comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
detm .s. cui offeit᷑. a quo offenitur.
quid offerit᷑. ꝑ qͥb offcrat᷑. I dẽ ipẽ
qui uiis uerus q mediator ꝑ sacͥ¬
ficiũ prcis recẽiliat nos deo. unũ
tũuio maueret. cuioffebat. unũ
ĩse fcitẽt ꝓ quib ofte̾bat. unus ipẽ
eẽt qͥ oftr̾bat et qd̾ ofte̾bat. ¶Adi¬

Expanded text:
t cui offeratur, a quo offeratur, quid offeratur, pro quibus offeratur: idem ipse unus verusque Mediator per sacrificium pacis reconciliavit nos Deo, unum cum illo maneret, cui offerebat, unum in se faceret pro quibus offerebat; unus ipse esset, qui offerebat et quod offerebat.
Abbreviated transcription (Latin):
iterem ĩcorꝑe suo nõ militãs pauidꝰ
ex horruit. et ad clemĩciã mmpatorie
ꝯfugerit. ac p̾ce tula et uenia nupe¬
trata ulitare iam ceꝑit. nũqͥd hoĩe
libato atq correcto canict᷑ illeiope¬
titur. ac nõ pociꝰ agnitꝰ aplat᷑. an for¬

Expanded text:
cterem in corpore suo non militans pauidus exhorruerit et ad clementiam imperatoris confugerit ac prece fusa et impetrata uenia militare iam coeperit, numquid homine liberato atque correcto character ille repetitur ac non potius agnitus adprobatur? an for
Abbreviated transcription (Latin):
quid ẽ quod te promouet in mea
natĩ ͭ ͤᷤ nõ sũ libidrins ꝯceptꝰ cupi¬
ditate ego irẽm deqͣ nascerer fc̃ci
si soł radius cloataꝵ sordes sicta¬
re nouit. eis ĩqͥnari nõ nouit. mł̾to
magis splẽdor lutis et̾ne quocũq¬

Expanded text:
Quid est quod te permouet in mea Natiuitate? Non sum libidinis conceptus cupiditate, ego Matrem de qua nascerer, feciSi solis radius cloacae sordes exsiccare novit, inquinari non novit, quanto magis splendor lucis aete
Abbreviated transcription (Latin):
aut unꝰ crat iosephnaͣlis pr̃. et alt
cũ adoptauerat aut more indeoꝵ
cũ siue filiis unꝰ decessisset eius
uxorẽ ꝓpĩquus accipiẽs filiũ quẽ
ge ͥ ͭ ꝓpĩquo mortuo deputauit. qd̃

Expanded text:
unus erat Joseph naturalis pater, et alter eum adoptaverat: aut more Judaeorum, cum sine filiis unus decessisset, uxorem ejus propinquus accipiens, filium quem genuit propinquo mortuo deputavit ;
Abbreviated transcription (Latin):
uilescunt mnet̾num. Leo cibum fastidit hester¬
num ⁊ ip̃as sue esce reliquias adu̾satur. Que
aũ ei se scire fera audeat cuiꝰ uoci tantꝰ natura¬
liter inest t̾ror ut multa aimantiũ que ꝑ cele¬
retur. Leo quidẽ rex ferax exiguo scorpionis e¬
quuleo exagitatur ⁊ ueneno serpentis occidit᷑.
Leontophones uocari accipimꝰ modicas besti¬
as que caꝑte exurunt᷑ ut eaꝵ cineris asꝑsiõe
carnes pollute iacteq ꝑ compita currentiũ
semitaꝵ leones necent si quantulum eumq
ex illis sumpserint. ꝓpt̾ea leones natiuali e¬
as p̾munt odio atq ubi facultas data ẽ mor¬
su quidẽ abstinent s dilaniatas exantinãt

Expanded text:
um. qui etiam cibum fastidit hesternum, etiam ipsas suae escae reliquias auersatur. quae autem ei se sociare fera audeat, cuius uoci tantus naturaliter inest terror, ut multa animantium, quae per celeet. Leo quidem rex ferarum exiguo scorpionis aculeo exagitatur, et veneno serpentis occiditur. Leontophonos vocari accipimus bestias modicas, quae captae exuruntur, ut earum cineris aspergine carnes pollutae iactaeque per conpita concurrentium semitarum leones necent, si quantulumcumque ex illis sumpserint. Propterea leones naturali eas premunt odio atque ubi facultas data est, morsu quidem abstinent, sed dilancinatas exanimant
Abbreviated transcription (Latin):
netratis tunicis un aere exeuntes ⁊ tune comix¬
tione materie simul uisum dantes. Uisus dc̃s
qd̾ iumatior sit ceteris sensib ac p̃stancior suie
uelotior ampluisq iugeat qutum memoria m¬
ter cet̾a mentis officia uiernuorem enim crebro.
Unde omĩa manant. Ex quo fit ut ea que ada¬
lios ꝑtinent sensus uidẽ dicamus ueluti cũ di¬
cimus. Uide quomodo sonat. Uide quomodo sa¬
pit: sic ⁊ cetera. Auditus appellatus quod
uoces hauriat hoc est aere uerberato suscipiat

Expanded text:
netratis tunicis in aerem exeuntes, et tunc conmixnetratis tunicis in aerem exeuntes, et tunc conmixtione similis materiae visum dantes. Visus dictus, quod vivacior sit ceteris sensibus ac praestantior sive velocior, ampliusque vigeat, quantum memoria inter cetera mentis officia. Vicinior est enim cerebro, unde omnia manant; ex quo fit ut ea quae ad alios pertinent sensus, 'vide' dicamus; veluti cum dicimus: 'Vide quomodo sonat,' 'vide quomodo sapit,' sic et cetera. Auditus appellatus, quod voces auriat; hoc est aere verberato suscipiat
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. Corpus dictum ẽ eo qd̾ corruptum
parit. S olubile enim atq mortale ẽ ⁊ aliq̃n
soluendum. ¶aro enim a creando ẽ appel¬
lata. Cuementum enim semen ẽ mascłi unde
animalium ⁊ hominum corꝑa concipiunt᷑.
Hinc ⁊ parentes creatores uocant᷑ caro enim
ex quatuor elementis comꝑata ẽ. Nam t̾ra
in carne ẽ aer in alitu humor in sanguine.
ignis in calore uidalis habent enim elem̃ta ⁊̃
page resoluta caro enim ⁊ corpus diu̾sa sig¬
caro. Nam caro est que uiuit idem ⁊ corpus
uit ⁊dem nec caio. Nam corpus drcitur aut qd̃
post uitam est mortuum aut sine uita est
herba ⁊ lignum. Sensus corꝑis quinq sũt.
Uisus. Auditus. Gustus. Odoratus. ⁊ c̃actus.
Ex quib duo oꝑuintur ⁊ clauduuitur. duo
semꝑ parentes sunt. Sunt sensus dieti quia
ꝑ eos auima subtilissime totum corpus agitat
terra aut extrema etħea luce aut int̾no sp̃u
lucido ꝑtenues iuas ac̾ebro uenientes atq pe¬

Expanded text:
accepit. 14. Corpus dictum, eo quod corruptum accepit. 14. Corpus dictum, eo quod corruptum perit. Solubile enim atque mortale est, et aliquando solvendum. Caro autem a creando est appellata. 15. Crementum enim semen est masculi, unde animalium et hominum corpora concipiuntur. Hinc, et parentes creatores vocantur. 16. Caro autem ex quatuor elementis compacta est. Nam terra in carne est, aer in halitu, humor in sanguine, ignis in calore vitali. Habent enim in nobis elpage resoluta. 17. Caro autem et corpus diversa sigcaro; nam caro est quae vivit, idem et corpus. vit, idem non caro. 4 Nam corpus dicitur, aut quod post vitam mortuum est, aut sine vita est herba et lignum. 18. Sensus corporis quinque sunt: visus, auditus, odoratus, gustus et tactus. Ex quibus duosemper patentes sunt. Sensus dicti, quia per eos anima subtilissime totum corpus agitat externa aetherea luce, aut interno spiritu lucido per tenues vias a cerebro venientes, atque pe
Abbreviated transcription (Latin):
uit sp̃e autem uel ꝓ sp̾uali natuit uel ꝓeo qd
inspirec uicorꝑe. Item animum idem eẽ qd anc¬
mam. S auina unite ẽ animus consilii. Udee
phuosopbi dicunt etiam sine animo uitã ma¬
nere. sine mente anmam duuare. Uñ ⁊ auen¬
tes. Nam mentem uocar ut sciant anrmaror
ud uelui.:¶Uens enim uocata qd emmieniara¬
qd meminre.Unde ⁊ immenores amentes.
ppot non auima s qd̾ excellit in anima mens
uoratur. tainq̃m caput eiꝰ uel oeulus. unde et
ip̃e homo scłm mentem ymago dei diettur.
Ita enim hec omĩa adiuncta sunt anime ut
una ies sit pro efficientiis enim causariun di¬
u̾sa nomina sortita ẽ anima nam memoria ĩ¬
eis est. Uñ. et ĩmemores amentes. Dum gͦ ui¬
uificat corpꝰ anuna ẽ dum uult animꝰ ẽ. Dum
scit mens est cdum recolit memoria ẽ in eis. Sũ
rectum uidicat ratio ẽ. Sum spirat sp̃e ẽ. Sũ
aliquid sentit: sensus ẽ. Nam inde animus sen¬
sus clicitur. ꝓ hiis que sentit. Uñ ⁊ snĩa nom̃

Expanded text:
ritus autem vel pro spiritali natura, vel pro eo quod inspiret in corpore. Item animum idem esse quod animam; sed anima vitae est, animus consilii. Unde dicunt philosophi etiam sine animo vitam manere, et sine mente animam durare: unde et amentes. Nam mentem vocari, ut sciat: animum, ut velit. Mens autem vocata, quod eminead meminit, 3 unde et immemores amentes. Quapropter non anima, sed quod excellit in anima mens vocatur, tanquam caput ejus, vel oculus. Unde et ipse homo secundum mentem imago Dei dicitur. Ita autem haec omnia adjuncta sunt animae, ut una res sit. Pro efficientiis enim causarum diversa nomina sortita est anima. 13. Nam et memoria mens est, unde et immemores amentes; dum ergo vivificat corpus, anima est; dum vult, animus est; dum scit, mens est; dum recolit, memoria est; dum rectum judicat, ratio est; dum spirat, spiritus est; dum aliquid sentit, sensus est. Nam inde animus sensus dicitur pro iis quae sentit, unde et sententia nomen
Abbreviated transcription (Latin):
sune falsum ẽ quia multo prius gignitur as¬
iuma quam concipi aer possit ore que iam
in genutricis ut̾o uuit. Non est igitur aer ani¬
ma qd̃ putauernt quidam qui non potuest
in corpoream eiꝰ cogitale naturam. Np̃m edẽ¬

Expanded text:
sime falsum est, quia multo prius gignitur ansime falsum est, quia multo prius gignitur anima quam concipi aer ore possit, quia iam in genetricis utero vivit. Non est igitur aer anima, quod putaverunt quidam qui non potuerunt incorpoream eius cogitare naturam. Sp
Abbreviated transcription (Latin):
uatuium nomen ẽ t̾ra ex aqua omĩa gignunt᷑.
Genus enim grece t̾ra dicitim.. Uita dicta ꝓpt̾
uigorem uel qd̾ uinteneat nascendi atq cres¬
cenli. Unde ⁊ arbores uitam habere dicuntur.
quia gignunt ⁊ crescunt. Horno dictus quia
ab humo fc̃s est. sicut ⁊ in genesi dicitur. Et cre¬
auit d̾s hominem de limo t̾re: abusiue enim pro¬
nunciatur ex utraq substantia totus homo idẽ
societate anime ⁊ corꝑis. Nam ꝓprie homo ab hu
ad contemplationem sui arrificis. Qd̾ ouidius
animalia cetera terram. o homini sũblime dedrt
celumq iud̾e̾. Iussit ⁊ erectos ad syd̾a tollere uul¬
tus. qui idõ erectus celum aspicit ut dm̃ querat
ñ ut t̾ram intendat uelut pecora que natura ꝓ¬
na ⁊ uentri obedientia finxit. Dupplex ẽ aũ ho¬
nio int̾ior ⁊ ext̾ior. Int̾ior homo anima. ext̾ior ho¬
mo corpꝰ. Anima aũ a genitalib nomen accepit
eo qd̾ uentus sit. Unde ⁊ grece uentꝰ animos dreit̃
qd̾ ore tiahentes aeiem uide uideam᷑. S apis¬

Expanded text:
 terra, ex qua omnia gignuntur; Ge enim Graece terram dicunt. Vita dicta propter vigorem, vel quod vim teneat nascendi atque crescendi. Unde et arbores vitam habere dicuntur, quia gignuntur et crescunt. Homo dictus, quia ex humo est factus, sicut et in Genesi dicitur: Et creavit Deus hominem de humo terrae . Abusive enim pronuntiatur ex utraque substantia totus homo, id est, ex societate animae et corporis. Nam proprie homo ab humad contemplationem artificis sui. Quod Ovidius um spectant animalia cetera terram, os homini sublime dedit caelumque videre iussit, et erectos ad sidera tollere vultus. Qui ideo erectus caelum aspicit, ut Deum quaerat, non ut terram intendat veluti pecora, quae natura prona et ventri oboedientia finxit. Duplex est autem homo: interior et exterior. Interior homo anima, et exterior homo corpus. Anima autem a gentilibus nomen accepit, eo quod ventus sit. Unde et Graece ventus ἄνεμος dicitur, quod ore trahentes aerem vivere videamur: sed apertis
Abbreviated transcription (Latin):
eum transglutit. Itle u̾o dilaniaus omĩa uiscã¬
eius ñ solum uiuus: s etiam exit illesus.
Sic ergo mors ⁊ uiferuus figuram habet co
assumens humanam carnem descendit ad iusꝰ¬
num ⁊ dirumpens omĩa iuscera eiꝰ eduxit eos

Expanded text:
le vero dilanians omnia visceejus, non solum vivus, sed etiam illaesus exit. Sic igitur mors et infernus figuram habent crassumens humanam carnem, descendit ad infernum, et disrumpens omnia viscera ejus, eduxit eos
Abbreviated transcription (Latin):
oas angus ytalie est iimensa mole ꝑse¬
quit᷑ greges armentoꝵ ⁊ bubalos ⁊ płimos
lacte irrigius se uberib innectit ⁊ suggens in¬
terimit atq inde a boum depopłatione boas
animal obuium fu̾it iactant se suꝑ eum et
pununt unde ⁊ iaculi dicti sunt. De serpenib
tum est ut morsum antemors sequatur quã

Expanded text:
oas anguis Italiae immensa mole, persequitur greges armentorum, et bubalos, et plurimo lacte irriguis uberibus se innectit, et sugens interimit, atque inde a boum depopulatione nomeanimal obvium fuerit, jactant se super ipsum, et perimunt; unde et jaculi dicti sunt. CAP. XLVII. t ut, post morsum, ante mors sequatur quam
Abbreviated transcription (Latin):
in aquauiuens greci enim aquam ydros
uocant. inde dicit᷑ aquatilis serpens a quo ic¬
ti obturgescunt cuiꝰ morbum quidam boam
dra draco multoꝵ capitum qualis fuit in lerna
cebant s hoc fabulosum est. Nam constat idram
nam cutatem. In quo uno meatu clauso mul¬
ti erumpebant. Qd hercules uidens loca exhau¬
sit ⁊ sic aque clausit meatus. Nam ydra ab aqua

Expanded text:
in aqua vivens: Graeci enim aquam ydor vocant. Hydros aquatilis serpens, a quo icti tas hydra est draco multorum capitum, qualis fuit in Lerna gebant. Sed hoc fabulosum est. Nam constat quod nas civitates, in quo uno meatu clauso multi erumpebant. Quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aque clausit meatus. Nam Ydra ab aqua
Abbreviated transcription (Latin):
adulterinum qͣm qd̾ uerum ẽ. Ip̃e gena aliena cõ¬
q toitus cogis inuitos ⁊ hoc inlustriam uocas.
hoc qr de hominib face̾ non potes ut diu̾si ge¬
neris comnuxtio fetum possit exclud̾e tollis ho¬
mini qd̵ natus ẽ ⁊ urum de uiro exuis abscisa¬
q corꝑis ꝑte sexum necas spadorem efficis ut
qd̃ negauit natura in hominib hominis mali
cia impleat. Qmͣ bona autẽ mater sit natura
hinc consid̾a. Tu homo dociusti abdicationes
patrum in filios seꝑationes odra offensas. Dis¬
ce que sit parentis ⁊ filioꝵ necessitudo. Uiuere
pisces sine aqua ñ querunt nec a sue parentis
ni. Et fit hoc natura quadam ut seꝑari moriant᷑
illico. Quid autẽ dicam densitare dentium. Non
s utraq pars armata ẽ dentib. Nam qui in a¬
qua sunt ⁊ si diittius cibum u̾saient ⁊ ñ citotñs¬
mitterent aquaꝵ allumone de dentib eoꝵ aq̃

Expanded text:
adulterinum quam quod uerum est. ipse genera aliena conadulterinum quam quod uerum est. ipse genera aliena concoitus plerumque cogis inuitos putabas hoc industriam uocas. hoc quia de hominibus facere non potes, ut diuersi perfunctorie commixtio fetus possit excludere, tollis homini quod natus est et uirum de uiro exsuis abscisaque corporis parte sexum negas, spadonem efficis, ut quod negauit natura in hominibus inpleret audacia. Quam bona autem mater sit aqua etiam hine considera. tu, o homo, docuisti abdicatiopatrum in filios, separationes, odia et offensas; disce quae sit parentis vicissitudo. Vivere pisces sine aqua nequeunt, nec a suae parentis ni, et fit hoc natura quadam ut separati moriantur illico. Quid autem de densitate dentium dicam? Non sed utraque pars armata est dentibus; quia enim in aqua sunt, et si diutius cibum versarent, et non cito tramitterent, aquarum colluvione eorum esca
Abbreviated transcription (Latin):
uet natiua in piscib qd̾ ñ seruat in hominib
Pleuq in suspitione noueralib odiis appeu¬
ti suos oderunt filios alie infaine ut legunus
partus pprios comedeiunt. humanis pignori¬
b matei sepulchrum fcã est piscium ꝓliuterꝰ
parentis sic̾ut mullus uallo quodam intimo¬
ium uiscerum pignora in offensa conseriat.
diu̾sagͥ piscium gen̾a diu̾sos usus habent.
Alii ouagenerant. alii uiuos ⁊ formatos pari
unt fetus.⁊ qui oua generant ñ nidos texunt.
utaues ñ diurturni fetus laborem incluunt
ñ cũ molestia sui nutriunt. Cecicdit ouum qd̃
ulanda suscepit ⁊ animal celeri fotu reddiclit cõ¬
tinito eium tactu parentis animatũ ouum cetid̃
luta sucessio ut nullus alteri s gener suo misce¬
auir. Nesciunt enĩ alienoꝵ prscium adultera
adulteria nature. Nam utiq mauis est qd̾ in na
ture colluuone commitittur quaq qd̵ in ꝑsorie
iniuria est. Et o homo ista ꝓcreas int̾pres adult̾ii
iumentalis ⁊ illud anunal p̃ciosius putas qd̾

Expanded text:
uet natura in piscibus quod non seruat in hominibus ? plerique ex suspicione nouercalibus odiis adpetitos suos occiderunt filios, aliae in fame, ut legimus, partus proprios comederunt. humanis pignoribus mater sepulchrum facta est, piscium proli parentis uterus sicut murus uallo quodam intimorum uiscerum pignera inoffensa conseruat. diuersa igitur piscium genera diuersos usus habent; alii oua gerant fetus, et qui ova generant, non nidos texunt ut aves, non per diuturnum fetus laborem induunt, non cum molestia sui nutriunt. Decidit ovum, quodblanda suscipit, et animal celeri fotu reddit. Continuo enim tactu parentis animatum ovum quod deviolata successio, ut nullus alteri, sed generi suo misceretur; nesciunt enim alienorum piscium adulterina quae sunt vere adulteria naturae. Nam utique majus est flaturae conluuionem committitur quam quod in personae iniuriam. et, homo, ista procuras interpres adulterii iumentalis et illud animal putabas putas, quod
Abbreviated transcription (Latin):
dulcediuem modulatis uocib fundit. Ideo
aũ suauit̾ eum cane̾ dicunt qd collum lon¬
gum ⁊ inflexum habet ⁊ necesse ẽ eluctantẽ
uocem ꝑ longum ⁊ flexuosum it̾ uarias red¬
dere modulationes ferunt aũ in hiꝑboreis ꝑ¬
tib p̃cinentib citharedis olores płimos aduo¬
cari apteq ad modum concine̾. Olor aũ latinũ
nomen est nam greci cignum dicunt. Naute
uo̾ sibi hunc bonam prognosun facere dicũt
sicut emilianus ait. Cignus in auspiciis semꝑ
letissimus ales hunc optant naute quia se ñ

Expanded text:
dulcedinem modulatis vocibus fundit. Ideo autem suaviter eum canere, quia collum longum et inflexum habet, et necesse est eluctantem vocem per longum et flexuosum iter varias reddere modulationes. Fertur in hyperboreis partibus praecinentibus citharoedis olores plurimos advolare, apteque ad modum concinere. Olores autem Latinum nomen est: nam Graece cygni dicuntur. Nautae vero sibi hunc bonam prognosin facere dicunt, sicut Aemilius Macer ait: Cygnus in auspiciis semper laetissimus ales. Hunc optant nautae quia se non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ gemam facit de qualitate sua nomen accipi
ens suctinum eo qd̾ succus sit arboris. pinus cre¬
ditur ꝓdesse cunctis que sub ea seruant᷑᷑ sicut
ficus nocere omnib. De abrete.

Expanded text:
 gemmam facit, de qualitate sua et nomen accipiens, id est sucinum, eo quod sucus sit arboris. Pinus creditur prodesse cunctis quae sub ea seruntur, sicut ficus nocere omnibus. Abie
Abbreviated transcription (Latin):
qͣnto fortius p̃sseris tanto cicus elabit᷑. ferũt
autẽ orientis fluuium gangem anguillas
trigenis pedib gignere. anguille uero uino
necate qui ex eo biberint tedium uini habent.
uocant eo qd̾ complicet se in cuculos hãc
femiuini tantũ sexus ẽẽ tradunt. ⁊ concipere
a serpente obid a piscatorib tanqͣm a serpen¬
te euocatur ⁊ capitur. Ictu aũ fustis lifficul¬
ter int̾imitur. Ferula ptinus. animam habe
enim uexus habet. Iste ingeluosus hamũ
appetens brachiis complectit᷑ in morsu nͨ pruis
dimittit qͣm escam curumiroserit. De pisce qͥ di¬
orpedo uocata eo qd̾̃ corpus tor utͣ torpedo.¬
pescere faciat si eam quisq uiuentẽ tau
torpedo etiam procul ⁊ ex longuiquo uel si hasta
uirgaq attingantur quamus p̃ualidos lacer¬

Expanded text:
nto fortius presseris, tanto citius elabatur. Ferunt autem Orientis fluvium Gangem anguillas tricenis pedibus gignere. Anguilla vino necata, qui ex eo biberint, taedium vini habent. vocant, eo quod complicet se in circulos. Hanc feminini sexus tantum esse tradunt, et concipere a serpente; ob id a piscatoribus tanquam sibilo serpentis evocatur, et capitur; ictu autem fustis difficulter interimitur; ferula protinus. Habere animam enim nexus habet. Iste ingeniosus hamum appetens brachiis complectitur, non morsu; nec prius dimittit quam escam circumroserit. 45. Torpedo vocata, eo quod corpus torpescere are torpedo etiam procul et e longinquo, vel si hasta virgaque adtingatur, quamvis praevalidos lacer
Abbreviated transcription (Latin):
na uidit pascentẽ bouẽ. Pͥutabett
quãtũ bos. Non. Dixer̃t. It̾um
se inflauit potiꝰ. ⁊ dix̃ fuis. Qdmͦ
Respondert. Nich simile. Tertio
cũ se inflauat rupta pelle ꝑ me¬
uulgo dr̃. Nolite inflare ne crepͥa¬

Expanded text:
na vidit pascentem bovem: putabat sequanta bos? Dixerunt, non. Iterum se inflavit potius et dixit suis, quid modo? Responderunt, nihil. Tertio cum se inflaret, rupta pelle motur: Noli te inflare, ne crep
Abbreviated transcription (Latin):
rim dãt arabes si gignit eã mare iubrũ De yͥ¬
Cristallo similem cuiꝰ sexangula forma Ni.¬
Clara luce micans fert cãm nois huiꝰ
Nam si sub tecto radio sit subdita solis.
roximus inficit᷑ paries uarioq colore
Dr̃ argenti rep̃sentare uitorem androdragina.
Cuius duricies qͣi durities ad amantis
p̃e maris rubri mixtꝰ reꝑitur harenis

Expanded text:
rim dant Arabes, sed gignit eam mare Rubrum, Crystallo similem cujus sexangula forma Clara luce micans fert causam nominis hujus. Nam si sub tecto radio sit subdita solis Proximus inficitur paries varioque colore citur argenti repraesentare nitorem. Cujus durities quasi durities adamantis Ipse maris Rubri mistus reperitur arenis
Abbreviated transcription (Latin):
cooptum. Qd̃ ex inde cdicttur nominatum
coqd̾̃ subrigit se quando spinis suuis clauis
quib uudiq protectus ẽ contra uisidias. Nã
statim ut insidiarum aliquid p̃senserit pri¬
mum subrigit se atq in globum conu̾sus ĩ sua
se arma recolligit huiꝰ prudeutia quedam est
turi puedꝰ geminas sibi iuas respirandi numit
ut quando boream flaturum collegent septem¬
tuonalem obstruat qudo notum cognou̾it dete¬
gere aeris nebulam ad septemtrionalem se cõ¬
ferat ut flatus declinet obuios ⁊ regione ncettiꝰ

Expanded text:
coopertum, quod exinde dicitur nominatum, eo quod subrigit se quando spinis suis clauditur, quibus undique protectus est contra insidias. Nam statim ut aliquid praesenserit, primum se subrigit, atque in globum conversus in sua se arma recolligit. Huius prudentia quaedam est; tura praevidens, geminas sibi respirandi vias munit, ut quando boream flaturum collegerit septentrionalem obstruat; quando noto cognoverit detegi aeris nubila ad septentrionalem se conferat, ut flatus declinet obvios, et e regione noci
Abbreviated transcription (Latin):
Pregnans potet aquam trduo qua mersꝰ ħetun
Quo uexabat᷑ partum cito libera fundrt de mag.
agnetes lapis est inuentꝰ ap̃ tͣgoditas nete
Quem lapidum genitrix nichominꝰ india mitiu
Hic ferruginei cognoscit᷑ ẽẽ coloris
Et in nature uicinum tollere ferrim
De edon magus hoc in pͥmis dieitur usus
Conscius in magica nicħ ẽẽ potentius arte
Post illum fertur famosa uenefica cure
Hoc in p̃stigiis magicis specialit̾ usa
Hinc ⁊ apud medos cum res ueniss inusum
D etexit lapidis magis exꝑientia uires
Nam qui scire cupit sua num sit ad ult̾a conuinx
Suppositum capiti lapidem st̾nentis adaptet
Mox que casta manet petit amplexura maritum.
N on tñ euigilans cadit omĩs adult̾a lecto
T anqͣm pulsa manu subrto fetore coacta
Quem lapro emitut celati cruninis index
i fur claustra domus spoliis gansq referte.
ngrediens prunas ardentes ꝑ loca ponat
t suꝑ asꝑgat magnetis framina prunis

Expanded text:
Praegnans potet aquam triduo qua mersus habetur, Quo vexabatur partum cito libera fundit. 1655-56agnetes lapis est inventus apud Troglodytas, Quem lapidum genitrix nihilominus India mittit. Hic ferruginei cognoscitur esse coloris. Et vi naturae vicinum tollere ferrum. Deendor magus hoc primum dicitur usus, Conscius in magica nihil esse potentius arte. Post illum fertur famosa venefica Circe Hoc in praestigiis magicis specialiter usa. Hinc et apud Medos, cum res venisset in usum Detexit lapidis magis experientia vires. Nam qui scire cupit sua num sit adultera conjux, Suppositum capiti lapidem stertentis adaptet; Mox quae casta manet petit amplexa maritum, Non tantum evigilans. Cadit omnis adultera lecto, Tanquam pulsa manu, subito fetore coacta. Quem lapis emittit celati criminis index. Si fur claustra domus spoliis gazisque refertae, Ingrediens, prunas ardentes per loca ponat, Et superaspergat magnetis fragmina prunis
Abbreviated transcription (Latin):
antur. Carinus u̾ms est larli. Cicinus
u̾nus est oanis uocatus eo qd̃ heret in aurib
canum. cenos enim grece canis ẽ. U ua est u̾¬
mis porei appellata qr urit. Nam ubi momor¬
derit adeo locus ardet ut ibi uesice fiant. Oi¬
mex de similitudine cuiusdam herbe uocatꝰ.
cuius fetorem habet ꝓprie autem u̾mis in car¬
ne putrida nascitur Titea in uestimentis¬
nasettur. Eruca in olerib. Teredo un lig¬
no Carmus in lardo. uerinis non ut spens
aptis passib uel scamarum nisib repit qi
ũ est illi spine rigor ut colubri. s in lirectũ
corpuscłi sui partes gradatim porrigendo cõ¬
tractans ⁊ contrahendo porrectas motus expli
pascendo. scilicet reptilia ideo cdicuntur
hec que natant eo qd̾ reptandi habeant spẽm

Expanded text:
. Tarmus vermis est lardi. Ricinus vermis est canis, vocatus eo quod haeret in auribus canum; κύων enim Graece canis est. Usia est vermis porci, appellata quia urit; nam ubi momorderit, adeo locus ardet ut ibi vesicae fiant. Cimex de similitudine cuiusdam herbae vocatus, cuius foetorem habet. Proprie autem ne putrida nascitur, tinea in vestimentis, eruca in olere, teredo in ligno, tarmus in lardo. Vermis non ut serpens apertis passibus, vel squammarum nisibus repit, quia non est illi spinae rigor ut colubri, sed in directum corpusculi sui partes gradatim porrigendo contractas et contrahendo porrectas, motus explicpascendo scilicet. Reptilia, ideo dicuntur haec quae natant, eo quod reptandi habent speciem
Abbreviated transcription (Latin):
st belua in mari que diett᷑ dicit᷑ serm.
serra pernas habens unmanes hec cum
uiderit nauem in pelago uelificantem ele¬
uat penuas suas suꝑ aquas ⁊ contendit ue
lassam reportant eam ad locum suum in ꝑ

Expanded text:
st belua in mari quae dicitur serra, pennas habens immanes. Haec, cum uiderit in pelago nauem uelificantem, eleuat pennas suas et contendit uellassam reportant eam ad pristinum locum
Abbreviated transcription (Latin):
nos cum incollectam uenimꝰ aquam iuuam
atq sempit̾nam haurire idest audire diuinũ
sermonem ⁊ celestem in eccłia abrcere a nobis
nudum tunet eum ⁊ si uid̾it eum uestitum exi¬
lit in eum. Sic ⁊ nos sp̃ualiter intelligamꝰ qr¬
ñ p̃ualuit serpens exilire in eum. S postquã
uit in eum serpens. Si habes ergo in te morta
lem uestem idest ueterem hominem inuetera¬
tus fu̾s dierum maloꝵ exilit in te serpens. Si
pens idest diabolus. S̾pens quo pasui fenieli
cecitatem repellit exceptam. Itaq ubi ocłos si¬
bi candisenserit: nota remedia petit nec frau¬
datur effc̃u. Testudo uiscerib pasta serpentis cũ
uenenum adu̾terit sibi serꝑe origano medicinã

Expanded text:
nos, cum in collectam ueneremus, aquam uiuam et sempiternam haurire; cum audimus diuinum sermonem et celestem in ecclesia, non nobis nudum, timet eum; si autem uiderit eum uestitum, insilit in eum. — Sic et nos spiritaliter intelligimnon preualuit serpens insilire in eum; sed quando tuit in elem vestem, id est veterem hominem, et inveteratus es dierum malorum, exsiliet in te serpens. Si pens, id est diabolus. Serpens quoque pastu feniculi caecitatem repellit exceptam. itaque ubi oculos obduci sibi senserit, nota remedia petit nec fraudatur effectu. testudo uisceribus pasta serpentis, cum uenenum aduerterit sibi serpere, origano medicinam
Abbreviated transcription (Latin):
stiuit. Namq ⁊ ip̃e ostreo delectatur ⁊ car¬
nis eius sibi epłm querit. sed quia ut appetens
diorib esca uiterior uicludit᷑. Nam uelud in eis
quib dam molliciem carnis p̃cepti unꝑialis in¬
t̃pres natura muniuit quam ui medio testarũ
quodam sinu concauo nutrit. ac fouet ⁊ quasi
inquadam uelle diffuudit ⁊ ideo cassa omina
temptam̃ta sunt cancri quia apperire clausũ
ostreum nulla u potest ⁊ ꝑicłosum ẽ si chelã
eiꝰ includat. Ad argum̃ta confugit ⁊ insidias no¬
ua fraude molitur. Itaq qr omĩa genera delec¬
tatione mulcentur explorat si qͣndo ostreum
remotis in locis ab omĩ uento cont᷑ solis radi¬
os dipricum illud aꝑiat suum ⁊ reseret el austͣ
testarum ut libero aere uisceris sui uoluptatẽ¬

Expanded text:
struit! Namque et ipse ostreo delectatur, et carnis ejus epulum sibi quaerit. Sed quia ut appetens dioribus esca interior includitur; nam velut muris quibusdam mollitiem carnis praecepti imperialis interpres natura munivit, quam medio testarum quodam sinu concavo nutrit ac fovet, et quasi in quadam valle diffundit; et ideo cassa omnia tentamenta sunt cancri, quia apostreum nulla ui potest, et periculosum est, si chelam eius includat —, ad argumenta. confugit et insidias noua fraude molitur. itaque quia omnia genera delectatione mulcentur, explorat si quando ostreum in remotis locis ab omni iam contra solis radios diptycum illud suum aperiat et reseret claustra testarum, ut libero aere uisceris sui uoluptate
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ ꝓxp̃o ⁊ indumentũ eius ⁊ queramꝰ sp̃u¬
alem petram xp̃m ⁊ augustam fixuram idest an¬
gustam portam. S cd̾a natura eius ẽ ut cumie
nerit ad flumen brbere aquam. ñ portat secum

Expanded text:
hominem, et indumentum ejus, et quaeramus spiritualem petram Christum, et angustam fissuram id est portam. Secunda natura ejus est quod cum venit ad flumen bibere aquam, non portat secum
Abbreviated transcription (Latin):
getione corꝑis acta diseurrit ⁊ animam exigit
Unde ñ potest uenenum nocere nͥ hominis teti¬
ad mixtio sanguine pestis. Om̃e aũ uenenum¬
ẽ frigidum ⁊ ideo anima que ignea ẽ fugit uene¬
num fuigidum. In naturalib bonis que nob̃ ⁊
irrationabilib animantib uidemꝰ ẽẽ commu¬
nia uiuacitate quadam sensus serpens excellit.
tior omnib peccatorib terre. De serpente.
natura hec est cum senuerit caligant ocli eĩ
stam rimam in petra ⁊ intrat in eam ⁊ contubulat

Expanded text:
getatione corporis aucta discurrit et animam exigit. getatione corporis aucta discurrit et animam exigit. Unde non posse venenum nocere, nisi hominis tetiadmixto sanguine pestis. Omne autem venenum frigidum est, et ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibus bonis, quae nobis et inrationabilibus animantibus videmus esse communia, vivacitate quadam sensus serpens excellit. tior omnibus pecoribus terrae.' Dicit autem t haec cum senuerit, caligant ejus oculi, stam rimam in petra, et intrat in eam, et confricat
Abbreviated transcription (Latin):
diis flammis sine dolore ⁊ ꝯsumptione.⁊ ñ so
lum non urit᷑ s extinguit incendium. Itẽ de¬
atiua lacertus qui quando senescit. Lacerto.¬
cecautur ccłi eius ⁊ intrat in foramen pari¬
etis aspiciens cont᷑ orientem ⁊ orto sole inten¬
tellio de colore inditum nomen habet.Eit
enim t̾gore pitus lucentib guttis in modũ
adeo contrarius tradit᷑ ut uso eo pauorem hiis
Om̃s aũ serpentes nanun sua frigidi sum nee
peittiunt ñ quando caleseunt. Nam qñdo sunt fri¬
gidi: nullum tangunt. unde ⁊ uenena eoꝵ plus
qͣm nocte. nocent. Corpent enim noctis algore et
merito qr frigidi tiocturno uore sunt. In se enum
a dducunt uaporem corꝑis frigide pestes ⁊ natura
gelide unde ⁊ inhyeme in nidos torpent estate
soluuntur: Inde est qd̾ quicumq ueneno serpen¬
tium ꝑeutitur prumum obstupescit ⁊ post ubi ⁊̃
illo calefc̾m ip̃m uirus exarst̾e statim hominẽ
extinguit. Uenenum autem dictum quia ꝑue
nas uadit. Infusa enim pestis eius ꝑuenas ue¬

Expanded text:
diis flammis sine dolore et consummatione, et non solum quia non uritur, sed extinguit incendium. aura lacertus, qui quando senescit, caecantur oculi eius, et intrat in foramen parietis aspicientis contra Orientem, et orto sole intentellio de colore inditum nomen habet; est enim tergore pictus lucentibus guttis in modum adeo contrarius traditur ut viso eo pavorem his Omnes autem serpentes natura sua frigidae sunt; nec percutiunt nisi quando calescunt. Nam quando sunt frigidae, nullum tangunt; unde et venena eorum plus die quam nocte nocent. Torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidae sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem corporis gelidi pestes et natura frigidae; unde et hieme in nodos torpent, aestate solvuntur. Inde est quod dum quicumque serpentium veneno percutitur, primum obstupescit, et postea, ubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem extinguit. Venenum autem dictum, eo quod per venas vadit; infusa enim pestis eius per venas ve
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ex qua ꝑte orationis declmetur incertum est.
Nam sicut ait cesar ab eo qd̃ est morior in ꝑtici¬
pio p̃teriti temporis utus exire debuit ꝑ unũ
est ñ ꝑticipium ut fatuus arduus. Conuenien¬
ter itaq fc̃m ut quemadmodum id qd̾ significat
ñ posset agendo ita ⁊ ip̃m nom̃ ñ poss loquendo
declinari. Omnis aũ mortuus aut funus est
aut cadauer. funus est si sepeliatur. ⁊ dẽm fun
a funib accensis quos añ feretrum pauꝑis eurcũ¬
datis cera ferebant. Cadauer autẽ est si inse¬
pultum iacet. Nam cadauer nominatum a caden¬
do quia iam ñ stare potest. Qd̃ dum portat᷑ exeqͥ¬
as dicimꝰ. Crematas reliquias conditum iam se¬
pultum. Corpus aũ a consuetudine d̾r ut il¬
qr officia debita compleuerunt. Uñ est ⁊ hominbꝰ
functus. Hinc gͦ defiictꝰ qd̃ ab officio sit uite de¬
positus siue qd̃ sit die functus. Sepultus aũ
dictus eo qd̾ iam sine pulsu ⁊ palpitatione idest

Expanded text:
autem ex qua parte orationis declinetur incertum est. autem ex qua parte orationis declinetur incertum est. Nam sicut ait Caesar, ab eo quod est morior in participio praeteriti temporis in 'tus' exire debuit, per unativus est, non participium, ut fatuus, arduus. Convenienter itaque factum ut quemadmodum id, quod significat, non potest agendo, ita et ipsud nomen non possit loquendo declinari. Omnis autem mortuus aut funus est, aut cadaver. Funus est, si sepeliatur. Et dictum funus a funibus accensis, quos ante feretrum papyris cera circumdatis ferebant. Cadaver autem est, si insepultum iacet. Nam cadaver nominatum a cadendo, quia iam stare non potest. Quod dum portatur, exsequias dicimus: crematum reliquias: conditum iam sepultum. Corpus autem consuetudine dquia officia debita compleverunt, Unde est et honoribus functus; hinc ergo defunctus, quod ab officio vitae sit depositus, sive quod sit die functus. Sepultus autem dictus eo quod sit sine pulsu vel sine palpitatione, id est
Abbreviated transcription (Latin):
Nam si commune eẽt nomen: cur ñ cdiceret te¬
rentius senem mulierem. hinc etiam uetula
qr uetusta. Sicut aũ a sene senectus: ita ab a¬
nu anilitas nominata ẽ. Canicies aũ uoeata
a candore quasi condicies. Unde ẽ illd̾. florida iu¬
uentus. lactea canicies ꝓ ut dic̾et candida. Se
na quia nos a potentissimis dñis liberat: uolup¬
tatib unponit modum. libidins frangit imꝑe¬
tus. auget sap̃iam. Dat maturiora consilia. Ma¬
la autẽ quia senium miserrimum ẽ debilitare ⁊
odio. Subeunt enim morbi tristisq senectus. Nã
duo sunt quib minuunt᷑ corꝑis uires senectus
⁊ morb. Mors dicta qd̾ sit amara. uel a marte
qui est effc̃or mortuoꝵ siue a morsu primi homĩs
qd̾ uetite arboris pomum mordens: mortem meur¬
ut. Eria sunt aũ gen̾a mortis. Acerba. Immatu¬
ra. Naturalis. Acerba uifantium. Iminatura u¬
uenum. Matura idest naturalis senum. Mortuꝰ

Expanded text:
Nam si commune nomen esset, cur non diceret TeNam si commune nomen esset, cur non diceret Terentius senem mulierem? hinc etiam vetula, quasi vetusta. Sicut autem a sene senectus, ita ab anu anilitas nominata est. Canities autem vocata a candore quasi candities; unde est illud florida juventus, lactea canities, quasi diceret, candida. Senna, quia nos ab impotentissimis dominis liberat, voluptatibus imponit modum, libidinis frangit impetus, auget sapientiam, dat maturiora consilia; mala autem, quia senium miserrimum est debilitate et odio; subeunt enim morbi tristisque senectus. Nam duo sunt, quibus minuuntur vires corporis, senectus et morbus. Mors dicta, quod sit amara, vel a marte, qui effector est mortium, sive a morsu primi hominis, qui vetitae arboris pomum mordens mortem incurrit. Tria autem sunt genera mortis, acerba, immatura, naturalis; acerba infantium, immatura juvenum, matura, id est nat
Abbreviated transcription (Latin):
amor apud antiquos femineus uocabat᷑. Senior
est adhuc undior. Ouidius in sexto libro. Senior
uit̾ iuuenemq senemq. Terentius. Quo uire ad
olescenciores. Nam utiq magis adolescens. s minꝰ
ut senior minꝰ sene ubi comꝑatuius gradꝰ minius
significat a positiuo gͦ senior ñ satis sicut iuue
nior intͣ iuiuenem. sicut pauꝑior intͣ pauperem.
Senes aũ quidam dictos pittant a sensus dimi¬
nutione eo qd̃ iam ꝓ uetustate desipiant. Nã phi¬
sici dicunt stultos homines ẽẽ stigidioris sangui¬
uis prudentes calidi. Uñ ⁊ senes in quib iam fri
get ⁊ pueri inquib nec dum calet minus sapuĩt.
Inde ẽ qd̃ cum uenit sibi infantum etas ⁊ senuui.
Senes enim ꝑnimiam etatem delirent. pueri plas¬
eiuiam ⁊ infanciam ignorant qͥd agant. Senex
autem masculini generis tantum ẽ sicut anus
feminiui. Nam anus dicit᷑ sola mulier. Anue
autẽ appellata a multis annis quasi annosa.

Expanded text:
amor apud antiquos femineus vocabatur. Senior amor apud antiquos femineus vocabatur. Senior est adhuc viridior. Ovid. in lib. VI: Senior inter juvenemque senemque. Terentiuolescentior non utique magis adolescens, sed minus; ut senior minus senex; ubi comparativus gradus minus significat a positivo. Ergo senior non satis senex, sicut junior intra juvenem, sicut pauperior intra pauperem. 27. Senes autem dictos quidam putant a sensus diminutione, eo quod jam prae vetustate desipiant. Nam physici dicunt homines stultos esse frigidioris sanguinis, prget, et pueri in quibus nondum calet, minus sapiunt. Inde est quod convenit in hoc infantium aetas et senum. Senes enim per nimiam aetatem delirant, pueri per lasciviam et infantiam ignorant quid agant. Senex autem tantum masculini est generis, sicut anus feminini. Nam anus dicitur sola mulier. Anus autem appellata a multis annis, quasi annosa.
Abbreviated transcription (Latin):
cet ne feminis repugnantib libido cogeret ui¬
ios aliud appet̾e aui in alium sexum prumpere.
coriuptionem uitegritatis ⁊ hoc ex lingua sacre
scuptue. Nam eua statim fc̃a de lat̾e ui sui
Uirgo a uiudior etate deã est. Sicut ⁊ iuga.
Sicut ⁊ uirtula. alias ab incoruptione qͣi iura¬
go qid ignoret femineam passionem. A iragouo¬
cata qr uirum agit. hoc ẽ oꝑa uirilia agiirmas¬
clim ugoris ẽ. antiqui enim fortes feminas ita
uocabant. Uirgo aũ ñ recte iurago d̾i siñ iliu os¬
ficio fung̾it. Mulier u̾o si iurilia oꝑa facto rec¬
te uurago diett̃ ut amarona. Que uero nunc fe¬
mina antiquitꝰ uira uocabatur. Sicut a seruo
serua sicitt a famulo famula: ita a uiro uira
hinc ⁊ uirginis nomen quidam putant. Nemi¬
na uero a partib femoꝵ dicta ubi sp̃es sexus a
uiro distinguit᷑. Alii greca ethimologia feminam
ab ignea indictã putant. qr uehementer concupis¬
cit. libidinosiores eium uiris feminas eẽ constat

Expanded text:
cet ne feminis repugnantibus libido cogeret viros aliud appetere, aut in alium sexum proruere. corruptionem integritatis: et hoc ex lingua ipsius Scripturae. Nam et Eva statim facta de latere viri sui, Virgo a viridiori aetate dicta est, sicut et virga, sicut et vitula. Alias ab incorruptione, quasi virago, quod ignoret femineam passionem. Virago vocata, quia virum agit, hoc est opera virilia facit et masculini vigoris est. Antiqui enim fortes feminas ita vocabant. Virgo autem non recte virago dicitur, si non viri officio fungitur. Mulier vero si virilia facte virago dicitur, ut Amazon. 23. Quae vero nunc femina, antiquitus vira vocabatur, sicut a servo serva, sicut a famulo famula, ita a viro vira. Hinc et virginis nomen quidam putant. 24. Femina vero a partibus femorum dicta, ubi sexus species a viro distinguitur. 28 Alii Graeca etymologia feminam ab ignea vi dictam putant, quia vehementer concupiscit. Lib
Abbreviated transcription (Latin):
tor grecus habet orphano. Puberes a pu¬
ue uocati. idest a pudenda corꝑis nuncupati qd̃
hec loca primum lanuginem ducunt. Quidam
ẽẽ qui quatuordecim annos expleu̾it qm̃ius tar¬
dissime pubescat. Certissune aũ eum puberẽ
ẽẽ dicimus qui ex habitu corꝑis pubertatem o¬
stendit ⁊ generare iam possit. Puerꝑe sunt
datur primo iam prole puerꝑa nato. ⁊ dc̃e puer¬
ꝑe uel qd pruno partu grauantur: uel qd̾ pͥmo
pueros pariunt. Pdolescens dõs eo qd̃ sit ad
gignendum adultus siue accresc̾e uel aug̾e.
Iuuenis uocatus qđ̃ uiuare posse incipit. ut
in bob iuuenci cum a uitulis discesserunt.¬
Est enĩ iuuenis in ip̃o etatis increm̃to positꝰ¬
⁊ p̾paratus ad auxilium. Nam uiuare hor̾s
est opus aliquod conferentis. Sicut aũ tri
qd̾ ut agat feminam. Mulier uo a moslicta
tanquam mollior. Detracta litt̾a uel nuta

Expanded text:
tor,' Graecus habet ὀρφανῷ. Puberes a pube, id est a pudenda corporis, nuncupati, quod haec loca tunc primum lanuginem ducunt. Quidam esse qui quattuordecim annos expleverit, quamvis tardissime pubescat: certissimum autem puberem esse qui et ex habitu corporis pubertatem ostendit et generare iam possit. Puerperae sudatur primo prole puerpera nato. Et dictae puerperae vel quod primo partu gravantur, vel quod primum pueros pariunt. Adolescens dictus, eo quod sit ad gignendum adultus, sive a crescere et augeri. Iuvenis vocatus, quod iuvare posse incipit; ut in bubus iuvenci, cum a Est enim juvenis in ipso aetatis incremento positus, et paratus ad auxilium. Nam juvare hominis est opus aliquod conferentis. Sicut autem inquod vi agat in feminam. Mulier vero a mollitie, tanquam mollier l littera detracta
Abbreviated transcription (Latin):
Se uetat astringi ꝑ tractariq recusat
anqi uult leuit̾ pauidaq manu retineri
am p̃ssus iumium digitos stringentis adurit

Expanded text:
Se vetat astringi, pertractarique recusat. Tangi vult leviter, pavidaque manu retineri, Nam pressus nimium digitos stringentis adurit.
Abbreviated transcription (Latin):
parcli ⁊ t̾ciam originem efficit sicut ⁊ pliniꝰ
in uaturali hẏstoria. Leonem cum parda aut
parclum cum leena com combere refert. ⁊ ex

Expanded text:
et tertiam originem efficit, sicut et Plinius in naturali historia dicit leonem eum parda, aut pardum cum leaena concumbere, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
nera piscium. Alii oua generant ut uarii ma¬
iores quos uocant tiucas ⁊ aquis fouenda cõ¬
mitcunt. Aqua gͥ animat ⁊ creat ⁊ adhuc mã¬
dati illiuis tanqͣm iegis ꝑpetue mimꝰ exequit᷑
blanda quedam mater animantiũ. Alii uiuos
nes ⁊ phoce aliaq cetera huĩmodi que cum e¬
diderint partus: siquid forte in siliaꝵ t̾rorisq
p̃senserint circa catulos suos umꝙͣ moluri quo
tuant᷑ eos uł tenere etatis pauorem mat̾no af¬
fectu compͥmant aꝑire ora ⁊ innoxia partus su¬
os dente suspend̾e int̾no quo reciꝑe corpore et
genitali dicuntur aluo absconde. Quis huma¬
nus affc̃s hanc piscium pietatem possit imi¬
tari. oscła nob̃ societatis st̃ illis ñ satis ẽ aꝑi¬
re uiscera natosq reciꝑe ac reuocare itegros
atq tt̾m fotu quodam sui caloris animare ⁊¬
⁊ sp̃u adolore suo duosq in corꝑe uno iiui̾e̾
donee aut securitate deserant aut corꝑis sui

Expanded text:
nera piscium. alii oua generant, ut uarii maiores, quos uocant troctas, et aquis fouenda conmittunt. aqua igitur animat et creat et adhuc mandati illius primi tamquam legis perpetuae munus exsequitur, blanda quaedam mater animantium. alii uiuos nes et phocae aliaque cete huiusmodi. quae cum ediderint partus, si quid forte insidiarum terrorisque praesenserint circa catulos suos quemquam Ionae, quo tueantur eos uel tenerae aetatis pauorem materno affectu conprimant, aperire ora et innoxio partus suos dente suspendere, interno quoque recipere corpore et genitali nus adfectus hanc piscium pietatem possit imitari? oscula nobis satietati sunt, illis non satis est aperire uiscera natosque recipere ac reuocare integros atque iterum fotu quodam eos sui caloris animare et spiritu adolere suo duosque in corpore uno uiuere, donec aut securitatem deferant aut corpore su
Abbreviated transcription (Latin):
st animal ꝙd dicit antalops. ac̾rimum
numis ita ut nec uenator ei possit appro¬
puiquare. Habet aũ longa cornua serre figu¬
ram habentia ita ut possit resecare arbores altas
ibi frutex qui grece dicitur hericina habens uir¬
clamat uoce magua audiens uenator uocem eiꝰ
uenit ⁊ occidit eum. Sic ⁊ tu homo qui studes so¬
urius ⁊ castus ẽẽ ⁊ sp̃ualiter uiu̾e cuiꝰ duo cornua
sunt duo testam̃ta ꝑ que poteris resecare ⁊ excide
ne obligeris luxuria ⁊ uoluptate ⁊ int̾ficraris a¬
a diabolo. Uinum enim ⁊ mulieres apostata¬
re faciunt homines a deo. De bestia que d̾r uni

Expanded text:
ST animal quod dicitur autolopus, acerrimum nimis, ut nec uenator possit ei appropinquare. Habet autem longa cornua serre figuram habentia, ut possit precidere arbores magnas ibi frutex qui dicitur graece herecine, habens uirclamat uoce magna; audiens autem uenator uocem eius, uenit et occidit eum. Sic et tu, homo dei, qui studes sobrius esse et castus et spiritaliter uiuere; cuius duo cornua sunt duo testamenta, per quae potes resecare et excidene obligeris luxuriae et uoluptati, et interficiaris a diabolo: uinum enim et mulieres apostatare faciunt homines a deo. LAPIDES IGNIFERI Sun
Abbreviated transcription (Latin):
in transu̾sum respiciunt unde ⁊ nom̾ traxit:
natura adeo calidissima ẽ ut adamantẽ lapidẽ
quem nec ignis nec ferri ualet deanare mat̾ĩa
cati parui eium pinguissimi sunt ⁊ saporis io.¬
cundi. Unde ⁊ ed̾e ude ⁊ edulium uocatur.

Expanded text:
in transversum aspiciunt, unde et nomen traxit. mPrat. 171; cuius natura adeo calidissima est ut adamantem lapidem, quem nec ignis, nec ferri domare valet materia, cati, parvi enim pinguissimi sunt, et saporis jucundi; unde et edere, inde et edulium vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
capiat quamdam ⁊ cum clancło calculum in¬
tromittat impedit conclusionem ostrei ac si a¬
ꝑta claustra repperiens tuto inserit chelas ius

Expanded text:
capiat, et tunc clanculo calculum inmittens inpedit conclusionem ostrei ac sic aperta claustra repperiens tuto inserit chelas u
Abbreviated transcription (Latin):
oris sui. Symia grecum nomen ẽ ⁊dest p̃ssis na¬
rib iude ⁊ sẏmias dicimꝰ qd̃ supp̃ssis narib sĩt
⁊ facie feda iugis turpit̾ follicantib licet ⁊ capel¬
larum sit p̾ssum habere nasum. Circopetiei cau¬
das habent. Hec sola discreuo ẽ int̾ prius dictas.
Cenophali ⁊ ip̃i sunt enumero symiaꝵ in ethyo¬
pie partib frequentissinu. Urolenti ad saltum
Feri morsu nunqͣm ita mansueti ut ñ sint ita ra¬
iuit ⁊ quos uocant satiros facie ad iuodũ¬
dum grata gesticłatis motib inquieti callitri¬
ces toto pene aspectu a reteris differunt. In facie
barba est lata eauda. hos caꝑe non ẽ arduum

Expanded text:
Graecum nomen est, id est pressis naribus; unde et simias dicimus, quod suppressis naribus sint et facie foeda, rugis turpiter follicantibus; licet et capellarum sit pressum habere nasum. Alidas habent: haec sola discretio est inter prius dictas. Cynocephali et ipsi sunt e numero simiarum, in Aethiopiae partibus frequentissimi, uiolenti ad saltum, feri morsu, numquam ita mansueti, ut non sint magis raSunt et quas uocant satyros, facie admodum grata, gesticulatis motibus inquietae. Callitriches toto paene aspectu a ceteris differunt: in facie barba est, lata cauda. Has capere non est arduum
Abbreviated transcription (Latin):
num nomen auium est genus diu̾sum.¬
Nam sicut sp̃e sibi differunt ita in nature
diuersitate. Nam alie simplices sunt ut colũ¬
be. Alie astute ut ꝑdix. Alie ad manũ se subiei¬
uit ut ancipites alie reformidant ut garramã

Expanded text:
num nomen avium, sed genus diversum.Nam sicut specie sibi disserunt, ita et naturae diversitate. Nam aliae simplices sunt, ut columbae: aliae astutae, ut perdix: aliae ad manum se subjiciunt, ut accipiter: aliae reformidant, ut garam
Abbreviated transcription (Latin):
octua dicitur eo qd̾ nocte curumuolat ⁊
ꝑ liem non possit uid̾e̾. Nam exorto splẽ¬
dore solis usus eius ebetatur noctua u̾o non
est bubo. nam bubo maiorẽ. Aiticorax ipsa
noctua qr noctem amat. Est enim auis lucifu¬
ga ⁊ solem uide̾ ñ patitur. Hec auis figurã

Expanded text:
octua dicitur pro eo quod nocte circumvolat et er diem non possit videre; nam exorto splendore solis, visus illius hebetatur. Hanc est bubo; nam bubo maior est. Nycticorax ipsa est noctua, quia noctem amat. Est enim avis lucifuga, et solem videre non patitur. Strix nocturna
Abbreviated transcription (Latin):
pullos suos radiis solis obiciat ⁊ in medro a
mine solis ut trpidam cculoꝵ aciem in offen¬
so inntuendi uigore seruau̾it: is ꝓbatur quod̾
sua radio solis inflixerit: quasi deneger ⁊ in
dignus tanto pr̃e reicitur nec estimat᷑ educa¬
tione dignus qui fuit indignꝰ susceptione. Nõ
g cum acerbitate nature s uidicii integritate
condempnat. neq quasi suum abdicat s qͣsi
alienum recusat. Hauc tamen ut quib dam ui

Expanded text:
pullos suos radiis solis objiciat, atque in aelis lumine intrepidam oculorum aciem inoffenso intuendi vigore servaverit, is probatur quod sua praestrictus radio solis inflexerit, quasi degener et tanta indignus parente rejicitur; nec aestimatur educatione dignus, qui fuit indignus susceptione. Non ergo eum acerbitate naturae, sed judicii integritate condemnat; nec quasi suum abdicat, sed quasi alienum recusat. Hanc tamen, ut quibusdam vi