comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
em ĩ ꝓph̾is. qr cum
minue cinritatis subũ¬
sio diuinitus immi¬
neret. et iuxta senten¬
ciam domim destru¬
endi illam tempus
ingrueret: consisten¬
tes in ca aliud nõ ha¬
buisse presidiũ. nͥ ut
abiectis copiosis epu¬
lis ieinia continua.¬
ta fusciperent .⁊dimi¬
ciarum ambicionẽ
deposita. humlitate se
pauptatis indurent: sci¬
lic ut exinde remediũ
reciperent. mide his ꝑ¬
dicio contingebat lc¬
& est ut iram uͣ¬
diumitatis quam
lurinando ꝓuocauerãt
abstinendolenirent. ⁊
offensam quã in eos sr¬
bia contrarrrat: hũili¬
ras mitigaret. Dr̾ emĩ
ĩ illa tuibulacione ip̃e
rer deposita impenali
purpura regali am¬
bicione submota. mẽ
sacro ⁊ cuiere se diebz
ac noctib noluptasse
homines et iumenta.
pariter ienmasse atq
ad deum in fortitudi¬
ne clamasse. iu land¬

Expanded text:
m in prophetis quia cum Ninive civitati subversio divinitus immineret, et juxta sententiam Domini , destruendi illam tempus ingrueret, consistentes in ea aliud non habuisse praesidium nisi ut, abjectis copiosis epulis, jejunia continuata susciperent, et divitiarum ambitione deposita, humilitatem se paupertatis induerent? scilicet, ut exinde remedium perciperent unde his perditio contingebat; hoc est, ut iram Divinitatis, quam luxuriando provocaverant, abstinendo lenirent, et offensam quam in eos superbia contraxerat, humilitas mitigaret. Dicitur enim in illa tribulatione ipse rex deposita imperiali purpura, regali ambitione submota, membsacco et cinere se diebus ac noctibus volutasse, homines et jumenta pariter jejunasse, atque ad Deum in fortitudine clamasse. Omn
Abbreviated transcription (Latin):
frĩs nos adimplere si ad
celestia regna uolumus
ipresenti lectõne nt au¬
distis hortatur dicens.
Estote factores u̾bi ⁊ nõ
auditores tantumr. fal¬
res uerbi sunt. qui custo
uersantur in alus re¬
bus: desiclantes eunͣgeli¬
un audire: ħñ ĩplere.
Siue qui abscondit a sa¬
cerdote dĩno medico su
cerdotem. sed seinz pñ
fallit: dũ non dri secldi¬
aboli sequit nolũtatẽ.
Or si quis auclitor
e nerbi et non factor. hic
compabitur uiro cõside

Expanded text:
rtet adimplere, si ad coelestia regna volumus in praesenti lectione, ut audistis, hortatur, dicens: « Estote autem factores verbi, et non auditores tantum.res verbi sunt, qui custodversantur in aliis rebus, desiderantes Evangelium audire, sed non implere, sive qui abscondit a sacerdote divino medico suocerdotem, sed semetipsum fallit, dum non Dei, sed diaboli sequitur voluntatem, uia si quis auditor est verbi et non factor, hic comparabitur viro co
Abbreviated transcription (Latin):
te aplis hoc dr̃e uidẽtes
eũ uni̾e osculantur ꝑe¬
des din. Quoagnito
discipuli in galyleam
pro pere ꝑgunt in d̾e fa¬
ciem desideratã dni ¶la¬
ro paschali gaudio sol
nulnera in xp̃i carne ful¬
gida. resurrexisse dñ
uoce facentur publica.
Rex xp̃e clementissime.
tu corda nr̃a posside. ut

Expanded text:
tolis haec dicere: Videntes eum vivere, Osculant pedes Domini. Quo agnito Discipuli In Galilaeam propere Pergunt, videre faciem Desideratam Domini. Claro paschali gaudio Sol vulnera In Christi carne fulgida, Resurrexisse Dominum, Voce fatentur publica. Rex Christe clementissime, T
Abbreviated transcription (Latin):
nox in cordis eius au¬
re conualuit. et qriam
ex deo sit agnoscit. Nã
sunt non nulli qui pͥ¬
cepta dei in aure cordi
ꝑcipere dedignantue.⁊
sunt non nulli qui les
quidem corporis aure
papiũt. sz millo ea me¬
tis desiderio complectũ¬
main meam consilium fe¬
cerunt in unũ dicentes deus
derelinquit eum perseqͥun t
comprehendite eñ. qr non e
qui liberet eum deus meus
ne elongras a me. d̾s m̃s in
adiutorĩ meũ intende ꝟ¬

Expanded text:
vox dei in cordis eius aure convaluit, et quia iam ex deo sit, agnoscit. Nam sunt nonnulli, qui praecepta dei nec aure corporis percipere dignantur. Et sunt nonnulli, qui haec quidem corporis aure percipiunt, sed nullo ea mentis desiderio complectunmam meam, consilium fecerunt in unum, dicentes: 322 Deus derelinquit illum: persequimini, et comprehendite eum, quia non est, qui liberet eum. Deus meus, ne elonges a me: Deus meus, in adjutorium meum intende
Abbreviated transcription (Latin):
incante derelictũ. casu ac¬
cidente fractũ ẽ: sicq ut in
rediens nutrix illiu ᷤ
titum accepat. fractũ uide¬
bat. Benedictus aũt religi¬
osus et pius puer cum mitri¬
cem suam flere conspite¬
ret eius dolori compassus.
ablatisq secum utrisq ꝑti¬
b fracti capisterii sese cũ¬
nullatenus potuissent. Mox
autem nuitricem suã bla-¬
de consolatus: ei sanum ca-¬
pisterium reddidit: quod
a cunctis est agnita.
rium eni loci incole ecclie
ingressu suspenderent. qͣ¬
tinuspresentes et secuturi
om̃s agnoscerent. benedõs
puer conu̾sacionis grãm
a quanta pfectione cepis¬
set. Quod annis multis
illic ante oculos omiñ fu¬
it: et usq ad longobardoꝵ
tempora. suꝑ fores ecclie pe

Expanded text:
relictum, casu accidente fractum est, sic ut in rediens nutrix illius, titum acceperat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii gia potuissent Mox autem nutricem suam blande consolatus, et sanum capisterium reddidit, quod a cunctis est agnita, rium ejus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi omnes agnoscerent, Benedictus puer conversationis gratiam a quanta perfectione coepisset, quod annis multis illic ante omnium oculos fuit, et usque ad haec Langobardorum tempora super fores ecclesiae pe
Abbreviated transcription (Latin):
erat dm̃ ad sanandũ
bi dñs sedens do¬
cuerit quando scribis ⁊
phariseis consedentibus
palyticũ curauit. Luca
bremandi gr̃a precerit.
sz matheus et marcus qͥ
narrant questionem fa¬
cere uidentur. qm̃ quide
matheus in ciuitate sua.
marcus in capharnau
hoc eum frcisse testant
Que difficilius soluet.
si matheus eciam nara¬
ret noiar et. Responsoꝵ ut¬

Expanded text:
erat ad sanandum minus sedens docuerit, quando Scribis et Pharisaeis consedentibus paralyticum curavit, Lucas breviandi causa praeterit; sed Matthaeus et Marcus qui narrant, quaestionem facere videntur, quoniam quidem Matthaeus in civitate sua, Marcus in Capharnaum hoc eum fecisse testatur . Quae difficilius solveretur, si Matthaeus etiam Nazareth nominaret. Nun
Abbreviated transcription (Latin):
ortasse ein credet
hoĩb illictatis ꝓ¬
omitentib regna celo¬
rum ideo concessit ilł
potestatem pͥmũ signo¬
rum. et tunc misit pre¬
dicare reginm dei ut
ꝓmissorum magnitu¬
omẽ accestaretur ecia
magnitudo fc̃oꝵ fidem¬
ostensa. et noua facerẽt
qui noua predicarent.
da audienciũ ad fidẽ
ꝑ apostolos corꝑali¬
eoꝵ predicatõne robora¬
tur ad fidem. cum mor¬
resuscitatur ad penite¬
ciam et confessionem

Expanded text:
ortasse enim nemo crederet hominibus illitteratis promittentibus regna coelorum, ideo concessit illis primum potestatem signorum, et tunc misit praedicare regnum Dei, ut promissorum magnitudini attestaretur etiam magnitudo factorum, fidemostensa, et nova facerent, qui nova praedicarent; da audientium ad fidem r apostolos corporalieorum praedicatione roboratur ad fidem; cum morresuscitatur ad poenitentiam et confessionem
Abbreviated transcription (Latin):
der incorrupta. mater
regis om̃i plasmatoriᷤᷤ
⁊ creatoris cunctoꝵ.Il
lius qui in excelsis su le
matre. ⁊ in t̾ris sine pr̃e
dcitatem in sinu est
prĩs: ⁊ in t̾ris scd̃m corpo¬
ris susceptõnem. in sinu

Expanded text:
r regis omnium, plasmatoris et creatoris cunctorum; illius qui in excelsis sine matre, et in terra est sine Patre; deitatem in sinu est patris, et in terris secundum corporis susceptionem in sinu
Abbreviated transcription (Latin):
ue fuit necessita̾
ut desponsata. ess
maria ioseph insi prop¬
terea qͣtinꝰ hoc sacramen¬
tum diabolo ce laretur.
⁊ ille malignus fraudis
cõmẽta adu̾sus despõsa¬
tam uirginem nulla pe¬
nitus ĩuenisset: Uel ideo
desponsata fuerat ioseph
ut nato infanti uel ip̃i
marie curam inderetur

Expanded text:
uerit necessitas ut desponsata esset Maria Joseph, nisi propterea quatenus hoc sacramentum diabolo celaretur, et ille malignus fraudis commenta adversus desponsatam virginem nulla penitus invenisset? Vel ideo fuerat desponsata Joseph, ut nato infanti, vel ipsi Mariae curam videre
Abbreviated transcription (Latin):
suaiitas. o mesfabile
magnũ q sacramẽtum
p̃a eadem uirgo ip̃a ⁊ ma¬
terdm̃. ip̃a genitrir. ip̃a
eius ancilla. Plasmatõ
eius:ip̃a que genuit. Qs
umꝙͣ ista audiunt: Qͥs
uidic talia: Quis hoc
excogitare potuit. ut ma¬
ter uͥgo ess intacta gene¬
raret: que et uirgo ꝑm̃a¬
sit et genuit:Sicut en̾i
qnͣdam rubus comburi
uidebatur. ⁊ ignis eũ nõ
tangebat. ⁊ sicut tres pu¬
en in camino inclu si he¬
bantur. ⁊ tñ cos non lede¬
bat incendiũ. nͨ odor fu¬
mi erat in eis: uel ꝙͣ ad
tris non aꝑtis allatum
est prandiũ ab. abacu:. ita
⁊ hec sancta uirgo genu¬
it dñm: sed ĩtacta ꝑmã¬
sit. Mater effecta. est:s
uirginitatẽ ñ a misit

Expanded text:
suavitas! o ineffabile magnumque sacramentum! Ipsa eademque virgo, ipsa et mater Domini, ipsa et genitrix, ipsa ejus ancilla, plasmatio ejus ipsa quae genuit. Quis unquam ista audivit? quis vidit talia? quis hoc excogitare potuit, ut mater virgo esset, et intacta generaret, quae et virgo permansit et genuit? Sicut enim quondam rubus comburi videbatur, et ignis eum non tangebat , et sicut tres pueri in camino inclusi habebantur, et tamen eos non laedebat incendium, nec odor fumi erat in eis: vel quemadtris non apertis, allatum est ei prandium ab Abacuc : ita et haec sancta virgo genuit Dominum, sed intacta permansit. Mater effecta est, sed virginitatem non amisit
Abbreviated transcription (Latin):
cem domini ĩ an¬
gariam portat qͥ
eam ad opus bo¬
nũ ex bona uolu̾¬
tate nõ ducitur.
rem iusti sine fiu
ctu operatur. Unde
riam portat s ñ
moritur. qr absti¬
nentes et arroga¬
tes per abstinen¬
ciam quidẽ corpus
afficiunt: s per
desiderium glorie
mũdo uiuunt.r¬

Expanded text:
 Domini in angaria Simon portat, quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non ducitur, rem justi sine fructu peccator operatur. Unde ucem portat, sed non moritur, quia abstinentes et arrogantes per abstinentiam quidem corpus afficiunt, sed per desiderium gloriae mundo vivunt.
Abbreviated transcription (Latin):
lat in medio septem
candelabroꝵ aureorũ.
Scio oꝑatua. et labore:
et paciencia tuam: et
qr non potes sustinere
malos: et temptasti
eos qui se dicunt apło᷑
c̃e et non sũt: ⁊ m̃enis¬
ti eos mendaces. ⁊ paci¬
enciam habes: et susti¬
et non defecisti SAudiu.

Expanded text:
o septem candelabrorum aureorum: Scio opera tua et laborem et patientiam tuam et quia non potes sustinere malos et temptasti eos, qui se dicunt apostolos esse et non sunt, et inuenisti eos mendaces et patientiam habes et sustiet non defecisti. quod
Abbreviated transcription (Latin):
Nterfecto aũt asenatu
domiciano exilio resolu¬
tus recessit ephesum: ibi
ob hereticorum refutãdaᷤᷤ
uersucias efflagitatus ab
asye episcopis euangeliũ
nouissinius edidit. Cuiꝰ
quidem int̾ alias uirtu¬
tes magnitudo signorũ¬

Expanded text:
nterfecto autem a senatu Domitiano, exsilio resolutus, recessit Ephesum, ibique ob haereticorum refutandas versutias, efflagitatus ab Asiae episcopis Evangelium novissimus edidit. 128. Cujus quidem inter alias virtutes, magnitudo signoru
Abbreviated transcription (Latin):
ed beatus aposto¬
lus tam immumꝰ
apenainde exiit. quam
a corruptione carnis mã¬
sit mundus. Tunc ĩ pa¬
chinos insula relegatur
eulio ubi apocalipsĩ scͥbit.
dandam ergoip¬
siuis dignam memoriã
et pro ficle apostolica cõ¬
uenerationem gestan¬
tem insupͣdicto loco añ
portam latinam precdla

Expanded text:
ed beatus apostolus tam liber a poena inde exiit quam a corruptionibus carnis fuerat immunis. Tunc in Pathmum insulam relegatur exsilio, ubi Apocalypsim vidit. dandam ergo ipsius dignam memoriam, et pro fide apostolicam convenerationem ejus gestantem in supradicte loco ante portame Latinam praecla
Abbreviated transcription (Latin):
exlectione. alia re¬
demptoris mĩ sentẽcia
ad mentem reducit᷑
bis questio ualde im¬
plexa g̾natur̃. Alio qͥp¬
pe in loco inquisitus a
Helyas qͥ uenit. ⁊ non trg¬
nouerũt eũ s fecerunt

Expanded text:
lectione alia Redemptoris nostri sententia ad mentem reducitur, nobis quaestio valde implexa generatur. Alio quippe in loco inquisitus a Elias jam venit, et non cognoverunt eum, sed feceru
Abbreviated transcription (Latin):
argẽtũ nõ q̃rãt. net
aurũ ueliut: s sagit¬
tis ꝑuulos int̾ficient.
⁊ lactentib uteri nõ
misereantur. ⁊ super
filios non partat ocu¬
lus eors¬
terit babylon
goniorraui non h̾ita¬
bitur usq ui fiuem
⁊ nou fuudabitur usz
ad generationẽ ⁊ gu̾a¬
cionem Nec pouet

Expanded text:
t nec aurum velint sed sagittis parvulos interficiant et lactantibus uteri non misereantur et super filios non parcat oculus eorut erit Babylon Gomorram non habitabitur usque in finem et non fundabitur usque ad generationem et generationem
Abbreviated transcription (Latin):
non neganit qd erat.
ut u̾tatem loquens
eius menbrũ fieret:cu¬
ius nomẽ fallacitꝰ nõ
usurparet. Cum gͦnon
duit humilit agnoste
illius celsitudinẽ me¬
ruit ueracit̾ obtinere

Expanded text:
 negavit quod erat, ut veritatem loquens, ejus membrum fieret, cujus nomen sibi fallaciter non usurparet. Cum ergo nduit humiliter agnoscere, illius celsitudinem meruit veraciter obtinere
Abbreviated transcription (Latin):
t cũ apuissmͣ Cret
sigillum scd̃m. au¬
diui scl̃m ammal di¬
erunt alius cquus in¬
fus. et qui sedebat suy
ilsum datum ẽ ei ut su¬
meret pacem de tera.⁊
utinuicem se ĩterficiat.
et datus est illi gladius

Expanded text:
um aperuisset sigillum secundum audivi secundum animal diexivit alius equus rufus et qui sedebat super illum datum est ei ut sumeret pacem de terra et ut invicem se interficiant et datus est illi gladius
Abbreviated transcription (Latin):
baptista ⁊ precursor do¬
mini saluatoris. quẽ
diu uenturum populi
uerbo predicauerat:
ipm iam uenientenu
ad se. sicut er lectione
sancti euangelu frẽs
modo cum legeretur
audistis. mox digito
demonstraint dicens.
ecte qui tollit peccata
mundis Hodie in iorda

Expanded text:
Baptista, et praecursor Domini Salvatoris, quem diu venturum populis verbo praedicaverat, ipsum jam venientem ad se, sicut ex lectione sancti Evangelii, fratres, modo cum legeretur, audistis, mox digito demonstravit, dicens: ecce qui tollit peccata m
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe tristicie. ubi natali
est uite. que consũpto
mortalizatis timore
ingent nobis de promisa
etemitate leticiam Ne¬
mo ab huiꝰ alacritatis
participacione sec̾itur.
imia cũctis leticie com¬
munis est racio: quia
dominus noster pccĩ
mortis qz destructor sic̃
nullũ a reatu liberum
reppert:ita pro liberan¬
cominus ex utero miginis
nasci dignatus est in qua
regnando ingressus est ut
nos redimeret ꝟ Lydie nob̾¬
celorum rex de uirgine nasci¬

Expanded text:
iae, ubi natalis est vitae; quae consumpto mortalitatis timore, nobis ingerit de promissa aeternitate laetitiam. Nemo ab hujus alacritatis participatione secernitur, una cunctis laetitiae communis est ratio: quia Dominus noster, peccati mortisque destructor, sicut nullum a reatu liberum reperit, ita liberanDominus ex utero Virginis nasci dignatus est, in quem regnandus egressus est ut nos redimeret. Vers. Hodie saeculorum Rex de Virgine na
Abbreviated transcription (Latin):
rultet sc̃s: qui a
appinquat ad
palmam: G̃ audeat pec¬
sator: quia ĩuitatur.ꝯ
ueniam. Ammetur gẽ¬
tilis quia uocatir ad
uitam. Dei namq fi¬
lius scd̃m plenitudinẽ
temporis.ꝙͣ dinim con¬
silii inscrutabilis alti¬
tudo disposint. recõciliã¬
dam auctori suo natu¬
ram gen̾is assũpsit hu¬
manãut inuentor mor¬
tis diabolus ꝑ ip̃am ꝙͣ
uncerat uinceretur Ri

Expanded text:
ultet sanctus, quia propinquat ad palmam. Gaudeat peccator, quia invitatur ad veniam. Animetur gentilis, quia vocatur ad vitam. Dei namque Filius secundum plenitudinem temporis, quam divini consilii inscrutabilis altitudo disposuit, reconciliandum auctori suo naturam generis assumpsit humani, ut inventor mortis diabolus, per ipsam quam vicerat vinceretur. I
Abbreviated transcription (Latin):
In bene filius uinc
matri sue funsse ꝑ¬
hibetur. Or licet ex mł¬
tis collecta persoins u¬
na sit ꝑfecta ⁊ inima¬
culata uirgo mat̾ eccle¬
sia sĩgłi quiq tũ fide¬
liũ in̾miersalis se ecclẽ
filios rectissime fatẽt᷑.
Nam et electus quilib
qͣn ad fidem imbuitur.
filius÷. Quando alios
imbuit mater a Accepͣ

Expanded text:
 bene filius unicus matri suae fuisse perhibetur, quia licet e multis collecta personis una sit perfecta et immaculata virgo mater Ecclesia, singuli quique tamen fidelium universalis se Ecclesiae filios rectissime fatentur. Nam et electus quilibet, quando ad fidem imbuitur, filius est; quando alios imbuit, mater. Annon
Abbreviated transcription (Latin):
stella ex iacob et exurget ho¬
mo cleisrael et confringet
ommes cluces alienigenarũ
et eut omnis terra possessio eiꝰ¬
i qͣmͣuis hoc ip̃m
stultum et infir¬
mũ iuxta uocem pauli
uideatur gentib. in ani
phylosophie rõne niten¬
tib. sccl̃m leges creature
cle creatore iulicantibs.
quid tñ potencius. qũa
contͣ iura nature uirgi¬
ni conceptum dare. ⁊ per
mortem carnis assup̃te.
mortalem substanciam
ad immortalitatis głam
reuocare: Unde est illud

Expanded text:
stella ex Jacob, et exsurget homo de Israel; et confringet omnes duces alienigenarum. Et erit omnis terra possessio ej quamvis hoc ipsum stultum et infirmum juxta vocem Pauli , videatur gentibus, inanis philosophiae ratione nitentibus, secundum leges creaturae de Creatore judicantibus: quid tamen potentius, quam contra jura naturae Virgini conceptum dare, et per mortem carnis assumptae, mortalem substantiam ad immortalitatis gloriam revocare. Unde est illud
Abbreviated transcription (Latin):
ninc indei quomodo mili¬
tes astodientes sepulchrũ
perdiderunt regem ad lapi¬
dis positõnem quare nõ ser¬
uabant petram insticie aut
sepultum reddant aut resur¬
gentem adorant nobiscum

Expanded text:
nunc Judaei quomodo milites custodientes sepulcrum perdiderunt Regem ad lapidis positionem. Quare non servabant Petram justitiae? aut sepultum reddant, aut resurgentem adorent nobiscum,
Abbreviated transcription (Latin):
uincia sicilie ĩ urbe
le. dienonas febroanias re
audiens sc̃am opimonẽ
uirginis deo dicate aga¬
the: multipharia intẽcõ-
ne ꝑqͥiebat. ut ad eam ꝑ¬
tingeret

Expanded text:
PROVINCIA . SICILIAE . IN VRBE RE NONAS FEBROARIAS| audiens sanctam| opinionem uirginis d\e/o dicate agathae| multefaria intentione perquirebat . | ut ad eam pertingeret
Abbreviated transcription (Latin):
sed deus incremẽtũ dedit
taq neq qui plantat
est aliquid neqz qui n¬
gat. lz qui incrementũ
dat deus. Qui plantat
aũt ⁊ qui rigat: unũ st̾
Unus quisq aũt ꝓpͥriam
m̾cedẽ accipiet: scd̃m su¬
ũ laborẽ¬

Expanded text:
sed Deus incrementum dedit. Itaque neque qui plantat est aliquid: neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus. Qui plantat et qui rigat, unum sunt. Unusquisque autem propriam mercedem accipiet secundum suum labore
Abbreviated transcription (Latin):
ista conterint q̃ ĩ ha
pabola leginitur quã ip̃e
illis non intelligentib
expõn̾e dignatus ẽ. In
qͣ nos salubrit̾ si adu̾ta¬
mus admonuit. non.
nõ i morũ dignitate.
si hinlitas fidei in xp̃m¬

Expanded text:
ista contexuit, » quae in hac parabola leguntur, quam ipse illis non intelligentibus exponere dignatus est; in qua nos salubriter, si advertamus, admonuit, non non in morum dignitate, si humilitas fidei catholi
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes. ĩnocẽtes. et qiͣ ob¬
seruantes ea q̃ in lege p¬
cepta sunt. deferentes ho¬
norem parentib suis.
non mechantes. nõ ho¬
miciduĩ ꝓpetrantes. nõ
furtu facientes. non fal¬
sum aduersus quenquã
testimoniũ ꝑhibentes

Expanded text:
nocentes, et quasi observantes ea quae in lege praecepta sunt; deferentes honorem parentibus suis, non moechantes, non homicidium perpetrantes, non furtum facientes, non falsum adversus quemquam testimonium perhibentes
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a dei preuent. Cui ꝯ
sequatur ꝑficere. Tra¬
hit pr̃. ad filiũ cos. qui
propterca credunt in fi¬
lium cum cogitant pa¬
trem h̾re deum.

Expanded text:
atia Dei praevenit; cui cum sequitur perficere. Trahit Pater ad Filium eos qui propterea credunt in Filium, quia eum cogitant Patrem habere Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
liberatu moralit
animũ ab immumda
cogitacione purgatũ
significare dixerimꝰ
conscquter femina
febrib tenta. s adĩ¬
pni domini curata
carnem ostendet a
concupiscencie sue
feruore ꝑ continen¬
cie precepta frenata¬
amari

Expanded text:
liberatum, moraliter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tenta, sed ad imperium Domini curata, carnem ostendit a concupiscentiae suae fervore, per continentiae praecepta frenataamari
Abbreviated transcription (Latin):
derut sapiẽ¬
ces. Ne forte non
sufficiat nobis
rationẽ redoet. nec
alieno testimonio
quisꝙͣ adiuuatur
apid deũ cui se¬
creta cordis appa¬
rent. Et uix quisq
sufficit: ut ei te¬
stimoniũ perhibe¬
at consciencia .R¬

Expanded text:
derunt sapientes? ne forte non sufficiat nobis et uobis. rationem reddet nec\' alieno testimonio quisquam adiuuatur apud deum, cui secreta cordis apparent, et uix sibi quisque sufficit, ut ei testimonium perhibeat conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
nec sub aduentu
domini fuerit re¬
surrectio mortuoꝵ.
media autem no¬
cte idest nullo sciẽ¬
te aut sperante

Expanded text:
nec sub aduentu domini fiat resurrectio mortuorum. media autem nocte, id est nullo sciente aut sperante
Abbreviated transcription (Latin):
uideatis nũc qͥd
nos adiuuãt qͥ
nobis laudes uẽ¬
dere consueuerũt
⁊uos in errorem
induc̃e ut nõ co¬
ram deo s ab ho¬
minib gloriã
q̃r̾etis. Euntib

Expanded text:
uideamus, numquid uos adiuuant qui uobis laudes uendere consuerunt et uos in errorem inducere, ut non coram deo, sed ab hominibus gloriam quaereretis. euntibus
Abbreviated transcription (Latin):
ic cognomĩata ca
bharnaũ: in qua
magnicencie de moust¬
init . Ingrediente eo in¬
capharnaũ: Cur illuc
ĩuenit. Et statim mani¬
festatũ est. Accessit ad
eum centurio. Accessit
u̾e: nõ climidius s tot᷑.
Non aspectu corꝑis tan¬
tũ s ⁊ aĩe plenitudie
Non facie cantur: s ⁊ in¬
maclãto cordes. Quadra

Expanded text:
ic cognominata est Capharnaum, in qua magnificentiam monstravit. Ingrediente eo Capharnaum. Cur ibi invenit, et statim manifestum est. Accessit ad eum centurio. Accessit vere, non dimidius, sed totus. Non aspectu corporis tantum, sed et animae plenitudine. Non facie tantum, sed et immaculato corde. A
Abbreviated transcription (Latin):
centõne sua dixiss
nado ad eũ qui me misit.
Adlidit et nemo ex uo¬
bis interrogat me quo
uadis. Siꝑins namq
cum de suaͬ passione lo¬
queretur dicens. qͦ ego
uado nos non potestis
uenire interrogauit eil
petius et ait. Dñe qͦuadi.¬

Expanded text:
censione sua dixisset: Vado ad eum qui me misit, addidit: Et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Superius namque cum de sua passione protestaretur, dicens: Quo ego vado, vos non potestis venire, interrogavit eum Petrus, et ait: D
Abbreviated transcription (Latin):
demptor ur̾ immiete
suepassionis articulo. di¬
cipulis et gl̾am ascencõ¬
nis qua ipe post mortẽ
et resirectionem erar
clanficandus. et aduen¬
tum sp̃r sc̃ quo illi erãt
illustrandi patefecit: qͥ¬
tinus instance passioni¬
hora enisdem minuᷤ ꝓ
illius morte dolerent.
quẽ post mortem ad ce¬
los subleuandum. non
dubicarent minus de
sua desolacõne trepida¬
rent: quos ab eunte liez
dos esse sperarent s si o

Expanded text:
demptor noster, imminente suae passionis articulo, discipulis et gloriam ascensionis, qua ipse post mortem et resurrectionem erat clarificandus, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent; minus de sua desolatione trepidarent, quos, abeunte licetdos esse sperarent. Vado
Abbreviated transcription (Latin):
luia ⁊ illis ꝓphecie
tanquam adeli¬
bus non infidelib. et
astis signa tanquam
in fidełib non fidelib

Expanded text:
iam illis prophetiae tanquam fidelibus, non infidelibus, et istis signa tanquam infidelibus, non fidelibus
Abbreviated transcription (Latin):
trum cum iam ꝑfecte
eẽt etatis:eisclem gen¬
tib apłi predicant. eũ¬
humani corporis offici¬
um loquentem: stella
gentib demunciat. qr
nimirum racionis or¬
do poscebat. ut ⁊ loquẽ¬
tem iam dominum lo¬
quentes nobis predica¬
tores inotescerent:⁊
nͨdum loquentẽ elem̃¬
ta muta predicarent

Expanded text:
ctae esset aetatis, eisdem gentilibus apostoli praedicant, eumhumani corporis officium loquentem, stella gentibus denuntiat, quia nimirum rationis ordo poscebat ut et loquentem jam Dominum loquentes nobis praedicatores innotescecent, et necdum loquentem elementa muta praedicarent
Abbreviated transcription (Latin):
tor nr̃ post resur¬
quadraginta appar̃e
discipulis sins. ueracit̾
se siurexisse in multis
tis. Nouissime recum¬
bentib illis undecim
apparint et uerba p̾di¬
catonis ob confirma¬
cionem eoꝵ ip̃e ascẽsu¬
rus in celum imꝑtiu
fideiq magnitudinẽ
ostendit: Ac signa q̃ꝑ
predixit. eisqr bndictõ
sit aduentum. lc uiͣ¬
Allis eleuatus est.⁊
nubes suscepit eñ ab
oculis eoꝵ. Assumptu¬

Expanded text:
noster post resurquadraginta apparens discipulis suis, veraciter se resurrexisse in multis tavit; novissime recumbentibus illis undecim apparuit, et verba praedicationis ob confirmationem eorum jam ascensurus in coelum, impertivit, fideique magnitudinem ostendit, ac signa quaepraedixit, eisque benedicens, sit adventum. Pillis elevatus est, et nubes suscepit eum ab oculis eo
Abbreviated transcription (Latin):
rnsiderandũ uͦ no¬
bis est . quid est ꝙ
marrus ait. sedit adex¬
tris dei: et stephimis.
dicit . Uideo celos aꝑtoᷤ
et filiũ hominis stañ¬
tem a dextris dei. Qͥdẽ
scitis fres qr sedere iudi¬
cantis est stare uͥ pug¬
nantis nel adiuuatis.

Expanded text:
nsiderandum nobis est quid est quod Marcus ait: Sedit a dextris Dei . Et Stephanus dicit: Video coelos apertos, et Filium hominis stantem a dextris Dei? Quid escitis, fratres, quia sedere judicantis est, stare vero pugnantis, vel adjuvantis.
Abbreviated transcription (Latin):
es sunt festun¬
tatis hodieme
gaudia ueneranda.
Hec sacre sollempni¬
tas diei. Hec illa suꝑ¬
ne pietatis muera
sacrosancta:. que fide¬
lumi cordib commĩe¬
dans. ⁊postolus ait.
Quia ubi uenit plem¬
tudo temporis. misit.
deus filium sinuim. fa¬
tum ex muliere. factũ
sub lege: ut eo qui sb̾

Expanded text:
ec sunt festivitatis hodiernae gaudia veneranda, haec sacrae solemnitas diei, haec illa supernae pietatis munera sacrosancta, quae fidelium cordibus commendans Apostolus ait: Quia, ubi venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub lege, ut eos
Abbreviated transcription (Latin):
stamentum eius
diuisi sũt ab ira
nultus eius: et ap¬
propinquit cor
illius. Molliti
sũt sermones eiꝰ
super oleum: et
ip̃i sũt iacula.
acta super dnim
curam tuam ⁊ ip̾e
te enuitriet: non
dabit in eternum
fluctuationẽ iꝰto.
Tu uero deus de¬
duces eos ĩ puteu
interitus. Uiri
sanguinũ et do¬
losi mn n̾õ dimidi¬
abunt dies sus
ego autem spabo
in te domine. ant

Expanded text:
ntum ejus, divisi sunt ab ira vultus ejus, et appropinquavit cor illius. Molliti sunt sermones ejus super oleum, et ipsi sunt jacula. Jacta super Dominum curam tuam, et ipse te enutriet; non dabit in aeternum fluctuationem justo. tu uero, deus, deduces illos in puteum interitus. uiri sanguinum et dolositatis non exdimidiabunt dies suos: ego autem sperabo in te, domine. est
Abbreviated transcription (Latin):
Bdica me domine qm̃
ego in inuccencia mea
ingressus sum: et in
domno sperans nõ in¬
firmabor Prola me do¬
mine et tempta men
re renes meos ⁊ cor me¬

Expanded text:
dica me Domine quoniam ego in innocentia mea ingressus sum et in Domino sperans non infirmabor proba me Domine et tempta me ure renes meos et cor me
Abbreviated transcription (Latin):
te mentis ardor ambi¬
at ut actuũ sequentiũ
tu sc̃e sis exordium ¶Iẽ¬
dant tenebre lumini ⁊
nox diurno sỹderi ut
culpa quam norintu-¬
lit lucis la bescat mu¬
nere Precamur idem
supplices noxas ut õs
amputes et ore te ca¬
nentiũ lauderis imper¬
petuũ. Presta p̃r piis¬

Expanded text:
ambiat; Ut actuum sequentium Tu, sancte, sis exordium. Cedant tenebrae lumini, Et nox diurno sideri; Ut culpa quam nox intulit, Lucis labascat munere. Precamur iidem supplices, Noxas ut omnes amputes; Ne ore te canentium Lauderis in perpetuum. Praesta, Pater piis
Abbreviated transcription (Latin):
comine fannu¬
les tuos subsidiis
patis et beate ma-¬
rie patrociniis con¬
fitentes a cũctis ho¬
stib redde securos.

Expanded text:
omine, famulos tuos subsidiis pacis et beatae Mariae patrociniis confitentes a cunctis hostibus redde securos.
Abbreviated transcription (Latin):
disse contumeliaꝰ
doleat. et detenora
respondere si occa¬
sio prebeat querat.
Quib ergo isti
sũt similes insi
his qui per forti¬
tudinem ĩ campo
uictores sunt sed
per negligenciam
post modum intͣ
urbis claustra ca¬
piuntur: Quib
isti sũt similes ni¬
si hiis quos irruẽs
grauis languor
anita nõ sustraxit
recidiua febris oc¬
cidit Ille ergo
ueraciter pacien¬
ciam seruat qui
et ad tempus ali¬
ena mala sine do¬
lore tollerat et
hec eadem retractãs
pertulisse setalia
exultat ne bonu̾
paciencie quietis
tempore pereat:
qd̃ in perturbacio¬
nib custoditur . R

Expanded text:
disse contumelias doleat, et deteriora rependere, si occasio praebeatur, quaerat. Quibus ergo isti sunt similes, nisi his qui per fortitudinem in campo victores sunt, sed per negligentiam postmodum intra urbis claustra capiuntur? Quibus isti sunt similes, nisi his quos irruens gravis languor a vita non subtrahit, recidiva febris occidit? Ille ergo veraciter patientiam servat, qui et ad tempus aliena mala sine dolore tolerat, et haec eadem retractans, pertulisse se talia exsultat, ne bonum patientiae quietis tempore pereat, quod in perturbationibus custoditur. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
Duo quippe sũt mͣr¬
tyrii genera unũ
ĩ mente:⁊ aliud ĩ
ne. Itaq ẽẽ mar¬
tyrẽs possumus
etiam si nullo fer¬
tuitidemur. Mori
quippe a yersequẽte
martyriũ ĩ aꝑto oꝑe ẽ¬
berre uͦ ꝯtumelias odi¬
entem diligere

Expanded text:
Duo quippe sunt martyrii genera, unum in mente, aliud in ne. Itaque esse martyres possumus, etiamsi nullo pertrucidemur. Mori quippe a persequente martyrium in aperto operevero contumelias, odientem diligere
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. Calidus nã¬
s adu̾sarius bel¬
lum contra duq
mouet unũ indeli¬
cet ĩflãmans ut¬
ut contumelias
prior inferat al¬
terum uero ꝓuo¬
cans ut contume¬
lias lesus reddat
Bbera carnificum
no tim uerũt sãcti
dei morientes pro
xpi nomine ut he¬
redes fierent ĩ domo

Expanded text:
t. 6. Callidus namque adversarius bellum contra duos movet, unum videlicet inflammans ut contumelias prior inferat; alterum vero provocans, ut contumelias laesus reddatbera carnificum non timuerunt sancti Dei, morientes pro Christi nomine, ut haeredes fierent in domo
Abbreviated transcription (Latin):
qui escentis ani
mũ tanto furore
conturbat: ut plmq
uir paciens illa
se equanimiter
tollerasse etiam
post uictoriam
captiuus embes¬
cat se q nõ reddi

Expanded text:
quiescentis animum 1616 tanto furore conturbat, ut plerumque vir patiens illa se aequanimiter tolerasse etiam post victoriam captivus erubescat; seque non reddi
Abbreviated transcription (Latin):
lasmator hoĩs de
qͥ cũctas sobu or¬
dmans humũ iubes pro¬
duc̾e reptantis et fen ge¬
ms Qui magna rerũ
corpora dictu iubentis ĩ¬
inda ut sermant ꝑ ordi¬
nem subdens dedisti ho¬
mimi Bepelle aserius
tuis quicquid ꝑ ĩmũdi¬
ciam autmorib se sug¬
gerit aut actib se usent
Da gaudioꝵ premia
da graꝵ muncra dissol¬
ue litis uincula abstrĩ¬

Expanded text:
Plasmator hominis Deus, Qui cuncta solus ordinans Humum iubes producere Reptantis et ferre genus. Qui magna rerum corpora Dictu iubentis vivida, Ut serviant per ordinem Subdens dedisti hominem. Repelle a servis tuis Quicquid per inmunditiam Aut moribus se sugerit, Aut actibus se interserit. Da gaudiorum premia, Da gratiarum munera, Dissolbe litis vincula, Adstri
Abbreviated transcription (Latin):
cognominaris
uolumtatẽ eius. et pro¬
bas utiliora instructꝰ
ꝑ legem confidens te
men eoꝵ qui in teneb̾s
sunt: erudicore insipi

Expanded text:
cognominaris,voluntatem ejus, et probas utiliora, instructus per legem, confidis te men eorum qui in tenebris sunt,, erudito
Abbreviated transcription (Latin):
agne deus potẽ¬
cie qui ex aquis
ortũ gems parti rem¬
ntis gurgiti partim
leuas in acra. Diuier¬
sa liuphis impͥmens
sub iacta celis nrogãs
ut stirpe una prodita
diu̾sa rapiant loca.
Largire cunctis ser¬
nulis quos mundat
unda sanguĩs nescire
lapsus criminũ nͨ ferre
mortis redii Tr cul¬
pa nullũ deprimat nł¬
lum leuet sactancia e

Expanded text:
agne Deus potentie, Qui ex aquis ortum genus, Partim remittis gurgiti, Partim lebas in aere. Dimersa limfis imprimens, Subvecta celis inrogans, Ut stirpe una prodita Diversa rapiant loca. Largire cunctis servulis, Quos mundat unda sanguinis, Nescire lapsum criminum Nec ferre mortis tedium. Ut culpa nullum deprimat, Nullum lebet iactan
Abbreviated transcription (Latin):
oxatra rerĩ cõ¬
regit terre colo¬
res omniuu nos con¬
fitentes poscimus te
iuste iudex cordiũ Dt
auferas piacula sordes¬
q mentis abluas do¬
ceantur crimina Mẽs
ecte torpet impia quã
culpa mordet noria ob¬
scura gestit tollere ⁊te
redemptor querere De¬
delle tu caliginem ĩtuse¬
cus qua maxĩe ut ĩ bea¬
to gandeat se collocari

Expanded text:
ox atra rerum contegit Terrae colores omnium, Nos confitentes poscimus Te, juste judex cordium. Ut auferas piacula Sordesque mentis abluas, Doceantur crimina. Mens ecce torpet impia Quam culpa mordet noxia, Obscura gestit tollere, Et te, Redemptor, quaerere. Repelle tu caliginem Intrinsecus quam maxime, Ut in beato gaudeat Se collocar
Abbreviated transcription (Latin):
est indco. aut
q̃ utilitas circuncisio¬
nis: Multũ ꝑ omnẽ
modũ. Primũ quide
qr credita sunt illis e¬
loquia dei. Quid em̃
siquidam illoꝵ nõ cre¬
diderunt:Nunquid
incredulitas illoꝵ fidẽ
dei euacuauit: Absit.
Est aũt deus uerax. Sĩ¬

Expanded text:
o, aut quae utilitas circumcisionis? Multum per omnem modum. Primum quidem, quia credita sunt illis eloquia Dei. Quid enim si quidam illorum non crediderunt? Nunquid incredulitas illorum fidem Dei evacuavit? Absit. Est autem Deus verax
Abbreviated transcription (Latin):
Hec lux serenĩ confe¬
rat purosq nos p̾stet
sibi nichil loquauuir
subdolum uoluamob
scurum nichil Sic
tota decurrat dies ne
lingua mendax nͨ ma¬
ms oculi ne pecent lu¬
brici nec noxa corpus
inquinet Epeculator
adstat de suꝑ qui nos
dieb om̃ib actus q
nrõs prospicit a luce
primain uelperũ Deo¬

Expanded text:
 conferat purosque nos praestet sibi; nihil loquamur subdolum, volvamus obscurum nihil. sic tota decurrat dies, ne lingua mendax, ne manus oculive peccent lubrici, ne noxa corpus inquinet. speculator adstat desuper, qui nos diebus omnibus actusque nostros prospicit a luce prima in vesperu
Abbreviated transcription (Latin):
ircuncisio qͥdẽ
prodest.si legẽ
nicator legis sis: cirtim¬
cisio tua prepuciũ fc̃a
est. Suigitur prepuciũ
iusticiam legis cũstodi¬
at. nonne prepucumi
illiꝰ in circuncisionẽ ie¬
putabit᷑. et iudicabit
qd̃ ex natura est. p̃pu¬
cuĩ legem cõsũmans.¬

Expanded text:
ircumcisio quidem prodest, si legem ricator legis sis, circumcisio tua praeputium facta est. si igitur praeputium iustitias legis custodiat, nonne praeputium eius in circumcisionem reputabitur et iudicabit, quod ex natura est, praeputium legem
Abbreviated transcription (Latin):
bsecro inquit uos
sanꝙͣy aduenas et
pegͥnos. Aduene nos su¬
mus. et ꝑegͥni quãdi¬
u sumus in hac terra.
nt paulus apl̾s ait. Nõ
enm hẽmus manen¬
tem ciuitatem hic. nr̃
aũt municipatus ẽ ĩ celi̾
duena em̃ et
nõ cigitat quid ĩ domo
sit aliena. Sic et nos ꝙͣ¬
tũ possumus domino
largiente. ista oĩo debe¬
mus clespice. et decelesti¬
inuere debeamus. łc unͣ¬

Expanded text:
bsecro, inquit, vos tanquam advenas et peregrinos. » Advenae nos sumus et peregrini quandiu sumus in hac terra, ut Paulus apostolus ait: « Non enim habemus hic manentem civitatem, noster autem municipatus est in coelis . » Advena enim, et non cogitat quod in domo sit aliena. Sic et nos, quantum possumus, Domino largiente, ista omnino debemus despicere, et de coelestivivere debeamus. «
Abbreviated transcription (Latin):
a nob̾ quesumꝰ
dommne digne
scelebrare mysterum.
qd̃ in nostri saluato¬
ris infancia miracu¬
tis choruscantib decla¬
ratur. et corporalibus
incrementis mainfe̾¬
tata designatur hu¬
manitas Peundem.

Expanded text:
a nobis, quaesumus, Domine, digne celebrare mysterium, quod in nostri Salvatoris infantia miraculis coruscantibus declaratur, et corporalibus incrementis manifesta designatur humanitas. Per eumdem.
Abbreviated transcription (Latin):
Nhac dilectissum ce¬
lebritate sicut relatu
pateme tradicionis
duce a gentilib ado¬
ratũ. uł muitatum
ad miptias aquas ĩ
uia uertisse: uel sus¬
cepto a Iohanne bap¬
tismate. consecrase
fluenta iordanis su¬
um q simul purifi¬
casse baptistam. S
quid potissimũ presẽ¬
ti hoc factum sit die.
nouerit ip̃e qui fecit.
dubitare tñ¬
delemus. quicquid il¬
lud est: factum esse ꝓ
nobis. Nam qd̃ eu̾
fulgentioris stellera¬
diis inuitati adcra¬
uere chaldei. deum
uerum gentib spes
data est adorandi Od̾
aque nouo sunt or¬
dine in uina iita¬
te. noui nob̾ poculi p̾¬
libatum est sacramẽ¬
tum. Qd̃ autẽ bapti¬
zatus est agnus dei.
regenerantis baptis¬
mi salutare nobis
nimus est dedicatu

Expanded text:
hac, dilectissimi, celebritate, sicut relatu paternae traditionis duce a gentibus adoratum, vel invitatum ad nuptias aquas in vina vertisse, vel suscepto a Joanne baptismate consecrasse fluenta Jordanis, suumque simul purificasse Baptistam. Sed quid potissimum hoc factum sit die noverit ipse qui fecit; dubitare debemus, quidquid illud est, factum esse pro nobis. Nam quod eum fulgentioris stellae radiis incitati adoravere Chaldaei, Deum verum gentibus spes data est adorandi. Quod aquae novo sint ordine in vina mutatae, novi nobis poculi praelibatum est sacramentum. Quod autem baptizatus est Agnus Dei, regenerantis baptismi salutare nobis munus est dedicatu
Abbreviated transcription (Latin):
dorare cupit
infantem lactãtẽ
nec adorant regem po¬
pulis imꝑantem. Nã
de heroderege indeorũ
filii iam fuerant na¬
ti qui erant patre mor¬
tuo regnatim. Mor¬
tuo em̃ isto herode ar¬
chelans in nidea regna¬
uit ⁊ galilee principa¬
tum iunior. herodes
rchelaus nat
est in palacio.
qp̃c in diu̾sorio. Arche¬
laus natus in lecto . e
argenteo positus xpc̃
autem natus. ĩ prele¬
pio est breuissimio col¬
locacus. Illeforsitan
preciosis inuolutus
est sericis. Iste ulissi¬
mis inuolutus est
pannis. Et tñ ille na¬
tus in palacio contẽ¬
pnntur. iste natus in
diuersorio quentur
nullatenus nomina¬
tur: iste inuentus
suppliciter adoratur.
Ommino spernitur
pͥmogenitus regis.
pͥmogenitus pauper¬
cule muliens. Quis
est iste: Iste rex inde¬
orum pauꝑ ⁊ diues.
humilis ⁊ sublimis.
Quis est iste rexiide¬
orum : Qui portatur
ut parnuilus. adorat᷑
ut deus: paruulus ĩ
presepio. inensu
in celo. uilis in p̃ani̾
preciosus in stellis.

Expanded text:
dorare cupiunt infantem lactantem, nec adorant regem populis imperantem. Nam et de Herode rege Judaeorum filii jam fuerant nati, qui erant patre mortuo regnaturi. Mortuo enim isto Herode, Archelaus in Judaea regnavit, et Galilaeae principatum junior Herodes rchelaus natus est in palatio, Christus in diversorio. Archelaus natus, in lecto est argenteo positus; Christus autem natus, in praesepio est brevissimo collocatus. Ille forsitan pretiosis involutus est sericis, iste vilissimis involutus est pannis. Et tamen ille natus in palatio, contemnitur; iste natus in diversorio, quaeritur. nullatenus nominatur; iste inventus, suppliciter adoratur. Omnino spernitur primogenitus regis, et primogenitus pauperculae mulieris. Quis est iste rex Judaeorum, pauper et dives, humilis et sublimis? Quis est iste rex Judaeorum qui portatur ut parvulus, adoratur ut Deus? parvulus in praesepio, immensus in coelo; vilis in pannis, pretiosus in stellis:
Abbreviated transcription (Latin):
clesiam ihe
frater domini iacobus.
qui ab om̃ib cognomi¬
naius est iustus ab ip̃is
domiui temporib per¬
durans usque ad nos.
Multiquidem. iacobi
uocati sunt: sed hic ex
utero matris sue sant¬
tus fuit

Expanded text:
clesiam cum frater Domini Jacobus, qui ab omnibus cognominatus est Justus, ab ipsis omini temporibus perdurans usque ad nos. Et multi quidem Jacobi vocati sunt, sed hic ex utero matris suae sanctus fuit
Abbreviated transcription (Latin):
nabile obsequium ue¬
trum. Obscquium e¬
nin hic cultum dicit.
qui cultus qm̃ dudũ¬
⁊ in peccudum obla¬
fistebat. nunc inquit
in corpore racionabili
hominis offeratur. et
magis quam peccudũ
fiant sacrificium deo.

Expanded text:
nabile obsequium vestrum. Obsequium hic cultum dicit; qui cultus quoniam dudum in pecudum musistebat, nunc, inquit, in corpore rationabilis hominis offeratur, et a quam pecudum fiant sacrificium Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
Eratres ob hono¬
rem saluatoris nostr
cuiꝰ natinitatem debi¬
sa nuꝑ cum exultacio¬
ne tnͣsegimꝰ. om̃i cũ
deuocione etiam hũc
ututum eius celeb̾¬
re natalem: et quam
rectetria hec nobis imo
acta in die misteria p̾¬
dicantur. qui ineffa¬
bilis t̾nitatis archañ.
uno dei sub nomine
confitemur se Om̃es¬

Expanded text:
 honorem Salvatoris nostri, cujus nativitatem debita nuper cum exsultatione transegimus, omni cum devotione etiam hunc virtutum ejus celebrare natalem. Et quam recte tria haec nobis uno acta in die mysteria praedicantur, qui ineffabilis Trinitatis arcanum uno Dei sub nomine confitemur. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
lli fuerunt primiaieni¬
deorum: isti sunt facti
primicie genciũ. Illi de
proximo adductiꝰ. isti
de longe reducti. Prope
emĩ erant iudei qui dmn
col ebant: longe eraut
gentes que ydolis serui¬
ebant. Lxx utiq signi¬
aicabant pastores qui
nascente prope sunt ĩ¬
uenti. ⁊ magi qui sunt
delonginquis partib¬
in tamen uem¬
entes cum ip̃i
iudei non ceñt. regem
si sunt: ⁊ ad ip̃m ado¬
randum se uenisse di¬
xerunt. Ait enim eu̾ã¬
gelista. Quia magi
rosolimam dicentes.
Ubi est qui natus est
rex iudeorum: Hidi ꝯ¬
mus enim stellam ei

Expanded text:
lli fuerunt primitiae Judaeorum, isti facti sunt primitiae gentium; illi de proximo adducti, isti de longinquo reducti. Prope enim erant Judaei qui Deum colebant, longe erant gentes quae idolis serviebant. Hoc utique significabant pastores, qui nascente Christo prope sunt inventi, et Magi, qui sunt de longinquis partibi tamen venientes, cum ipsi Judaei non essent, regem si sunt, et ad ipsum adorandum se venisse dixerunt. Ait enim evangelista, quia Magi rosolymam dicentes: Ubi est qui natus est rex Judaeorum? Vidimus enim stellam e
Abbreviated transcription (Latin):
emo qui nesciat
sic ad̾eo plasmatũ ut
instrueretur prudencia
contilio formaretur.ia¬
cionis caprax dina ꝓui¬
dẽtia recderetur. Inst̾ru¬
eretur inꝙͣ prudenciã
qͣ hostis calliditatẽ in¬
taret. confilio quo salũ¬
caria as recta ꝑquireret
rõne qͣ deo genitori pa¬
rendũ ẽẽ cognosceret.

Expanded text:
est qui nesciat sic a Deo plasmatum ut instrueretur prudentia, consilio formaretur, rationis capax, divina providentia redderetur. Instrueretur, inquam, prudentia qua hostis calliditatem vitaret; consilio, quo salutaria ac recta perquireret; ratione, qua Deo genitori parendum esse cognosceret.
Abbreviated transcription (Latin):
Ouippe qͥ cũ diabolo
fu̾at pͥugnaturꝰ uclud
uelud quibdã armis
hr ẽprudencia. confilio.
rõne. fu̾at ĩstruendus.
Aididit preterea legẽ
qua dei uoluntatẽ cog¬
nosceret et quid contẽ¬
puenti euenire poss¬

Expanded text:
 cum diabolo fuerat pugnaturus, velut quibusdam armis, hoc est prudentia, consilio, ratione, fuerat instruendus. Addidit praeterea legem qua Dei voluntatem agnosceret, et quid contemnenti evenire poss
Abbreviated transcription (Latin):
nedixit omnibus
qui timent dñm :
pusillis cũ maiori¬
ciat domini super
nos: super nos et
super filies uỹos.
Benedicti uoꝰ a dũo.
qui fecit celũ ⁊ t̾rã.
Celum celi dño:

Expanded text:
benedixit omnibus qui timent Dominum pusillis cum maioriciat Dominus super vos super vos et super filios vestros benedicti vos Domino qui fecit caelum et terram caelu
Abbreviated transcription (Latin):
grauata crimine
uite sit exul mun̾e¬
du nil pechenne
cogitat seq culpis
illigat. Celoꝵ
pulset intimum
uitale tollat pre¬
miu̾̃ uitemus õne
noxium purgemꝰ
omne pessimum.

Expanded text:
grabata crimine Vite sit exul munereDum nil perenne cogitat, Seseque culpis inligat. Celorum pulset intimum, Vitale tollat premium, Vitemur omne noxium Purgemus omne pessimum.
Abbreviated transcription (Latin):
andem cum ⁊ pa-¬
rentum iam dud̾
obitu. lib̾am lisponenda¬
tatemr. quod prius mente
gestiebat aꝑuit: Quodq
iam in d̾mis erat obtuti-¬
b humanis eciam uisib
ostendit. Moxer em̃ cũc¬
ta que h̾re potuit ad pieta¬
tis opus distribuens. ut xͣ
e demq in sicilia
monasteria cõsti
nero intraurbis muros
constituit. in quo et ip̃e
postinodum regulari tra¬
mite multis sibi sociatis
fr̃ib. sub albatis impenõ

Expanded text:
andem cum parentum jam dudum obitu liberam disponendatatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distribuit, ut Chrix denique in Sicilia monasteria construimum vero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio
Abbreviated transcription (Latin):
pontifer postꝙͣ seclẽ
romane et aplice eccl̃ie ãmᷤ
treclecinr mensib sex. ⁊ diẽ¬
b cletem gloriosissime rex¬
it . ex hac luce subtractus. at¬
q ad et̾nam est regni celes¬
tis sedem translatus. Sepl̃¬
tusuero ẽ in eccłia b̾i petri
apliꝰ ante secretariũ die qrͣ¬
to Iduum marciarum in

Expanded text:
tifex postquam sedem Romanae et apostolicae Ecclesiae annis tredecim, mensibus sex, et diebus decem, gloriosissime rexit, ex hac luce subtractus, atque ad aeternam regni coelestis sedem translatus est. Sepultus vero est in ecclesia beati Petri apostoli ante secretarium, quarto iduum Martiarum,
Abbreviated transcription (Latin):
buit qui duo qmi
quinq exterioꝵ ad¬
ministratõnem me¬
ruit: ab intellectu
ĩterioꝵ ad huc ua¬
cuus fuit. Unum
ergo talentũ ꝙ in¬
tellectũ signi ficari
diximus illi dari
debuit: qui bene
exteriora q̃ acceꝑat
ti namq dabitur
quis caritatẽ hab
etiam dona aua
pacipit. Quil qui
caritatem ne hab
etiam dona q̃ per¬
cepisse in debatui
amittit R Ĩste
homo perfecit onna
q̃ locutus est ei deꝰ
⁊ dixit ad eum ingͤ¬
dere iu requiem mea̾
qr te uidi iustũ corã
me ex om̃ĩb gentib.¬

Expanded text:
buit qui duo quamquinque exteriorum administrationem meruit, ab intellectu internorum adhuc vacuus fuit. Unum ergo talentum, quod intellectum significari diximus, illi dari debuit qui bene exteriora quae acceperat ti namque dabitur, quis charitatem habet etiam dona alia percipit. Quisquis charitatem non habet etiam dona quae percepisse videbatur amittit. homo perfecit omnia quae locutus est ei Deus, et dixit ad eum: Ingredere in requiem meam, quia vidi te justum coram me ex omnibus gentib
Abbreviated transcription (Latin):
ait ad eum. Quomo¬
do maleficus deceptus eᷤ
uitalis. ut non sacrificeᷤ
diis: sui ille respondit.
Non sacrifico surdis. et
mutis. s sacrifico deo
meo. qui fecit celum et
terram mare et oñnia q̃
in eis sunt et ih̾u xp̃o fi̾¬
lio eius qui cum spũscõ¬

Expanded text:
ait ad eum: Quomodo maleficiis deceptus es, Vitalis, ut non sacrifices diis? Cui ille respondit: Non sacrifico surdis et mutis, sed sacrifico Deo meo, qui fecit coelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt, et Jesu Christo filio ejus, qui cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
aulinus consu¬
lars dixit ad of
decollare si sacrificare ꝯ¬
tempserit. sed facite fõ¬
ueam in terra tam diu
et ibi eum supinũ depoĩ¬
te. et certa et lapidibz ebru¬
entes dimitaite. Quod cũ
fuiss impletum. deus sibi
scm̃ uitalem. ita martyĩe
consecrauit. ut sacerdos
apolinins qui hoc consi¬
lium paulino dederat
diabolo repletus ꝑ septẽ
dies merguminus cla¬
maret ibi ubi obrutus ẽ
sanctus uitalis. Incen¬
dis me martyr. crucias

Expanded text:
aulinus consularis dixit ad Offdecollare, si sacrificare contempserit: sed facite foveam in terra, tamdiu et ibi eum supinum deponite, et terra atque lapidibus obrutum, ibi dimittite. Quod cum fuisset impletum, Deus sibi sanctum Vitalem ita martyrem consecravit, ut sacerdos Apollinis qui hoc consilium Paulino judici dederat, diabolo repletus, per septem dies energumenus clamaret ibi, ubi obrutus est sanctus Vitalis, dicens: Incendis me, martyr; crucias