DOI: 10.17026/ar/5f2xts
title: Archeologisch bureauonderzoek MS tracé Molendijk te Goudswaard
title: Archeologisch bureauonderzoek MS tracé Molendijk te Goudswaard, gemeente Hoeksche Waard

description: In opdracht van TSB Infra Solutions heeft Geonius Archeologie in oktober 2023 een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor MS tracé aan de Molendijk te Goudswaard, gemeente Hoeksche Waard. Aanleiding voor het uitvoeren van het archeologisch onderzoek vormt de aanvraag van een omgevingsvergunning voor de aanleg van een MS-tracé middels een gegraven sleuf. De sleufafmeting zal ca. 60 cm breed en 1 m diep zijn. Op de locatie van deze sleuf ligt een bestaand kabelbed. Dit tracé heeft een lengte van 275 m.

De ondergrond van het plangebied bestaat uit fluviatiele afzettingen van de Rijn en Maas (Formatie van Kreftenheye). Op deze afzettingen kan een veenpakket (Basisveen, Formatie van Nieuwkoop) liggen, echter is de kans aanwezig dat dit veen is geërodeerd. Hierboven liggen twee pakketten van getijde-afzettingen (Wormer- en Walcheren-laagpakket) met hiertussen het Hollandveen Laagpakket. In het plangebied komen vermoedelijk kalkarme of kalkrijke poldervaaggronden voor. 

Omwille van de ligging in een vlechtende riviervlakte en later in een getijdengebied was het plangebied een minder interessante bewoningslocatie voor jager-verzamelaars. Eventuele aanwezige rivierduinen waren wel interessant. De kans is aanwezig dat eventuele bewoningssporen zullen zijn geërodeerd. Eventueel nog aanwezige resten bevinden zich op grote diepte onder het maaiveld.
Vanaf ongeveer 3.400 voor Chr. gingen de jagers en vissers, in dit deel van Nederland, geleidelijk over op veeteelt en later ook op akkerbouw. Op hooggelegen plaatsen waar men minder last had van overstromingen, stichtten ze kleine, meer sedentaire nederzettingen. Tijdens de bronstijd was het gebied te nat voor permanente bewoning en werd er veen gevormd. Pas in de ijzertijd vind er weer meer bewoning plaats in het gebied. Het veen werd ontwaterd en ontgonnen. Bewoningsporen uit deze periode evenals de Romeinse tijd kunnen dan ook in de top van het veen aangetroffen worden. Na de Romeinse tijd is het gebied weer voor lange tijd zo goed als onbewoond omdat het te nat was. Vanaf de middeleeuwen begint de mens de natuur naar zijn hand te zetten en begon men met het bedijken van ringpolders en ging men op hogere terpen wonen. 
De Molendijk is aangelegd in 1439 als een van de eerste dijken in het gebied van Goudswaard. Tijdens de bouw van deze dijk zal tevens de eerste bewoning hebben plaatsgevonden in het gebied. Vanaf dit jaar is het plangebied tot heden in gebruik gebleven als weg. 

Eventueel nog aanwezige resten van jager-verzamelaars bevinden zich op grote diepte onder het maaiveld, waardoor het plangebied een lage kans heeft op het aantreffen van archeologische resten uit het laat-paleolithicum t/m het (vroeg-)neolithicum. Resten uit het neolithicum en de bronstijd worden niet verwacht omdat het gebied toen te nat was.
Het plangebied heeft een middelhoge kans op het voorkomen van nederzettingsresten uit de periode ijzertijd - Romeinse tijd indien de top van het Hollandveen intact is. Indien de top niet meer intact is geldt een lage verwachting. De kans op het aantreffen van nederzettingssporen uit de periode late middeleeuwen - nieuwe tijd is laag vanwege de ligging op de weg Molendijk. Bewoning op deze dijk stond op de locatie van de huidige bewoning, enkele meters naar het noorden. Onder de dijk kunnen ontginningssporen uit deze periode worden aangetroffen, de kans hierop is middelhoog.

De geplande sleuf ligt in een bestaand kabelbed. De bodem is daardoor tot de onderkant van de geplande bodemingrepen al sterk verstoord. Er zullen daarom geen archeologische waarden (meer) bewaard zijn. De geplande ingrepen vormen dus geen bedreiging voor eventuele archeologische waarden, zodat geen vervolgonderzoek wordt aanbevolen.