comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia om̃s in xp̃o nonminus manere quã perueni redesiderat. Et
castisuisceribus dm̃ propterse. et proximũ propterdm̃ diligere gaudet.
Ecamarecontendit. Sequitur autẽ abia. qui paterdñs int̃pretatur
Hic preterea longeiam castrametatur ab egypto. quando quidem
perlatitudinẽcaritatis filiusdi iameffectus. fratresin xp̃õ omnes ueraciter
sinuamoris fouet ueneratur. at quediligit. Hic quippe non ollas carniũ
iam suspirat. sedheresdĩ coheres autẽ xpĩ. tantũ caelestia sapit. meditatur
atq intendit. Porro asa filiuscius attollens rectenuncupatur. Quia
qui ad hocculmei peruenerit sc̃itatis. sẽper necesseest ad sublimia scattol¬
lat eteleuet. quatinus ꝑ in crementauirtutũ. dehacuallelacrima¬
rum festinus ascendat. Disposuitenĩ ascensiones in cordesuo. Etideo ce¬
lerius adeptusest. ut iosephatdicatur. Iosephatergo ipse. iudicans uel

Expanded text:
quia omnes in Christo non minus manere quam pervenire desiderat; et quia omnes in Christo non minus manere quam pervenire desiderat; et castis visceribus Deum propter se, et proximum propter Deum diligere gaudet, et amare contendit. Sequitur autem Abia, qui pater Dominus interpretatur. Hic praeterea longe jam castrametatur ab Aegypto, quandoquidem per latitudinem charitatis filius Dei jam effectus, fratres in Christo omnes veraciter sinu amoris fovet, veneratur, atque diligit. Hic quippe non ollas carnium jam suspirat, sed haeres Dei, cohaeres autem Christi, tantum coelestia sapit, meditatur, atque intendit. Porro Asa, filius ejus, attollens recte nuncupatur. Quia qui ad hoc culmen pervenerit sanctitatis, semper necesse est ad sublimia se attollat et elevet; quatenus per incrementa virtutum de hac valle lacrymarum festinus ascendat. Disposuit enim ascensiones in corde suo. Et ideo celerius adeptus est ut Josaphat dicatur. Josaphat ergo, ipse judicans, vel
Abbreviated transcription (Latin):
Septemigitur referimus propter sabbatũ adlegalictui uendi uitacinstituta
octouero propterresurreccionis gloriam ex sequimur. ut quantotius quȩ
sit illa calestis patriae pax plenius degustantes perciperemereamur.
onminimũ ergo illc in hac uita conscendit. qsquisiam dni dispensante
gratia pacificus digneuocatur: huic sane quid superest. nisi ut aliorum
profectu incaritatedilatatus ac fundatus ubiq propagetur. Roboam
quippelatitudo populi nuncupatur. Quidsit autẽ latitudo populi. ui¬
hilaliud quã caritas inuenitur. dequa profectodicitur. Latum man¬
datũtuũ nimis. Etuiãmandatorũtuorũ cucurri. cũdilatasticor¬
meum. Illenimirũ iurclatitudo populi forecreditur. quidilatato
corde uiamandatorũ dĩ operibus adimplere probatur. quia qd̃
latet quod patet. totũ circum plectiuidetur in intimis. dum deuote
caritatem gerit inmoribus. Nullusenimsuis excipitur amplexibus.

Expanded text:
Septem igitur referimus propter Sabbatum ad legalia vitae instituta; Septem igitur referimus propter Sabbatum ad legalia vitae instituta; octo vero propter resurrectionis gloriam exsequimur, ut quantocius, quae sit illa coelestis patriae pax, plenius degustantes percipere mereamur. Non minimum ergo ille in hac vita conscendit, quisquis jam, Domini dispensante gratia, pacificus digne vocatur. Huic sane quid superest, nisi ut aliorum profectu in charitate dilatatus ac fundatus, ubique propagetur? Roboam quippe latitudo populi nuncupatur. 77 Quid sit autem latitudo populi, nihil aliud quam charitas invenitur, de qua profecto dicitur: Latum mandatum tuum nimis . Et: Viam mandatorum tuorum cucurri, cum dilatasti cormeum . Ille nimirum jure latitudo populi fore creditur, qui dilatato corde viam mandatorum Dei operibus adimplere probatur; quia quod latet, quod patet, totum circumplecti videtur in intimis, dum devote charitatem gerit in moribus. Nullus enim suis excipitur amplexibus:
Abbreviated transcription (Latin):
Et quae pacissunt iugrer operari:haecsiquidem inter octobeatitudines
septimaest quac in futuro plenius repromittitur. cũ adoptio filiorum di
fuerit exhibita. ꝑqua summascorũ requies designatur. Nãingenesim
septimadiesscificatur. in qua dẽ requi euisselegitur. perquã aeternailla pax
quac ex superat omnẽ sensum. uelut expracsagiofuturorũ. ab initio sp̃sscĩgra¬
tia consecritur: Quodsi abexordio fidei scilicet abraham qui ex fidenempeius¬
tificatus promissionẽ primus accepit dexp̃o. usque ad salomonc̃ simul om̃s
connumeres . quindecim colliguntur. quibus ad tẽplũ gradibusolim as¬
cendebatur. Et subipso numero etiam quindecim psalmorum canticatiu¬
lis praenotantur. Qui profecto numerus exseptẽ et octoconstat. quatinus
cisdem uirtutũ gradibus. Nos propter adoptionem filiorũ dĩsatis pacificos
exhibeat. atqueoperũ incrementis ad culme pacis usque perducat.

Expanded text:
et quae pacis sunt jugiter operari? Haec siquidem inter octo beatitudines et quae pacis sunt jugiter operari? Haec siquidem inter octo beatitudines septima est, quae in futuro plenius repromittitur, cum adoptio filiorum Dei fuerit exhibita, per quam summa sanctorum requies designatur. Nam in Genesi septima dies sanctificatur, in qua Deus requievisse legitur, per quam aeterna illa pax, quae exsuperat omnem sensum, velut ex praesagio futurorum, ab initio Spiritus sancti gratia consecratur. Quod si ab exordio fidei, scilicet ab Abraham, qui ex fide nempe justificatus promissionem primus accepit de Christo, usque ad Salomonem simul omnes connumeres, quindecim colliguntur, quibus ad templum gradibus olim ascendebatur, et sub ipso numero etiam quindecim psalmorum cantica titulis praenotantur. Qui profecto numerus ex septem et octo constat, quatenus eisdem virtutum gradibus nos propter adoptionem filiorum Dei satis pacificos exhibeat, atque operum incrementis ad culmen pacis usque perducat.
Abbreviated transcription (Latin):
nupropria agerepertẽptat. Et uiribussuis unacũ dĩgratia. ursorũbrachia
ed conũ ora ualeteffringere. qua illequiactenus fortitudinẽ. quae in ipso
est operibus noluit aut nonualuit adimplere. Quaigitur fortitudinequis¬
que aduersarias deiecerit potestates. satisest ut post uictoria salomon id
est pacificus habcatur. Qui anullus hicmagis quã propter pacembellare uide¬
tur: Ecideo dignum est ut prostrati suitiis deinceps ecsubiectis hostibus quis¬
quetranquillus acquictus uiuat. quatinus exeoquod futurus creditur
iã esse incipiat. Beatienim pacifici. quo filuidĩ uocabuntur. Quidigit᷑
in hacuita felicius est. ubi nonnisi iurgia et scandalauigent. Et iã int̃eos
quioderunt pacẽessepacificũ. uel quid difficilius quã interseditiones et mo¬
liminauitiorum. interfraudes et laqueos inimici quẽpiam inmuncesse.

Expanded text:
nu propria agere pertentat, et viribus suis una cum 76 Dei gratia ursorum brachia, nu propria agere pertentat, et viribus suis una cum 76 Dei gratia ursorum brachia, et leonum ora valet effringere; quam ille qui hactenus fortitudinem quae in ipso est operibus noluit aut non valuit adimplere. Qua igitur fortitudine quisque adversarias dejecerit potestates, satis est ut post victoriam Salomon, id est pacificus, habeatur. Quia nullus hic magis quam propter pacem bellare videtur. Et ideo dignum est ut, prostratis vitiis, deinceps et subjectis hostibus, quisque tranquillus ac quietus vivat: quatenus ex eo quod futurus creditur jam esse incipiat. Beati enim pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . Quid igitur in hac vita felicius est, ubi non nisi jurgia et scandala vigent, quam inter eos qui oderunt pacem esse pacificum? Vel quid difficilius quam inter seditiones et molimina vitiorum, inter fraudes et laqueos inimici, quempiam immunem esse,
Abbreviated transcription (Latin):
feliciter concremari. Dehocquippelacrificio uirtutũ inpentatheu coprofecco
dicitur. Odoratus queestdñs odorem suauitatis. Alioquip sacrificiorum
carnis adustio. magis foctorem generat. quã odorem suauitatis dñõ. Aut
num quidds̃ calibus recte delectari uidetur. qualibus nechum anussensus.
Ecsiexhis interdum nutritus sic honestius seagens delectatur. non omnino
calia sunt cacdestiũ odoramenta uirtuttũ. quac sexundũ a pocalrpsis iohannis
fidem orationes sunt scorum. Undedauid aicbatdicens: Dirigatur oratio
mea sicut incensum in conspecttuo. Quod incensũ quia exmultis bonorũ
operũ speciebus conficitur. Io eo cũ sũma deuotionis fiducia in conspectudĩ
dirigitur. ut ex hacdauid qui manufortis interprecatur. quasiuirtutũ
exmerito pronascatur: Uerũtamqi qui aboor Etsunipsoest fortitudo
accipitur. maiorhicdũ taxat recte aestimatur. quiiam quod inipsoest ma¬

Expanded text:
feliciter concremari. De hoc quippe sacrificio virtutum in Pentateucho profecto feliciter concremari. De hoc quippe sacrificio virtutum in Pentateucho profecto dicitur: Odoratusque est Dominus odorem suavitatis . Alioquin sacrificiorum carnis adustio magis fetorem generat quam odorem suavitatis Domino. Aut nunquid Deus talibus recte delectari videtur, qualibus nec humanus sensus, etsi ex his interdum nutritus sit, honestius se agens, delectatur? Non omnino talia sunt coelestium odoramenta virtutum, quae secundum Apocalypsis Joannis fidem orationes sunt sanctorum . Unde David aiebat dicens: Dirigatur oratio mea sicut incensum in conspectu tuo . Quod incensum quia ex multis bonorum operum speciebus conficitur, ideo cum summa devotionis fiducia in conspectu Dei dirigitur: ut ex hac David, qui manu fortis interpretatur, quasi virtutum ex merito pronascatur. Verumtamen quia Booz, etsi in ipso est fortitudo accipitur, major hic duntaxat recte aestimatur, qui jam quod in ipso est ma
Abbreviated transcription (Latin):
ta cunctaquaeoccurrerint aduersantia transilit accontempnit. Quod
si coeperit quippiam fatigari. continuo dm̃ ubiq praesentẽ sentiens. uelut
propugnatorẽ forcissimũ. eius consolidatus brachio non lassescit. Qua¬
propterdñi solatio adiutus. uerus xp̃i athleta. oboedientiae arma semper
baiolans obed efficitur. Siquidẽ os ed inlinguanrã seruiens uocatur.
quaeseruitus ut sit perpetua rectenon aliunde quã defortitudine etueloci¬
tatetimoris dĩ generatur. Underuth quoque dequahic nascitur festinans
est inter pretata. ut sit sensus qd caelestis uitae militia talibus en ixa paren¬
tibus oriatur. et generet iesse. quod profecto incensũ dicitur. Incensum
scilicetillud. quod infrascãscõrum ubi iħs pontifex introiuit. super aram
in odorẽ suauissimũ dño. mancac uesperi offercur. Quippe quia sicseruire
uelut incensũ boniodoris flagrareest. Et ignecaritatisdõ in holoc austũ

Expanded text:
ta, cuncta quae occurrerint adversantia transilit ac contemnit. Quod ta, cuncta quae occurrerint adversantia transilit ac contemnit. Quod si coeperit quid jam fatigari, continuo Deum ubique praesentem sentiens velut propugnatorem fortissimum, ejus consolidatus brachio non lacescit. Quapropter Domini solatio adjutus, verus Christi athleta, obedientiae arma semper bajulans Obed efficitur. Siquidem Obed in lingua nostra serviens vocatur. Quae servitus ut sit perpetua, recte non aliunde quam de fortitudine et velocitate timoris Dei generatur. Unde Ruth quoque, de qua hic nascitur, festinans est interpretata: ut sit sensus, quod coelestis vitae militia talibus enixa parentibus oriatur, et generet Jesse, quod profecto incensum dicitur. Incensum scilicet illud, quod infra Sancta sanctorum, ubi Jesus pontifex introivit, super aram in odorem suavissimum Domino mane ac vespere offertur. Quippe quia sic servire, velut incensum boni odoris fragrare est, et igne charitatis Deo in holocaustum
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽcarnis concupiscentiã. siest in nobis abdicat Etin presentiarũ miserias
reficiendo nos confortat acconsolidat. Interea qui sic sentit dedñõ praesen¬
tisuitac angores. Et oblectamenta sentire non potest. Eoquod in ipsosit
maxima dnĩ fortitudo. Pastusenim talidulcdinis sensu. boor ilico quod
sonat. in ipsoest fortitudo dñĩ. consolidatus gustu aptissime non cupatur.
Vndenimirũ helias cũ percepissec crbũ demanu angeligustu recreatus.
montẽdĩ horeb Quẽmontẽ xp̃m̃ significarenon ambigimus. Aquem
fidelisquisque perhaec incrementauirtutũ cottidie properat quandoq ꝑ¬
uenturus. Scaigitur uirianima paulolũ cũ praegustat quã suauis est dñs
mox mundinescia uelutignis amoribus in ardescit et fit fortis. Itaureinon
uideatur inpossibileueniendi adquodtendit. Magis autẽ inbellofortis fac¬

Expanded text:
omnem carnis concupiscentiam, si est in nobis, abdicat, et in praesentiarum miserias omnem carnis concupiscentiam, si est in nobis, abdicat, et in praesentiarum miserias reficiendo nos confortat ac consolidat. Interea qui sic sentit de Domino, praesentis vitae angores et oblectamenta sentire non potest, eo quod in ipso sit maxima Domini fortitudo. Pastus enim tali dulcedinis sensu Booz illico, quod sonat, in ipso est fortitudo Domini, consolidatus gustu aptissime nuncupatur. Unde nimirum Elias cum percepisset cibum de manu angeli, gustu recreatus, montem Dei Oreb. Quem montem Christum significare non ambigimus: ad quem fidelis quisque per 75 haec incrementa virtutum quotidie properat, quandoque perventurus. Sancta igitur viri anima, paululum cum praegustat quam suavis est Dominus, mox, mundi nescia, velut ignis amoribus inardescit, et fit fortis; ita ut ei non videatur impossibile venire ad quod tendit. Magis autem in bello fortis fac
Abbreviated transcription (Latin):
auguriando illa considerentur. quaenobis promittuntur incaelis
Fortassis ergoioseph talisegloriẽbatur augurio eruditũ. Et id eofratrib¬
dicebat. Anignoratis qui a non sit similismei in auguriando. scõrum
quoque augurium quod est percipiendi fiducia ualdefirmius exhibet
qd promittit. quãgentiliũ error. In quoquicquã aliud non est prę¬
ter dȩmonũ falsitatis figmentũ: Sed qui auerus diuinorũ inspector con¬
tẽplando semper inhiat ad superna. quandoq necesseest sensibilẽ sereddat.
Ecintellegat mandatorũ dĩ mesteria. Quib propheta sacramentis inbu¬
tus aiebat dicers: A mandatiscuis intellexi. proprerea odiui omnẽuiam
iniquitatis. Ecapls. sentite dedño in bonitate et insimplicit atecordis
Quidigitur est sentire dedñõ in bbnitate. pisi quodam modo suauiter percipere
Et quodam palato cordis praegustare quã suauis estdñs. Talisitaq gustus

Expanded text:
augurando illa considerentur, quae nobis promittuntur in coelis. augurando illa considerentur, quae nobis promittuntur in coelis. Fortassis ergo Joseph tali se gloridicebat: An ignoratis quia non sit similis mei in augurando? Sanctorum quoque augurium, quod est percipiendi fiducia, valde firmius exhibet quod promittit, quam gentilium error, in quo quidquam aliud non est praeter daemonum falsitatis figmentum. Sed quia verus divinorum inspector, contemplando semper inhiat ad superna, quandoque necesse est sensibilem se reddat, et intelligat mandatorum Dei mysteria, quibus Propheta sacramentis imbutus aiebat, dicens: A mandatis tuis intellexi, propterea audivi omnem viam iniquitatis . Et Apostolus: Sentite de Domino in bonitate et in simplicitate cordis . Quid igitur est sentire de Domino in bonitate, nisi quodammodo suaviter percipere, et quodam palato cordis praegustare, quam suavis est Dominus? Talis itaque justus
Abbreviated transcription (Latin):
estaminadab Non inconueni enter uocatur. Quõ uoluntaric semet ipsumdõ
cottidie sacrificat. Et in omnibusmandatis aciustificationibus dñĩ ultroneus
quae sunt bonorũ operũ inscrumenta offerc. ec eaiugiter meditatur.
Alioquin dõ acceptũ nonerit munus operis. si non fuerit sponte dedicatũ
ex habundantia bonȩ uoluntatis. Vndein legedonaria offerentes. pror¬
sus ultronei requiruntur. ut ex eoquod quisquehabet acceptũ fiat. et non
exco quod inuoluntate aliquis nonhabec: nihiligitur di tiusest bonauo¬
luntate. Quactunc uere fit deuota. si ad futurã semper inspiciat mansionẽ.
et quaesunt aeternabona indesinenter intendat. Uaason quippe auguri¬
um forte inter pretatur. Et quidperforteauguriũ. Nisirectafides. ꝑ quã
quae sunt diuina contemplantes. promissarerũ humanarũ diuiti as
parui pendimus. Uilescunt nãque omã quaesunt interris. sibeneuelut

Expanded text:
est Aminadab, non inconvenienter vocatur. Quoniam voluntarie semetipsum Deo est Aminadab, non inconvenienter vocatur. Quoniam voluntarie semetipsum Deo quotidie sacrificat, et in omnibus mandatis ac justificationibus Domini ultroneus, quae sunt bonorum operum instrumenta offert, et ea jugiter meditatur. Alioquin Deo 74 acceptum non erit munus operis, si non fuerit sponte dedicatum ex abundantia bonae voluntatis. Unde in lege donaria offerentes, prorsus ultronei requiruntur, ut ex eo quod quisque habet acceptum fiat, et non ex eo quod in voluntate aliquis non habet. Nihil igitur ditius est bona voluntate. Quae tunc vere fit devota, si ad futuram semper inspiciat mansionem, et quae sunt aeterna bona indesinenter intendat. Naason autem augurium forte interpretatur. Et quid per forte augurium, nisi recta fides, per quam quae sunt divina contemplantes, promissas rerum humanarum divitias parvi pendimus? Vilescunt namque omnia quae sunt in terris, si bene velut
Abbreviated transcription (Latin):
lisubte cadent. Quasdeniq sagittas filii excussorum. aplorũ scilicet tenen¬
tes ibant ubiq fulgorantes. Et omnẽ altitudinẽ redigentes in captiuitatẽ
Futurũ est. ut fiat omnis mundus subditusdõ. Hasigitur uirtutũ sagittas
quisquesibi tuncadcor apponit. cũ conpunctionẽ diuinisp̃s percipit.
et carbones qui forcipe tolluntur dealtaredĩ. uelut desolatorios contra
omne frigus peccati deuotus ad mouit. acperhocfit ut ad aram qui elec¬
cus uel excelsus interpretatur. tandem aliquando perueniamus. Quia
nimirũ quiiscis fucrint enutriti uirtutibus. hi profectogenus dectum
sccundũgratiam qua quisquegratificatur inueniuntur. Felixergo ille est
qui secundũ dĩ electionem meritis interuenientibus excelsus fuerit appellatus
atque consũ matione uirtutũ. Inultimodĩ ex aminatione electus meruerit
approbari. Sanetalis dũ hic inuia uiuitur. populus uoluntarius quod

Expanded text:
li sub te cadent . Quas denique sagittas filii excussorum, apostolorum scilicet, tenenli sub te cadent . Quas denique sagittas filii excussorum, apostolorum scilicet, tenentes, ibant ubique fulgurantes, et omnem altitudinem redigentes in captivitatem. Futurum est ut fiat omnis mundus subditus Deo. Has igitur virtutum sagittas quisque sibi tunc ad cor apponit, cum compunctionem divini Spiritus percipit; et carbones, qui forcipe tolluntur de altare Dei, velut desolatorios contra omne frigus peccati devotus admovit. Ac per hoc fit ut ad Aram, qui electus vel excelsus interpretatur, tandem aliquando perveniamus: quia nimirum qui istis fuerint enutriti virtutibus, hi profecto genus electum, secundum gratiam qua quisque gratificatur, inveniuntur. Felix ergo ille est, quo secundum Dei electionem, meritis intervenientibus, excelsus fuerit appellatus, atque consummatione virtutum in ultima Dei examinatione electus meruerit approbari. Sane talis dum hic in via vivitur, populus voluntarius, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tribulationis unacũpopulo peregrinantis demedio diuiditbabrlonis
Vnde propheta clamatdicens. immoꝑ prophetãd̃s. exiteexitepopulemeus
demediobabrlonis. ex itequifertis uasadĩ et pollutũ nolitetangere. Bene
enĩ sediuiserat apopulo. uidelicet aterrenis quidicebat: Nrã autẽ conuersatio
incaelisest: Sedet dauid. iudicameds̃ inquit. et discernecausãmeã degenteñ
scã Talibus ethuiuscemodi incrementis scĩdĩ proficientes ad patriã paradr¬
si gaudentes ibant. et semper adio quod in antea est sesuper extendebant:
Vnde in⁊ ara matutinã dĩ aurorã conspicientes. splendebat ubiq in cis sol
iuscitiac. ecuerus lucifer in eorũ cordibus oriebatur. ꝑ orro inesrom uelut
in acieconstituti. sagittas quibus militia xp̃iana armatur contrahostem
dirigimus. De quibus sagitcis profectodicitur: Pagittȩ tuae acutȩ popu¬

Expanded text:
tribulationis una cum populo peregrinantis de medio dividit Babylonis. tribulationis una cum populo peregrinantis de medio dividit Babylonis. Unde propheta clamat, dicens, imo per prophetam Dominus: Exite, popule meus, de medio Babylonis, exite qui fertis vasa Domini, et pollutum nolite tangere . Bene enim se diviserat a populo, videlicet a terrenis, qui dicebat: Nostra autem conversatio in coelis est . Sed et David: Judica me, Deus, inquit, et discerne causam meam de gente non sancta . Talibus et hujuscemodi incrementis sancti Dei proficientes, ad patriam Paradisi gaudentes ibant, et semper ad id quod in ante est se superextendebant. Unde in Zara matutinam Dei auroram conspicientes, splendebat ubique in eis sol justitiae, et verus Lucifer in eorum cordibus oriebatur. Porro in Esrom velut in acie constituti, sagittas quibus militia Christiana armatur contra hostem dirigimus. De quibus sagittis profecto dicitur: Sagittae tuae acutae, popu
Abbreviated transcription (Latin):
pulchredicitur. Confessionẽ ecdetorẽ induisti. uidelicet fide acmoribus
xpm̃ inomnib exornando nenudiinueniamur. Immoperhanc quia pul¬
chritudo uirtutũ eefidei confessio sẽper in conspectueius uersant᷑. corãdnõ
pos ubiq sistentes mundi ecin maculatimnueniamur. Quis quis igit᷑ xp̃iano
censetur nominc. Nontantũ glonietur dici quamesse. quia profecco haccest quadra¬
turauirtutũ quaeperfectũ faciat xp̃ianũ. Et omni soliditate undiq uersari
firmissimũ. Superquã reliquarũ fabrica uirtutũ solidius confirmatur. Eo
quod sincistis pulla possit uirtus subsistere. Neque xp̃ianus aliquis esse.
Sedquia in fundamento diumoratisumus. regiam carpentes uiam restat ut ad
phares et z aram otius ueniamus. Phares nãquein lingua nrã diuisus int̃p̃tatur.
Lara uero orienssonareuidetur. Illenimirũ rectphares dicitur. qũẽ torrens

Expanded text:
pulchre dicitur: Confessionem et decorem induisti , videlicet fide ac moribus pulchre dicitur: Confessionem et decorem induisti , videlicet fide ac moribus Christum in omnibus exornando, ne nudi inveniamur; imo per hanc, quia pulchritudo virtutum et fidei confessio semper in conspectu ejus versantur, coram Domino nos ubique sistentes mundi et immaculati inveniamur. Quisquis igitur Christiano censetur nomine, non tantum glorietur dici quam esse, quia profecto haec est quadratura virtutum quae perfectum faciat Christianum, et omni soliditate undique versari firmissimum. Super quam reliquarum fabrica virtutum solidius confirmatur; eo quod sine istis nulla possit virtus subsistere, neque Christianus aliquis esse. Sed quia in fundamento diu morati sumus, regiam carpentes viam, restat ut ad Phares et Zaram ocius 73 veniamus. Phares namque lingua nostra divisus interpretatur; Zara vero oriens sonare videtur. Ille nimirum recte Phares dicitur, quem torrens
Abbreviated transcription (Latin):
raciter profitentes. quatinusecipsi insemine quod estipsediuinitus couniti.
benedictione fruamur. Etiã sipost baptismũ labimur. Ergo quiatres inesse
motus animi sapientes sacculi dixerunt. Necesseest perconfessionẽ quaequarto
succedit loco. continuoreparemur: ut xp̃s qui in nob̃ concupiscentia etira ac
rationehumana perimitur. uera confessione peccati. ad pristinũ caritatisopus
confestim resurgat et innouetur. Ruben quippe quieffusus utaquadicitur.
concupiscentia denotatur. Et sy meoni rȩuitio ad scribitur. quõ furoreius ꝑ¬
tinax criminosius ex probratur. Porroleui rationabilẽ tenet forma. cui
etiam seruarelegem commitutur: sed quiahumanaratio contra diuina pon
preualet sententiã. Necessecst confessionedelcatur. quicquid tribusiscis
motibus neglegenter contrahitur. Dequaigicur tonfessione perpropheta

Expanded text:
raciter profitendo, quatenus et ipsi in semine, quod est ipse, divinitus couniti, raciter profitendo, quatenus et ipsi in semine, quod est ipse, divinitus couniti, benedictione fruamur, etiamsi post baptismum labimur. Ergo quia tres inesse motus animi sapientes saeculi dixerunt, necesse est per confessionem, quae quarto succedit loco, continuo reparemur: ut Christus, qui in nobis concupiscentia, et ira, ac ratione humana perimitur, vera confessione peccati ad pristinum charitatis opus confestim resurgat et innovetur. Ruben quippe, qui effusus ut aqua dicitur, concupiscentia denotatur. Et Simeon irae vitio ascribitur, quoniam furor ejus pertinax criminosius exprobatur. Porro Levi rationabilem tenet formam, cui etiam servare legem committitur. Sed quia humana ratio contra divinam non praevalet sententiam, necesse est confessione deleatur quidquid tribus istis motibus negligenter contrahitur. De qua igitur confessione per Prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
Vndescriptũ legimus. cordecreditur adiustitiam. ore autẽ confessiofit adsalutẽ.
Eideo quisquis es xp̃i anus. siuistibitres istas uirtutes proficere ad salutẽ. Confes¬
sione induere. quatinus contraomnia aduersantia uictor possis existere.
Namdiabolus cunctos expetut ut cribraret uelut triticũ. Tuautẽ aut percon¬
fessionẽ thesaurũ fidcitibi forte cõmissũ omnino seruabis. ut contrauitia temp¬
tationis xp̃ianũ teprobes. aut certe post reatum penitendo solo confessione mun¬
daberis Alioquin quisquises noneuades. si harũ unã nontenueris. Forsitan
ergo xp̃s deiuda quiest quartus ab abraham id circonasciuoluit. Cttribus praet̃¬
missis fratribus. dequo ueniret percarnem huncelegit. utmoxpceptagratia
fidei et spei accaritatis. ex nr̃a xp̃s confessione nasceretur. moribus eũ acuoceue¬

Expanded text:
Unde scriptum legimus: Corde creditur ad justitiam, aure autem confessio fit ad salutem . Unde scriptum legimus: Corde creditur ad justitiam, aure autem confessio fit ad salutem . Et ideo quisquis es, Christiane, si vis tibi tres istas virtutes 72 proficere ad salutem, confessione induere, quatenus contra omnia adversantia victor possis existere. Nam diabolus cunctos expetiit, ut cribraret velut triticum. Tu autem, aut per confessionem thesaurum fidei tibi forte commissum omnino servabis, ut contra vitia tentationis Christianum te probes; aut certe, post reatum, poenitendo, sola confessione mundaberis. Alioquin quisquis es, non evades, si harum unam non tenueris. Forsitan ergo Christus de Juda, qui est quartus ab Abraham, idcirco nasci voluit, et tribus praetermissis fratribus, de quo veniret per carnem, hunc elegit, ut mox percepta gratia fidei et spei, ac charitatis, ex nostra Christus confessione nasceretur, moribus eum ac voce ve
Abbreviated transcription (Latin):
amarius purgauit. Si quidẽ confessio gemina essedicitur. Coquod aliud
est confiteridm̃ per fidem. et hancomnino confessionẽ caritatis ardore.
ad fineus queuitae inter uniuersatormenta constanter retinere: Aliud
sane postquam prolabimur. conscientia nos accusante peccati confessione
purgari. Vtraq tamenuirtus praedicatur: sed illa mirabilis ex uirtute
martrrii: ista quod am modo laud abilis propter confessionẽ et remediũ
peccati. Illasi quidẽ martrriocoronatur. ista saltim ueniam postreatum
merctur. Deilla quippedicitur : Qui mec onfessus fuerit corãhominibus.
Etego confiteboreũ corã patremeo quiest incaclis. Dehacuero. quia gau¬
diũ est incado super unopeccatore penitentiã agente. Nec in merito quod
iudas quarto locoponitur. qui ads̃ trinitas tribus praemissis uirtutibus
cũ sit ubiq colendus. quart auidelicet sola confessionchominib praedicatur.

Expanded text:
amarius purgavit. Siquidem confessio gemina esse dicitur, eo quod aliud amarius purgavit. Siquidem confessio gemina esse dicitur, eo quod aliud est confiteri Deum per fidem, et hanc omnino confessionem charitatis ardore ad finem usque vitae inter universa tormenta constanter retinere; aliud sane postquam prolabimur, conscientia nos accusante, peccati confessione purgari. Utraque tamen virtus praedicatur: sed illa mirabilis ex virtute martyrii, ista quodammodo laudabilis propter confessionem et remedium peccati. Illa siquidem martyrio coronatur, ista saltem veniam post reatum meretur. De illa quippe dicitur: Qui me confessus fuerit coram hominibus, et ego confitebor eum coram Patre meo, qui est in coelis . De hac vero, Quia gaudium est in coelo super uno peccatore poenitentiam agente . Nec immerito quod Judas quarto loco ponitur: quia Deus Trinitas tribus praemissis virtutibus, cum sit ubique colendus, quarta videlicet sola confessione hominibus praedicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
missam: ubimox antealios significantius posteos quoseuan gelista praemi¬
sit. primũ occurrit iudas. qui recte confessiointerpretatur. Eoposequãtri¬
bus istis uelut uircutũ passibus xp̃ianitatis iter fucrimus ingressi. Necesseest
ut ad confessionem fidei iliconos paremus. quatinus antereges et prȩsides uel
certecũ relax amur. quantisper adtẽptationẽ confessionẽ Nonminus cor¬
dequam oretencamus Neper in firmitatẽ carnis. uirtutes quas percepimus
subito relinquamus. Quãsi omnino petrus inpassione seruasset. discri¬
men negationis non incurreret: uerũ quia xp̃m̃ confiteritimuit. fidei
accaritatis ardorem insubito praetermisit. Etlaqueũ negationis p̾euasit:
sed nein desperationis baratro diutius remaneret. mox ad eũ diuina respex̃
clementia. et quodper inconstantiã fidei deliquit. per confessionẽ postea

Expanded text:
missam. Ubi mox ante alios significantius, post eos quos evangelista praemimissam. Ubi mox ante alios significantius, post eos quos evangelista praemisit, primum occurrit Judas, qui recte confessio interpretatur: eo quod postquam tribus istis velut virtutum passibus Christianitatis iter fuerimus ingressi, necesse est ut ad confessionem fidei illico nos paremus: quatenus ante reges et praesides, vel certe cum relaxamur aliquantisper a tentatione, confessionem non minus corde quam ore teneamus; ne, per infirmitatem carnis, virtutes quas percipimus, subito relinquamus. Quam si omnino Petrus in passione servasset, discrimen negationis non incurreret; verum, quia Christum confiteri timuit, fidei ac charitatis ardorem in subito praetermisit, et laqueum negationis non evasit. Sed ne in desperationis barathro diutius remaneret, mox ad eum divina respexit clementia, et quod per inconstantiam fidei deliquit, per confessionem postea
Abbreviated transcription (Latin):
alibi poc aciob ecdanihel prouniuersis accipiantur. qui solisuaiex¬
tremis iustitia liberabuntur. Sua in quã. quia gratis perfidem iustifi¬
cati. eorũ patrum operibus inhȩrendo. quorum pracsignauit nomina
dĩ iustitiam conseruantes. propriamsibi suis meritis ad quisierunt.
Similiter et in his ut diximus ds̃ corum accipitur. quiperfidem acspem
et dilectionem patribus copulantur. Et cultui diuinoseruiunt. quia sicut
liquido constat Nullus sincistis tribus uirtutibus dm̃ ad propinquat.
pequeds corũ uocatur ex merito. quorũ non sunt iscȩuircutũ omnium
uirtutes. uicacoperis innegotio. In quibus igitur iammansionibcas trametati.
reliquas xpõducefacilius cõmeabimus supistas ceterarũ uirtutũ opera comu¬
lando quianimirũ haec nonnisi omniũ uir tutũ perficiuntur operibus.
utuerus hebreus ad terrã quȩ xp̃sest quandoq perueniat. diupatribus repro¬

Expanded text:
alibi Noe ac Job et Daniel, pro universis accipiantur, qui soli sua in exalibi Noe ac Job et Daniel, pro universis accipiantur, qui soli sua in extremis justitia liberabuntur. Sua, inquam, quia gratis per fidem justificati, eorum patrum operibus inhaerendo, quorum praesignavit nomina, Dei justitiam conservantes, propriam sibi suis meritis acquisierunt. Similiter et in his, ut diximus, Deus eorum accipitur, qui per fidem ac spem et dilectionem, patribus copulantur, et cultui divino serviunt; quia, sicut liquido constat, nullus sine istis tribus 71 virtutibus Deo appropinquat, neque Deus eorum vocatur ex merito, quorum non sunt istae virtutum omnium virtutes vitae operis in negotio. In his igitur jam mansionibus castrametati reliquas Christo duce facilius commeabimus, super istas caeterarum virtutum opera cumulando; quia nimirum haec non nisi omnium virtutum perficiuntur operibus; ut verus Hebraeus ad terram, quae Christus est, quandoque perveniat diu patribus repro
Abbreviated transcription (Latin):
etuitaurã abscondita estcũ xp̃o in calis. Talesnãquespes facit gaudentes
nos. et isa ac nomine dedicari. Quiain praesentiuita iustepieq uiuentes:¬
spe Nihil aliud quãbeatam desiderantes aduentũ dñi expetcamus. Quorũ
quiads̃ pontio ethereditas inuenitur. Dsisaac. idest spegaudentiũ merito
nuncupatur. Porroquiad s̃ ia cobimmo quã israhd interdũ ad scribitur.
designat caritatem illã quae perdilectionẽ proximi hiccũ fide actenus
operatur. Et negotiũ actiuȩuitae inspeperagit. quia dũcum istisuiuitur.
uisi onedĩ sicuti est hicnullus fruitur. Et ideo interdũ potius ds̃ iacob
quam israhel digne appellatur. Nequod nondum est. illis qui adhuc st̃
incertamine. si ne fruitionis gratia nominetenus condonetur. Uecmire¬
ris quiadixi tribus istis omniũ clectorũ uelut perspeciem designari. cũ

Expanded text:
et vita vestra abscondita est cum Christo in coelis . Tales namque spes facit gaudentes et vita vestra abscondita est cum Christo in coelis . Tales namque spes facit gaudentes nos, et Isaac nomine dedicari: quia in praesenti vita juste pieque viventes, nihil aliud quam beatam desiderantes spem, adventum Domini exspectamus. Quorum quia Deus portio et haereditas invenitur, Deus Isaac, id est spe gaudentium, merito nuncupatur. Porro quia Deus Jacob potius quam Israel interim ascribitur, designat charitatem illam quae per dilectionem proximi hic cum fide hactenus operatur, et negotium activae vitae in spe peragit: quia dum cum istis vivitur, visione Dei sicuti est hic nullus fruitur. Et ideo interea potius Deus Jacob quam Israel recte appellatur; ne quod nondum est illis qui adhuc sunt in certamine sine fruitionis gratia nominetenus condonetur. Nec mireris quia dixi tribus istis omnium universitatem electorum velut per speciem designari; cum
Abbreviated transcription (Latin):
apert costendere quodhorũ tantũ ds̃sit. qui tribusistis uirtutibus istorũ
colliguntur admeritũ: ctutap tiusdicã quid aliud in aliquo conpro¬
batur pisihacctria uirtutũ mrscicadona: perquaepro fecto diuinus
sermo aspetiecransit adgenus et dicitur. d̃ abraham eorũ scilicet quicũ
ipsoperfidem iuscificantur. ec patres multarũ fiunt uirtutũ. ut inidipsum
secundũ promissionẽ seminis unũ omnes inueniantur. Os autẽisaac eorũ
recte accipitur. quispegaudentes tribulationehus patiuntur. quorũ uox est
cum aplõ: Quia consederenos fecit in calestibus: Sanenondũ inre sed in speple¬
nissi megloriantes. et nullis acternȩuitae promissionibus infirmantur.
Vnde et credentibus apostolus diuinitus exortatur. Si consurrexistis igit᷑
cũ xp̃õ. quaesursum sunt sapite nonquac superterram. Mortui enim estis.

Expanded text:
aperte ostendere, quod horum tantum Deus sit, qui tribus istis virtutibus istorum aperte ostendere, quod horum tantum Deus sit, qui tribus istis virtutibus istorum colliguntur ad meritum? Et, ut aptius dicam, quid aliud in aliquo comprobatur, nisi haec tria virtutum mystica dona? Per quae profecto divinus sermo a specie transit ad genus, et dicitur Deus Abraham, eorum scilicet, qui cum ipso per fidem justificantur et patres multarum fiunt virtutum; ut in idipsum, secundum promissionem seminis unum omnes inveniantur. Deus autem Isaac eorum recte accipitur, qui, spe gaudentes tribulationes patiuntur; quorum vox est cum Apostolo: Quia confidere nos fecit in caelestibus . Sane nondum in re, sed in spe plenissime gloriantes, et nullis aeternae vitae promissionibus infirmantur. Unde et credentes Apostolus divinitus exhortatur: Si consurrexistis igitur cum Christo, quae sursum sunt sapite, non quae super terram. Mortui enim estis,
Abbreviated transcription (Latin):
diuinȩpulchritudinis. Ist aest inquã caritas piacob atq is rahel duobus
nominibus designata. quȩcũ fuerit usque ad aur oram matutinȩlucis cer¬
taminibus fatigata israheltantũ uocabitur. quia deinceps utdixi dim̃ facie
ad faciem caritas contemplabitur. et in amplexibus ꝑpetuaclucis iocun¬
dabitur sinefine: Hasnamque tres uirtutũ mansiones. qui uult iN
abrahac seminebenedici. Et interfilios computari. primũ necesseest in¬
grediatur. aedeinde adreliquas cottidie proficiendo castrametetur.
cunt Vn de coniceor recte quodistorũ ds̃ tantũ ideo appelletur. ut ꝓcos
demonstraret illos quisccundũ interiorem hominẽ tribus istis uirtutibus
propagantur. cultui diuino mancipatos. quorũ non confunditurdĩ uo¬
cari. hosom̃s secundũ clectionis gratiam sibi dedicauit inseruos
Namdicere egosũds abraham dẽ isaac etdsiacob quid aliud est quam

Expanded text:
divinae pulchritudinis. Ista est, inquam, charitas, per Jacob atque Israel duobus divinae pulchritudinis. Ista est, inquam, charitas, per Jacob atque Israel duobus nominibus designata: quae cum fuerit usque ad auroram matutinae lucis certaminibus fatigata, Israel tantum vocabitur: quia deinceps, ut dixi, Deum facie ad faciem charitas contemplabitur, et in amplexibus perpetuae lucis jocundabitur sine fine. Has namque tres virtutum mansiones, qui vult in Abrahae semine benedici, et inter filios computari, primum necesse est ingrediatur, ac deinde ad reliquas quotidie proficiendo castrametetur. cunt. Unde conjicio recte, quod istorum Deus tantum ideo appelletur, ut per eos demonstraret illos, qui secundum interiorem hominem tribus istis virtutibus propagantur cultui divino mancipati, quorum non confunditur Deus vocari. Hos omnes secundum electionis gratiam sibi dedicavit in servos. Nam dicere, Ego sum Deus Abraham, Deus Isaac, et Deus Jacob , 70 quid aliud est quam
Abbreviated transcription (Latin):
beati quiesuriunt acsiciunt iustitiam. quorũ est aeternȩuitae saturitas
Ecbeati misericondes ac pacifici quo ipsori est regnũ cacloris ⁊ dicessunt
er gomonachi quorũ talia sunt incitament auirtutũ. qui a siuere sunt qd̃ di¬
cuntur. In corũ uita ista uirtutũ inerementabeatitudines parant regni.
Ecsi nondũ inre. inspe camen talibus cottidiecoropantur. Nellentenĩ si fieri
posset sine tolerantia laboris quacinagendo patiendoq amplectitur. statim
adpulchrȩ atqueperfectȩ sapientiae ddicias peruenire. sed sanehoc non potest
hicdũ uiuitur interramorientium: Ethoc forteuidetur significare quod dic¬
tũ est ad iacob Nonest moris in loconro. utminor priusqua maior nubat.
quaeide orectemaior appellatur. quia tẽporepriorest propter cruditio¬
nem diuinȩ uoluntatis. quãuis illamerito antecellat. propter aspectum

Expanded text:
Beati qui esuriunt ac sitiunt justitiam, quorum est aeternae vitae saturitas. Beati qui esuriunt ac sitiunt justitiam, quorum est aeternae vitae saturitas. Et, Beati misericordes ac pacifici, quoniam ipsorum est regnum coelorum . Felices sunt ergo monachi, quorum talia sunt incitamenta virtutum. Quia si vere sunt quod dicuntur, in eorum vita ista virtutum incrementa beatitudines parant regni. Etsi nondum in re, in spe tamen talibus quotidie coronantur. Vellent enim, si fieri posset, sine tolerantia laboris, quae in agendo faciendoque amplectitur, statim ad pulchrae atque perfectae sapientiae delicias pervenire. Sed sane hoc non potest hic, dum vivitur in terra morientium. Et hoc forte videtur significare, quod dictum est ad Jacob, Non est moris in loco nostro, ut minor prius quam major nubat . Quae ideo recte major appellatur, quia tempore prior est, propter eruditionem divinae voluntatis; quamvis illa merito antecellat, propter aspectum
Abbreviated transcription (Latin):
idesc propteruisum aeternaeuitae principiũ. cuncta deuotione uirtutũ opera
peragamus. li a nobis primũ nocte subponitur. qui aperscipsam uit al abori¬
osa diliginon poterat. ut percãdõ uirtutũ filios generantes. quandoq ad
dulces caelestis uit ac perueniamus amplexus. Toleratur ista. ut perfruat᷑
illa : sed dũ quȩritur illa istasupponitur. ut poscistã perueniatur adillã.
Seruimus autẽprimũ cũ nobislia dirigitur septẽ annis. Idest septem legis prac¬
cepta seruantes quae ad proximi pertinent caritatem. de indcalios septem
iuxtaperfectionem uitae rursus reinsumimus annos. si quomo᷑ adillam
quã concupiscimus ardenter ingrediamur. Hincnam quedicitur
Beati pauperes spci. quo ipsorũ est regnũ caclorũ. Etheatimites quo ipsi
possidebunt terram. Bcatiquoquelugentes. quia consolabuntur. Et

Expanded text:
id est propter visum aeternae vitae principium, cuncta devotione virtutum opera id est propter visum aeternae vitae principium, cuncta devotione virtutum opera peragamus, Lia nobis primum nocte supponitur, quia per seipsam vita laboriosa diligi non poterat, ut per eam Deo virtutum filios generantes quandoque ad dulces coelestis vitae perveniamus amplexus. Toleratur ista, ut perfruatur illa. Sed dum quaeritur illa, ista supponitur, ut post istam perveniatur ad illam. Servimus autem primum, cum a nobis 69 Lia diligitur, septem annis, id est septem legis praecepta servantes, quae ad proximi pertinent charitatem: deinde alios septem juxta perfectionem vitae rursus reinsumimus annos, si quomodo ad illam, quam concupiscimus, ardenter ingrediamur. Hinc namque dicitur: Beati pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum. Et, Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. Beati quoque lugentes, quia consolabuntur. Et,
Abbreviated transcription (Latin):
seruit omnis religiosus. et desudat fortiter in agonia. huius desiderans nimiam.
pulchritudinem. si quandoq mercatur attingere illud uisum principiũ. et in
cofeliciter deleitari. Nequeenĩ sequis que conuertit seruire iustitiae percarita¬
tem. Nisiut quieteuiuat in uerbo. perquoduidetur principiũ quod est ds̃. et
requiescat protinus postlaborem. Quis tandem amauerit in operibus iusti¬
tiae desudare. laborẽ passionum. non propter rachel. immo propterli am subire.
Quis eamuitam propter seipsam umquam expetiuit. aut quis cam ꝑmortem
petut quã om̃s moriendo deserunt. hincnam queest quod carita sdm̃ exto¬
tocorde et ex tota anima et extora uirtute non obaliud quam propter seipsũ
diligit. proximũ uero non propterscipsũ. sed propterdm̃ amaredisponit.
eteipercaritatẽ seruire contendit. Uerũ tamen quauis. propter eandẽ rachel.

Expanded text:
servit omnis religiosus, et desudat fortiter in agonia, hujus desiderans nimiam servit omnis religiosus, et desudat fortiter in agonia, hujus desiderans nimiam pulchritudinem, si quandoque mereatur attingere illud visum principium, et in eo feliciter delectari. Neque enim se quisque convertit servire justitiae per charitatem, nisi ut quiete vivat in verbo, per quod videtur principium quod est Deus, et requiescat protinus post laborem. Quis tandem amaverit in operibus justitiae desudare, laborem passionum, non propter Rachel, imo propter Liam, subire? Quis eam vitam propter seipsam unquam expetivit? aut quis eam per mortem petiit, quam omnes moriendo deserunt? Hinc namque est quod charitas Deum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, non ob aliud quam propter seipsum diligit; proximum vero non propter seipsum, sed propter Deum amare disponit, et ei per charitatem servire contendit. Verumtamen quamvis propter eamdem Rachel,
Abbreviated transcription (Latin):
uideatur quod laborat. si forte possit peruenire ad eam quamamat Vnde
scriptũest. Concupisti sapientiam. seruamandata. Et dñs tibi illam prebebit:
mos interdum percaritatem diligere iubemur. quia si primũ proximũ
quẽ ui demus minimediligimus. dm̃ quem non uidenus diligere ut opor¬
tec nonualemus Nametidem patri archa primũ iacob. deindeisrł
rectedicitur. quia eadem caritas antca perlabores uitia supplantans. ui¬
tam practicam conplexatur. Posteanamque percontẽplationẽ dm̃
facie adfaciem sicutiestcertissime perfructur. Vndcapls. Nunc au¬
tẽ inquit manent fidesspescaritas. triahaec. maiorautẽhiscaritas.
Eccurmaior pisi quia cũ finitũ fuerit quodex parteest. sola cartate
fruituri quod perfeccũ est. contem plabimur illã sapientiã quaed s est. atqueita
cũ illa acper illam beateuiuentes. ipsietiam beatierimus. Propterquanimirũ

Expanded text:
videatur quod laborat, si forte possit pervenire ad eam quam amat. Unde videatur quod laborat, si forte possit pervenire ad eam quam amat. Unde scriptum est: Concupisti sapientiam, serva mandata, et Dominus tibi illam praebebit mos interim per charitatem diligere jubemur. Quia si primum proximum, quem videmus, minime diligimus, Dominum, quem non videmus, diligere ut oportet non valemus. Nam et idem patriarcha primum Jacob, deinde Israel recte dicitur. Quia eadem charitas antea per labores vitia supplantans vitam practicam complexatur: postea namque per contemplationem Deum facie ad faciem, sicuti est, certissime perfruitur. Unde Apostolus, Nunc autem, inquit, manent fides, spes, charitas, tria haec, major autem charitas . Et cur major? nisi quia cum finitum fuerit quod ex parte est, sola charitate fruituri quod perfectum est contemplabimur, illam sapientiam quae Deus est; atque ita cum illa et per illam beate viventes, ipsi etiam beati erimus? Propter quam nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
demptoris. De quib. profecto parentibus quid aliud quã caritas generatur.
qui animirũ cũspes nobis talia repromittit. qualia necoculus uidit. Nec auris
audiuit. nec incor hominis aliquatenus ascenderunt. Proculdubio possu¬
musnonam are. Et indeest quod caritas procreata iugiter in ardescit. Et con¬
traomnia carnalia dimicans uitia supplantantur. Sed curꝑia cobcaritatẽ
significaredixerim. sidiligenter anim aduertimus facillime quibimus in¬
tueri. praesertim siduas tantũ uxores eius liam uidelicet atque rachel in me¬
diũ deducamus. Quarumlia laborans interpretatur. Racheluero uisum
principium dicitur: quasibi caritas dũprimũree appetit inconiugiũ.
praesentis uitȩlabores ardenter tolerat. etquicquid ex imiũ est periculi. sine
cessatione usqueadm ortẽpatientiam concertando superat. intantũ pͣarum ei

Expanded text:
demptoris. De quibus profecto parentibus, quid aliud quam charitas generatur? demptoris. De quibus profecto parentibus, quid aliud quam charitas generatur? Quia nimirum spes nobis talia repromittit, qualia nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis aliquatenus ascenderunt, procul dubio non possumus non amare. Et inde est, quod charitas procreata jugiter inardescit, et contra omnia carnalia dimicans vitia supplantat. Sed cur per Jacob charitatem significari dixerim, si diligenter animadvertimus, facillime quibimus intueri; praesertim si duas tantum uxores ejus, Liam videlicet atque Rachel, in medium deducamus. Quarum Lia laborans interpretatur, Rachel vero visum principium dicitur: quam sibi charitas dum primum recte appetit in conjugium, praesentis vitae labores ardenter tolerat. Et quidquid eximium est periculi, sine cessatione usque ad mortem per patientiam concertendo superat. In tantum ut parum 68 ei
Abbreviated transcription (Latin):
multis angustiarũ iniuriis erudita. sciat deconceptu speidõ filios procrea¬
re. Et meditantẽisaac in agro uirtutum pallio cooperta uerent̃ occurrere
Si qui demisaac spesuidelicet promissorumdĩ in eomeditatur agro quo
thes aurum nouit reconditum. Et occurritei pacientia coniux quaesuo
conplexu cunet a conponat. ut perlabores etcertamina thesaurum possit
effodere. et ad promissamspem quandoq feliciter peruenire. Proqua
beatus suos monebat auditores. iuste et pieuiuamus in hoc sacculo. expec¬
tantes bcatã spem et aduentũ dñĩ. Istaest namq spes quae processit usque
ad interiora uelaminis xp̃i. ec uelut anchora duminliditur fluctibus quia paci¬
entiae sociatur. tutaatqueim mobilis perseuerat . Ecnullis periclitatur ap¬
gustuis. Quam recte pacientiam tunctabernaculũ sarrae introducimus cum
quicquid laboribus fatigamur pacientissimetotũ gratiac committimus re¬

Expanded text:
multis angustiarum injuriis erudita, sciat de conceptu spei Deo filios procreamultis angustiarum injuriis erudita, sciat de conceptu spei Deo filios procreare, et meditanti Isaac in agro, virtutum pallio cooperta verenter occurrere. Si quidem Isaac, spes videlicet promissorum Dei, in eo meditatur agro, quo thesaurum novit reconditum, et occurrit ei patientia conjux, quae suo complexu cuncta componat; ut per labores et certamina thesaurum possit effodere, et ad promissam spem quandoque feliciter pervenire; pro qua beatus Apostolus suos monebat auditores: Juste et pie vivamus in hoc saeculo exspectantes beatam spem et adventum Domini . Ista est namque spes, quae processit usque ad interiora velaminis Christi; et velut aurora dum illiditur fluctibus, quia patientia sociata, tanta atque immobilis perseverat, et nullis periclitatur angustiis. Quam recte patientiam tunc in tabernaculum Sarae introducimus, cum quidquid laboribus fatigamur, patientissime totum gratiae committimus Re