comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Unũ tub̃ib radi ᷑ rotundis foliis int̾ malũa
& ederã nigͥorib molliorib ꝙ Alterũ mascu¬
le radice. longa .iiiͦi. digitoꝵ longitudine.
baculi c̃ssitudine. lerciũ longissimȩ tenuita¬
tis. utis nouelle. cuiꝰ sit p̃cipua uis. q̃ & de
matis uocatur ab aliis cretica. Om̃s colore bu¬
xeo. caulib paruis. flore p̃pureo. fert̃ baculas
paruas ut cappari. parent radice t̃m. Est & q̃
plistolocya uocat᷑ qͣrti gn̾is teniuor qͣm ꝓxime
dicta: densȩ radicis capillam̃tis. iunci plenio¬
ris c̃ssitudine. hãc qͥdã polirizon cognominãt.
Odor om̃iũ medicatꝰ. s oblongȩ radici tenuior¬
q gͣtior. Carnosi enĩ ẽ. corticis. unguentis qͦ nar¬
dinis conueniens. Nlascunt᷑ pinguib locis & cã¬
pestrib. Effodere eaᷤᷤ messib tẽpestiuũ. ita e¬
squama terrena seruant᷑. Maxime tn lauda
tur pontica. & in qͦcũq gn̾e ponderosissima
q̃q Medicinis aptior rotunda. contͣ serpentes

Expanded text:
unum tuberibus radicis rotundis, foliis inter mlvam et hederam, nigrioribus mollioribusque, alterum masculae, radice longa, IIII digitorum longitudine, baculi crassitudine, tertium longissimae, tenuitate vitis novellae, cuius sit praecipua vis, quae et clematitis vocatur, ab aliis Cretica. omnes colore buxeo, caulibus parvis, flore purpureo. ferunt baculas parvas, ut cappari. valent radice tantum. est et quae plistolochia vocatur, quarti generis, tenuior quam proxime dicta, densis radicis capillamentis, iunci plenioris crassitudine. hanc quidem polyrrhizon cognominant. odor omnium medicatus, sed oblongae radici tenuiorique gratior ; carnosi enim est corticis, unguentis quoque nardinis conveniens. nascuntur pinguibus locis et campestribus. effodere eas messibus tempestivum; indesquamato terreno servantur. maxime ttur Pontica et in quocumque genere ponderosissima quaeque, medicinis aptior rotunda, contra serpentes
Abbreviated transcription (Latin):
is. Est & t̾ciũ genꝰ dictamnũ uocatũ. s neq cau¬
le neq effectu simile. folio sisimbrii. ramis ma¬
iorib Pcedente ꝑsuasione illa qͥcqͥd in creta
nascit᷑ infinito p̃stare cet̾is eiꝰdẽ gñis alibi ge¬
nitis. Prime qd̾ in parnaso. Alioqͥn herbiferũ
ẽt. & peliũ montẽ in thessalia. & eletͥum in eubo¬
ea. & totã archadiam ac laconiã. Radunt ar¬
chades qͥde ñ medicaminib uti s lacte circa uir:
qͣm t̾e maxime succis herbe turgeant. medicen¬
t᷑q Nberes pascue bis. Bibunt aũ lac uaccinũ.
qͣm boues õi hora fere st̃ in berbis. Potentia ea-¬
rũ ꝑ qͥdtupedes etiã ñc duob claris exemplis
manifesta fit. Cirea abderã & limitẽ qͥ diome¬
dis uocat᷑ eqͥ pasti inflãmant᷑ rabie. Circa pon¬

Expanded text:
st et tertium genus dictamnum vocatum, sed neque facie neque effectu simile, folio sisymbri, ramis maioribus, praecedente persuasione illa, quicquid in Creta nascatur, infinito praestare ceteris eiusdem generis alibi genitis, proxime quod in Parnaso. alioqui herbiferum esse et Pelium montem in Thessalia et Telethrium in Euboea et totam Arcadiam ac Laconicam tradunt, Arcades quidem non medicaminibus uti, sed lacte circa ver, quoniam tum maxime sucis herbae turgeant medicenturque ubera pascuis. bibunt autem vaccinum , quoniam boves omnivori fere sunt in herbis. potentia earum per quadripedes etiamnum duobus claris exemplis manifesta fit. circa Abderam et limitem, qui Diomedis vocatur, equi pasti inflammantur rabie, circa Po
Abbreviated transcription (Latin):
chyronie & floᷤ & sem̃ potũ illitũue.ex uino &
oleo. Puatimq q̃ cunicula bubula appellat᷑
polemonia uł phileteris radices dragmis .iii.
in mero. Teucrya sideritis. scordotis. ex uino pͥ¬
uatim ad angues potȩ & illite. siue succo. siue
folio. siue decocto. Centauriȩ maioris radice al¬
ba in uini albi cyatis tb gentiana p̃cipue ad
ũsꝰ angues duab dragmiis cũ piꝑe & ruta. uu
ni cẏatis sex. siue uiridis siue sicca. & lysima¬
chiȩ odorẽ fugiunt. Dat̃ ex uino ꝑcussis celido¬
nia. Morsib imponit᷑ ueconica p̃cipue cui uis-
tanta ꝑhibet᷑: ut inclusȩ circulo eiꝰ serpentes
ipsi sese int̾imant flagellando. Dat᷑ ad ictus
sem̃ eiꝰ denarii pond̾e cũ tͥb cyatis uini uł fa¬
rina. dragnis trib sextarioq farine: & poni¬
tur canthabrica dicta. aristolochiȩ radicis
dragnna in uini emina sepiꝰ bibenda. Pdest
& illita ex aceto. Similit̃ phistolochiã. Qn om̃i¬
no suspensa sup̃ focũ. fugat e domib serpente᷑.

Expanded text:
umve ex vino et oleo, privatim quae cunila bubula appellatur, Polemonia vel Philetaeris radicis drachmis IIII in mero, Teucria, sideritis, scordotis ex vino, privatim ad angues, pota et inlita sive suco sive folio sive decocto, centaurii maioris radix drachma in vini albi cys II drachmis cum pipere et ruta in vini cyathis VI, sive viridis sive sicca. et Lysimachiae odorem fugiunt. datur ex vino percussis chelidonia; morsibus inponitur Vettonica praecipue, cui vis tanta perhibetur , ut inclusae circulo eius serpentes ipsae sese interimant flagellando. datur ad ictus semen eius denarii pondere cum III cyathis vini vel farina drachmis III sextario a—, Cantabrica, dictamnum, aristolochia radicis drachma in vini hemina, sed saepius bibenda. prodest et inlita ex aceto; similiter plistolochia, quin omnino suspensa supra focum fugat e domibus serpentes;
Abbreviated transcription (Latin):
acũsus scorpionũ ictus. Itẽ iocmeris iliţ cu
palmis aut cotoneis. Renib & uesicȩ dͥeiai¬
tũ earu cũ farina ordeacea. Morbo qͦ regy
urinȩ difficultatib ex aq̃ decoctȩ bibuit h
uissima contͣ serpentes ualet cũ melle: St &¬
apposita iuiluas purgat. sanguine densati e¬
thit. Pota sudores fac̃. ꝑunctis ea peculiari
renib utilis .ẽ. fuint ex ea & hydropicis pli
cũ fico aliũ thentes lumboꝵ dolorẽ. uicdu¬
ati pondere inuino finitͣ. & tussim recen
Mortuos partꝰ ex aceto cocta pota eiere p

Expanded text:
adversus scorpionum ictus, item iocineri inlitae cum adversus scorpionum ictus, item iocineri inlitae cum palmis aut cotoneis; renibus et vesicae decoctum earum cum farina hordeacea. morbo quoque regio et urinae difficultatibus ex aqua decoctae bibuntur. novissima contra serpentes valet cum melle; sadpositu vulvas purgat. sanguinem densatum extrahit pota. sudores facit perunctis ea, peculiariter renibus utilis. fiunt ex ea et hydropicis pilulae cum fico alvum trahentes. lumborum dolorem victoriati pondere in vino finit et tussim recentem. mortuos partus ex aceto cocta et pota eicere p
Abbreviated transcription (Latin):
nit & uniꝑis cũ umo tͥtus ac pot̾. Iherebm¬
thina folia & radix collectionib ĩpomunti
Decoctũ eoꝵ stomachũ firmat. Sem̃ in captis
dolore bibit᷑: in uino & contͣ difficultat un¬
nȩ. Uentrẽ leuit̃ emollit. uenerẽ excitat Pi¬
a ex laricis folio tͥta & in aceto decocta dͥentũ
dolori ꝓdest. Cinis corticũ int̃ tͥgini amluss
pot᷑ aluum sistit. urinã mouet. suffitu uilisᷤ
corrigit. Piceᷤ folia pͥuatim iocineriutilia fi
dragmȩ pondere in aq̃ mulsa pota. Silus es
dumtaxat ꝗ̃ picis resineq gr̃a radant̃ utili¬
simas ẽẽ. ptysicis aut qͥ longa egͥtudine ñ ti¬
colligant uires. Satis c̃stat & illũ arra cbi
plꝰ ita qͣm nauigationẽ egiptiam ꝓficere ⁊
qͣm lactis herbido ᷤ ꝑmontiũ estiua potꝰ sii¬
mephitis latine auiga uocat᷑. Dr abotꝰ pd
idđo noĩe qͦ: pariula colicula digitali il¬
is scabris. exilib. albis. in petͥs nascers Golt¬
be. si ꝓpt̾ cognationẽ nõis ñ differende / sĩ

Expanded text:
potus. Terebinthi folia et radix collectionibus inponuntur . decoctum eorum stomachum firmat. semen in capitis dolore bibitur in vino et contra difficultatem urinae , ventrem leniter emollit, venerem excitat. Piceae et laricis folia trita.... et in aceto decocta dentium dolori. prodest cinis corticum intertrigini, ambustis; potus alvum sistit, urinam movet, suffitu vulvas corrigit. piceae folia privatim iocineri utilia sunt drachmae pondere in aqua mulsa pota. silvas eas dumtaxat, quae picis resinaeque gratia radantur, utilissimas esse phthisicis aut qui longa aegritudine non recolligant vires satis constat et illum caeli aëra plus ita quam navigationem Aegyptiam proficere, plus quam lactis herbidos per montium aestiva potus. Chamaepitys Latine abiga vocatur propter ideo nomine quoque, parvola, cauliculo digitali, foliis scabris, exilibus, albis, in petris nascens, oed propter cognationem nominis non differendae. prosunt
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑a atq lacͥmȩ ꝓbandȩ: ut diximus. Mol¬
lit. calfac̃. discutit. dissoluit. claritatis usui in col¬
lirii ᷤ c̃uenit. Pruritũ. cicat̾ces. albugines ocłoꝵ
tollit. dentiũ dolores sedat: efficatiꝰ accensum.
ꝓdest cdiptonoicis pleureticis. pulmonib uesicis.
urinȩ cruentȩ. lieni. sciatis. potũ. Sic aliũiq sol¬
uit. Articuł & podagrȩ cũ pari pondere picis
aut cerȩ. & rosaceo coctũ maturat panos. Ex-¬
tͣhit clauoᷤ cũ melle. Sic & duritiaᷤᷤ emollit. Lie-¬
ni cũ aceto & cera cipͥa ł rosaceo efficacissime
imponit᷑. Lassitudines ꝑungui cũ aceto & o¬
leo exiguoq nitro utile. Et stiracis nat᷑am
medet᷑ trissi. faucib pectoris uitiis. uuluȩ p̃du¬
se. duritiaue laboranti. cit meses potũ apposi¬
tũq Aluũ mollit. Inuenio potu modico tͥstitiã
animi resolui: largiore contͣhi. Sonitꝰ aurium
em̃dat infusum. strumas illitũ neruoꝵq no¬
doᷤ Adu̾̃sat᷑ uenenis q̃ frigore nocent. Ido &

Expanded text:
natura atque lacrimae, probandae ut diximus. mollit, calefacit, discutit, dissolvit. claritati visus in collyriis convenit, pruritum, cicatrices, albugines oculorum tollit, dentium dolores sedat, efficacius accensum. prodest dyspnoicis, pleuriticis, pulmonibus, vesicis , urinae cruentae, lieni, ischiadicis potum—sic et alvum solvit—, articulis et podagrae cum pari pondere picis aut cerae et rosaceo coctum. maturat panos, extrahit clavos cum melle; sic et duritias emollit; lieni cume aceto et cera Cypria vel rosaceo efficacissime inponitur. lassitudines perungui cum aceto et oleo exiguoque nitro utile. Et styracis naturammedetur tussi, faucibus, pectoris vitiis, vulvae praeclusae duritieve laboranti , ciet menses potu adposituque, alvum mollit. invenio potu modico tristitiam animi resolvi, largiore contrahi . sonitus aurium emendat infusu, strumas illitu nervorumque nodos. adversatur venenis, quae frigore necent, ideo et
Abbreviated transcription (Latin):
Nec alias defuere hispanie herbis exqͥrendis: ut
in qͥb etiã ñc hodie in nim̃o sit letiore conuic¬
tu potionẽ egentẽ herbis mulso additis credi¬
dere salub̃ima suauissimãq Nec qͥsꝙͣ gn̾a ear̃¬

Expanded text:
nec alias defuere Hispaniae herbis exquirendis, ut nec alias defuere Hispaniae herbis exquirendis, ut in quibus etiam nunc hodie in more sit laetiore convictu potionem e centum herbis mulso additis credere saluberrimam suavissimamque . ne
Abbreviated transcription (Latin):
unt. Ide p̾stat ap̃ eosdẽ ipsace dicta. qd in eqͥs
qͦ eunde effectũ habeat. Kaduntq his duab
herbis seytas etiã in duodenoᷤ dies durare in
fame sitiq Semonẽ t̾cia inuenit qͣ ferũt san¬
guinẽ sisti. ñ aꝑta mͦ uena. s etiã p̾cisa. Ser¬
pit e t̾ra milio similis. foliis asꝑis & lanugino
nia eã q̃ uetonica dr̃ in gallia. in italia aũ ser¬
ratula. ag̃cis cestroᷤ aut pycotropon an cunc¬
tas laudatissima exit anguloso caule. cubi¬
toꝵ duũ. a radice spargens folia. fere lappa¬
ti serrata. semine purpureo. folia siccant᷑ in
farinã plurimoᷤ ad usus. fit uinũ ex ea & ace¬
tũ stomacho & claritati ocłoꝵ tmq głs ht̃:¬
ut domꝰ in q̃ sita sit tuta existimet᷑ a piacłis
om̃ib. In eadẽ hispania inuenta ẽ. cantabrica
ꝑ diui agusti temꝑa a cantabris reꝑta. Nascit᷑
ubiq caule iunceo pecdali. in qͦ ft̃ fosculi ob-¬
longi uelut calathi. In his sem̃ ꝑ qͣm minutum.

Expanded text:
ace, distincta, quod in equis quoque eundem effectum habeat, traduntque his duabus herbis Scythas etiam in duodenos dies durare in fame sitique. Ischaemonem Thracia invenit, qua ferunt sanguinem sisti non aperta modo vena, sed etiam praecisa. serpit in terra, milio similis, foliis asperis et lanuginosnia earn, quae Vettonica dicitur in Gallia, in Italia autem serratula, a Graecis cestros aut psychrotrophon, ante cunctas laudatissima. exit anguloso caule cubitorum II, a radice spargens folia fere lapathi, serrata, semine purpureo. folia siccantur in farinam plurimos ad usus. fit vinum ex ea et acetum stomaacho et claritati oculorum, tut domus, in qua sata sit, tuta existimetur a piaculis omnibus. In eadem Hispania inventa est Cantabrica per divi Augusti tempora a Cantabris reperta. nascitur ubique caule iunceo, pedali, in quo sunt flosculi oblongi veluti calathi, in his semen perquam minutum.
Abbreviated transcription (Latin):
dicem potam. ex aqua ad t̾cianas ꝓdesse:
quȩ .iii. ad qͣrtanas. Est alia similis: & q̃
ferat lappas minutas. fiꝰ radix pota ex aqͣ.
ranis & serpentib adũsat᷑. Est & bupta¬
linꝰ simił boũ ocłis. folio fenidĩ cͥca oppida
nascens. fruticosa caulib qͥ & mandunt᷑.
decocti. Qdã chalchan uocant. hȩc cũ ẽra
sia fatomata discutit. Inuenere herbas
& inũise gentes. Scytia pͥmũ eã q̃ sciticȩ uo¬
cat᷑ cura boetiã nascrns p̃ctulcis. Aliã qͦ utilis¬

Expanded text:
dicem potam ex aqua ad tertianas prodesse, quae IIII, ad quartanas.—Est et alia similis ei, quae fert lappas minutas . eius radix pota ex aqua ranis et serpentibus adversatur . Est et buphthalmus similis boum oculis, folio feniculi, circa oppida nascens, fruticosa caulibus, qui et manduntur decocti. quidam chalcan vocant. haec cum cera steatomata discutit. Invenere herbas et universae gentes, Scythia primam eam, quae Scythice vocatur circa Maeotim nascens, p
Abbreviated transcription (Latin):
Ciceri tantum nullȩ bestiolȩ in horreis innaᷤ¬
cunt᷑. St̃ qͥ urceis ciñe substratis & illitis ace¬
tũ habentib. leguminũ aceruos sr̃ ingerant.
ita ñ nasci maleficia credente. Alii qͥ salsa m¬
tariis cadis gipso illiniant. alii qͥ lente aceto
laserpitiato resꝑgant. siccatãq oleã ungãt.
S breuissima obseruatio qđ siuitiĩs carere
uelis int̾luio legere. Qua re płimum refert
c̃dere quis malit aut uendere. Crescente enim
luna frumenta grandescunt. Cap̃ xxxi. e¬

Expanded text:
ciceri tantum nullae bestiolae in horreis innasciceri tantum nullae bestiolae in horreis innascuntur. sunt qui urceis cinere substratis et inlitis, acetum habentibus, leguminum acervos superingerant, ita non nasci maleficia credentes, aliiqui in salsamentariis cadis gypso inlinant, alii qui lentem aceto laserpiciato respergant siccatamque oleo unguant . sed brevivelis, interlunio legere. quare plurimum refert, condere quis malit an vendere. crescente enim luna frumenta grandescunt. lxxiv
Abbreviated transcription (Latin):
Tenuior orded palea exilis. & legumini. io
ũ generant. faba crassiorib tunicis oꝑit̃.
Ob hoc efferuescit. Qdam ipsũ tͥticũ diut̃m¬
tatis gr̃a asꝑgunt amurca. mille modioꝰ qͣ¬
drantali. Alii calcidica aut carica creta. aut
etiã absintbio. Est & olinti ac perinte euboe
t̾ra qͥ corrumpi ñ sinat. Nec fere cdita inspi¬
ca ledunt᷑. Utilissime tantũ seruant᷑ inscro¬
bib qͦs sẏrios uocant. ut in cappadoc ia. Ac¬
t̾chia. & hispania. a ffricȩ ante om̃ia ut sicco
solo fiant curant᷑.: mox ut palea substeruan¬
t. Pret̾ea cum spica sua c̃dunt᷑ ita frum̃ta
si nullus sp̃e penetret. certũ e nichil maleficũ
nasci. Uarto auctor ẽ sic c̃ditum tͥaicum duia¬
re annis. L. miliũ uͦ. c: fabam & legumina
in olearis cadis oblita ciñe longo temꝑe
seruari. Idẽ fabam ã pirri regis etate in qͥ¬
dam specu ambraciȩ. usq ad piraticũ pom¬
peii magni bellũ durasse annis circit̃.cxx.

Expanded text:
tenuior hordeo palea, exilis et legumini; ideo tenuior hordeo palea, exilis et legumini; ideo non generant. faba crassioribus tunicis operitur; ob hoc effervescit. quidam ipsum triticum diuturnitatis gratia adspergunt amurca, mille modios quadrantali, alii Chalcidica aut Carica creta aut etiam absinthio. est et Olynthi ac Cerinthi Euboeae terra, quae corrumpi non sinat. nec fere condita in spica laeduntur, utilissime tamen servantur in scrobibus, quos siros Threcia et Hispania, Africa, et ante omnia ut sicco solo fiant curatur, mox ut palea substernantur; praeterea cum spica sua conduntur ita frumenta. si nullus spiritus penetret, certum est nihil maleficum nasci. 307 Varro auctor est, sic conditum triticum durare annis L, milium vero C, fabam et legumina in oleariis cadis oblita cinere longo tempore servari. idem fabam a Pyrrhi regis aetate in quodam specu Ambraciae usque ad piraticum Pompei Magni bellum durasse annis circiter cCXX.
Abbreviated transcription (Latin):
pendunt granaria lignea columpnis. & ꝑfla¬
ri undiq malunt. atq eciam fundo. Aliioi-¬
no pendunt. & ab afflatu excenuari gͣnum
arbitrant᷑. & si tegulis subiaceat c̃feruesce¬
re. Multi uentilare qͦ uetant. curculionẽ
enĩ ñ descendere. infra.iiiͬ. digitoᷤᷤ nec am¬
pliꝰ ꝑiclitari. Columella & fauoniũ uentũ
cͥfecto frum̃to p̃dic. Qđ mitor equidẽ sisciᷤᷤ¬
simum. Alioqͥn sunt qui rubetam ranam
in limine horrei pede e longiorib sus¬
pensam inuehere iubeant. Nobis referre
plurimum tempestiuitas c̃diendi uide¬
bitur. Nlam si parũ tostum atq robustũ
collectum sit aut calidũ conditum inui¬
tia innasci necesse ẽ. Duiturnitatis cau¬
sȩ plures: aut in ipsius grani corio cũ ẽ.
numerosius aut milio aut succi pingue¬
dine. qͥ ꝓ humore sufficit tantum ut sesi¬
me aut amaritudine ut lupino & ciceru¬
sitate sua c̃calescit & furfure crasso uestit᷑.

Expanded text:
pendunt granaria lignea co- 302 lumnis et perflapendunt granaria lignea co- 302 lumnis et perflari undique malunt, atque etiam a fundo. alii omnino pendente tabulato extenuari granum arbitrantur et, si tegulis subiaceat, confervescere. multi ventilare quoque vetant; curculionem enim non descendere infra quattuor digitos, nec amplius periclitari. Columella et favonium ventum confecto frumento praedicit, quod miror equidem, siccissimum alioqui. sunt qui rubeta rana in limine horrei pede e longioribus suspensa invehere iubeant. nobis referre plurimum tempestivitas condendi videbitur. nam si parum tostum atque robustum collectum sit aut calidum conditum, vitia innasci necesse est. 304 Diuturnitatis causae plures: aut in ipsius grani corio, cum est numerosius, ut milio, aut suci pinguedine, qui pro umore sufficiat tantum, ut sesimae, aut amaritudine, ut lupino et cicercusitate sua concalescit et furfure crasso vestitur.
Abbreviated transcription (Latin):
gentiũ ꝓ feno utunt᷑. Melior ea qͦ tenuior
minutiorq & pulueri ꝓpior. Ido optima ex
milio. ꝓxima ex ordeo. pessima ex tͥtico. p̃t̾¬
qmͣ iumentis oꝑe laborantib. Culmum
saxosis locis cum inaruerit baculo fran¬
gunt subtcta animaliũ. Si palea deficit.
& culmꝰ terit᷑. Ratio hec maturiꝰ desectus
muris aduras partus. Dehinc in mampu¬
los siccatis conuoluit᷑. atq ita ꝓ feno bub
dat᷑. Sunt qui accendunt in aruo & stipu¬
las: magno uirgilii p̾conio. Sũma aũ eiꝰ ra¬
tio: ut herbarum semen exurant. Ritus
oꝑarioꝵ. Conexa est ratio frum̃ti seruandi.
horrea oꝑose & tͥpedali crassitudine parie¬
te latericio exedificari iubent aliqͥ. pret̾ea
suꝑne impleri. nec ad flatꝰ admittere aut
fenestras habe ullas. Alii ab exortu tantum
estiuo aut septentone: eaq sine calce c̃striu
qm sit frumento inimicissima. Nam quȩ de
amurca p̾ceꝑint indicabimꝰ. Alibi contra sus¬

Expanded text:
gentium pro feno utuntur. melior ea, quo tenuior gentium pro feno utuntur. melior ea, quo tenuior minutiorque et pulveri propior; ideo optima e milio, proxima ex hordeo, pessima ex tritico, praeterquam iumentis opere laborantibus. culmum saxosis locis, cum inaruit, baculo frangunt substraturi animalibus. si palea deficit, et culmus teritur. 300 ratio haec: maturius desectus, muria dura sparsus, dein siccatus in manipulos convolvitur atque ita pro feno bubus datur. sunt qui accendant in arvo et stipulas, magno Vergili praeconio. summa autem eius ratio, ut herbarum semen exurant. ritus erarum. lxxiii 301 Conexa est ratio frumenti servandi. horrea operose tripedali crassitudine parietis laterici exaedificari iubent aliqui, praeterea superne impleri nec adflatus admittere aut fenestras habere ullas; alii ab exortu tantum aestivo aut septentrione, eaque sine calce construi, quoniam sit frumento inimicissima; nam quae de amurca praeciperentur indicavimus. alibi contra sus
Abbreviated transcription (Latin):
ess iᷤ ipsiꝰ ratio uaria. Galliarum
latifundis ualli p̾grandes dentib
in margine infestis duab rotis ꝑ segetem
impellunt᷑. ium̃to in contͣium uincto. Ita
dereptȩ in uallum cadunt. spicȩ. stipulȩ.
Alibi media falce p̾cidunt᷑: atq int̾ duas
mergites spica destringit̃. Alibi ab radice
contegunt. qmͣ longissimam seruant ubi
feni inopia estramento paleam quęrunt.
Panicii culmo ñ tegunt. milii culmũ inu¬
sigillatim legunt galliȩ. Messes ipsa alibi
tbulis in area alibi equoꝵ gressib exterit᷑.
alibi ꝑticis flagellat᷑. Riticum qͦ seriꝰ meti¬
tur copiosiꝰ inuenit᷑. quo celeriꝰ uͦ: eo speci¬
osius ac robustiꝰ. Lex aptissima anteqmͣ
gͣnum indurescat: & cũ iam tͣxerit colo¬
rem. Oraculum uͦ biduo celeriꝰ messem fa¬
cere. potiꝰqmͣ t̾duo serit̃. Siliginis & tͥtici
etiam ratio in area horreoq far. qͥa difficult̃
excutit᷑. c̃uenit cũ palea sua condi & stipu.¬
la tantum & aristis liberat᷑. Palea plures

Expanded text:
essis ipsius ratio varia. Galliarum latifundis valli praegrandes, dentibus in margine insertis, duabus rotis per segetem inpelluntur, iumento in contrarium iuncto; ita dereptae in vallum cadunt spicae. stipulae alibi mediae falce praeciduntur, atque inter duas mergites spica destringitur. alibi ab radice contegunt, quam longissimam servant; ubi feni inopia, e stramento paleam quaerunt. panici culmo non tegunt, milii culmum fere inuli legunt Galliae. 298 Messis ipsa alibi tribulis in area, alibi equarum gressibus exteritur, alibi perticis flagellatur. triticum quo serius metitur, copiosius invenitur; quo celerius vero, hoc speciosius ac robustius. lex aptissima: antequam granum indurescat et cum iam traxerit colorem; oraculum vero: biduo celerius messem facere potius quam biduo serius. siliginis et tritici eadem ratio in area horreoque. far, quia difficulter excutitur, convenit cum palea sua condi, et stipula tantum et aristis liberatur. 299 palea plures
Abbreviated transcription (Latin):
tur etra exire: qmexreꝑulsu nulla uesti:¬
consectatiputant sicut cremantia amar¬
tis: qualit̃ cum uulsins oppidum thuscoꝵ
opulentiũ totũ concrematũ . ẽ. fulmine.
Uocant & familiaria intotã uitã fatidi¬
ca: q̃ pͥma fiunt familiã suã cuiq inde¬
natali die Publica ñ ultͣ tricesimũ annũ.
p̃ter qͣm indeductione oppidi. Cap̃. lu.

Expanded text:
tur e terra exire, quoniam ex repulsu nulla vestitur e terra exire, quoniam ex repulsu nulla vesticonsectati putant, sicut cremantia a Martis, qualiter cum Volsinii, oppidum Tuscorum opulentissimum, totum concrematum est fulmine. vocant et familiaria in totam vitam fatidica, quae prima fiunt familiam suam cuique indepnatali die, publica non ultra tricesimum annum, praeterquam in deductione oppidi. l
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ sicca ueniunt: ñ adurunt s dissi¬
pant. Quȩ humida ñ adurunt s infuscant.
ferciũ. ẽ qd clarũ uocant mirifice maxinȩ
nat᷑e qͥ dolia exhauriunt᷑ in tactis oꝑim̃tis
mulloq alio uestigio relicto: aurũ & es& ar
cit ialualiud in cõmodũ uixit. In catilianis ꝓ¬
digus pompeiano de inuncipiis. M. heren¬
mus de curio sereno die fulmine ictꝰ. ẽ.
na existinant: eaq ẽẽ undecĩ generũ. Iouẽ
eri trmia ia culari Romani duo tantũ ex hiᷤ
seruauere diurna attribuentesioui. noctna
suminano. Rariora sanc eadẽ de causa fri¬
gicdioris cȩli ecruria erũꝑe t̾ra qͦꝙ arbi¬
tiant que infera appellatur brumali tẽ¬
pore facca seua maxime & execrabilia: eũ
sint omia q̃ t̾rena existimant. ũ illa gene
ralia nec a sydib uementia. s ex proxima
atq tur hidiori natura. Arguintũ euiden᷑
qd om̃iã suꝑiora. ẽ celo decidentia. obliqͦs
hũt ictus. hec aut̃ quȩ uocant᷑ terrena rectoᷤ.

Expanded text:
icca veniunt, non adurunt, sed dissipant; quae umida, non urunt, sed infuscant. tertium est quod clarum vocant, mirificae maximae naturae, quo dolia exhauriuntur intactis operimentis nulloque alio vestigio relicto, aurum et aes etcitra ullum aliud incommodum vixit. in Catilinanis rodigiis Pompeiano ex municipio M. Herennius decurio sereno die fulmine ictus est. na existimant, eaque esse undecim generum; Iovem enim trina iaculari. Romani duo tantum ex iis servavere, diurna attribuentes Iovi, nocturna Summano, rariora sane eadem de causa frigidioris caeli. Etruria erumpere terra quoque arbitratur, quae infera appellat, brumali tempore facta saeva maxime et exsecrabilia, cum sint omnia, quae terrena existimant, non iralia nec a sideribus venientia, sed ex proxima atque turbidiore natura. argumentum evidens, quod omnia superiora e caelo decidentis obliquos habent ictus, haec autem, quae vocant terrena, rectos.
Abbreviated transcription (Latin):
er planiciem om̃s acyro usq albanorũ getẽ
tenet mox hib̃um discreta abhis amne oca¬
zane. incyro caucasis montib defluente. P̾¬
ualent oppida albaniȩ cabalaca: hiberie phar¬
masus: iuxta flum̃ neoris. regio thasiȩ. & tͥartus.¬
q̃ a parte odoros monteᷤ. Ultͣ sũt cholchicȩ solitu¬
dines. qͣrũ alatẽ adceraunios u̾so armeno calibeᷤᷤ
habitant. & moschorũ tractus adhiberũ amnem
incyrũ defluentẽ. & infra eos sucasani. & deind̃
macerones ad flum̃ absarrhũ. Sic plana ac de¬
uera optinentur. Rursus abalbanie c̃fimo tota
montiũ fronte gentes siluoͣꝵ fere & infra lupeni-¬
orum. mox diduri & sodiabis sũt. Cap̃ .xi. Porte

Expanded text:
 Planitiem omnem a Cyro usque Albanorum gens tenet, mox Hiberum, discreta ab iis amne Ocazane in Cyrum Caucasis montibus defluente. praevalent oppida Albaniae Cabalaca, Hiberiae Harmastus iuxta flumen, Neoris. regio Thasie et Thriare usque ad Parihedros montes. ultra sunt Colchicae solitudines, quarum a latere ad Ceraunios verso Armenochalybes habitant et Moschorum tractus ad Hiberum amnem in Cyrum defluentem et infra eos Sacasani et deinde Macerones ad flumen Absarrum. sic plana aut devexa optinentur. rursus ab Albaniae confinio tota montiun fronte gentes Silvorum ferae et infra Lupeniorum, mox Diduri et Sodi. Ab iis sunt Port
Abbreviated transcription (Latin):
fligere ad mennonis tumulũ: qͥs obid men.¬
nonidas uocant. Hoc idem qͥnto qͦq anno
fac̾e eas in ethiopia cirea cuta tegiã menno¬¬
mͦ pugnant meleagrides in boetiꝰ affricȩ.
Hoc ẽ gallinarũ genꝰ githberũ uariis spar¬
sũ plumis q̃ nouissime st̃ ꝑ egͥnarũ auiũ
in m̃sas receptȩ ꝓpt̾ in gͣcũ uirus uetũ me.

Expanded text:
fligere ad Memnonis tumulum, quas ob id Memnonidas vocant. hoc idem quinto quoque anno facere eas in Aethiopia circa regiam Memnoi simili modo pugnant Meleagrides in Boeotia. Africae hoc est gallinarum genus, gibberum, variis sparsum plumis. quae novissimae sunt peregrinarum avium in mensas receptae propter ingratum virus; verum Me
Abbreviated transcription (Latin):
concordiȩmiracula. Mugilis & lupꝰ.
mutuo odio flagͣnt. Conger & murena.
caudã int̾ se p̃rodentes polippũ intantũ
locusta pauet. ut si iuxta uidit oĩno mori¬
atur. Locustã conger: rursꝰ polippũ congri
lacerant Nigidius auctor. ẽ. p̃rodere candã
iugili lupũ: eosdemq estatisĩsib c̃cordes
quoꝵ diximꝰ societate. Ballena & musculꝰ
ocłis infestantia magnitudinẽ uada p̃na-¬
tans demonstrat: oculorũq uice fungitur
Hinc uolucrũ naturȩ dicenttia .C. plmii¬

Expanded text:
concordiae miracula . mugil et lupus mutuo odio flagrant, conger et murena caudam inter se praerodentes. polypum in tantum locusta pavet, ut, si iuxta vidit omnino, moriatur, locustam conger; rursus polypum congri lacerant. Nigidius auctor est praerodere caudam mugili lupum eosdemque statis mensibus concordes quorum diximus societatem, ballaena et musculus, oculis infestantia magnitudinem vada praenatans demonstrat oculorumque vice fungitur. Hinc volucrum naturae dicentur. Li
Abbreviated transcription (Latin):
to feliciore omib modis sede. Deceto intꝰ inbit¬
hinia colonia apamena. agripenses. iuliopolite
bithinon. flumina. syrium. laphias. pharnucaᷤ.
alces serynis. lybeus. scophias. hieros. qͥ bythiniã
& galaciam dist̾minat. Ultra calchad oma demn¬
chrisopolis fuit. dem mycopolis a qͦ nom̃ & iam¬
nũ ssinus retinet. in qͦ portus acy my dem naulo¬
cum ꝓmunctoriũ estie tẽplũ neptuni. Bospho¬
auferens ab: ẽ acalchadone xiiu. p̾. Inde fauces
pͥme .uiii. Decl passusi. ubi spiropolis oppidũ
fuit. Tenent oram om̃em tyni. int̾iora bythinii.
finis asie ẽ popłorũq cclxxxii. qͥad eũ locũ afine
lytiş numerant᷑. s pacium hellesponti. & ꝓponti¬
chadone sygidiũ ysidorus cc̃cxii .o. p̃ tradit. In¬
sule inꝓpontide ante ciricũ elaphonnenensẽs un̾
cizicenũ marmor eadẽ incuris & ꝓconessus dicta.
lone. cum oppido delphacie polydora. Arterceon

Expanded text:
to feliciore omnibus modis sede. ceterum intus in Bitto feliciore omnibus modis sede. ceterum intus in Bithynia colonia Apamena, Agrippenses, Iuliopolitae, Bithynion. flumina Syrium, Laphias, Pharnacias, Alces, Serinis, Lilaeus, Scopas, Hieros, qui Bithyniam et Galatiam disterminat. ultra Calchadona Chrysopolis fuit, dein Nicopolis, a qua nomen etiamnum sinus retinet, in quo portus Amyci. dein Naulochum promunturium, Estiae, templum Neptuni. Bospoauferens, abest a Calchadone XII·D p., inde fauces primae VIII·DCCL p., ubi Spiropolis oppidum fuit. tenent oram omnem Thyni, interiora Bithyni. is finis Asiae est populorumque CCLXXXII, qui ad eum locum a fine Lyciae numerantur. spatium Hellesponti et Propontichadone Sigeum Isidorus CCCXXII.D p. tradit. Insulae in Propontide ante Cyzicum Elaphonnesus, unde Cyzicenum marmor, eadem Neuris et Proconnesus dicta. lone cum oppido, Delphacie, Polydora, Artacaeon
Abbreviated transcription (Latin):
thinia brusa abhannibale subolimpo c̃dita de
nicea. xxu.p̃. int̾ueniente ascanio lacu. denicea ĩ
ultimo ascanio sinu q̃ pͥus oliua & prusias itẽ
alt̾ã. Subhippio monte fuere pitopoł. partheno¬
poł. cariphanta. St̃ in ora amne eriꝰ. bryaaron.
plataneꝰ. areus. isy ros. geudos. qͥ & chrisoroas. ꝓ-¬
munctoriũ in qͦ magarice oppidũ fuit. inde cras¬
petides sinꝰ uocabatur. qm̃ id oppidũ uelut inla¬
cinia erat. F uit & astacũ unde & exeo astacenꝰ idẽ
sinus. fuit & libissa oppidũ uͥ nunc hannibaliᷤ¬
tantũ tumulus: & in intimo sinu nicomedia
bithinie p̾clara. leucatas ꝓmunctoriũ. qͦ inclu¬
ditur astacenꝰ sinꝰ anicomedia . xxxuii .o. passus.
Rursusq coeuntib t̾ris angustiȩ ꝑtinentis usq
adbosphorũ trachiũ. Inhis galeadon lib̾a anico¬
dicta. dein colposa pꝰ ea grecorũ oppidũ: qͦd locũ
eligere nescisset .uii. stadiis distante birantio tã¬

Expanded text:
thynia Prusa, ab Hannibale sub Olympo condita — inde thynia Prusa, ab Hannibale sub Olympo condita — inde NicaeamXXV p. interveniente Ascanio lacu —, dein Nicaea in ultimo Ascanio sinu, quae prius Olbia et Prusias, item altera sub Hypio monte. fuere Pythopolis, Parthenopolis, Coryphanta. sunt in ora amnes Aesius, Bryazon, Plataneus, Areus, Aesyros, Geudos, qui et Chrysorroas, promunturium in quo Megarice oppidum fuit. inde Craspedites sinus vocabatur, quoniam id oppidum velut in lacinia erat. fuit et Astacum, unde et ex eo Astacenus idem sinus; fuit et Libyssa oppidum, ubi nunc Hannibaltantum tumulus. est in intimo sinu Nicomedia Bithyniae praeclara. Leucatas promunturiun, quo includitur Astacenus sinus, a Nicomedia XXXVII.D p., rursusque coeuntibus terris angustiae pertinentes usque ad Bosporum Thracium. in his Calchadon libera, a Nicodicta, dein Colpusa, postea Caecorum oppidum, quod locum eligere nescissent, VII stadiis distante Byzantio, tan
Abbreviated transcription (Latin):
nimmidiũ. St̃ auctores tͣnsire exeuropa & moe¬
sos & brigos. & tynos. aqͥb appellantur mysi.
q̃ suꝑ posita agros maiori exparte phrygie terri.
caputq qͦndam eiꝰ cordiũ qͥ partẽ eam insedere
gallorũ tolos. tobagi & uoturi & ambitu uti uo¬
cantur. qͥ meonie & phaplagonie regionẽ tͦgu¬
ni p̾tendit᷑ cappadociȩ septentͥone & solis ortu cu-¬
ius ub̃rimã partẽ occupauere testosages acto ut
obiactu. Gentes qͥdẽ aee. populi uͦ actetrarchie õs
lebres actalenses. alasenses. comenses. didienses. hi¬
crorenses. listrene. neapolitante. eandenses. seleucẽ-¬
ses fabastheni. timomachenses. thebaseni. Attingit
galatia & pamphilie gabaliam & milias qͥ cͥcaba-¬
rim st̃. & cillanicũ & oronticũ. pisidie tractũ. itẽ
ly caoniȩ partẽ obizenen. flumina st̃ inea p̾t̾ iã
dicta: sagariũ & gallus. aqͦ nom̃ traxere matris
deoꝵ sac̾dotes. Nunc reliqͣ inora atio. Intꝰ inby¬

Expanded text:
Conium, Midaïum. sunt auctores transisse ex Europa MoeConium, Midaïum. sunt auctores transisse ex Europa Moesos et Brygos et Thynos, a quibus appellentur Mysi, quae superposita agros maiore ex parte Phrygiae tenet caputque quondam eius Gordium. qui partem eam insedere Gallorum Tolostobogi et Voturi et Ambitouti vocantur; qui Maeoniae et Paphlagoniae regionem, Trogmi. praetenditur Cappadocia a septentrione et solis ortu, cuius uberrimam partem occupavere Tectosages. ac toto tractu gentes quidem hae, populi vero ac tetrarchiae omnes lebres Attalenses, Arassenses, Comenses, Dicitenses, Hierorenses, Lystreni, Neapolitani, Oeandenses, Seleucenses, Sebasteni, Timoniacenses, Thebaseni. attingit Galatia et Pamphyliae Cabaliam et Milyas qui circa Barim sunt et Cyllanicum et Oroandicum Pisidiae tractum, item Lycaoniae partem Obizenen. flumina sunt in ea praeter iam dicta Saggarium et Gallus, a quo nomen traxere Matris deum sacerdotes. Nunc reliqua in ora. a Cio intus in Bi
Abbreviated transcription (Latin):
& stmonis. hos homerꝰ alixonas dixit. qͣndo p̾¬
cingit urgens mari. Irbs fuit immñsa atussa
nomine. nc̃ st̃ xii. ciuitates int̾ quas cordiucomȩ
quȩ iuliopolis uocat᷑ mora dascilos. dem flum̃
gelbes. & intꝰ elgas oppidũ q̃ germanicopolis
alio noĩe boscoete. sicut apamia q̃ nc̃ myrriaea.
Colopholiorũ flumen etelecanticus. troadis fi¬
nis & mysie initiũ: pea finis. In quo flum̃ asca¬
niũ oppidũ brialion amnes ylas & chyos. cum
oppido eiꝰdem nõis qͦd fuit emporiũ. ñ ꝓcul acco¬
lentes phrigie. amylesiis qͥdẽ conditum in loco.
deea dicat᷑. Phrigia t᷑adi suꝑiecta popłisq apro¬
munctorio ad flum̃ celeum p̾dict is septentͥona¬
li sua parte galatia c̃t̾mina meridiana lycom¬
e pyssidie migdonic. ab oriente capadociam at¬
tingit. Oppida ibi celebrima. p̃t̾ iam dicta agy¬
ra andria. celene. colos. secarina. cotion. ceraico.

Expanded text:
et Strymonis. hos Homerus Halizonas dixit, quando praeet Strymonis. hos Homerus Halizonas dixit, quando praecingitur gens mari. urbs fuit inmensa Atussa nomine, nunc sunt XII civitates, inter quas Gordiu Come, quae Iuliopolis vocatur. in ora Dascylos, dein flumen Gelbes et intus Helgas oppidum, quae Germanicopolis, alio nomine Booscoete, sicut Apamea, quae nunc Myrlea Colophoniorum, flumen Echeleos, anticus Troadis finis et Mysiae initium. postea sinus in quo flumen Ascanium, oppidum Bryalion, amnes Hylas et Cios cum oppido eiusdem nominis, quod fuit emporium non procul accolentis Phrygiae, a Milesiis quidem conditum, in loco adi superiecta populisque a promunturio Lecto ad flumen Echeleum praedictis, septentrionali sui parte Galatiae contermina, meridiana Lycaoniae, Pisidiae, Mygdoniae, ab oriente Cappadociam attingit. oppida ibi celeberrima praeter iam dicta Ancyra, Andria, Celaenae, Colossae, Carina, Cotiaïon, Ceraïne,
Abbreviated transcription (Latin):
sumit hellespontꝰ & mare incũbit uorticib limi¬
tem fodiens: donecasiam abrumpat europe. Pro¬
munctoriũ idappellauimꝰ troeriã abeo x̃ passuũ
abidum oppidum: uͥ angustiȩ .uii. stadiorũ. Deiñ
ꝑ cote oppidũ & lamesacũ antea pitiussa dictum
paruũ colonia quã homerꝰ ad rastiam appellauit.
oppidũ pͥapos. amnis absepus. ⁊elia ꝓpontis. ita
appellatur uͥ sedilatat mare flum̃ granicũ. arta¬
ge portus. uͥ oppidũ fuit ult insulam c̃tinẽti
iunxit alexander: in qͣ oppidũ milesiorũ crricum
ante uocitatũ. Arconensus & dolyonis. & didimiᷤ
cuiꝰ au̾tice mons didimꝰ. mox oppida: placia. ari¬
aces̃ ꝙylace. Quorũ atͥgo mons olymphꝰ. mysius
dictus. ciuitas olympena amnis horosius. eran¬
dacus. antelicꝰ uocatus: oritur instagno artini¬
a uxta miletopolim. recipit mageston & ple¬
tosq alios: asiam bythiniãq dist̾minans. Fa ap¬
pellata. ẽ. cronia: dein tersalis. dein malianda

Expanded text:
sumit Hellepontus, et mare incumbit, verticibus limitem fodiens, donec Asiam abrumpat Europae. promunturium id appellavimus Trapezam. ab eo X??? p. Abydum oppidum, ubi angustiae VII stadiorum. deinde Percote oppidum et Lampsacum, antea Pityussa dictum, Parium colonia quam Homerus Adrastiam appellavit, oppidum Priapos, amnis Aesepus, Zelia, Propontis — ita appellatur ubi se dilatat mare —, flumen Granicum, Artace portus ubi oppidum fuit. ultra insulam continenti iunxit Alexander, in qua oppidum Milesiorum Cyzicum, ante vocitatum Arctonnesus et Dolionis et Didymis, cuius a vertice mons Didymus. mox oppida Placia, Ariace, Scylace, quorum a tergo mons Olympus, Mysius dictus, civitas Olympena, amnes Horisius et Rhyndacus, ante Lycus vocatus; oritur in stagno Artynia iuxta Miletopolim, recipit Maceston et plerosque alios, Asiam Bithyniamque disterminans . ea appellata est Cronia, dein Thessalis, dein Malianda
Abbreviated transcription (Latin):
pugnata aclaudio pͥncipe. Uenerat tũ ex edi¬
ficante eo portũ inuitata: naufragiis tergoꝵ
aduectorũ egallia. satiansq se ꝑ cõplures dies
alueũ in uado sulcauerat: attiimulata fluc¬
tib intantũ ut circũagi nullo mͦ posset. &
dũ sagenã ꝑsequit᷑. in litꝰ fluctib ꝓpulsaemi¬
neret dorso multũ suꝑ aqͥs carine ince inũse.
ꝓtendi ussit cesar plagas multiplices inter
ora portꝰ: ꝓfectꝰq ipse cũ precorianis cohortib
lice. enauigiis assultantib qͦꝵ unũ mergi ui¬
dimꝰ teflatubeluȩ oppletã unda. Oraballenȩ
hñt in frontib idõq sũma aqͣ annatantes
in sublime nimbos efflant

Expanded text:
pugnata a Claudio principe. venerat tum exaedipugnata a Claudio principe. venerat tum exaedificante eo portum, invitata naufragiis tergorum advectorum e Gallia, satiansque se per conplures dies alveum in vado sulcaverat, adtumulata fluctibus in tantum, ut circumagi nullo modo posset et, dum saginam persequitur in litus fluctibus propulsam , emineret dorso multum super aquas carinae vice inversae . praetendi iussit Caesar plagas multiplices inter ora portus profectusque ipse cum praetorianis cohortibuslite e navigiis adsultantibus, quorum unum mergi vidimus reflatu beluae oppletum unda. Ora ballaenae habent in frontibus ideoque summa aqua natantes in sublime nimbos efflant
Abbreviated transcription (Latin):
allenȩ & in nr̃a matia penetͣnt. In gadi.¬
tano oceano ñ ante brumã conspici eas
tͣdunt. Condi aut̃ estatis tẽporib in qͦdã
sinu placido & capaci: mire gaudentes ibi pa¬
rere. Hoc scure orcas infestam his beluã. &
cuiꝰ imago nulla rep̃sentatiõe expͥmi possit
alia ꝗͣ carnis imm̃sȩ dentib trunculentȩ
Inrũpunt gͦ in secreta: acxutulos earũ aut
fecꝰ etiam nũ gͣuidas lacetant morsu. meur¬
suq ceuliburnicarũ rostristris fodiunt Iuę
ad flexũ immobiles ad repugnandũ iner̃¬
tes. & pondere suo oneratȩ. tunc qͥdẽ & uit̾o
gͣues pariendiue penis inualidȩ. solũ auxiliũ
nouere in altũ ꝓ fugere. & se toto defendẽ oce¬
ano. Contͣ orcȩ occurrere laborant seseq op¬
ponere. & cauatas augustiis trucidare: in
uada urgere. saxis illidere. Spectant᷑ ea p̃lia
ceu mariipso sibi irato: nullis in sinuuentiᷤ.
fluctib uͦad anhelitꝰ ictꝰq qͣntinullo tͣbi¬
ne uolant. Orca & in portu ostiensi uisa. ẽ: oꝑ¬

Expanded text:
allaenae et in nostra maria penetrant. in Gaditano oceano non ante brumam conspici eas tradunt, condi autem statis temporibus in quodam sinu placido et capaci, mire gaudentes ibi parere. hoc scire orcas, infestam iis beluam et cuius imago nulla repraesentatione exprimi possit alia quam carnis inmensae dentibus truculentae. inrumpunt ergo in secreta ac vitulos earum aut fetas vel etiamnum gravidas lancinant morsu incursuque ceu Liburnicarum rostris fodiunt. illae ad flexum inmobiles, ad repugnandum inertes et pondere suo oneratae, tune quidem et utero graves pariendive poenis invalidae, solum auxilium novere in altum profugere et se tuto defendere oceano. contra orcae occurrere laborant seseque opponere et caveatas angustiis trucidare, in vada urguere, saxis inlidere. spectantur ea proelia ceu mari ipso sibi irato, nullis in sinu ventis, fluctibus vero ad anhelitus ictusque quantos nulli turbines volvant. orca et in portu Ostiensi visa est op
Abbreviated transcription (Latin):
sedecĩ fuisse: dentes eiꝰdẽ. c̃.xx. maximi dodñ¬
tiũ m̃sura: minimi semipedũ. Beluȩ eui di¬
cebat᷑ exposita fuisse andromeda. ossa romȩ
apportata exoppido iudeȩ ioppe: ostendit
int̾ reliqͣ miracula in edilitate sua. M. scaurꝰ.
longitudine pedũ. xl.altitudine costaram
indicos elephantosexcedente. spinȩ crassitudine
sesqui pedali.

Expanded text:
sedecim fuissent , dentes eiusdem CXX, maximi dodrasedecim fuissent , dentes eiusdem CXX, maximi dodrantium mensura, minimi semipedum. beluae, cui dicebatur exposita fuisse Andromeda, ossa Romae apportata ex oppido ludaeae lope ostendit inter reliqua miracula in aedilitate sua M. Scaurus longitudine pedum XL, altitudine costarum Indicos elephantos excedente, spinae crassitudine sesquipedali.
Abbreviated transcription (Latin):
Yberio pͥncipi nuntiauit olisipolensiũ-
legatio ob id missa. uisũ auditũq in qͦdã spe-¬
cu conchaçanentẽ tritonẽ: qͣ noscit᷑ forma. Et
nereidũ falsa opiuio ñ. ẽ. sqͣmis mͦ hispido cor-¬
pore & iam inqua humanã effigiẽ hñt. Nãq
hec in eodẽ spectatalitore. ẽ. Cuiꝰ morientis etiã
cantũ tristẽ accolȩ audiuere longe. Et diuo au-¬
gusto legatꝰ galliȩ complures in litore appare.¬
re exanimes nereidas scripsit. Auccores habeo
in equestri ordine splendentes. uisũ ab his ga-
ditano oceano marinũ hominẽ toto corpore
absoluta similitudine ascende nauigia noc-¬
turnis temporib statimq degͣuari qͣs inse-¬
destituit oceanꝰ: mirȩ uarietatis & magnitu-
dinis Nec pauciores in sanctonũ litore. int̃q
reliqͦs elephantes & arietes candore tantũ cor-¬
nib assimilatis. nereidas uͦ multas. Turranꝰ¬
uͦ ꝓdidit expulsã beluã in gaditana litcora:
cuiꝰ int̾ duaspennas ultimȩ caudę cubita

Expanded text:
berio principi nuntiavit Olisiponiensium legatio ob id missa, visum auditumque in quodam specu concha canentem Tritonem qua noscitur forma. et Nereidum falsa non est, squamis modo hispido corpore etiam qua humanam effigiem habet. namque haec in eodem spectata litore est, cuius morientis etiam cantum tristem accolae audivere longe, et Divo Augusto legatus Galliae conplures in litore apparere exanimes Nereidas scripsit. 10 auctores habeo in equestri ordine splendentes, visum ab iis in Gaditano oceano marinum hominem toto corpore absoluta similitudine; ascendere eum navigia nocturnis temporibus statimque degravari quas insedestituit oceanus, mirae varietatis et magnitdinis, nec pauciores in Santonum litore interque reliquas elephantos et arietes candore tantum cornibus adsimulatis, Nereidas vero multas. Turranius prodidit expulsam beluam in Gaditana litora, cuius inter duas pinnas ultimae caudae cubita
Abbreviated transcription (Latin):
fame ⁊ tempestate fessi herbas radicesq effo¬
derent: eruerunt toparium. hec archelai sen¬
tentia.ẽ. Iuba topazion insulam in rubro ma¬
nebulosam ⁊ ido. q̃sitam sepe a nauigantib.¬
Ioparum is trogoditarum lingua significati¬
onem ht q̃rendi. Ex hac pͥmũ importatã bere¬
nicȩ reginȩ q̃ fuit mater seq̃ntis ptholomei
a philemone p̃fecto regis mire placuisse:⁊
inͣ factã statuam arsinoe ptholomei philadel¬
phi uxori .iiiiͦ. cubitoꝵ: sacratã in delubro
qͥ aureum cognominabat᷑. Recentissimi au¬
nasci dicunt ⁊ duo eiꝰ gña faciunt: tͣnsudẽ¬
atq chrisoterũ similem crisopͣsso. ł uis ip si¬
militudo ad succũ porri dirigit᷑. Est aũ am¬
plissima genmarum. Fadẽ sola nobiliũ lu¬
nam sentit. Cet̾ȩ noxo ⁊ cote poliunt᷑. hec&
plitudine conspicua. s fistulosa ac sordiũ
plena. Sincerior multo p̾stantiorq in germa¬
nia. Utrobiq aũ in rupib in uiis ⁊ gelatis:
dere ad eam pigͥtia pedum equestres ppłos

Expanded text:
fame et tempestate fessi, ut, cum herbas radicesque foderent, eruerent topazon. haec Archelai sententia est. 108 Iuba Topazum insulam in Rubro manebulosam et ideo quaesitam saepius navigantibm Trogodytarum lingua significationem habere quaerendi. ex hac primum inportatam Berenicae reginae, quae fuit mater sequentis Ptolemaei, ab Philone praefecto; regi mire placuisse et inde factam statuam Arsinoae Ptolemaei uxori quattuor cubitorum, sacratam in delubro, quod Arsinoeum cognominabatur . recentissimi aunasci dicunt atque chrysopteron, simile chrysopraso. tota enim similitudo ad porri sucum derigitur. est autem amplissima gemmarum. eadem sola nobilium limam sentit, ceterae Naxio et cotibus poliuntur. haec et plitudine conspicua, sed fistulosa ac sordium plena, sincerior praestantiorque multo in Carmania, utrobique autem in rupibus inviis et gelidis, dere ad eas pigritia pedum equestres populos
Abbreviated transcription (Latin):
nem auertere: ⁊ locustas p̃catõne addita ꝗͣ
demonstrant. Nlam smaragdis qͦ similia ꝓ¬
misere: si aqͥle scalꝑent᷑ aut scarabei. Quȩ qͥ¬
dẽ scͥpsisse eos ñ sine c̃temptu ⁊ risu generiᷤ
le emicans. Nam in isto fulgor uolaceus di-¬

Expanded text:
e avertere ac locustas precatione addita, quam demonstrant. nec non in smaragdis quoque similia promisere, si aquilae scalperentur aut scarabaei, quae quidem scripsisse eos non sine contemptu et inrisu generis le emicans in amethysto fulgor violacens di
Abbreviated transcription (Latin):
partꝰ quiq maria nauigant nouere. Ipsa
auis paulo amplior passere colore cyaneo:
ex partemaiore tantũ purpureis & can¬¬
& cantu. Minores in arundinetis canunt
Aitionẽ uidere rarissimũ. ẽ: nec nͥuergi.¬
liarũ occasu. & circa solstitia brumamue
naue aliqͣndo circũuolata statĩ in late.¬
bris ab euntẽ. fẽtificant bruma qͥ dies altioni-¬
desuocant᷑ placdo mariꝑ eos & nauigabili:
septẽ anẽ brumã dieb nidos. & totidẽ seq̃n¬
tib pariunt. Hidi earũ admirationẽ hñt. Silȩ
figura paululũ eminentiore ꝑqͣ angusta gͣn-¬
diũ spongrarũ sumilitudine: ferro int̾cidi non
queunt. Frangunt᷑ ictu ualido ut spuma ari¬
da maris: nec unde confringant᷑ inuenit᷑. Pu¬
tant & spinis aculeatis. piscib enĩ uiuunt. Sub.¬
petriꝰ nidificant. Mergi in arborib pariunt.
plurimũ terna. S gainȩ estate: mergi incipi-¬
ente uere¬

Expanded text:
 navigant novere. ipsa avis paulo amplior passere, colore cyanea et parte inferiore tantum purpurea, can cantu: minores in harundinetis canunt. 90 halcyonem videre rarissimum est nec nisi vergiliarum occasu et circa solstitia brumamve, nave aliquando circumvolata statim in latebras abeuntem. fetificant bruma, qui dies halcyonides vocantur, placido mari per eos et navigabili, em VII ante brumam diebus nidos et totidem sequentibus pariunt. 91 nidi earum admirationem habent pilae figura paulum eminenti, ore perquam angusto, grandium spongearum similitudine. ferro intercidi non queunt, franguntur ictu valido, ut spuma arida maris. nec unde confingantur invenitur; putant ex spinis aculeatis, piscibus enim vivunt. subviae in petris nidificant, mergi et in arboribus. pariunt plurimum terna, sed gaviae aestate, mergi incipiente vere
Abbreviated transcription (Latin):
tias collectiones adeps anserinꝰ aut ciconie mol¬
lit. Mamas aparti custodit adeps anseris cũ
rosaceo & araneo. Pryges & licaones mãmi ᷤ
pueꝑio uexatis inuenert otidũ adipẽ utilẽ. eẽ.
his q̃ uuluas strangulent᷑ & blattas illiniunt.
Quoꝵ ꝑdicis putaminũ cinis cadmiȩ mixtꝰ &
cerȩ. stantes mãmas seruant. Putant & ter cir-
eadẽ fecunditatẽ fac̾ẽ. lactis qͦ copiã cũ anse¬
rino adipe ꝑunctis mãmis dolores minuere.
moles uteri tũ ꝑ seabiẽ uuluarũ sedare si cũ ci-¬

Expanded text:
tias, collectiones adeps anserinus aut cygni emoltias, collectiones adeps anserinus aut cygni emollit. mammas a partu custodit adeps anseris cum rosaceo et araneo. Phryges et Lycaones mammis puerperio vexatis invenerunt otidum odipem utilem esse. iis, quae vulva strangulentur, et blattas inlinunt . ovorum perdicis putaminum cinis cadmiae mixtus et cerae stantes mammas servat. putant et ter circu, eadem fecunditatem facere, lactis quoque copiam, cum anserino adipe perunctis mammis dolores minuere, molas uteri rumpere, scabiem vulvarum sedare, si cum ci