comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oĩb ⁊ de iure emphiteos eos
scĩs i tis ⁊ in scĩssima maiore e¬
ec nͣ desia ⁊in auis ommbus
ue  nerabilio domib ꝓprium
ro bur hñtio licentia sit sc̃is
faciendo. excepta quidem hic scĩs¬
sima maiore ect̾a. Irchoc autem
celebrata emphitensifa ut nõ ad
pͥuatam ꝑ sonam ex teridi poisit.¬

Expanded text:
phyteuseos sancitis, et in sanctissima majore ecclesia, et in aliis omnibus venerabilibus domibus proprium robur habentibus, licentia sit sanctifaciendo, excepta quidem hac sanctissima majore ecclesia. In hoc autem celebrata emphyteusi, ut non ad privatam personam extendi omni
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aphiteotecatii posẜores
qui mansuetudis nr̃e bñficõ
ad extra ordinaria mime deuorãt᷑
mun̾a. sicut cet̾i ꝓuinciales obseqͥ
dant. nulla eure debent ab hic qd̾
ex ordĩariis hoñib. ł medie aut
t̾cie portionis obscquiis fatigari
ta temptai̾nt pumatur.d̾.¬

Expanded text:
phyteuticarii possessores, qui mansuetudinis nostrae beneficio ad extraordinaria minime devocantur munera, sicut ceteri provinciales obsequimpendant. nulla enim ratione debent ab hoc, quod traordinariis oneribus vel mediae aut tertiae portionis obsequiis fatigari ta tentaverit, puniatur.
Abbreviated transcription (Latin):
pacione sublatus idq ꝓcuratoꝵ
cõmuentia ł dissiła coe p̾fectum
ut agroꝵ fertilitas destituta nlłos
fructus cultorib p̾stet. qr igitur
satis iniustum ẽ. statim floretis
autem pr̃imonii aride sitis mole¬
Estia fatigari ad meatus pristinos
uinu̾esiun aque mod̾ tp̃ris p̾scrip¬
cione siue mota p̾cipimius renoca

Expanded text:
patione sublatus, idque procuratorum coniventia vel dissimulatione perfectum, ut agrorum fertilitas destituta nullos fructus cultoribus praestet. Quia igitur satis iniustum est statum florentis ante patrimonii aridae sitis molestia fatigari, ad meatus pristinos universum aquae modum temporis praescriptione submota praecipimus revoca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmitt̾e s tratere ciciꝰ eos ut operũ
pur licoꝵ artib ad minist̾iũ ⁊ pre¬
posinns panificanciũ stationum
et ortos operantib. aliis q diu̾¬
sis artib aut operib in quibus
ualẽt. simul quid̃ laborare sim
aut̾ alii ⁊ segnem ita admeliorẽ
mutare uitã. ¶Si u̾o aliqui no¬
lu̾int obẜuare operib quib tra¬
diti st̃ ħ secbari hac regia ciuita¬
te partentes eĩ eins ⁊̃ sanctimus
ut nõ segnitie eos ad illicitos at¬
tus int̾pellentos lege̾ eos arripiãt.
ad penas nris tradentes iudicib.
losos autem aut lesas corpore aũ
canicie graues hos si ne molec¬
tia ẽẽ iubemus. in hac bona ci¬
uitate aut pie ag̾e̾ uolentib ad¬
scribendos ⁊ alioꝵ singulos int̾¬
digna sunt suꝑ cius agere ut nõ
hac hĩtanciũ ciuitate aũ ⁊̃ defo¬
ris uenientiũ culpent . a ͥd tanꝙͣ
ab eis dampnifati ꝑ occõnẽ for

Expanded text:
permittere, sed tradere citius eos et operum publicorum artibus ad ministerium et praepositis panificantium stationum et hortos operantibus aliisque diversis artibus aut operibus, in quibus valent simul quidem laborare simul autem ali et segnem ita ad meliorem mutare vitam. Si vero aliqui noluerint observare operibus quibus traditi sunt, hos sectari hac regia civitate. Parcentes enim eis haec sancimus, ut non segnitie eos ad illicitos actus impellente leges eos arripiant ad poenas nostris tradentes iudicibus. Laesos autem aut laesas corpore aut canitie graves hos sine molestia esse iubemus in hac bona civitate, a pie agere volentibus adscribendos. Et aliorum singulos intedigna sunt super eis agere, ut non hac habitantium civitate aut etiam deforis venientium culpent aliquos tamquam ab eis damnificati per occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
nõ suas ꝓuincias deserentes ħͥad¬
terant᷑ imonãt᷑ forsan ꝓpriis pri¬
turis. eo ꝙ ⁊̃ añ nos ponentib le
cansił scudiũ bonũ quid̃ ⁊ anti¬
quũ neglectũ n̾o in medio ab
uniuersa ledere te necligencia
pauiatim ꝑiclitatũ est corrũpi
et ꝑimi donec nos ꝓdẽe ħ ⁊ util¬
limũ inuenientes rursus in rem¬
in corruptũ eũ ⁊ eius officiũ eẽ
uolumꝰ ut nich̾ exͣ que a nobis

Expanded text:
entes hic adterantur et moriantur forsan, propriis pritures, eo quod et ante nos ponentibus lecausis studium, bonum quidem et antiquum, neglectum vero in medio ab universa laedente neglegentia paulatim periclitatum est corrumpi et perimi, donec nos prodesse hoc et utillimum invenientes rursus in remincorruptum eum et eius officium esse volumus et nihil extra quae a
Abbreviated transcription (Latin):
losionũ ⁊ dicant cos aut p̾uari¬
cari ꝓ hiis nr̃as leges aut ⁊̃ sñ
iudiciali precepto admonitio¬
nem eis offerre quere̾ s̾tiliter ħ
detinquentes cꝰcũ fu̾int digni¬
tatis ⁊ milicie ⁊ sũ quo ꝯstituti
st̃ cingulo eos qui simul ꝯpre

Expanded text:
sionum, et dicant eos aut praevaricari pro his nostras leges aut etiam sine iudiciali praecepto admonitionem eis offerre, quaerere subtiliter haec delinquentes, cuiuscumque fuerint dignitatis et militiae et sub quo constituti sint cingu
Abbreviated transcription (Latin):
te toi ducturos ⁊ si quo eg̾it aux¬
ilio limo hoc p̃cepturiꝰ ulud ma¬
xime ꝓuidere nõ denĩ scdo moles¬
tari quod sepe eos qui hic uane cõ¬
morant᷑. dem̃ retnͣs missos ab eo rar¬
sus reman̾e ⁊ mox ren̾sus scad̾aꝵ ei
causarum p̾bent occ̃ones ¶Si eĩ de¬
nuo ĩ hac selicissima ciuitate ĩue¬
mat quos dã nidificantes frustra
qͥ iipertati ⁊ ad ꝓprram ꝓuinciami
tñs mississ ħus ⁊ castigationẽ ĩ po¬
nat dicentẽ ⁊ uehementius it̾me
tnͣciautat. sic nobis ⁊̃ foris ciuita¬
tis hĩtabiritur ⁊ magna ciuitas
liquos ꝑspexerit sui officii ĩ tnͣc¬
marinis ꝑtib collocare qui ⁊̃ de¬
soris uenientes in quirant ⁊huic
destinatos suscipientes ad ꝓnin¬

Expanded text:
te ibi ducturos, et si quo egent auxilio legitimo hoc percepturos. Illud maxime providere, non de iisdem secundo molestari, quod saepe eos qui hic vane commorantur, deinde retransmissos ab eo rursus remeare et mox reversos secundarum ei causarum praebere occasiones. Si enim denuo in hac felicissima civitate inveniat quosdam nidificantes frustra, qui liberati et ad propriam provinciam transmissi sunt, his et castigationem imponat decentem et vehemenSic nobis etiam foris civitates habitabuntur et magna civitas liquos perspexerit sui officii in transmarinis portibus collocare, qui etiam deforis venientes inquirant et hinc destinatos suscipientes ad provin
Abbreviated transcription (Latin):
siliario aut eius officio. set idi¬
q eic pura ẜuari que nr̃a lar¬
gitate dantur. sufficiat eĩ omĩ¬
bus ꝓ medeia decenti g̾mane eũ
guuernantẽ cingulũ imiuersis
potestati ꝯgnoscens tua celsitudo
oĩa ad effectũ ꝓducere festinet.

Expanded text:
siliario aut eius officio, sed undique eis pura servari quae nostra largitate dantur. Sufficiet enim omnibus pro medela decenti germane eum gubernantem cingulum universis potestati, cognoscens tua celsitudo omnia ad effectum perducere festinet
Abbreviated transcription (Latin):
simul ⁊ fͥmitatẽ ⁊ castitatem. p̃p̃ea
enĩ ⁊ .x. lioraꝵ auri occõnem ex pẽ¬
carum dec̾uimus ei ⁊ eius ꝯsilia¬
rio solidos centũ ⁊ ministrantib
ad expensaꝵ cãm solidos tretentoᷤ

Expanded text:
simul et castitatem. Propterea enim et decem libras auri occasione expensarum decrevimus ei, et eius consiliario solidos centum, et ministrantibus ad expensarum causam solidos trecentos
Abbreviated transcription (Latin):
seruare  qui miusticiã passi sunt.
recipientes que contͣ iegem ex ac¬
tist quam penas nr̃is diffinitas ꝯ¬
stitutionib super exigere ac de
hiis referre nͥ ꝑ sperimus dandas.
¶Super hec autem quicũq quere¬
iam suscipiunt faisitatis. s ꝙ uo
catur faica scͥptura. ĩ quoc̃ colle¬
gio nͥ require̾. ⁊ qͥ sr̃ biis denunti¬
nes ⁊ probanones puire. sic eĩ
hiꝰ audientͥe damus potestatẽ ei.
Si u̾o aͥs taliter lesoꝵ audierit or
gatur adnos ⁊ ad semꝑ imperiũ.
hec deminciare sciat aperte qui cĩ¬
gulũ ħ adsumit. qr ip̃e de suo red¬
tet eaͤ qui ab eo neclectus est ma¬
le que tecreu̾at a delinquente
ꝑcipere. insuper ⁊ maiori indig¬
natione nr̃a experientur iuste ũ¬
pute nr̃as iussiones tnͣscend̾e̾ pre¬

Expanded text:
servare eos qui iniustitiam passi sunt, recipientes quae contra legem exacti sunt, quam poenas nostris definitas constitutionibus superexigere ac de eis referre, ubi perspexerimus dandas. Caput VII Super haec autem quaecumque querelam suscipiunt falsitatis seu quod vocatur falsa scriptura in quocumque collegio, haec requirere et qui super his denuntines et probationes punire; sic enim huiusmodi audientiae damus potestatem ei. Si vero aliquis taliter laesorum adierit ordgatur ad nos et ad semper imperium haec denuntiare, sciat aperte qui cingulum hoc adsumit, quia ipse de suo reddet ea ei qui ab eo neglectus est male, quae decuerat eum a delinquente percipere, insuper et maiori indignatione nostra experietur iuste, utpote nostras iussiones transcendere prae
Abbreviated transcription (Latin):
emper cũ dei auxilio omnẽ fa¬
cimus ꝓuidenciam ut sb̾i ab eius
clemencia traditi nobis illesi sernẽ¬
tur ttaq ieges ponius õein eius
curantes iusticiam ⁊ quod panlatĩ
lapitur raꝑere fectinamus insuꝑ
castigantes ꝙ in honoratũ est me¬
diocri hora faciunt delicta quale
uidel aͥd pretores ppłi in hac fecimꝰ
magnã urbemulissimo ex ip̃o re¬
rum experimento omnib regiã
haric ciuitatem nr̃am hĩtantib
ad ꝓbatum. ¶ Ex hoc gͥ exꝑimen¬
to ⁊ aliud quidam medela egens
iuctum estimanimus. ĩ uenimꝰ
cĩ qr paulatim ꝓuincie quidem
suis iñtat.orib spoliantur. i ag¬
na u̾o ciuitas nr̃a ppłosa est tur
cingulũ quid nc̃ a nobis pene no¬
uatũ est cui nõ piget nos de pu¬
blico ⁊ ãnonas dare ⁊ ad sufficiẽ¬

Expanded text:
emper cum dei auxilio omnem facimus providentiam, ut subiecti ab eius clementia traditi nobis illaesi serventur. Itaque et leges ponimus omni in eis curantes iustitia, et quod paulatim labitur reparare festinamus, insuper castigantes quod inornatum est mediocriora faciunt delicta. Quale videlicet aliquid praetores populi in hac fecimus magna urbe, utilissimum ex ipso rerum experimento omnibus regiam hanc civitatem nostram habitantibus approbatum. Ex hoc igitur experimento et aliud quiddam medeiustum aestimavimus. Invenimus enim, quia paulatim provinciae quidem suis habitatoribus spoliantur, magna vero haec civitas nostra populosa est turbcingulum quod nunc a nobis paene novatum est, cui non piget nos de publico et annonas dare et has sufficie
Abbreviated transcription (Latin):
suĩam presimpserit. qr ab ãminis¬
tratione repellitur tanꝙͣ diuinita¬
ti ꝯtumeliam faciẽs ⁊ penara.xai
braꝵ auri una cum officio suo &¬
muitadit᷑ sacratissimo nr̃o danda
errario. execut ores aut̃ p̾sumen¬
tes offerre oĩo ãmonitionẽ ab ip̃is
deo amabilib epĩs ꝓ hibeanitur et
retrudantur in locisq̃ decaneta Ø¬
nũcupantur penã ꝯpetens passuri.
exactionem nullã de cet̾o age̾ pri¬
mittendi. ¶ hoc ualente siquis cũ
anquo renerentissimoꝵ mouacho¬
rum aut uirginũ. aut mulieꝵ

Expanded text:
esumpserit, quia ab administratione repellitur tamquam divinitati contumeliam faciens et poena decem librarum auri una cum officio suo multabitur sacratissimo nostro danda aerario; executores autem praesumentes offerre omnino admonitionem ab ipsis deo amabilibus episcopis prohibeantur et retrudantur in locis quae decanica nuncupantur, poenas competentes passuri, exactionem nullam de cetero agere permittendi. Hac valente lege, si quis cum aliquo reverentissimorum monachorum
Abbreviated transcription (Latin):
tam fi in hac regia ciui axxxxi
mus poc meteri in choantes ⁊¬
quid  ħac felicissima ciuitate in
omni u̾o eam que sb̃iecta st̃ discẽ¬
tes. qui ddã eĩ uolentes eoꝵ ruma¬
pere orthodore fitei honestatem:
si quidẽ litera hũerint qi cũ mo¬
nachis aut assiteriis ciuiles iu¬
dices int̾pellent. at uli mitturit
execut or es p̾sumentes accedere
intͣ loca scã ⁊ monachos trabere
atz monasteria ur assicterias inqͥ¬
etare forsari eas que nõ uideritur
et hinc inuiriã ⁊ ꝯfusionẽ non
pnilli quifam possinto de ois poisit ꝯcipi libellus aucte tutori ał

Expanded text:
i in hac regia civitate, mus hoc mederi, inchoantes quidem ab hac felicissima civitate, in omnia vero eam quae subiecta sunt distendentes. Quidam enim volentes corrumpere orthodoxae fidei honestatem, si quidem litem habuerint quasi cum monachis aut ascetriis, civiles iudices interpellant, at illi mittunt executores praesumentes accedere intra loca sancta et monachos trahere atque monastrias vel ascetrias inquietare, forsan eas quae non videntur: et hinc iniuriam et confusionem non P
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o cũ ueneratione sac̾dotali cãm
craminet. ⁊ iudicet ⁊ ciuiles nõ
sint penitus eins iudices. n con¬
fundant eoꝵ honestatẽ cum y¬
conei sint deo amabilos epĩ sin
et diuidicare honeste ac sac̾dota
et honestas sacratoꝵ in uiol ara
sit lex hẽat q custodiã ⁊ glorio¬
sissimis p̾fectis qui ꝑ cunctas ex¬
istunt dioceses ⁊ illiriti dicimiꝰ ⁊
libie italieq ⁊ occidentis tocius
et a gloriosissimis p̾fectis utri
corruptio. s integͣ ad honorem
reuerentissimoꝵ monachoꝵ cus
uitatum mnetropolitas quoꝵ ip¬
se suscepisti ordinationem. pre¬
ponens ꝓoriis lit̾is hanc sac¬
tram nr̃am legẽ. u̾m illi uł cõ

Expanded text:
omni veneratione sacerdotali causam examinet et iudicet, et civiles non sint penitus eis iudices neque confundant eorum honestatem, cum idonei sint deo amabiles singularuet iudicare honeste atque sacerdtiam, et honestas sacratorum inviolata sit lex, habeatque custodiam a gloriosissimis praefectis, qui per cunctas existunt dioeceses et Illyrici dicimus, et Libyae Italiaeque, et Orientis totius et a gloriosissimis praefectis utriucorruptio, sed integra ad honorem reverendissimorum monachorum custvitatum metropolitanos, quorum ipse suscepisti ordinationem, proponens propriis litteris hanc nostram sacram legem. Verum illi sub se
Abbreviated transcription (Latin):
co quod hic ad coꝵ desideria nõ
sufficiat. iam ⁊̃ peccent corporũ
coꝵ statũ. qualis quis est inspi¬
cere ⁊ si quidem uaient eis corpo¬
ra potentes ad sufficere ad labo¬
rem sũt siquid̃ ẜuilia quoꝵ fu¬
erint ꝯgnoscere quoꝵ st̃ et hos
ĩ inunitos posti̾ ssorib trͣsmit¬
tere̾. Si u̾o uiberi fortuna ⁊ ex a

Expanded text:
eo quod hic ad eorum desideria non eo quod hic ad eorum desideria non sufficiat iam etiam peccent, corporum eorum statum qualis quis est inspicere, et si quidem valent eis corpora potentes autem sufficere ad laborem sunt, si quidem servi aliquorum fuerint, cognoscere quorum sunt et hos etiam invitos possessoribus transmittere
Abbreviated transcription (Latin):
incidi negocia. ut nõ longitudo
eius fiat ipĩs ⁊ maxime agͥcolis
agͥcolaꝵ sit adueniens multitu¬
do. set quidam forsan alii aut ĩ
littiganti adu̾sus auos ⁊ hic tax¬
dent nõ quiesce. set cũ omni ins¬
ticia iudices urgere cũ festinati¬
ories eos ꝯtemptionib absoluere
et littib liberatos remitt̾e suas
ciuitates ⁊ proiũcias hit̾are S̃
u̾o forsan cum ĩstitũt audit oͬes
litis aut agͥcolaꝵ dñi qͥ a nob̾ sta¬
tuti st̃ iudices ut litigantes aut
obseruantes libe̾nt ipi ad hoc o¬
diffiͤrant ⁊ nõ citius eos aut litis
aut obsuatione liberauint. tẽ
ipãm qui a nob̾ inħ cingulo cõ¬
stitutus est deduce̾ ad se lutigã¬
tes aut agentis aliquo iure a pos¬
nare ⁊ciuis disponentes ꝓquib
illi huc magne obseruent ciui¬
tati ad suas remitt̾e patͥas. aut
oĩo ex quib uenerint locis oĩb
liqui aut lites nõ hr̃tes in has
sunt nr̃a ciuitate ut pp̃ inctũ aͭ

Expanded text:
incidi negotia, ut non longitudo incidi negotia, ut non longitudo eis fiat temporis, et maxime agricolis, agricolarum sit adveniens multitudo, sed quidam forsan alii aut etiam litigaturi adversus alios, et hic tardent, non quiescere, sed cum omni instantia iudices urgere cum festinatione eos contentionibus absolvere et litibus liberatos remittere suas civitates et provincias habitare. Si vero forsan cum institerint auditori litis aut agricolarum dominis qui a nobis statuti sunt iudices, ut litigantes aut observantes liberent, ipsi ad hoc differant et non citius eos aut lite aut observatione liberaverint, tunc ipsum qui a nobis in hoc cingulo constitutus est deducere ad se litigantes aut egentes aliquo iure a posnare, et citius disponentem pro quibus illi huic magnae observant civitati ad suas remittere patrias aut omnino ex quibus venerunt locis, omnibus liqui aut litis non habentes in hac sunt nostra civitate, ut propter victum aut
Abbreviated transcription (Latin):
ponimꝰ nomen. sic eĩ inicis eũ
inuenientes om̃s añ p̾scis tem¬
porib in quisitores uocabant
ad ñ uenientes officiũ. uolumꝰ
aũ tingulũ hñtes hoc respicieri¬
tes ad dm̃ nrm q timorem
et legẽq relmquirẽ ad mag¬
nã hanc ciuitatẽ ex quatũ ꝓuĩ¬
cia sint niros aut mulieres au̾
dõs seu monachos uł monach¬
as sũ ext̾riaꝵ ciuitatũ aduocatos
uñ uenerint ⁊ qua occõne ⁊ siqͥ¬
dem agͥcinture st̃ intendere quib
nrõꝵ iudicũ hoꝵ ꝯpetunt lites ⁊
hiis in miniere uelocit̾ que eos
eripere difficultatib pp̃ quas hic
dm̃s ⁊ egentes eis ad haric uene¬
rĩt regiam ciuitatẽ p̾parare pos¬
etremit̾e m̾entes mox q̃s iusta
sit. ¶ Si uo forsan ad resultatio¬
nem possõꝵ uenerĩt ⁊ aduer sus
eos dicant cãs. si quid̃ multitu¬
do sit pies quid̾ remitte̾ ꝯtinuo
adt ꝓuinciã duob aut tribus
tem ex̾ceant ⁊ ita eum in min̾e
litis auditori ⁊ procuratore cinis

Expanded text:
nimus nomen: sic enim et initium eum invenientes dicimus autem priscis temporibus inquisitores vocabant ad hoc venientes officium. Volumus autem cingulum habentem hoc respicientem ad deum nostrumque timorem et legem requirere anam hanc civitatem, ex quacumque provincia sint, viros sive mulieres aut clericos seu monachos vel monachas sive externarum civitatum advocatos unde venerint et in qua occasione. Et si quidem agricolae sunt, intendere quibus nostrorum iudicum horum competunt lites, et his imminere, velociterque eos eripere difficultatibus propter quasdominis et egentes eis ad hanc venerunt regiam civitatem, praeparare poset remittere merentes mox quae iusta sunt. Si vero forsan ad resultationem possessorum venerunt et adversus eos dicant causas, si quidem multitudo sit, plures quidem remittere continuo ad provinciam duobus aut tribus tem exerceant, et ita, eum imminere litis auditori et procurare citius
Abbreviated transcription (Latin):
cessarium c̃ditur postuletur õimiq
lli liceat residere nec diuturmtas
tor ullus ac militãs uel it̾ agens u¬
lłom loco aliꝗd ab ahospute postula¬
u̾it int̾im enim in hiberi scełatum
morem iubemus ut ip̃i quo p̾bẽ¬
tib impuuitum ẽẽ ñpatiantur.

Expanded text:
cessarium creditur, postuletur omniumlli liceat residere, ne diuturnitas tor ullus aut militans vel iter agens ullo in loco aliquid ab hospite postularit. In tantum enim inhiberi sceleratum morem iubemus, ut ipsis quoque praebentibus inpunitum esse non patiamur,
Abbreviated transcription (Latin):
accedat si a quoquã fu̾it destinatus
lĩam eĩ dño actori ip̃iq plebi sere¬
sue sciat ẽẽ ꝯcessum recte q sacrile¬
gium prior aroeat qu primus m̃e¬
int ad mistrãtem uero eiꝰ q offi

Expanded text:
accedat, si a quoquam fuerit destinatus. Licentiam enim domino actori ipsique plebi seresuae sciat esse concessum: recteque sacrilegium prior arceat, qui primus invenerit. Administrantem vero eiusque offi
Abbreviated transcription (Latin):
in hiis deputatur ad p̾clictam dĩo¬
ins iuiuriam ñ nocẽtur. s quieta sĩt
⁊ libera ⁊ ab oĩ hospitum iniuria de¬
fensata. solis dilis ⁊ cond̾ctorib qr
defuiant. sane si stabulu ut assol
militari uiro int̾tia domꝰ ꝑte defint
di b̾at opcõm ⁊ firmissimũ ppetuo
ꝙ iussimꝰ ꝑ seueret. ita ut .xxx. li.¬
au. qui illustrissĩa p̾clicti st̃ digni¬
tate fisco nro seplenam illaturos

Expanded text:
niis deputantur, ad praedictam divisionis iniuriam non vocentur, sed quieta sint et libera et ab omni hospitum iniuria defensata solis dominis conductoribusque deserviant. Sane si stabulum, ut adsolet, militari viro in tertia domus parte defuerit, di habeat optionem. Et firmissimum perpetuo quod iussimus perseveret, ita ut triauri qui illustri sunt praediti dignitate fisco nostro se illaturos
Abbreviated transcription (Latin):
nõĩe salgami gr̃a .i. cultitras lign¬
uiii. oleum a sins extorqueat hosp¬
itib. s uec uolentib hospitib
inp̾dictis sp̃eb aliquid auferãt.
s sint ꝓnuiciales uri ab bat p̾bi¬
cione securi ꝯuitib tribuin᷑ uelcꝰ¬
te p̾põitis militib q̃ gram ueracõm

Expanded text:
nomine, salgami gratia, culcitras, lignum, oleum, a suis extorqueat hospitibus, sed nec volentibus hospitibus in praedictis speciebus aliquid auferat; sed sint Provinciales nostri ab hac praebitione securi, Comitibus, Tribunis, vel certe Praepositis militibusque g
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾alib disciplims nec uo ⁊ pictu¬
re ꝓfessores si mõ ingenm sunt ho¬
spitali iolestia quo aduuerẽt
mnis qui metata in sus domib
buint ꝯmetatorib seu quol pac¬
to satis ei fec̾int. nullam uel pẽsio¬
ms uel discussionis dor gr̃a mo¬
lestiam sustm̃e oegantur demi de ue¬
minem uolumus cuiꝰ l loci uelor¬
dine inhac florentissima urbe do¬
nu ꝓpriam extusantem metatũ
sibi in aliems domibus primlio
quib dignitas sub cuigło uelci¬
tra cingulimi ꝓ suo solo honore
delata est extusandaꝵ ⁊̃ eclium lm̃i¬
am penitus denegamus. hoc iure ĩ
les nouit quo honor tũ aditus a
nr̃a uib̾alite redoit illusties scituris
trau̾int ut asua pensione ⁊ porta

Expanded text:
liberalibus disciplinis nec non picturae professores, si modo ingenui sunt, hospitali molestia quoad vivent mnibus, qui metata in suis domibus ebuerint metatoribus seu quolibet pacto satis eis fecerint, nullam vel pensionis vel discussionis domus gratia molestiam sustinere cogendis. Deinde neminem volumus cuiuslibet loci vel ordinis in hac florentissima urbe domum propriam excusantem metatum sibi in alienis domibus privilegio  dignitas sub cingulo vel citra cingulum pro solo honore delata est, excusandarum aedium licentiam penitus denegamus. Hoc iuris inles novit, honor tamen additus a nostra liberalitate reddit illustres. Scituris traverit, ut a pensione
Abbreviated transcription (Latin):
ac lege scimꝰ ut si quis ꝯsulareu
fatalem uero eius memorati ħrdes
unam seiis domum suam ħant.
domos suas b̾ant quo aduix̾int
hospitib lib̾atas ħrdes n̾o eoꝵ in
emorati uiam defendant domũ su¬
ami suĩ ercusatione muunt̾a magr̃i

Expanded text:
ac lege sancimus, ut, si quis consularem fata vero eius memorati heredes unam semis domum suam habeant domus suas habeant quoad vixerint hospitibus liberatas: heredes vero eorum memorati unam defendant domum suam simili excusatione munitam. Magistri
Abbreviated transcription (Latin):
hiis qui uobis militant ꝯmoretur
quitate submota duas do ꝓbedomnꝰ
tertia hospiti deputata eatenus ĩ¬
trepidus ac seturꝰ possideat porcões
ut intres domus diuise ꝑtes primã
cligendi dominꝰ h̾at facultatem ẜ¬
am hospes ꝑ quã uolu̾it erequatur.
t̾ciam dño relinquedam pleuum
eĩ equitate atq iustitia ẽ ut qui a̾

Expanded text:
ii qui nobis militant commorentur, iquitate summota duas dominus propriae domus, tertia hospiti deputata, eatenus intrepidus ac securus possideat portiones, ut in tres domu divisa partes primam eligendi dominus habeat facultatem, secundam hospes quam voluerit exequatur, tertia domino relinquenda. Plenum enim aequitate
Abbreviated transcription (Latin):
uib post hãc ordini
suo uel aduccatiom fad tp̃c
interdr̾etur post impletũ tp̃ris
spacium ñ progabitur infamia.
impleto tp̃r regressus est pristinã
quidem dignitatem recipit ad no¬
uos u̾ohonores ñ admittitur. ni¬
sitanto tp̃r hiis abstuui̾t. quãto
ꝑ fugam affuit

Expanded text:
uibus posthac ordine suo vel advocationibus ad tempus interdicetur, post impletum temporis spatium non prorogabitur infamia. impleto tempore regressus pristinam quidem dignitatem recipit, ad novos vero honores non admittitur, nisi tanto tempore his abstinuerit quanto per fugam afuit.
Abbreviated transcription (Latin):
titndinis frequentiam. alia u̾o iati¬
pubuce figuram est. illa quidem
Raiendaꝵ martiaꝵ h conscͥptionis
tc̃ diem. noua autem insinuata st̃.
ana u̾o latina uoce ꝯscͥpta ad caio¬
monem gloriosissimũ ap̃ afros sa¬
aprilis. qr u̾o n greca lingua con¬
scripta mox palã fcã est ⁊ directa.
teniq que hic ad gloriosissimos pͥ¬
fectos sacroꝵ nr̃oꝵ pretorioꝵ scͥpta
est. id est gͥca ungua mal io mẽse

Expanded text:
ltitudinis frequentiam, alia vero Latiltitudinis frequentiam, alia vero Latipublicae figuram est, illa quidem kalendarum Martiarum habet conscriptionis tunc diem, non autem insinuata tunc, alia vero Latina voce conscripta ad Solomonem gloriosissimum apud Afros saAprilis: quia neque Graeca lingua conscripta mox palam facta est et directa, denique etiam quae hic ad gloriosos praefectos sacrorum nostrorum praetoriorum scripta est, id est Graeca, Maio mense
Abbreviated transcription (Latin):
nostri posita constitutionũ codice
que scribi poria manu heredis no
testati sunt uͥtutes ignorantes eiꝰ
iegiciationem ⁊ actenus talia pret̾¬
missa tenunciant᷑ nr̃e potestati ⁊
omnib sẽꝑ talia poscentib uemiã
fostas euen̾iant ⁊ satras suꝑ hiis
fecimus formã iustam eis largi¬
entes ueniam. ne gͥ in portunita¬
tem pacianrur. de hiis ꝑ singulos
dies ⁊ formas scͥbere cogamus. p̃p̃¬
t̾ea scĩmꝰ sicuti dcm̃ cit seniorem
quid̃ iniustiniano positam codi¬
ce ualere. hic quidem ex quo in¬
sinuata est. In ꝓuincus aut̃ ex
quo directa ⁊ palam fcã est in u¬
naqua metropoli aut alia cinita¬
te tempore nam plimo tnͣserite
⁊ nostro codice ubiqs directo non
recte ignorabitur. alt̾am u̾o no
dicem posita est decernentem qd̾
filiis relinquatur ualere in hac
fencissima ciuitate ⁊ in ꝓuinciis
post duos menses insimiationis
uniformib ꝯstitutionib de mensu¬
ra insatutionib filioꝵ anam qui¬

Expanded text:
nostri posita constitutionum Codice, quae scribi propria manu heredis nomtestati sunt virtutem ignorantes eius legislationem, et hactenus talia praetermissa denuntiantur nostrae potestati; et omnibus semper talia poscentibus veniam festas evenerat, et sacras super his fecimus formas iustam eis largientes veniam. Ne igitur inportunitatem patiamur de his per singulos dies et formas scribere cogamur, propterea sancimus, sicuti dictum est, seniorem quidem in Iustiniano positam Codice valere hic quidem ex quo insinuata est, in provinciis autem ex quo directa et palam facta est in unaquaque metropoli aut alia civitate: tempore namque plurimo transeunte et nostro Codico ubique directo non recte ignorabitur. Alteram vero ndicem posita est, decernentem quod filiis relinquatur, valere et in hac felicissima civitate et in provinciis post duos menses insinuationis, rmibus constitutionibus de mensura institutionis filiorum, alia qui
Abbreviated transcription (Latin):
postea inutari. aut aliquo in fringi
set imniutilatam man̾e. que tt̃ pla¬
cuit testatorib stñiam ualideti ẜuari.
erit nain absur dũ ut ꝙ fcm̃ est rec¬
te ex eo quod tc̃ non erat fcm̃ post o
mutetur. collectine gͥ dicendum ꝑ¬
cipiant fiii relictas sibi si ita ꝯtige¬
rit a pr̃ibus tres uncias ex testamẽ¬
tis ita fcĩs aut añ legis positionem
aut post. post põnem legis arite ꝙͣ
uoc tñ apud iudices innotescerent.
yi u̾o adiectum sit testamentis opor¬
tere quod reliquũ est eis inpłi ẜ ꝙ
tribus unciis ẜ illud suppiementũ
fiat ⁊ nõ in quadriuntio quod pos¬
ea quid̾ sanctitũ est nõ dum tñ tc̃
ragnitũ que gͥ placu̾it nobis ⁊ ꝑ
hanc sacram de clarata sunt legera
p̃ceptis ꝓpriis tua emmnencia oĩb fa¬
ciat manifesta. ⁊ qui in hac maxĩa
ciuitate ⁊ qui foris inhabitant qͣte¬
ter noluntatẽ ep̃i ⁊ ut deputet
pͥus q̃ cͥca dingentiã ⁊ statumi fa¬
pricati oratorii sufficiant ⁊ ut

Expanded text:
postea mutari aut aliquo modo infringi, sed immutilatam manere quae tunc placuit testatori sententiam valideque servari. Erit namque absurdum, ut quod factum est recte ex eo quod tunc non erat factum postea mutetur. Collective igitur dicendum percipiant filii relictas sibi, si ita contigerat, a patribus tres uncias ex testamentis ita factas aut ante legis positionem aut post positionem legis, antequam haec tamen apud iudices innotesceret. Si vero adiectum sit testamentis, oportere quod reliquum est eis impleri setribus unciis, secundum illud supplementum fiat et non in quadriuncio, quod postea quidem sancitum est, nondum tamen tunc agnitum. Quae igitur placuerunt nobis et per hanc sacram declarata sunt legem, praeceptis propriis tua eminentia omnibus faciat manifesta et qui in hac maxima civitate et qui foris inhabitant, quateAETER VOLVNTATEM EPISCOPI, ET VT DEPVTET PRIVS QVAE CIRCA DILIGENTIAM ET STATVM FABRICATI ORATORII SVFFICIANT. ET VT
Abbreviated transcription (Latin):
si ẜ prius ten᷑tem iegis lationẽ
litteris ꝓpriis nõ scͥpserit herec Ø¬
dum apperiationẽ aut testibus es
nõ fec̾it manifestas aut que im¬
cias ⁊ nõ amplius reliq̃t̃ filiis ñ
cĩ infringi sicuti p̾diximꝰ defunc¬
toꝵ uolutiꝰ dispõnes. set ⁊ ratas eaᷤ
ꝑ omnia declaramus. ut ł si ꝓxĩe
scͥpta st̃ testamenta: ꝓpõnem iegis¬

Expanded text:
egislationem litteris propriis non scripserunt heredum appellationes aut testibus eas non fecerunt manifestas aut tres uncias et non amplius reliquerunt filiis. Non enim infringi sicuti praediximus defunctorum volumus dispositiones, sed et ratas eas per omnia declaramus, ut vel si proxime scripta s
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ẜ abinicio tc̃ c̾tas ẽtantes fc̃e st̃
das eo ꝙ tempore quo sr̃ nxerĩt.
illi eas nõ mutai̾nnt. nõ eĩ oĩa st̃
in nob̾ nec semper quibucdã tem¬
pus sit testandi repente płui inti¬
dunt hominib mortes testandi
cis potestatem auferentes. quam¬
obrem apmicio fc̃m recte eo quod
nõ firit mutatum nõ arbitrainur

Expanded text:
c certas extantes factae sunt dae eo quod tempore quo supervixerunt illi eas non mutaverunt. Non enim omnia sunt in nobis nec semper quibusdam tempus fit testandi, repente plerumque incidunt hominibus mortes testandi eis potestatem auferentes. Quamobrem ab initio factum recte eo quod non fuerit mutatum non arbitramur
Abbreviated transcription (Latin):
uinciis testinata est uelociter ⁊ eã
rauas que forte non misse sint ad¬
huc aut ⁊̃ postea ꝯmitante deo a
nobis faciendas ⁊ mitti nunc uel
mitenidas ee̾ quatenus nr̃as cõ¬
stitutiones in metropolitans ciui¬
tatib fiant uł facienda sitit ma¬
nfeste. ꝓuinciay u̾o p̾sides ip̃os o¬
mitt̾e eas ⁊ missuros ẽẽ ꝑ omnes

Expanded text:
vinciis destinata est, velociter et eam et alias quae forte non missae sunt adhuc aut etiam postea comitante deo a nobis faciendas mitti nunc vel mittendas esse, quatenus nostrae constitutiones in metropolitanis civitatibus fiant vel faciendae sint manifestae; provinciarum vero praesides ipsos mittere eas et m
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝯmime sc̃e st̃ maĩfeste. In ꝓuin¬
tiis ant̃ ex quo discrete ꝑ metropo¬
ioͣs paiam fc̃e sunt uł postea fcẽ o
cientes uideant᷑ prenaricari legẽ
post duos menses dati ei tpr̃is o¬
ualere ⁊ in re .p. tractari sine in
hac felicissima ciuitate siue in ꝓ¬
uinciis post insimiationem suf¬

Expanded text:
t, manifestae, in provinciis autem ex quo directae per metropolis palam factae sunt vel postea factae cientes videantur praevaricari legem.post duos menses dati ei temporis valere et in republica tractari sive in hac felicissima civitate sive in provinciis, post insi
Abbreviated transcription (Latin):
noscemib  legem q ẜ uantib sit
nin̾ oĩo erit teclinatio. ut nrãm
custodiant legem. non enĩ uo¬
limius deficienciũ infringi no¬
lntitates omnib si quid̃ studemꝰ
modis. ratas eas ꝯstitu̾e. cũr em̃
culpanimꝰ eos qui nr̃as poĩtas ig¬
norauerint ꝯstitutiories. uł sifor¬
te post panlulũ quam scͥpta lex
⁊ ad huc ignorata p̾cesserint testa¬
tores. ⁊ ip̃ ea intestamentis. aut ñ
ĩ tres iicias reliquerit soiũs fili¬
os ⁊ nõ quatuor in quo legem aũ
nõ positam ꝯtingit. aut positam
et eo quod nõdum ꝓposita fu̾it iꝰ¬

Expanded text:
noscentibus legemque servantibus. Sic nulli omnino erit declinatio, ut nostram custodiant legem. Non enim volumus deficientium infringi voluntates, omnibus siquidem studemus modis ratas eas constituere. Cur enim culpabimus eos qui positas nostras ignoraverunt constitutiones, vel si forte post paululum quam scripta lex est et adhuc ignorata, processerint testatores et propterea in testamentis aut non etiam tres uncias solum reliquerint filio et non quattuor, in quo legem aut non positam contigit aut positam et eo quod nondum proposita fuerit iu
Abbreviated transcription (Latin):
tum est iongiꝰ fu̾int. tunc lueat
gata concẽssit ꝯmutare legatum
et iuxͣ ꝓ eo recipere redditꝰ ỹdoneos
et cũ augm̃to nõ minꝰ quarte ꝑ¬
tis relicte qnͣtitatis. ⁊ n plurimis
tribitts fiscalib p̾granatos aut s¬

Expanded text:
tum est longius fuerint, tunc liceat gata consentit, commutare legatum et iuxta pro eo percipere reditus idoneos, et cum augmento non minus quartae partis relictae quantitatis, et neque plurimis tributis fiscalibus praegravatos; aut
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃t orationẽ ani fecerit ⁊ uen̾abi¬
iemi fixerit trucem. si n̾o semelte¬
perit᷑ aut nouã cdificare basuti
cẽ cum experiere. ⁊ si is distulerit
hoc moriente heredes eins opus
rchoatum adimpleant. ¶ Siqͥs¬

Expanded text:
pus orationem ibi fecerit et venerabilem fixerit crucem. Si vero semel coeperit aut novam aedificare basilicce eam explere, et si is distulerit, hoc moriente heredes eius opus incohatum adimpleant.
Abbreviated transcription (Latin):
piscopis res mouiles
ꝑsonas. Incaptiuor u̾o redẽptio¬
uem ⁊ egenoꝵ pabula talias pias
cãs aut ꝓ militate ꝓprie ecc̃e ex
hiis expendere licenciam hẽant ⁊
quicqd ex hiꝰ reb post obitũ eoꝵ
in ipõꝵ facuitate remanserit in¬
uenins hoc ad ꝓprietatẽ ecc̃aꝵ qͣ

Expanded text:
piscopis res mobiles aut personas. In captivorum vero redemptionem et egentium pabula et alias pias causas aut pro utilitate propriae ecclesiae ex his expendere licentiam habeant. Et quicquid ex huiusmodi rebus post obitum eorum in ipsorum facultate remanserit, iubemus hoc ad pr
Abbreviated transcription (Latin):
liter quo mõ pauꝑib ħ reliquid
p̾cipimꝰ scĩssimũ ep̃m ciuitatie ĩ
qua testator hu̾it domiciliũ ꝑ cipe¬
re easdem res ⁊ eius ciuitatis pau¬
nominatĩ testator dixerit ꝑ quẽ
oporteat sĩ redempnonem ⁊̃ sic
iubemꝰ res ad hoc relictas locoꝵ
talibus piis uolutatio scĩssimos
locor epõs uolumꝰ ꝓuid̾e ut ẜ de¬

Expanded text:
it, quomodo pauperibus haec reliquit, praecipimus sanctissimum episcopum civitatis in qua testator habuit domicilium percipere easdem res et eius civitatis paunominatim testator dixerit, per quem oporteat fieri redemptionem, etiam sic iubemus res ad hoc relictas locorutalibus piis voluntatibus sanctissimos locorum episcopos volumu
Abbreviated transcription (Latin):
iudices eaꝵ ap̃ defensores iocoꝵ or¬
ꝑhanotro phis accipere ⁊ custodire
pretia caꝵ orphanis conẜuare aũ
alias res ꝓ illis emere nõ a& sb̃ia¬
phanotropho hiꝰ regie urbis et
xenodochio ꝙ appenatũ est sc̃e ma¬
rie sanso ⁊ sb̾ab eis gurb̾natione
ꝯstituts oratoriis. aũ renonib¬

Expanded text:
iudices earum aut defensores locorum orphanotrophos accipere et custodire,pretium earum orphanis conservare, aut alias res pro illis emere, non autem subiaphanotrophio huius regiae urbis et xenodochio quod appellatur sanctae memoriae Sampso et sub eius gubernatione constitutis oratoriis aut xenonib
Abbreviated transcription (Latin):
aͥd ꝑticipiũ si & qui hec fac̾e ius¬
si sunt semel ⁊ ẜo abeatissimo
cp̃o locoꝵ aut eius yconomis per
ꝑublicas ꝑsonas ãmoniti dictu¬
lu̾it q̃ dispõita st̃ adimpiere. Iube¬
mus eos õe relictũ lucrũ eis abeo
que hec precepit amitt̾e ⁊ locoꝵ
uiis causis distributas cum fruc¬
tibus ⁊ augmentis medii tẽporis ⁊
memorato lutro uendicare ⁊ q̃ te
testator disposuit adimplere sci¬
entes qr si neclexerint ꝓdiis oĩb¬

Expanded text:
articipium. Si autem qui haec facere iussi sunt semel et secundo a beatissimo locorum episcopo aut huius oeconomis per publicas personas admoniti distulerint quae disposita sunt adimplere, iubemus eos omne lucrum relictum eis ab eo qui haec praecepit amittere, et locuti dictum est, piis causis distributas cum fructibus et augmentis medii temporis et memorato lucro vindicare et quae testator disposuit adimplere, scientes quia, si neglexerint, pro hi
Abbreviated transcription (Latin):
mus uen̾abilis expleatur. ⁊ si qͥd̾
ip̃e destator decreu̾it qͥ deb eant xe¬
nodochii fĩ aũ phochii. aut atteri
taies gupernat ores su suis hece¬
dibiis hiꝰ electionẽ cõmiserit. In¬
berns modis oĩb heredes eiꝰ que
ab eo deffinita a̾ ad implere. ¶lo
bernatio recte ꝓcedit. ⁊ si ĩuen̾it
nõ utues existentes rectores licen¬
ciã hñtibus sñ dãpno aliis ꝓ eis

Expanded text:
mus venerabilis expleatur. Et si quidem ipse testator decreverit, qui debeant xenodochi fieri aut ptochotrophi aut alteri tales gubernatores, sive suis heredibus huiusmodi electionem commiserit, iubemus modis omnibus heredes eius quae ab eo definita sunt adimplere, locobernatio recte procedit, et si invenerint non utiles existentes rectores, licentiam habentibus sine damno alios pro eis
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ⁊ õlum uen̾abiliũ dominĩ pos¬
sõnes n sordidas functiones nez
extra ordinarias descͥpniones o¬
sustin̾e. tñ itin̾is sternerdis ꝯ¬
aut ponciũ edificii uł reparati¬
c ia possidet ciuitare sỹ qua o¬
tale ait opus. ¶si que u̾o res ex

Expanded text:
rum et omnium venerabilium domuum possessiones usque sordidas functiones neque extraordinarias descriptiones sustinere. Si tamen itineris sternendi aut pontium aedificii vel reparatisub illa possident civitate sub qua tale fit opus. Si quae vero res ex
Abbreviated transcription (Latin):
płi orphatnotrophiis imipis ꝓpri¬
is orphanis competentib reso res
aũt ꝯpetentes alicui orphinatro¬
rum publicis presentib tabua¬
riis aut sũ gestis monimãtoꝵ. in
hac quitẽ regia ciuttate apud ma

Expanded text:
us orphanotrophiis et ipsis propriis orphanis competentibus Res autem competentes alicui orphanorum publicis praesentibus tabulariis et sub gestis monumentorum in hac quidem regia civitate a
Abbreviated transcription (Latin):
ris urimi tͥ hereditatẽ aũ lega¬
tũ renqnerit inbemꝰ ecc̃a loci ĩ
qͣua lectator ⁊omiciliũ hu̾it ac¬
cipere quod dimissum est ¶Si quis
legatũ ei reliquerit ⁊ nõ sp̃uałr no¬
minau̾it locũ ĩ quo est ueneraba¬

Expanded text:
tatem aut legatum reliquerit, iubemus ecclesiam loci in quo testator domicilium habuit accipere quod demissum est. Si quis legatum ei reliquerit, et non specialiter nominaverit locum in quo est venerab
Abbreviated transcription (Latin):
cessiõib marie debiti pocuis sołs
quã uiuins oblacio comꝓbatur q̃
nõ largientib eciam domimis iꝑaꝑ
pinquitati serie deferunti ceti
uero l qͣdam inter se cognacione i¬
sine p̾dc̃o honore lucrabutur nisi
is forte cuius lucro recesserit eiꝰdẽ
ciuitatis ordini sit obstrictus ꝗ
ea functione ꝙ datum ẽ ꝯsequat᷑.
nec rei quid̾̃ statum ꝯuenit ĩniu¬
utari. Nucratiuas u̾o res eas tm̃¬
mõ uolumus appellari atq p̾dc̃e
descriprõis gͣuamen ercipe que h̾i¬
ditatis legati fidei emissi iure iu¬
ortis ẽa dõa cõui ł cuiusl postreme
uolũtatis arbitrio ad ꝙͣpiam dela¬
soc̃ futur filii uepotis. ł ꝓueptis
sponte affinitatis coeũde ẽã dõã¬
u̾it. uel parens ⁊ filiam neptel ꝓ
neptẽ curiali seu et̃uro nube̾tem
enis cindata ẽ cen̾tatur ad lucrũ
suis difficultatib opprimatur

Expanded text:
e debiti potius solutio quam muneris oblatio comprobatur, quae non largientibus etiam dominis ipsa propinquitatis serie deferuntur. Ceteri vero, licet quadam inter se cognatione isine praedicto onere lucrabuntur, nisi is forte, cui lucro res cesserit, eiusdem civitatis ordini sit obstrictus, qea functione quod datum est consequatur: nec rei quidem statum convenit immutari. Lucrativas vero res eas tantum volumus appellari atque praedictae descriptionis gravamen excipere, quae hereditatis legati fideicommissi iure mortis causa donatione vel cuiuslibet postremae voluntatis arbitrio ad quempiam delasocer futurus filii nepotis vel pronepotis sponsae adfinitatis coeundae causa donaverit vel parens etiam filiam neptem vel neptem curiali seu extraneo nubentem eius cui data est vertatur ad lucrum, suis difficultatibus opprimatur
Abbreviated transcription (Latin):
que iam statuta sunt. ħ in p̾sen¬
ti corrigimus. ¶ Santtitũ nam
est ut siquis hñs mulierẽ puro
sibi affectu comparatã derã filioᷤᷤ
ꝓcreau̾it ⁊ postea ⁊̃ ei miꝑtialia fe¬
cerit in strumenta ⁊ limos exea
procreau̾it filios. n hii qui priꝰ
nati sunt maneant natuxales
set illi suiis ꝯnimerent᷑ eo qd̾
occ̃o oĩo eis st̃ nasci simis. s hm̃t¬
⁊̃ ista lex correctionem nã qr scd̃i
⁊ post totem nati mortui st̃ ideo
icientes qm̃ thoc dubitatũ est. ł
si aliqui filii post totalia nõ nas¬
cantur ħ cm̃ p̾cedentes licet añ
totalia nati sunt int̾ suos ad scͥ¬
bi patre quippe ad hec festinan
nati fili erant alicui. at ille eos
nolepat a nob̾ aut in uento mͦ
fac̾e suos imptialiũ ꝯfectione
totumentoꝵ. teliberante autẽ
ħ patre. mortua est mulier et
astõnis eum deẜuit modus. ñ
er̃ erat ad quam oporteret nup¬
tiale ꝯfici tocumentũ ⁊ natura¬
les manebant filii inuito pa

Expanded text:
quae iam statuta sunt, hoc in praesenti corrigimus. Sancitum namque est, ut si quis habens mulierem puro sibi affectu compertam, deinde filios procreaverit et postea ei etiam nuptialia fecerit instrumenta et legitimos ex ea procreaverit filios, neque hi qui prius nati sunt maneant naturales, sed et illi suis connumerentur, eo quod occasio omnino eis sunt nasci legitimis. Sed h ista lex correctionem. Nam quod secundi et post dotem nati mortui sunt, ideicientes, quoniam et hoc dubitatum est, ut vel si aliqui filii post dotalia non nascantur, attamen praecedentes, licet ante dotalia nati sunt, inter suos ascribi, patre quippe ad hoc festinantnati filii erant aliqui, at ille eos volebat a nobis adiuvento modo facere suos nuptialium confectione documentorum; deliberante autem haec patre mortua est mulier et constitutionis eum deseruit modus: non enim erat ad quam oporteret nuptiale confici documentum, et naturales manebant filii invito pat
Abbreviated transcription (Latin):
aĩoꝵ affectus. ut ⁊̃ donationes cõ¬
stante m̾m̾io ꝓhiperẽt. ut nõ ꝯcu¬
piscenne magnitudine uicti late¬
rent paulatim ꝯiuges semet ipõs
tire bene se hr̃e credidimus. In ma¬
iorio itaq dignitatib ⁊ quecum
usq ad nos est senatores magnifẽ¬
tissimos illustres n fi̾ hec oĩo pati¬
mur. set sic oĩo ⁊ dos. ⁊ añ imiptia¬
lis donationis ⁊ ad omnia que e
honecciora dicet nomina. qnͣtum
u̾o in miliciis honestiorib ⁊ nego¬
ciis ⁊ oĩo ꝓ fessionib dignioribus
est. si uoli̾it lime uxori copuari
et nõ face̾ nuptialia documenta ñ
sic quocum ⁊ sñ cantela effuse ⁊
sine ꝓbd̃ne hoc agatur. s ueniãt
ad quãdam or̃onis tomũ ⁊ fateatꝰ
scissime ulius ecc̃e defensori. ille
ficiat declarantẽ. qr su̾ illa in ditio¬
ne uio menise ila die mensis illo
nostro imperii aͣnno ꝯsule illo ne¬
nerĩt ap̃ eum in illam or̃onis do¬
mũ ille ⁊ ilti conircti st̃ alt̾utri

Expanded text:
animorum affectus, ut etiam donationes constante matrimonio prohiberent, ut non concupiscentiae magnitudine victi laterent paulatim coniuges semet ipsos ire bene se habere credidimus. In maioribus itaque dignitatibus et quaecumque usque ad nostros est senatores et magnificentissimos illustres neque fieri haec omnino patimur, sed sit omnino et dos et antenuptialis donatio et alia omnia quae honestiora decet nomina. Quantum vero in militiis honestioribus et negotiis et omnino professionibus dignioribus est, si voluerint legitime uxori copulari et non facere nuptialia documenta, non sic quomodocumque et sine cautela effuse et sine probatione hoc agatur, sed veniat ad quandam orationis domum et fateatur sanctissimae illius ecclesiae defensori, ille ficiat declarantem, quia sub illa indictione illo mense illa die mensis illo nostri imperii anno consule illo venerunt apud eum in illam orationis domum ille et illa et coniuncti sunt alterutri
Abbreviated transcription (Latin):
iie tñ taiem reponat cartam ue¬
nerabilis illius ecc̃e defensor in e¬
iucdem scĩssime ecc̃e archimꝰ hoc
est uii uenerabilium uasa deser¬
uantur p̾dcãs soscͥptiones hñtem¬

Expanded text:
ille tamen talem reponat chartam venerabilia illius ecclesiae defensor in eiusdem sanctissimae ecclesiae archivis hoc est ubi venerabilia vasa servantur praedictas subscriptiones h
Abbreviated transcription (Latin):
dem si in dotata sit nr̃e ꝯstitutio¬
irrõnabilit̾ expellat de domo. hoc
offensa fu̾it extitiũe licet exͣ dotẽ
ꝯuenit iuriirando credens. qd̾
em̃ agat aliud qͣm ad dotem nõ
est ydonea quã ut scmet ipãni
co̾ omni dote ꝯtredat. sit autem
ot soboles lĩma in uito prẽ. qui¬
erũ ad hoc aũt nuptias fec̾it ⁊ fi¬
tali natos g̾mine rursus natura¬
les abicere n quasdam poctea for¬
te imptiaᷤ post mottẽ uxoris aut
repndiũ ccͣhẽs eos qui ex ulis o¬
nascuntur nuptii s uł hab̾erit

Expanded text:
dem indotata sit, nostrae constitutioinrationabiliter expellat de domo, hoc ostensa fuerit extitisse, licet extra dotem convenerit iuriiurando credens. Quid enim agat aliud quae ad dotem non est idonea, quam ut semet ipsam sub omni dote contradat? Sit autem et soboles lenim ad hoc nuptias fecit et fitali natos germine rursus ut naturales abicere, neque quasdam postea forte nuptias post mortem uxoris aut repudium contrahens eos qui ex illis nascuntur nuptiis velle habere
Abbreviated transcription (Latin):
cautela sit nuptias ꝯͣbentiũ. et si
quidem filii extalib process int
nuptizs erĩt suu ⁊ hiis legibus q̃
tm̃ ex conscͥpta ꝓcedat copulatione
crĩt nͣles ⁊ que a nobis largita sũt
naturalib siue ex testamento sũ
au intestato pocientur. eos eĩ qui
semel ex odibilib nouis ⁊ pp̃ ea ꝓ¬
clementa est. s sit suppliciũ ⁊̃ hoc
patrũ ut agnoscant. qr n quic¬
quã peccanices ꝯtupiscentie eoꝵ

Expanded text:
sit nuptias contrahentium, et si filii quidem ex talibus processerint nuptiis, erunt sui et his legibus quae tamen ex conscripta procedant copulatione, erunt naturales et quae a nobis largita sunt naturalibus sive ex testamento sive ab intestato potientur. Eos enim qui semel ex odibilibus nobis et propterea proclementia est, sed sit supplicium etiam hoc patrum ut agnoscant, quia neque quicquam peccatricis concupisc
Abbreviated transcription (Latin):
corbena ꝯcupiscencie cã est studio
se ⁊uste laudabilis sicut inuili¬
bus ꝑsonis in milittib armatis
obscuris ⁊ agͥcolis licencia sit eis
et nõ scͥpto ꝯuenire ⁊ m̾m̾ia ce¬
leprare ⁊ int̾utros sintq filii sĩ¬
mi qui patrũ aut mediocritatẽ
ant militares uł rusticas occu¬
pationes ⁊ignorantias adiuirẽt.
mulieres audiuimꝰ in gemescẽ¬
tes ⁊ dicentes qr quidã eoꝵ ꝯcupi¬
scencia decenti ducant indomib
suis sancra tangentes eioquia aũ
in orationis domib iurantes hĩ¬
turos se cas l̾imas uxores tauter
eas hñtes tempore multo ⁊ forte
suscipientes filios dem̃ doum se
caciauerint eaꝵ tesiderio aut extͣ
finos aut cum filiis ꝓbicientes de
portere sanctire ut si inuaier ostẽ¬
tere potuit moĩs limus. qr ẜuãt

Expanded text:
concupiscentia causa est studiosa et iuste laudabilis: sic ut in vilibus personis et in militibus armatis obscuris et agricolis licentia sit eis et non scripto convenire et matrimonia celebrare inter utrosque; sintque filii legitimi, qui patrum aut mediocritatem aut militares vel rusticas occupationes et ignorantias adiuvent. Cmulieres audimus ingemiscentes et dicentes, quia quidam earum concupiscentia detenti ducant in domibus suis, sacra tangentes eloquia aut in orationis domibus iurantes habituros se eas legitimas uxores, taliter eas habentes tempore multo et forte suscipientes filios, deinde dum se satiaverint earum desiderio, aut extra filios aut cum filiis proicientes de portere sanare: ut si mulier ostendere potuerit modis legitimis, quia
Abbreviated transcription (Latin):
les diffinre leges. nouimꝰ ⁊ eni⁊
et castigatiꝰ sumꝰ amatores ⁊ ħ nrĩs
canctimus sb̾iectis si nich est furo¬
re a moris uehementius quem re¬
tinere phuosophie est ꝑ fecte mo¬
mentis ⁊ in silientem at in herentẽ
ꝯcupiscenciam refreñatis. ut hii gͥ¬
qui hoc tali tetinent᷑ si abstinebũt
ẜmone ad eas queᷤ amãt qm̃ eis ñ

Expanded text:
les definire leges. Novimus etenim et castitatis sumus amatores et haec nostris sancimus subiectis: sed nihil est furore amoris vehementius, quem retinere philosophiae est perfectae, monentis et insilientem atque inhaerentem concupiscentiam refrenantis; ut hi qui hoc tali detinentur quo se abstinebunt sermone ad