DOI: 10.17026/dans-2by-mvgc
title: Dijkversterking Marken (gemeente Waterland)
title: Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek

description: &lt;p&gt;ADC ArcheoProjecten heeft een inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd voor het plangebied&lt;br&gt;Dijkversterking Marken. In een eerder verschenen bureauonderzoek werden zes adviesgebieden onderscheiden (2 t/m 7),&lt;br&gt;waaraan een verwachting werd geformuleerd voor het aantreffen van resten van onder meer sluizen/havens uit de tweede helft van de achttiende eeuw (adviesgebieden 2, 3, 5, en 6) en bewoningsplaatsen uit perioden vanaf de Late Middeleeuwen (adviesgebieden 3, 4 en 7). Teneinde deze verwachting te toetsen en aan te vullen en eventueel zones uit te sluiten, werd in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Op basis van het verkennend booronderzoek kon worden geconcludeerd dat er geen aanwijzingen zijn voor recente verstoringen en de bodem grotendeels intact is. Wel werd in een groot aantal boringen een opgebracht pakket aangetroffen (pakket 2), dat voor een groot deel kan worden toegeschreven aan de huidige dijk. Aan deze dijk werd in het bureauonderzoek een lage archeologische verwachting toegekend.1 In die zin is dit opgebrachte pakket weinig archeologisch&lt;br&gt;relevant. Uitzonderingen dienen te worden gemaakt voor de zone tussen boringen 20 en 25, waar sprake is van een relatief dik opgebracht pakket en waar vermoedelijk een relatie bestaat met de voormalige sluis/haven (adviesgebied 2) en de boringen 42, 54, 70 en 69, waar sprake is van een&lt;br&gt;opgebracht pakket met puinfragmenten, die mogelijk verband houden met de voormalige sluis/haven (adviesgebied 5) en de voormalige Thamiswerf (adviesgebied 7). De situatie rond boringen 61t/m 65, 34 en 35 wijkt enigszins af van het bovenstaande beeld. Hier zijn boringen gezet op een duidelijke antropogene verhoging. In het pakket zijn archeologische indicatoren aangetroffen zoals houtskool, aardewerk (daterend uit de Nieuwe tijd), puin en hout. Hier liggen resten van de voormalige Jan van Reyneswerf (adviesgebied 4). Op basis van het&lt;br&gt;booronderzoek lijkt de vindplaats groter dan het adviesgebied. Er kunnen nog resten van de werf worden verwacht tot circa 100 meter ten oosten van dit adviesgebied (boringen 34 en 35). Op basis van deze resultaten is de omvang van adviesgebied 4 vergroot. Een aansluitende zone van 100 m&lt;br&gt;lengte ten oosten van het oorspronkelijk adviesgebied 4 is aan het adviesgebied toegevoegd. In de overige adviesgebieden, ondanks dat hier geen directe aanwijzingen zijn voor de aanwezigheid van archeologische resten, geen sprake is van recente bodemverstoringen, geldt dat&lt;br&gt;ook hier de archeologische verwachting dient te worden gehandhaafd.&lt;br&gt;ADC ArcheoProjecten adviseert om in de adviesgebieden 2 tot en met 7 (afb. 5) nader archeologisch onderzoek uit te laten voeren. Op basis van de resultaten van het veldonderzoek is het oorspronkelijke adviesgebied 4 oostwaarts uitgebreid. Voor de adviesgebieden 2 t/m 7 adviseert ADC ArcheoProjecten om, indien de inrichtingsplannen gepaard gaan met graafwerkzaamheden dieper dan de bouwvoor (30 cm –mv), eventueel&lt;br&gt;aanwezige archeologische resten op te laten sporen door middel van nader (gravend) archeologisch onderzoek. De exacte aard van de onderzoeksmethode dient nader vastgesteld te worden en is afhankelijk van de mate van bodemverstoring van de inrichtingsplannen. Wanneer&lt;br&gt;deze beperkt blijft tot bijvoorbeeld een teensloot met een breedte van maximaal ca. 1,5 m, dan zou kunnen worden volstaan met een archeologische begeleiding van de graafwerkzaamheden. Bij&lt;br&gt;ingrepen met een grotere oppervlakte (groter dan 500m2 per adviesgebied) is een inventariserend veldonderzoek in de vorm van een proefsleuvenonderzoek (IVO-P) een geschiktere onderzoeksmethode. De exacte invulling van de werkzaamheden dient te worden vastgelegd in&lt;br&gt;een door de bevoegde overheid goed te keuren Programma van Eisen (PvE). Het verdient uiteraard aanbeveling het PvE op te stellen op het moment dat de inrichtingsplannen in detail zijn uitgewerkt.Aanvullend wordt er op gewezen dat in adviesgebied 4 en in het uiterst noordoostelijke deel van het plangebied zich twee rijksmonumenten bevinden (resp. Jan van Reyneswerf en Noorderwerf. Hier wordt behoud in situ nagestreefd. Voor alle handelingen die het aanzicht van het monument zullen veranderen of de grond waarin het monument ligt verstoren, is een vergunning vereist. Dit betreft onder andere nieuwe aanplant, plaggen, egaliseren en overige graafwerkzaamheden. Deze is aan te vragen bij de gemeente. Aanbevolen wordt tevens vroegtijdig contact op te nemen met de betreffende regioconsulent Archeologie van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE); dit bevordert de voortgang. Het is niet uit te sluiten dat buiten het voor vervolgonderzoek geselecteerde gebied toch nog archeologische resten voorkomen. Daarom merken wij op dat het aanbeveling verdient om de&lt;br&gt;uitvoerder van het grondwerk te wijzen op de plicht archeologische vondsten te melden bij de bevoegde overheid, zoals aangegeven in artikel 5.10 van de Erfgoedwet. Wij wijzen u erop dat de bevoegde overheid op basis van dit rapport een selectiebesluit neemt. De mogelijkheid bestaat dat dit selectiebesluit afwijkt van het door ons opgestelde advies.&lt;/p&gt;