DOI: 10.17026/ar/uodvrv
title: Onderzoeksgebied Ontsluitingsweg PWN-terrein te Andijk en Enkhuizen, gemeente Medemblik en Enkhuizen.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek
title: RAAP RAPPORT 6758

description: &lt;/p&gt;
In opdracht van Witteveen+Bos heeft RAAP in oktober 2023 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het onderzoeksgebied Ontsluitingsweg PWN-terrein te Andijk en Enkhuizen in de gemeenten Medemblik en Enkhuizen. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning en de voorgenomen aanleg van een tijdelijke bouwweg tussen de Gedeputeerde Laanweg en de Oosterdijk, ter hoogte van de drinkwaterzuivering PWN Andijk. De exacte ligging van deze te realiseren weg is nog onbekend op basis van de schetsontwerpen en op verzoek van de opdrachtgever zijn de gehele percelen onderzocht waar (mogelijk) werkzaamheden zullen plaatsvinden.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Conclusies
Voor het onderzoeksgebied bestaat een hoge archeologische verwachting voor de bronstijd (midden-laat en eventueel uit het laat neolithicum) en de middeleeuwen (vroeg-laat A), vanwege de aanwezigheid van kreekruggen van het Hauwert-complex en de ligging in het gebied dat tot de vroegste fase van de veenontginningen behoorde. Plaatselijk kunnen funderingsresten uit de nieuwe tijd B-C aanwezig zijn en gedempte sporen van sloten en een vogelkooi uit de late middeleeuwen-nieuwe tijd. Voor het grootste deel van het onderzoeksgebied bestaat echter een lage verwachting voor deze perioden, evenals voor de periode ijzertijd-Romeinse tijd in het algeheel.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Archeologische vondstniveaus uit de bronstijd zullen op zijn minst plaatselijk in de bouwvoor zijn opgenomen, zijn vergraven of geëgaliseerd. Naast egalisatiewerkzaamheden en het opbrengen van grond (respectievelijk tijdens en voorafgaand aan de ruilverkaveling), bestaan er geen aanwijzingen voor grootschalige bodemverstoringen in het onderzoeksgebied. Mogelijk zijn op de flanken van de kreekruggen en in lager gelegen zones hierdoor nog goeddeels intacte vondstniveaus aanwezig. Daarnaast kunnen op locaties met verstoorde vondstniveaus nog intacte sporenniveaus direct onder de bouwvoor zijn gelegen. Op basis van de hoeveelheid vondsten aan het oppervlak, bestaat een grote kans dat in het onderzoeksgebied een nederzetting uit de midden-late bronstijd was gelegen (mogelijk met bijbehorende landinrichting, agrarische activiteit en grafheuvels). Daarnaast bestaat deze mogelijkheid voor archeologische sporen uit de middeleeuwen.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Advies
Op basis van de resultaten van het onderzoek blijkt dat in het onderzoeksgebied (mogelijk) archeologische resten bedreigd worden door de voorgenomen bodemingrepen. Dit is met name het geval ter plaatse van de voorgenomen ontgravingen tot maximaal 4 m -NAP aan weerszijden van de weg, ten behoeve van de sloten en de naastgelegen taluds. Indien op andere vlakken mogelijk, dient te worden overwogen om de tijdelijke bouwweg zonder naastgelegen sloten aan te leggen om zodoende potentiële archeologische vondst- en sporenniveaus in situ te beschermen. Indien dergelijke inpassing van de resultaten van dit archeologisch bureauonderzoek niet mogelijk is, wordt aanbevolen in het kader van de bestaande planvorming de onderstaande vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) te nemen.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Om de gespecificeerde verwachting nader te toetsen wordt vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een archeologisch proefsleuvenonderzoek voorafgaand aan de realisatie van de weg (conform protocol IVO-P). Voorafgaand aan de uitvoer van dit type vervolgonderzoek dient een door de bevoegde overheid goed te keuren Programma van Eisen (PvE) te worden opgesteld. Er wordt aanbevolen om dit onderzoek uitsluitend uit te voeren op locaties binnen het onderzoeksgebied waar diepere bodemingrepen zijn voorzien (bermsloten en -taluds), nadat het toekomstig tracé van de weg is vastgesteld. Op basis van de schetsontwerpen heeft dit tracé een geschatte lengte van circa 1250-1400 m en worden aan weerszijden van de weg in stroken van circa 10 m breed sloten en taluds gegraven.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Een mogelijke ‘tussenstap’ in de AMZ-cyclus door middel van de uitvoer van een archeologisch booronderzoek (verkennende fase) is overwogen, maar wordt niet geadviseerd. De belangrijkste reden is dat het niet voor de hand ligt dat dermate grootschalige en diepe bodemverstoringen in het onderzoeksgebied hebben plaatsgevonden, waardoor er überhaupt geen archeologische sporenniveaus meer in het onderzoeksgebied aanwezig zouden zijn. Daarnaast is op basis van het bureauonderzoek voldoende informatie voorhanden wat betreft de verwachte diepteligging van potentiële archeologische vondst- en sporenniveaus om een proefsleuvenonderzoek goed te kunnen richten.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheden, de gemeenten Medemblik en Enkhuizen, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit.
&lt;/p&gt;