comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nam repentino eius aduentu per¬
culsi peni libenter incolumitatem
suam salute hostium redemerunt.
pactiq sunt ut in eodeni tempore
et affrica siculis et sicilia punicis
armis liberaretur. Age si siracusa¬
rum mema tueri perseuerasset a
gatocles. illa belli malis urge rentur
bona paçis fruenda secure carthagini
reliquisset. nunc inferendo que ꝑatie¬
batur.dum alienas potius lacessit
opes ꝙͣ suas tueretur. quo equiore
amnio regnum deseruit. eo tutus
recepit:
uid hambal cannensi prelio romanã
aciem. Nonne priusꝙͣ ad dimicandũ
destenderet. compluribus astucie
copulatam laquers. ad tam miserabi¬
lem perduxit exitum. Ante ommia
enim prouidit. ut et solem et pul¬
uerem qui ibi uento multus exci¬
tari solet aduersum haberet. deinde
partem copiarum suarum inter
ipsum prelu tempus de industria
fugere iussit. Quam cum a reliquo
excercitu abruptam legio romana
insequeretur. trucidandam eam ab
hus quos in insidus collocauerat cu¬

Expanded text:
nam repentino eius aduentu pernam repentino eius aduentu perculsi Poeni libenter incolumitatem suam salute hostium redemerunt pactique sunt ut eodem tempore et Africa Siculis et Sicilia Punicis armis liberaretur. age si Syracusarum moenia tueri perseuerasset? Sicilia belli malis urgueretur, bona pacis fruenda securae Karthagini reliquisset. nunc inferendo quae patiebatur, dum alienas potius lacessit opes quam suas tuetur, quo aequiore animo regnum deseruit, eo tutius recepit. Quid, Hannibal Cannensem populi Romani aciem nonne prius quam ad dimicandum descenderet conpluribus astutiae copulatam laqueis ad tam miserabilem perduxit exitum? ante omnia enim prouidit ut et solem et puluerem, qui ibi uento multus excitari solet, aduersum haberet. deinde partem copiarum suarum inter ipsum proelii tempus de industria fugere iussit, quam cum a reliquo exercitu abrupta legio Romana sequeretur, trucidandam eam ab his, quos in insidiis collocauerat, cu
Abbreviated transcription (Latin):
alios transgrediebatur. Cum interim
tam suis omnibus ꝙͣ sius hostibus
ignota erat causa mopmate atque
subite fluctuationis. interrogatus
quoq a quodam amicissimo sibi quid
ita sparsum et incertum milicie ge¬
nus sequeretur. Absiste in quit que¬
rere istud querere. nam si huuis
consilu mei interiorem tumcam
constiam esse sensero. continuo eam
cremari iubebo. Quorsum igitur
ista dissimulatio erupit. Aut quem
finem habuit. Postꝙͣ uero et excer¬
citum suum ignorancia. et totam
celtiberiam errore implicauit. Cu
alio cursum direxisset subito ad ter¬
biam reflexit. eamq mopmnatam et
attonitam oppressit. Ergo insi men¬
tem suam dolos scrutari coegisset
ad ultimam ei senectutem apud me¬
ma crebie armato sedendum foret :¬
satocles autem siracusarum rex au¬
daciter callidus. Cum enim urbem
eius maiore ex parte carthaginenses
occupassent. excercitum suum in
affricam transiecit. ut metum me¬
tu ium in discuteret. nec sine effectu.

Expanded text:
illos transgrediebatur, cum interim illos transgrediebatur, cum interim tam suis omnibus quam ipsis hostibus ignota erat causa inopinatae eius ac subitae fluctuationis. interrogatus quoque a quodam amicissimo sibi quid ita sparsum et incertum militiae genus sequeretur, 'absiste' inquit 'istud quaerere: nam si huius consilii mei interiorem tunicam consciam esse sensero, continuo eam cremari iubebo'. quorsum igitur ea dissimulatio erupit aut quem finem habuit? postquam uero et exercitum suum ignorantia et totam Celtiberiam errore implicauit, cum alio cursum direxisset, subito ad Contrebiam reflexit eamque inopinatam et attonitam oppressit. ergo nisi mentem suam dolos scrutari coegisset, ad ultimam ei senectutem apud moenia Contrebiae armato sedendum foret. Agathocles autem Syracusarum rex audaciter callidus: cum enim urbem eius maiore ex parte Karthaginienses occupassent, exercitum suum in Africam traiecit, ut metum metu, uim ui discuteret, nec sine effectu:
Abbreviated transcription (Latin):
die dimicaturus summa cum dissimu¬
latione neronem castris recepit noctu.
Tribunos enm a tribunis. centurio/¬
nes a centurionibus. equites ab equi¬
tibus. pedites a peditibus ecipi iussit
at sine ulla tumultuatione. solo uix
unum excercitum capiente. alterum
inseruit. Quo euenit ne hasdrubal
cum duobus se consulibus preliatu¬
rum prius sciret ꝙͣ utriuusq iur-¬
tute prosterneretur. Ita illa toto ter¬
rarum orbe infamis punica callidi¬
tas. romana delusa prudençia. ha¬
mbalem neroni. hasdrubalem ser¬
uatori decipiendum tradidit .
Nẽ morabilis eciam consilii. E. metel¬
lus. qui cum proconsul bellum in
hispania aduersus celtiberos ge¬
reret. Prbemq trebiam capit eius
gentis iuribus expugnare non posset
intra pectus suum multum ac diu
consilus agitatis iam reperit. qua
propositum ad exitum perduceret.
itmera magno impetu ingrediebat᷑.
denide alias atq alias regiones petebat.
hos obsidebat montes. paulo post ad

Expanded text:
die dimicaturus summa cum dissimudie dimicaturus summa cum dissimulatione Neronem castris noctu recepit: tribunos enim a tribunis, centuriones a centurionibus, equites ab equitibus, pedites a peditibus excipi iussit ac sine ulla tumultuatione solo uix unum exercitum capiente alterum inseruit. quo euenit ne Hasdrubal cum duobus se consulibus proeliaturum prius sciret quam utriusque uirtute prosterneretur. ita illa toto terrarum orbe infamis Punica calliditas Romana elusa prudentia Hannibalem Neroni, Hasdrubalem Salinatori decipiendum tradidit. Memorabilis etiam consilii Q. Metellus. qui, cum pro consule bellum in Hispania aduersus Celtiberos gereret urbemque Contrebiam caput eius gentis uiribus expugnare non posset, intra pectus suum multum ac diu consiliis agitatis uiam repperit, qua propositum ad exitum perduceret. itinera magno impetu ingrediebatur, deinde alias atque alias regiones petebat: hos obsidebat montes, paulo post ad
Abbreviated transcription (Latin):
locis ceperunt. quo spectaculo ob stu¬
pefactos in finitamq frumenti no¬
dentes. ad pactionem obsidionis ob¬
mittende compulerunt. Nisertus est
tune profecto iupiter romanie uir.¬
tutis presidium ab astucia mutuan¬
tis. cum sumina alimentorum mo
pia presidia mopie cerneret. igitur
ut uafro. ita periculoso consilio sa¬
lutarem exitum dedit:
dem q uipiter post ea prestantissimo¬
Irum uirorum ducum nostrorum
sagacibus consilus protinus aspira¬
uit. Nam cum alterum italie latus
hanbal laceraret. alterum muasis¬
set hasdrubal. ne duorum fratrũ
iuncte copie intollerahili onere fes¬
sas simul res nostras urgerent
hinc claudu neronis uegetum consi/¬
lium. illme liuii saliuatoris inclita
proiidencia effecit. Nero enim com¬
presso a se hanbale in lucanis presen
derabat. mentitus hosti ad openi col¬
lege ferendam. per longum iter mira¬
celeritate tetendit. Saliuator inumbria
apud methaurum flumen proximo

Expanded text:
locis coeperunt. quo spectaculo obstulocis coeperunt. quo spectaculo obstupefactos infinitamque frumenti abdentes ad pactionem omittendae obsidionis conpulerunt. misertus est tunc profecto Iuppiter Romanae uirtutis, praesidium ab astutia mutuantis, cum summa alimentorum inopia proici praesidia inopiae cerneret. igitur ut uafro, ita periculoso consilio salutarem exitum dedit. Idemque Iuppiter postea praestantissimorum ducum nostrorum sagacibus consiliis propitius aspirauit: nam cum alterum Italiae latus Hannibal laceraret, alterum inuasisset Hasdrubal, ne duorum fratrum iunctae copiae intolerabili onere fessas simul res nostras urguerent, hinc Claudii Neronis uegetum consilium, illinc Liui Salinatoris inclyta prouidentia effecit: Nero enim conpresso a se in Lucanis Hannibaderabat, mentitus hosti ad opem collegae ferendam per longum iter celeritate mira tetendit. Salinator in Vmbria apud Metaurum flumen proximo
Abbreviated transcription (Latin):
dicaturũ ꝙͣ admodũ cuncta in sua ma¬
mi haberet. et quesiturum quidnam
fieriuellet. iuuemili calliditati sem¬
lis astucia respondit. Si quidemre
eximia delectatus tarquimius. fidei
autem nincia parum credulus
nichil respondit. Sed seducto eo in
ortum maxima a et altissima ꝑa¬
pauerum capita baculo decussit.
cognito adolescens silencio simul
ac patris facto causam alterius
argumenti proiudit. Nec ignora¬
uit precipi sibi ut excellentissimũ
quemq gabmoruni aut exilio sub¬
moueret aut morte consumeret.
ergo spoliatam bonis propugnato¬
ribus ciuitatem tantum non uinc¬
tis mambus ei tradidit :¬
Llud quoq a maioribus et consilio
prudenter et exitu feliciter proui¬
sum. Cum emm urbe capta galli ca¬
pitolium obsiderent. solam q potien¬
di eius speni in fame corum repo.¬
sitam ammaduerterent. ꝑerꝙͣ callido
genere consili uinco perseuerancie
irritamento uictores spoliauerunt
Panes enim iacere compluribus e

Expanded text:
dicaturum quemadmodum cuncta in sua madicaturum quemadmodum cuncta in sua manu haberet et quaesiturum quidnam fieri uellet. iuuenili calliditati senilis astutia respondit, si quidem re eximie delectatus Tarquinius, fidei autem nuntii parum credens nihil respondit, sed seducto eo in hortum maxima et altissima papauerum capita baculo decussit. cognito adulescens silentio simul ac patris facto causam alterius, alterius argumentum peruidit nec ignorauit praecipi sibi ut excellentissimum quemque Gabinorum aut exilio summoueret aut morte consumeret. ergo spoliatam bonis propugnatoribus ciuitatem tantum non uinctis manibus ei tradidit. Illud quoque maioribus et consilio prudenter et exitu feliciter prouisum: cum enim urbe capta Galli Capitolium obsiderent solamque potiendi eius spem in fame eorum repositam animaduerterent, perquam callido genere consilii Romani usi unico perseuerantiae inritamento uictores spoliauerunt: panes enim iacere conpluribus e
Abbreviated transcription (Latin):
animos debilitatura esset. bum eo¬
dentempore. et hostes conflige¬
re. et auxilia deficere corneret.
itaq ne id fieret tuluis prouidit.
concitato emin equo omnes pug¬
nantium globos percurrit. pre¬
dicans suo iussu secessisse metiũ
.cum ꝙ cum iꝑse signuni dedisset
inuasurum fidenatium terga.
Quo imperatorieartis consilio
metum fiducia mutauit. pro ꝙ
trepidatione alacritate suorun
pectora repleuit:
Ine continuo a nostris regibus re¬
cedam.Sextus tar quimus tarqui¬
inifilius indigne ferens ꝙ patris
uiribus expugnari gabu nequirent
ralentiorem armis excogitauit ra¬
tionem. qua interceptum illud opi¬
dum romano imperio adiceret.
Subito namq se ad gabinos contulit
tanꝙͣ parentis seuiciam et uerbera
que uoluntate sũa perpessus erat
fugiens. ac paulatim umus tuiusꝙ
fictis et compositis blandicus alli¬
ciendo beniuolenciam. ut apud omnes
plurimũ posset consequutus. fani¬
liarem suum ad patren urisit in¬

Expanded text:
animos debilitatura esset, cum eoanimos debilitatura esset, cum eodem tempore et hostes confligere et auxilia deficere cernerent. itaque ne id fieret Tullus prouidit: concitato enim equo omnes pugnantium globos percucurrit praedicans suo iussu secessisse Mettium eumque, cum ipse signum dedisset, inuasurum Fidenatium terga. quo imperatoriae artis consilio metum fiducia mutauit proque trepidatione alacritate suorum pectora repleuit. Et ne continuo a nostris regibus recedam, Sextus Tarquinius Tarquini filius indigne ferens, quod patris uiribus expugnari Gabii nequirent, ualentiorem armis excogitauit rationem, qua interceptum illud oppidum Romano imperio adiceret: subito namque se ad Gabinos contulit tamquam parentis saeuitiam et uerbera, quae uoluntate sua perpessus erat, fugiens, ac paulatim unius cuiusque fictis et compositis blanditiis adliciendo beniuolentiam, ut apud omnes plurimum posset consecutus, familiarem suum ad patrem misit in
Abbreviated transcription (Latin):
potuerunt ad rebellendum. Ita men¬
dacium uersuti ducis simulatione
beniuolençie inuolutum duos si¬
ut in sontes notaret : uolscum. ut
deceptiss irasteretur¬
IlLA Ue Ro pars calliditatis egre¬
gia. et ab omni reprehensione pro¬
cul remota. Cuiũs opera quia lati a¬
na appellatione iux aꝑte eeprimi
possunt greca pronunciatione.
strategemata dicantur.
anibus militaribus copus. łulius
hostilius fidenas aggressus. que
surgentis imperii incunabula cre¬
bris rebellatiombus tor pere passe
non sunt funtimisq tropheis ac
triumphis aliquam uirtutem eius.
spes suas ulterus promouere do¬
cuerunt. Netius. susetius dux
albanorum dubiam et sus pectam
semꝑer societatis fidem repente in
ipsa acie detexit. detecto enim roma¬
in excercitus latere in proximo
colle consedit. pro adutore specula¬
tor ꝑugne futurus. ut aut uictis
inisultaret. auc ictores fessos
aggrederetur. Non erat dubium
quin ea res militum nostrorum¬

Expanded text:
potuerunt ad rebellandum. ita menpotuerunt ad rebellandum. ita mendacium uersuti ducis simulatione beniuolentiae inuolutum duos siut insontes notaret, Volscum, ut deceptis irascereturIlla uero pars calliditatis egregia et ab omni reprehensione procul remota, cuius opera, quia appellatione uix apte exprimi possunt, Graeca pronuntiatione strategemata dicantur. † Omnibus militaribus copiis Tullus Hostilius Fidenas adgressus, quae surgentis imperii nostri incunabula crebris rebellationibus torpere passae non sunt finitimisque tropaeis ac triumphis alitam uirtutem eius spes suas ulterius promouere docuerunt, Mettius Fufetius dux Albanorum dubiam et suspectam semper societatis suae fidem repente in ipsa acie detexit: deserto enim Romani exercitus latere in proximo colle consedit, pro adiutore speculator pugnae futurus, ut aut uictis insultaret aut uictores fessos adgrederetur. non erat dubium quin ea res militum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
trare menia passi sunt. nec uultu
nec habitu mutato. Qua constancia
trans quillitatis. non solum ad ami¬
cicie nostre ius. sed eciam ad comu¬
monem ciuitatis usq penetrarunt.
Sagaci hercle simplicitate. quoniam
aptius esse intellexerant metum
officio dissimulare. ꝙͣ armis protegere :¬
Tuolstorum ducis tullu excecxabile
consilium. qui ad belluni inferendu
romans marmia cupiditate accensus
cum aliquot aduersis preliis contur¬
sos ammos suorum. et ob id patipro¬
mores ammaduerteret. insidiosa
ratione quo uolebat compulit. Nam
cum spectandorum ludorum gracia
magna uolstorum multitudo romã
conuenisset. consulibus dixit uehe¬
menter se timere ne quid hostilie su¬
bito molirentur. monuitq ut essent
cautiores. et protimis ipse urbe e¬
gressus est. quam rem consules ad
senatum detulerunt. qui tamet si¬
nulla suspicio suberat. Auctoritate
tamen tullu commotus. ut ante
noctem uolsti abirent decreuit. Qua
contumelia irritati. facile impelli

Expanded text:
trare moenia passi sunt nec uultu trare moenia passi sunt nec uultu nec habitu mutato. qua constantia tranquillitatis non solum ad amicitiae nostrae ius, sed etiam ad communionem ciuitatis usque penetrarunt, sagaci hercule usi simplicitate, quoniam aptius esse intellexerant metum officiis dissimulare quam armis protegere. At Volscorum ducis Tulli execrabile consilium. qui ad bellum inferendum Romanis maxima cupiditate accensus, cum aliquot aduersis proeliis contusos animos suorum et ob id paci proniores animaduerteret, insidiosa ratione quo uolebat conpulit: nam cum spectandorum ludorum gratia magna Volscorum multitudo Romam conuenisset, consulibus dixit uehementer se timere ne quid hostile subito molirentur monuitque ut essent cautiores et protinus ipse urbe egressus est. quam rem consules ad senatum detulerunt. qui, tametsinulla suspicio suberat, auctoritate tamen Tulli commotus ut ante noctem Volsci abirent decreuit. qua contumelia inritati facile inpelli
Abbreviated transcription (Latin):
umiuersus senatus non esse dubiũ.
quim oporteret. Tum ille conflieit
inquit et superatus est. ita liberũ
hus non reliquit id factum dampi¬
nare quod ipsi fieri debiusse iudi¬
cauerant.
⁊ter hambal fabium maximum in¬
uictam armorum suorum uini sa¬
luberrimis cunctatiombus pugne
ludificantem. aliqua suspicione tra¬
hendi belli respergeret. totiis italie
agros. ferro atq igni nastando.
umũs eius fundum mimunem ab
hoc mnuir ie genere reliquit. pro¬
fecisset aliquid tanti beneficu insi¬
diosa ad umbratio eius. nnisi romane
urbi et fabu pietas et hambalis
uafri mores essent notissimi᷑¬
Ustulanis enim acumien consilu inco¬
lumitas parta est. cum enni cre¬
bris rebellationibus meruissent.
euellere uellent. atqz ad id exequen¬
dum furuis camillus max̾niuis
dux ualidissimo instructus excer¬
citu uenisset. ninuersi ei togati ob¬
iuam processerunt. commeatusqe
et cetera pacis munia benignissime
presciterunt. armatum eciam in¬

Expanded text:
uniuersus senatus non esse dubium uniuersus senatus non esse dubium quin oporteret. tum ille 'conflixit' inquit 'et superatus est'. ita liberum his non reliquit id factum damnare, quod ipsi fieri debuisse iudicauerant. Item Hannibal Fabium Maximum inuictam armorum suorum uim saluberrimis cunctationibus pugnae ludificantem, ut aliqua suspicione trahendi belli respergeret, totius Italiae agros ferro atque igni uastando unius eius fundum inmunem ab hoc iniuriae genere reliquit. profecisset aliquid tanti beneficii insidiosa adumbratio eius, nisi Romanae urbi et Fabii pietas et Hannibalis uafri mores fuissent notissimiusculanis etiam acumine consilii incolumitas parta est: cum enim crebris rebellationibus meruissent euertere uellent, atque ad id exequendum Furius Camillus maximus dux ualidissimo instructus exercitu uenisset, uniuersi ei togati obuiam processerunt commeatusque et cetera pacis munia benignissime praestiterunt. armatum etiam in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ speraret se illum con sequi posse.
sed ut haberent homines ubi pro¬
cursum ire qui acerrimus solet
esse effunderent. nec eum tam cal¬
lida consilu ratio fefellit. cominicus
enim clamore infesto et crebris
totuis contionis sibilis uexatus.
nota eciam denegati honoris pro¬
striptus. eiusdem ꝑlebis paulo
post in distrimen iite clementis¬
sima suffragia expertus est ⁊ he
si adhuc ei ultionem sitienti sii¬
capitis periculum obiecisset. nulla
partem defensionis odio obserate
aures reciperent. huic uaframen
Yperior hambal a iulio consule naua¬
li prelio iuctus. timensq classis
amisse penas dare. offeusam astucia
auertit. Nam ex illa infelici pugna.
prius ꝙͣ cladis y nuncis domunt
perueniret. quemdam ex amicis
compositum et formatun cartha¬
ginem misit. qui propter ciuitatis
euis curiam intrauit. consulit
uos inquit hambal. cum dux roma
trahens copias maritimas an cum
eo confligere debeat. Acclamauit

Expanded text:
quod speraret se illum consequi posse, quod speraret se illum consequi posse, sed ut haberent homines ubi procursum irae, qui acerrimus esse solet, effunderent. neque eum haec tam callida consilii ratio fefellit: comitiis enim clamore infesto et crebris totius contionis sibilis uexatus, nota etiam denegati honoris perstrictus, eiusdem plebis paulo post in discrimine uitae clementissima suffragia expertus est. quod si adhuc ei ultionem sitienti capitis sui periculum obiecisset, nullam partem defensionis odio obseratae aures reciperent. Huic uaframentsuperiori. Hannibal a Duilio consule nauali proelio uictus timensque classis amissae poenas dare, offensam astutia mire auertit: nam ex illa infelici pugna prius quam cladis nuntius domum perueniret quendam ex amicis conpositum et formatum Karthaginem misit. qui, postquam ciuitatis eius curiam intrauit, 'consulit uos' inquit 'Hannibal, cum dux Romanrahens copias aduenerit, an cum eo confligere debeat'. adclamauit
Abbreviated transcription (Latin):
destinatum erat substraxit:
⁊mostenis quoq astucia mĩrifice ciu¬
dam ancille succursum est. que pecu¬
mani depositi nomine a duobus ho¬
spitibus acceperat. eadem condicione
ut illam simul utrisq redderet.¬
Quorum alter interiecto tempore
tanꝙͣ socio mortuo str squalore ob¬
situs decepte omnes numios ab scu¬
lit. superuemit deinde alter. et de¬
positum petere cepit. herebat mi¬
sera et in marimia pariter et pe¬
cume et defensionis penuria. iam
de laqueo et suspendio cogitabat Sed
opportunetate demostenes ei patro¬
nus affulsit. qui ut in uocationem
uenit. mulier inquit parata est. de¬
positi se fide soluere. sed nnisi sociũ
adduxeris id facere non potest. quo¬
mam ut ipse uociferaris hec dicta
lex est. ne pecuma alteri sine altero
numeraretur.
T ne illud quidem parum pruden¬
ter. Quidem homo athenis uniuer¬
so populo muisus causam apud eũ
capitali crimine dicturus. maximũ
honorem subito petere cepit. non

Expanded text:
destinatum erat, subtraxit. destinatum erat, subtraxit. Demosthenis quoque astutia mirifice cuidam aniculae succursum est, quae pecuniam depositi nomine a duobus hospitibus acceperat ea condicione, ut illam simul utrisque redderet.quorum alter interiecto tempore tamquam mortuo socio squalore obsitus deceptae omnis nummos abstulit. superuenit deinde alter et depositum petere coepit. haerebat misera et in maxima pariter et pecuniae et defensionis penuria iamque de laqueo et suspendio cogitabat: sed opportune Demosthenes ei patronus adfulsit. qui, ut in aduocationem uenit, 'mulier' inquit 'parata est depositi se fide soluere, sed nisi socium adduxeris, id facere non potest, quoniam, ut ipse uociferaris, haec dicta est lex, ne pecunia alteri sine altero numeraretur'. Ac ne illud quidem parum prudenter. quidam Athenis uniuerso populo inuisus causam apud eum capitali crimine dicturus maximum honorem subito petere coepit, non
Abbreviated transcription (Latin):
Sͣtum imperium ꝙͣ paruo intercep¬
tum est naframento :
Ilas autem. cuuis sapiencia diutur¬
mor inter homines est. ꝙͣ patria
priene fuit. si quidem eciam hec
nunc spirat. illuis perinde atque
extincte negistigia tantuminodo
ertant. lta aiebat oportere homines
in usu anncicie uersari ut mem-¬
nissent eam ad grauissimas mimici¬
cias posse conuerti. quod quidem pre¬
ceptum prima specie ninis fortasse
callidum iudetur. mimicum q sum¬
plicitati qua precipue familiaritas
gaudet. sed si altior amii cogitatio
demissa fuerit perꝙͣ utile reperiet᷑:
menti beneficio constitit. nam cum
ad exicium eius summo studio ale¬
xender ferretur. progressum q extra
menia anaximenem preceptorem
suum iudisset. quia mainfescum erat
futurum ut preces suas ire euis
opponeret. non facturum se quod pe¬
tisset iurauit. Tunc anaximenes. pe¬
to inquit ut lansacum diruas. hec
uelocitas sagacitatis oppidum uetu¬
sta nobilitate mclitum exicio cui

Expanded text:
quantum imperium quam paruo intercepquantum imperium quam paruo interceptum est uaframento! Bias autem, cuius sapientia diuturnior inter homines est quam patria Priene fuit, si quidem haec etiam nunc spirat, illius perinde atque extinctae uestigia tantum modo extant, ita aiebat oportere homines in usu amicitiae uersari, ut meminissent eam ad grauissimas inimicitias posse conuerti. quod quidem praeceptum prima specie nimis fortasse callidum uideatur inimicumque simplicitati, qua praecipue familiaritas gaudet, sed si † altior initamini cogitatio demissa fuerit, perquam utile reperietur.menti beneficio constitit: nam cum ad excidium eius summo studio Alexander ferretur progressumque extra moenia Anaximenen praeceptorem suum uidisset, quia manifestum erat futurum ut preces suas irae eius opponeret, non facturum se quod petisset iurauit. tunc Anaximenes 'peto' inquit 'ut Lampsacum diruas'. haec uelocitas sagacitatis oppidum uetusta nobilitate inclytum exitio, cui
Abbreviated transcription (Latin):
me agebam prior tibi occurrit :
delectatus alexendyer et illius tam
callido dicto. et ꝙ ipse ab errore ye¬
uocatus erat. ocasionem in ali ꝙͣto
uiliore anmali expiande religionis
rapuit. siunma in hoc mansuetudo.
in alteruis regis equisone calliditas¬
Ordida magorum dominatione oppres¬
toribus euisdem dignitatis assump¬
tis pactum cum preclari operis con¬
sortibus fecit. ut equis insidentes.
solis ortu cursum in quendem locũ
dirigerent: isq regno potiretur. cuiꝰ
equus prius in eo hinnisset. Ceterum
maxime mercedis competitoribus
fortune beneficium ex pectantibus.
solus acumine equisonis sui ebaris
prosperum exoptate rei effectum as¬
sequutus est. qui in eque genitale
partem demissam manum. cum ad
eum locum uentum esset naribus
equi ad mouit. quo odore ieritatus
ante omnes humitum edidit. audito¬
q eo. sex reliqui summe potestatis
candidati. continuo equis delapsi.
ut est mos persarum prostratis cor¬
poribus darium regeni salutauerunt

Expanded text:
me agebam, prior tibi occurrit'. me agebam, prior tibi occurrit'. delectatus Alexander et illius tam callido dicto et quod ipse ab errore reuocatus erat, occasionem in aliquanto uiliore animali expiandae religionis rapuit. summa in hoc † mansuetudo, in alterius regis equisone calliditas. Sordida magorum dominatione opprestoribus eiusdem dignitatis adsumptis pactum cum praeclari operis consortibus fecit ut equis insidentes solis ortu cursum in quendam locum dirigerent, isque regno potiretur, cuius equus in eo primus hinnisset. ceterum maximae mercedis con petitoribus fortunae beneficium expectantibus solus acumine equisonis sui Oebaris prosperum exoptatae rei effectum adsecutus est, qui in equae genitalem partem demissam manum, cum ad eum locum uentum esset, naribus equi admouit. quo odore inritatus ante omnes hinnitum edidit, auditoque eo sex reliqui summae potestatis candidati continuo equis delapsi, ut est mos Persarum, humi prostratis corporibus Darium regem salutauerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dem ut puteolosuenit. perinde ut
Ipublicum ministerium agens. sum¬
ma cum licencia correptis manbus
in siciliam certissimum tunc proscrip¬
torum profugim penetrauit. hiis
uno adiecto leiior is note exemplo
ad externa reuertar
Nuantissimus quidem filii cum eum
inconcessis ac periculosis facibus
accenssum ab insana cupiditate pater
mnhibere uellet. salubri consilio pa¬
triam indulgenciam temperauit.
petut enim ut priusꝙͣ ad eani quam
diligebat iret. uulgari et permissa
uenere uteretur. cuius precibus
obse quutus adolestens. infelicis ani¬
mi impetum sacietate licentis concu¬
bitus resolutum ad id quod non lice¬
bat tardiorem pigrioremq afferens
paulatim deposut:
Uin alexender macedonum rex sorte
factum ad mortem arripi imperas¬
set. eo q querente quidnani so
immerentem capitali supplicio in¬
nocentem q adiceret. cum ad excu¬
sandum factum suum oraculi pre¬
rex alium sors huic morti destina¬
uit.Nam asellus quem ego ante

Expanded text:
idem, ut Puteolos uenit, perinde ac idem, ut Puteolos uenit, perinde ac publicum ministerium agens summa cum licentia correptis nauibus in Siciliam, certissimum tunc proscriptorum perfugium, penetrauit. His uno adiecto leuioris notae exemplo ad externa reuertar. amantissimus quidam filii, cum eum inconcessis ac periculosis facibus accensum ab insana cupiditate pater inhibere uellet, salubri consilio patriam indulgentiam temperauit: petiit enim ut prius quam ad eam, quam diligebat, iret uulgari et permissa uenere uteretur. cuius precibus obsecutus adulescens infelicis animi impetum satietate licentis concubitus resolutum ad id, quod non licebat, tardiorem pigrioremque adferens paulatim deposuit. Cum Alexander Macedonum rex sorte buiam factum ad mortem abripi imperasset, eoque quaerente quidnam se immerentem capitali supplicio innocentemque addiceret, cum ad excusandum factum suum oraculi prae'rex, alium sors huic morti destinauit: nam asellus, quem ego ante
Abbreviated transcription (Latin):
edilis prost̾ptus. assumpto isiati ha¬
bitu. per itmera uiasq publicas
stipem petens. quisnam reuera
esset occurrentes dignostere passus
non est. eo q fallacie genere certus
in . M. bruti castra peruenit. Quid
illa necessitate miserius. que magi¬
stratum populi romani. honoris
abiecto pretexto aliene religioni
obscuratum in signibus per urbem
iuissit incedere. omnes autem hu
sue uite. aut illi aliene mortis cu¬
pidi. qui talia uel ipsi sustinuerũt
uel alios perpeti coegerunt.
Liꝙͣto speciosius sentencus satur¬
mni uetulonis in eoden genere
casus ultime sortis auxilium. qui
cum a triumiuris inter proscrip¬
tos nomen suum positum audisset
continuo preture insignia muasit.
precendentibus q in modum littorũ
et apparitorum et seruorum publi¬
corum subornatis uehicula compre¬
phendit. hospicia occupauit. obiuos.
submouit. et tam audaci usurpati¬
one imperii in maxima luce densis¬
simas hoscilibus oculis tenebras ef¬
effudit.

Expanded text:
aedilis pl. proscriptus adsumpto Isiaci haaedilis pl. proscriptus adsumpto Isiaci habitu per itinera uiasque publicas stipem petens quisnam re uera esset occurrentis dinoscere passus non est eoque fallaciae genere tectus in M. Bruti castra peruenit. quid illa necessitate miserius, quae magistratum populi Romani abiecto honoris praetexto alienigenae religionis obscuratum insignibus per urbem iussit incedere! o nimis aut hi suae uitae aut illi alienae mortis cupidi, qui talia uel ipsi sustinuerunt uel alios perpeti coegerunt! Aliquanto speciosius Sentii Saturnini Vetulonis in eodem genere casus ultimae sortis auxilium. qui, cum a triumuiris inter proscriptos nomen suum propositum audisset, continuo praeturae insignia inuasit praecedentibusque in modum lictorum et apparitorum et seruorum publicorum subornatis uehicula conprehendit, hospitia occupauit, obuios summouit ac tam audaci usurpatione imperii in maxima luce densissimas hostilibus oculis tenebras offudit.
Abbreviated transcription (Latin):
strum excercitum esse putate. cuius
partes aliquis agrediens oprimere
possit. umuersum conatus proster¬
nere celerius tradiderit uctoriam
ꝙͣ occupauerit: Ita gens barbara et
aspera et regi dificilis. suum in exi
tium ruens. quan utilitatem auri¬
bus respuerat oculis peridit:
abius autem maximus cuius non
dimicare uincere fuit. cum preci¬
pue fortitudinis nolanum peditem
dubia fide sus pectum. et strenue
opere lucanum equiten amore scor¬
ti deperditum in castris haberet.
ut utroq potiuis bono milite uteretur
ꝙͣ in utrumq ammaduerteret. Alte¬
riconspirationem suam dissimula¬
uit. in alterum disciplinam pau¬
lulum a retto tenore deflexit : Namq
illum plene pro tribunali laudendo.
omni q trenere honoris prosequendo.
ammum penis ad romanos coegit
reuocare. et hunt clam meretricem
redimere passus paratissimum pro
nobis excussioremq reddidit¬
ENIA M nunc ad eos quibus salus
ascucia quesita est :. Al. nolusins

Expanded text:
nostrum exercitum, cuius nostrum exercitum, cuius partes aliquis adgrediens opprimere possit, uniuersum conatus prosternere celerius tradiderit uictoriam quam occupauerit. ita gens barbara, aspera et regi difficilis, in exitium suum ruens, quam utilitatem auribus respuerat, oculis peruidit. Fabius autem Maximus, cui non dimicare uincere fuit, cum praecipuae fortitudinis Nolanum peditem dubia fide suspectum et strenuae operae Lucanum equitem amore scorti deperditum in castris haberet, ut utroque potius bono milite uteretur quam in utrumque animaduerteret, alteri suspicionem suam dissimulauit, in altero disciplinam paululum a recto tenore deflexit: namque illum plene pro tribunali laudando omnique genere honoris prosequendo animum suum a Poenis ad Romanos coegit reuocare, et hunc clam meretricem redimere passus paratissimum pro nobis excursorem reddiditeniam nunc ad eos, quibus salus astutia quaesita est. M. Volusius
Abbreviated transcription (Latin):
postea defensurus esset nociturũ
foret. non dictum a se affirmare
posset. qui facti iux pudentis cau¬
sam tollerabilem habuit. pro peri¬
clitantium emin capite. non solum
eloquençia sua utused eciam uere¬
Ertorius uero robore corporis et¬
ammi consilio. parem nature indul¬
genciam expertus prostriptione
sillana dux lusitanorum fieri co¬
actus. cum eos oratione flectere
non posset. ne cum romanis uni¬
uersa acie confligere uellent. ua fro
consilio ad suam sentenciam perdu¬
xit duos enim in conspectu eorum
constituit equos. ualidissimum unũ.
alterum infirmissimum. ac deinde
ualidi caudam ab mibecillo sene pau¬
latim carpi. infirmi a iuuene exi.¬
miarum iurium uniuersam conuel-¬
li issit. obtemperatum imperio est.
Sed dum adolestentis dextera irrito
se labore fatigat. semo confecta ma¬
ns munisterium exequuta est
Tum barbare contioni quorsum ea
res tenderet cognostere cupienti.
subiecit. equi caude consimilem no

Expanded text:
postea defensurus esset, nociturum postea defensurus esset, nociturum foret, non dictum a se adfirmare posset, quia facti uix pudentis causam tolerabilem habuit: pro periclitantium enim capite non solum eloquentia sua uti, sed etiam uereertorius uero corporis robore atanimi consilio parem naturae indulgentiam expertus, proscriptione Sullana dux Lusitanorum fieri coactus, cum eos oratione flectere non posset ne cum Romanis uniuersa acie confligere uellent, uafro consilio ad suam sententiam perduxit: duos enim in conspectu eorum constituit equos, ualidissimum alterum, alterum infirmissimum, ac deinde ualidi caudam ab inbecillo sene paulatim carpi, infirmi a iuuene eximiarum uirium uniuersam conuelli iussit. obtemperatum imperio est. sed dum adulescentis dextera inrito se labore fatigat, senio confecta manus ministerium exsecuta est. tunc barbarae contioni quorsum ea res tenderet cognoscere cupienti subicit equi caudae consimilem esse
Abbreviated transcription (Latin):
fabuis labeo arbiter a senatu fim¬
um constituendorum inter nolanos
et neapolitanos datur. Ccum in rem
presentem uenisset. utrosq separa¬
tim monuuit. ut omissa cupiditate
regredi controuersia ꝙͣ progredi uel¬
lent. Idq cum utraq pars aucto¬
ritate iuri mota fecisset. Aliꝙͣ tum
in medio uacui agri relictum est.
constitutis deinde finibus ut ipsi
terminauerant quid quid reliqui
soli fuit populo Ro. adiudicauit. Ce¬
terum et si circunuenti nolani. et nea¬
politani queri inchil potuerunt. sed
ipsorum demonstrationem. dicta
sentencia imiprobo tamen presti¬
giorum genere. nouum ciuitati no¬
stre uectigal accessit:
Undem ferunt. cum a rege anthio¬
co quem bello superauerat ex fe¬
dere icto dimidiam partem nauiũ
accipere deberet. medias omnes
secuisse. ut eum tota classe pri¬
uaret
Am .N. anthonio remictendum con¬
uicium est. Qui idcrecosẽ aiebat nul¬
lam orationem stripsisse. ut si quid
superiori iudicio actum ei queni

Expanded text:
Fabius Labeo, arbiter a senatu finFabius Labeo, arbiter a senatu finium constituendorum inter Nolanos ac Neapolitanos datus, cum in rem praesentem uenisset, utrosque separatim monuit ut omissa cupiditate regredi † modo controuersia quam progredi mallent. idque cum utraque pars auctoritate uiri mota fecisset, aliquantum in medio uacui agri relictum est. constitutis deinde finibus, ut ipsi terminauerant, quidquid reliqui soli fuit populo Romano adiudicauit. ceterum etsi circumuenti Nolani ac Neapolitani queri nihil potuerunt secundum ipsorum demonstrationem dicta sententia, improbo tamen praestigiarum genere nouum ciuitati nostrae uectigal accessit. eundem ferunt, cum a rege Antiocho, quem bello superauerat, ex foedere icto dimidiam partem nauium accipere deberet, medias omnes secuisse, ut eum tota classe priuaret. Nam M. Antonio remittendum conuicium est, qui idcirco se aiebat nullam orationem scripsisse, ut, si quid superiore iudicio actum ei, quem
Abbreviated transcription (Latin):
petens affricam cum e fortissimis
peditibus romanis trecentorum equi¬
tum numerum complere uellet.
neq tam subito eos posset instruere.
.quod temporis angustie negabant sa¬
gatitate consilu assequutus est. Nlam
ex hus iuiuenibus quos secum e tota
sicilia nobilissimos et ditissimos
sed inhermes habebat. trecentos spe¬
ciosã arma. et electos equos ꝙͣ celerri¬
me expedire iussit uelut eos conti¬
mo secum ad oppugnandam cartha¬
ginem aduecturus. Qui cum imperio
ut steleriter ita longniqui et peri¬
culosi belli respectu solicitis amimis
pariussent. Renictere se scipio illã
ex peditionem si arma et equos mi¬
litibus suis tradere uoluissent. e¬
dixit. rapuit conclusionem imbel¬
lis ac trunda iuuentus. instrumen¬
ta q sua cupide nostris cessit.
igitur calliditas ducis prouidit.
ut si quod protinus imperaretur
gratum prius deinde remissum
milicie metu maximum benefi¬
cium fieret.
uod sequitur narrandum est . Q.

Expanded text:
petens Africam, cum e fortissimis petens Africam, cum e fortissimis peditibus Romanis trecentorum equitum numerum conplere uellet neque tam subito eos posset instruere, quod temporis angustiae negabant sagacitate consilii adsecutus est: namque ex his iuuenibus, quos secum tota Sicilia nobilissimos et diuitissimos sed inermes habebat, trecentos speciosa arma et electos equos quam celerrime expedire iussit uelut eos continuo secum ad oppugnandam Karthaginem auecturus. qui cum imperio ut celeriter, ita longinqui et periculosi belli respectu sollicitis animis paruissent, remittere eis Scipio illam expeditionem, si arma et equos militibus suis tradere uoluissent, edixit. rapuit condicionem inbellis ac timida iuuentus instrumentoque suo cupide nostris cessit. ergo calliditas ducis prouidit ut † si quod protinus imperaretur, grato prius, deinde remisso militiae metu maximum beneficium fieret. Quod sequitur † narrandum est. Q.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rem suum qui uegetioris erat in
genu interfectum animaduerteret
obtusi se cordis esse simulauit ea qr
fallacia maxnnias suas uirtites
texit. profectus eciam delphos cũ
tarquinu filiis quos is ad appollinen
phitium muneribus et sacrificiis
honorandum miserat. auruni nomi¬
ne doni deo cauato baculo ieliisum
tulit. quia timebat ne sibi celeste
numen aperta liberalitate uene¬
rari tutum non esset. Peractis de¬
inde mandatis patris appollmem
iuuenes consuluerunt quisnam
ex ipsis rome regnaturus iudere¬
tur. At is penes eum summam
urbis nostre potestatem futuram
respondit qui ante omnes matri
ostulum dedisset. Tunc brutus per¬
inde ac si casu prolapsus de indu¬
stria se abiecit. terramq commiu¬
nem ommium matrem existimans
ostulatus est. quod tam nafre¬
telluri impressum hoc ostulum urbi
libertatem bruto primuni in fastis
locum tribuit.
cipio quoq superior presidium calli¬
ditatis amplexiis est. Ex sicilia enim

Expanded text:
trem suum, quod uegetioris ingenii trem suum, quod uegetioris ingenii erat, interfectum animaduerteret, obtunsi se cordis esse simulauit eaque fallacia maximas uirtutes suas texit. profectus etiam Delphos cum Tarquinii filiis, quos is ad Apollinem Pythium muneribus et sacrificiis honorandum miserat, aurum deo nomine doni clam cauato baculo inclusum tulit, quia timebat ne sibi caeleste numen aperta liberalitate uenerari tutum non esset. peractis deinde mandatis patris Apollinem iuuenes consuluerunt quisnam ex ipsis Romae regnaturus uideretur. at is penes eum summam urbis nostrae potestatem futuram respondit, qui ante omnes matri osculum dedisset. tum Brutus perinde atque casu prolapsus de industria se abiecit terramque communem omnium matrem existimans osculatus est. quod tam uafreTelluri inpressum osculum urbi libertatem, Bruto primum in fastis locum tribuit. Scipio quoque superior praesidium calliditatis amplexus est: ex Sicilia enim
Abbreviated transcription (Latin):
fidem propositi non muenit. laudem¬
q oculto magis tranuite ꝙͣ aperta uia
petit :¬
Criuo tullio regnante cuiden patricie
familie i agro sabmo precipue mag¬
intudinis et exmne forme uaca nata
est. quam oraculorum certissuni ac¬
auctores in hoc a dus mmortalibus
editam responderunt. ut quisq̃uis
eani aduentiuensi diane munolasset
eius patria totius terrarum orbis m¬
perium obtineret. letus eo dominus
bouem summa cum festinatione rome¬
mactandam in aduentino ante aram
diane constituit. sacrificio sabinis
regimen human generis daturiis.
de qua re antistes templi certior
factus religionem hospiti intulit¬
ne prius iuctimam cederet ꝙͣ pro
enna se aqua ablusset. So q alue¬
um tiberis petente uacam ipse n¬
immolauit. et urben nostram tot
ciuitatum tot gentiun dominani
pio sacrificu furto reddidit .
tus referendus est in primis. Nã
cum a rege tarquinio auunculo
suo ominen nobilitatis indoleni
excerpi. interq ceteros eciam fra¬

Expanded text:
finem propositi non inuenit laudemfinem propositi non inuenit laudemque occulto magis tramite quam aperta uia petit. Seruio Tullio regnante cuidam patri familiae in agro Sabino praecipuae magnitudinis et eximiae formae uacca nata est. quam oraculorum certissimi auctores in hoc a dis inmortalibus editam responderunt, ut quisquis eam Auentinensi Dianae immolasset, eius patria totius terrarum orbis imperium obtineret. laetus eo dominus bouem summa cum festinatione Romam actam in Auentino ante aram Dianae constituit, sacrificio Sabinis regimen humani generis daturus. de qua re antistes templi certior factus religionem hospiti intulitne prius uictimam caederet quam proximi amnis se aqua abluisset, eoque alueum Tiberis petente uaccam ipse immolauit et urbem nostram tot ciuitatium, tot gentium dominam pio sacrificii furto reddidit. tus referendus est: nam cum a rege Tarquinio auunculo suo omnem nobilitatis indolem excerpi interque ceteros etiam fra
Abbreviated transcription (Latin):
heremni ponci salutare consiliun
neglexerant. qui auctoritate et pru¬
dencia ceteris prestans. ab ex cercitu
et duce eius filio suo consultus. quid¬
nam fieri de legionibus romam/
apud furcas candinas niclusis de¬
beret. inuiolatas dimictendas respon¬
dit. postero die eadem de re interro¬
gatus. deleri eas oportere dixit. Ut
autem maximo beneficio gracia ho¬
stium emeretur. aut grauissima
iactura uires confringerentur :
sed improiuda temeritas uctorum
dum utramiq partem speruit utili-¬
tatis sub iugo missas in perniciem
bissima erecratione aduersus eos quos
uehementer oderunt uti uolunt ut
mala consuetudine delectentur. op¬
tant modesto ꝙ uoti genere effica¬
cissimum ultionis euentum repe¬
riunt. inutiliter enm aliquid con¬
cupistere. et in eo pers eueranter
morari exicio eadulcedo iucma est
TUAERE DICTA AUT. FACTAE CasS
genus a sapiencia proximo defle¬
ri ad uafre nomen progressum.
quod insi fallacia iures assun ꝑserit

Expanded text:
Herenni Ponti salutare consilium Herenni Ponti salutare consilium neglexerant. qui auctoritate et prudentia ceteros praestans ab exercitu et duce eius filio suo consultus quidnam fieri de legionibus Romanis apud furcas Caudinas inclusis deberet, inuiolatas dimittendas respondit. postero die eadem de re interrogatus deleri eas oportere dixit, ut aut maximo beneficio gratia hostium emereretur aut grauissima iactura uires confringerentur. sed inprouida temeritas uictorum, dum utramque partem spernit utilitatis, sub iugum missas in perniciem bissima execratione aduersus eos, quos uehementer oderunt, uti uolunt, ut mala consuetudine delectentur optant modestoque uoti genere efficacissimum ultionis euentum reperiunt: inutiliter enim aliquid concupiscere et in eo perseueranter morari, exitio ea uicina dulcedo est. VAFRE DICTA AVT FACTA Est genus, a sapientia proximo deflexu ad uafritiae nomen progressum, quod, nisi fallacia uires adsumpsit,
Abbreviated transcription (Latin):
ichil eciam agesilai facto sapientiꝰ.
siquidem cum aduersus Rem. P.
lacedemo morum conspirationem
ortam nocte comperisset. le ges
ligurgi continuo abrogauit. que
de indempnatis suppliciun sumi
uetabant. comprehensis auten
et interfectis sontibus euestigio
restituit. atq utrumq simul pro¬
udit. ne salutaris animaduersio
uel miusta esset. uel iure impediret᷑.
prudençie consiliun. mangone enm
cannensis pugne exitum senatui
penorum nunciante. Inq tanti suc¬
cessus fidem anulos aureos trium
modiorum mensuram ex plentes
fundente qui interfectis nostris ci¬
iubus detracti erant. quesit an
aliquis sociorum post tantam cladem
a romanis defecisset. Atq ut audiuit
neminem ad hanibalem transisse
suasit protumis ut legati romani per
quos de pace ageretur. mitterentur.
cuuis si sentencia ualusset. neq se¬
cundo punico bello uicta cartago. neq
tercio deleta foret r
lt sannites quidem peruas penas
consimilis erroris pependerunt.

Expanded text:
Nihil etiam Agesilai facto sapientius, Nihil etiam Agesilai facto sapientius, siquidem, cum aduersus rem publicam Lacedaemoniorum conspirationem ortam noctu conperisset, leges Lycurgi continuo abrogauit, quae de indemnatis supplicium sumi uetabant: conprehensis autem et interfectis sontibus e uestigio restituit atque utrumque simul prouidit, ne salutaris animaduersio uel iniusta esset uel iure impediretur.prudentiae consilium: Magone enim Cannensis pugnae exitum senatui Poenorum nuntiante inque tanti successus fidem anulos aureos trium modiorum mensuram explentes fundente, qui interfectis nostris ciuibus detracti erant, quaesiuit an aliquis sociorum post tantam cladem a Romanis defecisset, atque ut audiuit neminem ad Hannibalem transisse, suasit protinus legati Romam, per quos de pace ageretur, mitterentur. cuius si sententia ualuisset, neque secundo Punico bello uicta Karthago neque tertio deleta foret. Ne Samnites quidem paruas poenas consimilis erroris pependerunt, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tusdem est utilissimum preceptũ
ut uoluptates ab euntes conside¬
renius. quasquidem sic ostendendo
minuit fessas enim penitencie ꝙ¬
plenas animis nostris subicit quo
minus cupide repetantur :¬
Et parum prudens a naxagorasi
inte rroganti cuidam quis nam es¬
set beatus. nemo inquit ex hus quos
tu felices existimas. s ed eum in illo
numero reperies qui a te ex mise¬
ris constare creditur: non erit ille
diuicus et honoribus abundans.
sed aut ex igui ruris. aut non am¬
biciose doctomne fidelis et pertinae
cultor. in secessu ꝙͣ in fronte beatior:
emadis quoq dictum ꝙͣ sapiens. no¬
lentibus emi atheniensibus diui¬
nos honores alexandro decernere.
ridete inquit ne dum celum custo¬
ditis terram amittatis:
uam. porro subtiliter anacarsus
leges aranearum telis comparabat
Nam ut illas infir miora anmalia
retmere. ualentiora transuittere.
ita huis humiles et pauperes con¬
stringi. diuites et prepotentes
non obligari :

Expanded text:
iusdem est utilissimum praeceptum iusdem est utilissimum praeceptum ut uoluptates abeuntes consideremus. quas quidem sic ostendendo minuit: fessis enim paenitentiaeqplenis animis nostris subicit, quo minus cupide repetantur. Nec parum prudenter Anaxagoras interroganti cuidam quisnam esset beatus 'nemo' inquit 'ex his, quos tu felices existimas, sed eum in illo numero reperies, qui a te ex miseris constare creditur'. non erit ille diuitiis et honoribus abundans, sed aut exigui ruris aut non ambitiosae doctrinae fidelis ac pertinax cultor, in recessu quam in fronte beatior'. Demadis quoque dictum sapiens: nolentibus enim Atheniensibus diuinos honores Alexandro decernere 'uidete' inquit 'ne, dum caelum custoditis, terram amittatis'. Quam porro subtiliter Anacharsis leges araneorum telis conparabat! nam ut illas infirmiora animalia retinere, ualentiora transmittere, ita his humiles et pauperes constringi, diuites et praepotentes non alligari.
Abbreviated transcription (Latin):
pecunia ꝙͣ pecuniam uiro indigente.
Quo dicto stultrim monuit ut gene¬
rum potius ꝙͣ duucias generilegeres
Se philippi ꝙprobabilis epistola. in
qua alexandrum quo runidam mace¬
donum beniuolenciam largitione ad
se attrahere conatum sic increput.
Que te fili ratio in hanc tam uauã
spem induxit. ut eos tibi fideles
futuros eristimares. quos pecuma
ad amorem tuum compulisses. A
caritate istud pater. at uero auus
rem suum ad alexendrum mittens
monuit cum eo ut nunꝙͣ aut raro
aut gͣ iocundissime loque retur. quo
scilicet apud regias aures uel silen¬
cio tutior uel sermone esset accep¬
tior. At ille dum alexandrum mace¬
donem persica salutatione ga uden¬
tem obiurgat. et ad macedonico
mores iniutum reuocare bemuole
perseuerat. spiritu carere iussus
seram neglecti salubris con silu
peitenciam egit.
Dem aristotiles de semet ipso in neu¬
tram partem loqui debere predi¬
cabat. quoniam laudare se uam.
uituperare stulti esset :¬

Expanded text:
pecunia quam pecuniam uiro indigentem'. pecunia quam pecuniam uiro indigentem'. quo dicto stultum monuit ut generum potius quam diuitias generi legeret. Age, Philippi quam probabilis epistola, in qua Alexandrum quorumdam Macedonum beniuolentiam largitione ad se adtrahere conatum sic increpuit: 'quae te, fili, ratio in hanc tam uanam spem induxit, ut eos tibi fideles futuros existimares, quos pecunia ad amorem tui conpulisses?' a caritate istud pater, ab usu  auditorem suum ad Alexandrum dimittens monuit cum eo aut quam rarissime aut quam iucundissime loqueretur, quo scilicet apud regias aures uel silentio tutior uel sermone esset acceptior. at ille, dum Alexandrum Persica Macedonem salutatione gaudentem obiurgat et ad Macedonicos mores inuitum reuocare beniuole perseuerat, spiritu carere iussus seram neglecti salubris consilii paenitentiam egit. Idem Aristoteles de semet ipsos in neutram partem loqui debere praedicabat, quoniam laudare se uani, uituperare stulti esset. e