comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illius: Nolt esse amieus ho-¬
mini iracundo. neq ambit¬
les cũ homine furioso: ne
forte discas semitas eius:¬
et sumas scandalum aĩe
tue. Noli esse cũ hiis qui
defigunt manus suas: et
qui uades se offerunt ꝓ de¬
bitis.Si eñi ñ habes unde
restituas: quid cause est
ut tollas oꝑim̃tũ de cubi¬
u tuo: Ne trans grediaris
t̾minos antiquos: quos
posuerunt pr̃es tui. Radi¬
sti uirũ uelocem in oꝑe su¬
o⁊ coram regib stabit: nec
erit iat ignobiles
uando sederis ut come¬
das cum prĩcipe dili¬
genter attende q̃ posita sũt
ante faciẽ tuã: et statue
cultrũ in gutture tuo: si ta¬
men habes potestatẽs ant¬
mam titã. Ne desideres de
cibis eius: in quo ẽ panis
m̃idatii. Noli laborare ut di¬
teris: sed prudentie tue po¬
ne modũ. Ne erigas ocłos
cuos ad opes quas habere
ñ potes: quia facient sibi
pẽnas quasi aquile ⁊ uo¬
labunt in celũ. Ne come¬
das cũ homine inuido: et
ne desideres cibos eius: qm̃

Expanded text:
esse amicus homini iracundo, neque ambules cum viro furioso: Ne forte discas semitas ejus,et sumas scandalum animae tuae. Noli esse cum his, qui defigunt manus suas, et qui vades se offerunt pro debitis: Si enim non habes unde restituas, quid causae est ut tollat operimentum de cubili tuo? Ne transgrediaris terminos antiquos, quos posuerunt patres tui. Vidisti virum velocem in opere suo coram regibus stabit nec erit ante ignobiles quando sederis ut comedas cum principe diligenter adtende quae posita sunt ante faciem tuam et statue cultrum in gutture tuo si tamen habes in potestate animam tuam ne desideres de cibis eius in quo est panis mendacii noli laborare ut diteris sed prudentiae tuae pone modum ne erigas oculos tuos ad opes quas habere non potes quia facient sibi pinnas quasi aquilae et avolabunt in caelum ne comedas cum homine invido et ne desideres cibos eius quoni
Abbreviated transcription (Latin):
uinũ⁊ ec tumultu¬
õsa ebrietas: quicũq hits
delectatur ñ erit sapiens.
Sicut rugitus leonis ita¬
et terror regis: qui ꝓuocat
eĩt peccat maĩam suam.
Honor est homint qui se¬
parat se a contentõnib:
om̃s autẽ stulti miscentur
contumeliis. Propt̃ frigus
piger arare noluit: mendi¬
cabit ergo estate ⁊ ñ dabit᷑
ei. Sic̃ aqua ꝓfunda sic ꝯsi¬
liũ incorde uiri: ec homo¬

Expanded text:
 et tumultuosa ebrietas. quicumque his delectatur, non erit sapiens. Sicut rugitus leonis, ita terror regis: qui provocat eum, peccat in animam suam. Honor est homini, qui separat se a contentionibus: omnes autem stulti miscentur contumeliis. Propter frigus piger arare noluit: mendicabit ergo aestate, et non dabitur illi. Sicut aqua profunda, sic consiliu
Abbreviated transcription (Latin):
michi: et oculi tui uias me¬
as custodiant. Fouea eñi
ꝓfunda ẽ meretrix: et pu¬
teus angustus altena In¬
sidiatur in uia quasi la¬
tro: et quos incautos ui¬
derit int̾ficit. Cui ue. citiꝰ
pr̃i ue. cui rixe. cui fouee.
cui sine causa uulnera ⁊¬
cui suffusio oculoꝵ: Non¬
ne hiis qui morantur in
uino ⁊ et student calicibus
epotandis: Ne intuearis
uinum quando flauescit:
cũ splenditerit in uitro co¬
lor eius. Ingreditur blan¬
de ⁊ sed in nouissimo mor¬
debit ut coluber: et sictit
regulus uenena diffun¬
det. Oculi tui uidebunt ex¬
traneas: et cortuũ loque¬
cur ꝑu̾sa. Et eris sicut dor¬
miens in medio mari: et
quasi sopitus gubernator
amisso clauo: et dices. Uer¬
berauerunt me: sedñ dolui.
Traxerunt me: sed ego ñ
sensi. Quando euigilabo:
et rursus uina repperiam:
e emuleris

Expanded text:
mihi et oculi tui vias memihi et oculi tui vias meas custodiant fovea enim profunda est meretrix et puteus angustus aliena insidiatur in via quasi latro et quos incautos viderit interficit cui vae cuius patri vae cui rixae cui foveae cui sine causa vulnera cui suffusio oculorum nonne his qui morantur in vino et student calicibus epotandis ne intuearis vinum quando flavescit cum splenduerit in vitro color eius ingreditur blande sed in novissimo mordebit ut coluber et sicut regulus venena diffundet oculi tui videbunt extraneas et cor tuum loquetur perversa et eris sicut dormiens in medio mari et quasi sopitus gubernator amisso clavo et dices verberaverunt me sed non dolui traxerunt me et ego non sensi quando evigilabo et rursum vina repperiam ne aemuleris
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinã: si eñi ꝑcusseris
eũ uirga ñ mortetur. Mu
uirga ꝑcuties eũ: et aĩam
euis de inferno liberabis.
Fili mi si sapiens fu̾it ani¬
mus tuus gaudebit tecũ
cor meũ: et exultabũt re¬
nes mei cũ locuta fuerint
rectũ labia tua. Non emu¬
letur cor tuũ peccatores: sed
in timore dñi esto tota die:
quia habebis spem in no¬
uissimis. et p̃stolatõtua
ñ auferetur. Audi filimi
et esto sapiens: ec dirige
inuia antinũcitũ. Nolt
esse in cõuiuiiᷤ potatorũ:
nec in cõmessatõnib eorũ
qui carnes ad conuescen¬
dũ conferunt. Quia uacã¬
tes potib ⁊ dantes sẏmbo¬
la consumentur: et uesti¬
etur pannis dormitatio.
Nudi pr̃em tuũ qui genu¬
it te: et ne contẽpnas cũ
senuerit mater tua. Ueri¬
tatem eme:et noli uende¬
re saptentiã ⁊ doctrinã et
intelligentiam. Exultat
gaudio pater iusti: qui sa¬
pientẽ genuit letabit᷑ ĩ eo.
Maudeat pat̾tuus ⁊ ma¬
ter tua: exultet qui genu¬
it te. P̾rebe fili mi cor tuũ

Expanded text:
isciplinam: si enim percusseris eum virga, non morietur. Tu virga percuties eum: et animam ejus de inferno liberabis. Fili mi, si sapiens fuerit animus tuus, gaudebit tecum cor meum: Et exsultabunt renes mei, cum locuta fuerint rectum labia tua. Non aemuletur cor tuum peccatores: sed in timore Domini esto tota die: Quia habebis spem in novissimo, et praestolatio tua non auferetur. Audi, fili mi, et esto sapiens: et dirige in via animum tuum. Noli esse in conviviis potatorum, nec in comesationibus eorum qui carnes ad vescendum conferunt quia vacantes potibus et dantes symbola consumentur et vestietur pannis dormitatio audi patrem tuum qui genuit te et ne contemnas cum senuerit mater tua veritatem eme et noli vendere sapientiam et doctrinam et intellegentiam exultat gaudio pater iusti qui sapientem genuit laetabitur in eo gaudeat pater tuus et mater tua et exultet quae genuit te praebe fili mi cor tuum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ senuerit ñ recedet ab ea.
accipit mutuũ seruus ẽ
fenerantis. Qui seminat
iniquitatẽ metet mala:
et uirga ire sue consũma¬
bitur. Qui ꝓnus ẽ ad mi¬
sericordiam benedicet᷑: de
panib eñt suis dedit part¬
peri. Eice derisorẽ ⁊ exibit
cũ eo iurgiũ: cessabunt¬
q cause ⁊ contumelie. Qͥ
diligit cordis munditiã:

Expanded text:
edet ab ea accipit mutuum servus est fenerantis qui seminat iniquitatem metet mala et virga irae suae consummabitur qui pronus est ad misericordiam benedicetur de panibus enim suis dedit pauperi eice derisorem et exibit cum eo iurgium cessabuntque causae et contumeliae qui diligit cordis munditiam
Abbreviated transcription (Latin):
guia ñ ditabitur. ẜ iusto
datur ĩpius: et ꝓ rectis ini¬
quus. Melius ẽ habitare
in terra deserta: quã cum
muliere rixosa et iracun¬
da. Thesaurus desiderabi¬
lis ⁊ oleũ intabernaculo
iusti: ec ĩprudens homo diᷤ¬
sipabit illud. Qui sequit᷑
tem fortiũ ascendit sapi¬
ens: et destruxit robur fidit¬
tie eius. Qui custodit os
suũ ⁊ linguã suã: custo¬
dit ab angustiis antmã
suã. Suꝑb ⁊ arrogans

Expanded text:
guia, non ditabitur. Pro justo guia, non ditabitur. Pro justo datur impius: et pro rectis iniquus. Melius est habitare in terra deserta, quam cum muliere rixosa et iracunda. Thesaurus desiderabilis, et oleum in habitaculo justi: et imprudens homo dissipabit illud. Qui sequiturtem fortium ascendit sapiens, et destruxit robur fiduciae ejus. Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam. Superbus et arr
Abbreviated transcription (Latin):
me. Exaltatõ oculoꝵ et di¬
latatio cordis: lucerna in¬
pioꝵ peccatũ. Cogitatõnes
robusti semꝑ in abundan¬
tia: oĩs autẽ piger semper
in egestate est.Qui congre¬
gat thesauros lingua mẽ¬
ĩpingetur ad laqueos mor¬
tis. Rapine impioꝵ detra¬
hent eos: quia noluerunt
facere iuditiũ. Peru̾sa ut¬
a uiri aliena ẽ: qui autem
mundus est. rectũ opus
eius. Melius ẽ sedere ĩ an¬
gulo domatis: qiã cum
muliere litigiosa ⁊ ĩdomo
cõmuni. Anima impii de¬
siderat malũ: ñ miserebit᷑
ꝓximo suo. Multato pes¬
tilente sapientior erit par¬
uulus: et si sectetur sapiẽ¬
tiam sumet scientiã. Exco¬
gitat iustus de domo ĩpii:
ut detrahat impios a ma¬
lo. Qui obturat aurẽ su¬
am ad clamorẽ pauꝑts: et
tp̃e clamabit ⁊ ñ exaudiet᷑
Munus absconditũ extĩ¬
guit iras: et donũ in stnit
indignatõnẽ maximam.
Gaudiũ iusto ẽ facere iu¬
ditiũ: et pauor oꝑantib
iniquitatẽ. N ir qui erra¬
uerit a uia doctrine: ĩ cetu

Expanded text:
t dilatatio cordis: lucerna impiorum peccatum. Cogitationes robusti semper in abundantia: omnis autem piger semper in egestate. Qui congregat thesauros lingua menimpingetur ad laqueos mortis. Rapinae impiorum detrahent eos, quia noluerunt facere judicium. Perversa via viri, aliena est: qui autem mundus est, rectum opus ejus. Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Anima impii desiderat malum, non miserebitur proximo suo. Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus: et si sectetur sapientem, sumet scientiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat impios a malo. Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse clamabit et non exaudietur. munus absconditum extinguet iras et donum in sinu indignationem maximam. gaudium iusto est facere iudicium et pauor operantibus iniquitatem. uir, qui errauerit a uia doctrinae, in coetu
Abbreviated transcription (Latin):
det in solio iuditii: dissipat
om̃e malũ intuitu suo. Qͥs¬
a potest dicere mundũ est
cor meũ: purus sũ apecca¬
to: Pondus ⁊ pondus mẽ¬
sura ⁊ m̃sura: utrũq abho¬
minabile est apd̾̃ dec̃. Ex
studiis suis intelligitur
puer: si munda ⁊ recta sĩt
oꝑa eius. Autrẽ audientẽ
et oculũ uidentẽ: dñs fecit
utrũq. Noli diligere sõ¬
num: ne te egestas oppri¬
mat: Aꝑt oculos tuos: et
saturare panib. Malum
ẽ malũ est dicit om̃is emp¬
tor: et cũ recesserit tunc gła¬
bitur. Aurũ ⁊ multitudo

Expanded text:
olio judicii, dissipat omne malum intuitu suo. Quis potest dicere: Mundum est cor meum, purus sum a peccato? Pondus et pondus, mensura et mensura: utrumque abominabile est apud Deum. Ex studiis suis intelligitur puer, si munda et recta sint opera ejus. Aurem audientem, et oculum videntem, Dominus fecit utrumque. Noli diligere somnum, ne te egestas opprimat: aperi oculos tuos, et saturare panibus. Malum est, malum est, dicit omnis emptor: et cum recesserit, tunc gloriabitur. Est aurum, et multitudo
Abbreviated transcription (Latin):
corde. Sapientes abscõdũt
scientiã: os autẽ stulti cõ¬
futsioni ꝓximũ ẽ Substã¬
cia diuitis urbs fortitudi¬
nis eius: pauor pauperũ
egestas eoꝵ. Opus iusti
aduitam: fructus autẽ¬
ĩpii ad peccatũ. Nia uite
custodienti disciplinam:
qui autẽ increpatõnes re¬
linquit. errat. Abscondũt
odiũ labia m̃datia: qui ꝓ¬
fert contumelias insipi
ens ẽ. In multiloquio pec¬
catũ nõ deerit: qui autem
moderatur iabia sua pru¬
dentissimus ẽ. Argentũ

Expanded text:
entes abscondunt scientiam os autem stulti confusioni proximum est substantia divitis urbs fortitudinis eius pavor pauperum egestas eorum opus iusti ad vitam fructus impii ad peccatum via vitae custodienti disciplinam qui autem increpationes relinquit errat abscondunt odium labia mendacia qui profert contens est. In multiloquio peccatum non deerit: qui autem moderatur labia sua, prudentissimus est. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
demoliet᷑ dñs: et firmos
faciet t̾minos uidue. A¬
bhominatõ dñi cogitatio¬
nes male: et purus ser¬
mo pulcherrimus firma¬
bitur ab eo. Conturbat do¬
mũ sitã qui sectatur aua¬
ritiam: qui autẽ odit mit¬
nera uiuet. Mens iusti
meditatur obedientiam:
os ĩptoꝵ redundat malis.
Longe ẽ dñs ab ĩpiis: et
or̃ones iustoꝵ exaudiet.
Lux oculoꝵ letificat ani¬
mam: fama bona impin¬
guat ossa. Auris que au¬
dit increpatõnes uite: in
medio sapientiũ cõmora¬
bitur. Qui abicit discipli¬
nã despicit aĩam suã: qui
autẽ acquiescit increpatõ¬
nibz possessor ẽ cordis.
imor dñi disci U

Expanded text:
demolietur Dominus: et firmos faciet terminos viduae. Abominatio Domini cogitationes malae: et purus sermo pulcherrimus firmabitur ab eo. Conturbat domum suam qui sequitur avaritiam: qui autem odit mnera, uiuet. mens iusti meditabitur oboedientiam: os impiorum redundat malis. longe est dominus ab impiis, et orationes iustorum exaudiet. lux oculorum laetificat animam: fama bona inpinguat ossa. auris, quae audit increpationes uitae, in medio sapientium commorabitur. qui abicit disciplinam, despicit animam suam: qui autem adquiescit increpationibus, possessor est cordis. im
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃i tẽpore diligit qͥ ami¬
cus ẽ: et frat̾ mangustiiᷤ
cõꝓbatur. Homo st̾ultus
plaudet manib: cũ spopõde¬
rit ꝓ amico suo. Qui me¬
ditatur discordias diligit
rixas: et qui exaltat os sit¬
um q̃rit ruinã. Qui ꝑu̾si
cordis ẽ ñ inueniet bonũ:
et qui u̾tit linguã ĩcidet

Expanded text:
Omni tempore diligit qui amicus est: et frater in angustiis comprobatur. Homo stultus plaudet manibus, cum spoponderit pro amico suo. Qui meditatur discordiam, dirigit rixas: et qui exaltat ostium, quaerit ruinam. Qui perversi cordis est, non inveniet bonum: et qui vertit linguam, incidet
Abbreviated transcription (Latin):
crudelis mittetur cont᷑ eũ.
Expedit magis urse occire¬
rere raptis fetib: quã fa¬
tuo confidenti sibi in stuł¬
ticia sua. Qui reddit ma¬
la ꝓ bonis: ñ recedet malũ
de domo eius. Qui dimit¬
tit aquã caput ẽ uirgioꝵ
et antequã patiatur con¬
tumeliã iuditiũ deserit.
Et qui iustificat ĩpiũ et¬
qui condẽpnat iustũ: a¬
bhominabilis ẽ ut̃q apd̃
deum. Quid ꝓdest stulto
habere diuitias : cũ sapt¬
entiã emere ñ possit: Qui¬

Expanded text:
contra eum. expedit magis ursae occurrere raptis fetibus quam fatuo confidenti sibi in stultitia sua. qui reddit mala pro bonis, non recedet malum de domo eius. qui dimittit aquam, caput est iurgiorum, et antequam patiatur contumeliam, iudicium deserit. et qui iustificat impiuqui condemnat justum, abominabilis est uterque apud Deum. Quid prodest stulto habere divitias, cum sapientiam emere non possit?
Abbreviated transcription (Latin):
aduitulũ saginatũ cum
odio. Nir tracundus ꝓ¬
uocat rixas: qui paciens
est mitigat suscitatas It̃
pigroꝵ qͥuasi sepes spĩna¬
rũ: uia iustoꝵ absq offen¬
diculo. Filius sapiens leti¬
ficat prem: et stultus ho¬
mo despicit matrẽ suam.
sus suos. Sissipantur co¬
gitatõnes ubi ñ ẽ consilt¬
um: ubi uero plures sũt
consiliarii confirmantur.
Letatur homo in sentenci¬
a oris sui: et sermo opor¬
tunus ẽ optimus. Semi¬
ta uite suꝑ eruditũ: ut
declinet de inferno nouis¬

Expanded text:
ulum saginatum cum odio. Vir iracundus provocat rixas: qui patiens est mitigat suscitatas. Iter pigrorum quasi sepes spinarum: via justorum absque offendiculo. Filius sapiens laetificat patrem: et stultus homo despicit matrem suam.uersus: Dissipantur cogitationes ubi non est consilium: ubi uero plures sunt consiliarii, confirmantur. laetatur homo in sententia oris sui, et sermo oportunus est optimus. semita uitae super eruditum, ut declinet de inferno nouis
Abbreviated transcription (Latin):
pugnatore urbiũ. Sortes
miccuntur in sinũ: sed
a dño tẽperant᷑U
elior ẽ buccella sicca
cũ gaudio: quã do¬
mus plena uictimis cũ
iurgio. Seruus sapiens
dñabitur filiis stultis:
et int̾ frẽs hereditatẽ diui¬
det. Sic̃ igne ꝓbat᷑ argen¬
tum ⁊ aurũ camino: ita
corda ꝓbat dñs. Malus o¬
bedit lingue inique:⁊ fal¬
lax obtẽꝑat labiis m̃daci¬
b. Qui despicit paitꝑem
exꝓbrat factori eius: et qͥ
in ruina letatur alterius
ñ erit ĩpunitus. Corona
senũ filii filioꝵ: et gla fi¬
lioꝵ pr̃es eoꝵ. Non decent
stultũ u̾ba cõpõsita: nec
pricipem labiũ m̃ciens.
Gemina gratissima ex¬
pectatio p̾stolantis: quo¬
cũq se uerterit prudenter
intelliget. Qui celat delic¬
tũ querit amicitias: qui
altero sermone repetit. se¬
parat federatos. Plus ꝓfi¬
cit una correctio apd̃ prit¬
dentem: quã centũ plage
apd̾̃ stultũ. Sẽꝑ iurgia q̃¬

Expanded text:
pugnatore urbium sortes pugnatore urbium sortes mittuntur in sinu sed a Domino temperantur melior est buccella sicca cum gaudio quam domus plena victimis cum iurgio. seruus sapiens dominabitur filiis stultis et inter fratres hereditatem diuidet. sicut igne probatur argentum et aurum camino, ita corda probat dominus. malus oboedit linguae iniquae, et fallax obtemperat labiis mendacibus. qui despicit pauperem, exprobrat factori eius: et qui in ruina laetatur alterius, non erit inpunitus. corona senum filii filiorum, et gloria filiorum patres sui. non decent stultum uerba conposita, nec principem labium mentiens. gemma gratissima expectatio praestolantis: quocumque se uerterit, prudenter intelleget. qui celat delictum, quaerit amicitias: qui altero sermone repetit, separat foederatos. plus proficit correptio apud prudentem, quam centum plagae apud stultum. se
Abbreviated transcription (Latin):
nam exaltatur sp̃s. Me¬
lius est humiliari cũ mi¬
tib: quã diuidere spolia
cũ suꝑbis. Eruditus in
u̾bo repperiet bona: et qui
in dño sꝑat beatus ẽ Qui
saptens corde ẽ appellabit᷑
prudens: et qui dulcis e¬
loquio matora percipiet.
Fons uite eruditõ possidẽ¬
tis: doctrina stultoꝵ fatu¬
icas. Cor sapientis erudi¬
et os eius: et labiis illiꝰ
addet gr̃am. Fauus mel¬
lis u̾ba cõposita: dulcedo
aĩe sanitas ossiũ. Est tit¬
et nouissima eius ducũt
ad mortẽ. Anima laborã¬
tis laborat sibt: quia cõ¬
pulit eũ os suũ. N ir ĩ¬
pius fodit malũ: et in la¬
biis eius ignis ardescit.
homo ꝑu̾sus suscitat li¬
tes: et uerbosus separat
principes.Wir iniquus
lactat amicũ suũ: et du¬
cit eũ ꝑuiã ñ bonã. Qui
atconitis oculis cogitat
pratta: mordens labia su
a ꝑficit mala. Corona dig¬
nitatis senectus q̃ in uiis
iusticie repperietur. Meli¬
or ẽ uir paciens uiro forti:
et qui dñatur aĩo suo ex¬

Expanded text:
m exaltatur spiritus melius est humiliari cum mitibus quam dividere spolia cum superbis eruditus in verbo repperiet bona et qui in Domino sperat beatus est qui sapiens corde est appellabitur prudens et qui dulcis eloquio maiora percipiet fons vitae eruditio possidentis doctrina stultorum fatuitas cor sapientis erudiet os eius et labiis illius addet gratiam favus mellis verba conposita dulcedo et sanitas ossuum est viovissima ejus ducunt ad mortem. Anima laborantis laborat sibi, quia compulit eum os suum. Vir impius fodit malum, et in labiis ejus ignis ardescit. Homo perversus suscitat lites: et verbosus separat principes. Vir iniquus lactat amicum suum: et ducit eum per viam non bonam. Qui attonitis oculis cogitatprava mordens labia sua perficit malum corona dignitatis senectus in viis iustitiae repperietur melior est patiens viro forte et qui dominatur animo suo ex
Abbreviated transcription (Latin):
extitit alient: et ꝓ extͣneis
aufer pignus ab eo. Su¬
auis ẽ homint panis mẽ¬
datit: et postea ĩplebitur
os eius calculo. Cogita¬
tõnes consiliis roborabũ¬
tur: et gubernaculis trac¬
tanda sunt bella. Ei qui
reuelat mysteria ⁊ ãbulat
fraudulent̾ ⁊ dilatat labi¬
a sua: ne cõmiscearis. Q
maledicit pr̃i suo ⁊ matri:

Expanded text:
extitit alieni et pro extraneis aufer pignus ab eo suavis est homini panis mendacii et postea implebitur os eius calculo cogitationes consiliis roborantur et gubernaculis tractanda sunt bella ei qui revelat mysteria et ambulat fraudulenter et dilatat labia sua ne commiscearis qui maledicit patri suo
Abbreviated transcription (Latin):
dentia. Liberat aĩas testis
fidelis: et ꝓfert m̃datia u̾¬
sipellis. In timore dñi fi¬
dutia fortitudinis: et fi¬
lus eius erit spes. Limor
dñi fons uite: ut delinet
a ruina mortis. In młti¬
tudine pplĩ dignitas regis:
et inpaucitate plebis ĩg¬
nominia principis. Qui
paciens ẽ multa gub̾na¬
tur sapientia: qui autem
ĩpaciens ẽ exaltat stultici¬
am suã. Uita carnium
sanitas cordis: prutreclo
ossiũ inuidia. Qui calũp¬
niatur egenti exprobrat
factori eius: honorat au¬
tẽ eũ qui miseretur paitpe¬
ris. In malicia sua expel¬
litur ĩpius: sꝑat autẽ iu¬
stus in morte sua. In cor¬
de prudentis requiescit sa¬
pientia: et indoctos quosq

Expanded text:
dentia liberat animas testis fidelis et profert mendacia versipellis in timore Domini fiducia fortitudinis et filiis eius erit spes timor Domini fons vitae ut declinet a ruina mortis in multitudine populi dignitas regis et in paucitate plebis ignominia principis qui patiens est multa gubernatur prudentia qui autem inpatiens eam suam. Vita carnium, sanitas cordis: putredo ossium, invidia. Qui calumniatur egentem, exprobrat factori ejus: honorat autem eum, qui miseretur pauperis. In malitia sua expelletur impius: sperat autem justus in morte sua: in corde prudentis requiescit sap
Abbreviated transcription (Latin):
iusti lignũ uite: et qͥ sus¬
cipit animas sapiens est.
Si iustus in terra recipit:
quantomagis impius
et peccator.
ui diligit disciplinã¬
diligit᷑ scientiã: qui
autem odit increpatõnes
insipiens ẽ. Qui bonus ẽ
hauriet a dño gr̃am: qui
autẽ confidit cogitatõni¬
b suis ĩpie agit. Non ro¬
borabitur homo ex impie¬
tate: et radix iustoꝵ ñ cõ¬
mouebitur.Mulier dili¬
gens corona ẽ uiro suo:
et putredo in ossib etus q̃
cõfusione res dignas ge¬
rit. Cogitatõnes iustorũ
iuditia: et consilia ĩptoꝵ¬

Expanded text:
iusti lignum vitae et qui susiusti lignum vitae et qui suscipit animas sapiens est si iustus in terra recipit quanto magis impius et peccator qui diligit disciplinadiligit scientiam qui autem odit increpationes insipiens est qui bonus est hauriet a Domino gratiam qui autem confidit cogitationibus suis impie agit non roborabitur homo ex impietate et radix iustorum non commovebitur mulier diligens corona viro suo et putredo in ossibus eius quae confusione res dignas gerit cogitationes iustorum iudicia et consilia impio
Abbreviated transcription (Latin):
quos abicit. Impius fa¬
cit opus ĩstãbile: seminã¬
ti autẽ iusticiã merces fi¬
delis. Clem̃tia p̃parat ui¬
tã: et sectatõ maloꝵ mor¬
uum: et uoluntas eius
inhiis qui simplicit᷑ am¬
bulant. Manus in ma¬
nu ñ erit innocens malꝰ.
sem̃ autẽ iustoꝵ saluabit᷑.
Circulus aureus in na¬
rib suis: mulier pulchͣ
rũ om̃e bonũ est: p̃stola¬
tio ĩproꝵ furor. Alii diui¬
dunt ꝓpria. ⁊ ditõres fiũt:
alii rapiunt ñ sua et sẽꝑ
n egestate sunt. Anima
q̃ benedicit ĩpinguabitur:
et qui inebriat tp̃e quoq
inebriabitur. Qui abscon¬
dit frum̃ta maledicetur
inppłis: benedictõ autem
suꝑ caput uendentiũ. Be¬
ne consurgit diluculo qͥ
q̃rit bona: qui autẽ ĩue¬
stigator maloꝵ ẽ opprime¬
turab eis. Qui confidit
in diuitiis suis corrruet:
iusti autẽ quasi uirens
foliũ germinabũt. Quiꝯ
turbat᷑ domũ suã posside¬
bit uentos: et qui stultꝰ
ẽ seruiet sapienti. Fructus

Expanded text:
quos abicit impius faquos abicit impius facit opus instabile seminanti autem iustitiam merces fidelis clementia praeparat vitam et sectatio malorum morvum cor et voluntas eius in his qui simpliciter ambulant manus in manu non erit innocens malus semen autem iustorum salvabitur circulus aureus in naribus suis mulierrum omne bonum est: praestolatio impiorum furor. Alii dividunt propria, et ditiores fiunt: alii rapiunt non sua, et semper in egestate sunt. Anima, quae benedicit, impinguabitur: et qui inebriat, ipse quoque inebriabitur. Qui abscondit frumenta, maledicetur in populis: benedictio autem super caput uendentium. bene consurget diluculo qui quaerit bona: qui. autem inuestigator malorum est, opprimetur ab eis. qui confidit in diuitiis suis, hic corruet: iusti autem quasi uirens folium germinabunt qui conturbat domum suam possidebit ventos et qui stultus est serviet sapienti fructus
Abbreviated transcription (Latin):
uacuũ est:ubi autẽ plu¬
rime segetes ibi mãĩfesta
fortitudo boum. Testis fi¬
delis ñ m̃titur: ꝓfert mẽ¬
datia testis dolosus. Que¬
rit derisor sapientiã ⁊ ñ ĩ¬
uenit: doctrina prudenti¬
um facilis. Wade contra
uirũ stultũ: et nescit labi¬
a prudentie. Sapientia
callidi ẽ intelligere uiã
suã: et ĩprudentia stulto¬
rum errans. S̾tultus il¬
ludit peccatum: inter iu¬
stos morabitur gr̃a. Cor
qd̃ nouit amaritudinem
aĩe sue: ingaudio eius ñ

Expanded text:
plurime segetes: ibi manifesta fortitudo bovis. Testis fidelis non mentietur: profert mendacium testis dolosus. Querit derisor sapientiam: et non inveniet: doctrina prudentium facilis. Vade contra virum stultum: et nescit labia prudentie. Sapientia callidi: est intelligere viam suam: et imprudentia stultorum errans. Stultus illudet peccatum: et inter justos morabitur gratia. Cor quod novit amaritudinem anime sue: gaudio eju
Abbreviated transcription (Latin):
gis nuntui mortis: ⁊ uir
sapiens placabit eũ. In hy¬
laritate uułtus regis ut¬
ta: et clem̃cia eius quasi
ẏmber serotinus. Possi de¬

Expanded text:
gis nuntii mortis, et vir sapiens placabit eum. In hylaritate vultus regis vita, et clementia eius quasi ymber serotinus. Introd
Abbreviated transcription (Latin):
est dño uia impii: qui se¬
quitur iusticiã diligit᷑ ab
eo. Soctrina mala deseren¬
ti uiam uite: qui increpa¬
tõnes odit morietur. Infer¬
tomagis corda filtor homi¬
num:. Non amat pestilẽs
eũ qui se corripit: nec ad
sapientes graditur. Cor
gaudens exhylarat faciẽ:
in merore animi deicit᷑ sp̃s
Cor sapientis querit doctͥ¬

Expanded text:
i sequitur iustitiam diligetur ab eo doctrina mala deserenti viam qui increpationes odit morietur inferto magis corda filiorum hominum non amat pestilens eum qui se corripit nec ad sapientes graditur cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus cor sapientis quaerit doct
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ p̃uaricatoꝵ iniqua. Q
custodit os suũ custodit
aĩam suã: qui autẽ incõ¬
sideratus ẽ ad loquendũ
sentiet mala. U ult ⁊ nõ
uult piger:aĩa autẽ ope¬
rantiũ impinguabitur.
Nzerbũ mendax iustus
detestabitur: ĩpius autẽ
confundit ⁊ confundet᷑.
Iusticia custodit innocẽ¬
tis uiam: ĩpietas uero pec¬
catorẽ supplantat. Est qͣsi
diues cũ nichil habeat: et
ẽ quasi pauꝑ cũ in młtis
diuitiis sit. Redẽptio aĩe
uiri diuitie sue: qui autẽ
pauꝑ ẽ increpatõnẽ ñ sus¬
tinet. Iux iustoꝵ letificat:

Expanded text:
icatorum iniqua. qui custodit 08 suum, custodit animam suam: qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. uult et non uult piger: anima autem operantium inpinguabitur. uerbum mendax iustus detestabitur: impius autem confundit et confunditur. iustitia custodit innocentis uiam: impietas uero peccatores supplantat. est quasi diues, cum nihil habeat, et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. redemptio animae uiri diuitiae suae: qui autem pauper est, increpationem non sustinet. lux iustorum laetificat:
Abbreviated transcription (Latin):
ditur saptens erit: amicꝰ
stultoꝵ efficiͤtur similis.
P̾eccatores persequit᷑ ma¬
lum: et iustis retribuent᷑
bona. Bonus relinquet he¬
redes filtos ⁊ nepotes: et
custoditur iusto substan¬
cia peccatoris. Mł̃ti cibi ĩno¬
ualib patrũ: et aliis con¬
gregantur absq iuditio.
Qui parcit uirge odit fili¬
um suũ: qui autẽ diligit
illũ instant̾ erudit. Iustriᷤ
comedit ⁊ replet antinam

Expanded text:
apiens erit: amicus stultorum efficietur similis. Peccatores persequitur malum, et justis retribuentur bona. Bonus relinquit haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo substantia peccatoris. Multi cibi in novalibus patrum: et aliis congregantur absque judicio. Qui parcit virgae, odit filium suum: qui autem diligit illum, instanter erudit. Justus comedit, et replet ani
Abbreviated transcription (Latin):
os aliene: cui iratus est
dñs incidec in eam. Stul¬
ticia colligata ẽ in corde
pueri: et uirga discipli¬
ne fugabit eam. Qui ca¬
lũpniatur pauꝑen ut
augeat diuitias suas:
dabit ip̃e diciori ⁊ egebit.
Inclina aurẽtuã ⁊ audi
uerba sapientiũ: appone
autẽ cor tuũ ad doctrinã
meã q̃ pulchra erit tibi cũ
seruaueris eam in uentre
tuo. ⁊ redundabit inlabi¬
is cuis : ut sit in dño fi¬
dutiatua: unde ⁊ osten¬
di tibi eam hodie. Ecce des¬
cripsi eam tibi tripliciter
in cogitatõnib et in scien¬
tia: ut ostenderẽ tibi firmt¬
tatem ⁊ eloquia ueritatis:¬
et respondere ex hiis illis
qui miserunt te. Non fact¬
es uiolentiã pauꝑt qͥ a pau
ꝑ est: neq conteras egenũt
in porta : quia dñs iudica¬

Expanded text:
s est Dominus, incidet in eam. Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba sapientium: appone autem cor ad doctrinam meam. Quae pulchra erit tibi, cum servaveris eam in ventretuo, et redundabit in labiis tuis: Ut sit in Domino fiducia tua, unde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia: Ut ostenderem tibi firmitatem, et eloquia veritatis, respondere ex his, illis qui miserunt te. Non facias violentiam pauperi, quia pau per est: neque conteras egenum in porta: Quia judica
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ eius deducitnt ad mortẽ.
Risus dolore miscebitur:
et extrema gaudii luctus
occupat. Nuis suis reple¬
bitur stultus: et suꝑ eum
erit uir bonus. Innocens
credit om̃i u̾bo: astutus
considerat gressus suos.
Sapiens ttmet ⁊ declinat
a malo: stultus transilit
et confidit. Impatiens o¬
ꝑabit᷑ stulticiã: et uir uer¬
sutus odiosus ẽ. Posside¬
bunt paruuili stultictam:
bunt. Iacebunt mali ante
bonos: et ĩpit ante portas
iustoꝵ. Etiã ꝓximo suo
pauꝑ odiosus erit: amici
uero diuitũ multi. Qͥ des¬
picit ꝓximũ suũ peccat:

Expanded text:
 ejus deducunt ad mortem. Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat. Viis suis replebitur stultus, et super eum erit vir bonus. Innocens credit omni verbo: astutus considerat gressus suos. Sapiens timet, et declinat a malo. stultus transilit, et confidit. Impatiens operabitur stultitiam: et vir versutus odiosus est. Possidebunt parvuli stultitiam. tiam: Jacebuut mali ante bonos: et impii ante portas justorum. Etiam proximo suo pauper odiosus erit: amici vero divitum multi. Qui despic
Abbreviated transcription (Latin):
in ignominiã suã: sed
nec pat̾ in fatuo letabit᷑.
Animus gatidens etatẽ
floridã facit: sp̃s tristis
exsiccat ossa. Munera de
sinu impius accipit: ut
ꝑu̾tat semitas iuditii In
facie prudentis litcet sapt¬
entia: oculi stultoꝵ in fi¬
nib terre. Ita pr̃is filius
stultus: et dolor matris
q̃ genuit eũ. Non ẽ bonũ
dãpnũ inferre iusto: nec
ꝑcutere principẽ qui rec¬
ta iudicat. Qui modera¬
tur sermones suos doctꝰ
et prudens ẽ: et p̃ciosi sp̃s
uir eruditus. Stultus
quoq si tacuerit sapienᷤ
reputabitur: et si cõp̃sse¬
rit labia sua intelligens.
ccasiones A I¬
querit qui uult re¬
cedere ab amico: om̃i tẽ¬
pore erit exꝓbrabilis. Nõ
recipit stultus u̾ba prit¬
dentie: nist ea dixeris q̃
u̾̃santur in corde eius.
Impits cũ in ꝓfundũt
uenerit peccatoꝵ contẽp¬
nit: sed sequitur eũ ig¬
nominia ⁊ obpbriũ. Aqͣ
ꝓfunda u̾ba ex ore itiri:¬
et torrens redundans fons
sapientie. Acciꝑe ꝑsonã
impii non est bonum:

Expanded text:
iam suam sed nec pater in fatuo laetabitur animus gaudens aetatem floridam facit spiritus tristis exsiccat ossa munera de sinu impius accipit ut pervertat semitas iudicii in facie prudentis lucet sapientia oculi stultorum in finibus terrae ira patris filius stultus et dolor matris quae genuit eum non est bonum damnum inferre iusto nec percutere principem qui recta iudicat qui moderatur sermones suos doctus et prudens est et pretiosi spiritus vir eruditus stultus quoque si tacuerit sapiens putabitur et si conpresserit labia sua intellegens occasiones quaerit qui vult recedere ab amico omni tempore erit exprobrabilis non recipit stultus verba prudentiae nisi ea dixeris quae versantur in corde eius impius cum in profundum venerit peccatorum contemnit sed sequitur eum ignominia et obprobrium aqua profunda verba ex ore viriet torrens redundans fons sapientiae accipere personam impii non est bonum
Abbreviated transcription (Latin):
e: lingua autẽ sapienti¬
um sanitas ẽ. L abiũ ue¬
ricatis firmũ erit in ꝓpe¬
tuũ: qui autẽ testis ẽ re¬
pentinus concinnat lin¬
guã m̃datii. Solus in cor¬
de cogitantiũ mala: qui
autem meunt pacis con¬
silia. sequitur eos gaudi¬
um. Non contristabit iu¬
stũ quicquid ei acciderit:
ĩpii autẽ replebuntur ma¬
lo. Abhominatõ ẽ dño la¬
bia m̃datia: qui autem
fidelit̾ agunt placent et.
Homo uersutus celat sci¬
entiã: et cor insipientiũ
ꝓuocabit stulticiã. Manꝰ
liabit eũ: et sermone bono
lecificabitur. Qui negli¬
git dãpnũ ꝓpt̃ amicũ iu¬
stus ẽ: it̾ autẽ ĩpioꝵ deci¬
piet eos:Non inueniet
fraudulentus lucrũ: et
substancia hominis erit
auri p̃ciũ. In semita iusti¬
cie uita: iter autẽ deuiũ
ducit ad mortem A
ilius sapiens doctri¬
na pr̃is: qui autẽ il¬
lusor ẽ ñ audit cũ arguit᷑.

Expanded text:
apientium sanitas est. labium ueritatis firmum erit in petuum: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendacem. dolus in corde cogitantium mala: qui autem ineunt pacis consilia, sequetur eos gaudium. non contristabit iustum quicquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. abominatio domini labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. homo uersutus celat scientiam: et cor insipientium prouocabit stultitiam. Et liabilaetificabitur. Qui negligit damnum propter amicum, justus est: iter autem impiorum decipiet eos. Non inveniet fraudulentus lucrum, et substantia hominis erit auri pretium. In semita justitiae vita: iter autem devium ducit ad mortem. XIII. Filius sapiens, doctrina patris: qui autem illusor est, non audit cum argu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩpii monum̃tũ ẽ pessimo¬
rũ: radix autẽ iustoꝵ ꝓfi¬
ciet. Propt̾ peccata labioꝵ
ruina ꝓximat malo: effu¬
giet autem iustus de an¬
gustia. Pe fructu oris sui
unusquisq replebitur
bonis: et iuxta oꝑa ma¬
nuum suaꝵe retribuetite
ei. Nz ia stiiti recta in ocu¬
lis eius: qui autẽ sapiẽs
ẽ audit consilia. Fatuus

Expanded text:
impii munimentum est pessimorum: radix autem iustorum proficiet. propter peccata labiorum ruina proximat malo: effugiet autem iustus de angustia. de fructu oris sui unusquisque replebitur bonis, et iuxta opera manuum suarum retribuetur ei. uia stulti recta in oculis eius: qui autem sapiens est, audit
Abbreviated transcription (Latin):
sti erudiunt plurimos: qͥ
autẽ in docti sunt. in cordis
egestate morient᷑. Bene¬
dictio dñi diuites facit:
nec sociabitur eis afflictõ.
Quasi ꝑ risũ stultus oꝑa¬
tur scelus: sapientia au¬
tem est uiro prudenti. Qd̾
timet ĩpius. ueniet super
eur̃ desideriũ suũ iustis da¬

Expanded text:
nt plurimos: qui autem indocti sunt, in cordis egestate moriuntur. benedictio domini diuites facit, nec \'sociabitur eis adflictio. quasi per risum stultus operatur scelus: sapientia autem est uiro prudentia. quod timet impius, ueniet super eum: desiderium suum iustis da
Abbreviated transcription (Latin):
sauri impietatis: iusticia
uero liberabit a morte. Nõ
affliget dñs fame aĩam
tusti: et insidias ĩpioꝵ sb̾¬
uertet. Egestatẽ oꝑata est
manus remissa: manus
autẽ fortiũ diuitias parat.
Qui niticur m̃daciis hic
pascit uentos: idem autẽ
ip̃e sequitur aues uolan¬
tes. Qui congregat ĩ mes¬
se filius sapiens ẽ: qͥ au¬
tem stertit estate filius ⁊¬
fusionis. Benedictio dñt
suꝑ caput iusti: os autẽ
ĩpioꝵ oꝑit iniquitas. Me¬
moria iusti cũ laudibus:
et nom̃ ĩpioꝵ putrescet.
Sapiens corde p̃cepta sus¬
cipiet: stultus cedit᷑ labi¬
is. Qui ambuiat sĩplicit̾
ambłat confident̾: qui au¬
tem deprauat uias suas
manifestus erit. Quian¬
nuit oculo dabit dolorẽ:
stultus labiis uerberabit᷑.
Arena uite os iusti:⁊ os
ĩpioꝵ oꝑit iniquitatem.
Odiũ suscitat rixas: ⁊ u

Expanded text:
tatis: justitia vero liberabit a morte. Non affliget Dominus animam justi fame, et insidias impiorum subvertet. Egestatem operata est manus remissa: manus autem fortium divitias parat. Qui nititur mendaciis, hic pascit ventos: idem autem ipse sequitur aves volantes. Qui congregat in messe, filius sapiens est: qui autem stertit aestate filius confusionis. Benedictio Domini super caput justi: os autem impiorum operit iniquitatem. Memoria justi cum laudibus: et nomen impiorum putrescet. Sapiens corde praecepta suscipiet: et stultus caeditur labiis. Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter: qui autem depravat vias suas, manifestus erit. Qui annuit oculo, dabit dolorem: et stultus labiis verberabitur. Vena vitae, os justi: et os impiorum operit iniquitatem. Odium sus
Abbreviated transcription (Latin):
domus autẽ iustoꝵ ꝑma¬
nebit. Poctrina sua nosci¬
tur uie: qui autẽ uanus
et excors ẽ patebit cõtemp¬
tui. Melior ẽ pauꝑ ⁊ suf¬
ficiens sibi: quã gloriosꝰ
et indigens pane. Nouit
iustus aĩas iumentorũ

Expanded text:
domus autem iustorum permanebit doctrina sua noscetur vir qui autem vanus et excors est patebit contemptui melior est pauper et sufficiens sibi quam gloriosus et indigens pane novit iustus animas iumentorum
Abbreviated transcription (Latin):
erant cũ dathan ⁊ abiron:
et ꝯgregatõ chore in tracũt¬
diam. Nidit dñs d̃s et ñ
placuit ili: et ꝯsũpti sũt
in ĩpetu iracundie. Fecit
illis monstra : et ꝯsũpsit
eos in flãma ignis: et ad¬
didit aaron glam ⁊ et dedit
illi hereditatem: et primt¬
tias frugũ terre diuisit
illi. Sanẽ ip̃ius in pͥmis
parauit in sacietatẽ. Nam
sacrificta dñi edent: que
dedit ip̃t ⁊ seminieius. Ce¬
terũ interra gentis ñ h̾e¬
dicauit: et pars ñ est ilu
in gente. Ip̃e eñĩ pars eius
est ⁊ hereditas. Finees fi¬
lius eleazari tercius in
rentia gentis: in bonita¬
te ⁊ alacritate aĩe sue pla¬
cuit deo isrł. Ideo statuit
ad uiũ testam̃tũ pacis.⁊
principẽ scõꝵ ⁊ gentissue:
ut sit illi ⁊ semini eiꝰ sacer¬
docii dignicas in eternũ.
Et cestam̃tũ dauid regi fi¬
lio tesse de tribu iuda here¬
ditas ip̃i ⁊ semini eius
ut sapientiã daret in cor
nr̃m: iudicare gentẽ suã
in iusticia ne abolerentur

Expanded text:
Abiron et congregatio Chore in iracundiam vidit Dominus Deus et non placuit illi et consumpti sunt in impetu iracundiae fecit illis monstra et consumpsit eos in flamma ignis et addidit Aaron gloriam et dedit illi hereditatem et primitias fructuum terrae divisit illi panem ipsis in primis paravit in satietatem nam sacrificia Domini edent quae dedit ipsi et semini eius ceterum in terra gentes hereditabit et pars non est illi in gente ipse enim pars eius est et hereditas et Finees filius Eleazari tertius in rentia gentis in bonitate et alacritate animae suae placuit de Israhel ideo statuit ad illum testamentum pacis principem sanctorum et gentis suae ut sit illi in sacerdotium sui dignitas in aeternum et testamentum David regi filio Iesse de tribu Iuda hereditas ipsi et semini eius ut daret sapientiam in cor nostrum iudicare gentem suam in iustitia ne abolerentur
Abbreviated transcription (Latin):
eodẽ modo fecit: ꝓpt̾ abra¬
ham prem ip̃ius. Benedic¬
tõnẽ omniũ gentiũ dedit
mauit suꝑ caput iacob.
Agnouit eũ in benedictõ¬
nib suis : et dedit illi here¬
ditatẽ: et diuisit ei partẽ
in tribub duodecim ÷ et
⁊seruauit illi hoĩes mise¬
ricordie: inuenientes gͣci

Expanded text:
 Abraham patrem ipsius benedictionem omnium gentium dedit mavit super caput Iacob agnovit eum in benedictionibus suis et dedit illi hereditatem et divisit ei partem in tribus duodecim et conservavit illis homines miseri
Abbreviated transcription (Latin):
Muitam glam fecit dñs.
magnificentia sua a se¬
culo. Sñantes in potes¬
tatib suis homines mag¬
ni uirtute ⁊ prudentia
sua prediti: nuntian¬
tes inꝓphecis dignitatẽ
ꝓpħ̾arũ: et ĩperantes ĩ p̃¬
senti ppło: et uirtute po

Expanded text:
Multam gloriam fecit Dominus: magnificentia sua a seculo: dominantes in potestatibus suit homines magni virtute et prudentia sua prediti: nunciantes in prophetis dignitatem prophetarum. Et imperantes in presenti populo: et virtute po
Abbreviated transcription (Latin):
miscd̃iam suã. et ñ corrup¬
pit neq deleuit oꝑa sua:
neq ꝑdet a stẏrpe nepotes
electi sui: et sem̃ eius qui
diligit dñm ñ corrũpet.
Bedit autẽ reliquũ iacob
et dauid: de ip̃a stẏrpe. Et fi¬
nem habuit salomon cũ
prĩb suis : et reliquit post
se de semine suo stilticiã¬
genti: ec minutũ pridẽ
tem ꝯsilio suo. Et teroboã
filiũ nabath qui peccate
fecit isrł. et dedit effraym
uiã peccandi: et plurima
redundauerunt pcc̃a tp̃oꝵ
ualde. Nu̾terunt illos a
terra sua. Et q̃siuit om̃s
nequitias usq dũ ꝑueni¬
ret ad illos defensio: et ab
om̃ib pccis liberauit eos.
t surrexit

Expanded text:
misericordiam suam et non corrummisericordiam suam et non corrumpit nec delebit opera sua neque perdet ab stirpe nepotes electi sui et semen eius qui diligit Dominum non corrumpet dedit autem reliquum Iacob et David de ipsa stirpe et finem habuit Salomon cum patribus suis et reliquit post se de semine suo gentis stultitiam et mutum prudetem consilio suo et Hieroboam filium Nabath qui peccare fecit Israhel et dedit Efraim viam peccandi et plurima redundaverunt peccata valde averterunt illos a terra sua et quaesivit omnes nequitias usque dum perveniret ad illos defensio et ab omnibus peccatis liberavit eos et surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ illũ detecit onnẽ potẽ¬
ciam intmicoꝵ. Sal̃on ĩ¬
ꝑauit in dieb pacis. Cui
subiecit ds om̃s hostes
ut conderet domum ĩ no¬
mine suo ⁊ et pararet scĩ¬
tatẽ in sempiternũ: quẽ¬
admodũ eruditus est in
iuuentute sua ⁊ ĩpletus
est quasi flitm̃ sapienci¬
a. Et terrã retexit aĩa tu¬
a: et replesti in cõparatõ¬
nib eniginata. Ad insu¬
las long̾e diuulgatũ est
nom̃ tuũ: ec dilectus es
in pace tua. In cantileneᷤ
et interp̃tat̃õnib mirate
sunt terre: et in noĩe dñt¬
dei tui cui est cognomen
deus iscł. Collegisti qͣsi
auricalcũ aurum: etut
plumbũ cõplesti argen¬
tũ: et inclinasti femora
tua mulierib. Potestatẽ
habuistintuo corpore
et dedisti maculam ĩ gla
tua:et ꝓphanasti nomen
tuũ inducere iracundiã
ad liberos tuos ÷ et in cete¬
ris stultictã cuã ut fac̾e̾s
ĩperiũ bisꝑtitũ: et ex effra¬
ẏm ĩperare imꝑiũ durũ.
Heus autẽ ñ dereliquit

Expanded text:
eiecit omnem potentiam inimicorum Salomon imperavit in diebus pacis cui subiecit Deus omnes hostes ut conderet domum in nomine suo et pararet sanctitatem in sempiternum quemadmodum eruditus est in iuventute sua et impletus est quasi flumen sapientia et terram retexit anima tua et replesti in conparationibus enigmata ad insulas longe distulisti nomen tuum et dilectus es in pace tet interpretationibus miratae sunt terrae. Et in nomine Domini Dei, cui est cognomen Deus Israel, collegisti quasi aurichalcum aurum, et ut plumbum complesti argentum, et reclinasti femora tua mulieribus. Potestatem habuisti in tuo corpore, et dedisti maculam in gloria tua, et profanasti semen tuum inducere iracundiam ad liberos tuos, et in caeteris stultitiam tuam, ut faceres imperium bipartitum, et ex Ephraim imperare imperium durum. Deus autem non der
Abbreviated transcription (Latin):
Aut ñ tracundia eius ĩpe¬
ditus est sol et una dies
fca est quasi duo: Intioca¬
uit altissimũ potentẽ in
obpugnando inimicos un¬
diq: et audiuit illũ mag¬
nus ⁊ sẽs dñs. In saxis
grandinis uirtutis ual¬
de fortis. ĩpetũ fecit ꝯtra
gentẽ hostilem ⁊ et in des¬
censit ꝑdidit contrarios:
ut cognoscant gentes po¬
tenciam eius Quia ꝯtͣ
dñm pugnare ñ est fact¬
le: et secutus est a tergo
potentes. Et in dieb mo¬
ẏsi miscd̾iam fecit ip̃e et
caleph filius tephone sta¬
re contra hostẽ ⁊ ꝓhibere
gentẽ a pecis: et ꝑfringe¬
re murmur malicie. Et
ip̃t duo ꝯstitutt a ꝑiculo
liberati sunt anumero
sexcentoꝵ miliũ peditũ.
inducere illos in heredita¬
tent: in terrã q̃ manat
lac ⁊ mel. Et dedit dñs il¬
li caleph forticudinem:
et usq in senectutẽ ꝑmã¬
sit illi uirtus: ut ascend̾et
in excelsũ terre locũ. Et se¬
men ip̃iꝰ obtinuit heredi¬
tatẽ: ut uid̾e̾nt om̃s fili
iisus quia bonũ ẽ obsequi

Expanded text:
aut non in iracundia eius inpeditus est sol et una dies facta est quasi duo invocavit Altissimum potentem in obpugnando inimicos undique et audivit illum magnus et sanctus Deus in saxis grandinis virtutis valde fortis impetum fecit contra gentem hostilem et in descensu perdidit contrarios ut cognoscant gentes potentiam eius quia contra Dominum pugnare non est facile et secutus est a tergo potentes et in diebus Mosi misericordiam fecit ipse et Chaleb filius Iepphonne stare contra hostem prohibere gentem a peccatis et perfringere murmur malitiae et ipsi duo constituti a periculo liberati sunt a numero sescentorum milium peditum inducere illos in hereditatem in terram quae manat lac et mel et dedit Dominus ipsi Chaleb fortitudinem et usque ad senectutem permansit illi virtus ut ascenderet in excelsum terrae locum et semen ipsius obtinuit hereditatem ut viderent omnes filii Israhel quod bonum est obsequi
Abbreviated transcription (Latin):
et inursis similit̾̃ fecit sic̃
cũ agnis ouiũ. In iuuẽtu
te numquid ñ occidit gr¬
gantẽ ⁊ et abstulit obpbri¬
um de gente: intollendo¬
mant̃t in saxo funde de¬
iecit exultatõnẽ golte. Nã
tem. Et̾ dedit in dextera eiꝰ
tollere hominẽ fortẽ ĩ bel¬
lo: et exaltare cornut gen¬
tis sue. Sic in decẽ milib
glorificauit illũ: et lau¬
dauit eũ in benedictõnib
dñi: in offerendo su coro¬
nam gle. Contriuit eñt
inimicos undiq: et ex¬
tirpauit philistum ꝯtra¬
rios usq in hodiernũ diẽ.
Contriuit cornu ip̃oꝵ us¬
q in eternũ. In om̃i oꝑe
dedit ꝓfessionẽ scõ: et ex

Expanded text:
et in ursis similiter fecit sicut et in ursis similiter fecit sicut cum agnis ovium in iuventute sua numquid non occidit gigantem et extulit obprobrium de gente in tollendomanum in saxo fundae deiecit exultationem Goliae ubi tem et dedit in dexteram eius tollere hominem fortem in bello et exaltare cornum gentis suae sic in milibus glorificavit illum et laudavit eum in benedictionibus Domini in offerendo illi coronam gloriae conteruit enim inimicos undique et extirpavit Philisthim contrarios usque in hodiernum diem conteruit cornum ipsorum usque in aeternum in omni opere dedit confessionem Sancto et
Abbreviated transcription (Latin):
sue. Stolã scãm auro et
iacincto ⁊ purpura opꝰ¬
textile uiri sapientis: iu¬
ditio ⁊ ueritate prediti.
Torto cocco opus arcificeᷤ.
Gemimis p̃ciosis figuratis ĩ ligai¬
Ra auri: et oꝑe lapidarii
sculptis in memoriã se¬
cundũ numerũ tribuũt
isrł. Coronã aureã super
mitrã eius exp̃ssam sig
chra ante ip̃m non fuer̃t
talia: usq ad originem.
Non indutus est illa ali¬
enigena aliquis: sed tã
tũ filii ip̃iꝰ soli ⁊ nepotes
eus ꝑ omne tempus.
Sacrificta ip̃ius ꝯsum¬
ta sunt igne cotidie. Cõple¬
uit moyses manus eius:
et unxit illũ oleo sco. Fac̃¬
tũ est uli in testam̃tũ et̾¬
num et semint eius: stc̃
dies scłi. Fungi sacerdoti¬
o ⁊ habere laudẽ: et glori¬
ficari ppłm siũt in noĩe

Expanded text:
suae. Stolam sanctam auro et hyacintho et purpura, optextile, viri sapientis judicio et veritate praediti, torto cocco opus artificis, gemmis pretiosis figuratis in ligatura auri, et opere lapidarii sculptis, in memoriam secundum numerum tribuum Israel coronam auream super mitram ejus expressam signSic pulchra ante ipsum non fuerunt talia usque ad originem. Non indutus est illa alienigena atum filii ipsius soli et nepotes eius per omne tempus sacrificia ipsius consumpta sunt igni cotidie conplevit Moses manus eius et unxit illum oleo sancto factum est illi in testamentum aeternum et semini eius sicut dies caeli fungi sacerdotio et habere laudem et glorificare populum suum in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt: et nom̃ eoꝵ uiuet
in generatõnes ⁊genera¬
cõnes. Sapientiã ip̃orũ
nuntiat ecclesia. Enoch
placuit deo ÷ et translatꝰ
est in paradisũ: ut det gẽ¬
tib penitenciã. Noe utẽ¬
tus est ꝑfectus iustus:
et intẽpore tracundie fr̃s
est reconcilratõ. Ideo dimiᷤ¬
sum est reliquum terre:
cũ factũ est diuiuiũ. Tes¬
tam̃ta scl̃i posita sũt apd̃
illũ: ne deleri posset dilu¬
uio oĩs caro. Abrahã mag¬
nus pat̾ młtitudinis gẽ¬
tiũ: et ñ est inuentꝰ simi¬
lis illi in gła : qui ꝯserua¬
uit legẽ excelsi: et fuit in
testamento cũ illo. In car¬
ne eiꝰ fecit testam̃tum sta¬
re: et in tẽptatõne inuen¬
tus ẽ fidelis. Ideo iure iurẽ¬
do dedit illi glam ingente
sua crescere illũ quasi ter¬
re tumulũ: et ut stellas
exaltare sem̃ eiꝰ: et heredi

Expanded text:
 vivet in generationes et generationes sapientiam ipsorum nuntiet ecclesia Enoch placuit Deo et translatus est in paradiso ut det gentibus paenitentiam Noe inventus est perfectus iustus et in tempore iracundiae factus est reconciliatio ideo dimissum est reliquum terrae cum factum est diluvium testamenta saeculi posita sunt apud illum ne deleri possit diluvio omnis caro Abraham magnus pater multitudinis gentium et non est inventus similis illi in gloria qui conservavit legem Excelsi et fuit in testamento cum illo in carne eius stare fecit testamentum et in temptatione inventus est fidelis ideo iureiurando dedit illi semen in gente sua crescere illum quasi terrae cumulum et ut stellas exaltare