comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ras. Sedquem dampnare cupis
interrogamagis eos. dequorum dic¬
tis non habeas inuidiam. Ita
temperauit dñs responsionem¬
suam ut nec ueritatem tacere
nec sed efendere uideretur
aec autem cumdixiss& unus ad¬
sistens ministrorum dedit ala pam
ihudicens sic respondes pontifics
Hic impletur quod prophetatum e
de eo Dedimax illam meam ꝑcuti¬
entibus. Percussit cumquasi reum
responsionis. sed illeinuste ꝓcussus
mansueteres pondit.
imalelocutus sum testimonium ꝑ hi¬
bedemalo. Omnisitaq qui contra
ueritatem loquitur male loquitur
Siautem ueritatem Nondixi. da testi¬
monium contrame in quo mendati¬
um dixissem
uautembent id estuere. quid me
caedis
uidistares ponsione uerius mansu¬
etius iustius. Si cogitemus quis acce¬
perit alapam. Nonne uellemus eu
qui ꝑcussit aut caelesti igne consumi
aut terra dehiscente sorberi aut
correptum dȩ monio uolutari
Nisi patientiam nos docere mit uis
te aliquis hic dicit Quat altera

Expanded text:
ras, sed quem damnare cupis? ras, sed quem damnare cupis? Interroga magis eos, de quorum dictis non habeas invidiam. Ita temperavit Dominus suam responsionem, ut nec veritatem tacere, nec se defendere videretur. Haec autem cum dixisset, unus assistens ministrorum dedit alapam Jesu dicens: Sic respondes pontifici? Hic impletur, quod prophetatum est de eo: Dedi maxillam meam percutientibus. Percussit eum quasi reum responsionis, sed ille injuste percussus, mansuete respondit: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo. Omnis itaque qui contra veritatem loquitur, male loquitur: si autem veritatem non dixi, da testimonium contra me, in quo mendacium dixissem; si autem bene, id est, vere, quid me caedis? Quid ista responsione verius, mansuetius, justius? « Si cogitemus quis acceperit alapam, nonne vellemus eum qui percussit, aut coelesti igne consumi, aut terra dehiscente sorberi, aut correptum daemonio volutari? nisi patientiam nos docere maluissete aliquis 625 hic dicit, quare
Abbreviated transcription (Latin):
paramiedicit loqui et
rioccultonihiloqui dum in alto
iocc a postolis dicit Dumꝑpa¬
rabolas turbis loquitur. Nobis
latume nos se mysterium regni
di ceteris autem in parabolis. Intel¬
legendum e. ita eum dixis se pala
locutus sum mundo: Acsidixiss&
psumautempalam quodammodo
erat palam. Quodam autem mo¬
donon erat palam Palamquip¬
peerat quia multi audiebant
Eiuisus nonerat palam quia non in¬
tellegebant. Et quod seor sumdis¬
pulis loquebatur non in occulto
utiq loquebatur. Quis namq in oc¬
culto loquitur quicoram tot homi¬
iibus loquitur cumscriptum sit
inhore duorum ueltrium testium
stabit omne uerbum. Preserum
si hoc loquitur paucis quod ꝑeos
cebatur inocculto quia nonita di¬
cebatur ut ab eis quibus dictum
fuerat taccretur. sed ita potius
it asquequa. predicaretur.
uid ine interrogas. Inter rogaeos
quiaudierunt quid locutus sum
ipsis Eachisciunt que dixerim ego
ua sidixiss& quid me interrogas
a quo ueritatem audire nondeside¬

Expanded text:
palam se dicit loqui, et in occulto nihil loqui, dum in alio loco apostolis dicit, dum per parabolas turbis loquitur: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei, caeteris autem in parabolis? « Intelligendum est ita eum dixisse, palam locutus sum mundo, ac si dixissunt. Ipsum autem palam, quodammodo erat palam, quodammodo autem non erat palam. Palam quippe erat, quia multi eum audiebant: et rursus non erat palam, quia non intelligebant. Et quod seorsum discipulis loquebatur, non in occulto utique loquebatur. Quis namque in occulto loquitur, qui coram tot hominibus loquitur, cum scriptum sit: In ore duorum vel trium testium stabit omne Verbum : praesertim si sic hoc loquitur paucis, quod per eos ammodo non dicebatur in occulto? Quia non ita dicebatur, ut ab eis quibus dictum fuerat taceretur, sed ita potius, ut usquequaque praedicaretur. » Quid me interrogas? Interroga eos qui audierunt quid locutus sum i» Quasi dixisset: Quid me interrogas, a quo veritatem audire non deside
Abbreviated transcription (Latin):
negat ee propt aliquem tĩmorem
tabant autem seruuet ministriad
prunas quifrigus erat et calefa¬
uebant se
rigus erat infidelitatis in cordibu silloꝵ
Intantum etiam ut ille princeps a¬
postolorum in eo frigoretor pesce¬
r& Quia nec dum calore sc̃i sps
in flammatus fuit Ini quo non so¬
lum ipseiterum pꝰ acceptum sci sps
lonum nontimuit xp̃m coram
nperatore e populo romano con¬
siten seditiam pueri inberbes et
dediscipulis suis et dedoc trina cius
onagnoscende ueritatis amore
interrogauit. sed ut causaminue¬
nir& qua etiam accusa repoturs s&
et tradiromano prȩsidi addamp¬
cipondit ihs ego palam locutus sum¬

Expanded text:
timorem, Stabant autem servi et ministri ad prunas, quia frigus erat, et calefaciebant se. Frigus erat infidelitatis in cordibus illorum, in tantum etiam ut ille princeps apostolorum in eo frigore torpesceret, quia necdum calore sancti Spiritus inflammatus fuit: in quo non solum ipse iterum post acceptum sancti Spiritus donum non timuit Christum coram imperatore et populo Romano confiteri; sed etiam pueri imberbes et de discipulis ejus, et de doctrina ejus. Non cognoscendae veritatis amore interrogavit, sed ut causam inveniret qua etiam eum accusare potuisset, et tradere Romano praesidi ad damespondit
Abbreviated transcription (Latin):
÷ abestt poamidno adtulerunt endepis¬
cibus quosi ps̃ caeperant quod cosfeu ls
quamiuisanartante nonsit eupssum
tamerdĩm iussisse nontacitum est:
at enimi
d ferteo depisaibus quod ad p̃ hendistis
sture deritutiq iibente illo eo snor
fecis sequis redat  elinceisopuli
porandiunns dnsillis septemdisapuilis
uerinibil ominꝰ cos uidisse nata¬
tumẽ. sisci sassus atdixrieae¬
scmpitnam. Quae etiaminhilic
sptem discipulis significata ẽ quȩ
sum xp̃o in aeternabeatitudine pꝰ
labores huius sacculir egnaturaeris
futura ẽ significatur ꝑcapinsci
centum quinquaginta trum piscut
etis quihacceredunt sꝑerant diligur̃¬

Expanded text:
. Jubente etiam Domino attulerunt et de pis. Jubente etiam Domino attulerunt et de piscibus quos ipsi ceperant: quod eos fecisse quamvis a narrante non sit expressum, tamen Dominum jussisse non tacitum est. Ait enim: Afferte de piscibus quas apprehendistis nunc. Et utique jubente illo, eos non fecisse quis credat? Hinc ergo fecit prandium Dominus illis septem discipulis quem nihilominus eos vidisse narratum est. Piscis assus, ut dixisempiternam; » quae etiam in his septem discipulis significata est, quae cum Christo in aeterna beatitudine post labores hujus saeculi regnatura eritfutura est, significatur per capturam centum quinquaginta trium piscium: et in eis qui haec credunt, sperant, diligu
Abbreviated transcription (Latin):
rat qui pleninunc septi formis
eo quod tertio dñs postresurrectione
manifestauit se discipulissiuis. Bea¬
minatur
icit eisihs uenite prandete. Et ne¬
mo audebat discumbentium in¬
tei togarecum tuquis es scientes
quiadns est
negare sedne dubit are quide nullus
auder& Qisi quis quam dubita¬
r& utiq interrogare deber&
Uicergo dictum ẽ nemoaudeb at
interrogare tuquis es Acsidice¬
retur÷ nemoaudebat dubitare
similiter Eicedicum e etiam
quid pranderent. Decuius signi¬
ficatione insuperioribusdiximͦ
perius quoq narratum e quo ̃
discipuli quãn do descendarnto
interram Viderunt prunas
positas etpiscem suꝑ positum et
panem Ubi none intellegen¬
dum etiam panem fuisse suꝑ positũ
ptunis. sedtantum subaudiendu
iuderunt. Quod uerbum sirepe¬
tansuis coloco ubi subaudiendum epr
ltatotumhiei pocest. Niderunt oru¬
nas positas etpiscem suꝑ positumui¬
potius uiderunt prunas positas etpis¬
ieinsuꝑpositumuider et panem¬

Expanded text:
rat, qui pleni nunc septiformi rat, qui pleni nunc septiformi eo quod tertio Dominus post resurrectionem manifestavit se discipulis suis, bearminat Venite, prandete. Et nemo audebat discumbentium interrogare eum: Tu quis es? scientes quia Dominus est. negare, sed ne dubitare quidem ullus auderet: quoniam si quisquam dubitaret, utique interrogare deberet. Sic ergo dictum est: Nemo audebat interrogare: Tu quis es, ac si diceretur: Nemo audebat dubitare,similiter. Ecce dictum est etiam quid pranderent, de cujus significatione in superioribus diximus. Superius quoque narratum est quod discipuli, quando descenderunt in terram, viderunt prunas positas et piscem superpositum, et panem. Ubi non est intelligendum etiam panem fuisse superpositum prunis, sed tantum subaudiendum, viderunt. Quod verbum si repetamus eo loco ubi subaudiendum est, ita totum dici potest: Viderunt prunas positas, et piscem superpositum viius: Viderunt prunas positas, et piscem superpositum, viderunt et panem
Abbreviated transcription (Latin):
Petrũs namq et thomas nathanahel
etfiluz ebedei et alii ex discipulis eius
duo in eofuis se memorantur cur
cumi septem discipulis ultimum con¬
tiuuum celebrat : Nisi quia eostan¬
aeterna refectione denuntiat
S eptem quoq diebus om ne hoctẽ pus
euoliutur. et sepe septenarionume
ꝑfectio designatur Illiergo
ultimo conuuio depsentia uerita¬
tisepulantur. Quinune ꝑfectionis
studio terrena transcendarite quor
mundihuius amornon alligat
ouibus et sicuitumq ꝑ temptam enta
obftrepit ceptata mencorui denderia
tonretundit. De hoc extremo
conuuo alias ꝑiohannem dicitur
euti quiadca enam nuptias uit sag¬
nuocatisunt idurtoenimnon ad
prandium sed ad caenã uocatos nar¬
us umcaena ẽ. Quiergo finito psen
isutae tempore adrefectione
supnȩ contemplationis ueniunt
cradagni prandium sel adcenã
pocantur Qua euidelic& caeha
oo  ltimo conuuo exprimitur
onseptem discipulis adie. inemo¬
ratur Quia illos ut diximus

Expanded text:
Petrus namque et Thomas, Nathanael Petrus namque et Thomas, Nathanael et filii Zebedaei, et alii ex discipulis ejus duo in eo fuisse memcum septem discipulis ultimum convivium celebrat, nisi quia eos tanaeterna refectione denuntiat? Septem quoque diebus omne hoc tempus evolvitur et saepe septenario numero perfectio designatur. Illi ergo ultimo convivio de praesentia veritatis epulantur, qui nunc perfectionis studio terrena transcendunt, quos mundi amor non alligat, quibus etsi utcunque per tentamenta obstrepit, coepta tamen eorum desideria non retundit. De hoc extremo convivio alias per Joannem dicitur: Beati qui ad coenam nuptialem agni vocati sunt. Idcirco enim non ad prandium sed ad coenam vocatos narvium coena est. Qui ergo finito vitae praesentis tempore ad refectionem supernae contemplationis veniunt, non ad agni prandium, sed ad coenam vocantur. Quae videlicet coena hoc ultimo convivio exprimitur, cui septem discipuli adesse memorantur, quia illos, ut diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
dinem Piscis e quia ipselatere dig¬
natus in aquis generis humani. ca¬
piuoluit laqueo mortis nrae et
quasi tribulatione assatus ẽ. tem¬
porepassionissuae Sed quipiscis as¬
sus fieri dignatus ẽ. in passione fa¬
uus mellis nobis extitit in resur¬
rectione. An quiimpisce asso figut¬
rari uoluit tribulationem passionis
suae in fauomellis utramq natu¬
ram exprimere uoluit ꝑsonaesuae
auum quippemel inceraẽ. Melue¬
roincera ẽ diuinitas inhumranitate
Quod ab hac quoq letione Nondis¬
crepat: Nampiscem comedit et
panem. Quienimassariutpiscis po¬
tuit ex humanitate panenos refic̃
exdiumitate quiaitIgo sumꝑa¬
nisuiuus quidecaelo descendi As¬
sumergo piscem comedit et panem
ut ipse suo cibo nobis ostender&
quia et passionem ex nr̃a hamant¬
te ꝑtulit etresurrectionem nrãm
exsua diuinitate procurauis
Notandum quoq quodultimum
conuiuium dñs cum septem
discipulis habuis se describitur

Expanded text:
dinem? Piscis est, quia ipse latere digdinem? Piscis est, quia ipse latere dignatus in aquis generis humani, capi voluit laqueo mortis nostrae, et quasi tribulatione assatus est tempore passionis suae. Sed qui piscis assus fieri dignatus est in passione, favus mellis nobis exstitit in resurrectione. An qui in pisce asso figurari voluit tribulationem passionis suae, in favo mellis utramque naturam exprimere voluit personae suae? Favus quippe mel 642 in cera est: mel vero in cera est divinitas in humanitate. Quod ab hac quoque lectione non discrepat: nam comedit piscem et panem. Qui enim assari ut piscis potuit ex humanitate, pane nos reficit ex divinitate, qui ait: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . Assum ergo piscem comedit et panem, ut ipso suo cibo nobis ostenderet quia et passionem ex nostra humanitate pertulit, et refectionem nostram ex sua divinitate procuravit. Notandum quoque quod ultimum convivium Dominus cum septem discipulis habuisse describitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uero dñi missum recedignum fuit
it totpiscescaper& et quod solum¬
modo electos quos superne patriȩ
designar& Estquoq alia subpu¬
tatio huius septen arii et denarinu¬
meri Namsiabunoomnes Nume¬
ros computes usq ad decim et septem
hocmodo unum duo tresfiunt Ad¬
decres funt sex his adiunge quat¬
tuor fiunt decim Hisquinq et ha¬
bebis quindecim. Et sic crescentibus
numeris et multiplicatis usq ad decim
et septem fit omnium numerorum
summaistorum qui multiplicantur
tione id est legis indenario. et gra¬
tiae inseptenario satis congruent̃
conueniat Sed plurapossunt inde
considerare admiratione dignaq
huius temporis angustia prohib&
uos omniadicere: Sed quid ẽ
quod redemptornr̃t piscemas¬
sum post resurrectionemanducau
et inalio euangelio dicitur cumpisce
asso fauum mellis. In isto uero panẽ
cumpisce. Quid enim piscis assus
uum mellis Nisidiuinitatis dulce¬

Expanded text:
vero Domini missum rete dignum fuit, vero Domini missum rete dignum fuit, ut tot pisces caperet, quot solummodo electos cives supernae patriae designarent. » Est quoque alia supputatio hujus septenarii et denarii numeri. Nam si ab uno omnes numeros computes usque ad decem et septem hoc modo: unum, duo, tres fiunt; adde tres, fiunt sex; his adjunge quatuor, fiunt decem; his quinque, et habebis quindecim; et sic crescentibus numeris et multiplicatis usque ad decem et septem, fit omnium numerorum summa istorum, qui multiplicantur tioni, id est, legis in denario et gratiae in septenario, satis congruenter convenit. Sed plura possunt inde considerari admiratione digna, quae hujus temporis angustia prohibet nos omnia dicere. Sed quid est quod Redemptor noster piscem assum post resurrectionem manducavit; et in alio Evangelio dicitur, cum pisce asso favum mellis, in isto vero panem cum pisce? « Quid enim piscis assus ? Quid favus mellis, nisi Divinitatis dulce
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutis credat. unius substantiae
eẽ fateatus Quia igitur septemquȩ
superius diximꝰ ꝑ nouum testam̃tũ.
latius data sunt. Decimuero ꝑuetꝰ
p̃cepta omnis nr̃a uirtus ecoperatio
hendi. Ducamꝰ ergo ꝑtrigonũ deci
et septemet in ueniuntur quinqua¬
ginta etunum. Qui profectonume¬
rus amagnomrsterio nonuacat
Quia intestamento ueterile gimus
quod annus quinquagesimꝰ iubebe¬
us uocari ussus ẽ in quoui delic&
cunctus populus ab ommiopere
requi escer& sed uera requies inuni¬
tate ẽ. Diuuli quippe unum ñ
potest. Vbi eñiscissura diuisionis
nisoperationr̃a etuirtus infidetri¬
nitatis oxhibita adre qui emtendit
Septemet decemter ducimꝰ ita ad
quinquaginta etunum uenire
debeamꝰ: et uera nr̃a requies tunc ẽ
cumipsam iamdaritatem trinita¬
ts agnoscinus quam inunitate
diuinitatis eẽ certum tenemus
Quin quaginta etunum terducimus
telectorum summamin suꝑ napa¬
tenemus. Post resurrectionem

Expanded text:
virtutis credat, unius substantiae virtutis credat, unius substantiae esse fateatur. Quia igitur septem, quae superius diximus, per Novum Testamentum latius data sunt, decem vero per vetus praecepta, omnis nostra virtus et operatio hendi. Ducamus ergo per trigonum decem et septem, et veniunt quinquaginta et unum. Qui profecto numerus a magno mysterio non vacat, quia in Testamento Veteri legimus, quod annus quinquagesimus jubilaeus vocari jussus est, in quo videlicet cunctus populus ab omni opere requiesceret . Sed vera requies in unitate est. Dividi quippe unum non potest: ubi enim scissura divisionis nis operatio nostra et virtus in fide Trinitatis exhibita ad requiem tendit, septem et decem ter ducimus, ut ad quinquaginta et unum venire debeamus. Et vera nostra requies tunc est, cum ipsam jam claritatem Trinitatis agnoscimus, quam in Unitate divinitatis esse certum tenemus. Quinquaginta et unum ter ducimus, et electorum summam in superna patenemus. Post resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
amorem qui etis a eternȩ conuerti mur
quoties a terrenarum rerum tumulti
bus separamur Quid aliud quam
nisi intrarete fidei pisces adlitustra¬
himur Sed cumrete piscibus mag¬
nis plenum dicitur. additur et quan¬
tis. scilic& centum quinquaginta
tres Amagno mrsterio numerus
Nuacat sed intentos uos tantimrste¬
rii profunditas expectat. Neque
etenim quantitatis summam sum¬
mam sollert̃ euangelista ex primer&
nisi hanc sacramento plenam ẽẽ iudicas¬
s&. Sutis namq quod intestam̃to
ueteri omnis operatio ꝑdecalogiman¬
data ꝑcipitur. In mouo autem eis¬
dem operationis uirtus ꝑ septiformẽ
gratiam sci sp̃s multiplicatis fidelibus
datur Quem propheta denun¬
tiansdicit Sp̃s sapientiae et intel¬
tus Sp̃s consili etfortitudinis
Sp̃s scientiae etpietatis: Etrepleuit
eum sp̃stimoris dñi Sedille in hoc
spu operationem ꝑcipit quifidem
trimtatis agnoscit. Vt et patrem
etfilium et eundem sp̃m sc̃m unius

Expanded text:
amorem quietis aeternae convertimur, amorem quietis aeternae convertimur, quoties a terrenabus separamur, quid aliud quam missi intra rete fidei pisces ad littus trahimur? Sed cum rete piscibus magnis plenum dicitur, additur et quantis, scilicet centum quinquaginta tribus. A magno mysterio iste numerus non vacat, sed intentos vos tanti mysterii profunditas exspectat. Neque etenim quantitatis summam solerter evangelista exprimeret, nisi hanc sacramento plenam esse judicasset. Scitis namque quod in testamento veteri omnis operatio per Decalogi mandata praecipitur: in novo autem eisdem operationis virtus, per septiformem gratiam sancti Spiritus multiplicatis fidelibus datur: quem Propheta denuntians dicit: Spiritus sapientiae et intellectus, spiritus consilii et fortitudinis, spiritus scientiae et pietatis, et replebit eum spiritus timoris Domini . Sed ille in hoc spiritu operationem percipit, qui fidem Trinitatis agnoscit, ut et Patrem, et Filium, et eumdem Spiritum sanctum unius
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiam heresibus scindant Inifta
uero piscatione et multipisces et
magni capiuntur. etretenonrũ pit᷑
quia scã electorũ ecclesia in continua
auctorissui pace requiescens. nul¬
usiam dissensionibus dilamatus
Captis autem tam magnis piscibus
Ascendit sr monpetrus ettrax̃rete ins
ram : lam credo quodura caritas
aduertit quid ẽ quod petrus adtr
trahit Ipsi quippe scã ecclesia ẽ
commissa ipsi specialit̃ dr̃ Symor
iobannis amasme pasceoues meas
Quod ergo postmodum apperitur i nuo¬
ce. hocnunc signatur in opere. Quia
igitur p̃dicator ecclesiaenos amundi
uitae huius fluctibus separat nimi¬
rum necesse ẽ ut receplenum piscibus
petrus ad t̃ramducat Ipse enimpisces
adsoliditatem litoris ꝑtrahit. qui scãe
p̃dicationis uocestabilitatem aet̃ nȩ
patriae fidelibus ostendit. Hoc egit
uerbis. hoc epistolis. hoc agit cottidie
miraculorum signis. quoties pereum ꝑ

Expanded text:
Ecclesiam haeresibus scindant: in ista Ecclesiam haeresibus scindant: in ista vero piscatione et multi pisces et magni capiuntur, et rete non rumpitur, quia sancta electorum Ecclesia in continua auctoris sui pace requiescens, nullis jam dissensionibus dilaniatur. Captis autem tam magnis pascendit Simon Petrus et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra charitas advertit, quid est quod Petrus ad terram rete trahit: ipsi quippe sancta Ecclesia est commissa, ipsi specialiter dicitur: Simon Joannis, amas me? pasce oves meas. Quod ergo postmodum aperitur in voce, hoc nunc signatur in opere. Quia igitur praedicator Ecclesiae nos a mundi vitae hujus fluctibus separat, nimirum necesse est, ut rete plenum piscibus Petrus ad terram ducat. Ipse enim pisces ad soliditatem littoris pertrahit, qui sanctae praedicationis voce, stabilitatem aeternae patriae fidelibus ostendit. Hoc egit verbis, hoc epistolis, hoc agit quotidie miraculorum signis, quoties per eum ad
Abbreviated transcription (Latin):
uidelic& et post resurrectionem
Sed priusquam redemptor mt pate¬
retur et resurger& mitti quidem
rete adpiscandum iub& sedutrũ
indexteram an insi nistrammitti de¬
buiss& non iub& Postresurrec¬
tionem uero discipulis apparens
recarum perentur In istaautem
et multicapti sunt etreciarupta ñ st̃
Quis uero nesciat bonos dextera et ma¬
los sinistra figurari. Illa ergo
piscatio inquas pecialit̃ inqua partẽ
mitti rete debeat noniubetur
p̃sentem ecclesiam designauit que
bonossimul acmalos colligit. nece¬
legit quostrahat quia et quos eligere
possit ignorat. Haec autem piscatio
postdñi resurrectionem facta in so¬
lamdexteram missa ẽ. quia adui¬
dendam claritatis eiusgloriam
sola electorum ecclesia ꝑting& quae
de sinistro opere Nilhabebit᷑ In illa
piscatione premultitudine piscium
reterumpitur quianiunc ad confes¬
sionem fidei etiam cumelectis repro¬
bitanti intrant. qui ipsam quoque

Expanded text:
videlicet et post resurrectionem. videlicet et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dextram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet: post resurrectionem vero discipulis apparens, retia rumperentur: in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos in dextera, et malos in sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designavit quae bonos simul ac malos colligit; nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat: haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertinget quae de sinistro opere nihil habebit. In illa piscatione prae multitudine piscium rete rumpitur, quia nunc ad confessionem fidei, etiam cum electis reprobi tanti intrant, qui ipsam quoque
Abbreviated transcription (Latin):
currat. Quaeri potest curdisci¬
qui ante resurrectionem suam co¬
ram discipulis influctibus maris
ambulauit Cuius reiratio fes¬
tine cognoscitur siipsa quaetunt
inerat causa pensetur. Quidete¬
nimmare nisipsens saec ulũ signi¬
ficat quod secausarum tumultu
et undis uitae corruptibilis in lidit
Quid ꝑ soliditatem litoris:: Nisiillaꝑ
petuitas quiaetis aeterne figuratur
Quiaigitur discipuli adhuc fluctibus
mortalisuitae inertant. inmarila¬
borabant. Quia redemptor nr̃ iam
corruptionem carnis excesserat
post resurrectionem suaminlittore
stabat. acsiipsum resurretionis su¬
aemirsterium. rebus discipulis loque
appareo quia uobiscum in ꝑturba¬
tionis fluctibus nonsum. Facta ẽ
autem discipulis piscationis magna
difficulta sut magistro uemientefie¬
r& ammirationis magna sublimitas
qui protinus dixit
uenietis: Bis nsco euangelio legitur
quia dñs iussit ut adpiscandum
retia mitterentur Ante passione

Expanded text:
currat. Quaeri potest cur discicurrat. Quaeri potest cur disciqui ante resurrectionem suam coram discipulis suis in fluctibus maris ambulavit? Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur. Quid enim mare, nisi praesens saeculum significat, quod se causarum tumultu et undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris, nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia igitur discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loquerappareo, quia vobiscum in perturbationum fluctibus non sum. Facta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas, qui protinus dixit:i rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem
Abbreviated transcription (Latin):
srmonpetrus. Vadopiscari: Dicur
ei Venimꝰ et nos tecum. Etexieruns
et ascenderunt Innauem et illa
noctenihil coeperunt
uaerienim potest cur petrus qui
piscator ante conuersionem fuit
ost conuersi onem ad piscationem
reduit eccum ueritas dicit: Nemo
mittens manum suam in aratrum
et aspitiens retro. aptus ẽ regnodĩ
Cur repetit quod dereli. quit
Sed siuirtus discretionis inpenditur
citius udetur. Quianimirũ nego¬
tium quod ante conuersionem si¬
ne peccato extitit. hocetiam post
conuersionem culpare petere non
fuit. Nampiscatorem petrum.
Matheum uero thelonearium scimus
Et post conuersionem suam adpiscati¬
onẽ petrus rediit. Matheus uero adthe¬
lonei negotium nonrediit Quia et a¬
liudẽ uictũ ꝑpiscationẽ quaerere
aliud thelonei lucris exercitia augere
Sunt enimpleraq negotia quaesine
peccatis exhiberi aut uix aut Nul¬
latenus possunt. Quae ergoadpec¬
catum inplicant. ad haec necesse ẽ
ut post conuersionem animꝰ non re¬

Expanded text:
Simon Petrus: Vado piscari. Dicunt Simon Petrus: Vado piscari. Dicunt ei: Venimus et nos tecum. Et exierunt et ascenderunt in navem; et illa nocte nihil ceperunt, etc. Quaeri potest cur Petrus, qui piscator ante conversionem fuit, post conversionem ad piscationem redit, cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam in aratrum, et aspiciens retro, aptus est-regno Dei? Cur repetit quod dereliquit? Sed si virtus discretionis impenditur, citius videtur quia nimirum negotium quod ante conversionem sine peccato exstitit, hoc etiam post conversionem culpa repetere non fuit. Nam piscatorem Petrum, Matthaeum vero telonarium scimus; et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non rediit: quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud telonei lucris exercitia augere. Sunt enim pleraque nepeccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post conversionem animus non re
Abbreviated transcription (Latin):
optiuum eẽ. Nonintellegentes
quanta ẽ. hae cobsurditas quae
propt᷑ ad sumptionem Igitur fili
ꝑsona adoptiuus ẽ quia filius ad¬
sumpsit hominem. et ẽ. tunc nepos
dõpatri. Quod quamim piumst
nullus aestimo fidelium ignorat
Et sicut filius dĩ uere ẽ. filius hominis
ita filius hominis uere ẽ filius dĩ
Sed haec alias plenius. nunc uero que
secuntur uideamꝰ ÷ Sed hoc capitu¬
ium uelut librihuius indicat finem
Tamen narratur hic demde quemad¬
modum se manifestauerit dñs ad ma¬
retrberiadis et in captura piscium
upit principio. qui auita fidelium ab
aliotunc incipit principio ubinihil
huius ꝑturbationis futurum erit
quas hic patimur inhacuita. Vnde
etitaincipit qualiter haec manifesta¬
tio eẽt actadicit enim. cap ce xuiiii.
anifestauit sei terumihs ad mare
Erant simul petrus et thomas quidici¬
turdidimꝰ. et natha hel qui erat
achana galileae. et filu tebedei.
etalii ex discipulis eius duo. Dicitei

Expanded text:
optivum esse, non intelligentes optivum esse, non intelligentes quanta est haec absurditas quae propter assumptionem, igitur Filii persona adoptivus est, quia Filius assumpsit hominem, et est tunc nepos Deo Patri: quod quam impium sit, nullum aestimo fidelium ignorare. Et sicut Filius Dei vere est Filius hominis, ita Filius hominis vere est Filius Dei. Sed haec alias plenius; nunc vero quae sequuntur videamus. « Sed hoc capitulum velut libri hujus indicat finem: tamen narratur hic deinde quemadmodum se manifestaverit Dominus ad mare Tiberiadis, et in captura piscium cipit principio, quia vita fidelium ab alio tunc incipit principio, ubi nihil hujus perturbationis futurum erit, quas hic patimur in hac vita. Unde et ita incipit qualiter haec manifestatio esset acta. Dicit enim: 640 CAPUT XLIII. Manifestat se iterum ad mare Erant autem simul Petrus et Thomas, qui dicitur Didymus et Nathanael qui erat a Cana Galileae, et filii Zebedaei, et alii ex discipulis ejus duo. Dicit eis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃teriti temporisusus ẽ uerbo tam¬
quam ille quiid quoderat futuru
Isua nouerat p̃distinationeiam
factum ded his uerbis propriȩ gen¬
tium ut diximꝰ fides designatur
ultaquidemet alia signafecit ihs in
conspectudi scipulorum suorum
ignificat euangelista plurima fecis se
isimsigna et miracula salutis. et prȩ¬
dicationes quae non scripta eeñt
propter multitudinemillarum re¬
rum quȩ gesta fuerunt ab eo Sequi
tur autem
liumdi noneẽ. Dumiste euangelista
euangelium ut crederetur quia
ihs̃ ẽ xp̃s filius dĩ Ille quiaban¬
gelonuntiatus ẽ. et nomenillipo¬
situm ẽ ihs. dumuenit adiurgine
dixit Paries filiumet uocabisro¬
bere sempiternam in nomine eius
Quid deillis aestimandieo qi ereum
Quoncredunt filium ee diuerum
sed adoptiuum nisi forte ut num quã
habeant uitam aeternam Dicut̃
itaq adsumptionem et adoptionem
quod homo ẽ. propt̃ adsumptio¬
nem humanitatis necessariae ad¬

Expanded text:
« praeteriti temporis usus est verbo; tan« praeteriti temporis usus est verbo; tanquam ille qui id quod erat futurum, in sua noverat praedestinatione jam factum, » sed his verbis proprie gentium. ut diximus, fides signaturulta quidem et alia signa fecit Jesus in conspectu discipulorum suorum. Significat evangelista plurima  Ms., plura fecisse Jesum signa et miracula salutis et praedicationis, quae non scripta essent propter multitudinem illarum rerum quae gestae fuerunt ab eo. Sequitur autem:lium Dei non esse, dum iste evangelista Evangelium, ut crederetur quia Jesus est Christus Filius Dei? Ille qui ab angelo nuntiatus est, et nomen illi impositum est Jesus, dum venit ad virginem dixit: Paries filium, et vocabis nobere sempiternam in nomine ejus. Quid de illis aestimandum est qui eum non credunt Filium Dei esse verum, sed adoptivum, nisi forte ut nunquam habeant vitam aeternam? Dicunt itaque assumptionem et adoptionem  propter assumptionem humanitatis necessarie ad
Abbreviated transcription (Latin):
pauit autem et exclamauit.
Oñsmeus et ds̃meus. Dicit ei ihs
qui a ui distime credidisti cum pau¬
lus a postolus dicat est enimfides
sperandarum substantia rerum ar¬
gumentum Non apparentum
rofecto liqu& quia fidesillarum re¬
rum argumentum ẽ quae appare¬
renon possunt. Quae etenim appa¬
rent. lamfidem Non habent sed ag¬
ntionem. Dumergo uiditthomas
uidistime credidisti : Sed aliudiudit
aliud credidit Amortali quippe
homine diuinitas uideri Non potiit
Nomine migitur uidit etdm̃ confersus
edicem e Ons meus et dĩmeus. Vi¬
dendo ergo credidit qui consideran
Laetificat ualde quod sequitur
Beati qui non uiderunt et crediderur
In quanimirum sententia nos speci¬
alit̃ signatisumus. quieum quem
carnenionuidimꝰ mente retinemꝰ
N ossignificatisumꝰ sed si fidem nram
operibus sequimur. Ille et enim
uere credit qui exert& operando
quoderedit. Quod autemait
Stati qui non uiderunt et crediderunt

Expanded text:
pavit autem et exclamavit: pavit autem et exclamavit: Dominus meus et Deus meus. Dicit ei Jesus: Quia vidisti me, credidisti. Cum Paulus apostolus dicat: Est autem fides sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentium , profecto liquet quia fides illarum rerum argumentum est quae apparere non possunt. Quae etenim apparent, jam fidem non habent, sed agnitionem. Dum ergo vidit Thomas, vidisti me, credidisti? Sed aliud vidit, aliud credidit. A mortali quippe homine divinitas videri non potuit. Hominem igitur vidit, et Deum confessus est, dicens: Deus meus et Dominus meus. Videndo ergo credidit qui considerandLaetificat valde quod sequitur: Beati qui non viderunt, et crediderunt. In qua nimirum sententia nos specialiter signati sumus, qui eum quem carne non vidimus, mente retinemus. Nos signati sumus, sed si fidem nostram operibus sequimur. Ille etenim vere credit qui exercet operando quod credit. » Quia autem ait: Beati qui me non viderunt, et crediderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dum pbuit. manus ostendit. etosten
aduertitis : Num quid ca sugestũ
creditis ut electus illediscipulustunc
de eẽt : post haec ueniens audir &:
udiens dubitar& : Subitanspalpar&
palpans creder& : Non hoc casuseti di¬
uina dispensatione gestum ẽ. Igit
namq miro modo suꝑ naclementia
ut discipulus dubitans dum inmagis¬
trosuio uulnera palpar& carnis
in nobis uulnera sanar& infidelitatis
Plus enim nobisthomȩ infidelitas ad fidẽ
quan fides credentium discipulorũ
profuit. Quia dumille ad fidem
palpando reducitur. nr̃amens
omnidubitatione postposita fide
solidatur Sicquippediscipulum
postresurrectionem suam dubitare
ꝑmisit. Nec tamen indubitation ede¬
seruit sicut antenatiuitatem suam
habere mariam sponsam uoluit
quitam en ad eius Nuptias Non ꝑue¬
nit Namita factus ẽ discipulus du¬
bitans et palpans testis uere resurrec¬
tionis sicut sponsus matris fuerat
custosintegerrimae ͫ ginitatis Pal¬

Expanded text:
dum praebuit, manus ostendit, et ostensdum praebuit, manus ostendit, et ostensadvertitis? Nunquid casu gestum creditis ut electus ille discipulus tunc deesset, post autem veniens audiret, audiens dubitaret, dubitans palparet, palpans crederet. Non hoc casu, sed divina dispensatione gestum est. Egit namque miro modo superna clementia, ut discipulus dubitans, dum in magistro suo vulnera palparet carnis, in nobis vulnera sanaret infidelitatis. Plus enim nobis Thomae infidelitas ad fidem quam fides credentium discipulorum profuit, quia dum ille ad fidem palpando reducitur, nostra mens omni dubitatione postposita in fide solidatur. Sic quippe discipulum post resurrectionem suam dubitare permisit, nec tamen in dubitatione deseruit sicut ante nativitatem suam habere Mariam sponsum voluit, qui tamen ad ejus nuptias non pervenit. Nam ita factus est discipulus dubitans et palpans, testis verae resurrectionis, sicut sponsus matris fuerat custos integerrimae virginitatis. Pal
Abbreviated transcription (Latin):
caelodatur sp̃s utdiligatur ds
Sicutergouna ẽ caritas et duo pcep¬
ta itaunus sp̃s et duodata. Priusa
consistente dño interra. Postmo¬
dum ecaelo Quiamproximi a¬
morediscitur. qualit̾ ꝑ ueniri de¬
et suum
uorum remiseritis inquit peccata
remittuntur eis Et quorum re¬
tinueritis retenta sunt
tur in cordibus nostris. Partiupus
suorum peccatadimittit. Eorum aut
qui non sunteius. participesten&
hoc continuo de peccatorum remissi¬
one acdetentione subiecit Sciendu
uero ẽ quod hiqui primum s p̃mscm
habuerunt ut et ipsim nocenter uiue¬
rent et in p̃dicatione quibus dam pro¬
dessent. Idcirco hunc postresu rrectio¬
nem dñipatent̃ acceperunt ut pro¬
dessenon paucis sed pluribus possent
homas autemunus exduodecimquidici¬
ste unus discipulus defuit. reuersus¬
quod gestum ẽ. audiuit. audita crede¬
rerennuit Uenit iterum dñs et
non credenti discipulolatus palpan¬

Expanded text:
coelo datur Spiritus ut diligatur Deus. coelo datur Spiritus ut diligatur Deus. Sicut ergo una est charitas et duo praecepta, ita unus Spiritus et duo data. Prius a consistente Domino in terra, postmodum e coelo; quia in proximi amore dicitur qualiter perveniri deet suum. Quorum remiseritis, inquit, peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenttur in cordibus nostris, participum suorum peccata dimittit. Eorum autem qui non sunt ejus participes, tenet. um sanctum, hoc continuo de peccatorum remissione ac detentione subjecit. Sciendum vero est, quod hi qui primum spiritum sanctum habuerunt, ut et ipsi innocenter viverent, et in praedicatione quibusdam prodessent. Idcirco hunc post resurrectionem Domini patenter acceperunt, ut prodesse non paucis sed pluribus possent. Thomas autem unus de duodecim, qui diciste unus discipulus defuit, requod gestum est audivit, audita credere renuit. Venit iterum Dominus, et non credenti discipulo latus palpan
Abbreviated transcription (Latin):
Clectos uero apostolos dñsnon admun¬
digaudia. sed sicutipsemissus ẽ. ad
passiones inmundum mittit. Quia
ergo et filius amatur a patre etta¬
menad passionemmittitur. Ita
et discipuliamantur adño quitam̃
ad passionemmittuntur in mundo
Itaq dicitur
Sicut misitme pater etegomitto uos
Idest ea caritate uos diligo cumint̃
scandala ꝑsecutorum mitto qua
me caritate pater diligit quem
uenire acͥtolerandas passiones
fecit
occumdixiss& insufflauit etdicit
terra consistens. et semel caelo prae¬
sidens Neque emmalio in locodatus
sp̃s scs aperte monstratur. Nisitunc
cum ꝑ insufflationem ꝑcipitur.
et postmodum cum decaelo ueniens
in linguis uariis demonstratur
cur ergoprius interra discipulis datur
postmodum de caelomittitur: Nusi
quodduo sunt p̃cepta caritatis. dilec¬
tiouidelic& dĩ et proximi. Interra
datur sp̃s ut diligatur proximus

Expanded text:
Electos vero apostolos Dominus non ad munElectos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed, sicut ipse missus est ad passiones, in mundum mittit. Sicut ergo et filius amatur a patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli amantur a Domino, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos, id est, ea charitate vos diligo, cum inter scandala persecutorum mitto, qua me charitate pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Hoc cum dixisset, insufflavit, et dicit terra consistens, et semel coelo praesidens? Neque enim alio in loco datus Spiritus sanctus aperte monstratur, nisi nunc cum per insufflationem percipitur, et postmodum cum de coelo veniens in linguis variis demonstratur. Cur ergo prius in terra discipulis datur, postmodum de coelo mittitur, nisi quod duo sunt praecepta charitatis, dilectio videlicet Dei et proximi? In terra datur Spiritus ut diligatur proximus: e
Abbreviated transcription (Latin):
etpalpari non potes quod non cor¬
rumpitur ed miromodo atq
in aestimabili redemptor noster
et incorruptibile post resur rec¬
tionem et palpabile corpus ex¬
hibuit ut monstrando in corrup¬
tibile inuitar& ad premium
go et palpabilem de monstrauit.
ut profecto eẽ. post resurrectio¬
nem ostender& corpus suum.
et eiusdem naturae et alterius
gloriae
Dicit eis pax uobis
Pacemofferrebat qui propter pacem
uenit Et quibus antedixit Pacẽ
relinquo uobis pacemmeam do uobis
mododicit pax uobis. Quampace
nascentex p̃o angeli p̃dicauerunt
mundo: Etiterum secundo ait
paxuobis. Vt monstrar& pacifica¬
taeẽ quaeincaelis sunt etquȩ inter¬
ris sunt ꝑ sanguinem suum
Dicit eis pax uobis. Iteratio confirma¬
tio est Sicut misit me pater. et
egomittouos Paterfilium misit
qui hunc proredemptione generis
humanun carnari constituit. Quẽ
uidelic& inmundo uenire adpassi¬
onemuoluit. sed tamenamauit
filium quemad passionem misit

Expanded text:
et palpari non potest quod non coret palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster et incorruptibile 638 post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, go et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae et alterius gloriae. » Dicit eis: Pax vobis. Pacem offerebat, qui propter pacem venit; et quibus ante dixit: Pacem meam relinquo vobis, pacem meam do vobis, modo dicit: Pax vobis. Quam pacem nascente Christo angeli praedicaverunt in mundo. Et iterum secundo ait: Pax vobis, ut monstraret pacificata esse quae in coelis sunt et quae in terris sunt, per sanguinem suum. Dicit eis: Pax vobis. Iteratio, confirmatio est. Sicut misit me Pater, et ego mitto vos. « Pater Filiuqui hunc pro redemptione generis humani incarnari constituit. Quem videlicet, in mundo venire ad passionem voluit, sed tamen amavit filium quem ad passionem misit.
Abbreviated transcription (Latin):
lice suc inte trans currimꝰ. Nunco¬
pitulante eodem dequo loquimur
dño et resurrectionis eius gloriã
etpietatis uiscere consideremus.
Citius enim amorte uoluit surge¬
re. nenr̃a diuanima in in fidelita¬
tis morte remaner&. cãp cexiii
discipuli congregati propt̃ metum
iudaeorum uenit ils et stetit in me¬
dio corum
uidmirum siclausis ianuis postre¬
surrectionem suam inaeter num
lamuicturus intrauit . qui moritu¬
rus ueniens non aperto utero uir¬
ginis exiuit: Sed quia ad illud
corpus quoduideri poterat fides in¬
tuentium dubitabat
stendit eis protinus manus elatus
Palpandum carnem prebuit. quã
clausisianius hitroduxit. Clauis
enimmanus fixerat. Lancealatꝰ
corda sananda uulnerum sunt
seruata uestigia. Qua in re duo
mira et iuxta humanam rationẽ
sibiual decontraria ostendit.
dum post resurrectionem corpus
suum et incorruptibile ettamen
palpabile demonstrauit. Nam
et corrumpi necesse ẽ. quod palpatur.

Expanded text:
licae succincte transcurrimus: nunc olicae succincte transcurrimus: nunc opitulante eodem de quo loquimur Domino, et resurrectionis ejus gloriam, et pietatis viscera consideremus. Citius enim a morte voluit resurgere, ne nostra diu anima in infidelitatis morte remaneret. » CAPUT XLII. discipuloJudaeorum, venit Jesus, et stetit in medio eorum. « Quid mirum si clausis januis post resurrectionem suam in aeternum jam victurus intravit, qui moriturus veniens non aperto utero virginis exivit? Sed quia ad illud corpus, quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus manus ac latus: palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. » Clavus enim manus fixerat, lancea latucorda sananda vulnerum sunt servata vestigia. « Qua in re duo mira et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum post resurrectionem corpus suum et incorruptibile, et tamen palpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur,
Abbreviated transcription (Latin):
pectore ad patrem dñs non ascen¬
dit Ille ergo ihm ueracitertan¬
git quipatrifilium coaeternum cre¬
dit
adeautem ad fr̃smeos etdiceis
A scendo ad patrem meum et ad patrẽ
communit̃ dicit nr̃m sed difeine¬
se quamnos Ascendo ad patrem
meum. Videlic& ꝑnaturam et pa¬
homo Ds mihi ẽ. Quiauos ab
erroreliberati. ds̃ ẽ uobis Dis¬
tincte ergo mihi pater et ds̃ est
qui aquẽ antes aecula dm̃ genuit
hominem in fine scłor mecũ creaut
enit maria magdalene adnunti¬
ans discipulis quiauididim et
haec dixit mihi
ccehumani generis culpa ibi absci¬
ditur. Vndeibi processit. Quia
enim in para dysomulier uiro pro¬
pinauit mortem. a sepulchromu¬
lieruiris ad nuntiat uitam. et dic¬
ta sui uiuificatoris narrat. quae
mortiferi serpentis uerba narra¬
uerat Ac sihumanogeneri non
uerbis dñs sed rebus dicat Dequa
manu uobis in latus ẽ. potus mortis
deipsa suscipite poculum uitae
Haec de expositione lectionis euange¬

Expanded text:
pectore ad Patrem Dominus non ascenpectore ad Patrem Dominus non ascendit. Ille ergo Jesum veraciter tangit, qui Patri Filium coaeternum credit. Vade autem ad fratres meos, et dic eis: Ascendo ad Patrem meum et ad Patrem communiter dicit nostrum? Sed distincse, quam nos. Ascendo ad Patrem meum, videlicet per naturam; et Pahomo, Deus mihi est; quia vos ab errore liberati, Deus est vobis. Distincte ergo mihi Pater et Deus est, quia quem ante saecula Dominum genuit hominem, in fine saeculorum mecum creavit. Venit Maria Magdalene annuntians discipulis: Quia vidi Dominum, et haec dixit mihi. Ecce humani generis culpa ibi abscinditur, unde processit. Quia enim in paradiso mulier viro propinavit mortem, a sepulcro mulier viris annuntiavit vitam, et dicta sui vivificatoris narrat, quae mortiferi serpentis verba narraverat. Ac si humano generi non verbis Dominus, sed rebus dicat: De qua manu vobis illatus est potus mortis, de ipsa suscipite poculum vitae. Haec de expositione lectionis evange
Abbreviated transcription (Latin):
ex nomine. Quia homo com¬
mune omnium nr̃m uocabulũ e
Morses uero proprium cuirecte dici¬
tur que ex nominescitur. Aesi
aperte dñ s̃ dicat. Non tegenera¬
liter ut ceteros. sed ipecialit scio
Maria ergoquia uocatur ex nomo nie
recognoscit auctorem: atque eũ
protinus rabboni id est magis¬
trum uocat. Quia etipsẽerat
mulier fecerit sed exeo in nuitur
quodaudiuit ciudicitur
olime tangere non dumenim as¬
cendi ad patremmeum. In his
Namq uerbis ostenditur. quod
maria amplectiuoluit eius uesti¬
gia quem recognouit
Sedeimagister dicit Nolimetangerẽ
Non quia post resurrectionem dñs
tactum rennuit feminarum. cum
tumsit: Accesser̃ et tenuer̃ pedes
eius sed curtangi non debeat ratio
quoq additur cum sub infertur
Nondum enim ascendiad patrẽ meũ
Ncorde et enimnr̃o tunc ihs ascen¬
dit ad patrem cum a equalis cre¬
ditur patri Nam quis euma equa¬
lem patri noncredit adhuc in eius

Expanded text:
ex nomine ; 637 quia homo, comex nomine ; 637 quia homo, commune omnium nostrum vocabulum est, Moyses vero proprium, cui recte dicitur quia ex nomine scitur: ac si aperte Dominus dicat, non te generaliter ut caeteros, sed specialiter scio. Maria ergo, quae vocatur ex nomine, recognoscit auctorem, atque eum protinus Rabboni, id est magistrum vocat, quia et ipse erat mulier fecerit, sed ex eo innuitur quod audivit, cui dicitur: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum. In his namque verbis ostenditur, quod Maria amplecti voluit ejus vestigia, quem recognovit. Sed ei magister dicit: Noli me tangere; non quia post resurrectionem Dominus tactum renuit feminarum, cum tum sit: Accesserunt et tenuerunt pedes ejus . Sed cur tangi non debeat, ratio quoque additur, cum subinfertur: Nondum enim ascendi ad Patrem meum. In corde etenim nostro tunc Jesus ascendit ad Patrem, cum aequalis creditur Patri. Nam quisquis eum aequalem Patri non credit, adhuc in ejus
Abbreviated transcription (Latin):
remocalum nietur mulierem
uodhortolanum dixerit dñm et
ihm̃ magistrum: Ibi enimrogabat
minem a quo beneficiũ postulabat
hic recolebat doctorem a quodis¬
cernere humana et diuina disce¬
bat Appellabat dnm̃ cuus an¬
cilla nonerat ut ꝑuemir& ad dnm
cuius erat Aliter ergo dñm dix̃
ustulerunt dñm meum. Aliter
autem. Dnesitu sus tolistullum
bi exueritate. Hic exhonore
Quaerebat itaq et non dicebat quae
cum dixit. Dñesitu sustulistieũ
Hoc hab&uis amoris hocageresol&
inanimo ut quem ipse semꝑ cogi¬
tat nullum alium credat. gnorare
Rette et haec mulier que inquetu¬
tur non dicit. et tamendicit situ
sustulisti eum. qui alteri non pu¬
tat in cognitum quem ipsa conti¬
nuo plangit desiderio. Dicit ei
muni uocabulo appellauit et sexu
etagnitus non est uocat ex nomi¬
ne Ac sia perte eidicat. Re¬
cognosce eum a quo recognosceris
Perfectoquoq uiro dicitur Nouite

Expanded text:
etc. » Nemo calumnietur mulierem, etc. » Nemo calumnietur mulierem, quod hortulanum dixerit Dominum, et Jesum magistrum. Ibi enim rogabat,minem a quo beneficium postulabat, hic recolebat doctorem a quo discernere humana et divina discebat. Appellabat Dominum cujus ancilla non erat, ut perveniret ad Dominum cujus erat. Aliter ergo Dominum dixit: Sustulerunt Dominum meum: aliter autem: Domine, si tu sustulisti illum, ibi ex veritate, hic ex honore. Quaerebat itaque, et non dicebat, quae eum dixit: Domine, si tu sustulisti eum. « Hoc habet vis amoris, hoc agere solet in animo, ut quem ipse semper cogitat, nullum alium credat ignorare. Recte et haec mulier, quem quaerit non dicit, et tamen dicit, si tu sustulisti eum, quia alteri non putat incognitum, quem sic ipsa continuo plangit desiderio. VERS. 16.muni vocabulo appellavit ex sexu, et agnitus non est, vocat ex nomine. Ac si aperte ei dicat: Recognosce eum a quo recognosceris. Perfecto quoque viro dicitur: Novi te
Abbreviated transcription (Latin):
Retror sum conuersa ẽ utuider&
ihin. Quia uidelic& pereandem
dubitationem suam quasi terga
surrexis semini me credebat
edquia amabat ecdubitabat ui¬
debat et non cognoscebat Eum¬
que illictamor ostenderat et du¬
bietas abscondebat. Cuius adhuc
ignorantiam exprimitur cum
infertur Et nescebat quia ihs
eẽt. Quidicit ei mulier quid
ploras : Quem queris : Inter¬
rogatur doloris causa ut auge¬
atur desiderium quatenus
cum nominar& quẽ querer&
inamore eius ardentius
a estuar&
lla existimans quia horto lanus eẽt
dicit ei Dñe si tusustulistieum
dicito mihi ubi posuistieum. Ete¬
goeumtollam Forsitan nec erran¬
do haec mulier errauit qͥue i hm̃
horto lanum credidit. Annon ei
spiritaliter hortolanus erat qui in
eius pectore ꝑ amoris sui semina
uirtutum uirentia plantauit sata
Sed quid ẽ. quodiuso eo quem horto¬
lanum credidit cui necdum dixe¬
rat quem querebat ait ei
nesitu sustulisti eum dicito mihi

Expanded text:
retrorsum conversa est ut videret retrorsum conversa est ut videret Jesum: quia videlicet per eamdem dubitationem suam, quasi terga surrexisse minime credebat. Sed quia amabat et dubitabat, videbat, et non cognoscebat, eumque illi et amor ostenderat et dubietas abscondebat. Cujus adhuc ignorantia exprimitur, cum infertur: Et nesciebat quia Jesus esset. Qui dicit ei: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Interrogatur doloris causa, ut augeatur desiderium, quatenus cum nominaret quem quaereret, in amore ejus ardentius aestuaret. Illa existimans quia hortulanus esset, dicit ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. Forsitan nec errando haec mulier erravit, quae Jesum hortulanum credidit. An non ei spiritaliter hortulanus erat, qui in ejus pectore per amoris sui semina virtutum virentia plantabat sata? « Sed quid est, quod viso eo, quem hortulanum credidit, cui necdum dixerat quem quaerebat, ait ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi,