comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
or lari ecce intonat obscura queq increpat pellã¬
tur enunuis somprua ab echre xp̃s promicat. Mẽs
iem resirgar torpida que sorde erstat scuicia sydus reful¬
get isami nouum ur tollat omne norium. Elusum
signus nrentir. aradre gratis debitum. onnes pro mol¬
genas uecem demis cum lactinis reres Er o mrãl

Expanded text:
Vox clara ecce intonat: Obscura quaeque increpat, Pellantur eminus somnia, Ab aethere Christus promicat. Mens jam resurgat torpida, Quae sorde extat saucia: Sidus refulget jam novum, Ut tollat omne noxium. En sursum agnus mittitur Laxare gratia debitum: Omnes pro indulgentia Vocem demus cum lachr
Abbreviated transcription (Latin):
Amiliaire est syris ⁊ maxime palestinis ad om¬
nem sermonem suum parabolas uingere. ub
quod ꝑ simpler preceptum teneri ab euditoridus
non potest ꝑ similitudinem exemplaq teneatio
¶Decepit itaq petro hac parabola domrꝰ. ł ceiote.
sub comparatione regis dm̃  serm qui debetes
dtem nulium talentorum a domino rogans uema
impetrauat: ut ip̃e quoq dimittat coñserus suis
muora ꝓeccantib¬

Expanded text:
amiliare est Syris et maxime Palaestinis ad omnem sermonem suum parabolas jungere, ut quod per simplex praeceptum teneri ab auditoribus non potest, per similitudinem exemplaque teneatur. Praecepit itaque Petro hac parabola Dominus sub comparatione regis domini et servi, qui debitor decem millium talentorum a domino rogans veniam impetraverat, ut ipse quoque dimittat conservis suis minora peccantib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte eribit cogitans contra dominũ malitiam mẽ¬
te ꝑtractans preuaritationem. Hec dicit dñs.
Di ꝓtecti fuerint: ita ⁊ plures. Sic quoq attonden¬
tur. ⁊ ptrtansibit. Aałiri te: ⁊ non affligam te ultra.
Et mĩie conteram urgamenis de dorso tuo: ⁊t uincu
tua disrumpam

Expanded text:
litiam: mente pertractans praevaricationem. Haec dicit Dominus: Si perfecti fuerint, et ita plures; sic quoque attondentur, et pertransibit: Afflixi te, et non affligam te ultra. Et nunc conteram virgam ejus de dorso tuo, et vincula tua disrumpam
Abbreviated transcription (Latin):
ertia ince michi ostensum est dum quiescerem in ba¬
silica baptisterii instratu meo. Die sexta feria illu¬
celcente cra horam noctis terciam dum adhuc ingilarẽ
taniquã incessu mentis effectus uidi uirum etate senẽ.
statura ꝓcerum. nultu decorum. plixa barba in uestitu can¬

Expanded text:
enim vice mihi ostensum est, dum quiscerem in basilica baptisterii in stratu meo, die sexta feria illucescente, circa horam noctis tertiam, dum adhuc prope vigilarem, tanquam in excessu mentis effectus, vidi virum aetate senem, statura procerum, vultu decorum, promissa barba, in vestitu can
Abbreviated transcription (Latin):
theloneacium scimus
porr tomeisionem suarm ad pistati onemperis
uedit mnatieus uero ad telonei negirum uoꝰ rese¬
dũ. quia ⁊ aliud est uitum per pistacionem questo.
cllius trei onei luins pecimias augere s unt el plas
uero ia. que sinis pectatis exhiben. Aue ue aut uil¬

Expanded text:
telonarium scimus. Et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non reiit. Quia et aliud est victum per piscationem quaerere, aliud telonei lucris pecunias augere. Sunt enim ploraque negotia, quae sine peccato exhiberi, aut vix, aut null
Abbreviated transcription (Latin):
de eterue dñe rerum creator oumiũ qui es ante
setula semper cum patre filius. Qui mudi in
in primordio adam plasmasti hominem cui tue yma¬
gii uultum dedisti similem. Quem dỹabolus dece¬
perat hostis humani generis cuius tu formam corpo¬
us assinnere dignatus es ¶t hominem redmeres
quem ante iam plasmaueras. ⁊ nos ded conungers
per carnis ꝯtubernium. Quem editum ex ungine pa¬
uescit omnis anima per quem ⁊ nos resurgere denota
mente credimus Qui nobis perbaptisuũ donasti mi¬
dulgentiam qui tenebamur uintulis ligati ꝯstientie.
Qui crucem ꝓpter hominem suscipere dignatis es de¬
disti tuũ sanguinem nr̃e salutis pretum᷑. Qucl̃m

Expanded text:
rex aeterne, Domine, Rerum creator omnium, Qui eras ante aecula Semper cum Patre Filius. Qui mundi in primordio Adam plasmasti hominem, Cui tuae imagini Vultum dedisti similem. Quem diabolus deceperat Hostis humani generis, Cujus tu formam corporis Assumere dignatus es. Ut hominem redimeres Quem ante jam plasmaveras, Et nos Deo conjungeres Per carnis contubernium. Quem editum ex virgine Pavescit omnis anima, Per quem et nos resurgere Devota mente credimus. Qui nobis per baptismata Donasti indulgentiam, Qui tenebamur vinculis Ligati conscientiae. Qui crucem propter hominem Suscipere dignatus es, Dedisti tuum sanguinem Nostrae salutis pretium. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
uine maiestatis ad manifestandam gratiam geno¬
ceus quid testimonii de filia mea sua summus gͥ
ethibeas de ea filia mea. Cumq summa festinatione
ad puteum uenisset ⁊ suꝑ marginem fleret eo ꝙ ꝓpt̾¬
tulit a quam matri sue mater uero extendens manꝰ
ad celum cum fide ⁊ ueneratione aquam a filia alla

Expanded text:
vine magestatis ad manifestandam gratiam Genoid tunc testimonii de filia sua summus ponecro te, filia mi'. Que con summa festinatione ad puteum venisset et super margiiiem putei tulit aquam matri sue. Mater vero eius expandens manus ad celum, cum fide et veneratione aquam a filia sua
Abbreviated transcription (Latin):
filia genouefa reminisceris quid hesterna die de corpo¬
ris tui nitegritate michi sis pollicita ciu geno ueta ues¬
pondit reminiscor. Quid tibi deoqz pater saucte. pro¬
misi quonam inte huius ꝓpositum me aindissime
quiens ad eam hunc transforatum pro memoria
dei ad collũt suspensu sempet habeto nulliusq me¬
talli auri uel argenti seu quol margaritarum oma¬
mento collum digitos q tuos honeran paciaris. Nã
si seculi huis ułꝰ exigius decor tuam suꝑauerit mẽ¬

Expanded text:
filia Genovefa! Reminisceris, quid esterna die de corporis tui integritate mihi sis pollicita?' Cui Genovefa respondit: 'Reminiscor , quod tibi Deoque, pater sancte, promisi quoniam vite huius propositum avidissime me quiens ad eam: 'Hunc transforatum pro memoria mei et collo suspensum semper habeto; nullius metalli neque auri neque argenti seu quolibet margaritarum ornamento collum, saltim digitos tuos honerare paciaris. Nam si seculi huius vel exiguus decor tuam superaverit men
Abbreviated transcription (Latin):
teĩs quiddam de eis usu humano loquar dmn h̃c celi
eẽ cognouerunt quia protinus stellam miserunt.
caare cognouit: quia sub plantis eius se calcabile pre¬
biit. Terra cognouit: quia fub eo moriente contrenuut
Sl agnouit: quia lucis sue radios abscondit. Saxa ⁊ pa¬
nens tgnouerunt: quia tempore mortis enis scissa sunt.
Illemus cognoint: quia hos quos tenebat mortuos red¬
didit.¶ Tua sunt minia pretiosa que obtulerunt magi demino
in die sa⁊ habent in se duuina misteria In auro ut ostenda tur
tegis prenciã in thure sacerdotem magnum considera ⁊ in

Expanded text:
eis quaedam usu humano loquar, Deum hunc coeli esse cognoverunt, quia protinus stellam miserunt. Mare cognovit, quia sub plantis ejus se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis ejus scissa sunt. Infernus agnovit, quia hos quos tenebat mortuos redsp. Tria sunt munera pretiosa quae obtulerunt 752 magi Domino in die ista; et habent in se divina mysteria: in auro ut ostendatur regis potentia, in thure sacerdotem magnum considera, et in
Abbreviated transcription (Latin):
lignificari: Unum eorum qui otium ⁊ quietent eli¬
eguntur ai detoribus. agentes ea que sunt huns seculi.
Quos ⁊ femiadm noiime significalut: quia consilus
t di pitorum eis expedit. Lectio. iñ.¬

Expanded text:
ignificari. Unum eorum qui otium et quietem elireguntur a doctoribus, agentes ea quae sunt hujus saeculi, quos et feminarum nomine significavit, quia consiliis ut dixit peritorum eis expedit, et mo
Abbreviated transcription (Latin):
t primo quidem blandis eam sennomĩbus prouo
blandimentꝰ seducitur nec terrore concutitur. Ad hec¬
insanissimus iudex iussit eam exposiari. ⁊ midam ad
lupanar duci. sub preconis uoce dicentis. Agnem saccĩ¬
legan uirginem dñs blasphenniam inferentem. scor¬

Expanded text:
t primo quidem blandis eam sermonibus secretiblandimento seducitur, nec terrore concutitur: sed einsanus judex jussit eam exspoliari, et nudam ad lupanar duci, sub voce praeconis dicens Agnem sacrilegam virginem, deos blasphemantem, scor
Abbreviated transcription (Latin):
ic milites ac si patrem uenerabantur hunc u¬
mersi qui preerant palacio caussimo uenera¬
bantur affectu. Etat enim uerus dei cultor ⁊ necesse
erat. ut quem deus ꝑfuderat gracia ab omnibus a¬
maretur. xp̃o igitur cottidie sedulum erhibebat offi¬
tium s agebat quatinus hoc sacrilegis regibus eẽt¬

Expanded text:
c milites ac si patrem venerabantur; hunc universi, qui praeerant palatio, charissimo venerabantur affectu: erat enim verus Dei cultor, et necesse erat ut, quem Dei perfuderat gratia, ab omnibus amaretur. 2. Christo igitur quotidie sedulum exhibebat officium, sed agebat quatenus hoc sacrilegis regibus es
Abbreviated transcription (Latin):
tes eos rei publice aduersarios. quorum orationibus
ip̃a res publica melioratur ⁊ crescit. qui pro imꝑio ur̃o
⁊ pro salute romam extitus orare non cessant . R. Egre
gie dei martyr sebastiane princeps ac ꝓpagator sanctissimorum
preceptorum ecce nomen tuum in libro inte celestis ascriptum
est. Et memoriale tuum nõ derelinquetur in secula .u̾. Socius
enim factus es suꝑnarum mitutum que ⁊ incelis spnitum tu¬

Expanded text:
tes eos Reipubl. esse adversarios; quorum orationibus ipsa Respublica melioratur, et crescit; qui pro imperio vestro et pro salute Romani exercitus orare non cessant. Cum haee Dei Marce, princeps ac propagator sanctissimorum per Aegyptum decretorum, ecce nomen tuum in libro vitae coelestis ascriptum est, et memoriale tuum non derelinquetur in saeculum. Socius enim factus es supernarum virtutum. Nam et in coelis spiritum tu
Abbreviated transcription (Latin):
ta bantur eum abscedere. Nle autem oracione
tacra descendit ⁊ stans suprsi gradus etiagadala ue¬
mentibus impatoribus dicit. Inquis sureptioui¬
bus animos imꝑii uñ templorum pontitices ouni¬
dent. suggerentẽs de xp̃ians falsa commenta. dicẽ¬

Expanded text:
e facta descendit, et stans super gradus Heliogabali, venientibus imperatoribus dixit: Iniquis subreptionibus animos imperii vestri templorum pontifices obsident, suggerentes de Christianis falsa commenta, dice
Abbreviated transcription (Latin):
Eccłiam illis ꝙ̃ nec dimi in locis erat et populus ille nouam
construxit ac officia seruiencium clericorum ex more constitu¬
it probatas q ꝓsonas honore secundi ordinis ampliauit. p̃s¬
paulatium sociabat deo quos dyabolo subtrahebat .̃. Domine¬
dñs. &. Tantas ꝑ illum dommus dignabatur exercere uitutes
ut rebellium corda nõ minus miraculis quam predicacionib
reciosus igitur dyonisius cum arcis romane me¬
Smis sui aulpice xp̃o presenciaui intulit qũ fi¬
ei necessitas ⁊ ad suscipiendum dei uerbum eiuden¬
lis ingentibus quas pertransierat ostii apercio mo
rosuis eum detinint: beatum clementem pontĩficẽ
uenit .X. Dost passionem domini in uniuersis gentibus que¬
dicacio pro futura successit ita ut fide crescente multi mererẽ¬
tur sien confessores. Quos catholica postinodum gaudet eccle¬
sia proruerusse maityres .u̾. Qui cum minmiere suas cec¬
nerent passiones que doĩmo ihũ xp̃o docente didicerant reple¬

Expanded text:
esiam illic quae nec dum et locis erat et populis illis notam construxit ac officia servientium clericorum ex more constituit probatasque personas honore secundi ordinis ampliavit. paulatim sotiabat deo quem diabulo subtrahebat. 19 Tantas etiam per illum dominus dignabatur exercere virtutes, ut rebellium corda gentilium non minus miraculis quam praedicationibus retiosus denique Dionysius, cum arcis Romanae moenibus sui auspice Christo praesentiam intulit, quoniam fidei necessitas, et ad suscipiendum Dei verbum, evidentis in gentibus, quas pertransierat, ostii apertio eum morosius detinuit, beatum Clementem pontificem, esp. Post passionem Domini in universis gentibus praedicatio profutura successit; ita ut fide crescente multi mererentur fieri confessores, quos catholica postmodum gaudet Ecclesia meruisse martyres. Vers. Qui cum imminere suas cernerent passiones, quae Domino
Abbreviated transcription (Latin):
ator noster dilectissumi ledie natus est gruideamꝰ
ad enim lecum fas est esse tristicie ubi natalis et
e Mue con sumpto mortalitatis tĩmore ngent nobis de
pania eteruitate leticiani. Nemo ab himus alateritis
Acut nullim si reatu li berum reꝑpetit. ata liberandis omnib
uenit. Etultet sanctus: quĩa cippropĩnq uat ed palmam.
Bandeat peccator: quia inuitatur ad ueniam. Anmietur

Expanded text:
ator noster, dilectissimi, hodie natus est, gaudeamus. Neque enim locum fas est esse tristitiae, ubi natalis est vitae, quae consumpto mortalitatis timore ingerit nobis de promissa aeternitate laetitiam. Nemo ab ejus alacritatis icut nullum a reatu liberum reperit, ita liberandis omnibus venit. Exsultet sanctus, quia propinquat ad palmam. Gaudeat peccator, quia invitatur ad veniam. Animetur
Abbreviated transcription (Latin):
ute pendebat. s quasi deus regnun celeste donacat.¬
dũs inhac die m̃o cum corpore ad superna
cerdit.ita nos pꝰ illum quom̃o possumus spe as¬
conamus ⁊ corde sequamur. Ip̾o affectu pariter ⁊ p¬
sim. ascendanius post illum̃ etiani ꝑ uitia ac passi
sude d. as super eas stare ꝯsuescat.⁊ ex ip̃is sieni gra¬
dumn estruat. quo possit adsuꝑiora conscendereᷤ.

Expanded text:
cruce pendebat; sed quasi Deus regnum coeleste donabatcruce pendebat; sed quasi Deus regnum coeleste donabatnus in hac die nostro cum corpore ad superna conscendit; ita nos post illum, quomodo possumus, spe ascendamus, et corde sequamur. Ipso affectu pariter et profectu ascendamus post illum, etiam per vitia ac passiostudeat, ac super eas stare consuescat, ex ipsis sibi gradum construit, quo possit ad superiora conscendere.
Abbreviated transcription (Latin):
alterutia eium parce uel qui solum homie um
fuisse dicit uegabit gliam ꝯditoris: uel que sol uon
eula negtibit mĩam redemptoris. Quo gene non
fatuls aruianis euuanglicam poterit aperire ueisa¬
ten. ubi filium dei nuñs equalem leginus nuns
nmorem: qui cum unus nature saluatorẽ nos¬
iumi mortifera ꝑsuasione tredit. aut solum hon¬
iem de celo missum. aut solum deum cogitur dicere
eium uec solus deus sentire: nec solus homo
uptere potiuss. Nos ergo nouerimus duplicem ui
po geminamꝙ substantiã de patre celestem. ⁊ de
m̃e terrenam: ꝙͣ quam utramq in und eodẽq re¬
ctemptore suis ꝓmptum sit testimoniis explicare.
Dasi homo dicebat quia pr maior me lc uñ
est item quasi deus ꝓnuntiabat ego ⁊ pr̃
nram sumus. Quasi homoꝰ dicebat tristis est aia
mes usq ad mortẽ: s quasi deus fiducialit ioque¬
utur. potestatem habeo ponendi aĩam meam. ⁊ po¬
atitem habeo iterim sumendi eam. Quasi hom

Expanded text:
alterutra enim parte, vel qui solum hominem fuisse dixerit, negabit Conditoris gloriam: vel qui solum Deum, negabit misericordiam Redemptoris. Quo genere non facile Arianus evangelicam poterit habere veritatem, ubi Filium Dei nunc aequalem legimus, nunc minorem. Qui enim unius naturae Salvatorem nostrum mortifera persuasione crediderit, aut solum hominem de coelo missum, aut solum Deum cogitur dicere enim nec solus Deus sentire, nec solus homo superare potuisset. Nos ergo noverimus duplicem in Christo geminamque substantiam; de Patre coelestem, de matre terrenam. Quam utramque in uno eodemque Redemptore suis promptum est testimoniis explicare. uasi homo dicebat, Quia Pater major me est ; sed idem quasi Deus pronuntiabat, Ego et Pater unum sumus . Quasi homo dicebat, Tristis est anima mea usque ad mortem ; sed quasi Deus fiducialiter loquebatur, Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam . Quasi homo in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona. ĩ ed qui eleuas diuiã potentiam: ĩeo autem
qui eleuatur humanã cognosce sentenciã. Itecu dl¬
modis detestanda sunt uenena orientalis ercorio ii
impia nouitate p̾sumit asserere. filium dei ac tliiil

Expanded text:
persona, in eo qui elevat, divinam potentiam; in eo autem persona, in eo qui elevat, divinam potentiam; in eo autem qui elevatur, humanam cognosce substantiam. 2. modis detestanda sunt venena Orientalis erroris, qui impia novitate praesumit asserere, Filium Dei ac filium
Abbreviated transcription (Latin):
fragilitate nr̃a miracula edidit. nobis ꝓfii
.Qui dum humauã ꝯdicionem sydenbus
importauit: credentib celum patere posse monstra¬
uit. Et dum uictorem mortis in celestia eleuauit: ui¬
scencio ergo diũ catholice fidei confirma łc.iĩ.¬
cio fuit: ut securi ĩ posterum crederemus mi¬
raculi ip̃ius donum. cuius iam in p̾senti percepisse¬
mus effectum. Et fidelis quisq dm iam tanta
perceperit. per ea que agnoscit prestita discat spare
ꝓmissa. ac dei preteritam p̾sentemq bonitatem qͣll
futurorum teneat caucionem. Ectio mͣ. ma¬
Alper excelsa ergo celi terrenũ corpus imponi¬
tur: ossa intrã sepulchri angustias parlcan¬
te ꝯclusa angeloꝵ cetib inseruntur. ingremũ unoꝵ¬
talitatis mortalis natura tranffunditur. Et ided
sacrata apłice lectionis testatur hystoria. Cum h
Dixiss inquit: uidentib illis eleuatus est. lctio n.
¶nde hodierua festiuitas hominis nobis ⁊ der
sacramenta manifestat. sub una eademo

Expanded text:
fragilitate nostra miracula edidit, nobis proficiunt: qui dum humanam conditionem sideribus importavit, credentibus coelum patere posse monstravit; et dum victorem mortis in coelestia elevavit, viscensio ergo Domini catholicae fidei confirmatio fuit: ut securi in posterum crederemus miraculi illius donum, cujus jam in praesenti percepissemus effectum; et fidelis quisque cum jam tanta perceperit, per ea quae cognoscit praestita, discat sperare promissa, ac Dei sui praeteritam praesentemque bonitatem, quasi futurorum teneat cautionem. Super excelsa ergo coeli terrenum corpus imponitur, ossa intra sepulcri angustias paulo ante conclusa, Angelorum coetibus inferuntur, in gremium immortalitatis mortalis natura transfunditur: et ideo sacra apostolicae lectionis testatur historia, Cum haec dixisset, inquit, videntibus illis elevatus est .Unde hodierna festivitas hominis nobis et Dei sacramenta manifestat. Sub una eademque
Abbreviated transcription (Latin):
copterea expectat dominus ut misereatur uestri. Et
deo exaltaibitur parcens nobis. qiia deus iudien dom¬
lus. Beati omnes qui expectant eum. Populus enimsꝰ¬
on habitabit in ierłi. plorans nequaquã plorabis. Stli¬
serans iserebitur tui. Ad uocem clamioris tui statim u

Expanded text:
opterea expectat Dominus ut misereatur vestri et deo exaltabitur parcens vobis quia Deus iudicii Dominus beati omnes qui expectant eum populus enim Sion habitabit in Hierusalem plorans nequaquam plorabis miserans miserebitu
Abbreviated transcription (Latin):
ominus conditor ac redemptor noster uuluieria lã¬
ꝑbie nr̃e sanare desiderans ⁊ ip̃e cum in forma dei eẽt.
forma homnus accepta humiliauit semet ip̃m factus
obediens usq ad mortem ⁊ nos quoq si culmen uere
sublmnitatis conscendere uolumus iter humilitatis areꝑe

Expanded text:
hristus conditor ac redemptor noster, vulnera superbiae nostrae sanare desiderans, et ipse cum in forma Dei esset, forma hominis assumpta, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem: et nos quoque, si culmen verae sublimitatis conscendere volumus, iter humilitatis arripere
Abbreviated transcription (Latin):
p imperat spiritibus sed est celestis menestatis
insigne quod turbatum sedatur mare. ⁊ dime uo¬
ais inpio obsequintur elementa: atq insensibi¬
ls sensum aorpuint obsequendi. Drume miste¬
nmi gratie reuelatur. quod fluctus intescunt se¬
uli perbo mmmudus sꝑ̃ conquiescit. Lectio. tͣ¬
ego quia sanctus matheus illa prelibaue¬
at: sanctus lucas eam sibi nauem in qua
pinis piscaretur elegit. Non turbatur ista que pe¬
mu habet: tbatur illa que uidam habet. Et si
milta discipulorum merita nauigabant. tamẽ
as ꝯuc eam perfidia proditoris agitalat. In utraq
penis. s qm̃ suis meritis firmus est turbatur. q¬
lienis

Expanded text:
bo imperat spiritibus : sed coelestis majestatis insigne. Quod turbatum sedatur mare, et divinae vocis imperio obsequuntur elementa, atque insensibilia sensum accipiunt obsequendi; divinae mysterium gratiae revelatur. Quod fluctus mitescunt saeculi, verbo immundus spiritus conquiescit; non go quia sanctus Matthaeus illa praelibauerat, sanctus Lucas eam sibi nauem, in qua Petrus piscaretur, elegit. non turbatur ista quae Petrum habet, turbatur illa quae ludam habet. etsi multa illic discipulorum merita nauigabant, tamen eam adhuc perfidia proditoris agitabat. in utraque Petrus, sed qui suis meritis firmus est turbatur alienis
Abbreviated transcription (Latin):
uꝗ dum fugiens ꝑgeret monachus quidant ro-
nomme. hunc euntem repperit: quoten
nitioins habituintradidit. ⁊ inquantum lciit im¬
instraiit. Uir autem dei ad eundem locum ꝑueniens
in arctissimo septu se tradidit. tribusq amnis excep¬
to romano monacho hominibus incognitus mansit.¬

Expanded text:
uo dum fugiens pergeret, monachus quidam Romanus nomine, hunc euntem reperit, quo tenversationis habitum tradidit, et in quantum licuit, ministravit. Vir autem Dei ad eumdem locum perveniens, in arctissimum specum se tradidit, et tribus annis, excepto Romano monacho, hominibus incognitus mansit
Abbreviated transcription (Latin):
idi ostium aꝑtum in celo. Et uox prima quã
audiui tanquam tube loquentis mecũ dicẽs.
ascende huc: ⁊ ostendain tibi que oportet fieri pꝰ hec.
Statim fui in spiritu:

Expanded text:
 ostium apertum in celo. Et vox prima quam audivi tanquam tube loquentis mecum dicens. Ascende huc: et ostendam tibi que oportet fieri post hec. Statim fui in spiritu:
Abbreviated transcription (Latin):
Ain cathedra pestilencie non sedit. Noluit terre¬
num regnum cum superbia. Que cathedra pesti¬
aencie ideo recte intelligitur: quia non fere quisquam
at qui careat amore dommandi ⁊ humanam nõ aꝑ¬
pat gloriam. Pestilencia enm est morb late ꝑuaga¬
ts.i omes aut pene omnes inuoluens. E uradꝰ¬
Sinde considerandus est ordo uerboꝵ htto
albiit. sterit sedit. Abiit enim ille. cum recessit a
iidttu. cum deletatus est peccato. Sedit. cum in sua
lmuia confirmatus redite non potiit. nisi ꝑ eum sice

Expanded text:
in cathedra pestilentiae non sedit: noluit regnum terrenum cum superbia; quae ideo cathedra pestilentiae recte intelligitur, quia non fere quisquam est qui careat amore dominandi et humanam non appetat gloriam; pestilentia est enim morbus late pervagatus, et omnes aut pene omnes involvens. Quainde considerandus est ordo verborum, abiit, stetit, sedit: abiit enim ille, cum recessit a Deo; stetit, cum delectatus est peccato; sedit, cum in sua superbia confirmatus, redire non potuit, nis per eum libe
Abbreviated transcription (Latin):
In prino. xͦi.a. Priusquam te formarem iutero nomi te a
aintequam ꝓrogiedereris sanctificam te. p̃ ⁊ becidus iuir. a. eld om¬
ma que mittam te dicit domnus ibis ne tuneas ⁊ que mandauero
tibi loqueris ad eos. P. Quaire frem̃. a. Ne tuneas afacie eorum qr
ego tecum sum dicit dominus ut eruam te. p̃ Cum inuoc. ã̾. Qi¬

Expanded text:
rno. Antiph. Priusquam te formarem in utero, novi te, et antequam progredereris sanctificavi te. Psal. Beatus vir qui nouae mittam te, dicit Dominus, ibis, ne timeas et quae mandavero tibi loqueris ad eos. Psalm. Quare fremuerunt. Ant. Ne timeas a facie eorum, quia ego tecum sum dicit Dominus. Psalm. Domin
Abbreviated transcription (Latin):
icite iusto quomã bene: qm̃ fructum adimiencioñ
sucirum comedet. De impio in malum. Retribua
enim manuum eius: fiet ei. Populum meum extunti¬
res sui expoliauerunt ⁊ mulieres dominate sunt eis. Las̃qͣ¬
opulus meus qui beatum te dicunt ip̃i te decipuns
luam gressinm tuorum dissipant. Stat ad i al¬
ducandum dominus stat ad manducandum populos ll¬
os. Dominus ad indicium ueniet cum senib populi lil¬
os enm depasti estis uineam meam. rapina paupil
in domo nestra. Quare atteritis populum meli
⁊ facies pauꝑum cofunditis. dicit dominus exertuu.¬

Expanded text:
icite iusto quoniam bene quoniam fructum adinventionum suarum comedet vae impio in malum retributio enim manuum eius fiet ei populum meum exactores sui spoliaverunt et mulieres dominatae sunt eius popule meus qui beatum tdissipant. Stat ad judicandum Dominus, et stat ad judicandos populos. Dominus ad judicium veniet cum senibus populi suos depasti estis vineam meam: rapina pauperis in domo vestra. Quare atteritis populum meum, et facies pauperum commolitis, dicit Dominus exercituu
Abbreviated transcription (Latin):
is eciam illustrissimum. posse preferri: cepit tamen
uehxmenter inquirere quis eẽt sponsus. de cuis se
agnes potestate iactaret. R. Uemi sponsa. Lectio
unc exstitit quidam ex parascitis eius. qui dic̾et
uanc xp̃ianam ẽẽ ab infancia. ⁊ magicis artib

Expanded text:
Abnegat| agnes beatissima . et se nullo pacto adstruit. hementer inquirere quis esset de cujus se Agnes potestate jactaret. Exstitit quidam qui unc exstitit quidam ex parasitis ejus, qui diceret hanc christianam esse ab infantia, et magicis artibus
Abbreviated transcription (Latin):
indens eam a longe exclamaint uoce magna di¬
seiss. Sailue trux que incorpore xp̃i dedicata es ⁊ ex
membris eius tanquam margaritis ornata. Alnte¬
quam te aiscenderet dominus: tunorem terrenum ha¬
biusti. Modo uero amorem celestem obtinens. ꝓuoto
susciperis. Ocris enim a credentibus. quanta inte¬

Expanded text:
longe, exclamavit voce magna dicens: « Salve, crux, quae in corpore Christi dedicata es, et ex membris ejus tanquam margaritis ornata. Antequam te ascenderet Dominus noster, timorem terrenum habuisti; modo vero amorem coelestem obtinens pro voto susciperis. Sciens enim quanta int
Abbreviated transcription (Latin):
iñ nichil dubitans dissĩilata deambine ueit
ad me. Et nĩrga quam manu tenebat puitans me-
tertio nomine meo me clamaiĩt dicens. Lucĩane lucian
luciane. Qui ego respondi. Quiͣs es dommes Dicĩt michi
Surge uaderi dic ĩohanñ ep̃o ĩ herosolimitano. Uscquo
clausi sumus: Usq quo non aꝑĩs nobis: Maxĩme cum
temporibus tui̾s reuelandĩ sumus.R. Luciamis presbiter di¬

Expanded text:
i nihil dubitans, dissimulata deambulatione venit ad me: et de virga, quam manu tenebat, pulsans me, tertio me nomine meo clamavit, dicens: Luciane, Luciane, Luciane. Cui ego respondi: Quis es, domine? Dixit mihi: Surge, et vade, et dic Joanni episcopo Jerosolymitano: Usquequo clausi sumus? usquequo non aperis nobis? maxime cum temporibus tuis revelandi simus. Aperi nobis
Abbreviated transcription (Latin):
UOmqz cepissent homines multiplicari super
terram. ⁊ fili pulchre as procreassent: indentes
nlii dei filias hominum quod essent pulchre accepũt
urores sibi ex ommibz quas elegerant dixit qz deus.
Non ꝑmanebit spiritus meus in homine in et̾mim:

Expanded text:
umque coepissent homines multiplicari super terram, et filias procreassent, videntes filii Dei filias hominum quod essent pulchrae, acceperunt sibi uxores ex omnibus, quas elegerant. Dixitque Deus: Non permanebit spiritus meus in h
Abbreviated transcription (Latin):
q aliam in honore sancte marie: dommo dedicari uo¬
luit. MNox eciam ut p̾parata habitacio non manis eẽt.
atq sine habitatoribus. collegit ibidem quam plures ad
domino seruiendum sub norma regule uuere paratos.
patremq ⁊ albatem hiis prefecit nomine mõmolum. Qui
quam dui rebus humanis interfuit. ut ydoneus pastor
gregis sibi conmissi sollicite curam exhibuit. R Sanctissime¬

Expanded text:
 Domino dedicari voluit. Mox etiam tunc praeparata habitatio ut ne inanis esset atque sine habitatoribus, collegit ibidem quamplures ad Domino serviendum sub norma regulae vivere paratos, Patremque et Abbatem his praefecit nomine Mummolum, qui quandiu, rebus humanis interfuit, ut idoneus pastor gregis sibi commissi sollicite curam exhibuit. Ai
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur cum processu temporis euoluentibus annis supra¬
dictus leodebondus corpore exemptus. sicut credinius ce¬
licas recessisset ad sedes. iain dictus mõmolus gregis si¬
bi connussi custodias optime seruans ⁊ lectiomi assidue
studium dans. inter cetera repperit in libris beati ac precel¬
lentissimi uiri gregorii romam antistitis. quomodo sc̃s
ac deo dilectus benedictus agomis sincursum in beneuẽ
gura iuuenum apparentes. oscenderunt ei iam qua ꝑgere deberet.
tumest hiis iu parte locis alter a mitus a destr Duo angłi. Lecti

Expanded text:
gitur cum processu temporis evolventibus annis supradictus Leodebodus corpore exemptus sicut credimus coelicas recessisset ad sedes, jamdictus Mummolus gregis commissi custodias optime servans et lectioni assidue studium dans, inter caetera reperit in libris beati ac praecellentissimi viri Gregorii Romani antistitis, quomodo sanctus ac Deo dilectus Benedictus agonis sui cursum in Beneventgura juvenum apparentes, ostenderunt ei quam viam arripere deberet. tum est: Hiis tu parce locis, alter amicus adest; Huc autem, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Nitium sapientie tunor donu. Et cum fidelibus
in uulua concreatus est. ⁊ tum electis feminis tre¬
ditur ⁊ cum iustis ⁊ fidelibus agnoscitur. Lectio.uiĩ.¬
imor domini scientie religiositas. Religiositas cu¬
stodiet ⁊ iustificabit cor iocunditatem atq gau¬
diin dabit. Timenti dominũ bene erit: ⁊ in diebus
consimimationis illus benedicetur. Lectio. uiii.¬
Orona saꝑientie timor domini: replens pacem¬
salutis fructum. Et uidit ⁊ dimimerauit eã.
Utitiq autem sunt dona dei. scientia ⁊ intellectus
prudentie.

Expanded text:
or Domini; et cum fidelibus in vulva concreatus est, et cum electis feminis graditur, et cum justis et fidelibus agnoscitur. Timor Domini, scientiae religiositas. Religiositas custodiet, et justificabit cor, jucunditatem atque gaudium dabit. Timenti Dominum bene erit, et in diebus consummationis illius benedicetur. Plenitudo sapientiae et salutis fructum; et vidit, et dinumeravit eam, utraque autem sunt dona Dei. Scientiam et intellectum prudentiae
Abbreviated transcription (Latin):
cipuis festis ẽe uenandam: omniũ catholi
suelentissimo sui numis muraculo consecrauit.¬
am ab illo die quo dus suꝑ omnẽ celorum

Expanded text:
cipuis festis esse venerandam, omnium catholicexcellentissimo 297 sui muneris miraculo consecravitam ab illo die quo Dominus super omnem coelorum
Abbreviated transcription (Latin):
ortu saluatoris dictui non putans alienum e
quo natus sit tempore requitamus. Quid euuni
fellio seculatium ad generacionem domim ꝑtineret a
rofessio ista: tensus fidei census arumorum. eEt. ee¬
enim censu synagoge uetusto nouus census ecclel̃ ꝑ
dabatur. qui tormenta non erigeret sed aufertet. i Oi¬
piuit iliter in typo plebs sua iam xp̃o nomina couibi¬
ueit. Non his spacici terratum. sed mencurmi ainmens
censentur. Nec describuntur lmntes: sed ꝑfeunitrr. ⁊⁊ aoe
ulla distinguitu. sed omnis ascribitut. Nullus emindi li
linunis est censu: quiai omnis etas munifica est ꝓp. sͦ.

Expanded text:
ortu saluatoris dicturi non putamus alienum ut quo natus sit tempore requiramus. quid enim professio saecularium ad generationem domini pertinet nrofessio ista fidei, census est animorum; abolitenim Synagogae censu vetusto, novus census Ecclesiae parabatur, qui tormenta non exigeret, sed auferret: piritaliter in typo plebs sua jam Christo nomina confeebat. Non hic spatia terrarum, sed mentium animorumque censentur: nec describuntur limites, sed proferuntur: nec aetas ulla distinguitur, sed omnis ascribitur; nullus enim ab hoc immunis est censu, quia omnis aetas munifica Christo est,
Abbreviated transcription (Latin):
lis aditis templi sin ora reserauit. Ergo ⁊ tu aꝑios¬
tuum: sed prius ut ad piatur implora. Si eñi pau¬
lus in aꝑcione oris sui implorat auxilium: multo
magis implorare te comieiit. Ostendit eciamtibi
clanem sciencie qua apire os tuum debeas: dicẽs
propheta. elper os tuum: uerbo dei. Sd̾m lucam.¬

Expanded text:
adytis templi sui. Ora reseravit: ergo et tuum, sed prius ut aperiatur implora. Si enim Paulus in apertione oris sui implorat amagis inplorare te conuenit. ostendit etiam tibi clauem scientiae, qua os aperire tuum debeas, dicens propheta: aperi os tuum uerbo dei. uerbum
Abbreviated transcription (Latin):
Ohannes ditigit ad xp̃m. lex mittit ad graciam. ⁊ per
euuangelii fidem desiderat astrui ueritatem. Nõs ergo
am spiritualigaudio celebrare possumus secundum ires
nr̃as ad dandas elemosinas. ad tenendam cum omnibus
pacem nostros animos p̾paremus. R. eati martyres ⁊p̃i¬

Expanded text:
oannes dirigit ad Christum; Lex mittit ad gratiam, et per Evangelii fidem, veterem desiderat astrui veritatem. 4. Adhortaam spirituali cum gaudio celebrare possimus, secundum vires nostras ad dandas eleemosynas, et ad tenendam cum omnibus pacem nostros animos praeparemus: et ab omni scurri
Abbreviated transcription (Latin):
int lucernã accendit. lumme q̃rit admoto: grati¬
latur. Deniq ex una. decẽ nnas aliꝯfecit: alius
qũq. Fortulle iste moralia habẽt : qr quĩq sunt
corporis sensus. Ille decem duplicia: id est muistica le
talentis ut sinit moralia: in duob utrũq mysticũ
⁊ morale. Itaq qd̾ numero inferius: te uberus. Et
hic possumꝰ decẽ uinas decẽ u̾ba intellige id est legis
doctrinã: quĩq ninas magisteriũ discipline. S le¬
gis ꝑitũ in oĩb uolo esse ꝑfectũ. Non em̃ in fiione.¬

Expanded text:
rit admoto, grat92. Denique ex una decem mnas alius fecit, alius quinque. Fortasse istae moralia habent, quia quinque sunt corporis sensus: illae decem, duplicia, id est, mystica Legtalentis ut sint moralia, in duobus utrumque, mysticum atque morale. Ita quod numero inferius, re uberius. Et hic possumus decem mnas, decem verba intelligere, id est, Legis doctrinam: quinque mnas, magisteria disciplinae. Sed legisperitum in omnibus volo esse perfectum; non enim in sermone
Abbreviated transcription (Latin):
lus uero a cunabulis tanta sapientia prim̃i
tiia iactabatur infantia ut iam tunc potuiss
mqr comtigem babens ⁊ filiam ita plemtude¬
ne donuni uenerabiles ammos ecclesiastice re¬
gule tradidit informandos. ut adhuc in laicali ꝓpo¬
sito constitutus diuino mitu pontificis graciam possi¬
deret. Ita se ip̃m ꝓpria disciplina coheccebat nitonsus.
quasi futuram speciem iudicans. ut itteprehensibilis
Am quod inter mortales ualde uidetur difficile tam
sanctissmnus hostes catholice religionis abhorruit .ui
non dicam commuum. s neq salutacio fuerit cum

Expanded text:
us a cunabulis tanta sapientia primititiva lactabatur infantia, ut iam tunc potuissetque coniugem habens et filiam ita plenitudine domini venerabiles animos ecclesiasticae regulae tradidit informandos, ut adhuc in laicali proposito constitutus divino nutu pontificis gratiam possideret: ita se ipsum propria disciplina cohercebat intentus quasi futuram speciem indicans, ut inreprehensibilis Nam quod inter mortales valde videtur difficile, tamsanctissimus hostes catholicae religionis abhorruit, ut non dicam convivium sed neque salutatio fuerit cum
Abbreviated transcription (Latin):
uderant nichil ab eo de premio eterne retributio¬
ms audierant.: ⁊ tamen ad unum deum preceptum
hoc quod possidere uidebantur obliti sunt. .i2. Etpandi¬
manus meas tota die in cruce ad populum non credentem s cõ¬
traditentem michi. Qui ambulant minas non bonas s poss
pecceta sua.R. Deus ultionum dominus deus uiltionun sibere
egit eraltare qui iudiças teitani redde retributionem supetbis¬

Expanded text:
derant, nihil ab eo de praemio aeternae retributionis audierant, et tamen ad unum Domini praeceptum, hoc quod possidere videbantur obliti sunt. Quod nmanus meas tota die in cruce, ad populum non credentem, sed contradicentem mihi, qui ambulat vias non bonas, sed post peccata sua. Vers. Deus ultionum Dominus, Deus ultionum libere egit. Exaltare qui judicas te
Abbreviated transcription (Latin):
m in ominbus fere euuangelicis locis spi¬
ntualis intellectus operetur: tum in presenti ingximne
ne quem duricia nde exposicionis offendat spũu
altitudine sensus senes temꝑanda est: presertuna
sacro sancta religio moralibus disciplinis ⁊ mitib
pietatis exemplis eciam fidei exules ad reuerenciã
tamen sui clementer mintet ut prema fidei disapli¬
na mansuetudine sui suꝑstitionum dura dissoluat
⁊ obuoxias erroribus mentes cogat etiam fide crea¬
re quas potuit pietate mulcere. Lectio .xͣ.¬

Expanded text:
m in omnibus fere euangelicis locis spiritalis intellectus operetur, tamen in praesenti maxime ne quem duritia nudae expositionis offendat, spiritali altitudine sensus series temperanda est, praesertim cum sacrosancta religio moralibus disciplinis et mitibus pietatis exemplis etiam fidei exules ad reuerentiam tamen sui clementer inuitet, ut praeuia fidei disciplina mansuetudine sui superstitionum dura dissoluat et obnoxias erroribus mentes cogat etiam fide credere, quas potuit pietate mulcere. et
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod dommius male habentibus medicum
le aduenisse testatur: auget spem obtinende sa¬
ntatis ⁊ uite eis qui de pecratorum languore tur¬
bati saluatoris ac uinficatoris magistẽtnmm iã
sequi ceperant. In eo autem quod ualentibus non
opus esse medico dicit: illorum tementatem redar¬
gint qui de sua iusticia presumentes gracie celestis
amxilnum querere decrectabant.

Expanded text:
 quod male habentibus medicum se advenisse testatur, auget spem obtinendae sanitatis et vitae eis qui, de peccatorum suorum languore turbati, Salvatoris ac vivificatoris magisterium jam sequi coeperant. In eo autem quod valentibus non opus esse medico dicit, illorum temeritatem redarguit qui, de sua justitia praesumentes, gratiae coelestis auxilium quaerere detrectabant.
Abbreviated transcription (Latin):
rans corpus. Cui prandendi consuetudo numquam fuit.
insi die salbati ⁊ dominico. uel cum natalicia celeberri mo¬
rum martyrum ẽẽnt. Wrandi eciam assidinitas magna
die ac nocte. Nec operam declincibat scribendi ꝓpria ma¬
mi libros. nisi cum aliqua infirmitate eius corpus detine¬

Expanded text:
rans corpus, cui prandendi numquam consuetudo fuit, nisi die sabbati, et Dominico, vel cum natalitia celeberrimorum martyrum essent. Orandi etiam assiduitas magna die ac nocte: nec operam declinabat scribendi propria manu libros, nisi cum aliqua infirmitate corpus ejus attine
Abbreviated transcription (Latin):
d celestis medicus egros non respuit quos eciam de
medicamento fieri deteriores uidet. Eam quam sanauerat
ꝑ pietatis sue sentenciam. confirmat dicens. Fides tua te sal¬
uam fecit. uade in ꝑace. fides ⁊ enim saluam fecit. quia hoc
quod peciit posse se accipe non dubitauit. Rlocuxit beata mͣ¬

Expanded text:
d coelestis medicus aegros non respicit, quo etiam de medicamento fieri deteriores videt. Eam quam sanaverat per pietatis suae sententiam confirmat, dicens: Fides tua te salvam fecit, vade in pace. Fides etenim salvam fecit, quia hoc quod petiit posse se accipere non dubitavit, sed ipsam q
Abbreviated transcription (Latin):
atura enim iniusibilis. ⁊ cum pr̃e filioq
enuunis. qualitatẽ muneris atq operis
u qna uoluit significatione monstrauit. ꝓprie¬
tatem u̾o essentie sue in sua deitate etmuit. qr
sint nec prem nec filium. ita nec sp̃m sanctum
umitꝰ incitemu. exultantes ĩ honorem
ioritus sancti. per quem omius catholica eccłia
sanctificatur. omnis anima rationalis imbuit:
Qui inspirator fidei. doctor scientie. fons dilectio¬
nis. signaculum castitatis: ⁊ totius est cansa

Expanded text:
atura enim invisibilis, et Patri Filioque communis, qualitatem muneris atque operis sui, qua voluit significatione monstravit, proprietatem vero essentiae suae in sua Deitate continuit: quia sicut nec Patrem nec Filium, ita nec Spiritum sancnimiter incitemur, exsultantes in honore Spiritus sancti, per quem omnis catholica Ecclesia sanctificatur, omnis anima rationabilis imbuitur, qui inspirator fidei, doctor scientiae, fons dilectionis, signaculum castitatis, et totius est causa
Abbreviated transcription (Latin):
ut difficile fuerit dinoscere quid uideret. Lectio .iͣ.¬
sunen quia rusticam manum cerneret ⁊ agen¬
te uento linteamina corpori subiecta uolitarẽt
protanos sacrificiorum ritus agi credidit: quia esset
hec gallorum rusticis consuetudo simulachra demonũ
candido tecta uelamine misera ꝑ agros suos circũfer¬
gx cdemencia. Eleuato ergo in aduersum signo crucis:
smꝑat turbe nõ mouer loco omisq deponere. Lectio .iii.¬
ic uero mirum in modum uideres iniseros primũ
ielut saxa riguisse. Demde cum primo mouere
le simmo conamine interentur. ultra accedere nõ ua¬
lentes: ridiculam inuertiginem rotabantur. donec uit¬
ti corꝑis onus deponunt actoniti et semiet inuicem
aspectantes quid nam sibi accidisset taciti cogitantes.
ed cum beatus uir comꝑisset exequiarum lc .iiii.¬
esse illam frequentiam nõ sacrorum: eleuata
tursimi manu dat eis abeundi ⁊ collendi corporis po¬
testatem. Ita eos ⁊ cum uoluit stare compulit: ⁊ cum

Expanded text:
ut difficile fuerit dinoscere quid uideret. tamen quia rusticam manum cerneret et agente uento lintea corpori superiecta uolitarent, profanos sacrificiorum ritus agi credidit: quia esset haec Gallorum rusticis consuetudo, simulacra daemonum candido tecta uelamine misera per agros suos circumferre dementia. leuato ergo in aduersos signo crucis imperat turbae non moueri loco onusque deponere. hic uero mirum in modum uideres miseros primum uelut saxa riguisse. dein, cum promouere se summo conamine niterentur, ultra accedere non ualentes ridiculam in uertiginem rotabantur, donec uicti corporis onus ponunt: attoniti et semet inuicem aspicientes, quidnam sibi accSed beatus vir cum comperisset, exsequiarum esse illam frequentiam non sacrorum, elevata rursum manu, dat eis abeundi et tollendi corporis potestatem. Ita eos et cum voluit, stare compulit; et cum
Abbreviated transcription (Latin):
odem autem tempore honoratus sacerdos ecclesie
buercellensis. cum in suꝑiora donius se ad quies¬
deñdum composusset. tercio uocem uocantis se audunt.
dicentisq sibi. Surge festina. quia modo es recessurus.
Qui descendens obtulit sanctum domnni corpus bea to¬
ambrosio. Quo accepto: tibi deglutunt emisit spiritũ.
bonum maticum secum ferens: ut in uirtute eẽt anime

Expanded text:
on audiebamus. Honoratus etiam sacerdos Ecclesiae Vercellis cum in superioribus domus se ad quiescendum composuisset, tertio vocem vocantis se audivit, dicentisque sibi: Surge, festina, quia modo est recessurus. Qui descendens, obtulit sancto Domini corpus: quo accepto ubi glutivit, emisit spiritum, bonum viaticum secum ferens; ut in virtute escae anima
Abbreviated transcription (Latin):
inbrosius seruus xp̃i fratribus ꝑ omnem ytaliam
mͦ domino eternam salutem. In diumis uolumini¬
bns rẽus subscribitur qui non studuerit gratis dare quod
se arguitur. cum noluit tradere omnibus. quod ip̃e
non celandum ciccepit. Unde ⁊⁊ psalmegraphus uaticina¬
uit dicens. Iusticiam tuam non abscondi in corde meo. ue

Expanded text:
AMBROSIUS servus Christi fratribus per omnem Italiam in Domino aeternam salutem. 1. In divinis voluminibus reus subscribitur, qui non studuerit dare gratis, quodse arguitur, cum noluerit tradere omnibus, quod ipse non celandum acceperit. Unde Psalmographus vates canit: Justitiam tuam non abscondi in corde meo: ve
Abbreviated transcription (Latin):
os inquit quem me ẽẽ dicitis. Quasi cib hominũ
generalitate illos sequestrans ⁊ deos ac dei filios
ꝑ adopcionem iam factos insinuans. iuxta illud psal¬
miste. Ego dixi dii estis. ⁊ filii excelsi omnes. Respondens
symon petrus dixit. Tu es xp̃c filius deiuiui.R̾. rb̾eatus¬

Expanded text:
os, inquit, quem me esse dicitis? Quasi ab hominum generalitate illos sequestrans, et deos ac Dei filios per adoptionem jam factos insinuans, juxta illud Psalmistae: Ego dixi: Dii estis, et filii Excelsi omnes . Respondens Simon Petrus dixit: Tu es Christus Filius Dei vivi. Licet
Abbreviated transcription (Latin):
icut miramur que facta sunt per hominem
ihesum: miramur que facta sunt per deum ihe¬
sumi. Per deuni ihesum facta sunt celum terra ma-
re. omnis ornatus celi. opulencia terre. fecunditas
mans. Omnia hec que oculis adiacent: per deu̾
ihesum facta sunt. Et indemus hec: et si est in no¬
bis spiritus illius sie nobis placent ut artifex lau¬
etur nou ut ad opera conuersi ab artifice auerta

Expanded text:
icut miramur quae facta sunt per hominem. Jesum, miremur quae facta sunt per Deum Jesum. Per Deum Jesum facta sunt coelum et terra, mare, et omnis ornatus coeli, opulentia terrae, fecunditas maris; omnia haec quae oculis adjacent, per Jesum Deum facta sunt. Et videmus haec, et si est in nobis Spiritus ipsius, sic nobis placent ut artifex laudetur: non ut ad opera conversi ab artifice averta
Abbreviated transcription (Latin):
uinos hymmos eingilare surrexit ex sompius.
uabatur ultra modum dicens nõ esse mlũ
ut uiuerent un qui erant sine deo: ⁊ ꝑuertelãt
mas domini rectas. Et hec dicens postulaint dii
ut igne celesti ambo sunul mi sencorditer aimite¬

Expanded text:
vinos hymnos evigilare, surrexit ex somnis, evinos hymnos evigilare, surrexit ex somnis, evabatur ultra modum, dicens non esse justum ut viverent viri, qui erant sine Deo, et pervertebant vias Domini rectas. Et haec dicens postulavit Dominum, ut igne coelesti ambo simul immisericorditer amit
Abbreviated transcription (Latin):
choabat sanctas misteriorum consecraciones: isi pͥ¬
us ei ostenderetur de suꝑius ꝓpicia uisio oranti ante
oblagignem sanctissum sacrificii. Lectio ͣ.¬
onferentibus namqz nobis quedam ad inui¬
cem retulit michi idem se munis contristatũ a
quodam infidelium. Cansa auten erat ipsius tristi¬
cie. qm̃ isdem infidelis dum celebrarentur dies festi
eorum ab errare fecit quẽdam fidelem a beigno ilui
domino nr̃o. Quem consolans suasi ei oportunũ
esse ut pro illis diuinam clemenciam peteret ⁊ a
deo saluatore opitulacionem accipiens infidelem
quidem conu̾teret apostatam autem benignitate
uinceret ⁊ hortando eos conuerti donec est hodie ñ
deficeret sicq illos in duuinã scientiã duceret.iͣ.¬
d id hoc pacienter nõ sufferens ⁊ nescio qus
modo multa quadam infestinacione⁊ ama¬
utudine tabescens dormitũ prexit: ex hoc male
habens. Uesꝑi enim erat. Circa mediam anten
noctem sollicitus namq erat isto in temꝑe ad di¬

Expanded text:
choabat sanctas mysteriorum consecrationes, nisi prius ei ostenderetur de supernis propitia visio, oranti ante oblationem sanctissimi sacrificii. Conferentibus namque nobis quaedam ad invicem, retulit mihi idem, se nimis contristatum a quodam infidelium. Causa autem erat ipsius tristitiae, quoniam isdem infidelis, dum celebrarentur dies festi eorum, aberrare fecit quemdam fidelem a benigno Jesu Domino nostro. Quem consolans suasi ei opportunum esse, ut pro illis divinam clementiam peteret, et a Deo Salvatore opitulationem accipiens, infidelem quidem converteret, apostatam autem benignitate vinceret, et hortando eos converti, donec est hodie, non deficeret, sicque illos in divinam scientiam duceret. Sed is hoc patienter non sufferens, et nescio quo modo multa quadam infestinatione et amaritudine tabescens, dormitum perrexit, ex hoc male habens vespere enim erat. Circa mediam autem noctem solitus namque erat isto in tempore ad di
Abbreviated transcription (Latin):
ei redempcionis nostre nobis semꝑ ueneranda p̾mor¬
dia predicat ⁊ salutaria semꝑ mutande humilitatis re-¬
media conmendat. Nam quia peste suꝑie attactũ genus
humanum ꝑierat decebat ut medicamentum humilita¬
tis quo sanaretur prima mor incipientis salutis temꝑa
pretenderent. Et quia ꝑ temeritatem seducte mulieris
cit pietatis preuenirent obsequiis. R Precursor pro nobis

Expanded text:
is nostrae nobis semper veneranda primordia praedicat, et salutaria semper imitandae humilitatis remedia commendat. Nam quia peste superbiae attactum genus humanum perierat, decebat ut medicamentum humilitatis quo sanaretur, prima mox incipientis salutis tempora praetenderent. Et quia per temeritatem seductae mulieris ac pietatis praevenirent obsequiis. Prior ergo nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Giet beatus hylarius pitanorum ibis epĩscopꝰ.
egionis aquitame oriundus. que ab ateano bntã¬
Inco fere milibus nonaginta se iungitur. aꝑno gal¬
sicanas ueto familias nobilitatis lampade nõ ob¬
sciriis. inio magis precetetis gracia generosita tis
intore pectoris addicto ornatus: quasi refulgens lucĩ¬
ser intet astra processĩt.

Expanded text:
gitur beatus Hilarius Pictavorum urbis episcopus regionis Aquitaniae oriundus, quae ab oceano Britannico fere milia nonaginta seiungitur, apud Gallicanas familias nobilitatis lampade non obscurus, immo magis prae ceteris gratia generositatis ornatus, nitore pectoris addito, quasi refulgens lucifer inter astra processit.