comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ponatis offendiculum fr̃ibus uł scanda ꝰ .̃
cio & consido indomino ihu quia mi
comiune ꝑ ipsum. nisi ei qui existim
quod cominune. e̾e̾ illt cominune. est
enum ꝓꝑter cibum frater tuus consti utat
iam non scđ̃m caritatem ambulasoli

Expanded text:
ponatis offendiculum fratribus vel scandalum. Scio et confido in Domino Jesu, quia nihil commune per ipsum, nisi ei qui existimat quid commune esse, illi commune est. Si enim propter cibum frater tuus contristatur, jam non secundum charitatem ambulas.
Abbreviated transcription (Latin):
aem inunda sunt. s malum & bonum qui ꝑ
osfendiculum manducat sonum. ẽ. non car-¬
nem manducare. & non bibere uinum: neq
ipsum. habe coram deo ħeatus qui non uidi¬
cat semecipsum ieo qd ꝓbat. ui autem dis¬
cernit si manducauerit. dampnatus. ẽ. quia
n ex fide. O mne aũtem qd. non. ẽ. ex fide
ccatum est̃ Debemus autem nos firmiores
ecillitates insumorum sustinere. & non
sis placere. Unusquisq ur̃m ꝓximo suo¬
xꝑs non sibi placuit s sicut scriptum est.¬

Expanded text:
unda. sed malum est homini. qui per offensionem manducat. bonum est non manducare carnem neque bibere uinum neque ipsum, habe coram deo. beatus qui non iudicat semetipsum in quo probat. qui autem diiudicat, si manducauerit, damnanon ex fide. omne autem quod non est ex fide peccatum est. Debemus autem nos firmiores inbecillitates infirmorum sustinere et non nobis placere. unusquisque nostrum proximo nim.. Christus non sibi placuit, sed, sieut scriptum est
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam: s & ꝓpter nos quib reputabitur.
credentib in eum qui suscitauit iħm xꝑin dnssi
nostrum a mortuis. qui traditus et propter
delicta nra. ꝙ resurrexit propter iustificati¬
onem nostram. Iustificati igitur ex fide: pa¬
cem habeamus ad dni ꝑ dominũ nrm̃ iħm xꝑm.¬

Expanded text:
sed et propter nos quibus reputabitur credentibus in eum qui suscitavit Iesum Dominum nostrum a mortuis qui traditus est propter delicta nostra et resurrexit propter iustificationem nostram iustificati igitur ex fide pacem habeamus ad Deum per Dominum nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
Si autem accepistii quid glori atis quasi uon acceꝑis
Iam sacureti estis iam diutes facti estis sine nobis reg¬
naslis et utinqm regnetis: ut de nos uobiscum reg¬
nemus Puco enim deus nos apłis nouissimos ostendit
tamquam morti aestinatosi qͣula spectaculis facti.¬

Expanded text:
autem accepisti quid gloriaris quasi non acceperis iam saturati estis iam divites facti estis sine nobis regnastis et utinam regnaretis ut et nos vobiscum regnaremus puto enim Deus nos apostolos novissimos ostendit tamquam morti destinatos quia spectaculum facti
Abbreviated transcription (Latin):
fruicus fuero łnc gͥ ꝓ siciscar hierłm ministrare
sciss robauerunt enim macedonia & achaia
collationem aliquam facere in pauꝑesscõtum
qui sunt hierłm Nlacuit enim eis. & debitorei
sunt corum Qanisi sp̃italium eorum parcicipes
facti sunt gentiles debent & incarnalibus mi¬
nistrare eis. hoc gͥ com comsum mauero. et ad¬
signauero eis fructum hune ꝑ siciscar ꝑ uos in
hispauiam Scio autem quoniam ueniens ad
uos. in habundantia benedictionis xꝑi ueniq̃
& ꝑ caritatem spiritus sancti ut adiuue
inorationibus uris ad deum. ut libi
abinsid elibus qui sunt inuidea & obseq
mei oblatio accepta siat in hierosolima sci¬

Expanded text:
unc uero proficiscar Hierusalem ministrare sanctis. conplacuit enim Macedoniae et Achaiae conlationem aliquam facere in pauperes sanctorum qui sunt Hierusalsunt eorum nam si spiritalium eorum participes facti sunt gentiles debent et in carnalibus ministrare eis hoc igitur cum consummavero et adsignavero eis fructum hunc proficiscar per vos in Hispaniam scio autem quoniam veniens ad vos in abundantia benedictionis Christi veniam  charitatem Spiritus sancti, ut adjuvetis me in orationibus ad Deum, ut liberer ab infidelibus qui sunt in Judaea, et obsequii mei oblatio accepta fiat in Hierosolyma s
Abbreviated transcription (Latin):
iudicaris. Si autem iniquitas nrã iusticia dei cõme¬
dat. quid dicemus: Num qͥd iniquus ẽ. deus. qui in¬
fert iram. Sed̾m hominem dico. Absit Alioquin
quo modo iudicabit deus hunc. mundum. Sienĩ
ueritas dei in meo ñdatium abundauit ingłam
ipsius. quid ad huc & ego tanquã peccator iudicor:
Et non sicut blasphematur & sicut aiunt nos qui¬
dem dicere faciamus mala ut ueniant bona. quoꝵ
dãpnatio iusta est⁊ nud igitur. I recellimus eos:
Nequaquams ausati enim sumus iudeos ꝙ grȩcos
om̃s sub peccato esse:icut scriptũ est. Iuia non
est iustꝰ quisquam. non est inteligens. non est re¬
quirens deum. Um̃s declinauerunt simul in uti¬
les facti st̃: non est qui faciat bonum. non est

Expanded text:
ris si autem iniquitas nostra iustitiam Dei commendat quid dicemus numquid iniquus Deus qui infert iram secundum hominem dico absit alioquin quomodo iudicabit Deus mundum si enim veritas Dei in meo mendacio abundavit in gloriam ipsius quid adhuc et ego tamquam peccator iudicor et non sicut blasphemamur et sicut aiunt nos quidam dicere faciamus mala ut veniant bona quorum damnatio iusta est quid igitur praecellimus eos nequaquam causati enim sumus Iudaeos et Graecos omnes sub peccato esse sicut scriptum est quia non est iustus quisquam non est intellegens non est requirens Deum omnes declinaverunt simul inutiles facti sunt non est qui
Abbreviated transcription (Latin):
et concridicentent dioo ⁊ numauid reppiliti.
popłm suum. Absit. nam et ego israelita suni
exsemine abrahȩ de cribubeniamins on reꝑpu¬
lic deus plebem suam quam p resciit. Annescitis
in helia quid dicit scriptura. quemadmodum
incerpellat deum adu̾sum israel. D omme ꝓphe
tas cuos occiderunt. altaria tua susfodunt. et ego¬
solus relictus sum. et querunt animam meam.
Sed quid dicit illi diuinum responsum: Reliqui
michi septem milia iurorum. quinan curuauer̃

Expanded text:
et contradicentem dico ergo numquid reppulit Deus populum suum absit nam et ego Israhelita sum ex semine Abraham tribu Beniamin non reppulit Deus plebem suam quam praesciit an nescitis in Helia quid dicit scriptura quemadmodum intetas tuos occiderunt, altaria tua suffoderunt: & ego relictus sum solus, & quaerunt animam meam. Sed quid dicit illi divinum responsum? Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o iħu domino nostro. Ueritatem enim
michi est magna ec ontinuus dolor cordi meo.
ptabam enim ego ipse anathema ẽẽ. ꝓ fratribus
meis qui sunt mei cognati scdm carnem qui sunt
israelitȩ quorum adoptio. est filiorum & głoria.
& testamentum ec legis latio & obsequium &t
ꝓ missa. quorum patres & ex quibus aꝑs scłm¬
carnem qui est suꝑ omnia deus benedictus
in secula ameri. Non autem quod exciderit
uerbum dei Non enim omnes qui exisrael hii
sunt israelite. neq quia semen sunt abrahȩ.
omnes filĩi sed isaac uocabitur tibi semen.
id est non qui filii carnis hii filu dei sed qui filii

Expanded text:
m mihi est magna et continuus dolor cordi meo, optabam enim ego ipse anathema esse a Chrismeis, qui sunt cognati mei secundum carnem, qui sunt Israelite, quorum adoptio est filiorum et gloria et testamentum et legislatio et obsequium et promissa, quorum patres, et ex quibus Chriscarnem qui est super omnia Deus benedictus in saecula amen non autem quod exciderit verbum Dei non enim omnes qui ex Israhel hii sunt Israhel neque quia semen sunt Abrahae omnes filii sed in Isaac vocabitur tibi semen id est non qui filii carnis hii filii Dei sed qui filii
Abbreviated transcription (Latin):
ei qui malum agit. Ideo necessitati sub di¬
entiam. ideo enim & tributa prestatis.
nustri enim dei sunt in hoc ipsum seruientes
Reddite omnibus debita. cui tributum:
tributum. cui uectigal uectigal. cui ti¬
morem timorem. cui honorem h onorẽ.¬

Expanded text:
ex in ira ei qui malum . agit. ideo necessitate subdier conscientiam. ideo enim et tributa praestatis, ministri enim dei sunt, in hoc ipsum seruientes. reddite omnibus debita: cui tributum, tributum: cui uectigal, uectigal: cui timorem, timorem: cui honorem, honore
Abbreviated transcription (Latin):
: euelatum etum ira dei de de erło super. omem̃
impietatem & miusticiam hominum. eorien qͥ
ueritatem dei in iniustio ert: quia quod
notum at dei nauires est in illisa gemim
illis reuelauit. Inuisi : lia enuim ipsius a crea¬
tura mundi: ꝑ ea que facta ^st̃ intellecta con¬
spiciuntur. einpaterna que q cius uirtus &

Expanded text:
: Reuelatur ira dei de caelo super omnem impietatem et iniustitiam hominum eorum qui ueritatem dei in iniustitia detinent, quia quod notum est dei manifestum est in illis. Deus enim illis reuelauit. Inuisibilia enim ipsius a creatura mundi, per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur, sempiterna
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Prope urbẽ
u̾arimis lingonis: Godefridus. diamis
autisiodoro nanetis. Be. narclus bel¬
uaco. idemq remis. henricus. b̾amn.¬
to Gerarcdus. Eboraco: henricus. An¬
cdeeas: aitrebati. In biberna: ep̃i duo:
re et nomine ip̃imi. In alemamua:
ciuitate curia: algetus sap̃ia. erate ⁊
gr̃a reliendus. In ip̃a quoq romana
curia. henricus et bernardus alter.
prebr̃. alter diaconꝰ orcdinati sunt car¬
dinales. hec luminaria de claraual¬
le ⁊ doctrina uiri dei bernarcli albĩs al¬
supta: fulgore religionis predictas illu¬
srauere cinirates.

Expanded text:
nem. Prope urbem Guarinus, Lingonis Godefridus, Alanus Autissiodoro, Nannetis Bernardus; Belvacis, itemque Remis Henricus, Tornaco Gerardus, Eboraco Henricus, Andreas Atrebati: in Hibernia episcopi duo, re et nomine Christiani: in Alemannia, civitate Curia, Algotus, sapientia, aetate et gratia reverendus. In ipsa quoque Romana curia Henricus et Bernardus, alter presbyter, alter diaconus ordinati sunt cardinales. Haec luminaria de Clara-Valle et doctrina viri Dei Bernardi abbatis assumpta, fulgore religionis praedictas illustravere civitates.
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑibus. sed eruocante dict̾um. ẽ ei quia maior mi
nori seruiet. sicut scripcumẽ. Ia cob dilexi. esau
autem odio habui. Quid gͦ dicimus: Numquid
iniquitas apud deum. Aosit moisi enim dixit
Uisercor cuius miseitor & misericordiam prestabo
cuius miserebor. gitur non uolentis neq cur¬
rentis sed miserentis. est dei. Dicit enim scriptu¬
ra pbaraoni. uia in hoc ipsum excitaui te ut
ostendam inte iuircutem meam & annuncietur
nomen meum inuniuersa derra. Ergo cuius
uult miseretur. et quem uult indurat Micis
itaq michi. quid adhuc queritur: Uoluntati
enim eius quis resistet:  homo tu quis es qui
respondeas deo. uiquid dicit sigmentum

Expanded text:
ocante dictum est ei quia maior serviet minori sicut scriptum est Iacob dilexi Esau autem odio habui quid ergo dicemus numquid iniquitas apud Deum absit Mosi enim dicit miserebor cuius misereor et misericordiam praestabo cuius miserebor igitur non volentis neque currentis sed miserentis Dei dicit enim scriptura Pharaoni quia in hoc ipsum excitavi te ut ostendam in te virtutem meam et ut adnuntietur nomen meum in universa terra ergo cuius vult miseretur et quem vult indurat dicis itaque mihi quid adhuc queritur voluntati enim eius quis resistit o homo tu quis es qui respondeas Deo numquid dicit figmentum
Abbreviated transcription (Latin):
erio eccliȩ quȩ est cenchris. ut eam sus¬
iꝑiatis in domino digne scĩs. & adsistatis ei in
quocumq negocio ur̃i indigueri t enmm ipsa
quoq adstitit multis & michi ipsi s alutate pris¬
cam & aquilam adutores meos in xꝑo ib̃u qui
ꝓ anima mea suas ceruices sup ꝑ osuerunt quibꝰ
non solus ego grãs ago. sed & cunc te ecliȩ gen¬
tium. & domestica eorum ecłia Salutate ꝑhe¬

Expanded text:
erio ecclesiae quae est Cenchris ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis et adsistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit etenim ipsa quoque adstitit multis et mihi ipsi salutate Priscam et Aquilam adiutores meos in Christo Iesu qui pro anima mea suas cervices subposuerunt quibus non solus ego gratias ago sed et cunctae ecclesiae gentium et domestica
Abbreviated transcription (Latin):
tum in cordib sius. testimonium reddente illis
conscientia ipsoꝵ. ꝙ inter se inuicem cogitatio¬
uum accusantium aut etiam de fendentium.
in die cum udicabit deus occulta hominunt
secundum euangelium meum. ꝑ ihe sum xꝑm.
Si autem tu iudeus cognominaris & requiescis
in lege. & głaris in deo. & nosti uoluntatẽ eius.¬

Expanded text:
m reddente illis conscientia ipsorum et inter se invicem cogitationum accusantium aut etiam defendentium in die cum iudicabit Deus occulta hominum secundum evangelium meum per Iesum Christum si autem tu Iudaeus cognominaris et requiescis in lege et gloriaris in Deo et nosti voluntatem e
Abbreviated transcription (Latin):
domin.
indomino. & matrem eus oe meamSalutat.
renitum. flegentiam. heriũ. patrobam. herm̃. oe
qui cum eis sunt fi ¶ Calutate filologum. & iuliã
nercum &t sororem eius. & olimpiadem & om̃s
qui cum eis sunt scõs. alutate inuicem in osculo
scõ. Salutant uos omnes ȩccłiȩ iꝑiR ogo autẽ
uos fratres ut ob seruetis eos qui dissensiones &
osfendicula p̃cer doctrinam quam uos didicistis
faciunt. & declinare ab illis s uius modi enum
xꝑo domino nr̃o nonseruiuunt. s suo uentri
&e ꝑ dulces sermones ae benedictiones: ucuir
corda innocentium ÷ estra enim obeu
in omnem locum diuulg̾ata. ẽ ħ au¬

Expanded text:
Domino. in Domino, et matrem ejus, et meam. Salutate Asyncritum, Phlegontem, Hermam, Patrobam, Hermen, et qui cum eis sunt, Fratres. Salutate Philologum et Juliam, Nereum et sororem ejus, et Olympiadem, et omnes qui cum eis sunt sanctos. Salutate invicem in osculo sancto. Salutant vos omnes Ecclesiae Christi. Rogo autem uos, fratres, ut obseruetis eos qui discessiones et offendicula praeter doctrinam, quam uos didicistis, faciunt: et declinate ab eis. huiusmodi enim Christo domino nostro non seruiunt, sed suo uentri, et per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocentium. uestra enim oboedientia in omnem locum diuulgata est. gau
Abbreviated transcription (Latin):
multo magis gratia dei & donum in gratia ĩ i
peccantem. ita & donum. Lam iudicium ex ũ.
dempnationem. gratia autem exmultis delictis n.
tificationem ⁊ienim in unius delicto mors regnauit
ꝑ unum. multo magis abundantiam gratiȩ & donati¬
onis. & iusticiȩ accipientes. in uita regnabunt ꝑ

Expanded text:
multo magis gratia Dei et donum in gratiam uniut per unum peccantem ita et donum nam iudicium ex uno in condemnationem gratia autem ex multis delictis in iustificationem si enim in unius delicto mors regnavit per unum multo magis abundantiam gratiae et donationis et iustitiae accipientes
Abbreviated transcription (Latin):
cas exparte contigit misrael donec plenitu do
gentium int̾ret: ꝙͣ sic omnis israel saluus fie¬
ret: sic̃ scriptum est. Ueniet exsion qui eripi¬
at. & auertat impietatem abiacob Et hoc il¬
lis ame testamentum. cum abstulero peccat
eorum Scd̃m euuangelium quidem inimi
ꝓꝑter uos. scđ̃m electionem autem carissimi
ꝓxter patres: S̾ine penitentia enim sunt.: do¬
na ce uocatio dei. Sicut enim aliquando uos

Expanded text:
tas ex parte contigit in Israel, donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret, sicut scriptum est: Veniet ex Sion, qui eripiat avertet impietates ab Iacob et hoc illis a me testamentum cum abstulero peccata eorum secundum evangelium quidem inimici propter vos secundum electionem autem carissimi propter patres sine paenitentia enim sunt dona et vocatio Dei sicut enim aliquando et
Abbreviated transcription (Latin):
ta quidem eius caro infirma saci.
s sp̃s ꝓptus. et quo minus in creꝑo¬
uei m corꝑalib poterat delectari ampsi
delectabatur in domino: nec abqua ã
lis celestib inbrabat. Quod ecclene
destitute pastorib eum sibi in ep̃m
esegerunt. flegit eum domestica lin¬
gonensis ecclesia: elegit cathaulanẽ¬
s. Intra italiam einitas iamuensisi me
diolanensis. lugutũ metpolis hunc
pastorem et magrum opteuerunt. Re¬
mis nobilisaima francie ciuitas. scd̾e bel¬
ꝗiee promntie eaput eius p̃lacionẽ am¬
biuit. Oninib his uocacionib post po

Expanded text:
t quidem caro infirma, sed spiritus promptus, et quo minus in corpore vel corporalibus poterat delectari, amplius delectabatur in Domino; nec aliqua salis coelestibus inhiabat. Quot ecclesiae destitutae pastoribus eum sibi in episcopum elegerunt? Elegit eum domestica mater Lingonensis ecclesia, elegit Catalaunensis. Intra Italiam civitas Januensis; et Mediolanum, Ligurum metropolis, hunc pastorem et magistrum optaverunt. Remis nobilissima Franciae civitas, secundae Belgicae provinciae caput, ejus praelationem ambivit. Omnibus his vocatio
Abbreviated transcription (Latin):
cientib. ropter quod: in excusabił es o homo om¬
nis qui iudicas. n quo enim uidicas alterum: te
ipsum condempnas. adem enim agis. quȩ iudicas.
cimus enim: quoniam iudicium dei est scd̃m uerita¬
trm. in eos quitalia agunt. xistimas autem hoc o
homo omnis qui iudicas eos qui talia agunt ꝙ fa¬
cis da. qr tu effugies iudicium dei : n diunstãt
bonitatis eius & patiene.ȩ & longanimitatis contep̃

Expanded text:
enim: Propter quod inexcusabilis es, o homo omnis qui judicas. In quo enim judicas alterum, te ipsum condemnas; eadem enim agis quae judicas. Scimus autem quoniam judicium Dei est secundum veritatem in eos qui talia agunt. Existimas autem hoc, o homo omnis qui judicas eos qui talia agunt, et facis ea, quia tu effugies judicium Dei? An divitias bonitati
Abbreviated transcription (Latin):
eum inlapidem offensiontia picut scriptum ieu
ponoinsion lapiaem offensionis.  pecram scaud ali
& omnis qui credit meum non confundetur Fra¬
tres uoluntas quidem cordis mei et obsecratio ad
Aeum sit ꝓ illis insalutem. T estimonium enim ꝑ¬
bibeo illis quod emulationem habent: sed non se¬
cundimi scientiani. I gnorances enim deiuistici¬
am. ⁊ suam querentes statuere. iusticiȩ dei non
sunt subieti Finis enimlegis uꝑs adiusticiam
omni credenti Mosses enim scripsit Q oniani
iusticiam quȩ exlege ẽ. qui fecerit homo uiuet
inea ͣ ue aucem ex fide est iusticia. sie diert
Ne direris in corde tuo quis as cendit incelum id ẽ
xꝑm deducere. aut quis descendit in abissum

Expanded text:
sicut scriptum est ecce pono in Sion lapidem offensionis et petram scandali et omnis qui credit in eum non confundetur fratres voluntas quidem cordis mei et obsecratio ad Deum fit pro illis in salutem testimonium enim perhibeo illis quod aemulationem Dei habent sed non secundum scientiam ignorantes enim Dei iustitiam et suam quaerentes statuere iustitiae Dei non sunt subiecti finis enim legis Christus ad iustitiam omni credenti Moses enim scripsit quoniam iustitiam quae ex lege est qui fecerit homo vivet in ea quae autem ex fide est iustitia sic dicit ne dixeris in corde tuo quis ascendit in caelum id est Christum deducere aut quis
Abbreviated transcription (Latin):
ne quid simile ant forte gͣuins
accid̾e̾t die scia p̃ocupanteĩ ho¬
ram. ⁊ mane diuina ex mort
sacͥficia eñsĩmantes sicut p
bidunm iã in celebacõne
missarũ i iugi fecerant
psalmedia: punssimm
illud balsam̃ so nascũ¬
lo c̃misere ĩ lapide repi¬
nentes lapice p̃cioram ob¬
timam margantam.

Expanded text:
mile, aut forte gravius accideret die tertia, praeoccupantes horam, et mane divina ex more sacrificia consummantes, sicut et biduum jam in celebratione Missarum et jugi fecerant psalmodia, purissimum illud balsamum suo vasculo commisere, in lapide reponentes lapidem pretiosum, optimam margaritam.
Abbreviated transcription (Latin):
ũ predicabunt nisi nuctantur: S̾icut scrptum est
Quam speciosi pecies eiuangelitantum pacem: cuuan.¬
gelizantium bona S ed non om̃s obediunt euuange¬
lio. I saias enim dirit S̾onũne quis credit auditii
nrõ e Eigo sides erauditu Audicus autem ꝑ ubum¬

Expanded text:
cabunt, nisi mittantur? Sicut scriptum est: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem, evangelizantium bona! Sed non omnes obediunt Evangelio. Isaias enim dicit: Domine, quis credidit auditui nostro? Ergo fides ex auditu, auditus autem
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑi non habet. hic non est eius. Si autem x ꝑc
in uobis est: corpus quidem mortuum est ꝓꝑter
peccatum. spiritus uero uiuit. ꝓpter iustificati¬
onem. Quod si spiritus eius qui suscitauit iħm
a mortuis habitat in uobis: qui suscitauit iħm
xꝑm a mortuis. uiuificabit & mortalia corpora

Expanded text:
i non habet hic non est eius si autem Christus in vobis est corpus quidem mortuum est propter peccatum spiritus vero vita propter iustificationem quod si Spiritus eius qui suscitavit Iesum a mortuis habitat in vobis qui suscitavit Iesum Christum a mortuis vivificabit et mort
Abbreviated transcription (Latin):
aoces. Qu predicaᷤᷤ
urandum turaris: Qui dicis non mȩchandum
mecharis: Hui abominaris idola. sacrilegium faciꝰ :¬
ui in legẽ głaris. ꝑ preuaricationem legis deum
in honoras. Nomen enim dei ꝑ uos blasphematur
inter gentes. sicut scriptum est. Circumcisio
quidem prodest: si legem obserues. Si autem
preuaricator legis sis: circumcisio tua prepuci¬
um facta est: iigitur prepucium iusticias legsꝰ
custodiat. nonne prepucium illius in circũcisionẽ
reputabitur. t iudicabit quod exnatura est p̃¬
pucium legẽ cõsummans. te qui ꝑ licteram & cir¬
cumcisionem preuaricator legis es. on enim qͥ
in manifesto uideus est: neq quȩ in manifesto

Expanded text:
oces qui praedicas non furandum furaris qui dicis non moechandum moecharis qui abominaris idola sacrilegium facis qui in lege gloriaris per praevaricationem legis Deum inhonoras nomen enim Dei per vos blasphematur inter gentes sicut scriptum est circumcisio quidem prodest si legem observes si autem praevaricator legis sis circumcisio tua praeputium facta est si igitur praeputium iustitias legis custodiat nonne praeputium illius in circumcisionem reputabitur et iudicabit quod ex natura est praeputium legem consummans te qui per litteram et circumcisionem praevaricator legis es non enim qui in manifesto Iudaeus est neque
Abbreviated transcription (Latin):
inquid cardatum est. E mneb̃l ultea uoal et.
eante aũt attentius uiro dei: neqͥuinius ille
uictus abscessit. et mulier sͥ redc̃nta quantas
potuit gr̃as agit. Reu̾titur uir cũ muliere. ⁊
ꝑ totam uiam in columitati enis cõgaai¬
dens expectantib amicis domui sue red¬
ditur. Letabant᷑ om̃s qui odinẽ reige¬
ste audierant s repente gaudium ũtitur
in mererem: qr ubi domus sue limina mal¬
lier accigit rursus intrat drabolus. et in¬
festie solito: miseram cdiscerpsit atroti.
Qud facet miser maritiis quo se u̾teret
nescierat. Eohabitare cũ demoniaca
mslestistimunt relinquere impium
iudebatur. Surgit gͥ. E assũpta secũ
mmuiliere rurium papiam rentitur. U
cra uirum dei ñ inuenisiet usq cre¬
monam ꝓseguit᷑ ꝓptiutem. Indicat
quis sc̃m sit: et e ut gr̃am inueniat locri¬
mabiłr dep̾catur. Nec decst pie peti
q memor ꝓmussi cirea noctis crepuscu¬
lum ceteris dormitũ emicib. ip̃e uno tr̃¬
eo ꝓsequẽte eccłiam ingͣditur: et tota

Expanded text:
inquit, tardatum est. » Et nihil ultra locutus. Orante autem attentius Viro Dei, nequissimus ille victus abscessit, et mulier sibi reddita quantas potuit gratias egit. Revertitur igitur vir cum muliere, et per totam viam incolumitati ejus congaudens, exspectantibus amicis domui suae redditur. Laetabantur omnes qui ordinem rei gestae audierant, sed repente gaudium vertitur in moerorem: quia ubi domus suae limina mulier attigit, rursus intrat diabolus, et infestior solito miseram discerpit atrocius. Quid faceret miser maritus, quo se verteret, nesciebat. Cohabitare cum daemonio molestissimum: relvidebatur. Surgit igitur, et assumpta secum muliere, rursum Papiam revertitur: ubi cum Virum Dei non invenisset, usque Cremonam prosequitur abeuntem. Indicat quid factum sit: et ut gratiam inveniat, lacrymabiliter deprecatur. Nec deest piae petique memor promissi, circa noctis crepusculum, caeteris dormitum euntibus, ipse uno tantum prosequente ecclesiam ingreditur, et tota
Abbreviated transcription (Latin):
uicio Et signum ac̃¬
recireumciionis signacłi iusticiȩ fidei quȩ est
in preputio: ut sit pater omnium credentium.
ꝑ preputium. ut reputetur & illis adiusticiam.
& st pater eireumcisionis. Non his tantum qui st̃
eceircumeiione: s & his qui sectantur uestigia
fidei. quȩ est in preputio patris nr̃i abrabe.
on eiini ꝑlegem ꝓmissio abrahȩ. aut semini eius
ut heres esset mundi: s ꝑ iusticiam fidei Si enim
qui er lege heredes st̃: exinatnta est fides. ab olica
es ꝓmissio ł ex enim iram operatur:: bi enun non
et ler: nce preuaricatio.: deo ex fide: ut sedni
gralam firma sit. ꝓmissio omni seminiNon ei
uls. lege est solum s ce ei qui exfide est a¬
brahe qni est pater omnium nostrams acut
friptum estnua patrem multarum genti

Expanded text:
io. Et signum accepit circumcisionis signaculum justitiae fidei quae est in praeputio: ut sit Pater omnium credentium per praeputium, ut reputetur et illis ad justitiam: et sit pater circumcisionis non his tantum qui sunt ex circumcisione, sed et his qui sectantur vestigia fidei quae est in praeputio patris nostri Abrahae.non enim per legem promissio Abrahae aut semini eius ut heres esset mundi sed per iustitiam fidei si enim qui ex lege heredes sunt exinanita est fides abolita est promissio lex enim iram operatur ubi enim non est lex nec praevaricatio ideo ex fide ut secundum gratiam ut firma sit promissio omni semini non ei qui ex lege est solum sed et ei qui ex fide est Abrahae qui est pater omnium nostrum sicut scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
uen plurima quoq nobiliũ
⁊ ignobiliũ de uicinis enibq locis ge¬
mebunda ꝓtisl turba cõuenit ⁊ nallẽ
totam ploratus ⁊ ululatus multus imple¬
bat: Amarius cũ ꝓ ferib monasfii
lamenta batur seyus nniserabilior
mulierum quod ac cedentib ad berta
uestigia mris monastici clisciplina ordinis
inerorabilier eis negaret ingressum.
Biduo añt mansit in medio gregis pa¬
stor excluctus: dum pͥstina illa dulcis¬
simi gr̃a nultus nil minorata. s ancta
magiis in se omium figeret occłos aĩos
traherot: sepeliret affectus. Crelce¬
bat supra modum tuens undiei popls¬
rum nultioido ⁊ intollerabilis iam fiebat impetͥ
cõcurtencium at de sid̾e̾abiles sci tenenciũ pe¬
des osculanciũ. manus applicanciã panes. bea

Expanded text:
urima quoque nobilium et ignobilium de vicinis quibusque locis gemebunda protinus turba convenit, et vallem totam ploratus et ululatus multus implebat. Amarius tamen prae foribus monasterii lamentabatur sexus miserabilior mulierum, quod accedentibus ad beata vestigia viris, monastici disciplina Ordinis inexorabiliter eis negaret ingressum. Biduo autem mansit in medio gregis Pastor exstinctus, dum pristina dulcissimi gratia vultus 1274 nil minorata, sed aucta magis, omnium in se figeret oculos, animos traheret, sepeliret affectus. Crescebat supra modum ruens undique populorum multitudo, et intolerabilis jam fiebat impetus concurrentium, ac desiderabiles Sancti tenentium pedes, osculantium manus, applicantium panes, ba
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃s iam alpes cranscenderat. ⁊ descen¬
debant in occursum eins de summms tu¬
pib pastues ⁊ aggreste hominũ genꝰ:
⁊ conclamabant a longe benadiclionẽ
petentes. Regredientes aũt ad eaula:
sopolim transiens et usq lingonas sollẽ¬
prit̃ deductus: candem claramuallem ad¬
uenit. adsunt fraires ꝯg̃gati in unum.
et mira dilectione dilectum prẽm susci¬
piunt. Agitur sine cumultu ꝯomni
grauitate leticia.
 aborabat adbuc eo temꝑe mbcism¬

Expanded text:
s jam Alpes transcenderat , et descendebant in occursum ejus de summis rupibus pastores, et agreste hominum genus, et conclamabant a longe benedictionem petentes. Regredientes autem ad caulassopolim transiens, et usque Lingonas solemniter deductus, tandem Claram-Vallem advenit. Adsunt fratres congregati in unum, et mira devotione dilectum Patrem suscipiunt: agitur sine tumultu cum omni gravitate laetitia. 56. Laborabat adhuc eo tempore s
Abbreviated transcription (Latin):
ne: ⁊ ꝓuuicie illi pace reddita. abbas
sẽs ad mõuasfium rediit: graui ad modũ
iani iamq. deficientis in cõmodo corꝑis oc¬
cupatus: intanta animi suauitate ⁊ dulce¬
dine sp̃c cotidie ꝓpinquabat ad exituma
at erat u̾bum istud absconcditirm ab eis.
⁊ caꝑe si ualebant. Numimitũ qd̾ tam
uehementer berrebat animꝰ mui facile
ꝑsuadebatur ut credet: p̃sertim enum i
ip̃e cõpaciens filiis el mͦi t̃ba c̃pͥm̃et.
Eet̃um factis quodemili clamans oꝑa
cõsũmans que dedit mͥ pr̃ ut fac̾em: ma¬
gis ac magis actus ert̃iores omicte ce¬

Expanded text:
et provinciae illi pace reddita, Abbas sanctus ad monasterium rediit, gravi admodum, jamjamque deficientis incommodo corporis occupatus, in tanta animi suavitate et dulcedine spiritus quotidie propinquabat ad exitum, » At erat verbum istud absconditum ab eis, et capere non valebant. Nimirum quod tam vehementer horrebat animus, minus facile persuadebatur ut crederet, praesertim cum et ipse compatiens filiis ejusmodi verba supprimeret. Caeterum factis quodam modo clamans, « Opera consummavi quae dedit mihi Pater ut facerem; » magis ac magis actus exteriores omittere coe
Abbreviated transcription (Latin):
siagatur. Socicde ut pͥns i ĩ ꝑtunns a demuo¬
ne infestat᷑. Demq in publicũ scelus tm̃
effusum est. Quo audito ⁊ eignito maritus
el contubermũ gecratur qusei ad locũ p̃die¬
cum uir dei cũ ctmittu sus antñat: cũ
ut anchuit aduentũ: inselx must se ad pedes

Expanded text:
agatur. Quotidie ut prius, et importunius a daemone infestatur. Denique in publicum tantum scelus effusum est. Quo audito et cognito, maritus ejus contubernium exsecratur. Interea ad locum praedictum Vir Dei cum comitatu suo advenerat: cujus ut audivit ad
Abbreviated transcription (Latin):
uf. Enmq ac cedentes ad se
priucipes ut ceꝑat ꝓ pate rogaret sus¬
pirantes licebant. dꝑtet nos libenter
audire eum qm̃i ut ip̃i cernimꝰ deus di¬
ligit ⁊ eraudit: ⁊ audito eo młta fac̃e ꝓ
quo canta facit ui occłis ur̃is. Quib¬

Expanded text:
. Cumque accedentes ad se principes, ut coeperat, pro pace rogaret, suspirantes dicebant: « Oportet nos libenter audire eum, quem, ut ipsi cernimus, Deus diligit et exaudit; et audito eo multa facere, pro quo tanta facit in oculis
Abbreviated transcription (Latin):
tis illius ingredĩtur:
lum ceteris dormitũ emicib. ip̃e uno tũ
eo ꝓsequẽte eccłiam ing̃ditur: et tota
nocte illa oĩom uicans optimut a dn̾o
quod pecebat.⁊ impetͥta mulieri sa¬
oblatus: nec motus est pes ut se ad sub¬
lim̾a inclinaret. Promocionẽ cũ ꝙͣ in¬

Expanded text:
tis illius ingrediatur, lum, caeteris dormitum euntibus, ipse uno tantum prosequente ecclesiam ingreditur, et tota nocte illa orationi vacans, obtinuit a Domino quod petebat: et impetrata mulieri saoblatus, nec motus est pes ejus ut se ad sublimia inclinaret. Promotionem tamen, qu
Abbreviated transcription (Latin):
diluas iure ꝑheminis comoda
nobis benigne conferas Quo
ciarrnis actu epules effecti ip̃i &e¬
libes ut p̾stolamur cemui me¬
los canamus glĩe Deo prĩ set¬

Expanded text:
diluas, Vite perhennis commoda Nobis benignus conferas. Quo carnis actu exules Effecti ipsi celibes Ut prestolantes cernui Melos canamus glorie. Prest
Abbreviated transcription (Latin):
canonitis post obitũ suũ qͥete posidendam in ꝑpetuũ ꝯccͥsit Nos igͥ de t̃ra illa ecsdem in¬
uestuumꝰ canonicos ita qͥdem qd̃ puedictus. Io. eam qũa diui uxxerit tenebit ⁊ de recognitõne
memoratis canonicis duõ bichetos de blado ãnuatim ꝑsoluet insta octauas Sc̃i Remigũ de illo sci¬
licet blaoo qd̵ crescet in t̾ra ⁊ post obitũ ip̃ius Ioħ̃is t̾ra ad ip̃os canonicos libe ⁊ absq
om̃i contradictõne ⁊ calũpnia reuertet᷑. Hoc aũ coram nob̃ laudauerũt Eranbuigis mat̾

Expanded text:
de terra illa eosdem investivimus canonicos ita quidem quod predictus Johannes eam, quamdiu vixerit, tenebit, et de recognitione memoratis canonicis duos bichetos de blado annuatim persolvet infra octavas Sancti-Remigii, de illo scilicet blado quod crescet in terra. Et post obitum ipsius Johannis, terra ad ipsos canonicos libere et absque omni contradictione et calumpn
Abbreviated transcription (Latin):
niabat᷑ in t̾ritorio uille pedis partẽ t̾rarum iuxta uiã ab umbracło usq
ad t̾ras in monte retͦ uinea. oe partẽ t̾re in qͦ curia &e porta sita erat. Ec
cłia deiloci qͦrebat qͦdam alia. Sitꝑ his int̾ eccl̃ias tali mͦ pax reformata est.
Eccł̃ia d̾iloci dedit sc̃o uiliano t̾ram qͦ erat intͣ t̾ras eiꝰ. citit̾ tria uł iiii. iuge¬
ra. ex ea parte ue in qͦ grangia sc̃i uiliani sita ẽ. dispositũq ẽ qđ uia erit me¬
ta int̾ eccłias in his qͦ st iuxta uiã. & ex utͣq parte uie eo mͦ tenebit᷑. qͦ in refor¬
matione pacis tenebat᷑. Ut aũ ħ in ꝑpetuũ ratũ ẽẽ possit cirographũ factũ est.
cuꝰ ea pars quã fr̃s hñt diloci sigillo sc̃ĩ uiliani. ea pars quã eccłia sc̃i uiliani
ht̃. sigillo d̾iloci firmata ẽ. Huiꝰ rei testes st̃ ex parte dĩloci. Symon decanꝰ de e¬
brola. buido pͥor sc̃i mariani. Fr̃ petrꝰ sc̃i iuliani. Exalia parte. Stepħs sacͥsta

Expanded text:
em terrarum juxta viam ab umfraculo usque ad terras in monte, retro vineam, et partem terre in qua curia et porta sita erat. Et ecclesia Deiloci querebatur quedam alia. Super his inter ecclesias tali modo pax reformata est: ecclesia Deiloci dedit Sancto-Juliano terram que erat inter terras ejus circiter tria vel quatuor jugera, ex ea parte vie in qua grangia Sancti-Juliani sita est. Dispositumque est quod via erit meta inter ecclesias in his que sunt juxta viam, et ex utraque parte vie eo modo tenebitur quo in reformatione pacis a pars quam ecclesia Sancti-Juliani habet, sigillo Deiloci firmata est. Hujus rei testes sunt, ex parte Deiloci, Symon, decanus de Ebrola; Guido, prior Sancti-Mariani, frater Petrus Sancti-Juliani. Ex alia parte, Stephanus, sacrista
Abbreviated transcription (Latin):
rres illno ad parnicipat̃ cũ nomiebie de lo beromo. Si attẽ cauomiei us ad dieti quo hac lact lunt¬
le foriel ta de monte cigon plidlq̃ debuerant ocupauerant: in pace remaneat. et lne ciluima ciꝰ
centant. Nerantanea li alio particpib pro co abig rabidernit. quantũ paro ci ꝑant ei ieł¬
taeiter hoc tenendũ in ꝑpetutin. Ca propt̾ canonti deilocenses decẽ loldos ei dederunt: & giuiar¬
do fñ er̃ qui lauduit hor unã angillan. Acta L publee qat inmnuctuꝰ auno ab in¬

Expanded text:
at cum monachis de Sancto-Sidronio. Si autem canonici, usque ad diem quo hec facta suntde foresta de Monte-Cegon plus quam debuerant occupaverant, in pace remaneant et sine calumnia ejus teneant. Verumtamen si aliis participibus pro eo aliquid reddiderint, quantum paridei, bene et fideliter hoc tenendum in perpetuum. Ea propter canonici Deilocenses decem solidos ei dederunt, et Guiardo, fratri ejus, qui laudavit hoc, unam angillam. Actum est publice, aput
Abbreviated transcription (Latin):
chias infra trrtoriũ grangie uille pei q̃z. lui uurig
elle dicebant Laudant ctã om̃a de dominio luo liue
de calamto luo. de qͥb eccłia inuel̃ tta erat in finagio
eiuide grangie uel alibi anno uerbi incarnat lubscripto.
Huiꝰ rei teł tec sunt. Helueus p̃p̃olitꝰ. Guillermus
archidiaconꝰ. Guido p̃politꝰ autissiodorensis. Stephanꝰ cellerarꝰ.
Fromuno capellanꝰ. Ramnalõ de lindri. Sinon coccus ::¬

Expanded text:
ris esse dicebant. Laudant etiam omnia de dominio suo, sive de casamento suo, de quibus ecclesia investita erat in finagio ejusdem grangie vel alibi, anno Verbi Incarnati subscripto. Hujus rei testes sunt: Helveus, prepositus; Guillermus, archidiaconus; Guido, prepositus Autissiodorensis; Stephanus, cellerarius; Fromundus, capellanus; Rainaldus de Lindri
Abbreviated transcription (Latin):
quod si maiori ⁊ iuratis ueritate sufficiente cõstiterit. Maior debet super.
creditionem aut uicinagium Interdicere. Ex hinic autem burgensis de suo
iufra banlengam poterit cupere et extra banlengum per Iusticiarium
¶ Si antem nuiles uel alius conquestus fuerit quod burgensis de suo in uste
ceperit uel capi fecerit ꝑ nr̃am iusticiam recto iudicio scabinorum burgensis
ille iusticiubilis eristes. c¬
nisi a nobis uel amandato nostro fuerit forbamutus. donec torai iuratis
¶Si miles honiniem feodatum in cõmunia habuerit ipse homo in hospitio suo
euui recipere poterit. sed nec creditionem nec uiciagium ei faciet a c¬
¶Si nostri seruientes res burgensium de conuuma uiolenter abstulerĩt. res

Expanded text:
quod si majori et juratis, veritate intellecta, constiterit, major debet super hcreditionem et vicinagium interdicere; ex tunc autem, burgensis de suo infra banleugam poterit capere, et extra banleugam per justiciarium ostrum; si autem miles vel alius conquestus fuerit quod burgensis de suo injuste ceperit vel capi fecerit per nostram justiciam, recto judicio scabinorum burgensis ille justiciabilis existet; mfuerit forisbannitus, donec coram juratis Si miles hominem feodatum in communiam habuerit, ipse homo in hospicio suo eum recipere poterit, sed nec creditionem nec vicinagium ei faciet. Si servientes nostri res burgensium de communia violenter abstul
Abbreviated transcription (Latin):
Udouicus dĩ Regis fuincorum primogentus. Rou̾int
unuersi presentes parter et future. Quod propter amorẽ
Bingensium mõrum hesdmi. ⁊ propter profestum eiuscem
casta. dedimus et concessiuns cisdem burgensibus Halas
m̃s dehesonmno quas ibidem fecectamus penitus remouendas pto pedagio
de ais quod ad opus nostri emerunt. ⁊ pio mille libris parisieñ quas nobis
las construere aliquo tempore poterimus. Saluis tamen nobis. ⁊ dictis
burgensibus. ⁊ om̃ib alus eisdem lib̾tatibus et consuetudinib ⁊ eodem
Iure. que nos et ip̃i inforo hesdim habebamus. Antequam ibi hale fc̃e fuis¬
sent. preterea concessimus eisdem totũ mariscum quod est inter hesdimi
⁊ Gourgechon citta ⁊ ultin aquam. Ita qd̵ de quolib arpenuo apossessore
duos solidos ceusuales singulis anus in Natali diũ percipiẽn. prefati au¬
tem burgeuses de eodem marisco prata facient que custodiri facient tantuu
amedio marcio usque ad festum sc̃i Remigii. ⁊ extunc cõmunes erunt pas¬

Expanded text:
tus. Noverint universi presentes pariter et futuri quod nos, propter amorem burgensium nostrorum Hisdini et propter profectum ejusdem castri, dedimus et concessimus ejusdem burgensibus halas nostras de Hisdini, quas ibidem feceramus penitus amovendas, pro pedagio de Ais quod ad opus nostri convenit, et pro mille libris parisiensium quas nobis las construere aliquo tempore poterimus, salvis tamen nobis et dictis burgensibus et omnibus aliis eisdem libertatibus et consuetudinibus et eodem jure quo nos et ipsi ad Hisdinum habebamus antequam hale ibidem facte fuissent. Preterea, eisdem concessimus totum mariscum quod est inter Hisdinum et Gorgechon citra et ultra aquam, ita quod de quolibet arpenno, a possessore duos solidos censuales singulis annis, die Natali Domini, percepimus; prefati autem burgenses de eodem marisco prata facient, que custodiri facient tamen a medio martio usque ad festum beati Remigii, et extunc communes erunt pas
Abbreviated transcription (Latin):
corporis sui aunttet. Ita tamen qđ si ante ꝙͣ de eo iusticia fiat. leso ⁊ parentibus lesi. re
conciliari poterit. centum solid̾ cõmume dabit. sine memibri amissione. saluo iure nr̃o¬
¶Siquis cum latrociuo infra baulengam captus fuerit. Maiori et iuintis reddi debet
Maior uero ⁊ iurati per testes enm iudicare debent. et cõuictum ĩ pilloriaco poni faciẽt
Dende iusticiario nr̃o coram scabius depositum reddent. et per hoc maior et iurati de
¶Qui uero per ueram famam accusatus fuerit de latrocimo per tres annos bannitus

Expanded text:
si, antequam leso justicia fiat, et parentibus lesi et leso reconciliari potuerit, C solidos communie dabit, sine membri amissione, de quis cum latrocinio infra banleugam captus fuerit, majori et juratis reddi debet, major vero et jurati per testes eum judicare debent et convictum in pillorio poni facient, deinde justiciario nostro coram scabinis depositum reddent, et per hoc major et jurati de Qui vero per veram famam accusatus fuerit de latrocinio, per tres annos bannitus
Abbreviated transcription (Latin):
tibus lesi reconciliari poterit. centum solidos cõmunie tabit sine memibi amissis¬
Siquis cum latrocuuo Iufra banlengam captus fuerit maior et iuratis
reddi deb. Maior uero et iurati ꝑtestes eum iudicare debent. et cõuictum inpilo¬
riaco pomi facient. de iide uisticiario nr̃o coram scabis cepositũ reddent. ⁊ ꝑ hor
maior ⁊ iurati de fure liberi erunt. a co oa¬

Expanded text:
potuerit, C solidos communie dabit, sine membri amissioSi quis cum latrocinio infra banleugam captus fuerit, majori et juratis reddi debet, major vero et jurati per testes eum judicare debent et convictum in pillorio poni facient, deinde justiciario nostro coram scabinis depositum reddent, et per hoc major et jurati de fure liberi exist
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ apostolicum beuedictionem. Sacrosancta romana ecclesia
deuotos ⁊ hunules filios ex aissuete pietatis officio propensuis
diligere consuenit et ne prauorum honnum molestus agitentur eos tanquã
pia mater sue protectioiis iuuiune confouere. Eapropter dilesti in domino
flo bestis sisbo pstilatiombus ento contuntntes assensu pesoipr iã

Expanded text:
et apostolicam benedictionem. Sacrosancta Romana ecclesia deuotos et humiles filius ex assuete pietatis officio propensius diligere consueuit, et ne prauorum hominum molestibus agitentur, eos tanquam pia mater sue protectionis munimine confouere, eapropter dilecti in Domino ii, uestris iustis postulationibus grato concurrentes assensu, personas
Abbreviated transcription (Latin):
etuteuꝵ Et si nõ fuerit cõuictus coram maiore tercia manu se purgabit. &¬
Qui per num ensem contua aliquem ifra baulengun trxerit. si maior de
eo querimoniam faciens testes habuerit legittimos: quadragnitu solido¬
Siquis alicui ponens Iusidias ip̃m ceno uel luto iuoluerit. Maior ⁊ Iurati
ueritate intellecta. auiris uel a femius: ipsum ad solutionem decem librarũ¬

Expanded text:
etc. et si non fuerit convictus, coram majore tercia manu se purgabit. Qui per iram ensem contra aliquem infra banleugam extraxerit, si major de eo querimoniam faciens testes legitimos habuerit, coquis alicui ponens insidias ipsum ceno uel luto inuoluerit, prepositus et iurati, ueritate intellecta a uiris siue a feminis, ipsum ad solutionem decem libraru
Abbreviated transcription (Latin):
apientiam om̃n antiquoN exquixit sapiens
et in ꝓpħetis uacabit natrutõe uirori nom̃a¬
tor conseruabit et in uersucias ꝑabolcaoꝵ simul
introib̾it. occulta prouerb̾ioꝵ ex̃qui ret. et m ab̾.¬
sconditis parabolarũ cõuexsabitur D̾ R̾ sbnt

Expanded text:
apientiam omnium antiquorum exquiret sapiens et in prophetis uacabit. narrationem uirorum nominatorum conseruabit et in uersutias parabolarum simul introibit, occulta prouerbiorum exquiret et in absconditis parabolarum conuersabitur. Iuxt
Abbreviated transcription (Latin):
batõe adiuuari a diuinitate quã eidẽ filio
messe sciebat ꝑ theoricã q̃ est ptres marie hoc
est qd̾ marttia cõquerit qd̾ eã sorot seliquerit
solã mistrare et eih auxiliũ in mĩsterio flagi¬
tat. Hoc de ꝑte marie Porio de ꝑte marthe

Expanded text:
em filio suo inesse sciebat per theoriam, quae est pars Mariae. Hoc est, quod Martha conqueritur quod eam soror sua reliquerit solam ministrare, et ejus auxilium in ministerio flagitat. Haec de parte Marthae. Porro de parte Mariae,
Abbreviated transcription (Latin):
pñtis et ipũ quoq mortẽ paciẽter ferre p̃cipit
oromisit ergo nobis dona glorie sed p̃misit
certamĩa pũgne dixitq pcomittens erit
merces uxa multa et eritis filii altissimi Bed
p̃dixit iubens. Diligite inmicos ur̃os et bene

Expanded text:
i, et ipsam quoque mortem patienter ferre praecepit. Promisit nobis dona gloriae, sed praemisit certamina pugnae. Dixit promittens: Erit merces vestra magna, et eritis filii Altissimi ; sed praedixit jubens, Diligite inimicos vestros, bene
Abbreviated transcription (Latin):
uid xp̃q futuror p̃sciꝰ constiꝯ secretorũ. cogitacõm
iudex mẽciũ ꝑsccutator quare deseruit quos scĩebat
q̃ uendos esse ꝓpter se ꝓpter se nouerat omidendos
Natꝰ rex er rex celestis quare neglexit milites in.¬
notẽtie sue cortaneũ sibi quare contempsit exer.¬
citũ ¶Luare cuncibulis suis deputatas excubias
sic reliquit ut regẽ solũ q̃siturꝰ ħostis totũ gras:¬
saxet imilitẽ ⁊fratres xp̃ꝯ nõ despexit sudo
milites sed prouexit quibꝰ dedit ante teuĩptsare
ꝙ̃ uiuere quos fecit cciꝑe smne cõcertatõe uictoriã
quos donauit corois anteꝙ mẽbris Tu aut̃. R¬

Expanded text:
us futurorum praescius, conscius secretorum, cogitationum judex, mentium perscrutator, quare deseruit quos sciebat quaerendos esse propter se, et propter se noverat occidendos? Natus rex, et rex coelestis quare neglexit milites innocentiae suae, coaetaneum sibi quare contempsit exercitum, quare cunabulis suis deputatas excubias sic reliquit, ut regem solum quaesiturus hostis totum grassaretur in militem? Fratres, Christus non despexit suos milites, sed provexit, quibus dedit ante triumphare quam vivere, quos fecit capere sine concertatione victoriam: quos donavit coronis antequam membris: quos
Abbreviated transcription (Latin):
ollite qnic uobiscũ munera et ite ad dicm̃ terre el
e dũ inueneritis adorate eũ suꝑ tecrã Deꝯaũt meꝯ
fatiat uobis eũ placabilẽ et remittat et ł q̃t fratrã
urͣm nob̾istũ et eũ quẽ tenet in uitulis .ẜ Eollite
de fructibꝰ texre in ulisis uẽis et offerte giro mune.¬

Expanded text:
ollite hinc vobiscum munera, et ite ad Dominum terrae; et dum inveneritis, adorate eum super terram. Deus autem meus faciat vobis eum placabilem, et reducat et hunc fratrem vestrum vobiscum, et eum quem tenet in vinculis. Vers. Tollite de fructibus terrae in vasis vestris; et ferte viro mune
Abbreviated transcription (Latin):
peciit Uta dito uobis quc tnnere Qui sũt qui
corpꝰ oltidũt Inmiti Quidiubebat dñq Tie
timerẽt Sretire exgo ut p̃stet qd̾ iubet a timo¬
re mimiti erue ammã meã Eeue a fiiore mi¬
mici et sub timore tuo. R Aa hora nõ po¬

Expanded text:
te . Qui sunt qui corpus occidunt? Inimici. Quid jubebat Dominus? Ne timerentur. Oretur ergo ut praestet quod jubet. A timore inimici erue animam meam. Erue me a timore inimici, et subde timori tuo. Non
Abbreviated transcription (Latin):
et mn ip̃i ab mimicis ab sorbebant Inde est et ilta
uoꝵ geatu lacõis forsitan uiuos absorbuissẽt nos.
Nulti absorpti et uiui absorpti. multi mortui ab.¬
sorpti Oliu putauexũt manẽ esse fidẽ xp̃ĩanam
mortui absorpti sũt ¶Lui aũt scientes ueritatẽ
esse p̃dicacõ euãgelii xpm̃ esse filiũ dei sciẽtes
et q̃ot gredentes et q̃ot intꝯ tenẽtes tesserũt tamẽ

Expanded text:
viventes absorbebantur. Inde est et illa vox gratulationis: Forsitan vivos absorbuissent nos . Multi absorpti, et vivi absorpti; multi mortui absorpti. Qui putaverunt inanem esse fidem christianam, mortui absorpti sunt: qui autem scientes veritatem esse praedicationem Evangelii, Christum esse Filium Dei scientes, et
Abbreviated transcription (Latin):
passioẽ ꝙ eũ nosset negauerat totiẽs eius
resuerectõẽ rerreatꝮ ꝙ illũ toto amet corde
testatur prouida dispensatõe tertio cõfiteritẽ
amorẽ. tertio eque pascendas suas oues cõ¬
mẽdat quia decebat ut quociens in pastoris
fide ntubauerat tonẽs eũ renouata fide pa¬
storis. mẽbra quoq eiusdẽ pastoris iubea
currare Pasçere ergo oues xpĩ ẽ credẽtes
xp̃o ne a fide deficiãt cõfirmare et ut
in fide magisq ꝑroficiant insganter ope¬

Expanded text:
od eum nosset negaverat, toties ejus resurrectione recreatus, quod illum toto amet corde testetur. Provida dispensatione tertio confitenti amorem, tertio aeque pascendas suas oves commendat; quia decebat ut quoties in pastoris fide titubaverat, toties cum renovata fide pastoris membra quoque ejus pastoris jubeatur uos . Pascere ergo oves Christi est credentes Christo, ne a fide deficiant, confirmare, et ut in fide magis magisque proficiant instanter ope
Abbreviated transcription (Latin):
as ortu sabẽs dies ait ad eñ brictiꝰ adiuro te
ꝑ deũ ut si ego te gna᷑ui torã cũtis edicas. qñ
Respõdẽs aũt infans corã ei ppło brõ iuĩro. dixit
nõ es tu inquit pr̃ meꝰ anͣ. Pctũs brictius
salissaçiens ppło prunas ardẽtes ab urbe in bir¬
ro suo deferens et añ sepulchrũ bñ maxtm co¬
ram oĩ ppłe prgiciens uestimẽtũ eiꝗ inustum

Expanded text:
 ait ad eum Briccius: Adjuro te per Deum, et si ego te generavi coram cunctis edicas. Ant. Respondens autem infans coram omni populo, beato viro dixit: Non es tu, inquit, Pater meus. Ant. Sanctus Briccius satisfaciens populo prunas ardentes ab urbe in birro suo deferens, et ante sepulcrum beati Martini coram populo projiciens, vestimentum ejus inustum
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ ut solsplenderet et dultis fama eiꝰ longe
fati eiꝯ sctimonia. eger̃t ut aliquo ingemo de.¬
ponat᷑ qui dextera dei exciltatir. Interea q̃dã
muliee male cõteptũ filiũ genuit.cuiꝯ sceleris
autor. satuit. Icaꝙ ip̃i sue uesane oportum̃tatẽ¬

Expanded text:
tibus ut sol splendesceret, et dulcis fama ejus longe nari vitae ejus sanctimonia, egerunt ut aliquo ingenio deponatur qui dextera Dei exaltabatur. Interea quaedam mulier male conceptum filium genuit, cujus sceleris auctor latuit. Ita