comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
constituta st̃ dicit hic scͥptura
mouendos. ⁊ alibi ꝑituros. p̃p̃ qͣndam magnã
sui cõmutationẽ. huius aĩ aũ auctoritatis ag¬
gei. sensum exponit dicens.
mus recusare. qr ip̃adem
cuius uox tunc . s. cum
dẽ terra loquebatur. cũ
legem dabat in monte
sẏna. mou̾ terrã ut cor¬
minaretur. necrecusa¬
rent. nc̃ nõ dico minat᷑.
nus dẽbetis recusare. pro¬
mittit inꝙͣ dicens. A d¬
huc ego semel mouebo ĩ
aggeo ħ legr̃. ñ solum
aut pene totus aeriste
uentosus. quem celũ
ł celos scͥptura uocat.
istos utiq imos ñ illos
Quod aũ dix̃
adhuc addens semel. ꝑ ad
adhuc inouebo. qd̾ pot̃.
quia fecit ea. Uñ subd̾.¬

Expanded text:
constituta sunt. Dicit hic Scriptura movendos et alibi perituros propter quamdam magnam sui commutationem. Hujus autem auctoritatis Aggaei sensum exponit, dicens: mus recusare, quia ipse idem, cujus vox tunc, scilicet cum de terra loquebatur, cum legem dabat in monte Sina, movit terram, ut comminaretur ne recusarent. Nunc, non dico minatur, nus debetis recusare. Promittit, inquam, dicens: Adhuc ego semel movebo, in Aggaeo hoc legitur, non solum  aut poene totus aer iste ventosus quem coelum vel coelos Scriptura vocat. Istos utique imos, non illosQuod autem dixit adhuc, addens semel, per adhadhuc movebo: quod potest, quia fecit. Unde subd
Abbreviated transcription (Latin):
mus dõ grãs. de om̃i¬
b ñ murmurantes in
aliquo. qr sic bñ seruitur dõ. uñ subd̾. ꝑ quam
gram seruiamus placentes dõ. ⁊ hoc cum metu.
quia deus ẽ .i. tim̃tes eum ut deum & iudicem
omĩum. ⁊ cum reu̾entia .i. cum amore honoris.
quia pat̃ est .i. diligentes eum ut patrem. Et
possumus plac̾e illi

Expanded text:
mus Deo gratias de omnibus, non murmurantes in aliquo, quia sic bene servitur Deo. Unde subdit: Per quam gratiam serviamus, placentes Deo. Et hoc cum metu, quia Deus est, id est timentes eum ut Deum et judicem omnium, et cum reverentia, id est cum amore honoris, quia Pater est, id est diligentes eum ut patrem. Etem possumus placere illi
Abbreviated transcription (Latin):
quentem nob
auertimus. Cu¬
uis uox mouit
terram tunc.
modo autem
reꝓmittit dicẽ.
dhuc semel
ego mouebo:
ñ solum tram

Expanded text:
quentem nobis avertimur cuius vox movit terram tunc modo autem repromittit dicens adhuc semel ego movebo non solum terram
Abbreviated transcription (Latin):
quic̾q sit qui ẽ ex fide
demabrahe. quã gen
ꝓmissio om̃i semini:
ei solũm᷑ qui ẽ ex fide
tur fidẽ abrahe. Et iõ¬

Expanded text:
quicunque sit, qui ex fide dem Abrahae quam 21 missio omni semini ei solummodo qui est ex fide tur fidem Abrahae. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
apłc. hoc agite ut foris t̾ribilit̃ ꝑsonet ĩ¬
crepatio: & intus teneatur lenitatis dilectio. at
cientes malis approbando. neq negligentes sĩ
arguendo. ueq suꝑbientes insultant᷑ anguẽdo
ue autem

Expanded text:
 hoc agite ut foris terribiliter personet interpretatio, et intus lenitatis teneatur dilectio. AttNon sitis consentientes malis approbando, neque negligentes non arguendo, neque superbientes insultanter arrogando. Quae autem
Abbreviated transcription (Latin):
num. ĩ. a malis cor¬
caute corpore copu
niet uentilator qui diuidet bonos a mał: er̃ꝙ
ut cum bonis sit pars maloꝵ. magis aũ
redarguite. ĩ. ñ sitis negligentes in cor¬
rigendis uris ad curam.s. uram quoqͦ¬

Expanded text:
ngelii . « A malis corcaute corpore niet ventilator qui dividet bonos a malis, eritut cum bonis sit pars malorum. Magis autem redarguite, id est non sitis negligentes in corrigendis vestris, ad curam
Abbreviated transcription (Latin):
tum. itã: ut sim fidelis. in dispensatione
mͥ credita. ac ꝑ hoc cõstat ꝙ sum ydoneus in
dandis ꝯsiliis salucarib.
xistimo

Expanded text:
tum, ita ut sim fidelis in dispensatione mihi credita, ac per hoc constat quod sum idoneus in dandis consiliis salutaribus. xistimtum, ita ut sim fidelis in dispensatione
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enim existens ser
ẽ domini .i. ac si drẽo
seruus dni est. s bone¬
stius nom̃ posuit. di¬
a pectis que seruas

Expanded text:
Qui enim existens servest Domini. Ac si diceret, servus Domini est, sed honestius nomen posuit dia peccatis, quae servos
Abbreviated transcription (Latin):
quisq fr̃ ĩ ħ stacuma¬
neat ap̃ dm̃. ut in ob¬
seruatione manda¬
coꝵ dei in quo uoca¬
cus ẽ. ñ a quo uocatꝰ
ẽ. quia nullus status
nocet in quo aliquis
uocatur NE
ubi ait dico aũ non
nupcis & uiduis. nõ
consiliũ aũ¬

Expanded text:
statu maneat apud Deum, id est in observatione mandatorum Dei, in quo vocatus est, non a quo vocatus est, quia nullus status nocet, in quo aliquis vocatur. De ubi ait: Dico autem non nuptis et viduis, non consilium
Abbreviated transcription (Latin):
nisi quem uult. si ꝙ nullus hominũ sit. ni¬
si quem saluum fĩ uelit. s ꝙ nullus saluus
fiat: nͥ quem uelit. ⁊ iõ rogandus: ut uelit.
qr necẽe ẽ fi̾. si ip̃e uolu̾it. sic ⁊̃ incelligunꝰ.
⁊ illd̃. Qmi illuminat omẽm hoiẽm ñ quod

Expanded text:
nisi quem vult, non quod nullus hominum sit nisi quem salvum fieri velit, sed quod nullus salvus fiat nisi quem velit: et ideo rogandus ut velit, quia necesse est fieri, si ipse voluerit. Sic etiam intelligimus et illud: Qui illuminat omnes hom
Abbreviated transcription (Latin):
ut nolentes saluentur. s uult eos saluari.
si ⁊ ip̃i uelint. alr̾ ñ nullũ excepit a salute
⁊ cognitione. ł ita cum legr̃. ꝙ uult omnes
homines saluos fi̾. quamius c̾tum sit nob̾ ñ
om̃s saluos fi̾. s̃ tñ debeius iõ omĩpoten

Expanded text:
ut nolentes salventur, sed vult eos salvari, si et ipsi velint. Aliter non ullum excepit a salute et cognitione. Vel ita, cum legitur quod vult omnes homines salvos fieri, quamvis certum sit nobis non omnes sa
Abbreviated transcription (Latin):
tatis attribuit. ex eo ꝙ
cum auctoritate cunc.
enim ab eo creata sũt
seruantur. Creatͥorisa¬
omĩpotencia cã est sub

Expanded text:
tatis attribuit, ex eo quod cum auctoritate cuncta enim ab eo creata sunt servantur. Creatoriomnipotentia
Abbreviated transcription (Latin):
tes dico scd̾m gram̃ q̃
data ẽ nob̾. uel italege.
Q. d. Singłi sumus
merbra. Igitur in¬
diffentib donis hoc
agatur. cs hoc est ꝙ
alt̾ius. Que aũ ille sint gr̃e ex quarsi diu̾si¬
tate m̃bra dicimur. & qualit᷑ in illis nob inni¬
cem subseruire debeamus aꝑit dicens. Si¬

Expanded text:
tes dico secundum gratiam, data est nobis. Vel ita lege, icat: Singuli sumus membra. Igitur, irentibus donis hoc agatur. Et hoc est qualterius. Quae autem illae sint gratiae, ex quarum diversitate dicuntur membra, et qualiter in illis nobis invicem subservire debeamus aperit dicens; si
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ de elemosinis faciẽ¬
dis in scõs qui erãt
ierosolimis. ãmonet
ꝑ exemplũ macedoñ.
os ꝯgruehͭ uͥ de correc¬
tis agr̃ his m̃cio fit
de collectis. qr ab ali
cedoniam. tñ in ea
magna data ẽ mͥ gr̃ã
ꝙ notum facio uobis

Expanded text:
emosynis faciendis in sanctos qui erant in Hierosolymis antemonet per exemplum Macedonum. Et congrue hic ubi de correctis agitur, mentio fit de collectis, quia ab alcedonia, cum in ea mihi magna data est gratia, quod notum facio vobis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uirga regni nob̾ cõm̃dauit. ꝙ ẽ guͣde ludi¬
brium ĩpis. gnͣde mist̾ium piis. ħ gͦ obpbri¬
um o deformitatẽ xͥ nõ erubescamus. s uen̾e¬
mur. deformitas it. xͥ te format. nͥ deformis ꝯ¬
ille ẽẽ uoluisset: tu formã ꝙͣ ꝑdidisti ñ recepis¬
ses. Pendebat gͦ in cruce xͥ deformis. s deformi¬
tas illius: pulcritudo nra erat. In hac gͦ defor¬
mitate głemur: cuius signum in fronte porta¬
mus. De hac deformitate ñ erubescams. sẽd
gaudeamꝰ cum apło qui dic̾ se głari u cruce.

Expanded text:
de ludibrium impiis, grande mysterium piis. Hic ergo opprobrium et deformitatem Christi non erubescamus, sed veneremur. Deformitas enim Christi te format; nisi deformis ille esse voluisset, tu formam quam perdidisti non recepisses. Pendebat enim in cruce deformis, sed deformitas illius pulchritudo nostra erat. In hac ergo deformitate gloriemur, cujus signum in fronte portamus. De hac deformitate non erubescamus, sed gaudeamus cum Apostolo, qui dicit se gloriari in
Abbreviated transcription (Latin):
de legalib. nemo sitmͥ
molestus. ut it̾m co¬
gar scbere de eodem. nĩ
laborandi. Laborem enĩ p̃stat magisteo: qui ałr
sentit quã docuit. dico ut nemo sit molestusm.
suiutiq s̃ est facienda molestia. Ego enĩ¬

Expanded text:
e legalibus, nemo sit molestus, ut igar scribere de eodem. Undetatem habeam laborandi. Laborem enim 162 praestat magistro qui aliter sentit quam docuit. Dico ut nemo sit molestus mihi, cui utique non est facienda molestia. Ego eni
Abbreviated transcription (Latin):
pius insultat: irridetꝙ philosophus. Et qͣi qͥs
dice̾t cur głaris in crucexͥ: Quidit. ꝓdẽ: R̾.¬
Ecce quid. ꝑ quem. s. xp̃m crucifixũ. michi¬
mundus cruci. ẽ. ut me ũ teneat. ⁊ ego mũ¬
do. ut eum ñ teneam. Quia nec egõ in mũ¬
doaliquid cupio: nec ip̃e suum aliquid in
me cognosẽ sics̃ dñs ait. Uenit enĩ ꝓũceps
xͥ mundi. cõcupiscentie sĩ hñt in me diiuĩ.
nec mundꝰiam se mͥ ing̾it. ⁊ ego ꝯͣ eum sum
eium conting̾ ut hõ mundum mente nĩ tene¬
at. s tñ mundus eum sius occupationib¬
astringit. & mortuus ẽ homomundo ⁊ mũ¬
dus eum qi uinus ꝯspicit. dum alio inten¬
tum in suis actib raꝑe cõcendit. S nec pau¬
lus mundũ cup̃. nͨ mundus eum. ut duo¬
b mortius neut̃ nentrũ uidet. Quia nec
paulus mundi głam q̃rebat: nec a mundi
gła ip̃o querebatur. iõ ⁊ semuudo:⁊ mund̾
s̾ crucifixũ eẽ głatur.

Expanded text:
pius insultat, irridetque philosophus. Et quasi quis diceret: Cur gloriaris in cruce? quid estum crucifixum, mihimundus crucifixus est, ut me non teneat, et ego mundo, ut eum non teneam. Quia nec ego in mundo aliquid cupio, nec ipse aliquid suum in me cognoscit, sicut Dominus ait: Venit princeps  mundi concupiscentiae non habent in me dominium, nec mundus jam se mihi ingerit, et ego contra eum sum enim contingit ut homo mundum mente non teneat, sed tamen mundus eum suis cupidiastringit et mortuus est homo mundo, et mundus quasi vivus eum conspicit, dum alio intentum in suis actibus rapere contendit; sed nec Paulus mundum cupit, nec mundus eum: ut in duobus mortui neuter neutrum videt. Quia igitur nec Paulus mundi gloriam quaerebat, nec a mundi gloria ipse quaerebatur, ideo et se mundo et mundum sibi crucifixum gloriatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Noli gͦ erubescere¬
tem tuam:. ne linguã
expauescas alienam.
de qua cruce ne eru¬
besceremus eam. in
doris domicilio loca¬
uimus. Iõit. crux ĩ
fronte credentium
uͥ sedes ẽ u̾etundie
figitur: ut de nomi
b̾a fronte. ibi enim occultatõ. hic reuelatõ

Expanded text:
Noli ergo erubesceretem tuam, ne linguam expavescas alienam: de qua cruce ut non erubesceremus, eam in doris domicilio locavimus. Ideo enim crux in fronte credentium, ubi sedes est verecundiae figitur, ut de nominrux in libera fronte. Ibi enim occultatio, hic revelatio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ amore legis hoc faci¬
unt. Neq enim qui cͥ¬
cuncidunt᷑ legem cu¬
dicit custoditionem le¬
chari. ⁊ alia hmͦi ad bo¬
nos mores ꝑtinentia.
que nͥ caritate ⁊ spe
fidem accipiuntur.
unpleri ñ possunt

Expanded text:
 amore legis hoc faciunt; neque enim qui cumciduntur, legem cudicit custoditionem lechari, et alia hujusmodi, ad bonos mores pertinentia: isi charitate et spe fidem accipiuntur, impleri non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
l. ꝙ euũgłium ũ recepistis ꝑ nos: rec
Galathis aũ anathema dicit si aliud rece¬
ꝑuit. Corinchiĩs aũ rectum ee dicit resi¬
ꝑe si aliud p̃dicatum fu̾it. s aliud h dicit. qd̾
Sit potius & maius eo ꝙ ab apłis traditum

Expanded text:
Quod Evangelium non recepistis per nos, rectGalatis autem anathema dicit, si aliud reciperent. Corinthiis autem rectum esse dicit recipere, si aliud praedicatum fuerit; sed aliud hic dicit quod si
Abbreviated transcription (Latin):
ligi illd̾. Segregaũ
ligit᷑ sẏnagoga. ute¬
rus matͥs & sec̾tarii
sunt pharisei de qͦꝵ¬
nu̾o segregatus ẽ. Cũ¬

Expanded text:
ligi illud, segregavit ligitur Synagoga; uterus matris et secretarii, sunt Pharisaei, de orum segregatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
nunc speciale consilium ei dat. ut seip̃m salu¬
bri doctͥna regat. prudent̃ enim ds̃ sͥ seruiri
uult. ñ ut nimietate debiles fiant: ⁊ pꝰ medi¬
coꝵ suffragia requirant. Comꝑandum ẽ enĩ
ut si fi̾ pͣ ceptum. obsequium gradatim ꝓue¬
hatur potuis ꝙͣ ꝑ incõsid̾antiam minuatur.

Expanded text:
Nunc speciale consilium dat, ut seipsum salubri regat doctrina. Prudenter enim Deus sibi serviri vult, non ut nimietate sua debiles fiant, et postea medicorum suffragia requirant. Temperandum est enim, ut si fieri potest, coeptum obsequium gradatim provehatur, quam per inconsiderantiam minuatur.
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itas ħ ħt. ꝙ non m̾si
consensione intelligẽ
quis pecc̃is cõmum¬
cat. ⁊ si ea palpat. ⁊
stum custodi. Noli
Quia de castitate mo¬
nait. hac occasione ĩ¬
mod̾atam abstinenti
custodias. tñ noli ad¬
huo. sicut prius aqͣm
bib̾e. s uters modico
iuino. sic enim si no¬
c̃et castitati. ut̾e dico.
pp̃ tuum stomachũ.
ubi sedes ẽ egritudi.¬

Expanded text:
non nisi consensione intelligenda qua quis peccatis communicat, si ea palpat, etstum custodi. Noli, quia de castitate monuit hac occasione immoderatam abstinentiacustodias, tamen noli adhuc sicut prius aquam bibere, sed utere modico vino; sic enim non nocet castitati. Utere, dico, propter tuum stomachum, ubi sedes aegritudi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ait. Quoꝵdam bo¬
iõ ⁊ bibe uinum. qr
& si non mox clarue¬
rit tua bona inten¬
tio. ñ tñ pot̾it abscondi. sic̃ ⁊ in mał e. Nam qͦ¬
rũdam hominum peccã manifesta sunt. Ma¬
infesta dicit ea. de quib clarum est: quo animo
fiant: ⁊ hec sunt p̃cedencia ad uidicium. qr si ista.
qr nec ip̃a latebunt suo tempore. s palam fient
in die uidicii. sic̾ ⁊ de bonis factis: intelligendũ¬
imiliter ⁊

Expanded text:
 ait, quorumdam hoIdeo bibe vinum, quia et si non mox claruerit tua bona intentio, non tamen poterit abscondi, sicut et in malis. Nam quorumdam hominum peccata manifesta sunt. Manifesta dicit ea, de quibus clarum est quo animo fiant. Et haec sunt praecedentia ad judicium, quia si ista squia nec ipsa latebunt suo tempore, sed palam fient in die judicii, sic et de bonis factis intelligenduimiliter
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃i. ⁊ c̃. q. decet loqui u̾itatem. qm̃ sumus
m̃bra Alt̾altiꝰ inuicẽ subseruiendo. Deinde
iult̾as uet̾is hominis a quib dehortatur &
ecõtra młtas noui ad quas hortatur partes
enumerat dicẽs.
rascimini ⁊ no.ꝑ. qͥ.¬

Expanded text:
i dicat: Decet loqui veritatem, quoniam sumus membra, alter alterius invicem, subserviendo. Deinde multas veteris hominis a quibus dehortatur, et econtrario multas novi ad quas hortatur, partes enumerat, dicens: Irascimini et no
Abbreviated transcription (Latin):
i. ut nullus homo iu¬
stus. uel inuistus glo¬
riecur ex se s ex deo. ꝙ
Qui gloriatur indo¬
imno glorietur. non glorietur de se dico. ĩ cõ¬

Expanded text:
ut nullus homo justus, vel injustus glorietur ex se, sed de Deo. Quod Qui gloriatur in Domino glorietur. Non glorietur de se, dico, in con
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ corpus quo scĩficatus utitur sp̃s. ⁊ u̾t̃
care corpus xp̃i qui sunt menbra metricis.
ducate: in xp̃o manere. ut ĩillo maneat &. xͤ.
Non itaꝙ maneãt in xp̃o qui non sunt men¬
bra eius. nec sunt menbra eius: qui sunt
menbra meretritis. SequituR¬
S nescitis. ꝙ. iõ¬

Expanded text:
m corpus, quo sanctificato utitur spiritus. Ut care corpus Christi qui sunt membra meretricis. ducare, in Christo manere, ut in illo maneat et Christus. Non itaque manent in Christo qui non sunt membra Christi, nec sunt membra ejus, qui sunt membra meretricis.  nescitis?
Abbreviated transcription (Latin):
corpore ꝯstamus: ꝓfecto illuis m̃bra. st̃ cor¬
pora nr̃a. quia .ti. corpus accepit. & cor¬
poꝵ caput en. Si gͦ aliquis cupiens for¬
nicari uilescat sͥ & in seipõ ꝯtempnat se¬
ciam hoc nichil sum. quia corpus eius men¬
brum xpi ẽ. & cum xp̃i menbra sint corpora

Expanded text:
amus, profecto illius membra sunt corpora nostra, quia enim corpus accepit et corporum caput est. Si ergo aliquis cupiens fornicari vilescat sibi, et in seipso contemnat seciam hoc, nihil sum, quia corpus ejus membrum Christi est. Et cum Christi membra sint corpora
Abbreviated transcription (Latin):
homines maliciosos
in se. ꝙ ad simplicũ¬
deceptionem astutoᷤ
quoꝵ doctͥna fit ad¬
circs̃uentionem er¬
roris. ut sub p̃texcu¬
u̾itatis: mag̃ decipi¬
at trahens ad errorẽ¬

Expanded text:
homines malignos in se, et ad supplicdeceptionem astutos, quorum doctrina fit adcircumventionem erroris, ut sub praetextuitatis magis decipiat trahens ad errore
Abbreviated transcription (Latin):
mi habuistis. s ꝑ ali¬
os ꝑuenit ad uos. nẽc¬
soli habetis. Uñ subd̾.
ita pure ⁊ u̾e: sicut ꝑ¬
me ⁊ alios uenit in
uniu̾sum mundum.

Expanded text:
mi habuistis, sed per alios pervenit ad vos, necsoli habetis. Unde subditita pure et vere sicut et alios venit in universum mundum,
Abbreviated transcription (Latin):
Iõ naturalit᷑ hoc ho
ht̃ nelam̃: ut ream se cognoscat: & subditam.
⁊ iõ gła ẽ illi si comã ht̃. quia naturalicer
ht̃. Ad hoc .it. naturalis rõ cõsentit. & iõ uir
ñ naturalit᷑ comatus est. quia non uelandꝰ ẽ.
& lex s̃ ꝓhibet: uirũ eẽ comatum.:
i quis aũ post
rõnem redditã.¬
ut uincat ꝯcentio¬
sos. ponit anctori¬
tatem. quia disser¬
tione ñ uult uti. s¬
auctoritate .q. na¬

Expanded text:
o naturaliter hoc hont velamen ut ream se cognoscat, et subditam, et ideo gloria est illi, si comam habet, quia naturaliter habet. Ad hoc enim naturalis ratio consentit, et ideo vir non naturaliter comatus  prohibet virum esse comatum. i quis autem. Post rationem redditaut vincat contentiosos, ponit auctoriatem, quia dissertatione non vult uti, auctoritate.
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc enim i sacram̃to altaris fidelib noto: de¬
monstratur eccłie que in ea re qͣm offert sig¬
nificatur. Sic̃ enim panis ex młtis cõficitur¬
gͣnis: ita ex młtis fidelium m̃briᷤ scã constat
eccłia. Qui creatoris sui participatione con

Expanded text:
Hoc enim in Sacramento altaris fidelibus voto declesiae, quae in ea re quam offert, significatur. Sicut enim panis ex multis granis conficitur, ita ex multis fidelium membris sancta constat Ecclesia, qui Creatoris sui participatione cong
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s h̾etici transgres¬
si st̃. o hoc dico ñ oĩb
uob̾. s omib qui sũt
int̾ uos tales: quia uͦ¬
om̃s hoc agebant. sẽd

Expanded text:
etici transgressi sunt. Et hoc dico non omnibus vobis, sed omnibus qui sunt inter vos tales, quia mnes hoc agebant, sed
Abbreviated transcription (Latin):
endum bonum. Non cõcupiscendo enim uetu¬
stace expoliamur: & diligendo nouitate in¬
dumur. duͣtiq teformamini. ut in uob̾ipĩs
exꝑunento ꝓbetis que sit uoluntas dĩ .i. quid
deus uelit. que uoluntas ẽ bona. quia quicqͥd

Expanded text:
endum bonum. Non concupiscendo enim vetuendum bonum. Non concupiscendo enim vetustate exspoliamur et diligendo novitate induimur. Ad hoc utique reformamini, ut in vobis ipsis experimento probetis quae sit voluntas Dei, id est quid Deus velit, quae voluntas est bona, quia
Abbreviated transcription (Latin):
scłaris acciꝑe: s reformamini. qui in adam fu¬
istis deformati. quia in eo partun ẽ amissa y¬
mago dei. Nam si non amisis homo ymaginẽ.
es rursus si totum amisiss ñ diceretur refor¬
mamini in nouitate sensus ur̃i. ł mentis ur̃e.
ut ĩcipiat illa ymago ab illo reformari: a quo
formata ẽ. Non enuim se ipãm reformare pͣ: sic̃¬
itemq de cdie in diem reformatĩ que reforma¬
tio fitin his qui semꝑ ꝓficiunt. & in eã que aũ
st̃ se extendunt: nouim hoiẽm xp̃m̃ imitan¬
tes. Inde subdit. Reformamini dico. in noui¬
tate sensus uri. ł mentis urẽ .i. in mentem cui
ñ dnantur pectã reformamini: ad modũ noui
hominis. Et nota ꝙ hic ẽ gn̾alis ꝓhibitio: & ge¬
uerał iussio. ꝓhibitio ẽmm ẽ: uolice cõformati
huic scło iussio aũ ẽ. s reformamini in noui¬
tate sensus urĩ. Iud̃ ꝑcinet ad ñ concupiscere:
hoc addilig̾e. illd̃ ad cõtinentiam. hoc ad iusti¬
ciam. illud ad declinandũ a mnalo: hoc ad faci¬

Expanded text:
st. Sed reformamini, qui in Adam fuistis deformati, quia in eo partim est amissa mago Dei. Nam si non amisisset homo imaginem Dei, et rursum si totum amisisset, non diceretur, reformamini in novitate sensus vestri vel mentis vestrae, ut incipiat illa imago ab illo reformari, a quo formata est. Non enim reformare se iitemque, de die in diem quae reformatio fit in his qui semper proficiunt, et in ea quae ante sunt, se extendunt, novum hominem Christum, imitantes. Unde subdit: Reformamini, dico, in novitate sensus vestri, vel mentis vestrae, id est mentem cui non damnantur peccata reformamini ad modum novi hominis. Et nota quod hic est generalis prohibitio, et generalis jussio; prohibitio enim est, nolite conformari huic saeculo. Jussio autem est, sed reformamini in novitate sensus vestri. Illud pertinet ad non concupiscere, hoc ad diligere; illud ad continentiam, hoc ad justitiam; illud ad declinandum a malo, hoc ad faci
Abbreviated transcription (Latin):
bo usus ẽ. Qui u̾o dic̃ carnales obseruantias ue¬
um ad omĩa sufficientem. ł c̾te iõ dicit corpo¬
gr̃e plenus ẽ: s ñ ita habitat in scĩs. sic̃ & iu nr̃o
corpore iest sensus singulis menbris. s ñ qͣntũ
in capite. ibi .it.⁊ uisus est: ⁊ auditus ⁊ olfatus.
& gustus:⁊ tactus. in cet̾is aũ solus ẽ tactus. Ita¬
& in xp̃o habitat om̃is plenitudo di. qr ille ẽ ca
solus est. quib datus est spc̃ ad mensurã. Pret̾ea
est aliud quo uit̃sit planemt̾ illd̾ caput ⁊ cu¬
iuslibet m̃bri excellentiam. qr singłari quãdã
susceptione ħominis. fc̃s ẽ homo ille nua ꝑͣ cũ

Expanded text:
erbo usus est. Qui ergo dicit carnales observantias neum ad omnia sufficientem. Vel certe ideo dicit, corpogratia plenus est. Non ita habitat in sanctis. Ut in nostro corpore inest sensus singulis membris, sed non quantum in capite ibi enim visus est, et auditus, et olfactus, et gustus, et tactus, in caeteris autem solus est tactus, ita inus est, quibus datus Spiritus ad mensuram. Praeterea est aliud quo intersit plane inter illud caput, et cujuslibet membri excellentiam, quia singulari quadam susceptione hominis factus est homo ille una persona cum
Abbreviated transcription (Latin):
poreus sit deus. s u̾bo translato usus
est. quia in templo manufc̃õ. olim ñ corporałr.
s umbratiłr habitauit.i. in p̃figurãtib signis.
om̃s emm ille obseruantie uinbre fuerunt fucͦo¬
rũ. Non gͦ quia diuinitas corpus sit. s ꝑꝑ umbͣ
sit corpus ⁊ impletio ũbrarũ legis .i. sig̾cationũ
illarum. ip̃o sit u̾itas. Sic̃ gͦ ip̃e figure translati

Expanded text:
poreus sit Deus, sed verbo translato usus est, quia in templo manufacto, non corporaliter, sed umbratiliter habitavit, id est praefigurantibus signis.Omnes autem illae observantiae umbrae fuerunt futurorum. Non ergo quia divinitas corpus sit, sed proptersit corpus et impletio umbrarum legis, id est significationum illarum ipse sit veritas. Sicut e
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. tu u̾o ꝑma. fir¬
mus in his̾ qui didi.
tibi. ut ficleli dispen¬
satori. ut aliis annũ¬
cies ꝑmanens dico.
ciens .i. memori¬
ter retinens. a qͦ.¬

Expanded text:
tunt, tu vero permane firmus in his quae didicisti tibi, ut fideli dispensatori, ut aliis annunties; permanens, dico, sciens, id est memoriter retinens, a q
Abbreviated transcription (Latin):
bere noticiam. uͥ xp̃i
ꝑsona. ⁊ incarnatio.
insinuatur: que ad sa¬
lutem hominum ua¬
let. Omnis enun
lent ad causas salutis.
tor deus est inspirata
alicui diuinitus .i. ꝑ
de malo negligentes.
ad corripiendum .i.
adincrepandũ duri¬
ter in malo ꝑsisten᷑¬
iuistum faciat᷑. ita n
homo dĩ instructus
ad om̃ebo. opus sit
& quia sic potes.
estificor
coram deoos¬

Expanded text:
bere notitiam, ubi Christi persona et incarnatio insinuatur, quae ad salutem hominum valet. Omnis enim.lent ad causas salutis. tor Deus est, inspirata alicui divinitus, id esde malo negligentes, ad corripiendum, id est ad increpandum duriter in malo persistenjustum faciat, ita ut homo Dei instructus ad omne bonum opus sit  quia sic potes, estificor coram Deo
Abbreviated transcription (Latin):
i. ñ cõmoda priuata
sectantur. s in cõnume¬
uͥ salus onsĩum ẽ ꝯsulũt.
quid possitis cõp̃hend̾e:¬
latitudo caritatis. que¬

Expanded text:
non commoda privata sectantur, sed in combi salus omnium est consultant. Quid possitis comprehendelatitudo charitatis, qu
Abbreviated transcription (Latin):
militudinem arbo¬
ris. que qͣnͣco plus¬
fre figitur: tanto
plus trahit humo¬
rem ⁊ crescit. ⁊ ubiꝰ
fructum reddit. ⁊ fũ¬
dati ad similitudinẽ
domus. quia in eis
sp̃c sc̃s habitat. pos¬
sitis cõphendere .i. ꝑ¬
fecte intellig̾e. cum
scĩ. ħ ẽ cõmumo diui

Expanded text:
militudinem arboris, quae quanto plusae figitur, tanto plus trahit humet crescit, et uberius fructum reddit, dati, ad similitudinem domus, quia in eis sanctus habitat, possitis comprehendere, id efecte intelligere, cum s
Abbreviated transcription (Latin):
fidat de eis̃ & si ñ ext̾ius plangant. quia uo¬
catio dei qua uocat ad fidem. & dona .i. re
missio pecc̃oꝵ qmͣ p̃stat in baptismo st̃ sine
penitentia ext̾iori. Her̃ ẽ qr grã dei in bap¬
tismo ñ requirit gemitũ ł planctũ. ł opus
& omĩa gratis cõdonat. Hoc idõ dic̃ne putẽt

Expanded text:
fidat de eis, et si non exterius plangant, quia vocatio Dei qua vocat ad fidem et dona, id est remissio peccatorum quam praestat in baptismo, sunt sine poenitentia exteriori. Verum est, quia gratia Dei in baptismo non requirit gemitum, vel planctum, vel opus d omnia gratis condonat. Hoc ideo dicit, ne pute
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ tñ ꝑ eunt de qͣ dic¬
tum est. musti uoca¬
ti ⁊c̾. S illa qua uocantur electi. ad quã qui
ꝑtinent: om̃s su̾nt dõcibiles dei. nec potest qͥs
qͣm eoꝵ dicere credidi ut sic uocarer. quia
p̃uenit eum miscdia dei: qua uocatus ẽ ut cre¬
deret. Que uocatio ẽ sine penitentia .i. sine
mutacione: quia qui audit᷑ ã pͥatre uenit ad
filium. qui ñ ꝑdit quicqͣm de omĩ dato. Quisqͥ̃s
u̾o perit non inde fuit. quia qui inde ẽ. omĩ¬

Expanded text:
 pereunt, de qua dictum est: Multi vocati, etc. , sed illa qua vocantur electi, ad quam qui pertinent omnes sunt docibiles Dei, nec potest eorum quisquam dicere, credidi, ut sic vocarer, quia praevenit eum misericordia Dei, qua vocatus est ut crederet. Quae vocatio est sine poenitentia, id est sine mutatione, quia qui audit a Patre venit ad Filium, qui non perdit quidquam de omni dato; quisquis vero perit, non inde fuit: qui inde est, omni
Abbreviated transcription (Latin):
catio dei .i. electõ ab et̃no st̃ sine penitencia.
i. sine mutatione cõsilii dĩ. Nel ita. Idõ dico
scd̃m electionem: quia quib deus fidem in¬
spirat: sine p̃cedente eoꝵ penitentia inspirat.
Et hoc ẽ. Sine penitentia enim p̃cedente sũt
dona o uocatio dei .i. gratuita & int̾ior uoca¬
tio qua deus uocat ad fidem. qͣm nulluᷤ m̾itũ

Expanded text:
 ab aeterno, sunt sine poenitentia, id est sine immutatione consilii Dei, vel ita: Ideo dico secundum electionem, quia quibus Deus fidem inspirat, sine praecedente eorum poenitentia inspirat. Et hoc est, sine poenitentia enim 54 praecedente sunt dona et vocatio Dei; id est gratuita et interior vocatio, qua De
Abbreviated transcription (Latin):
pensi scõꝵ affectus ĩ¬
terni . o fr̾ ꝑte. digne
illos recipientem a su¬
is laborib quodã mͦ:
serius aliis. &
ad bñfaciendum ꝓm¬
tus es. multomag̾ mͥ
rem .i. ad tuam utili
beo imꝑandi ꝙ ẽ uti¬

Expanded text:
propensi sanctorum affectus interni, o frater, per te digne illos recipientem a suis laboribus quodammodo servis aliis et ad benefaciendum promptus es, multo magis mihi rem, id est ad tuam utilitbeo imperandi quod est uti
Abbreviated transcription (Latin):
solationem in aduer¬
sis. in cari .t. que ñ
solo uircucis habitu
in corde iuguit. s q̃
extra in opere mani¬
festata est. hac .s. qr¬

Expanded text:
solationem in adversis in charitate tua, quae non solo virtutis habitu in corde viguit, sed etiam extra in opere manifestata est, hac s
Abbreviated transcription (Latin):
& unus adam peccanit in om̃ib. imusx filiuᷤᷤ
deduob hominib disputat. s. de pͥmo adam ꝑ
cuius pecc̃m tãꝙͣ heditariis malis posteri eius
obligati sumus: & de scd̾o adam a quo soluẽce
ꝓ nob̾ ꝙ ñ debebat a debitis & pat̾nis &e ꝓpriis
lib̾ati sumꝰ. Qiuia gͦ ꝑ illũ unũ diabolus te

Expanded text:
 unus Adam peccavit in omnibus, unus Christusde duobus hominibus disputat, scilicet de primo Adam, per cujus peccatum tanquam haereditariis malis posteri ejus obligati sumus; et de secundo Adam, quo, solvente pro nobis quod non debebat, a debitis et paternis et propriis liberati sumus. Quia ergo per illum unum diabolus te
Abbreviated transcription (Latin):
citis. uͥ euident᷑ xp̃o ostendit. ⁊ illam dĩ legem
tͣlitiones a libris ꝓpħicis ⁊ legitunis alienas.
qͣs appellasse lector apłm fabulas ꝓphanas ⁊
genealogias int̾minatas sĩ ħeticus s catholi¬
cus lector incellig̾. que fabule mag̃ p̃stant qd̃¬

Expanded text:
. Ubi evidenter Christus ostendit et illam Dei esse legem traditiones a libris propheticis et legitimis alienas, quas appellasse Apostolum fabulas profanas et genealogias interminatas non haereticus, sed Catholicus lector intelligit. Quae fabulae, magis parant qu
Abbreviated transcription (Latin):
cessariam. ꝙ it. dñt
c̾e ppłm ꝙͣ ip̃e tradid̾at. nͨ subditos intendere
fabulis eoꝵ. ⁊ genealogiis. quib narrant se
eẽ de gen̾e abrahe. ⁊ dd̾. qͣi eis salus debeba
ppharũ. estimat apłm. hoc loco diuina elo¬
quia fabłas appellasse. sic̃ ⁊ alibi cum ait.
ꝓphanas ⁊ aniles fabulas deuita. Quisita nͥ
Hereticus inłtum cecus eriaret. cͦ gͦ ipẽ id̾ fec̃.
si ħ eẽ aniles fabulas udicauit: cͣ dic̃ abrahã
duos filios habuit. ⁊ alia hꝰmͦi. s meluis dr̃ ꝙ¬

Expanded text:
cessariam. Quod enim dicunt cere populum quam ipse tradiderat: nec subditos, intendere fabulis eorum et genealogiis, quibus narrant se esse de genere Abrahae et David, quasi eis salus debeatuprophetarum, existimat Apostolum hoc loco divina eloquia fabulas appellasse, sicut et alibi cum ait: Profanas et aniles fabulas devita . Quis ita nisi haereticus multum caecus erraret? Cur ergo ipse idem fecit, si haec esse aniles fabulas indicavit? Cur dicit: Abraham duos filios habuit , et alia hujusmodi? Sed melius d
Abbreviated transcription (Latin):
apłi astucia intelli¬
que ex adu̾so ꝓponi
possunt sei ꝑ omĩa
uentionem egit apð
eos. s Ã simplicita
lose. s simpłr roga¬
ui citum uenire ad
uos. & misi cum illo
frem̃ barnabam uel
lucam. & nũquid ti¬
l ead̃ uoluntate
ego ⁊ ipẽ titus ambu¬
lauimus: Non¬
ne eisd̾ uestigiis: i.
eisd̃ oꝑationib. que
apparet uoluntas an
putatis ꝙ excusemuᷤ
cusationis .. reua di¬
s loquimur hoc corã
dõ .i. teste dõ. hoc di¬
co qui scit ꝙ ñ circ̃¬
hoc dico. s in xͦ ampli¬
ficando in uobis.

Expanded text:
intelliquae ex adverso proponi possunt, se per omnia, ventionem egit apud eos, sed in simplicitatlose, sed simpliciter. Rogavi Titum venire ad vos, et misi cum illo fratrem Barnabam vel Lucam. Et nunquid Tivel eadem voluntate, ego et ipse Titus ambulavimus? Nonne eisdem vestigiis? id est eisdem operationibus quae apparet voluntas, an putatis quod excusamus cusationis quasi reus diSed loquimur hoc coram Deo, id est teste Deo, hoc dico, qui scit quod non circuhoc dico, sed in Christo amplificando in vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
da lib̾o arbito. nͨ ullis p̃cedentib m̾itis. quia¬
inde incipiunt omĩa bona quetũq st̃ m̃ita. Ope¬
ra quippe bona fiurit ab homine: fides̾ aũ fit ĩ
homme. sine qua. illa a nullo fiunt homine.
quͣto illum ꝑcepimus minus. tanto as̃ ampli¬
us: qnto illum ꝑcepimus ampliꝰ. Idõꝙ ñ solũ
ñ habenti uer̃ s habenti: ñ incassũ ꝓmititur.
ũ habenti quidẽ ut habeat᷑. habenti aũ ut am¬
plius habeatur. Nam si ab alio minus. ab alio
amplius ñ haberetur: sc̃s heliseus scõ helie non
in illo habitat om̃is plenitudo diuinitatis. Neq it.

Expanded text:
o arbitrio, nec illis praecedentibus meritis, quinde incipiunt omnia bona quaecunque merita. Opera quippe bona fiunt ab homine, fides autem fit in homine, sine qua illa a nullo fiunt homine. quanto illum percipimus minus; tanto amplius, quanto illum percipimus amplius. Ideoque non solum non habenti, verum etiam habenti non incassum promittitur; non habenti quidem ut habeatur; habenti autem ut amplius habeatur. Nam si ab alio minus, ab alio non plus haberetur, sanctus Eliseus sancto Eliae non in illo habitat omnis plenitudo divinitatis. Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
suram fidei .i. ea rõne qua deus dedit unicuiꝙ¬
disim dona m̃surata que ficles meretur. Qd̃
idõ fecit: ut nec eccłia indigeat. & sit sub seruiẽ¬
dimatĩa. ut ita sit mutua dilectio. Aꝑte gͦ ostñ
s os nulli obsit. Nel ita. Et unicuiꝙ p̃cipio nõ
surã fidei .i. scd̃m fidem qmͣ ds̃ mensurate di¬

Expanded text:
suram fidei, id est ea ratione qua Deus dedit unicuiim dona mensurata, quae fides meretur. Quod ideo fecit, ut nec indigeat, et sit subserviendi materia, ut ita sit mutua dilectio. Ambrosius Apsed et nulli obsit. Vel, ita: Et unicuique praecipio non nsuram fidei, id est secundum fidem q
Abbreviated transcription (Latin):
uuinitet pͣuitate. it sub orientia intia rescta¬
panni qui ad excħcudum utemiam de latui
sunib carcũligatisunt. Epłarum si quid̾ doc¬
stunonũs nelut tͥplicifunt catuligita. dela¬
cu ignorancie o uifidelitatt pertor ad lucem

Expanded text:
uniret pravitates, et suborientia vitia resecapanni, qui ad extrahendum Jeremiam de lacu, funibus circumligati sunt . Epistolarum siquidem docstimoniis, velut triplici fune, circumligata , de lacu ignorantiae et infidelitatis peccator ad lucem
Abbreviated transcription (Latin):
Rincipia rerum requirer
sunt prius. ut sarũ notie
enim demum facilius pot
cause racio declarari.si es
origo discatur. Si gͦ epło

Expanded text:
rincipia rerum requirenda sunt prius, ut earum notitia enim demum facilius poterit causae ratio declarari, si ejus origo discatur. Si ergo
Abbreviated transcription (Latin):
i hoc oꝑe utriusq testam̃ti sũm .i. contiñ mõ¬
stratetur. ꝑ denariũ uamq necus test. m̃tum ꝯ¬
sigͥcitur: quat᷑narut utro noui testam̃ti nota
est. Ido itaq .x. ⁊ iiii. sccipsit. ut utͥꝙ logi seꝯ
sent̾ire insinuaret. atq cmiloꝵ calumpuiam
dilueret. ipm legis dei ꝑ mopsen date districto¬
tem fore calurapniantiũ eumq in odium iu¬
dooum trahentium. quos platatos hr̃e uolẽs
x. ad cccsias scripsitat sic̃ tnoyses isr sitico ppso
a phamonis co egyptiorum seruitute educto.x.
clesias a diaboli potestate ⁊ ydolate setuituete
demptas .x. epsarũ dõctra infonnarit. Id̾o ⁊ĩ de¬
cem. ⁊ iͦi. scripsit. ut duoꝵ testam̃toꝵ ꝯcoidiã
atq cõnenientiã sig̾carit.ꝙͣ. co moyses in dua¬
b tabuld. sapideis sims iuncti. quibilegis deta¬
logus inscriptus cuit ostendit. Nonax qͦ nost̾

Expanded text:
contineri monstraretur. Per denarium namque Vetus Testamentum significatur. Quaternarius vero Novi Testamenti nota est. Ideo itaque XIV scripsit, ut utrique legi se consentire insinuaret, atque aemulorum calumniam dirueret, ut ipsum legis Dei per Moysen datae destructorem esse calumniantium, eumque in odium Judaeorum trahentium; quos placatos habere volens, X ad Ecclesias scripsit. Ut sicut Moyses Israelitico populo a Pharaonis et Aegyptiorum servitute educto X mtolus Dei Ecclesias a diaboli potestate, et idololatriae servitute redemptas, X epistolarum doctrina informaret. Ideo et XIV scripsit, ut duorum Testamentorum concordiam atque convenientiam significaret, quam et Moyses in duabus tabulis lapideis simul junctis, quibus legis Decalogus inscriptus erat, ostendit. Moyses quoque
Abbreviated transcription (Latin):
rie. ⁊ c̾. Paulus doctor
egregius: gentium apłc.
minift̾ium suum uolens
honorificare. iuxta ꝙ in
epła ad romanos ait. quã¬
diu quid sum apłc genti
um. honorificabo minist̾i¬
um meum. temptans si
quomͦ ad emulandum ꝓuocem carnem meam.
Eccłiis hebreoꝵ hanc epłam scͥpsit: agens deemi¬

Expanded text:
riam , etc. Paulus, doctor egregius, gentium Apostolus, ministerium suum volens honorificare. Juxta quod in Epistola ad Romanos ait: Quandiu quidem Apostolus gentium sum, honorificabo ministerium meum, tentans si quomodo ad aemulandum provocem carnem meam . Ecclesiis Hebraeorum hanc epistolam scribit agens de emi
Abbreviated transcription (Latin):
miiast̾ium sinm uolcus
dui quid̃ sum apłc genti:¬
uin honorisicabo minisfi
ꝗr legalib sufficcte. id iusticiam. co salutem. le¬
excludens: qui xp̃m consitentes: legale obser¬
uantias tenendas putabant. M in hunc etimẽ.
quosaune q̃ qui de gentilitate uen̾ant ad xp̃m
sa anctoritate induxͥant. Iõ apłe puidens gen¬

Expanded text:
m volens diu sum Apostolus gentium, honorificabo ministerue legalibus fieri ad justitiam et salutem, leexcludens, qui Christum confitentes legales observantias tenendas esse putabant; et in hunc errorem quosdam etiam, qui de gentilitate venerant ad Christum, sua auctoritate indux
Abbreviated transcription (Latin):
psõ depͥmebant. post salutõuem de lecritate
cos redurguit. pꝰ ꝑsonã. suã latins ꝯm̃dat. de¬
inde legem moysi tustis mis iꝓbat docendo
cam ñ cẽ tenendam pꝰ xpm̃. quia ñ solum
ñ ꝓficit ad iusticiã co salutem. s s̃ officit. tã¬

Expanded text:
pseudo deprimebant; post salutationem, de levitate eos redarguit, post personam suam latius commendat; deinde legem multis modis improbat, dicens eam non esse tenendam post Christum, quia non solum non proficit ad justitiam et salutem, sed etiam officit; tan
Abbreviated transcription (Latin):
triue enunglice. scͥbens eis ab epheso. de gr̃ã
de qua a romanis scͥpsit legem siłr uen̾antib.¬
s romanis tãꝙͣ. sapientib altion sensu ⁊ pro¬
fundiorb usus ẽ argrim̃tis. istis uͥo tielut mi¬
nus sapientib tisus est mod̾aco sermone qui
b co dit̃. o mnsensati galache. ut sic eos truo¬
catet. Est gͥ intentõ apłi in hac cpła galachaᷤ¬

Expanded text:
trinae evangelicae, scribens eis ab Epheso de gratia de qua et Romanis scripsit, legem similiter venerantib Romanis tanquam sapientibus, altiori sensu et profundioribus usus est argumentis; istis vero velut minus sapientibus usus est moderato sermone: quibus etiam dicit: O insensati Galatae, ut sic eos revocaret. Est ergo intentio Apostoli in hac Epistola Ga
Abbreviated transcription (Latin):
sumus reputati tã¬
qͣm purgam̃ta huiꝰ
mundi. de quibi ma¬
nencib muindus tu¬
quinetur. ł abiectis
purgeturꝰ. qͣi facti
ꝑissima purgam̃tũ
quid de qualibi mate

Expanded text:
st reputati, tanquam purgamenta hujus mundi, de quibus manentibus mundus inquinetur, vel abjectis purgetur. Quia facti Peripsema purgamentum quid de qualibet mate
Abbreviated transcription (Latin):
tenende. cõmonefati¬
at uos dico. ita: sic̃
⁊ opus euit mitti. qr
quidẽo urm sic infla¬
ci sõ de philosophis
quoꝵ cetrena sapĩa¬

Expanded text:
tenendae. Commonefaciat dico, ita, sicut et opus erat mitti. Quia quidam vestrum sic inflati sunt de philosophis, quorum terrena sapi
Abbreviated transcription (Latin):
nem humane sa pĩesi
uircutem in fido. & bona oꝑatione coꝵ. qui
inflati sunt suꝑbia. alta sapitndi. co cet̾os
iudicandi. ¶on enim. Qiͣ idõ ñ quetuam
enim illum cum fri
ui eũ utueniret ad
tiꝙ ñ fuit uolun¬

Expanded text:
nem humanae sapientiae, sed virtutem, in fide et bona operatione, eorum qui inflati sunt superbia alta sapiendi et caeteros judicandi. Non enim. Quasi dicat: Ideo enim illum cum fratvi eum ut veniret ad utique non fuit volun
Abbreviated transcription (Latin):
rimus & sitimus. &.
nudi simmus. Iibe
eniui co sñ adulãti¬
onc u̾itatem p̃ditã¬
tes &e gesta peaue
uite. arguentes. gͣrã
mutamus loca. fuga
nemo dat nobis.
Et maledicim̃.
co benedicimus. hor¬
tando aliosad bonũ. ⁊

Expanded text:
 sitimus, et nudi sumus; libere enim et sine adulatione veritatem praedicantes, et gesta pravae vitae arguentes, gratiamutamus loca. Fugamnemo dat nobis. Et maledicimur, et benedicimus, hortando alios ad bonum; et
Abbreviated transcription (Latin):
tis meditus.a. ⁊ si di¬
xetim uos inflatos ⁊
t̾. tñ nõn hoc scͥbo u̾
tot mala passus sura.
liĩ. Nam ego paf̾sum. ⁊ ł es¬
lia peclagogo

Expanded text:
dixerim vos inflatos, tamen, non haec scribo ut tot mala passus sum. lii. Nam ego pater sum. Elia paedagogo
Abbreviated transcription (Latin):
zabel factum ẽ. Et
altaria tua suffode¬
runt: i. a fũdam̃to
eu̾terunt. & ego re¬
lictus sum solus in
cultu diuino. & que¬
runt anuam meam.
i. uitam tollere.
ed quid: Qiͣpu
tauit se solum.
S quid dic̃ script᷑a
illi dixisse responsũ¬

Expanded text:
zabel factum est, et altaria tua suffoderunt, id est a fundamento subverterunt, et ego relictus sum solus in cultu divino, et quaerunt animam meam, id est vitam, tollere. Sed quid? Qutavit se solum, sed quid dicit Scriptura illi dixisse responsu
Abbreviated transcription (Latin):
hãt. & longe spłtndidiore atq fac̾diore stilo ꝙ̃. alic
resplendeat. s aut lunrnabe. ant luce. aut olcmen¬
tis. ł tertulliani. quib in ꝓm̃tu nob̾ ẽ responde¬
te.Si it. iõ si est dicenda panli. qi nomine eius
p̃titulata. sĩ est. gͥneo alicusus illoꝵ. inmo nulłi
quia gͦ ñ coꝵ s gentium apłc etat. nom̃. suum
odiosum eis tacint. ne p̾̃scͥpti nomins umidia :¬
sequentis utilitatem exclud̾et loctionis. Scieus¬

Expanded text:
ndidiore et facundiore stylo quam aliae resplendeat; sed aut Barnabae, aut Lucae, vel Clementis, vel Tertulliani; quibus in promptu nobis est respondere. Si enim ideo non est dicenda Pauli, quia nomine ejus praetitulata non est, ergo nec alicujus illorum, imo nullius Quia ergo non eorum, sed gentium Apostolus erat, nomen suum odiosum eis tacuit, ne praescripti nominis invidia sequentis utilitatem excluderet lectionis. Hie
Abbreviated transcription (Latin):
amislio: diceãdo gͥ seaer notat qi filiꝰ est. i nũq ꝑ
dit quitq̃. de om̃i dato patas. m̃nhoc ⁊̃ ꝙ q̃ixit hete¬
dem humilit. itis demoristrmut indicium. Dcĩ ad
suꝑidiem gnaclum. altioreri ꝙ transcendit sũbdc̃¬
ex quem. ut ꝑ n̾bũ
patti cocrotnum.
fecit ũ sclum etcrua.ĩ.

Expanded text:
amissio. Dicendo ergo haeredem notat quia Filius est, et nunquam perdit quidquam de omni dato Patris; in hoc etiam quod dixit haeredem, humilitatis demonstravit edictum. Deinde ad superiorem gradum altioremque transcendit, subder quem, ut per Verbum Patri coaeternum, fecit, non solum aeterna,
Abbreviated transcription (Latin):
s q̃ scłi .i. isibilia ⁊ mtabilia. iꝰ litendo qualitet
hic duas tectas ina iugrditur: una quid ituocans
nos a nefando etrmo sabeilii. alia. ab attiarit impie¬
uens ⁊ patie subfiste. Sc enim quidam qui eum ge¬
tratieum. eõ deliceut. ꝙ inale uisum ẽ attio. ⁊ lliĩ qͥ

Expanded text:
 est visibilia et mutabilia. Attende qualiter hic duas rectas vias ingreditur, una quidem revocans nos a nefando errore Sabellii, alia ab arianicae impieaneus a Patre subsistere. Sunt enim quidam qui eum extraneum esse de
Abbreviated transcription (Latin):
miiast̾ium sinm uolcus
dui quid̃ sum apłc genti:¬
uin honorisicabo minisfi
ꝗr legalib sufficcte. id iusticiam. co salutem. le
uantias tenendas putabant. M in hunc etimẽ.
quosaune q̃ qui de gentilitate uen̾ant ad xp̃m
sa anctoritate induxͥant. Iõ apłe puidens gen

Expanded text:
m volens diu sum Apostolus gentium, honorificabo ministerue legalibus fieri ad justitiam et salutem, legvantias tenendas putabant, et in hunc errorem quosdam etiam qui de gentilitate venerant ad Christum sua auctoritate induxerant
Abbreviated transcription (Latin):
impłratur insticia. Sic em pectõ arma p̃bemꝰ
menbr a nr̃ cũ male agimis: ĩ u̾bi grã si sur¬
genti ire damꝰ s linguã admaledicendũ.s ma.
nũ ad ꝑcuciendũ. ita & usticie. arma damus.
co leuit᷑ pocestis. poc¬
catũ eñ nob̾ iam nõ
enim estis sublege qͥ
sĩ iruabat s estissub
gũ que refrigerat a
gissit factor. sinc qua
grã subloege positi.¬

Expanded text:
impleatur justitia. Sicut enim peccato arma praebemus membra nostra cum male agimus, ut verbi gratia, si surgenti damus irae, vel linguam ad maledicendum, vel manus ad percutiendum, ita et justitiae arma damus ct leviter potestis. Peccatum enim vobis jam non enim estis sub lege quae non juvabat, sed estis sub gratia, quae refrigerat et sit factor, sine qua gratia, sub lege posit
Abbreviated transcription (Latin):
centenosdõ accepta pocestate illudat. & morti
pistẽtie maloo ꝑando. seo s cõcupiscatis delec¬
tũdo łcõsentiendo. s pociꝰ echibete .i. habiles fu¬
cite nosdã. Nos dico tãꝙͣ exmortins iunentes.
testesqi estis muentes uittutib. Et debetis. qi
priꝰ mortu ertis in poct̃o. Et si implete ñ po¬

Expanded text:
rente nos Deo accepta potestate illudat et mortifpiscentiae male operando, nec etiam concupiscatis delectando vel consentiendo. Sed potius exhibete, id est habiles facite vos Deo; vos, dico, tanquam ex mortuis vivenquia estis viventes virtutibus; et debetis, quia prius mortui eratis in peccatis, etsi implere non po
Abbreviated transcription (Latin):
quã meruut uita dampnata. sapient̾ toletõ.
co quͥa functur prudent᷑ gͣtulans. ꝓsunt gͥ
ista mala que fideles pie ꝑfert̃: uel. id demĩ¬
da pocc̃a. ła d et̾cendam ꝓbandamq iusticiã.
uł ad demonstrandam huius uite misitiã.
Deiũ exponens qui sunt qui uocent᷑ scd̾m.¬

Expanded text:
uam meruit vita ista damnata sapienter tolerans, et quia finietur prudenter gratulans. Prosunt igitur ista mala, quae fideles pie perferunt, vel ad demenda peccata, vel ad exercendam probandamque justitiam, vel ad demonstrandam hujus vitae miseriam. Deinde exponens qui sunt qui vocentur s
Abbreviated transcription (Latin):
xiuͦi de orginalis pecci m̾itis uemiant: quo
facta õ ⁊ ipã uita m̃cło mortis obstricta. tñ
Ĩ cemissis pecc̃is remanete debuert. ut has¬
beret houio cum quib ꝓ u̾icate c̾caret.a. ũ¬
de exerc̾etur uirtus fideliũ. ĩ nomis hõui

Expanded text:
xime de originalis peccati meritis veniant, quo facta est et ipsa vita vinculo mortis obstricta, tamen etiam remissis peccatis remanere debuerunt, ut haberet homo cum quibus pro veritate certaret, et unde e
Abbreviated transcription (Latin):
tione dĩ. o isi est ꝙ onsĩa corꝑantur in bonũ
nõ ex m̃itis eoꝵ. Ialib onsia cooꝑintur in
bonum. Tales enini deus cõsolatur ꝓsꝑis.
exercet adn̾sis. Nam ꝓpͥa ipõꝵ infirmitate
adco tͣalib ds̃ omĩa coopatur in bonum. utsi
qui hoꝵ demant co erhorbitant s hoc ipm̃
cis faciat ꝓfic̾eui bonũ. quia huualioees re¬
deunt atqͣi doctiore. Discunt enim cum ti

Expanded text:
tione Dei. Et inde est quod omnia cooperantur in bonum, non ex meritis corum; talibus omnia cooperantur in bonum. Tales enim Deus consolatur prosperis, et exercet adversis. Nam propria ipsorum infirmitate adeo talibus Deus omnia cooperatur in bonum, ut si qui eorum deviant, et exorbitant, etiam hoc ipsum eis faciat proficere in bonum, quia humiliores redeunt
Abbreviated transcription (Latin):
sigo a ptẽ ci filio mussuis ẽ id̾ dei filius: quia a pa¬
caruatus homiab appatetet. Non enim missis
ẽ mntindo locuni: quia in mundo erat. Qlua¬
ꝓpt̃ pat᷑ innisibilis. tina cutu filio secum inu¬
sibili eũdem silium tusibilem faciendo: misis¬
se cum dictus est. Qlui si eta trisibilis fitret. ut
tum patre ninsibilis tẽ desistetet: ita missio¬

Expanded text:
Ergo a Patre et Filio missus est idem Filius, quia a Paincarnatus hominibus appareret. Non enim missus est mutando locum, quia in mundo erat. Quapropter Pater invisibilis una cum Filio secum invisibili eumdem Filium visibilem faciendo, misisse cum dicitur. Qui si eo modo visibilis fieret, ut cum Patre invisibilis esse desineret, id es
Abbreviated transcription (Latin):
auire spũali tibo ceficuuit᷑ a saginantur.
celligentiami cõtempuence. id m̃sam sẽdent
tam eis ĩdõ posita dt̃. quia si rõnem urllet̃at¬
tendeto: possent intelligete. Hec inꝙ̃ m̃ si fut
illis in laqueum. Scͥptum enim que intelligẽ¬
tib ẽ panis cefectõno illaqueat dum mile m¬

Expanded text:
 saginantur. telligentiam contemnentes ad mensam sedent eram eis ideo posita dicitur, quia si rationi vellent intendere possent intelligere. Haec, inquam, mensa fiat illis in laqueum. Scriptura enim quae intelligentibus est panis refectionis illaqueat dum male i
Abbreviated transcription (Latin):
õpat i ea solus. antfilius in oa solus: aut
ad altenrin ducitins fiec õ ipa. Namutiꝙ pat̃
hõfilium ad quem tolatius dicitur. uͦ tñ e fi
Non enrm. habens liquerem. liquor ẽ. nec coi¬
pus color ẽ. nec aerlux. Non gͦ pat̃ solus: noc

Expanded text:
Pater solus, aut Filius in ea solus, aut ad alteram dicitur, nec est ipsa. Nam utique Pater habet Filium, ad quem relative dicitur, nec tamen Non enim habens liquorem, liquor est, nec corpus color, nec aer lux. Non ergo Pater solus, nec
Abbreviated transcription (Latin):
sit cos habere malami.
cõpunictiontm. Ma¬
lam enĩm. cõpunctio¬
uem. hic significat qͣ
homini molestũ. sic̃
tious appellat mentẽ
muidentem: qua un¬
ue saluti gentiũ. De¬

Expanded text:
s habere malam compunctionem. Malam enim compunctionem hic significat, qua homini molestum, sicutppellat mentem invidentem, qua inet saluti gentium. De