comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pulis. Et delonge recordabuntur
mei: & uiuent cum filiis suis. & re¬
uertentur. Et reducam eos de terra
egypt: & de assyriis congregabo eoᷤᷤ
Et ad terram galaad & libani addu¬
cam eos. & non inuemietur eis locuᷤ.
& transibunt in maris freto. Et ꝑ¬
cutiet in mari fluctus: & confun¬
dentur omnia ꝓfunda fluminis.
& humiliabitur suꝑbia assur: &¬
sceptrum egypti recedet. Corforta¬
bo eos in dño: & in nomine eiꝰ am¬
bulabunt dicit dñs. Aperi libane
portas tuas: & cõmedat ignis cedro
tuas. Ulula abies: quia cecidit ce¬
drus: qm̃ magnifici uastati sunt
Ululate quercus basan: qm̃ succisꝰ
est saltus munitus. Uox ululatus
pastoꝵ: quia uastata est magnifi¬
centia eoꝵ. Uox rugitus leonum:
qm̃ uastata est suꝑbia iordanis hȩc
dicit dñs d̾s meus. Pasce pecora oc¬
cisionis: quȩ possederant occidebãt
& ñ dolebant. & uendebant ea di¬
centes. Benedictus dñs: diuites fac¬
t sumꝰ. Et pastores eoꝵ ñ parcebãt

Expanded text:
pulis, et de longe recordabuntur pulis, et de longe recordabuntur mei: et vivent cum filiis suis, et revertentur. Et reducam eos de terra Aegypti, et de Assyriis congregabo eos; Et ad terram Galaad et Libani adducam eos, et non invenietur eis locus: Et transibit in maris freto, et percutiet in mari fluctus; Et confundentur omnia profunda fluminis, et humiliabitur superbia Assur, sceptrum Aegypti recedet confortabo eos in Domino et in nomine eius ambulabunt dicit Dominus aperi Libane portas tuas et comedat ignis cedros tuas ulula abies quia cecidit cedrus quoniam magnifici vastati sunt ululate quercus Basan quoniam succisus est saltus munitus vox ululatus pastorum quia vastata est magnificentia eorum vox rugitus leonum quoniam vastata est superbia Iordanis haec dicit Dominus Deus meus pasce pecora occisionis quae qui possederant occidebant et non dolebant et vendebant ea dicentes benedictus Dominus divites facti sumus et pastores eorum non parcebant
Abbreviated transcription (Latin):
pniatores frustra locuti sunt. Uane
consolabantur. Iccirco abducti sũt
quasi grex: affligentur. quia ñ est
eis pastor. Suꝑ pastores iratus est
furor meus: & suꝑ hircos uisitabo.
quia uisitauit dñs exercituũ gre¬
gem suum. domũ iuda. & posuit eoᷤ
quasi equum głȩ suȩ in bello. Ex ip.¬
so angulus: ex ipso paxillus. Ex ip¬
so artus prelii: ex ipso egredietur
omnis exactor simul. & erunt qͣs
fortes & conculcantes lutũ uiarũ
in prelio: & bellabunt quia dñs
cum eis. Et confundentur ascenso¬
res equoꝵ: &e confortabo domum
iuda: & domũ ioseph saluabo. Et
conuertam eos: quia miserebor
eoꝵ. Et erunt: sicut fuerunt qͥndo
ñ proieceram eos. Ego enim dñs
fortes ephraim. Et letabitur cor eo¬
rum quasi auino: & filii eoꝵ uide.¬
bunt & letabuntur: & exultabit
cor eoꝵ in dño. Sibilabo eis & con¬
gregabo illos: quia redemi eos. Et
multiplicabo eos sicut ante fuerc̃
multiplicati: & seminabo eos in po¬

Expanded text:
niatores frustra locuti sunt vaniatores frustra locuti sunt vaconsolabantur: idcirco abducti sunt quasi grex: affligentur, quia non est eis pastor. Super pastores iratus est furor meus, et super hircos visitabo: Quia visitavit Dominus exercituum gregem suum, domum Juda, et posuit eos quasi equum gloriae suae in bello. Ex ipso angulus, ex ipso paxillus, ex ipso arcus praelii, ex ipso egredietur omnis exactor simul. Et erunt quasi fortes conculcantes lutum viarum in praelio: et bellabunt, quia Dominus cum eis: et confundentur ascensores equorum. Et confortabo domum Juda, et domum Joseph salvabo, et convertam eos, quia miserebor eorum: Et erunt sicut fuerunt quando non projeceram eos: ego enim Dominerunt quasi fortes Ephraim, et laetabitur cor eorum quasi a vino: Et filii eorum videbunt, et laetabuntur, et exsultabit cor eorum in Domino. Sibilabo eis, et congregabo illos, quia redemi eos: et multiplicabo eos sicut ante fuerant multiplicati. Et seminabo eos in po
Abbreviated transcription (Latin):
in quo ñ erat aqua. Conuertimini
ad munitionẽ umeti spei. Hodie qͦ
annuncians: dupplicia reddam ti¬
bi. qm̃ extendi michi iudam quas:¬
arcum. impleui ephraim. Et suscita¬
bo filios tuos syon suꝑfilios tuos
grecia. & ponam te quasi gladium
fortium. Et dñs ds suꝑ eos uidebit᷑.
& exibit ut fulgur iaculum eius.
Et dñs d̾s in tuba canet: & uadet
in turbine austri. Dñs exercituum
ꝓteget eos. Et deuorabunt: & subi¬
cient lapidib funde. & bibentes
mebriabuntur quasi uino: &e reple¬
buntur ut fialȩ & quasi cornua al¬
taris. Et saluabit eos dñs d̾s eoꝵ in
die illa ut gregem popul sui: quia
lapides sq̃ eleuabuntur suꝑ terrã
eius. Quid enim bonum eius est.
& quid pulchrum eius. nisi frumen¬
tum electoꝵ. & uinũ germinans
uirgines: Petite a dño pluuiam
in tempore serotino. & dñs faciet
niues &e pluiam imbris.Dabit eis
singulis herbam in agro: quia si¬
mulachra locuta sunt inutile: &
diuini uiderunt mendaciũ. & som¬

Expanded text:
 Al. erat aqua. Convertimini ad munitionem vincti spei, hodie quoque annuntians duplicia reddam tibi. Quoniam extendi miarcum implevi Ephraim et suscitabo filios tuos Sion super filios tuos Graecia et ponam te quasi gladium fortium et Dominus Deus super eos videbitur et exibit ut fulgur iaculum eius et Dominus Deus in tuba canet et vadet in turbine austri Dominus exercituum proteget eos et devorabunt et subicient lapidibus fundae et bibentes inebriabuntur quasi vino et replebuntur ut fialae et quasi cornua altaris et salvabit eos Dominus Deus eorum in die illa ut gregem populi sui quia lapides sancti elevantur super terram eius quid enim bonum eius est et quid pulchrum eius nisi frumentum electorum et vinum germinans virgines petite a Domino pluviam in tempore serotino et Dominus faciet nives et pluviam imbris dabit eis singulis herbam in agro quia simulacra locuta sunt inutile et divini viderunt mendacium et som
Abbreviated transcription (Latin):
culoꝵ. In die illa erit quod suꝑ fre¬
num equi est scm̃ dño. & erunt lebe¬
tes in domo dñi quasi fiale corã
altari: & erit omnis lebes in hieru¬
salem & in uida scĩficatus dño ex¬
ercituum. Et uenient om̃s immo¬
lantes: & sument ex eis & coquens

Expanded text:
culorum. In die illa erit quod suculorum. In die illa erit quod sunum equi est sanctum Domino et erunt lebetes in domo Domini quasi fialae coram altari et erit omnis lebes in Hierusalem et in Iuda sanctificatus Domino exercituum et venient omnes immolantes et sument ex eis et coqu
Abbreviated transcription (Latin):
mi sui: &e conseretur manus eꝰ suꝑ
manum ꝓximi sui. Sed & iudas
pugnabit aduersum hierłm: ce
congregabuntur diuitiȩ omniũ
gentium in circuitu. aurum & ar¬
gentum. & uestes multȩ satis. Et
sic erit ruina ȩqui & muli. & came¬
li & asini. & omniũ iumentoꝵ que
fuerint in castris illis: sicut ruina
hȩc. Et om̃s qui reliqui fuerint de
uniuersis gentib que uenerunt
contra hierłm. ascendent ab anno
in annum. ut adorent regem dñm
exercituum. & celebrent festiuita¬
tem tabernaculoꝵ. Et erit qui non
ascenderit de familiis terrȩ ad hie¬
rusalem ut adoret regem dñm exer¬
cituum: non erit suꝑ eos imber. Qd̃
si oe familia egypg non ascenderit
& ñ uenerit nec suꝑ eos erit: s erit
ruma qua ꝑcutiet dñs om̃s genteᷤ
que ñ ascenderint ad celebrandam
festiuitatẽ tabernaculoꝵ. Hoc erit
peccatum egypti: & hoc peccatum
omniũ gentium que ñ ascenderiii
ad celebrandam festiuitatẽ taberna.¬

Expanded text:
mi sui et conseretur manus eius super mi sui et conseretur manus eius super manum proximi sui sed et Iudas pugnabit adversus Hierusalem et congregabuntur divitiae omnium gentium in circuitu aurum et argentum et vestes multae satis et sic erit ruina equi et muli cameli et asini et omnium iumentorum quae fuerint in castris illis sicut ruina haec et omnes qui reliqui fuerint de universis gentibus quae venerint contra Hierusalem ascendent ab anno in annum ut adorent regem Dominum exercituum et celebrent festivitatem tabernaculorum et erit qui non ascenderit de familiis terrae ad Hierusalem ut adoret regem Dominum exercituum non erit super eos imber quod si et familia Aegypti non ascenderit et non venerit nec super eos erit sed erit ruina quae non ascenderint ad celebrandam festivitatem tabernaculorum. Hoc erit peccatum Aegypti, et hoc peccatum omnium gentium, quae non ascenderint ad celebrandam festivitatem taberna
Abbreviated transcription (Latin):
& in tempore uesperi erit lux. Et
erit in die illa exibunt aquȩ uiuȩ
de hierłm: medium earum ad ma¬
re orientale. & mediũ earũ ad ma¬
re nouissimũ. In estate & in hieme
erunt. Et erit dñs rex suꝑ omnem
terram. In die illa erit dñs unus:
& erit nomen eiꝰ unum. Et reuerte¬
tur omnis terra usq ad desertum
de colle remmon ad austrum hie¬
rusalem. Et exaltabitur & habita¬
bit in loco suo: a porta beniamin
usq ad locum portȩ prioris. usq
ad portam anguloꝵ: & aturre ana¬
nehel: usq ad torcularia regis. Et
habitabunt in ea: & anathema
ñ erit amplius: sed sedebit hierusa¬
lem secura. Et hȩc erit plaga qua
ꝑcutiet dñs om̃s gentes: que pug¬
nauerunt aduersus hierłm. Ta¬
bescet caro unius cuiusq: stantis
suꝑ pedes suos: & oculi eius conta¬
bescent in foraminib suis. & lingua
eoꝵ contabescet in ore suo. In die il¬
lo erit tumultus dñi magnus in
eis. Et apprebendet uir manũ ꝓxi¬

Expanded text:
t in tempore vesperae erit lux et t in tempore vesperae erit lux et erit in die illa exibunt aquae vivae de Hierusalem medium earum ad mare orientale et medium earum ad mare novissimum in aestate et in hieme erunt et erit Dominus rex super omnem terram in die illa erit Dominus unus et erit nomen eius unum et revertetur omnis terra usque ad desertum de colle Remmon ad austrum Hierusalem et exaltabitur et habitabit in loco suo a porta Beniamin usque ad locum portae Prioris usque ad portam Angulorum et a turre Ananehel usque ad torcularia regis et habitabunt in ea et anathema non erit amplius sed sedebit Hierusalem secura et haec erit plaga qua percutiet Dominus omnes gentes quae pugnaverunt adversus Hierusalem tabescet caro uniuscuiusque stantis super pedes suos et oculi eius contabescent in foraminibus suis et lingua eorum contabescet in ore suo in die illo erit tumultus Domini magnus in eis et adprehendet vir manum proxi
Abbreviated transcription (Latin):
Et congregabo om̃s gentes ad hie¬
rusalem in prelium: & capietur ci¬
uitas. & uastabunt᷑ domus. & mu¬
lieres uiolabuntur. Et egredietur
media pars ciuitatis in captiuita¬
tem: & reliquũ populi ñ auferetur
ex urbe. Et egredietur dñs: & preli¬
abitur contra gentes illas: sicut pre¬
liatus est in die certaminis. Et sta¬
bunt pedes eius in die illa super
mondem oliuarum qui est contra
hierłm ad orientẽ: & scindet᷑ mons
oliuarum ex media parte sui: ad
orientẽ & occidentem: prerupto gͣn¬
di ualle. & separabitur mediũ mon¬
tis ad aquilonem. & medium eꝰ ad
meridiem. & fugietis ad uallem
montium eoꝵ: qm̃ comunget᷑ uallis
montiũ usq ad proximum. Et fu¬
gietis sicut fugistis a facie terrȩ mo¬
tus in dieb oriȩ regis iuda. Et ue¬
niet dñs ds meus: om̃sq sq̃ cũ eo
Et erit in die illa ñ erit lux: sed fri¬
gus & gelu. Et erit dies una quȩ
nota est dño: non dies neq nox :¬

Expanded text:
et congregabo omnes gentes ad Hieet congregabo omnes gentes ad Hierusalem in proelium et capietur civitas et vastabuntur domus et mulieres violabuntur et egredietur media pars civitatis in captivitatem et reliquum populi non auferetur ex urbe et egredietur Dominus et proeliabitur contra gentes illas sicut proeliatus est in die certaminis et stabunt pedes eius in die illa super montem Olivarum qui est contra Hierusalem ad orientem et scindetur mons Olivarum ex media parte sui ad orientem et occidentem praerupto grandi valde et separabitur medium montis ad aquilonem et medium eius ad meridiem et fugietis ad vallem montium meorum quoniam coniungetur vallis montium usque ad proximum et fugietis sicut fugistis a facie terraemotus in diebus Oziae regis Iuda et veniet Dominus Deus meus omnesque sancti cum eo et erit in die illa non erit lux sed frigus et gelu et erit dies una quae nota est Domino non dies neque nox e
Abbreviated transcription (Latin):
uerit. Et erit indie illa confunden¬
tur ꝓpħȩ unusquisq ex uisione sua
cum ꝓphetauerit: nec oꝑietur pallio
saccino ut mentiatur. sed dicet. Non
sum ꝓpħa. homo agricola ego sum
qm̃ adam exemplum meum ab ado¬
lescentia mea. Et dicetur ei. Quid st̃
plagȩ istȩ in medio manuum tuarũ
et dicet: His plagatus sum in do¬
mo eoꝵ qui diligebant me. framea
suscitare suꝑ pastorem meũ. & suꝑ¬
uirum coherentem michi: dicit dĩĩs
exercituum. ꝑcute pastorem: & dis¬
pergent᷑ oues. Et conuertam manũ
meam ad paruulos: & erunt in om¬
ni terra dicit dñs. Partes duȩ in ea
disꝑdentur & deficient: & tercia par
relinquetur in ea. Et ducam terciã
partem ꝑ ignem: & uram eos sicut
uritur argentũ: & probabo eos. sic̃
ꝓbatur aurum. Ipse uocabit nom̃
meũ: & ego exaudiam eum. Dicam
popłs meus es: & ipse dicet. dñs
d̾s meus. Ecce dies ueniunt dñi: &
diuidentur spolia tua in medio tui

Expanded text:
verit et erit in die illa confundenverit et erit in die illa confundentur prophetae unusquisque ex visione sua cum prophetaverit nec operientur pallio sacsum propheta, homo agricola ego sum: quoniam Adam exemplum meum ab adolescentia mea. Et dicetur ei: Quid sunt plagae istae in medio manuum tuarum? Et dicet: His plagatus sum in domo eorum, qui diligebant me. Framea suscitare super pastorem meus exercituum percute pastorem et dispergantur oves et convertam manum meam ad parvulos et erunt in omni terra dicit Dominus partes duae in ea disperdentur et deficient et tertia pars relinquetur in ea et ducam tertiam partem per ignem et uram eas sicut uritur argentum et probabo eos sicut probatur aurum ipse vocabit nomen meum et ego exaudiam eum dicam populus meus es et ipse dicet Dominus Deus meus ecce dies veniunt Domini et dividentur spolia tua in medio tui
Abbreviated transcription (Latin):
In die illa magnus erit planctus
in hierłm: sicut planctus ad adrem¬
mon in campo mageddo. Et plan¬
gent terrȩ: familiȩ & familiȩ seor¬
sum. familiȩ domus dauid seorsum:
& mulieres eoꝵ seorsum. familiȩ do¬
mus nathan seorsum: & mulieres
eoꝵ seorsum. familiȩ domꝰ leui seor¬
sum: & mulieres eoꝵ seorsum. fami¬
liȩ semei seorsum: &e mulieres eoꝵ
seorsum. Om̃s familiȩ. reliquȩ fa¬
miliȩ & familiȩ scorsum: & mulie¬
res eoꝵ seorsum. In die illa erit fors
patens domꝰ dauid & habitatorib
hierłm: in ablutionem peccatoris
& menstruatȩ. Et erit in die illa di¬
cit dñs exercituum disꝑdam nomi¬
na ydoloꝵ de terra: & non memora¬
buntur ultra: & propħas & sp̃m
immundũ auferam de terra. Et
erit cum ꝓpħauerit quispiam ultͣ
dicent ei pater eius & mater eiꝰ qui
genuerunt eum. Non uiues: quia
mendacium locutus es in nomine
dñi. Et configent eum pater eiꝰ &
mater eius genitores eius cũ ꝓpħa¬

Expanded text:
In die illa magnus erit planctus in Hierusalem, sicut planctus Hadremmon, in campo Mageddom, et plangent terrae familiae, et familiae seorsum familiae domus David seorsum et mulieres eorum seorsum familiae domus Nathan seorsum et mulieres eorum seorsum familiae domus Levi seorsum et mulieres eorum seorsum familiae Semei seorsum et mulieres eorum seorsum omnes familiae reliquae familiae et familiae seorsum et mulieres eorum seorsum in die illa erit fons patens domus David et habitantibus Hierusalem in ablutionem peccatoris et menstruatae et erit in die illa dicit Dominus exercituum disperdam nomina idolorum de terra et non memorabuntur ultra et prophetas et spiritum inmundum auferam de terra et erit cum prophetaverit quispiam ultra dicent ei pater eius et mater eius qui genuerunt eum non vives quia mendacium locutus es in nomine Domini et configent eum pater eius et mater eius genitores eius cum propheta
Abbreviated transcription (Latin):
Alachias aꝑte & in fine omniũ
ꝓpħarum de abiectione isrł
& uocatione gentium: non est mi¬
chi ait uoluntas in uobis dicit dñs
exercituum: & munus ñ suscipiam
de manu ur̃a. Ab ortu enim solis
usq ad occasum magnum est no

Expanded text:
alachias aperte et in fine omnium prophetarum de abiectione Israhel et uocatione gentium: non est mihi, ait, uoluntas in uobis, dicit dominus exercituum, et munus non accipiam de manu uestra. ab ortu enim solis usque ad o
Abbreviated transcription (Latin):
Emath quoꝙ in terminis eiꝰ. &e tyri
& sydon. Assumpserunt quippe ibi
sapientiam ualde. & edificauit ty¬
rus munitionẽ suam: &e coacerua¬
uit argentũ quasi humũ &e aurũ
ut lutum platearum. Ecce dñs pos¬
sidebit eam. & ꝑcutiet in mari for¬
titudinẽ eius: &e hec igni deuorabi¬
tur. Uidebit ascalon &e timebit: &
gara. & dolebit nimis. & accharon:
qm̃ confusa est spes eius. Et peri-¬
bit rex de gara: &e ascalon non ha¬
bitabitur: & sedebit separator in
aroto. Et disꝑdam suꝑbiam phili¬
stinoꝵ: & auferam sanguinem eius
de ore eius: & abhominationes eiꝰ
de medio dentium eiꝰ. Et relinque¬
tur etiam ipse deo nr̃o. & erit quas:
dux in iudea: & accharon quasi ie¬
buseus: & circumdabo domũ meã
ex his qui militant michi euntes
& reuertentes: & ñ transibit ultra
suꝑ eos exactor: quia nunc uid in
oculis meis. Exulta satis filia syon:
iubila filia hierłm. ecce rex tuus ue¬
nit tibi iustus & saluator: ipse pau¬
per & ascendens suꝑ asinũ. ce super

Expanded text:
Emath quoque in terminis ejus, et Tyrus, t Sidon: assumpserunt quippe sibi sapientiam valde. Et aedificavit Tyrus munitionem suam, et coacervavit argentum quasi humum, et aurum ut lutum platearum. Ecce Dominus possidebit ea, et percutiet in mari fortitudinem ejus, et haec igni devorabitur. Videbit Ascalon et timebit, et Gaza, et dolebit nimis, et Accaron, quoniam confusa est spes ejus: Et peribit rex de Gaza, ebitabitur et sedebit separator in Azoto et disperdam superbiam Philisthinorum et auferam sanguinem eius de ore eius et abominationes eius de medio dentium eius et relinquetur etiam ipse Deo nostro et erit quasi dux in Iuda et Accaron quasi Iebuseus et circumdabo domum meam eet revertentes, et non transibit ultra super eos exactor: quia nunc vidi in oculis meis exulta satis filia Sion iubila filia Hierusalem ecce rex tuus veniet tibi iustus et salvator ipse pauper et ascendens super asinum et super
Abbreviated transcription (Latin):
illius consistens. Qui respicit ꝑ
fenestras eius: & in ianuas illius
audiens. Qui requiescit iuxta do¬
mum illius: & in parietib illius
figens palum. Statuet casulam
suam ad manus illius: & requies¬
cunt in casula illiꝰ bona ꝑ euum.
Statuet filios sub tegmine illꝰ.
& sub ramis illius morabit᷑. Pro¬
tegetur sub tegmine illius a fer¬
uore: & in gła eius requiescet. Q
timet dm̃: faciet illud: & qui con¬
tinens est iusticiȩ apprehendet

Expanded text:
illius consistens qui respicit per illius consistens qui respicit per fenestras et in ianuas illius audiens qui requiescit iuxta domum illius et in parietibus illius figens palum statuet casulam suam ad manus illius et requiescunt in casula eius bona per aevum statuet filios suos sub tegimen illius et sub ramis illius morabitur protegetur in subtegmine illius a fervore et in gloria eius requiescet qui timet Deum faciet illud et qui continens est iustitiae adprehe
Abbreviated transcription (Latin):
mortem bene fac amico tuo: &
scđm uires tuas exporrigens da
pauꝑi. Non defrauderis a die bo¬
no: & particula boni doni ñ tepre¬
tereat. Nonne aliis relinquis do¬
lores & labores tuos: In diuisione
sortis da &e accipe: & iustifica ani¬
mam tuam. Ante obitum tuum
oꝑare iusticiam: qm̃ non ẽ apud
inferos inuenire cibum. Omnis
caro sicut fenum ueterascet: ce sic̃¬
folium fructificans in arbore ui¬
ridi. Alia generantur ce alia dei¬
cumtur: sic generatio carnis &
sangumis. Alia finit᷑: & alia nas¬
citur. Omne opus corruptibile:
in fine deficiet. & qui illud oꝑat᷑.
ibit cum ipso. Et omne opus ele¬
ctum iustificabitur: & qui oꝑat᷑
illud: honorabit᷑ in illo. Beatꝰ uir
qui in sapientia sua morabitur.
& qui in iusticia sua meditabit᷑.
& in sensu cogitauit circum spec¬
tionem dei. Qui excogitat uias
illius in suo corde: & in absconsis
illius indelligens. Uadens post
illum quasi uestigator: & in uiis

Expanded text:
mortem benefac amico tuo: et mortem benefac amico tuo: et secundum vires tuas extendens da pauperi. Non defrauderis in die bona: et particula boni doni non te pretereat. Nonne aliis relinques dolores et labores tuos. In divisione sortis: da et accipe: et justifica animam tuam: ante ooperare iustitiam, quoniam non est apud inferos inuenire cibum. Omnis caro sicut foenum ueterascet. folium fructificans in arbore viridi. Alia generantur, et alia dejiciuntur. Sic generatio carnis et sanguinis, alia finitur, et alia nascitur. Omne opus corruptibile in fine deficiet, et qui illud operatur ibit cum ipso. Et omne opus electum justificabitur, et qui operatur illud honorabitur in illo. Beatus vir qui in sapientia sua morabitur, et qui in justitia sua meditabitur, et in sensu cogitabit circumspectionem Dei. Qui excogitat vias illius in corde suo et in absconsis illius intelligens erit, vadens post illam quasi vestigator et in viis
Abbreviated transcription (Latin):
tristiciam: & non excedit ab spe
sua. Uiro cupido & tenaci sine
ratione est substantia. & homini
liuido ad quid aurum: Qui coacer.¬
uat ex animo suo iniuste aliis
congregat: & in bonis illius aliͦ
luxuriabitur. Qui sͥ nequam est.
cui alio bonus erit: Et ñ iocunda¬
bitur in bonis suis. Qui sͥ inui¬
det: nichil est illo nequiꝰ. Et hȩc
redditio est maliciȩ illius. Et sibe¬
ne fecerit ignoranter. & ñ uolens
facit: in nouissimo manifestat
maliciam suam. Nequam ẽ oculꝰ
liuidi: ce auertens faciem & despi¬
ciens animam suam. Insaciabilis
oculus cupidi in partẽ iniquitatiᷤ.
ñ saciabitur donec consumet are¬
faciens animã suam. Oculus ma¬
lus ad mala: & ñ saciabitur pane
indigens. & in tristicia erit super
mensam suam
ili si habes: bene fac tecũ. & deo
dignas oblationes offer. Me¬
mor esto qm̃ mors ñ tardat &e te
stamentũ inferoꝵ:quia demon¬
stratum ẽ tibi. Testamentũ enim
huiꝰ mundi: morte moriet᷑. Ante

Expanded text:
tristitiam et non excidit ab spe tristitiam et non excidit ab spe sua. uiro cupido et tenaci sine ratilivido ad quid aurum qui acervat ex animo suo iniuste aliis congregat et in bonis illius alius luxuriabitur qui sibi nequa est cui alii bonus erit et non iucundabitur in bonis suis qui sibi invidet nihil est illo nequius et haec redditio est malitiae illius et si bene fecerit ignoranter et non volens facit et in novissimo manifestat malitiam suam nequa est oculus lividi et avertens faciem et despiciens animam suam insatiabilis oculus cupidi in parte iniquitatis non satiabitur donec consummet arefaciens animam suam oculus malus ad mala et non satiabitur pane et in tristitia erit super mensam suam fili si habes benefac tecum et Deo bonas oblationes offer memor esto quoniam mors non tardstamentum inferorum jam demonstratum est tibi. Testamentum enim hujus mundi mortem operatur. Ante
Abbreviated transcription (Latin):
catio sco homini ad canem. aut
que pax bona diuiti ad paupe¬
rem: Uenatio leonis onager in
heremo: sic pascua sunt diuitũ
pauperes. Et sicut abhominatio
est suꝑbo humilitas: sic execratio
diuitis pauꝑ. Diues commotꝰ con¬
firmatur ab amicis: humilis au̾
cum ceciderit: expelletur & a no¬
tis. Diuid decepto: muld recuꝑa¬
tores: locutus est suꝑba: ce iusti
ficauerunt illum. Humilis de¬
ceptus est: insuꝑ & arguit᷑. locutꝰ
est sensate: & non est datus e locꝰ.
Diues locutus est: & om̃s tacue¬
runt: & uerbum illius: usq ad
nubes ꝑducent. Pauꝑ locutus ẽ:
& dicunt. Quis est hic: Et si of¬
fenderit: subuertent illum. Bo¬
na est substantia: cui ñ est pecca¬
tum in conscientia: & nequissi¬
ma pauꝑtas in ore impii. Corho.¬
minis immutat faciem illius:
siue in bona siue in mala. Uesti¬
fatus uir qui ñ est .xl.¬
lapsus uerbo ex ore suo. &
non est stimulatus in tristicia de¬
licti. felix qui ñ habuit animi sui

Expanded text:
catio sancto homini ad canem aut catio sancto homini ad canem aut quae pax bona diviti ad pauperem venatio leonis onager in heremo sic pascua sunt divitum pauperes et sicut abominatio est superbo humilitas sic execratio divitis pauper dives commotus confirmatur ab amicis humilis autem cum ceciderit expellitur et a notis diviti decepto multi recuperatores locutus est superba ficaverunt illum: humilis deceptus est, insuper et arguitur. Locutus est sensate, et non est datus ei locus. Dives locutus est, et omnes tacuerunt, et verbum illius usque ad nubes perducent. Pauper locutus est, et dicunt: Quis est hic? Et si offenderit, subvertent illum. Bona est substantia cui non est peccatum in conscientia, et nequissima paupertas in ore impii. Cor hominis immutat faciem illius, sive in bona, sive in mala. Vestiatus uir, qui non est lapsus uerbo ex ore suo et non est stimulatus in tristitia delicti. felix qui non habuit animi sui
Abbreviated transcription (Latin):
deo: & expecta manus eius. At¬
tende: ne seductus in stulticia hu¬
milieris. Noli esse humilis in sapi¬
entia tua: ne humiliatus: in stul¬
ticiam seducaris. Aduocatus a
potentiore: discede. ex hoc enim:
magis te aduocabit. Ne imꝓbus
sis: ne impingaris. & ne longe
sis ab eo. ne eas inobliuionem.
Ne retineas ex equo loqui cũ illo:
& credas multis uerbis illiꝰ. Ex
multa enim loquela temptabit
te: & subridens interrogabit te.
De absconditis tuis simmittis
animo illius: conseruabit uer¬
ba tua. & ñ parcet. De malicia
& de uinculis caue tibi. & atten¬
de diligenter auditui tuo: qm̃
cum subuersione tua ambulas.
Audiens uero illa quasi in som¬
nis uide: & uigilabis omni uita
tua. Dilige dm̃: & inuoca eum in
salute tua. Omne animal diligit
simile sibi: sic &e omnis homo ꝓxi¬
mum sͥ. Omnis caro ad similem
sibi comungetur: & omnis homo
similis sui sociabitur. Si cõmuni¬
cabit lupus agno aliquando:
sic peccator iusto. Que communi¬

Expanded text:
Deo. et expecta manus ejus. AtDeo. et expecta manus ejus. Attende, ne seductus in stultitia humilieris. Noli esse humilis in sapientia tua, ne, humiliatus, in stultitiam seducaris. Advocatus a potentiore, discede: ex hoc enim magis te advocabit. Ne improbus sis, ne impingaris, et ne longe sis ab eo, et eas in oblivionem. Ne retineas ex aequo loqui cum illo, et ne credas multis verbis illius. Ex multa enim loquela tentabit te, et subridens interrogabit te de absconditis tuis. Immitis animus illius conservabit verba tua et non parcet de malitia et de vinculis cave tibi et adtende diligenter auditui tuo quoniam cum subversione tua ambulas audiens vero illa quasi in somnis vide et vigilabis omni vita tua dilige Deum et invoca eum in salute tua omne animal diligit similem sibi sic et omnis homo proximum sibi omnis caro ad similem sibi coniungitur et omnis homo simili sui sociabitur si communicabit lupus agno aliquando sic peccator iusto quae communi
Abbreviated transcription (Latin):
inuenies eum illic pͥorem. In oculis
suis lacrimatur mimicus: oe qͣsi
adiuuans: suffodiet plantas tuas.
Caput suum mouebit. &e plaude¬
bit manu: & multa susurrans: cõ¬
mutabit uultũ suum: xxxix.¬
Ui tetigerit picem: inquina¬
bitur ab ea. & qui communi¬
cauerit suꝑbo: induet suꝑbiam.
Pondus suꝑ se tollit: qui inhone¬
stiori se communicat. Et ditiori te:
ne socius fueris. Quid communi
cabit cacabus ad ollam: Quando
enim colliserint: confringet᷑. Diueᷤᷤ
iniuste egit. & fremebit: pauper
autẽ lesus tacebit. Si largitus
fueris: assumet te: & si non ha¬
bueris: derelinquet te. Si habes:
conuiuet tecum. &r euãcuabit te:
& ipse ñ dolebit suꝑ te. Si necessa¬
rius illi fueris: supplantabit te.
ce subridens spem dabit. narrais
tibi dona. & dicet. Quid opus ẽ
tibi: Et confundet te in cibis suis:
donec exmaniat te bis &e ter.
Et in nouissimo deridet te. Post¬
ea uidens derelinquet te: & caput
suum mouebit ad te. humiliare

Expanded text:
invenies eum illic priorem. In oculis invenies eum illic priorem. In oculis suis lacrymatur inimicus, et quasi adjuvans suffodiet plantas tuas. Caput suum movebit, et plaudebit manu; et multa susurrans commutabit vultum suum.ui tetigerit picem inquinabitur ab illa et qui communicaverit superbo inducet superbiam pondus super se tollit qui honestiori communicat et ditiori te ncabit caccabus ad ollam? Quando enim se colliserint confringentur. Dives injuste egit et fremet; pauper autem laesus tacebit. Si largitus fueris, assumet te; et si non habueris, derelinquet te. Si habes, convivet tecum et evacuabit te: et ipse non dolebit super te. Si necessarius illi fueris, supplantabit te, et subridens spem dabit tibi, narrans tibi bona, dicit: Quid opus est tibi? Et confundet te in cibis suis, donec te exinaniat bis et ter; et in novissimo deridebit te. Postea videns, derelinquet te, et caput suum movebit ad te. Humiliare
Abbreviated transcription (Latin):
on agnoscetur in bonis amicꝰ:
& non abscondetur in malis
inimicus. In bonis uiri inimiq ilhꝰ.
in tristicia & malicia illius amicꝰ
agnitus est. Non credas inimico
tuo in ȩternum. Sicut enim era¬
mentum eruginat nequitia illꝰ.
& si humiliatus uadat curuus.
affirma anmũ tuũ & custodi te
ab illo. Non statuas illum penes
te. nec sedeat ad dexteram tuam:
ne conuersus stet in loco tuo. ne
forte conuersus in locũ tuũ in qͥ¬
rat cathedram tuam: & in nouis¬
simo cognoscas uerba mea. ce ser¬
monib meis stimuleris. Quis
merebit᷑ incantatori a serpente
ꝑcusso. & omnib qui appropiat
bestiis. & qui comitatur cum uiro
iniquo: & obuolutus est in peccati
eius: Una hora tecũ ꝑmanebit:
si autẽ declinaueris: non suppor¬
tabit. In labiis suis. indulcat mi¬
micus: & in corde suo insidiat᷑ ut
subuertat te infoueam. In oculis
suis. lacrimatur inimicus: ce si in¬
uenerit tempus: ñ satiabit᷑ san¬
guine. Siincurrerint tibi mala:

Expanded text:
on agnoscetur in bonis amicus et non abscondetur in malis inimicus in bonis viri inimici illius in tristitia et in malitia illius amicus agnitus est non credas inimico tuo in aeternum sicut enim aeramentum erugEt si humiliatus vadat curvus, adjice animum tuum, et custodi te ab illo. Non statuas illum penes te, nec sedeat ad dexteram tuam; ne conversus stet in loco tuo: ne forte conversus in locum tuum, inquirat cathedram tuam et in nouissimo agnoscas uerba mea et in sermonibus meis stimuleris. quis miserebitur incantatori a serpente percusso et omnibus qui adpropiant bestiis? et qui comitatur cum uiro iniquo et obuolutus est in peccatis eisi autem declinaveris, non supportabit. In labiis suis indulcat inimicus, et in corde suo insidiatur, ut subvertat te in foveam. In oculis suis lacrymatur inimicus; et si invenerit tempus, non satiabitur sanguine. Si incurrerint mala tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
ctus: & aqua sapientiȩ salutaris
potabit illum. Et firmabitur in
illo & ñ flectetur: &e continebit il¬
lum & ñ confundetur. & inaltabit
illum apud proximos suos. Et in
medio ȩccł̃iȩ aꝑiet os illiꝰ: oe imple-¬
bit illum spiritu sapientiȩ ce in¬
tellectus. & stolã głȩ uestiet illum.
Iocunditatẽ & exultationẽ the¬
saurirabit suꝑ illum: ce nomine
ȩterno hereditabit illum. Hoĩes
stulgi ñ apprehendent illam: oe
homines sensag obuiabunt illi.
homines stulti ñ uidebunt illam:
longe enim abest a suꝑbia &e dolo.
Uiri mendaces ñ erunt illius me¬
mores: & uiri ueraces inuenient᷑
m illa. & successum habebunt usq
ad inspectionẽ dei. Non est specio¬
sa laus more peccatoris: qm̃ a do
ꝓfecta est sapientia. Sapientiȩ enĩ
dei adstabit laus. & in ore fideli
habundabit: ce dñator d̾s dabit
eam illi. Non dixeris ꝑ dm̃ abest:
que odit̾ enim ne feceris. Non di¬
cas ille me implãt auit: ñ enim
necessarii sunt illi hoĩes impii.

Expanded text:
taris potabit illum et firmabitur in illo et non flectetur et continebit illum et non confundetur et inaltabit illum apud proximos suos et in medio ecclesiae aperiet os illius adimplebit illum spiritu sapientiae et intellectus et stolam gloriae vestiet illum iucunditatem et exultationem thesaurizabit super illum et nomine aeterno hereditabit illum homines stulti non adprehendent illam et homines sensati obviabunt illi homines stulti non videbunt illam longe enim abest a superbia et dolo viri mendaces non erunt illius memores et viri veraces inveniuntur in illa et successum habebunt usque ad inspectionem Dei non est speciosa laus in ore peccatoris quoniam a Deo profecta est sapientia sapientiae enim Dei adstabit laus et in ore fideli abundabit et Dominator dabit eam illi non dixeris per Deum abest quae odit enim ne feceris non dicas ille me inplanavit non enim necessarii sunt illi homines impii
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuȩ: &e in timore dei sit
gloriatio. Et in sensu sit tibi cogi¬
tatus dei. & omnis narratio tua
in preceptis altissimi. In manu
artificum oꝑa laudabitur. & pͥn¬
ceps populi in sapientia sermo¬
nis sui. In sensu uero semoꝵ: uer¬
bum. Terribilis est in ciuitate
sua homo linguosus: ce temera¬
rius in uerbo suo odibilis erit.
Udex sapiens iudicabit .xxx¬

Expanded text:
convivae et in timore Dei sit gloriatio tibi et in sensu sit tibi cogitatus et omnis narratio tua in praeceptis Altissimi in manus artificum opera laudabitur et princeps populi in sapientia sermonis sui in sensu vero seniorum verbum terribilis est in civitate sua homo linguosus et temerarius in verbo suo odibilis erit iudex sapiens vindicabit
Abbreviated transcription (Latin):
sole nec uelocium ẽẽ cursum. nec
fortium bellũ. nec sapientiũ panẽ:
nec doctoꝵ diuitias. nec artificũ
grãm. sed tempus. casumq in oĩb.
Nescit homo finẽ suum. sed sicut
pisces capiunt᷑ hamo. & sicut aue
comp̃henduntur laqueo: sic capi¬
untur homines tempore malõ.
cum eis ex timplo suꝑuenerit.
Hanc quoq uidi sub sole sapien¬
tiam: & ꝓbaui maximam. Eiuitaᷤᷤ
parua: & pauqi in ea uiri. Uenit
contra eam rex magnus & ualla¬
uit eam. extruxitq munitiones
ꝑ girum: &e ꝑfecta est obsidio. In¬
uentus q in eauir pauꝑ &e sapieis.

Expanded text:
sole, nec velocium esse cursum, nec sole, nec velocium esse cursum, nec fortium bellum, nec sapientium panem, nec doctorum divitias, nec artificum gratiam: sed tempus casumque in omnibus. Nescit homo finem suum: sed sicut pisces capiuntur hamo, et sicut aves laqueo comprehenduntur: Sic capiuntur homines in tempore malo, cum eis extemplo supervenerit. Hanc quoque sub sole vidi sapientiam, et probavi maximam. Civitas parva, et pauci in ea viri: venit contra eam rex magnus, et vallavit eam: Exstruxitque munitiones per gyrum, et perfecta est obsidio. Inventusque est in ea vir
Abbreviated transcription (Latin):
& contemptu in uita sua: & post
hec ad inferos deducent᷑. Nemo
est qui semꝑ uiuat: & qui huiꝰ res
habeat fiduciam. Melior est ca¬
nis uiuus: leone mortuo. Uiuen¬
tes enimsciunt se ẽẽ morituros:
mortui uͦ nichil nouerunt am¬
plius: nec habent ultra merce¬
dem. quia obluuoni tradita est
memoria eoꝵ. Amor quoq & odiũ
& inuidia simul ꝑeunt. nec habẽt
partem in hoc scło: & in oꝑe qd̃
sub sole geritur. Uade gͦ &e comede
in leticia panẽ tuum. & bibe cum
gaudio uinũ tuum: quia deo pla¬
cent oꝑa tua. Omni tempore sint
uestimenta tua candida: & oleũ
de capite tuo non deficiat. ꝑfrue¬
re uita cum uxore quam diligis.
cunctis dieb uitȩ instabilitatis
tuȩ. qui dati sunt tib subsole:
omni tempore uanitatis tuȩ.
Hȩc ẽ enim pars inuita & in labo¬
re tuo: quo laboras sub sole. Qd̾¬
cumꝙ potest manus tua facere
instanter oꝑare: quia nec opus
tia erunt apud inferos quo tu
ꝓperas. Uerti me ad aliud. uidiq sub

Expanded text:
emptu in vita sua et post haec ad inferos deducentur nemo est qui semper vivat et qui huius rei habeat fiduciam melior est canis vivens leone mortuo viventes enim sciunt se esse morituros mortui vero nihil noverunt amplius nec habent ultra mercedem quia oblivioni tradita est memoria eorum amor quoque et odium et invidia simul perierunt nec habent partem in hoc saeculo et in opere quod sub sole geritur vade ergo et comede in laetitia panem tuum et bibe cum gaudio vinum tuum quia Deo placent opera tua omni tempore sint vestimenta tua candida et oleum de capite tuo non deficiat perfruere vita cum uxore quam diligis cunctis diebus vitae instabilitatis tuae qui dati sunt tibi sub sole omni tempore vanitatis tuae haec est enim pars in vita et in labore tuo quod laboras sub sole quodcumque potest manus tua facere instanter operare qutia erunt apud inferos, quo tu properas. Verti me ad aliud, et vidi sub
Abbreviated transcription (Latin):
Unt iusti atq sapientes: ce
oꝑa eoꝵ in manud̾i. Et ta¬
men nescit homo utrũ amore
an odio dignus sit: sed omnia
in futuro seruantur incerta. eo
qd̾ uniuersa eque eueniant iusto
& impio: bono: & malo: mundo:
& immundo: immolanti uicti¬
mas: & sacrificia contẽpnenti.
Sicut bonus. sic & peccator: ut
piurus: ita & ille qui uerum de¬
iurat. Hoc ẽ pessimũ inter omĩa
que sub sole fuint: qͥa eadem cun-

Expanded text:
unt justi atque sapientes, et opera eorum in manu Dei: Et tamen nescit homo, utrum amore an odio dignus sit: sed omnia in futurum servantur incerta: Eo quod universa aeque eveniant justo et impio, bono et malo, mundo et immundo, Immolanti victimas, et sacrificia contemnenti. Sicut bonus, sic et peccator: ut perjurus, ita et ille qui verum dejerat. Hoc est pessimum inter omnia, quae sub sole fiunt, quia eadem c
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. ludens feci. Cum defecerint
ligna: extinguetur ignis. & susur¬
rone subtracto: iurgia conquies¬
cunt. Sicut carbones ad prunaᷤ
& ligna ad ignem: sic homo ira¬
cundus suscitat rixas. Uerba su¬
surronis quasi simplicia: & ipsa
ꝑueniunt usq ad intima uentris.
Quomͦ si argento sordido ornare
uelis uas fictile: sic labia tumen¬
tia cum pessimo corde sociata.
Abiis suis intelligit᷑ . L.¬
iimicus: cum in corde tractau̾it
dolos. Quando submiserit uocẽ
suam: ne credideris ei. qm̃ septẽ
nequidiȩ sunt in corde illius. Qui
oꝑit odium fraudulenter: reue¬
labitur malicia eius in concilio.
Qui fodit foueam: incidet in eam
&e qui uoluit lapidem: reuertet᷑
ad eum. Lingua fallax: ñ amat
ueritatẽ: & os lubricum: oꝑat᷑
riunas. Ne glorieris in crastinũ:
ignorans quid suꝑuentura pari¬
at dies. Laudet te alienus: & ñ
os tuum: extraneus. & ñ labia
tua. Graue est saxum: & onerosa
harena. sed ira stulg utroq gra¬

Expanded text:
dicit: ludens feci. cum defecerint dicit: ludens feci. cum defecerint ligna, extinguetur ignis: et susurrone detracto iurgia conquiescunt. sicut carbones ad prunas et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas. uerba susurronis quasi simplicia et ipsa perveniunt ad intima ventris quomodo si argento sordido ornare velis vas fictile sic labia tumentia cum pessimo corde sociata labiis suis intellegitur inimicus cum in corde tractaverit dolos quando submiserit vocem suam ne credideris ei quoniam septem nequitiae sunt in corde illius qui operit odium fraudulenter revelabitur malitia eius in concilio qui fodit foveam incidet in eam et qui volvit lapidem revertetur ad eum lingua fallax non amat veritatem et os lubricum operatur ruinas ne glorieris in crastinum ignorans quid superventura pariat dies laudet te alienus et non os tuum extraneus et non labia tua grave est saxum et onerosa harena sed ira stulti utroque gra
Abbreviated transcription (Latin):
in ore stultoꝵ parabola. Sicut
qui mittit lapidem in aceruum
mercurii: ita qui tribuit insipien¬
t honorem. Quom si spina nasca¬
tur in manu temulenti.sic para¬
bola in ore stultoꝵ. Iudicium de¬
terminat causas: & qui imponit
stulto silentium: iras mitigat.
Sicut canis qui reuertit᷑ ad uomi
tum suiĩ: sic impridens qui ite¬
rat stulticiam suam. Uidisti ho¬
minẽ sapientẽ sibi uideri: magis
illo spem habebit stultus. Dicit
piger. Leo inuia: leena in itine¬
rib. Sicut ostium uertitur in car¬
dine suo: ita piger in lectulo suo.
Abscondit piger manus sub ascel¬
las suas: & laborat si ad os suum
eas conuerterit. Sapientior sͥ p¬
ger uidetur: septẽ uiris loqͤntib
sententias. Sicut qui apprehen¬
dit aurib canem: sic qui transit
& impatiens cõmiscetur rixȩ al¬
terius. Sicut noxius ẽ qui mittit
lanceas & sagittas inmortẽ: sic
uir qui fraudulenter nocet ami¬
co suo: & cum fuerit deprehensus:

Expanded text:
in ore stultorum parabola. Sicut in ore stultorum parabola. Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii: ita qui tribuit insipienti honorem. Quomodo si spina nascatur in manu temulenti: sic parabola in ore stultorum. Judicium determinat causas, et qui imponit stulto silentium, iras mitigat. Sicut catum suum, sic inprudens, qui iterat stultitiam suam. uidisti hominem sapientem sibi uideri? magis illo spem habebit stultus. dicit piger: leaena in uia, leo in itineribus. sicut ostium uertitur in cardine suo, ita piger in lecto suo. abscondit piger manus sub ascella sua et laborat, si ad os suum eas conuerterit. sapientior sibi piger uidetur septem uiris loquentibus sententias. sicut qui adprehendit auribus canem, sic qui transit et inpatiens commiscetur rixae alterius. sicut noxius est qui mittit lanceas et sagittas et mortem, sic uir, qui fraudulenter nocet amico suo et, cum fuerit deprehensus,
Abbreviated transcription (Latin):
& facies tristis linguam detrahen¬
tem. Melius ẽ sedere in angulo
dognatis: quam cũ muliere lit¬
giosa &e indomo cõmuni. Aqua
frigida animȩ sitienti: & nuncius
bonus de terra longinqua. fons
turbatus pede & uena corrupta:
iustus cadens coram impio. Sic̃
ei bonum: sic qui scrutator ẽ ma¬
iestatis: opprimetur a gła. Sicut
urbs patens &e absꝙ: muroꝵ am¬
bitu: ita uir qui ñ potest in lo¬
quendo cohibere sp̃m suum. Quo¬
modo nix estate & pluiiȩ in mes¬
se. sic indecens ẽ stulto gła. Nam
sicut auis ad alta transuolans.¬
ledictum frustra ꝓlatum in quẽ¬
piam suꝑueniet. Flagellũ equo
& camus asino: &e uirga in dorso
imprudentium. Ne respondeas
stulto iuxta stulticiam suam:
ne efficiaris ei similis..l¬
Esponde stulto iuxta stulti¬
ciam suam: ne sͥ sapiens eẽ
uideatur. Claudus pedib &e in¬
miquitatẽ bibens: qui mittit
uerba ꝑ nuncium stultum. Quo¬
modo pulchras frustra habet
claudus tibias: sic indecens est

Expanded text:
et facies tristis linguam detrahenet facies tristis linguam detrahentem melius est sedere in angulo domatis quam cum muliere litigiosa et in domo communi aqua frigida animae sitienti et nuntius bonus de terra longinqua fons turbatus pede et vena corrupta iustus cadens coram impio sicut ei bonum sic qui scrutator est maiestatis opprimitur gloria sicut urbs patens et absque murorum ambitu ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum quomodo nix aestate et pluvia in messe sic indecens est stulto gloria sicut avis ad alia transvolansledictum frustra prolatum in quempiam superveniet. Flagellum equo, et chamus asino, et virga dorso imprudentium. Ne respondeas stulto juxta stultitiam suam, ne efficiaris ei similis. Responde stulto juxta stultitiam suam, ne sibi sapiens esse videatur. Claudus pedibus, et iniquitatem bibens, qui mittit verba per nuntium stultum. Quomodo pulchras frustra habet claudus tibias: sic indecens est
Abbreviated transcription (Latin):
rea & margaritũ fulgens: qui ar¬
guit sapientẽ & aurem obedientẽ
Sicut frigus niuis indie messis
ita legatus fidelis ei qui misit eũ
animam illius requiescere facit.
Nubes &e uentus & pluinȩ ñ se¬
quentes: uir gloriosus & ꝓmissa
ñ complens. Patientia lenetur
pͥnceps: & lingua mollis confrin¬
get duriciam. Mel inuenist: co¬
mede quod sufficit tibi: ne forte
satiatus: euomas illud. xlix.¬
Ubtrahe pedem tuum de do¬
mo ꝓximi tui: ne forte satia¬
tus tui oderit te. Iaculum &e gla¬
dius & sagitta acuta: homo qui
loquitur contra ꝓximũ suum te
stimoniũ falsum. Dens putridus
& pes lassus: qui sꝑat suꝑ infide¬
li in die angustiȩ: & amittit pal¬
lium in die frigoris. Acetum in
nitro: est qui cantat carmina cor¬
di pessimo. Si esurierit inimicus
tuus: ciba illũ: si sitierit: da ei aqͣm
bibere. Prunas enim congrega¬
bis suꝑ caput eiꝰ: & dñs reddet. ei.
Uentus aquilo dissipat pluuias:

Expanded text:
rea et margaritum fulgens qui arrea et margaritum fulgens qui arguit sapientem et aurem oboedientem sicut frigus nivis in die messis ita legatus fidelis ei qui misit eum animam illius requiescere facit nubes et ventus et pluviae non sequentes vir gloriosus et promissa non conplens patientia lenietur princeps et lingua mollis confringet duritiam mel invenisti comede quod sufficit tibi ne fosatiatus evomas illud. Subtrahe pedem tuum de domo proximi tui, nequando satiatus tui oderit te. Jaculum, et gladius, et sagitta acuta, homo qui loquitur contra proximum suum falsum testimonium. Dens putridus, et pes lapsus, qui sperat super infidele in die angustiae, et amittit pallium in die frigorinitro est, qui cantat carmina cordi pessimo. Si esurierit inimicus tuus, ciba illum; et si sitierit, da ei aquam bibare: prunas enim congregabis super caput eius et Dominus reddet tibi ventus aquilo dissipat pluvias
Abbreviated transcription (Latin):
ges: Parum inquã dormies. mo¬
dicum dormitabis. pauxillum
manus conseres ut quiescas: &¬
ueniet quas: cursor egestas tua:
& mendicitas: quasi uir armatꝰ
Heȩ quoq parabolȩ salomonis.
quas transtulerunt uiri erechiȩ
regis iuda. Gła dei celare uerbũ.
& gła regum inuestigare sermo¬
nem. Celum sursum & terra de¬
orsum: & cor regum inscrutabile
Aufer rubiginem de argento:
& egredietur uas purissimum.
Aufer impiecatẽ de uultu regis.
& firmabitur iusticia thronus eiꝰ.
Ne gloriosus appareas corã rege.
& in loco magnoꝵ ne steteris
Melius ẽ enim ut dicat᷑ tibi as¬
cende huc: quã ut humilieris
coram pͥncipe. Que iuderunt och
tui. ne ꝓferas in iurgio cito. ne po¬
st ea emendare ñ possis: cum de¬
honestaueris amicũ tuum. Cau¬
sam tuam tracta cũ amico tuo:
&e secretum extraneo ne reueles.
ne forte insultet tͥ cum audierit:
& exꝓbrare ñ cesset. Mala aurea
in lectis argenteis: qui loqͥtur uer¬
bum in tempore suo. In auris au¬

Expanded text:
 parum inquam dormies modicum dormitabis pauxillum manus conseres ut quiescas veniet quasi cursor egestas tua et mendicitas quasi vir armatus haec quoque parabolae Salomonis quas transtulerunt viri Ezechiae regis Iuda gloria Dei celare verbum et gloria regum investigare sermonem caelum sursum et terra deorsum et cor regum inscrutabile aufer robiginem de argento et egredietur vas purissimum aufer impietatem de vultu regis et firmabitur iustitia thronus eius ne gloriosus appareas coram rege et in loco magnorum ne steteris melius est enim ut dicatur tibi ascende huc quam ut humilieris coram principe quae viderunt oculi tui ne proferas in iurgio cito ne postea emendare non possis cum dehonestaveris amicum tuum causam tuam tracta cum amico tuo et secretum extraneo non reveles ne forte insultet tibi cum audierit et exprobrare non cesset mala aurea in lectis argenteis qui loquitur verbum in tempore suo inauris au
Abbreviated transcription (Latin):
epties enim cadet iustus: oe
in malum. Cum ceciderit inimicꝰ
tuus: ne gaudeas: &e in ruma eiꝰ
ne exultẽt cor tuum. ne forte ui¬
deat dñs & displiceat ei: & auferat
ab eo iram suam. Ne contendas
cum pessimis: nec emuleris impi¬
os. qm̃ ñ habent futuroꝵ spem ma¬
li. & lucerna impioꝵ extinguetur.
Time dñm fili mi &e regem. & cũ
detractatorib ñ commiscearis: qm̃
repente consurget ꝑditio eoꝵ: &¬
rumam utriꝰq quis nouit: Hȩc

Expanded text:
epties enim cadet  Al. caditin malum. Cum ceciderit inimicus tuus, ne gaudeas, et in ruina ejus ne exultet cor tuum ne forte videat Dominus et displiceat ei et auferat ab eo iram suam ne contendas cum pessimis nec aemuleris impios quoniam non habent futurorum spem mali et lucerna impiorum extinguetur time Dominum fili mi et regem et cum detractoribus non commiscearis quoniam repente consurget perditio eor
Abbreviated transcription (Latin):
apsa est in lacu uita mea: & posue¬
runt lapidem suꝑ me. Sade.
nundauerunt aquȩ suꝑ caput
meum: dixi. perii. Cõph.
nuocaui nomen tuum dñe: de la¬
cu nouissimo. Coph.
Uocem meam audisti: ne auertas
aurem tuam a singultu meo & cla-¬
moribus. Coph.
Appropinquasti in die qua inuo¬
caui te: dixisti ne timeas. Res.
Iudicasti dñe causam animȩ meȩ:
redemptor uitȩ meȩ Res.
Uidisti dñe iniquitatẽ aduersum
me: iudica iudicium meum.
Uidist omnem furorem: Res¬
uniuersas cogitationes eoꝵ aduer¬
sum me. MeN.

Expanded text:
lapsa est in lacu vita mea et posuelapsa est in lacu vita mea et posuerunt lapidem super me SADE inundaverunt aquae super caput meum dixi perii COPH invocavi nomen tuum Domine de lacis novissimis COPH vocem meam audisti ne avertas aurem tuam a singultu meo et clamoribus COPH adpropinquasti in die quando invocavi te dixisti ne timeas RES iudicasti Domine causam animae meae redemptor vitae meae RES vidisti Domine iniquitatem adversum me iudica iudicium meum RES vidisti omnem furorem universas cogitationes eorum adversum me SEN