comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
łconsobrins ammitinisue¬
gn̾antur. ¶attenus hostendi¬
sse sufficiet q̃mad modũ gra¬
duscognatonis numerent᷑
samq exhis palam ẽ intelle¬
gẽ q̃madmodum ulteriusqͣ
gradus numerare debemꝰ qͥpe¬
pesempergenerata queq ꝑso¬
na gradum adicit. ut longe
faciluis sit sende quoto quis
gradusit qm ꝓp̾a cognatois
appllatione q̃mqi denotar¬
e. ¶agnat᷑om quoq gradus
eodem modonum̃entin. S cũ
magis u̾ita soculata fideqͣm
paures animis hominũ infi¬
gitur. Idoq neccium duximꝰ
post narratonem gradinm
⁊̃ eos preseriti ubro inscribi qͣ¬
tenus possint ⁊ ex aurib ⁊ oc¬
uloꝵ inspectone. adulescẽtes
ꝑfectissimã gradum doct̾nã
adipisci.

Expanded text:
amitinis progenerantur. Hactenus ostendisse sufficiet, quemadmodum gradus cognationis numerentur. namque ex his palam est intellegere quemadmodum ulterius quoque gradus numerare debemus: quippe semper generata quaeque persona gradum adiciat, ut longe facilius sit respondere, quoto quisque gradu sit, quam propria cognationis appellatione quemquam denotare. Adgnationis quoque gradus eodem modo numerantur. Sed cum magis veritas oculata fide quam per aures animis hominum infigitur, ideo necessarium duximus post narrationem graduum etiam eos praesenti libro inscribi, quatenus possint et auribus et inspectione adulescentes perfectissimam graduum doctrinam adipisci.
Abbreviated transcription (Latin):
uerso frĩs sororisꝙo nepos ne¬
ptis et conuenient̾ pr̃iusd
magnus amita magna id
est aui fr̃et soror. Item anũ¬
cuius magnus ⁊ mat̾teram
brinus consobrma id est qui
que ue ex fr̃ib aut sororibꝰ
ꝓgenerantur. s quitam rec¬
te consobrinos cos ꝓprieput¬
ant diciqui ex duobꝰ sorori¬
bus ꝓgenerantur. s quida¬
recte consobrinos eos ꝓprie¬
cles appllantur. at eos qui ex
fr̃e et sorore ꝓgenerantur ai¬
mitinos ꝓpͥe dici amitetue
fiui consobrinũ teappliant
tu illos amiti nor iprie. gͣ¬
uinto sup̃ at auus &.i¬
atauia infraat nepꝰ
at neptis ex cnͣsuerso
fr̃is sororisqr pnepos pronẽp
patruens sororis pruens cõ¬
sobrim ⁊ consobrine. amuti¬
niciamitine filius filia pͥor
sobrinꝰ sobrina: bi sunt pa¬
trumagm.amitemagne
filius filia¶ Sexto gradi
miratrinepos trineptis ⁊ tñ¬
suerso. frĩs sororisq ab nepꝰ
abneptis. et conuenienter
atertera. ⁊ abauie fr̃. ⁊ soror. itẽ

Expanded text:
verso fratris sororisque nepos neptis et convenienter patruus magnus amita magna id est avi frater et soror, item avunculus magnus matertera mbrinus consobrina id est qui quaeve ex fratribus aut sororibus progenerantur. sed quidam recte consobrinos eos proprie putant dici, qui ex duabus sororibus progenerantur, quasi consororinos: eos veeles appellantur: at eos, qui ex fratre et sorore propagantur, amitinos proprie dici amitae tuae filii consobrinum te appellant, tu illos amitinos. Quinto supra atavus atavia, infra adnepos adneptis, ex transverso fratris sororisque proneppatruelis, sororis patruelis, consobrini et consobrinae, amitini et amitinae, filius, filia, propior sobrinus, sobrina. Hi sunt patrui magni, amitae magnae; filius, filia. Sexto gradu nfra trinepos trineptis. ex transuerso fratris et sororis abnepos abneptis: et conuenienter atertera id est abauiae frater et soror: item
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ hũit qui rei exiguem̾icat¬
oraccessit. s illa portioque
ab imtio nauicularii fuiti
ad pensionẽ hĩ functionis
sola tenenda ẽ residuo prui¬
nnẽ occioso ⁊ iumuni ser¬
decus inbiũ pocius qm fruct᷑
adinquiriti ubi anamcu¬
lariis uenerũt ꝓtantom̃o
ad hanc pensionẽ obligari
placet. qͣntum he̾bantemo¬
lum̾itu cum ꝓxcuma nuitu¬
aretu ubi uero spacia loci. ei
exiguitas nllam habĩt pẽ¬
sionem aut extructio cum
est ardua difficiłq monitio
aut decus suptuosum. aut
ut ẽ plerumq lib̾ale instit¬
utũ hĩtatonẽ quis suam or¬
nam̃to urb adiecit nolum̃
munificentiã que p̃ ea addi¬
cultus hodiernꝰ qui ꝑ indu¬
striam homuinis ammosi ac¬

Expanded text:
it qui rei exiguae mercator accessit, sed illa portio, quae ab initio navicularii fuit, ad pensionem huiusmodi functionis sola tenenda est, residuo patriest, otioso et immuni serdecus urbium potius quam fructus adquiritur, ubi a naviculariis veneunt, pro tanto modo ad hanc pensionem obligari placet, quantum habebant emolumentum, cum pecunia mutuarentur. Ubi vero spatia loci et exiguitas nullam habuit pensionem aut extructio, cuius est ardua difficilisque molitio, aut decus sumptuosum, aut, ut est plerumque liberale institutum, habitationem quis suam ornamento urbis adiecit, nolumus munificentiam quae postea addicultus hodiernus, qui per industriam hominis animosi ac
Abbreviated transcription (Latin):
tos ananiculariis accepũt
quolib a setitulo tñseunt
tiquitꝰ hetur ascriptam na¬
uiculariam functionẽ susc¬
ipere coganturn eas condoe.
sibi estiment ꝓfuturas quaᷤ
uenditor minꝰ ydones in se
recipit impoĩtementis ar¬
bitrio bactñ pactione fuatal¬

Expanded text:
culariis acceperunt quodlibet ad se titulo transeuntes, tiquitus habetur adscripta, naviculariam functionem suscipere cogantur neque eas condiciones sibi aestiment profuturas, quas venditor minus idoneus in se recipit impositas ementis arbitrio: hac tamen ratione serva
Abbreviated transcription (Latin):
pseuerauerint.atcũ aliquiᷤᷤ
reñciau̾it societati: soluutur
societas. S plane siquis cal¬
ide ihoc renũciaũt societa¬
trutobuemiẽs aliquod lucr̃
solus rãt ueluti si tatorum
bõꝵ socuiscum ab aliquohrͤ
eẽt relictus in hocrenũciait
socictati. ut hr̃ditatem soluͤ
lucri fac̾et cogitur hoclucru
ꝯmunicare/Siquiu̾o aliud
ucri faciat. qd̾ ñ captaũitad
ip̃m solum ꝓtinet. Eiu̾o cui

Expanded text:
severaverint: at cum aliquis renuntiaverit societati, solvitur societas. sed plane si quis callide in hoc renuntiaverit societati ut obveniens aliquod lucrum solus habeat, veluti si totorum bonorum socius, cum ab aliquo heres esset relictus, in hoc renuntiaverit societati ut hereditatem solus lucrifaceret, cogitur hoc lucrum communicare: si quid vero aliud lucri faceret quod non captaverit, ad ipsum solum pertinet: ei vero cui
Abbreviated transcription (Latin):
tam sioi pm elegit ¶ S et si
consensu plium societas co¬
hita sit mortenniꝰ socusolu¬
itur. ⁊ sipłes suꝑsint nͥ in co¬
eunda societate alrꝯuen̾it
ẽ finitur societas ¶ publica¬
cone quoq distrabi societat
uersa bona socu publicẽtur.
nam cum ĩ hinꝰ loco auus su¬
ccedat. ꝓ mortuo hẽtur. ¶ Itẽ si
quis ex socus mole debiti p̃gũ¬
sb̃a cuisueneat: soluitur soci
ctas. socius ¶ Socĩ socio utrũ
eo noĩo tm̃teneatur pro soci¬
o actone siquid dolo ꝯmifit
sicut isqui deponia pd̃ se pas¬

Expanded text:
am sibi elegit. sed et si consensu plurium societas coita sit, morte unius socii solvitur etsi plures supersint, nisi si in coeunda societate aliter convenerit. est, finitur societas. Publicatione quoque distrahi societate universa bona socii publicentur: nam cum in eius locum alius succedit, pro mortuo habetur. Item si quis ex sociis mole debiti praegravbstantia eius veneat, solvitur societas. Socius socio utrum eo nomine tantum teneatur pro socio actione, si quid dolo commiserit, sicut is qui deponi apud se pas
Abbreviated transcription (Latin):
testĩonũ admittantur sicq
detestabis. ut nec testĩ lib̾am
bat factionem nec ad brdita¬
tis successionem accedat. Mui¬
Q siforteuidextestit̾it eius
su̾a nulla oꝑtinet firimitatẽ
neccãe aliq̃ ad eius audĩa¬
deferantur. ¶Sifuit aduoe¬
cus eis patrocuuũ mllatenꝰ
admittat᷑. sicabellio instr̃a cõ¬
fecta ꝓip̃m nulliꝯ penitu S sĩt
locorum ꝑ uenint siqͥuo cãu
ꝯtingẽte rupta fu̾int uł alrad

Expanded text:
testimonium admittatur. Sit etiam intestabilis, ut nec testamenti liberam habeat factionem; nec ad hæreditatis successionem accedat. Nuld si forsan iudex extitit eius sententia nullam optineat firmitatem, nec cause alique ad eius audiproferantur; si fuerit advocatus, ejus patrocinium nullatenus admittatur: si tabellio, Instrumenta confecta per ipsum nullius penitus sint locorum pervenerint, si quo Casu contingente rupta fuerint vel alias
Abbreviated transcription (Latin):
Ac editali lege mritamus
ap̾cipimus irrica nũciari
om̃ia statuta ⁊ cõsuetudi¬
nes q̃ cuntates ułlocapo¬
testates ⁊ consules. ur q̃c̾¬

Expanded text:
ac edictale lege irritamus et precipimus irrita nuntiari omnia statuta vel consuetudines, que Civitates vel loca, potestates, consules vel q
Abbreviated transcription (Latin):
Sem. Irri statuta qñtita᷑
ad eccmpcõem frumẽtaria
sit ꝓpetuo declicata. neclice¬
at cuiq̃m postea ad mistra¬
cõnem urbicarie pot̾atis ꝑe¬
epta aliꝙͣ exead̾ suma min¬
uere rad quosꝵ alios usus
conu̾t̾e. s sbgestorum testif¬
icationec̾tum fiat.⁊ ꝙ mã¬
cipib mutin noĩedatũ est.
⁊ qd̾ abhusõ sit excepta om¬
ni concussione solnẽd. eum.
aũ quihanc formã ausus fri¬
ent inquinare qnͣtitatẽ mi
qua suã caluditatẽ excuerst

Expanded text:
s . Auri statuta quantitas ad coemptionem frumentariam sit perpetuo dedicata, nec liceat cuiquam postea administratione urbicariae potestatis percepta aliquid ex eadem summa minuere vel ad quoscumque aliosed sub gestorum testificatione certum fiat et quod mancipibus mutui nomine datum est et quod ab isdem sit excepta omni concussione solvendum. Eum autem, qui hanc formam ausus fuerit inquinare, quantitatem, in qua suam calliditatem exercuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
uectio exceptis proculdubi
his qui pectinas publicas
debebũt cum in hae ꝑte sñi
nõ ꝯuenit animalia moñi.
qͣnta tñsuehende pecunie i
sũma ⁊ eiustincio deposcit
qnquaginta librarũauris
dẽpnatione hus fendis qui

Expanded text:
cul dubio his, qui pecunias publicas devehunt, cum in hac parte sine convenit animalia moveri, quanta transvehendae pecuniae summa et eius tuitio deposcit. Quinquaginta librarum auri condemnatione his feriendis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr. ¶Annalia publica
dum longe maiore acꝓpĩ¬
quo p̾cio ꝓbula estimantur
ꝑmancipes atq appitores i
aꝑtenexant᷑ neid cõtingt
solimitas suadisponat.ut

Expanded text:
. Animalia publica, dum longe maiore ac periniquo pretio pabula aestimantur per mancipes atque apparitores, aperte vexantur. Ne id contingat, sublimitas tua disponat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Deig. Emo ducũ ingres
q angarus ip̃e sũ suo uta¬
tur offc̃o. Srexpediconẽmi¬
dehortalib etiam officiis
sterum cũ sacra ꝓhĩtum sã¬
ctione cognoscãt.ꝙ siquis
nimꝰ contempnẽda putar¬
ĩnt. ꝑsingła animalia qui¬
bansus fuit singłarũ lisͣ¬
rum auri illatione mulet
Mpr̃.Nullꝰ penitꝰ abitur.
ciusl ordins seu digni¬
tatis ł sacro sancta ecta.ł
domꝰ regia tp̃re expeditioĩ
excusatonẽ angariarum ⁊¬
sen pangariarum hãt.
abhus cuntatib aliaru
regionũ quarũ instructio
tui culminis menimit to¬
lli amputari q dec̾minꝰ ĩ
rummilitũ qñ nr̃a seren¬
tas disposint exaliis ad ali¬
a eos loca deduci euectione̾¬
q animaliũ ẜm ꝯsuetudi¬
nẽ a nr̃a fuerint serenitate
fectione qm trͣislatione ser¬
uata consuetudĩe ĩꝓfectio¬
ne qͥnĩ legatoꝵ animaliũ
dñs qui ea solent accepta
incede locare p̾benda pensio
arce tui culmins ĩpucet᷑

Expanded text:
ius . Nemo ducum ingressque angariis ipse sive suum utatur officium, sed expeditionem miDe cohortalinis etiam officiis sterum, cum sacra prohibitum sanctione cognoscant. Quod si quisnimus contemnenda putaverit, per singula animalia quibus usus fuerit singularum librarum auri ilitus cuiuslibet ordinis seu dignitatis vel sacrosancta ecclesia vel domus regia tempore expeditionis excusationem angariarum seu parangariarum habeatab his civitatibus aliarum regionum, quarum instructio tui culminis meminit, tolli amputarique decernimus, rum militum  quando nostra serenitas disposuerit ex aliis ad alia eos loca deduci, evectionesque animalium secundum consuetudinem a nostra fuerint aeternitate fectione quam translatione servata consuetudine, in profectione quin etiam legatorum animalium dominis, qui ea solent accepta mercede locare, praebenda pensio arcae tui culminis imputetur.
Abbreviated transcription (Latin):
uinciarũgͥ rectores procur¬
ent neumqͣm cursus pub¬
licus ueniat in qu̾elam et
octione decepcionis curialeᷤᷤ
imalia indebita pͥstare cõp¬
ellat.

Expanded text:
igitur rectores procurent, ne umquam cursus publicus veniat in querellam et occasio deceptionis curiales imalia indebita praestare compellat.
Abbreviated transcription (Latin):
btm nõ humanis ui anĩa¬
lium sensib. n mobilibus.
reb iuibems uidici ⁊ sicialesͥ
nõ sint maiores ac postero
łfiue nepti pronepti uenet
intest nupte sint curiauibu

Expanded text:
um, non humanis vel animalium censibus neque mobilibus rebus iubemus indici, etsi curiales non sit, maiores ac posterosfiliae nepti proneptive  nec interest, nuptae sint curialibu
Abbreviated transcription (Latin):
actor uirau̾it.⁊ aliaᷤᷤ
a aut̃ constituta cũ
ul prose ul pro alio
alioqn si scipulã ti
promifint sureciu¬
ilitenentur. ¶Acto¬
nͣ᷑es aut̾ de pecuuo io
ad usus prem dim̃¬
ue companit p̃tor
q̃m licet ex cõ tͣctu

Expanded text:
actor iuraverit, et alias a autem constituta cum vel pro se vel pro alio alioquin si stipulanti promiserint, iure civili tenentur. Actionem autem de peculio ideo adversus patrem dominumve comparavit praetor, quia licet ex contractu
Abbreviated transcription (Latin):
am. ⁊ ad illustrem nirũ co¬
mitẽ ⁊ magrmn offc̃oꝵ refer¬
dignatio competes ex̾cend¬
a eit quo sinc̾itas tua ꝓ loco
graduq milicieibid cober¬
ceri posse credid̾it.

Expanded text:
am et ad illustrem virum comitem et magistrum officiorum referdignatio competens exercenda est, quos sinceritas tua pro loco graduque militiae ibidem coerceri posse crediderit.
Abbreviated transcription (Latin):
sius quinati sunt estimẽt᷑
nec recedẽdi quo uelintn
aut ꝑmutancdi loca hẽant
facuitatem si possõr coꝵ ie
utatur et patroni sollicitu¬
dine ⁊ dm potate si quis uͦ
alienũ colonum suscipiẽdũ
retinend̾q credidit duasi
libras auri ci cogatur exsol¬
uecunus agros tñffuga cul¬
ture nacua̾int.ita ut eund
oĩ peculio suo ⁊ agnatõnere¬
stituat.
decolonis illiriciams

Expanded text:
nati sunt aestimentur nec recedendi quo velint aut permutandi loca habeant facultatem, sed possessor eorum iure utatur et patroni sollicitudine et domini potestate. Si quis vero alienum colonum suscipiendum retinendumve crediderit, duas auri libras ie cogatur exsolvere, cuius agros transfuga cultore vacuaverit, ita ut eundem cum omni peculio suo et agnatione restituat. DE COLONIS ILLYRICIA
Abbreviated transcription (Latin):
dyocesim traciarum sb̃lota
ĩppetuũ humiane capitatõ¬
mi cesu ingatiotm̃ frena s¬
oluatur⁊ ne forte colonis
tributarie sortis nexib ab¬
solutisuagandi ⁊ quo licu¬
erit recedendi facultas per¬
missauideat᷑. ip̃i quid̾ orig¬

Expanded text:
dioecesim Thraciarum sublato in perpetuum humanae capitationis censu iugatio tantum terrena solvatur. Et ne forte colonis tributariae sortis nexibus absolutis vagandi et quo libuerit recedendi facultas permissa videatur, ipsi quidem orig
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cum sacratissimas ꝯstituti¬
entam ereximꝰ consonantiã
tunc nr̃am extendimꝰ curã¬
adĩmensa prudencie uetisu¬
olumina ⁊ opus desꝑatũ qiͣ
ꝑmedium ꝓfundum eũteᷤᷤ¬
celesti fauoreiam adimple¬
iumꝰ. Cumq ħ deo ꝓpicio¬
pactum ẽ tribumano uiroi¬
ori sacri palatu nrl. nec non
theophilo. ⁊ dorotheo uiris il¬
lustrib añcesloribo nr̃is qͦꝵ

Expanded text:
 cum sacratissimas constientam ereximus consonantiam, tunc nostram extendimus cad immensa prudentiae vetolumina et opus desperatum, medium profundum eunteaelesti favore iam adimplemus. Cumque hoc Deo propitioactum est, Triboniano, viroore sacri palatii nostri, nec non Theophilo et Dorotheo, viris illustribus, antecessoribus, q
Abbreviated transcription (Latin):
qualidiorib rõib arguinẽ¬
Itatu. qd̾ et añt̾iores p̾rĩcipeᷤ¬
 ad mifunt et mur̾is digesti
latius significatu¶ Cũau
empc̃o ⁊ uendico cont̾cta s̾.
qd̾ efficidiximꝰ simul atꝙ.
dep̾cio ꝯuen̾it: cum sm̃ scrip¬
tura rec agitur.piculum rei
uendite statimademptorẽ
ptinet tñ ⁊ si ad huc eares ep̃¬
tori traclitanõsit. ¶ Itaꝙ sĩ
homo mortius sit. łaliqua
ꝑtecorpis lesus fu̾it. aut ede̾
tote. ł aliqua ꝑtemcendior¬

Expanded text:
validioribus rationibus argumentatur. quod et anteriores divi principes admiserunt et in nostris digestis latius significatur. Cum autem emptio et venditio contracta sit quod effici diximus, simulatque de pretio convenerit, cum sine scriptura res agitur, periculum rei venditae statim ad emptorem pertinet, tametsi adhuc ea res emptori tradita non sit. itaque si homo mortuus sit vel aliqua parte corporis laesus fuerit, aut aedes tot
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝑdit. qd dedit si u̾o uencdit¬
orduplum restitũe cdpelłr
licet nicħ sr̃ arris exp̃ssũ est
precium aut̃ constitui or.
aliquos conuen̾it ut qnͣti
ticuis remeristimaũit tam¬
ti sit empta inter net̾es sat¬
is abundeq hoc clubitatur si¬
ueron stat uendito siueñ.
S nostradecisio ita hoc cõstit¬
uit. ut quociens sic composita
situendico qnͣti ille existim¬
ainit subyac condone staret
caturemptore qui dem exẽp¬
to actõne. uenditore añ exuẽ¬
dito agente. ¶Surautilleq
nominatus est ur uolu̾it uł
pronicħo ẽe uenditonẽ qiͣ

Expanded text:
est, perdit quod dedit, si vero venditor, duplum restituere compellitur, licet nihil super arris expressum est. Pretium autem constitui oportet: aliquos convenerit, ut, quanti Titius rem aestimaverit, tanti sit empta: inter veteres satis abundeque hoc dubitabatur, sive constat venditio sive non. sed nostra decisio ita hoc constituit, ut, quotiens sic composita sit venditio ‘ quanti ille aestimaverit ’, sub hac condicione staret catur, emptore quidem ex empto actione, venditore autem ex vendito agente. sin autem ille qui nominatus est vel noluerit vel pro nihilo esse venditionem, q
Abbreviated transcription (Latin):
obest si cum in cola ex̃s aliꝙ
munꝰ suscepisti modo siañ
qm ad alios honores uocar¬
ium studentẽ freqntiꝰ ad
eum ꝯmeat. si si aliis roib̾
domicilium insplendidissi¬
ma cuitate laudicinoꝵ hr̾e
probatus fuerit mẽdatium
non prodit.

Expanded text:
obest, si, cum incola esses, aliquod munus suscepisti, modo si ante, quam ad alios honores vocarium studentem frequentius ad eum commeat. Sed si aliis rationibus domicilium in splendidissima civitate laodicenorum habere probatus fueris, mendacium, non proderit.
Abbreviated transcription (Latin):
d̾em. aĩ.  ullꝰ ex hus quos
clarsut milicia resolutosĩ¬
debita denuo sacm̃ta sin au¬
gusti affatib suscipiat siqꝰ

Expanded text:
 . Nullus ex his, quos claruerit militia resolutos, indebita denuo sacramenta sine augustis adfatibus suscipiat. Si
Abbreviated transcription (Latin):
nulli penitus nullam ẽẽ li¬
cenciam aliquid tareagere
s illas solasuase pmutato¬
nee que in ĩpiaiem domum
in hoc fce sũt ut ꝓpetuo aps
ĩpium maneant⁊ nõ tnsfe¬
rantur. ad pͥnatumĩ illarur
ius ꝑmedium ĩpiumadeo
ꝓficiscat᷑. s siquid talefiat
nec ab miclo contigiss ꝓ in¬
utaciones harum ad mpi

Expanded text:
nulli penitus ullam esse licentiam aliquid tale agere, sed illas solas valere permutationes quae in imperialem domum in hoc factae sunt, ut perpetuo apud imperium maneant, et non transferantur ad privatum, neque illarum jus per medium imperium ad eos proficiscatur. Sed si quid tale fiatnec ab initio contigisset permut
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ tua eminencia cognos¬
cens custocdiat. ut nllo tp̃r
tñsgrediatur aliquod eoꝵ
quea nob̾ sc̃ita sũt. s eos ꝗ
pret̾ hoc aliquid agunt int̾¬
minatam exigipenam qm

Expanded text:
autem tua eminentia cognoscens custodiat, ut nullo tempore transgrediatur aliquid eorum quae a nobis sancita sunt, sed eos, qui praeter haec aliquid agunt, interminatam exigi poenam, quam
Abbreviated transcription (Latin):
icem. tnscendẽ circanos ⁊ im¬
pium cura ⁊ deuocone neĩe
licenciam hente. neꝙ pet̾e
aliquid deiceps tale. s sci
milicia uolums aut̃ eos m̃¬
sura quid usq ad dẽm num

Expanded text:
ndere circa nos et imperium cura et devotione; nemine licentiam habente neque petere aliquid deinceps tale, sed sciemilitia. Volumus etiam eos mensura quidem usque ad dictum num
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ut pote cã forsan anos ho¬
nora demde inmultituclĩe
effusa ꝓpͥa ĩmimiatur hone¬
state.p̾inddimꝰ certa eoꝵmi
merum comp̃hendẽ mensur¬
a nonut que sũt auferamo
eis concessa nec enimy̾ ĩpia¬
oĩm ꝑiacentiũ nob̾ ⁊ honest
exhirs constituams anr̃o in
inist̾io nlło oĩo concedamꝰ
mõ. s man̾e quid eos scimꝰ¬

Expanded text:
 utpote causa forsan a nobis honorata, deinde in multitudine effusa propria imminuatur honestate, praevidimus certa eorum numerum comprehendere mensura, non ut, qui sunt, auferamus eis concessa nec enim hoc imperiaomnium placentium nobis et honeste ex his constituamus a nostro ministerio, nullo omnino concedimus modo; sed manere quidem eos sancimu
Abbreviated transcription (Latin):
nstnra ꝓuidencia ⁊ tanto d¬
magis ꝙͣto nob̾ utiliores ⁊¬
stituti sunt. ⁊ pͥmum quid
eos nõ inmultituclĩe const¬
itutos nos. ut pote multos
cile peticiones discentes pseᷤᷤ
erunt quid̃ nr̃am largitatẽ
inmmnensũ uocantes. ⁊ mł

Expanded text:
identia, et tanto magis, quanto nobis utiliores constituti sunt. Primum quidem eos non in multitudine constitutos nos, utpote multos cile petitiones discentes, plures erunt quidam nostram largitatem in immensum vocant
Abbreviated transcription (Latin):
cetis ex successi elicto polli¬
cetur. acsus ꝗ precetebat ex
delatam sibi bõꝵ possõnem
repudiaũit.nõ quo usq tẽ¬
pus bõꝵ possõni prefinitũ
excesẜit expectatin s cet̾i ex¬

Expanded text:
nem ex successorio edicto pollicetur ac si is qui praecedebat ex delatam sibi bonorum possessionem repudiaverit, non quousque tempus bonorum possessioni praefinitum excesserit, expectatur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ne curet. S quor modo si
admittendi eam uid̃m in¬
ter statura tm̃ temꝑa ostẽ¬
dit plenum hãt carũ bns¬
icium

Expanded text:
nes curet, sed, quocumque modo si admittentis eam indicium intra statuta tamen tempora ostenderit, plenum habeat earum beneficium
Abbreviated transcription (Latin):
p̾tordat bõrum possõnest.
Ad buc aut ialios qm płes
gradus pretor fecit in lõꝵ pꝰ
bant. ne quis sñ successorei
moriatur. ⁊amaugustissi¬
mis finib constitutũ pͥ leg̃¬

Expanded text:
tur bonorum possessores. adhuc autem et alios complures gradus praetor fecit in bonorum bat, ne quis sine successore moriatur: nam angustissimis finibus constitutum per leg
Abbreviated transcription (Latin):
non ualerat. honorariotñ ĩe
licet cum ap̃tore ainuaba¬
nt. s hic anr̃a cõstitutõne
ĩpugnandi uet̾is iuris . s
magis confirmandi gr̃a po¬
llicetur bõꝵ possõnem. Nam
ill quoꝙ qui recte fc̃o testo
hr̃des instituti sũt. dat ẜmi
tabulastõrum possõnes It̃
ab intestato suos hĩdes ⁊ ag¬
natos ad boꝵ possõnes nõ¬
cat. S et remota quoq lõ¬
rũ possõnes ad eos brditas
ꝑtinet uire ciili.¶Q aut̾
p̃tor solus uocat adurdita¬
tem br̃des quid̃ ip̃o uire nõ

Expanded text:
non valebat, honorario tamen ilicet cum a praetore adiuvabatur: sed hic e nostra constitutione impugnandi veteris iuris, sed magis confirmandi gratia pollicetur bonorum possessionem. nam illis quoque qui recte facto testamento heredes instituti sunt, dat secundum tabulas bonorum possessionem: item ab intestato suos heredes et adgnatos ad bonorum possessionem vocat: sed et remota quoque bonorum possessione, ad eos hereditas pertinet iure civili. Quos autem praetor solus vocat ad hereditatem, heredes
Abbreviated transcription (Latin):
pentib. ¶ Septimo iuro et
uxori. ¶Octauo cognatis m¬
anumissoris ¶S cas quider
p̃torias induxit irisditio
anob̾tũ nicb̾ incurio sum p̃¬
terinissũ ẽ S nr̃is cõstituto¬
nib omĩa corrigentes ccͣta¬
possõnes admisimꝰ ut pote
necc̃arias constitutas.secp̃
abincestato uñ nb̃i. etinde
dimus: cum enĩ p̃ fata lõꝵ¬
neo manumissori nr̃a conit¬
ituto qm deemancipaton
eisdemqrmanumissoriortͤ
ccͣcta ficdncia manumissor¬

Expanded text:
entibus: septimo viro et uxori: octavo cognatis manumissoris. Sed eas quidem praetoria induxit iurisdictio. nobis tamen nihil incuriosum praetermissum est, sed nostris constitutionibus omnia corrigentes, contpossessiones admisimus utpote necessarias constitutas, nec non ab intestato unde liberi et unde dimus: cum enim praefata boraneo manumissori, nostra constitutio, quam de emancipatione eisdemque manumissoribus contracta fiducia manumissi
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃modo gradum coarta¬
iumꝰ ut sit aliqua int̾ in¬
genuos et libtos differẽcia
sĩt sua uira uinlicareom¬
ni scrupulositate. et m ex¬
tricabili erroreduarumi
lant in nouo iocointerue¬
t̾es bõꝵ possõnes poĩta fue¬
ratetin suo iugore ẜuaui¬
mus ⁊ altiori loco .i. sexto
cam posiumꝰ decima uetĩ
unde cognatimanumisso¬
ris pp̃ causas enarratas in
aneant suoingore uollen¬
tes ¶Septima eas secuta.
ꝙͣ optinia rõne p̾tores ĩ tro¬
cdireerũt ¶ Nouissimeenm
senatus ⁊ sulto ł consticut¬
ione comp̃hensũ ẽ qmurb

Expanded text:
mmodo gradum coartavimus, ut sit aliqua inter ingenuos et libertos differentia,ssint sua iura vindicare, omni scrupulositate et inextricabili errore duarum latur et nono loco inter veteres bonorum possessiones posita fuerat, et in suo vigore servavimus et altiore loco, id est sexto, eam posuimus, decima veteri unde cognati manumissoris, propter causas enarratas meraneant suo vigore pollentes. 8 7. Septima eas secuta, quam optima ratione praetores introduxerunt. novissime enim senatus consulto vel constitutione comprehensum est, quam
Abbreviated transcription (Latin):
iss introcduxiss: eas ꝑ ord¬
inem lisposuis. et mun
a quaꝙ sp̃e successionis se¬
pe ples exstent dispari gra¬
cdui ꝑsonene act̾ones credi¬
torum differantur. s habe¬
rent quos conuenirent. et
uncti mittantui. ⁊ eo modo
sibi consuient. idõ petende
bõꝵ possõisi certum tem pꝰ
nes ãni spacium cet̾is autẽ¬
centum lie& dedit⁊ funt᷑¬

Expanded text:
 introduxisset easque per ordinem disposuisset et in unaquaque specie successionis saepe plures extent dispari gradu personae : ne actiones creditorum differrentur, sed haberent quos convenirent, et uncti mitterentur et eo modo sibi consulerent, ideo petendae bonorum possessioni certum tempus sione anni spatium, ceteris centum dierum dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
possõnem que uocaturuñ
libi ¶ Sedo legitimis hr̃dibꝰ
Tercio .x. p sonis quas er̃ne¬
omanumissori p̃ferebat.
pos ꝑ neptis. tam ex filio . ꝙ̃
co cõgnatis ꝓximis. ¶Qrͣnto

Expanded text:
sionem quae vocatur unde liberi. secundo legitimis heredibus: tertio decem personis quas extraneo manumissori praeferebatpos, neptis, tam ex filio quam to cognatis proximis: quinto
Abbreviated transcription (Latin):
eo domesticis inclicialibus
autiussionib nr̃is. o hot
ip̃o nirisdc̃onẽ admĩstrabt
uo ea que singui bĩtant loc¬
a nͥquedam ustainrretus

Expanded text:
eceptis iudicialibus aut iussionibus nostris, sed hoc ipso iurisdictione. Administrabunt vero ea quae singuli habitant loca, nisi quaedam iusta et
Abbreviated transcription (Latin):
tes un ad responsum eiuibe¬
mus mĩstri adĩmitat̃one
rum militum ꝑ quod disci¬
plinadabit militibo siq̃n
tas oportebit decet̾o eum q
se. ⁊ consciliario ⁊ o bediend
nos cdignitatem locisilłre
libe̾mꝰ hiis que hactenꝰ ap¬
prehenditur eos disficulta¬
frunniusa ãministͣtionẽ
pponẽtes ad omi deceto mn¬
quitatem ⁊ innisticiamua¬

Expanded text:
esponsum ei iubemus ministrare ad imitationem rum militum, per quod et disciplinam dabit militibus, si qtas oportet de cetero eum, qui se et consiliario et obedienti nos dignitatem locis illisliberemus his quae hactenus adprehenderunt eos difficultaerfrui universa, administrationem praeponentes ad omnium de cetero iniquitatem et iniustitiam va
Abbreviated transcription (Latin):
sionenemim fiduciamdã¬
tes mox quod us deappllone
apud eum moneatir de ap¬
cum nota sit pͥncipałr ⁊ ap¬
pellat̾o adũsus eam detur ꝓ¬
cedat ad appllonẽ s ꝙ yͥus

Expanded text:
sione; nemini fiduciam dantes mox quod lis de appellatione apud eum moveatur, apeum mota sit principaliter et appellatio adversus eam detur, procedat ad appellationem secundum
Abbreviated transcription (Latin):
ab eisculpabile inuen̾it ret
emendare tam milites emẽ¬
dans ip̃os qm nr̃is sõiectis ĩ
bus quib lesi conscituti sũt
ĩpans satͥfĩ fiduciam autẽ
ei ꝯcedimꝰ ⁊ armis nudarei
eos qui nõ pp̃ anqm miuciei
nect̃itatẽ possident ea omĩa

Expanded text:
ab eis culpabile invenerit, hoc emendare, tam milites emendans ipsos, quam nostris subiectis in his quibus laesi constituti sunt praeparans satisfieri. Fiduciam autem ei concedimus et armis nudare eos, qui non propter aliquam militiae necessitatem possident ea, et omnia
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑas fauñ. ut ipe pͥncipalr
quid̃ que hactenus delictar
ꝯmissa sunt ꝯpetentib em̃¬
dent supplicus et gladii cõ¬
cedimus licenciam p̃cipue
milites coħcere. Samsiꝗre
linq̃ntes loca talib instat¬
uentib traclid̾it illicitis.
⁊ in omĩb deceto licenciam

Expanded text:
sas finium, ut ipse principaliter quidem, quae hactenus delicta commissa sunt, competentibus emendet suppliciis et gladii ei concedimus licentiam, praecipue milites cohercere; nam si qui relinquentes loca talibus in statuentibus tradiderunt inlicitis, et in omnibus de cetero licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. Quociens abalexanꝰ¬
drina cum̃tate legatio destin¬
atur unnisos curiales p̾cipi¬
mꝰ quunt᷑ urbem consistũt
sino eg̾tudine raliam exca¬
bili neccitate ĩpecdũtu ĩ loc̃
cie ꝯuenire. ⁊ dec̃ta sua ꝓpria
tabili p̃fecto angustiali ĩsi¬
nuare ut eiꝰ relatione com¬
itatr̃tius uirtutib suaspeti¬
tiones intiment ⁊ sb̃ exami¬
ne tuo ꝑpensalegationeres

Expanded text:
. Quotiens ab alexandrina civitate legatio destinatur, universos curiales praecipimus, qui intra urbem consistunt, si non aegritudine vel alia inexcusabili necessitate impediuntur, in locum curiae convenire et decreta sua propria ctabili praefecto Augustali insinuare, ut eius relatione comitati tuis virtutibus suas petitiones intiment et sub examine tuo perpensa legatione res
Abbreviated transcription (Latin):
uidices. si hoc eis nõ scient᷑
omĩb studeant mõĩs ea q̃
sacris reguł continentir quaᷤ
nr̃as sequiturlex ad effectu
pcluci. ꝓcurare nam necilloᷤ
deserit penahec necgligente.
atem decet omĩb sb̾ sepoĩtiꝰ
scissimis metropoł hec facer¬
e manifesta.

Expanded text:
udices, si haec eis nuntientur, omnibus studeant modis ea quae sacris regulis continentur, quas nostra sequitur lex, ad effectum perduci procurare, nam nec illos deserit poena haec negligentes. atem decet omnibus sub se positis sanctissimis metropolitanis haec facere manifesta.
Abbreviated transcription (Latin):
tiosam ep̃tõem in frandẽ
tuam mutilitatẽq rõnũ
finsse clicis. ꝗ ꝓp̃ illicita ista
redarguetam indempni¬
tatifisciasniturus.ꝙͣ tue
securitati oꝑã laturus.¬
domum ꝑtũre. qmͣ a fisco
eius noĩe dicis ꝯpatam. p̃c¬
ineum dñnum tiislatu
frust᷑ fiscum ex p̃ matris

Expanded text:
tiosam emptionem in fraudem tuam utilitatemque rationum fuisse dicis. Quapropter illicita ista redargue, tam indemnitati fisci consulturus quam tuae securitati opem laturusdomum pertinere, quam a fisco eius nomine dicis comparatam , prein eam dominium translatum, frustra fiscum ex persona matris
Abbreviated transcription (Latin):
lo.cetis uet̾is fiscalib debi¬
tis in quibcumq corpibꝰ
sbactone ucitanda sũt. fis¬
coactoreuendantur. utipe¬
tuo penes eoe sint uire dm̃i¬
i. quib res hĩ ꝯmodi sub
haste sollempns arbitri¬
o fiscus addix̾it ⁊ siquid i¬
umqm. utafisco fc̃a nend¬
itio possit infringraucte¬

Expanded text:
sve fiscalibus debitis in quibuscumque corporibus sub auctione licitanda sunt, fisco auctore vendantur, ut perpetuo penes eos sint iure dominii, quibus res huiusmodi sub hastae sollemnis arbitrio fiscus addixerit. Et si quid umquam, ut a fisco facta venditio possit infringi, auct
Abbreviated transcription (Latin):
nagaretur. ł militaris cer¬
ror inferret formidĩem Hẽ
lege sc̃ĩmꝰ. ut om̃s memor¬
ati intenti sũt ad piũcierec¬
torẽ. ⁊ cum eoagant illico i
stente disponẽte ⁊ agnos¬
cente suo piculorẽ pagant
⁊mpleant uniu̾sam.

Expanded text:
vagaretur vel militaris terror inferret formidinem, hac lege sancimus, ut omnis memoratis intentio ad provinciae rectorem sit, cum eo agant, illo istente disponente et agnoscente suo periculo rem peragant et impleant universa.
Abbreviated transcription (Latin):
dd̾ est etut ip̃is quoꝙ datiu
deantur. si modo libõs dixit
Ceterum si filios nõ contine¬
uuntur aliterem̃ filii alrne
pores appllant᷑ planesi post¬
umis ded̾ittam fini postumi
qm cet̾i libi continebũtur de¬

Expanded text:
dicendam est, ut ipsis quoque dati videantur, si modo ‘ liberos ’ dixit. ceterum si ‘ filios, ’ non continebuntur: aliter enim filii, aliter nepotes appellantur. plane si ‘ postumis ’ dederit, tam filii postumi quam ceteri liberi continebuntur
Abbreviated transcription (Latin):
tate tucorem dacum tacite
⁊ ub̾tatem directam. accep¬
isse uideri. ⁊ per hoc recte tuto
em. Plane si perrorem qiͣ lib
tutor datus est aliud dicend̃
ẽ. ¶ Seruuis aut̃ alienꝰ pure
riosus ur minor uginti.u.
ãnis tutor testam̃to datust¬
utor erit cum compos mtis.
aut maioriugintiqͥnq an¬
ins fẽs fu̾it. ¶ Ad certum tẽpꝰ.
seu excerto cp̃r ł sub condone

Expanded text:
tate tutorem datum tacite et libertatem directam accepisse videri et per hoc recte tutorem esse. plane si per errorem quasi liber tutor datus sit, aliud dicendum est. servus autem alienus pure uriosus vel minor viginti quinque annis tutor testamento datus tutor erit, cum compos mentis aut maior viginti quinque annis fuerit factus. Ad certum tempus vel ex certo tempore vel sub condicione
Abbreviated transcription (Latin):
oramẽ legib diffinitũ ex m¬
metur.⁊ ꝑfcm suscipiat per¬
lius fuint cognicoreslictis
⁊ aliqua intereos em̃gat di
ei suam dare smam¶Que

Expanded text:
definitum examinetur et perfectum suscipiat terlius fuerint cognitores litis, et aliqua inter eos emergat disei suam dare se
Abbreviated transcription (Latin):
postmulta litis c̾tamina et
płima uttigantib fc̃a dispẽ¬
dia innegocus apdeos mot¬
is ⁊ suggestionib ntunt᷑ ad
nrãm tranquillitatẽ p̃senti
gn̾ali lege hoc ꝓspeximus enĩ¬
dareneclilationes negociisi
exhoc fiant ⁊ ⁊liud rursus pͥ¬
ncipium exammatõeracci¬
piant. iubemꝰ igitur nlłm li¬
tigantium quolib modo ip¬

Expanded text:
post multa litis certamina et plurima litigantibus facta, dispendia in negotiis apud eos motis suggestionibus utuntur ad nostram tranquillitatem, praesenti generali lege haec perspeximus emendare, no dilationes negotiis ex hoc fiant et aliud rursus principium examinationes accipiant. Caput I Iubemus igitur nullum iudicantium quolibet modo
Abbreviated transcription (Latin):
punitum. s oĩs equitas. a¬
atq iusticia nr̃is sbiectis
floreat. siu̾o ⁊̃ bactens ind¬
ices nõ post insinuationẽ

Expanded text:
punitum, sed omnis aequitas atque iustitia nostris subiectis floreat. Si vero etiam hactenus iudices non post insinuatione
Abbreviated transcription (Latin):
accipient. aut meb ab ullo
nisi aliquis ex fisco sollemp¬
niseis questus aut si nichil
si quid accipe capiantur d¬
aut ip̃i. aut qui nocantur
eorum carcularii. aut alter
quispiam qui circa eos fũt
illi quadruplum restituẽt
qui accipuit ⁊ hac sollemp¬
sollicitudĩe repellentur in¬
sup eeilio ppetuo mulctab¬

Expanded text:
accipient autem nihil ab ullo, nisi aliquis ex fisco sollemnis eis quaestus, aut si nihil si quid accipere capiantur aut ipsi aut qui vocantur eorum chartularii aut alter quispiam, qui circa eos sunt, illi quadruplum restituent quod acceperunt, et hac sollicitudine repellentur, insuper exilio perpetuo multab
Abbreviated transcription (Latin):
manifestos nob̾ fac̾e. et ree¬
tos uidices triscendentes ⁊¬
hanc nrãm legem quatinꝰ
utrũꝙ agnoscentes hos ꝗd̾
cumq lex publice ꝓpoĩta
suptus uitus reconditus ĩ
scĩssĩa ec̃ta cum sacrisuasiᷤᷤ
ut pote ⁊ ip̃a dicata deo et
ad salutem ab eo fc̃oꝵ ho¬
minũ scripta faciens aut̃
melius. ⁊ illic hĩtantibu᷑
uniũsis hominib utilius
sieam sculpentes aut tab
te hanc hũimꝰ ꝓuidentiã
palam ẽ. qr mulctomagi
defensorib nõ ꝑmisunur
n quicqm accipen darei
dabunt .n. concessis sibi p̃

Expanded text:
manifestos nobis facere et rectos iudices et transcendentes hanc nostram legem, quatenus utrumque cognoscentes hos quidem Cumque lex publice proposita sumpta intus recondatur in sanctissima ecclesia cum sacris vasis, utpote et ipsa dicata deo et ad salutem ab eo factorum hominum scripta. Facietis autem melius et illic habitantibus universis hominibus utilius, si eam sculpentes aut tabute hanc habuimus providentiam, palam est, quia multo magis defensoribus non permisimus nec quicquam accipere neque dare. Dabunt
Abbreviated transcription (Latin):
affatib diuerecordatiomꝰ
marciani quos semeruusse
asserunt ualituris excepto
hoc indiũsis iidiciis cunc
Rende precepti sũt hac scĩon¬
e dec̾nimꝰ aduocato quoq fi
fisci excepcionib ⁊̃ quiapd̃
arbitros ħutunt᷑ offitioab
exordio incipiendo usq ad
terminũ fineq negocii ter¬
ciam dinn taxat ꝑtemsoli

Expanded text:
adfatibus divae recordationis Marciani, quos se meruisse adserunt, valituris, excepto hoc, quod in diversis iudiciis tunc respondere praecepti sunt hac sanctione decernimus. Advocato quoque fisci, exceptoribus etiam, qui apud arbitros hoc utuntur officio, ab exordio incipiendo usque ad terminum finemque negotii tertiam dumtaxat partem soli
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr̃. AQte omia nlliꝯ pe¬
nitus alt̾uis indicis minor¬
is ł maioris sacro mĩstion¬
ostro deputatos quoꝵoffic¬
ia sigillatimaieriꝰ sb̃t̾ ad no¬

Expanded text:
m. Ante omnia nullius penitus alterius iudicis minoris vel maioris sacro ministerio nostro deputatos, quorum officia singillatim brevis subter adn
Abbreviated transcription (Latin):
nulia pmissa. ut assolet per¬
secutoria aurũ p̃sumãt para¬
statim fuerat assignãdu
Idoq censemꝰ nequis ab so
p̾cepto miru illustris comitis

Expanded text:
nulla praemissa, ut adsolet, prosecutoria aurum praesumunt, parstatim fuerat adsignandum. Ideoque censemus, ne quis absque praecepto viri illustris comitis
Abbreviated transcription (Latin):
emauarexcorporib sua¬
noꝵ siue excipiendi nectita¬
teuittis astctus. siue inferen¬
deuoluntate spontanea pro

Expanded text:
mque ex corporibus suariorum sive excipiendae necessitate litis adstrictus seu inferendae voluntate spontanea prov
Abbreviated transcription (Latin):
issimatus fruantunqĩ
fisco aut curie obnoxii⁊
enali suffragio enunt n
rẽ aliciꝰ admĩstrau̾int.
Qͥ militare possũt łnõ ⁊ de ẜuis
ad miliciã łdignitatẽ aspiranti¬

Expanded text:
issimatus fruantur, quvili vel fisco aut curiae obnoxii nvenali suffragio emerint nec rem alicuius administraverint. QVI MILITARE POSSVNT VEL NON ET DE SERVIS AD MILITIAM VEL DIGNITATEM A
Abbreviated transcription (Latin):
annis precedere. Aicet auta¬
in locum pro nepotis .i ꝓnep¬
tis uł deinceptes adoptare.¬
qmuis filium quis ñ hãt sTꝰ¬
tam finum anemm quiga¬

Expanded text:
annis praecedere. Licet autin locum pronepotis vel deinceps adoptarmvis filium quis non habeatam filium alienum qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legitimo adopẽois modo¬
constrictum ut in familia
¶Cum autem impubes ppͥnes¬
cognit᷑a arrogat̾o pmittitur
⁊ exquiritur ca̾ arrogatõis an¬
honesta sit expediatq pupil

Expanded text:
t legitimo adoptionis modconstrictum, ut et in familia Cum autem impubes pecognita adrogatio permittitur xquiritur causa adrogatihonesta sit expediatque pupil
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt ad successionẽ eius uenti¬
rieent Item non alr emane
ipare eos potest arrogator. nͥ¬
cacognita digni emancipa¬
sinenista c̾a eum emancipa¬
int iubetur qͣrtam ꝑtem eu¬

Expanded text:
et, ad successionem eius ventssent. item non alias ipare eos potest adrogator, ncognita digni emancipasine insta causa eum emancipaiubetur quartam partem e
Abbreviated transcription (Latin):
maiorem adoptare piacet¬
adopc̃o enimnaturm ĩmit
tatur. Et promonstro ẽnt¬
maior sit funus. qm pr̃d ita¬
qr is qui sibi parrogatonemͭ¬

Expanded text:
maiorem adoptare nAdoptio enim naturam tatur et pro monstro estmaior sit filius quam patee is, qui sibi per arrogationem
Abbreviated transcription (Latin):
sture honoreaut of pri¬
ficiali magist̾io antua
ostriattonito splendo¬
reiguerunt ad clam¬
ationem excipiantird¬

Expanded text:
sturae honore aut efficaci magisterio aut ostri attonito splendore viguerunt, adclamatione excipiantur
Abbreviated transcription (Latin):
andnumꝰ atua ceisitudine
cluoisti ñcii petrum eulgi
tes. qd̃ consueuerunt nam¬
cleris sen negociatoribom
utuare. ant eorum⁊ maxi̾e
marina creditana consue
eos. ut potedubitatõib bu¬
ieeis exortis oportẽ ꝓp̃ea fui
manifestum quenaleat sr̃
hus consuetrdo. ut ⁊ fc̃a no

Expanded text:
a tua celsitudine, Docuisti enim Petrum et Eulogiutes, quia consueverunt naucleris seu negotiatoribus mutuare aurum et maxime marina credita vocare noeos utpote dubitationibus hinc eis exortis; oportere propterea fieri manifestum, quae valeat super his consuetudo, ut et sacra no
Abbreviated transcription (Latin):
alus uale que postea erunt
⁊ eẽ hanc eis repxtnͣsaction¬
em ex ꝓpͥa legeualentẽ ⁊ al¬
tera quadam dispõne non
egentẽ. ẜm nancleris seune¬
gociatorus octionibrom ĩ
lẽ existentẽlegislatione⁊ m

Expanded text:
us valere quae postea erunt, et esse hanc eis rerum transactionem ex propria lege valentem et altera quadam dispositione non egentem, sed in nauclericis seu negotiatoriis occasionibus in lem existentem legislatio
Abbreviated transcription (Latin):
sa comiocasse naucleros qpͣ
hecmutua curesunt ⁊t̾
rogasse que aliqñ antiq̃cõ¬
suetudo fint illosant̾ ⁊ ius¬
uirandadicientes testimonĩo
ꝓhũisse modos ẽẽ uarios ta¬
uũ mutuorum ⁊ siquid̃ pl¬
solidis pecumarum quode¬
dint uimimtͥticimodium
aut ord̾i impone quem̃te¬
dem publicis pͣbent ꝓeotre
loncaciis. s qntumadipoᷤ

Expanded text:
sam convocasse naucleros quibus haec mutua curae sunt, et interrogasse, quae aliquando antiqua consuetudo fuit; illos autem et iusiurandum adicientes testimonium perhibuisse, modos esse varios talium mutuorum, et si quidem plsolidis pecuniarum quas dederint unum tritici modium aut hordei imponere, neque mercedem publicis praebere pro eo teloneariis, s
Abbreviated transcription (Latin):
solidum in ip̃os auł crecdi¬
cores respice executonbus
hancuiã creclitores octanã
ꝑtem pcipe prosingłis sołi
nomineusurarũ. ꝙ nõ ĩtẽpe
aliquod c̾tum num̃and̃. S
donec nanes rentant saue

Expanded text:
suris, in ipsos autem creditores respicere ex eventibus hanc viam creditores, octavam partem percipere pro singulis solidis nomine usurarum non in tempus aliquod certum numerandam, sed donec naves revertantur
Abbreviated transcription (Latin):
st̾ium ĩ grecliatu licentiam
Ingrediẽte. namq simł sequ¬
a introduxit eas ⁊ nõ erit dñs
iam eum res aliquas donasse
ionẽ. aut ꝑdotis octoem obt¬
ulisse. facurnt hoc qrͣtam ab
intestato euis sb̃e nullũ ĩ re¬
uquis rebꝰ hẽant ꝑticipium
filii. si naut̃ aut nicħ eisdon¬
au̾itant minus qrͣta ⁊ post¬
qm abrenuntians comisatꝰ
fuit int̾ monachos nictoꝰ qrͣ¬
ta debeatur filiis aut supplem̃¬
tum si contingit iam eos ali

Expanded text:
observantes. Si quis autem forte titus, deinde a monasterio discedertassis eligere vitam, ipse quidem iam cum res aliquas donasse ionem aut per dotis occasionem obtulisse, et faciunt haec quartam ab intestato eius substantiae, nullum in reliquis rebus habeant participium filii; sin autem aut nihil eis donaverit aut minus quarta, et postquam abrenuntians conversatus fuerit inter monachos nihilominus quarta debeatur filiis aut ad supplementum, si contigit eos i
Abbreviated transcription (Latin):
bis dem est remanenteifeĩ¬
ter officiales clarissim pro¬
uincienidicis statuetur. et
bũc rebit mntacõis fructũ
despexit tͥbunal t̾rem obser¬
q̃ns monast̾ium in quo cõ¬
uersatonẽ hũit. ad aliud tñ¬
aut̾ ẽ reuentissimos altẽs ñ
sufficere eum qui hoc egit. er¬
ronea namq tal ẽuita mon¬
onestatem ⁊ sacras regłas cõ¬

Expanded text:
ictum est, remanente, ipse inter officiales clarissimi provinciae judicis statuetur, et hunc habebit mutationis fructum, despecto, tribunalis terreni obsernquens monasterium, in quo conversationem habuit, ad aliud tranautem est reverentissimos abbates non suscipere eum, qui hoc egit. Erronea namque talis est vita monhonestatem secundum sacras regulas co
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ uicii necc̃itatẽ effugiens cẽ¬
queret aliam aut̃ inte sectai
figuram.licentiam damꝰ do¬
mino ⁊ trab̾e̾ eum ꝓbanti for
int̾monachos ꝓfiteriuolũt
sc̃imus. ¶Cogitand̃ uo quor
modo ip̃os hĩtantes ⁊ degẽtes
monachie pbilosop bie cer¬
tatores dignos ostendamus.

Expanded text:
servitii necessitatem effugiens, tequere, aliam autem vitae sectari figuram, licentiam damus domino retrahere eum, et probanti fortinter monachos profiteri volunt sancimus. Cogitandum vero est, quomodo ipsos habitantes et ibi degentes monasticae philosophiae certatores dignos esse ostendamus
Abbreviated transcription (Latin):
gestum estuita bumana .ni.
natura quodãmodo labitur
ad delicta. attñ sufficit ad in¬
ediocrem purgat̃onem pecca¬
coruna adiurtutis augm̃tũ
que rapta sũt ⁊̃ si apud quos

Expanded text:
gestum est vita humana enim natura quodammodo labitur ad delicta, attamen sufficit ad mediocrem purgationem peccatorum, et ad virtutis augmentum quae rapta sunt, apud quo
Abbreviated transcription (Latin):
curiales quolz pacto publ¬
icatis apł acta prouincia
penes cos qui eas ex coluert
⁊ functiones publicas reco
copiam repetendi.

Expanded text:
curiales quolibet pacto publicatis aput acta provincialpenes eos, qui eas excoluerunt et functiones publicas recoglibus copiam repetendi.
Abbreviated transcription (Latin):
cliscedat.ł si complexui mo¬
netarii putaint in herendũ
nõ ambigat. sealib̾is p̃iud¬
icaturam ⁊ enis conditioni¬
ẽẽ nectendam. siqua ueror
origmaria seu colonaria pꝰ¬
sessionis aliene ignaro dño
seu sciente monetario assoc¬
iabr.hii conuẽti moxiuria¬

Expanded text:
iscedat vel, si complexui monetarii putaverit inhaerendum, non ambigat se et liberis praeiudicaturam et eius condiciose nectendam . Si qua vero originaria seu colonaria possessionis alienae ignaro domino seu sciente monetario adsociabitur, ii conventi mox iuri
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr̃. Eos ꝗ sb̾comitiue pͥ
ordinis dignitate peculia
cias defendendo milite cred
roꝵ magr̃oꝵ militum sus¬
ceꝑint p̾agendam ducib
ꝗ pret̾ egiptum ⁊ pontica
uerint adequamꝰ. de comi

Expanded text:
pu. Eos, qui sub comitivae primi ordinis dignitate peculiarel provincias defendendas milite credirorum magistrorum militum susceperint peragendam, ducibus, qui praeter Aegyptum et Ponticam verint, adaequamus. D. XII
Abbreviated transcription (Latin):
soluentem simplu
reditur. ¶Itemactõ
deco qd metusc̾a fc̃m
sit acet̾is dequib sim¬
ul locuti sumꝰ eo li¬
ffert quod enus nat᷑a
ta cite continet᷑. utq
iudicis iussuip̃ami
rem actori restituat
ab soluatur. qd ince¬
oĩmodo quisq ĩ qua¬
druplũ edempnat᷑i
qua est mfurti ma¬
infestiactone. ¶acti¬
onumaũ queda bo¬
ne fidi quedam st̾cti
iuris sunt. bõe fid̾u
sunt. hee exẽptouẽ¬
dito locato educto
negor gestoꝵ man¬
dati. ⁊epoĩti pro soᷤ¬
cio. tũcele ꝯmodati
pig̃noraticia fami¬

Expanded text:
solventem simpli redditur. Item actio de eo, quod metus causa factum sit, a ceteris, de quibus simul locuti sumus, eo differt, quod eius natura tacite continetur, ut, qui iudicis iussu ipsam rem actori restituat, absolvatur. quod in ceomnimodo quisque in quadruplum condemnatur, quod est et in furti manifesti actione. Actionum autem quaedam bonae fidei sunt, quaedam stricti iuris, bonae fidei sunt hae: ex empto, vendito, locato, conducto, negotiorum gestorum, mandati, depositi, pro socio, tutelae, commodati, pigneraticia, fami