comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maris: gad una. Et suꝑ
terminum gad̾ ad plagã
austri in meridiẽ. Et erit
finis de thamar usq ad aqͣs
contraditõnis cades: here¬
ditas contra mare mag¬
nũ. Hec est terra quã mit¬
tetis in sortẽ tribub isrł.
et hee partitõnes eaix: ait
dñs deus. Et bii egressus
ciuitatis. Aplaga septẽ¬
trionali: quingentos et
quatuor milia mensura¬
bis. Et porte ciuitatis:
ex nominib tribuũ isił.
Porte tres a septemtrione.
Porta ruben una: porta
lude una: porta leui imna.
Et ad plagam orientalẽ
quingentos ⁊ quatuor
milia: et porte tres. Porta
toseph una : porca benia¬
min una: porta danuna.
Et ad plagam meridianã
quingentos ⁊quatuor
milta metieris. Porta sy¬
meonis una: porta ysa¬
char una: porta z abulon
una. Et ad plagam occidẽ¬
talem: quingentos et qͣ¬
tutor milia. Porte eoꝵ tres.
Porta gad itna: porta aser
itna: porta neptali una.
Percircuitũ decem ⁊ octoit¬
lia. Et nom̃ ciuitatis ex il¬

Expanded text:
maris Gad una et super maris Gad una et super terminum Gad ad plagam austri in meridiem et erit finis de Thamar usque ad aquas Contradictionis Cades hereditas contra mare magnum haec est terra quam mittetis in sortem tribubus Israhel et hae partitiones earum ait Dominus Deus et hii egressus civitatis a plaga septentrionali quingentos et quattuor milia mensurabis et portae civitatis in nominibus tribuum Israhel portae tres a septentrione porta Ruben una porta Iudae una porta Levi una et ad plagam orientalem quingentos et quattuor milia et portae tres porta Ioseph una porta Beniamin una porta Dan una et ad plagam meridianam quingentos et quattuor milia metieris portam Symeonis unam portam Isachar unam portam Zabulon unam et ad plagam occidentalem quingenti et quattuor milia portae eorum tres porta Gad una porta Aser una porta Nepthalim una per circuitum decem et octo milia et nomen civitatis ex il
Abbreviated transcription (Latin):
ttaꝵ sanctuarii ⁊ possessi¬
onis ciuitatis: eregione
uiginti quinq miliũ pri¬
mitiarũ: usq ad t̾niinũ
orientalem. Sed ⁊ ad ma¬
re e regione uiginti quin¬
ꝙ miliũ usq ad t̾minũ
maris: similit in partib
principis erit. Et erunt pͥ¬
mitie sanctuarii: et sanc¬
tuariũ templi in medio etꝰ.
De possessione autẽ leuita¬
rũ ⁊ de possessione ciuita¬
tis in medio parciũ prin¬
cipis erit inter terminum
iuda ⁊ int̾ terminũ benia¬
min: et ad principẽ ꝑtine¬
bit. Et reliquis tribub a
plaga ortentali usq ad
plagam occidentalem: ben¬
iamin una. Et ꝯtra t̾mi¬
nũ beniamina plaga ort¬
entali usq ad plagam oc¬
cidentalem: symeon una.
Et suꝑ terminũ symeoniᷤᷤ
a plaga orientali usq ad
plagam occidentis: ysachar
una. Et suꝑ terminũ ysa¬
char aplaga orientaliusq
ad plagam occidentalem:
zabulon una. Et suꝑ ter¬
minũ ⁊abitlon a plaga
orientali usq ad plagam

Expanded text:
nctuarii et possessinctuarii et possessionis civitatis e regione viginti quinque milium primitiarum usque ad terminum orientalem sed et ad mare e regione viginti quinque milium usque ad terminum maris similiter in partibus principis erit et erunt primitiae sanctuarii et sanctuarium templi in medio eius de possessione autem Levitarum et de possessione civitatis in medio partium principis erit inter terminum Iuda et inter terminum Beniamin et ad principem pertinebit et reliquis tribubus a plaga orientali usque ad plagam occidentalem Beniamin una et contra terminum Beniamin a plaga orientali usque ad plagam occidentalem Symeon una et super terminum Symeonis a plaga orientali usque ad plagam occidentis Isachar una et super terminum Isachar a plaga orientali usque ad plagam occidentalem Zabulon una et super terminum Zabulon a plaga orientali usque ad plagam
Abbreviated transcription (Latin):
runt urbis in habitacłm
et in suburbana. Et erit
ciuitas in medio eius. Et
hee mensure eius. Ad pla¬
gam septemtrionalẽ: qͥn¬
genti ⁊ quatuor milia. Et
ad plagam meridianam:
quingenti et quatuor int̾¬
lia. Et ad plagam orienta¬
lem: quingenti ⁊ quatu¬
or milla. Et ad plagã occt¬
dentalem: quingenti ⁊ qͣ¬
tuor milia. Erũt autem
suburbana ciuitatis ad a¬
quilonẽ: ducenti quinqͣ¬
ginta. Et ad meridiẽ: du¬
centi quinquaginta. Et ad
orientẽ: ducenti quinqua¬
ginta. Et ad mare: ducen¬
ti quinquaginta. Quod
autẽ reliquũ fuerit in lõ¬
gitudine scd̃m primitias
sanctuarit decem milia in
orientẽ. et decem inilia in
occidentẽ: erunt sic̃ primi¬
tie sanctuarii. Et erũt fru
buntur: ex omnib tribit¬
b iscł̃. Omnes primitie
uiginti quinq milium
ꝑ uiginti quinq milia ĩ
quadrũ separabuntur in
primitias sanctuarii: et
possessionẽ ciuitatis. Qd̃
autẽ reliquũ fuerit princi¬
pis erit ex om̃i parte pͥmi

Expanded text:
runt urbis in habitaculum runt urbis in habitaculum et in suburbana et erit civitas in medio eius et heae mensurae eius ad plagam septentrionalem quingenti et quattuor milia et ad plagam meridianam quingenti et quattuor orientalem quingenti et quatuor millia: et ad plagam occidentalem quingenti et quatuor millia: Erunt autem suburbana civitatis ad aquilonem ducenti quinquaginta, et ad meridiem ducenti quinquaginta, et ad orientem ducenti quinquaginta, et ad mare ducenti quinquaginta. Quod autem reliquum fuerit in longitudine secundum primitias Sanctuarii, decem millia in orientem, et decem millia ad occidentem, erunt sicut primitiae Sanctuarii: et erunt frugbuntur ex omnibus tribubus Israel. Omnes primitiae viginti quinque millium, per viginti quinque millia in quadrum, separabuntur in primitias Sanctuarii, et in possessionem civitatis. Quod autem reliquum fuerit, principis erit ex omni parte
Abbreviated transcription (Latin):
latitudo decem milib. Hee
autẽ erunt primitie sanc¬
tuarii sacerdotũ. Ad aqui¬
lonẽ longitudinis uigin¬
ti quinq milia: et ad ma¬
re latitudinis decem mili¬
a. Secd ⁊ ad orientẽ latitu¬
dinis decem milia: et ad me
ridiem longitudinis uigin¬
ti quinq milia. Et erit sanc¬
tuariũ dñi in medio eius.
Sacerdotib sanctuarium
erit de filiis sadoch qui cu¬
stodierunt ceremonias me¬
as ⁊ et ñ errauerunt cũ er¬
rarent filii isił: sic̃ et leut¬
is primitie de primitiis t̃¬
re sc̃m sc̃õꝵ: iuxta t̾minũ
leuitaꝵ. S̾ ed ⁊ leuitis si¬
milic̾ iuxta fines sacerdo¬
tũ uigĩti qͥnq milia lõgi¬
tudĩs: et lacitudinis decẽ
milia. Omnis longitudo
uiginti quinq milium:
et latitudo decem milium.
Et ñ ueniindabint ex eo.
neq mutabunt ⁊ neq tͣns¬
ferentur primitie terre: qͥa
scĩficate sunt dño. Quin¬
q milia autẽ que suꝑsũt
in lacitudine per uiginti
quinq: milia:prophana e¬

Expanded text:
latitudo decem millibus. Hae latitudo decem millibus. Hae autem erunt primitiae Sanctuarii sacerdotum: ad aquilonem longitudinis viginti quinque millia, et ad mare latitudinis decem millia, sed et ad orientem latitudinis decem millia, et ad mridiem longitudinis viginti quinque milia et erit sanctuarium Domini in medio eius sacerdotibus sanctuarium erit de filiis Sadoc qui custodierunt caerimonias meas et non erraverunt cum errarent filii Israhel sicut erraverunis primitiae de primitiis terrae sanctum sanctorum iuxta terminum Levitarum sed et Levitis similiter iuxta fines sacerdotum viginti quinque milia longitudinis et latitudinis decem milia omnis longitudo viginti et quinque milium et latitudo decem milium et non venundabunt ex eo neque mutabunt nec transferentur primitiae terrae quia sanctificatae sunt Domino quinque milia autem quae supersunt in latitudine per viginti quinque milia profana e
Abbreviated transcription (Latin):
na cribuũ. Afinib
aquilonis iuxta uiã etha¬
lon ꝑgentib emach atri¬
um enon t̾minus dama¬
sci ad aquilonem iuxta e¬
t̾̃mino dan a plaga orien¬
calt usq ad plagam ma¬
ris: aser una. Et super ter¬
minũ aser a plaga oriẽta¬
iiusq ad plagam maris:
nepͥtali una. Et suꝑ t̾mi¬
num nep̾tali a plaga ori¬
entali usq ad plagã mariᷤ
manasses una. Et suꝑ ter¬
minũ manasse a plaga o¬
rientaliusq ad plagã ma
ris: effraym una. Et suꝑ
t̾minũ effrayma plaga o¬
rientali usq ad plagã ma¬
ris: ruben una. Et suꝑt̾mi¬
nt̃ ruben a plaga orienta¬
liusq ad plagam maris:
iuda una. Et suꝑ t̾minũ
iude a plaga orientali usq
ad plagã maris. erunt pͥ¬
mitie quas separabitis ui¬
ginti quinq milib latitu
dinis : et longitudinis sicut
singule partes: a plagaori¬
entali usq ad plagã maris.
Et erit sanctuariũ in me¬
dio eius. Primitie quas se¬
parabitis dño. Longitudo
uiginti quinq milib: et

Expanded text:
na tribuum, a finibus Aquilonis juxta viam Ethalon pergentibus 603 Emath atrium Enon, terminus Damasci ad Aquilonem juxta Etermino Dan a plaga Orientali usque ad plagam maris, Aser una. Et super terminum Aser a plaga Orientali usque ad plagam maris, Nephthali una. Et super terminum Nephthali a plaga Orientis usque ad plagam maris, Manasse una. Et super terminum Manasse a plaga Orientali usque ad plris Ephraim una et super terminum Ephraim a plaga orientali usque ad plagam maris Ruben una et super terminum Ruben a plaga orientali usque ad plagam maris Iuda una et super terminum Iuda a plaga orientali usque ad plagam maris erunt primitiae quas separabitis viginti dinis et longitudinis, sicut singulae partes a plaga orientali usque ad plagam maris: Et erit sanctuarium in medio ejus. Primitiae, quas separabitis Domino, longitudo viginti quinque millibus, et
Abbreviated transcription (Latin):
tibi duo hec subito in die
una: sterilitas ⁊ uidui¬
tas. N⁊ niu̾sa uenerẽ su¬
ꝑ te ꝓpt̾ multicudinem
maleficioꝵ tuoꝵ: et ꝓpt̾
duritiam incantatoꝵtu
tua: et dixisti. Non ẽ qui
uideat me. Sapiencia tu
te. Et dixistiin corde tuo.
Ego sũ: et p̃ter me ñ ẽ al¬
tera. Rz eniet suꝑ te ma¬
lũ ⁊ nescies ortũ eius:
et irruet suꝑ te calami¬
tas quani ñ poteris expi¬
are. Nz eniet suꝑ te mise¬
es. Sta cũ incantatori¬
b tius ⁊ cũ multitudĩe
malefitioꝵ tuoꝵ in quib
laborasti ab adolescentia
tua: si forte quid ꝓsit ti¬
bi: aut si possis fieri fort¬
or. Sefecisti in mulcitu¬
dine ꝯsilioꝵ tuoꝵ. Stent
et saluent te augures ce¬
li qui contẽplabantirr sy¬
dera ⁊supputabant men¬
ses: ut ex ets annuntia¬
rent uentura tibi. Ecce¬
facti sunt quasi stipula.
ignis cõbussit illos. Nõ
liberabunt aĩam suam
de manu flãme. Nonst̃
prune quib calefiant:
nec focus ut sedeant ad e¬

Expanded text:
tibi duo haec subito in die tibi duo haec subito in die una, sterilitas et viduitas. Universa venerunt super te, propter multitudinem maleficiorum tuorum, et propter duritiam incantatorum tua, et dixisti: Non est qui videat me. Sapientia tuate. Et dixisti in corde tuo: Ego sum, et praeter me non est altera. Veniet super te malum, nescies ortum ejus: et irruet super te calamitas, quam non poteris expiare: Veniet super te repees. Sta cum incantatoribus tuis et cum multitudine maleficiorum tuorum in quibus laborasti ab adulescentia tua si forte quid prosit tibi aut si possis fieri fortior defecisti in multitudine consiliorum tuorum stent et salvent te augures caeli qui contemplabantur sidera et supputabant menses ut ex eis adnuntiarent facti sunt quasi stipula, ignis combussit eos: Non liberabunt animam suam de manu flammae: non sunt prunae, quibus calefiant; nec focus, ut sedeant ad e
Abbreviated transcription (Latin):
escende sede inpul¬
uere: uirgo filia ba¬
bylon. Sede in terra.Non
est soliũ filie chaldeoꝵ: qͥ a
ultra ñ uocaberis mollis
et tenera.Tolle molam:
et mole farinã. Benuda
turpitudinẽ tuã: discoope¬
ri humerũ. Reuela crura:
transi flumina. Reuela¬
bitur ignominia tua: ⁊ ui¬
debitur obꝓbriũ tuũ. Wl¬
tionem captã: et ñ resistet
michi homo. Redemptor
nt̃ dñs exercituũ: nomẽ
illius sanctus isrł. Sede :¬
tace ÷ et intͣ in tenebras fi¬
lia chaldeoꝵ: quia ñ uoca¬
beris ultra dña regnorũ.
Iratus sũ suꝑ ppłm me
um: ꝯtaminaui heredita¬
tem meã: et dedi eos in ma¬
nu tua. Non posuisti eis
miscd̃ias: suꝑsenem ag¬
grauasti iugũ tuũ ualde:
et dixisti. In sempiternũ
ero dña. Non postristi hec
suꝑ cor tuũ: neq recorda¬
ta es nouissimi tui. Et nẽ
audi hec delicata ÷ et habi¬
tans confident̃: que di¬
cis in corde tuo ⁊ ego sũ ⁊
ñ est p̃ter me amplius:
ñ sedebo uidua: et igno¬
rabo sterilitatẽ. Neniẽt

Expanded text:
escende, sede in pulvere, virgo filia Babylon, sede in terra: non est solium filiae Chaldaeorum, quia ultra non vocaberis mollis et tenera. Tolle molam, et mole farinam: denuda turpitudinem tuam, discooperi humerum, revela crura, transi flumina revelabitur ignominia tua et videbitur obprobrium tuum ultionem capiam et non resistet mihi homo redemptor noster Dominus exercituum nomen illius Sanctus Israhel sede tace et intra in tenebras filia Chaldeorum quia non vocaberis ultra domina regnorum iratus sum supeum, Contaminavi haereditatem meam, et dedi eos in manu tua: non posuisti eis misericordias: Super senem aggravasti jugum unum valde, et dixisti: In sempiternum ero, domina: Non posuisti haec super cor tuum, neque recordata es novissimi tui. Et nunc audi haec delicata, et habitans confidenter, Quae dicis in corde tuo: Ego sum, et non est praeter me amplius: Non sedebo vidua, et ignorabo sterilitatem. Venient
Abbreviated transcription (Latin):
alteri ñ dabo. fludime ia¬
cob: et isił quẽ ego uoco:
ego ip̃e ego primus et ego
cabo eos: et stabunt simł.
Congregamint om̃s uos
et audite. Quis de eis an
nuntiauit hec: Sominꝰ
dilexit eũ. Faciet uolũta¬
tem suã in babylone: et
brachiũ suũ inchaldeis.
Ego ego locutus sũ: ⁊ uo¬
caui eum. Adduxi eum:
et directa est uia eius. Ac¬
cedite ad me: et audite hec.¬

Expanded text:
alteri non dabo audi me Iaalteri non dabo audi me Iacob et Israhel quem ego voco ego ipse ego primus et ego cabo eos et stabunt simul congregamini omnes vos et audite qnuntiavit haec? Dominus dilexit eum, faciet voluntatem suam in Babylone, et brachium suum in Chaldaeis. Ego, ego locutus sum, et vocavi eum: adduxi eum, et directa est via ejus. Accedite ad me, et audite hoc
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ eius. Priora extunc
annuntiaui ⁊ ex ore meo
exierunt: et audita feci ea.
Repente oꝑatus sũ: et ue¬
nerunt. Sciui eñi quia
durus es tu. et neriuus fer¬
reus ceruix tua: et frons
tua erea. Predixi tibi ex
tunc antequã uenirent
indicaui tibi: ne forte dice¬
res. i dola mea fecerũt heci
et sculptilia mea ⁊ confla¬
tilia mea mandauerunt
ista. Que audisti: uide oĩa.
Nzros autẽ ñ annuntias¬
tis. Audita fecitibi noua
extunc: et conseruata que
nescis. Nunc creata sunt
et ñ excunc: et ante diem
et ñ audisti ea: ne forte di¬
cas: ecce ego cognoui ea.Ne¬
ꝙ audisti neq cognotusti.
neq extunc aꝑta est auriᷤ
tita. Scio eñi quia p̃uari¬
cans p̃uaricaberis: et tͣns¬
gressorẽ de uentre uocaui
te. Propt̃ nom̃ meũ longe
faciam furorẽ meũ: et lau¬
de mea infrenabo te ne inte¬
reas. Ecce excoxite: sed nõ
quasi argentũ. Elegi te in
camino pauꝑtatis Prop¬
ter me ꝓpt̾ me faciã ut nõ
blasphemer: et glam meã

Expanded text:
ocabula. Priora ex tunc annuntiavi, et ex ore meo exierunt, et audita feci ea: repente operatus sum, et venerunt. Scivi enim quia durus es tu, et nervus ferreus cervix tua, et frons tua aenea. Praedixi tibi ex tunc: antequam venirent, indicavi tibi, ne forte diceres: idola mea fecerunt haec, et sculptilia mea, conflatilia mandaverunt ista. Quae audisti, vide omnia: vos autem non annuntiastis. Audita feci tibi nova ex tunc: et conservata qunescis: Nunc creata sunt, et non ex tunc: et ante diem, et non audisti ea. ne forte dicas: Ecce ego cognovi ea. Neque audisti, neque cognovisti, neque ex tunc aperta est auris tua: Scio enim quia praevaricans praevaricaberis, et transgressorem ex utero vocavi te. Propter nomen meum longe faciam furorem meum: et laude mea infrenabo te, ne intereas. Ecce quasi argentum elegi te in camino paupertatis propter me propter me faciam ut non blasphemer et gloriam meam
Abbreviated transcription (Latin):
ferne int̾rogatus : et quali¬
ter ppls holofernis uoluis¬
set ꝓpt̃ hoc uerbũ interficere
eum: uel quemadmodũ
ip̃e holofernes iratus iusse
rit eum israhelitis hac de cau¬
sa tradi : ut dum uinceret
filios istł. tunc etiam ip̃m
achior diuersis iubeat inte¬
rire supplitiis: ꝓpt̃ hoc quod
dixisset deus celi defensor eoꝵ
est. Cumq achior uniu̾sa
exposuisset : om̃is ppls ceci¬
dit in faciem suam acoran¬

Expanded text:
ferne interrogatus et qualiferne interrogatus et qualiter populus Holofernis voluisset propter hoc verbum interficere eum quemadmodum ipse Horit eum Israelitis hac de causa tradi: ut, dum vicerit filios Israel, tunc et ipsum Achior diversis jubeat interire suppliciis, propter hoc quod dixisset: Deus coeli defensor eorum est. Cumque Achior universa haec exposuisset, omnis populus cecidit in faciem
Abbreviated transcription (Latin):
i penas exceperint: ip̃e simł
ulcioni subiaceas. Munc
holofernes p̃cepit seruis su¬
is ut comp̃henderent achi¬
or. et ducerent eum in bethu¬
liam: et traderent eũ in ma¬
nus filioꝵ isił̃. Et accipien¬
tes eum serui holofernis:
ꝓfecti sunt ꝑ campestria.
Sed cũ appropinquassent
ad montana: exierunt ꝯtra
eos fundibularii. Illi autẽ
diũtentes a latere montis:
ligauerunt achior ad arbo
rem manibz et pedibz ⁊ et sie
uinctum de restib dimise¬
runt eũ: et reu̾si sunt ad do¬
minum suũ. Porro filit is¬
rahel descendentes de bechuli¬
a: uenerunt ad eum. Quẽ
soluences duxerunt ad be¬
thuliam : atq in medio po¬
puli illum statuentes per¬
cunctati sunt quid rerum
tum reliquissent. In dieb
ilus erant illic principes o¬
zias filius micha de cribu
symeon: et charmi qui et
gothoniel. In medio itaq se¬
nioꝵ et in conspectu omni¬
um achior dixit omĩa que
locutus ip̃e fuerat ab holo¬

Expanded text:
poenas exceperint, ipse simul poenas exceperint, ipse simul ultioni subjaceas. Tunc Holofernes praecepit servis suis ut comprehenderent Achior, et perducerent eum in Bethuliam, et traderent eum in manus filiorum Israel. Et accipientes eum servi Holofernis, profecti sunt per campestria: sed cum appropinquassent ad montana, exierunt contra eos fundibularii. Illi autem divertentes a latere montis, ligaverunt Achior ad arem manibus et pedibus et sic vinctum de restibus dimiserunt eum et reversi sunt ad dominum suum porro filii Israhel descendentes de Bethulia venerunt ad eum quem solventes duxerunt ad Bethuliam atque in medio populi illum statuentes percontati sunt quid rerum rii reliquissent in diebus illis erant illic principes Ozias filius Micha de tribu Symeon et Carmi qui et Gothonihel in medio itaque seniorum et in conspectu omnium Achior dixit omnia quae locutus ipse fuerat ab Holo
Abbreviated transcription (Latin):
bitur ⁊ ut sciant om̃s gen.
tes qm̃ nabuchodonosor ds̃
terre est: et pret̾ ip̃m aliꝰ ñ ẽ.¬
actum est autẽ
cum cessassent loqui:
indignatus holofernes ue¬
hement̃: dixit ad achior. Qm̃
prophetasti nobis dicens qd̃
gens isił defendat᷑ a d̾o suo:
ut ostendam tibi quia ñ est
deus nisi nabuchodonosor:
cum percusserimus eos õs
sic̃ hominẽ unum. tunc et
tp̃e cum illis assyrioꝵ giadi¬
o interibis ⁊ et om̃is isrł te¬
cum perditõne disperiet: et
probabis qm̃ nabuchodono¬
sor dñs sit untũse terre. Tũc¬
q gladius militie mec tͣnsi¬
et ꝑlatera tua: et confixus
cades int̾ uulneratos isrł:
et ñ respirabis ultra donee
ext̾mineris cũ ilis. Porto
autẽ siꝓphetiam tuã uerã
existimas: non concidat
uulcus tuus. Et pallor qͥ
dat ate: si uerba mea hec pu¬
tas impleri ñ posse. Nt au¬
tem noueris quia simul ⁊
illis hec experieris: ecce ex
hac hora illoꝵ ppło sociaberiᷤ:
ut dum dignas gladii me¬

Expanded text:
bitur ut sciat omnis gens bitur ut sciat omnis gens quoniam Nabuchodonosor deus terrae est et praeter ipsum alius nactum est autem cum cessassent loqui, indignatus Holofernes vehementer, dixit ad Achior: Quoniam prophetasti nobis dicens, quod genus Israel defendatur a Deo suo, ut ostendam tibi quoniam non est Deus, nisi Nabuchodonosor: cum percusserimus eos omnes, sicut hominem unum, tunc et ipse cum illis Assyriorum gladio interibis, et omnis Israel tecum perditione disperiet: et probabis quoniam Nabuchodonosor dominus sit universae terrae: tuncque gladius militiae meae transiet per latera tua, et confixus cades inter vulneratos Israel, et non respirabis ultra, donec extermineris cum illis. Porro autem si prophetiam tuam veram existimas, non concidat vultus tuus, et pallor, qudat a te, si verba mea haec putas impleri non posse. Ut autem noveris quia simul cum illis haec experieris, ecce ex hac hora illorum populo sociaberis, ut, dum dignas mei gladii
Abbreviated transcription (Latin):
ad dñm deum suũ ÷ ex dis¬
ꝑsione qua disꝑsi fuerant
adunati sunt et ascenderũt
montana hec omĩa: et iterũ
possident iherłm. ubi sunt
sc̃a eoꝵ. Nunc ergo dñe me¬
quitas eoꝵ in conspectit dei
eoꝵ ⁊ ascendamus ad illos
qm̃ tradens tradet ilios deuᷤ
eoꝵ tibi: et subiugati erũt
sub iugo potencie tue. Si
autem ñ est offensio popu¬
li huius coram deo suo: ñ
poterimus resistere illis.
qm̃ deus illoꝵ defendet illo ᷤ
et erimus in obꝓbriũ uni¬
tierse terre. Et factũ est cũ
cessasset loqui achior uerba¬
hec: irati sunt om̃s magna¬
tes holofernis ⁊ et cogitabãt
interficere eũ: dicentes ad
alterutrum. Quis iste est
qui filios istł posse dicat re¬
sistere regi nabuchodonosor
et exercitib eius ⁊ homines
inermes. et sine uirtute. et
sine peritia artis pugne:¬
Wt ergo agnoscat achior
qm̃ faluit nos: ascendamus
in montana: et cũ capti fu¬
erint potentes eoꝵ tunc cũ
eisdem gladio transuerbera¬

Expanded text:
ad Deum suum ex disad Deum suum ex dispersione qua dispersi fuerant adunati sunt et ascenderunt montana haec omnia et iterum possident Hierusalem ubi sunt sancta eorum nunc ergo mequitas eorum in conspectu Dei eorum ascendamus ad illos quoniam tradens tradet illos Deus eorum tibi et subiugati erunt sub iugo potentiae tuae si autem non est offensio populi huius coram Deo suo non poterimus resistere illis quoniam Deus eorum defendet illos et erimus in obprobrium universae terrae et factum est cum cessasset loqui Achior verba irati sunt omnes magnates Holofernis et cogitabant interficere eum dicentes ad alterutrum quis iste est qui filios Israhel posse dicat resistere regi Nabuchodonosor et exercitibus eius homines inermes et sine virtute et sine peritia artis pugnt ergo agnoscat Achior quoniam fallit nos ascendemus in montana et cum capti fuerint potentes eorum tunc cum eisdem gladio transverbera
Abbreviated transcription (Latin):
sine arcu ⁊ sagitta. et absq
scuto ⁊ gladio deus eoꝵ pro
eis pugnauit ⁊ uicit. Et ñ
fuit qui insultaret ppło isti.
nisi quando recessit a cultu¬
ra dñi dei sui. Quocienscũ¬
q autẽ pret̾ ip̃m deum suũ
alterum coluerunt: dati st̃
in predam. et ingladiũ. et
in obꝓbriũ. Quocienscũq
autẽ penituerunt se recessis¬
se a cultura dei sui: dedit eis
deus celi uirtutẽ resistendi.
Beniq chanancũ regem et
iebuseum. et ferezeum. et
hetheum. et eueum. et amor¬
reum. et om̃s potentes in e¬
sebon ꝓstrauerunt: et terraᷤᷤ
eoꝵ et ciuitates eoꝵ ip̃i pos¬
sederunt. Et usq dũ ñ pec¬
cassent in conspectu dei sui:
erant cũ illis bona. Seus
eñi illoꝵ odit iniquitatem.
Nam ⁊ ante hos annos
cum recessissent a uia quã
dederat illis deus ut ambu¬
larent in eam: ext̾minati
sunt p̾liis a multis natio¬
nib: et plurimi eoꝵ capti¬
ui abducti sunt in terram
ñ siuam. Nuꝑ autẽ reuersi

Expanded text:
sine arcu et sagitta et absque sine arcu et sagitta et absque scuta et gladio Deus eorum pro eis pugnavit et vicit et non fuit qui insultaret populo isti nisi quando recessit a cultura Domini Dei sui quotienscumque autem praeter ipsum Deum suum alterum coluerunt dati sunt in praedam et in gladium et in obprobrium quotienscumque autem paenituerunt se recessisse a cultura Dei sui dedit eis Deus caeli virtutem resistendi denique Chananeum regem et Iebuseum et Ferezeum et Hettheum et Eveum et Amorreum et omnes potentes in Esebon prostraverunt et terras eorum et civitates eorum ipsi possederunt et usque dum non peccarent in conspectu Dei sui erant cum illis bona Deus enim illorum odit iniquitatem nam et ante hos annos cum recessissent a via quam dederat illis Deus ut ambularent in eam exterminati sunt proeliis multis nationibus et plurimi eorum captivi abducti sunt in terram non suam nuper autem reversi
Abbreviated transcription (Latin):
grauasset eos rex egypti at¬
q in edificationib urbium
suaꝵ inluto ⁊ latere subiu¬
gasset eos ⁊ clamauerunt
ad deum suũ: et ꝑcussit to¬
tam terram egypti plagisua¬
riis. Cumq eiecissent eos
a se egyptii. et cessasset pla¬
ga ab eis ⁊ et iterum uellent¬
eos capere. et ad suũ seruiti¬
um reuocare: fugientib huᷤ
deus celi mare aperuit ⁊ ita
ut hincinde aque quasimu¬
ri solidarentur: et isti pede sie¬
co fundũ maris ꝑambulã¬
do transirent. In quo loco dũ
innumerabilis exercitus e¬
gyptioꝵ eos ꝑsequeret᷑: ita
aquis cooꝑtus est: ut nõ re¬
maneret uel unus qui fac¬
tum posteris nuntiaret. E¬
gressiꝰq etiã mare rubrũ de¬
serta sẏna montis occurre¬
runt: in quib numquam
homo habitare potuit. uel fi¬
lius hominis requieuit. Il¬
lic fontes a mari obdulca¬
ti sunt eis ad bibendũ: et ꝑ
annos quadraginta anno¬
nam de celo consecuti sunt.
Wbicumq ingressi sunt:

Expanded text:
gravaret eos rex Aegypti atgravaret eos rex Aegypti atque in aedificationibus urbium suarum in luto et latere subiugasset eos clamaverunt ad Deum suum et percussit totam terram Aegypti plagis variis cumque eiecissent eos a se Aegyptii et cessasset plaga ab eis et iterum eos vellent capere et ad suum servitium revocare fugientibus his Deus caeli mare aperuit ita ut hinc inde aquae quasi murus solidarentur et isti pede sicco fundum maris perambulando transirent in quo loco dum innumerabilis exercitus Aegyptiorum eos persequeretur ita aquis coopertus est ut non remaneret vel unus qui factum posteris nuntiaret egressis etiam mare Rubrum deserta Sina montis occurrerunt in quibus numquam homo habitare potuit vel filius hominis requievit illic fontes amari obdulcati sunt eis ad bibendum et per annos quadraginta annonam de caelo consecuti sunt ubicumque ingressi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
rum: q̃ etiam sit uirtus eo¬
rum. aut que sit multitu¬
do eoꝵ : uel quis rex militi
e eorũ: et quare p̃ omnibus
qui habitant in oriente isti
contempserunt. et ñ exier̃t
obuiam nobis: ut suscipe¬
rent nos cum pace. Munc
achior dux omniũ filiorũ
ammon respondens: ait. Si¬
digneris audire dñe meus:
dicam ueritatem in conspec¬
tu tuo deppło isto quiin mõ¬
tanis habitat: et ñ egrediet᷑
uerbum falsum ex ore meo.
Populus iste ex ꝓgenie chal¬
deoꝵ est. Hic primũ in me¬
sopotamia habitauit: qm̃
noluerunt sequi deos patrũ
suoꝵ qui erant in terra chal¬
deorum. Seserentes itaq ce¬
rimonias patrũ suoꝵ que
in multitudine deoꝵ erant:
unum deum celi coluerunt.
Qui et p̃cepit eis ut exirent
inde: et habitarent in carrã.
Cũq cooperuisset oẽm tertã
fames: descenderunt in egyp¬
tum. Illicq per quadringen¬
tos annos sic multiplicati
sunt: ut dinumerari eorũ
ñ posset exercitus. Cumq

Expanded text:
rum: quae etiam sit virtus eorum: quae etiam sit virtus eorum, aut quae sit multitudo eorum: vel quis rex militiae illorum: et quare prae omnibus, qui habitant in oriente, isti contempserunt nos, et non exierunt obviam nobis, ut susciperent nos cum pace. Tunc Achior dux omnium filiorum Ammon respondens, ait: Sidigneris audire, domine mi, dicam veritatem in conspectu tuo, de populo isto qui in montanis habitat, et non egredietur verbum falsum ex ore meo. Populus iste ex progenie Chaldaeorum est: hic primum in Mesopotamia habitavit, quoniam noluerunt sequi deos patrum suorum, qui erant in terra Chaldaeorum. Deserentes itaque caeremonias patrum suorum, quae in multitudine deorum erant, unum Deum coeli coluerunt, qui et praecepit eis, ut exirent inde, et habitarent in Charan. Cumque operuisset omnem terram fames, descenderunt in Aegyptum, illicque per quadringentos annos sic multiplicati sunt, ut dinumerari eorum n possit exercitus cumque
Abbreviated transcription (Latin):
confidentem in uirtute sua
et in potencia sua. et in exer¬
citu suo. et in clipeis suis. et
in currib suis. et in equiti¬
b suis: ñ ferro pugnanco
sed precib scĩs orando deiecit
Sic erunt uniũsi hostes is¬
Sralxel: si ꝑseueraueritis in
hoc opere qd̃ cepistis. Ad hãc
igitur exhortationem eius
dep̃cantes dñm permane¬
bant in conspectu dñi: ita
ut etiã hii qui holocausta
offerebant deo: p̃cineti cilicuᷤ
offerrent sacrificia dño. Et
erat cinis suꝑ capita eorũ:
et ex toto corde suo om̃s ora¬
bant deum: ut uisitaret po¬
pulum suum tsrabei.
untiatũq est holofer¬
ni principi milicie as¬
syrioꝵ qd filii istl p̃parassẽt
se ad resistendum : ac mon
tiũ itinera conclusissent:
et furore nimio exarsit int
racundiã magnam. N oca¬
uicq oms principes moab
et duces ammon: et dixit
eis. Sicite michi quis sit po¬
pulus iste qui montana
obsidet ⁊ aut que ⁊ quales
et quante sint ciuitates eo¬

Expanded text:
confidentem in virtute sua confidentem in virtute sua et in potentia sua et in exercitu suo et in clypeis suis et in curribus suis et in equitibus suis non ferro pugnando sed precibus sanctis orando deiecit sic erunt universi hostes Israhel si perseveraveritis in hoc opere quo coepistis ad hanc igitur exhortationem eius deprecantes Dominum permanebant in conspectu Domini ita ut etiam hii qui holocausta Domino offerebant praecincti ciliciis offerrent sacrificia Domino et erat cinis super capita eorum et ex toto corde suo omnes orabant Deum ut visitaret populum suum Israhel nuntiatumque est Holoferni principi militiae Assyriorum quod filii Israhel praepararent stium itinera conclusissent, et furore nimio exarsit in iracundia magna, vocavitque omnes principes Moab et duces Ammon, et dixit eis: Dicite mihi, quis sit populus iste, qui montana obsidet: aut quae, et quales, et quantae sint civitates eo
Abbreviated transcription (Latin):
transitus esse poterat : ut
obtinerent ascensus mon¬
tium ꝑ quos uia esse pote¬
rat ad iherłm: et illic custo¬
dirent ubi angustũ iter es¬
se poterat int montes. Et fe¬
tuerat eis sacerdos dñt helia¬
chim. Et clamauit oĩs ppłs
ad dñm: instancia magna.
Et humiliauerunt animaᷤᷤ
suas in ieiuniis: ip̃i et mu¬
lieres eoꝵ. Et induerunt se
sacerdotes ciliciis ⁊ et infan¬
tes ꝓstrauerunt contra faci¬
em templi dñi: et altare do¬
mint operuerunt cilicio. Et
clamauerunt ad deũ iscł it
nanimiter: ne darent᷑ in pre¬
dam infantes eoꝵ et uxores
eoꝵ in diuistonem : et ciuita¬
tes eoꝵ in ext̾minium: et
sancta eoꝵ inpollutionem.
Tunc elyachim sacerdos do¬
mini magnus circuiuit om¬
nem isił: allocutusq ẽ eos
dicens. Scitote qm̃ exaudi¬
et dĩis preces ur̃as: si ma¬
nentes ꝑseueraueritis in ie¬
iuniis ⁊ oracõnib in ꝯspec¬
tu dñi. Memores estote mo¬
ysi serui dñi: quia amalech

Expanded text:
transitus esse ptransitus esse pobtinerent ascensus moncium, per quos via esse poterat ad terram suam, et illic custodirent, ubi angustum iter esse viderant inter montes. Et fetuerat eis sacerdos Domini Heliachim et clamavit omnis populus ad Dominum instantia magna et humiliaverunt animas suas in ieiuniis ipsi et mulieres eorum et induerunt se sacerdotes ciliciis et infantes prostraverunt contra faciem templi Domini et altare Domini operuerunt cilicio et clamaverunt ad Deum Israhel unianimiter ne darentur in praedam infantes eorum et uxores eorum in divisionem et civitates eorum in exterminium et sancta eorum in pollutionibus tunc Heliachim sacerdos Domini magnus circuivit omnem Israhel adlocutusque est eos dicens scitote quoniam exaudivit Dominus preces vestras si manentes permanseritis in ieiuniis et orationibus in conspectu Domini memores estote Mosi servi Domini qui Amalech
Abbreviated transcription (Latin):
hiis natõnib que potuissẽt
holofernis potencia subiu¬
gari. Pertransiens autem
syriam sobal. et omnẽ apa¬
miam. omnemq mesopo:¬
tamiam:uenit ad ydume¬
os in terra gabaa. Accepito
ciuitates eoꝵ: et sedit ibi ꝑ
triginta dies. In quib die¬
b: adunari precepit untũ¬
sum exercitũ uircutis sue.
unc audientes A¬
hec filii isc̃l qui habt¬
tabant terram iudee: timu¬
erunt ualde a facie eius.
Tremor etiam et horror in¬
uasit sensus eoꝵ : ne hoc fa¬
ceret therłm ⁊ templo dñi:
qd̃ fecerat ceteris ciuitatibus
et templis earũ. Et miseĩt
in om̃em samariã ꝑ circui¬
tum usq iericho: et p̃eccupa¬
uerunt omnes uertices mõ¬
tium: et muris circũdeder̃t
uicos suos: et congregaue¬
runt frumenta in prepara¬
tionẽ pugne. Sacendos ett¬
am eliachim scripsit ad unt¬
u̾soᷤᷤ qui erant contra hesdre¬
lon: que est contra faciem
campi magni iuxta dotha¬
im. Et untuersos ꝑ quos

Expanded text:
his nationibus quae potuissent his nationibus quae potuissent Holofernis potentia subiugari pertransiens autem Syriam Subal et omnem Apamiam omnemque Mesopotamiam venit ad Idumeos in terra Gabaa accepitque civitates eorum et sedit ibi per triginta dies in quibus diebus adunari praecepit universum exercitum virtutis suae tunc audientes haec filii Israhel qui habitabant in terra Iudaeae timuerunt valde a facie eius tremor etiam et horror invasit sensus eorum ne hoc faceret Hierusalem et templo Domini quod fecerat ceteris civitatibus et templis earum et miserunt in omnem Samariam per circuitum usque Hiericho et praeoccupaverunt omnes vertices montium et muris circumdederunt vicos suos et congregaverunt frumenta in praeparatione pugnae sacerdos etiam Heliachim scripsit ad universos qui erant contra Hesdraelon quae est contra faciem campi magni iuxta Dothain et universis per quos
Abbreviated transcription (Latin):
equoꝵ camelorũq : et unt¬
tierse facultates nr̃e atq fa¬
milie: in conspectu tuo st̃.
Sint om̃ia sub lege tuta.
Nos etiam et filii nr̃i: ser¬
uiꝰtui sumus. Weni nob̾
pacificus dñs: et utere ser¬
uitio nr̃o sic̃ placuerit tibi.
Tunc descendit de monti¬
b cum equitib in uirtute
magna: et obtinuit õem
ciuitatem: et omnẽ inha¬
bitantem terram. Se uni¬
uersis autẽ urbib assũp¬
sit sibi auxiliarios: uiros
fortes. et electos ad bellum.
Tantusq metus ꝓuinti¬
is illis incubuit: ut uni¬
uersaꝵ urbium habitato¬
res. principes. et honoract.
simul cũ ppłi̾s exirent ĩ ob¬
uiam uenienti: excipien¬
tes eum cũ coronis ⁊ lam¬
padib: ducentes choros in
tibiis. et cympanis. Nec is¬
ta tam̃ facientes: ferocita¬
tem pectoris eius mitigare
potuerunt. Nam et ciuitates
eoꝵ destruxit: et lucos eoꝵ suc
cidit. Preceperat eñt illi nabu¬
chodonosor rex ut om̃s deos
terre ext̾minaret: uidelicet ut
ip̃e solus diceretur deus. ab

Expanded text:
et universae facultates nostrae atque familiae in conspectu tuo sunt sint omnia sub lege tua nos iam et filii nostri servi tui sumus veni nobis pacificus dominus et utere servitia nostra sicut placuerit tibi tunc descendit de montibus cum equitibus in virtute magna et obtinuit omnem civitatem et omnem inhabitantem terram de universis autem urbibus adsumpsit sibi auxiliarios viros fortes et electos ad bellum tantusque metus provinciis illius incubuit ut universarum urbium habitatores principes et honorati simul cum populis exirent in obviam venienti excipientes eum cum coronis et lampadibus ducentes choros in tibiis et tympanis nec ista tamen facientes ferocitatem eius pectoris mitigare potuerunt nam et civitates eorum destruxit et lucos eorum excidit praeceperat enim illi Nabuchodonosor rex ut omnes deos terrae exterminaret videlicet ut ipse solus diceretur deus ab
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatẽ: hic iustus ẽ Ui¬
ta uiuet: ait dñs deus. Qd̾
sigenuerit filiũ latroriẽ
effundentẽ sanguinem
et fecerit unũ de istis: ⁊ hec
quidem oĩa ñ facientem:
sed inmõtib comedentẽ.
et uxorẽ ꝓximi sui pollu¬
entem : egenũ ⁊ pauꝑem
ꝯtristantem: rapientem
rapinas : pignus ñ reddẽ¬
tem. et ad ydola leuantem
oculos suos : abhomina¬
tõnem facientẽ : ad usu¬
ram dantem ⁊ amplius
accipientem: nũquid ui¬
uet. Nonuiuet: cũ untũ¬
sa decestanda hec fecerit. Mor¬
te morietur: sangus eius
in ip̃o erit. Qd̃ si genuerit

Expanded text:
ueritatem, hic iustus est:. uita uiuet, ait dominus deus. quod si genuerit filium latronem et effundentem sanguinem et fecerit unum de istis, et haec quidem omnia non facientem, sed in montibus comedentem et uxorem proximi sui polluentem, egenum et pauperem contristantem, rapientem rapinas, pignus non reddentem et ad idola leuantem oculos suos, abominationem facientem, ad usuram dantem et amplius accipientem: numquid uiuet? non uiuet: cum unsa detestanda haec fecerit, morte morietur: sanguis eius in ipso erit. quod si g
Abbreviated transcription (Latin):
b ñ comederit. et oculos su¬
os ñ letauerit ad ẏdola do¬
mus istł: et uxorẽ ꝓximi
sui ñ uiolauerit: et ad mu¬
lierẽ menstruatã ñ acces¬
serit. et hominẽ ñ ꝯtrista¬
uerit: pignus debitori red¬
diderit: ꝑuim nichil rapu¬
erit: panẽ suũ esurienti de

Expanded text:
non comederit, et oculos suos non levaverit ad idola domus Israel: Et uxorem proximi sui non violaverit, et ad mulierem menstruatam non accesserit: Et hominem non contristaverit: pignus debitori reddiderit, per vim nihil rapuerit: Panem suum esuri
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ montes ñ comederit:
et oculos suos ñ leuaue¬
rit ad ydola domus isis:
et uxorem ꝓximi sui nõ
uiolauerit. et uirũ ñ con¬
tristauerit ⁊ pignus ñ re¬
tinuerit. et rapinã ñ rapu¬
erit÷ panẽ suũ esurienti
dederit. et nudũ operuerit
uestim̃to ⁊ a pauperis in¬
iuria au̾terit manũ suã:
usuram ⁊ suꝑabundanti¬
am ñ acceperit ⁊ iuditia
mea fecerit : inp̃ceptis me¬
is ambulauerit : hic nõ
morietur in iniquitate
patris sui: sed uita uiuet.
Pater eius quia calũpni¬
atus est ⁊ uim fecit fra¬
tri. et malũ oꝑatus est in
medio ppli sui: ecce mortu¬
us est in iniquitate stta.
Et dicitis. Quare ñ por¬
cabit filius iniquitatem
patris sui: N idelicet qui¬
afilius iuditiũ ⁊ iustici¬
am oꝑatus est. Omĩa p̃¬
cepta mea custodiuit: et
fecit illa. N. ita uiuet. Ani¬
ma que ꝑeccauerit: ip̃amo¬
rietut. Filius ñ portabit ĩ¬
iquitatẽ patris: et pater ñ
portabit iniquitatem filii.

Expanded text:
 montes non comederit et oculos suos non leuauerit ad idola domus Israhel et uxorem proximi sui non uiolauerit et uirum non contristauerit, pignus non retinuerit et rapinam non rapuerit, panem suum esurienti dederit et nudum operuerit uestimento, a pauperis iniuria auerterit manum suam, usuram et superabundantiam non acceperit, iudicia mea fecerit et in praeceptis meis ambulauerit: hic non morietur in iniquitate patris sui, sed uita uiuet. pater eius, quia calumniatus est et uim fecit fratri, malum operatus est in medio populi sui: ecce mortuus est in iniquitate sua. et dicitis: quare non portauit filius iniquitatem patris? uidelicet quia filius iudicium et iustitiam operatus est et omnia praecepta mea custodiuit et fecit illa: uita uiuet. anima, quae peccauerit, ipsa morietur. filius non portabit iniquitatem patris, et pater non portabit iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
uorauerunt inclitos. Qd̾
cũ uidisset mardocheus et
exurrexisset de stratu: cogi¬
let ⁊ et fixum habebat ĩ ani¬
moscire cupiens quid sig¬
tempore in aula re¬
gis cum bagatha. et thara e¬
unuchis regis: qui ianico¬
res erant palatii. Cumq
intellexisset cogitatõnes eo¬
rum. et curas diligentius
ꝑuidisset ⁊ didicit qd̃ cona¬
rentur in regem artarxar¬
xem manus mittere: et¬
nuntiauit suꝑ eo regi. Q
de utroq habita questione:
confessos iussit duci admor¬
tem. Rex autẽ qd̃ gestum
est: scripsit in cõmentariis.
Sed ⁊ mardocheus rei me¬
moriam litteris tradidit.
Precepitq ei rex ut in au¬
la palatii moraretur:da¬
tis ei ꝓ delatõne munerib.
Aman uero filitis amada¬
thi buzeus erat gloriosis¬
simus corã rege: et uolu¬
it nocere mardecleo ⁊ ppłõ
gis qui fuerant interfecti.
Hucusq ꝓemium. Que
secuntur in eo loco posita
erant: ubi scriptũ est ĩ uo¬
lumine. Et diripuerunt
bona uel substancias eoꝵ:

Expanded text:
voraverunt inclytos. Quod voraverunt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogilet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid sigtempore in aula regis, cum Bagatha et Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo his qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae sequuntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
sis nisan. uidit sompniũ
mardocheus. filius iahit.
filii semei. filii cis de tribu
beniamin. homo iudeus qͥ
habitabat in irbe susis:
uit magnus et incer pri¬
mos aule regie. Erat aui¬
tem de eo numero captiuo¬
rum quos transtulerat
nabuchodonosor rex babi¬
ionis de iherłm: cũ iechoni¬
arege iude. Et hoc eius sõp¬
nium fuit. Apparuerunt
uoces ⁊ tumultus. et to¬
nitrua. et terre motus: et
conturbatio suꝑ terrã. Et
ecce duo drachones magni:
paratiq contra se in p̃liũ.
Ad quoꝵ clamorẽ cuncte
concitate sunt nationes:
ut pugnarent contra gen¬
temiustoꝵ. Fuitq dies il¬
la tenebraiꝵ et discrimineᷤ:
tribulatõnis ⁊ angustie:
et ingens formido suꝑ ter¬
ram. Conturbataq ẽ gens
iustoꝵ timentiũ mala siu¬
a: et p̃parata ad mortem.
Clamaueruntq ad dñm.
Et illis uociferantib fonᷤ
paruus creuit in fluuium
maximum: et in aquas
plurimas redundauit.
Lux ⁊ sol ortus est. et hit¬
miles exaltati sunt: et de¬

Expanded text:
sis NISAN, vidit somnium sis NISAN, vidit somnium Mardochaeus filius Jairi, filii Semel, filii Cis, de tribu Benjamin: homo Judaeus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos aulae regiae. Erat autem de eo numero captivorum, quos transtulerat Nabuchodonosor rex Babylonis de Jerusalem cum Jechonia rege Juda, et hoc ejus somnium fuit: Apparuerunt voces, et tumultus, et tonitrua, et terraemotus, et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium. Ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem justorum. Fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angustiae, et ingens formido super terram. Conturbataque est gens justorum timentium mala sua, et praeparata ad mortem. Clamaveruntque ad Deum: et illis vociferantibus, fons parvus crevit in fluvium maximum, et in aquas plurimas redundavit. Lux et sol ortus est, et humiles exaltati sunt, et de
Abbreviated transcription (Latin):
uit ad dñm. et saluũ fecit
dñs ppłm suũ: liberauitq
nos de oĩb malis: ⁊ fecit sig¬
na magna atq portenta
int̾ gentes. Et duas sorteᷤᷤ
esse p̃cepit: unam ppłĩ dei:
et alteram cunctaꝵ genti¬
um. Uz enitq utraq sors
in statutũ ex illo iam tem¬
pore coram deo: uniũsis gẽ¬
tibz. Et recordatus est dñs
ppłi sui: ac misertus here¬
ditatis sue. Et obseruabũ¬
tur dies isti in mense a dar
quarcadecima ⁊ quintade¬
cima die eiusdẽ mensis cũ
omni studio ⁊ gaudio in
unum cecsi ppło congrega¬
to: in cunctas deinceps ge¬
nerationes populi istl
opatra atculerunt dositeus
qui se sacerdotem ⁊ leuitici
generis ferebat. et ptholome¬
us filius eius hanc episto¬
lam phurim: quam dixe¬
runt interp̃tatum esselisi¬
machũ ptholomei filiũ in
terł̾m. Hoc quoq principi¬
um erat in editione uulga¬
ta: qd̾ nec in hebreo nec apd̃
ullum fertur interp̃tũ An¬
no scdõ regnante artatxat¬
xe maximo: prima die mẽ¬

Expanded text:
lvum fecit Dominus populum suum: liberavitque nos de omnibus malis, et fecit signa magna atque portenta inter gentes: et duas sortes esse praecepit, unam populi Dei, et alteram cunctarum gentium. Venitque utraque sors in statutum ex illo jam tempore diem coram Deo universis gentibus: et recordatus est Dominus populi sui, ac misertus est haereditatis suae. Et observabuntur dies isti in mense ADAR, quarta decima et quinta decima die ejusdem mensis, cum omni studio et gaudio in unum coetum. populi congregati, in cunctas deinceps generationes populi Israeopatra, attulerunt Dositheus, qui se sacerdotem et Levitici generis ferebat, et Ptolemaeus filius ejus, hanc epistolam PHURIM, quam dixerunt interpretum esse Lysimachum Ptolemaei filium in Jerusalem. Hoc quoque principium erat in editione Vulgata, quod nec in Hebraeo, nec apud ullum fertur interpretatum. Anno secundo, regnante Artaxerxe maximo, prima die men
Abbreviated transcription (Latin):
tis: nec eoꝵ quicquã irritũ
fuit. Paruus fons qui cre¬
uit in fluuium. et in lucẽ
solemq conu̾sus est: et in
aquas plurimas redũda¬
uit: hester est quam rex ac¬
cepit uxorem: et uoluit eã¬
esse reginã. Suo autẽ dra¬
chones: ego sũ ⁊ aman. Gẽ¬
tes que conuenerant: hii

Expanded text:
tis; nec eorum quidquam irritum tis; nec eorum quidquam irritum fuit. Parvus fons, qui crevit in fluvium, et in lucem solemque conversus est, et in aquas plurimas redundavit; Esther est, quam rex accepit uxorem, et voluit esse reginam. Duo autem dracones: ego sum, et Aman. Gentes, quae convenera
Abbreviated transcription (Latin):
o ieiunia atoz clamores:⁊
sortiũ dies: et om̃ia que
labri huius qui uocatirr¬
hester historia etinent᷑
ex uero assuerus om¬
nem cerrain ⁊ cunc¬
tas maris insulas: fecit
tributarias. Cuius forti¬
tudo ⁊ imperium. dignitas
atq sublimitas qua exal¬
tatrit mardocheũ scripta st̃
in libris medoꝵ atq ꝑsarũ:
et quomodo mardocheus iu¬
daici generis scd̃s a rege as¬
suero fuerit⁊ et magnus
apud iudeos ⁊ acceptabiles
plebi fratrũ suoꝵ: querens
bona ppło suo. et loquens¬
ea que ad sui seminis pacẽ¬
ꝑtinerent. Que habentur
in hebreo: plena fide expres¬
si. Hec autẽ que sequuntur
scripta repperi in editone uul¬
gata: que grecoꝵ lingua ⁊
litteris continentur. Et in¬
terim post finem libri hoc ca¬
pitulum ferebatur: qd̃ iux¬
ta consuecudinem nr̃am
obelo id est ueru p̃notaui¬
mus. Pixitq mardocheus.
Adeo fr̃a sunt ista Recorda¬
tus sum sompnit qd̾ uide¬
ram. hec eadem significan¬

Expanded text:
o ieiunia atque clamores et o ieiunia atque clamores et Sortium dies et omnia quae libri huius qui vocaturHester historia continentur rex vero Asuerus omnem terram et cunctas maris insulas fecit tributarias cuius fortitudo et imperium et dignitas atque sublimitas qua exaltavit Mardocheum scripta sunt in libris Medorum atque Persarum et quomodo Mardocheus iudaici generis secundus a rege Asuero fuerit et magnus inter Iudaeos et acceptabilis plebi fratrum suorum quaerens bona pea quae ad pacem seminis sui pertinerent. Quae habentur in Hebraeo, plena fide expressi. Haec autem, quae sequuntur, scripta reperi in editione Vulgata, quae Graecorum lingua et litteris continetur, et interim post finem libri hoc capitulum ferebatur: quod juxta consuetudinem nostram obelo ÷, id est, veru praenotavimus. ÷ Dixitque Mardochaeus: A Deo facta sunt ista. Recordatus sum somnii, quod videram, haec eadem significan
Abbreviated transcription (Latin):
semen suũ: et suꝑ cunctos
qui religioni eoꝵ uoluerĩt
copulari: ut nulli liceat
duos hos dies absq sollẽp¬
nitate transigere : quos
scriptura testatur. et cer¬
ta expetunt tempora: an¬
nis sibi iugiter succedenti¬
b. Isti sunt dies quos nul¬
ia uiquã delebit obliuio:
et ꝑ singulas generatõnes
cuncte que in toto orbe sũt¬
ꝓuintie celebrabunt. Nec ẽ
ulla ciuitas in qua dies
phurim id est sortiũ ñ ob¬
seruentur a iudeis: et ab e¬
oꝵ ꝓgenie que hiis çerimo¬
niis obligata est. Scripse¬
runtq hester regina filia a¬
biabel. ⁊ mardocheus iudeus
etiam scd̃am epistolã: ut
omini studio dies ista sollẽp¬
nis sanciretur in posterũ.
Et miserunt ad om̃s iude¬
ri u̾sabantur: ut haberent
pacem ⁊ susciperent uerita¬
tem obseruantes dies sorti¬
um. et suo tempore cũ gau¬
dio celebrarent : sic̃ constitu¬
erat illis mardocheus. et he¬
ster. et isu obseruanda sus¬
ceperant a se et asemine su¬

Expanded text:
semen suum et super cunctos semen suum et super cunctos qui religioni eorum voluerint copulari ut nulli liceat duos hos dies absque sollemnitate transigere quam scriptura testatur et certa expetunt tempora annis sibi iugiter succedentibus isti sunt dies quos nulla umquam delebit oblivio et per singulas generationes cunctae in toto orbe provinciae celebrabunt nec est ulla civitas in qua dies Phurim id est Sortium non observentur a Iudaeis et ab eorum progenie quae his caerimoniis obligata est scripseruntque Hester regina filia Abiahil et Mardocheus Iudaeus etiam secundam epistulam ut omni studio dies ista sollemnis sanciretur in posterum et miserunt ad omnes Iudaeis versabantur ut haberent pacem et susciperent veritatem observantes dies Sortium et suo tempore cum gaudio celebrarent sicut constituerat Mardocheus et Hester et illi observanda susceperant a se et a semine su