comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotis semꝑ debos eẽ memoria p̃cedentiũ patrũ.
quoꝵ exẽplis ad bñ uiuendũ informet᷑: & patͦoinus
mumat᷑. Impositis a romatibꝰ ꝓcedebat fumꝰ de
Qthurribula qui obũ brar&e oraicłm. ne uid̾ et᷑ sũnꝰ
pontifexdum eẽt inscũ ario. Legit᷑ & in a poca¬
lypside nr̃o sũmo pontifice qui fuit angłs mag¬
sni cslii đ impleto thurribulo de igne altaris idr
shabitante in xp̃i corꝑe om̃i plenitudine diui¬
initatis. tanta ꝓcessit ex eo plenitudo & ascensꝰ
uirtut᷑u ut exced& omẽm humanũ in tellee¬
Orante quoq sa̾dote nr̃o dum sacm̃ta noui
testam̃ti celebint. tanta puritas oronis tariꝗͣ
tumꝰ incensoꝵ a romatũ dirigit᷑ ad đm quȩ &
arationẽ humanã. & omẽm suꝑemineat intelle¬
&lam singłarit᷑ bñdictam ⁊d÷ ab om̃i ꝑeccato ĩ¬
smunẽ. Asscriptã id÷ ñ nouit̃ institutã s uetum
figͥis & scͥptis assignata ratam. id÷ ñ tͦnsitoriã.
quȩ sanguine tauroꝵ & hyreoꝵ ñ poterat ꝑ¬

Expanded text:
debet esse memoria praecedentium Patrum, quorum exemplis ad bene vivendum informetur, et patrociniis muniatur. Impositis aromatibus, procedebat fumus de thuribulo qui obumbraret oraculum, ne videretur summus pontifex, dum esset in sanctuario. Legitur et in Apocalypsi de nostro summo pontifice qui fuit Angelus magni consilii, quod, impleto thuribulo de igne altaris, id est habitante in Christi corpore omnipotenti divinitatis, tanta processit ex eo plenitudo, et ascensus virtutum, ut excederet omnem humanum intelleOrante quoque sacerdote nostro dum sacramenta Novi Testamenti celebrat, tanta puritas orationis tanquam fumus incensorum aromatum dirigitur ad Deum, quae et rationem humanam, et omnem superemineat intellelam singulariter benedictam, id est ab omni peccato immunem; ascriptam, id est non noviter institutam, sed veteribus figuris et scripturis assignatam; ratam, id est non transitoriam, quae sanguine taurorum non poterat p
Abbreviated transcription (Latin):
creas id: in aliam
e̾entiam. & efficien¬
tiam mutas. qͣm eoꝵ
pͥma ẽditio habeat. &
lis. tecum honorat᷑. & cõgłificat᷑. Et ini ꝑso ÷ tibi

Expanded text:
est in aliam essentiam et efficentiam mutas, quam eorum prima conditio habeat et alis tecum honoratur, et conglorificatur: « et in ipso » est tibi
Abbreviated transcription (Latin):
łꝓpͥis noĩb noĩans eadẽ signo erucis c̃signat.
Quid ÷ eñ int̾ipsa mistia reb sacͤtis ł sacͣndis
signũ crucis suꝑponẽ. nͥ mortẽ dñi cõmemo¬
rare: Unde & cns formã c̃secrandi corꝑis & sangͥni
nec ueniat. Cõmemorata deniq asꝑsi one
rũ tandẽ sanguinis asꝑsionẽ cõmemorantia
ex uoce sacdotis oronẽ suã ad patrẽ in tetideti¬
tis. Uñ & memores dñe nos tuiseru ꝓassioĩs
filii tui. resurr̾oĩs. & ascensioĩs offerimꝰ maies¬
tati tuȩ. id oblatam cõmemorauimꝰ ꝑ hȩc
dona tua usibilia tibi hostiã puram. id÷ si
maculata.id: talem qͣlem sigeabant aĩalia
q̃ ĩ molanda sine macula q̃rebant᷑. Et hane
ueri sacͥ̾ficii cõmemorationẽ postulat sac̾dos
ita do patri fore acceptãsict̾ accepta fuer̾t
in unera abel. abrahȩ. m elchisedech. in qͦrũ
oblationibus iniciata st̃ noui sac̾dotii sac᷑

Expanded text:
ignat. Quid est enim, inter ipsa mysteria rebus sacratis vel sacrandis signum crucis superponere, nisi mortem Domini commemorare? Unde et Dominus formam consecrandi corporis et sanguinis nec veniat . » Commemorata denique aspersionrum, eamdem sanguinis aspersionem commemorantia, ex voce sacerdotis orationem suam ad Patrem intendentis: « Unde et memores, Domine, nos tui servi passionis Filii tui, resurrectionis et ascensionis, offerimus majestati tuae, » id est oblatam commemoramus per haec dona tua visibilia, tibi « hostiam puram, » id est t talem qualem significabant animalia, quae immolanda sine macula quaerebantur. Et hanc veri sacrificii commemorationem postulat sacerdos ita Deo Patri fieri acceptam sicut accepta fuerunt munera Abel, Abrahae, Melchisedech, in quorum oblationibus initiata sunt novi sacerdotii sa
Abbreviated transcription (Latin):
nec suꝑ fluitati asseribendũ.si in sacͣm̃tis
nr̃is h freq̃nt̾ cõmemoraturqd inuet̾ib umbro
ñ ociose freg̃nt̾ figabat᷑. Etꝰ thimiamatis ob̾¬
lationẽ.pꝰasꝑsa̾m sanguine uituli. & hyroi
lii aaron manus suas suꝑ caput capri emissarii.
& ĩ precantes ei mittunt eũ uiuũ insolitudi¬
ñe portantẽ peccata filioꝵ isrł. Dehinc reu̾tit᷑
sũmꝰ sac̾dos. incastra. oians ꝓdomo sua. & pro

Expanded text:
in sacramentis nostris hoc frequenter commemoratur, quod in veteribus umbris non otiose frequenter figurabatur. Post thymiamatis oblationem, post aspersum sanguine vituli et hirci lii Aaron manus suas super caput arietis capri emissarii, et imprecantes ei, mittunt eum vivum in solitudinem, portantem peccata filiorum Israel. Dehinc revertitur summus sacerdos in castra, ora
Abbreviated transcription (Latin):
trib noĩb eoꝵ significata cõmemorant᷑. qr do¬
na.mnunera. sacͥficia noĩant᷑. qͣmius un repre-¬
sentent sacm̃tum. dnicȩ passionis. qͣ pacificata
st̃ diuina & humana. Duo qͥppe hẏrci. duas sigcan

Expanded text:
tribus nominibus eorum significata commemorantur, quia dotribus nominibus eorum significata commemorantur, quia dona, munera, sacrificia nominantur, quamvis unum repraesentent sacramentum Dominicae passionis, quia qua pacificata sunt divina et humana. Duo quippe hirci duas sign
Abbreviated transcription (Latin):
quid ÷ aut̃ iuigilare. nͥ desuis m̃itis nul p̾sumẽ.
s in om̃ib ad mediatoris grani recurrẽ. & ita
dignũ eẽ abhumana fragilitate fieri salubri
docem. cũ angłos. archangłos. & angłos. & om̃s
cę̧lestes exercitus dm inde laudare. & ad ora¬
re nouĩmꝰ. Qđ b̃i tudine suã ꝑmediatoris bñ¬
ficium se optinẽ fateant᷑. Inde erat qd duo che¬
rubin alis sus ꝓpiciatoriũ uelabant. qr decol¬
latis s u̾rtutib angłicȩ potestates dm̃ hono¬
rant. & inꝑpiciatoriũ aspiciũt᷑.qr ex ꝓpitia
di bonitate excellentiã. qͣm hñt se hr̃e ẽfidt̃
Uñ orat sac̾dos. ut inc̃fessione scẽ t̾uitatis
laudes nr̃ȩ laudib ⁊ungant᷑ angłoꝵ cũ in
noĩe iħi om̃e genu flectat᷑ celestiũ t̾. & inf̃.¬
rogat dm patr̾e. ut ꝑcum bndicant᷑ oblata misti̾a.
id: in eam u̾itatẽ tnsferant᷑ qͣm gerebant inu̾bra
p̃dicta illa sacͥficia: indie ꝓpitiationis oblata.
Quia eñi illa tͥa st̃. uitulus. Aries. duo hyrci.

Expanded text:
 vigilare, nisi de suis meritis non praesumere, sed in omnibus ad mediatoris gratiam recurrere? Et ita dignum esse, ab humana fragilitate fieri salubriter docemur, cum angelos, archangelos, et omnes coelestes exercitus Deum inde laudare et adorare noverimus, quod beatitudinem suam per mediatoris beneficium se obtinere fateantur. Inde erat quod duo cherubim alis suis propitiatorium velabant, quia de collatis sibi virtutibus angelicae potestates Deum honorant, et in propitiatorium aspiciunt, qui ex propitia Dei bonitate excellentiam, quam habent, se habere confidunt. Unde orat sacerdos, ut in confessione sanctae Trinitatis, laudes nostrae laudibus jungantur angelorum, cum « In nomine Jesu omne genu flectatur coelestium, terrestrrogat Deum Patrem, ut per eum benedicantur oblata mysteria, id est in eam veritatem transferantur, quam gerebant in umbra praedicta illa sacrificia, in die propitiationis oblata. Quia enim illa tria sunt, vitulus, aries, duo hirci,
Abbreviated transcription (Latin):
implens in de thurribulũ ascendit sũmꝰ sac̾d̾
mali desidii. Defert &̃ ur sac̾dos secum
carbones de eodẽ altari acceptes. cũ memo
no ardent amore. & alios suo exẽplo studens
de mortius uiuos fac̾e. Hanc cõmemoratio¬
ne sc̃oꝵ int̾secreta faciendã aueñ testam̃to
habemꝰ. p̃cipiente moyse. ut a aron sẽuariũ
ing̾diens. ronale hrẽt inpectore. in qͦ descͥpta

Expanded text:
Sancta, implens inde thuribulum . Ascendit summus sacerdos mali desiderii. Defert et noster sacerdos secum carbones de eodem altari acceptos, cum memorno ardent amore, et alios suo exemplo student de mortuis vivos facere. Hanc commemorationem sanctorum inter secreta faciendam a Veteri Testamento habemus, praecipiente Moyse , ut Aaron Sanctuarium ingrediens, rationale haberet in pectore, in quo descripta
Abbreviated transcription (Latin):
manibꝰid÷ singłari dignitate p̃ditis oꝑib
cȩlos meruit ascende. & insublime altareid
dexterã pat̾s ꝓ nob̾ int̃pellans seipsũ suble¬
uare. Reũtit᷑ dehinc sumꝰ pontifex incastra.
Et d̾ns dic̃ discipłis sus instruens eos de assũꝑ.¬

Expanded text:
id est singulari dignitate praeditis operibus, coelos meruit ascendere, et in sublime altare, id est ad dexteram Patris pro nobis interpellans , seipsum sublevare? Remittitur dehinc summus pontifex in castra, et Dominus dicit discipulis, instruens eos de assump
Abbreviated transcription (Latin):
actione siue ꝓpontificis ordinatione siue poo
lepre emund̾atione. sue ꝓ nocturna illusioẽ
q̃ similit̃ hãc unã hostiam de qua dictũ ẽ.
figͣabunt. & si dem ac mores ȩdificant. quȩ
indđo multȩ erant. & sepe iterabant᷑. qr s
ħ aut̃semel oblata. peccata originalia.
& actualia purgaiit. & cȩlestia ac t̃restͥ.
pacificauit. Quomͦ uetĩs ac noui sacdotii
ualit̃ uet̾is ac noui sac̾dotii sacm̃ta in
aꝑto celebrata ꝯueniant. in supͣ dictis
ꝑut potiumꝰ b̾uit̃ ostendimꝰ. Nc̃ restat ut
ea p̃cipue q̃ in misticis oronib ł oꝑatiõib
sac̾dotes nri faciunt qͣlit̃ cum his c̃ueniant
quȩ pontifices intra scã scõꝵ faciebant. ꝓ¬
ut dns dederit ostendamꝰ. ac primo secre¬
te orones qͣs ptꝰ offercoruũ facit sac̾dos.
inquib panis & uinũ quȩ in xp̃i corpꝰ & sang̾.¬

Expanded text:
pontificis ordinatione, sive pro leprae emundatione, sive pro nocturna illusione, quae similiter hanc unam hostiam, de qua dictum est, figurabant, et fidem ac mores aedificant, quae ideo multae erant, et saepe iterabantur, quia: haec autem semel oblata, peccata originalia et actualia purgavit, et coelestia ac terrestria pacificavit. Qualiter veteris ac novi sacerdotiiualiter veteris ac novi sacerdotii sacramenta in aperto celebrata conveniant, in supradictis, prout potuimus, breviter ostendimus. Nunc restat, ut ea praecipue, quae in mysticis orationibus vel operationibus sacerdotes nostri faciunt, qualiter cum his conveniant, quae pontifices intra sancta sanctorum faciebant, prout Dominus dederit, ostendamus. Ac primo secretae orationes, quas post offertorium facit sacerdos, in quibus panis et vinum, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ & manentẽ: ipse : qͥ baptirat. In eode
đi u̾bo Similaginẽ offerimꝰ cũ expurgato
ferm̃to maliciȩ & neqͥciȩ połos ad unitatem
eccłasticã ⁊ uocamꝰ. Qui dũ catherizantur
quasi molunt᷑. Cũ baptizant᷑. in unũ corpꝰ.
ut unus panis fi ant adunant᷑. Cũ ad ago¬
nẽ instru unt᷑. quasi clibanid ecoctione ro-¬
borant᷑. Scd̾m illud. Uasa figuli ꝓbat fornax.
hoĩes aut̃ iustos.tẽptatio tͥbulationis & il

Expanded text:
dentem, et manentem, ipse est qui baptizat . » In eodem Dei verbo similaginem offerimus, cum expurgato fermento malitiae et nequitiae, populos ad unitatem ecclesiasticam convocamus. Qui dum catechizantur, quasi moluntur; cum baptizantur, in unum corpus, ut unus panis fiant, adunantur; cum ad agonem instruuntur, quasi clibani decoctione roborantur, secundum illud: « Vasa figuli probat fornax, homines autem justos tentatio tribulationis .
Abbreviated transcription (Latin):
reuelat᷑. huiꝰ &̃ uituli carnes infrusta c̃oi-¬
dunt᷑. cũ paruul inxp̃o lac infirmis holus.
solidus cibus ꝑfectis. scd̃m apłicã toitionem
ministrat᷑ Et notandũ đ hic uitulus ad ostiũ
tab̾nacłi testimonii offert᷑. cũ ea q̃ lex &¬

Expanded text:
revelatur. Hujus etiam vituli carnes in frusta concirevelatur. Hujus etiam vituli carnes in frusta conciduntur, cum parvulis in Christo lac , infirmis olus, solidus cibus perfectis , secundum apostolicam traditionem, ministratur. Et notandum quod hic vitulus ad ostium tabernaculi testimonii offertur, cum ea quae lex
Abbreviated transcription (Latin):
sȩ. cõmemorata st̃. illis sacͥficiis congrue cõꝑant᷑.
quȩ sacͥdotes in ext̾iori tab nacło ĩmolabant
qi sic̃ abillis c̃tuendis ppłs ñ amouebat᷑ ita ħ
omia inaudientia om̃iũ celebrant᷑. S mirabit᷑
aliquis ꝗ̃ sit ista cõꝑatio Sacm̃toꝵ eũ illa uet̃a
fierent de corꝑib noua uͦ ista fiant in uocibꝰ.
S insig̾catis bñ ꝯueniũt.qr disꝑenisationẽ in car¬
nati uerbi sic̃ suꝑiꝰ dictum ÷. qͣm p̾figa̾bant e¬
nigmata rerũ eandem ẽẽ cõpletam cõmemo¬
rant eñtiationes figa̾taꝵ uocum.Siue gore¬
mus suie psalmũ cancexiꝰ siue lectionẽ de ꝓ-¬
fidi astruat u̾itatẽ. ł moꝵ cõm̃d & honestatẽ
qua sruitulũ labioꝵ nr̃oꝵ ad altare offerimꝰ. Qr
mistĩum u̾bi dĩ m̃tib atq sapientibꝰ. inquib
ignis duuni amoris ard& & caro cremat᷑ aꝑi¬
mus. Uñ & ab hoc uitulo qͣsi coriũ detͣhit᷑.cũ
remoto uelamine litt̾ȩ spũał intelligentia

Expanded text:
sae commemorata sunt, illis sacrificiis congrue comparantur, quae sacerdotes in exteriori tabernaculo immolabant, quia sicut ab illis contuendis populus non amovebatur, ita haec omnia in audientia omnium celebrantur. Sed mirabitur aliquis, quae sit ista comparatio sacramentorum, cum illa vetera fierent de ificatis bene conveniunt, quia dispensationem incarnati Verbi, sicut superius dictum est, quam praefigurabant aenigmata rerum, eamdem esse completam commemorant enuntiationes figuratarum vocum. Sive ergo oremus, sive psalmum cantemus, sive lectionem de prfidei astruat veritatem, vel morum commendet honestatem, quasi vitulum labiorum nostrorum ad altare offerimus, quia mysterium verbi Dei mentibus alta sapientibus, in quibus ignis divini amoris ardet, et caro crematur, aperimus. Unde et ab hoc vitulo quasi corium detrahitur, cum remoto velamine litterae, spiritualis intelligentia
Abbreviated transcription (Latin):
filios ingt̾na morte relinq̃re. scd̃millud. Non
saluaret᷑ runiue. ñ aruiss & cucurbitã. hãc
trinã oronẽ inqͣ se pat̾nę uoluntati de uoue¬
bat filiꝰ. tanꝗͣ arietẽ inholocaustũ imita¬
bant᷑ portifices in uet̾i testam̃to. in die ꝓpici

Expanded text:
filios in aeterna morte relinquere, secundum illud: « Non salvaretur Ninive, nisi aruisset cucurbita . » Hanc trinam orationem, in qua se paternae voluntati devovebat filius tanquam arietem in holocaustum, imitab
Abbreviated transcription (Latin):
in colatꝰ m ꝓ.÷. Columbã offerimꝰ. cũ simpli¬
citatẽ colũbȩ imitam᷑. ut nulli machinem
dolos. Panes inclibano coctos offerimꝰ. cũ
cũ zelum iusticiȩ ex miscd̾iȩ iuisceribꝰ mo¬
deramͣ. Panem &̃ in eraticula coctũ of¬
ferimꝰ. cũ zelo abstinentię ieiunis & la¬
boribꝰ carnem nram maceramus. ħ xp̃i
cũq libris historico ⁊ allegorico stilo
dictate cõm̃dant. ħ mel odiȩ cantoꝵ.
ad pietatis affectum sua uitate canora
secretos ł in audientia połoꝵ freq̃ntato ñ sciose
fit .s totũ. uł ad elificationẽ fidi. ład coposito¬
ne moꝵ ab his q̃ ñseruuit lut̾ȩ occidenti s spũ¬

Expanded text:
 est! » Columbam offerimus, cum simplicitatem columbae miramur, ut nulli machinemur dolos. Panes in clibano coctos offerimus, cumcum zelum justitiae ex misericordiae visceribus moderamur. Panem etiam in craticula coctum offerimus, cum ob zelum abstinentiae, jejuniis et laboribus carnem nostram maceramus. Haec Chscunque libris historico vel allegorico stylo dictae commendant: haec melodiae cantorum, ad pietatis affectum suavitate canora secretorum, vel in audientia populorum frequentatur, non otiose fit, sed totum vel ad aedificationem fidei, vel ad compositionem morum, ab his, qui n
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i toto corde desidabant. & in hac fide.¬
li expectatione differris suũ desidium
suspirabant. Quał fuit sc̃s symeon.
qualis fuit anna. & multi alii qͦs ds no.¬
uit. s ñ om̃s script᷑a cõmemorat sub ħ¬

Expanded text:
Christi toto corde desiderabant, et in hac fideli exspectatione differri sibi suum desiderium suspirabant. Qualis fuit Simeon, qualis fuit Anna, et multi alii, quos Deus novit, sed non omnes Scriptura commemorat. Sub
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmitats. chor⁊ c̾cinente supͣmemoratu int̾itõ.
ꝓcedit ad dexterã partẽ altaris inħsigc̾ans ne¬
diatorẽ dĩ & hõiũ. qͥ de se ipso dicit. ñ sũ miss
solus uniꝰ di cultũ tenuerat. nec pt deos alie¬
nos. qͦs połsgentił colebat tanꝗͣ si nister aber¬
rauerat. Post introitũ seqͣr ymnꝰ angłicꝰ tp̾ra.¬
lestes ciues ꝓñtient seđ̾m inde głificasse. &
murũ inimicicia ꝵ pace hõib reddita ceci¬
disse. Seqͥt᷑ deinde oro. adhucineadẽ parte
altaris sac̾dote morante. Orandũ aut̃ ee̾ int̃
p̃dicationis suȩ pͥmordia dns p̃cerit. qñ ẽ gre¬
gatis in monte apłis tradita enĩea oroneo
petimꝰ diligenda.uł uitamꝰ fugienda uł
sanamꝰ cõmissa. Seqr̃ dehinc lectio ꝓpħtica
Ptꝰ lectione̾ c̃cinendo respond& chorꝰ os¬
tendens sacrȩ lectioni se adhibuisse audi¬

Expanded text:
imitans, choro concinente supra memoratum introitum, procedit ad dexteram partem altaris, in hoc significans mediatorem Dei et hominum, qui de seipso dicit: « Non sum misssolus unius Dei cultum tenuerat, nec post deos alienos, quos populus gentilis colebat, tanquam sinistra aberraverat. Post introitum sequitur hymnus angelicus, temporalestes cives pronuntiarent se Deum inde glorificasse, et murum inimicitiarum, pace hominibus reddita, cecidisse. Sequitur deinde oratio, adhuc in eadem parte altaris sacerdote morante. Orandum autem esse, inter praedicationis suae primordia Dominus praecepit, quando congregatis in monte apostolis, tradita Dominica oratione, petimus diligenda, vel vitamus fugienda, vel sanamus commissa. Sequitur dehinc lectio prophetiPost lectionem concinendo respondet chorus, ostendens sacrae lectioni se habuisse adhi
Abbreviated transcription (Latin):
tis eoꝵ corꝑibꝰ ex tͣ castra. his om̃ib sac̾ficii
ferendũ se patri p̃sentabat. tanꝗͣ uitubũ
ꝓ peccato pentificũ. tanꝗͣ arietẽ inholo¬
Expletis dehinc secretis ad mon&. połm sac̾dos pri¬
mũ salutando. pt̾ea ut quȩ st̃ sursũ sapiat. & re¬
dẽptori suo ingͣtus ñ existat exhortando. & ut ħ
omia mediatori gr̾ae asscribat c̃sulendo. Iđ &¬

Expanded text:
tis eorum corporibus extra castra. His omnibus sacrificiferendum se esse Patri praesentabat tanquam vitulum pro peccato pontificum, tanquam arietem in holoExpletis dehinc orationibus secretis, admonet populum sacerdos primum salutando; postea, ut quae sunt sursum sapiat, et redemptori suo ingratus non existat, exhortando, et ut haec omnia mediatoris gratiae ascribat, consulendo.
Abbreviated transcription (Latin):
Quib ita suo ordine ꝑactis. tͣnsit leuita aut
Sacoos. adsinistrã partem ȩccłȩ. Lecturꝰ eu̾głiõ.
Quo facto. sig̾cat᷑ illud q iudȩis crede nolentibꝰ¬
di s qr reppulistis illud & indignos uos exhi¬
buistis. ecce su̾timꝰ ad gentes. Adũsus gͦ genti¬
litatẽ inqͣ frigus infidelitatis diuregnauit. tanꝗ̃
inplaga ui. tonali ad huc p̃dicat᷑ eu̾głiũ. donee
introeat plenitudo gentiũ. & tandẽ sub helia
fidem suã cantando simbolũ apłicũ. ut osten

Expanded text:
Quibus ita suo ordine peractis, transit levita aut sacerdos ad sinistram partem Ecclesiae, lecturus Evangelium. Quo facto significatur illud, quod Judaeis credere nolentibDei, sed quia repulistis illud, et indignos vos exhibuistis, ecce convertimur ad gentes . » Adversus gentilitatem ergo, in qua frigus infidelitatis diu regnavit, tanquam in plaga septentrionali, adhuc praedicatur Evangelium, donec introeat plenitudo gentium, et tandem sub Elia fidem suam cantando symbolum ap
Abbreviated transcription (Latin):
połs clangentibꝰ Leuitis. & tubis. & tibiis. &
cimbał. uoce. & om̃i genẽ musicoꝵ in ultipli¬
ces hostias obtulisse. Adhuiꝰ mõi hostias spũa¬
eius. Offerc᷑ aut̃ pͥncipalit᷑ aministris panis & uinũ.
in corpꝰ xp̃i sac̾dotali bñdictione cõmutanda.
Quȩ pͥmus mrelchisedech. ab rahȩ acede.U. regũ

Expanded text:
 clangentibus levitis et tubis et tibiis et cymbalis, voce et omni genere musicorum , multiplices hostias obtulisse. Ad hujusmodi hostias spirituaejus . » Offertur autem principaliter a ministris panis et vinum, in corpus Christi sacerdotali benedictione commutanda, quae primus Melchisedech Abrahae , a caede
Abbreviated transcription (Latin):
tatȩ memoriȩ Paulus simpleo discipulus
abbatis antonii narrauit Patribus talem
adinuicem consolationẽ intrauert̃ inge¬
clesiã di missas more solito celebrare. Be¬
atus gͦ Paulus erat in tuens ad unũ q̃mq

Expanded text:
tae memoriae Paulus Simplex, discipulus abbatis Antonii, narravit patribus talem ad invicem consolationem, intraverunt in ecclesiam Dei, missas more solito celebrare. Beatus ergo Paulus intuens ad unumquemque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ modicus mͥ odor uidetur. sic̃ iam lux
illa campi florentis eximia. in cõꝑa¬
tione eius quȩ nc̃ apparuit lucis te¬
nuissima ꝓrorsus uidebat᷑ & parud
In cui amenitate Loci. cum nos intͣ¬
turos sꝑarem. repente ductor substi¬
tit. Nec mora gressũ retorquens: ipsa
me qua uenim uia reduxit. Uumq

Expanded text:
permodicus mihi odor videretur: sicut etiam lux permodicus mihi odor videretur: sicut etiam lux illa campi florentis eximia, in comparatione ejus quae nunc apparuit lucis, tenuissima prorsus videbatur, et parva. In cujus amoenitatem loci cum nos intraturos sperarem, repente ductor substitit; nec mora, gressum retorquens, ipsa me qua venimus via reduxit. « Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
censũ alicubi conspicerem. Cũ gͦ ꝑ-
imus insũmitate eius. Et ecce ibi camp
latissimꝰ eratatq Letissimꝰ. tantaq fra-¬
glantia uernantiũ flosculoꝵ plenus. ut
om̃em mox fetorẽ tenebrosȩ fornacis
qui me ꝑuaserat effugaret admirandi
huiꝰ suauitas odoris. Tanta aut̃ luxcun:¬
ca ea loca ꝑfuderat: ut om̃is spl endore
diei siue meridiani solis radiis uidetur
ẽẽ p̃clarior. Erantq in campo hoc innũa¬
rimȩ agininũ Lecantiũ. Cumq int̃
choros feliciũ incolarũ medios mȩdu-¬
ceret. cogitare cepi đ hoc forte ett reg¬
num cȩloꝵ de qͦ p̃dicare sepius audi¬
ui. Respondit ille cogitatui meo.n.
mas. Cumq ꝓcedentes transissemus.
& has beatoꝵ mansiones sp̃uũ: aspi-¬
cio ante nos multe maiore luminis
grãm qͣm prius. in qͣ &̾̃ uocem
cantantrũ dulcissimã audiui
S & odoris fraglantia miri. tanta de
Loco effundebatur. ut his quȩ antea
degustans quasi maximũ rebar. iam

Expanded text:
censum alicubi conspicerem. Cum ergo pcensum alicubi conspicerem. Cum ergo pimus in summitate ejus. Et ecce ibi campus erat latissimus ac laetissimus, tantaque fragrantia vernantium flosculorum plenus, ut omnem mox foetorem tenebrosae fornacis, qui me pervaserat, effugaret admirandi hujus suavitas odoris. Tanta autem lux cuncta ea loca perfuderat, ut omni splendore diei, sive solis meridiani radiis videretur esse praeclarior. Erantque in hoc campo innurimae agminum laetantium. Cumque inter choros felicium incolarum medios me duceret, cogitare coepi quod hoc fortasse esset regnum caelorum, de quo praedicari saepius audivi. Respondit ille cogitatui meo: Non, imas. « Cumque procedentes transissemus, et has beatorum mansiones spirituum, aspicio ante nos multo majorem luminis gratiam quam prius; in qua etiam vocem cantantium dulcissimam audivi; sed et odoris fragantia miri tanta de loco effundebatur, ut is quem antea degustans quasi maximum rebar, jam
Abbreviated transcription (Latin):
rentes circũdedert me. atq oculis
flamantibꝰ & de ore ac narib igne̾
ꝑutidũ efflantes agebant. forcipibꝰ
qͦq igneis qͦs tenebant in manibus
minitabant᷑ me cõp̃hende. ne tam̃ me ul¬
latenus c̃tingere. s t̾rere me p̃sumebant.
Qui cũ undiq ũsum hostibꝰ & cecitate te¬
nebraꝵ c̃clusus. huc illucq oculos cir¬
cũ ferrẽ. si forte aliunde qͥd auxilii quo
s aluarer aduemret appariit retro ⁊na
qua uenerã quasi fulgur stellȩ micantiᷤᷤ
int̾ tenebras. Qui paulati crescens &
raꝑe q̃rebant spc̃ infesti. Ille aut̃ qͥ adue¬
niens eos fugauit: erat ipse qui ante me
ducebat. Qui mox c̃uersus ad dexterã:
cere cepit. Nec mora exemptꝰ tenebͥs
in auras me serenȩ lucis eduxit. Et ecce
longitudini hinc uelinde altitudini
ullus ẽẽ t̃minus uidetur. Cepi aut̃ mi-¬
rari quare ad murũ accedemus: cũ in
eo nullã ianuã uł fenestram. uł as-¬

Expanded text:
rentes circumdederunt me, atque oculis rentes circumdederunt me, atque oculis flammantibus, et de ore ac naribus ignem putidum efflantes angebant, forcipibus quoque igneis quos tenebant in manibus, minitabantur me comprehendere, nec tamen me ullatenus contingere, tametsi terrere praesumebant. Qui cum undiqueversum hostibus et caecitate tenebratum conclusus huc illucque oculos circumferrem, si forte alicunde quid auxilii quo salvarer, adveniret, apparuit retro viaqua veneram quasi fulgor stellae meantis inter tenebras, qui paulatim crescens et rapere quaerebant spiritus infesti. « Ille autem qui adveniens eos fugavit erat ipse qui me ante ducebat: qui mox conversus ad dexterum icere coepit. Nec mora, exemptum tenebris in auras me serenae lucis eduxit: cumque mlongitudini hinc vel inde, neque altitudini ullus esse terminus videretur. Coepi autem mirari quare ad murum accederemus, cum in eo nullam januam vel fenestram vel as
Abbreviated transcription (Latin):
relab̾ent᷑ in ꝓfundo. S & fetor incõꝑa¬
bilis cum eis de uaporibꝰ ebulliens: om̃ia
illa tenebrarũ loca replebat. E tcum
diutrus ibi pauidus c̃sisterem: utpote
incertus qͥd agerem. qͦ ũterẽ gressũ.
qui me finis maneret: audito subitũ
post t̾ga sonitum. ĩ manissimi fletus
ac miserrimi. simul & chachinnum
crepitantẽ. qͣsi uulgi in docti captis hostib
insultantis. Ut aut̃ sonitꝰ idem clarior
reddit ad me usq ꝑuenit. ẽsido tͣbam
merentes eiulantesq ipsa multũ exul-¬
tans & cachinnans. medias illas tͣhebat
ricus. qͥ dam laicus. q̃dam femina.
Trahentes aut̃ eos maligni sp̃e descen-¬
dert in mediũ baratri illius arden¬
tis. factum ẽ aut̃ ut longius subeun¬
tibus eis fletũ hoĩum &risum demo¬
noꝵ clare discernere nequire̾. sonum
tam̃ ad huc ꝓmiscuũ in auribꝰ haberẽ.
In t̾ea ascenđunt qͥdam sp̃uũ obseuroꝵ¬
de abysso illo flãmiuoma. & accur-¬

Expanded text:
relaberentur in profunda. Sed et fetor incompararelaberentur in profunda. Sed et fetor incomparabilis cum eisdem vaporibus ebulliens omnia illa tenebrarum loca replebat. Et cum diutius ibi pavidus consisterem utpote incertus, quid agerem, quo verterem gressum, qui finis me maneret, audio subitum post terga sonitum inmanissimi fletus ac miserrimi, simul et cachinnum crepitantem quasi vulgi indocti captis hostibus insultantis. Ut autem sonitus idem clarior redditus ad me usque pervenit, considero turbam merentes eiulantesque ipsa multum exultans et cachinnans / medias illas trahebat ricus, quidam laicus, quedam femina. Trahentes autem eos maligni spiritus descenderunt in medium baratri illius ardentis. Factumque est, ut cum longius subeuntibus eis fletum hominum et risum demoniorum clare discernere nequirem, sonum tamen adhuc permixtum in auribus haberem. Interea ascenderunt quidam spirituum obscurode abysso illa flammivoma, et adcur
Abbreviated transcription (Latin):
etis suspiceris. ñ enĩ hic infermis ẽille
quẽ putas. Atͣme hoc spectacule tam
horrendo ꝑ t̃ritũ paulatim in ultĩo¬
ra ꝑ duceret. uidi subito ante nos ob¬
scurari incipere Loca. & tenebris oĩã
repleri. Quas cũ intͣremꝰ. intantũ
paulisꝑ c̃densatę sunt. ut nichil p̃-¬
teripsas aspicerem. excepta dũ taxat
specie & ueste eiꝰ qͥ me ducebat. Et eũ
ꝑg̾derem᷑ sola subnocte ꝑumbras. ecce
subtto apparent ante nos crebri tetͥro
flãmaꝵ globi. ascendentes qͣsi de pu-¬
teo magno. rursumq decidentes ineun¬
dem. Quo cũ ꝑductus ee̾m. repente luc¬
tor m̃s disparuit. ac me solum in medi
quit. At cum idem globi igniũ sine
in t̾missione mͦ alta peterent. mͦ ima
baratri repeterent: cerno om̃ia quȩ
ascendebant flãmarũ fastigia pleria
ẽẽ sp̃itibꝰ hõiũ qui instar fauillarũ
cũ fumo ascendentiũ nẽ ad sublimiora
picerent᷑. ñc retͣctis igniũ uaporib

Expanded text:
ens, suspiceris; non enim hic infernus est ille ens, suspiceris; non enim hic infernus est ille quem putas. « At cum me hoc spectaculo tam horrendo perterritum paulatim in ulteriora produceret, vidi subito ante nos obscurari incipere loca, et tenebris omnia repleri. Quas cum intraremus, in tantum paulisper condensatae sunt, ut nihil praeter ipsas aspicerem, excepta dumtaxat specie et veste ejus qui me ducebat. Et cum progrederemur sola sub nocte per umbras, ecce subito apparent ante nos crebri flammarum tetrarum globi, ascendentes quasi de puteo magno, rursumque decidentes in eumdem. Quo cum perductus essem, repente ductor meus disparuit, ac me solum in medioquit. At cum iidem globi ignium sine intermissione modo alta peterent, modo ima baratri repeterent, cerno omnia quae ascendebant fastigia flammarum plena esse spiritibus hominum, qui instar favillarum cum fumo ascendentium nunc ad sublimiora proicerentur, nunc retractis ignium vaporibus
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ tacentes. ut uidebat᷑ mͥ contra
ortum solis solsticialem. Cumq ã¬
bularemus. deuenimus ad ualle̾ mul¬
te latitudinis ac ꝓfunditatis. infi¬
nitȩ dut̃ longitudinis. quȩ ad le¬
uam nobis sita. unũ latus flãmis
feruentibꝰ nimiũ t̾ribile. altum
feruenti gͣndine de frigore nimnio.
om̃ia ꝑflante atq urente. ñ mi¬
nus intol erabile p̃ferebat.Utrũ
tatis impetũ iactitari. Cũ eñĩ ium
feruoris ĩmensi tolerare ñ possent. pro¬
siliebant miserȩ in mediũ frigoris in-¬
festi. Et cumneq ibi qͥppiã requiei inue-¬
nire ualerent. resiliebant rursus uren-¬
de in medio flãmarũ in extingubiliũ.
Cumq hac infelici uicissi tudine longe
lateq ꝓut aspicere poter̃a. sine ul
gitare cepi qͦ hic fortasse eẽt infernꝰ
ciũ torm̃tis in tol erabilibꝰ narrare
sepuis audiui. Respondit cogitatioi meȩ
ductor qui me p̃cedebat. Non hoc inqͥ-¬

Expanded text:
autem tacentes, ut videbatur mihi, contra autem tacentes, ut videbatur mihi, contra ortum solis solstitialem; cumque ambularemus, devenimus ad vallem multae latitudinis ac profunditatis, infinitae autem longitudinis; quae ad laevam nobis sita, unum latus flammis ferventibus nimium terribile, alterum furenti grandine ac frigore nivium omnia perflante atque fervente non minus intolerabile preferebat. Utrum tempestatis impetu iactari. Cum enim vim fervoris inmensi tolerare non possent, prosiliebant misere in medium frigoris infesti, et cum neque ibi quippiam requiei invenire valerent, resiliebant rursus urendę in medium flammarum inextinguibilium. Cumque hac infelici vicissitudine longe lateque, prout aspicere poteram, sine ullgitare cepi, quod hic fortasse esset infernus, de cuius tormentis intolerabilibus narrari sepius aductor qui me praecedebat: Non hoc, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qͥ corꝑi flentes ad sederant.timore
ĩ menso ꝑculses infugam conũtit. Uxor
& pauda remansit. Qũa ille consolatꝰ.
noli inqͥt timere. qr iam uere surrexi a
morte qua tenebar. & apd̾ hoĩes sũ it̾um
uuere ꝑmissus. Non tam̃ ea mͥ qͣ ante ẽ¬
sueueram c̃uersatione: s multũ dissi¬
mili ex hoc tp̃r ueniendũ ẽ. Statuq
surgens. abut aduillulȩ oratoriũ. E t
usq ad diem in oratione ꝑsistens. mor
omẽm qͣm possedat subam intres di¬
tentans. statim ꝑauꝑibus distribuit.
Nec multo post scłi curis absolutus. ad
monasteriũ mailyos qđ tiidi flumi-¬
nis circũflexi maxima exparte clau¬
ditur ꝑuenit. Accepta ꝙ tonsura lo¬
cum secrete mansionis quã p̃iuderat
abbas accepit. & ibi usq ad diem mortiᷤ
intanta m̃tis ae corꝑis ẽtritione dura¬
uit. ut multa illũ q̃ alios laterent. uł
horrenda uł desidanda uidisse. etiam¬
m̃to: qui me ducebat. Inced ebamus

Expanded text:
omnes, qui corpori flentes assederant, timore omnes, qui corpori flentes assederant, timore immenso perculsos in fugam convertit. Uxor et pavida, remansit: quam ille consolatus: « Noli, inquit, timere, quia jam vere resurrexi a morte qua tenebar, et apud homines sum iterum vivere permissus; non tamen ea mihi qua ante consueram conversatione, sed multum dissimili ex hoc tempore vivendum est. » Statimque surgens abiit ad villulae oratorium, et usque ad diem in oratione persistens, mox omnem quam possederat substantiam in tres ditentans, statim pauperibus distribuit. Nec multo post saeculi curis absolutus ad monasterium Mailros, quod Tuidi fluminis circumflexu maxima ex parte clauditur, pervenit; acceptaque tonsura, locum secretae mansionis quam praeviderat abbas, intravit: et ibi usque ad diem mortis in tanta mentis et corporis contritione duravit, ut multa illum, quae alios laterent, vel horrenda, vel desideranda vidisse, etiammento qui me ducebat. Incedebamus
Abbreviated transcription (Latin):
usibilem. & ñ infigura agna. ut aliis qͥbꝰ¬
q sub hoc misterio s informa pueri. qͣ¬
tinus & ueritas patesceret in ostensione.¬
& sacerdotis desidium impleret᷑ exmi¬
raculo. nr̃aq fides firmaret᷑ exrelatu.
Uerut᷑n ñ prius cõmunicasse pueri cor¬
pus & sanguine Legit᷑. qͣm rediret inpͥ¬
oris forme speciem. ne ab surdũ uideret᷑
qđ p̃sũpserat. & fides liberius reqͥratur
interius. in eande qđ ex t̾ius uisu con-¬
sꝑecerat:
ostris tp̃ribꝰ miraculũ mirabile
& antiquoꝵ simile inbrit tannia
factum ẽ. Namq ad excitationẽ ui-¬
uentiũ de morte dnimȩ. qͥdã aliqͣn-¬
diu mortuus aduitam surrexit cor¬
poris: & multa memoratu digna
quȩ uidat narrauit. qͥbus hic aliqͦ
breuit ꝑstringenda eẽ putaui. Erat
gͦ pat̾familias in regione nordahim
quȩ uocat᷑ in cuneiungũ. religiosam
cum domo sua gerens uitam. Quiin¬
firmitate corꝑis tactus. & accrescente¬
diluculo reuuuscens. ac repente residen.

Expanded text:
ibilem, et non in figuram agni, ut aliis quibusque sub hoc mysterio, sed in formam pueri, quatenus et veritas patesceret in ostenso, et sacerdotis desiderium impleretur ex miraculo, nostraque fides firmaretur exrelatu. Verumtamen non prius idem communicasse pueri corpus et sanguinem legitur, quam rediret in prioris formae speciem, ne absurdum videretur quod praesumpserat, et fides uberius requiratur interius in eodem quod exterius visu consis temporibus miraculum memorabile et antiquorum simile in Brittania factum est. Namque ad excitationem viventium de morte animę quidam aliquandiu mortuus ad vitam resurrexit corporis et / multa memoratu digna, quę viderat, narravit. E quibus hic aliqua breviter perstringenda esse putavi. Erat ergo pater familias in regione Nordanymbrorum, quę vocatur Incuneningum, religiosam cum domo sua gerens vitam, qui infirmitate corporis tactus et hac crescentediluculo reviviscens ac repente residens
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃i & c̾fessoris. Qui cũ digno modera
cibus. ut sibi monstraret natam cor-¬
poris xp̃i atq sanguinis. Itaq ñ ex
infidelitate ut assolet. s expi etate
m̃tis ista petiuit. fuerat enim apue¬
ro diuinis legibus imbutꝰ. & ꝓpt̃
amor̃e suꝑni regis olim patrię fines. &
dulcia liquerat arua. ut xp̃i mistĩa
exul sedule disceret. Idcirco eiꝰ amo-¬
re magis succensus. cotidie p̃ciosa mu¬
nera offerens. poscebat sibi p̃mon¬
strari. quȩ foret species latitans sub
forma panis & uini. Non qr de corꝑe
nere uell&. quẽ nemo mortalium

Expanded text:
episcopi et confessoris, qui cum digno moderamepiscopi et confessoris, qui cum digno moderamcibus, ut sibi monstraret naturam corporis Christi atque sanguinis. Itaque non ex infidelitate, ut assolet, sed ex pietate mentis ista petivit; fuerat enim a puero divinis legibus imbutus, et propter amorem superni Regis olim patriae fines et dulcia liquerat arva, ut Christi mysteria exsul sedule disceret. Idcirco ejus amore magis succensus, quotidie pretiosa munera offerens, poscebat sibi praemonstrari quae foret species latitans sub forma panis et vini; non quia de Christi nere vellet, quem nemo mor
Abbreviated transcription (Latin):
t e resꝑgi. ornam̃tũ capitis adt̾rã piecit.
ad tam iniqu̾ũ spectaculũ. retractisq
ignibꝰ ab ore fornacis. inuenert᷑ puerũ
quasi suꝑ plurnas mollissimas decũben¬
tem. Quo extracto admirant᷑ om̃s
illesum. clamorib locus ille replet᷑.¬
iecert̃ flãmas. Proiectũ aut̃ ita totũ
ignis obsorbuit. ut uix de ossibꝰ paritũ¬
gantes aut̃ infantulũ xp̃iani qͣle ei
int̾ ignes fuiss& u̾braculũ ait. Mu¬
lier quȩ inbasilica illa ubi panẽ de
m̃sa ac cepi incathedra residens par s¬
uulũ insinu gestat infantẽ. hȩc me
pallio suo ne ignis deuoraret oꝑuit.
Unde ñ dubitatũ ÷ beatam ei mariã
apparuisse. Agnitã gͦ infans fide catho-¬
licam credidit in nõie patris & filii. &
sp̃c̃ scĩ. ac salutarib aquis ablutus una
cũ genitͥce sua denuo st̃ renati. Alul¬
ti id eoꝵ exemplo hoc ⁊nurbe illa
Quidam p̾rbit̃ fuit religiosus ualde
precgisus nõie. frequent᷑ missarũ sol-¬
lemnia celebrans. ad corpus scĩ Nini

Expanded text:
te respergi, ornatum capitis ad terram projecit, ad tam iniquum spectaculum, retractisque ignibus ab ore fornacis, inveniunt puerum quasi super plumas mollissimas decumbentem. Quo extracto, admirantur omnes illaesum, clamoribroicerent flammas. Proiectum autem ita totum ignis absorbuit, ut vix de ossibus eiugantes autem infantulum Christiani quale ei inter ignes fuisset umbraculum, ait: Mulier quae in basilica illa ubi panem de mensa accepi, in cathedra residens, parvulum in sinu gestat infantem, hpallio suo, ne ignis voraret, operuit'. Unde indubitatum est, beatam ei Mariam apparuisse. Agnitam ergo infans fidem catholicam, credidit in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, ac salutaribus aquis ablutos una cum genetrice sua denuo sunt renati. Multi Iudaeorum exemplo hoc in urbe illa quidam presbyter fuerit religiosus valde, Plecgils nomine, frequenter missarum solemnia celebrans ad corpus S. Niniae
Abbreviated transcription (Latin):
leste ꝑ ueniunt. Ad cuiꝰ iicinia
ꝑ tinet ille locus. ubi sonũ cantile¬
nȩ dulcis cum odore suauitatis. ac
splendore lucis audisti. Tu autẽ
quia nc̃ ad corpus reũti. & rursũ
int̾ hoĩes uiuere debes. si actus tu¬
os curiosius discutere. & meres
sermonesq tuos in rectitudine
ac simplicitate seruare studueriᷤ
mansionis. int̾ hȩc quȩ cernis ag¬
mina Letabunda spuũ beatoꝵ.
Namq ego cum ad tempus abcessis¬
sem ate. ad hoc feci ut quid de te
fieri deberet agnoscerem. Hȩc mͥ
cum dixisset. multum detestatꝰ
sum reũti ad corpus. delectatus
nimiru suauitate ac decore lo¬
ci illius quẽ in tuebar. simul et
consortio eoꝵ quos ⁊ nillo uideba
nec tam̃ aliquid ductorẽ meu
ogare audebam. S int̾ hȩc nes¬
ic quo ordine repente inter

Expanded text:
leste perveniunt: ad cujus vicina leste perveniunt: ad cujus vicina pertinet locus ille, ubi sonum cantilenae dulcis cum odore suavitatis ac splendquia nunc ad corpus reverti et rursum inter homines vivere debes, si actus tuos curiosius discutere et mores sermonesque tuos in rectitudine ac simplicitate servare studueris, mansionis inter hęc, que cernis, agmina letabunda spirituum beatorum. Namque ego, cum ad tempus abscessissem a te, ad hoc feci, ut, quid de te fieri deberet, agnoscerem.' Hęc cum mihi dixisset, multum detestatus sum reverti ad corpus, delectatus nimirum suavitate ac decore loci illius, quem intuebar, simul et consortio eorum, quos in illo videbam, nec tamen aliquid ductorem meum rogare audebam. Sed inter hęc, nescio quo ordine, repente me inter
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ ista: Respondi ego. Non. Et att.
Uallis illa quã aspecisti flãmis feruen¬
tib & frigorib horrenda rigidis:
ipse ẽ locus in quo examinande &
castigandȩ st̃ aĩȩ illoꝵ qui diffidente
c̃fiteri & em̃dari scelera quȩ fecerañ.
impso tandẽ mortis articulo ad peni-¬
tentiã c̃fugiunt. & sic de cor-¬
pore exeunt. Qui tam̃ qr c̃fes
& elemosinȩ & ⁊ eiunia && maxime
uelebratio missarũ. ut &̾ antedi¬
em iuidicii lib̾ent᷑ adiuuant. Pocro
puteus ille flãmiuomꝰ acputid̃
qũe uidisti. ipsũ ẽ gͦehennȩ. In quo
quicũq semel inciderit. nũqũa iñ
lib̾abit᷑ in ȩuũ. Locus uͦ iste flori.¬
fer. in qͦ pulcherrima hãc iiuen¬
tutẽ iocundari ac fugere c̃spicis.
regnũ cęloꝵ statim mereant᷑ intro¬
duci. Qui tam̃ om̃s indie iudicii
ad uisi onẽ xp̃i & gaudia regni cȩ-¬
lestis intrabunt. Nã qͥcũq in om̃i
ubo & oꝑe & cogitatione ꝑfecti st̃.
mor de corꝑe egressi ad regiauĩ cȩ¬

Expanded text:
sti?' Respondi ego: 'Non.' Et ait: 'Vallis ista, quam aspexisti, flammis ferventibus et frigoribus horrenda rigidis, ipse est locus, in quo examinandę et castigande sunt anime illorum, qui differentes confiteri et emendare scelera, quę fecerunt, in ipso tandem mortis articulo ad penitentiam confugiunt et sic de corpore exeunt. Qui tamen, quia coet eleemosynae et jejunia et maxime celebratio missarum, ut etiam ante diem judicii liberentur, adjuvant. Porro puteus ille flammivomus ac putidus quem vidisti, ipsum est os gehennae, in quo quicumque semel inciderit nunquam inde liberabitur in aevum. Locus vero iste florifer, in quo pulcherrimam hanc juventutem jocundari ac fulgere conspicis, regnum caelorum statim mereantur introduci qui tamen omnes in die judicii ad visionem Christi et gaudia regni caelestis intrabunt. Nam quicumque in omni verbo et opere et cogitatione perfecti sunt, mox de corpore egressi ad regnum cae
Abbreviated transcription (Latin):
potest. Uenerat gͦ di es ut idem cele¬
brans pie sollẽpnia missarũ. more
solito ꝓcubuit genibus. Te p̃cor inqͥt
nataͣm corꝑis xp̃i. ut mͥ liceat eum
ꝓspicere pͥresentẽ corpor eo uisu. et
formã pueri quẽ olim sinus matris
tulit uagientẽ nc̃ manibꝰ meis c̃trec¬
tare. Qui dum talia p̃caret᷑. angłsde
cȩlo adueniens affatur. Surge inqͥt
sens corporeo uestitꝰ amictu quẽ
sacra puerpera gessit. Tum uenerabił
p̃s brt̃ pauidꝰ abimo uultũ erigens. uidit
suꝑ aram patris filiũ puerũ que sẏme-¬
on infantẽ portare suis ulnis ꝓmerue-¬
rat. Cui angłs inquit. quia xp̃m uidere
placuit. que prius sub specie panis uͣbis
mysticis sacrare solebas. nc̃ oculis inspi-¬
lesti munere fretus. qđ dictu mirũ est
ulnis trem̃tibꝰ puerũ accepit. & pectus
ꝓpriũ xp̃i pectori iunxit. Deinde ꝓfus¬
dat in amplexũ dat oscula đo. & suis la¬
bi is pressit pia labia xp̃i. Quibꝰ ita exac¬
tis. p̃clara filii di m̃bra restituit inũti¬

Expanded text:
potest. Venerat ergo die ut idem celebrans pie solemnia missarum more solito procubuit genibus: Te deprecor, innaturam corporis Christi, ut mihi liceat eum prospicere praesentem corporeo visu, et formam pueri, quem olim sinus matris tulit vagientem, nunc manibus contrectare; qui dum talia precaretur, angelus de coelo veniens affatur: Surge, inquisens corporeo vestitus amictu, quem sacra puerpera gessit. Tunc venerabilis presbyter pavidus ab imo vultum erigens, vidit super aram Patris Filium puerum, quem Simeon infantem portare suis ulnis promeruerat. Cui angelus inquit: Quia Christum videre placuit, quem prius sub specie panis verbis mysticis sacrare solebas, nunc oculis inspilesti munere fretus, quod mirum dictu est, ulnis trementibus puerum accepit, et pectus proprium Christi pectori junxit; deinde profusus in amplexum, dat oscula Deo, et suis labiis pressit pia labia Christi. Quibus ita exactis, praeclara Dei Filii membra restituit in verti
Abbreviated transcription (Latin):
tua ante ocłos tuos. & ti meb̾die ac nocte.
& ñ credes uitę tuȩ̨. Item in psalmo .xxi.
Effodert̾ manus meas. & pedes meos. dinu¬
merauer̃ omĩa ossa mea. IQ in passioe
crucis. & signo. uirtꝰ sit om̃is & potestas apd̾

Expanded text:
tua ante oculos tuos: et timebis die et nocte, tua ante oculos tuos: et timebis die et nocte, et non credes vitae tuae . » Item in psal. XXI: « Effoderunt manus meas, et pedes meos, dinumeraverunt omnia ossa mea. » Quod in passione cruc
Abbreviated transcription (Latin):
in me cogitauer̃ cogitatũ dicentes. Uenite
mittamꝰ lignũ inpanẽ eiꝰ. & eradamꝰ at̾ra
uitã eiꝰ. & nom̃ eius ñ erit in memoria
amplĩꝰ. Itẽ in exodo đs ad moysen. Accipi¬
ant  singłi ouem ꝑ domus tribuũ. ouẽ
uob abagnis. & ab hȩdis accipietis. & ꝯcci¬
isrł ad uesꝑam. & accipiant de sangͥne
& ponent suꝑ duos ꝑostes. & suꝑ lim̃ in
domib inqͥb comedent carnes ĩpsa nocte
linꝗ̃tis exhis in mane. & os ñ c̃fringetis ab eo.
Quȩ aut̃ relicta fuerint de eo usq ĩ mane.
igne crem̃tur.Sic aut̃ comedetis eũ. Lubi ur̃i
culi ur̃i in manib ur̃is. & ed etis eũ festinant᷑.
Pascha ÷ enim đni.¶Qđ cruci illũ fixuri es
sent uidi. apd̾ ysaiam. Expandi manꝰ meas
tota die ad plebem cͣtumacẽ & c̾tradicente
mͥ. qͥ abulant uias ñ bonas. s p̾t peccata sua
Item apd̾ ieremiã. Uenite mittamꝰ lignũ
inpanẽ eius. & eradamꝰ a t̾ra uitam eius.
Item in deut̾o nomio. & erit pendens uita

Expanded text:
unt cogitatum, dicentes: Venite, mittamus lignum in panem ejus, et eradamus a terra vitam ejus, et nomen ejus non erit in memoria amplius . » Item in Exodo Dominus ad Moysen: « Accipiant sibi singuli ovem per domus tribuum, ovem ulum ab agnis et ab haedis accipietis: et occiIsrael ad vesperam; et accipient de sanguine, et ponent super duos postes et super limen in domibus, in quibus comedent carnes ipsa nocte linquetis ex his in mane, et os non confringetis ex eo: quae autem relicta fuerint de eo usque in mane, igne crementur. Sic autem comedetis eum: Lumbi vestri culi vestri in manibus vestris: et edetis eum festinanter. Pascha ensent Judaei, apud Isaiam: « Expandi manus meas tota die ad plebem contumacem, et contradicentem mihi, qui ambulant vias non bonas, sed post peccata sua . » Item apud Jeremiam: « Venite, mittamus lignum in panem ejus, et eradamus a terra vitam ejus . » Item in Deuteronomio: « Et erit pendens vita
Abbreviated transcription (Latin):
uans mitis. & sedens suꝑasinũ in domi tũ.
Item ap̃ ysaiã. Quis ñtiaũ uob qr ignis ar.¬
Lans inuisticiã. & manus abstinetis amu¬
neribus. grauans aurẽ ne audiat iudiciõ
Sanguinis & cõpͥmens ocłos suos ne ui¬
deat iniusticiã. Hic habrtabit in alta
spelunca petrȩ. fortis panis illidabit᷑. &
aqua itꝰ fidelis regem cũ claritate uidebi¬
tis. Itẽ balachia. Rex magnꝰ sum ego di

Expanded text:
asinum indomitum. Item apud Esaiam: Quis nuntiabit uobis llans in iustitia et manus abstinens a muneribus, grauans aures, ut non audiat iudicium sanguinis, et conprimens oculos suos, ne uideat iniustitiam, hic habitabit in alta spelunca petrae fortis: panis illi dabitur et aqua eius fidelis. regem cum claritate uidebitis. Item apud Malachiam: Rex magnus sum ego, di
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑a eẽ dr utnascens tͥbus dieb dormniat. de¬
inde rugitu pat̾no exeitatꝰ as surgat. Iuȩ figa
pulcherrime arrid& dĩncȩ dormitiori. q tͥbus
dieb dormiens adprem clamat. Tu au̾doie
secum tanꝗͣ p̃dam eg̃giã tͥumphando euex̃
Quirit leo & qͣsi leena accubauit. qr qͣdor¬
mire ꝑcornẽ in sepulchro uoluit. qͥsi leo uie¬

Expanded text:
tur, ut nascens, tribus diebus dormiat, deinde rugitu paterno excitatus assurgat. Quae figura pulcherrime arridet Dominicae dormitioni, qui tribus diebus dormiens, ad Patrem clamat: « Tu autem,perna tanquam praedam egregiam triumphando evexit. Qui ut leo, et quasi ut leaena accubuit; quia qui dormire per carnem in sepulcro voluit, quasi leo vic
Abbreviated transcription (Latin):
Uidebã in uisu nocte. & ecce innubibꝰ oeli
quasi filius hõis ueniens. uenit usq adu̾et
dierũ. & stetit in c̾spectu eius. & qͥ assistebant ob¬
tulerc̃ eum. & data ÷ ei potestas regia & om̃s re¬
ges t̾rȩ. & genus om̃is claritatis seruiens ei: &
potestas gt̾ria qͥ ñ auferet᷑. & regnũ eiꝰ qñ cor
bor. nẽ exaltabor. nẽ iudebitis.nẽ intelligetis.
nẽ fundemini. uana erit fortitudo spc̃ ur̃i. ig.¬
nis uos c̃sum&. Item inpꝰło. cͦ ixͦ. dix̃ dñsd.¬

Expanded text:
idebam in visu nocte, et ecce in nubibus coeli quasi Filius hominis veniens, venit usque ad veterem dierum, et stetit in conspectu ejus, et qui assistebant obtulerunt eum. Et data est ei potestas regia, et omnes reges terrae et regnum et omnis claritas servivit ei. Et pbor, nunc exaltabor: nunc uidebitis, nunc intellegetis, nunc confundemini, uana erit fortitudo spiritus uestri, ignis uos consumet. Item in psalmo CVIIII: Dicit D
Abbreviated transcription (Latin):
m̃a meã ame s ego ame pono eam
Potestatẽ habeo ponendi eam. & potesta¬
tem habeo itum sumendi eam. Hoc .n.
mandatũ accepi apatre meo.Qđ ab in¬
feris tͣcio die resurget ap̃ osee. Ui uifica¬
bit nos pꝰ biduũ. die tͣcio resurgemꝰ. Item
Inexodo. & dix̃ dns admoy sen. descende &.
testificare poło. & sc̃ifica illos hod ie & eras.
& lauent uestem suam. & sint ꝑati in ꝑ¬
endirũ diem. die enim t̾cio descendes
dns in monte syna. Item in eu̾głio Pgre¬
nies nequa &. ad ulta signũ ꝗͣrit. & sig¬
nũ ñ dabit᷑ illi. nisi signũ ionȩ ꝓpħtȩ. qͦ¬
meni fuit ionas inuentre cȩti trib dĩeb &tb

Expanded text:
mam meam a me, sed ego a me pono eam: potestatem habeo ponendi eam et potestatem habeo iterum sumendi eam: hoc enim mandatum accepi a patre meo.DIE RESVRGERET. Apud Osee: Viuificabit nos post biduum die tertio. Item in Exodo: Et dixit Dominus ad Moysen: descende et testificare populum et sanctifica illos hodie et cras, et lauent uestimenta sua et sint parati in perendinum diem. die enim tertio descendet Dominus in montem Sina Item in euangelio: Progenies nequam et adultera signum quaerit, et signum non dabitur illi nisi signum Ionae propenim fuit I onas in uentre ceti tribus diebus et