comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
U Nde & seruus tuus docebit
ea: incustodiendis illis fru¬
ccꝰ multꝰ. E rrores qͥs intel¬
ligit: ab occultis munda
me. A suꝑbis quoq lib̾a
seruũ tuum. si ñ fuerint
dominati mei tunc ĩma¬
culatus ero. & emundabor
a delicto maximo.
Sint placentes sermones oris
mei: & meditatio cord̾ mei
in conspectu tuo.
Domine fortitudo mea: &
redemptor m̃s.

Expanded text:
et servus tuus docebit ea: in custodiendis eis fructus multus. Errores quis intelligit, ab occultis munda me. A superbis quoque libera servum tuum, si non fuerint dominati mei, tunc immaculatus ero, et mundabor a delicto maximo. Sint placentes sermones oris mei, et meditatio cordis mei in conspectu tuo: Domine, fortitudo mea, et redemptor meus.
Abbreviated transcription (Latin):
electꝰ atq dilectꝰ in tanto amore dilecti¬
onis ab eo.ẽ. habitꝰ. ut in cȩna suꝑ pectꝰ
eiꝰ recumberet: ad crucem astanti soli
matrem ꝓpͥam comñidaret: ut quẽ nu¬
bere uolentem ad amplexum uirgini¬
tatis adsciuerat. ipsi etiam custodiendã
uirginem traderet. Hic itaq cum ꝓpt̃
ilio in pathinos insulam portaretur.¬
illic ab eod̾ apocalipsis preostensa deseͥ¬
bitur: ut sicut in pͥncipio canonis id. ẽ.
libri geneseos incorruptibile pͥncipiũ
prenotat᷑. ita etiam incorruptibilis fi¬
nis ꝑ uirginem in apocalipsi redderet᷑.¬
finis. Hic ÷ ioħs qui sciens suꝑuenisse
sibi diem egressionis de corpore. conuo¬
catis in epheso discipłis descendit in de¬
fossum sepulturȩ suç locum. orationeq
completa reddidit sp̃m. tam adolore
mortis factus extraneus qͣm a corrupti¬
one carnis noscitur alienꝰ Cuiꝰ tamer
scripture dispositio uł libri ordinatio
ideo nob̾ ꝑ singła ñ exponit᷑: ut nesci

Expanded text:
 atque dilectus, in tanto amore dilectionis uberior habitus est, ut in coena super pectus ejus recumberet, et ad crucem astanti soli matrem propriam commendasset, ut quem nubere volentem ad amplexum virginitatis asciverat, ipsi etiam custodiendam virginem tradidisset. Hic itaque cum propter sti in Pathmos insulam sortireturillic ab eodem Apocalypsis praeostensa describitur, ut sicut in principio canonis, id est libri Geneseos, incorruptibile principium praenotatur, ita etiam incorruptibilis finis per virginem in Apocalypsi redderetfinis. Hic est Joannes, qui sciens supervenisse sibi diem egressionis de corpore, convocatis in Epheso discipulis, descendit in defossum sepulturae suae locum, orationeque completa, reddidit spiritum tam a dolore mortis factus extraneus, quam a corruptine carnis noscitur alienus. Cujus tamen Scripturae dispositio, vel libri ordinatio, ideo a nobis per singula non exponitur, ut nes
Abbreviated transcription (Latin):
& mori gaudium uł lucrum. Et ipse
miscdiam suam. ut eandem dilectionẽ
habeatis & sitis unanmes. Ergo dilectis¬
simi ut audistis p̃sentiam dñi ita retine.¬
te & facite in timore dñi. & erit uob̃ ui¬
ta inet̾num. Est enim ds̃ qui oꝑatur in¬
Om̃s petitiones ur̃ȩ palam sint apud
dm̃. & estote firmi in sensu xp̃i. & qui
integra. & uera. & pudica. & casta. & iu¬
sta. & amabilia sunt facite. & quȩ au¬
distis & accepistis in corde retinete &
erit uob̃ pax. Salutate om̃s fr̃s in os¬

Expanded text:
 mori gaudium vel lucrum. Et ipse cordiam suam, ut eamdem dilectionem habeatis et sitis unanimes. Ergo, dilectissimi, ut audistis praesentiam Domini, ita retinete et facite in timore Dei, et erit vobis vita in aeternum. Est enim Deus qui operatur inOmnes petitiones vestrae sint palam apud Deum. Estote firmi in sensu Christi, et quae integra et vera et pudica et casta et justa et amabilia sunt, facite. Et quae audistis et accepistis, in corde retinete: et erit vobis pax. Salutate omnes fratres in os
Abbreviated transcription (Latin):
ne forte iuducat suꝑ te subsannationẽ
inꝑpetuum. Admitte ad te alienige¬
i bene feceris scito eui fece .xxxix.¬
ris: & erit gr̃a bonis tuis multã.
b̾ene fac iusto &inuenies retributio¬
nẽ magnã: & si ñ ab ipso. certe adeo.
Non ẽ. ei bene qui assiduus ẽ. in malis.
& elemosinam ñ danti: qm̃ & altissimꝰ
odio habet peccatores. & misertꝰ ÷ pę¬
nitentib. Da miscłi: & ñ suscipias
peccatorem. Et impiis & peccatorib
reddet uindictã: custodiens eos in diẽ
uindictȩ. Da bono: & ñ receꝑis peccato¬
rem. Benefac humili: & ñ dederis im¬
pio. Prohibe illi panes dari: ne in ipsis
potentior te sit. Nam dupplicia ma¬
la inuenies in om̃ib bonis quȩcumq
peccatores. & impiis reddet uindictã.

Expanded text:
ne forte inducat super te subsannationem in perpetuum. Admitte ad te alienigei benefeceris, scito cui benefeceris, et erit gratia in bonis tuis multa. Benefac justo, et invenies retributionem magnam; et si non ab ipso, certe a Deo. Non est eis bene qui assidui sunt in malis, et eleemosynas non danti; quoniam et Altissimus odio habet peccatores et misertus est paenitentibus da misericordi et ne suscipias peccatorem et impiis et peccatoribus reddet vindictam custodiens eos in die vindictae da bono et non receperis peccatorem benefac humili et non dederis impio prohibe panes illi dare ne in ipsis potentior te sit nam duplicia mala invenies in omnibus bonis quoniam peccato
Abbreviated transcription (Latin):
secutꝰ fueris ñ app̃hendes: & ñ effugi¬
e si p̃cucurreris. Est homo laborans
& festinans & dolens impiꝰ: & tanto
magis ñ habundat. Est homo marci¬
dus egens recuꝑatione. plius deficieis
uirtute & habundans pauptate. &
ocłs dĩ respexit illum inbono. & ere¬
xit illum abhumilitate ipsiꝰ. et exal¬
tauit caput eiꝰ. & mirati sunt i illo
multi & honorauer̃t dm̃. Bona &
mala uita & mors. & pauꝑtas & ho-¬
nestas: adõ sunt. Datio dĩ ꝑmanet.
tustis: & ꝓfectus illiꝰ successus habe¬
bunt inęt̾num. Est qui locuple¬
tatur parce agendo: & pars hȩc mͥ-¬
cedis illiꝰ in eo quod dicit. Inueni re¬
quiem mͥ. & nunc manducabo de
millo colloquere. & in oꝑe mandato-¬
rũ tuoꝵ ueterasce. Ne manseris iN
oꝑib peccatoꝵ. Confide autem in
deo: & mane in loco tuo. Facile ẽ. enĩ
in ocłis dñi subito honestare pau¬
ꝑem. Benedictio dĩ in mercedem iu¬

Expanded text:
et non effugies si praecucurreris. Est homo laborans et festinans et dolens impius, et tanto magis non abundat. Est homo marcidus, egens recuperatione, plus deficiens virtute, et abundans paupertate: et oculus Dei respexit illum in bono, et erexit illum ab humilitate ipsius et exaltabit caput ejus, et mirati sunt in illo multi, et honoraverunt Deum. Bona et mala, vita et mors, paupertas et honestas a Deo sunt. Datio Dei permanet justis; et profectus illius successus habebit in aeternum. Est qui locupletatur parce agendo, et haec pars mercedis illius in eo quod dicit: Inveni requiem mihi, et, Nunc manducabo de in illo colloquere, et in opera mandatorum tuorum veterasce. Ne manseris in operibus peccatorum. Confide autem in Deo, et mane in loco tuo. Facile est enim in oculis Dei subito honestari paupertatem. Benedictio D
Abbreviated transcription (Latin):
luxuriȩ magnȩ: & in fine hominis
denudatio oꝑum illiꝰ. Ante mortẽ
ne laudes hominẽ quemqͣ: qm̃ iN
filiis suis agnoscitͣ uir. Non omnem
hominẽ inducas in domũ tuã. Mul-¬
tȩ enĩ insidiȩ sunt dolosi. Sic̃ enim
eructuant p̾cordia fetantiũ: & sicut
ꝑdix inducitur in caueã. & ut in la
sic ꝓspector uidens casum ꝓximi sui.
Bona enĩ in mala conu̾tens insidi¬
ator: & melectis imponet macłam.
Ab scintilla una auget᷑ ignis: et ab
uno doloso auget᷑ sanguis. homo uͦ
de tͥ apestifero. E abricat enĩ mala:

Expanded text:
e hominis, denudatio operum illius. Ante mortem ne laudes hominem quemquam, quoniam in filiis suis agnoscitur vir. Non omnem hominem inducas in domum tuam; multae enim insidiae sunt dolosi. Sicut enim eructant praecordia fetantium, et sicut dix inducitur in foueam et ut caprea sicut prospectator uidens casum proximi sui. bona enim in mala conuertens insidiator et in electis inponet maculam. ab scintilla una augetur ignis et ab uno doloso augetur sanguis. homo uero de te a pestifero: fabricat enim mala:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ñ despicere hominẽ iustum pau¬
ꝑem: & ñ magnificare uirũ peccato¬
rẽ diuitem. Magnꝰ. ẽ. iudex & poteis
ẽ. honore: & ñ ẽ. maior illo qͥ timet
dm̃. Seruo sensato liberi seruiunt:¬
& uir prudens & disciplinatꝰ ñ mur-¬
rabitur. Noli te extollere infacieN¬
do oꝑe tuo: & noli cunctari intem¬
pore angustiȩ. Melior ẽ. qui oꝑatͣ
&e habundat iom̃ib: qͣm qui gła¬
tur & eget pane. Fili in mansuetu¬
dine serua animã tuã: & dailli ho-¬
norem scđm meritũ suũ. Peccantem
in animã suam qͥs iustificabit. & qͥs
honorificabit exhonorantẽ animam
suam: Pauꝑ głatur ꝑ disciplinã et
timorẽ suum: & ẽ. homo qui honori¬
ficat᷑ ꝓpt̃ substantiã suam. Qui aut̃¬

Expanded text:
non est despicere hominem iustum pauperem et non magnificare uirum peccatorem diuitem. magnus est iudex et potens est in honore, et non est maior illo qui timet deum. seruo sensato liberi seruiunt: uir prudens et disciplinatus non murrabitur. Noli te extollere in faciendo opera tua, et noli cunctari in tempore angustiae. Melior est qui operatur et abundat in omnibus quam qui gloriatur et eget pane. Fili, in mansuetudine serva animam tuam et da illi honorem secundum meritum suum. Peccantem in animam suam quis justificabit? et quis honorificabit exhonorantem animam suam? Pauper gloriatur per disciplinam et timorem suum, et est homo qui honorificatur propter substantiam suam. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
uaro nichil ẽ. scelestiꝰ. Quid suꝑ¬
bit terra & cinis: Nichil ẽ. iniqͥ
quam amare pecuniam. Hic enĩ ani¬
mã suam uenalem habet: qm̃ in uita
sua ꝓiecit intima sua. Om̃is poten¬
cidit medicus. Sic & rex hodie ẽ. & cras
morietur. Cum enĩ moriet᷑ homo:
hȩreditabit serpentes & bestias et

Expanded text:
utem nihil est scelestius quid superbit terra et cinis nihil est iniquius quam amare pecuniam hic enim et animam suam venalem habet quoniam in vita sua proiecit intima sua omnis potencidit medicus sic et rex hodie est et cras morietur cum enim moritur homo hereditabit serpentes et bestias
Abbreviated transcription (Latin):
ltitudinis firmam̃tum pulchri¬
tudo eiꝰ. speties cęli in uisioNe
głȩ. Sol in aspectu anñtians exitu.
uas ãmirabile opꝰ excelsi. in meridia¬
no exurit t̾ram. & in conspectu ardo
ris quis poterit sustinere: Bornacem
custodiens in oꝑib ardoris triplictt̃
sol exurens montes. radios igneos ex¬
sufflans. & refulgens: radiis suis obce

Expanded text:
hritudo est species caeli in visione gloriae sol in aspectu adnuntians in exitu vas admirabile opus Excelsi in meridiano exuret terram in conspectu ardoris eius quis poterit sustinere fornacem custodiens in operibus ardoris tripliciter sol exurens montes radios igneos exsuflans et refulgens radi
Abbreviated transcription (Latin):
tes aurib nr̃is ãmirabim᷑. Illic prȩ¬
clara & mirabilia oꝑa. uaria gen̾a
bestiarũ & om̃ium pecoꝵ. & creatura
beluarũ. Propt̃ ipsum consũmatꝰ est
itineris finis: & insermone eiꝰ compo¬
sita sunt omĩa. Multa dicimꝰ & defi¬
ciemꝰ uerbis. Consũmatio autem ser-¬
monum: ipse.ẽ. in om̃ib. G łantes ad
quid ualebimꝰ: Ipse enim om̃ps suꝑ
omĩa oꝑa sua: terribilis dñs. & magnꝰ

Expanded text:
auribus non admirabimur illic praeclara et mirabilia opera varia genera bestiarum et omnium pecorum et creatura beluarum propter ipsum confirmatus est itineris finis et in sermone eius conposita sunt omnia multa dicemus et deficiemus verbis consummatio autem sermonum ipse est in omnibus gloriantes ad quid valebimus ipse enim Omnipotens super omnia opera sua terribilis Dominus et magnus
Abbreviated transcription (Latin):
bilis magnificentia eiꝰ. Benedicentes
dñm: exaltate illum qͣntũ potestis.
Maior. ẽ. enim om̃i laude. Exaltan-¬
tes eum: replemini uirtute. Ne labo-¬
retis. Non enĩ ꝑuenietis. Quis uidit
eum & enarrabit. & quis magnificauit
eũ sicut. ẽ. abinicio: Multa abscon¬
dita sunt maiora his. Pauca enĩ uidi-¬

Expanded text:
agnificentia ejus. Benedicentes Dominum, exaltate illum quantum potestis. Major est enim omni laude. Exaltantes eum replemini virtute, ne laboretis, non enim pervenietis. Quis vidit eum et enarravit, et quis magnificavit cum sicut est ab initio? Multa abscondita sunt majora his. Pauca enim vidi
Abbreviated transcription (Latin):
de arcum: & benedic qui fecit illum.
Ualde speciosꝰ ẽ. in splendore suo. Gi¬
rauit cęlum incircuitu głȩ suȩ: ma-¬
nꝰ excelsi aꝑuer̃t illum. Imꝑio suo ac-¬
celerauit niuẽ: & accelerat chorusca

Expanded text:
de arcum, et benedic qui fecit illum. Valde speciosus est in splendore suo. Gyravit coelum in circuitu gloriae suae, manus Excelsi aperuerunt illum. Imperio suo acceleravit nivem, et accelerat corusca
Abbreviated transcription (Latin):
locusta dem̾gens descensus eiꝰ. Pulch¬
tudinẽ coloris eiꝰ ãmirabit᷑ ocłs: & su¬
ꝑ ymbrẽ eiꝰ expauescet cor. Gelu sicut
salem effundet suꝑ t̾ram: & dũ flaue¬
rit fiet sicut cacumina tribuli. Frigi¬
dus uentꝰ aquilo flauit: & gelauit
christallus ab aqua. Suꝑ om̃em con¬
gregationẽ aquarum requiescit: & sic̃
lorica induit se aquis. Et deuorabit
montes & exuret desertum: & extin¬
guet uiride sicut ignem. Medicina
om̃ium: infestinatione nebulȩ. Ros
obuians ardori uenienti: humilem
efficiet eum. In sermone eiꝰ siluit uentꝰ:

Expanded text:
lucusta demergens descensus eius pulchritudinem coloris eius admirabitur oculus et super imbrem eius expavescet cor gelum sicut salem effundet super terram et dum gelaverit fiet tamquam cacumina tribuli frigidus ventus aquilo flabit et gelabit cristallus ab aqua super omnem congregationem aquarum requiescet et sicut lorica induet se aquis devorabit montes et exuret desertum et extinguet viridem sicut ignem medicina omnium in festinationem nebulae ros obvians ab ardore venienti humilem efficiet eum in sermone eius silebit ventus
Abbreviated transcription (Latin):
ORIN T HI SUNT
achaici: & hi simili¬
ter ab apłis audie¬
runt uerbum ue¬
ritatis. & subuersi
sunt multipharie
a falsis apłis. quidam a philosophiȩ uer.¬
bosa eloquentia. alii asecta legis iudaicȩ
inducti. hos reuocat apłs ad ueram &¬

Expanded text:
orinthii sunt Achaici, et hi similiter ab Apostolo audierunt verbum veritatis; et subversi sunt multifarie a falsis apostolis, quidam a philosophiae verbosa eloquentia, alii secta legis Judaicae inducti sunt. Hos revocat Apostolus ad veram
Abbreviated transcription (Latin):
cum. Ds̃ autem pacis sit cum omnib
uob̾. am̃. Comindo autem uob̃ phebẽ
sororem nrãm quȩ. ẽ. in ministerio ȩccłie
que.ẽ. cenchris: ut eam suscipiatis iN
dño digne satis. & assistatis ei in quo¬
cumq negotio ur̃i indiguerit. St enĩ
ipsa quoq astitit multis: & mͥ ipsi. Sa¬
lutate priscam & aquilam adiutores
meos in.xp̃o iħu: qui ꝓ anima mea su¬
as ceruices supposuerunt. quib ñ solus
ego garas ago. sed & eunctȩ eccłie genti¬
um. & domesticam eoꝵ ęccłiam. Saluta¬
te ephenetum dilectum mͥ: qui. ẽ. pͥmiti¬
uus asiȩ in xp̃o. Salutate mariam: quȩ
multum laborauit in uob̃. Salutate &
andronicum & iuliam cognatos meos.¬
& concaptiuos qui sunt nobiles in apłis.
qui & ante me fuerunt in xp̃o. Saluta¬
te ampliatum dilectissimũ mͥ in dÑo.
Salutate urbanum adiutorem nr̃m
in xp̃o: & stachyn dilectũ meũ. Saluta¬
te appellen: ꝓbum in xp̃o. Salutate
eos qui sunt ex aristoboli domo. Salu

Expanded text:
mnibus vobis amen commendo autem vobis Phoebem sororem nostram quae est in ministerio ecclesiae quae est Cenchris ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis et adsistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit etenim ipsa quoque adstitit multis et mihi ipsi salutate Priscam et Aquilam adiutores meos in Christo Iesu qui pro anima mea suas cervices subposuerunt quibus non solus ego gratias ago sed et cunctae ecclesiae gentium et domesticam eorum ecclesiam salutate Ephaenetum dilectum mihi qui est primitivus Asiae in Christo salutate Mariam quae multum laboravit in vobis salutateam cognatos et concaptivos meos qui sunt nobiles in apostolis qui et ante me fuerunt in Christo salutate Ampliatum dilectissimum mihi in Domino salutate Urbanum adiutorem nostrum in Christo et Stachyn dilectum meum salutate Apellen probum in Christo salutate eos qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Propt quod & impediebar plurimũ uemi¬
ie ad uos. Nunc uͦ ulteriꝰ locum non ha¬
bens in his regionib. cupiditatẽ autem
habens uenicndi  ex multis iam p̃ceden¬
tib annis: cum in hispaniã ꝑficisci ceꝑo¬
deducar illuc si uob̾ primũ ex parte fru¬

Expanded text:
Propter quod impediebar plurimum venire ad vos. Nunc vero ulterius locum non habens in his regionibus, cupiditatem autem habens veniendi ad vos ex multis jam praecedentibus annis; cum in Hispaniam proficisci cdeducar illuc, si vobis primum ex parte fru
Abbreviated transcription (Latin):
exinanita. ẽ. fides. ab olita. ẽ. ꝓmissio. Lex
enim iram oꝑatur. Ubi enim ñ .ẽ. lex:
nec p̃uaricatio. Ideo ex fide ut scđm gra¬
brahȩ qui. ẽ. pater om̃ium nrm sicut scͥ¬
ptum. ẽ. quia patrem multarũ gentiũ
posui te ante dm̃ cui credidisti qui uiui

Expanded text:
exinanita est fides, abolita est promissio; lex enim iram operatur, ubi enim non est lex, nec praevaricatio, ideo ex fide ut secundum graAbrahae, qui est pater omnium nostrum, sicut scriptum est: Quia patrem multarum gentium posui t
Abbreviated transcription (Latin):
enim qđ uolo hoc ago: sed qđ odi illud fa¬
cio. Si autem qđ nolo illud facio: consentio
legi qm̃ bona. ẽ. Nunc autem iam non
catum. Scio enim: quia ñ habitat in me
hoc. ẽ. in carne mea bonum. Nam uelle ad¬

Expanded text:
olo, hoc ago, sed quod odi, illudfaeio. si autem quod nolo, hoc facio, consentio legi, quoniam bona. nunc autem iam non catum. scio enim quia non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum. uelle
Abbreviated transcription (Latin):
bominib. Itaq quȩ pacis sunt sectem᷑:
& quȩ edificationis sunt inuicẽ. Noli
ꝓpt̃ escam destruere opꝰ dei. Omĩa quidẽ
munda sunt: sed malum. ẽ. homini qͥ
ꝑ offendiculum manducat. Bonum᷑ ñ
manducare carnẽ & ñ bibere uinũ: neq
in quo frat̃ tuus offenditur aut scanda¬
lizatur aut infirmatur. Tu fidẽ habes
penes temet ipsum: habe coram dõ. Bea¬
tus qui ñ iudicat semet ipsum: in eo qd̾
bat. Qui autem discernit si manducaue¬
rit damꝑnatꝰ ẽ: quia ñ ex fide. Om̃e au¬
tem qd ñ. ẽ. ex fide: peccatum.ẽ. Debemꝰ

Expanded text:
sectemur, et quae aedificationis sunt in invicem. Noli propter escam destruere opus Dei. Omnia quidem munda sunt; sed malum est homini qui per offendiculum manducat. Bonum est non manducare carnem, et non bibere vinum: neque in quo frater tuus offenditur, aut scandalizatur, aut infirmatur. Tu fidem habes penes temetipsum? habe coram Deo. Beatus qui non judicat semetipsum in eo quod probat. Qui autem discernit, si manducaverit, damnatus est; quia non ex fide. Omne autem quod non
Abbreviated transcription (Latin):
assumite: ñ in disceptationib cogitatio¬
num. Alius enim credit se manducare
omĩa. Qui autem infirmꝰ. ẽ: olus man
tem ñ sꝑnat: & qui ñ manducat man¬
ducantem ñ iudicet. Ds̃ eium illum as¬
sumpsit. Tuͭ qͣui udicas alienũ seruũ:
Suo dño stat aut cadit. Stabit autem.
Potens.ẽ. enim ds̃ statuere illum. Nam
alius iudicat diem inter diem: aliꝰ autẽ¬
udicat omẽm diem. Vnꝰ quisq in suo
sensu habundet. Qui sapit diem: dño

Expanded text:
assumite, non in disceptationibus cogitationum. Alius enim credit se manducare omnia: qui autem infirmus est, olus  tem non spernat et qui non manducat manducantem non iudicet Deus enim illum adsumpsit tu quis es qui iudices alienum servum suo domino stat aut cadit stabit autem potens est enim Deus statuere illum nam alius iudicat diem plus inter diem alius iudicat omnem diem unusquisque in suo sensu abundet qui sapi
Abbreviated transcription (Latin):
resistit potestati: dĩ ordinationi resi¬
stit. Qui autem resistunt: ipsi sibi dã¬
pnationẽ adquirunt. Nam pͥncipes
ñ sunt tinori boni oꝑis: sed mali. Uis
autem ñ timere potestatem: Bonũ
fac: & habebis laudem ex illa. Dĩ enĩ
minister. ẽ. tͥ in bonum. Si autẽ male
feceris: time. Non enim sine causa: gla¬
dium portat. Dĩ enim minister. ẽ. uin¬
dex in iram ei qui malum agit. Ideo
necessitate subditi estote: ñ solum pro¬
pter iram. sed & ꝓpter conscientiã. Idõ
enim: & tributa prestatis.
inistri enim dĩ sunt: in hoc ipsum
seruientes. Reddite om̃ib tͥbuta.
Oui tributum tributũ. cui uectigal ue¬
tigal. cui timorẽ timorem. cui honorẽ

Expanded text:
resistit potestati, dei ordinationi resistit. qui autem resistunt, ipsi sibi damnationem adquirunt. nam principes non sunt timori boni operis, sed mali. uis autem non timere potestatem? bonum fac, et habebis laudem ex illa. dei enim minister est tibi in bonum. si autem malum feceris, time non enim sine causa gladium portat. dei enim- minister est, uindex in ira ei qui malum . agit. ideo necessitate subditi estote non solum propter iram, sed et propter conscientiam. ideo enim et tributa praestatis, ministri enim dei sunt, in hoc ipsum seruientes. reddite omnibus debita: cui tributum, tributum: cui uectigal, uectigal: cui timorem, timorem: cui
Abbreviated transcription (Latin):
um: & incaptionem & in scandalum. &.
in retributionem illis. Obscurent᷑ ocłi eoꝵ
ne uideant: & dorsũ eoꝵ semꝑ incurua.
ico ergo. Nuinquid sic
offenderunt ut caderent: Absit.
Sed illoꝵ delicto salus gentib: ut illo ᷤ emu¬
lentur. Qd si delictum eoꝵ diuitiȩ sunt

Expanded text:
um, et in captionem, et in scandalum, et in retributionem illis. Obscurentur oculi eorum ne videant, et dorsum eorum semper incurva . » Dico ergo: Nunquid sic offenderunt, ut caderent? Absit! Sed illorum delicto salus est gentibus, ut illos aemulentur. Quia si delictu
Abbreviated transcription (Latin):
ob̾ enim dico gentib. Quãdui quid̾̃
ego sum gentium apłs. ministeriũ
meum honorificabo: si quomͦ ad emiulati¬
onem ꝓuocem carnem meã. & saluos fa¬
ciam aliquos ex illis. Si enim amissio eo¬
rum reconciliatio mundi. quȩ assũꝑtio
nisi uita ex mortius: Q đ si delibatio scã
ẽ: & massa. Et si radix sc̃ã: & rami: Qđ si a
liqui ex ramis fracti sunt: tu autẽ cum o¬
leaster. eẽs. insertus es in illis. & sociꝰ radicis
& pinguedinis oliuȩ factꝰ es: noli gloriari
aduersꝰ ramos. Qđ si głaris ñ tu radicem
portas. sed radix te. Dices ergo. Fracti sunt
rami: ut ego inserar. Bene. Propt̾ increduli¬
tatem fracti sunt: tu autem fide stas. Noli
altum saꝑe: sed time. Si enim ds̃ naturali¬
b ramis ñ peꝑcit. ne forte nec tibi parcat.
Uide gͦ bonitatem & seueritatẽ dĩ: in eos qͥ¬
dem qui ceciderunt seueritatẽ. in te autẽ
bonitatem dĩ. si ꝑmanseris inbonitate. A

Expanded text:
 Quandiu quidem ego sum gentium Apostolus, ministerium meum honorificabo, si quo modo ad aemulandum provocem carnem meam, et salvos faciam aliquos ex illis. Si enim amissio eorum, reconciliatio est mundi; quae assumptio, nisi vita ex mortuis? Quod si delibatio sancta est, et massa; et si raunt, tu autem cum oleaster esses, insertus es in illis, et socius radicis et pinguedinis olivae factus es; noli gloriari adversus ramos. Quod si gloriaris: non tu radicem portas, sed radix te. Dices ergo; fracti sunt rami, ut ego inserar. Bene: propter incredulit. Et alio loco: Tu autem fide sta: noli altum sapere, sed time. si enim deus naturalibus ramis non pepercit, ne forte nec tibi parcat. uide ergo bonitatem et seueritatem dei: in eos quidem qui ceciderunt seueritatem, in te autem bonitatem
Abbreviated transcription (Latin):
rentes statuere: iusticiȩ dei ñ sunt subie-¬
cci. Binis enim legis. xp̃c ad iusticiam: om¬
ni credenti.
oyses enim scripsit: qũ iusticiam
quȩ ex lege. ẽ. qui fecerit homo in¬
uet in ea. Quȩ autem ex fide. ẽ. iusticia:
sic dicit. Ne dixeris in corde tuo quis as¬

Expanded text:
s statuere, justitiae Dei non sunt subjecti. Finis enim legis, Christus, ad justitiam omni credenti. Moyses enim scripsit, quoniam justitiam, quae ex lege est, qui fecerit homo, vivet in ea. Quae autem ex fide est justitia, sic dicit: Ne dixeris in corde tuo: quis as
Abbreviated transcription (Latin):
tute corruptionis in lib̾tatem głe filioꝵ
dĩ. Scimꝰ enim qđ om̃is creatura ingemi¬
scit & parturit usq adhuc: ñ solum au-¬
tem illa sed & nos ipsi pͥmitias sꝑc haben¬
tes. & ipsi intra nos gemimꝰ adoptionem
filioꝵ dei expectantes redẽptionẽ corporis

Expanded text:
tatem gloriae filiorum Dei. Scimus enim quod omnis creatura ingemiscit et parturit usque adhuc: non solum autem illa, sed et nosipsi primitias spiritus habentes, ipsi intra nos gemimus adoptionem filiorum Dei exspectantes redemptionem corporis
Abbreviated transcription (Latin):
on gͦ regnet peccatum in ur̃o mor¬
tali corpore. ut obediatis concupi¬
scentiis eius: sed neq exhibeatis mẽbra
ur̃a arma iniquitatis peccato: sed exhi-¬
bete uos deo tamꝗͣ ex mortuis uiuentes.
& mẽbra ur̃a arma iusticię deo. Pecca

Expanded text:
on ergo regnet peccatum in uestro mortali corpore, ut oboediatis concupiscentiis eius. sed neque exhibeatis membra uestra arma iniquitatis peccato, sed exhibete uos deo tamquam ex mortuis uiuentes et membra uestra arma iustitiae deo. item:
Abbreviated transcription (Latin):
głam. Quos & uocauit nos ñ solum ex iu¬
deis sed etiam ex gentib sicut in osee
dicit. Uocabo ñ plebem meã plebẽ meã:
& ñ miscd̾iam consecutam misccłiam ẽ¬
secutam. Et erit in loco ubi dictum. ẽ.
ei. ñ plebs mea uos: ibi uocabuntur filii
dei iiiui.
saãc autem clamat ꝓ isrł. Si fue
rit numerus filioꝵ isrł tamqͣm are¬
na maris: reliquiȩ saluȩ fient. Uerbum
enim consũmans & adbreuians inȩqui¬
tate: quia uerbum breuiatum faciet dñs

Expanded text:
gloriam quos et vocavit nos non solum ex Iudaeis sed etiam ex gentibus sicut in Osee dicit vocabo non plebem meam plebem meam et non misericordiam consecutam misericordiam consecutam et erit in loco ubi dictum est eis non plebs mea vos ibi vocabuntur filii Dei vivi Esaias autem clamatrit numerus filiorum Israhel tamquam harena maris, reliqui eorum salui fient. uerbum enim consummans et breuians in aequitatem. quia uerbum breuiatum faciet deus
Abbreviated transcription (Latin):
i autem iniquitas nr̃a iusticiã dĩ
comm̃dat. quid dicemꝰ: Numqͥd
iniquus ÷ ds̃ qui infert iram. scđm ho¬
minem dico: Absit. Alioquin quomͦ
iudicabit ds̃ hunc mundum: Si enim
ueritas dei in meo m̃dacio habundauit
in głam ipsius. quid adhuc & ego tamꝗͣ
peccator iudicor. & ñ sicut blasphemam᷑
& sicut auunt nos quidam dicere. faciamꝰ
mala ut ueniant bona. quorum dãpna

Expanded text:
m iniquitas nostra iustitiam dei commendat, quid dicimus? numquid iniquus deus est qui infert iram? secundum hominem dico. absit. alioqui quo modo iudicabit deus mundum? si enim ueritas dei in meo mendacio abundauit in gloriam ipsius, quid adhuc ego tamquam peccator iudicor et non blasphemamur et sicut aiunt nos quidam dicere: faciamus mala, ut uen
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam sine oꝑib. Beati quoꝵ remis¬
se sunt iniquitates: & quoꝵ tecta sunt
peccata. Beatꝰ uir cui ñ imputabit dñs
peccatum. Beatitudo gͦ hec in circumci¬
sione manet. an etiam in p̃putio: Dicimꝰ
enim quia reputata.ẽ. fides abrahȩ ad
iusticiam. Quomͦ gͦ reputata. ẽ: In circũ¬
cisione an in p̃putio: Non in circumcisi¬
one: sed in p̃putio. Et signum accepit.
circũcisionis. signacłm iusticiȩ fidei quȩ
ẽ. in p̃putio ut sit pater om̃ium creden

Expanded text:
ibus beati quorum remissae sunt iniquitates et quorum tecta sunt peccata beatus vir cui non inputabit Dominus peccatum beatitudo ergo haec in circumcisione an etiam in praeputio dicimus enim quia reputata est Abrahae fides ad iustitiam quomodo ergo reputata est in circumcisione an in praeputio non in circumcisione sed in praeputio et signum accepit circumcisionis signaculum iustitiae fidei quae est in praeputio ut sit pater omnium creden
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: multo magis grã dĩ & donum. in
gr̃a uniꝰ hominis iħu xp̃i inplures ha¬
bundauit. Et ñ sicut ꝑ unũ peccatum:
ita & donum. Nam iudicium ex un o
in condẽpnationẽ: grã autẽ ex multis
delictis in iustificationem. Si enim in uniꝰ
delicto mors regnauit ꝑ unũ: multoma¬
gis habundantiã grãe & donationis et
insticiȩ accipientes in uita regnabunt

Expanded text:
i et donum in gratiam unius hominis Iesu Christi in plures abundavit et non sicut per unum peccantem ita et donum nam iudicium ex uno in condemnationem gratia autem ex multis delictis in iustificationem si enim in unius delicto mors regnavit per unum multo magis abundantiam gratiae et donationis et iustitiae accipien
Abbreviated transcription (Latin):
isrłita sum ex semine abraham: de tribu
beniamin. Non repulit dñs plebẽ suam:
occiderunt. altaria tua suffoderunt. & e¬
go relictus sum solus. & querunt animã
meam. Sed quid dicit illi responsum di¬
uinum: Reliqui mͥ septem milia uiroꝵ:
qui ñ curuauerunt genua ante baal. Sic

Expanded text:
Israelita sum, ex semine Abraham, de tribu Benjamin: non repulit Deus plebem suam occiderunt, altaria tua suffoderunt: & ego relictus sum solus, & quaerunt animam meam. Sed quid dicit illi divinum responsum? Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genua sua ante Baal.
Abbreviated transcription (Latin):
tuimꝰ. Quid gͦ dicimꝰ inuenisse abrahã
patrem nr̃m scłm carnem: Si enĩ abra¬
ham ex oꝑib legis ustificaiꝰ ẽ: habet glo¬
riam sed ñ apud dm̃. Quid eiuĩ scriptura¬
dicit: Credidit abrabam dõ: & reputatũ
ẽ. illi ad iusticiam. Ei autem qui oꝑatur.
incrces ñ imputatur scđm grãm sed scdm
debitum. Ei uͦ qui ñ oꝑatur. credenti au¬
teui in eum qui iustificat impium: re

Expanded text:
 invenisse Abraham patrem nostrum secundum carnem? Si enim Abraham ex operibus justificatus est, habet gloriam, sed non apud Deum. Quid enim dicit Scriptura? Credidit Abraham Deo; et reputatum est illi ad justitiam., Ei autem qui operatur, merces non imputatur secundum gratiam, sed secundum debitum. Ei vero qui non operatur, credenti aute
Abbreviated transcription (Latin):
cta. ẽ. Si gͥ p̃putium iusticias legis eu¬
stodiat. nonne p̃putium illiꝰ in circum¬
cisionẽ reputabitur & iudicabit qđ ex
natura. ẽ. p̃putium legem consũmans
te qui ꝑ litteram & circucisionem p̃uari-¬
cator legis es: Non enu qui in manife¬
sto iudeus.ẽ. neq quȩ in manifesto iN
carne circumcisio: sed qui in abscondito
iudeus & circumcisio cordis in spũ ñ lit¬
tera cuius laus non ex hominib sed
ex deo est.¬

Expanded text:
a: Si igitur praeputium iustitias legis custodial, nonne praeputium illius in circumcisionem reputabitur, et iudicabit quod ex natura est praeputium legem consummans te, qui per litteram et circumcisionem cara praedicat: non enim qui in manifesto, Iudaens, neque quae in manifesto in carne, est circumcisio, sed qui in occulto, Iudaeus, et circumcisio cordis spiritu non littera, cuius laus non ex hominibus sed ex deo est
Abbreviated transcription (Latin):
iħm xp̃m. Si autẽ tu iudeus cognoii¬
naris & requiescis in lege & gloriaris in
deo. & nosti uollintatem eiꝰ & ꝓbas utili¬
ora instructꝰ ꝑ legem: confidis teipsum
ducem. eẽ. cȩcoꝵ. lum̃ eoꝵ qui intenebris
sunt. eruditorem insipientiũ. magistrũ
infantiũ habentem formã scientie et
iꝑsum ñ doces. Qui predicas ñ furandũ:
furaris. Qui dicis ñ mechandum: mecha¬
ris. Qui abhominaris ydola: sacrilegiũ
facis. Qui in lege gloriaris: ꝑ p̾uaricati¬
onem legis dm̃ inhonoras. Nom̃ ẽnim

Expanded text:
istum si autem tu Iudaeus cognominaris et requiescis in lege et gloriaris in Deo et nosti voluntatem et probas utiliora instructus per legem confidis te ipsum ducem esse caecorum lumen eorum qui in tenebris sunt eruditorem insipientium magistrum infantium habentem fipsum non doces; qui predicas non furandum, furaris; qui dicis non mechandum, mecharis; qui abhominaris ydola, sacrilegium facis; qui in lege gloriaris, per prevaricacionem legis deum inh
Abbreviated transcription (Latin):
priꝰ & terra de aqua & ꝑ aquam consi¬
stens dĩ uerbo ꝑ quȩ ille tunc mundus
aqua inundatꝰ ꝑut. celi autem qui nunc
sunt & terra eodem uerbo repositi suÑ
igni seruati in diem iudicii & ꝑditionis
impioꝵ hominum.

Expanded text:
prius, et terra de aqua et per aquam consistens verbo Dei, per quem ille tunc mundus aqua inundatus periit. Caeli autem, qui nunc sunt, et terra eodem verbo repositi sunt, igni reservati in diem iudicii et perditionis impiorum hominum.
Abbreviated transcription (Latin):
epłis loquens in eis de his in quib sunt
quedam difficilia intellectu. quȩ indo¬
cti & instabiles deprauant sicut & cete¬
ras scripturas ad suam ipsoꝵ ꝑditionẽ.
Uos igit᷑ fr̃s prescientes custodite. ne in¬
sipientium errore transducti excidatis
a ꝓpͥa firmitate. Crescite uͦ in gr̃a e co-
gnitione dñi nr̃i iħu xp̃i & saluatoris

Expanded text:
 sunt quaedam difficilia intellectu quae indocti et instabiles depravant sicut et ceteras scripturas ad suam ipsorum perditionem vos igitur fratres praescientes custodite ne insipientium errore transducti excidatis a propria firmitate crescite vero in gratia et in cognitione Domini nostri et salvatoris
Abbreviated transcription (Latin):
eriꝑe. iniquos uͦ in diem iudicii reserua
re cruciandos. magis autem eos qui pꝰ
carnem in concupiscentia immunditię
ambulant. dñationemq contẽpnunt.
Audaces. sibi placentes: sectas non me¬
tuunt facere blasphemantes.
bi angłi fortitudine & uircute cũ
sint maiores. ñ portant aduerẽ¬
se execrabile iudicium. hi uͦ uelut ir-¬
racionabilia pecora naturalit̾ in caꝑti.¬
ouem & in ꝑuitiem in his quȩ ignorañ¬
hͥasphemantes in corruptione sua peri¬
bunt: ꝑcipientes mercedem iniusticiȩ.¬
Uoluptatem enim existimantes delici-
as diei comquinationis & macule de-¬
liciis affluentes: in conuiuiis suis luxu.¬
riantes uob̃cum. ocłos habentes plenos
adulterii & maccessabilis delicti pelli¬
centes animas instabiles. cor exercitatũ.
auaricia habentes. maledictionis filii.
derelinquentes rectam uiam errauert̃:
secuti uiam balaam & bosor qui merce¬
dem iniquitatis amauit. correptionẽ
uͦ habuit suȩ uesaniȩ. Subiugale mu¬

Expanded text:
e, iniquos uero in die iudicii cruciandos reseruare. magis autem eos qui post carnem in concupiscentia inmunditiae ambulant dominationemque contemnunt. audaces, sibi placentes, sectas non metuunt, blasphemantes, ubi angeli, fortitudine et uirtute cum sint maiores, non portant aduerse execrabile iudicium. hi uero uelut inrationabilia pecora naturaliter in captionem et in blasphemantes in corruptione sua peribunt, percipientes mercedem iniustitiuoluntatem existimantes diei delicias, coinquinationes et maculae deliciis affluentes, in conuiuiis suis luxuriantes uobiscum, oculos habentes plenos adulterio et incessabiles delicti, pellicentes animas instabiles, cor exercitatum auaritiae habentes, maledictionis filii, derelinquentes rectam uiam errauerunt secuti uiam Balaam ex Bosor, qui mercedem iniquitatis amauit, correptionem uero habuit sue uesanie, subiugale mu
Abbreviated transcription (Latin):
enim uanitati loquentes pellicent in
desideriis carnis luxuriȩ eos qui pau¬
lulum effugiunt qui in errore conu̾san¬
tur. libertatem illis ꝓmittentes: cũ ipsi
sint serui corruptionis. Aquo enim qͥs
suꝑatꝰ ẽ: huiꝰ & seruus ẽ. Si enim refu
gientes comquinationes mundi in cog
his rursus implicati suꝑantur: facta
sunt posteriora deteriora priorib. Me¬
lius enim erat eis uiam ñ cognoscere iii.

Expanded text:
enim vanitatis loquentes, pelliciunt in desideriis carnis luxuriae eos, qui paululum effugiunt, qui in errore conversantur: libertatem illis promittentes, cum ipsi servi sint corruptionis: a quo enim quis superatus est, hujus et servus est. Si enim refugientes coinquinationes mundi in cognhis rursus implicati superantur: facta sunt eis posteriora deteriora prioribus. Melius enim erat illis non cogn
Abbreviated transcription (Latin):
faciebant in popło plagam magnam
& in regione nr̃a. Hoꝵ damꝰ talenta cẽ¬
tum. Et ñ respondit illi uerbũ. Reu̾s
autẽ cũira ad regem: nuntiauit eiuer¬
ba ista. & głam symonis. & uniuersa
quȩ uidit. Et iratꝰ : rex ira magna. Tri¬
fon autem fugit naui in orthosiada.
Et constituit rex cendebeũ ducẽ ma¬
ritimũ. & exercitum equitũ & peditũ
dedit illi: & mandauit illi mouere ca¬
stra contra faciem iudeȩ. Et manda¬
uit ei edificare cedronem & obstruere
portas ciuitatis & debellare popłm. Et
tare plebem & conculcare uideã. & ca¬
ptiuare popłm & inter ficere. & edifi¬
care cedronem. Et collocauit illie eqͥ¬
tes & exercitum: ut egressi ꝑambula¬
rent uiã iudeȩ. sic̃ constituit ei rex.
t ascendit ioħs de gazaris:
& nuntiauit sẏmoni patri suo.

Expanded text:
gam magnam et in regione nostra horum damus talenta centum et non respondit illi verbum reversus autem cum ira ad regem renuntiavit ei verba ista et gloriam Simonis et universa quae vidit et iratus est rex ira magna Tryfon autem fugit navi in Orthosiada et constituit rex Cendebeum ducem maritimum et exercitum equitum et peditum dedit illi et mandavit illi movere castra contra faciem Iudaeae et mandavit ei aedificare Caedronem et obstruere portas civitatis et debellare populum retare plebem et conculcare Iudaeam et captivare populum et interficere et aedificare Caedronem et conlocavit illic equites et exercitum ut egressi perambularent viam Iudaeae sicut constituit ei rex et ascendit Iohannis de Gazaris et nuntiavit Simon
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ dolum: ut tolleret eos. Symon au¬
tẽ ꝑambulans ciuitates quȩ erant in
regione iudeȩ & sollicitudinẽ gerens
earum: descendit iericho ipse & mata¬
thias filiꝰ eiꝰ & iudas. anno centesimo
septuagesimo septimo m̃se undecimo
hic m̃sis sabath: & suscepit eũ filiꝰ abo¬
bi in munitiuncłam quȩ uocat᷑ doc:
cum dolo. quã edificauit. & fecit eis
conuiuiũ magnũ: & abscondit illic
uiros. Et cum in ebriatꝰ. eẽt. sy mon &¬
eiꝰ filii. surrexit ptolomeꝰ cum suis &
sũpserunt arma sua. & intrauer̃ u
conuiuiũ & occiderunt cũ & duos fi¬
lios eiꝰ. quosdam pueros eoꝵ. Et fecit
deceptionẽ magnã in isrł: & reddidit
mala ꝓbonis. Et scripsit hec ꝑtolomeꝰ
& misit regi: ut mitteret ei exercitũ in
auxilium. & traderet regionẽ. & ciurta¬
tes eoꝵ & tributa. Et misit alios in
gazarã tollere ioħem. & tribunis mi¬
sit epłas ut uenirent ad se & daret eis
argentũ & aurum & dona: & alios
misit occupare ierłm & montem tẽ-¬

Expanded text:
us ut tolleret eos Simon autem perambulans civitates quae erant in regione et sollicitudinem gerens earum descendit Hiericho ipse et Matthathias filius eius et Iudas anno centesimo septuagesimo septimo mense undecimo hic mensis sabath et suscepit eos filius Abobi in munitiunculam quae vocatur Doch cum dolo quam aedificavit et fecit eis convivium magnum et abscondit illic viros et cum inebriatus esset Simon et filii eius surrexit Ptolomeus cum suis et sumpserunt arma sua et intraverunt in convivium et occiderunt eum et duos filios eius et quosdam pueros eius et fecit deceptionem magnam in Israhel et reddidit mala pro bonis et scripsit haec Ptolomeus et misit regi ut mitteret ei exercitum in auxilium et traderet regionem et civitates eorum et tributa et misit alios in Gazaram tollere Iohannem et tribunis misit epistulas ut venirent ad se et daret eis argentum et aurum et dona et alios misit occupare Hierusalem et montem tem
Abbreviated transcription (Latin):
torrentẽ: & tͣns fretauit primꝰ. Et ui¬
derunt cum uiri: & transiert pꝰcum.
Et diuisit popłm: & equites in medio
peditum. Erat autem equitatꝰ aduer¬
sarioꝵ: copiosꝰ nimis. Et exclamauer̃t̃
sacris tubis. & infugam conuersꝰ ÷ cen¬
debeus: & castra eiꝰ. & cecidert̃ ex eiꝰ mul¬
ti uulnerati. residui autẽ fugerunt¬
frat̃ ioħis. Ioħs autẽ insecutꝰ: eos idonec
uenit cedronẽ quam edificauit. & fu-¬
gerunt usq ad turres quȩ erant in a¬
gris azoti. & succendit eas igni. Et ce¬
ciderunt exillis duo milia uiroꝵ: & re-¬
uersꝰ est iudeam inꝑace.
t ptolomeꝰ filiꝰ abobi constitutꝰ erat
dur in campo iericho: & habebat
argentum & aurũ multũ. Erat enĩ
gener sũmi sacerdotis. Et xaltatũ est

Expanded text:
 transfretavit primus et viderunt eum viri et transierunt post eum et divisit populum et equites in medio peditum erat autem equitatus adversariorum copiosus nimis et exclamaverunt sacris tubis et in fugam conversus est Cendebeus et castra eius et ceciderunt ex eis multi nnis Iohannes autem insecutus est eos donec venit Caedronam quam aedificavit et fugerunt usque ad turres quae erant in agris Azoti et succendit eas igni et ceciderunt ex illis duo milia virorum et reversus est Iudaeam in pace et Ptolomeus filius Abobi constitutus erat dux in campo Hiericho et habebat argentum et aurum multum erat enim gener summi sacerdotis
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. Auxilium uͦ de cęlo uob̾cũ sit.
Et elegit de regione uigiiti milia
uiroꝵ belligeratoꝵ: & equites. & ꝓfec¬
ti sunt ad cendebeum. & dormiert̃ in
modin. Et surrexert mane. & abiert̃
in campũ: & ecce exercitꝰ copiosꝰ in ob¬
uiam illis. peditũ & equitũ: & fluuiꝰ
torrens erat int̾ mediũ ipsoꝵ.
t admouit castra contra faciem

Expanded text:
de caelo vobiscum sit et elegit de regione viginti milia virorum belligeratorum et equites et profecti sunt ad Cendebeum et dormierunt in Modin et surrexerunt mane et abierunt in campum et ecce exercitus copiosus in obviam illis peditum et equitum et fluvius torrens erat inter medium ipsorum et admovit castra contra faciem
Abbreviated transcription (Latin):
nib irritatꝰ. scͥpsit nichanori: dicens
grauit̃ quidẽ se ferre de amicicie con¬
uentione. iubere tam̃ machabcũ citiꝰ
uinctũ mitt̾e antiochiam. Quib cog¬
nitis nichanor. consternabat᷑ & grauit᷑
ferebat. si ea quȩ conuenerant irrita
faceret: nichil lesus auiro. Sed quia re
sistere ñ poterat: oportunitatẽ obserua¬
bat qua p̾ceptũ regis ꝑficeret.
t machabeus uidens austeriꝰ secũ
agere nichanorẽ. & consuetum oc-¬
cursum ferociꝰ exhibentẽ. intelligens
ñ ex bono. ec̃. austeritatẽ istam: ꝑaucis
suoꝵ congregatis. occultauit. se anicha¬

Expanded text:
 scripsit Nicanori dicens graviter quidem se ferre de amicientione iubere tamen Macchabeum citius vinctum mittere Antiochiam quibus cognitis Nicanor consternabatur et graviter ferebat si ea quae convenerant irrita faceret nihil laesus a viro sed quia regi resistere non poterat oportunitatem observabat qua praeceptum perficeret at Macchabeus videns austerius secum agere Nicanorem et consuetum occursum ferocius exhibentem intellegens non ex bono esse austeritatem istam paucis suorum congregatis occultavit
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum etiam nequis ignarũ
ex similitudine numeroꝵ error
inuoluat. qđ sic ubi in subno¬
tatione canonũ distinctoꝵ in canone
quolibet tres euuangłistȩ. bis. ter. uel
quater. aut etiã ampliꝰ eundem nume¬
rum ꝑ ordinẽ habuerint annotatum.
& quartus econtrario discrepans. qđ id
qđ tres illi in eo loco semel dixerint. qͣr¬
tus totiens in corpore uoluminis sui
ponat. quotiens diuersi numeri in eiꝰ
canone positi sunt contra predictoꝵ
numeroꝵ continuatas similitudies.
Item si in uno quolibet eoꝵ aut etiã
duob idem in canone numerus. bis.¬
ter. quater. aut eo ampliꝰ repꝑiatur
in ordine collocatus. & dispares inue¬
niantur in ceteris. dubium non erit
quin id quod in illius illoꝵ ue canonis
numeris bis. terq repetitum. ab his
inuolumine semel diccum ẽ. alter al
teriue eoꝵ totiens uno atq eodẽ sen¬
su loquantur: quotiens p̾tulerint in
numeroꝵ annotatione distantiam.
Et hoc in om̃ium nouem canonum

Expanded text:
inquiens, ne quis ignarum ex similitudine numerorum error involvat, quod, sicut in subnotatione canonum distinctorum, in canone quolibet tres evangelistae bis vel ter, vel quater aut etiam amplius eumdem numerum per ordinem habuerunt adnotatum, et quartus e contrario discrepantes, quod id quod tres illi in eo loco semel dixerint, quartus toties in corpore voluminis sui ponat, quoties diversi numeri in ejus canone positi sunt, contra praedictorum numerorum continuatas similitudines. Item si in una quolibet eorum aut etiam duobus, ibidem in canone numerus bis, ter aut eo amplius reperiatur in ordine collocatus, et dispar is inveniatur in caeteris, dubium non erit quod id quod illius illorumve canones numeris bis vel ter repetitis ab his in volumine semel dictum sit; alteri vero eorum toties in uno atque eodem sensu loquantur, quoties praetulerint in numerorum adnotatione distantiam. Hoc et in omnium novem canonum
Abbreviated transcription (Latin):
canone sit requirendꝰ. Cum igͥ aꝑto
codice uerbi gr̃a illud siue illud capi¬
tulum scire uolueris cuiꝰ canonis sit:
statim ex subiecto numero doceberis
& recurrens ad pͥncipia in quib. ẽ. ca¬
nonũ distincta congeries. eodẽq sta¬
tim canone ex titulo frontis inuento
illum quẽ querebas numerũ erusdem
euuangłistȩ. qui & ipse ex inscriptiõe
signatur inuenies: atq ẽuicino cete¬
roꝵ tramitib inspectis. quos nume¬
ros eregione habeant annotabis. Et
cum scieris. recurres ad uolumina sin¬
guloꝵ: & sine mora reꝑtis numeris
quos ante signaueras. repꝑies & loca

Expanded text:
Canone requirendus. Cum igitur aperto Canone requirendus. Cum igitur aperto codice, verbi gratia, illud sive illud capitulum scire volueris, cujus Canonis sit, statim ex subjecto numero doceberis, et recurrens ad principia, in quibus Canonum est distincta congeries, eodemque statim Canone ex titulo frontis invento, illum quem quaerebas numerum ejusdem Evangelistae, qui et ipse ex inscriptione signatur, invenies: atque e vicino caeterorum tramitibus inspectis, quos numeros e regione habeant, annotabis. Et cum scieris, recurres ad volumina singulorum, et sine mora repertis numeris, quos ante signaveras, reperies  A
Abbreviated transcription (Latin):
ad eiꝰ exemplum cet̾os quoq estima¬
uerit em̃dandos. Unde accidit ut
apud nos mixta sint omĩa: & in maR¬
antur. Cum itaq canones legeris qͥ
subiecti sunt confusionis errore subla-¬
to. & similia om̃ium scies. & singulis
sua queq restitues. In canone primo
concordant quatuor. matħs. marcus.
lucas. ioħs. In scd̾o tres: matħs. mar¬
cus. lucas. Intercio tres: matħ̾s. lucas.
ioħs. In quarto tres: matħs. marcus.
ioħs. In quinto duo: matħs. lucas.
In sexto duo: matħs. marcus. In sep¬
timo duo: matħs. ioħs. In occauo duo:
marcus. lucas. In nono duo: lucas. io¬
hannes. In decimo ꝓpria unꝰquisq
quȩ ñ habentur in aliis ediderunt.
Singulis euuangłiis ab uno incipi¬
ens usq ad finem libroꝵ: dispar nu¬
merus increscit. Hic nigro colore ꝑ-¬
scriptus sub se habet alium ex mimo
numerũ discolorem: qui ad decẽ usq
ꝓcedens. indicat prior numerꝰ in quo

Expanded text:
ad ejus exemplum caeteros quoque aestimaad ejus exemplum caeteros quoque aestimaverit emendandos. Unde accidit, ut apud nos mixta sint omnia, et in Marantur. Cum itaque Canones legeris, qui subjecti sunt, confusionis errore sublato, et similia omnium scies, et singulis sua quaeque restitues. In Canone primo concordant quatuor, Matthaeus, Marcus, Lucas, Joannes. In secundo tres, Matthaeus, Marcus, Lucas. In tertio tres, Matthaeus, Lucas, Joannes. In quarto tres, Matthaeus, Marcus, Joannes. In quinto duo, Matthaeus, Lucas. In sexto duo, Matthaeus, Marcus. In septimo duo, Matthaeus, Joannes. In octavo duo, Lucas, Marcus. In nono duo, Lucas, Joannes. In decimo propria unusquisque, quae non habentur in aliis, ediderunt. Singulis vero Evangeliis, ab uno incipiens usque ad finem librorum, dispar numerus increscit  Al. accrescit. Hic nigro colore praescriptus, sub se habet alium ex minio numerum discolorem, qui ad decem usque procedens, indicat prior numerus, in quo sit
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura ante translata doceat fal¬
sa. eẽ. quȩ addita sunt. Igit᷑ hec p̃sens
p̃faciuncula pollicet᷑ quatuor tatum
marcus. Lucas. ioħs: codicũ grecoꝵ em̃¬
data conlatione sed ueterum. Quȩ ne
multũ a lectionis latinȩ consuetudi¬
ne discreparent. ita calamo tẽperaui¬
mus: ut his tantũ quȩ sensum uide¬
bantur mutare correctis. reliqua ma¬
nere paterem᷑ ut fuerant. Canones
quoq quos eusebius cȩsariensis ep̃c
alexandrinũ secutus ammoniũ. in de¬
cem numeros ordinauit sicut in greco
habent᷑ expressimꝰ: qđ si quis de curi¬
osis uoluerit nosse. quȩ in eungeliis
uel eadem uel uicina uel sola sint
eoꝵ distinctione cognoscat. Magnꝰ
siquidem hic in nr̃is codicib error in¬
oleuit: dum qđ in eadem re aliꝰ euun¬
głista plus dixit. in alio quia minus
putauerint ad diderunt. uel dũ eun¬
dem sensum alius alit̃ expressit. ille
qui unũ equatuor primũ legerat

Expanded text:
Scriptura ante translata, doceat falScriptura ante translata, doceat falsa esse quae addita sunt. Igitur haec praesens praefatiuncula pollicetur quatuor tantum Marcus, Lucas, Joannes, codicum Graecorum emendata collatione, sed Veterum. Quae ne multum a lectionis Latinae consuetudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut his tantum quae sensum videbantur mutare, correctis, reliqua manere pateremur ut fuerant. Canones quoque, quos Eusebius Caesariensis episcopus Alexandrinum secutus Ammonium, in decem numeros ordinavit, sicut in Graeco habentur, expressimus. Quod si quis de curiosis voluerit nosse, quae in Evangeliis, vel eadem, vel vicina, vel sola sint, eorum distinctione cognoscat. Magnus siquidem hic in nostris codicibus error inolevit, dum quod in eadem re alius Evangelista plus dixit, in alio quia minus putaverint, addiderunt. Vel dum eumdem sensum alius aliter expressit, ille qui unum e quatuor primum legerat,