comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
decimatus ẽ. Adhuc enĩ inlũ mñbis
patris sui fuit. Si ergo etiam nhoc
ualet ad istam distantiam. quantum
prȩmineat sacerdotio leuitico sacerdo¬
tium xp̃i. quod sacerdos xp̃s ꝑ illum
prefiguratus est. qui decimauit abra¬
ham in quo & ipse leui decimatus ẽ:
Et si ꝓpterea decimatus est leui. quia
in lumbis erat abrahȩ. ꝓpterea non est
decimatus xp̃s. quia non erat in lum¬
bis abrahȩ. Porro autẽ si non scdm ani¬
mam sed tantum scđm carnẽ accipimus
leui fuisse in abraham. ibi erat &̃ xp̃c:
abrahȩ. Et ipse itaq decimatus est. Qͥd
est ergo quod affertur ꝓ magna diffe¬
rentia sacerdotii xp̃i a sacerdotio leui.
quod leui decimatus est a melchise¬
dech sacerdote cum eẽt in lumbis
abrahȩ ubi &. xp̃s erat: unde parit̃
decimati sunt: nisi quia nec esse est in¬
telligamus scđm aliqu̾e modum ibi
xp̃m non fuisse. Quis autẽ neget
eum scdm carnem ibi fuisse : Ergo: sccłm

Expanded text:
decimatus est; adhuc enim in lumbis decimatus est; adhuc enim in lumbis patris sui fuit. si ergo etiam hoc ualet ad istam distantiam, quantum praeemineat sacerdotio Leuitico sacerdotium Christi, quod sacerdos Christus per illum praefiguratus est, qui decimauit Abraham, in quo et ipse Leui decimatus est,at si propterea decimatus est Leui, quia in lumbis erat Abrahae, propterea non est decimatus Christus, quia non erat in lumbis Abrahae. porro autem, si non secundum animam, sed tantum secundum carnem accipimus Leui fuisse in Abraham, ibi erat et ChristAbrahae; et ipse itaque decimatus est. quid est ergo, quod adfertur pro magna differentia sacerdotii Christi a sacerdotio Leui, quod Leui decimatus est a Melchisedech, cum esset in lumbis Abrahae, ubi et Christus erat, unde pariter decimati sunt, nisi quia necesse est intellegamus secundum aliquem modum ibi Christum non fuisse? quis autem neget eum secundum carnem ibi fuisse? ergo secundum
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum caro fieret ꝙ habitaret
in nobis: ad auferendã suspicionẽ
prȩcedentium meritoꝵ. sortis no¬
men accessit. Est in epła quȩ inscri¬
bitur ad hebreos locus quidam:
diligenti consideratione dignissimꝰ.
Cum enim ꝑ melchisedech in quo
huius rei futurȩ figura prȩcesserat.
discerneret sacerdotium xp̃i a sacer¬
dotio leui: uidete ergo inquit qualis
hic est. cui & decimam partem abra¬
ham dedit de primitiuis patriarcha.
Et hii quidem qui de filuis sunt leui
sacerdotium accipientes. mandatũ ha¬
bent a decimis popłi scdm legem. hoc
est a frib suis: quamuis ex lumbis abra¬
hȩ ꝙ ipsi exierint. Qui autẽ non est ex
genere eoꝵ decimauit abraham: & ha¬
bentem ꝓmissionem benedixit. Sine
ulla autẽ contradictione: qui minor
est. a maiore benedicitur. Et hic qui¬
dem decimas morientes homines
accipunt. ibi autẽ qui testificatur
se uiuere. q: sicut oportet dicere. ꝓpt̃
abraham & leui accipiens decimas

Expanded text:
uerbum caro fieret et habitaret uerbum caro fieret et habitaret in nobis, ad auferendam suspicionem praecedentium meritorum sortis nomen accessit. Est in epistula, quae inscribitur ad Hebraeos, locus quidam diligenti consideratione dignissimus. cum enim per Melchisedech, in quo huius rei futurae figura praecesserat, discerneret sacerdotium Christi a sacerdotio Leui, uidete ergo, inquit, qualis hic est, cui et decimam partem Abraham dedit de primitiis patriarcha. et hi quidem, qui de filiis sunt Leui, sacerdotium accipientes mandatum habent a decimis populi secundum legem, hoc est a fratribus suis, quamuis et ipsi ex lumbis Abrahae exierunt. qui autem non est ex genere eorum decimauit Abraham et habentem promissionem benedixit. sine ulla autem contradictione qui minor est a maiore benedicitur. et hic quidem decimas morientes homines accipiunt, ibi autem qui testificatur se uiuere. et, sicut oportet dicere, propter Abraham et Leui accipiens decimam
Abbreviated transcription (Latin):
i preuaricationis. sed quod exsoluen¬
de indebitȩ morti. & ostendendȩ pro¬
missȩ resurrectioni sufficeret: quoꝵ
unum nobis ad non timendum. al¬
terum adsperandum ualeret. Deniq
si a me quęratur unde acceperit ani¬
mam itĩc xp̃s. mallem quidem hinc
audire meliores atq doctiores. s cam̃ ꝓ
meo captu libentius responderim.
unde adam. quam de adam.Si enum
pulus assumptus ẽ terra in qua nul¬
lus hominum fuerat oꝑatus meru¬
it it diuinitus animari: quantoma¬
gis corpus assumptum ex carne in
qua itidem nullus hominum fuerat
oꝑatus. sortitum est animã bonam:
cum illic erigeretur casurus. hic de¬
scenderet leuaturus:. Et fortasse idõ
ait. sortitus sum animã bonam. si
tamen hoc de illo oportet intelligi:
quia solent quȩ sorte dantur diuini¬
tus dari. Aut quod fidenter dicen¬
dum est. ne uł illa anima aliquib
oꝑib prȩcetdentib ad tantum api¬
cem subuecta putaretur. ut cũ ea

Expanded text:
ni praeuaricationis, sed quod exsoluenni praeuaricationis, sed quod exsoluendae indebitae morti et ostendendae promissae resurrectioni sufficeret: quorum unum nobis ad non timendum, alterum ad sperandum ualeret. Denique si a me quaeratur, unde acceperit animam Iesus Christus, mallem quidem hinc audire meliores atque doctiores; sed tamen pro meo captu libentius responderim "unde Adam quam de Adam". si enim puluis adsumtus ex terra, in qua nullus hominum fuerat operatus, meruit diuinitus animari, quanto magis corpus adsumtum ex carne, in qua itidem nullus hominum fuerat operatus, sortitum est animam bonam, cum illic erigeretur casurus, hic descenderet leuaturus! et fortasse ideo ait: sortitus sum animam bonam — si tamen hoc de illo oportet intellegi — quia solent quae sorte dantur diuinitus dari. aut, quod fidenter dicendum est, ne uel illa anima aliquibus operibus praecedentibus ad tantum apicem subuecta putaretur, ut cum ea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ cuius unius obȩdientiam ab illo rea¬
du liberati iusti constituunt᷑ multi.
Et quid incoinquinatius illo utero
uirginis: Cuius caro etiam si de pec¬
cati ꝓpagine uenit. non tamen de
peccati ꝓpagine concepit: ut ne ipsũ
quidem corpus xp̃i ea lex seuerit in
utero mariȩ. quȩ in membris posita
corporis mortis. repugnat legi men¬
tis: quam sci patres conuigati refre¬
nantes. non quidem nisi quousq
licebat in concubitum relaxauerunt.
non tamen tantum mͦ quousq lice¬
bat eius impetũ ꝑtulerunt. Promde
corpus xp̃i qũaus ex carne feminȩ
assumptum est: quȩ de illa carnis
peccati ꝓpagme concepta fuerat. tam̃¬
quia non sic in ea conceptum ẽ quomͦ
fuerat illa concepta: nec ipsa erat caro
peccati. sed similitudo carnis peccati.
Non enu accepit inde reatum mo¬
riendi. qui apparet in motu carnis ñ
uoluntario. quamuis uoluntate supe¬
rando. aduersus quem sp̃s concupiscit.
sed accepit inde non quod contagio¬

Expanded text:
per cujus unius obedientiam ab illo reaper cujus unius obedientiam ab illo reatu liberati, justi constituuntur multi? et quid incoinquinatius illo utero Virginis, cujus caro etiamsi de peccati propagine venit, non tamen de peccati propagine concepit; ut ne ipsum quidem corpus Christi ea lex severit in utero Mariae, quae in membris posita corporis mortis, repugnat legi mentis? quam sancti patres conjugati refrenantes, non quidem nisi quousque licebat in concubitum relaxarunt; nec tamen tantummodo quousque licebat, ejus impetum pertulerunt. Proinde corpus Christi quamvis ex carne feminae assumptum est, quae de illa carnis peccati propagine concepta fuerat, tamquia non sic in ea conceptum est, quomodo fuerat illa concepta, nec ipsa erat caro peccati, sed similitudo carnis peccati. non enim accepit inde reatum moriendi, qui adparet in motu carnis non uoluntario, quamuis uoluntate superando, aduersus quem spiritus concupiscit, sed accepit inde, non quod contagio
Abbreviated transcription (Latin):
ta mea. ꝙ suꝑ uestem meam misert̃
sortem. quȩ ꝓprie illi uni congruunt.
ibi etiam dixit. ds d̾s meus respice
inme. ut quid me dereliquisti. longe
a salute mea. uerba delictoꝵ meoꝵ.
que rursum ei non conueniunt. nisi
transfiguranti in se corpus humilita¬
tis nr̃e. qm̃ membra sumus corporis
eius. s quia in ipso eu̾gło puer ꝓficie¬
bat etate ꝙ sapientia: si possunt etiam
ista que circum hanc sententiam in
libro sapientiȩ leguntur. ꝓpter hu¬
milem formam serui. &. unitatem
corporis eccłȩ cum capite suo eidem
ipsi dño coaptari. quid ingeniosius
illo puero. cuius in annis duodecim
seniores sapientiam mirabant᷑: Et quid
illa anima melius: Quȩ etiam si uin¬
cant non certando sed ꝓbando qui
animarum traducem affirmant. non
erit consequens ut etiam ipsa ex illius
p̃uaricatoris traduce uenisse creden¬
da sit ne ꝑ illius hominis in obȩdien¬
tiam etiam ipse peccator constituat᷑.

Expanded text:
ta mea et super uestem meam miserunt ta mea et super uestem meam miserunt sortem, quae proprie illi uni congruunt, ibi etiam dixit: deus, deus meus, respice me; ut quid me dereliquisti? longe a salute mea uerba delictorum meorum, quae rursus ei non conueniunt, nisi transfiguranti in se corpus humilitatis nostrae, quoniam membra sumus corporis eius, et quia in ipso euangelio, puer proficiebat aetate et sapientia, si possunt etiam ista, quae circum hanc sententiam in libro sapientiae leguntur, propter humilem formam serui et unitatem corporis ecclesiae cum capite suo, eidem ipsi domino coaptari, quid ingeniosius illo puero, cuius in annis duodecim seniores sapientiam mirabantur ? et quid illa anima melius, quae, etiamsi uincant non 15 certando, sed probando, qui animarum traducem adfirmant, non erit consequens, ut etiam ipsa ex illius praeuaricatoris traduce uenisse credenda sit, ne per illius hominis inoboedientiam etiam ipse pec
Abbreviated transcription (Latin):
cum ex anima ꝙ corpore paterno
uenisse ad maternum corpus accipi¬
tur. incoinquinatum uidelicet uł
a cruore menstruo. dicuntur enim
ex hoc ingenia grauari. uł a conta¬
minatione adulterina. Ita & hȩc
uerba libri huius aut magis eis fa¬
uent. qui amimarum traducem lo¬
quunt᷑ :aut si ꝙ̾ isti ea possunt ꝓse
interpreͥtari. inter utrosq alter
circũstantia lectionis. quȩ illi excellen¬
tiȩ non conueniant: maxime illud
quia idem ipse qui hȩc in eodẽ libro
loquitur. aliquanto suꝑius quam
ista uerba de quib nunc agimus di¬
ceret. confessus est ex semine uiri se
in sanguine coagulatum. a quo na¬
scendi modo utiq alienius ẽ uirginis
partus: quam non ex uiri semine car¬
nem concepisse xp̃i. nemo ambigit
xp̃ianus. Sed quia ꝙ in psalmis ubi
ait. foderunt manus meas ꝙ pedes¬
meos:. dinumerauerunt om̃ia ossa mea.
ipsi uero considerauerunt ꝙ conspe¬
xerunt me. diuiserunt sibi uestimen¬

Expanded text:
cum ex anima et corpore paterno cum ex anima et corpore paterno uenisse ad maternum corpus accipitur incoinquinatum, uidelicet uel a cruore menstruo — dicuntur enim ex hoc ingenia grauari — uel a contaminatione adulterina. ita et haec uerba libri huius aut magis eis fauent, qui animarum traducem loquuntur, aut, si et isti ea possunt pro se interpretari, inter utrosque alterncircumstantia lectionis, quae illi excellentiae non conueniant; maxime illud, quia idem ipse, qui haec in eodem libro loquitur, aliquanto superius, cum ista uerba, de quibus nunc agimus, diceret, confessus est ex semine uiri se in sanguine coagulatum: a quo nascendi modo utique alienus est uirginis partus, quam non ex uiri semine carnem concepisse Christi nullus ambigit christianus. sed quia et in Psalmis, ubi ait: foderunt manus meas et pedes, dinumerauerunt omnia ossa mea; ipsi uero considerauerunt et conspexerunt me. diuiserunt sibi uestimen
Abbreviated transcription (Latin):
corpus incoiquinatum. Accessisse
enim dixit bonitati qua bonus
erat sortitus uidelicet animam bo¬
nam: ut etiam ad corpus incoinqui¬
natum ueniret. Aliunde ergo bonꝰ
antequam ueniret ad corpus: sed
utiq non differentia morum quia
nullum antea uitȩ gestę meritum.
non differentia corporis. quia prius
bonus quam ueniret ad corpus. Un¬
de igitur: Hoc autẽ illis qui extra¬
duce animȩ illius prȩuaricatricis
animas creari asserunt. quamuis ꝑ
eis sonare non uideatur quod dictũ
est. ueni ad corpus. tamen in cęteris
non incongrue coaptatur: ut cũ
dixisser. puer autẽ eram ingeniosus.
idipsum explicans quib ex causis
ingeniosus ẽẽt. continuo subiunge¬
ret. & sortitus sum animã bonam:
uidelicet ex paterno ingenio uel
corporali temperamento. Deinde cũ
essem inquit magis bonus. ueni
ad corpus incoinquinatum. Quod
si maternum intelligamus: ne hoc
quidem quod dictum est. ueni ad
corpus: huic opinioni refragabitur.

Expanded text:
corpus incoinquinatum. accessisse corpus incoinquinatum. accessisse enim dixit bonitati, qua bonus erat, sortitus uidelicet animam bonam, ut etiam ad corpus incoinquinatum ueniret. aliunde ergo bonus, antequam ueniret ad corpus; sed utique non differentia morum, quia nullum ante uitae gestae meritum, non differentia corporis, quia prius bonus, quam ueniret ad corpus. unde igitur? Hoc autem illis, qui ex traduce animae illius praeuaricatricis animas creari adserunt, quamuis pro eis sonare non uideatur, quod dictum est: ueni ad corpus, tamen in ceteris non incongrue coaptatur, ut, cum dixisset: puer autem eram ingeniosus, id ipsum explicans quibus causis ingeniosus esset, continuo subiungeret: et sortitus sum animam bonam, uidelicet ex paterno ingenio uel corporali temperamento. deinde, cum essem, inquit, magis bonus, ueni ad corpus incoinquinatum: quod si maternum intellegatur, ne hoc quidem, quod dictum est: ueni ad corpus, huic opinioni refragabitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Cum enim uideatur illos adu¬
uare hoc testimonium. qui non ex
parentib creari. sed uenire ad corpꝰ
uł descendere do mittente animas
dicunt: rursus hoc impedit eoꝵ sen¬
tentiam quod ait. sornitus sũ animã
bonam. cum ꝓculdubio uł ex uno
fonte manare quodamodo tanqũa
riuulos. uł pari natura fieri animaᷤᷤ
credant. quas mittit ds in corpora:
non autẽ alias bonas uł magis bo¬
nas.q. alias non bonas uł minus
bonas. Unde enim bonȩ aut magis
bonȩ. seu non bonȩ aut minus bonȩ
animȩ: nisi uł morib scdm liberum
uoluntatis arbitrium. uł differentia
temperaturȩ corporum : dum aliȩ
magis aliȩ minus grauantur corpo¬
re quod corrumpitur &. aggrauat
animam.: Sed neq actio erat aliqua
singularum quarumq animarum.
qua earum mores discernerentu.
antequam conuenirent ad corpora.
Nec ex corpore minus grauante
potuit iste dicere animã suam bonã.
qui ait sortitus sum animã bonam:
& cum essem magis bonus. ueniad

Expanded text:
cum enim uideatur illos adiucum enim uideatur illos adiuuare hoc testimonium, qui non ex parentibus creari, sed uenire ad corpus uel descendere deo mittente animas dicunt, rursus hoc inpedit eorum sententiam, quod ait: sortitus sum animam bonam, cum procul dubio uel ex uno fonte manare quodammodo tamquam riuulos uel pari natura fieri animas credunt, quas deus mittit in corpora, non autem alias bonas uel magis bonas et alias non bonas uel minus bonas. unde enim bonae aut magis bonae seu non bonae aut minus bonae animae, nisi uel moribus secundum liberum uoluntatis arbitrium uel differentia temperaturae corporum, dum aliae magis, aliae minus grauantur corpore, quod corrumpitur et adgrauat animam? sed neque actio erat aliqua singularum quarumque animarum, qua earum mores discernerentur, antequam uenirent ad corpora, nec ex corpore minus grauante potuit iste dicere animam suam bonam, qui ait: sortitus sum animam bonam. et cum essem magis bonus, ueni ad
Abbreviated transcription (Latin):
in adam om̃s moriunt᷑. sic &ͦ inxp̃o
om̃s uuificabuntur: & sicut ꝑ ino¬
bȩdientiam unius hominis pecca¬
tores constituti sunt multi. sic & per¬
in obȩdientiam unius hominis iusti
constituent᷑ multi. Eos deniq multos
peccatores. non quibusdam exceptis.
sed om̃s intelligi uolens: suꝑius ait
de adam. in quo om̃s peccauerunt.
Unde utiq infantum animas ñ
posse secerni. & eo quod dictum est
om̃s. & eo quod eis ꝑbaptismum sub¬
uenitur non absurde credunt. qui
animas ex unius traduce sapiunt.
nisi aliqua manifesta & liquida
ł ratione quȩ scripturis scĩs non re¬
pugnet. ut earum ipsarum scriptu¬
rarum auctoritate redarguantur.
Iam itaq uideamus quantum susce¬
pti huius oꝑis necessitas patitur:
quale etiam illud sit. quod paulo
ante distulimus. Scriptum ẽ enim
in libro sapientiȩ Puer autẽ eram¬
ingeniosus. & sortitus sum anima
bonam. Et cum magis ẽẽm bonꝰ.:
ueni ad corpus incomquinatum.

Expanded text:
in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo omnes uiuificabuntur, et: sicut per inoboedientiam unius hominis peccatores constituti sunt multi, sic per oboedientiam unius hominis iusti constituentur multi, eosdemque multos peccatores non quibusdam exceptis, sed omnes intellegi uolens superius ait de Adam: in quo omnes peccauerunt? unde utique infantum animas non posse secerni et eo, quod dictum est "omnes" et eo, quod eis per baptismum subuenitur non absurde credunt, qui animas ex unius traduce sapiunt, nisi aliqua manifesta. et liquida uel ratione quae scripturis sanctis non repugnet, uel earum ipsarum scripturarum auctoritate redarguantur. Iam itaque uideamus, quantum suscepti huius operis necessitas patitur; quale etiam illud sit, quod paulo ante distulimus. scriptum est enim in libro Sapientiae: puer autem eraming.eniosus et sortitus sum animam bonam. et cum essem magis bonus, ueni ad corpus incoinquinatum.
Abbreviated transcription (Latin):
candus est: quando quidẽ ualent
apud dm̃ merita mala non tantũ
p̃teritoꝵ sed futuroꝵ etiam delicto¬
rum: a quoꝵ reatu nec mors liberat.
si anteqũa fuerint cõmissa ꝓuenerit:
nec aliquid ei prestitum ẽ. qui raptꝰ
est ne malitia mutaret intellectum
eius : Ds̃ enim p̃scius illius futurȩ
malitiȩ. cur non eum scd̾m ipsam
potius iudicaturus ẽ. si moriturȩ
animȩ infantis ne obesset ei excor¬
pore peccati participata colluiues.
ideo subueniendum udicauit ꝑ
baptismum: quia p̾scuit eam siui¬
ueret pie fideliterq uicturam: An
ideo potius refelli hoc inuentum
potest. quia meum est: Illi autẽ qui
de hac sententia certos se esse confir¬
mant. alia fortasse ꝓferunt uł testimo¬
nia scripturarum uł documenta ratio¬
num: quib hanc auferant ambigui¬
tatem. uł certe ostendant non ẽẽ con¬
tra id quod sentiunt illud apłi. qui
grãm qua salui efficimur magna in¬
tentione commendans dicit. sicut

Expanded text:
candus est? quandoquidem ualent candus est? quandoquidem ualent apud deum merita mala non tantum praeteritorum, sed futurorum etiam delictorum, a quorum reatu nec mors liberat, si, antequam fuerint commissa, pro uenerit, nec aliquid ei praestitum est, qui raptus est, ne malitia mutaret intellectum eius. deus enim praescius illius futurae malitiae cur non eum secundum ipsam potius iudicaturus est, si moriturae animae infantis, ne obesset ei ex corpore peccati participata conluuies, ideo subueniendum iudicauit per baptismum, quia praesciuit eam, si uiueret, pie fideliterque fuisse uicturam? An ideo potius refelli hoc inuentum potest, quia meum est, illi autem, qui de hac sententia certos se esse confirmant, alia fortasse proferunt uel testimonia scripturarum uel documenta rationum, quibus hanc auferant ambiguitatem uel certe ostendant non esse contra id, quod sentiunt, illud apostoli, quo gratiam, qua salui efficimur, magna intentione commendans dicit: sicut
Abbreviated transcription (Latin):
scđm animam uero non nisi eos qui
eo tempore male uxerunt. quo &
bene potuissent. om̃s autẽ animas
hoc est & infantum ideo habere ne¬
cessarium baptismi sacramentum.
sine quo ex hac uita etiam in illa ȩta¬
te migrare non expedit. quia conta¬
gio peccati ex carne peccati qua ob¬
fuitur anima cum his inseritur mẽ¬
bris. oberit ei post mortem nisi cum
adhuc in ipsa carne est sacramento
mediatoris expietur. eiq diuinitꝰ hoc
auxilium ꝓcurari quam ds p̃scit si usq
ad annos fidei congruos hic iuiueret
pie fuisse uicturam. qũa ꝓpter aliquid
quod ipse nouit.&: nasci uoluit in cor¬
pore. ꝙ. cito extrahi e corpore. cumgͦ
respondent hȩc: quid eis contradici
potest. nisi iicertos nos eoꝵ salutis fie¬
ri. qui hac uita benegesta in ȩccłiȩ pa¬
ce defuncti sunt. si non solũ̃ scdm id
quod quisq uixit. uerũ : etiã scđm
id quod quisq uicturus eẽt. si am¬
plius uiuere potuisset quisq iudi¬

Expanded text:
secundum animam uero nonnisi eos, qui secundum animam uero nonnisi eos, qui eo tempore male uixerunt, quo et bene potuissent, omnes autem animas, hoc est et infantum, ideo habere necessarium baptismi sacramentum, sine quo ex hac uita etiam in illa aetate emigl-are non expedit, quia contagio peccati ex carne peccati, qua obruitur anima, cum his inseritur membris, oberit ei post mortem, nisi, cum adhuc in ipsa carne est, sacramento mediatoris expietur, eique diuinitus hoc auxilium procurari, quam deus praesciit, si usque ad annos fidei congruos hic uiueret, pie fuisse uicturam, quam propter aliquid, quod ipse nouit, et nasci uoluit in corpore et cito extraxit e corpore: cum ergo haec respondent, quid eis contradici potest. nisi incertos nos eorum salutis fieri qui hac uita bene gesta in ecclesiae pace defuncti sunt, si non solum secundum id, quod quisque uixit, uerum etiam secundum id, quod uicturus esset, si amplius uiuere potuisset, quisque iudi
Abbreviated transcription (Latin):
meo remotissimum. cur nascatur in¬
fans uł continuo uł cito moriturus.
Sed hoc ita occultum est: ut neutros
adiuuer de quoꝵ nunc sententiis
disceptamus. Illa enim erplosa opi¬
nione. qua putant᷑ animȩ ꝓ ante acte
uitȩ meritis in corpora detrudi. ut
ea citius solui meruisse uideatur quȩ
non multa peccauerat. ne contradi¬
camus apło. nichil nondum natos
boni uł mali egisse testanti: nec illi
qui animȩ traducem affirmant pos¬
sunt ꝓse ostendere cur alioꝵ mors
acceleratur. retardatur alioꝵ. nec qͥ
eas dari uolunt nouas singłis sin¬
gulas. Occulta ergo ista causa est: &
utrisq pariter quantum existimo
nec suffragat᷑ nec aduersatur. Pro¬
inde qui de infantũ mortib urge¬
bantur. cur om̃ib necessariũ sit ba¬
ptismi sacramentum. quoꝵ animȩ
non ex illa ductȩ sunt. cuius in obȩ¬
dientia peccatores  constituti st̃
multi: cum respondent peccatores
quidem constitui om̃s scd̾m carnem.

Expanded text:
meo remotissimum, cur nascatur inmeo remotissimum, cur nascatur infans uel continuo uel cito moriturus; sed hoc ita occultum est, ut neutros adiuuet, de quorum nunc sententiis disceptamus. illa enim explosa opinione, qua putantur animae pro ante actae uitae meritis in corpora detrudi, ut ea citius solui meruisse uideatur, quae non multa peccauerat, ne contradicamus apostolo nihil nondum natos boni uel mali egisse testanti, nec illi, qui animae traducem adfirmant, possunt pro se ostendere, cur aliorum mors acceleretur, retardetur aliorum, nec qui eas dari nouas uolunt singulis singulas. occulta ergo ista causa est et utrisque pariter, quantum existimo, nec suffragatur nec aduersatur. Proinde qui de infantium mortibus urgebantur, cur omnibus sit necessarium baptismi sacramentum, quorum animae non ex illa ductae sunt, cuius inoboedientia peccatores constituti sunt multi, cum respondent peccatores quidem omnes constitui secundum carnem,
Abbreviated transcription (Latin):
&. dõ dante carni data est: cur alie¬
nabitur ab ȩterna uita. si baptiran¬
do infanti nemo subuenerit: An
forte nichil oberit: Quid ergo pro¬
dest ei cui subuenitur: si nichil obest
cui non subuenitur: Hinc pro sua
possint. qui scđm scripturas scãs uł
quod apud eas inueniatur. uł quod
eis non aduersetur. conantur asse-¬
rere animas nouas non de paren¬
tib tractas corporib dari: nondum
me audisse. uł uspiam legisse fateor.
Non ideo sane absentum negoti¬
um deserendum est: siquid michi
quod adiuuare uideatur occurre¬
rit. Possunt enim adhuc dicere dm̃
prȩscium. quomͦ quȩq anima uictu¬
ra ẽet si duitius in carne uiueret.
ei ꝓcurare lauachri salutaris mini¬
strationem. cuius futuram fuisse pre¬
uidet pietatem. cum ad annos fidi
capaces ueniret: si nunc eum opor¬
teret ꝓpter aliquã occultam causã
morte prȩueniri. Occultum itaq est.
atq ab humano uł certe ab ingeno

Expanded text:
et deo dante carni data est — cur alieet deo dante carni data est — cur alienabitur ab aeterna uita, si baptizando infanti nemo subuenerit? an forte nihil oberit? quid ergo prodest ei, cui subuenitur, si nihil obest, cui non subuenitur? Hic pro sua possint, qui secundum Scripturas sanctas, vel quod apud eas inveniatur, vel quod eis non adversetur, conantur asserere animas novas non de parentibus tractas corporibus dari; nondum me audisse, vel uspiam legisse fateor. Non ideo sane absentium negotium deserendum est, si quid mihi, quo adjuvari videatur, occurrerit. Pospraescium, quomodo quaeque anima uictura esset, si diutius in corpore uiueret, ei procurare lauacri salutaris ministrationem, cuius futuram fuisse praeuidet pietatem, cum ad annos fidei capaces ueniret, si nunc eum oporteret propter aliquam occultam causam morte praeueniri. occultum itaque est atque ab humano uel certe ab ingenio
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo uuius oportet etiã infans ba¬
ptretur. ne obsit animȩ societa:
carnis peccati: qua participata. fit
ut nichil possit anima infantis se¬
cundum spm sapere. Ipsa quippe
affectio grauat etiam corpore exu¬
tam: nisi cum in corpore est ꝑ uni¬
mediatoris. ueri sacerdotis expiet᷑.
Quid ergo ait aliquis. si hoc non cu¬
rauerint sui: uł infidelitate uł ne¬
gligentia: Hoc quidem etiã de ma¬
iorib dici potest. Possunt enim uł
repente mori: uł apud eos egrota¬
re. ubi eis quo baptizentur nemo
subueniat. Sed illi inquit habent
etiam ꝓpria peccata. quoꝵ indige¬
ant remissione. quȩ si dimissa non
fuerint. nemo eos recte dicet imme¬
rito plecti: ꝓhis quȩ in sua uita
sua uoluntate commiserint. Illa uͦ
anima cui quȩdam contagio tracta
de carne peccati. si de illa prima ani¬
ma peccatrice non creata est: nullo
modo imputari potest. neq enĩ ullo
peccato. sed natura qua sic facta est.

Expanded text:
ideo uiuus oportet etiam infans baideo uiuus oportet etiam infans baptizetur, ne obsit animae societas carnis peccati, qua participata fit, ut nihil possit anima infantis secundum spiritum sapere. ipsa quippe adfectio grauat etiam corpore exutam, nisi, cum in corpore est, per unieri sacerdotis expietur. Quid ergo, ait aliquis, si hoc non curauerint sui uel infidelitate uel neglegentia? hoc quidem etiam de maioribus dici potest. possunt enim uel repente emori uel apud eos aegrotare, ubi eis, quo baptizentur, nemo subueniat. sed illi, inquit, habent etiam propria peccata, quorum indigeant remissione, quae si dimissa non fuerint, nemo eos recte dicet inmerito plecti pro his, quae in sua uita sua uoluntate commiserint; illa uero anima, cui quaedam contagio tracta de . carne peccati, si de illa prima anima peccatrice non creata est, nullo modo inputari potest - neque enim ullo peccato, sed natura, qua sic facta est,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerantia ꝓmereri: quid ei obest
illo uelut somno paululum immer¬
gi unde paulatim euigilans in bii¬
cem intelligentiȩ. ꝓpterqũa rationa¬
lis anima facta est. potest ꝑ uolun¬
tatem bonam eligere uita bonam:
Quod quidem non poterit.: nisi ad¬
uiuerit gr̃a dĩ ꝑmediatorem. Quod
si neglexerit homo: non tantum se
spm erit adam. Si autẽ curauerit
etiam quod de adam culpabile tra¬
ctum est. mundatum a labe pecca¬
ti recipere merebitur.: illa cõmuta¬
tione quã sc̃is resurrectio pollicetur.
Sed anteqũa ꝑ ętatẽ possit seđm
sp̃m uiuere. necessarium habet
mediatoris sacramentum: ut quod
ꝑ eius fidem nondum potest. per
eoꝵ qui eum diligunt fiat. Fius
enim sacramento soluitur etiam
inȩtate infantili originalis pęna
peccati: a quo nisi adiutus etiam
uiuenis carnalem concupiscentiã
non domabit: nec ea subiugata ȩter¬
nȩ uitȩ meritum apprehendet. nisi
eius dono quem ꝓmereri studet.

Expanded text:
perseuerantia promereri, quid ei obest perseuerantia promereri, quid ei obest illo uelut somno paululum inmergi, unde paulatim euigilans in lucem intellegentiae, propter quam rationalis anima facta est, potest per uoluntatem bonam eligere uitam bonam ? quod quidem non poterit, nisi adiuuerit gratia dei per mediatorem. hoc si neglexerit homo, non tantum secdum spiritum erit Adam; si autem curauerit,etiam, quod de Adam culpabile tractum est, mandatum a labe peccati recipere merebitur illa conmutatione, quam sanctis resurrectio pollicetur. Sed antequam per aetatem possit secundum spiritum uiuere, necessarium habet mediatoris sacramentum, ut, quod per eius fidem nondum potest, per eorum, qui eum diligunt, fiat. eius enim sacramento soluitur etiam in aetate infantili originalis poena peccati, a quo nisi adiutus etiam iuuenis carnalem concupiscentiam non domabit nec ea subiugata aeternae uitae meritum adprehendet nisi eius dono, quem promereri studet.
Abbreviated transcription (Latin):
ant: ac non ille qui ait. Priusqũa te
formarem in utero noui te. Quibus
respondetur. animas quidem corpo¬
rib hominum dm̃ nouas singilla¬
tim dare. adhoc ut in carne peccati
de originali peccato ueniente. recte
uiuendo carnalesq concupiscentias
sub cł̃i grã subigendo meritum com¬
parent. quo cum ipso corpore in me¬
lius tranfferantur tempore resurrecti¬
onis. ꝙ in xp̃o ⁊ inȩternum cũ angłis
uiuant: sed necesse eẽ cum membris
terrenis atq mortalib. maximeq de
peccati carne ꝓpagatis miro modo
coaptantur. ut ea primitus uiuifica¬
re. post etiam ȩtatis accessu regere
possint. tanquam obliuione pregra¬
uentur. Quȩ si eẽt quoda modo in¬
digestibilis: creatori tribueretur. Cũ
uero paulatim ab huius obluuonis
torpore anima resipiscens. possit con¬
uerti ad dñm suum. eiusq miscdiam
s ueritatẽ primo ipsa pietate con¬
uersionis. deinde seruandi p̃ceptieiꝰ

Expanded text:
ant, ac non ille, qui ait: priusquam te ant, ac non ille, qui ait: priusquam te formarem in utero, noui te. Quibus respondetur animas quidem corporibus hominum deum nonas singillatim dare ad hoc, ut in carne peccati de originali peccato ueniente recte uiuendo carnalesque concupiscentias sub dei gratia subigendo meritum conparent, quo cum ipso corpore in melius transferantur tempore resurrectionis et in Christo in aeternum cum angelis uiuant; sed necesse esse, ut, cum membris terrenis atque mortalibus maximeque de peccati carne propagatis miro modo coaptantur, ut ea primitus uiuificare, post etiam aetatis accessu regere possint, tamquam obliuione praegrauentur. quae si esset quodammodo indigestibilis, creatori tribueretur; cum uero paulatim ab huius obliuionis torpore anima resipiscens possit conuerti ad deum suum eiusque misericordiam et ueritatem primo ipsa pietate conuersionis, deinde seruandi praecepti eius
Abbreviated transcription (Latin):
dictoꝵ atq factoꝵ repugnant. Pro
qua. tusi ꝓfalsitate q iniquitate: quȩ
suffragari uidebitur eis. uł ad ꝑcipien¬
da quȩ alliciunt. uł ad uitanda quȩ
offendunt: De infantib loquimur.
non quia nascuntur plerumq de
adulteriis. neq enim in prauis mo¬
rib naturȩ dona culpanda sunt.
aut ꝓpterea non debuerunt germi¬
nare frumenta quod ea seuerit fu¬
rantis manus. aut uero ipsis paren¬
tib obfutura sit iniquitas sua. si se
ad dm̃ conuertendo correxerint. qͣn¬
tominus filiis si recte uixerint. Sed
illa etas questionem uehementem
mouet: cuius anima cum peccatum
nullum habeat de ꝓpriȩ uolunta¬
tis arbitrio: quęritur quomͦ possit
iustificari ꝑ unius hominis obȩdi¬
entiam. si ꝑ alterius unius in obȩdien¬
tiam rea non est. Hec uox eoꝵ est.
qui animas hominum ex hominib
parentib creatas uolunt: non quidẽ
nisi a creatore do. sed sicut etiam cor¬
pora. Non enim ꝙ hȩc parentes ere¬

Expanded text:
dictorum atque factorum repugnant. pro dictorum atque factorum repugnant. pro qua? nisi pro falsitate et iniquitate, quae suffragan uidebitur eis uel ad percipienda, quae alliciunt, uel ad uitanda, quae offendunt. de infantibus loquimur, non quia nascuntur plerumque de adulteris; neque enim in prauis moribus naturae dona culpanda sunt, aut propterea non debuerunt germinare frumenta, quod ea seuit furantis manus. aut uero ipsis parentibus obfutura sit iniquitas sua, si se ad deum conuertendo correxerint? quanto minus filiis, si recte uixerint!\' Sed illa aetas uehementem quaestionem monet, cuius anima, cum peccatum nullum habeat de proprio uoluntatis arbitrio, quaeritur quomodo possit iustificari per illius unius hominis oboedientiam, si per alterius unius inoboedientiam rea non est. haec uox eorum est, qui animas hominum ex hominibus parentibus creatas uolunt non quidem nisi a creatore deo, sed sicut etiam corpora. non enim et haec parentes cre
Abbreviated transcription (Latin):
cum dicitur nobis. Quid meruit
anima infantis. unde illi ꝑnitiosum
sit non ꝑcepto xp̃iam baptismi sacra¬
mento exire de corpore. si nec ꝓprium
aliquod peccatum commisit. nec ex il¬
la est quȩ in adam prima peccauit:
Non enim de pueris grandiusculis
lunt atcribuere p̾eccatum quidam. nͥ
ab anni quartidetimi articulo. cum
pubescere cȩperint. Quod merito crede¬
remus: si nulla e̾ent peceata. nisi quȩ
membris genitalib admittuntur.
Quis uͦ audeat affirmare. furta. men¬
dacia. ꝑurla. non esse peccata. nisi qͥ
talia uult impune committere: At his
plena est puerilis ȩtas: qũauis in eis ñ
ita ut in maiorib punienda uidean¬
tur. quod sperentur annis accedenti¬
bus quib ratio conualescat posse prȩ¬
cepta salutaria melius intelligere:
eisq libentius obȩdire. Sed nunc de
pueris non agimus: quoꝵ carnalẽ
ac puerilem uoluptatẽ uł corporis
uł animȩ. si ueritas & ȩquitas oppu¬
gnauerint. quib possunt uiribus

Expanded text:
cum dicitur nobis: quid meruit cum dicitur nobis: quid meruit anima infantis, unde illi perniciosum sit non percepto christiani baptismi sacramento exire de corpore, si nec proprium aliquod peccatum commisit nec ex illa est, quae in Adam prima peccauit? Non enim de pueris grandiusculis lunt adtribuere quidam nisi ab anni quarti decimi articulo, cum pubescere coeperint. quod merito crederemus, si nulla essent peccata, nisi quae membris genitalibus admittuntur. quis uero audeat adfirmare furta, mendacia, periuria non esse peccata, nisi qui -talia uult inpune committere? at his plena est puerilis aetas, quamuis in eis non ita ut in maioribus punienda uideantur, quod sperentur annis accedentibus, quibus ratio conualescat, posse praecepta salutaria Melius intellegere eisque libentius oboedire. sed nunc de pueris non agimus, quorum carnalem ac puerilem uoluntatem uel corporis uel animi si ueritas et aequitas obpugnauerit, quibus possunt uiribus
Abbreviated transcription (Latin):
Contra quod peccatum militant sub
gr̃a constituti: non ut non sit in eoꝵ
corpore quandui ita mortale ẽ. ut
ꝙ̃ mortuum iure dicatur: sed ut ñ
regnet. Non autẽ regnat: cum de¬
sideriis eius. id est his quȩ scd̾m car¬
nem contra sp̃m concupiscuntur. re
peccatum in ur̃o mortali corpore:
sciebat quippe ineẽ peccati delectatio¬
nem. quam peccatum uocat. depraua¬
ta scilicet ex prima trans gressione
natura. sed non inquit regner pecca¬
tum in ur̃o mortali corpore ad obȩdi¬
endum desideriis eius. nec exhibeatis
membra ur̃a arma iniquitatis pecca¬
to. Scd̾m hanc sententiam nec rem
absurdissimam dicimus. quod caro
sine anima concupiscat. nec manicheis
consentimus. qui cum uiderent non
posse carnem sine anima concupiscere.
aliam quandam animã suam ex alia
natura do contraria carnẽ habere
putauerunt. unde concupiscat ad¬
uersus sp̃m: nec alicui animȩ non eẽ
necessariam xp̃i grãm dicere cogim᷑.

Expanded text:
contra quod peccatum militant sub contra quod peccatum militant sub gratia constituti, non ut non sit in eorum corpore, quamdiu ita mortale est, ut et mortuum iure dicatur, sed ut non regnet. non autem regnat, cum desideriis eius, id est his, quae secundum carnem contra spiritum concupiscuntur, non peccatum in uestro mortali corpore — sciebat quippe inesse peccati delectationem, quam peccatum uocat, deprauata scilicet ex prima transgressione natura - sed, non, inquit, regnet peccatum in uestro mortali corpore ad oboediendum desideriis eius, nec exhibeatis membra uestra arma iniquitatis peccato? Secundum hanc sententiam nec rem absurdissimam dicimus, quod caro sine anima concupiscat, nec Manichaeis consentimus, qui cum uiderent non posse carnem sine anima concupiscere aliam quandam animam suam ex alia natura deo contraria carnem habere putauerunt, unde concupiscat aduersus spiritum. nec alicui animae non esse necessariam Christi gratiam dicere cogimur,
Abbreviated transcription (Latin):
cum dicimus manus tua subuenit
homini: cum aliquid porrecta manu
datur. quo cuiquam subueniatur.
Quod si etiam de ipso fidei oculo. ad
qu̾e ꝑtinet credere quȩ ꝑ carnem non
uidentur dictum est. uidebit om̃is ca¬
ro salutare di. non utiq nisi de anima
qua uiuit caro. cum etiam ꝑ ipsam
carnem nr̃am xp̃m pie uidere. id est
formam qua indutus est ꝓpter nos
non ꝑtineat ad concupiscentiam sed
ad ministerium carnis. ne forte aliquis
uelit ita accipere quod dictum est. ui¬
debit om̃is caro salutare di: quanto
congruentius dicitur caro concupisce¬
re. quando anima nonsolum carnian¬
malem uitam prȩbet: uerumetiam
scđm ipsam carnem aliquid concu¬
piscit quod in potestate non est ne
concupiscat. quandiu in est peccatũ
in membris. id est uiolenta quȩdam
illecebra carnis in corpore mortis
huiꝰ. ueniens de uindicta illius peccati
unde ꝓpaginem ducimus: sccđm
quam om̃s ante grãm filii sunt irȩ

Expanded text:
cum dicimus; manus tua subuenit cum dicimus; manus tua subuenit homini, cum aliquid porrecta manu datur, quo cuiquam subueniatur. quodsi de ipso etiam fidei oculo, ad quem pertinet credere, quae per carnem non uidentur, dictum est: uidebit omnis caro salutare dei, non utique nisi de anima, qua uiuit caro, cum etiam per ipsam carnem nostram Christum pie uidere, id est formam, qua indutus est propter nos, non pertineat ad con-r cupiscentiam, sed ad ministerium carnis, ne forte aliquis ita uelit accipere, quod dictum est: uidebit omnis caro salutare dei: quanto congruentius dicitur caro concupiscere, quando anima non solum carni animalem uitam praebet, uerum etiam secundum ipsam carnem aliquid concupiscit, quod in potestate non est, ne concupiscat, quamdiu inest peccatum in membris, id est uiolenta quaedam carnis inlecebra in corpore mortis huius, ueniens de uindicta illius peccati, unde propaginem ducimus, secundum quam omnes ante gratiam filii sunt irae.
Abbreviated transcription (Latin):
deficit anima in atria dñi. Solus etiã
habet illud: de quo ei dicitur. Concu¬
pisti sapientiam: serua mandata. &. dns
preber illam tibi. Nam cum sp̃s impe¬
rat membris corporis. ut huic deside¬
rio seruiant quo solus accenditur.
uelitt cum assumitur codex. cũ aliquid
scribitur. legitur. disputatur. auditur.
cum deniq panis frangitur esurienti.
q cȩtera humanitatis ac miscdiȩ prȩ¬
stantur officia: obȩhientiam caro exhibet.
non concupiscentiam mouet. His atu
huuiusmodi bonis desideriis: quib sola
anima concupiscit. cum aduersatur
aliquid quod eandem animam scđm
carnem delectat. tunc dicitur caro
concupiscere aduersus sp̃m. sp̃s autẽ
aduersus carnem. Sic enim dictum ẽ
caro. in eo quod scđm ipsam facit ani¬
ma. cum ait: caro concupiscit: qũead¬
modum dictum est. auris audit. ꝙ ocu¬
lus uidet. Quis enim nescit: quod
anima potius & ꝑ aurem audiat. &
ꝑ oculum uideat: Ita loquimur &.

Expanded text:
deficit anima in atria Domini . Solus habet deficit anima in atria Domini . Solus habet etiam illud, de quo ei dicitur, Concupisti sapientiam; serva mandatum, et Dominus praebet illam tibi . Nam cum spiritus imperat membris corporis, ut huic desiderio serviant, quo solus accenditur, velut cum assumitur codex, cum aliquid scribitur, legitur, disputatur, auditur, cum denique panis frangitur esurienti, et caetera humanitatis ac misericordiae praestantur officia; obedienon concupiscentiam mouet. his atque huius modi bonis desideriis, quibus sola anima concupiscit, cum aduersatur aliquid, quod eandem animam secundum carnem delectat, tunc dicitur caro concupiscere aduersus spiritum et spiritus aduersus carnem. Sic enim dicta est caro in eo, quod secundum ipsam facit anima, cum ait: caro concupiscit, quemadmodum dictum est: auris audit et oculus uidet, quis enim nescit, quod anima potius et per aurem audiat et per oculum uideat? ita loquimur et
Abbreviated transcription (Latin):
non est. Unde quomͦ possit iuste ire
in condemnationem. si de corpore sine
baptismo exierit: quisquis istam senten¬
tiam de anima tenens potuerit demon¬
strare: mirandus est. Uerissime quippe
ac ueracissime scriptum est. caro concu
nem: sed tamen carnem sine anima con¬
cupiscere nichil posse. puto quod om̃is¬
doctus indoctusq non dubiter. Ac per
hoc ipsius concupiscentiȩ carnalie
causa non est in anima sola. sed mul¬
tominus est in sola carne. Ex utroq
autẽ fit: ex anima scilicet. quod sine
illa delectatio nulla sentitur. ex carne
autẽ. quod sine illa carnalis delecda¬
tio non sentitur. Carnem itaq concu¬
piscentem aduersus sp̃m dicit apłs
carnalem ꝓculdubio delectationem:
quam de carne & cum carne sp̃s ha¬
bet aduersus delectationem quam so¬
solus habet. Solus quippe habet nisi
fallor illud desiderium. non cum carius
uoluptate. uł carnalium rerum cupi¬
ditate cõmixtum. quod desiderat &

Expanded text:
non est. unde quomodo possit iuste ire non est. unde quomodo possit iuste ire in condemnationem, si de corpore sine baptismo exierit, quisquis istam sententiam de anima tenens potuerit demonstrare mirandus est. Uerissime quippe ac ueracissime scriptum est: caro concupnem; sed tamen carnem sine anima concupiscere nidoctus indoctusque non dubitet. Ac per hoc ipsius concupiscentiae carnalis causa non est in anima sola, sed multo minus est in carne sola. Ex utroque enim fit: ex anima scilicet, quod sine illa delectatio nulla sentitur; ex carne autem, quod sine illa carnalis delectatio non sentitur. Carnem itaque concupiscentem adversus spiritum dicit Apostolus carnalem procul dubio delectationem, quam de carne et cum carne spiritus habet adversus delectationem, quam solus habet. Solus quippe habet, nisi fallor, illud desiderium, non cum carnis voluptate, vel carnalium rerum cupiditate commixtum, quo desiderat et
Abbreviated transcription (Latin):
mam dictum est. Quod usq adeo con¬
trarium est eccłiasticȩ fidei. ut paren¬
tis ad percipiendam grãm scĩ bapti¬
sini etiam cum paruulis atq infantib
currant. in quib si hoc uinculum pec¬
cati soluitur. quod tantũmodo carnis.
non etiam quod animȩ est: merito quȩ¬
ntur quid eis obẽẽt. si in illa ȩtate dẽ
corpore sine baptismo exirent. Si eñ
ꝑhoc sacramentũ corpori eoꝵs consu¬
litur. non s animȩ: deberent & mor¬
tui baptizari. At cũ uideamꝰ hoc uni¬
uersaliter ȩccłiam retinere. ut eũ uiuen¬
tib currat᷑. & inuentib succurrat᷑. ne cũ
mortui fuerint. nicħ fieri possit qͦd prosit:
non uidemus quid aliud possit intel¬
ligi nisi unum quemq paruulum ñ
et̃ nisi exadam & corpore q anima:
ꝙ ideo illi xp̃i grãm necesariam. Etas
quippe illa. in scipsa nichil egit uel
boni uł mali. Proinde ibi anima in¬
nocentissima est: si ex adam ꝓpagata

Expanded text:
mam dictum est: quod usque adeo conmam dictum est: quod usque adeo contrarium est ecclesiasticae fidei, ut parentes ad percipiendam gratiam sancti baptismi etiam cum paruulis atque infantibus currant, in quibus si hoc uinculum peccati soluitur, quod tantummodo carnis, non etiam quod animae est, merito quaeritur, quid eis obesset, si in illa aetate de corpore sine baptismo exirent. si enim per hoc sacramentum corpori eorum consulitur, non et animae, deberent et mortui baptizari; at cum uideamus hoc uniuersaliter ecclesiam retinere, ut cum uiuentibus curratur et uiuentibus succurratur, ne, cum mortui fuerint, nihil fieri possit quod prosit, non uidemus, quid aliud possit intellegi, nisi unumquemque paruulum non esse nisi Adam et corpore et anima et ideo illi Christi gratiam necessariam. aetas quippe illa in se ipsa nihil egit uel boni uel mali; proinde ibi anima innocentissima est, si ex Adam propagata
Abbreviated transcription (Latin):
dientiam unius hominis peccatores
constituti sunt multi: ita & ꝑ unius
obȩdientiam iusti constituentur mul¬
ti. Ex his enim uerbis apłi qui defen¬
dunt animarum ꝓpaginem: sententiã
suam sic astruere moliuntur. Si scdm
solam carnem inquiunt potest intel¬
ligi peccatum uł peccator: non cogi¬
mur in his uerbis ex parentib anima
credere. Si autẽ qũauis ꝑ illecebram
carnis non tamen peccat nisi anima:
quomͦ accipiendum est. quod dictum
est. in quo om̃s peccauerunt. si non
ex adam etiã anima sicut caro ppa¬
gata est: Aut quomͦ ꝑ illius in obȩdi¬
entiam peccatores constituti sunt: si
tantum scdm carnẽ in illo. non eti¬
am scđm animã fuerunt: Cauendũ
est enim ne uł ds uideatur auctor
esse peccati. si dat animã carni in
esse anima preter ipsius xp̃i. cui libe¬
randȩ a peccato non sit xp̃iana gra
necessaria: quia non peccauit in ada.
si om̃s n eo peccasse scdm carñẽ tantũ qͦ
de illo creata est: non etiam scđ̾m ani¬

Expanded text:
dientiam unius hominis peccatores constituti sunt multi, ita et per unius oboedientiam iusti constituentur multi. ex his enim uerbis apostoli qui defendunt animarum propaginem sententiam suam sic adstruere moliuntur: si secundum solam carnem, inquiunt, potest intellegi peccatum uel peccator, non cogimur in his uerbis ex parentibus animam credere; si autem quamuis per inlecebram carnis non tamen peccat nisi anima, quomodo accipiendum est, quod dictum est : in quo omnes peccauerunt, si non ex Adam etiam anima sicut caro propagata est? aut quomodo per illius inoboedientiam peccatores constituti sunt, si tantum secundum carnem in illo, non etiam secundum animam fuerunt? Cauendum est enim, ne uel deus uideatur auctor esse peccati, si dat animam carni, in esse anima praeter ipsius Christi, cui liberandae a peccato non sit christiana gratia necessaria, quia non peccauit in Adam, si omnes in eo peccasse secundum carnem tantum, quae de illo creata est, non etiam secundum ani
Abbreviated transcription (Latin):
dyso. non est utiq dubitandum.
Non autẽ ignoro quibusdã esse uisũ
festinatione p̃uertisse illos homines
appetitum scientiȩ boni &. mali: ꝙ
immaturo tempore ꝑcipere uoluis¬
se quod eis dilatum oportunius
seruabatur: idq egisse temptatorẽ.
ut precerpendo quod nondum ta¬
lib congruebat offenderent dm̃:
ꝙ ab eius rei utilitate alienarentur
exclusi atq damnati ad quam si suo
tempore sicut ds uolebat accedereñ.
possent ea salubriter ꝑfrui. Hoc si
forte lignum illud non ad ꝓprie¬
tatem ut uerum lignum g̃ uera
poma eius. sed ad figuram uelint
accipere: habeat exitum aliqu̾e
rectȩ fidei. ueritatiq ꝓbabilem.
Uisum est &. quibuscła duos illos
primos homines nuptias suas
fuisse furatos :ꝙ. ante mixtos esse
conrubitu. quam eos qui creaue¬
rat copulasset. quam rem ligni
nomine fuisse significatam: unde
phibiti erant. donet oportuno tem¬
pore uingerentur. Quasi uero IN
ea ȩtate facti eẽ credendi sunt. ut

Expanded text:
diso non est utique dubitandum._ diso non est utique dubitandum._ Non autem ignoro quibusdam esse uisum festinatione praeuertisse illos homines adpetitum scientiae boni et mali et inmaturo tempore percipere uoluisse, quod eis dilatum oportunius seruabatur idque egisse temtatorem, ut praecerpendo, quod nondum talibus congruebat, offenderent deum et ab eius rei utilitate alienarentur exclusi atque damnati, ad quam si suo tempore, sicut deus uolebat, accederent, possent ea salubriter perfrui. hoc, si forte lignum illud non ad proprietatem ut uerum lignum et uera poma eius, sed ad figuram uelint accipere, habeat exitum aliquem rectae fidei ueritatique probabilem. Uisum est et quibusdam duos illos primos homines nuptias suas fuisse furatos et ante mixtos esse concubitu, quam eos qui creauerat copulasset: quam rem nomine ligni fuisse significatam, unde prohibiti erant, donec oportuno tempore iungerentur. quasi uero in ea aetate facti esse credendi sunt, ut