comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potheca data ꝯueniri ceꝑis exce¬
ptione opposita seu doli seunoͣ
numerate pecũme ꝯpelliturꝰ¬
petitor ꝓbare pecumͣtibi ẽẽ
num̃atam. quoñ ĩ pleto.abso
Um fidem cautionis ai¬
gnoscẽtẽ⁊ solutionem portiõiˢ
debitiusurarum feceris ĩ telli¬
gis deñ numãta pecuma nimi¬
um t̾arde querclam te de ferre
potes ignorare aũt non debes
ñ numate pecume exceptiõe:
ibi locum hr̃e ubi quas̃ credi¬
ta pecimia petitur. cum aũt ex
p̃ceclente cã debiti.ĩ ꝙ regrapi¬
hum quantitas redigitur. nõ
requiritur.an tẽ cum caueba¬
t᷑. num̃ata sit. san iusta cã debi

Expanded text:
potheca data, conveniri coeperis, exceptione opposita seu doli seu non numeratae pecuniae compelleturprobare pecuniam tibi esse numeratam: quo non impletum fidem cautionis agnoscens etiam solutionem portionis debiti vel usurarum feceris, intellegis de non numerata pecunia nimium tarde querellam te deferrepotes. Ignorare autem non debes non numeratae pecuniae exceptionem ibi locum habere, ubi quasi credita pecunia petitur, cum autem ex praecedenti causa debiti in chirographum quantitas redigitur, non requiri, an tunc cum cavebatur numerata sit, sed an iusta causa debi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ante sinam. signa reb
quas aliꝗs tenebut ĩ pri¬
mi ñ oporte. Et ideo eare¬
b aut fructib ap̃te ꝯstiti.¬
tis.illicite ĩ posita pot̾is ip̃e
licite de trase ut amotis hiᷤ
cã que ex offitio tibi ĩ fert᷑.¬

Expanded text:
ententiam signa rebus, quas aliquis tenebat, imprimi non oportere. Et ideo ea rebus aut fructibus apud te constitutis illicite imposita poteris ipse licite detrahere, ut amotis his causa, quae ex officio tibi infert
Abbreviated transcription (Latin):
Reditor cebito solutod̃
pignore libuto nicħ̾ aduxorem
debitoris quondam transferre
rotuit. s nec ꝯsensus cuidem
debitoris ꝑcum ꝗ creclitor fint
acceclens ymagine facte uendi¬
tiom ad dnĩum tͣn fereudum
pdec̾ ꝗequam potuit cum tair
ca que simuilate cin aguntur.
q̃m que ĩ uxore a marito dona¬
tioms eã tempore matrimõn
poedunt. ppt̃ iuris ciuilis mt̾¬
dictum cum ꝓponas uxorem
supstite marito reb humaĩs
exemptam ꝓ infectis habeant̃.¬

Expanded text:
Creditor debito soluto de pignore liberato nihil ad uxorem debitoris quondam transferre potuit. sed nec consensus eiusdem debitoris per eum qui creditor fuit accedens imaginariae factae venditioni ad dominium transferendum prodesse quicquam potuit, cum tam ea quae simulatae aguntur, quam quae in uxorem a marito donationis causa tempore matrimonii procedunt, propter iuris civilis interdictum  cum proponas uxorem superstite marito rebus humanis exemptam pro infectis habeant
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. Siꝗdem añdonationẽ
poñis ĩ te mure ut dicis amari¬
to collatam p̃dium ab eoclem
creclitori obligatum fuit alie¬
nationem eus. saluo uire de¬
biti. sitũ iuris ratio actionem
cius excludit. factam eẽ dubi¬
um non ẽ. Qd̾ si donatione ĩc
celebrata eo ꝙ łante nuptias
factã ẽ.ł in hisdem casib ĩ qbꝰ

Expanded text:
Si quidem ante donationem possessionis in te iure, ut dicis, a marito collatam praedium ab eodem creditori obligatum fuit, alienationem eius salvo iure debiti si tamen iuris ratio actionem eius non excludit factam esse dubium non est. Quod si donatione iure celebrata eo, quod vel ante nuptias facta est vel in isdem casibus, in
Abbreviated transcription (Latin):
igit᷑ leͣcto testam̃toammadũti¬
niͣus maritum tuum exp̃cedẽ¬
tidonatione dñium tibi ꝯẜ̃uaᷤᷤ¬
se. securitatiq tue ad optinẽdã
ꝓprictatem cauisse. ĩdictorum
u̾borum xeptio ñ fidcicomimi¬
sum relictum ostendit. s ex se¬
natus ꝯfulti auctoritate. liẜali¬
tatem mariti t̾ũi custodiende ⁊̃
moriens ꝓsyceit quatenus fir¬
mare põtint dñium mortis tp̃r
tibi ẽe ad dictam.

Expanded text:
igitur lecto testamento animadvertimus maritum tuum ex praecedente donatione dominium tibi conservasse securitatique tuae ad obtinendam proprietatem cavisse, inditorum verborum conceptio non fideicommissum relictum ostendit, sed ex senatus consulti auctoritate liberalitatem mariti tui, cui custodiendae etiam moriens prospexit, quatenus firmare potuit dominium, mortis tempore tibi esse addictam.
Abbreviated transcription (Latin):
occasionem sieri ñ op̃tet ideir¬
oo quotiens ł iudicib nr̃is ur
cuilibet ali statua fũit aquo¬
cumq collegio seuofficis. uł
in hae saciatissima cruri tate ł
ĩ purtiis. postulata. nequaq̃
exdescriptione sumptus col¬
nõrempetit᷑ expensis ꝓprris c¬
de ĩ uidie cã confugiunt.
sicertas hahuerĩt cãs qbꝰ
ꝯfugert. ad imꝑatoria si¬
mulachra debuerint.nu¬
re aclegib iundicentꝰ. siuͦ
pbati fuerint arͣtib sius ĩ¬
radiam imimnicis creare uo¬
luisse ultrix in eos sentẽtia

Expanded text:
asionem fieri non oportet. Idcirco quotiens vel iudicibus nostris vel cuilibet alii statua fuerit a quocumque collegio seu officio vel in hac sacratissima civitate vel in provinciis postulata, nequaquam ex discriptione sumptus colnorem petitur, expensis propriis e invidiae causa confugerint, si certas habuerint causas, quibus confugere ad imperatoria simulacra debuerint, iure ac legibus vindicentur. Si vero probati fuerint artibus suis invidiam inimicis creare voluisse, ultrix in eos sententia
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃. OMnem ĩqetu.¬
ta abhis succeclendibalne¬
a. adcribuorum ł ducur
aliorum ne militmumic
comitum usus. nec ad erati¬

Expanded text:
. Omnem inquietuta ab his succendi balnea ad tribunorum vel ducum aliorumve militarium comitum usus nec adaerati
Abbreviated transcription (Latin):
uiris comitibac magr̃is mili¬
tum si tñ id uolum̾t ħ minis¬
tium ĩdulgemus dupli pena
molatorib huiꝰ sanctioms im¬
iudex. officialemadrubri
can domum ĩquamat̃ ca.
familias degit.cum aliqͦ p̃¬
p̃cepto existimet ẽẽ mittẽ¬
dum.ut candẽin publicur
ꝓtrahat cum certum sit de¬
bita enisque ĩtradomumo¬
ꝯsiderito seru semet ꝯtineat.
domns eius ł cinscumq re¬
ihabita distractione. publiciꝰ
necessitatib posse ẜuari. od̾ si
ꝗs ĩpublicum matrem famili¬
as p̾t hac credidĩt ꝓtrabendam.
int̾ maximos reõs:citra ullam
ĩdulgentiam capitali pena ple

Expanded text:
iris comitibus ac magistris militum si tamen id voluerint hoc ministerium indulgemus: dupli poena violatoribus huius sanctionis imiudex officialem ad eam domum, in qua mater familias agit, cum aliquo praecepto existimet esse mittendum, ut eandem in publicum protrahat, cum certum sit debita eius, quae intra domum considerato sexu semet contineat, domus eius vel cuiuscumque rei habita distractione, publicis necessitatibus posse servari. quod si quis in publicum matrem familias posthac crediderit protrahendam, inter maximos reos citra ullam indulgentiam capitali poena ple
Abbreviated transcription (Latin):
monio amarito urori dos
sine cã legitima refusa ẽ ꝙ
legib stare ñ põt ꝙ donatõ¬
nis ĩstar ꝓspicit optinere.
eadem uxore defuncta ab eiꝰ
hr̃dib cum fructib ex die i¬

Expanded text:
monio a marito uxori dos sine causa legitima refusa est, quod legibus stare non potest, quia donationis instar perspicitur obtinere, eadem uxore defuncta ab eius heredibus cum fructibus ex die
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uidet᷑. si tm̃ postulatio sim̃plex
celebrata sit. ł actionis speties. añ
iditium reo cõgnita. Int̾litem
enm ꝯtestatm ⁊ editamactio¬
nem ꝑmultum int̾ ẽlis enim
cũc uidet ꝯtestata cum uidex ꝑ¬

Expanded text:
n videtur, si tantum postulatio simplex celebrata sit vel actionis species ante iudicium reo cognita. Inter litem enim contestatam et editam actionem permultum interest. Lis enim tunc videtur contestata, cum iudex
Abbreviated transcription (Latin):
errorem iuris amnore soluto¬
repetitionem ei decerm. si nec¬
dum tp̃s quo restitutionis tri¬
buit̃ auxilium excesẜit rõisẽ.

Expanded text:
errorem iuris a minore solurepetitionem ei decerni, si necdum tempus, quo restitutionis tribuitur auxilium, excesserit,
Abbreviated transcription (Latin):
osp̃r. Offitium elesponti cõ¬
siuan set̾ne recordationis patrẽ
serenitatis nr̃e adit ⁊ expositiᷤ
sius ĩ commodis.ꝗbrauicaria¬
nis apparitoribr urgebat᷑. curaũ
sn btue sublimitatis agere po¬
restatescusus alleganones hu¬
mane priiuius pium princi¬
ꝑtinẽ censemus. Deoffitio cõi

Expanded text:
ponti consularis aeternae recordationis patrem serenitatis nostrae adiit et expositis suis incommodis, quibus a vicarianis apparitoribus urguebatur, sub tuae sublimitatis agere potestate. cuius adlegationes humanae proclivius pium princibtinere censemus. D. VIII
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r.. Apalatinorum cãm
⁊ rationabilium officia omin¬
um rerum nr̃atum. ⁊ totius ꝑ¬
petuarii. h ẽ emphyteoticariu
iuris exactio reuertat᷑.¬
Mpr Siꝗs iudicum uir illu¬
stris ł p̃fectus urbis cognitionẽ
comiitis rerum priuatarum
examini debitam sibimet uen¬
dicandam censuerit ł tuitioẽor¬
ꝯͣ euisdem sedis statuta p̾stit̃it.¬

Expanded text:
m. Ad palatinorum curam et rationalium officia omnium rerum nostrarum et totius perpetuarii, hoc est emphyteuticarii, iuris exactio revertatcum vir illustris vel praefectus urbi cognitionem comitivae privatarum examini debitam sibimet vindicandam censuerit vel tuitionem contra eiusdem sedis statuta praestit
Abbreviated transcription (Latin):
us ꝙ ex cã tlitele de¬
ect. nsuras pr̃ari oꝑt̾e dubium
ñ ẽ quanius aliis ꝓ participetõ
mumeris necessitas solutioms
sicessatio ꝯtutoris ĩsuspecto fai¬
ets fatiendo imputan posnit.

Expanded text:
 ex causa tutelae debetur, usuras praestari oportere dubium non est, quamvis aliis pro participe muneris necessitas solutionis si cessatio contutoris in suspecto faciendo imputari possit.
Abbreviated transcription (Latin):
demntiationib frequent̃ int̾¬
positis.adiuditram eum ꝓno¬
cate ac sirem dissimulatione p¬
ferat actis ap̃ p̃sidem ꝓuntic̾.
factis uolũtitis ur̃e rõnem dei¬
clarate quo fcõ tamuobis ip̃is
Sqͣm securitati filiorum ur̃oriut

Expanded text:
denuntiationibus frequenter interpositis ad iudicium eum provocate ac, si rem dissimulatione proferat, actis apud praesidem provinciae factis voluntatis vestrae rationem declarate: quo facto tam vobis ipsis quam securitati filiorum vest
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. UIoet retro principes.
muita demilitib qalienas poᷤ¬
sessiones.ł domos oductionis
titulo ꝓcurandas suscipunt sã¬
risse manifestum ẽ. tñqr res sic
nire minist̾ia. ⁊ relictis studus
publicis signisq uctrib ad cõ¬
ductiones alienarum rerum ꝓ¬
silire.⁊ ãmorum atrocitatem ñ
ĩ hostes ostende̾ s̃ ꝯtrauicinos.
⁊ forsitam adu̾sus ip̃os miscroᷤᷤ¬
⁊ colonos quos peurandos susce¬
pant. ꝯũtere necessarium duxi¬
nius ad hãc sacratissimam uẽi
huiusmoch cãm corrigentes.
appellamus eos ꝗ tam sub excel¬
sis magr̃is militum tollerare i¬
noscuntur.militiam. qͣm ꝗ ĩ un¬
decim deuotissimis scolis taxati
sũt.nec ñ eos ꝗ subdiu̾sis optio¬
nib federatorum noĩe decorati.¬
sũt. saltemĩ posterum ab om̃
oluctione abienarum reruitẽ¬
pare. ¶Scituros ꝙ ex ip̃o eͣctu¬
tollerandam sortiti sũt militiã
nedum alienas res ocluctioms
titulo eẽ gub̾nandas existimẽt¬

Expanded text:
m. Licet retro principes multa de militibus, qui alienas possessiones vel domus conductionis titulo procurandas suscipiunt, sanxisse manifestum est, tamen quia res sic nire ministeria et relictis studiis publicis signisque victricibus ad conductiones alienarum rerum prosilire et armorum atrocitatem non in hostes ostendere, sed contra vicinos et forsitan adversus ipsos miseros colonos, quos procurandos susceperunt, convertere, necessarium duximus ad hanc sacratissimam venihuiusmodi causam corrigentes. appellamus eos, qui tam sub excelsis magistris militum tolerare noscuntur militiam quam in undecim devotissimis scholis taxati sunt, nec non eos, qui sub diversis optionibus foederatorum nomine sunt decorati saltem in posterum ab omni conductione alienarum rerum temperare scituros, quod ex ipso cs, sub quo tolerandam sortiti sunt militiam : ne, dum alienas res conductionis titulo esse gubernandas existimant
Abbreviated transcription (Latin):
nomine amplius quam ꝯueĩt
reposcit. ¶Sinaũt tempus in
quo locatus fundus fu̾at. sit ex¬
actum ⁊ ĩ eadem oductione cõ¬
ductor ꝑmansir tacito ꝯsemi
candem locationem.unacum
uiñculo ꝑignoris renouare.¬
tie. ea que ex iocitione debent᷑.
ex solui sine moxa curabit. nõ
ignanis exlocato ⁊ xducto ae¬
tionem cumsit bent fidei pꝰ
mnoram usuris legitimas ad

Expanded text:
nomine amplius quam convenit reposci. sin autem tempus, in quo locatus fundus fuerat, sit exactum et in eadem locatione conductor permanserit, tacito consensu eandem locationem una cum vinculo pignoris renovareciae ea quae ex locatione debentur exsolvi sine mora curabit, non ignarus ex locato et conducto actionem, cum sit bonae fidei, post moram usuras legitimas ad
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Eb certa lege traditis si h¬
huie non pareat᷑ p̾scriptis u̾bis
ĩ certam ciuilem dandam actiõe
iiris auctoritas demonstrat.
posse pridem placͥut igit᷑ cum
frum̃ti certam modiationem
calimacho ⁊ achamato te declise
ut tibi rep̃sentẽt olei designatũ
pondus asseueres si placitis citͣ
disti. cã non sequuta oclicere ꝓd̾¬
Tlege reb donatis cã¬
dido.ut placuerat m̃struum se¬
uannuum tibi pr̃aret. ⁊ cum hiꝰ¬
modi ꝯuentio ñ nudi pactino¬
mine censeat᷑ s reb ꝓpriis dicte
legis substañtia minuat᷑. adimi¬
plendum placitum. sic̃ postulaᷤ.
ỹscriptis u̾bis tibi ꝯpetit actio.

Expanded text:
Rebus certa lege traditis, si huic non pareatur, praescriptis verbis incertam civilem dandam actionem iuris auctoritas demonstrat. posse pridem placuit. igitur cum frumenti certam modiationem Callimacho et Acamato te dedisse, ut tibi repraesentent olei designatum pondus adseveres, si placitis citradisti, causa non secuta condicere lege rebus donatis Candido, ut quod placuerat menstruum seu annuum tibi praestaret, cum huiusmodi conventio non nudi pacti nomine censeatur, sed rebus propriis dictae legis substantia muniatur, ad implendum placitum, sicut postulas, praescriptis verbis tibi competit actio.
Abbreviated transcription (Latin):
uintie ĩstaurare. hedifitioruen
int̾uos habitã ratione iubebit.
nec fidenissor.aũt mandator ꝯ¬
ductor existat. Alioꝗu nullam
obligationem. neq loca tõri.n
xiueton ex huius moli ꝯtractu.
competere sanccunis.
ductorum fien ꝓhibemus. ne
omisso armorum usu ⁊adopiᷤ
rurestre se ꝯferant. ⁊ ucinis gra¬
ues p̾sumptiones ciguti imi¬

Expanded text:
ovinciae instaurare aedificiorum inter vos habita ratione iubebit. nec fideiussor aut mandator conductoris existat. alioquin nullam obligationem neque locatori neque conductori ex huiusmodi contractu competere sancimus. conductorum fieri prohibemus, ne omisso armorum usu ad opus rurestre se conferant et vicinis graves praesumptione cinguli mi
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. CUmpcib tins exp̃sseriᷤᷤ
placitum inter te ⁊ alium per¬
inutationis int̾cessisse. eumq
ab eo suscepit dñium. cui te tͣ¬
didisse ntulo ꝓmutationis ñ
negas. Ercundum fidem autẽ
placiti. si stipulatio subiecta est.
successores eiusdem cum quo
ꝯtractum habiusti. ꝯuenire ñ
int̾cessit p̃scriptis uͥbis actiõe¬
trem tunt ei õquem p̃ces fur¬
dis hac olitione dedisse fund̃
ut ĩiucem donnum certam ac¬
ciꝑet. aditus p̃ses piuntie pla¬
olitionis rõnedatum restitue̾¬

Expanded text:
. Cum precibus tuis expresseris placitum inter te et alium permutationis intercessisse eumque ab eo susceperit dominium, cui te tradidisse titulo permutationis non negasti. Secundum fidem autem placiti, si stipulatio subsecuta est, successores eius, cum quo contractum habuisti, convenire non intercessit, ptrem tuum ei contra quem preces fundis ea condictione dedisse fundum, ut invicem domum certam acciperet, aditus praeses provinciae placondictionis ratione datum restitue
Abbreviated transcription (Latin):
norme.licet non taxata quan¬
titate.aliam ponem dedit. idq
emplum exemptoactionis nõ
nmĩto idq tuã int̾ ẽ. si ĩ patͥs
nira successisti ꝯsequi desideras
¶At enm si cum uenalis posses¬
sio non eẽt ꝑmutatio facta ẽad
q ꝙ ab adu̾sario p̃stitumẽ. eui¬
ctumẽ. ꝙ datum ẽ. sih̾ elegeriᷤ.¬

Expanded text:
ne, licet non taxata quantitate, aliam possessionem dedit, idquest, ad exemplum ex empto actionis non immerito id quod tua interest, si in patris iura successisti, consequi desideras. at enim si, cum venalis possessio non esset, permutatio facta est idque, quod ab adversario praestitum est, evictum est, quod datum est si hoc elegeri
Abbreviated transcription (Latin):
tricem ip̃am ꝓponis fuisse. adeẽ
fidem p̃cib tius ꝓꝓbaris pensic̃e
integras ab ea petere debes ał potꝰ
ere. ⁊ tũc de ꝓprietate litigare.
fidem enis rei gr̃a factum ĩstru¬

Expanded text:
tricem ipsam proponis fuisse, adesse fidem precibus tuis probans pensiones integras ab ea pete. PP. VIII ere et tunc de proprietate litigare. fidem, eius rei gratia factum instru
Abbreviated transcription (Latin):
enis modi quereias iteferentibꝰ
cu stodes ex hib̾e necesse habeãt
necult᷑ ꝑiculo subiecti sũt.qd̾
uos quoq adito ꝑ̃side ꝓuneie
ĩpetrabitis. ¶Qd si maiorem.
animadũsionem ex igere rem
rep̃henderit ad domicium ulp¬
ianum p̃fectum p̃torio ⁊ parẽ¬
trmineum reos remitt̃e curab
S qͣr dm̃ horreorum nomina

Expanded text:
eiusmodi querellas deferentibus custodes exhibere necesse habeant nec ultra periculo subiecti sint. Quod vos quoque adito praeside provinciae impetrabitis. qui si maiorem animadversionem exigere rem deprehenderit, ad Domitium Ulpianum praefectum praetorio et parentem meum reos remittere curabit. Sed qui domini horreorum nomina
Abbreviated transcription (Latin):
Erci uiris ẽ. ea que uolũ¬
tate dñorum coloni ĩ fundum
xluctum ut ĩdũxerĩt. pignorĩ
iure dnĩs p̃diorum tem̃. Quã¬
do aũt domus locat᷑ non ẽ nece̾¬
saria ĩ rebe ĩductis ł illatis sciẽ¬
tia dm̃. Nam ea quõq pignoi¬
ris uire tenentur.

Expanded text:
erti iuris est ea, quae voluntate dominorum coloni in fundum conductum induxerint, pignoris iure dominis praediorum teneri. quando autem domus locatur, non est necessaria in rebus inductis vel illatis scientia domini: nam ea quoque pignoris iure tenent
Abbreviated transcription (Latin):
iidum locatori sũt oblig̾ati. fr̃t¬
ius e⁊ ꝯpetens ꝯueniendiq̃m
uent. ñ debet auferri habetis sa¬
ne uos facultatem locatoriof¬
ferendi debitumꝰ ut tͣnsferañ¬
t̃ inuos ea. que obhãc ꝯductio¬
tionem abhis quoruo: noĩe ĩ¬
qctamim obligata st̃ postulã¬

Expanded text:
lidum locatori sunt obligati, ius ei competens conveniendi quem velit non debeat auferri. Habetis sane vos facultatem locatori offerendi debitum et, ut transferantur in vos ea, quae ob hanc conductionem ab his quorum nomine inquietamini obligata s
Abbreviated transcription (Latin):
põtestate sua legitimosq ees
hab̾e ꝓpriasq substantias ad
donationes ł ꝑ alies legi cegni¬
tos titulos si uolu̾nt transfẽ¬
re. ab ĩtestato quoq ad coruy
hrditaten uocandos nec aliq̃m
questiomis seu alt̾cationis exer¬
cende sub quaubet astutia subi¬
tiliq legum ł ꝯstitutionumec¬
casione suꝑhisł agnatis seu ce

Expanded text:
potestate sua legitimosque potestate sua legitimosque habere propriasque substantias ad donationes seu alios legi cognitos titulos si voluerint transferre, ab intestato quoque eorum ad hereditatem vocandos, nec aliquam quaestionis seu altercationis exercendae sub qualibet astuta subtilique legum vel constitutionum oc
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ dotalib ł ante nuptias do¬
nationis reb subsecuta fu̾int
⁊̃ adip̃orum ꝑsonas ꝑtinenti¬
b ut una cum fr̃ibi sius p̾oea
exhisdem parentib forte ꝓge¬
nitis. aut soli si nullus aliu̾s
sit ꝓcrearus dotis ⁊ ante nup¬
tias conationis ꝓtenore legũ
nec minus pact̾orum emolu¬
m̃ta recipiant.hii uo ꝗ tepore
hinus sacratissimo iussionis
nec dum ꝓlemaliqͣm ex ĩ ge¬
nuarum xubinarum ꝯsortio
meruerunt minime huius
legis benefĩtio ꝑfruant᷑. cum
liceat easdem nuiliẽs sibi pri
nire matrimonii copulare.
ñ extantib legirimis uberis
aut uxorib ac legitimos filiõ
ut pote nuptiis pccelentib ꝓ¬
ereare nec debeant quos ĩgenu
axubina dilato post hãc legẽ
matrimono nasci uolu̾̾nt.
ut iusti ac legitu postea in¬
deant̾ magno oꝑe postulare.
nillus segitimus existentibꝰ
lib̾is ĩ p̃senti alique muliẽs
uxores loco habent᷑ ex his sihi
ꝓgenitos seu ꝓcreandos suos ĩ

Expanded text:
super dotalibus vel ante nuptias dosuper dotalibus vel ante nuptias donationis rebus subsecuta fuerint, etiam ad ipsorum personas pertinentibus, ut una cum fratribus suis postea ex isdem parentibus forte progenitis, aut soli, si nullus alius sit procreatus, dotis et ante nuptias donationis pro tenore legum nec minus pactorum emolumenta recipiant. Hi vero, qui tempore huius sacratissimae iussionis necdum prolem aliquam ex ingenuarum concubinarum consortio meruerunt, minime huius legis beneficio perfruantur, cum liceat easdem mulieres sibi prius iure matrimonii copulare non extantibus legitimis liberis aut uxoribus ac legitimos filios utpote nuptiis procedentibus procreare, nec debeant, quos ex ingenua concubina dilato post hanc legem matrimonio nasci voluerint, ut iusti ac legitimi postea videantur, magnopere postulare.nullis legitimis existentibus liberis in praesenti aliquae mulieres uxoris loco habentur, ex his sibi progenitos seu procreandos suos et in
Abbreviated transcription (Latin):
urorib filiis ꝗn ⁊̃ ex hisdemi
ante matrimonnim ł postea
ꝑgenitis sius ac legitimis ha¬
tendis sacratissimãm ꝯstituti¬
onem renouãtes. inbeonus cõ
ꝗante hãe legemĩ genuorum
mulierum nuptiis mimme
int̾ceden tibr electio ꝯtub̾no.
cuinslibet sexus filios ꝓcreaue¬
rnt ꝗb nulla uidelicet uxor ẽ.
nulla ex iusto matrimomole¬
gitina ꝑle suscepta. siuoiu̾ĩt
cas uxores ducere que antea.
fũant xubine. tam ꝯiugium
moĩ mulieribi ĩ genius ut di¬
ctum ẽ posse ꝯtraħe q̃m filioᷤ
utriusq sexus exearũdem in¬
mulierum priore ꝯ tubmo ꝓ
creatos mox post q̃m nuptie cũ
matrib eorum fuint celebra¬
tr ĩuos patr ⁊ ĩpotestate fieri ⁊
cum his ꝗ postea execclemina¬
trimomo suscepti fiuͣnt ł solũ
siuullus ahus demde inscatur.
tam ex testõ uelentib patrib
⁊̃ ex integro succede q̃mabinte¬
stato petere hr̃ditatem pat̃nam
pactis que matrimonii tẽpore

Expanded text:
uxoribus, filiis quin etiam ex isdem vel uxoribus, filiis quin etiam ex isdem vel ante matrimonium vel postea progenitis suis ac legitimis habendis, sacratissimam constitutionem renovantes iubemus eos, qui ante hanc legem ingenuarum mulierum nuptiis minime intercedentibus electo contubernio cuiuslibet sexus filios procreaverunt, quibus nulla videlicet uxor est, nulla ex iusto matrimonio legitima proles suscepta, si voluerint eas uxores ducere, quae antea fuerant concubinae, tam coniugium modi mulieribus ingenuis, ut dictum est, posse contrahere, quam filios utriusque sexus ex earundem mulierum priore contubernio procreatos, mox quam nuptiae cum matribus eorum fuerint celebratae, suos patri et in potestate fieri et cum his, qui postea ex eodem matrimonio suscepti fuerint, vel solos, si nullus alius deinde nascatur, tam ex testamento volentibus patribus etiam ex integro succedere quam ab intestato petere hereditatem paternam: pactis, quae matrimonii tempore
Abbreviated transcription (Latin):
trum ñ sine iusta ratione colli¬
gimus. ⁊ isꝗ naturalem filiũ
tissima facultatum suarum
ominum elegisse affectione
debitorem successorem cum cẽ¬
te hunismod ꝑsoms adeo sac̃¬
tissima ostitutione sub uentũ
sit. ut nec renim tiandi eis aũ
alienandi ẜ repudiandi pat̾nã
hrditates aut donationes.mi
fraudem curie ꝯcedat᷑ facułtas
G munerib patrie susceptiᷤ
patrimonia subire cogantur.
nullam echũso calumpmar¬
tium uocem penatus patiem̃
admtti. s ip̃m phylocalum
⁊ pat̃riorum bonorum oĩum
ab ĩtestato hr̾dem ⁊ nr̃e ciuĩta¬
tis curie principalem.ã iuinc¬
ta ł ĩ uingenda sibi mimera.
subire. ex eoq genitos ł nascẽ¬
dos filios similit̾ pat̾ne alitõi
subiacẽ r̃cipimus. ut himsiro¬
di formam ĩ omnib eãis quei
similit̃ incuniuscumq cuntati
ordme curia queꝯtigerit. ĩ poste¬
rum decermmus obẜuari.
neranda xp̃ianorum fide rõa¬
num muiunt imꝑium. suꝑ
iugemus xubinis ducendis

Expanded text:
tium non sine iusta ratione colligimus, et is, qui naturalem filium tissima facultatum suarum omnium elegisse se adfectione debita successorem, cum certe huiusmodi personis adeo sacratissima constitutione subventum sit, ut nec renuntiandi eis aut alienandi vel repudiandi paternas hereditates aut donationes in fraudem curiae concedatur facultas, sed muneribus patriae susceptis patrimonia subire cogantur, nullam e diverso calumniantium vocem penitus patiemur admitti, sed ipsum Philocalum et paternorum bonorum omnium ab intestato heredem et bostrenae civitatis curiae principalem iniuncta vel iniungenda sibi munera subire ex eoque genitos vel nascendos filios similiter paternae condicioni subiacere praecipimus. Et huiusmodi formam in omnibus causis, quae similiter in cuiuscumque civitatis ordine curiaque contigerint, in posterum decernimus observari. veneranda Christianorum fide Romanum munivit imperium, super ingenuis concubinis ducendis
Abbreviated transcription (Latin):
eodem matrimomo lib̾os ꝓcrea¬
uit. ne post̾iores lib̾i ꝗ post dotẽ
editi sũt. sibi om̃e pat̾num pa¬
trimonium uendicare audeãt
qĩ iusti ⁊ ĩ potestate effecti fr̃s si¬
os ꝗ ant̃ dotem fũant nati abhr¬
ditate pat̾na repellentes huniꝰ¬
mocli iniquritatem ñ eẽ fereni¬
dam censenus. cumenim afi¬
fectio prioris subolis ⁊ addotah
instrum̃ta effitienda adpost̾iorẽ
filiorum edendam ꝓgemem p̾¬
stit occasionem quomõ non est
meqssimum ip̃am stirpe fe po¬
steritatis quasi ĩ uistam exclude̾
cum gr̃as age̾ frĩb s̃ius post̾iorẽ
debeant quorum benefitia ip̃is
iusti filii ⁊ nom̃ ⁊ ordinem sub¬
secuti neq eniz uerissimile est.
cum ꝗ postea ł donationem ł do¬
tem ꝯscripsit abinitio talem
uroris nomine fatiebat. qua pp¬

Expanded text:
eodem matrimonio liberos procreaeodem matrimonio liberos procreaverit, ne posteriores liberi, qui post dotem editi sunt, sibi omne paternum patrimonium vindicare audeant quasi iusti et in potestate effecti, fratres suos, qui ante dotem fuerant nati, ab hereditate paterna repellentes, huiusmodi iniquitatem non esse ferendam censemus. Cum enim adfectio prioris subolis et ad dotalia instrumenta efficienda et ad posteriorem filiorum edendam progeniem praestitit occasionem, quomodo non est iniquissimum ipsam stirpem secundae posteritatis quasi iniustam excludere, cum gratias agere fratribus suis posteriores debeant, quorum beneficio ipsi sunt iusti filii et nomen et ordinem subsecuti. Neque enim verisimile est eum, qui postea vel donationem vel dotem conscripsit, et ab initio talem uxoris nomine faciebat. Quap
Abbreviated transcription (Latin):
rali curic dati fin̾nt. s ã in illis
ꝗiamdan sũt. si tñad huc sup¬
sũt. ed̾ siañ p̃sentem sanctiõe
moriui sũt. minime ad coru
tendimus. ¶ Et qm omnimõ
fauendum ẽ curus ciuitatum.
illud q̃ in hac ꝑte adcendum ẽẽ
censemus ut liceat patribnat̃a¬
um nulla eis legitiasobole ex¬
istente. s q̃ si filios ł alios lib̾es
ex legitimuis matrimoniis ꝓc̃a¬
tos habeant qeo moconaturai¬
les quoq filios. sibi legitimos
suctessores effice̾. ita tamẽ ut
minime eis patrib liceat.per
donationem i uitimam uolũ¬
tatem.amplius eidem nat̾alu
filio dare ł relinque̾ qͣm uni fi¬
uo exmatrimonio legitimoꝓ
creato dechit ł reliquerit cinmi¬
acuuis matrimonium ñ ẽ legi¬
b int̾lictum cunisq ꝯsuetudi¬
ni gandebat aliquos lib̾os hanͣt
minime tal dotalib ĩstrum̃tiᷤ
expositis. postea aũt exeademi
affectione ⁊̃ adnuptialia ꝑue¬
nerit instr̃a. ⁊ alios iterum exi

Expanded text:
rali curiae dati fuerint, sed etiam in illis, rali curiae dati fuerint, sed etiam in illis, qui iam dati sunt, si tamen adhuc supersunt. Quod si ante praesentem sanctionem mtendimus. Et quoniam omnimodo favendum est curiis civitatum, illud etiam in hac parte addendum esse censemus, ut liceat patribus naturaum nulla eis legitima subole existente, sed etiam si filios vel alios liberos ex legitimis matrimoniis procreatos habeant, et eo modo naturales quoque filios sibi legitimos successores efficere, ita tamen, ut minime eisdem patribus liceat per donationem vel ultimam voluntatem amplius eidem naturali filio dare vel relinquere, quam uni filio ex matrimonio legitimo procreato dederit vel reliquerit, cui miet cuius matrimonium non est legibus interdictum cuiusque consuetudine gaudebat aliquos liberos habuerit, minime dotalibus instrumentis compositis, postea autem ex eadem adfectione etiam ad nuptialia pervenerit instrumenta et alios iterum ex
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ ẽ alii uõ cognati exmat̃na
linea descendentes lascendẽtes
l ex lat̃e uenientes. ad eiusuo¬
centur successionem. tẽ ea qdẽ
que apatre naturaliadeum ꝑ
ꝑuenerĩt eidem curie ꝯpetere.
¶Si ꝗd uõ fiuo posteaq legitĩo
successori effecto.ł. anutit sua.
salun de quocumq legitimo
mõ ad ꝗsitum sit. h̃ad ꝓximo
mat̾nos euis cognatos puenire.
Illo indehoet obsuandout siũ
matre eius suꝑstite. siue eaã¬
te filium mortua. aliꝗs exeĩ
gnͣe eiusdem curie fortumam
subire ꝑatus sit.liceat ei se of¬
ferente eidem curie bonamor¬
ti que desubstantia patrisad
q ꝑagert curialia quo a cceclẽ¬
ce mat̾ de fũcti si ad huc supsit
ñ solum t̃tiam ꝑtem bonoru
que ex̃ pat̃mm substantiam
filnis alium de acquisiuit. s¬
sius capiet. ea uõ que de suere sħĩ¬
one naturalis filii post eurialẽ
xlitionem morientis ꝯstitii¬
mus ñ tm̃ in his locum hab̾e
debẽt qͣ postea apatre suo natu¬

Expanded text:
set, alii vero cognati ex materna linea descendentes vel adscendentes vel ex latere venientes ad eius vocentur successionem, tunc ea quidem, quervenerunt, eidem curiae competere: si quid vero filio posteaque legitimo successori effecto vel a matre sua vel aliunde quocumque legitimo modo adquisitum sit, hoc ad proximos maternos eius cognatos pervenire. Illo videlicet observando, ut, sive matre eius superstite sive ea ante filium mortua aliquis ex eius genere eiusdem curiae fortunam subire paratus sit, liceat ei se offerenti eidem curiae bona mortui, quae de substantia patris ad que peragere curialia, quo accedente mater defuncti, si adhuc supersit, non solum tertiam partem eorum, quae extra paternam substantiam filius eius aliunde adquisivit, ssuis capiet. Ea vero, quae de successione naturalis filii post curialem condicionem morientis constituimus, non tantum in his locum habere debent, qui postea a patre suo natu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊eo mõ legitima uirau ĩ pat̃na
successione a dipiscunt.ꝙ rec¬
te fieri minime dubium ẽ lieet
illustr̃em dignitatem ex q̃ curi¬
alis fortune. libaatio ꝯpet̾e ñ põt.
demnaturali patre descendẽtiũ
ł abscendentium. ł ex lat̃e. cog̃¬
tioms ragnationis iure eidemo
patri ꝯuictorum. licet ip̃i legi¬
mm̃ successores eidem natura¬
li patri ꝑmemoratam fortunã
efficiant᷑. aliꝙ ius sibi uendu¬
care.ꝙ ⁊ ĩhis locum habebit. ꝗ
ad huc suꝑstites sũt eodem .s.
ꝙ ius sibi uendicare ualẽtib.
S si ꝗdem iste naturalis funi
siue post qͣm legitimus succe̾¬
sor patri factus sit. siue ĩante ce¬
denti tp̃r. filios ex legitimo matͥ¬
monio lalius descendentes lib̾¬
es hãt eos moĩs ommnib ad eriᷤ
successionem siue test̃o moriẽ¬
tis nocari. nec curie locum eẽ p̃t̃¬
qͣm si quarta portio bonorum eĩ
eidem curic debeat᷑. eoꝙ millis
forte ex mortui lib̾is curialia in¬

Expanded text:
et eo modo legitima iura in paterna et eo modo legitima iura in paterna successione adipiscuntur quod recte fieri minime dubium est, licet illustrem dignitatem, ex qua curialis fortunae liberatio competere non potest, dem naturali patre descendentium vel adscendentium vel ex latere cognationis vel agnationis iure eidem patri coniunctorum, licet ipsi legitimi successores eidem naturali patri per memoratam fortunam efficiantur, aliquod ius sibi vindicare. Quod et in his locum habebit, qui adhuc superstites sunt, eodem scilicet quod sibi ius vindicare valentibus. Sed si quidem iste naturalis filius sive postquam legitimus successor patri factus sit sive in denti tempore filios ex legitimo matrimonio vel alios descendentes liberos habeat, eos modis omnibus ad eius successionem sine testamento morientis vocari nec curiae locum esse, praeterquam si quarta portio bonorum eius eidem curiae debeatur eo, quod nullus forte ex mortui liberis curialia mu
Abbreviated transcription (Latin):
monemadꝑatris naturalis si¬
successionem hãnt ex suppre¬
ma tñ eius uolũtate ꝑmittat.
eis usq ad p̃dictas sexuntias.
si h̃ licet naturalis pat̾ uolinͣt
hr̃ditatem eius caꝑe ita tñ ut
memoratam sex untiarum.
qͣntitatem ĩ omnib nat̾alib
filiis ⁊ matre eorum minime
testator ex cedat. qͣm ⁊ ĩ legitis
⁊ ĩfidei cominissis eis relm q̃n¬
aliis qm añ nptias usq ad ar̾¬
stimationem sex intiarum. li
Ram similit̾ naturalibr eoru
patrib.damus potestatem. ħ
aũt in futuris tantum mõdo
testamtis ł ultimis uolũtatibꝰ.
I ¶ Onmuiniumrerumẽẽ
ntilitatem recte iudicãtes dili.¬
cidis ⁊ onim ambignitate seg̃¬
gatis legib uti nr̃o subiectos.
imꝑio ad p̃sentem sanctioner
te amputata que usqr ad huc
optinebat. certissimu facu¬
mus ut quotiens naturales fi¬
lii curiali fortune patrie singe¬
nitoris assignant᷑.ład huc ui¬
uente patre ł post enus obituz
ꝓdispositione test̾i ab eo xcliti.

Expanded text:
onem ad patris naturalis successionem haberent, ex suprema tamen eius voluntate permittatur eis usque ad praedictas sex uncias si hoc scilicet naturalis pater voluerit hereditatem eius capere, ita tamen, ut memoratam sex unciarum quantitatem in omnibus naturalibus filiis et matre eorum minime testator excedat. Quam et in legatis et fideicommissis eis relinquenaliis quam ante nuptias, usque ad aestimationem sex unciarum liberam similiter naturalibus eorum patribus damus potestatem. Haec autem in futuris tantummodo testamentis vel ultimis voluntatibus  Communium rerum esse utilitatem recte iudicantes lucidis et omni ambiguitate segregatis legibus uti nostro subiectos imperio, ad praesentem sanctionem ne amputata, quae usque adhuc obtinebat, certissimum facimus, ut, quotiens naturales filii curiali fortunae patriae sui genitoris adsignantur, vel adhuc vivente patre vel post eius obitum pro dispositione testamenti ab eo conditi,
Abbreviated transcription (Latin):
tio ñ xeptionis. s partus tp̃s
inspiciat᷑. ⁊ h fauore facimus
filium habebat. nepos accessit
naturalis sinepotis nomen
hunismochi soboli legib accõ¬
moclandum ẽ. querebat̃. uon¬
lebat enim tali naturali nepo
stantiam relmquẽ quasi sacriᷤ¬

Expanded text:
onceptionis, sed partus tempus inspiciatur: et hoc favore facimus filium habebat, nepos accessit naturalis: si nepotis nomen huiusmodi suboli legibus accommodandum est, quaerebatur. volebat enim tali naturali nepotstantiam relinquere, quasi sacri
Abbreviated transcription (Latin):
tatis ꝯstitutum ẽ. ¶ Imposteꝵ
uõ scut om̃s legitimis matri¬
moniis legitimam sibi posteri¬
tatem querendam. ac si p̃dicta
ꝯstitutio lati ñ eẽt. murstaNt
namq libidinum desideria nł
lum p̃t̃ anteriorum dispositi¬
onum ordinem ñ añ lata sãcti
oqͣm ex h die resecandam piai
ferende sũt ñ astutie siue diui¬
ns affectande litt̾is. seu ꝗbaclã
illicitas ambiende machinati¬
omb cum minis ĩdignum in¬
mis sit impium flagitũs p̃sidi¬
a querẽ. ut ex petulantie fuire.
liccat.⁊ ius nom̃q patris ꝙ eis
denegatum ẽ. id altero legis co¬
lore p̾sumant.

Expanded text:
gatis constitutum est. In posterum vero sciant omnes legitimis matrimoniis legitimam sibi posteritatem quaerendam, ac si praedicta constitutio lata non esset. iniusta namque libidinum desideria nullum praeter anteriorum dispositionum ordinem, non ante lata sanctio, quam ex hoc die resecandam pia sferendae sunt, non astutiae sive divinis adfectandae litteris seu quibusdam illicitis ambiendae machinationibus, cum nimis indignum, nimis sit impium flagitiis praesidia quaerere, ut et petulantiae servire liceat et ius nomenque patris, quod eis denegatum est, id altero legis colore praesumant.
Abbreviated transcription (Latin):
talib ĩstrum̃tis ꝯfectis habiũt
ꝓcius soboleisimlem candem¬
q formam custodiri. ne adimat
e licentia. sibi quoquo mõ uolu¬
erit ꝑlibos pprios suum patrim¬
omum ad grendi filios in suꝑł
filias. iam ꝑdiuinos affatus a
patrib sius ĩ arregationem su¬
sceptos ł susceptas. huiusmoĩ¬
ꝓuidentissime nr̃e legis benefĩ¬
tio ⁊ iuuamune. potiri censem᷑.

Expanded text:
talibus instrumentis confectis habuerit, pro eius subole similem eandemque formam custodiri, ne adimatur ei licentia sibi quodammodo per liberos proprios suum patrimonium adquirendi. Filios insuper vel filias iam per divinos adfatus a patribus suis in adrogationem susceptos vel susceptas huius providentissimae nostrae legis beneficio et iuvamine potiri censemus.
Abbreviated transcription (Latin):
phemcarchie.ł sỹ riarchicõ
nam̃ta edecorant. placet ma¬
culam subire ĩ fanne ⁊ aliẽoᷤ
a romanis legibꝰ fieri.si exan¬
cuia ł ancille filia. ł lib̾ta ł lib̾¬
renarii filia.ł que mertimoni¬
is p̾ublicis p̾fint suscep̃tos. fihi¬
os ĩ num̃o legitimorum hab̾e
uoluint. aut̃ ꝓprio iuditio aut
nr̃i p̃regatiua rescrip̃tiata ut ꝗc¬
ꝗd talib lib̾is pat̾ donauit siue
illos legitimos siue naturales
dixerit.totum retractum legiti¬
me sobobereddatur. aut tr̃ĩ aut
sorori. aut patri aut matri. Gr
⁊ uxori tali ꝙ cumq datum qͦh¬
bet gne̾ fiñt.ł emptione collat̃.
q̃ hoc retractatum recldi p̃cipioꝰ
ip̃as ⁊̃ quarum uenems affici¬
unt̃ animiꝑditorum.siquidi
hiis reddendum ẽ qb iussimꝰ
aut fisco nr̃o. torm̃tis. subici i¬

Expanded text:
Phoenicarchiae vel Syriarchiae, ornamenta condecorant, placet maculam subire infamiae et alienos a Romanis legibus fieri, si ex ancilla vel ancillae filia vel liberta vel liberenarii filia, vel quae mercimoniis publicis praefuit, susceptos filios in numero legitimorum habere voluerint, aut proprio judicio aut nostri praerogativa rescripti; ita ut, quicquid talibus liberis pater donaverit, sive illos legitimos seu naturales dixerit, totum retractum legitimae soboli reddatur, aut fratri aut sorori, aut patri aut matri. Sed et si uxori tali quodcumque datum quolibet genere fuerit vel emptione collatum, etiam hoc retractum reddi praecipimus: ipsas etiam, quarum venenis inficiuntur animi perditorum, si quid his reddendum est, quibus jussimus, aut fisco nostro, tormentis subjici
Abbreviated transcription (Latin):
lumus itaq eam ĩ remac̾tionẽ
.⁊ ypothecariam om̃ib anterio¬
rem. possidẽ. ut siue exnaturai¬
li iure eiusdem muilierisres c̃ẽ
plexa ẽ. stirpitus eruenda.¬
muliẽs alii cognatił extranei.
recte ꝗdem eas mariti sine mo
⁊ hunismodi fortuitus casũ
euemssi . ip̃a mulier ut pote a
ꝯstante .S. iuraẽ lic inalue nõsit pͥuillata ut dos. ut .. qui potor̃ inꝑi.¬
¶ħe ꝯͣ alios mr̃e. cͥc uirũ ypothetaĩa ẜmquosdã ꝙ ñ plac. ł dic eã et̃ di¬
stinct᷑. q̃ sequitur.siti itacas ẽ uͥ ꝯ e̾ triplex oppino. ut plenodix̃ .i. ꝗ

Expanded text:
lumus itaque eam in rem actionem et hypothecariam omnibus anteriorem possidere, ut, sive ex naturali iure eiusdem mulieris res esse que tempore maiore vel minore introve alii cognati vel extranei, recte quidem eas mariti sine monet huiusmodi fortuitus casus evenisset, ipsa mulier utpote aillatum esse claruerit, cum constanorum bona hypothecas suas exertatis intuitu definitum est: ficti
Abbreviated transcription (Latin):
num̃ta deerant necessitatem
habebat actiones ĩ huiasmodi
casus. adcum ꝗ dotem dedit. ꝑceᷤ¬
sionẽm tͣnsferre ł ip̃as res recidẽ
⁊ita ĩ ueniebat᷑ forsitam. post ꝓ¬
uxa mnii. annorum curricu¬
la ⁊ lib̾os forte eclitos. ĩ felix mu¬
uer ĩ dotata. Sanccimus itaq.
ĩhunismodi omnib cisibe nł¬
lis monim̃tis rem ĩdigere. s
ĩ omni ꝑsona ratas ẽẽ hunsn¬
mõi donationes ⁊ mulierem
dotem suam ip̃am hr̃e cum fõ¬
tintus eas̃us h lucrum eiaddi¬
nsi ip̃e ꝗ abuutiodotem decle¬
rit. sibidari huuismõĩ casum:
stipulatũs tẽ ⁊ enim cum neq
abnutio suspitio aliqua lib̾oꝵ
ꝯurrit. s sibiomnem rem ille
ꝗ dotem declit. pepigerit huius¬
moĩ tractatus hr̃e locum non p̃t
atq ĩ aliis ominb casib ĩ ꝗbꝰ¬

Expanded text:
numenta deerant, necessitatem habebat actiones huiusmodi casus ad eum qui dotem dedit per cessionem transferre vel ipsas res reddere: et ita inveniebatur forsitan post nii annorum curricula et liberos forte editos infelix mulier indotata. Sancimus itaque in huiusmodi omnibus casibus nullis monumentis rem indigere, sed in omni persona ratas esse huiusmodi donationes et mulierem dotem suam ipsam habere, cum fortuitus casus hoc lucrum ei addinisi ipse, qui ab initio dotem dederit, sibi dari huiusmodi casum stipulatus est: tunc etenim, cum neque ab initio suspicio aliqua liberorum concurrit, sed sibi omnem rem ille qui dotem dedit pepigerit, huiusmodi tractatus habere locum non potest. Atqui in aliis omnibus casibus,
Abbreviated transcription (Latin):
II Inter uirum ⁊ uxorẽ
pactum sit int̾poĩtum ut si oa¬
trimonium intraꝗnq̃nnin
forte tp̃ra. quoquo mõ eẽt dis¬
solutum. species estim̃ate doi¬
tidate. p̃tiis ꝗbrestimate sũt.
mũta fuiss aut ꝑclita alio p̃¬
tio q̃m quo taxata fua̾t reposce
ĩ dotem gn̾o ꝓfilia dedit. nec re¬
le uenun declit. sponte nec ne
ꝯͣctum ratum habuerit nicħ ĩ¬
t̃ẽ. cum rei tibi queste dnĩum
auferenti nolenti minime
to libte ur̃e declistis. nec eam.
reddi soluto sõluto mãtrimo¬
mouob̾. ĩ ꝯtinenti pactoł stip¬
ulatione ꝓspẽxistis. hãc uxoriᷤᷤ
culpam dissoluto matrimoĩo
penes maritum remansisses
stitit. ucet eam ĩgratam circas
Imulier dotem auiro
istipuletur. ut ⁊ de ea testa¬
ri possit. cũm ordinationis te¬
committi ꝓfitiet.

Expanded text:
i inter virum et uxorem pactum sit interpositum, ut, si matrimonium intra quinquennii forte tempora quoquo modo esset dissolutum, species aestimatae doti datae pretiis quibus aestimatae sunt inuta fuisset aut perdita, alio pretio quam quo taxata fuerat poscein dotem genero pro filia dedit nec rele venumdedit, sponte nec ne contractum habuerit, nihil interest, cum rei tibi quaesitae dominium auferre nolenti minime ae vestrae dedistis nec eam reddi soluto matrimonio vobis in continenti pacto vel stipulatione prospexistis, hanc culpa uxoris dissoluto matrimonio penes maritum remansisse constitit, licet eam ingratam circa i mulier dotem a viro dari stipuletur, ut de ea testari possit, cum ordinationis tecommitti proficiet.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstituto. maritus ad ĩopĩãi sit
decluctus. ⁊ nuilier sibi ꝓspioere
uelt. resq sibi supp̃osit.is ꝓdote
⁊ ante nuptias donatione rebꝰ¬
qr extradotem ꝯstitutis. tenere
um ꝑtinentium suphisclem
ypothecis aliqͣm actionem ẜ
legum distmetionem moue¬
at. non obẽẽ ei matrimonint
adhuc ꝯstitutum. sanccimus
s ita eam posse casclem res uer¬
dicai eł acreclitorib posteriori¬
b. ł abaliis ꝗñ potiora uĩrale¬
gib hr̃e noscunt᷑. ut potuiss.
si matrimonium eo modo eẽt
to ⁊ matrimonointer eos cor¬
stituto. s fructib earumadsus¬
tentation̾em tam sunqͣi mari¬
ti. filiorumq si ques hãt. ab̾iita¬
t̃ creclitorib scilic mariti. ꝯeu
eiusq res.siquas postea forte ad¬
ꝗsierit ĩ tegra sua iira habentibꝰ
ip̃is ⁊̃ marito ⁊ uxore post ma¬
trimonii dissolutionẽ. super
uẽm ĩ his uendicandis om̃em
⁊ nãturalit ĩ cius ꝑmanserunt.¬

Expanded text:
opiam sit deductus et mulier sibi prospicere velit resque sibi suppositas pro dote et ante nuptias donatione rebusque extra dotem constitutis tenere, um pertinentium super isdem hypothecis aliquam actionem secundum legum distinctionem moveat, non obesse ei matrimonium adhuc constitutum sancimus, sed ita eam posse easdem res vindicare vel a creditoribus posterioribus vel ab aliis, qui non potiora iura legibus habere noscuntur, ut potuisset, si matrimonium eo modo essetto et matrimonio inter eos constituto, sed fructibus earum ad sustentationem tam sui quam mariti filiorumque, si quos habeant, abutatur. Creditoribus scilicet mariti contra eum eiusque res, si quas postea forte adquisierit, integra sua iura habentibus: ipsis etiam marito et uxore post matrimonii dissolutionem superrem in his vindicandis omnem et naturaliter in eius permanserunt
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ necessaria monum̃ta adhib¬
uerit. cumercedat summam
legitimam donatio.ł ñ m̃inor
mat familias nuptura sit. nõ
solum adeaincinaũ miptias do
ex dotalib pactis iccesẜit non
h̃ cedat donatori. s ĩ suum luc¬
crum h maritus ꝯũtat firmũ¬
q ⁊ ĩrreuocabile hãt. inisi dona¬
tor ⁊ hic sibi reddi hurusmoi̾

Expanded text:
 necessaria monumenta adhibuerit, cum excedat summam legitimam donatio, vel non minor mater familias nuptura sit, non solum ad eam, cui ante nuptias donex dotalibus pactis accesserit, non hoc cedat donatori, sed in suum lucrum hoc maritus convertat firmumque et irrevocabile habeat, nisi donator et hic sibi reddi huiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
q genere dotalium specierum.
tiones unam quo adu̾nationẽ
totins calculi ꝙ satis scrupulo¬
sum ⁊ ꝑmiiam subtilitatem
pnitiosum. Sinaũt minimc
res mobiles fuint estimate. ca
post biẽmum obẜuari. quelei¬

Expanded text:
 genere dotalium specierum, tiones unam coadunationem totius calculi, quod satis scrupulosum et per nimiam subtilitatem perniciosum est. Sin autem minime res mobiles fuerint aestimatae, ea post biennium observari, quae
Abbreviated transcription (Latin):
res princĩpales tradite. ⁊ si tota
dos ĩ auro sit itidem post biẽm¬
ũm. usurasusq ad t̾tiam ꝑtez
centesime pr̃ari. Sin aũtalie
res p̃t̾ immobiles. ł aurum fu¬
erint ĩ dotem. siue ĩ argento.siũ¬

Expanded text:
res principales traditae: et si tota dos in auro sit, itidem post biennium usuras usque ad tertiam partem centesimae praestari. Sin autem aliae res praeter immobiles vel aurum fuerint in dote, si
Abbreviated transcription (Latin):
tium orut᷑. Sinaũt mior qͣn¬
titas sit.ł ita res gestasit.ut nio¬
niuhrtorum exonm ꝑte nilla
sit ũtilitas ⁊ tũc donatio adutrã¬
qr ꝑsonam ualeat᷑ ⁊ maritus ca¬
sum lucret̾. insi ⁊ hie donator eũ
stipulatus sit. ¶Pret̃̾ea sancci¬
mus.siꝗs ĩ dotem ł p̃dia. ł ccrtõ¬

Expanded text:
tium oriatur. Sin autem mintitas sit vel ita res gesta sit, ut monumentorum ex omni parte nulla sit utilitas, et tunc donatio ad utramque personam valeat et maritus casum lucretur, nisi et hic donator eum stipulatus sit. Praeterea sancimus, si quis in dotem vel praedia
Abbreviated transcription (Latin):
b hunams eadẽm cxnnatan
ꝑtem dimidiam dotis amre i
recddipaetuii onas. post ueoͬ
testam̃to facto.cum alus.⁊̃am
iam hr̃dem scripsisse. nẽcamn¬
am ꝗcqͣm exstipulatu petere
uelle sanxisse.si ꝗdem hac sibi
reddi ẜm fidem pacti stipulatã
anuam ñ ꝓbet᷑ exalieno pacto
nec ꝓrsus ei ulla ꝯpetit.actio.i
Siuõ ex u̾borum oceptione
sibi quesiuit obligationem
ac tibi testatorem ꝓspexisse ꝓ¬
betur. ꝯ̃ eam exstipulatu post
euentum xlitiomis petente.
quatenus accẽpit. exdefuncti

Expanded text:
 humanis eadem eximatur, partem dimidiam dotis Ammiae reddi pactum proponas, post vero testamento facto cum aliis etiam Ammiam heredem scripsisse nec Ammiam quicquam ex stipulatu petere velle sanxisse, si quidem hanc sibi reddi secundum fidem pacti stipulatam Ammiam non probetur, ex alieno pacto nec prorsus ei ulla competit actio. Si vero ex verborum conceptione sibi quaesivit obligationem ac tibi testatorem prospexisse probetur, contra eam ex stipulatu post eventum condicionis petentem, quatenus accepit ex defuncti
Abbreviated transcription (Latin):
noxe deditione ꝯuentus ad sũ¬
mam ꝯdempnationis soluen¬
dam omnimõ ꝯpelleridus ẽ.
sanͣe si criminis publici accu¬
sitionem ꝓpt̃ uxorem tuam a
ẜuo raptam ĩtendendam puta

Expanded text:
noxae deditione conventus ad summam condemnationis solvendam omnimodo compellendus est. Sane si criminis publici accusationem propter uxorem tuam a servo raptam intendendam puta
Abbreviated transcription (Latin):
Itibi ꝑfut᷑um nec ma¬
nifestum ancillam ẜuus ope
ꝯsilioq diũ cum alus reb sub¬
le dequa agis ad matremi
tuam ꝑtimiũt nec mͣre a
patre tuo uenundata ẽ. eiꝰ¬
q ꝓprietatem tibi uendica¬
re paratus ẽs. p̃ses puintie
exibi eam iͣbebit ut ap̃iu¬
ẜuus postulat̃. ꝑad exibendu
actionem ꝑͣduci adño ñ celai̾¬

Expanded text:
i per furtum nec manifestum ancillam servus ope consilioque domini cum aliis rebus subne tuam pertinuit nec iure a patre tuo venumdata est eiusque proprietatem tibi vindicare paratus es, praeses provinciae exhiberi eam iubebit, ut apud iuservus postulatur, per ad exhibendum actionem produci a domino, non cela
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta legem saltuidatã fu̾it p̃¬
stituta frustraueremim ne ex
psona eorum ultra noxe decli¬
tionem sitis obstricti. cum ex
delictis ẜuorum dñi ignoran¬
tes ł ꝓhibeͣntes sinoxali actio¬
ne ꝯueniant ita glẽpnari debe¬
ant ut noxe dede aut alemp¬
nationes sufferre habeãt me¬

Expanded text:
iuxta legem saltui datam fuerat praestituta, frustra veremini, ne ex persona eorum ultra noxae deditionem sitis obstricti, cum ex delictis servorum domini ignorantes vel prohibentes, si noxali actione conveniantur, ita condemnari debeant, ut aut noxae dedere aut condemnationem sufferre habeant