comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
du uim inferre. Cui ⁊̃ uult d̾s miseret᷑: ⁊ quẽ uult ĩdurat.
Ion enĩ tales inuiti saluandi sunt s uolentes. ut integ
sit forma iusticie. sic̃ homo ꝓpria arbitrii uoluntate serpen¬
ti obediens ꝑiit. sic uocante se gr̃a d̃i ꝓprie mentis ꝯuersione
omo quisq credendo saluat᷑. Ergo non ui s libera ar
facultate: ut ꝯu̾tant᷑ saluandi st̃: non potius impellendi.
Qui autẽ iam pridem ad xp̃ianitatẽ coacti sunt: sic̃ factũ
est tẽꝑib religiosissimm principis sisemandi quia iã constat
os sacramentis diuinis assotiatos: ⁊ baptisim gr̃am suscep¬
oportet ut fide etiã quã ui uel necessitate susceꝑunt tene¬
re cogaritur. ne nom̃ dm̃ blasphemetur fidesq quã susce-¬
erunt: uilis ac ꝯtẽptibilis habeatur. ¶ Ex eodem.¬
ultra in uoluant᷑ errorib: ab eoꝵ consortio separari decer¬
mus. tradiq aut monasteriis. aut religiosis uiris xp̃i.¬
nis. aut mulierib dm timentib. ut sub eoꝵ ꝯuersatione

Expanded text:
t indurat. Non enim tales inviti salvandi sunt, sed volentes, ut integra sit forma justitiae. Sicut homo propria arbitrii voluntate serpenti obediens periit, sic vocante se gratia Dei propriae mentis conversione homo quisque credendo salvatur. Ergo non vi, sed libera arbitrii untate, ut convertantur suadendi sunt non potius impellendi. Qui autem jampridem ad christianitatem coacti sunt sicut factum est temporibus religiosissimi principis Sisebuti, quia jam constat eos sacramentis divinis assooportet, ut fidem, quam etiam vi vel necessitate suscere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, fidesque quam susceperunt vilis ac contemptibilis habeatur. ultra involvantur erroribus, ab eorum consortio separari decernimus, tradique aut monasteriis aut Christianis viris, aut mulieribus Deum timentibus, ut sub
Abbreviated transcription (Latin):
dũi ĩstructus. si in seripturaꝵ seusib cautuis. si in dogina¬
tib excłiasticis exercitatꝰ. Et ante om̃ia si ficd̃i documen¬
& cousubantialẽ. & eo etͥ nałe. & eoomĩpotentẽ p̃dicans. sin¬

Expanded text:
mini instructus, si in Scripturarum sensibus cautus, si in dogmamini instructus, si in Scripturarum sensibus cautus, si in dogmatibus ecclesiasticis exercitatus, et ante omnia, si fidei documenet consubstantialem et coaeternalem et coomnipotentem praedicans, sin
Abbreviated transcription (Latin):
papȩ. cap̃.xuiii.ullus inuitis detur ep̃e eleri
plebis ⁊ ordinis ꝯsensus. & desideriũ requirat᷑. Lunc alt̾
de altera eligat᷑ excłia. si de ciuitatis ipsiꝰ clericis cui ẽ
ep̃e ordinandus nullꝰ dignꝰ qd̾ euenire ñ credimꝰ potu¬
erit inuenire̾ Primũ enim illi reꝓbandi st̃ ut aliqui
de alienis ȩccłus merito p̃ferant᷑. Nab eat unꝰquisq suȩ
etatẽ. In aliena stipendia minime alt̾ obrepat. nec alii
debitã alter sibi audeat uendicare mercedẽ. Sit facul¬
tas clericis renitendi. si se uderint p̃ grauari. & quos sͥ
iugeri ex transu̾so cognoui̾nt: ñ timeant refutare. Qui
si non debitũ p̃miũ uł liberũ de eo qui eos recturꝰ est
si cap̃.i. Qui ep̃c ordinandus ẽ: antea exami¬
net᷑. si natura prudens ẽ. si docibilis. si morib tẽꝑatus.
si uita castus. si sobrius. si semꝑ sui negotii cauens. si
humilis. si affabilis. si miserieors. si litte̾ratꝰ. si in lege

Expanded text:
. V. Nullus invitis detur episcopus: cleri plebis et ordinis consensus et desiderium requiratur. Tunc alter de altera eligatur ecclesia, si de civitatis ipsius clero cui est episcopus ordinandus, nullus dignus quod evenire non credimus potuerit reperiri. Primum enim illi reprobandi sunt, ut aliqui de alienis ecclesiis merito praeferantur. Habeat unusquisque aetatem. In aliena stipendia minime alter obrepat, nec alii debitam alter sibi audeat vendicare mercedem. Sit facultas clericis renitendi, si se viderint praegravari. Et quos sibi ingeri ex transverso cognoverint, non timeant refutare, qui si non, debitum praemium, vel liberum de eo qui eos recturus est, II. Qui episcopus ordinandus est, antea examinetur, si natura prudens est, si docibilis, si moribus temperatus, si vita castus, si sobrius, si semper sui negotii cavens, si humilis, si affabilis, si misericors, si litteratus, si in lege
Abbreviated transcription (Latin):
Non liceat ipło electionẽ face̾ ꝑ se eoꝵ qui ad sac̾dotiũ
ꝓuocant᷑. s ĩ uiditio ep̃oꝵ eẽ debet. ut ipsi eũ qui ordinat᷑
ẽ ꝓbent. si in sermone ⁊ fide ⁊ spiritali uita edoctus sit.
Capitło leogis papȩ.xu. Nulla ratio sinit ut int̾
ep̃os habeant᷑ qui uec a clericis sunt electi. nec a plebibus
expetiti. uec a conꝓuntialibꝰ ep̃is cũ metropolitani uiditio
consecrati. Unde cũ sepe questio de male accepto honore
nascat᷑. quis ambigat nequaꝗͣ & ab istis ẽẽ tͥbuendũ. qͦd ñ
doceat᷑ fuisse collatũ: Si qui aũ clerici ab istis pseudo ep̃is
natio eoꝵ cũ ꝯsensu ⁊ iuditio p̃sidentiũ facta ẽ: potest ra¬
ca haberi. ita ut ĩ ipsis ȩccłus ꝑseuerent. Alit̾ aut̃ uana
habenda ẽ ꝯsecratio. quia nec loco fundata ẽ. nec auctori¬
Quidã assũpta eccłia. & rebꝰ diuinis eleuant᷑. & eunctos
fastu suꝑbiȩ paruipendunt. hi caues magis ꝗͣ pͥncipes

Expanded text:
Non licet populo electionem facere per se eorum qui ad sacerdotium provocantur, sed in iudicio episcoporum esse debet, ut ipsi eum qui ordinandus est probent, si in sermone et fide et spirituali vita edoctus sit.Ait enim: Nulla ratio sinit, ut inter episcopos habeantur, qui nec a clericis sunt electi nec a plebibus expetiti nec a provincialibus episcopis cum metropolitani iudicio consecrati. Unde cum sepe questio de male accepto honore nascatur, quis ambigat nequaquam ab istis esse tribuendum, quod non doceatur fuisnatio eorum cum consensu et consilio praesidentium facta est, potest rata haberi, ita ut in ipsis ecclesiis perseverent. Aliter autem vana habenda est consecratio, quia nec loco fundata est, nec auctoriQuidam assumpta Ecclesia et rebus divinis elevantur, et cunctos fastu superbiae parvipendunt: hi canes magis quam principes
Abbreviated transcription (Latin):
n euutatib quarũ rectores obierint. de substituendẽ ep̃is
hec forma seruet᷑. ut is qui ordinandus ẽ. enam si bone
uite testimonio fultiat᷑. ñ laicus. ñ neophitꝰ. nec scãe eoniu¬
gis sit maritꝰ aut qui uã quide habeat uł habuerit &. quã
sibi uiduã copularit. Sac̃dotũ enĩ tam excellens est electio.
ut hec quȩ in alis menbris ȩccłe ñ uocant᷑ ad culpã. i illis
tam̃ habeant᷑ illicita.  Ex deił af fateago. eap̃.xuii.
Des &e illud ẽ statuendũ. ut qnͣdo ad eligendũ ep̃m cũ
apud nos. ñ p̃sumant ad purgandũ eũ qui ordiuandus
& discutiant᷑ pͥmo ꝑsone contradicentiũ. Postremo ⁊ illa
quȩ obitiunt᷑ ꝑtiactent᷑. Et cũ purgatꝰ fuit. sub ospectu¬

Expanded text:
n civitatibus quarum rectores obierint, de substituendis episcopis haec forma servetur, ut is qui ordinandus est, etiam si bonae vitae testimonio fulciatur, non laicus, nec neophitus, nec secundae conjugis sit maritus, aut qui unam quidem habeat vel habuerit, et quam sibi viduam copularit. Sacerdotum enim tam excellens est electio, ut quae in aliis membris Ecclesiae non vocantur ad culpam, in illis tamen habeantur illicita.  Et illud statuendum est, ut quando ad eligendum episcopum a, non praesumant ad purgandum eum qui ordinandus  discutiantur primo personae contradicentium: postremo etiam illa quae objiciuntur, pertractentur; et cum purgatus fu
Abbreviated transcription (Latin):
SARDICENSI cap̃.xiii. Osius ep̃c dix̃. Et hoc ue-¬
cessariũ arbitror. ut diligentissime tractetis. si forte
aut diues. aut seolasticꝰ de foro. aut ex amministͣtore¬
ep̃c fuit postulatꝰ. ut ñ priꝰ ordinet᷑. nisi aute ⁊ lecꝰtoris
mun̾e. & offitio diaconi. aut prb̃ri fu̾it ꝑfunctꝰ. Et ita
ꝑ singulos gradus. si diguꝰ fuit: ascendat ad culmen epi¬
scopatꝰ. Potest enĩ ꝑ has ꝓmotiones quȩ habebunt utiq
ꝓlixũ tempꝰ ꝓbari qua fide sit. qua modestia. q̃ graui¬
tate ⁊ uerecundia. Et si dignꝰ fu̾it ꝓbatꝰ. diuino sac̾dotio
illustret᷑. qr ꝯueniens ñ est nec ratio. uł disciplina patit᷑.
ut temere ⁊ leuiter ordinet᷑. aut ep̃c. aut prb̃r. aut diaconꝰ.¬
hoc fieret denuntiasse ⁊ ꝓhibuisse uideat᷑. s hi quorũ
ꝑ longũ tempꝰ ex aminata sit uita. & merita fuerint cõp

Expanded text:
scopis. XIII. Osius episcopus dixit: Et hoc necessarium arbitror, ut diligentissime tractetis, si forte aut dives aut scholasticus de foro, aut ex administrepiscopus fuerit postulatus, ut non prius ordinetur, nisi ante et lectoris munere, et officio diaconi aut presbyteri fuerit perfunctus: et ita per singulos gradus, si dignus fuerit, ascendat ad culmen episcopatus. Potest enim per has promotiones, quae habebunt utique prolixum tempus, probari qua fide sit, qua modestia, qua gravitate et verecundia; et si dignus fuerit probatus, divino sacerdotio illustretur: quia conveniens non est, nec ratio vel disciplina patitur, ut temere et leviter ordinetur aut episcopus, aut hoc fieret denuntiasse et prohibuisse videatur, sed hi quorum per longum tempus examinata sit vita, et merita fuerint comp
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is DIRECTA. Inter beatissimos apsos fuit que¬
da discretio potestatis. Et licet cunctoꝵ par electio fo¬
ret. beato tam̃ petro concessũ ẽ ut aliis p̃mineret. ⁊ eorũ
quȩ ad queresa uenirent. causas & int̾rogationes prudent̾
disponeret. Quod dei ordinatione talit̾ ordinatũ ẽẽ credi¬
mus. ne om̃s posteri eoꝵ cuncta sibi uendicarent. sed sẽ
suscipiãt finẽ uiditioꝵ. unde acceper̃t initiũ institutio¬
nũ. ne quandoq a suo discreparent capite. ¶ Cap̃ affrica¬
No .ui. It prime sedis ep̃c ñ appelletur princeps
sacerdotũ. aut sũmꝰ sac̾dos. aut aliquid huiꝰmodi. sed tan¬

Expanded text:
 et inter beatissimos apostolos fuit quaedam discretio potestatis. Et licet cunctorum par electio foret, beato tamen Petro concessum est ut aliis praeemineret, et eorum quae ad querelam venirent causas, et interrogationes prudenter disponeret. Quod Dei ordinatione taliter ordinatum esse credimus, ne omnes posteri eorum cuncta sibi vendicarent: sed sempsuscipiant finem judiciorum unde acceperunt initium institutionum, ne quandoque a suo discreparent capite. CAP. II. Ut primae sedis episcopus non appelletur princeps sacerdotum, aut summus sacerdos, aut aliquid hujusmodi, sed tan
Abbreviated transcription (Latin):
ipsiꝰ omnino uigor accendat. atq dñici corꝑis ⁊ sanguinis
ꝯmuniõe pͥuatum. ĩ monasteriũ eũ usq ad diẽ obitꝰ sui
ad agendũ curet pęnitentiã retrudend̾u. Ex DEERE TIS

Expanded text:
ipsius omnino vigor accendat, atque dominici corporis ac sanguinis ipsius omnino vigor accendat, atque dominici corporis ac sanguinis communione privatum in monasterium eum usque ad diem obitus sui ad agendam curet poenitentiam retrudendum, quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
e quod uuldeo & iã centuriensi. qm̃ adu̾sariꝰ
ipsius cũ se petisset introduci ad ꝯciliũ nr̃m. in¬
terrogatꝰ utrũ cũ eo uellet apud ep̃os experiri. pri-¬
mo ꝓmisat. ⁊ alia die respondit hoc sibi ñ placere.
atq discessit. placuit om̃ib ep̃is. ut nullus eid̃ qd̃ uuldeo
ꝯmunicet. donec causa eiꝰ quałe potuerit t̾minũ sumat.
Iam adimi ei ep̃atum ante quã cause eiꝰ exitꝰ appareret.
ed & illud diligent̃ querendũ ẽ. siquid male de rebꝰ dila-
modis om̃ib cõpellat᷑. Si aut̃ differre tẽptau̾it. qͦusq omne quod
dilapidauit uł de sub̃a tulit eccłȩ restituat. in monastio mnitten¬
dus ẽ. ut saltim coactꝰ reddat. qd̾ male auferre ñ tumuit. Qͦd
si forte qͦd ñ credimꝰ pꝰ depositionẽ suã inuerecundũ ac m̃te
ꝑu̾sa aliquid de ep̃atu loqui. atq rursus ad hoc qualibit as¬
pirare p̃sũptioẽ tẽptauit. frat̾nitatis ur̃e se cont᷑ impbitatẽ

Expanded text:
e Quodvultdeo etiam Centuriensi, quoniam adversarius illius cum se petisset introduci ad concilium nostrum, interrogatus utrum cum eo vellet apud episcopos experiri, primo promiserat et alia die respondit hoc sibi non placere, atque discessit, placuit omnibus episcopis ut nullus eidem Quodvultdeo communicet, donec causa ejus qualem potuerit terminum sumat. Nam adimi ei episcopatus antequam causae ejus exitus appareret, ed et illud diligenter quaerendum est, si quid male de rebus dilapmodis omnibus compellatur. Si autem differre tentaverit, quousque omne quod dilapidavit, vel de substantia tulit, ecclesiae restituat, in monasterium mittendus est, ut saltem coactus reddat quod male auferre non timuit. Qui si forte, quod non credimus, post depositionem suam inverecunde ac mente perversa aliquid de episcopatu loqui atque rursus ad hoc qualibet aspirare praesumptione tentaverit, fraternitatis vestrae se contra improbitatem
Abbreviated transcription (Latin):
i ep̃s expulsus ausus fu̾i̾t ingredi ciutatẽ qͣ repulsus
est. uel exire de loco in quo degere ussus ẽ. ubemꝰ
ũ ĩ monasterio ĩ alia ꝓuntia ꝯstituto tradi. ut qui
sac̾dotio peccauit. degens ĩ monast̾io corrigatur.
põ non licere ꝓ se alterũ successorẽ sibi ꝯstituere. li¬
cet ad exitũ uite ꝑueniat. Qͦd si tale aliquid factũ fu̾it.
irritũ eẽ huiꝰmodi institutũ. Seruet᷑ aut̃ uis ȩccłiasticum
continens oꝑtere ñ alit̾ fieri. nisi cũ synodo ⁊ uditio

Expanded text:
pus expulsus ausus fuerit ingredi civitatem, de qua repulsus est, vel exire de loco, in quo degere iussus est, iubemus eum in monasterio in alia provincia constituto tradi, ut quae in sacerdotio peccavit, degens in monasterio corrigat.po non licere pro se alterum successorem sibi constituere, licet ad exitum vitae perveniat. Quod si tale aliquid factum fuerit, irritum esse hujuscemodi constitutum. Servetur autem jus ecclesiasticum, id continens oportere non aliter fieri, nisi cum synodo et judici
Abbreviated transcription (Latin):
a patrib regulas inuenimꝰ institutas. Quidã enĩ ad re¬
pellenda imperitoꝵ machinam̃ta. & suas p̃ꝑandas responsio¬
nes. & testes ꝯfirmandos. & cõcilia ep̃oꝵ atq amicoꝵ queren¬
da annũ. ⁊ .ui. meuses mandauert̃ conçedi. quidã autẽ
annũ. in quo plurimi ꝯcordant. Alinꝰ uͦ ꝗͣ sex menses ñ
repperi. qr ⁊ laicis hȩc indulta sunt. Quanto magis dñi

Expanded text:
a Patribus regulas invenimus constitutas. Quidam enim ad repellenda imperitorum machinamenta, et suas praeparandas responsiones, et testes confirmandos, et consilia episcoporum atque amicorum quaerenda, annum et sex menses mandaverunt concedi; quidam autem annum, in quo plurimi concordant; minus vero quam sex menses non reperi, quia et laicis haec indulta sunt, quanto magis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
untiȩ t̾minos. accusandi ante licentia ñ est. ꝗͣ audien¬
tia roget᷑. Qͦd si quoquo mͦ p̾sũptũ fu̾it. statuerunt ut
ante quã ⁊ ꝓpriꝰ locꝰ. ⁊ sua omĩa ei legibꝰ redintegrent᷑.
nullatenꝰ a quoꝗͣ accuset᷑ aut cͥminet᷑. ⁊ nisi sponte

Expanded text:
ovinciae terminos accusandi ante licentia non est quam audienovinciae terminos accusandi ante licentia non est quam audientia rogetur. Quod, si quomodo praesumptum fuerit, statuerunt ut antequam proprius locus et sua omnia ei legibus redintegrentur, nullatenus a quoquam accusetur aut criminetur,
Abbreviated transcription (Latin):
expulsos. & om̃is quos eccłastice uł scł̃i leges infames ꝓriri¬
tiant. nec seruos ante legitimã lib̾tatẽ. nec penitentes. nec
digamos. nec eos qui curie deseruiũt. uł qui ñ sunt inte¬
gri corꝑe. aut sanã ñ hñt mentẽ uł intellectũ aut ĩobedi¬
entes sẽoꝵ decretis existunt. Hi om̃s nec ad saeros gradus
debent ꝓuehi. nec isti. nec lib̾ti. neq suspecti. neq rectã fid̾e
iquis ep̃c ab illis accusatoribꝰ qui recipiendi sunt
fuit aceusatꝰ. pꝰ quã ipse ab eis caritatiue conuenitis
fuit ut ipsã causã emendet. ⁊ eã corrig̾e nolu̾it. non olim
s tẽ ad sũmos pͥmates causa eiꝰ canonice deferat᷑. qui ĩ
ꝯgruo loco infra ipsã ꝓiuntiã tẽpore ꝯgruo. idest au
⁊ ipse regularit̾ ꝯuocatus. si eũ aut infirmitas. aut alia
graius necessitas ñ detinuerit: adesse debet. qr ultra ꝓ-¬

Expanded text:
expulsos, et omnes quos ecclesiasticae vel saeculi leges infames pronunexpulsos, et omnes quos ecclesiasticae vel saeculi leges infames pronuntiant: nec servos ante legitimam libertatem, nec poenitentes, nec digamos, nec eos qui curiae deserviunt, vel qui non sunt integri corpore, aut sanam non habent mentem vel intellectum, aut inobedientes sanctorum decretis existunt. Hi omnes nec ad sacros gradus debent provehi, nec isti, nec liberti, neque suspecti, neque rectam fidem quis episcopus ab illis accusatoribus qui recipiendi sunt fuerit accusatus, postquam ipse ab eis charitative conventus fuerit, ut ipsam causam emendet, et eam corrigere noluerit, non olim, sed tunc ad summos primates causa ejus canonice deferatur, qui in congruo loco infra ipsam provinciam tempore congruo, id est, aet ipse regulariter convocatus, si eum, aut infirmitas, aut alia gravis necessitas non detinuerit, adesse debet, quia ultra pr
Abbreviated transcription (Latin):
antiquoꝵ tradit auctoritas. criminari ũ possunt. nec in eos
testificari. qr ad eundẽ non debent nec possunt ꝓuehi honorẽ.
nfames autẽ ẽẽ eas ꝑsonas dicimꝰ. quȩ ꝓ aliqua culpa no¬
tant᷑ infamia. idest om̃s qui xp̃iane legis normã abitiĩt.
& statuta ȩccłastica contẽpnunt. Similit̾ fures. sacrile¬
gos. & om̃s capitalib criminib irretitos. sepulchroꝵ qͦq
statuta libenter uiolantes. & omnes qui adu̾sus patre
armant᷑. qui ĩ om̃i mundo infamia notartur. Stuns¬
lit̃ & incestuosos. homicidas. ꝑuiros. raptores. maleficos.
ueneficos. adulteros. de bellis fugientes. ⁊ qui indigna
sibi petunt loca tenere. aut facultates eccłie abstrahunt
iniuste. ⁊ qui fr̃s całupniant᷑ aut aceusãt & non ꝓbant.
uł qui contͣ innocentes pͥncipũ animos ad iracindiã ꝓuo
cant. ⁊ om̃s anathematizatos. uł ꝓ suis scelerib ab eccłia

Expanded text:
antiqua tradit auctoritas, criminari non possunt, nec in eos antiqua tradit auctoritas, criminari non possunt, nec in eos testificari, qui ad eumdem nec debent, nec possunt provehi honorem.Infames esse eas personas dicimus, quae pro aliqua culpa notantur infamia, id est omnes qui christianae legis normam abiciunt et statuta ecclesiastica contempnunt. Similiter fures, sacrilegos et omnes capitalibus criminibus iue patrum statuta libenter violantes, et omnes qui adversus patres armantur, qui in omni mundo infamia notantur. Similiter et incestuosos, homicidas perjuros, raptores , maleficos, veneficos, adulteros, de bellis fugientes, et qui indigna sibi petunt loca tenere, aut facultates Ecclesiae abstrahunt injuste, et qui fratres calumniantur aut accusant, et non probant; vel qui contra invocant, et omnes anathematizatos, vel pro suis sceleribus ab Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
potest. s ꝓpͥa uoce ⁊ p̃sente eo quẽ accusare uoluerit. suã quisq
agat accusationẽ nec absente eo quẽ accusare uoluerit. quis quã
accusator credat᷑. Similit̾ testes ꝑ quãcũq scͥpturã testimoni¬
un ñ dicant. nec de aliis causis uł negotiis testimoniũ dicant.
nisi de his que sub p̃sentia eoꝵ acta ẽẽ noscunt᷑. Accus atoris
uͦ osangumei. aduersus eos testinoniũ ñ dicãt. nec eoꝵ famili¬
ares. uł de domib eoꝵ ꝓdeuntes. sed si uoluerint. ⁊ ĩ iniuoem
ꝯsenseruit. inter se parentes testificent᷑. ⁊ ñ in alios. nec accusato.¬
res uł testes suspecti recipiant᷑. qr ꝓpinquitatis ⁊ familiaritatis
ac dũationis affectio. uitatẽ unpedire solet. ¶Fa DEERETIS¬
rogitastis. absq ulla iufamia. aut suspitione uł manife¬
sta inacła. ⁊ uera fide pleniter iustructi eẽ debent. ⁊ tales qͣles
ad sac̾dotiũ eligere diuina iubet auctoritas. qm̃ sacerdotes ut¬

Expanded text:
oce, et praesente eo quem accusare voluerit, suam quisque agat accusationem, nec absente eo quem accusare voluerit, quisquam accusator credatur. Similiter testes per quamcunque scripturam testimonium non dicant, nec de aliis causis vel negotiis testimonium dicant, nisi de his quae sub praesentia eorum acta esse noscuntur. Accusatores vero consanguinei adversus eos testimonium non dicant, nec eorum familiares, vel de domibus eorum prodeuntes, sed si voluerint et invicem consenserint, inter se parentes tantum testificentur, et non in alios. Nec accusatores vel testes suspecti recipiantur, quia propinquatis et familiaritatis ac dominationis affectio, veritatem impedire solet. CArogitastis, absque ulla infamia, aut suspicione, vel manifesta macula, et vera fide pleniter instructi esse debent, et tales quales ad sacerdotium eligere jubet divina auctoritas, quonia
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃c suꝑ certis accusat᷑ criminib. si tales fuerĩt accusa¬
tores qui uiste ⁊ canonice recipi debeant. synodo legitima ĩ
suo tẽꝑe congregata. ab om̃ib can onice audiat᷑. qui sunt
num insidiis debent turbari. sed libere. xp̃o dũo fainulari.¬
eo canonice ĩ loco omib ꝯgruo. tp̃re synodali ab om̃ib
comꝓuintialib ep̃is audiat᷑. qr concord̾e suꝑ eũ canonicãq
ꝓferre debent sententiã. qr si hoc minorib tã clericis qͣ laicis
ocessũ ẽ: qntomagis de ep̃is seruari ꝯuenit: Nã si ipse metͦ¬
politanum aut iudices suspectos habuerit: aut manifestos
senserit. apud pͥmatẽ dioceseos. aut apud romane sediᷤ pon-¬

Expanded text:
pus super certis accusatur criminibus, si tales fuerint accusatores, qui juste et canonice recipi debeant, synodo legitima in suo tempore congregata, ab omnibus canonice audiatur, qui sunt num insidiis debent turbari, sed libere Christo Domino famulari.eo canonice in loco omnibus congruo, tempore synodali, ab omnibus provincialibus episcopis audiatur, qui concordem super eum canonicamque proferre debent sententiam. Quia si hoc minoribus tam clericis quam laicis concessum est, quanto magis de episcopis servari convenit? Nam si ipse metropolitanum aut iudices suspectos habuerit aut infestos senserit, apud primatem dioceseos aut apud Romanae sedis pon
Abbreviated transcription (Latin):
iquȩ uero cause difficiliores int̾ uos orte fui̾t. ad huiꝰ
sc̃ȩ sedis apicẽ eas quasi ad caput referte. ut apłico. tes¬
minent᷑ uidicio. qr sic dm uelle. ab eoq ita ꝯstitutũ ẽẽ ante¬
dictis testimoniis declarat᷑. Hȩc uͦ apłica sedes cardo ⁊ caput¬
ut factũ ẽ a dño & ñ ab alio ẽ ꝯstituta. Et sieut cardine ostiũ
regit᷑. sic huiꝰ scẽ sedis auctoritate om̃s eçcłȩ dño disponẽte
uã om̃is appellare si necẽe fuit. & eius fulciri auxilio oꝑtet.
Nam ut nostis. sẏ nodu sine eiꝰ auctoritate fieri ñ est
canonieũ. nec ep̃s nͥ ĩ legituna synodo. ⁊ suo tp̃r apłica uoca¬
tione ꝯgregata. definite dãpnari potest. neq ulla umqu
ꝯeilia rata legunt᷑. quȩ ñ sunt fulta apłica auctoritate.

Expanded text:
iae causae difficiliores inter vos ortae fuerint, ad hujus sanctae Sedis apicem eas quasi ad caput referte, ut apostolico terminentur judicio, quia sic Dominum velle ab eoque ita constitutum esse antedictis testimoniis declaratur. Haec vero apostolica Sedes cardo et caput factum est a Domino, et non ab alio constituta, et sicut cardine ostium regitur. Sic hujus sanctae Sedis auctoritate omnes Ecclesiae, Domino disponente, am omnes appellare, si necesse fuerit, et ejus fulciri auxilio oportet. Nam, ut nostis, synodum sine ejus auctoritate fieri non est catholicum, nec episcopus nisi in legitima synodo et suo tempore apostolica vocatione congregata, definite dampnari potest; neque ulla umquam concilia rata leguntur, quae non sunt fulta apostolica auctoritate.
Abbreviated transcription (Latin):
sedis sententiã d̃ãpnare. aut a ꝓpͥa pellere sede p̃sump¬
serit. seiat se in recuꝑabiłr cẽ dãpnatũ. & ꝓpͥo carere ꝑpetim
honore. eosq qui absq huiꝰ sedis sentẽtia st̃ eiecti uł dapuati.
huiꝰ sc̃ẽ sedis auctoritate scitote pristinã reciꝑe cõmunionem.
do ꝓpt̃ puoꝵ hõinũ ĩfestationes. atq hereticoꝵ ꝑseeutiones.
⁊ insidiantiũ molimina fr̃m. st̃ ꝯcordit̾ ab om̃ibꝰ roborata.
ut magis singłi p̃uideãt. ne talla audeant ꝑpetrare.¬
laciut ut accusatꝰ uł udicatus ep̃s a ꝯꝓuintialibꝰ ĩ aliqua
causa ep̃is. licenter appellet ⁊ adeat apłice sedis pontificẽ.
qui aut ꝑ se aut ꝑ uicarios suoᷤ eiꝰ retͣctari negotiũ ꝓcuret.
Et du iterato iudicio pontifex causã suã agit. nullus alius ĩ

Expanded text:
sedis sententiam damnare, aut propria pellere sede praesumpserit, sciat se irrecuperabiliter esse damnatum, et proprio carere perpetim honore, eosque qui absque hujus sedis sunt ejecti sententia vel damnati, hujus sanctae sedis auctoritate scitote pristinam recipere communionem, orum hominum infestationes, atque haereticorum persecutiones, et insidiantium molimina fratrum, sunt concorditer ab omnibus corroborata, ut magis singuli provideant , ne talia audeant perpetrarelacuit, ut accusatus vel judicatus a comprovincialibus in aliqua causa episcopus, licenter appellet et adeat apostolicae sedis pontificem. Qui aut per se, aut per vicarios suos, ejusdem retractari negotium procuret. Et dum iterato judicio pontifex causam suam agit, nullus alius in
Abbreviated transcription (Latin):
p̃i in ꝓtegendis ppłis acdefendendis. impositã a deo eurã
sibi non ambigant. Ideoq tlũ conspiciunt iuidices. ac potentes.
paupũ opp̾ssiones existere. prius eos sacerdotab ammouitione
redarguant. ⁊ si contemserint emendare. anathe matis ent
pontifice suo non emendauerint: excommuncentur.
t ep̃i potestatẽ habeant res eccłasticas p̃uidere. reg̃e. ⁊ guber¬
nare: atq dispensare. sccd̃m canonũ auctoritatẽ. Uolumus ut
laici ineoꝵ ministerio obediant ep̃is ad regendas eccłas dei. udu¬
as. ⁊ orphanos cdefendendos. & ut obedientes sint eis ad eoꝵ ip̃iani¬
tatem seruandam. ⁊ ep̃i consentientes comitib ⁊ iudicib ad iusti.¬
cias faciendas. & ut nullatenꝰ ꝑ aliquoꝵ mendatiũ. uł falsum
testimoniũ. neq ꝑͣiuriũ. aut ꝑ p̃mium. lex iusta in aliquo depra

Expanded text:
pi in protegendis populis ac defendendis, impositam a Deo sibi curam non ambigant. Ideoque dum conspiciunt judices, ac potentes pauperum oppressores existere, prius eos sacerdotali admonitione redarguant: et si contempserint emendare, anathematizentur.pontifice suo non emendaverint, excommunicentur. scopi potestatem habeant res ecclesiasticas praevidere regere et gubernare, atque dispensare, secundum canonum auctoritatem. Volumus ut laici in eorum ministerio obediant episcopis ad regendas Ecclesias Dei, viduas et orphanos defendendos, et ut obedientes sint eis ad eorum Christianitatem servandam, et episcopi consentientes comitibus, et judicibus ad justitias faciendas, et ut nullatenus per aliquorum mendacium, vel falsum testimonium, n
Abbreviated transcription (Latin):
dampnari. atq aregni ur̃i amputare finib faciatis. nec plus illis
ꝑ pecuniã optinere. quam p̃cepta dñica p̃cipiunt ꝑmittatis
Iam dũ omĩs auaricia idoloꝵ sit seruitꝰ. quiqͥs hanc indandi
honorib ⁊ marime eccłãsticis uigilant̾ non p̾cauet. infidelitatis

Expanded text:
damnari, atque a regni vestri amputari finibus, faciatis, nec plus illis damnari, atque a regni vestri amputari finibus, faciatis, nec plus illis per pecuniam obtinere, quam praecepta Dominica praecipiunt permittatis. Nam dum omnis avaritia idolorum sit servitus, quisquis hanc in dandis honoribus et maxime ecclesiasticis vigilanter non praecavet, infidelitatis
Abbreviated transcription (Latin):
uando ea que canonica sunt uentilant᷑ uelquando re¬
glabia examinant᷑. neq aliqͦs laicos int̾ẽẽ. nisi religiosos opor¬
tet.⁊ nisi hos tantummꝰ: qui inꝓpria appellant᷑ persona.¬
ocendus est ppłs non sequendus. nosq si nesciunt quid li-¬
ceat. qͥd ue non liceat cõmonere: nõ his consensum p̃bere
debemꝰ. Quisqͥs u̾o conatus fuerit temptare ꝓhibita: senciet cen¬
suram canonicam minime defuturam. SG RE GO Rris Dicit.¬
m̃ aclortationem nr̃am regiis animis ꝑ scap̃ ce lixiu
laudis p̃dimenta placusse signastis. ut quicqͥd ad dei nr̃i cultũ.
quicqͥd ad eccłarũ reuerentiami. quicqͥd ad honoirẽ ꝑtinere cog¬
noscetis sacerdotũ. studiose statui ⁊ uelitis inomnib custocdire
iterata uos ꝓur̃a mercede adhortatione pulsamus. ut congrega¬
ri synodum iubeatis. ⁊ sicut dudũ scͥpsimꝰ. corporalia sacerdotis
uitia. et simoniace heresis prauitatem: omniũ ep̃oꝵ definitione

Expanded text:
uando ea quae canonica sunt ventilantur, vel quando regularia examinantur, neque aliquos laicos interesse nisi religiosos oportet, et nisi hos tantummodo, qui in propria appellantur persona.Docendus est populus, non sequendus, eosque si nesciunt quid liceat, quidve non liceat commonere, non his consensum praebere debemus. Quisquis vero conatus fuerit tentare prohibita, sentiet censuram canonicam minime defuturam. CAP. 15. - De ilm adhortationem nostram regiis animis, per laudis praedicamenta placuisse signastis, ut quidquid ad Dei nostri cultum, quidquid Ecclesiarum reverentiam, quidquid ad honorem pertinere cognoscitis sacerdotum, studiose statui, et velitis in omnibus custodire, iterata vos per vestram mercedem adhortatione pulsamus, ut congregari synodum jubeatis, et sicut dudum scripsimus, corporalia sacerdotibus vitia, et Symoniacae haeresis pravitatem, omnium episcoporum definitione
Abbreviated transcription (Latin):
iquis scłarium ꝓ calumpnia eccłam auclericum fatigare
manifestis criminib scõꝵ canonũ contemptor reꝑtus fuerit.
ac scõꝵ patrum constitutionib contradictor. ⁊ si monitionib epis.¬
copalib. obtemperare distulerit. anathe matiretur.¬
on licet gͦ imꝑatori ł cuiquã pietatem custodienti. aliqͥd contra
mandata diuinitatis p̾sumere. nec quicquã quo euuangelicis ꝓphe¬
ticisq seu apłicis regłis obiuet᷑ agere. In iustum enim iudicium. &¬
definicio iniusta. regio metu uel iussu aiudicib ordinata non ualeat
qd̾ ab infidelib aut hereticis factum fuerit. omnino cassabitur.¬

Expanded text:
ularium per calumniam Ecclesiam aut clericum fatigare manifestis criminibus sanctorum canonum contemptor repertus fuerit, ac sanctorum Patrum constitutionibus contradictor, et si monitionibus episcopalibus obtemperare distulerit, anathematizetur.on licet imperatori vel cuiquam pietatem custodienti aliquid contra mandata divinitatis praesumere, nec quicquam, quo euangelicis propheticisque seu apostolicis regulis obvietur, agere. Iniustum enim iudicium diffinitio iniusta, regio metu vel iussu peracta, non valeat, quod ab infidelibus aut haereticis factum fuerit, omnino cassabitur
Abbreviated transcription (Latin):
thał ep̃o. sal̃. & apłicam bñdictionem. Ad apłice
sedis notitiam. tua frͣnitas noui̾t ꝑuenisse: int̾ que¬
dam parochianũ tuũ ⁊⁊ filiam cuiꝰdam uidue. utͥusq
partis assensu. ꝯsentientibꝰ ñ parentibꝰ & amicis. matͥmo¬
nium qͦndam fuisse ꝯͣctum. S quia sac̾doᷤᷤ tlate utͥmq
ficlei non int̾fuit: cum tamen alii testes legutimi plu¬
res int̾fuisse noscant᷑ utr̃ hꝰmͦi matͥmonium stare de-¬
beat. an ñ irritum. habeat᷑. questio in de sĩc nob̾ relatũ
est agitat᷑. Ut aũt om̃is questio suꝑ eodem matͥmoĩo
um dissolui. nullatenꝰ paciaris. s firmum facias. atq
inuiolabile. ꝑman̾e̾. Si enĩ alias: ꝑsone ꝯuementes ⁊ le-¬
gittime fuerut. & contͣctꝰ ipse legib cõcordans ita qd̾
non uideat᷑ ei de sacͥs canonibꝰ obuiare. ꝓ eo qd̾ sacer¬
dos absens fu̾it: tale matͥmoniũ ñ debet ullatenꝰ inpediri:¬

Expanded text:
t apostolicam benedictionem. Ad apostolicae sedis notitiam tua fraternitas noverit pervenisse inter quemdam parochianum tuum et filiam cujusdam viduae, utriusque partis assensu, consentientibus etiam parentibus et amicis, matrimonium quondam fuisse contractum. Sed quia sacerdos datae utrinque fidei non interfuit, cum tamen alii testes legitimi plures interfuisse noscantur, utrum hujusmodi matrimonium stare debeat, an etiam irritum habeatur, quaestio inde, sicut nobis relatum est, agitatur. Ut autem omnis quaestio super eodem matrimonio um dissolvi nullatenus patiaris, sed firmum facias atque inviolabile permanere. Si enim alias personae convenientes et legitimae fuerint et contractus ipse legibus concordans, ita quod non videatur ei de sacris canonibus obviare, pro eo quod sacerdos absens fuerit, tale matrimonium non debet ullatenus impediri
Abbreviated transcription (Latin):
eplatum ẽ acl scãm sinodũ qtł qͥctam ingenuꝰ ingenuam acceꝑit
uxorẽ. & post filioꝵ ꝓtreationem occasione diuortu. cuĩdam seruũ
se fecerit. utrum necessario mulierem tenere. cdebeat. ⁊ si tenuerit. utrũ
illa qͦq scdm scłarem legem seruituti subici debeat. Iudicatum est
uxorem minime leb̾e tlimitti. non tũ ob xp̃i legẽ mulierẽ inseruitu¬
tẽ retligi. tdũ ille non exsensu coniuigis se seruũ fecit. quẽ lib̾um ip̃a
ẜ francia nobilis qͥdam homo. nobilem de saxona saronũ lege
dunt uxorẽ. Tenuit mł̃tis annis.⁊ ex eafilios ꝓcreauit. Uerum
qͥa non isdẽ utiuit᷑ legib saxones & franci: causatꝰ est qd̃ eam non sua
idest francoꝵ lege desponsauerit. uel acceꝑit. ł dotauerit. idimissaq
euuangłice legis subigat᷑ penitentie. A sccł̃a coniuge separet᷑. prio¬

Expanded text:
erlatum est ad sanctam synodum quod quidam ingenuus ingenuam acceperit uxorem, et post filiorum procreationem occasione divortii cujusdam servum se fecerit, utrum necessario mulierem tenere debeat, et si tenuerit, utrum illa quoque secundum saecularem legem servituti subjici debeat. Judicatum est uxorem minime debere dimitti, non tamen ob Christi legem mulierem in servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis se servum fecit, quem liberum ipsa ae sunt. De Francia nobilis quidam homo nobilem de Saxonia Saxonum lege duxit uxorem. Tenuit multquia non iisdem legibus utuntur Saxones et Franci causatus est quod eam non sua, id est Francorum lege desponsaverit vel acceperit aut dotaverit, dimissaque evangelicae legis subigatur poenitentiae; a secunda conjuge separetur, prio
Abbreviated transcription (Latin):
Sigͦ hoc mͦ ius. gͣtuito ꝑmitimꝰ animno celerẽq p̃bemꝰ assensũ. alit̃ aut̃
Siqͥs in necessitate in euitabili cogente in aliũ ducatũ seu ꝓuinciã
fug̾it: & uxor eiꝰ cũ ualet & potest amore parentũ aut rerum sua¬
rũ eum seqͥ noluerit. ip̃a omni tempore qͣidiu uir eiꝰ quẽ secuta
non fuit uiuit. semꝑ innupta ꝑmaneat. Ille u̾o qͥ necessitate cogen

Expanded text:
Ergo hoc modo jus gratuito permittimus animo, celeremque praebemus assensum. Aliter enim Ergo hoc modo jus gratuito permittimus animo, celeremque praebemus assensum. Aliter enim Si quis necessitate inevitabili cogente, in alium ducatum seu provintiam fugerit, et uxor ejus cum valet et potest amore parentum aut rerum suarum eum sequi noluerit, ipsa omni tempore, quandiu vir ejus quem secuta non fuit, vivit, semper innupta
Abbreviated transcription (Latin):
romanis legib in huiꝰmodi controuersiis reqͥrunt᷑. hec idcirco cliximꝰ
ut ostñdamꝰ quẽ legũ conflictũ lothariꝰ congredi posse autumat. cũ
ꝑsona quã insuis penet᷑bilib cotidie fatigat & cont̾it. Quando uult
fouere ac cdilig̾̃e ꝓciato. & ne illam at̾e ullo pacto consencias discede.
iugilant̃ attende. Unde si uult ate discetłe: corripe. immo corrige
eam.⁊ atali intencione ꝑ omĩa reuocare satage. lam u̾o si amore pu¬
dicicie separacionẽ q̃rit. & coniugalis conubii solucionẽ efflagitat.
certũ est apło dicente. qͥa mulier sui corꝑis potestatẽ non habet. s
uir. Uerũ si & ip̃e pudiciciã sectatꝰ. religionis obtentu copulã dissol¬
uere: tm̃ ire simulate fiat concelimꝰ. Nam licet sit scͥptũ. qđ ds̃ con¬
iunxit homo non separet. cl̃s tñ ⁊ nonhhomo separat. ꝗͣdo diuini
amoris intuitu ex consensu utͥusq coniugis matͥmonia dissoluunt᷑.

Expanded text:
n hujusmodi controversiis requiruntur. Haec idcirco diximus, ut ostendamus quem legum conflictum Lotharius congredi posse autumat, cum personam, quam in suis penetralibus quotidie fatigat, et conterit, quando vult fovere ac diligere procurato, et ne illam a te ullo pacto consentias discedere, vigilanter attende. Unde si vult a te discedere, corripe, imo corrige eam, et a tali intentione per omnia revocare satage. Jam vero si amore pudicitiae separationem quaerit, et conjugalis connubii solutionem efflagitat, certum est, Apostolo dicente, quia mulier sui corporis potestatem non habet, sed vir. Verum si et ipse pudicitiam sectatus religionis obtentu copulam dissolvere vis, tantum ne simulate fiat concedimus. Nam licet sit scriptum: Quod Deus conjunxit, homo non separet, Deus tamen et non homo separat, quando divini amoris intuitu
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝓpinqͥtas ł alia q̃libet actio cͥminalis impediat. Quod si ꝓbatũ¬
fu̾it sine ulla spe conuigii cum penitentia ꝑpetuomaneant. Si aut̃
negau̾it se eantlẽ feminã uiuente uiro neqͣquam adult̾asse. ⁊ p̾fati
tuerit. purgent legalit̃ famã sue opinionis. & sumpto utant᷑ conui¬
gio.si alia ut diximꝰ non impedierit ratio.Ex coNł ⁊ RibURIENISI.
elatum ẽ aurib scõꝵ sacerdotum q̃ndam alt̾ius uxorẽs cap̃ .iii.¬
stupro uiolasse. insuꝑ ⁊ meche iuuente uiro suo iuram̃tum de¬
idisse. ut post legitimi mortẽ mariti. si suꝑ uxisset duceret uxorem.
¶d̃ & factum ẽ. Talegͥ conubiũ ꝓhibemus. & anathe matizamus.

Expanded text:
aut propinquitas, vel alia quaelibet actio caut propinquitas, vel alia quaelibet actio cfuerit, sine ulla spe conjugii cum poenitentia perpetuo maneant. Si autem negaverit se eamdem feminam vivente viro nequaquam adulterasse, et praefati tuerit, purgent legaliter famam suae opinionis, et sumpto utantur conjugio, si alia, ut diximus, non impedierit ratio. CAP. 66.elatum est auribus sanctorum sacerdotum, quemdam alterius uxorem stupro violasse, insuper et moechae, vivente viro suo, juramentum dedisse, ut post legitimi mariti mortem, si supervixisset, duceret uxorem. Quod et factum est. Tale igitur connubium prohibemus et anathematizamus.
Abbreviated transcription (Latin):
auuente illa post baptisma. alt̾am hab̾e nõpotest. Crimina in
tẽ semine q̃ nulla p̃ceclente causa reliquer̃t uiros suos. ⁊ alt̃i se copu¬
lauert̃. & in hoc ꝑmanere uoluerunt. nec in fine accipiant cõmunionẽ.
rit. fidelem ⁊ adult̾m ducit ꝓhibeat᷑ ne clucat. Si autẽ duxerit: nõ
pͥus accipiat cõmunionẽ qͣm is quem reliqͥt de sclo exierit. nisi
forte necessitas infirmitatis cdare compulerit.
lacuit ut sccłm euuangłicam ⁊ apłicam disciplinam. neq cli¬
missus ab uxore neq dimissa amarito alti conungant᷑. s ita mane¬
ant. aut sibimet reconcilient᷑. Quocl si contempserint. aclpeniten¬
s qͥ uiuente marito conuige̾ illiꝰ adult̾asse accusat᷑. & eo iuꝓximo de
functo eandẽ sumpsisse dinoscit᷑. omĩ modis publice penitentie subi¬
gat᷑. De qͦ etiam post penitenciam p̃fata si expedierit seruabit᷑ regu¬
la. nisi forte idem aut mulier uirũ qͥ mortuus fuerat occidisse notent᷑.

Expanded text:
ente illa post baptisma alteram habere non potest. Crimina intem feminae quae nulla praecedente causa reliquerunt viros suos, et alteri se copulaverunt, et in hoc permanere voluerint, nec in fine accipiant communionem. rit fidelem, et adulterum ducit, prohibeatur ne ducat. Si autem duxerit, non prius accipiat communionem quam is quem reliquit de saeculo exierit, nisi forte necessitas infirmitatis dare compulerit.lacuit quoque secundum evangelicam et apostolicam disciplinam, ut neque dimissus ab uxore, neque dimissa a marito, alteri conjungatur, sed ita maneant, aut sibimet reconcilientur. Quod si contempserint, ad poenitensfuncto, eamdem sumsisse dignoscitur, omnimodis publicae poenitentiae subjiciatur. De quo etiam post poenitentiam praefatam, si expedierit, servabitur regula; nisi forte vir, aut mulier virum, qui mortuus fuerat, occidisse notetur,
Abbreviated transcription (Latin):
Rimo gradu suꝑiori linea continentur. pater ⁊ mat̾. inferiori.
neptis. In transuersa. frat̾ soror. q̃ ꝑsone duplicant᷑. Auus enĩ⁊
auia. tam expr̃e qͣm ex matre accipiunt᷑. Que ꝑsone sequentib q̃q¬
gradib similit̃ ꝓsubstantia earum q̃ in qͦ gralu subsistunt. ip̃o orcline
duplicant᷑. Iste ꝑsone inscło gradu ideo duplicas appellant᷑. quia luo
aui. ⁊ paĩnus est ⁊ matnus. Item duo gen̾a nepotũ sunt siue ȩxfilio.
siue exfilia ꝓcreati. Er̃ ⁊ soror extransuerso ueniunt. idest aut frat̾ pa¬
tris aut fr̃ mat̾s. quia aut patruus. aut auunculus nominat᷑. qui
et ipsi hoc orcdine clupplicantur.
ercio gradu ueniunt supra. ꝓauus ꝓaura. In fra. ꝓnepõ ꝓneptis.
Exobliq̃ fr̃ĩs sororisq filius uel filia. patruus amita. idest patͥs
frater & soror. Auunculus. matertera. matͥs frater ⁊ soror
uarto graduueniunt supra. abauus abaina abnepos ab̃ neptiꝰ.¬

Expanded text:
Primo gradu superiori linea continentur pater, mater; inferiori, neptis. In transversa frater, soror, quae personae duplicantur. Avus enim et avia, tam ex patre, quam ex matre accipiuntur. Quae personae sequentibus quogradibus similiter pro substantia earum, quae in quo gradu subsistunt, ipso ordine duplicantur. Istae personae in secundo gradu ideo duplices appellantur, quia duo avi, et paternus est, et maternus. Item duo genera nepotum sunt, sive ex filio, sive ex filia procreati. Frater et soror ex transverso veniunt, id est, aut frater patris, aut frater matris; quia aut patruus, aut avunculus nominatur. Qui et ipsi hoc ordine duplicantur. Tertio gradu ueniunt supra proauus proauia: infra pronepos proneptis: ex obliquo fratris sororisque filius filia, patruus amita, id est patris frater et soror, auunculus matertera, id est matris frater et soror. Quarto gradu ueniunt supra abauus abauia: infra abnepos abnepti
Abbreviated transcription (Latin):
nec aliis gradib qͣm scͥpta ẽ. nec aliis uocabulis declarari potest.
Exto gradu ueniunt supra tritauꝰ tͥtauia. Infra: trinepos tͥnep¬
tis. Ex obliqͦ fr̃is ⁊ sororis. adnepos adneptis. fratres patruelis. so¬
appellant᷑. Quib ex latere accrescunt ꝓpatriu ꝓamite. ꝓauunculi. ꝓ¬
mat̃tere filiꝰ uł filia. acd patruꝰ aclamita. hist̾ abaui pat̾ni. fr̃. ⁊ soror
eptimo gradu qui st̃ cognati recta linea. supra. infraq ꝓpͥis nomi¬
nib non appellant᷑.s extͣnsuersa linea continent᷑. frad̃s sororis. adue¬
constituti st̃. qͥault̾ius ꝑrerũ nat᷑am nec nomina inueniri. nec urta
succe tlentib ꝓrogari potest. In his septẽ gradib oĩum ꝓpinqͥtatum
nomina continent᷑. ultͣ qͦs asfinitas inueniri. nec successio potest am.¬
plius ꝓpagari.¬

Expanded text:
nec aliis gradibus quam scripta est, nec aliis vocabulis declarari potest. Sexto gradu veniunt supra tritavus tritavia. Infra trinepos trineptis. Ex obliquo fratris et sororis adnepos adneptis. Fratres patruelis et soappellantur. Quibus ex latere accrescunt propatrui, proavunculi, promaterterae, filius vel filia adpatruus, adamita. Hi sunt abavi paterni frSeptimo gradu qui sunt cognati recta linea supra infraque propriis nominibus non appellantur; sed ex transversa linea continentur fratris sororisque atneconstituti sunt, quia ulterius per rerum naturam nec nomina inveniri, nec vita succedentibus prorogari potest.  In his septem gradibus omnia propinquitatum nomina continentur, ultra quos nec affinitas inveniri, nec successio potest amplius propagari
Abbreviated transcription (Latin):
Ieatus ysidorus de consanguinitate sic loquit᷑ cuiꝰ series sep¬
tem gradib dirimit᷑ hoc mͦ. filius ⁊ filia. qd̾ est frat ⁊ soror.
lit ip̃e truncus. Illis seorsũ seiunctis. ex radice illꝰ trunci egrediunt᷑
isti rimusculi. nepos ⁊ neptis. pͥmꝰ. ꝓnepos ⁊ ꝓneptis. scds. ab nepos
& abneptis. ĩtius. adnepos ⁊ ad neptis. qͣrtꝰ. trinepos ⁊ tͥneptis. qͥnt̾.
trineptis nepos.⁊ tͥnepdtis neptis. ¶Ex epłis cõ. pp̃. ep̃is Galhie mis¬

Expanded text:
Beatus Isidorus de consanguinitate sic loquitur, cujus series septem gradibus dirimitur, hoc modo: Filius et filia quod est frater et soror, sit ipse truncus. Illis seorsum sejunctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramusculi, nepos et neptis primus, pronepos et pronepotis secundus, abnepos et abneptis tertius, adnepos et adnepotis quartus, trinepos et trineptis quintus, trinepotis nepos, et trineptis sextus. Haec co
Abbreviated transcription (Latin):
onsanguineos extͣneoꝵ nullus accuset. ł consanguinitatẽ in
synodo computet. s ꝓpinqͥ ad quor notam ꝑtinet. idest pat̾. mat̾.
frat̃. soror. patruus auuncłs. amita. mat̃tera.⁊ eoꝵ ꝓcreatio. Si alltẽ
tota ꝓgenies defẽc̃it. ab antiqͥorib ⁊ ueraciorib qͥb eacdẽ ꝓpinqͥtas
nota sit. ep̃s canonice ꝑqͥrat.⁊ si inuenta ꝓpinqͥtas fuerit separent᷑.¬

Expanded text:
onsanguineos extraneorum nullus accuset, vel consanguinitatem in synodo computet, sed propinqui ad quorum notam pertinet, id est, pater, mater, frater, soror, patruus, avunculus, amita, matertera, et eorum procreatio. Si autem progenies tota defecerit, ab antiquioribus et veracioribus, quibus eadem propinquitas nota sit, episcopus canonice perquirat: et si inventa propinquitas fuerit, separent
Abbreviated transcription (Latin):
ullus fidelis usq ad affinitatis lineã. idest usq in septimã ꝓge¬
em. consanguineã suam clucat uiorem. ł eam qͦquomͦ incest
macła polluat. Siqͥs u̾o hoc temere p̃sumpserit. ut incestũ luat.
ac publice uta canonicos gradus peniteat. S Excorcł lus uiÑ¬
ulli exꝓpinqͥtate sui sanguis usq ad septimum ¶cap̃ .x.¬
gratlũ uxores ducant. neq sine benedictiõe sacerdotis. Qui ante
inupti a sac̃dote benedicti nub̾e aud eant ¶Exconcł auReł. cap̾.ix.¬
ullum inutͦq sexi ꝑmittimꝰ exꝓƿinqͥtate siri sanguinis uel
uxoris usq in septimũ gradũ geñis uxorẽ duc̃e. ł incesti macła
N septẽ gradib omĩa ꝓpinqͥtatũ nomĩa continent᷑. ult  qͦs nec

Expanded text:
s lineam, id est usque in septimam progeniem, consanguineam suam ducat uxorem, vel eam quoquo modo incesti macula polluat. Si quis vero hoc temere praesumpserit, ut incestum luat, ac publice, juxta canonicos gradus poeniteat. CAP. ulli ex propinquitate sui sanguinis usque ad septimum gradum uxores ducant, neque sine benedictione sacerdotis. Qui ante innupti erant, a sacerdote benedicti nubere audeant. CAP.ullum in utroque sexu permittimus ex propinquitate sui sanguinis, vel uxoris, usque in septimi generis gradum uxorem ducere, vel incesti macula n septem gradibus omnia propinquitatum nomina continentur, ultra quos n
Abbreviated transcription (Latin):
ficiuntur. sed etiam om̃s eis consentientes. ¶E xcoricł W or ma
Icopulatione fideliũ. generationum Sciersi. cap̃.i¬
numerũ non definimꝰ. s id statuimꝰ: ut nlli liceat xp̃iano de ꝓpͥa
consanguinitate seu cognatione uxorẽ acciꝑe. ui ͤ sdũi generacio
recordat᷑. cognoscit᷑ aut memoria retinetur.¬

Expanded text:
ficiuntur, sed etiam omnes eis consentientes. Similiter de raficiuntur, sed etiam omnes eis consentientes. Similiter de racopulatione fidelium generationum numerum non definimus; sed id statuimus, 311 ut nulli liceat Christiano de propria consanguinitate seu cognatione uxorem accipere usque dum generatio recordatur, cognoscitur, aut memoria retinetur
Abbreviated transcription (Latin):
Leges ũo diuine hec agentes & eos qui exeis ꝓcleunt¬
nõn solum eicunt. s ⁊ maledictos appellant. Leges
u̾o scł̃i infames tales uocant. ⁊ abheretlitate repellunt. Nos
ũo sequentes patres nr̃os infania eos notamꝰ. ⁊ infames ẽt cen¬
semꝰ. quia infamnie macłis asꝑsi sunt. nec eos quos leges scł̃i reici-¬
unt: nos intestimoniũ suscipe debemꝰ. Eos aut̃ consanguine¬
os dicimꝰ. qͦs diuine ⁊ scl̃i leges consanguineos appellant. ⁊ in
hereclitatem suscipiunt. nec repeslere᷑ posst̃. Ialium enĩ con-¬
ĩctiones nec legitime sunt. nec manere possunt. s sunt repel¬
lende. Quisqͥs gͦ non est legitime comunctus. łabsq dotali
titulo ⁊ sine benetlictiõe sac̃dotis constat ẽẽ copulatꝰ. sacexclodes
ł legitime conunctos cͥminari. ł ineos testificari minime po¬
tess. qm̃ omĩs incesti macła pollutꝰ infamis ẽ. ⁊ accusare supra¬
dictos non ꝑmittit᷑. Non solum gͦ  reiciendi sunt. ⁊ in fames ef¬

Expanded text:
Leges ergo divinae hoc agentes, et eos, qui ex eis non solum ejiciunt, sed et maledictos appellant. Leges vero saeculi infames tales vocant, et ab haereditate repellunt. Nos vero sequentes patres nostros infamia eos notamus, et infames esse censemus: quia infamiae maculis aspersi sunt, nec eos quos leges saeculi rejiciunt, nos in testimonium suscipere debemus. Eos autem consanguineos dicimus, quos divinae et saeculi leges consanguineos appellant, et in haereditatem suscipiunt, nec repellere possunt. Talium enim conjunctiones, nec legitimae sunt nec permanere possunt, sed sunt repellendae. Quisquis ergo non est legitime conjunctus, vel absque dictione sacerdotis constat copulatus, sacerdotes vel legitime conjunctos criminari, vel in eos testificari minime potest, quoniam omnis incesti macula pollutus infamis est, et accusare supradictos non permittitur; non solum ergo hi rejiciendi sunt, et infames ef
Abbreviated transcription (Latin):
Ex obliqͦ fratͥs ⁊ sororis nepos neptis. patruelis. soror patruelis.
brini. qͥ ex tluab sororib nascunt᷑. Quib accrescit patruus magnꝰ
amita magna. ilẽ aui pat̾ni fr̃ ⁊ soror. Auunculus magnꝰ. mat̾tera
magna. itlẽ aiie tam pat̾ne qͣm mat̾ne frater ⁊ soror.
Uinto gradu ueniunt supͣ qͥdem attauus attauia. Infra: adne-¬
pos adneptis. Exobliqͦ: fratͥs ⁊ sororis. ꝓnepos ꝓneptis. fratres.
patr ueles. sorores patrueles. amitini. amitine. consobrini consobrine.
filiꝰ ł filia. ꝓpͥus consobrinꝰ. consobͥna. idẽ. patrui magni amite mag

Expanded text:
ex obliquo fratris et sororis nepos neptis, frater patruelis soror patruelis, brini, qui ex duabus sororibus nascuntur. Quibus adcrescit patruus magnus amita magna, id est aui paterni frater et soror: auunculus magnus matertera magna, id est auiae tam paternae quam maternae frater et soror. Quinto gradu ueniunt supra quidem atauus atauia: infra adnepopatrueles, sorores patrueles: amitini, amitinae: consobrini, consobrinae filius, vel filia, proprius consobrinus, consobrina, id est, patrui magni, am