¬
is ⁊ sabtu filiꝰ assumptꝰ est. po¬
limitariꝰ. qr de gen̾e beseleel
polunitarii fuit mat̾ eiꝰ. uel
qr multis mõis ampliauit
cultum dñi. bechleemites dẽs¬

Expanded text:
liberationem Israel datus est a Deo in regem. Filius saltus, quia de pascuis, et saltu assumptus est. Polymitarius, quia de genere Beseleel Polymitarii fuit mater ejus. Vel quia multis modis ampliavit cultum Domini. Bethlehemites, d
Abbreviated transcription (Latin):
olliculus est theca frumenti
in qua granũ frumenti ser¬
uatur. iñteriꝰ. hoc suꝑ spicã ual¬
lo instructa munimen preten¬
dit. ne auiũ mortoꝵ morsibus
spica suis fruc̃tib exuat᷑ aut

Expanded text:
olliculus est theca frumenti, in qua granum servatur interius. 314 Haec super spicam vallo instructa munimen praetendit, ne avium minorum morsibus spica suis fructibus exuatur, aut
Abbreviated transcription (Latin):
a foris ⁊ capio.pis. qr capiat
uel foris est in ueste uel iĩ
panno. ⁊ scd̾m hoc ꝓpͥe est ful
baptũ ad pilos p̃cindendos
ꝟ̾sus. forfice fila. pilum cape
forpite. sorcipe ferrũ. fex est
filoꝵ. ceps ferri. pexq piloꝵ¬

Expanded text:
a foris et capio, quia capiat quod foris est in veste vel in panno, et, secundum hoc, proprie est fullaptatum ad pilos incidendosforfice fila, pilum cape forpice, forcipe ferrum’. Item ‘fex est filorum, ceps ferri, pexque capil
Abbreviated transcription (Latin):
lant᷑ natura. initatione. ad¬
optione. doctͥna. Natura uelu¬
ti cum uidei dicunt᷑ filii abra
ham Imitatõe. ut ip̃ius abͣhe
fidem imitantes ex gentob.
dicente dño in ewͦ. potens ẽ
d̃s de lapidib illis suscitare fi¬
lios abrahelis. sicut eosdẽ iu
imitati. adoptione quoq ab
humana consuecudine ntłi
licet nescire. Uł sicut nos d̾o.
nõ natura s adoptione dicimꝰ
pat̃ nr qui es in celis. doctͥna
sicut apłs filios suos appellat

Expanded text:
llantur: natura, imitatione, adoptione, doctrina. Natura veluti cum dicuntur filii Abrahae Judaei. Imitatione, ut ipsius Abrahae fidem imitantes ex gentibus dicente Evangelio: Potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae ; vel sicut eosdem Judimitati. Adoptione quoque, quod humana consuetudine nulli licet nescire: vel sicut nos Deo, non natura, sed adoptione dicimus: Pater noster, qui es in coelis . Doctrina, sicut Apostolus filios suos appellat
Abbreviated transcription (Latin):
enus. noris. drꝰ usura: qi u¬
sura est lucrum de capitali ac¬
ceptũ. fenus uero lut ͫ de usura
acceptum. uł usura est sine de¬
t̃minato temꝑe. ut qłi cõmodat¬

Expanded text:
ENUS -oris idest usura; sed usura est lucrum de capitali acceptum, fenus vero lucrum de usura sumptum, vel usura est sine determinato tempore, sicut qui accommodat
Abbreviated transcription (Latin):
ornare. componere. face̾. for¬
mare. plasmare. excogitare
uñ hic ⁊ hec fictilis. ⁊ hoc. le
lia dicunt᷑ quasi fc̃a uł compo¬
sita ut aliquam form h̾eant

Expanded text:
ornare, componere, facere, formare, plasmare, et excogitareet hic et hec fictilis et hoc -le,lia vocantur, quasi ficta et composita ut aliquam formam habeant
Abbreviated transcription (Latin):
des qiͣ barbara u̾ba. Et dixi fi¬
cos ceciliane uibes. dicemus
ficus quas scimꝰ iñ arbore na¬
sci. dicemꝰ ficus ceciliane uuos.
ex quo ostendit ⁊ uitiũ ⁊ siu

Expanded text:
des quasi barbara uerba / et dici ficos, Caeciliane, iubes. / dicemus ficus, quas scimus in arbore nasci: / dicemus ficus, Caeciliane, tuos». ex quo ostendit, et uitium et fru
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ excreme ꝑtes folioꝵ in uitib
suie qͣi lingue eminentes dc̃e
les in sacris ad phebi aras fe¬
rebantur ab ariolis. quib sub¬
latis atq succensis responsa

Expanded text:
 extremae partes foliorum in intybis, sive quasi linguae eminentes. Dictae les in sacris ad Phoebi aras ferebantur ab ariolis, quibus oblatis atque succensis, responsa
Abbreviated transcription (Latin):
sic. mos erat gentib in signũ
⁊ robut federis initi sangunẽ
suillũ effund̾e. qiͣ diceret. sic
effundecur sanguis illiꝰ qui ui¬
olauĩt hoc fedus. Hebrei uero
aqͣm fundentes atrociorem pe¬
nam fun molatori iudicabãt.
bant hebrei in federe inito cũ do¬
mino. qiͣ diceret. non solum uio¬

Expanded text:
. Mos erat gentibus, in signum et robur foederis initi, sanguinem suillum effundere, quasi dicerent: Sic effundetur sanguis illius qui violaverit hoc foedus. Hebraei vero aquam fundentes, atrociorem poenam in violatorem indicabant. bant Hebraei in foedere inito cum Domino, quasi dicerent: Non solum vio
Abbreviated transcription (Latin):
na ẽ que se reꝑet seq ip̃a rese¬
minat ales. assirii fenica uocãt
nec fruge nec herbis. s thuris
lacͥmis ⁊ succo uiuit amonu
ħ nͥ quinq sue compleuit scl̃a
uite. illicit in ramis tremule¬
q cacumine palme. unguib
⁊ puro nidũ sibi constit ore.
quo simłac casias ⁊ nardi leuis
aristas. cassaq cum sulua sub¬
strauit cinnama mirra. se su¬
ꝑ imponit sinit q in odoribus
euũ. In de ferunt totidem qui ui¬
uere debeat annos. corpore de
pacrio ꝑuum fenica renasci.

Expanded text:
na est quae reparet, seque ipsa reseminet ales, Assirii Phoenica vocant; nec fruge nec herbis, Sed thuris lacrymis, et succo vivit amomi. Haec ubi quinque suae complevit secula vitae, Ilicis in ramis, tremulaeque cacumine palmae, Unguibus et duro nidum sibi construit ore. Quo simul ac casias et nardi lenis aristas, Quassaque cum fulva substravit cinnama myrrha, Se super imponit, finitque in odoribus aevum. Inde ferunt totidem, qui vivere debeat annos, Corpore de patrio parvum phoenica renasci.
Abbreviated transcription (Latin):
liuere. ori dolii oꝑculum appo¬
nere cooꝑire obturare doli¬
um. It̃ linere dicit᷑ inficere
decurpare. glutinare. ⁊ ꝓpͥe
in hac sigͦne dicit᷑ linere cum
una res quasi inficiendo ala¬
supponit᷑. tunc paries luiciᷤ¬
linere .i. destruere delere. uñ
hec litura .i. delecio uel suꝑ in

Expanded text:
idest ori dolii operculum apponere, cooperire et opturare dolium; et linere, idest inficere, deturpare, glutinare: proprie in hac significatione dicitur linere cum una res quasi inficiendo superponitur alii: tunc paries linitlinere, idest destruere, delere; unde hec litura -e, deletio ve
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sbra .xii. unciis ꝑficit᷑. et in¬
de habet᷑ ꝑfecti ponderis ge¬
nus. qr tot constat untiis quoe
menlib annus. dcã aut̃ libra
qd̃ fit libera et cuncta uttra se

Expanded text:
20. Libra XII unciis perficitur, et inde habetur perfecti ponderis genus, quia tot constat unciis quot mensibus annus. Dicta autem libra, quod sit libera, et cuncta intra se
Abbreviated transcription (Latin):
tem. cuta hoĩem leonũ nata
est ut nͥ lesi nequeat irasci.
assidius ꝓstratis enim ꝑcãt. cap¬
tiuos obiuos repat̾are ꝑmutũt
hõminẽ ñ iͥ magna fame ĩtimũt
epra est asꝑitas cutis squamo
nigredinem ũtitͦ. nũc in albo¬
uariatim int̃ sanas cutis par¬
si ita se uͥq diffundat ut oĩa
uniꝰ coloris qmͣiuis adulteri¬

Expanded text:
m leonum natura est ut nisi laesi nequeant irasci. assiduis. Prostratis enim parcunt; captivos obvios repatriare permittunt; hominem non nisi in magna fame interimuntepra est asperitas cutis squamosnigredinem vertitur, nunc in albovariatim inter sanas cutis parsi ita se ubique diffundat, ut omnia unius coloris quamvis adulte
Abbreviated transcription (Latin):
Capilloꝵ fluor crtũscͥptis pi-¬
lis fulus a erisqͥlitatem habẽ¬
tib uocata hoc nomine a si¬
militudine aĩalis uulpecłe
quã greci allopiam uocant

Expanded text:
capillorum fluor circumscriptis pilis fulvis, aeris qualitatem habentibus: vocata hoc nomine a similitudine animalis vulpeculae, quam Graeci ἀλώπεκα vocant
Abbreviated transcription (Latin):
qr legebant᷑. r eligebant᷑ qui
in castris se habebant. uel
qr lege in legione disposine
rant. ꝓprie aut̃ lingua ma¬
cedonum dicit᷑ phallanx uł
phallanga. galloꝵ cat̾ua. sr̃a¬
legio. et sunt in legione sex mi
pulo ducenti. in centuria cen¬
tum. in tarma uł a la .xxx. s
nirma est peditũ. ala mili¬
tum. In decania decem. ita

Expanded text:
quia legebantur, idest eligebantur, qui in castris se habebant vel quia lege in legione dispositi erant. Proprie a lingua Macedonum dicitur phalanx vel phalanga, Gallorum caterva, nostralegio; et sunt in legione VI milienti, in centuria centum, in turma vel in ala XXX – sed turma est peditum, ala militum –, in decania sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ieo. onis. uocabłm ex greca
origine inflexũ est in la¬
tinum. grece .n. leon uocatur.
et est nomen nochũ. qr ex ꝑte
corruptũ. leena u̾o totũ corrup¬
tum est. sicut dradena. ut aut̃
leena lea dicat᷑ usurpatũ est

Expanded text:
eonis vocabulum ex Graeca origine inflexum est in Latinum. Graece enim leon vocatur, et est nomen nothum, quia ex parte corruptum est: leaena vero totum Graecum est, sicut et dracaena. Ut autem leaena lea dicatur, usurpatum est
Abbreviated transcription (Latin):
e quibus breues et iuba cspa.
umbelles sunt longi ⁊ coma
simplicracres arumos eorũ
srons et cauda indicat. uircꝰ
eorum in pectore: finitas au¬
tem in capite. scepti a uena¬
torib t̾ram contuent᷑ qͦ mi¬
nus conspectis uenabulis
t̃reant᷑. rotaꝵ timent strepi¬
tus. s ignes magis cũ dorni¬
ent uigilant oculi. cum am¬
bulant cauda sua cooꝑiund
uestigia ne eos uenator ĩ¬
ueniat. cũ genuerit catu¬
lũ trib dieb ⁊ trib nocti

Expanded text:
E quibus breves, et juba crispa imbelles sunt; longi autem et coma simplici acres. Animos eorum frons et cauda indicant. Illorum virtus in pectore, firmitas in capite est. Septi a venatoribus, terram contuentur, quominus conspectis venabutis terreantur. Rotarum timent strepitus, sed ignes magis. Cum dormierint, vigilant oculi; cum ambulant, cauda cooperiunt vestigia sua, ne eos venator inveniat. Cum genuerit catulum, tribus diebus, et tribus nocti
Abbreviated transcription (Latin):
gͣuis uocatꝰ eo qd̾ fiat ex uri-¬
ta lintis bestie. temꝑe indu¬
ratam. est aut̃ sicut ⁊ succinuis
fulua attrahens sp̃u folia ꝓ¬
pinqͣntia. succinꝰ gẽma q̃dam¬

Expanded text:
us vocatus, quod fiat ex urina lyncis bestiae tempore indurata; est autem, sicut et succinum, fulva, attrahens spiritu folia propinquantia. Haec gemma, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tis ⁊ cicatͥcosis sedib geni¬
tale semen infusum non e¬
rit acceptũ. s irritũ resilit
Nam dicit plimꝰ animalia
cũ acittis unguib frequẽ¬
ter parere nõ posse. uitiã¬
tur enim intͥnsecus se mo¬
uentib catulis.

Expanded text:
tis et cicatricosis sedibus genitale semen infusum non erit acceptum, sed irritum resilit. Nam Plinius dicit animalia cum acutis unguibus frequenter parere non posse; vitiantur enim intrinsecus se moventibus catulis.
Abbreviated transcription (Latin):
Uagatur enim qui aliqnͣtulum
huc ⁊ illuc discurrit. Sed palat
qui in nullo loco ꝓpriam habet
sedem. Unde uagus dicit᷑ qui
aliqͣnͣtulum uadit de loco ad
locum. S palans qui nũqͣmͣ
in aliquo loco certam ht̃ man

Expanded text:
Vagatur qui aliquantulum huc et illuc discurrit, sed palat qui in nullo loco propriam habet sedem; unde vagus dicitur quicumque aliquantulum vagatur de loco ad locum, sed palans qui nunquam in aliquo loco certa
Abbreviated transcription (Latin):
habitabi secretꝰ adeo editus
ut usq ad limarẽ globum
attingat. Unde et diluii aque
illuc non ꝑuenerunt. Est etiã
paradisus celum empyreum
et dicitꝰ sp̃ualis. qr regio spiri¬
tuũ est. dicitꝰ etiam sp̃ualit̃
ꝑadysus uita b̾a uel eccłia¬

Expanded text:
zona secretus, adeo elevatus ut usque ad lunarem globum attingat. Unde, et aquae diluvii illuc non pervenerunt. Est etiam paradisus coelum empyreum, et dicitur spiritualis, quia regio est spirituum. Dicitur etiam spiritualiter paradisus vita beata, vel Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
salire. auelare. sicut qͥ ani¬
mam crahit. It̃ palpare dicitͦ¬
adulari blandiri nł manu cõ¬
trectare. sicut facit cecus unde
palpo. onis qui palpat uel¬

Expanded text:
salire, anelare sicut qui animam trahit. Item palpare adulari, blandiri, vel manu contrectare sicut facit cecus; unde et palpo -nis, qui palpat u
Abbreviated transcription (Latin):
arapsis. dis. drꝰ discus. Uñ¬
Inuenał. qͣm multa mag¬
naq ꝑapside cenat. et dicit¬
sis est quadrangłm ⁊ qua¬
drilatuiũ uas .i. parib apsi¬
est ⁊ int̃precat᷑ lucida. et dicit᷑¬
sic latus edificii. eo quod lumine
hec absis. dis. idem est. It̃ absis
dicit᷑ pͥncipiũ exaltatõis plane¬
te in suo circulo .s. illa ꝑs circłi
in qua incipit eleuari uł absis
ductt᷑ illa ꝑs circuli in qͣ plane-¬
ta a deo distat a sole qd̃ ampliꝰ
distare non potest. dicitͦ ergo¬

Expanded text:
arapsis -dis, idest discus; Iuvenalis ‘quam multa magnaque parapside cenat’; et dicitsis vas quadrangulum et quadrilaterum, quasi paribus absiest et interpretatur lucida, idest latus edificii vel trefuna, eo quod lumine hec absys -dis idem est. Item absys dicitur principium exaltationis planete in suo circulo et illa pars circuli in qua incipit elevari; vel absys dicitur illa pars circuli in qua planeta adeo distat a sole, quod amplius distare non potest. A
Abbreviated transcription (Latin):
eodem. ossa ab usto dc̃a ꝓpcer
qd̃ cremarent᷑ ab antiquis
siue ut alii putant ab ore
eo qd̾ ibi pateant. nam uͥq
cute iusceribq contecta ce¬
rexis .i. uomitꝰ qui exit ab o
multa comestio nimiũ desi-¬
deriũ comedendi. ⁊ contigit
hec infirmitas ut extͣ na¬
turam comedit᷑.¬

Expanded text:
em ab usto dicta, propter quod cremarentur ab antiquis, sive, ut alii putant, ab ore, quod ibi pateant, nam ubique cute visceribusque obtecta ceest vomitus qui exit ab oridest multa comestio, nimium desiderium comedendi, et contingit hec infirmitas cum extra naturam comedit
Abbreviated transcription (Latin):
sũt simis ocłoꝵ a palpitatõe
dc̃e. qr semꝑ mouentur. con¬
currunt .i. inuicẽ ut assiduo
motu reficiãt obtutũ muni¬
te aut̃ sũt uallo capilloꝵ uͣ
aꝑtis oculis siquid incidĩt repel¬
latur. ⁊ sompno cohibentib
tamquã in uoluti quiescant

Expanded text:
sunt sinus oculorum, a palpitatione dictae, quia semper moventur. Concurrunt enim invicem, ut assiduo motu reficiant obtutum. Munitae sunt autem vallo capillorum, ut et apertis oculis si quid inciderit repellatur, et somno coniventibus tamquam involuti quiescant
Abbreviated transcription (Latin):
tur. eo qd̵ habeat in se
ꝑmixtũ candorẽ in siłitudi¬
nem ungius humãi. Greci
enim unguẽ onicẽ uocant
bant india uel arabia gig¬
uit. distant aut̃ inuicẽ. Nam
bis cingentib ⁊onis. ita dic̃¬

Expanded text:
ta quod habeat in se permixtum candorem in similitudinem unguis humanae. Graeci enim unguem ὄνυχα dicunt. Hanc India vel Arabia gignit; distant autem invicem; nam bis cingentibus zonis, Arabic
Abbreviated transcription (Latin):
uir panes .xii. arimi de si¬
mila mundi ualde q̃ poneban¬
stabant singłi de duab deci¬
mis ephi. quas iosepħꝰ duos as¬
sarios uocat. et singłis suꝑpo¬
nebatur patena aurea ⁊ suꝑ
patenam pugillus churis. di¬
cit iosephus phialas aure¬
as suppositas plenas thure
in diluculo sabbi recentes ⁊
calidi panes ĩponebantur
altare nouo aumn alio chure substi¬
tuebatur. sublatos u̾o soli sacerdo¬
tes comedebant. unde sacerdota¬
les dicebant᷑. uel etiam ideo. qr uͭ
cerdotes panes illos formarẽt
et coq̃rent et ponent in m̃sa
et tollẽnt. ip̃i tamen nõ serua
uerũt hoc. Dicebant᷑ etiã pa-¬
nes ꝓpositiones qr ꝓpositi erãt
coram domino in memoriam
semptt̃nam .xii. tribuũ filioꝵ
isrł. uel porro positi .i longo tẽ¬
pore positi .s. ꝑ totam ebdoma¬
dam. uel in et̾num ꝑ successi¬
onem ponendi. Item expões¬

Expanded text:
im panes azymi de simila, mundi valde, et ponebanstabant singuli de duabus decimis ephi , quas Josephus duos assarios vocat. Et singulis superponebatur patena aurea, et super patenam pugillus thuris. Josephus dicit phialas aureas superpositas plenas thure. Hi diluculo Sabbati recentes et calidi imponebantur altare, novi cum altero thure substituebantur. Sublatos vero soli sacerdotes comedebant, unde sacerdotales dicebantur. Vel etiam ideo, ut aitcerdotes panes illos formarent, et coquerent, et ponerent in mensam, et tollerent, ipsi tamen postquarunt haec. Dicebantur enim panes propositionis, quia propositi erant coram Domino in memoriam sempiternam duodecim tribuum filiorum Israel: vel porro positi, id est longo tempore positi; vel per totam hebdomadam, vel in aeternum per successionem ponendi. Praece
Abbreviated transcription (Latin):
ł de aiale um ałium sit amicus excep¬
to drachone. siue qr sui ge¬
neris societate gaudet ⁊ scdm
eandem silitudinem quicqͥd
accipit reddit. pan enun gͤce
omne dr᷑. ⁊ est bestia minu¬
tis orbiculis suꝑpicta et se

Expanded text:
ium animalium sit amicus, excepto dracone, sive quia et sui generis societate gaudet et ad eandem similitudinem quicquid accipit reddit. Πᾶν enim Graece omne dicitur. Bestia minutis orbiculis superpicta, ita
Abbreviated transcription (Latin):
lus ab alendo dicit᷑ eo qd̃
pͥmum homines olerib alen¬
tur anteqͣm fruges ⁊ carnes
ederent. tantũ enim pomis
arboꝵ et olerib alebantur
sicut animalia herbis. ita dicit¬

Expanded text:
lus ab alendo dictum, eo quod primum homines oleribus alerentur, antequam fruges et carnes ederent. Tantum enim pomis arborum et oleribus alebantur, sicut animalia herbis. Cauli
Abbreviated transcription (Latin):
mis in modũ palme. Est enĩ
arbor insigne uictorie ꝓcero¬
q ⁊ decore uirgulto duiturnis¬
q uestita fcondib ⁊ folia sua
sine ulla successione consuãs
hanc greci fenicem dicũt eo ꝙ
diu durat ex nõie illiꝰ auis
perhibet᷑. qd̾ dũ in młtis locis
nascatur. nõ in om̃ib fructꝰ
ꝑficit matitatẽ. freq̃nt̃ au¬
tem in egypto ⁊ syria ⁊ c̃. It̃¬

Expanded text:
mis in modum palmae hominis. Est enim arbor insigne victoriae, proceroque ac decoro virgulto, diuturnisque vestita frondibus, et folia sua sine ulla successione conservans. Hanc Graeci Phoenicem dicunt, quod diu durat, ex nomine avis illius perhibetur. Quae dum in multis locis nascatur, non in omnibus fructus perficit maturitatem: frequenter autem in Aegypto et Syria, fruct
Abbreviated transcription (Latin):
diffr̃a. qr oracula templa sit̃ẽ
uͥ oratur. unde et responsa dicũ¬
tur. delubra aut̃ templa fontes
habentia ad purificandos et
diluendos fideles. uñ ⁊ delub
a diluendo appellata. It̃ ĩ hysto.¬

Expanded text:
delubra. Oracula templa sunt ubi oratur, 53 unde et responsa redduntur. Delubra autem templa fontes habentia ad purificandos et abluendos fideles. Et inde delubra a diluendo appellata. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
rion astrũ ante tauri uestigia.
ab urina .i. ab inundatione a¬
quaꝵ. temꝑe enum hyemis
aboritꝰ. ⁊ mare ac t̾ras aqͥs
ac tempestatib turbat. hũc
latimi iugulum uocant qd sit
armatus gladio ⁊ stellarum
luce. terribilis ac clarissimus
in quo si effulgẽt om̃ĩa sere¬
nitas ꝓtenditur. si obscurata¬
sit huiꝰ acies tempestas cer¬
nitur immin̾e. Et nota qd̃¬

Expanded text:
itur, ante tauri uestigia ab urina id est ab inundatione aquarum. Tempore enim hiemis obortus mare et terras aquis ac tempestatibus turbat. Hunc Latini iuguarmatus ut gladius, et stellarum luce terribilis, atque clarissimus, in quo si effulgent omnia, serenitas portenditur; si obscuratur hujus acies, tempestas cernitur imminere. Hyad
Abbreviated transcription (Latin):
satto dicitur. qiͣ oris rat̾o
nam orare est loqui ⁊
dicere. Est aut̃ oratio contex¬
tus u̾boꝵ consensu. Contextꝰ
aut̾ sine sensu non est ora¬
tio. qr nõ est oris ratio. Itẽ¬

Expanded text:
ratio dicta quasi oris ratio. Nam orare est loqui et dicere. Est autem oratio contextus verborum cum sensu. Contextus autem sine sensu non est oratio, quia non est oris ratio.
Abbreviated transcription (Latin):
affc̃m indicans. sicut sũt in
mus heu. et cũ delectamͦ di¬
dicimus .o. rem magnã tñt
eñ dicimꝰ .o. qr nichil sig̾cat
it. sicut illd. qui dixĩt fr̃i suo
racha. Nam ⁊ hec int̾iectio eẽ
ꝓhibetꝰ. affcm̃ indignantis

Expanded text:
am significans: sicut sunt in mus, Heu! vel cum delectamur, Vadicimus, O rem magnam! tunc enim, O, nihil significat, it: sicut illud, Qui dixerit fratri suo, Racha . Nam et haec interjectio esse perhibetur, affectum indignantis
Abbreviated transcription (Latin):
uitis cuiꝰ subsidio uitis a frigore
⁊ ardore defenditꝰ atq adu̾sus
omnẽ iniurlam munitͤ qui
ideo alicui int̃tisus est ut ⁊ so¬
lem ad maturitatẽ fructꝰ ad¬
nititat ⁊ umbrã faciat. ⁊ dc̃s
pampinꝰ qd̃ a palmite depen¬

Expanded text:
uius subsidio vitis a frigore vel ardore defenditur atque adversus omnem iniuriam munitur. Qui ideo alicubi intercisus est, ut et solem ad maturitatem fructus admittat et umbram faciat. Et dictus pampinus quod de palmite pen
Abbreviated transcription (Latin):
siccamq papaueris ẽt̃. Tres
illi tͥbuunt sp̃es flos unius
albus. alteriꝰ rosens rubeus
pallensq minoris. flos est
haut uulgo dicũt agreste

Expanded text:
siccamque papaveris esse, tres illi tribuuut species: flos unius albus, alterius roseus, rubeus pallensque minoris Flos est, hanc vulgo dicunt agreste
Abbreviated transcription (Latin):
onager interpi a sinus ferus
on quippe greci asinũ uocãt
agrian ferum hos affrica ha¬
bet magnos ⁊ indomitos ⁊
in deserto uagantes. Singłi
aut̃ feminaꝵ gregibi pͥsunt
nascentib masculis delant ⁊
testiculos eoꝵ morsu detru¬
cant. Qd̃ cauentes mr̃es eos
in secreus locis occultant. hu¬

Expanded text:
Onager interpretatur asinus ferus. Ὄνον quippe Graeci asinum vocant: ἄγριον ferum. Hos Africa habet magnos et indomitos et in deserto vagantes. Singuli autem feminarum gregibus praesunt. Nascentibus masculis zelant et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres eos in secretis locis occultant.