comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
confessio fit ad salutem.Undo ait Prophcta: Gredidi propter quod locutus
sum. Et illud: Iustus ex fide uiuit.Et: Nisi credideritis: non intelligetis.Ergo in
rebus humanis nullum opus incipitur: nisi laboromtis ad effectum uenire
ctedatur.Unde credendum est in Dcum:a quo tam praesens uita. quam futu.¬
ta tribuatur.Deus autem appellatio est substãtia sempiterna.siue timoris di.¬
uini.Igitur Deus sinc principio:sinc fine: si mplex: incorporeus: & in comprc.¬
hensibilis.Patrem autem cum audis:agnosce quod habet filium ucraciter ge¬¬
nitum: sicut possessor dicitur. qui aliquid possidet: etDominus:qui habet cui
dominctur.Deus ergo pater secreti sacramenti uocabulum est: cuius uere fi¬¬
lius est rerbam & speculum: & character:& imago uiucns patris uiuentis: in
oranibus patri similis:ciusdem Natura.In diuinitate genitus. & genitori per

Expanded text:
confessio fit ad salutem . » Unde ait propheta: « Credidi propter quod locutus confessio fit ad salutem . » Unde ait propheta: « Credidi propter quod locutus sum . » Et illud: « Justus ex fide vivit . » Et: « Nisi credideritis, non intelligetis . » Ergo in rebus humanis, nullum opus incipitur nisi labor omnis ad effectum venire credatur, unde credendum est in Deum a quo tam praesens vita quam futura tribuatur. Deus autem appellatio est substantiae sempiternae, sive timoris divini, igitur Deus sine principio, sine fine, simplex, incorporeus et incomprehensibilis; Patrem autem cum audis, agnosce quod habeat Filium veraciter genitum, sicut possessor dicitur qui aliquid possidet, et Dominus qui habet cui dominetur. Deus ergo Pater secreti sacramenti vocabulum est cujus vere Filius est Verbum, et speculum, et character et imago vivens Patris viventis, in omnibus Patri similis, ejusdem naturae, in divinitate genitus, genitori per
Abbreviated transcription (Latin):
Adignatus est quoque ordinc: uel quando mortem pertulerit quomodo sepu¬
tus lurrexerit:. & in carne ipsa coclos ascenderit: ad dexteramq patris conse¬
derit. & iudex renturus sit, ac qualitet remissionem peccatorum sacro bap¬¬
tismate renatis cõtulerit. & resurrectionem humani generis in cadem carne
in uitam aternam futuram: sic docuerunt.Symbolũ enim Orece:latine col'¬
latio dicitur.Et hoc pradicti sancti apostoli inter sc per spiritum sanctum
salubriter ut dictum est: condiderunt.Dicitur &t indicium: quod per hoc:
qui recte crediderit: indicatur.Ergo cunctis credentibus qua continentur in
praefato symbolo: salus animarum & uita perpetua bonis actibus praparatur
Et quod inprimordio eiusdem lymboli prȩponitur. Credo inDcum patrẽm
omtipotentem.praeclarum fidei testimonium. & fundamentum in prima
fronte mõstratur. quia saluus esse poterit. qui recte crediderit. Credere enim¬
ꝑ oportet accedentem ad Dcum quoniam corde creditur ad iustitiam, & orc

Expanded text:
dignatus est, quo ordine vel quando protulerit, quomodo sepultus surrexerit, et in carne ipsa coelos ascenderit, ad dexteramque Patris consederit, judex venturus sit, aut qualiter remissionem pecatorum sacro baptismate renatis contulerit, et resurrectionem humani generis in eadem carne in vitam aeternam futuram sic docuerunt. Symbolum enim Graece, Latine collectio dicitur. Et hoc praedicti sancti Apostoli inter se per Spiritum sanctum salubriter, ut dictum est, condiderunt. Dicitur et indicium, quod per hoc qui recte crediderit indicatur. Ergo cunctis credentibus quae continentur in praefato symbolo, salus animarum, et vita perpetua bonis actibus praeparatur. Ergo quod in primordio ejusdem symboli praeponitur: Credo in Deum Patrem omnipotentem, praeclarum fidei testimonium, et fundamentum in prima fronte monstratur, quia salvus esse poterit qui recte crediderit. « Credere enim oportet accedentem ad Deum , » quoniam « corde creditur ad justitiam, ore
Abbreviated transcription (Latin):
ctiam parui sensus intelligat :quod istud est tempus in quo operam tuam
Christus requirit Tota igitur mente in praesenti necessitate prabe operam
tuã: & auxilium in praeliis exhibe Regi optimo:remuncrationes magnificas
post uictoriam reddituro. Libenter ergo suscipe Episcopatus officium: co
maxime quo Ecclesiasticas dispositiones a me probabiliter didicisti. ut sa¬¬
lus eorum: qui per nos confugorunt ad Dcum: nequaquam uacillet. Uerun¬¬
tamen & breuiter te de ipsius dispensationis ordinc coram omnibus com.¬
monere necessarium duxi.Te quidem oportet irreprehensibiliter uiucre: &
summo studio niti:ut omnes uita huius occupationes abiicias: ne fidciussor
oxistas: ne aduocatus litium fias,: neuc in ulla aliqua occupatione prorsus in¬¬
ueniaris:mundialis nogotii occasione perplexus. Neque enim iudicem aut
cognitorem seculariũ negotiorũ hodic te ordinarerult Christꝰ: ne prafoca.¬

Expanded text:
etiam parvi sensus intelligat, quod istud est tempus in quo operam tuam etiam parvi sensus intelligat, quod istud est tempus in quo operam tuam Christus requirit? Tota igitur mente in praesenti necessitate praebe operam tuam, et auxilium in praeliis exhibe 457 regi optimo, remunerationes magnificas post victoriam reddituro. Libenter ergo suscipe episcopatus officium, eo maxime quod ecclesiasticas dispositiones a me probabiliter didicisti, ut salus eorum qui per nos confugerunt ad Deum, nequaquam vacillet. Verumtamen et breviter te de ipsius dispensationis ordine coram omnibus commonere necessarium duco. Te quidem oportet irreprehensibiliter vivere et summo studio niti ut omnes vitae hujus occupationes abjicias, ne fide jussor existas, ne advocatus litium fias, neve in ulla aliqua occupatione prorsus inveniaris mundialis negotii occasione perplexus. Neque enim judicem aut cognitorem saecularium negotiorum hodie te ordinare vult Christus, uti ne praefoca
Abbreviated transcription (Latin):
clitantem quum iuuare possis Iubterfugis, tui tantummodo habens con'¬
siderationcm: & non quod in comunc omnibus cxpedit, prouidens.Sed p¬
Ccertus esto: quod necesse est: te suscipere omne periculum: quia nec egoi
pro salute omnium ab obsecrando cessabo. Quanto ergo mihi citius ac on¬
quieueris:tanto me citius laboris & tristitia mea moerore releuahis. Noui
etiam hoc:d Clemens:quod tibi tadia & molestias: pericula etiam & op¬¬
probria incruditi uulgi indocilisq: conciliem: qua tu tamen:scĩo quod con¬
stanter & forriter feras, respiciens ad illam sƿem: qua tibi apud Deum patic̃.¬
tixe praparat coronam.Sed & illud cupio:te mecum iusta ratione perspice¬
re. quando maxime opera tua indiget Christus nunc quum inimicus aducr¬¬
sus sponsam cius commouet bellum:an in futuro tẽpore:quando iam Chri. Ic.¬
stus post uictoriam triumphabit, nec ultra ullius opera indigebit ⁊ Quis non

Expanded text:
clitantem, cum juvare possis, subterfugis: tui tantummodo habens conclitantem, cum juvare possis, subterfugis: tui tantummodo habens considerationem, et non quod in commune omnibus expedit providens. Sed certus esto quod necesse est te suscipere omne periculum, quia nec ego pro salute omnium ab obsecrando cessabo. Quanto ergo mihi citius acquieveris, tanto me citius laboris et tristitiae meae moerore relevabis. Novi etiam hoc, o Clemens, quod tibi taedia et molestias, pericula etiam et opprobria ineruditi vulgi indocilisque conciliem; quae tu tamen, scio quod constanter et fortiter feres, respiciens ad illam spem quae tibi apud Deum patientiae praeparat coronam. Sed et illud cupio, te mecum justa ratione, perspicere, quando maxime opera tua indiget Christus, nunc cum inimicus adversus sponsam ejus commovet bellum, an futuro in tempore, quando jam Christus post victoriam triumphabit, nec ultra ullius opera indigebit? Quis non
Abbreviated transcription (Latin):
des cius rogabam: excusans mc: & declinans honorem cathedra uelpotesta¬
tem.At illerespondens: Pro hoc: inquit: nc te rogaueris.Hoc enim ficri sta'¬
Btutum est mihi & eo magis quo te excusas: quia haec cathedra cum qui cu'¬
pit eam &audacter expetit non requirit:sed ornatum moribus & in uerbis
cruditum Qudd si esset alius melior:si quis mihi alius adiutor tam sedulus
astitisset: si quis tam plenae doctrinae mea rationem cocpisset:sed & Ecclesia¬
sticas dispositiones a metãplene didicisset: habens alium talem: non te coge¬¬
rem opus bonum suscipere nolentem.Superfluum est ergo alium quarere:
quut primitias corum qui ex gentibus per ma saluantur: & pracipuc hu.¬
ius urbis Itc primum obtulcrim Deo. Sed & illud intuere:quia si pcriculum¬
peccati timens, suscipere refugis Ecclesiae gubernacula, certus esto: quia
amplius peccas: quam si populum Dei yelut in fluctibus positum & peri¬¬

Expanded text:
edes ejus, rogabam, excusans me et declinans honorem cathedrae vel potestaedes ejus, rogabam, excusans me et declinans honorem cathedrae vel potestatem. At ille respondens: Pro hoc, inquit, ne me rogaveris. Hoc enim fieri statutum est mihi, et eo magis quod excusas; quia haec cathedra eum qui cupit eam, et audacter expetit, non requirit, sed ornatum moribus et in verbis eruditum. Quod si esset alius melior, si quis mihi alius adjutor tam sedulus astitisset, si quis tam plene doctrinae meae rationem cepisset, sed et ecclesiasticas dispositiones a me tam plene didicisset; habens alium talem, non te cogerem opus bonum suscipere nolentem. Supecum primitias eorum qui ex gentilibus per me salvantur, et praecipue hujus urbis te primum obtulerim Deo. Sed et illud intuere, quia, si ppeccati timens, suscipere refugis Ecclesiae gubernacula, certus esto quia amplius peccas, qui populum Dei velut in fluctibus positum et peri
Abbreviated transcription (Latin):
Qui in omnibus tentationibus meis socius extitit. fideliter perseuerane.
Qucto: pra cateris expertus sum Deum colentema: homines diligentete¬
castum discendi studiis deditum: sobrium: benignum: iustum: pati¬¬
entem: & scientem ferro nonnullorum etiat exhis qui in uerbo Deĩ
instituuntur iniurias:Propter quod ipsi trado a Domino mihi traditam po¬
testatem ligandi & soluendi, ut de omnibus quibuscunq decreuerit in ter¬
ris hoc decretũ sit & in coclis. Ligabit enim quod oportetligari: & soluet
quod expedit solui, tanquam qui ad liquidum Ecclesi a regulam nouerit.
Ipsum ergo audite: scientes: quia quicunque contristaucrit doctorem ueri.¬
tatis:peccat in Christum: & patrẽ omnium exacerbat Dcum. propter quoc
& uita carebit.Ipsum autem qui praeest cateris:oportet medici uicem agere
& non fera bestia furore commoucri: Hac co dicente.cgo procidens ad p¬

Expanded text:
qui in omnibus tentationibus meis socius exstitit, fideliter perseverans; qui in omnibus tentationibus meis socius exstitit, fideliter perseverans; quem prae caeteris expertus sum Deum colentem, homines diligentecastum, discendi studiis deditum, sobrium, benignum, justum, patientem, et scientem ferre nonnullorum etiam ex his qui in verbo Dei instruuntur injurias. Propter quod ipsi trado a Domino mihi traditam potestatem ligandi et solvendi; ut de omnibus quibuscunque 456 decreverit in terris, hoc decretum sit et in coelis. Ligabit enim quod oportet ligari, et solvet quod expedit solvi, tanquam qui ad liquidum Ecclesiae regulam noverit. Ipsum ergo audite, scientes quia quicunque contristaverit doctorem veritatis, peccat in Christum, et Patrem omnium exacerbat Deum, propter quod et vita carebit. Ipsum autem qui praeest caeteris, oportet medici vicem agere, et non ferae bestiae furore commoveri. Haec eo dicente, ego procidens ad p
Abbreviated transcription (Latin):
re  quam erga omnes hotaines gerchat palata cum omni fiducia  aduee.¬
saniectiam tyranuo totius mundi bonum praedicare non destitiro b&u
gem ominium scculorum per orbem terra: & usque ad ipsius Romana ue ł¬
bis hiuius notitiam. utctiam ipsa saluaretur: in uexit. Fłic. in quaro: pro picta¬
tc pati uolens. praesentcm uitam finiuit. In ipsis autem diebuss quibus uit arfi¬
nceo sibi imminere prasensit in cõuentu fratrum positus. appreliensa pa.¬
nu mea repente consurgens: in auribus totius Eeclesia hec protulit uerba:
Auddite me tratres & conserui taci quoniato ut edoctus ium ab co qui ci¬¬
sit ine. Domino & magistro meo lesu Christo. dies mortis mea instat Se¬
mentem hunc Ep̃iscopum uobis ordino cui soli mee pradicationio &e
Doctrina cathedram: trado. Qui mihii ab initio usque in finera comos
in omnibus fuit & per hoc ueritatet totius mee praȩdicationis agnouit.

Expanded text:
te quam erga omnes homines gerebat, palam cum omni fiducia adverte quam erga omnes homines gerebat, palam cum omni fiducia adversante etiam tyranno totius mundi bonum praedicare non destitit, et Regem omnium saeculorum per orbem terrae et usque ad ipsius Romanae urbis hujus notitiam, ut etiam ipsa salvaretur, invexit; hic, inquam, pro pietate patiendo volens praesentem vitam finivit. In ipsis autem diebus quibus vitae finem sibi imminere praesensit, in conventu fratrum positus, apprehensa manu mea, repente consurgens, in auribus totius ecclesiae haec protulit verba: Audite me, fratres et conservi mei. Quoniam, sicut edoctus sum ab eo qui misit me, Domino et magistro meo Jesu Christo, dies mortis meae instat, Clementem hunc episcopum vobis ordino, cui soli meae praedicationis et doctrinae cathedram trado: qui mihi ab initio usque in finem comes in omnibus fuit, et per hoc veritatem totius meae praedicationis agnovit;
Abbreviated transcription (Latin):
LEMENSLa CObOfratri Domini: & Episcopo Epi¬
scoporum regenti Hebrȩorũ sanctam Ecclesia Hlicro¬
solymis sed & omnes Ecclesias quae ubique Dei pro
uidẽtia fundata sunt: cum presbyteris & diaconibus.
& crtcris omnibus fratribus pax sit semper. Notum
tibi facio Dominc: quia Simon Petrus. qui uere fider
merito & integra prȩdicationis obtẽtu: fundameniu e¬
esse Ecclesia definitus est: qua de causa etiam Domini
Dre cognominatus elt Petrus qui fuit primitiae electionis Dorum aposicer¬
beatitudinem contulit: qui & uocatus est & clectue de conuiua Pocuno es
cotco effectus tanquam bonus & probatissimus discipulus. qui obscuriore
mundi plagam occidentis uclut omniuro potentior umiharc precoptus
esb quique d integrẽ potuit implere praceptum. Sed quousque serco dociti
protraliam refugiens indicare quod triste est. Quod quidem nec esse est
Picet tarde proferre. Hic denique ipse ꝑetrus. qui pro ur mensa charita¬

Expanded text:
LEMENS, JACOBO domino episcopo episcoporum, regenti Hebraeorum sanctam Ecclesiam Hierosolymis, sed et omnes Ecclvidentia fundatae sunt, cum presbyteris et diaconibus, et caeteris omnibus fratribus. Pax tibi sit semper. Notum tibi facio, domine, quia Simon, qui verae fidei merito et integrae praedicationis obtentu, fundamentuesse Ecclesiae definitus est, qua de causa etiam Domini ore divino cognominatus est Petrus, qui fuit primitiae electionis Domini, apostopetenter beatitudinem contulit, qui et vocatus est et electus, et conviva Domini et comes effectus, tanquam bonus et probatissimus discipulus, qui obscuriorem mundi plagam occidentis velut omnium potentior illuminare praeceptus est, quique et integre potuit implere praeceptum. Sed quousque sermonem protraho, refugiens indicare quod triste est, quod quidem necesse est, licet tarde, proferre? Hic denique ipse Petrus, qui pro immensa charita
Abbreviated transcription (Latin):
ar bitrot restris sunt hodie auribus intimata: ut paschale sacramentum ciiã
io urerabris corporis Christi legitime celebretur. Superests re dc obuinẽ do
resurre Etionis consortio disseramus. Quod ne continuato sermone & mi¬
hi & uobis fat oncrosum in dici sabbati promissa diffcremus. Aderitpt
credimus gratia Ditiꝰ Ut debitum nostrum ipsius auxilio complcatur: qui
uiuit & regnat cum patre & spiritu sancto in secula scculas Aiten.

Expanded text:
arbitror, vestris sunt hodie auribus intimata: ut paschale sacramentum 277 etiam arbitror, vestris sunt hodie auribus intimata: ut paschale sacramentum 277 etiam in membris corporis Christi legitime celebretur. Superest ut de obtinendo resurrectionis consortio disseramus. Quod ne, continuato sermone, et mihi et vobis fiat onerosum, in diem sabbati promissa 278 differemus. Aderit, ut credimus, gratia Dei, ut debitum nostrum ipsius auxilio compleatur, qui vivit et regnat cum Patre et Spiritu sancto in saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi praeferunt: & tanto amplius se amant: quanto amplius pro Dei atpore
se monamant. Curq̾ audiunt sibi diuinitus dici Eost cõcupiscentiastuao
nomcas & auoluntate tua auertere. diuidunt aflectus suos. & legem inc̃tisa
corporis lege disscindunt:yt ex quadaro se parte sibi denegent perdentes se
in Ns que carnaliter cupiunt & iuucnientes se in iis qua spiritaliter con¬
cupiscunt. Sanctum igitur pascha dilectisoimi. in talibus membris corpo.¬
nis Obiri stilegitime celebratur: & nihuil illis decst triuroplii quos passio Sal¬
uatorio obtinuit. Quoniam in iis: qui apostolico exemiplo castigant cor.¬
pus suu. Se scruituti subii ciunt. iidem hostes cadem fortitudine conterũ.¬
tur. bt tune enim a Cbristo rincitur mundus: & cum d seruis suis quorũ.¬
cunque ritiorum incentiua suꝑerantur. ipsius uirtus est: ipsiusq uictoria:
xe dile Etisoimi quae ad participationcta crucis pertinent: sufficienter u

Expanded text:
sibi praeferunt, et tanto amplius se amant quanto amplius pro Dei amore sibi praeferunt, et tanto amplius se amant quanto amplius pro Dei amore se non amant. Cumque audiunt sibi divinitus dici: Post concupiscentias tuas non eas, et a voluntate tua avertere : dividunt affectus suos, et legem mentis a corporis lege discernunt: ut ex quadam se parte sibi denegent, perdentes se in iis quae carnaliter cupiunt, et invenientes se in iis quae spiritaliter concupiscunt. CAP. VI. Sanctum igitur Pascha, dilectissimi, in talibus membris corporis Christi legitime celebratur et nihil illis deest triumphis, quos passio Salvatoris obtinuit. Quoniam in iis qui apostolico exemplo castigant corpus suum et servituti subjiciunt , iidem hostes eadem fortitudine conteruntur, et nunc a Christo vincitur mundus. Cum enim a servis suis quorumcumque vitiorum incentiva superantur, ipsius virtus est, ipsiusque victoria. Haec, dilectissimi, quae ad participationem crucis pertinent, sufficienter, ut
Abbreviated transcription (Latin):
in.omnibuo fidelibus propositũ bonae uoluntatis infestant. in imicum auic̃
Mlio est omne quod rectum. omne quod castum est. Et cum cis nilul in
quen quara atplius liccat quam iustitia diuina pertuiserit: qua dignatur
suos aut corrigere disciplina. aut cxercere patientia: agunt tamen uersutis.¬
sima arte fallaciae. ut ex arbitrio propriae potestatis: aut ladere uideãtur. aut
parcere. St multis quod dolendum est: ita per nequitiam si mulationis illu¬
dunt de quidam illos S timeant pati infensos Et uelini habere placatos
clm benoficia demonum omnibus sint nocc̃uora uulncribus: quia tutius
est homini inimicitiam diaboli meruissc. quam pacem. Sapeo. Gita quta¬
nimi qut onum timere. unum diligere: & in unura sperare didicerunt mor¬
nficarie cupiditatibus & crucifixis corporis sensibus: ad nullum hostium
metum ad nulluro inquinantur obsequium. Uoluntatem enit Dei ctiam

Expanded text:
in omnibus fidelibus propositum bonae voluntatis infestant. Inimicum namque in omnibus fidelibus propositum bonae voluntatis infestant. Inimicum namque est illis omne quod rectum, omne quod sanctum est; et cum eis nihil in quemquam amplius liceat, quam justitia divina permiserit, quae dignatur suos aut corripere disciplina, aut exercere patientia, agunt tamen versutissima arte fallaciae, ut ex arbitrio propriae potestatis, aut laedere videantur, aut parcere; et multis, quod dolendum est, ita per nequitiam simulationis illudunt, ut quidam illos et timeant pati infensos, et velint habere placatos: cum beneficia daemonum omnibus sint nocentiora vulneribus, quia tutius est homini inimicitiam diaboli meruisse quam pacem. Sapientes itaque animae, quae unum timere, unum diligere, et in unum Dominum sperare didicerunt, mortificatis cupiditatibus et crucifixis corporis sensibus, ad nullum hostium metum, ad nullum inclinantur obsequium. Voluntatem enim Dei etiam
Abbreviated transcription (Latin):
perse quutiones & omnia. qua aduersus beatos martyres seuicrunt finita
este certamina. ranꝗ suscipiendae crucis illis tantum necesgitas incubuerit.
quib ad expugnadã Christi dilectionẽ atrocissima sunt illata supplicia. ded
aliud scruetiu Deo pieras exꝑitur: aliud etiã Apostoli p̾dicatio ꝓtestatur
Qui dicit. Omncs ꝗpic xolunt eiuere in Christo lesu. ꝑsequuri oneo patiun¬
tur. Sui sentientia nimis trepidus de segnis osien ditur. qui nulla perlequi:¬
tione pulsatur. P acem enim cum hoc enundo nisi amatores inundi hahere
non possunt: & nulla enquam iniquitati cum aquitate communio ihilla
mendac u eum reritate concordia. nullus est tenebris cum luce cõsensus.
Quia etiamsi pĩctas bonorum cupiat malos corrigi conuersonc iq nus¬
rorũ per gratiã Dei miserentis obtineat: malignorũ tainẽ spirituũ aduersus
lanetoro insi dianon quiescunt & siuc occulto dolo: siuc aperto picelio

Expanded text:
persecutiones, et omnia quae adversus beatos martyres saevierunt, finita persecutiones, et omnia quae adversus beatos martyres saevierunt, finita esse certamina, tamquam suscipiendae crucis illis tantum necessitas incubuerit, quibus ad expugnandam Christi dilectionem atrocissima sunt illata supplicia. Sed aliud servientium Deo pietas experitur, aliud etiam Apostoli praedicatio protestatur, qui dicit: Omnes qui pie volunt vivere in Christo Jesu, persecutionem patiuntur . Qua sententia nimis tepidus et segnis ostenditur, qui nulla persecutione pulsatur. Pacem enim cum hoc mundo nisi amatores mundi habere non possunt, et nulla umquam iniquitati 276 cum aequitate communio, nulla mendacio cum veritate concordia, nullus est tenebris cum luce consensus. Quia etiamsi pietas bonorum cupiat malos corrigi, conversionemque multorum per gratiam Dei miserentis obtineat, malignorum tamen spirituum adversus sanctos insidiae non quiescunt, et sive occulto dolo, sive aperto praelio,
Abbreviated transcription (Latin):
Are Ctoitinere faciat declinare. recurrat ad crucẽ Dñi E ligno rita motus
clauis timoris Dei carnes habere confixas: nisi corporeos sensus ab illece.¬
bra illiciti desiderii sub metu diuini continere iudicii. ut qui resistit pec.¬
eato & concupiscetias suas: ne quid torte dignum operetur. interficit au¬
deat cũ apostolo dicere:Mihi aut absit gloriari nisi in cruce Dñi nostri le¬
su Christi. per quem milii mundus crucifixus est & ego mundo. Ibi ergo se
constituat Christianus: qud cum secum sustulit Christus & ad id dirigat
omnom uiam suam. uhiscit humanam saluatam esse naturam. Passio enim
Domini usque ad finem producitur mundi. & sicut in sanctis suis ipsc ho¬
noratur. ipse diligitur. & in pauperibus iple pascitur. ipse uestiturita inom¬
nibus quipro iustitia aduerla tolerant. ipse compatitur:nisi forte aestiman¬
dum cst. multiplicata per orbem fide. renascẽte impiorum numero: otnues

Expanded text:
a recto itinere faciat deviare, recurrat ad crucem Domini, et ligno vitae motus a recto itinere faciat deviare, recurrat ad crucem Domini, et ligno vitae motus clavis timoris Dei carnes habere confixas, nisi corporeos sensus ab illecebra illiciti desiderii sub metu divini continere judicii? ut qui resistit peccato, et concupiscentias suas, ne quid morte dignum operetur, interficit, audeat cum Apostolo dicere: Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi, per quem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Ibi ergo se constituat Christianus, quo eum secum sustulit Christus; et ad id dirigat omnem viam suam, ubi scit humanam salvatam esse naturam. Passio enim Domini usque ad finem producitur mundi; et sicut in sanctis suis ipse honoratur, ipse diligitur, et in pauperibus ipse pascitur, ipse vestitur; ita in omnibus qui pro justitia adversa tolerant, ipse compatitur: nisi forte aestimandum est, multiplicata per orbem fide, et rarescente impiorum numero, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tur trina demersio. t dimoto quodã aggere sepultura. quos ueterco suses¬
pit sinus fontis eosdem nouos edat unda baptismatis. Sed irplendum est
pitiilo runus opere. quod celebratũ est sacramento: & natis de spiritu san¬
Eo quantumcunq superest mundani temporis: non sine crucis susceptio¬
nc ducendum est. Quauis cm̃ forti & crudeli tyranno per potentiam cru.¬
ci Ghristi uala antiquae depraedationis erepta sint:& dominatio principis
mundia redemptoru sit ciecta corporibus in sidiari tamen etiam iustifica.¬
tiocaden malignitas perleuerat: & multis modis cos: in quibus nõ regnat.
impugnat. ut si quas animas negligentes imprudentesq repererit sauiori.¬
bus cas la qͥueis rursum innectat: & a paradyso Ecclesiae raptas in consoe.¬
tium sux damnationis inducat. Unde cum quispiam obseruantis Christia¬
na se limitem sentit excedere. & in id cupiditatcs suas tendere. quod cumo

Expanded text:
tur trina demersio; ut dimoto quodam aggere sepulturae, quos veteres suscetur trina demersio; ut dimoto quodam aggere sepulturae, quos veteres suscepit sinus fontis, eosdem novos edat unda baptimastis; sed implendum est nihilominus opere quod celebratum est sacramento, et natis de Spiritu sancto quantumcumque superest mundani corporis, 275 non sine crucis susceptione ducendum est. Quamvis enim forti et crudeli tyranno per potentiam crucis Christi vasa antiquae depraedationis erepta sint, et dominatio principis mundi a redemptorum sit ejecta corporibus, insidiari tamen etiam justificatis eadem malignitas perseverat, et multis modis eos in quibus non regnat impugnat: ut si quas animas negligentes imprudentesque repererit, saevioribus eas laqueis rursum innectat, et a paradiso Ecclesiae raptas in consortium suae damnationis inducat. Unde cum quispiam observantiae Christianae se limites sentit excedere, et in id cupiditates suas tendere, quod eum
Abbreviated transcription (Latin):
inotoq natura t a suscipic̃te susceptam: nec iplum breue mortio tempus
abiungeres nun quam ualeret ad aeternitatem redire mortalitas. Sed ad fuit
nobio io Christo singulare pre si dium ut in natura passibili mortis condin¬
tio non maneret. quam impascibilis essentia rec episset: Et per ia quod noti
ris intentione nitendum cst ut cũm grauissimi sit periculi festum paschalo
nogligerc periculosius sit Ecelesiasticis quidem conuentibus iungi. sed in
dominica passionis consortio non haberi. Nam dicente Dño. Qui no aco¬
modcipit cruce sua & sequitur me. non est me dignus. Et dicẽte apostoloidi co¬
patimur & cõpregnabimus. quis uere Christu passum. mortuũ &e resuscita¬
tum colit nisi qui cum ipso paritur: moritur & resurgit. Ex haec quidem in
omnibus Ecelesi a filiis ipso iam regenerationis sunt inchoata mysterio. e¬¬
brpeceati interitus. uta est renascentis: & triduanam Domini mortẽ imita¬

Expanded text:
in utraque natura, ut a suscipiente susceptam, nec ipsum breve mortis tempus in utraque natura, ut a suscipiente susceptam, nec ipsum breve mortis tempus abjungeret, numquam valeret ad aeternitatem redire mortalitas. Sed adfuit nobis in Christo singulare praesidium, ut in natura passibili mortis conditio non maneret, quam impassibilis essentia recepisset, et per id quod non ris intentione nitendum est ut cum gravissimi sit piaculi festum paschale negligere, periculosius sit ecclesiasticis quidem conventibus jungi, sed in Dominicae passionis consortio non haberi. Nam dicente Domino: Qui non accipit crucem suam, et non sequitur me, non est me dignus ; et dicente Apostolo: Si compatimur, et conregnabimus ; quis vere Christum passum, mortuum et resuscitatum colit, nisi qui cum ipso et patitur, et moritur, et resurgit? Et haec quidem in omnibus Ecclesiae filiis, ipso jam regenerationis sunt inchoata mysterio, ubi peccati interitus, vita est renascentis, et triduanam Domini mortem imita
Abbreviated transcription (Latin):
tiiudo consilii: cum placuit Deo per stultitiam pradicationis saluos face¬
re credentes: ut mirabilior fieret constantia fidei ex difficultate credendi.
Inconsequens enim & irrationabile ridebatur. recipere animo quod crca¬
torem omnium naturarum: in substãtia peri hominis:uirgo intemerata pe¬
perisset. quod axqualis patri filius Dei: qui implerct omnia: & continc¬
ret yniuersa furentium manibus comprahendi. iniquorum iudicio con.¬
demnari: & post dedecus illusionũ: cruci se permisisset affigi. Sedin iis om¬
nib simul lunt: & humilitas hominis:& celsitudo dcitatis. nec misericor¬
diae ratio maiestatẽ miscrẽtis obscurat: ꝗa de ineffabili porẽtia factũ est ur
cuta homo yerus est re. Deo inulolabili. & Dcus yerus est in curnc paloibi.¬
li conferretur homini gloria ꝑer contumcliam. incorruptio per supplietas
uita per mortem. Nisi cm rerbũ caro fieret: & tam solida consistere tomiras

Expanded text:
titudo consilii, cum placuit Deo per stultitiam praedicationis, salvos facetitudo consilii, cum placuit Deo per stultitiam praedicationis, salvos facere credentes , ut mirabilior fieret 274 constantia fidei ex difficultate credendi. Inconsequens enim et irrationabile videbatur recipere animo quod creatorem omnium naturarum in substantia veri hominis Virgo intemerata peperisset; quod aequalis Patri Filius Dei, qui impleret omnia et contineret universa, furentium manibus comprehendi, iniquorum judicio condemnari, et post dedecora illusionum, cruci se permisisset affigi. Sed in iis omnibus simul sunt et humilitas hominis, et celsitudo Deitatis; nec misericordiae ratio majestatem miserentis obscurat, quia de ineffabili potentia factum est, ut dum homo verus est in Deo inviolabili, et Deus verus est in carne passibiconferretur homini gloria per contumeliam, incorruptio per supplicium, vita per mortem. Nisi enim Verbum caro fieret, et tam solida consisteret unitas
Abbreviated transcription (Latin):
terne dispositionis effectum: & ita humano generi sua morte consuluit.Ut
sacramentum salutis etiam ipsis perse cutoribus non negaret. Qui uenerat
uniuersis credentibus omnia peccara dimittere: a gencrali indulgẽtia nec
Iudaicum uoluit crimen excluderc. Quorum itaq perfidiam detestamur:
corundem fidem: si conuertantur: amploctimur.et imitantes miscric ordiã
Domini: qui pro cis:a quibus erat crucifixus:orabat.nos quoq cum beato
Paulo apostolo nostras iungimus preces: & ut ille populus misericordiani
consequatur optamus: ob cuius offensionem: gratiam roconciliationis ac.¬
cepimus. Quoniam sicut ait magister gentium: Conclusit Ocus omnia in
intellectum abstulit: & sapientium mundi corda turbauit. nisi crux filii
Dci qua & philosophiam euanescere prudentium: & Isracliticã fecit cali¬
gare doctrinam:Omnem nanq: sensum humanae mentis oxccssit diuini al¬

Expanded text:
ternae dispositionis effectum; et ita humano generi sua morte consuluit, ut ternae dispositionis effectum; et ita humano generi sua morte consuluit, ut sacramentum salutis etiam ipsis persecutoribus non negaret. Qui enim venerat universis credentibus omnia peccata dimittere, a generali indulgentia nec Judaicum voluit crimen excludere. Quorum itaque perfidiam detestamur, eorumdem fidem, si convertantur, amplectimur; et imitantes misericordiam Domini, qui pro eis a quibus erat crucifixus orabat, nos quoque cum beato Paulo apostolo nostras jungimus preces, et ut ille populus misericordiam consequatur optamus, ob cujus offensionem gratiam reconciliationis accepimus: quoniam, sicut ait idem magister gentium, conclusit Deus omnia in intellectum abstulit, et sapientium mundi corda turbavit, nisi crux Filii Dei, quae et philosophicam evanescere prudentiam, et Israeliticam fecit caligare doctrinam? Omnem namque sensum humanae mentis excessit divini al
Abbreviated transcription (Latin):
tes. magno accipiamus cum tremore mẽtium: tantum facinus impiorum.
Quamuis enim ad salutem humani gencris pertineret passio Saluatoris. &
aeternae mortis uincula temporali sint Domini dirupta morte aliud tamen
crucifixi patientia. aliud crucifigẽtium egit inlania: nec ad cosdem rerum
exitus miscricordia & ira tendebat cumper ciusdem sanguinis effusionc̃
Christus solueret mundi captiuitatem. Iudȩi interficerent omnium rede ni¬
ptorem. Obdurauit enim carnalem Israel malignitas sua: & nihil ci legis te¬
stificatio nihil mysteriorum imagines:nihil proplictarum oracula ꝑrofue¬
runt:cuit pascha Domini tot seculis celebratum. in co Ioãnes doceret im¬
plctũ: de quo publica protestationc diccbat: Ecce agnus Dei, ecce qui tol.¬
lit peccata mundi.Repugnat iniquitas iustitiae:caecitas luci: mendaciũ ue.¬
ritati: sed de saeuitia obluctantium: de scelere crudelium obtinuit Icsus ae.¬

Expanded text:
tes, magno accipiamus cum tremore mentium tantum facinus impiorum. tes, magno accipiamus cum tremore mentium tantum facinus impiorum. Quamvis enim ad salutem humani generis pertineret passio Salvatoris, et aeternae mortis vincula temporali sint Domini morte dirupta, aliud tamen Crucifixi patientia, aliud crucifigentium egit insania, nec ad eosdem rerum exitus misericordia et ira tendebat: cum per ejusdem sanguinis effusionem Christus solveret mundi captivitatem. Judaei interficerent omnium Redemptorem. CAP. II. Obduravit ergo carnalem Israel malignitas sua, et nihil ei legis testificatio, nihil mysteriorum imagines, nihil prophetarum oracula profuerunt, cum Pascha Domini tot saeculis celebratum in eo Joannes doceret impletum, de quo publica protestatione dicebat: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Repugnat iniquitas justitiae, caecitas luci, mendacium veritati; sed de saevitia obluctantium, de scelere crudelium obtinuit Jesus ae
Abbreviated transcription (Latin):
Acram dile ctisorti dominica passionis historiam: Euangeli¬
ca. ut moris est: narratione decursam: ita omnium uestrum ar¬
bitror inhaesisse pectoribus. utunicuiq audientium. ipsa le¬
ctio. quaedam facta sit uisio.Habet cnim hanc potentiam fi¬¬
des uera.ut ab iis mente non desit: quibus corporalis prȩsentia interesse nõ
potuit. & sure in praeteritum redcat: siuc in futurum sc corcredentis exten¬
ddat nullas sentiat moras temporis cognitio ueritatis. Adest ergo sensibus
nostris imago rerum ꝑro nostra salute gestarum: & quicquid tunc discipu¬
lorum perstrinxit animos: nostros quoque tangit affectus: non quod aut
tristitia deprimaniur: aut saeuitia furentium Iudaeorum terreamur: cum e.¬
tiam cos. quos illius tempestatis magnitudo concussit: ad inuictã constan¬
tiam resurrectio Domini ascensioq prouexerit: sed quia cum in cogita.¬
tionem uenit. quales tunc Hierusalempopuli: & quales fucrint sacerdo.¬

Expanded text:
acram, dilectissimi, Dominicae passionis historiam, evangelica, ut moris est, narratione decursam, ita omnium vestrum arbitror inhaesisse pectoribus, ut unicuique audientium ipsa lectio quaedam facta sit visio. Habet enim hanc potentiam fides vera, ut ab iis mente non desit, quibus corporalis praesentia interesse non potuit; et sive in praeteritum redeat, sive in futurum se cor credentis extendat, nullas sentiat moras temporis cognitio veritatis. Adest ergo sensibus nostris imago rerum pro nostra salute gestarum, et quidquid tunc discipulorum perstrinxit animos, nostros quoque tangit affectus; non quod aut tristitia deprimamur, aut saevitia furentium Judaeorum terreamur, cum etiam eos quos illius tempestatis magnitudo concussit, ad invictam constantiam resurrectio Domini 273 ascensioque provexerit; sed quia cum in cogitationem venit quales tunc Jerusalem populi et quales fuerint sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
onniurt B ꝗro uentium sicut in Christo est crucifina. ita esterd slarisoo
cor onanda illis quidem in omni gloria pra cellẽtibus qui terribiles raue¬
teo & seua rora enras osque ad ex halationem spiitus tolerando superaue¬
rune sederiorriqo sub sequentibus qui auaritie cupiditaicro superble ele¬

Expanded text:
entium Deoque viventium, sicut in Christo est crucifixa, ita est in Christo entium Deoque viventium, sicut in Christo est crucifixa, ita est in Christo coronanda: illis quidem in omni gloria praecellentibus, qui terribiles mortes et saeva tormenta usque ad exhalationem spiritus tolerando superaverunt, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
diab obro CCuesutias qui non Iolum per carmo coneupisc entias. Si pet
corporeas lantum in sidiatur illecebras: sed inter ipsa quoq semana Sideh
spargeras tania falsitatum ucritatio studet yiolare culturait ut quos pon
poreons eorrurapere mn alis actibus impio subuertat errombus. Pugite es¬
so mern danr arguinenia doetrina. d uiperea haeretie oruer onate ⁊ollso¬
quia. nsabis comimunc sit cum cis. qui catholice aduerlanteefede uso¬
colane nomino & fir istiani Non enim templum spiitus Del nec nctobra
sunt & tsti sed falsis opinionibus implicati. ⁊ ot specieo kabent dabioui
quot si mulacuea medacii. & quibus malio per Pominum edura. Cdest u
quoe siroula heratas de oita est liberati. omnes rite astmo tentadones &t
pra la cuan fidei eaultatione toleremus Sienim eopatiroprs di onregna:¬
pieius Quo a premium non cis tantum paratur e e qui pfiod notnocetui¬
cairuot piorum saeuitia sunt perempti. quoniam eniucrlitas Deo serĩo¬

Expanded text:
diaboli cavete versutias, qui non solum per carnis concupiscentias, nec 271 per corporeas tantum insidiatur illecebras, sed inter ipsa quoque semina fidei spargens zizania falsitatum, veritatis studet violare culturam, ut quos non potuerit corrumpere malis actibus, impiis subvertat erroribus. Fugite ergo mundanae argumenta doctrinae et viperea haereticorum vitate colloquia. Nihil vobis commune sit cum eis qui catholicae adversantes fidei solo sunt nomine Christiani. Non enim templum Spiritus Dei, nec membra sunt Christi; sed falsis opinionibus implicati, tot species habent diaboli, quot simulacra mendacii. A quibus malis per Dominum Jesum Christum, qui et via, et veritas, et vita est , liberati, omnes vitae istius tentationes et omnia praelia cum fidei exsultatione toleremus. Si enim compatimur, et conregnabimus . Quod praemium non eis tantum paratum est qui pro nomine Domini impiorum saevitia sunt perempti, quoniam universitas Deo servi
Abbreviated transcription (Latin):
dax caecitas sapientiã yeritatis potuit inspicere. Tenuit itaq disposita man¬
fuctudo patientiam: & cohibita famulantium sibi angelicarum cirtute. I¬
gionum. hausit Calicẽ doloris &e mortie. totutaq supplicium transtulit in
triuma.¬

Expanded text:
dax caecitas sapientiam potuit veritatis inspicere. Tenuit itaque dispositam mandax caecitas sapientiam potuit veritatis inspicere. Tenuit itaque dispositam mansuetudo patientiam, et cohibita famulantium sibi angelicarum virtute legionum, hausit calicem doloris et mortis, totumque supplicium transtulit in trium
Abbreviated transcription (Latin):
iter fecit ad miscriã. hic per humilitatis fortitudinẽ uiã parauit ad gloriar.
Unde ipse dicit: Ego sum uia. ueritas & uita. Uia scilicet in forma cõuersa.¬
tionis iustae. ueritas in expectatione rei certae.uita in perceptione felicitatis
teternae. Hoc magnae pietatis sacramentum dilectissimi: sicut luda ica impis¬
tas ita diabolica superbia nesciebat. Si cnim cognouissent: nunquam Domi
nulo lorie crucifixissent. Sed quia hostẽ humtiati gencris latebat consiliũ
miscri cordie Dei. & opposito carnis uclaminc: Deus in Christo mundu re
concilians tegebatur: perstitit in eum furere. in quo nihil suum poterat in¬
uenire. Nã & malignitati cius hoc magis potuisset prodesse si parcerei & se¬
ab effusione cius sanguinis abstineret: per quẽ omniũ soluenda erat capti¬
uitas. & reparanda libertas. Sed luc ẽ tenebra non cõprehenderum: nec mẽ¬

Expanded text:
iter fecit ad miseriam, hic per humilitatis fortitudinem viam paravit ad gloriam. iter fecit ad miseriam, hic per humilitatis fortitudinem viam paravit ad gloriam. Unde ipse dicit: Ego sum via, et veritas, et vita . Via scilicet, in forma conversationis justae; veritas, in exspectatione rei certae; vita in perceptione felicitatis aeternae. CAP. IV. Hoc magnae pietatis sacramentum, dilectissimi, sicut Judaica impietas, ita diabolica superbia nesciebat. Si enim cognovissent, numquam Dominum majestatis crucifixissent . Sed quia hostem generis humani latebat consilium misericordiae Dei, et opposito carnis velamine Deus in Christo mundum sibi reconcilians tegebatur : perstitit in eum furere, in quo nihil suum poterat invenire. Nam et malignitati ejus hoc magis potuisset prodesse si parceret, eab effusione ejus sanguinis abstineret, per quem omnium erat solvenda captivitas, et reparanda libertas. Sed lucem tenebrae non comprehenderunt , nec men
Abbreviated transcription (Latin):
rosa iorigine umiuersitati letale yulnus intulerat: nec poterat declinare ius fox¬
rcum dedititi seminis captiua progenies. Unde cũ in tot generatio uibus
mortali sibi lege subiectis unum uideret inter hominum filios cuius uirtus¬
tcm super omnes totius temporis lanctos miraretur: excellere: securum sc
fore credidit de perpctuitate sui iuris: si nulla iustitiae incrita faeu& potuis.
sent superare rim mortis. Eamulis itaque suis & stipendiariis uehementius
incitatis in praiudicium suum sceuit: & dum putat aliquid sibi debreres quo
potuisset occidere. non uidit libertatẽ singularis innocentiae: similitudiuc
persequendo natura. Non au̾t errabat in genere: sed fallebatur in crimine.
Adam enim prĩmus & Adam sccundus: unũ erãt carne nõ opere. & in illo¬
orines moriuntur. E isto oc̃s riuificabuntur. Ile per superbia cupiditatẽ

Expanded text:
ipsa origine universitati lethale vulnus intulerat, nec poterat declinare jus feripsa origine universitati lethale vulnus intulerat, nec poterat declinare jus ferreum dedititii seminis captiva progenies. Unde cum in tot generationibus mortali sibi lege subjectis, unum videret inter hominum filios, cujus virtutes super omnes totius temporis sanctos miraretur excellere, securum se fore credidit de perpetuitate sui juris, si nulla justitiae merita mortis jura superare potuissent. Famulis itaque suis et stipendiariis vehementius incitatis, in praejudicium suum saevit, et dum putat aliquid sibi debere quem potuisset occidere, non vidit libertatem singularis innocentiae, similitudinem persequendo naturae. Non autem errabat in genere, sed fallebatur in crimine. Adam enim primus, 270 et Adam secundus, unum erant carne, non opere: et in illomnes moriuntur, in isto omnes vivificabuntur . Ille per superbiae cupiditatem
Abbreviated transcription (Latin):
geretis &e tactir: Uera in Christo deitas: & rora crecdatur hiumanitao. Ipsc
est caro qui erbum & sicut onius cum patre substantia ita unius cuis mpa¬
tro natura. Nongeminatus persona. non confusus eslentia. ꝓoresaicinpas¬
sibilis humilitatc mortalis. sed utraque sic ytens.ut & uirtus gloriscire pos¬
set infirmitatem & infirmitas non ualcret obscurare uirtuteii. Cotprehen¬
di se a persequut oribus paritur: qui continet mundum. & corum marabus
nectitur. Quorum corde non capitur. lustitia non resistit iniustio. E codic
ueritas testimoniis falsitatis. yt manens in forma Dei. formatu impleret ser¬
ui. & ueritatem corporea natiuitatis confirmaret sauitia corporex pasgio:¬
nio Sed hancunigenito Dei subire & perpeti non conditio necesoitatis sed
miscricordie ratio fuit. ut de peccato damnarct peccatum. & diaboli opus
de opere diaboli Colueretur. Inimicus cnim humani generis mortificats in

Expanded text:
geretis et tactu. Vera in Christo Deitas et vera credatur humanitas. Ipse geretis et tactu. Vera in Christo Deitas et vera credatur humanitas. Ipse est caro qui Verbum, et sicut unius cum Patre substantiae, ita unius cum matre naturae. Non geminatus persona, non confusus essentia; potestate impassibilis, humilitate mortalis; sed utraque sic utens, ut et virtus glorificare posset infirmitatem, et infirmitas non valeret obscurare virtutem. Comprehendi se a persecutoribus patitur, qui continet mundum, et eorum manibus nectitur, quorum corde non capitur. Justitia non resistit injustis, et cedit veritas testimoniis falsitatis: ut manens in forma Dei, formam impleret servi, et veritatem corporeae nativitatis confirmaret saevitia corporeae passionis. Sed hanc Unigenito Dei subire et perpeti, non conditio necessitatis, sed misericordiae fuit ratio: ut de peccato damnaret peccatum , et diaboli opus de opere diaboli solveretur. Inimicus enim humani generis mortificandae in
Abbreviated transcription (Latin):
per ler si gratia autema de yeritas per lesum Christum facta est. Pre cesserunt figure:¬
ut sequer etur effectus. & in aduentu rerum nunciatarum finita sunt off̾e¬
cia nunciorum: sIc re conciliatione humani gencris iciupcrata. N salus quc
in. Cohristo es polie seculis sub eadem iustificatione defuerit & alis ꝗus
lationum prosecerĩt ratio. ue que diu credita sunt. an tequari ferentascuti¬
ctanter lro norarentut: Nam cum rirtus fide⁊ in iis. qua yisuinon subiacut. Ncb¬
ponstituta sit indulgentius nobiscum cgit doctrina ccelelti. qdo nbet
mundi tempora dstulit ad intelligentiae facultatem: et multo pluribus
sone Pomini nostri Icsu christi. sacra & digito Dei sccipta buane elia
protestantur. sinc nubilo haesitationis accipite & rerum gesta ruma ordia¬
nemo tara habctote manifestum: quam si omnia corpores &risu attimn.¬

Expanded text:
 gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est . Praecesserunt figur gratia autem et veritas per Jesum Christum facta est . Praecesserunt figursequerentur effectus, et adventu rerum nuntiatarum finita sunt officia nuntiorum, sic reconciliatione humani generis temperata, ut salus quae in Christo est, nullis saeculis sub eadem justificatione defuerit; et ad hoc dilationum profecerit ratio, ut quae diu credita sunt antequam fierent, incunctanter honorarentur. Nam cum virtus fidei in iis quae visui non subjacent constituta sit , indulgentius nobiscum egit doctrina coelestis, quos in haec mundi tempora distulit, ut 269 ad intelligentiae facilitatem, multo pluribus sione Domini Jesu Christi sacra et digito Dei scripta Evangelia protestantur, sine nubilo haesitationis accipite; et rerum gestarum ordinem tam habetote manifestum, quam si omnia corporeo et visu attin
Abbreviated transcription (Latin):
a sua lucc discedit: & qudd aliis minus: aliis amplius micat: non uarietas fa¬
cit luminis: sed infirmitas contemplationis.Cui secundum supernae illumi¬
nationis auxilium: etiam meo sermone famulandum est: ut quoniam Dei
agricultura. Dei aedificatio estis: ipse & dispc̃santi & accipienti tribuat suf.¬
ficientiam: qui largitionum suarum iustam oxigere nouit usuram.Decurso
igitur dilectissimi textu Euangelica lectionis: quam de gloria crucis Chri.¬
sti intento acccpistis auditu omnia yobis diuinorum eloquiorum myste'¬
ria patefacta sentite: & quicquid sub propheticis testificationibus umbra
ueteris testamenti oclabat: in lacramento passionis dominica manifestum
esse gaudete. Ided enim sacrificiorum uarictates & purificationum diffe¬¬
rentiae destiterunt: ided mandatum circumcisionis:ciborũ discretio. oci¬
loan.i. um sabbati. & paschalis agni cessauit occisio: quia lex per Mosen data est.¬

Expanded text:
a sua luce discedit, et quod aliis minus, aliis amplius micat, non varietas faa sua luce discedit, et quod aliis minus, aliis amplius micat, non varietas facit luminis, sed infirmitas contemplationis. Cui secundum supernae illuminationis auxilium, etiam meo sermone famulandum est: ut quoniam Dei agricultura, Dei aedificatio estis , ipse et dispensanti et accipienti tribuat sufficientiam, qui largitionum suarum justam exigere novit usuram. CAP. II. Decurso igitur, dilectissimi, textu evangelicae lectionis, quam de gloria crucis Christi intento accepistis auditu, omnia vobis divinorum eloquiorum mysteria patefacta sentite; et quidquid sub propheticis testificationibus umbra veteris Testamenti velabat, in sacramento passionis Dominicae manifestum esse gaudete. Ideo enim sacrificiorum varietates et purificationum differentiae destiterunt, ideo mandatum circumcisionis, ciborum discretio, otium sabbati, et paschalis agni cessavit occisio, quia lex per Mosen data est,