comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quoq nr̃ãm paradysum cum illis com¬
putemus: parentes. patriarchas. habe¬
re iam cȩpimus. Quid non proꝑamus
& currimus: ut patriam nrãm uidere
& patentes salutare possimus: Magnꝰ
illic carorum numerus nos expec̾tat.
parentum. fr̃m. fiuoꝵ. frequens nos et
copiosa turba desiderat: iam de sua in co¬
lumitate secura. adhuc de nr̃a salute
sollicita. Ad eoꝵ complexum & conspec̾tũ
uenire: quanta & uus & nobis in com¬
mune letitia est: Qualis illic çelestium
uoluntas. conseruorum societatem ex¬
pectantium. quam summa & ꝑpetua se¬
licitas. Illic apłorum głosus chorus. illie
ꝓpħarum exultantium numerus. insig¬
nis. illic martyrum populus innume¬
rabilis. ob certaminum uictoriam coro¬
uuc. etiam clarissima uirginum turba le
tur. qui prȩcepta domnica seruantes
ad cȩlestes thesauros terrena patͥ mo¬
nia transtulerunt. Ad hos dilectissimi
auida cupiditare proꝑemus. ut cum

Expanded text:
quoque nostram paradisum cum illis comquoque nostram paradisum cum illis computemus. Parentes Patriarchas jam habere coepimus: utquid non properamus et currimus, ut patriam nostram videre, et parentes salutare possimus? Magnus illic nos charorum numerus exspectat, parentum, fratrum, filiorum frequens nos et copiosa turba desiderat, jam de sua incolumitate secura, adhuc de nostra salute sollicita. Ad eorum complexum et conspectum venire, quanta illis et nobis in commune laetitia est! Qualis illic coelestium voluptas conservorum societatem exspectantium! quam summa et perpetua felicitas! Illic Apostolorum gloriosus chorus, illic Prophetarum exsultantium numerus insignis. Ibi martyrum populus innumerabilis ob certaminum victoriam coroc clarissima virginum turba laetur, qui praecepta dominica servantes, ad coelestes thesauros terrena patrimonia transtulerunt. Ad hos, dilectissimi, avida cupiditate properemus; ut cum
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ meritis dabit & candidam. Nã
nec abraham nec isaac nec iacob occisi
sunt: et tamen fidei ac iusticiȩ meritis
honorati. inter patͥar̃chas pͥmi esse me¬
ruerunt. ad quorum congregat᷑ con¬
uiuium. quisquis fidelis &e iustus
&e landabilis inuenitur. Memores esse.
debenus uoluntatem non nrãm sed
dei facere: quia qui eius fecerit uolun¬
tatem. manet in ȩternum: quomodo &
ille manet in ȩternum. Quaꝓpter kñu m̃
te integra. fide firma. uirtute robusta. ca¬
ritate ꝑfecta. parati ad omnẽ uoluntatẽ
dei simus conseruantes fortiter dominica
mandata. in simplicitate innocentiam
in caritate concordiam. modestiam in
humilitate. diligentiam in animinist᷑¬
tone. diligentiam in aduandis labo¬
rantib miscdiam in fouendis pauꝑib
in defendenda ueritate constantiam.
in disciplinȩ ueritate censuram. ne a¬
liquod exemplum benefactorum desit
reliquerunt: ut illorum semitis inhe¬
rentes. sequeremur & gaudia. Patriam

Expanded text:
tiae meritis dabit et candidam. Nam tiae meritis dabit et candidam. Nam nec Abraham, nec Isaac, nec Jacob occisi sunt; et tamen fidei et justitiae meritis honorati inter Patriarchas primi esse meruerunt: ad quorum congregatur convivium, quisquis fidelis et justus et laudabilis invenitur. Memores esse debemus voluntatem non nostram, sed Dei facere debere: quia qui fecerit ejus voluntatem, manet in aeternum, quomodo et ille manet in aeternum. Quapropter, charissimi, mente integra, fide firma, virtute robusta, charitate perfecta parati ad omnem voluntatem Dei simus, conservantes fortiter domandata, in simplicitate innocentiam, in caritate concordiam, modestiam in humilitate, diligentiam in administratione, uigilantiam in adiuuandis laborantibus, misericordiam in fouendis pauperibus, in defendenda ueritate constain disciplinae severitate censuram; ne aliquid ad exemplum bonorum factorum desit reliquerunt; ut illorum semitis inhaerentes, sequeremur ad gaudia. Patriam
Abbreviated transcription (Latin):
diligantur. hȩc indesiuentium oꝑum
magnanimitate acquirantur. Res enim¬
posita: in potestate facientis: quia reg¬
num celorum uim patitur. Res ista o ho¬
mo id regnum celeste. aliud non querit
bis illam. Quid turbaris de pretio: xp̃c
semet ipsum tradidit: ut aquireret
te regnum d̾o patͥ. lta & tu teipsum da.
ut sis regnum eius. ac non regnet pec¬
catum in mortali tuo corpore. s spc̃ in ac¬
quisitionem uirȩ. Ad hanc igitur oꝑum
salutarium dilectissimi palmam. liben¬
ter ac ꝓmpre certemus. om̃s in agone¬
iusticie d̾o & xp̃o spectante curranius.
& qui seculo & mundo maiores eẽ iam
cȩpimus. cursum nr̃m nulla seculi et
mundi cupiditate tardemus. Si expe
ditos. si celeres. in hoc oꝑis agone curren¬
des dies nos ultimus inuenerit. nusquã
dominus meritis ad premiũ deerit re¬
munerator. Qui enim coronam in ꝑse¬
cutione purpuream pro passione dona¬
uit: & ipse in pace iuncentib pro iusti¬

Expanded text:
diligantur, haec indesinentium operum diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate acquirantur. Res posita est in potestate facientis, quia regnum coelorum vim patitur. Res ista, o homo, id est, regnum coeleste, aliud non quaerit bis illam. Quid turbaris de pretio? Christus semetipsum tradidit, ut acquireret te regnum Deo Patri, ita et tu teipsum da, ut sis regnum ejus, ac non regnet peccatum in mortali tuo corpore, sed spiritus in acquisitionem vitae. Ad hanc igitur operum salutarium delectet nos pervenire palmam. Libenter ac prompte certemus omiustitiae Deo et Christo spectante curramus et qui saeculo et mundo maiores esse iam coepimus cursum nostrum nulla saeculi et mundi cupditos, si celeres, si in hoc operis agone currentes dies ultimus invenerit, nusquam Dominus meritis nostris ad praemium deerit remunerator. Qui coronam in persecutione purpuream pro passione donavit, ipse in pace viventibus pro justi
Abbreviated transcription (Latin):
bltra enim omnẽ scorum ÷ głam. ipsius
inestimabilem aspicere conspecꝰtum: &
splendore maiestatis eius irtadiari.
Si enim cotidie nos oporteret corm̃ta
ꝑferre. si ipsam gehennam paruo tem¬
pore colerare ut xp̃m uidere possimus.
in gła uenienem. & scõrum eius nume¬
ro sociari: nonne dignum erat pati
omne quod triste ẽ. ut tanti boni. tan¬
es fulgebit ut sol: cum ordinib distinc¬
tis populum suum dñs in regno patͥs
sui ceꝑit recensere. & meritis atq oꝑib
singłorum premia ꝓmissa resticuere:
pro terrems clestia. pro tempora libus
sempiterna. pro modicis magna. prestare.
ad ducere in uisionem scõs paterne glorie
& facere in cȩlestib consedere. ut sit deus
eos sanguinis sui uriuificatione reꝑauit: de¬
nuo ad paradysum reducere. & regna celo¬
rum fide & ueritate suȩ pollicitationis
apire: Hȩc hereant firmit᷑ sensib nr̃is.
hec intelligant᷑ plena fide. hec corde coro

Expanded text:
Ultra enim omnem sanctorum est gloriam, ipsius Ultra enim omnem sanctorum est gloriam, ipsius inaestimabilem aspicere conspectum, et splendore majestatis ejus irradiari. Si enim quotidie oporteret nos tormenta perferre, si ipsam gehennam parvo tempore tolerare, ut Christum videre possemus in gloria venientem, et sanctorum ejus numero sociari; nonne erat dignum pati omne quod triste est, ut tanti boni tanes fulgebit ut sol , cum ordinibus distinctis populum suum Dominus in regno Patris sui coeperit recensere, et meritis atque operibus singulorum praemia promissa restipro terrenis coelestia, pro temporalibus sempiterna, pro modicis magna praestare; adducere sanctos in visionem paternae gloriae, et facere in coelestibus consedere, ut sit Deus eos sanguinis sui vivificatione reparavit; denuo ad paradisum reducere, regnum coelorum fide et veritate suae pollicitationis aperire. Haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intelligantur plena fide, haec corde toto
Abbreviated transcription (Latin):
& sunt ante sedem d̾i : ce seruiunt ei die
ac noc̾te. Non est senectus ibi. nec se¬
nectutis miseria: dum omnes occurruis
in uirum ꝑfectum. in mensuran etatls
plenitudinis xp̃i uerum suꝑ hȩc om̃ia
ẽ sociari angelorum & archangelorum
cȩtib thronis etiam & dñationib pͥncipa¬
tib et potestatib omniuniq celestium
suꝑnaruniq uirtutum contub̃̾niis ꝑfrui
& intueri agmina scõrum splendidis
siderib micantia. patͥarcharum fide ful¬
gentia. propħarum spe lȩcantia. apło¬
rum in duodecim trib isrł orbem u-¬
dicantia. martyrum purpureis uicto¬
riȩ coronis lucentia: uirginum quoq
choros candentia serta gestantes inspi¬
cere. De rege qui horum scõrum resido
medius: dicere uox nulla sufficiet. Ef¬
fugit enim omnem sermonem. atq om¬
nem sensum. humanȩ mentis. excedit
decus illud. illa pulchritudo. illa uirtꝰ.
illa gła. illa magnificentia. illa maiesta:.

Expanded text:
et sunt ante sedem Dei, serviuntque ei die et sunt ante sedem Dei, serviuntque ei die et nocte. Non est senectus ibi, nec senectutis miseria, dum omnes occurrunt in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. Verum super haec omnia est consociari Angelorum et Archangelorum coetibus, Thronis etiam et Dominationibus, Principatibus et Potestatibus, omniumque coelestium supernarumque Virtutum contuberniis perfrui, et intueri agmina sanctorum splendidius sideribus micantia, Patriarcharum fide fulgentia, Prophetarum spe laetantia, Apostolorum in duodecim tribubus Israel orbem judicantia, martyrum purpureis victoriae coronis lucentia, virginum quoque choros candentia serta gestantes inspicere. De Rege autem qui horum medius residet, dicere vox nulla sufficit. Effugit enim omnem sermonem, atque omnem sensum humanae mentis excedit decus illud, illa pulchritudo, illa virtus, illa gloria, illa magnificentia, illa majestas.
Abbreviated transcription (Latin):
licia. & gemitus. Quid igit᷑ hac uita
beatius. ubi non ÷ pauꝑtatis metus
non egritudinis imbecillitas. nemo
leditur. irascit᷑ nemo: inuidec nemo:
Cupiditas quidem ibi nulla exardes
cit. nullum cibi desiderium: nulla
honoris pulsat aut potestatis ambitio.
Nullus ibi diaboli metus. insidie
demonum nullȩ: terrores gehennȩ ꝓ¬
cul. Ibi mors neq corporis erit neque
animȩ: sed immortalicatis munere¬
quam discordia: sed cuncta consona.
leticia contin&. Tranquilla sunt om̃ia
& quieta. Iugis splendor. non ille qui
nunc ÷ sed tanto cdarior quanto fęlicior:¬
quia ciuitas illa ut legitur non egebit
nullȩ tenebre. concursus nubium nullꝰ
nec frigoris ardorisue asꝑitas. ulla: sed
talis quȩdam erit rerum temꝑies. quã
nec ocłs uidit. nec auris audiuit. nec in
cor hominis ascendit: nisi illorum qͥ
ea digni ꝑfrui inueniunt᷑. Quorum no¬
mina scripta sunt in libro uitȩ: qui &
lauerunt stolas suas in sangune agni.

Expanded text:
titia et gemitus. Quid hac vita titia et gemitus. Quid hac vita beatius, ubi non est paupertatis metus, non aegritudinis imbecillitas? Nemo laedetur, irascetur nemo; nemo invidet, cupiditas nulla exardecit, nullum cibi desiderium, nulla honoris pulsat aut potestatis ambitio, nullus ibi diaboli metus, insidiae daemonum nullae, terror gehennae procul, mors nulla neque corporis, neque animae, sed immortalitatis munereusquam discordia, sed cuncta consona, laetitia continet, tranquilla sunt omnia et quieta. Jugis splendor, non iste qui nunc est, sed tanto clarior quanto fequia civitas illa, ut legitur, non egebit nullae tenebrae, concursus nubium nullus, nec frigoris ardorisve asperitas ulla; sed talis quaedam erit rerum temperies, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , nisi illorum qui ea perfrui digni inveniuntur, quorum nomina scripta sunt in libro vitae, qui et laverunt stolas suas in sanguine Agni,
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. Quam lȩto sinu de prelio reuer¬
tentes cĩuitas cȩlestis excipit: de hoste
prostrato trophea ferentib decurrit. Cũ
triumphantib uiris & seminȩ ueniũt
quȩ cum seculo serum quoq uicerunt.
&e geminata gła militiȩ uirgines cum
pueris tẽneros annos uirtutib transiẽ¬
runt. Cȩt̾a autem fidelium turba. aule
ꝑpetuȩ regnum intrauit. qui sinceri¬
tarem fidei incuncussis preceptorũ
celestium disciplinis. unita pace ob¬
amur iter uitȩ. reuert.amur ad ciuitatẽ.
cȩlestem in qua scripti sumus & ciues
decreti. on sumus hospites & aduenȩ¬
s ciuies scõium & domestici d̾i. etiam illiꝰ
heredes. cohȩredes aũt xp̃i. Huus aũt
nob urbis ianuas aꝑioe fortitudo: & fi¬
dutia latum prebebit ingressum. Con
licitatem: in quantum considerare pos¬
sibsse ÷ ut enim uere ÷ com prehendere
nullus sermo sufficit. Dicitur de ea in qͦda¬
locosic. quod aufugiet ibi dolor & tris¬

Expanded text:
nobis . Quam laeto sinu de praelio revernobis . Quam laeto sinu de praelio revertentes civitas coelestis excipit, de hoste prostrato tropaea ferentibus occurrit! Cum triumphantibus viris et feminae veniunt, quae cum saeculo sexum quoque vicerunt, et geminata gloria militiae virgines cum pueris teneros annos virtutibus transeuntes. Sed et caetera fidelium turba aulae perpetuae regiam intravit, qui sinceritatem fidei inconcussis praeceptorum coelestium disciplinis unita pace obamur iter vitae, revertamur ad civitatem coelestem, in qua scripti sumus et cives decreti. Non sumus hospites, sed cives sanctorum et domestici Dei ; etiam illius haeredes, cohaeredes autem Christi. Hujus nobis urbis januas aperiet fortitudo, et fiducia latum praebebit ingressum. 3. Vlicitatem, in quantum considerare possibile est. Ut enim vere est, comprehendere nullus sermo sufficiloco sic, quod « aufugiet ibi dolor, et tris
Abbreviated transcription (Latin):
Ouere beata mater eccł̃ia. quam sic
honor diumȩ dignitatis illuminat. gͣ.
uincentium glosus martyrum sangur
erhornat: quam iniuiolate confessionis
candida indiit uirginitas. Florib eius.
nec rosȩ nec lilia desut. Certent numnc
mas acciꝑe dignitatis coronas: uel de
uirginitate candidas. uel de passioẽ
purpureas. In celestib castris pax & aci¬
es habent flores suos: quib muites. xp̃i
eius bonitas etiam hoc prȩuidit. ut
laborum quide tempus & agõnis non
extenderet nec longum faceret aut ȩ¬
ternum s breue. & ut ita dicam mo¬
mentaneum: ut in hac breui & exĩ¬
gua uita agones essent & labores:
a meritoꝵ ut labores quid̾̃e cito fim¬
rentur. meritoꝵ uͦ prȩmia sine fine du¬
rarent: ut post mundi huus tenebras
iiisuri essent candidissimam lucem. &
num acerbitatib beatitudinem. testan¬
te hoc idem apło ubi ait: non sunt con¬
digne passiones huius temporis. ad su¬
ꝑuenturam głam quȩ reuelabitur in

Expanded text:
O vere beata mater Ecclesia, quam sic O vere beata mater Ecclesia, quam sic honor divinae dignationis illuminat, quam vincentium gloriosus martyrum sanguis exornat, quam inviolatae confessionis candida induit virginitas! Floribus ejus nec rosae, nec lilia desunt. Certent nunc, mas accipere dignitatum coronas, vel de virginitate candidas, vel de passione purpureas. In coelestibus castris pax et acies habent flores suos, quibus milites Chri bonitas etiam hoc providit, ut laborum quidem tempus et agonis non extenderet, nec longum faceret aut aeternum; sed breve et, ut ita dicam, momentaneum: ut in hac brevi et exigua vita agones essent et labores; a meritorum: ut labores quidem cito finirentur, meritorum vero praemia sine fine durarent: ut post hujus mundi tenebras visuri essent candidissimam lucem, et rum acerbitatibus beatitudinem, testante hoc Apostolo, ubi ait, Non sunt condignae passiones hujus temporis ad superventuram gloriam quae revelabitur in
Abbreviated transcription (Latin):
b pro desiderio regni celestis. et propt̃
spem ȩternȩ retributionis. ardentissimo
amore indesment̾ atq libent̾ insistuis.¬
&e sic in caritare d̾i ac proximi amore
ꝑseuerantes. d̾o soli uitam finire gatident
dilectissimi om̃ium sc̃oꝵ sub
una sollempnitatis leticia &e¬
lebramus festiuitarem: quorum societa¬
te çelum crultat: quorum patrociniis
terra lȩtatur. quorum triumphis ȩccłia
scã coronat᷑. Quorum confessio quanto
in passione fortior: tanto ÷ clarior in ho¬
nore. Dum enim creuit pugna. creuit
&e pugnantium gła. & martyri trium¬
phus. multiplici passionum genere ad¬
ornatur. ꝑq grauiora tormenta. grandi¬
ora fuẽre & p̃mia: dum catholica mater
ecclesia ꝓ totum orbem longe lateq dif¬
fusa. in ipso capite suo xp̃o iħu edocta
⁊ contumelias. cruces. & mortem non
inclyto carcer pęnalis inclusit: pari
& sĩmili calore uirtutis ad gerendum
certamen. gła triumphalis inspirauit

Expanded text:
bus pro desiderio regni coelestis, et propter bus pro desiderio regni coelestis, et propter spem aeternae remunerationis, ardentissimo amore indesinenter atque libenter insistentes, sic in charitate Dei ac proximorum amore perseverantes, Deo soli vitamdilectissimi, omnium Sanctorum sub una solemnitatis laetitia celebramus festivitatem, quorum societate coelum exsultat, quorum patrociniis terra laetatur, quorum triumphis Ecclesia sancta coronatur: quorum confessio quanto in passione fortior, tanto est clarior in honore; quia dum crevit pugna, crevit et pugnantium gloria, et martyrii triumphus multiplici passionum genere adornatur, perque graviora tormenta, gratiora fuere et praemia. Dum catholica mater Ecclesia per totum orbem longe lateque diffusa, in ipso capite suo Christo Jesu edocta est contumelias crucis et mortem non inclyto carcer poenalis inclusit, pari et simili calore virtutis ad gerendum certamen gloria triumphalis inspiravit.
Abbreviated transcription (Latin):
in uiris tantum hoc continentiȩ bonũ:
& in dolorib iugiter ȩua pariebat.
Postquam uͦ uirgo concẽpit in utero. et
peperit nobis puerum. ciuus principa¬
tus in humero eius. dm fortem. patrẽ
futuri seculi: solum maledictio ẽ. Mors
ꝑ ȩuam. uita ꝑ mariam uirginem. quȩ
nere. ꝑituri lurus seculi. ac lenocinia
mortalis nature declinare. carnis pudici¬
tiam cum uirginitatis honore intͣ cor¬
dis hospitia obseruare. eamq omnium
exemplis. ita ut innumerabilis utͥ usq ser¬
us multitudo. eius sequeret᷑ uestigia. et
relictis nuptiarum copulationib spretaq
lberorum ꝓpagine. sponso qui in celis ẽ
ꝑhenni mente. actu. habitu. & gestu. se
mantes. elemosinas sectantes. pauꝑes re¬
creantes. nudos uestientes. infirmos ui¬
sitantes. in tribulatione gaudentes. in
uerbis calumpniȩ uel contumeliȩ pati¬
entes. in augmento suȩ prouectionis hu¬
miles in dampno rerum temꝑalium
d̾o grãs agentes. His om̃ib & his smisli¬

Expanded text:
in uiris tantum hoc continentiae bonum et in doloribus iugiter Eua pariebat. postquam uero uirgo concepit in utero et peperit nobis puerum, cuius principatus in umero eius, deum fortem, patrem futuri saeculi, soluta maledictio est. mors per Euam, uita per Mariam. ideoque nere perituri luxus saeculi, a lenocinio mortalis naturae declinare, carnis pudicitiam, cum virginitatis honore, intra cordis hospitalia observare, eamque omnium is affirmabat exemplis, ita ut innumerabilis utriusque sexus multitudo ejus sequeretur vestigia, et, relictis nuptiarum copulationibus, spretaque liberorum propagine, sponso qui in coelis est, perenni mente, actu, habitu et gestu, appmantes, eleemosynas sectantes, pauperes recreantes, nudos vestientes, infirmos visitantes, in tribulatione gaudentes, in verbis calumniae vel contumeliae patientes; in augmento suae profectionis humiles, in damno rerum temporalium Deo gratias agentes. His omnibus et his simili
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ nupta plures liberos habet. quã
scã ecclesiã: quȩ uirgo ÷ sacramentir
maret÷ populis: Cuius fecunditatẽ
etiam scriptura testarur dicens. Qm̃
plures filii desertȩ. magis quam eius
quȩ habae uirum. Hunic sc̃e ȩcclesiȩ ex¬

Expanded text:
igitur nupta plures liberos habet quam igitur nupta plures liberos habet quam sancta Ecclesia, quae virgo est sacramentis, mater est populis, cujus fecunditatem etiam Scriptura testatur dicens: Quoniam plures filii desertae magis quam ejus qu
Abbreviated transcription (Latin):
ciali castimonia. Quid autem ẽ casti¬
tas uirginalis : nisi exꝑrs contagionis
integritas: Acq eius auctorem quem
possimius ęstimare. nisi immaculatũ
di filium cuius caro non uidit corrup¬
tionem: diuinitas non ÷ exꝑta conta¬
gionem: Uidẽte ergo quanta uirgi¬
nitatis merita sint. xp̃c ante uirginẽ.
xp̃c ex uirgine. a patre quidem natus
ante secula: s ex uirgine natus obse¬
cula. Illud natie suȩ: hoc nr̃e utiꝰ¬
utalis÷. Illud erat semꝑ: hoc uoluit¬
tatis meritum. xp̃c uirginis sponsus
nupsit. uirgo quȩ nos utero suo porta¬
uit. uirgo quȩ genuit: uirgo que pro¬
prio lacte nutriuit. Nam sc̃a eccłia¬
immaculata cõitu: fecunda partu. uir¬
go ÷ castitare: mater est prole. Parturit
itaq nos uirgo: non uiro plena s sp̃u.
Parit nos uirgo. non cum dolõre m̃¬
brorum: s cum gaudiis angłorum.
NIutrit nos uirgo non corporis lac¬
te s apłi: quo infirmam adhuc cres¬
centis popuii lactauit ętatem. Que

Expanded text:
cola est. 21. Quid autem est castitas virginalis, nisi expers contagionis integritas? Atque ejus auctorem quem possumus aestimare, nisi immaculatum 152 Dei Filium, cujus caro non vidit corruptionem, divinitas non est experta contagionem? Videte igitur quanta virginitatis merita sint. Christus ante virginem, Christus ex virgine; a Patre quidem natus ante saecula, sed ex virgine natus ob saecula. Illud naturae suae, hoc nostrae utilitatis est. Illud erat semper, hoc voluittatis meritum: Christus virginis sponsus,nupsit, virgo quae nos suo utero portavit, virgo quae genuit, virgo quae proprio lacte nutrivit, de qua legiimmaculata coitu, fecunda partu, virgo est castitate, mater est prole. Parturit itaque nos virgo non viro plena, sed spiritu. Parit nos virgo non cum dolore membrorum, sed cum gaudiis angelorum. Nutrit nos virgo non corporis lacte, sed Apostoli , quo infirmam adhuc crescentis populi lactavit aetatem. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
na patria conu̾satuis ÷ & quasi bo¬
nus ratiocinator uelut ad centu.¬
plum manum porrigens. semꝑ
de sinistra transmisit ad dexteram.
& in cęlo reposuit sudores suos.
Ham & si bic oꝑa eius uident᷑.
illuc oꝑũn merita tranfierunt. Iuiꝰ
gͦ in quantum possumus uestigus
insistamus: quib ꝑ illam niis ar¬
tam uiam ad cȩli ampla festinars
qua eum sequeremur ostendit.¬

Expanded text:
erna patria conversatus est, et quasi boerna patria conversatus est, et quasi bonus ratiocinator, velut ad centuplum manum porrigens semper de sinistra transmisit ad dexteram, et in coelo reposuit sudores suos; nam etsi hic opera ejus videntur, illuc operum merita transierunt. Illius ergo in quantum possumus, vestigiis insistamus, quibus per illam nimis arctam viam ad cœli ampla festinans, qua eum sequeremur, ostendit.
Abbreviated transcription (Latin):
tiqua domo barbaris hospitib per¬
turbatis. reuocando illuc fidem. ca¬
stitatem. iusticiam. miscđiam. ha¬
bitatores pacificos intromisit. ꝑ qͦs
in domicilium mentis caput ho¬
rum bonorum xp̃c intraret. & ap¬
positis penitentiȩ medicamentis
uelut qua triduanũ fetentem in¬
crepationum fremitu suscitabat.
& emendatione suscepta de medi-¬
is mortis faucib erucos. temporiua
resurrectione uitȩ restituebat. Hȩc
itaq atq huiusmodi plura gereis
quȩ proferre ꝑ nos atq expedire ut
dignum ÷ non potest sermo pauꝑ¬
culus: melius uob̾ ea ur̃ dictet af¬
fectus. Summȩ alacritatis instantia
fuit custos & cultor ammarum. cu¬
piditates resecans. iras compͥmens.
malitias eccirpans. His magis uir
iste temporibus necessarius fuit: qͥ¬
bus tanta iniquitas sumptis cotidie
deficiente iusticia uirib conuales¬
cit. Et quidem ille in hac ꝑegri¬
natione solo corpore constitutus
cogitatione & auiditate in illa et¬

Expanded text:
tiqua domo, barbaris hospitibus pertiqua domo, barbaris hospitibus perturbatis, revocando illuc fidem, castitatem, justitiam, misericordiam, habitatores pacificos intromisit, per quos in domicilium mentis caput horum bonorum Christus intraret, et appositis poenitentiae 253 medicamentis, velut quatriduanum fetentem, increpationum sonitu suscitabat, et emendatione suscepta de mediis mortis faucibus erutos temporaria resurrectione vitae restituebat. Haec itaque, atque hujusmodi plura gerens, quae proferre per natos, atque expedire, ut dignum est, non potest sermo pauperculus, melius vobis ea vester dicet affectus; summae enim alacritatis instantia fuit cultor, et custos animarum, cupiditates resecans, iras comprimens, malitias exstirpans. His etiam magis vir iste temporibus necessarius fuit, quibus tanta iniquitas, sumptis quotidie, deficiente justitia, viribus convalescit. Et quidem ille in hac peregrinatione solo corpore constitutus cogitatione et aviditate in illa aet
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ apuerat salubritate claudebat.
ne eis res aliena concupiscibilis ap¬
pareret. ne interiori homini ma¬
culam exterioris culpa transmit¬
teret: ne ad cor tenebre ꝑ uias lucis
intrarent. ne in uno quoq prophe¬
tica illa interminatio compleretur.
mors in quit intrauit ꝑ fenestras
ur̃as. M inisteria enim aurium &
oculorum: fenestrȩ esse ꝓbantꝰ ani.¬
marum. Quando enim aꝑimus
auditum. mala & iniqua loquenti¬
bus. ac dampnabiliter obtrectanti¬
bus. & quȩ d̾o sunt contraria sua¬
dentib. mors intrat ꝑ fenestras
nr̃as. Horror mortifere noctis irrũ¬
pit: ꝑ quas sol iusticiȩ intrare de¬
buerat. Quando istȩ peccati fenes¬
trȩ aꝑte sunt: ianua salutis & uitȩ
ac portȩ paradysi clausȩ sunt. Has
iste uir beatus fenestras. multis seri
diumi timoris obstruxit. De quan¬
torum cordib quos inhonesta ini¬
quitas & impietas possidebat. fu¬
gauit luxuriam. deiecit iram. &
extuxit inuidiam: & uelut de an¬

Expanded text:
quae aperuerat salubritate claudebat; quae aperuerat salubritate claudebat; ne eis res aliena concupiscibilis appareret, ne interiori homini maculam exterior culpa transmitteret; ne ad cor tenebrae per vias lucis intrarent; ne in unoquoque prophetica illa interminatio compleretur: Mors, inquit, intravit per fenestras vestras ; ministeria enim aurium, et oculorum, fenestrae esse probantur animarum; quando enim operibus auditum mala et iniqua loquentibus, ac damnabiliter obtrectantibus, et quae Deo sunt contraria suadentibus, mors intrat per fenestras nostras, horror mortiferae noctis irrumpit, per quas sol justitiae intrare debuerat: quando iste peccati fenestrae apertae sunt, janua salutis et vitae, ac portae paradisi clausae sunt. Has iste vir beatus fenestras multis seris divini timoris obstruxit. De quantorum cordibus, quos inhonesta iniquitas et impietas possidebat, fugavit luxuriam, dejecit iram, et exstinxit invidiam, et velut de an
Abbreviated transcription (Latin):
cum uigili hoste conflictus: Qͦn¬
tis hic cecis a uia ueritatis erranti¬
b & de summa iam in ꝓfundum
rupe pendentib amissum reddi¬
dit uisum: & illum quo xp̃c ui
deretur reꝑauit intuitum: Qn¬
torum aurib surdis & infidelita¬
tis obturatione dampnatis. ad ꝑcipi¬
endam uocem celestium mandatoꝵ
p̾ciosum infudit auditum: ut uo¬
canti d̃o ad miscdiam. responderẽt
ꝑ obedientiam: Quantos intͥnsecus
uulneratos anglici oris arte &e orati
onum firmitate curauit: Quantos
ꝑ longam incuriam peccati labe re¬
solutos. & quadam leprȩ contagione
ꝑfusos. castigationib & exhortationib
expiando: d̾o inse oꝑante mundauit:
Quantorum animas uiuentes in cor¬
pore iam defunctas. & delictoꝵ mo¬
re obrutas. ac sepultas. ad emenda¬
tionem tanquam ad lucẽ uocante
dõ resuscitauit: ut dñi sui ammi¬
randus imitator iam mortuos dõ
e contrario mortificet uitali mor
te peccato: Tunc in alia parte ea

Expanded text:
cum vigili hoste conflictus? Quancum vigili hoste conflictus? Quantis hic cæcis, a via veritatis errantibus, & de summa iam in profundum rupe pendentibus, amissum reddidit visum, & illum quo Christus videretur, reparauit intuitum? Quantorum auribus, sordis & infidelitatis obturatione damnatis, ad percipiendam vocem cœlestium mandatorum, pretiosum infudit auditum, vt vocāti Deo ad misericordiam, responderent per obedientiam? Quantos intrinsecus vulneratos Angonum firmitate curavit? Quantos per longam incuriam, peccati labe resolutos, et quadam leprae contagione perfusos, castigationibus et exhortationibus expiando, Deo in se operante, mundavit? Quantorum animas viventes in corpore, jam defunctas, et delictorum mole obrutas ac sepultas, ad emendationem tanquam ad lucem vocando, Deo resuscitavit, ut Domini sui admirandus imitator, jam mortuas Deo e contrario mortificaret vitate peccato. Tunc in alia parte ea
Abbreviated transcription (Latin):
queos tendunt: nnum erabilium
mortib expauescendos: Nauigã¬
tib enim nobis ꝑ hoc mare mag¬
num & spatiosum in quo sunt rep¬
tilia quorum non : numerus. ani¬
malia pusilla & magna. id÷ diuer
sa genera inimicorum. qui scd̾m
nr̃arum uirium quantitatem cõ¬
pensato nobiscum agone luc̾tant᷑.
nr̃am autͥ procella tempestatis ab¬
ripiat. aut fluctus absorbeat: aut
in ȩternam predam pirata cru-¬
delis abducat. Aduersus hec ergo
multiformia sȩculi mala. castiga¬
tis & castis actib resistam᷑. Beati au¬
tem patris illius merita iam in tu¬
to posita securi magnificemus. qui
gubnaculum fidei uiriliter teuens
anchoram spei tranquilla iam in
statione composuit. & plenam ce¬
lestib diuitiis & ȩternis mercib
nauem. optato in lit tore colloca¬
uit. Qui contra omnes aduersari¬
os scutum timoris di tamdiu infa¬
tigabiliter tenuit: donec ad uicto¬
riam ꝑueniret. Quid enim fuit
totus uitȩ illius cursus: nisi unus

Expanded text:
queos tendunt innumerabilium queos tendunt innumerabilium mortium expauescendos? Nauigantibus enim nobis per hoc mare magnum & spatiosum, in quo sunt reptilia quorum non est numerus, animalia pusilla & magna; id est, diuersa sunt genera inimicorum, qui secundum nostrarum viriū quantitatem, compensato nobiscum agone luctantur. nauim nostram aut procella tempestatis abripiat, aut fluctus absorbeat: aut in æternam prædam pirata crudelis abducat. Aduersus hæc ergo multiformia sæculi mala, castigatis & castis actibus resistamus. Beati autem Patris Odonis merita iam in tuto posita securi magnificemus, qui gubernaculum fidei viriliter tenens, anchoram spei tranquilla iam in statione composuit, & plenam cœlestibus diuitiis, & æternis mercibus nauim optato in littore collocauit, qui contra omnes aduersarios scutum timoris Dei tamdiu infatigabiliter tenuit, donec ad victoriam perueniret. Quid enim fuit totus vitæ illius cursus, nisi vnus
Abbreviated transcription (Latin):
ȩterna erit iustus. Digne enim in me¬
moriam uertitur hominum: qui ad
gaudium transut angłoꝵ. Dicit ser¬
mo diuinus. Ne laudaueris homi¬
nem in uita sua. Tanquam si dicẽt.
Lauda post uitam: magnifica post
consummationẽ. Uuplici enim ex
causa. utilius ÷ hominũ magis me¬
moriȩ laudem dare. quam uite. ut
illo potissimum tempore merita sc̃i¬
tatis extollas: quando nec laudantẽ
adulatio notet: nec laudatum tẽp¬
tet elatio. Lauda gͦ post ꝑiculum.
predica securum. Lauda non naui¬
gantis felicitatem: sed cum ꝑuenit
ad portum. Lauda ducis uirt item:
s cum ꝑductus ÷ ad trium phũ.
Quis autẽ uiuens tuto possit ac si¬
ne trepidatione laudari: qui &
de preterito meminit se habere
Iuod doleat: & de futuro uidet
sibi suꝑesse quod timeat: Quis
beat sibi quicquam uendicare
de meritis. quos iterum demonũ
infesta ueltit latronum obsidet
multitudo: quib ꝑ om̃s uias sub¬
plant. tores inuisi animaruma ia¬

Expanded text:
aeterna erit justus . Digne enim in meaeterna erit justus . Digne enim in memoriam vertitur hominum, qui ad gaudium transiit angelorum. Dicit sermo divinus: Ne laudes hominem in vita sua ; tanquam si diceret: lauda post vitam, magnifica post consummationem. Duplici enim ex causa utilius est hominum magis memoriae laudem dare, quam vitae, ut illo potissimum tempore merita sanctitatis extollas, quando nec laudantem adulatio movet, nec laudatum tetet elatio. Lauda ergo post periculum, prædica securum. Lauda nō nauigātis fœlicitatem, sed cum peruenerit ad portum. Lauda ducis virtutem, sed cum perductus est ad triumphum. Quis autem viuens tuto possit, ac sine trepidatione laudari, qui & de præterito meminit se habere quod deleat, & de futuro videt sibi superesse quod timeat? Quis beat sibi quicquā vendicare de meritis, quorum iter dæmonum infestatio, velut latronum obsidet multitudo, quibus omnes dies supplantatores inuisi animarum, la
Abbreviated transcription (Latin):
tris nr̃i. N. cuiuis
hodie festa celebra¬
mus laudes a ddidr¬
se aliqͥd decerpsisse÷ cum siquide
uirtutum eius gr̃a. non sermonib
exponenda sit. s oꝑibus comꝓban¬
da. Cum enim dicat scriptura gła
patris ÷ filius sapiens. quantȩ hu
is glorie sunt qui tantorim fili¬
orum sapientia & deuotione leta¬
tur: In xp̃o enim iħu: per eugłi¬
um ipse nos genuit. Quicquid igit᷑
in hac sca plebe potest esse uirtutis
et gratiȩ. de hoc quasi quod̾a
fonte lucidissimo. omnium ri¬
uuloꝵ puritas emanauit. Etenim
quia castitatis pollebat uigore. qͥa
abstinentiȩ głabatur angustiis. qr
blandimentis erat preditus lenita.¬
tis. om̃ium ciuium in d̾m prouoca¬
uit affectum: quia pontificis am
ministratione fulgebat. plures e¬
discipulis reliquit. sui sacerdotii
successores. Bene ce congrue in hac
die quam nob̾ beati patͥs nr̃i huiꝰ
ad paradysum transitus exultabi¬
lem reddit: presentis psalmi uer¬
siculum decantauimꝰ. in memoria

Expanded text:
tris nostri, cuius hodie festa celebramus, laudes addidisse aliquid, decerpsisse est. Cum siquidē virtutum eius gratia non sermonibus exponenda sit, sed operibus comprobanda. Cum enim dicat scriptura, Gloria Patris est Filius sapiens: quantæ huius sunt gloriæ, qui tantorū siliorum sapientia & deuotione lætatur? In Christo enim Iesu per Euangelium nos genuit. Quicquid igitur in hac sancta plebe potest esse virtutis & gratiæ, de hoc quasi quodam fonte lucidissimo, omnium riuulorū puritas emanauit. Etenim, quia castitatis pollebat vigore, quia abstinentiæ gloriabatur angustiis, quia blandimentis erat præditus lenitatis, omnium ciuium in Deum prouocauit affeministratione fulgebat, plures discipulos reliquit sui sacerdotii successores. Bene et congrue in hac die, quam nobis beati Patris nostri hujus ad paradisum transitus exsultabilem reddit, praesentis psalmi versiculum decantavimus: In memoria
Abbreviated transcription (Latin):
in euuangłio nunͨ aꝑtissima lucet. in ea
iam olim prefiguratam & quasi conceptã
fuisse docuit Et factum est inquit indie
octauo uenerunt circumcidere puerũ:
& uocabant eum nomme patris sui zacha¬
riam. Et respondens mater euis dixit.

Expanded text:
in Evangelio nunc apertissime lucet, in ea in Evangelio nunc apertissime lucet, in ea jam olim praefiguratam et quasi conceptam fuisse docuit. Et factum est, inquit, in die octavo, venerunt circumcidere puerum, et vocabant eum nomine patris ejus Zachariam. Et respondens mater
Abbreviated transcription (Latin):
minandũ ẽẽ doceret : Quod enim antiqͣ¬
tur & senescit: ꝓpe interitum est. Quid
quod muto patre. pͥncipe uidelicet tunc
sacerdotum ortus est p̃cursor dñi. Inisi qͥa
ipso apparente dño lingua iam sacerdotii
ueteris magna ex parte a doctrina sensus
spiritalis obmutuerat. solam litterȩ custo¬
diam curantib ac docentib scribis & le-¬
gis ꝑitis. mimo & ipsam litteram plerisq
in locis ꝑ suas traditiones corrumpentib
iurta quod eis dñs in euuanglio sepius
improperare ꝓbatur: Et quid quod diu
sterili genitrice nascitur: nisi quia lex quȩ
auxilio sacerdotalis officii spiritasẽ do so¬
bolem gignere uissa est. neminem ad ꝑ¬
fectum adduxit.: quia nimirũ suis culto¬
ribus regni cȩlestis ianuas aꝑire non po¬
tuit: Sed factus sub lege auctor ipse le¬
gis. sterilitatis obꝓbrium legi abstulit.
qui hanc spiritaliter intelligendam mon¬
strauit: & suꝑnȩ beatitudinis grãm quȩ

Expanded text:
minandam esse doceret? Quod enim antiquminandam esse doceret? Quod enim antiquatur et senescit, prope interitum est. Quid quod muto patre, principe videlicet tunc sacerdotum, ortus est praecursor Domini, nisi quia, ipso apparente Domino, lingua jam sacerdotii veteris magna ex parte a doctrina sensus spiritualis obmutuerat, solam litterae custodiam curantibus ac docentibus scribis et legisperitis, imo et ipsam litteram plerisque in locis per suas traditiones corrumpentibus, juxta quod eis Dominus in Evangelio saepius improperare probatur? Et quid quod diu sterili genitrice nascitur, nisi quia lex, quae auxilio sacerdotalis officii spiritualem Deo sobolem gignere jussa est, neminem ad perfectum adduxit, quia nimirum suis cultoribus regni coelestis januas aperire non potuit? Sed factus sub lege auctor ipse legis sterilitatis opprobrium legi abstulit, qui hanc spiritualiter intelligendam monstravit, et supernae beatitudinis gratiam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit. Ido̾q iure nato ioħe luxdiur¬
na minorari incipit: cuiꝰ fama diuinitatis
breuiata dies ad crementum luminis re
& hoc ex parte habebat cunctis gentibus
aꝑiret. & suȩ calorem dilectionis in totã
mundi latitudinem diffunderet. Notan¬
dum autẽ quod hȩc eadem beati ioħis na-¬
tiuitas nonnullam habet similitudinẽ
aduentus dñici & gr̃e: quam predieare ue¬
niebat. Nam & congruum ualde ẽ. ut cui
om̃s ꝓpħȩ pͥores & patriarche uel nascendo
uel moriendo. uel uiuendo uel p̃dicando
testimonium ꝑhibuerunt: hunc multo
amplius precursor siuis qui plusquam ꝓ¬
pħa extitit. non tantũ in uita & passione.
sed in ipsa quoq sua natiuitate designet.
Quid est enim quod ueteranis parentibus
natus est ioħes: nisi quia illius mox secutura
natiuitas signabatur. qui spiritalia noui
testamenti ꝓferens archana. carnalẽ legis
& sacerdotii ueteris obseruantiam iam ter¬

Expanded text:
apparuit. Ideoque jure nato Joanne lux diurapparuit. Ideoque jure nato Joanne lux diurna minorari incipit, cujus fama divinitatis breviata dies ad incrementum luminis red., sola Judaea, et hoc ex parte habebat, cunctis gentibus aperiret, suae calorem dilectionis in totam mundi latitudinem diffunderet. Notandum autem quod haec eadem beati Joannis nativitas nonnullam habet similitudinem adventus Dominici, et gratiae quam praedicare veniebat. Nam et congruum valde est ut cui omnes prophetae priores et patriarchae, vel nascendo, vel moriendo, vel vivendo, vel praedicando testimonium perhibuerunt, hunc multo amplius praecursor suus, qui plus quam propheta exstitit, non tantum in vita et passione, sed in ipsa quoque sua nativitate designet. Quid est enim quod veteranis parentibus natus est Joannes, nisi quia illius mox secutura nativitas signabatur, qui spiritualia Novi Testamenti proferens arcana, carnalem legis et sacerdotii veteris observantiam jam ter
Abbreviated transcription (Latin):
illius: qui talis potentia magnitudinis.
dñicis ꝓpinquabat oꝑib. Recte ortus ulltꝰ
sollempnitas colitur: cuius tanta est uitȩ
sublimitas. ut quicqͥd illo sublimius est.
hoc iam hominis naturã transcendere
dubium non sit. Siquidẽ dñs cum ma-¬
iorẽ eo neminem in natis mulierũ ẽe
dixisset: mox subdidit dicens. Qui autẽ
minor est in regno cȩloꝵ maior est illo:
seipsum uidelicet insinuans. qui huma¬
na natiuitate posterior ioħe. sed çlestis
regni eẽt apice prestantior. Nec uacat a mi¬
sterio quod ioħ̃is natiuitas cum dies de
choat facta memoratur. Huiꝰ & enĩ secre¬
tum distantiȩ reuelat ipse iohes: qui
cum p̃ magnitudine uirtutum. xp̃c ere¬
deretur a turbis. dñs autẽ p̃ infirmitate
testaretur: illum inquit oportet crescere
me autem minui. Creuit quippe dñs: qͥa
ac minoratus ẽ ioħes: quia qui xp̃c esti-¬
mabatur. quod ñ xp̃c ipse sed preco xp̃i ẽet

Expanded text:
illius qui talis potentia magnitudinis illius qui talis potentia magnitudinis Dominicis propinquabat operibus. Recte ortus illius solemnitas colitur, cujus tanta est vitae sublimitas, ut quidquid illo sublimius est, hoc jam hominis naturam transcendere dubium non sit. Siquidem Dominus cum majorem eo neminem in natis mulierum esse dixisset, mox subdidit dicens, Qui autem minor est in regno coelorum, major est illo, seipsum videlicet insinuans, qui humana nativitate posterior Joanne, sed coelestis regni esset apice praestantior. Nec vacat a mysterio quod Joannis nativitas cum dies decchoat, facta memoratur. Hujus etenim secretum distantiae revelat ipse Joannes, qui cum prae magnitudine virtutum Christus crederetur a turbis, Dominus autem prae infirmitate propheta putaretur, Illum, inquit, oportet crescere, me autem minui. Crevit quippe Dominus, quia ac minoratus est Joannes, quia qui Christus aestimabatur, quod non Christus ipse, sed praeco Christi esset
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑet ipse consecrauit. Iste multos filioꝵ
isrł ad dñm suo tempore p̾dicando conuer¬
tit: ille multos cotidie de uniuersis ꝑ orbẽ
nationib ad suam fidem & caritatẽ. interiꝰ
illustrando conuertere non desistit. Hie in
spũ & uirtute heliȩ p̃cessit ante illum: ut
plebem eius aqua baptirans ad suscipien¬
dum eũ ubi appareret doceret ẽẽ ꝑfectã:
huic successit ille in spũ & uirtute di patͥs.
ut plebem suam spũ scõ & igne baptirans
ad uidendam patris sui faciem donaret
eẽ ꝑfectam. Ioħe nato congratulabantur
uicini & cognati genitrici illiꝰ. quia mag¬
nificauit dñs miscdiam suam cũ illa: dño
autẽ nato congratulabantur ȩccłiȩ quia
uenit tempꝰ miserendi eius. spce angłici qͥ
sunt uicini eiꝰ & cognati: ciuies uidelicet
tat: qui & hymnum głȩ do canendo qͥd
illa ꝑ orbem ẽẽt actura pͥores ipsi decȩlis
ammonebant. Recte gͥ natiuitas cȩlebat᷑

Expanded text:
susciperet, ipse consecravit. Iste multos filiorum susciperet, ipse consecravit. Iste multos filiorum Israel ad Dominum suo tempore praedicando convertit; ille multos quotidie de universis per orbem nationibus ad suam fidem et charitatem interius illustrando convertere non desistit. Hic in spiritu et virtute Eliae praecessit ante illum, ut plebem ejus aqua baptizans ad suscipiendum eum, ubi appareret, doceret esse perfectam; huic successit ille in spiritu et virtute Dei Patris, ut plebem suam Spiritu sancto et igni baptizans ad videndam faciem Patris sui donaret esse perfectam. Joanne nato congratulabantur vicini et cognati genitrici illius, quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa; Domino autem nato congratulabantur Ecclesiae, quia venit tempus miserandi ejus, spiritus angelici qui sunt vicini ejus et cognati, cives videlicettant qui hymnum gloriae Deo canendo quid illa per orbem esset actura, priores ipsi de coelis admonebant. Recte igitur nativitas celebratur
Abbreviated transcription (Latin):
parens angłs ait. ecce euuangłiro uob̾
gaudium magnum quod erit omni
popło. quia natus est uob̾ hodie salua¬
tor qui est xp̃c dñs: ita etiam angłs
nasciturũ Zachariȩ predicens ioħem.
& erit inquit gaudium tͥ & exultatio.
& multi in natiuitate eius gaudebt̃:
erit enim magnꝰ coram dño. Iure gͥ
utriusq natiuitas festa deuotione cę¬
lebratur: sed in illius tanquã in xp̃i do¬
mini. tanquã in saluatoris mundi. tan¬
quam in filii dĩ om̃ipotentis: tanquã
in solis iusticiȩ natiuitate om̃i popło
gaudium euuangłiratur: in huius
autẽ tanquã in precursoris dñi. in ser¬
ui dĩ eximii. in lucernȩ ardentis & lu¬
morantur. Iste magnus coram dño eẽ
narratur: de illo ꝓpħa testatur. Qm̃ mag¬
nus dñs & laudabilis nimis: & magnitu¬
conuersatus peccati omĩs immunis
ꝑmansit. Hic adhuc exutero matris foũ
scõ repletus est: in illo habitat om̃ĩs plenitu
spc̃ sedem sibi uteri uirginalis. in quo carnẽ

Expanded text:
o vobis gaudium magnum, quod erit omni populo, quia natus est vobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus: ita etiam angelus nasciturum Zachariae praedicans Joannem, Et erit, inquit, gaudium tibi et exsultatio, et multi in nativitate ejus gaudebunt. Erit enim magnus coram Domino. Jure igitur utriusque nativitas festa devotione celebratur, sed in illius tanquam in Christi Domini, tanquam in Salvatoris mundi, tanquam in Filii Dei omnipotentis, tanquam in solis justitiae nativitate, omni populo gaudium evangelizatur. In hujus autem tanquam in praecursoris Domini, in servi Dei eximii, in lucernae ardentis et lu. esse memorantur. Iste magnus coram Domino esse narratur: de illo Propheta testatur: Quoniam magnus Dominus et laudabilis nimis, et magnituconversatus peccati omnis immunis permansit. Hic adhuc ex utero matris Spiritu sancto repletus est, in illo habitat omnis plenitudoSpiritus sedem sibi uteri virginalis in quo carnem
Abbreviated transcription (Latin):
lit. in nob̾ ipse conseruet: atq ad ꝑfectũ
usq diem ꝑducat. St ut digni simus
exaudiri precantes: abiciamus ipsi oꝑa
tenebrarum. & indu amus nos arma
lucis. Sic & enim supplicantes concite
quȩ desideramus accipimus: quia ni¬
mirum uerba deuote orationis adiu-¬
uat manus piȩ oꝑationis. Et quia bea¬
ti precursoris hodie natalicia celebramꝰ:
oportet ut quem salutis ȩternȩ preconẽ
suscepimus. hunc etiam nr̃e orationis
adiutorem queramꝰ. Ipsum itaq inter¬
cedendo rogemus impetrare. ut ad eam
cui testimonium ꝑhibuit lucem. riitã
& ueritatem ꝑuenire mereamur: iħm¬

Expanded text:
lit in nobis ipse conservet, atque ad perfectum lit in nobis ipse conservet, atque ad perfectum usque diem perducat. Et ut digni simus exaudiri precantes, abjiciamus ipsi opera tenebrarum, et induamus nos arma lucis. Sic etenim supplicantes concite quae desideramus accipimus, quia nimirum verba divinae orationis adjuvat manus piae operationis. Et quia beati praecursoris hodie natalitia celebramus, oportet ut quem salutis aeternae praeconem suscepimus, hunc etiam nostrae orationis adjutorem quaeramus; ipsum itaque intercedendo rogemus impetrare, ut ad eum cui testimonium perhibuit, lucem, vitam et veritatem pervenire mereamur
Abbreviated transcription (Latin):
duximus: aꝑte denuntiat dicens. Uisi¬
tauit nos oriens exalto. Illuminare his
qui intenebris & in umbra mortis sedent.
ad dirigendos pedes nrõs inuiam pacis
Inuẽnit gͦ nos sedentes in tenebris et
in umbra mortis: hoc est longa pecca¬
toꝵ & ignorantiȩ cecitate depressos. at¬
q hostis miqui fraude deceptos obsessos¬
q erroribꝰ. Ipse & enim recte mors & m̃¬
dacium: sicut econtra dñs ueritas uo¬
catur & uita. Attulit autẽ nob̾ uerum
cognitionis suȩ lumen: erclusisq errorum
tenebris certum nobis iter patriȩ cęlestis
aperuit. Direrit gressus oꝑum nr̃oꝵ. qua¬
tinus ꝑuiam ueritatis quam monstrauit
incedere. atq ad mansionem ꝑpetuȩ pacis
possimus intrare quam ꝓmisit. hec gͥ do¬
nos dnm̃ in om̃i tempore: quia uisitauit
& fecit redemptionem plebis suȩ. Semꝑ
laus eius inore nr̃o. uersetur: semꝑ esꝰ
& memoriam retineamus. & inuicem
aurilium. ut lucem scientiȩ quã contu¬

Expanded text:
duximus, aperte denuntiat, dicens: Visiduximus, aperte denuntiat, dicens: Visitavit nos oriens ex alto, illuminare his qui in tenebris et in ad dirigendos pedes nostros in viam pacis. Invenit ergo nos sedentes in tenebris et in umbra mortis, hoc est, longa peccatorum et ignorantiae caecitate depressos, atque hostis antiqui fraude deceptos obsessosque erroribus. Ipse etenim recte mors et mendacium, sicut e contra Dominus veritas vocatur et vita. Attulit autem nobis veram cognitionis suae lucem, exclusisque errorum tenebris certum nobis iter patriae coelestis aperuit: direxit gressus operum nostrorum, quatenus per viam veritatis, quam monstravit incedere, atque ad mansionem perpetuae pacis possimus intrare, quam promisit. Haec igitur dom in omni tempore, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suae. Semper laus ejus in ore nostro versetur, semper ejus et memoriam retineamus, et in invicem auxilium, ut lucem scientiae quam contu
Abbreviated transcription (Latin):
as quod inchoatum & ꝓxime futurũ in
spũ preuiderat. ꝓpħico more quasi iam
factum e̾e̾t narrabat. Uisitauit enĩ nos
apparens in carne dñs quasi longuis a se
recedentes : quos inpeccatis positos que¬
rere & iustificare curauit. Uisitauit qͣsi
medicus egrotos: qui ut inueteratum
suꝑbiȩ nr̃ȩ languorem sanaret. nouum
nob̾ suȩ humilitatis exemplũ adhibuit.
fecit redemptionem plebis sue: quinos
uenundatos sub peccato & antiqui ho¬
stis seruitio ad dictos. dato sui sanguinis
precio liberauit. Unde bengne nos horta¬
tur apłs dicens. Empti enim estis precio
magno: głificate & portate dm in corpo
re ur̃o. Plebi autẽ suȩ dicit: non utiq
quam ueniens plebem suam repperit.
sed quam uisitando & redimendo suam
fecit. Uultis &enim audire frẽs mei qua¬
lem iuenerit eam. iqualemq reddide¬
rit: Finis cantici huius quod ob noti¬
ciam simul & ꝓlixitatem sui totum ca¬
ritati ur̃ȩ recensere & explanare longũ

Expanded text:
as quod inchoatum et proxime futurum in as quod inchoatum et proxime futurum in spiritu praeviderat, prophetico more quasi jam factum esse narrabat. Visitavit enim nos apparens in carne Dominus, quasi longius a se recedentes, quos in peccatis positos quaerere et justificare curavit. Visitavit quasi medicus aegrotos, qui ut inveteratum superbiae nostrae languorem sanaret, novum nobis suae humilitatis exemplum adhibuit. Fecit redemptionem plebis suae, qui nos venundatos sub peccato, et antiqui hostis servitio addictos, dato sui sanguinis pretio liberavit. Unde benigne nos hortatur Apostolus, dicens: Empti estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore vestro . Plebis auquam veniens plebem suam reperit, sed quam visitando et redimendo suam fecit. Vultis etenim audire, fratres mei, qualem invenerit eam, qualem reddiderit. Finis cantici hujus, quod ob notitiam simul et prolixitatem sui totum charitati vestrae recensere et explanare longum