comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nec ꝓfessione discrepent nec habi¬
tu. Nam coherere. ⁊ coniunginon
possunt quib ⁊ studia ⁊ uota sunt¬
ticamrẽ. aũplarcalem procuratiõe
ad ministrandam eligit aut si testi¬
monio ychonomi gubnandam non¬
credidĩt. uere ut contentor canonũ

Expanded text:
nec professione nec habitu. Nam coherceri et coniungi non possunt, quibus studia et vota divesticam rem ad laicalem procurationeadministrandam elegerit, aut sine testimonio oeconomi gubernandam crediderit, vere ut contemptor canonum,
Abbreviated transcription (Latin):
ue sunt ebmosine: una
cordis. aliapetuniȩ. Elimosinacor¬
disẽ climittẽ a quolesuis es. Nãdare aliꝗͥ
indigenti. aliquãdoqueriᷤᷤ⁊ non habes
rectitudine. seuĩtatis. nec ylus rectitudi¬
nissine mansue tadine inp̃latis debent
inueniri. ꝑ cussores ergo qui pmissis aue¬
toritatib. ab ep̃aliofficio remouentim
ñquilibet corꝑalit flagellantes. s p̃ter¬
missa mansuetudine. ad ub̃a sẽꝑ ꝑati in¬
telligendi sunt. Qmꝑflagella nonui¬
tia corrigere. s timeiͣ appetunt: quib:

Expanded text:
e sunt eleemosynae, una cordis, altera pecuniae. Eleemosyna cordis est dimittere ei, aquo laesus es. Nam dare aliquid indigenti aliquando quaeris, et non habes; rectitudine severitatis, nec zelus rectitudinis sine mansuetudine in praelatis debet inveniri. Percussores ergo, qui praemissis auctoritatibus ab episcopali officio removentur, non quilibet corporaliter flagellantes, sed praetermissa mansuetudine ad verbera semper parati intelligendi sunt, qui per flagella non vitia corrigere, sed timeri appetunt; q
Abbreviated transcription (Latin):
uectisunt. Recte igit᷑ uisũe decet᷑o
nichiltale fien. Nã ⁊ tp̃e opus ẽ ut
sit catecuminus. ⁊ post baptisiũ mł¬
ta ꝓbatione indiget. Euidens nãq
ẽ apłicũ p̃ceptũ dicens. Non eophitũ
diciũ. ⁊ inlaqueũ diaboli. Si uerop̃¬
cedente tpr̃e mortale aliquod pecc̃m¬
cõmiserit. ⁊ ꝯuictus duob uł tribus
testib fuit cẽssabit a cło quihꝰ moĩ ẽ.
Si quis uero p̃t̃ hec fecit. tamquã ccͣia¬

Expanded text:
vecti sunt, recte igitur visum est de caetero nihil tale fieri; nam et tempore opus est ut sit catechumenus, et post baptismum multa probatione indiget. Evidens namque est apostolicum praeceptum dicens: Non neophytum, incidat et laqueum diaboli. Si vero praecedente tempore mortale aliquid admiserit, et convictus duobus vel tribus testibus fuerit, cessabit a clero qui hujusmodi est; si quis vero praeter haec facit, tanquam c
Abbreviated transcription (Latin):
urbat acum̃ legentiũ. ⁊ defice cog̃.
quiã legendis scłarib libriᷤ omi mõiᷤ
esturat ꝓhibendo̾. In quib siqua inuẽ¬
tasunt utilia. quaĩ sua sumẽ licet. alio¬
quin moyses ⁊ damel sapientia ⁊ littͣs
egyptioꝵ chaldeoꝵq ñ paterentua
erudiri quoꝵ tam̃ suꝑstitiones simal
⁊ delitias horrebant. nec ipse magister
turiꝰ inclidiss. ut dicti. ¶ Cur gͦle
g ꝓhibeñ que tãrationabilit legẽda
ꝓbant᷑: S sclares litt̾̃is quidã legunt
ad uoluptatẽ. poetaꝵ figmentis. ⁊ ũbo¬
rũ ornatu delectati. quidã ũo aderudi¬
tiones eas a discunt. ut errores gentiliũ
legendo detestent᷑. ⁊ utilia que ineiᷤm
ueniunt adusũ sacre eruditioniᷤᷤ leuo¬
ti imũtant. Tales laudabilit̃ scłares lit¬
S quia contra epłe officiũ ꝓlectione.¬

Expanded text:
urbat acumen legencium et deficere cogit, qui eos a legendis secularibus libris omnimodis estimat prohibendos, in quibus si qua inventa sunt utilia, quasi sua sumere licet. Alioquin Moyses et Daniel sapiencia et litteris Egipciorum Caldeorumque non paterentur erudiri, quorum tamen supersticiones simul et delicias horrebant. Nec ipse magister turis indidisset vel dictis, suppleabiliter legenda probantur? Sed saeculares literas quidam legunt ad voluptatem, poetarum figmentis et verborum ornatu delectati; quidam vero ad eruditionem eas addiscunt, ut errores gentilium legendo detestentur, et utilia, quae in eis invenerint, ad usum sacrae eruditionis devote convertant. Tales laudabiliter saeculares litsed quia contra episcopale officium pro
Abbreviated transcription (Latin):
paganus sepultus ẽ. ñlicet conse¬
crari neq missas in ea celebrare. sed
iactare foras. ⁊ mundari oportet. It̃.
cclam inquã
sepeliunt᷑. scĩficare ñ licet. s si apta
uidet᷑ ad conserrandũ inde enulsiscor¬
ꝑib. ⁊ rãsis parietib. uł tignis eiu
loci re edificetur. Sed sihet cͣsecrata
prius fui̾t. missas in ea celebrarelie
tñsifideles fuert̃ qui in ea sepulti sut᷑.¬
Suꝑ morum̃ta
incẽpusnoͣn distribuantur mistĩa.

Expanded text:
paganus sepultus est, non liceat consecrari neque in ea missas celebrare; sed jactare foras, et mundari oportet. CAP. a in qua sepeliuntur, sanctificare non licet; sed si apta videtur ad consecrandam, inde evulsis corporibus, et rasis parietibus vel tignis ejus loci, reaedificetur. Sed si haec consecrata ante fuerit, missas in ea celebrare licet; si tamen fideles fuerint qui in ea sepulti sunt.Super monumenta in campo non distribuantur mysteria.
Abbreviated transcription (Latin):
occupatũ. Que audita ñ crederẽ. nͥħ
accusationũ tuarũ ex ꝑim̃tis apꝓbarẽ.
Nã quia nequaquã lectionistudeas. ne.¬
qua quã exortationi iniugiles. s ipsũ
quoq usũ ecłastici ordinis ignores ħẽ
intestimoniũ qd̃ eis sub quib espõituᷤ¬
nitas in suis epłs laudat. S tñsciendũ
ẽ quiatẽ ex caitate uãcit̃. pdeunt. cũ
meis milla ab senͣtiũ uita mordet᷑. nul¬
lus exirrisione rep̃hendit᷑. nec ineis ina¬
nes scłaiũ negotioꝵ fabule. s ũba sacre
lectionis audiunt᷑. cũ ñ plusquã neceẽ

Expanded text:
patum. Quae audita non crederem, nisi haec actionum tuarum experimentis approbarem. Nam quia nequaquam lectioni studeas, nequaquam exhortationi invigiles, sed ipsum quoque usum ecclesiastici ordinis ignores, hoc est in testimonium, quod eis, sub quibus es positunitas in suis epistolis laudat. Sed tamen sciendum est, quia tunc ex caritate veraciter prodeunt, quum in eis nulla absentium vita mordetur, nullus ex irrisione reprehenditur, nec in eis inanes saecularium negotiorum fabulae, sed verba sacrae lectionis audiuntur; quum non plus, quam necesse
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpturas nonita intelligit ut reiiũtaᷤᷤ
Rep̃bendunt᷑ ep̃i. quifi¬
lios suo ᷤᷤ secularib littĩs erudiunt :

Expanded text:
scripturas non ita intelligit, ut rei veritas rehenduntur episcopi, qui filios suos saecularibus crudiunt
Abbreviated transcription (Latin):
briant᷑. qui scͥpturas sc̃is male intel¬
ligunt.atq ꝑũtunt. Sicera. quiab
diculis que ñtã uincła sunt appellãda
quĩ fantasmata .i. umbre quedã. ⁊ ima¬
gines que cito pereunt. ⁊ soluut̃. Idẽ¬

Expanded text:
briantur, quando scripturas sanctas male intelligunt atque pervertunt: sicera, quandodiculis quae non tam vincula sunt appellanda quam phasmata, id est umbrae quaedam et imagines, quae cito pereunt atque solvuntur. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiam quãgratis inꝑtiri debuit.
acceptione pecunie uendit. Bonis
tem nonuistitiȩ defensio. sed amor
premiis. ꝓuocat. Quib si spes nũmi
subtrabitur. confestim aiuistitiȩ con¬
fessione recedunt. Acceptionũ
suas ab om̃munere in excelsis ha¬

Expanded text:
justitiam, quam gratis impertiri debuit, acceptione pecuniae vendit. Bonis tem non justitiae defensio, sed amor praemii provocat; quibus si spes nummi subtrahitur, confestim a justitiae defensione recedunt: Acceptio numsuas ab omni munere, iste in excelsis ha
Abbreviated transcription (Latin):
rogatus. Altm ht̃ inmumidia. ille uel il¬
le. qͦsiam nec nõiare: sufficimus. Circuit
ergo aliquisemere colũbam. unusesq
laudat. p̃positũsuũ q̃d uendit. ⁊c. Ee¬
one agens. innoĩe columbe scĩsp̃s uen¬
ditionẽ uł ẽptionem accip̃. sicut ⁊ om̃s
huius euangłici capłi tractatores. Pensã¬
dumuero ẽ qua pena mulctẽt᷑. qui iamdõ
⁊ eccłĩȩ sue oblatauendt̃ ut emunt. sicum
flagellis adĩtẽplo eiectisunt: quiq̃ dõ erãt
offerenda uendebant. uł emebant:. sic
de offerendoꝵ uenditorib uel¬
ẽptorib dictum ẽ: uos fecistis do¬
mũ patris mei domũ negotiatio¬
nis. ⁊ spelumcã latronũ. quid dicet᷑
obiciat mĩto hoc dñm tamacceꝵ¬
plũ distrahant᷑. attende suꝑius au-¬
gustinũ nõd̾t̃minantẽ locũ uen¬
ditionis. uł ẽptionis p̃positorum.
s tantũ indiffinĩte dicentem.
Circuit aliquis emere columbao.
Unus quisq p̃positũ suũlaudat.
q̃d uendit. Non adiciens intemplũ

Expanded text:
Rogatus, alterum habent in Numidia illi et illi, quos jam nec nominare sufficimus. Circuit ergo aliquis emere columbam; unusquisque laudat praepositum suum, quod vendit, etc. Ecns, in nomine columbae sancti Spiritus venditionem vel emptionem accipit, sicut et omnes hujus evangelici capituli tractatores. Pensandum vero est qua poena multentur qui jam Deo et Ecclesiae suae oblata vendunt vel emunt, si cum flagellis a Dei templo ejecti sunt, qui quae Deo erant offerenda vendebant vel emebant. Si de offerendoruVos fecistis domum patris mei domum negotiationis et speluncam latronum: quid dicetur objiciat, merito hoc Dominum tam acerplum distrahuntur, attende superius Augustini non determinantem locum venditionis vel emptionis propositorum, sed tantum indefinite dicentem: « Circumit aliquis emere columbam? » unusquisque propositum suum laudat quod vendit, non adjiciens, in templo
Abbreviated transcription (Latin):
onfurem ⁊ latronẽ qualẽ gistardũ ẽt
sentimus in annetica sede. qui ui uentᷤ
qd non licuit locũ ñtimuit usur pare. pro
cuiuscũq muñs donis ultra debes defen¬
son licit ep̃o ecclam suam dinit tere.
Ticut uir non debet adulterare uxorẽ
non licet dimit tere: uirũsuũ ut alt̾ise ui¬
uente eo matrimomosociet. aut eũ adul¬
teret. licet fornicatus sit uir eius. s uix¬
ta apłm. aut uiro suo debet reconciliaĩ.
aut manere innupta. ita eccłie. nonlic
dimittere ep̃msuũ. aut se abeo seg̃gare.
ut alt̾in uiuente eo accipiat. s aut ipsũ
habeat. aut innupta maneat .i. alt̾m ep̃m¬
suo uiuente non accipiat. ne aut fornica¬
tionis aut ad ultͣi crimen incurrat. Siuͦ

Expanded text:
on furem, nec latronem, qualem Gillandum esse sentimus in Nannetica sede, qui viventis quod non licuit locum non timuit usurpare, pro cujuscunque muneris donis ultra debes defenscopo ecclesiam suam dimittere. icut vir non debet adulterare uxorem non licet dimittere virum suum, ut alteri, vivente eo, matrimonio se societ, ut eum adulteret, licet fornicatus sit vir ejus, sed juxta Apostolum, aut viro suo debet reconciliari, aut manere innupta: ita Ecclesiae non licet dimittere episcopum suum, aut ab eo se segregare, ut alterum eo vivente accipiat: sed aut ipsum habeat, aut innupta maneat, id est, suo vivente non accipiat, ne fornicationis aut adulterii crimen incurrat. Si ve
Abbreviated transcription (Latin):
cłam suam docere. eamq prudent̃ regẽ.
⁊ amare ut auitns se abstineat. ⁊ salutẽ
consequi possit et̃nã. ⁊ illa cũ tanta reneͣn¬
tia. eius doctrinã debet suscipere. eũq
amare. ⁊ diligere. ut legatumdĩ. ⁊ p̃conẽ¬

Expanded text:
enter regere et admonere, ut a vitiis se abstineat et salutem consequi possit aeternam. Et illa cum tanta reverentia eius doctrinam debet suscipere eumque amare et diligere ut legatum Dei et praecone
Abbreviated transcription (Latin):
ille qui egrotat aliũ sibi substitui ñ rogat.
Cet̾m qñ aliquis uł senectute: uł infirmi¬
tate grauatus. susceptũ officium ãminis¬
trare nonualet. Si aliũ sibi. substiti peti¬
erit. rationabilit̃ ficripo̾t. Vnde in eodẽ
capitulosequit᷑. Sĩ uõ idem ioħs fortãse.
ꝓ molestiasua petierit. ut ab episeopiibo¬
nore debeat uacare. eo petitionẽ scͥpto
mus. ¶ Ninc etũ beatus augustinꝰ
ep̃osuo nondũ de functo. s senectute ꝗͣ¬
uato. cathedram ep̃alem suscepit. Unde
non tamsuccessit quam acces sit.

Expanded text:
gat. Ceterum, quando aliquis vel senectute, vel infirmitate gravatus susceptum officium administrare non valet, si alium sibi substitui petierit, rationabiliter fieri potest. Unde in eodem capitulo sequitur: Si vero idem Joannes fortasse pro molestia sua petierit, ut ab episcopi honore debeat vacare, eo petitionem scripto mus. Hinc etiam B. Augustinus episcopo suo nondum defuncto, sed senectute gravato, cathedram episcopalem suscepit. Unde non tam successit quam accessit.
Abbreviated transcription (Latin):
uerit᷑ de illis qui ordinant̃ abcis
quos non ꝯstat fuisse epõs ansint itm̃
consecrandi annon: Quoduerocon¬
secrandi ñsint. ꝓbat̃ aucboĩtate. ggi.
qui scͥbens ioħi ep̃o rauennati ait.¬

Expanded text:
eritur de illis, qui ordinantur ab his, quos non constat fuisse episcopos, an sint iterum consecrandi, an non? Quod vero consecrandi non sint, probatur auctoritate Gregorii, qui scribens Joanni Ravennati
Abbreviated transcription (Latin):
cliãconus cognoscens uerãcatholieã
⁊ apłicã fidem. anathematigo ome
heresin. p̃cipue eã dequa actenus
infamatussũ. que astruere conatur
pãnẽ ⁊ uinũ que in altari ponunt᷑. pꝰ
ꝯseerationẽ. solũmõ sacramentum
⁊ ñuerũ corpus. ⁊ sanguinẽ dm̃ nr̃i
iħuxp̃i ẽẽ. non posse sensualit. rsi ĩ
solosacramento manib saẽdotuo
tractai. uł frãtigi. aut fidelib dentib
atteri. Consentio aut̃ scẽ romane
fidẽ metenere. quãdñs ⁊ uenerabib
panẽ ⁊ uinũ que maltari ponuntur.
post consecrationẽ ñ solũ sac̾m̃tum
sed ĩuerũ corpusᷤ. ⁊ sanguinẽ dr̃nr̃i¬
sed inuitate. manib sac̃dotũ tͣctari
hanc fidem uenerint. cũdogmatibus
⁊ sectatorib suis et̃no anathemate
dignosẽt pronuntio. qd si ego ipse a¬
liquando contrahee aliquid sentire
factã. misit pp̃nacholaus ꝑurbes ita¬
lie iermanie. gallie.⁊ ad quecũꝙ lo
tuit. ut eccłie que pruis doluerant

Expanded text:
s diaconus, cognoscens veram, catholicam et apostolicam fidem, anathematizo omnem haeresin, praecipue eam, de qua hactenus infamatus sum, quae astruere conatur panem et vinum quae in altari ponuntur, post consecrationem solummodo sacramentum et non verum corpus et sanguini esse, et non posse sensualiter, nisi in solo sacramento manibus sacerdotum tractari vel frangi, aut fidelium dentibus atteri. Consentio autem sanctae Romanae fidem tenere quam dominus et uenerabilis panem et uinum que in altare ponuntur post consecrationem non solum sacramentum, sed etiam uerum corpussed in veritate manibus sacerdotum tractari,hanc fidem venerint, cum dogmatibus et sectatoribus suis aeterno anathemate dignos esse pronuncio. Quod si ego ipse aliquando contra haec aliquid sentire factam misit Papa Nicolaus per urbes Italiae, Germaniae, Galliae, et ad quaecunque loca tuit, ut ecclesiae, quae prius doluerant
Abbreviated transcription (Latin):
plenius fieri potit. si auctoreᷤᷤ sce¬
lerum adclementissimũ principẽ
cdirigantur. ⁊ maxime eccłiȩ aqui¬
le gensis inuasos qui ⁊ scismate. ⁊ ĩ
eo maledictus. nechonorem ep̃i po¬
terit obtinere. nec meritum. Item

Expanded text:
plenius fieri poterit, si auctores sceplenius fieri poterit, si auctores scelerum ad clementissimum principem dirigantur, et maxime ecclesiae Aquileiensis invasor, qui et in schismate, et in eo maledictus, nec honorem episcopi poterit retinere, nec meritum. C.
Abbreviated transcription (Latin):
runt nonfiĩt uindieta cõ pressum.
q̃d inminorib ualeat. puniri ambi¬
gi ultra non debet. Exercere igitur
intalib debitam auctoritatẽ.⁊ ne ei
amplius talia cõmittendi crescat speᷤ.¬
ur̃is cobertionib reprimant᷑. a
si quidẽ dĩnuitu ⁊̃ contrauos talia p̃¬
sũpserunt. ut talia uobiᷤ corrigenti¬
b abeorũ scelers alios possetis dõ ꝓ¬
pitiante munire. Quales aũt sunt
qui eccłãm fugiutit. eufrasii uossce¬
lera que ds ampluis occulta ẽẽ noluit.
euident̃ informant. qui in bõicidio
⁊̃ ipsius iundicte abstulit modum.
quiasi ad ult̾iũ punias. non remam
inquo udicet᷑ incestus. si incestuoso
ingeras penã. inultum erim̃ adulti
remanebit. Ecce de quo tolle¬
gio sunt. qui quantũ adsuꝑbiã
suam in uiriam uobis inferre mo¬
litisunt. ⁊ quantum ad ꝓuidentiã
đi inpollutos uos eccłiȩ seruauer̃.
Auferte tales abilla prouincia. u¬
timinioblata uobis ado opprimen¬
di ꝑfidos occasione. Quodtune

Expanded text:
runt, non fuerit vindicta compressum, quod in minoribus non valeant puniri, ambigi ultra non debet. Exercete igitur in talibus debitam auctoritatem, et, ne eis amplius talia committendi sptris coercitionibus reprimantur. Ad hoc siquidem Dei nutu etiam contra vos talia praesumserunt, ut talia vobis corrigentibus ab eodem scelere alios possitis, Deo propitiante, munire. Quales autem sint qui Ecclesiam fugiunt, Eufrasii vos scelera quae amplius occulta Deus esse noluit evidenter informant, qui in homicidio etiam ipsius vindictae abstulit modum, quia, si adulterium punias, non remanet in quo vindicetur incestus. Si incestuoso ingeras poenam, inultum crimen adulterii remanebit. Ecce, de quo collegio sunt qui, quantum ad superbiam suam, injuriam vobis inferre moliti sunt, et, quantum ad providentiam Dei, impollutos vos Ecclesiae servaverunt. Auferte tales ab ista provincia, utimini oblata vobis a Deo opprimendi perfidos occasione. Quod tunc
Abbreviated transcription (Latin):
litteras excellentiȩ ur̃e de in inria
quidẽ quãuobi iniquorum hõinũ
p̃sũptio ingessit ualde doluimus.
s quiascimus occulto dĩ udicio ani¬
mam urãm.⁊ si ꝑ aliorum iniquitatẽ¬
ac suꝑbiam a contaminatione sciͦma¬
tis custoditam egimus omĩ potentidõ
grãs. qui etiã demalis hõinũ actibus
bona oꝑari consueuit. Nec enĩ sine
ad hoc usq ꝓsilirent. ut suam diuisi¬
onem catholicam eẽ credentes eccłam
ti catholice quã diligitis ẜ uariuos
contigisset eccłie. Quamuis igitinr
nolite tam̃ inpunitã presũptionẽ

Expanded text:
litteras excellentiae vestrae, de injuria quidem, quam vobis iniquorum hominum praesumtio ingessit, valde doluimus. Sed quia scimus, occulto Dei judicio animam vestram, etsi per aliorum iniquitatem et superbiam, a contaminatione schismatis custoditam, egimus omnipotenti Deo gratias, qui etiam de malis hominum actibus bona operari consuevit. Nec enim sine ad hoc usque prosilirent, ut suam divisionem catholicam esse credentes aecclesiam, ti, catholicae, quam diligitis, servari vos contigisset Ecclesiae. Quamvis igitur nolite tamen impunitam praesumtionem
Abbreviated transcription (Latin):
uł moriginali peccato dãpnai. quã
penã peccõ debitã. post eiusdem
missionẽ excipere. Auctoritates
uero contrarias sibi. assert̾ores huius
sentñtiȩ ita de t̾minant. peccãdimis¬
tanto grauius punietur. quãto mãg̾
benignitate dĩ abusuᷤ. singulorũ
remissiom accepte. ingratus ext̾itit.¬

Expanded text:
in originali peccato damnari, quam poenam peccato debitam post ejusdem remissionem excipere. Auctoritates vero sibi contrarias assertores hujus sententiae ita determinant: peccata dimistanto gravius punietur, quanto magis benignitate Dei abusus singulorum remissionis acceptae ingratus ex
Abbreviated transcription (Latin):
uñ remutãri ꝯfidat. Anxiet᷑ ⁊ doleit
qd̃ mõ effugien ᷤᷤ de p̃tͣitis penam. miẜ
ñ ĩde expectet głam. Cuius om̃e tp̃s
non omĩo timuit. In boc enĩ quiꝰq
peccator fit. culpabilior quo ẽ deo
acceptior. Idõ enĩ plus pecciuit adam
quia om̃ibono habundauit. Et aã a¬
lio mõ offendens inuno reus ẽ om̃aũ.
ꝗa om̃is uairtus patit᷑ detrim̃tũ ab uno
uitio. Nam siqus cadit inauaritam
largitatẽ destruit ⁊ ⁊̃ castitatem ii¬
morauit. Amore em̃ pecunis. uł ui¬
olaret castitatem. uł saltẽ minus a
titas inẽ. ut nolit eadẽ ꝑdere tañtũ
saltẽ minori gaudio. minori affecti
one. tuetͣ eam. ubi uidet inde ꝓcedẽ
dapnũ pecumne. sicq ⁊ inaliis. que ⁊¬
si non expellant᷑. tñ ꝑceptione uniꝰ

Expanded text:
unde remunerari confidat. Anxietur et doleat unde remunerari confidat. Anxietur et doleat quod modo effugiens de praeteritis poenam, miser non inde exspectet gloriam: cujus omne tempus omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Etiam alio modo offendens in uno, reus est omnium: quia omnis virtus detrimentum patitur ab uno vitio. Nam si quis cadit in avaritiam, largitatem destruit, et castitatem minoravit. Amore enim pecuniae vel violaret castitatem, vel saltem minus amtitas inest, ut nolit eam perdere: saltem minori gaudio, minori affectu tuetur eam, ubi videt inde procedere damnum pecuniae. Sicque et in aliis quae etiamsi non expellan
Abbreviated transcription (Latin):
tia. inurietate ꝑsonȩ.⁊ quali hoc
fecĩt tẽptatione. ⁊ in ipsiusuutii mł¬
tiplici executione. Oportet emĩpe¬
niters forncatitem. scðm excellen¬
tiã suistatus. aut officii. aut ẜ mo¬
nem suã ꝑ egit. si in loc̃o sacrato. aũ
si intp̃r orationi constit᷑utom. ut
tus fuĩt inpugnatione. Sunt quiñ
solum ñuincunt᷑. s ultro se peccato
offerunit. Nee expectint teptationẽ
sed p̃uemint uoluptatẽ. ⁊ ꝑtractet
secũ quã multiplci actione uitu̾ de¬
lect. abilit̃ pecciuut. Or̃s istauarietaᷤᷤ
cõfitenda ẽ ⁊ de flenda. ut cũ cogno¬
uit q̃d pecextũ ẽ multũ. cito inueni¬
at dm̃ ꝓpitiũ. In cognoscendo augm̃¬
tũ pecẽ. inuenit se: cuius etatis fuit.
cuius sapientis. ⁊ ordinis. ⁊ statũ õem¬
altͣius ñ pec̃c̾antis. In moret̃ insingłis
istis. ⁊ sentiae modũ crimira ᷤᷤ purginꝰ
lacrimiᷤ omẽm qualitatẽ uitii. defle¬
at uirtutem qua interim caruit. Dolẽ¬
niã. dolere tm̃ po̾t quia promeruit

Expanded text:
tia, in varietate personae, et quali hoc fecerit tentatione, et in ipsius vitii multiplici exsecutione. Oportet enim poenitere fornicantem secundum excellentiam sui status aut officii, et secundum monem suam peregit, si in loco sacro, aut si in tempore orationi constituto, aut, tus fuerit impugnatione. Sunt enim qui non solum non vincuntur, sed ultro se peccato offerunt; nec expectant tentationem, sed praeveniunt voluptatem. Et pertractet secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccavit. Omnis ista varietas confitenda est et deflenda, ut cum cognoverit quod peccatum est, cito inveniat Deum sibi propitium. In cognoscendo augmentum peccati, inveniat cujus aetatis fuerit, cujus sapientiae et ordinis. Immoreccantis. Immoretur in singulis istis, et sentiat modum criminis: purgans lacrymis omnem qualitatem vitii, defleat virtutem qua interim caruit. Dolenniam, dolere tamen potest quia non promeruit
Abbreviated transcription (Latin):
alii manifestanda conseruant. qd ẽ
quã uã delȩctat penitentia. ñ pͥus
Ad dñi corp̾us accedat. quã cõfortͣ
bõna conscientua. Sed in hac seꝑatio¬
inignẽ. Doleat q̃d nondũ audcat
sumẽ quẽ multũ desidãt cibum
salutarẽ. Isti sunt digni fructuꝰ pe¬
nnitentiȩ animã captiuã elaqueantẽ
⁊ in lib̾tatẽ ẜuantes. Cohibeat se
p̃tãta aludis aspectaculis scłi. qui ꝑ¬
fectã uult consequigram remissioĩs.
Nã din̾a sise cohibuisset. si intrasuo
remanisiss ab extraneo raptore cor¬
caueat. ⁊ cohibeat se anima. que sepe
uł semel raptaẽ. ⁊ corrupta. Timeat
iã docta expimento. qd ignorauit
uirgo. Eligat quẽ imitet᷑. ñ sequat᷑
a se nonelongat. ł audat enĩ ⁊ amat. qͣs
digne fructificare nonignorat. Que¬
rat fructus dignos.⁊ si nondigno̾ pe¬
nitũtiȩ. Sunt etũ digni fructus. qñ¬

Expanded text:
alii manifestanda conservant; quod equem vera delectat poenitentia, non prius ad Domini corpus accedat, quam confortet bona conscientia. Sed in hac separatioin ignem. Gemat quod nondum audet sumere quem multum desiderabat cibum salutarem. Isti sunt digni fructus poenitentiae, animam captivam elaqueantes, et in libertatem servantes. Cohibeat se praeterea a ludis, a spectaculis saeculi, qui perfectam vult consequi gratiam remissionis. Nam Dina si se cohibuisset, si inter suos remansisset, ab extraneo raptore corcaveat et cohibeat se anima quae saepe vel semel rapta est et corrupta: timeat jam docta experimento, quod ignorat virgo. Eligat quem imitetur, non sequatur tem a se non elongat; laudat enim et amat quos digne fructificare non ignorat. Quaerat fructus dignos, etsi non dignos poenitentiae. Sunt enim digni fructus
Abbreviated transcription (Latin):
duob moĩs appellant᷑. Dicuntur
filudĩ participatione bereditatis
eterne. sicut iobsait in euangłio.
Quot quot crediderunt in eum de¬
dit eis potestatem filios dĩ fieri. Et

Expanded text:
duobus modis appellantur. Dicuntur filii Dei participatione haereditatis aeternae, sicut Joannes ait in evangelio: Quotquot crediderunt in eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri. Et
Abbreviated transcription (Latin):
debet. in mortalis futurus. que facẽt
ꝓclifferenda morte moriturus. Sẽꝑ
dep̃cetur dm̃ certus de uenia. ꝗ
om̃ĩb mons.⁊ siñtedio dubius rog
potestatem t̃renã. Abstineat ãmłtis
licitis qui in lib̃tate arbitrii cõmisit
illicitas. sẽꝑofferat dõ mentem.
cordis contritionẽ. de inde. ⁊ quod
põt de possessione: Tunc q̃d offerat
securus offerat. Respexit dñsad a
abel quã ad munã. Sumens enĩ m̃tẽ
quã cognõuit humilẽ ⁊ purĩ. remu¬
naͣuit eiꝰ largitatis munã. Ad cayn
uõ ñ respexit neq ad eius munera.
eius munã ñ suscepit. Inuidicio ita¬
ꝙ cordis considandaẽ. elemosinatri¬
buentis. nec iam ꝯsidãndum ẽ qua¬
tũ. s quia mente qua affectionedat
q̃d po̾t. Uidua em̃ duob q̃habu̾at¬
minutis largaplus om̃ib posuit.
Quĩ igit᷑ peccata sua redimere uult¬
tp̃aliũ oblatione. caueat prius offe¬

Expanded text:
quae faceret pro differenda morte moriturus. Semper deprecetur Deum, certus de venia, qui omnibus modis et sine taedio dubius rogaret potestatem terrenam. Abstineat a multis licitis qui per libertatem arbitrii commisit illicita. Semper offerat Deo mentem, et cordis contritionem, et deinde quod potest de possessione; tunc quod offert securus offerat. Respexit enim DomiAbel, quam ad munera. Sumens enim mentem, quam cognovit humilem et puram, remuneravit ejus largitatis munera. Ad Cain vero non respexit, nec ad ejus munera. ejus munera non recepit. In judicio itaque cordis consideranda est eleemosyna tribuentis. Nec jam considerandum est quantum, sed qua mente, qua affectione dat quod potest. Vidua enim duobus quae habueratminutis larga , plus omnibus misit. Qui igitur vult peccata sua redimere temporalium oblatione, caveat ut pr
Abbreviated transcription (Latin):
tisunt inme. Ego aũt tm̃ redẽmi
eos. ⁊ ipsi locuti sunt ec̃ me merdacra.
Et ñclamauerunt adme incorde suo
sed ullulabant incubilib suis. Suꝑ
triticũ ⁊ uinũ ruminabant. ⁊ recesser̃
ame. Et ego erudiueos. ⁊ conforta¬
ui brachiaeorũ.⁊ in me cog̾itauert̃.
malitiam. Reu̾sisu̾nt ut eẽnt absq
uigo. factisunt quãi arcus dolosus. Ca¬
dent ingladio principes eõrũ a furge
suros p̃dicit. Sed ꝑcundem ꝓpbam
contra dñsse facere ostendit dicens.
Ne forte dicant in cordib suis. om̃e
malittã eorũ merecordatũ. nc̃ cͥcũde¬
derunt eos ad inuentiones sue corã qu
miant᷑ ne cogitent qd prouctibus
inp̃senti promalitus suis quas inuene¬
runt cͥcũdati sunt pena. ⁊ mala corũ
peccã contradm̃ causari. cũ anticpᷤ

Expanded text:
ti sunt in me. Et ego redemi eos, et ipsi locuti sunt contra me mendacia, et non clamaverunt ad me in corde suo, sed ululabant in cubilibus suis; super triticum et vinum ruminabant, et recesserunt a me, et ego erudivi eos, et confortavi brachia eorum, et in me cogitaverunt malitiam; reversi sunt, ut essent absque jugo; facti sunt quasi arcus dolosus; cadent in gladio principes eorusuros praedicit. Sed per eundem Prophetam contra Dominus se facere ostendit, dicens: C. XXI. Ne forte dicant in cordibus suis, omnem malitiam eorum me recordatum, nunc circumdederunniantur, ne cogitent, quod pro veteribus t in praesenti, pro malitiis suis, quas invenerunt, circumdati sunt poena, et mala eorum peccata contra Deum causari, quum antiquis
Abbreviated transcription (Latin):
nã ad nõ eos receptũros ostendit..
Porro quiꝑ. ppham dixit. Si au̾t̾it
se iustus aiustitiasua. ⁊ ẽ. ip̃ ꝑeundt̃
ꝓpħam p̃misit dicens. Si impu̾s
egerit penitñtiã ab om̃ib peccatiᷤss̃
que oꝑatus ẽ. ⁊ custodierit precepta

Expanded text:
iam a Domino eos recepturos ostendit. Porro, qui per Prophetam dixit: Si averterit se justus a justitia sua, ipse per eundem Prophetam promisit dicens: Si impius egerit poenitentiam ab omnibus peccatis suis, quae operatus est, et custodierit universa
Abbreviated transcription (Latin):
patit̃. E Sedhis anctẽritatib
dõcent᷑ filii ab originak ꝑeccato ex¬
piati. s̃ idõpuniendi. quã patres pec¬
cauerunt. s idõ peccita patrũ in eos
rechae quir corũculpã secuntur. Sic
⁊ bom que propeccato moriunt᷑.
ẽ ⁊̃ illud aũg inlibio psalmorũ. Si
iudas teneret ad optionẽ. ⁊c̃. Sic ⁊̃ xil¬
lud gͥgͥ. inmoralib intelligit᷑. Quid
ẽ qõ clicit᷑. reddis inquitatẽ patris in
filios. ⁊c̃. Illis nãꝙ parentũ iniꝗtas
recddit᷑. qui ꝓptĩ punuunt᷑. quia inra¬
dice traerunt. amaritudinẽ. peccati
Illis aũt ñ recididicit᷑. iti quib mĩtosu¬
e iniquititis. feuniscunt pecc̃i pa
nõ rentis. Sic̃ ergo hõa que peccato mo¬
riunt᷑. ꝑ penitñtiã reuiuiscunt ad p̃¬
iniũ. Sic ⁊ mala que ꝑ penitñtiam.
delent᷑. reuiuiscunt ad supplicium.
Unde. ꝓpħa exꝑsona penitentis de¬
lipeccito se mundatũ cognoscers. tñ
adult̃io ⁊ hoĩcidio qd cõmiserat illod

Expanded text:
atian. Sed his auctoritatibus docentur filii, ab originali peccato expiati, non ideo puniendi, quia patres peccaverunt, sed ideo peccata patrum in eos redire quia eorum culpam sequuntur. Sic et bona, quae peccato moriuntur, est et illud Augustini in libro Psalmorum: Si Judas teneret adoptionem, etc. Sic et illud Gregorii in Moralibus intelligitur: Quid est quod dicitur: « Reddis iniquitatem patrum in filios, etc. » Illis namque parentum iniquitas redditur, qui propterea puniuntur, quia in radice traxerunt amaritudinem peccati. Illis autem non redditur, in quibus merito suae iniquitatis non reviviscunt peccata parentis. Sicut ergo bona, quae peccato moriuntur, per poenitentiam reviviscunt ad praemium: sic et mala, quae per poenitentiam delentur, reviviscunt ad supplicium. Unde Propheta ex persona poenitentis deli peccato se mundatum cognosceret, tamen adulterio et homicidio, quod commiserat, illud
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa mortui priorabona significat:
que ꝑsequens peccatũ erant moa¬
tua. quia hii peccando pͥora irritafe¬
cerunt. Hec sicut peccando fia̾nt ir¬
rita. ita ꝑpenitentiã reui uiscunt. ⁊
dẽe incipunt. ⁊̃ illa que pecertis in¬

Expanded text:
ans, priora bona significat, quae per sequens peccatum erant mortua, quia hi peccando priora bona irrita fecerunt. Haec sicut peccando fiunt irrita, ita per poenitentiam reviviscunt, et desse incipiunt. Similite
Abbreviated transcription (Latin):
tritione malorũ nulla debet ẽe fidu¬
quippe sacculo aliunde exit. qd ali¬
unde mittirur. quia indiscrete m̃tes
mercedẽ que exbono acquiritur.
ñ aspicunt. quõ ex malo oꝑe ꝑdat᷑.¬

Expanded text:
tratione malorum nulla debet esse fiduciquippe sacculo aliunde exit quod aliunde immittitur, quia indiscretae mentes mercedem, quae ex bono opere acquiritur, non adspiciunt, quomodo ex malo ope
Abbreviated transcription (Latin):
¶ hic saluus erit. Hanc societatẽ siquis
solonoĩe ⁊ ꝓfessione. ñ aũt rei uĩtate
adapnandis dicat contrabi. eiusdẽ
auctorititis testimonio conuincit᷑.
Dehis eñi quipͥme nonscd̾e p̃ordina¬
tionissunt participes ait. Nec no̾ mo
auctoritate supra continent᷑. Oues
nãq dequib in euangłio dñs ait. Et
alias oues habeo que nonsut̃ ex hoc o¬
uili. ⁊ filii dequib iob̃s ait. ut filios
dĩ quierant disꝑsi congregaret inimũ.
tta p̃scientia erant oues ⁊ f l. ut qͣlita¬
te p̾sentium. ñspecieti n ⁊ añtdĩ oda
apłs non ait. indebrmur eẽ. s eramuᷤ
inquit. ⁊ nos nat̃am filiure. Nee ait.
Re putabamini ab hõib. s fuistis ali¬
quando tenebre. nunc aũlux in dño.
prtus exadam peccatores nascuntur.
⁊ cdiabolice scruituti obnoxii. Sict̃
ergo isti quãuis sint fut̾i filudĩ. tam̃
ẜmo habetur. quãuis recedendo aius¬
titra suit futĩfilui ꝑditionis eterne.

Expanded text:
, hic salvus erit. C. XII . Hanc societatem si quis solo nomine et professione, non autem rei veritate a damnandis dicat contrahi, ejusdem auctoritatis testimonio convincitur. De his enim, qui primae, non secundae praeordinationisauctoritate supra continentur. Oves namque, de quibus in evangelio Dominus ait: Et alias oves habeo, quae non sunt ex hoc ovili, et filii, de quibus Joannes ait: ut filios Dei, qui erant dispersi, congregaret in unum, ita praescientia erant oves et filii, ut qualitate praesentium, non specie tantum, sed Apostolus non ait: videbamur esse, sed: eramus, inquit, et nos natura filii irae. Nec ait: reputabimini ab hominibus, sed: fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino. Dprius ex Adam peccatores nascuntur, et diabolicae servituti obnoxii. Sicut ergo isti quamvis sint futuri filii Dei, tamen de quibus sermo habetur, quamvis recedendo a justitia sint futuri filii perditionis aeternae,
Abbreviated transcription (Latin):
quinto Quid ẽ qd̃ clicit᷑ qui red¬
dis iniquitatẽ filiis ac nepotibus:
Peccatũ scił originale apatribus
trahimusᷤ. ⁊ nisi ꝑgr̃ambaptis mi
soluamur ⁊̃ parentũ culpampor¬
tamus. quia unũ cũ illiᷤs sumus.
Reddet imquitatẽ patrũ infilus.
dũ ꝓculparentiᷤ ex originali peccõ
anima prolis polluit᷑. ⁊ rursus nõ

Expanded text:
I. Quid est quod dicitur: Qui reddis iniquitatem patrum filiis ac nepotibus? Peccatum originale a patribus trahimus, et nisi per gratiam baptismi salvamur, etiam parentum culpam portamus, quia unum adhuc cum illis sumus. Reddit iniquitatem patrum filiis, dum pro culpa parentis ex originali peccato anima
Abbreviated transcription (Latin):
ex nobis. Namsifuissent ex nobis.
mansissent utiq nobiscũ. Ex nobi
cesserunt. qu a prime p̃ordiratiõis
⁊ eius effectus nobiscũ parcicipes erãt.
nonierant. Qd ex eo uidiͣ po̾t. gura
nobiscũ participes eẽnt. mansissẽt̃
utiq nobis cũ .i. asocietate effectus
illiꝰ pre ordinationiᷤᷤ. quã nobis cuo
contraxerant ñ recessissent. Siem̃ad
scchm p̃ordinationẽ ut̾rũq referẽt᷑.
ñ ꝯu̾enient᷑ illud inferreret᷑ mansiss:̃.
immocepissent utiꝙ ẽe nobiscũ. Si
uõ adprimã falsa ẽe̾. ꝓpõitio si fuiss
ex nobis. ⁊ c̃. Multiem̃ p̃sentis iꝰtitie
⁊ scĩtatis parcipes fuint. ꝗ tñ in ea ñ¬

Expanded text:
ex nobis. Nam, si fuissent ex nobis, mansissent utique nobiscum. Ex nobis, ietate recesserunt, qua primae praeordinationis et ejus effectus nobiscum participes erant; non inierant. Quod ex eo videri potest, quia, nobiscum participes essent, mansissent utique nobiscum, id est a societate effectus ejus praeordinatronis, quam nobiscum contraxerant, non recessissent. Si enim ad secundam praeordinationem utrumque referretur, non convenienter illud inferretur: mansissent, imo coepissent utique nobiscum esse. Si vero ad primam, falsa esset propositio: si fuissent ex nobis, etc. Multi enim praesentis justitiae et sanctitatis participes fiunt, qui tamen in ea n
Abbreviated transcription (Latin):
retributionẽ hõc accipit. illic iãple¬
rime moria bonorũ admitiorẽ pe¬
nã habendã ut bona que int̃ multa
rabiuus extremi uidici supplicium
aũt ñ habens caritatem que ꝑtinet ad
unitatẽ sp̃s.⁊ uinculũ pacis quo ca¬
tholiea ercła congregata cõnectitu.
in aliquo scismate ꝯstitutus. ne xp̃m
neget. patitur tribulationes. angus¬
tias. famẽ. nuditatẽ. ꝑsecutionem.
ꝑicula. carceres. uincła. tormenta.
gladiũ. uł flaminas. uł bestras.
ut ipsamcru&e timore gehennarũ
⁊ignus et̃m. nullo mõ ista culpan¬
dasunt. Immouõ ⁊ hic laudanda
patientia ẽ. non em̃ dice potimus
mchil eorũ pateret᷑ que passus est¬

Expanded text:
retributionem hic accipit, illic iam pleretributionem hic accipit, illic iam pleri memoria bonorum ad mitiorem penam habendam, ut bona que inter multarabiliter extremi iudicii supplicium autem non habens caritatem, quae pertinet ad unitatem spiritus et uinculum pacis, quo catholica ecclesia congregata conectitur, in aliquo schismate constitutus, ne Christum neget, patitur tribulationes, angustias, famem, nuditatem, persecutionem, pericula, carceres, uincula, tormenta, gladium uel flammas uel bestias uel ipsam crucem timore gehennarum et ignis aeterni, nullo modo ista culpanda sunt, immo uero et hic laudanda patientia est. non enim dicere poterimus nihil eoru
Abbreviated transcription (Latin):
ut si forte aliq̃d bonũ agimus
inp̃sentiscło remuatioe nonac¬
cipiamus. neforte dicatur nobi ᷤ
recepert̃ mercedem suã. Nisi eñi
diuesiste aliq̃dbonũ egisset. uñ
inp̃sentiscło remunãtionẽ acce¬
pisset. nequa quã habrahamei di¬
ceret. recepisti bonona inuitatua
turbamur. Nemouidens malig̾nos
ꝓspitatem habere turbet᷑. Nonẽ ħ
retributio malignitatis. neꝙ uir¬
tutis. Ac si aliqdo contingit ut ali¬
quasit recributio. uł malitie. uel
uirtutis. nontñ scd̾m qd dignumẽ
s simplicit ueluti quidã gustus ui¬
dicii ut qui resurrectiom nonẽdunt.
talib doceat᷑. Qñ itaq uidemus
malignũditescere. ñ subruamur.
⁊ qñ uidemus bonũ malapati. ñ tͣ¬
bemur. Illic corone. illic supplicia.
Est ⁊ alia ratio quia ñ po̾t ut malus
in om̃ib malus eẽ. s babet aliqua
bona. Neq bonus in om̃ib bonus
eẽ sed habet aliqua peccã. Quãdo
Sͦ.psꝑitatem habet malus. malo ca¬
pitissui. Cũ eñi. ꝓillis paucis boni ᷤ

Expanded text:
ut, si forte aliquid boni agimus, in praesenti saeculo remunerationem accipiamus ne forte dicatur nobis: Receperunt mercedem suam. Nisi enim dives iste aliquid boni egisset, unde in praesenti saeculo remunerationem accepisset, nequaquam Abraham ei diceret: Recepisti bona in vita tuaturbamur? nemo, videns malignos prosperitatem habere, turbetur. Non est hic retributio malignitatis, neque virtutis; ac, si aliquando contingat, ut aliqua sit retributio vel malitiae, vel virtutis, non tamen secundum quod dignum est sed simpliciter, veluti quidam gustus judicii, ut, qui resurrectionem non credunt, talibus doceantur. Quando itaque videmus malignum ditescere, non subruamur, et quando videmus bonum mala pati, non turbemur. Illic corona: illic supplicia. Est et alia ratio, quia non potest malus in omnibus malus esse, sed habona, neque bonus in omnibus bonus esse, sed habet aliqua peccata. Quando ergo prosperitatem habet malus, hic malo capitis sui est; cum enim pro illis paucis bonis
Abbreviated transcription (Latin):
Ut mertura ⁊ militia. ⁊ alia q̃ utñtib
sũt nociua. ut aministrationes scla̾i̾ũ
potestatũ. nisi hisutat᷑ exobedientie
licentra. Ponat se omĩo in potestate
uidicis. in uidiciosac̃doti ᷤ. nchils
reseruans sui. ut omĩa eo iubente.
paritus sit facẽ.. ꝓrecipiendauiti aĩe
quecũq faceret ꝓ euitanda corꝑis mor

Expanded text:
ut mercatura, militia; et alia quae utentibus ut mercatura, militia; et alia quae utentibus sunt nociva, ut administrationes saecularium potestatum, nisi his utatur ex obedientiae licentia. Ponat se omnino in potestate judicis, in judicio sa cerdotis, nihil sibi reservans sui, ut omnia eo jubente paratus sit facere pro recipienda vita animae, quaecumque faceret pro vitanda corporis mor
Abbreviated transcription (Latin):
ut intũtione detiorant᷑. Uñ omiis
iurtuᷤ cuicũq criminiẽ deflencda.
⁊ de om̃ib indulgentia ẽ petenda.
Anĩad uertere ⁊ oportet. ⁊ animad¬
uercendo de flere animã ꝓximi ꝗͣ
fornicator deo cripuit. uł ereptam
inmalo confirmauit. Etã ꝙ. exẽplũ¬
extitit mali in oꝑatione suicrimi¬
ras cui magis profuisset. si aliiscausa
Fiuss conũsioms. E mat itaq alio¬
peccando intulit. ⁊ deletitia quãeis
ñ ad hibuit. non solũ cogitet. quid⁊
qualĩt feciͣt. s quã in iuste dnm ut di
ximus peccando offendit. timeat illã
uĩtatis sententiã. Non potestis duob
dñis seruire. Timeat ꝗͦ ne omĩa bona
uiunt diabolo ꝑ crimen. dõ quas ob¬
tulit amiserit rurtutes. Iiũ tam̃ ũ ẽ
credere. ut recepta gr̃adĩ. que in eo
destruit mala. priora ⁊̃ remuneret bo¬
na. ut cũ destruxĩt. qd suũ ñ inueñ
amet ⁊diligat bonũ. q̃d ⁊̃ inpeccante
derelinquat aut saltim illa que sine
amixtione mali nonst̃ ministrata.

Expanded text:
 intensione deteriorantur: unde omnis virtus cuicumque crimini est deflenda, et de omnibus indulgentia est petenda. Animadvertere etiam oportet, et animadvertendo deflere animam proximi, quam fornicator Deo eripuit, vel ereptam in malo confirmavit: etiam quod exemplutitit mali in operatione sui criminis, cui magis profuisset, si aliis fuisset causa conversionis. Gemat itaque aliopeccando bonis intulit, et de laetitia quam eis non adhibuit. Et non solum cogitet quid et qualitellam Veritatis sententiam, Non potestis duobus dominis servire . Timeat ergo, ne omnia bona ervivit diabolo per crimen, Dei quam obtulit amiserit servitutem. Pium est tamen credere, ut recepta Dei gratia, quae in eo destruit mala priora, etiam remuneret bona: ut cum destruxerit quod suum non invenit, amet et diligat bonum quod etiam in peccante derelinquat, aut saltem illa quae sine admixtione mali non sunt administrata,
Abbreviated transcription (Latin):
ait. ndomo patrismei mansiões
multe sunt. domus kei. tẽplũdĩ.
regnũ cȩlorũ st̃ boĩes iusti. anquib
sunt multe differentie. ⁊ hee sunt.
mansiones ipsius domus. Hee aũt¬
iam pate sunt in p̃destinatione sic̃¬

Expanded text:
In domo Patris mei mansiones multe sunt: Domus Dei templum Dei, regnum celorum sunt homines iusti, in quibus sunt multe differentie; et hee sunt mansiones multe ipsius domus, que iam parate sunt in predestinatione, iu
Abbreviated transcription (Latin):
sunt.ñ est opus aliqua pare. Qa
nõ ñdũ sunt inoꝑatione addit̾.⁊
si abiero. ⁊ p̃ꝑarauero abiens. s ñ
relinquens. Par̾at quia subtrabit
mansionis. quia sic ꝑat nos sibi.
⁊ se nobi ᷤᷤ. ut maneat in nobiᷤᷤ.⁊
nos ineo quantũ quisq erit parti¬
ceps eius. plus uł mint ᷤ ꝓdiu̾sita¬
te mĩtorũ.⁊ hec ẽ multitudo nrã¬
sionũ. E Scd̾m iustitiam dele¬
tur. quia grã subtracta ea oꝑari ꝑ¬
mittit᷑. quib et̾nã dãpnationem
meret᷑. Hĩc ppb̃a loquens ex ꝑsõã
xp̃iait. d eleant̃ur delibro uium̃¬
tium. Hoc ẽ subtrahat eis gr̃a. qua
subtracta. hic in profundñ uitiorã¬

Expanded text:
sunt, non est opus aliqua parare. Quia vero nondum sunt in operatione, addit: Et si abiero, et paravero. Abiens, sed non relinquens, parat, quia subtrahit mansionis, quia sic parat nos sibi, et se nobis, ut maneat in nobis, et nos in eo, quantum quisque erit particeps ejus plus vel minus pro diversitate meritorum. Et haec multitudo mansionutur qui gratia subtracta ea operari permittitur, quibus aeternam damnationem meretur. Hinc Propheta loquens ex persona Christi ait: Deleantur de libro vitium, hoc est: subtrahatur eis gratia, qua subtracta ii in profund
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. Nichil miebi conscius sũ. s ñ
in hociustificatussũ. Cuuis gͦ peccĩ
deẽ conseientia. illius pena sipatien¬
t̃ feratur. satis facit. ⁊ leuat graua¬
tum. Quodaũt infine obicitur.
sisatisfactio illa fuit. ueniam in pe¬
trauit. Si aũt ueniã ñ inpetrauit
satis factio ñ fuit. Si aũt satisfactio
non fuit. ad huc sibi pena inponẽ.¬
da ẽ. non procedit argũ m̃tõ. Satiꝰ¬
excidit᷑. ⁊ eius suggestionib aditus
ñ indulget᷑. s eius fructus ñꝑcipit᷑.
Inpeditus pecc̃o. q̃d ñdũ deseritur.
ꝑcipietur aũt̃ cũ eius pemiñtia fuit
subsecuta. Sicut ad lauacrũ ficte
accedens regn̾ationis sacramentũ
accipit. nontm̃ in xp̃o renascitur
Renascet᷑ aut̃ uirtute sacram̃ti q̃s
ꝑreceꝑat. cũ fictio illa de corede eius
recesserit. uãcipenitñtia. Hinc etiã

Expanded text:
 Nihil mihi conscius sum, sed non in hoc justificatus sum. Cujus ergo peccati deest conscientia, illius poena, si patienter feratur, satisfacit, et relevat gravatum. Quod autem in fine objicitur: Si satisfactio illa fuit, veniam impetravit; si autem veniam non impetravit, satisfactio non fuit; si autem satisfactio non fuit, adhuc sibi poena imponenda est, non procedit argumentatio; satisexciditur, et ejus suggestionibus aditus non indulgetur, sed ejus fructus non percipitur, impeditus peccato, quod non deseritur. Percipietur autem, quum ejus poenitentia fuerit subsecuta, sicut ad lavacrum ficte accedens regenerationis sacramentum accipit, non tamen in Christo renascitur; renascetur autem virtute sacramenti, quod perceperat, quum fictio illa de corde ejus recesserit veraci poenitentia.
Abbreviated transcription (Latin):
taret intellecrum eorũ. ⁊ ne fictio de¬
ciperet animas eorũ. cũde in mat᷑a
morte p̃destinati scͥpturadicat. rap¬
tus ẽ. ne malitia mutaret intellectõ
eus. ⁊ nefictio deciperet animam
illius. curuident᷑ ostñdit illos tales
fuisse. qui nsi fatali necessitate. bꝰ
uitȩ subducti ẽẽnt ꝑiculis. ꝓfecto
ñ cõnsetuti uitãeẽnt et̃nã. Ut ergo
finis principio ꝯueniat. ne sibi ip̃si
contraire uideant᷑. diffiniendum ẽ
quid sit scͥbi̾ inlibrouite. uł de codẽ
deleri. scd̃miustitrã aut ẜ p̃scientiã.¬

Expanded text:
taret intellectum eorum, aut ne fictio deciperet animas eorum, quum de immatura morte praedestinati Scriptura dicat: Raptus est, ne malitia mutaret intellectum ejus, aut ne fictio deciperet animam ejus, evidenter ostendit, illos tales fuisse, qui, si fatali necessitate hujus vitae subducti essent periculis, profecto vitam consecuti essent aeternam. Ut ergo finis principio conveniat, et ne sibi ipsi contraire videatur, definiendum est, quid sit scribi in libro vitae, et de eo deleri secundum justitiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ouit dñs quist̃ eiꝰ. exhis nemose
mĩtosit dignus etna salute. hunc
duplicem modũscribendi ĩeuãgłio
ds̃ assignauit dicens discipłis. Indo¬
mo patrismei mansiones multe sũt
Si quominus dixissem uobis. quia

Expanded text:
Dominus qui sunt ejus. Ex his nemo semerito sit dignus aeterna salute. Hunc duplicem modum scribendi in evangelio Dominus assignavit, dicens discipulis: In domo Patris mei mansiones multae sunt; s
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ẽ eñ credere ⁊ nr̃a fides hoc expo¬
tulat. ut cũ gr̃a xp̃i in hoĩe destru¬
xĩt mala. priora ⁊̃ remuneret bo¬
na. ⁊ cũ destruit qd suũ ñlienit. a¬
mat ⁊ diligit. bonũ q̃d inpeccãte
plantauit. ¶ Ex hocsensu ⁊

Expanded text:
um est credere, et nostra fides hoc postulat, ut, cum gracia Cristi in homine destruxit mala priora, eciam remuneret bona, et cum destruit, quod suum non invenit, diligit bonum, quod in peccante p
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutant. suꝑ quos ñ ꝯsurget dup¬
plex tribulatio. Qui aũt int̃ flagel¬
la duriores ⁊ det̾iores fuint siẽ pha¬
rao qui flagellatus adño durior fac¬
tus ẽ. presentib et̃ra c̃õnectunc. ut

Expanded text:
commutant, super quos non consurget duplex tribulatio. Qui autem inter flagella duriores et deteriores fiunt, sicut Pharao, qui flagellatus a Domino durior factus est, praesentibus aeterna connectunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tꝑalit̃ punitos. ne met̃nũ punrent᷑.
nontam̃ de omĩb gnͣalit̃ hoc intelli¬
gendũ ẽ. Alioquin cuique scelero¬
so obtandum ẽet. ut celest fulmine
ꝑcussus. aut aqua inm̃sus. aut asca¬
pentib uulnaͣtus. ꝓpeccatis suis diani¬
tus interiret. ut er̃nos erucuatus. bre¬
uis ⁊ momentinei pena terminaret.
Iillus ⁊̃ apłi falsum eẽt. qõ deprostra¬
tis in deserco mepła ad hebreos se̾benᷤ
ait. Propt̃ incrudelitatem suã ñ intra¬
uerunt int̾ram promissionis. ubi. ꝓ

Expanded text:
a Deo punitos, ne in aeternum punirentur, non tamen de omnibus generaliter hoc intelligendum est; alioqui cuique sceleroso optandum esset, ut coelesti fulmine percussus, aut aquis submersus, aut a serpentibus vulneratus pro peccatis suis divinitus interiret, ut aeternos cruciatus brevis et momentanea poena terminaret. Illud etiam Apostoli falsum esset, quod de prostratis in deserto in epistola ad Hebraeos scribens ait: Propter incredulitatem suam non intraverunt in terram promissioni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositũ uocatisunt. ut electi eẽnt. Nõ
eñ ꝑiit filius. ꝓmissiomiᷤ. s filius ꝑdi¬
tioruis. Fuerunt qͣ isti ex multitudine
uocitorũ. ex electorũ aũt paucitatem
ñ fuerunt. Non gͥfilus suis p̃destita¬
tis ds̃ꝑseuãntiã nondedit. Haberẽt
eñĩ eam si in eofiliorũ nũo ẽẽnt. Et d
haberent q̃d ñ accepissent scd̾m ãpli¬
cã uerãq sentñtiã : Ac ꝑ hoctales filis
filio xp̃i dãti eẽnt quẽ ad modũ ipst
dicit ad parrẽ. ut om̃e q̃d declistimie̾
sͦ xp̃o intelligunt᷑ dari. qui ordinati
quorũ nullus ꝑiit. Ac ꝑhoc nullus
eorũ exbono inmalũ mutatus. finit̃
hanc uitã. Qm̃sic ẽ ordinatus. ⁊ idõ
xp̃o cdatus. ut ñ pat. s habeat uitam
ecnã. Et rursus quosdam dicimus
inimicos euis. ut paruulos filios ini¬
micorũ eius. quos cũq eorũsic regnaͣ¬
turus ẽ ut inea fide que ꝑdilectionẽ
oꝑatus. hanc uitã finiãt. Iam ⁊ ante
pereant. sed habeant uitam ẽc̃tũ. De

Expanded text:
positum vocati sunt, ut electi essent. Non enim perit filius promissionis, sed filius perditionis. Fuerunt ergo isti ex multitudine vocatorum; ex electorum autem paucitate non fuerunt. Non igitur filiis suis praedestinatis Deus perseverantiam non dedit. Haberent enim eam, si in eo filiorum numero essent, et quid haberent, quod non accepissent secundum apostolicam veramque sententiam? Ac per hoc tales filii filio Christo dati essent, quemadmodum ad patrem dicit ipse: Ut omne, quod dedisti mihi, sto intelliguntur dari, qui ordinati quorum nullus perit. Ac per hoc nullus eorum ex bono in malum mutatus finit hanc vitam; quoniam sic est ordinatus, et ideo Christo datus, ut non pereat, sed habeat vitam aeternam. Et inimicos ejus, vel parvulos filios inimicorum ejus, quoscunque eorum sic regeneraturus est, ut in ea fide, quae per dilectionem operatur, hanc vitam finiant, jam et ante, pereant, sed habeant vitam aeternam. §