DOI: 10.17026/dans-zqy-353n
title: Prins Hendrikstraat 6 te Kaatsheuvel (gem. Loon op Zand)

description: &lt;p&gt;Kaatsheuvel ligt op de flank van de Loonse en Drunense duinen in het zuidelijke zandgebied van Nederland, nabij de overgang in het noorden naar het westelijk rivierengebied. Naar het noorden helt het gebied dan ook af naar de lagergelegen gebieden langs de Maas. Het reliëf in de streek wordt voornamelijk bepaald door grote en kleine beekdalen en dekzandlaagten en - ruggen met plaatselijk jonge stuifzanden. In dit gebied ligt een laag dekzand op Pleistoceen rivierzand en -grind. Vanaf de Late IJzertijd tot in de Late Middeleeuwen ligt over het dekzand een veendek dat vanaf de Late Middeleeuwen ontgonnen wordt&lt;br&gt;Op basis van de beschreven onderzoeken uitgevoerd in het onderzoeksgebied kan geconcludeerd worden dat in het onderzoeksgebied oud en jong dekzand voorkomt afgedekt door veen. Het veen is ontgonnen vanaf de Late Middeleeuwen en uiteindelijk afgedekt met een oud landbouwdek (plaggendek). Bewoning in het onderzoeksgebied is mogelijk voor de veengroei. In het onderzoeksgebied kunnen dan ook resten voorkomen vanaf het Laat Paleolithicum en Mesolithicum. Resten uit het Laat Paleolithicum kunnen zijn begraven. Al zijn deze vondsten tot nu toe zeldzaam. In de periode Neolithicum – Bronstijd kunnen eveneens archeologische resten voorkomen. Vanaf de IJzertijd– Middeleeuwen is in het onderzoeksgebied over het algemeen bewoning niet mogelijk in verband met de veengroei. Pas vanaf de Late Middeleeuwen ten tijde van de ontginningsfase is bewoning weer mogelijk. Uit eerder uitgevoerde veldonderzoeken binnen het onderzoeksgebied blijken deze gebieden over het algemeen verstoord te zijn en wordt de verwachting op basis van deze onderzoeken naar laag bijgesteld. &lt;br&gt;Uit de gegevens behorende bij de kadastrale kaart uit circa 1832 blijkt dat het plangebied in de eerste helft van de 19e eeuw in gebruik is als weiland. Langs het plangebied loopt de weg De Kaatsheuvel. De weg snijdt het bewoningscluster dat op de gemeentelijke verwachtingskaart wordt aangegeven als historische lintbebouwing. Vanaf 1900 komt het plangebied binnen deze historische lintbebouwing te liggen. In het plangebied zijn dan enkele woningen gesitueerd. Het gaat hier mogelijk om boerderijen of arbeidershuisjes. Vanaf 1975 is de huidige bebouwing aanwezig binnen het plangebied.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Voor het bureauonderzoek zijn eveneens de bouwhistorische gegevens verzameld. De verzamelde bouwhistorische gegevens bevatten voor alle drie de locaties alleen informatie over verbouw van de reeds aanwezige bebouwing binnen het plangebied. Er is geen informatie bekend over wanneer de eerste huizen in het plangebied zijn gebouwd. Uit het bouwhistorisch onderzoek komt naar voren dat bijna het gehele plangebied bebouw is geweest en gefundeerd tot circa 65 cm - 100 cm -mv. &lt;br&gt;Het plangebied ligt in een voormalig veengebied op de overgang van een dekzandrug naar een dekzandvlakte. De hogere ligging van het plangebied, zoals aangegeven op de geomorfologische kaart, ten opzichte van zijn omgeving is een indicatie voor de aanwezigheid van een podzolbodem. In het plangebied wordt dan ook een podzolbodem verwacht. Op de overgang van Oud Dekzand naar Jong Dekzand kan een tweede bodem worden aangetroffen. Het betreft mogelijk een oud maaiveld uit het Allerød. Deze laag kan resten bevatten uit het Laat-Paleolithicum. Het dekzand is uiteindelijk afgedekt door veen in de IJzertijd. Vervolgens is het veen door ontginning vanaf de Late Middeleeuwen grotendeels verdwenen. De bodem werd vervolgens op de dekzandruggen vruchtbaar gemaakt met schapenmest en heideplaggen waardoor essen of enken zijn ontstaan. Een afdekkende esdek kan circa 50 tot 100 cm dik zijn. Het plangebied behoort tot de historische lintbebouwing van Kaatsheuvel. Het betreft echter een uitbreiding van de bestaande wegen en bebouwing. In het plangebied komt dan ook pas bebouwing voor vanaf 1900. De huidige bebouwing is op basis van de historische kaarten te dateren vanaf 1975 en heeft mogelijk oudere bebouwing verstoord. Uit één boring gezet ter hoogte van de bebouwing aan de Prins Hendrikstraat lijkt de bodem verstoord tot 1 m -mv. Ook het bouwhistorisch onderzoek laat zien dat de bodem in het gehele plangebied waarschijnlijk verstoord is tot 65 en 100 cm -mv. Eventueel onderliggend dekzand kan echter nog wel intact zijn.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op basis van het bureauonderzoek is geconcludeerd dat in het plangebied een middelhoge archeologische verwachting geldt voor het aantreffen van archeologische resten uit het Laat-Paleolithicum indien afgedekt door Jong Dekzand en voor de periode Neolithicum – Bronstijd in de top van het Jong Dekzand. Indien archeologische resten voorkomen dan kunnen deze verstoord raken door de plannen&lt;br&gt;De archeologische verwachting voor het plangebied is middelhoog indien de bodem intact is. De bodem is vermoedelijk verstoord tot 65 – 100 cm -mv. Een afdekkende esdek kan circa 50 tot 100 cm dik zijn. De afdekkende esdek kan in het plangebied nog aanwezig zijn en de kans bestaat dus dat in het plangebied nog intacte archeologische resten aanwezig zijn. Ook een eventueel dieper gelegen vegetatiehorizont in het oude dekzand kan nog intact aanwezig zijn. Op basis van het bureauonderzoek kan niet geconcludeerd worden of de bodem binnen het plangebied verstoord of intact is. De intactheid van de bodem dient daarom te worden getoetst door middel van het uitvoeren van een inventariserend veldonderzoek (verkennende fase).&lt;/p&gt;