comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c sit: irascit᷑. inuiriam sibi
factam pitat fortassis in scrip¬
tionem minat᷑. si audiat aliti¬
gante. quod antixp̃e sit. Dicit
ei xp̃c. Patiens esto. Si falsum
audisti gaude mecum: quia
⁊ ego falsa ab antixp̃is audio.
Si autem uerum audistis. ue¬
ni cõscientiam tuam. Et si au¬
dire times: ẽẽ plus time. Ergo
uos quod ab untio audistis.¬
⁊ uos infilio et inpatre ma¬
nebitis. Hec est pollicitatio quã
ip̃e pollicitus. ẽ. nob̃. Forte eñi
quercres mercedem. et diceres.
Ecce in me quod ab initio au¬
diui custodis: obtempero. ꝑ¬
icła. labores. temptationes. ꝓ
ista mansione sustineo. Quo¬
fructu. Qua mercẽde:. Quid mͥ
postea dabit. quia in hoc seculo
me uideo laborare inter temp¬
tationes: Non uideo hic requiẽ
ẽẽ aliquam. Mortalitas ipsa ad¬
grauat animam. et corpus qd
corrumpit᷑ pͣmit ad inferiora.
S tolero omnia. ut illud quod
ab initio audiui maneat inie:
ce. dicam deo meo. Propt̾ u̾ba

Expanded text:
christus sit, irascitur, injuriam sibi christus sit, irascitur, injuriam sibi factam putat; fortassis inscriptionem minatur, si audiat a litigante quod antichristus sit. Dicit ei Christus: Patiens esto; si falsum audisti, gaude mecum, quia et ego falsa ab antichristis audio: si autem verum audisti, conveni conscientiam tuam; et si audire times, esse plus time. 11. Ergo vos quod ab initio audistiset vos in Filio et Patre manebitis. Haec est pollicitatio quam ipse pollicitus est nobis. Forte enim mercedem quaereres, et diceres: Ecce in me quod ab initio audivi custodio, obtempero; pericula, labores, tentationes pro ista permansione sustineo: qfructu? qua mercede? Quid mihi postea dabit, quia in hoc saeculo me video laborare inter tentationes? Non video hic requiem esse aliquam; mortalitas ipsa aggravat animam, et corpus quod corrumpitur premit ad inferiora: sed tolero omnia, ut illud quod ab initio audivi, maneat in me; et dicam Deo meo, Propter verba
Abbreviated transcription (Latin):
uolat. quicquid ambulat. qͥc¬
quid repit. Laudant ista omĩa
dominum. Nunquid audistis
quia laudat dñm auaricia.
Nunquid audistis quia lau¬
dat dominum ebriositas: Quia
laudat luxuria. laudat nuga¬
citas: Quicquid ibi ñ audistis
laudem dare domino. ñ fecit dñs.
Corrige quod tu fecisti:ut salue¬
t᷑ quo inte d̾s fecit. Si autem
ñ uis. et amas. et amplecteris
peccata tua: contrarius es xp̃o.
Intussis. forissis. antixp̃c est
Intussis. forissis: palea es. Sed
quare foris nõ es: Quia occasio¬
nẽ uenti ñ inuenisti Iam ista
manifesta sunt fr̃s.Nequis
dicat. xp̃m ñ celo. S deum colo
patrem ipsuis omius qui ne¬
gat filium: nectiliũ nec pat̾re
habet. Et qui confitet᷑ filium:
⁊ filium ⁊ ꝑatre habet. Uos gͣna
alloquit᷑ ⁊ qui palea erant au¬
diant ut grana fiant. U nꝰquis¬
q considerans conscientiam su¬
am. si mundi amator ẽ mutet᷑:
fiat amator xp̃i. ne sit antrep̃x.
Si quis ei dixerit quod anti¬

Expanded text:
volat, quidquid ambulat, quidvolat, quidquid ambulat, quidquid repit, laudam ista omnia Dominum. Numquid audisti quia laudat Dominum avaritia? numquid audisti quia laudat Dominum ebriositas; quia laudat luxuria, laudat nugacitas? Quidquid ibi non audis laudem dare Domino, non fecit Dominus. Corrige quod tu fecisti, ut salvetur quod in te Deus fecit. Si autem non vis, et amas et amplecteris peccata tua; contrarius es Christo. Intus sis, foris sis, antichristus es: intus sis, foris sis, palea es. Sed quare foris non es? Quia occasionem venti non invenisti. 10. Jam ista manifesta sunt, fratres. Ne quis dicat: Christum non colo, sed Deum colo Patrem ipsius. Omnis qui negat Filium, nec Filium nec Patrem habet: et qui confitetur Filium, et Filium et Patrem habet. Vos grana alloquitur; et qui palea erant, audiant, et grana fiant. Unusquisque considerans conscientiam suam, si mundi amator est, mutetur; fiat amator Christi, ne sit antichristus. Si quis ei dixerit quod anti
Abbreviated transcription (Latin):
nit ut aliquid mali faciant ⁊
incipiant cortipi quia xp̃m
ñ audent blasphemare. minists
euis bla̾phemant. a quib cor¬
ripiuntur. Si autem ostende¬
ris illis quia xp̃i u̾ba dicis.
ñ u̾ba tua: conantur quantũ
possunt ut te coniuncant. u̾ba
tua ate dicere ñ u̾ba xp̃i. Si
autem manifestum fuit quia
incipiunt reprehendere xp̃m
les nos fecit: Nonne dicunt
hoc cotidie homines. conuicti
de factiꝰ siuis: Praua uoluntate
ꝑ u̾si: artificem accusant. Cla¬
mat illis artifex de celo.quia
ip̃e nos fecit qui nos refecit. Qd
te feci: Ego homi nẽ feci. ñ aua-¬
ritiam. Ego hominẽ feci: ñ
latro çinium. Ego hominem
feci. ñ ad ulterium. Audistis
quia laudant me oꝑa mea᷑
Ex ore trium puerorum ipehy¬
mnus erat. qui abignib defen¬
debat. Laudate oꝑa domini. do¬
minum. Laudate celum. t̾ra
mare. laudent omnia que ft̾
in celo. laudent angłi. laudent
stelle. laudent luminaria. lau¬
dent quicquid natat. quicqͥd

Expanded text:
nit ut aliquid mali faciant, et nit ut aliquid mali faciant, et incipiant corripi; quia Christum non audent blasphemare, ministros ejus blasphemant, a quibus corripiuntur: si autem ostenderis illis quia Christi verba dicis, non verba tua; conantur quantum possunt ut te convincant verba tua te dicere, non verba Christi: si autem manifestum fuerit quia incipiunt reprehendere Chrisles nos fecit? Nonne dicunt hoc quotidie homines convicti de factis suis? Prava voluntate perversi, artificem accusant. Clamat illis artifex de coelo quia ipse nos fecit, qui nos refecit: Quid te feci? Ego hominem feci, non avaritiam; ego hominem feci, non latrocinium; ego hominem feci; non adulterium. Audisti quia laudant me opera mea. Ex ore trium puerorum ipse hymnus erat qui ab ignibus defendebat . Laudant opera Domini Dominum; laudat coelum, terra, mare; laudant omnia quae sunt in coelo; laudant Angeli, laudant stellae, laudant luminaria; laudat quidquid natat, quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
di paulum apłm. De talib coͣm
loqueret᷑: ait. Confitent᷑ enim
se nosse dm̃i. factis autem negãt.
Inuenimmꝰ et istos antixp̃os. Qs¬
uideos quid uuat. Eꝑa loqunt᷑
et u̾ba requirimꝰ: Quis enim
quid dicit de talib dominus:
Ipocrite. quomͦ potestis bona
loqui cum sitis mali. Uoces ues¬
tras ad aures meas affertis ego
cogitationes uras inspicio. uo¬
luntatem malam ibi uideo. ⁊
fassos fructꝰ ostenditis. Noui
quid inde colligam. Non colli¬
go de tͥbulis ficus. nec colligo
despinss uuas. Una queq arbor
afructu cognoscit᷑. Magis man¬
agit. Iam gͦ frẽs. si facta in t̾ro¬
ganda sunt: ñ solum inueni¬
mus antixp̃os foras exisse. sed
multos ñdũ manifestos qd fo¬
ras exierunt. Quot quot eni
ħt eccłia. ꝑ iuros. fraudatores.
res. mangones. ⁊ omnia que
numerare ñ possumus. si contͣ¬
na sunt doctrine xp̃i. contran¬
a sunt u̾bo dĩ. Uerbum autẽ
rium est u̾bo d̃i. in antixp̃o est.
sistant isti xp̃o. Aliquando eue¬

Expanded text:
audi, de talibus cum loqueretur, ait: 'Confitentur se nosse Deum, factis autem negant'. Invenimus et istos antichristos, quisvideo quid vivat. Opera locuntur, et verba requirimus. Quis enim quid dicit de talibus Dominus? 'Ypocritae, quomodo potestis bona loqui, cum sitis mali? Voces vestras ad aures meas affertis, ego cogitationes vestras inspicio; voluntatem malam ibi video, et falsos fructus ostenditis. Novi quid inde colligam. Non colligo de tribulis ficus, non de spinis uvas. Unaquaeque arbor ex fructibus cognoscitur. Magis ment. 9. Jam ergo, fratres, si facta interroganda sunt, non solum multos invenimus antichristos foras exiisse; sed multos nondum manifestos, qui minime foras exierunt. Quotquot enim habet Ecclesia perjuros, fraudatores, res, mangones, et omnia quae numerare non possumus; contraria sunt doctrinae Christi, contraria sunt verbo Dei: Verbum autem rium est Verbo Dei, isistant isti Christo? Aliquando eve
Abbreviated transcription (Latin):
tum est inunctione uisibili. Hãc
unctionẽ xp̃i. dicit omnes qui
habent cognoscere malos ⁊ bonos.
nec opꝰ ẽẽ. ut doceant᷑. quia ip̃a
unctio docet. Scribo uob̃. Non
qd̃ nescitis u̾tatẽ. s quia nostis
eam. ⁊ quia om̃e mandatiũ ñ est
ex u̾itate. Ecce admoniti sumus.
quomͦ cognoscamus antixp̃m.
ñ est ex u̾itate. Omnes gͦ qui m̃ti¬
unt᷑. ñ dum sunt ex xp̃o. Ño dĩx
quoddam mandatiũ ex ueritate:
⁊ quoddam mandatiũ ñ ex iu̾¬
tate. Sententiã adtendite: ne¬

Expanded text:
us sacramentum est in unctione visibili. Hanc us sacramentum est in unctione visibili. Hanc unctionem Christi dicit omnes qui habent, cognoscere malas et bonos; nec opus esse ut doceantur, quia ipsa unctio docet eos. 6. Scribo vobis, non quod nescieritis veritatem; sed quia nostis eam, et quia omne mendacium non est ex veritate. Ecce admoniti sumus quomodo cognoscamus Antichristnon est ex veritate: omnes igitur qui mentiuntur, nondum sunt ex Christo. Non dixit quoddam mendacium ex veritate, et quoddam mendacium non ex veritate. Sententiam a
Abbreviated transcription (Latin):
bunt qd̾ sepe dicendum est: cũ area du̾ica
dñca ceꝑit uentilari in die iudi¬
cii. Ex nob̃ exierunt. s ñ erant ex
nob̃. ¶d̾ si fuissent ex nob̃ ꝑ mã¬
sissent utiq nobiscum. Nam
dicatur hoc. ut qui forte exier̃t.
⁊ redeunt ñ sint antixp̃i. ñ sĩt cõt᷑¬
potest fieriut romaneant foris.
Sed deuoluntate sua quisq
in menbris sumus. aut in hu¬
morib malis. Qui se in meliꝰ.
cõmutat: incorpore menbrũ est.
Qui autẽ in malicia ꝑ manet:
humor malus est. Et quando
exierit: releuabunt᷑. qui p̃mebã¬
t᷑. Et nob̾ exierunt. sed ñ erant ex
nob̾. Quod si fuissent ex nobis:
ꝑmansissent utq nob̾cum. S
ut manifestarent᷑. quod ñ erant
om̃s ex nob̃. ido̾ addidit. ut ma¬
nifestaret᷑ quia et intꝰ cũsunt: ñ
ex nob̃ sunt. Nõ tam̃ manifesti
sunt. exeundo manifestant᷑. Et
uos unctionẽ habetis ascõ ut ip̃i
uobis manifesti sitis. Unctio spi

Expanded text:
bunt, quod saepe dicendum est, cum area dominica bunt, quod saepe dicendum est, cum area dominica coeperit ventilari in die judicii. Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum: Nam dicatur hoc, ut qui forte exierunt et redeunt, non sint antichristi, non sint contrpotest fieri ut remaneant foris. Sed de voluntate sua quisquein membris sumus, aut in humoribus malis. Qui se in melius commutat, in corpore membrum est: qui autem in malitia permanet, humor malus est; et quando exierit, relevabuntur qui premebantur. Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum: sed ut manifestarentur, quod non omnes erant ex nobis. Ideo addidit, ut manifestarentur, quia et intus cum sunt, non ex nobis sunt; non tamen manifesti sunt, sed exeundo manifestantur. Et vos unctionem habetis a sancto, ut ipsi vobis manifesti sitis. Unctio spir
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. tunc releuatus corpus. Sic ⁊
mali quando exerunt. t̃ẽ eccłia
releuat᷑: et dicit quando eos e¬
uomit. atq pͥicit corpus: exme
exierunt humores isti. sñ erant
exme. Quid ẽt̃rerant ex me.
Nõ de carne mea p̾cisisunt. s pec-¬
tus ineum mͥ premebant. cum
in essent. Ex nob̃ exierunt. Sed
nolite tristes ẽẽ ñ erant ex nob̾
Unde ꝓbas: Quod si fuissent ex
nob̾: ꝑ mansissent utiq nobiscũ.
hĩc gͦ uideat caritas ur̃a: quia
multi qui ñ sunt ex nob̃. accipi¬
unt nob̾cum sacram̃ta. accipiũt
baptismum: accipiũt nob̾cum
qd̾ nort̾ fideles se acciꝑe. benedic¬
tionẽ. eucharistiam. ⁊ quicquid
insacͣm̃tis scĩs ẽ. Ip̃iꝰ altaris cõmu¬
nicationẽ accipiunt nobiscum: ⁊
ñ sunt ex nob̃. Temptatio ꝓbat:
qr ñ sunt ex nob̃. Quando illis
temptatio uenerit: uelud occasi¬
one uenti uolẽns foras. quia gͣ¬
na ñ erant. Omnes autẽ tunc uola¬

Expanded text:
ur, tunc relevatur corpus: sic et ur, tunc relevatur corpus: sic et mali quando exeunt, tunc Ecclesia relevatur. Et dicit quando eos evomit atque projicit corpus: Ex me exierunt humores isti, sed non erant ex me. Quid est, non erant ex me? Non de carne mea praecisi sunt, sed pectus mihi premebant cum inessent. 5. Ex nobis exierunt; sed, nolite tristes esse, non erant ex nobis. Unde probas? Quod si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Hinc ergo videat Charitas vestra, quia multi qui non sunt ex nobis, accipiunt nobiscum Sacramenta, accipiunt nobiscum Baptismum, accipiunt nobiscum quod norunt fideles se accipere, Benedictionem, Eucharistiam, et quidquid in Sacramentis sanctis est; ipsius altaris communicationem accipiunt nobiscum, et non sunt ex nobis. Tentatio probat quia non sunt ex nobis. Quando illis tentatio venerit, velut occasione venti, volant foras; quia grana non erant. Omnes autem tunc vola
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ⁊ uidebimus eos ñẽ: ⁊ int̾ro¬
gare debet unusquisq cõscienti¬
am suam. ansit antixp̃e. Latine
enim antixp̃e: contrarius ẽ xp̃o.
Non quom᷑ ñ nulli in telligunt
antixp̃m ido̾ dictum. quod an
ras nisi antixpõs. Eos autem qͥ
ñ sunt xp̃o contrarii: foras exi¬
re uullom᷑ posse. Quienĩ ñ est
xp̃o contrarius: in corpore ĩp̃i
quam sunt m̃bra sͥ contͣria. forpo¬
ris uitegritas. uniu̾sis m̃bris
constat. Et quid de concordia
m̃brorum dicit apłs: Si patitur
unum m̃brum: conpatiunt᷑ oĩa
m̃bra. Et si glorificat᷑ unum m̃e-¬
brũ: c̃gaudent omĩa menbraSi
gͦ inglorificatione m̃bri cet̾a m̃b
congaudent. ⁊ inpassione omnia
m̃bra patiunt᷑: concordia m̃broꝵ
ñ h̃t antixp̃os. Et sunt qui intꝰ
sic sunt in corpore dñi nr̃i xhu¬
xp̃i. quando quidẽ ad huc curat᷑
corpꝰ ipsius. ⁊ sanitas ꝑfecta ñ ent.
nisi in resurrectione mortuoꝵ:
sic sunt incorpore .xͥ. quomͦ hu¬
mores mali. quando euomun-¬

Expanded text:
et videbimus eos nunc. Et interrogare debet unusquisque conscientiam suam, an sit antichristus. Latine enim Antichristus, contrarius est Christo. Non quomodo nonnulli intelligunt Antichristum ideo dictum, quod antras nisi antichristos; eos autem qui non sunt Christo contrarii, foras exire nullo modo posse. Qui enim non est Christo contrarius, in corpore ipsius quam sibi sunt membra contraria. Corporis integritas universis membris constat. Et quid de concordia membrorum dicit Apostolus? Si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra; et si glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra . Si ergo in glorificatione membri caetera membra congaudent. et in passione omnia membra patiuntur; concordia membrorum non habet antichristum. Et sunt qui intus sic sunt in corpore Domini i; quandoquidem adhuc curatur corpus ipsius, et sanitas perfecta non erit nisi in resurrectione mortuorum: sic sunt in corpore Christi, quomodo humores mali. Quando evomunt
Abbreviated transcription (Latin):
cumq negat quod iłx ñ sit xp̃e¬
ip̃e ẽ antixp̃e. Iam gͦ queramus
quis neget: et ñ attendamus
ad uerba. sed ad facta. S i eñi
omnes interrogent᷑. omnes uno
escat paululum lingua. uitam
interroga. Si in uenerimꝰ hoc. si
ipsa script᷑a nob̾ dixerit. qr nega¬
tio ñ tantum lingua sit. sed et
et morib dissentiunt axp̃o. U̾bi

Expanded text:
cumque negat quod Jesus non sit cumque negat quod Jesus non sit ipse est antichristus. lam ergo quaeramus, quis neget, et non attendamus ad linguam, sed ad facta. Si enim omnes interrogentur, omnes uno escat paululum lingua, vitam interroga. Si invenerimus hoc, si ipsa scriptura nobis dixerit, quia negatiet moribus dissentiunt ab eo. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sitati redempte sanguine dñi.
Habemꝰ ipsum dñm resurgentẽ
amortius. quise dubitantibus
manib discipłoꝵ prebuit palpã¬
dum. Et cum ad huc illi dubita¬
rent. ait illis. Oportebat xp̃m pa-¬
ti. et resurg̾e t̾cia die: et p̃dicari
in nomine eiꝰ penitentiã ⁊ remissi¬
onem peccatoꝵ. Ubi:. Quã. Quib.
ꝑomnes gentes. incipiens ab ie¬
nob̾ exierunt: S ñ erant ex nob̃.
Nam si fuissent ex nob̾: ꝑ man¬
sissent utiq nob̾cum. Sigͦ ex no¬
b̃ exierunt.: antixp̃i sunt. Si an¬
tixp̃i sunt: manda cessunt. Si
mandaces sunt: negant iħm ẽẽ
tem questionis. Singłos inter¬
artat nos angustis intellectus
in hac cpl̃a. Uidetis certe questi¬
onem. Nec questio. ⁊ nos ⁊ illos
turbat: si ñ intelligat᷑. Aut nos
sumus antixp̃i: aut illi sunt
antixp̃i Illi nos antixp̃os uo¬
cant: et dicunt quod exiumꝰ
ab eis: nos illos similit̾. S desig¬
nauit hec epła antixp̃os. Qui¬

Expanded text:
versitati redemptae sanguine Domini. versitati redemptae sanguine Domini. Habemus ipsum Dominum resurgentem a mortuis, qui se dubitantium manibus discipulorum praebuit palpandum. Et cum adhuc illi dubitarent, ait illis: Oportebat Christum pati, et resurgere tertia die, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum. Ubi? qua? quibus? Per omnes gentes, incipiens ab Jenobis exierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Si ergo ex nobis exierunt, antichristi sunt; si antichristi sunt, mendaces sunt; si mendaces sunt, negant Jesum esstem quaestionis. Singulos interum. Coarctat nos angustus intellectus in hac Epistola. Videtis certe quaestionem; haec quaestio et nos et ipsos turbat, si non intelligatur. Aut nos sumus antichristi, aut illi sunt antichristi: illi nos antichristos vocant, et dicunt quod exivimus ab eis; nos illos similiter: sed designavit haec Epistola antichristos. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
gemus hereticos. Quẽ in uenis
hereticum: Qui negat quia iħx
num sacram̃tum. Ad tendite qͦd
inspirau̾it nob̃ dominꝰ d̃s. ⁊ quid
in sinuare uob̃ uelim. Ecce exier̃t
anob̾: ⁊ facti sunt donatiste. Int̾¬
antixp̃os. nec nos illos: quia et
nos confitem ⁊ illi. Si gͦ nec illi
nos dicunt. nec nos illos: gͥ nec
illi a nob exierunt: nec nos ab ip̃is.
Sigͦ ñ a nob̾ exiuimꝰ in unitate
sumꝰ. Simunitate sumꝰ. quid
facuint in hac cuutate duo alta¬
ria. Quid faciunt diuise domus.
diuisa conuigiaᷤ. quiꝰ facit cõmu¬
nis lectus. ⁊ diuisus xp̃c: Ad mo¬
net nos: uult nos fateri quod
uerum ẽ. aut ipsi a nob̃ exier̃t:
aut nos ab ipsis. Sed ab sit ut
nos ab ipsis. Habemus enim
testam̃tum dnẽe hereditatis: re¬
citamꝰ. ⁊ ibi nos in uenimꝰ. Dabo
tͥ gentes hereditatem tuam: ⁊ pos¬
sessionem tuam t̾minos terre.
Tenemꝰ hereditatẽ xp̃i illi eam
ñ tenent. Non cõmunicant or¬
bi terrarum. ñ cõmunicant uni¬

Expanded text:
gemus haereticos: quem invenis haereticum, qui negat quia Jesunum sacramentum. Attendite quid inspiraverit nobis Dominus Deus, et quid insinuare vobis velim. Ecce exierunt a nobis, et facti sunt Donatistae: inteantichristos, nec nos illos; quia et nos confitemur, et illi. Si ergo nec illi nos dicunt, nec nos illos; ergo nec illi a nobis exierunt, nec nos ab ipsis. Si ergo non a nobis exivimus, in unitate sumus: si in unitate sumus, quid faciunt in hac civitate duo altaria? quid faciunt divisae domus, divisa conjugia? quid facit communis lectus, et divisus Christus? Admonet nos, vult nos fateri quod verum est. Aut ipsi a nobis exierunt, aut nos ab ipsis. Sed absit ut nos ab ipsis: habemus enim testamentum dominicae haereditatis, recitamus, et ibi nos invenimus, Dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Tenemus haereditatem Christi: illi eam non tenent; non communicant orbi terrarum, non communicant uni
Abbreviated transcription (Latin):
sperabat᷑ uent᷑us apło iudeorum:
lapis parius erat. offenderunt
in illum. ⁊ fracli sunt. Sed creuit
lapis ille et factus est mons mag.¬
nus. Et quid ait scriptura. Qui¬
cumq offeclerit in lapidem is¬
tum conquassabit᷑:. et suꝑ quẽ
uenent lapis iste. conteret eum.
Discernẽda sunt. u̾rba. Offendẽ¬
tem dixit conquassari. suꝑ que
autem uenent: conteri. Primo
quia humilis uenit. offender̃t
in illum homines: quia excelsus
uenturꝰ est ad iudicium. suꝑ quẽ
uenerit conteret eum. S illum
ñ conteret uenturꝰ quẽ ñ quassa¬
uit cum uenit. Qui in humilẽ
ñ offendit: ñ formidabit excellũ.
amarum est illis. Et enun audi¬
te et uidete. Om̃s certe qui ex¬
eũt de eccl̃ia. ⁊ ab unitate eccłie
precidunt᷑. antixp̃i sunt. Nemo
dubitat. ip̃e enim designauit.
Ex nobis exierunt. s ñ erant ex
nob. Nam si fuissent ex nobis:
ꝑ mansissent utiq nob̾c̃. Quic̃q gͦ¬

Expanded text:
o Judaeorum; lapis parvus erat, offenderunt in illum, et fracti sunt. Sed crevit lapis, et factus est mons magnus ; et quid ait Scriptura? Quicumque offenderit in lapidem istum, conquassabitur; et super quem venerit lapis iste, conteret eum . Discernenda sunt verba: offendentem dixit conquassari; super quem autem venerit, conteri. Primo quia humilis venit, offenderunt in illum homines: quia excelsus venturus est ad judicium, super quem venerit, conteret eum. Sed illum non conteret venturus, quem non quassavit cum venit. Qui in humilem non offendit, non formidabit excelsum. amarum est illis. 7. Etenim audite, et videte. Omnes certe qui exeunt de Ecclesia, et ab unitate Ecclesiae praeciduntur, antichristi sunt nemo dubitet; ipse enim designavit, Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nob
Abbreviated transcription (Latin):
gnosci uolebat. qnͣdo ait philippo.¬
Lanto tempore uob̾cum sum. ⁊
ñ cognouistiꝰme. Philippe. qui
uidet me: uidet ⁊ patrem. S ne
quis piger sit ad ꝓficiendum: au-¬
diat. Puerr:. nonissima hora est.
Proficite. currite: crescite. Nouis¬
sima hora ẽ Ip̃a nouissima hora
diut᷑na ẽ: tam̃ nouissima hora ẽ.
Horam cñi ꝓtẽꝑe posuit nouissi
tempꝰ. quomͦ nouissima hora. Cer¬
te pͥus ueniet antixp̃e et tc̃ ueni¬
et dies uidicũ. Uidit ioħ̃s cogitati¬
ones istas. nequasi securi fierent: ⁊
id̾o ñ ẽẽ horam nouissimã puta¬
lis. Et sic̃ audistis qd̾ antixp̃e sit
uent᷑us. ñ cantixp̃i multi facti sũt.
Nunquid posset habe̾ multos
antixpõs. nisi hora nouissimaͤ.
ponit. Unde cognoscimus qd̾ no¬
uissima sit horã. Unde:. Quia an¬
tixp̃i multi factisunt. Ex nobis
exierunt. Uidete antixpõs: ex no¬
bis exierunt. Ergo plangimus
dãpnum: Audi consolationẽ.
S ñ erant ex nob̃. Om̃s heritici.
om̃s scismatici ex nob̾ exierunt.

Expanded text:
lippo,Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem . 3. Sed ne quis piger sit ad proficiendum, audiat: Pueri, novissima hora est. Proficite, currite, crescite, novissima hora est. Ipsa novissima hora diuturna est; tamen novissima est. Horam enim pro tempore posuit novissimtempus? quomodo novissima hora? certe prius veniet Antichristus, et tunc veniet dies judicii. Vidit Joannes cogitationes istas: ne quasi securi fierent, et ideo non esse horam novissimam putalis, Et sicut audistis quod Antichristus sit venturus, nunc antichristi multi facti sunt. Numquid posset habere multos antichristos, nisi hora novissima? 4. ponit Unde cognoscimus quod novissima sit hora. Unde? Quia antichristi multi facti sunt. Ex nobis exierunt: videte antichristos. Ex nobis exierunt: ergo plangimus damnum. Audi consolationem: Sed non erant ex nobis. Omnes haeretici, omnes schismatici ex nobis exierunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Quare gͦ mariam ꝓhibet. ⁊ dicit.
noli me tang̾e̾. nũdũ enim ascẽ¬
di ad patrẽ meum: An hoc dicturi
sumꝰ qd̃ auiris se tangi ñ timuit.
⁊ amulierib tangi timuit. cũ tactꝰ
illius ome carnẽ mũdat: Quib
pͥmo uoluit manifestari. abhis
setuuit contrectari. Nonne ui¬
ris resurrectio eiꝰ ꝑfeminas nunti¬
ata ẽ. ut contraria arte serpens uĩ¬
cerit᷑: Quia enim ille mortẽ pͥmo
homini ꝑ feminã nuntiauit. ⁊ iu¬
ris uita ꝑ feminã nuntiata est.
Quare gͣ setangiuoluit. nisiquia
cõtactum illum spiritalẽ intelligi
uoluit: Contactꝰ spiritalꝰ de corde
mundo. ille ad tingit de corde mũ¬
do xp̃m: qui eum intelligis patri
coequalem. Qui autẽ ñdum intel-¬
ligit diuinitatẽ xp̃i: usq ad carnẽ
uenit. usq ad diumitatẽ ñ uenit.
Quid autẽ magnũ ẽ usq illuc
atting̾e. usq quo ꝑ secutores qui
crucifixerunt.: Illud ẽ magnum

Expanded text:
Quare ergo Mariam prohibet, et dicit, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem? An hoc dicturi sumus, quod a viris se tangi non timuit, et a mulieribus tangi timuit? Contactus illius omnem carnem mundat Quibus primo voluit manifestari, ab his se timuit contrectari? Nonne viris resurrectio ejus per feminas nuntiata est, ut contraria arte serpens vinceretur? Quia enim ille mortem primo homini per feminam nuntiavit; et viris vita per feminam nuntiata est. Quare ergo se tangi noluit, nisi quia contactum illum spiritualem intelligi voluit? Contactus spiritualis est de corde mundo. Ille attingit de corde mundo Christum, qui eum intelligit Patri coaequalem. Qui autem nondum intelligit divinitatem Christi, usque ad carnem venit, usque ad divinitatem non venit. Quid autem magnum est, usque illuc attingere, usque quo persecutores qui crucifixerunt? Illud est magnum,
Abbreviated transcription (Latin):
festata ẽ dilectio dĩ in nob̾. Etce
ut diligamꝰ dm̃. hortatioẽm
prior ille dilig̾et: Sipigriera¬
mꝰ ad amandũ: ñ simꝰ pigri ad¬
ad reclamandum. Prior amauit
tauit. D gͦ dilectio ẽ. In ħ mani¬
festata ẽ dilecto dei ĩ nob̃. qr filiũ
suũ unigenitũ misit inhunc

Expanded text:
festata est dilectio Dei in nobis. Ecce, ut diligamus Deum, hortationem prior ille diligeret? Si pigri eramus ad amandum, non simus pigri ad redamandum. Prior amavit tavit. Deus ergo dilectio est. In hoc manifestata est dilectio Dei in nobis, quia Filium su
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑe mali: ipse ẽ ille fons de qͦ
dic̃ script᷑a fo̾ns aq̃ tue sit tibi
ꝓprius. ⁊ nemo alienꝰ ꝯmunicet
tibi. Om̃s enĩ qͥñ diligunt deũ
alieni sũt. antixp̃i ft̃. Et qͣmuis
intrent basilicas: ñ possũt nume¬
rari int̾ filios d̾i. Non ad illos ꝑ¬
tinet fons ille uite. Et hab̾e bap¬
tismũ: ⁊ malus ẽẽ potest: ⁊ habe

Expanded text:
accipere mali; ipse est ille fons de quo dicit Scriptura, Fons aquae tuae sit tibi proprius, et nemo alienus communicet tibi . Omnes enim qui non diligunt Deum, alieni sunt, antichristi sunt. Et quamvis intrent basilicas, non possunt numerari inter filios Dei; non ad illos pertinet fons ille vitae. Habere Baptismum et malus potest; habere
Abbreviated transcription (Latin):
turista. nͥ ab eis qͥ diligũt mũdũ.
Et qͥ diligit mũdũ. ⁊ negligit
caritatem: auclistis. qr negat
ih̃m xp̃m in carne uenisse. Aut
sifecit ilłd in carne clĩs. si cũ
expalmaret noluit se uindica
sufflas ĩpotestate aliena consti¬
tutus: Ille qr uoluit mortuus
ẽ: ⁊ ñ minabatur. Tu nescis qͣnͣdo
morieris: ⁊ minaris. Nos ex deo
sumꝰ. Uideamꝰ qͣre. uidete si ꝑpter

Expanded text:
iligunt mundum. Et qui diligit mundum, et negligit charitatem, audistis quia negat Jesum in carne venisse. Aut si fecit illud in carne ipse Dominus? Si cum expalmaretur, voluit se vindicarsufflas in potestate aliena constitutus? Ille quia voluit mortuus est, et non minabatur; tu nescis quando morieris, et minaris? 4. Nos ex Deo sumus. Videamus quare: videte si propter
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ut animã suam ponat qͥs ꝓ ami¬
cis suis. Qͦmͦ pot̾at filiꝰ di anĩmam
suam pon̾e ꝓ nob̾. nͥ carne in dueret᷑.
nͥ mori posset: Qͥsqͥs gͦ uiolat cari¬
tatẽ. ꝙ libet dicat de lingua. uita
ip̃uis negat xp̃m ĩ carne uenisse.
intͣuerit. S quid diciteis. qͥ ciues st̾
illius patrie cui suspiramꝰ: uicistis
eum. Et ũ uicerũt:Da inaior ẽ
qͥ ẽ in uobis: qͣm qͥ in hoc mũdo. Ne
uictoriã suis uirib tͥbuerẽt. ⁊ ario¬

Expanded text:
ponat pro amicis suis . Quomodo poterat Filius Dei animam suam ponere pro nobis, nisi carne inducretur, ubi mori posset? Quisquis ergo violat charitatem, quodlibet dicat lingua, vita ipsius negat Christum in carne venisse; intraverit. Sed quid dicit eis qui cives sunt illius patriae cui suspiramus? Vicistis eum. Et unde vicerunt? Quia major est qui est in vobis, quam qui in hoc mundo. Ne victoriam suis viribus tribuerent
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ insimilib fc̾is. In diu̾sisã
factis: inuenimꝰ seuientẽ hoĩem
factũ decaritate. ⁊ bland̾ũ fac¬
tũ de iniquitate. Puerũ cedit
pat̾. ⁊ mango blandit᷑. Siduas
res ꝓponas. plagas ⁊ blandimẽ¬
ta. quis ñ eligat blandim̃ta. ⁊
fugiat plagas: Si ꝑsonas attẽ¬
das: caritas cedit. blandit᷑ iniqͥ¬
tas. uidete qͥd cõmendamꝰ qr nõ
cliscernunt᷑ ft̃ã hoĩum: niside ra¬
dice caritatis. Ham młta fieri pos¬
de radice karitatis. habent enim

Expanded text:
 factis. In diversis factis, invenimus saevientem hominem factum de charitate; et blandum factum de iniquitate. Puerum caedit pater, et mango blanditur. Si duas res proponas, plagas et blandimenta; quis non eligat blandimenta, et fugiat plagas? Si personas attendas, charitas caedit, blanditur iniquitas. Videte quid commendamus, quia non discernuntur facta hominum, nisi de radice charitatis. Nam multa fieri posde radice charitatis. Haben
Abbreviated transcription (Latin):
apłc. Qͥ me dilexit: ⁊ tͣclidit seip̃m
ꝓ me. Sipat̾ tͣdidit filiũ. ⁊tclidit
seip̃m filiꝰ. iudas qͥd fecit: facta
ẽ traditio apr̃e. fc̃a ẽ tͣclicio a
filio ft̃a est traclitio aiuda: u¬
na res fc̃a ẽ. S q̃ yes disc̾nt ꝑa¬
trẽ tͣdentem filiũ. seip̃m tͣden

Expanded text:
 Qui me dilexit, et tradidit seipsum pro me . Si Pater tradidit Filium, et tradidit seipsum Filius, Judas quid fecit? Facta est traditio a Patre, facta est traditio a Filio, facta est traditio a Juda; una res facta est: sed quae res discernit Patrem tradentem Filium, seipsum Filium
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s ẽ: Dedit dilectioẽm d̾s: dona
uit dilectioem d̾s. ex d̾o ẽ dilectõ
D̾s dilectio ẽ. Ecte habetis frẽs
script᷑as di. Canonica ẽ ista epła.
ꝑ oẽs gentes recitat᷑. orbis t̾re au¬
ctoritate retinet᷑. orbem t̾rarũ
ip̃a edificauit. Audis hic ab spũ
dei. D̾s dilectio ẽ. Iam si audes fac
contͣ dm̃. ⁊ noli dilig̾e frẽm tuũ.
Qͦ modo gͦ iã cludũ dilectio exdo
ẽ. ⁊ mͦ dilectio d̾s ẽ: D̾ ex d̾o̾. Et¬

Expanded text:
est? Dedit dilectionem Deus, donavit Deus dilectionem. Ex Deo est dilectio: Deus dilectio est. Ecce habetis, fratres, Scripturas Dei: canonica est ista Epistola; per omnes gentes recitatur, orbis terrae auctoritate retinetur, orbem terrarum ipsa aedificavit. Audis hic ab Spiritu Dei, Deus dilectio est. Jam si audes, fac contra Deum, et noli diligere fratrem tuum. 6. Quomodo ergo jamdudum, Dilectio ex Deo est; et modo, Dilectio Deus
Abbreviated transcription (Latin):
nis dñi: ⁊ malus ẽẽ potest. Nam
de talib dc̃m ẽ. Qͥ mãclucat ⁊
bibit indigne: iudiciũ sibinã¬
Polluebant nom̃ dĩ sui. Ergo hab̾e
sacͣmenta ista omĩa: ⁊ malus ẽẽ
potest. Hab̾e aũ caritatẽ. ⁊ ma¬

Expanded text:
nis Domini etiam malus potest. Nam de talibus dictum est: « Qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manPolluebant nomen Dei sui . Ergo habere sacramenta ista omnia, et malus esse potest; habere autem charitatem, et ma
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nouit: ñ audit. Et ħ discretio
est sp̃e uentatis: ⁊ erroris. uidea¬
amꝰ qͥd moniturus ẽ. in qͦ illũ
audire debeamꝰ. Dilectissimi cli¬
ligamꝰ inuicem. Qͣre: Quia hõ
monet: S qr dilectio ẽ ex dõ.

Expanded text:
non novit, non audit: et haec discretio est spiritus veritatis et erroris. Videamus quid moniturus est, in quo illum audire debeamus. Dilectissimi, diligamus invicem. Quare? quia homo monet? Quia dilecti
Abbreviated transcription (Latin):
Dilectio exdõ ẽ : ⁊ oĩs qui diligit¬
d̾s̃ dilectio ẽ. Qd ampliꝰ dicipo¬
tuit frẽs: Si nichil de laude dilec¬
tiois clic̾etur ꝑ oẽs istas paginas
paginas scͥpt᷑aꝵx. ⁊ ħ solum unũ

Expanded text:
giteus dilectio est. Quid amplius dici potuit, fratres? Si nihil de laude dilectionis diceretur per omnes istas paginas paginas Scripturarum, et hoc solum unum
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscimꝰ sp̃m u̾itatis ⁊ erroris.
uideamꝰ ꝙ monet. ⁊ audiamꝰ eum
potius in spũ u̾itatis monentẽ
mũdum. Siex dõ natisumꝰ disec¬
tissimi: Seqͥtur ut supͣ. uidete qͥd.
Nos ex dõ sumꝰ. Qͥ nouit dm̃ au

Expanded text:
s: d monet, et audiamus eum potius in spiritu veritatis monentem;mundum: si ex Deo nati sumus, Dilectissimi, sequitur supra, videte quid: Nos ex Deo sumus. Q
Abbreviated transcription (Latin):
tentis ausi estis infringere: Cog¬
noscit ille titulos suos uendicat
sibi possessionẽ suam. Non delet
titulos. s intrat & possidet. Sic ad
catholicam uenienti nõ deletur
baptismus. ne titulus inꝑatoris
deleat᷑. s quid fit in catholica:
Agnoscit᷑ titulus. intrat possessor
sub titulis suis: quo intͣbat p̾do
sub titulis alienis¬

Expanded text:
tentis ausi estis infigere. Cogtentis ausi estis infigere. Cognoscit ille titulos suos; vindicat sibi possessionem suam: non delet titulos, sed intrat et possidet. Sic ad Catholicam venienti, non deletur Baptismus, ne titulus imperatoris deleatur. Sed quid fit in Catholica? Agnoscitur titulus; intrat possessor sub titulis suis, quo intrabat praedo sub titulis alienis
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣre hoc : fel coluba ñ ht. t̾n ros¬
tro & penuis pro nido pugnat.
disciplinã castigat. sicut dixi
Seductor ut uendat cũ amari¬
tudine blandit᷑: pat̾ ut corrigat
sine felle castigat. Tales estote
ad om̃s. uidete fr̾es magnum
docum̃tum. magna regula. unꝰ¬
quisq h̾t filios aut hr̃e uult.
aut si omĩno decreuit filios nõ
hr̃e carnalit̾: uł spiritalit̾ cupit
hab̾e. Qͥs est qui nõ corrigit fi
detur. Amor seuit. caritas seuit.
Seuit quodãmodo sine felle. more
colũbino. nõ coruino. unde uenit
in mente fres mei dicere uobis. qͥa
illi uiolatores caritatis scima fece¬
runt. Q modo oderũt ip̃am ca¬
ritatem. sic oderunt & colũbam.
S cum uincit illos columba ꝓcẽ¬
dit de celo aꝑiunt̃ celi et manet
suꝑ capud dñi. ut qͥd hoc: ut au-¬
diatur. hic est qui baptizat. Rece¬
dite predones. recedite inuasores
possessionum xp̃i. in possessionib
ur̃is. ubi dñari uultis. titulos po¬

Expanded text:
Quare hoc? Fel columba non habet: tamen rosQuare hoc? Fel columba non habet: tamen rostro et pennis pro nido pugnat, astigat. Sicut dixi, seductor ut vendat, cum amaritudine blanditur: pater ut corrigat, sine felle castigat. Tales estote ad omnes. Videte, fratres, magnum documentum, magnam regulam: Unusquisque habet filios, aut habere vult; aut si omnino decrevit filios non habere carnaliter, vel spiritualiter cupit habere: quis est qui non corrigit fildetur. Amor saevit, charitas saevit: saevit quodam modo sine felle, more columbino, non corvino. Unde venit in mentem, fratres mei, dicere vobis quia illi violatores charitatis schisma fecerunt: quomodo oderunt ipsam charitatem, sic oderunt et columbam. Sed convincit illos columba: procedit de coelo, aperiuntur coeli, et manet per caput Domini. Utquid hoc? Ut audiat, Hic est qui baptizat . Recedite, praedones; recedite, invasores possessionis Christi. In possessionibus vestris, ubi dominari vultis, titulos po
Abbreviated transcription (Latin):
Si cõmemoratur talis est. cũ habet᷑
qͣlis est: Si qui forte uultis ser¬
uare caritatem fr̃es. añ om̃ia
ne putetis abiecta & desidio¬
sa: nec quadam mãsuetudĩe
ĩmo u̾ masuetudĩe. nͨ remissio¬
ne. et negligencia seruari cari¬
tatem. Non sic seruatirNon
putes tunc te amare seruum
tuum. qñ eum non cedis. Aut
t̾c amare filium tuum. qñ ei ñ
dat disciplinam. Aut t̾c aͣmare
uicinum tuũ. qñ eum nõ cor¬
ripis. N est ista caritas sed lã¬
gor. ferueat caritas ad corrigẽ¬
dum. ad em̃dandũ. S si sunt
boni mores. delectant. Sunt
mali: enĩdantur corriganti᷑.
sed hominem. hominẽ eñi-
deus fecit. errorem ip̃m homo
fecit. Ania illud quod fecit d̾s
Noli amare qd̃ ip̃e homo fec̃.
Cum illud amas: illud tollis.
Cum illud diligis. illud em̃das.
lumba demonstrata ẽ caritas
que uenit super dũm. Species illa
colunbe. in qua specie ueni sp̃s
sc̃s. quo nobis caritas infu̾d̾et᷑.

Expanded text:
Si cum commemoratur talis est, cum habetur Si cum commemoratur talis est, cum habetur qualis est? 11. Si qui forte vultis servare charitatem, fratres, ante omnia ne putetis abjectam et desidiosam; nec quadam mansuetudine, imo non mansuetudine, sed remissione et negligentia servari charitatem. Non sic servatur. Non putes tunc te amare servum tuum, quando eum non caedis; aut tunc te amare filium tuum, quando ei non das disciplinam; aut tunc te amare vicinum tuum, quando eum non corripis: non est ista charitas, sed languor. Ferveat charitas ad corrigendum, ad emendandum: sed si sunt boni mores, delectent; si sunt mali, emendentur, corrigantur. sed hominem: hominem enim Deus fecit, errorem ipse homo fecit. Ama illud quod Deus fecit, noli amare quod ipse homo fecit. Cum illud amas, illud tollis: cum illud diligis, illud emendas.lumba demonstrata est charitas, quae venit super Dominum . Species illa columbae, in qua specie venit Spiritus sanctus quo nobis charitas infunderetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Carnẽ gero. ĩ ip̃a forma sũ inqͣ
ꝓcessi in ip̃a forma estis in qua
uenistis. lau dat᷑ caritas. ⁊ cla¬
mastis. Certe nͥl uidetis. Sed qͦ¬
mͦ uob̾ placet qñ laudatis: sic
uob̾ placeat: ut in corde seruetiꝰ
Intendite enĩ qͥd licã fr̃es. Ex¬
hortor uos ꝙͣtũ dat dñs ad mag¬
nũ thesaurũ. Si uob̾ ostend̾et᷑
aliqd̾ uasculũ auaglifũ. in au¬
ratũ. oꝑose fc̃m. ⁊ illic̾et ocłos
uiõs. ⁊ diic̾et inse intentiõem
cordis ur̃i. ⁊ plac̾et uob̾ manuᷤ
artificis. ⁊ pondꝰ argenti. ⁊ spłẽ¬
dor metalli. nõne unus qͥsq ur̃m
dic̾et .o. si habe̾n uasculũ sstud:
Et su̾ causa dic̾etis. In potesta¬
hab̾e. cogitaret ilło de domo
aliena furari. laudat᷑ caritas
uob̾. si placet habete possidete.
hon opus ẽ ut furtũ alicui fa¬
ciatis ñ opꝰ ẽ ut em̾e cogitetis.
Gratis cõstat. tenete eã. ample¬
ctimini eã. dulciꝰ illa nichil ẽ

Expanded text:
Carnem gero, in ipsa forma sum in qua Carnem gero, in ipsa forma sum in qua processi, in ipsa forma estis in qua venistis: laudatur charitas, et clamatis. Certe nihil videtis. Sed quomodo vobis placet quando laudatis, sic vobis placeat ut in corde servetis. Intendite enim quid dicam, fratres; exhortor vos, quantum dat Dominus, ad magnum thesaurum. Si vobis ostenderetur aliquod vasculum anaglyphum, inauratum, operose factum, et illiceret oculos vestros, et duceret in se intentionem cordis vestri, et placeret vobis manus artificis, et pondus argenti, et splendor metalli; nonne unusquisque vestrum diceret, O si haberem vasculum istud? Et sine causa diceretis, in potestahabere, cogitaret illud de domo aliena furari. Laudatur charitas vobis; si placet, habete, possidete: non opus est ut furtum alicui faciatis, non opus est ut emere cogitetis; gratis constat. Tenete eam, amplectimini eam; dulcius illa nihil est.
Abbreviated transcription (Latin):
formã. aut magnitudiẽm aliꝙͣ
inestimabłem. Distendit ꝑ locos ue¬
lud lucẽ istam qͣm ui detis oculis
auget ꝑ campos qͣntũ potest. ut
faciat sibi aliquẽ qͣ uen̾abił for¬
me senem. Nichil hoꝵ cogites:
ẽ ꝙ cogites. Siuis uid̾e d̾m: deus
dilectio ẽ. Wlem faciem h̃t dile¬
ctio: Qualẽ formã ht̃: Qualẽ
staturam ht̃: Quales pedes ht̃ :
Qles manꝰ ht̃: Nemo potest dic̾e.
ht̃ tñ pedes: nam ip̃i ducũt ad
porrigũt. ht̃ ocłos nã inde intel¬
ligit᷑ ille qͥ eget Beatꝰ qͥ intlłigit¬
stincta ꝑ locos: s in intellectu.
Totũ simul uidet. qͥ ht̃ carita¬
teni. habita ⁊ in habitaberis.
mane ⁊ manehit inte. Qͥd enĩ
Quare aũ qñ laudat᷑ caritas.
erigimini. acclamatis. laudatiͤ:
Ꝙ d uob̾ ostendi: Aliqͦs colores
ꝓtuli: Aurũ ⁊ argent᷑ ꝓposui:
Geminas de thesauris effodi:
Qͥd tale ostendi ccłis ur̃is: hũ¬
qͥd facies m̃a mutata ẽ cũ soqͦr:

Expanded text:
formam, aut magnitudinem aliquam formam, aut magnitudinem aliquam inaestimabilem distendit per locos, velut lucem istam quam videt his oculis, auget per campos quantum potest; aut facit sibi aliquem quasi venerabilis formae senem. Nihil horum cogites. Est quod cogites, si vis videre Deum: Deus Dilectio est. Qualem faciem habet dilectio? qualem formam habet? qualem staturam habet? quales pedes habet? quales manus habet? Nemo potest dicere. Habet tamen pedes; nam ipsi ducunt ad porrigunt: habet oculos; nam inde intelligitur ille qstincta per locos, sed intellectu totum simul videt qui habet charitatem. Habita, et inhabitaberis; mane, et manebitur in te. Quid enim, Quare autem quando laudatur charitas, erigimini, acclamatis, laudatis? Quid vobis ostendi? aliquos colores protuli? aurum et argentum proposui? gemmas de thesauris effodi? Quid tale ostendi oculis vestris? numquid facies mea mutata est cum loquor?
Abbreviated transcription (Latin):
pit᷑. Dilige: ⁊ ꝙuis fac. Siueta¬
ceas dilectiõẽ taceas. siue clames
dilectiõe clames: siue emendes
dilectioẽ em̃des. siue parcas dilet¬
tiõẽ parcas. Radix sit intꝰ dilec¬
tiõis. Hõ potest deista raclitẽ
suum nnigenitũ misit in hunc
mũdum. ut uiuamꝰ ꝑ ip̃sum.
In ħ est dilecto: ñ qi nos dilex̃i¬
mus. s qi ip̃e dilexit nos. Non
illum dileximꝰ prius. Ham ad
hoc nos clilexit: ut diligamꝰ eũ.
aram uolebat offerre: Aliud ñ
inuenit. seip̃m obtulit. Uilectiᷤ¬
simi si ita d̾s dilexit nos: debemꝰ¬
Res ẽ inuisibił. Non ocło s cor¬
de querendꝰ est. Sed q̃madinod̾
si solem istũ iud̾e uellemꝰ. ocu¬
lum corꝑis pͣgaremꝰ. uñ uideri
lux potest: uolentes uid̾e deũ.
oculũ quo d̾s uid̾i potest. purgẽ¬
mꝰ. ubi ẽ iste oculus: Audi eim¬
geliũ. beati mũdo corde. qm̃ ip̃i
dm̃ uidebũt. S nemo sibi pro
cõcupiscentia ccłoꝵ cogitet dm.¬
facit enim sibi aut ingentem

Expanded text:
pitur, Dilige, et quod vis fac: sive taceas, dilectione taceas; sive clames, dilectione clames; sive emendes, dilectione emendes; sive parcas, dilectione parcas: radix sit intus dilectionis, non potest de ista radice suum misit unigenitum in hunc mundum, ut vivamus per ipsum. In hoc est dilectio, non quia nos dileximus, sed quia ipse dilexit nos. Non illum dileximus prius: nam ad hoc nos dilexit, ut diligamus eum.uram volebat offerre? Aliud non invenit, seipsum obtulit. Dilectissimi, si ita Deus dilexit nos, debemres est invisibilis; non oculo, sed corde quaerendus est. Sed quemadmodum si solem istum videre vellemus, oculum corporis purgaremus, unde videri lux potest; volentes videre Deum, oculum quo Deus videri potest, purgemus. Ubi est iste oculus? Audi Evangelium: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Sed nemo sibi pro concupiscentia oculorum cogitet DeuFacit enim sibi aut ingentem
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemorantib nob̃ audistis. ꝙ
ocłs ñ uidit nͨ auris audiuit. nec
ĩ cor hoĩs ascendit. laborib aut̃
te p̾sentis erudimur. S si ñ nul¬
tis in ista hemo siti mori: bibite
caritatẽ. fons ẽ quẽ uoluit ħ¬

Expanded text:
commemorantibus audistis, quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Laboribus autem tae praesentis erudimur. Sed si non vultis in ista eremo siti mori, bibite charitatem. Fons est quem voluit
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ de caritate audistis: Qñ qͥden
pactũ fecimꝰ cũ dño nr̃o ĩ or̾one.
ut si uolumꝰ ut dimittat nob pec¬
cata nr̃a: dimittamꝰ ⁊ nos pecc̃a:
q̃ in nos fu̾int ꝯmissa. Hõ aũ di¬
mittit nͥ caritas. Tolle caritatẽ
de corde: odium tenet ignosc̾e
ñ nouit. Sit tͥ caritas. secura ig
uidete si aliud aliqͥd cõmendat.
ꝙͣ ipãm unã caritatẽ. Nec ti¬
m̃dum ẽ. ne sepe dicendo ĩ odiũ
ueniat. Qͥd itamat᷑ si caritas
ĩ odiũ uenit: Qacaritate fit: ut
cet̾a bñ ament᷑. Ip̃a quomͦ amã¬
da ẽ: Res gͦ q̃ nũqͣm debet decor¬
de disced̾e. nͨ ab ore discedat. Iam
uos inqͥt exd̾o estis filioli: ⁊ ui¬
cistis eũ. Quẽ. nͥ antixpm: Su

Expanded text:
e audistis? Quandoquidem pactum fecimus cum Deo nostro in oratione, ut si volumus ut dimittat nobis peccata nostra, dimittamus et nos peccata quae in nos fuerint commissa . Non autem dimittit nisi charitas. Tolle charitatem de corde; odium tenet, ignoscere non novit. Sit ibi charitas, secura ignandam vobis, videte si aliud aliquid commendat quam ipsam unam charitatem. Nec timendum est ne saepe dicendo in odium veniat. Quid enim amatur, si charitas in odium veniat? Qua charitate fit ut caetera bene amentur, ipsa quomodo amanda est? Res ergo quae nunquam debet de corde discedere, nec ab ore discedat. 2. Jam vos, inquit, ex Deo estis filioli, et vicistis eum: quem, nisi Antichristu
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ diabolus suꝑbũ fec̾it. uincit.
uolenꝰ eos seruare humilitatẽ. Qd
ait: uicistis eũ. Iam om̃is ho qui
audit uicistis: erigit capd̾. erigit
ceruicẽ. laudari se uult. Nolite
extollere. uide qͥd inte uicit. Qͭ¬
re uicisti: Ca maior ẽ qͥ ẽ in uo¬
bis ꝙͣ qui inħmundo. Ergohu¬
mił porta dñm tuũ. esto iumẽ¬
tũ sessoris tui bonũ tͥ ẽ ut ip̃e
regat ⁊ pse clucat. Nam si p̃m
sessorem non habi̾s: ceruicẽ erig̾e
potes. calces potes mitt̾e: s uetibi
sine rectore: q lib̾tas ista in bestiaᷤᷤ
temittit comedend̾. Hii demũdo

Expanded text:
bum fecerit, vincit, volens eos servare humilitatem, quid ait? Vicistis eum. Jam omnis homo qui audit, Vicistis, erigit caput, erigit cervicem, laudari se vult. Noli te extollere, vide quis in te vicit. Quare vicisti? Quia major est qui est in vobis, quam qui in hoc mundo. Esto humilis, porta Dominum tuum; esto jumentum sessoris tui. Bonum tibi est ut ipse regat, et ipse ducat. Nam si ipsum sessorem non habueris, cervicem erigere potes, calces potes mittere: sed vae tibi sine rectore; quia libertas ista in bestias te mittit comedendum. 3. Hi de mundo
Abbreviated transcription (Latin):
cidio.⁊̃ fraude. deuide ⁊ ꝓ oĩb aliis delictis. ut deus hãc :¬
iustis exsemplar ñ f̾candi. s si ccciderit̃ resurgendi. ⁊ ne de
uͥtute sua p̃sinãt c̃ scͥptũ sit. qui stat udeat ue cadat
ĩ uistis ad ħ ꝓpouit᷑. Ut de magnitudiuo delicti sui aliqui
dicit ergo

Expanded text:
de. Deinde etiam pro omnibus aliis delictis, ut Deus hanc rgendi. Et ne in virtute sua praesumant cum scriptum sit, Qui stat, videat ne cadat . Injustis ad hoc proponitur, ut de magnitudine delicti sui aliqui Dicit ergo
Abbreviated transcription (Latin):
mortis. pacient̾ tolerat mortẽ. Luc¬
tat᷑ aduersũ se. ut seqͣt᷑ uoluntatẽ
dei. Et hoc pocius agit anima qd̃ eli¬
git cdeus. ũ qd̾ eligit uoluntaᷤ hũa¬
na. ⁊ ex desid̾io uite p̾sentis est fit
lucta cum morte. ⁊ adhibet pacien¬
ciam. ⁊ fortitudinem. ut equo aĩo
moriat᷑:. Iste pacient̾ morit᷑. & de¬

Expanded text:
mortis, patienter tolerat mortem: luctatur adversum se, ut sequatur voluntatem Dei; et hoc potius agit animo, quod eligit Deus, non quod eligit voluntas humana: et ex desiderio vitae praesentis fit lucta cum morte; et adhibet patientiam et fortitudinem, ut aequo animo moriatur: iste patienter moritur.
Abbreviated transcription (Latin):
rem. Eͦ incipiat timor. qͥa iniciũ sa¬
piencie timor dñi. Tnnor qͣsi locũ
p̾parat caritati: Cũ aũt ceperit
caritas habitare pellit᷑ timor. qͥ ei
p̾parauit locum: Qntũ enĩ illa cres¬
cit. ille decrescit. ⁊ qntũ illa sit ĩtior
timor pellit᷑ foras. Maior caritas:
minor timor. Amor caritas. maior
timor Si aũ nlłs timor ñ est qͣ intͣt
caritas. Sic̃ uidemꝰ ꝑ setam intͦduci
linũ. qñ aliqͥd suit᷑. Seta pͥus intrat
s nͥ exeat ñ succedit lmũ. Sic timor
pͥmo occupat mentem. ñ aũ ibi re¬
manet timor. Qͥa id̾o intͣuit. ut intͦ¬
duceret caritatem: Iam facta secu¬
ritate in animo. qͣle gaudiũ nobis
est. uł in hoc uł in fut᷑o secło: Et in hoc
secło qͥs nob̾ nocebit plenis caritate.
uidete qͦmͦ exultet apłs de ip̃a cari¬
tate: Qͥs nos inqͥt separabit a cari¬
ꝑsecucio. an nuditas. an ꝑicłm. an
Gladius: ⁊ petrus dic̃ Et qͥs uob nocere
potest si boni emulatores fueritis:

Expanded text:
or; quia initium sapientiae timor Domini. Timor quasi locum praeparat charitati. Cum autem coeperit charitas habitare, pellitur timor qui ei praeparavit locum. Quantum enim illa crescit, ille decrescit; et quantum illa fit interior, timor pellitur foras. Major charitas, minor timor; minor charitas, major timor. Si autem nullus timor, non est qua intret charitas. Sicut videmus per setam introduci linum, quando aliquid suitur; seta prius intrat, sed nisi exeat, non succedit linum: sic timor primo occupat mentem, non autem ibi remanet timor, quia ideo intravit, ut introduceret charitatem. Jam facta securitate in animo, quale gaudium nobis est vel in hoc, vel in futuro saeculo? Et in hoc saeculo quis nobis nocebit plenis charitate? Videte quomodo exsultet Apostolus de ipsa charitate. « Quis nos, inquit, separabit a charifames? an nuditas? an periculum? an gladius » ? Et Petrus dicit: « Et quis vobis nocere potest, si boni aemulatores fueritis » ? «
Abbreviated transcription (Latin):
diat᷑ Qͥ aũ orat cũ ficlucia. caritas¬
orat: Optat ut iam ueniat. De ip̃o
desid̾io dicebat qͥdã in psalmo: Et tii
auimã meam. Gemebat se differri.
Sũt enĩ hoĩes qͥ cũ paciencia moriũ¬
tur sunt aũ qͥdam ꝑfecti qͥ cũ paci¬
encia uiuunt: Ed dixi: Q adhuc

Expanded text:
diatur? Qui autem orat cum fiducia charitatis, optat jam ut veniat. De ipso desiderio dicebat quidam in Psalmo, Et tu, animam meam . Gemebat se differri. Sunt enim homines qui cum patientia moriuntur: sunt autem quidam perfecti qui cum patientia vivunt.
Abbreviated transcription (Latin):
smulitudinẽ. Qͦmͦ enĩ dicis. sicut
aures habeo. ita ht ⁊ imago: Iuqͥd
omino sic: s tñ dicis. sicut. Si gͦ¬
nr̃o: Unde gͦ nobis dat᷑ fiducia ĩ
die iudicu: Qͥa sicut ille est ⁊ nos
sumꝰ in hoc mũdo: Debemus hoc
referre ad ip̃am caritatem. et
intelligere quid dictum sit. Dñs
in euangło dic̃. Si diligitis eos qͥ
uos diligũt ꝗͣ mercedẽ habebitis:
Nunne ⁊ publicani hoc faciũt:

Expanded text:
similitudinem, quomodo enim dicis: Sicut aures habeo ita habet et imago, nunquid omnino sic? sed tamen dicis sicut. Sicro. Unde ergo nobis datur fiducia in die judicii? Quia sicut ille est, et nos sumus in hoc mundo. Debemus hoc referre ad ipsam charitatem, et intelligere quid dictum sit. Dominus in Evangelio dicit, « Si diligitis eos qui vos diligunt, quam mercedem habebitis? nonne et publ