comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ stola inmortalitatis post
mortem uestiuit incelis in cons¬
pectu filiorum hominũ insig.¬
nia reuelare uirtutum de dit ei
potestatem sẽ infirmos uatiis
languorib faciendi oꝑa que
ip̃e fecit. ⁊ maiorum horum ut
collaudent multi sapĩam eus
et usq in scł̃m ñ deleatur. ⁊ nõ
recedat memoria euis. ⁊ nomẽ
eus requirat᷑ in generatione ⁊
ingen̾ationem. Cepit gͥ seruus
dei postqͣm dormiuit cum prĩb
suis pͥmo int incredulos. ⁊ emu¬
los suos qͣi stella matutina in me.¬
dio nebule paulatim rutilare mi¬
raculis ut mendaces ostenderet
qͥ maculau̾unt illum. ⁊ detraxe¬
runt scitati eius blasphemantes
nom̃ eius. postqͣm aut̃ clartfica¬
tus est ap̃ ꝓximos suos cepit al
laudem ⁊ glam nominis eius
qͥ cunctos condidit sc̃os qͣi sol
refulgens in meridie longe la¬
teq maiorib. ⁊ trebriorib. cho¬
ruscare ꝓdigiis. Uñ a quatuor
plagis tre fc̃s est concursus po¬
pulorum cernere cupientium
que ꝑ eum fiebant mirabilia.

Expanded text:
ola immortalitatis post mortem vestivit in coelis, in conspectu filiorum hominum insignia revelare virtutum, dedit ei potestatem, super infirmos variis languoribus, faciendi opera quae ipse fecit, et majora horum; ut collaudent multi sapientiam ejus, et usque in saeculum non deleatur, et non recedat memoria ejus, et nomen ejus requiratur in generatione et in generationem. Coepit igitur servus Dei, postquam dormivit, cum patribus suis, primo inter incredulos et aemulos suos, quasi stella matutina in medio nebulae, paulatim rutilare miraculis; ut mendaces ostenderet, qui maculaverunt illum et detraxerunt sanctitati ejus, blasphemantes nomen ejus. Postquam autem clarificatus est apud proximos suos, coepit ad laudem et gloriam nominis ejus, qui cunctos condidit sanctos, quasi sol refulgens in meridie, longe lateque majoribus et crebrioribus coruscare prodigiis; unde a quatuor plagis terrae factus est concursus populorum, cernere cupientium, quae per eum fiebant mirabilia.
Abbreviated transcription (Latin):
credimus qd̃ iam dormitionẽ
accepit.⁊ in pace fẽs est locus eiꝰ
Tandem reu̾sus ad domũ nr̃am
eadem nobis ex ordine intima¬
re curauit ⁊ suscepto religiõis
ħ̃itu ibidem deo militare cepit.

Expanded text:
credimus, quod jam dormitionem accepit, et in pace factus est locus ejus. » Tandem reversus ad domum nostram, eadem nobis ex ordine intimare curavit, et suscepto religionis habitu ibidem Deo militare coepit.
Abbreviated transcription (Latin):
inceps cum ꝑ amnem sequane.
nauali ꝓficisceret᷑ itinere. ita ut
solet fieri. celi decepta fraude se¬
reni. orta tempestate. ut nauicła
eins uento collisa. pene flutib
oꝑiret᷑. ꝓtinus genouefa suspici¬
ens in celum manib extensis:
auxilium a domino p̾cabatur.
Tanta q continuo reddita est
tranquillitas: ut sine dubio xp̃m
Insuꝑ etiam egros iugiter: oleo
bñdicto delibutos. sospites redde¬
bat. Unde factum est: ut quo¬
dam tempe quendam a demoni.¬
p̃ceptionem sui ampulla qua o¬
leum bñdictum habuerat. ua¬
tua fuisset allata. uehementissi¬
me scã dei famula genouefa tur¬
lũta. quid nam ageret: Nlam hestabat.
pontifex qui oleum bñdiceret

Expanded text:
inceps, cum per amne Sequana navali proficisceretur itinere, ita ut solet fieri, caeli decepta fraude sereni, orta tempestatem, navicula eius vento conlesa pene fluctibus operiretur. Protinus Genovefa suspiciens in caelum, manibus expansis, auxilium a Domino precabatur. Talis continuo facta est tranquillitas, ut sine dubio unive 52. Egros iugiter oleo benedicto dilibutos sospites reddebat. Factum est, ut quendam a demonipreceptionem sui ampulla, que oleo benedicto habuerat, vacua fuisset allata, vehementissime sancta Dei famula Genuvefa turbata, quidnam ageret, aesitabat; nam pontifex, qui oleum benediceret
Abbreviated transcription (Latin):
Ded quid facilius est dare sa ⁊ i¬
litem m̃tis an corꝑis: Qui mł¬
tos sanauit in corꝑe. mulierem
de ripensi cuitate sanauit in
m̃tte. Insanierat multis septum-¬
anis post ꝑtum: ⁊ uiro suo ma¬
tri ⁊ sorori ⁊ cetis amicis suis in¬
opinatum doloris uulnus in¬
flixerat. Ab istis ad sc̃m trahi¬
tur manib a t̾go ligatis licet
renitens ac reclamans sc̃o re¬
p̃seritat᷑. In eccl̃iam ducta eccl̃i¬
am replet clamore u̾ba blas¬
phenue multiplicando ibi to¬
ta die ⁊ tota nocte insaniens
adueniente luce solis lucem
reciꝑe meruit rõnis. Soluta
a uinculis: diserimen imposu¬
it capillis suis. Uestita uestib
suis fecit gaudium sius con¬
sanguineis. In missa matuti¬
nali sumpsit eucharistiam de
manu sac̃dotis. Et q̃ addue¬
ta fuerat intristicia iam sui
compos remeauit cũ leticia.
ir quidam

Expanded text:
Sed quid facilius est dare saSed quid facilius est dare salutem mentis an corporis? qui multos sanavit in corpore, mulierem de Ripensi civitate sanavit in mente. Insanierat multis septimanis post partum, et viro suo, matri et sorori et caeteris amicis suis inopinatum doloris vulnus inflixerat. Ab istis ad sanctum trahitur, manibus a tergo ligatis; licet renitens ac reclamans, sancto praesentatur: in ecclesiam ducta, ecclesiam replet clamore, verba blasphemiae multiplicando. Ibi tota die et tota nocte insaniens, adveniente luce solis, lucem recipere meruit rationis: soluta a vinculis, discrimen imposuit capillis suis: vestita vestibus suis, fecit gaudium suis consanguineis: in missa matutinali sumpsit Eucharistiam de manu sacerdotis, et quae adducta fuerat in tristitia, jam sui compos remeavit cum laetitia. Vir quidam
Abbreviated transcription (Latin):
subito ignis mordax. ⁊ rumpe¬
bat᷑ tumor inore ⁊ sanies mix¬
ta cum sanguine ꝓfluebat qͣi
aliquis linguam digitis ex¬
primeret. Sanus fes sc̃m adi¬
uit. narrans nobis qͣntum¬
dominus fec̃ anime sue. S tam̃
apostasie sue renuntiare distulit.
Erat enum de numero illorum
qui in temꝑe tribulationis sue
clamans ad dñm. ⁊ cum libera¬
ti fu̾int ad iniquitatem redeũt
et est error ille peior priore.
Quella q̃dam in uilla
gherluse eodem torq̃batur mor¬
bo. Iam loqui cessau̾at. ⁊ horam
ultimam expectabat. Erat ine.¬
adem uilla quidam cłicus lau¬
rentius nomine qui eam tene.¬
re diligebat. hic p̃ cet̃is demor¬
te eus qmͣ diligebat anima su¬
a anxius ad claustrum ꝓperat
et impetrata aqua medicina¬
li citius regredit᷑ ⁊ ori dileste
sue salutarem liquorem qͣm
attulerat curiosius infundit
et tumorem excrescentẽ eodẽ
ꝑungit. Quo fc̃o morbi ma¬
teria extincta est ⁊ mulier
conualuit ab infirmitate
sua.

Expanded text:
subito ignis mordax, et rumpesubito ignis mordax, et rumpebatur tumor in ore, et sanies mista cum sanguine profluebat, quasi aliquis linguam digitis exprimeret. Sanus factus sanctum adivit, narrans nobis quantumDominus fecit animae suae; sed tamen apostasiae suae renuntiare distulit: erat enim de numero illorum, qui in tempore tribulationis suae clamant ad Dominum et cum liberati fuerint ad iniquitatem redeunt, et est error ille pejor priore. Puella quaedam, in villa Gherlufe, eodem torquebatur morbo: jam loqui cessabat, et horam ultimam exspectabat. Erat in eadem villa quidam clericus, Laurentius nomine, qui eam tenere diligebat. Hic prae caeteris de morte ejus, quam diligebat anima sua, anxius ad claustrum properat, et impetrata aqua medicinali citius regreditur et ori dilectae suae salutarem liquorem, quem attulerat, curiosius infundit, et tumorem excrescentem eodem perungit; quo facto, morbi materia exstincta est et mulier convaluit ab infirmitate sua.
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i will̾mi discipłs. S apossa¬
tando int scłares scłarit̃ uiue¬
bat. Rum mors iam eẽt in ia¬
nuis. ⁊ iute sue t̾minus acce¬
leraret misit filium suum
ad monachos de eccłia om¬
niũ sc̃orum ut aliquem fra¬
trem sibi adduceret qui ei cõ¬
fessionis ⁊unctionis minis¬
terium impenderet. ⁊ hru sue
religionis inuestiret. Interim
ad se reu̾sus ⁊ mente retrastans
suum uill̃mum mirtficau̾at cõ¬
punctus corde qd̃ ei uł in car-¬
ne uiuenti uł post carnis depo¬
sitionẽ głificato ñ satiffeciss:
ait intͣ se Pater sc̃e peccaui in
celum ⁊ coram te iam ñ sum
dignus uocari filius tuus. S
ꝑce pẽcis meis. Ei aut̃ añ qͣm
nuntius redierit aliqua salua¬
tionis gr̃a me uisitau̾is ad do¬
mũ tuam ren̾tar. ⁊ qd̃ deliqui
curabo emendare. Sorde uouit
iusticiam. ⁊ ecte diuina mise¬
ratio q̃ semꝑ penitentib p̾sto
est illi affuit. ⁊ inuocantẽ sc̃m
suũ liberauit. Extinguebatur

Expanded text:
S. Wilhelmi discipulus, sed apostaS. Wilhelmi discipulus, sed apostatando inter saeculares saeculariter vivebat. Cum mors jam esset in januis, et vitae suae terminus acceleraret, misit filium suum ad monachos de Ecclesia Omnium Sanctorum, ut aliquem fratrem sibi adduceret, qui ei confessionis et unctionis ministerium impenderet, et habitu suae religionis investiret. Interim ad se reversus, et mente retractans suum Wilhelmum mirificaverat; compunctus corde, quod ei vel in carne viventi vel post carnis depositionem glorificato non satisfecisset, ait intra se: « Pater sancte, peccavi in coelum et coram te; jam non sum dignus vocari filius tuus . Sed parce peccatis meis, si autem, antequam nuntius redierit, aliqua salvationis gratia me visitaveris, ad domum tuam revertar, et quod deliqui, curabo emendare. » Corde vovit justitiam; et ecce divina miseratio, quae semper poenitentibus praesto est, illi adfuit, et invocantem sanctum suum liberavit. Exstinguebatur
Abbreviated transcription (Latin):
tu dñe: Qui ille. Confide filia.
ego sum abbas willmus quẽ
sepius inuocasti ⁊ nunc uado al
mulierem que mordaci igne
inuilla tua tribulatur qr cla¬
mat ad me tota die. Eu aut̃
int̾im uade ad locum requie¬
tionis mee. ⁊ ibi p̾stolare ad¬
uentũ meum. Eadem hora e¬
uigilauit sana lumine ocu¬
lorum recepto: ⁊ in alt̾a extĩc¬
tus est ignis ñ illuminans
s consumens. Ut aut̃ breui¬
ter dicam sic utraq diuina
miseratione simul est cura¬
ta: sic simul ad sepulchrum
confessoris dei ueniebant si¬
mul in t̾ram corruebant. si¬
mul surgebant simul post gͣ¬
ciarum actiones głosa in se
fc̃a miracula omnib p̾dica¬
bant. Nec hoc tm̃ ille faciebãt:
s eniã uillam ip̃arum qui cu¬
rationi earum testimonium
cum magno gaudio phibe¬
bant.
Quidam sacdos descania
remerus nomine de har dekeir
ꝑcussus sacro igne in lingua
egrotabat fere ad mortem
qr erat ille languor fortissi¬
mus. fuerat ille quondam

Expanded text:
tu, Domine? » Cui ille: « Confide, filia, tu, Domine? » Cui ille: « Confide, filia, ego sum abbas Wilhelmus, quem saepius invocasti; et nunc vado ad mulierem, quae mordaci igne in villa tua tribulatur, quia clamat ad me tota die; tu autem interim vade ad locum requietionis meae, et ibi praestolare adventum meum. » Eadem hora evigilavit sana, lumine oculorum recepto; et in altera exstinctus est ignis, non illuminans sed consumens, ut autem breviter dicam, sicut utraque divina miseratione simul est curata, sic simul ad sepulcrum confessoris Dei veniebant, simul in terram corruebant, simul surgebant, simul post gratiarum actiones gloriosa in se facta miracula omnibus praedicabant: nec hoc tantum illae faciebant, sed etiam villani ipsarum, qui curationi earum testimonium cum magno gaudio perhibebant. Quidam sacerdos de Schania, Reinerus nomine, de Hazdelzar, percussus sacro igne in lingua, aegrotabat fere ad mortem, quia erat ille languor fortissimus, fuerat ille quondam
Abbreviated transcription (Latin):
ut ligna secaret siluam ingͣ¬
ditur. Dum studio sius oꝑe
insistit robur in quo labora
sr̃ eum corruit. ⁊ confractus
membra mortuus est. Quid
tam̃ cause fu̾it qd̃ talem sor¬
titus est mortem. ñ est meum
discutere: qr uidicia dei abys¬
sus multa.
N eadem uilla degebant due
mulieres diu̾sa infirmitate
laborantes. Ata lum̃ amise¬
rat ocłorum. alta u̾o in qua¬
dam sui corꝑis ꝑte sacro igne
consumebatur. Seclulas deo
ꝓ sui liberatione fundebant
p̃ces. ⁊ sc̃o Wilłmo se uoto ob¬
ligabant ut euis suffraganti¬
b meritis a tanta calamita¬
te liberari mererent᷑. His ita
in or̃one ꝑsistentib illa cuius
oculi caligau̾ant. in uisione
uidebar se qͣi ꝑegrinanonis
causa monast̾ium sc̃i thome
adire. obuium q sc̃m Will̾mũ
in uia hr̃e suppellicio inditum
et asꝑsorium cum aqua bñduc-¬
ta in manu ferentem. Quo ui-¬
so ad modum pauefacta: uix
audet int̾rogare quis eẽt. Nch̃o¬
minus tam̃ int̾rogat. Quis es

Expanded text:
ut ligna secaret, silvam ingreditur; dumque studiosius operi insistit, robur in quo laborabat super eum corruit, et confractus membra mortuus est. Quid tamen causae fuerit, quod talem sortitus est mortem, non est meum discutere; quia judicia Dei abyssus multa . In eadem villa degebant duae mulieres, diversa infirmitate laborantes: altera lumen amiserat oculorum, altera vero in quadam sui corporis parte sacro igne consumebatur. Sedulas Deo pro sui liberatione fundebant preces, et S. Wilhelmo se voto obligabant, ut ejus suffragantibus meritis a tanta calamitate liberari mererentur. His ita in oratione persistentibus, illa, cujus oculi caligaverant, in visione videbat, se quasi peregrinationis causa monasterium S. Thomae adire, obviumque S. Wilhelmum in via habere, superpellicio indutum, et aspersorium cum aqua benedicta in manu ferentem; quo viso admodum pavefacta, vix audet interrogare, quis esset. Nihilominus tamen interrogat: « Quis es
Abbreviated transcription (Latin):
iundc̃am togebat ꝑferre sñiam.
Nouerat enim ꝙ ꝓ tot eẽt rõnẽ
deo redoiturus. qd̃ suo exemplo
aut silentio a semitis iusticie si¬
neret aberrare. Deniq illos qui
obstinate mentis erant nec ad
ueniam petendam ꝓ sius excessi¬
b indinabant᷑ ip̃e eis formam
humilitatis osten¬
dens abeis ueniam cc̃ regulã
sue dignitatis postulabat. In ꝑ

Expanded text:
vindictam cogebat et ferre sententiam, vindictam cogebat et ferre sententiam, noverat enim quod pro tot esset rationem Deo redditurus, quot suo exemplo aut silentio a semitis justitiae sineret aberrare. Denique illos, qui obstinatae mentis erant, nec ad veniam petendam pro suis excessibus inclinabantur, ipse eis formam humilitatis ostendens, ab eis veniam contra regulam suae dignitatis postulabat. In
Abbreviated transcription (Latin):
uerus extitit in correptione sedu¬
lus incorrectione. dulcis ⁊ humi¬
lis in exhortatione: modestus in
reddenda rõne. In sermone uerax
inuidicio ustus in cõmisso fide¬
lis. Infirmoꝵ erat consolator
pauꝑm ac ꝑegrinorum benignis¬
simus ꝓcurator. Insistebat ugili¬
is ieumiis ⁊ continuis oronib.
curam sui gregis infatigabilit̃
agens. eumq ut fidelis seruus
talentum sibi creditum lucriface¬
ret domino suo ugĩt p̾cib cõmẽ¬
dabat. fr̃ib nocte quiescentib ho¬
ras matutinales uigiliis antici
uotis gemitib exorabat.In sermo¬
nib siuis quib fr̃es ad bñagend̾̃
instruebat ꝓmptus erat ad lacͥ¬
mas. ⁊ ad lam̃ta: in tm̃ ut audi¬
tores suos sepus ad pnĩam. ⁊ cor¬
dis compunctionem ꝓuocaret. ⁊¬
cunctis liquido constaret diuinã
illi semꝑ adẽe gr̃am. ⁊ elo ordinis
animatus aliqñ elatis ⁊ suꝑb̃
rigidus erat atqiz transgͥssores
ordinis emendatoriam subire

Expanded text:
verus exstitit in correptione, seduverus exstitit in correptione, sedulus in correctione, dulcis et humilis in hortatione, modestus in reddenda ratione; in sermone verax, in judicio justus, in commisso fidelis. Infirmorum erat consolator, pauperum ac peregrinorum benignissimus procurator. Insistebat vigiliis, jejuniis et continuis orationibus, curam sui gregis infatigabiliter agens, eumque, ut fidelis servus talentum sibi creditum lucrifaceret, Domino suo jugiter precibus commendabat. Fratribus nocte quiescentibus, horas matutinales vigiliis anticipisdem devotis gemitibus exorabat. In sermonibus suis, quibus fratres ad bene agendum instruebat, promptus erat ad lacrymas et ad lamenta, in tantum ut auditores suos saepius ad poenitentiam et cordis compunctionem provocaret, et cunctis liquido constaret divinam illi semper adesse gratiam. Zelo ordinis animatus aliquando elatis et superbis rigidus erat, atque transgressores ordinis emendatoriam subire
Abbreviated transcription (Latin):
lud apłicum. Tribulanio pacien¬
tiam oꝑatur: pacĩa ꝓbationem
ꝓbatio spem: spes aut̃ ñ confund̃.
Cumq intalib
filii degeneres ꝓcessum si hrent
consilium fec̾unt in unum ut
eum morti trad̾ent. Aliqñ enĩ
eum sacco impositum in mari
demergere disponebant aliqͣndo
cultellis confodere aliqñ sclanis
uendere sepius cerebro ip̃ius se¬
curib impactis extinguere mo¬
liebant᷑. S deus cuius ꝓuidentia
in sui dispositione ñ fallit᷑ dissi¬
pauit consilia eorum ⁊ dilecto suo
dedit cum temptatione ꝓuectum.
S cur hoc facere attemptabant: Qa
cum deo erat sp̃c cuis in rigore ordi¬
nis tenendo. ⁊ in omni religionis
obseruantia nec patiebat᷑ eos ꝑ ab¬
rupta uiciorum discurrere. Erat
enĩ sc̃e religionis indeficiens imi¬
tator ordinis ac sc̃e institutionis
admirabilis conseruator. uitioꝵ
fortis extirpator urtutum uerus
amator. queq honesta ⁊ sc̃imonie
plena inuestigans ⁊ docens. Se¬

Expanded text:
lud Apostolicum: Tribulatio patienlud Apostolicum: Tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem; spes autem non confundit . Cumque in talibus filii degeneres processum non haberent, consilium fecerunt in unum, ut eum morti traderent; aliquando enim eum sacco impositum in mari demergere disponebant, aliquando eum telis confodere, et aliquando Slavis vendere; saepius cerebro ipsius securibus compactis exstinguere moliebantur; sed Deus, cujus providentia in sui dispositione non fallitur, dissipavit consilia eorum, et dilecto suo dedit cum tentatione proventum. Sed cur hoc facere attentabant? Quia cum Deo erat spiritus ejus, in rigore ordinis tenendo, et in omni religionis observantia, nec patiebatur eos per abrupta vitiorum discurrere; erat enim sanctae religionis indeficiens imitator, ordinis ac sanctae institutionis admirabilis conservator, vitiorum fortis exstirpator, virtutum verus amator; quaeque honesta et sanctimoniae plena investigans et docens. Se
Abbreviated transcription (Latin):
sustinusti ⁊ quomodo ori tuo
nebulam fetoris infundebat
pessimi. ⁊ audiui qͣnta tibi infe¬
rebat conuicia ⁊ obꝓbria. Cira¬
q ate discederet confusus irruit
ĩ me uelxment ꝑusso q latere
meo ut reor aliqm ex costis mͥ
fregit. Id̾o tibi eidem inimico in¬
rilit̾ arbitror ẽẽ resistendum. ne
si te uicto trumphau̾it mittet
te in gehennem. Ad hanc uocẽ
cepit abbas tedere ⁊pauere.re¬
uocans ad memoriam uexatõ¬
nes adu̾sarii quas nocte p̃te¬
rita sustinuerat.
quus qd̃ temptationes suas
adu̾sus xp̃m domini nullus se¬
queretur effectus. disposuit ꝑ sa¬
tellites suos efficere qd̃ ꝑ se nequi¬
uerat implere. Unde inspirauit
cordib fr̃um q̃uoꝵdam ut hominẽ
dei uariis contumeliis afficerent.
et multis iniuriis lascescerert. ⁊¬
sic cum dedecore ad ꝓprios lares
cogerent repedare. Ip̃e aut̃ a uer¬
bis impiorum ñ timuit. qr firma¬
tus erat supͣ firmam petram. fre¬
qͣnter ⁊ secum cõmemorabat il¬

Expanded text:
sustinuisti et quomodo ori tuo sustinuisti et quomodo ori tuo nebulam fetoris infundebat pessimi, et audivi quanta tibi inferebat convitia et opprobria; cumque a te discederet confusus, irruit in me vehementer, percussoque latere meo, ut reor, aliquam ex costis mihi fregit. Ideo tibi eidem inimico viriliter arbitror esse resistendum, ne, si te victo triumphaverit, mittat te in gehennam. Ad hanc vocem coepit abbas taedere et pavere, revocans ad memoriam vexationes adversarii, quas nocte praeterita sustinuerat. quus, quod tentationes suas adversus christum Domini nullus sequeretur effectus, disposuit per satellites suos efficere, quod per se nequiverat implere: unde inspiravit cordibus fratrum quorumdam, ut hominem Dei variis contumeliis afficerent, et multis injuriis lacesserent, et sic cum dedecore ad proprios lares cogerent repedare. Ipse autem a verbis impiorum non timuit, quia firmatus erat supra firmam petram: frequenter enim secum commemorabat il
Abbreviated transcription (Latin):
cata dudum confessione aboli¬
ta. ⁊ multarum lacrimarum ym¬
bee dilita. nephando ore retexit
Abbas aut̃ clum in sompno tã
grauit ab ip̃o fatigaret᷑: ualido
impuls pedis aliqͣntum eleua-¬
ti hostem ase reietit. Qui uidens
se a uiro dei delusum ut leo cru¬
delissimus cepit seiure atq ad
lectum trumonis sac̃dotis in al¬
tera ꝑte iacentis atq ugilan¬
tis gressus dirigere lateri eius
fortissimũ ictum illidere. ita ut
uideretur sac̃doti qd̃ aliquas
de costis sibi fregisset. Mane dũ
aurora finem daret decã¬
tatis laudib deo qr tempus e¬
rat frigidum ut̃q scilz abbas
et sac̃dos se incalefactorium re¬
cepit. Quib ibidem residentib:
sic allocutus est sac̃dos abba¬
dit abbas amen. Cumq sicbis
uł ter dixiss ad quid hoc tociẽs
repeteret:abbas inquisunt. Eui
ille. Scio qd̃ multos temptatio¬
nis acculeos es passus. ples q
eris passurus. Sz ex his omnib
liberet te deus. Uidi hac nocte
qͣntam molestiam a sathana

Expanded text:
cata, dudum confessione abolita et multarum lacrymarum imbre diluta, nefando ore retexit. Abbas autem, dum in somno tam graviter ab ipso fatigaretur, valido impulsu pedis aliquantum elevati hostem a se rejecit. Qui videns se a viro Dei delusum, ut leo crudelissimus coepit saevire; atque ad lectum Trumonis sacerdotis, in altera parte jacentis atque vigilantis, gressus dirigere, laterique ejus fortissimum ictum illidere, ita ut videretur sacerdoti, quod aliquas de costis sibi fregisset. Mane dum aurora finem daret nocti, decantatis laudibus Dei, quia tempus erat frigidum, uterque, scilicet abbas et sacerdos, se in calefactorium recepit. Quibus ibidem residentibus, sic allocutus est sacerdos abbadit abbas: « Amen. » Cumque sic bis el ter dixisset; ad quid hoc toties repeteret, abbas inquisivit. Cui ille: « Scio quod multos tentationis aculeos es passus, pluresque eris passurus; sed ex his omnibus liberet te Deus. Vidi hac nocte quantam molestiam a Satana
Abbreviated transcription (Latin):
snerguminos. Quicd nobis ⁊
uobis apłi dei niui: In ing̾ssu
ur̃o flãmis exurimur. Etabat¬
aut̃ in una ede templi ab oriẽ¬
te quadriga fusilis ex auro in
silis ex argento hñs bigam
boum fusilem. similit argento.

Expanded text:
energumenos: « Quid nobis et vobis, apostoli Dei vivi? in ingressu vestro flammis exurimur. » In una aede templi ab oriente quadriga equorum fusilis ex auro stasilis ex argento, habens bigam boum fusilem similiter ex
Abbreviated transcription (Latin):
onem ⁊omem obseruantiam
diei festo natiuitatis exibitam.
hec sollempnitas nichilominuᷤ
imqͣm obtineat. ut aut̃ singu¬
lis annis huiuis actionis tex¬
tus eodem die legatur.curaui¬
mus ꝓuidere. ut ⁊iustus habe-¬
at unde letetur:⁊conscientia pec-¬
catoris inueniat quo punga¬
tur. quatinus ⁊ beniuolis sit
gr̃a bñdictionis. maliuolis
aut ⁊ his qui odunt pacem. la-¬
pis offensionis:⁊ petra scanda¬

Expanded text:
onem et omnem observantiam die festo nativitatis exhibitam haec solemnitas nihilominus unquam obtineat. Ut autem singulis annis hujus actionis textus eodem die legatur, curavimus providere, ut et justus habeat unde laetetur, et conscientia peccatoris inveniat quo pungatur, quatenus et benevolis sit gratia benedictionis, malevolis autem et his qui oderunt pacem lapis offensionis et petra scanda
Abbreviated transcription (Latin):
huius consilii. accito pr̃e mo¬
nast̾ii. cãm aduentus ip̃orum
humilit aꝑit. Quorum aduẽ¬
tu ⁊ uoto ille gauisus. carita¬
tis brachiis eos amplectitur:
et in hunc modum dat respõ
ego innixus sententie.liben¬
ter uob̾ tempalia. ⁊ p̃uali
huiꝰ domus imꝑtiar. ⁊ huic sc̃e cõ¬
gregationi uos associare cura¬
bo si a ꝓposito ñ defec̾itis. Cui cũ
grates ꝓ tam dulci responso. ⁊ ꝓ
eo qd̃ eorum decreuiss acceptare
peticionẽ. retulissent multimodas.
Iubet abbas eos in hospicium re-¬
cipi ⁊ eis neccia ãministrari. Qũ¬
q resid̾ent ille Wll̃m sic alloqͣr
Iam domino fauente. bonũ opꝰ
inchoauimus: restat ut ip̃o ad¬
iuuante. ab incepto nequaqͣm
desistamus. Qmͣ felix es fr̃ dile¬
cte qd̃ nullius impeclim̃to tem¬
porali subiaces. S ab omnib
expeditus. hitum ad p̃sens cum
his scĩs uiris potes acciꝑe: Me
aut̃ ad modicum oportet dom̃
repedare. ut matri ⁊ sorori mee

Expanded text:
hujus consilii, accito Patre mohujus consilii, accito Patre monasterii, causam adventus ipsorum humiliter aperit; quorum adventu ex voto ille gavisus, charitatis brachiis eos amplectitur, et in hunc modum dat responsego innixus sententiae, libenter vobis temporalia et spiritualia hujus domus impertiar, et huic sanctae congregationi vos associare curabo, si a proposito non defeceritis. » Cui cum grates pro tam dulci responso, et pro eo quod eorum decrevisset acceptare petitionem, retulissent multimodas; jubet abbas eos in hospitium recipi, et eis necessaria administrari. Cumque residerent, ille Wilhelmum sic alloquitur: « Jam, Domino favente, bonum opus inchoavimus; restat ut, ipso adjuvante, ab incepto nequaquam desistamus. Quam felix es, frater dilecte, quod nullius impedimento temporali subjaces; sed ab omnibus expeditus, habitum ad praesens cum his sanctis viris potes accipere! Me autem ad modicum oportet domum repedare, ut matri et sorori meae
Abbreviated transcription (Latin):
no culpe.⁊ornemus lampades
nr̃as. ⁊ cum prudentib simus
uigiles ut ueniente pr̃efami¬
lias. sine repulsa ingrediamur
tũ eo ad nuptias. Cumq ille
intente ascultaret u̾ba ip̃ius.
adiecit. Si fu̾imus duo. foue¬
pondit. Salutaria sunt que
porasti. ⁊ sapienti sr̃ aurum
et lapidem pciosum desid̾abi¬
lia. S quid faciemus: At ille
suiere caduca ⁊ transitoria
mundi relinquere uoluerimꝰ.
nos cum nr̃is deo fidelit in re¬
ligionis hitu offeramus. Ad
hec ille subridens ait Numdũ
uelle heo monachart. S ꝓ salu¬
te anime mee ⁊ tue. si dc̃is fc̃a
compenses faciam q̃ hortaris:
ita tñ ut qd̃ te prius uidero a¬
gressum. tucius ip̃e sequar.
Atille gaudens intulit. bñdi¬
xi. ita fiat.
Cumq sepius int se de cõ¬
temptu mundi ⁊ de suo ꝓposi¬
to familiaria serererit colloqͥ¬
az placuit utriq qͣmtocius
adire monast̾ium monacho¬
rum. qd̃ caritas nuncupatur.
Quo cum ꝑuenissent dator

Expanded text:
no culpae et ornemus lampades no culpae et ornemus lampades nostras, et cum prudentibus simus vigiles; ut, veniente patrefamilias, sine repulsa ingrediamur cum eo ad nuptias. » Cumque ille intente auscultaret verba ipsius, adjecit: « Si fuerimus duo, fovepondit: « Salutaria sunt, quae perorasti, et sapienti super aurum et lapidem pretiosum desiderabilia. Sed quid faciemus? » At ille: « Si vere caduca et transitoria mundi relinquere voluerimus, nos cum nostris Deo fideliter in religionis habitu offeramus. » Ad haec ille subridens, ait: « Nondum velle habeo monachari; sed pro salute animae meae et tuae, si dictis facta compenses, faciam quae hortaris; ita tamen, ut quod te prius videro aggressum, tutius ipse sequar. » At ille gaudens, intulit: « Bi, ita fiat. » Cumque saepius inter se de contemptu mundi et de suo proposito familiaria sererent colloquia, placuit utrique quantocius adire monasterium monachorum, quod Charitas nuncupatur. Quo cum pervenissent, dator
Abbreviated transcription (Latin):
narent. ⁊ rei fc̃i sunt in cogitatõ¬
nib sius.
nus gͦ ex ip̃is qui ei cet̾is fa¬
miliarior ẽẽ uidebat᷑. nescitur ex
ꝓpria delib̾atione. an aliorum
suggestione. sub quadam dilec¬
tionis sp̃e qm ñ gestabat in cor¬
de. eum conuienit secreto dicens
nissime. est secretum qd̃ tͥ uolo
dr̃ez si tu adiuratus ꝓmiseris
hoc te nulli mantfestat᷑um donͤ
oꝑe compleu̾o. qd̃ m̃te ꝑtracto.
Ad ħ uir domini respondit. se
optime posse hr̃e celatum qd̃ il¬
le uoluit ẽẽ secretum. Tunc ille.
mutare disposui.i nam licet uo¬
catur uita. mors tam̃ potius
dicenda est qm nita. qr amato¬
res suos ad etñam ꝑducere cog¬
noscit᷑ mortem. Mundus enim
in maligno positus est ⁊ onni
inmnundicia plenus qͣ suos in¬
desinent irrecit. Uñ attendamꝰ
qd̃ dominus in euangłio act.
uigilate qr nesciuis diem net
horam. Et t̃m. Qui ñ renunti¬
meus ẽẽ discipłs. Et apłs. Ho¬
ra est iam nos de sompno sur¬
gere. Eurgamus gͦ de somp¬

Expanded text:
 rei facti sunt in cogitationibus suis. Unus ergo ex ipsis, qui ei caeteris familiarior esse videbatur nescitur ex propria deliberatione, an aliorum suggestione sub quadam dilectionis specie, quam non gestabat in corde, eum convenit secreto, dicensnissime, est secretum, quod tibi volo dicere, si tu adjuratus promiseris hoc te nulli manifestaturum, donec opere complevero, quod mente pertracto. » Ad hoc vir Domini respondit, se optime posse habere celatum, quod ille voluit esse secretum. Tunc ille: mutare disposui; nam licet vocatur vita, mors tamen potius dicenda est quam vita; quia amatores suos ad aeternam perducere cognoscitur mortem. Mundus enim in maligno positus est, et omni immunditia plenus, qua suos indesinenter irretit; unde attendamus quod Dominus in Evangelio ait: Vigilate, quia nescitis diem neque horam . Et meus esse discipulus . Et Apostolus: Hora est jam nos de somno surgere . Surgamus ergo de som
Abbreviated transcription (Latin):
lucem ꝓfudit surdum ⁊ mutum.
Aderat tunc in eccłia ñ minima
multitudo ppłi. qm rumor no¬
uitatis attraxit. Suscipiens gͦ
frat̃ illam cõmunem languido¬
rum ac infirmoꝵ efficacem me¬
dicinã misit in os puerr ⁊ in au

Expanded text:
lucem profudit surdum et mutum: lucem profudit surdum et mutum: aderat tunc in ecclesia non minima multitudo populi, quam rumor novitatis attraxit. Suscipiens ergo frater illam communem languidorum et infirmorum efficacem medicinam, misit in os pueri et in au
Abbreviated transcription (Latin):
N die sc̃i nicholai uenit ad nos
quidam rusticus de lucethorp cũ
filio sno surdo ⁊ muto hñte an¬
nos .xii. Hunc pat deputau̾at
custodem pecorum suorum. qui
ut mos est pastorib iacens in qͦ¬
dam monticulo: obdor muit. Eũ
aut̃ surrexissz a graui sompno
surdus fc̃s est ⁊ mutus. Roga¬
uit nos ꝓ filio. ut sc̃i admitteret᷑
sepulcro. Roganti assensum
p̾buimus. Eustos u̾o sepulchri
accipiens dentem sc̃i will̃mi in
aqͣm misit. ⁊ eandem aurib ⁊ o¬
ri pueri irfudit dicens. Precipio
tibi in nomine domini ⁊ ꝑ uir¬
tutem scĩ ulłi ut dicas nobis qͦ
uoceris nomine. Ad hanc uocẽ
adiurantis ilico aꝑtum est os
pueri auditu simul restituto:
et respondit. Petrus. post ħ int̃¬
rogatus ad plura: respondit
libere ad singula uidentes ħ ga¬
uisi sumus gaudio magno lau¬
dantes deum in sc̃o suo: qui sur¬
dum fecit audire.⁊ mutum loqͥ.
lio tempe
oblatus est quidam puer .uii.
annoꝵ quemmatͥs ut̃us in hãc

Expanded text:
In die S. Nicolai venit ad nos In die S. Nicolai venit ad nos quidam rusticus de Lucethorp cum filio suo surdo et muto habente annos duodecim. Hunc pater deputaverat custodem pecorum suorum, qui, ut mos est pastoribus, jacens in quodam monticulo, obdormivit; cum autem surrexisset a gravi somno, surdus factus est et mutus. Rogavit nos pro filio, ut sancti admitteretur sepulcro; roganti assensum praebuimus; custos vero sepulcri accipiens dentem S. Wilhelmi, in aquam misit, eamdem auribus et ori pueri infudit, dicens: « Praecipio tibi in nomine Domini et per virtutem S. Wilhelmi, ut dicas nobis, quo voceris nomine. » Ad hanc vocem adjurantis apertum est os pueri, auditu simul restituto, et respondit: « Petrus. » Post haec interrogatus plura, respondit libere ad singula; videntes haec, gavisi sumus gaudio magno, laudantes Deum in sancto suo, qui surdum fecit audire et mutum loqui. Alio tempore oblatus est quidam puer septem annorum, quem matris uterus in hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ad petram quocumq impetꝰ
eum ferebat. Casu freq̃nti lesꝰ
multumq discerptus uestes
suos ꝓicrebat. Malo suo uenis¬
se uidebat᷑ qr insanire putã¬
bat᷑ quem sic uirtus diuina
sanare disponebat. Nocte dñica
matutinis fere decantatis so¬
lutum est uinculum lingue eiꝰ.
et loquebat᷑ recte magnificãs
deum. Accurrit ppłs ad pium
et głiosum spectaculum tam
gaudio plenum qm admira¬
tione dignum. Accurrunt ros¬
kildenses ut udeant ketillum lo¬
quentẽ qm diu nou̾ant obmu¬
tescentẽ. Tandem p̃sentat᷑ fr̃ĩb. ⁊
añ priorem sistitur. Qui int̾rogã¬
ti unde ẽẽt. ⁊ quomodo loq̃lam ꝑ¬
didisset: respondit. De noͭ wegia
sum oriundus ante .xi. annos ob¬
dormiens in campo poidi loq̃lam
obdormiui sanus einigilaui mu-¬
tus. Hec eo referente: q̃dam ma¬
trona nobilis apd̃ qmͣ fu̾at hos¬
pitatus duob annis ꝑhibebat
testimonium u̾bis eius cum mul¬
tis aliis qui conuen̾ant ad diẽ
festum.

Expanded text:
ad petram, quocunque impetus ad petram, quocunque impetus eum ferebat: casu frequenti laesus, multumque discerptus, vestes suas projiciebat; malo suo venisse videbatur, quia insanire putabatur, quem sic virtus divina sanare disponebat. Nocte Dominica matutinis fere decantatis, solutum est vinculum linguae ejus et loquebatur recte magnificans Deum. Accurrit populus ad pium et gloriosum spectaculum, tam gaudio plenum quam admiratione dignum. Accurrunt Roschildenses, ut videant Ketillum loquentem, quem diu noverant obtumescentem; tandem praesentatur fratribus et ante priorem sistitur; cui interroganti unde esset et quomodo loquelam perdidisset, respondit: « De Norvegia sum oriundus, ante undecim annos obdormiens in campo, perdidi loquelam: obdormivi sanus, evigilavi mutus. » Haec eo referente, quaedam matrona nobilis, apud quam fuerat hospitatus duobus annis, perhibebat testimonium verbis ejus, cum aliis multis, qui convenerant ad diem festum.
Abbreviated transcription (Latin):
Habens igit᷑ spem recuꝑande
sanitans ⁊ sciens qr stulta ⁊
infidelis ꝓmissio displicet d̾õ.
iter aggredit᷑ uotum suum
comple turus. Et q uirtus scĩ
erat ad sanandum cum: in
uia qua ueniebat remota ca¬
ligine oculi sui ceꝑunt clares¬
cere ⁊ uisum amissum recuꝑa¬
re. ꝑueniens ad sepulchrum
uiri dei. hoc miraculum om¬
nib pandit. bñdicens deum
qui dedit eis talem patronũ
in salutem ppłi sui.
LAnte quinq dies festiui¬
tatis beati ioħ̾is bap̃e tiues
roskildenses ꝓfecti de ciuita¬
te sua uen̾unt ad sc̃m wilłm
Hos comitatus est quidam
mutus mercennarius bonus
ketillus noĩe normannus na-¬
tione. Huius linguam satta¬
qͣm loqui pot̾at. Postqͣm eccle-¬
siam ingressus est conturba¬
uit eum sp̃e: ⁊ elisus concidit
in t̾ram. Resurgebat sepius. s
gradu instabili stare ñ ualeba.
Utebat se in latera ⁊ uolutaba¬
tur de loco ad locum. Corrue¬
bat in faciem suam. allidebat᷑

Expanded text:
Habens igitur spem recuperandae Habens igitur spem recuperandae sanitatis, et sciens quia stulta et infidelis promissio displicet Deo, iter aggreditur, votum suum completurus. Et quia virtus sancti erat ad sanandum eum, in via qua veniebat, remota caligine, oculi sui coeperunt clarescere, et visum amissum recuperare. Perveniens ad sepulcrum viri Dei hoc miraculum omnibus pandit, benedicens Deum, qui dedit eis talem patronum in salutem populi sui. Ante quinque dies festivitatis B. Joannis Baptistae, cives Roschildenses profecti de civitate sua venerunt ad S. Wilhelmum. Hos comitatus est quidam mutus, mercenarius bonus, Ketillus nomine, Normannus natione; hujus linguam Satadquam loqui poterat. Postquam ecclesiam ingressus est conturbavit eum spiritus, et elisus concidit in terram. Resurgebat saepius, sed gradu instabili stare non valebat; vertebat se in latera, et volutabatur de loco ad locum; corruebat in faciem suam, allidebatur
Abbreviated transcription (Latin):
et timor ⁊ tremor uen̾unt sr̃ eã
uñ qͣi in extasi fc̃a supra pe¬
des suos erigebat᷑. ⁊ manib mi¬
ros faciebat plausus. Post pan¬
lulum ad t̾ram relabitur it̃m¬
q erigit᷑. Cumq sic sepius un¬
pelleretur: frat̃ ip̃ius sciens eã
concepta ꝓle ẽẽ grauidam ti¬
muit ualde ne abortiuum fa¬
ceret uł qd̃ in ut̾o portaret pro
tanta laboris magnitudine
suffocaret. Uñ conu̾sus ad dñm
et ad sc̃m eius. ꝓea cepit humi¬
lr dep̃cari. Quia u̾o oculi dñi st̃
sr̃ iustos. ⁊ aures eius in p̃ces
eorum: infans conseruatur in
ut̃o ⁊ mulier illuminat᷑ uiri
dei m̾ito. Nam nox eius u̾sa
est in lucem. ⁊ sub ip̃ius tem¬
poris tenebris tenebras amiste
oculorum.
Andreas sac̃dos desuntbe
diutino dolore ocłorum ꝑieli¬
tabatur timebat se lum̃ ocłoꝵ
amittere. ⁊ continue noctis tene¬
bris subici. Corde gͥ contricto ⁊
sp̃u humiliato ut has tene¬
bras euadere possit ad sc̃m̃
Wilł̾mũ se spondet ꝓfectum.

Expanded text:
et timor et tremor venerunt super eam; unde quasi in extasi facta, supra pedes suos erigebatur, et manibus miros faciebat plausus: post paululum ad terram relabitur, iterumque erigitur. Cumque sic saepius impelleretur, frater ipsius, sciens eam concepta prole esse gravidam, timuit valde, ne abortivum faceret, vel quod in utero portaret pro tanta laboris magnitudine suffocaret; unde conversus ad Dominum et ad sanctum ejus, pro ea coepit humiliter deprecari. Quia vero oculi Domini sunt super justos et aures ejus in preces eorum , infans conservatur in utero, et mulier illuminatur viri Dei merito; nam nox ejus versa est in lucem, et sub ipsius temporis tenebris tenebras amisit oculorum. Andreas, sacerdos de Zunthe, diutino labore oculorum periclitabatur, et timebat se lumen oculorum amittere et continuae noctis tenebris subjici. Corde igitur contrito et spiritu humiliato, ut has tenebras evadere possit, ad S. Wilhelmum se spondet profecturum.
Abbreviated transcription (Latin):
bernardus nomine ad nundinaᷤ
scanienses tendebat naiugio. Enii
in mari nauiganti antipiter ꝙ̃
in manui tenebat elaplus abuo¬
lauit. Attera die cum ad portum
applicuisset. ⁊ ad prandendũ dis¬
cubuiss: audiuit a secum discũ¬
b in audita fieri miracula. Qb
animatꝰ. ⁊ de amissione sui an¬
cipttris cor adhuc hñs sauciũ
inhunc ꝓrupit sermonẽ. Ec̃e
uille redde michi ancipitrem
meũ ⁊ dabo tibi martam cere.
diuino aduenit. ⁊ coram eo re¬
sedit. Attonitus nouitate tan¬
ti miraculi qd̃ sc̃o uouit redd̾e
ñ clistulit: laudem referens al¬
tissimo. qui dedit talem potesta¬
tem hominib.
Magnus confessor nr̃. ⁊ ma¬
gna uirtus eius. ⁊ miracłorum
eus ñ est numerus. Allata ẽ q̃¬
dam mulier ad sepulchrum enis

Expanded text:
Bernardus nomine, ad nundinas Schanienses tendebat navigio: cui in mare naviganti, accipiter, quem in manu tenebat, elapsus abvolavit. Altera die cum ad portum applicuisset, et ad prandendum discubuisset, audivit a secum discumbus inaudita fieri miracula. Quibus admiratus et de amissione sui accipitris cor adhuc habens saucium, in hunc prorupit sermonem: « S. Wilhelme, redde mihi accipitrem meum, et dabo tibi marcam cerae. » divino advenit, et coram eo resedit. Attonitus novitate tanti miraculi, quod sancto vovit, reddere non distulit, laudem referens Altissimo, qui dedit talem potestatem hominibus. Magnus confessor noster, et magna virtus ejus, et miraculorum ejus non est numerus. Allata est quaedam mulier ad sepulcrum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
unicum filium suums ⁊ modo¬
treptia. Suta est ut asseris.
credam ei. Stultum est enim
et̃nam uitam ñ appetere: ⁊ tã¬
tis uirtutib ñ credentem. du

Expanded text:
unicum filium ducis, Treptia: « Si ita est ut asseris, credam ei. Stultum est enim aeternam vitam non appetere et tantis virtutibus non credere. »
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam dissenterico in uilla
que medellus ab indigenis dicit᷑
ꝑ usum reuelatum est ut de cibo
abb̃is wll̾mi gustaret ⁊ sanaret᷑
a languore suo. Credidit homo
ille sermoni quẽ audierat ⁊ mis¬
so nuntio cicius ad claustrum ꝙ
uoluit petunt ⁊ accepit. Cumq
allatos cibos comediss cessante
fluxii infirmitatis sue statim ꝑ
eosdem intus reformari meruit.
Quedam puella
de uilla uocabulo nad wech clan¬
stro uicina magne infirmitatis
tenebatur cruciatu. Cumq per
tres dies iaceret qi corpus exa¬
nime uitalis q calor tm̃ m̃bris
ip̃ius inẽẽ uidebatur circunstete.

Expanded text:
uidam dysenterico, in villa quae Methelhuse ab indigenis dicitur, per visum revelatum est, ut de cibo abbatis Wilhelmi gustaret et sanaretur a languore suo. Credidit homo ille sermoni, quem audierat, et misso nuntio citius ad claustrum, quod voluit, petivit et accepit. Cumque allatos cibos comedisset, cessante fluxu infirmitatis suae, statim per eosdem intus reformari meruit. Quaedam puella, de villa vocabulo Nadweth, claustro vicina, magnae infirmitatis tenebatur cruciatu; cumque per tres dies jaceret quasi corpus exanime, vitalisque calor tantum membris ipsius inesse videretur
Abbreviated transcription (Latin):
tum iustinum. Comple uotũ
meum. ut lauent᷑ pedes sc̃orum
uirorum pedes. ueniens aut̃
ad beatum uistinum. cepit
prius osculari pedes eus ⁊ la¬
uare. Et ubi lauit onmiũ pe¬
des cõmendauit se beato iusti¬
ecte beatus sixtus ducebatur
ad telludem ut aucliretur:⁊
cum eo duo diaconi. felicissimꝰ
et agapitus. Et sedit decius ⁊
a plenus. Nos quidem con¬
sulimus senestuti tue audi p̃-¬
ceptum nr̃m. ⁊ sacrifica. Res¬
pondit beatus sixtus. Mi ser
tu tibi consule ⁊ noli blasfe¬
mareesz age pnĩam de sang̾¬
ne scõrum. quem effuclisti.

Expanded text:
mple votum meum, ut laventur pedes sanctorum nium virorum pedes. Veniens autem ad beatum Justinum coepit primo osculari pedes ejus et lavare. Et ubi lavit omnium pedes commendavit se beato Justic beatus Sixtus reducitur in Telludem, ut audirent cum eo diaconi Felicissimus et Agapitus. Et sedente Decio aa plenus: Nos, inquit, consulimus senectuti tuae, audi praecepta nostra, et sacrifica. Respondit beatus Sixtus: Miser, tu tibi consule, et noli blasphemare, sed age poenitentiam de sanguine sanctorum, quem effudisti.
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit ad templum martis.
destruat te filius dei uiui. He¬
Et subito cecidit aliqua pars
templi. ⁊ comminuta est. Eũe
beatus laurentius cepit clama¬
re. Noli me derelinquerez tꝑr¬

Expanded text:
 Sixtus ad templum Martis: Destruat te Christus Filius Den, subito cecidit aliqua pars templi, et cbeatus Laurentius coepit clamare: Non me derelinquas,
Abbreviated transcription (Latin):
augusti. Noctu etiam uene¬
maxima plebs xp̃ianorum:
et collegunt corpora. ⁊ sepelier̃t¬
in cripa incuniterio calixti. in ea¬
dem uia. Sciͣ u̾o felicissimũ

Expanded text:
Augusti. Noctu venemaxima pars christianorum, et collegerunt corpora sanctorumin cripta in cimiterio Calisti in eadem
Abbreviated transcription (Latin):
tius maleficiis adducere: Et i¬
tinum ista hora ꝑdideris aĩam
tuam:⁊ ad exemplum omniũ
ad sef⁊ cum uenisset ante cons¬
pectum eius: dixit rex ad eum.
Iam sacrifica diis meis. ⁊ intel¬
lige u̾ba mea ut ñ in multa tor-¬
hominationem facio qr fidẽ
meã habeo. qm ex bap̃mo ac¬
cepi. Tunc uissit rex exhibere
lignum magnum scd̃m statũ
euis. ⁊ poni ante palatium. Et
uocati sunt milites: ⁊ uissit fa¬
nulites scd̃m ordinationem
regis. ⁊ sagiitas iactau̾unt
sẽ eumiit cirius intficeretur.
usq ad horam duodetimam.
Et putabat rex om̃s sagittas
in corpore eius fixas eẽ sagit¬
te aut̃ suspendebant᷑ a uento.
illum maleficum. quid agat.

Expanded text:
tuis maleficiis adducere. Itinum ista hora perdedero ani| mam tuam . et ad exemplum omnium adductus fuisset ante conspectum eius . | dixit ad eum . iam sacrifica deis meis et intellege| uerba mea ut non in multa torhominationem facio . | quia fidem meam habeo quam ex baptismum accepi| Tunc iussit rex exhibere lignum magnum secundum| statum eius . et poni ante palacium . et uocati sunt| milites et iussit familites . secundum ordinationem+ ternas sagittas| iactauerunt super eum ut cicius interficeritur.| usque+ ora duodecima et putabat| rex quod omnes sagittas in corpore eius fixas essent| Sagittæ autem suspendebantur a uento ai
Abbreviated transcription (Latin):
beatum laurentium: ⁊ cluxer̃t.
et tradid̾unt eum partemio tri¬
buno. Eadem hora partemins
ros absconditos. cliaconus
sixti. in custodia teneretur.¬

Expanded text:
beatum| laurentium . duxerunt et tradiderunt eum partenio tribuno| Eadem hora parteniusros reconditos diaconus xisti .| in custodia teneretur
Abbreviated transcription (Latin):
ad eum. Tibi dico tyranne¬
deris. ego crastina clie hora
octaua accipio toronam mar
tirii. ⁊ hoc michi dñs ostende¬
re dignatus . qd̃ uenient mł¬
ti xp̃iani. ⁊ accipient corpus
meumi: ⁊ ponent illud in locũ
or̃onis. Eu aut̃ post ea ueni
in illo loco. ⁊ fac lurtum de
Et data sententia. uissit eum
rex decollari. Anteqͣ aut̃ a¬
ministris int̾ficeret᷑. hanc o¬
rationem ꝑfudit ad dñm.
dicens. Domine deus m̃s. qui
eduxisti me de errore ydolo¬
a te peto. p̾sta michi uit in qͣ¬
corpus meum. ñ ibi ingrediat᷑
grando. ñ ira flamine. ñ fames.¬
ñ mortalitas mala. nec tempes¬
tas ualida. Et in cuutate illa

Expanded text:
ad eum . tibi dico| tyranndis . ego crastina die ora octaua| accipio mea corona et hoc mihi dominus ostendere dignatus| est . et ueniunt christiani et accipiunt corpus meum et ponunt| illum in locum orationis. Tu autem ueni in illo loco .| +fac lutum cum et data sententia| iussit eum rex decollare . +antequam ministris interfi| ceretur hanc orationem profudit. Domine deus meus| qui eduxisti me de errore ad te peto| praesta mihi et in qcorpus meum.| non ingrediatur grando. Non ira flammae . non mor| talitas mala . non famis . et in ciuitate illa
Abbreviated transcription (Latin):
posuerunt sc̃i xp̃ofori corpus.
Et uemiens in locum. clama¬
uit uoce magna dicens. xp̃o¬
fore ostende michi uirtutẽ
dñi dei tui ut ego credam in
eo. Et tulit tram ubi passus
est. cum modico sanguine eiꝰ
rum. qui facis uoluntatem ti¬
mentib te. Ego ab hodierna
die ponam p̃ceptum in omni
ppło ⁊ in omni lingua. quicũ¬

Expanded text:
. Et ueniens in illo loco clamauit uoce magna| dicens. Christoferi ostendi mihi uirtutem dei tui ut et ego| credam in eum . et tollit terram ubi passus est cum| modico sanguinem eius . rum qui facis| uolumptate timentibus te . et ego ab hodierna die| ponam praeceptum meum in omni populum et in omni| lingua . quicum
Abbreviated transcription (Latin):
accepta potes¬
tate beatus
laurentius. ce¬
pit ꝑ regiones curiose que¬
rere. ubicumq sc̃i cłici uł pau¬
peres ẽẽnt absconditi: ⁊ portaˢ
thesauros ꝓut cuiq opus e¬
rat ministrabat. In celio mõ¬

Expanded text:
Accepta potestate, beatus Laurentius coepit per regiones curiose quaerere, ubicunque sancti clerici vel pauperes essent absconsi, et portans thesauros, prout cuique opus erat, ministrabat. Igitur po
Abbreviated transcription (Latin):
ne. ⁊ dixit. Hec torm̃ta que mͥ
infers. in tua turpitudine ⁊ in
diis tuis consum̃tur. Ego semel
dixi tͥ. qr ñ timeo tormenta nec
iram tuam. Et cum hec clixisset:
de multitudine flamine. caminꝰ
erorum. uenit aut̃ rex uidens
sc̃m xp̃oforum in medio igne
stantem ⁊ orantem: erat faci¬
es eius tanqm rosa pulchra
Nidens aut̃ eum rex tecidit in
est mag̾no ab hora prima us
ad horam nonam. Post n̾o sur¬
rexit. ⁊ dixit ad eumis fera ma¬
nimaꝵ quas peccare fecisti. ⁊ ñ
ꝑmisisti sacrificare diis meis:¬

Expanded text:
amma . et dixit . hec tormenta que mihi infris in| tua turpitudine . et in deis tuis consumentur . ego| simel tibi dixi quia non timeo tormentam nec iram| tuam. Cum haec dixisset . de multitudinem ignis| scamnus cira. Veniens autem| rex uidens christoferum in medium ignem stantem et o| rantem erat facies eius tamquam rosa. Videns eum| rex cecidit in e magno . ab hora| prima usque in hora nona. Postquam surrexit dixit| ad eum . fera marum . quas errare fecisti . et non permisisti sacrifi| care deis mei
Abbreviated transcription (Latin):
laurentius dixit. Ox toto cor
de credis: Respondit lucillus
enter expectabat u̾ba eorum.
Tunc beatus laurentius cathe¬
tirauit eum: ⁊ accepta aqua.
dixit ad eum. Omnia in con¬
fessione lauant tu aut̃ me
Et bñdixit aqmͣ ⁊ cum expo¬

Expanded text:
laurentius dixit; Si ex toto cor| de credis? Respondit lucillus enter expec| tabat uerba eorum; Tunc beatus laurentius . catetizauit eum;| Et accepta aqua . dixit ad eum; Omnia in confessione lauantur;| Tu Et benedixit aquam;| Et cum expo
Abbreviated transcription (Latin):
collari. ⁊ compleuit martiriũ.
cum sorore sua in testimoni¬
um magnum. Multus aut̃
ppłs mirabatur głam passio¬
num ip̃arum: qr uicerunt ty¬
rannum illum. ⁊ credidunt ĩ
norum. Iratus aut̃ rex. dicebat
in corde suo. Si s̃i ꝑdidero ip̃m¬
maleficum a facie t̾re. in ma¬
leficiis siuis totum scłm ad se
trahere h̃t̃. ut om̃s credant in
illum. Et p̃cepit rex uenire sc̃m¬
quo in hac fide stas : qͣm du
ducere te in fide bona. ut dere¬
linquas deos tuos ⁊ adores
xp̃m meum. qui potestatem
ht̃ inuita ⁊ in morte tua. Et
dixit rex ad eum. Adhuc in¬

Expanded text:
collare et compleuit martyrium suum collare et compleuit martyrium suum cum| sorore sua in testimonium magnum. Multos autem| populos mirabatur gloriosam passionem ipsarum .| quia uicerunt tyrannum illum et crediderunt inorum. Iratus rex dicebat in corde suo . si| non perdedero malefico isto a facię terrae in malefi| ciis suis totum populum ad se traheri habet ut om| nes credant in illum. Et praecepit rex squo in hac fide stas et quam diu duci te in fide bona ut de| relinquas deos tuos et adores christum meum . qui potesta| tem habit in uitam et in mortem tuam . et dixit rex ad| huc in hac