DOI: 10.17026/ar/uxbkzp
title: Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Hazemeijer te Hengelo, gemeente Hengelo (OV) Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase Hazemeijer te Hengelo, gemeente Hengelo (OV)

description: &lt;p&gt;Laagland Archeologie heeft in maart 2024 een Bureauonderzoek en Inventariserend veldonderzoek - verkennende fase uitgevoerd aan de Hazemeijerstraat 400 te Hengelo.&lt;br&gt;Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom de bouw van een aantal tijdelijke woningen.&lt;br&gt;Het onderzoek is uitgevoerd conform de protocollen SIKB KNA 4002 en 4003.&lt;br&gt;Het bureauonderzoek had tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen.&lt;br&gt;Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype, datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht. Hiertoe zijn landschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.&lt;br&gt;plangebied ligt in het Overijssels-Gelders zandgebied. Op de gemeentelijke kaart ligt het plangebied in een zone met dekzandhoogten en -ruggen met een plaggendek. Op het AHN is te zien dat het plangebied zich bevindt tussen een lager gelegen deel ten westen en een hoger gelegen deel ten oosten van het plangebied. Nabij het plangebied komen vermoedelijk zeer oude esontginningen voor. Het bouwland ontginningsblok waarin het plangebied is waarschijnlijk jonger (Nieuwe Tijd).&lt;br&gt;In de omgeving van het plangebied zijn archeologische resten uit de Middeleeuwen en de Nieuwe Tijd bekend.&lt;br&gt;In 1907 richtte Floris Hazemeijer de Firma Hazemeijer & Co op. De fabriek was gespecialiseerd in elektrotechniek. In 1913 werd een nieuw fabriekspand aan de Tuindorpsstraat gebouwd.&lt;br&gt;In de Tweede Wereldoorlog is Hengelo diverse keren gebombardeerd tussen 1942 en 1945. De bombardementen als doel het station en de fabrieken van Stork en Holland Signaal te vernietigen. De hele omgeving van het station wordt met de grond gelijkgemaakt en er vallen 150 doden. Aangezien het plangebied tegen het spoor en in de buurt van de fabrieksgebouwen van Stork bevindt is de kans op explosieve resten reëel. Dit zal toekomstig onderzoek op dit gebied verder uitwijzen. De meeste blindgangers zullen echter zijn geruimd. Dat ging gepaard met soms aanzienlijke ontgravingen. Het is niet bekend of dergelijke werkzaamheden in het plangebied hebben plaatsgevonden.&lt;br&gt;Op basis van het bureauonderzoek geldt een hoge verwachting voor de periode Neolithicum tot en met Nieuwe Tijd.&lt;br&gt;Het uitgevoerde verkennende booronderzoek heeft tot doel het verwachtingsmodel te toetsen en zo nodig aan te vullen. Hiertoe zijn verspreid over het toegankelijke deel van het plangebied verkennende boringen gezet. In dit stadium is verkennend booronderzoek de meest efficiënte onderzoekswijze om de archeologische potentie van het plangebied in kaart te brengen.&lt;br&gt;Uit het verkennend booronderzoek blijkt dat er is sprake van een verstoord pakket van minstens 60 cm dik. Waarschijnlijk reikt de verstoring in het plangebied overwegend tussen de 130 en 170 cm diep gebaseerd op de boringen die succesvol doorgezet zijn tot in de C-horizont (en de 2 boringen die pas op 120 cm -mv gestagneerd zijn). De puinresten in het verstoorde pakket zijn waarschijnlijk afkomstig van de voormalige bedrijfsgebouwen ter plaatse. Resten hiervan (uitbraaksleuven, puinresten van bombardementen, funderingen en dergelijke) kunnen in het plangebied verwacht worden. Er zijn geen oudere archeologische indicatoren of sporen van bodemopbouw waargenomen.&lt;br&gt;De kans is klein dat het plangebied archeologische sporen bevat, afgezien van (sub)recente resten van bedrijfsgebouwen van het Hazemeijercomplex. Formeel zijn resten van vóór 1950 van archeologische betekenis. De praktische archeologische waarde van deze resten kan echter als laag worden beschouwd. De te verwachten resten zijn vermoedelijk grotendeels van fragmentarische aard en in de directe omgeving staan nog bewaarde bedrijfsgebouwen uit dezelfde periode. Historisch onderzoek is hier waarschijnlijk een betere methode om de voormalige bedrijfsgebouwen in het plangebied in kaart te brengen dan archeologisch onderzoek.&lt;br&gt;Op basis van de resultaten van het veldonderzoek wordt geadviseerd geen archeologisch vervolgonderzoek in het plangebied uit te voeren en het plangebied vrij te geven voor het aspect archeologie.&lt;br&gt;Dit advies in handen van de bevoegde overheid, de gemeente Hengelo. De gemeente wordt hierin vertegenwoordigd door haar deskundige, mevr. dr. E. Kaptijn.&lt;br&gt;Mochten tijdens de werkzaamheden onverhoopt toch archeologische resten worden aangetroffen, of resten waarvan redelijkerwijze kan worden vermoed dat het om archeologische resten gaat, dan geldt op grond van de Erfgoedwet (art. 5.10) een meldingsplicht. Dit kan bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE, www.cultureelerfgoed).&lt;/p&gt;