DOI: 10.14457/tu.the.2020.1105
title: การบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดพระนครศรีอยุธยา

description: งานค้นคว้าอิสระนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางในการแก้ไขปัญหาการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดพระนครศรีอยุธยา และเสนอแนะทางเลือกเชิงนโยบายที่เหมาะสมและแนวทางปฏิบัติต่อการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดพระนครศรีอยุธยาให้เป็นไปตามมาตรฐานการดำเนินงานศูนย์พัฒนาเด็กเล็กขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เป็นการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์กับบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดพระนครศรีอยุธยา และการสังเกตโดยตรง ปัญหาที่เป็นอุปสรรคสำคัญในการบริหารจัดการนั้น คือ ด้านบุคลากร ในเชิงปริมาณ มีศูนย์พัฒนา เด็กเล็กที่จำนวนเด็กเล็กมากกว่าจำนวนครู ส่งผลให้ขาดแคลนอัตรากำลัง และมีศูนย์พัฒนาเด็กเล็กที่มีจำนวนครูเกินกว่าความจำเป็นหากเทียบกับจำนวนเด็กเล็ก อีกทั้งในเชิงคุณภาพ บุคลากรส่วนใหญ่ขาดประสบการณ์ในการจัดการเรียนการสอน การจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ไม่เป็นปัจจุบัน ตลอดจนการทำงานไม่เป็นระบบ ซึ่งไม่เป็นไปตามมาตรฐานการดำเนินงานศูนย์พัฒนาเด็กเล็กขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จากการวิเคราะห์ทางเลือกนโยบาย และข้อดีข้อเสียแต่ละทางเลือก พบว่า เห็นควรใช้ข้อเสนอทางเลือกที่ 3 การพัฒนาครูผู้ดูแลเด็ก โดยการนำหลักสูตรไฮสโคป (HighScope) ตามโครงการลดความเหลื่อมล้ำด้วยการศึกษาปฐมวัยที่มีคุณภาพ (RIECE : Thailand) ไปทำความร่วมมือร่วมกับสถาบันการศึกษาที่ผลิตบัณฑิตด้านการศึกษาปฐมวัย และให้นักศึกษามาฝึกงานในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัด ซึ่งเป็นทางเลือกที่สามารถเป็นนโยบายทางการบริหารและนำไปสู่การปฏิบัติได้และเป็นผลดีต่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก ซึ่งเป็นการพัฒนาครูผู้ดูแลเด็ก จากต้นทางในระยะยาวและยั่งยืน เสริมสร้างความเข็มแข็ง ก้าวทันต่อการดำเนินงานในรูปแบบใหม่ ๆ ในการปฏิบัติงานด้านพัฒนาเด็กปฐมวัย และสามารถนำมาใช้ปฏิบัติได้กับทุกศูนย์พัฒนาเด็กเล็กได้อย่างต่อเนื่อง ตลอดจนหน่วยงานที่เป็นเครือข่ายความร่วมมือที่ได้ทำข้อตกลงความร่วมมือร่วมกันได้รับประโยชน์อย่างทั่วถึง โดยทางเลือกนี้เป็นทางเลือกในการแก้ปัญหาที่ต้องใช้ระยะเวลาในการดำเนินการพอสมควร เพราะต้องมีการเตรียมการ วางแผน จัดสรรทรัพยากร การถ่ายทอดความรู้ และได้รับความร่วมมือจากหลายภาคส่วน เพื่อให้บรรลุผลตามที่กำหนดไว้ ประกอบกับมีความจำเป็นที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะต้องตกลงในเรื่องค่าใช้จ่ายกับสถาบันการศึกษาและคณะผู้จัดทำหลักสูตร ทั้งนี้ ในทางปฏิบัติเพื่อให้การบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดพระนครศรีอยุธยา มีแนวทางในการบริหารจัดการที่หลากหลาย สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง มีประสิทธิภาพ และเกิดประโยชน์สูงสุด ผู้ศึกษาจึงเสนอให้ใช้ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ทั้ง 3 ทางเลือก ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้ควบคู่กันได้ในช่วงเวลาและแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นได้อย่างเหมาะสม โดยมีแผน การดำเนินการ (Road Map) ดังนี้1.ระยะสั้น (ระยะเวลา 1 - 3 ปี) ใช้ทางเลือกที่ 1 การจัดการทรัพยากรร่วมภายใน (Internal Pool Resource) ในการหมุนเวียนครูผู้ดูแลเด็กระหว่างศูนย์ (Child Caretaker Rotation) ควบคู่กับทางเลือกที่ 2 การส่งเสริมความร่วมมือจากหลายภาคส่วนและการสร้างเครือข่ายในการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กร่วมกับครูผู้ดูแลเด็ก2.ระยะยาว (ระยะเวลา 5 - 10 ปี) ใช้ทางเลือกที่ 3 การพัฒนาครูผู้ดูแลเด็ก โดยการนำหลักสูตรไฮสโคป (HighScope) ตามโครงการลดความเหลื่อมล้ำด้วยการศึกษาปฐมวัยที่มีคุณภาพ (RIECE : Thailand) ไปทำความร่วมมือร่วมกับสถาบันการศึกษาที่ผลิตบัณฑิตด้านการศึกษาปฐมวัย และให้นักศึกษามาฝึกงานในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในสังกัด