DOI: 10.17026/ar/nmrdam
title: Archeologisch bureauonderzoek & Inventariserend Veldonderzoek, verkennende fase Korte Vaart 2, Rijnsburg Gemeente Katwijk

description: IDDS Archeologie heeft in mei 2023 een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend
veldonderzoek (IVO), verkennende fase, uitgevoerd aan de Korte Vaart 2 in Rijnsburg, gemeente
Katwijk. De doel- en vraagstelling van het bureauonderzoek is het opstellen van een gespecificeerde
archeologische verwachting voor het plangebied. Met het inventariserend veldonderzoek wordt deze
verwachting getoetst en zo nodig aangevuld.
Uit het bureauonderzoek blijkt dat het plangebied vermoedelijk is gelegen op oeverwallen/crevasses op
kwelders op strandvlakte. Deze afzettingen behoren tot Oude Rijnafzettingen. Op basis hiervan kunnen
in het plangebied twee archeologische niveaus voorkomen. Het diepste niveau wordt verwacht op
ongeveer -1,6 m NAP en betreft de estuarium-afzettingen van de Oude Rijn, die onderliggende lagen
mogelijk heeft weggeërodeerd. De resten uit dit niveau kunnen dateren uit de periode IJzertijd tot en
met de Romeinse Tijd en zullen naar verwachting behoren tot bewonings- en landbouwsporen en
bestaan uit huisplattegronden, afvalkuilen, ploegsporen, aardewerk, glas, metaal, leer, bot en
natuursteen. Ter plaatse van de kelderbak aan de Korte Vaart 2 zal dit niveau verstoord zijn. Verder
wordt dit niveau intact verwacht. Het tweede niveau wordt verwacht vanaf de onderzijde van de
bouwvoor/verstoorde bovenlagen en betreft verschillende historische bewoningslagen die zijn ontstaan
in de historische dorpskern van Rijnsburg vanaf de Vroege Middeleeuwen en dateren tot in de 17e,
mogelijk nog de 18e eeuw. De resten uit dit niveau behoren hoofdzakelijk tot bewoning en bestaan uit
funderingsresten, paalsporen, vloeren, afvalkuilen, water- en beerputten met daarbij vondsten uit vrijwel
alle vondstcategorieën. De niveau’s uit mogelijk de 18e, 19e en 20e eeuw zijn in het plangebied
vermoedelijk verstoord door het gebruik als (moes)tuin en de verschillende bouwfases.
Uit het veldonderzoek blijkt het verwachtingsmodel moet worden aangepast. Het plangebied heeft lange
tijd gelegen in een kwelderachtig landschap waardoor er alleen getijdeafzettingen zijn afgezet. Het
plangebied heeft daarom een lage tot geen verwachting voor de perioden vóór de Vroege
Middeleeuwen. Gedurende de Vroege Middeleeuwen tot en met de Nieuwe tijd (17e/18e eeuw) is het
plangebied waarschijnlijk gebruikt door de mens waardoor er fosfaatvlekken zijn ontstaan in de bodem.
Waarschijnlijk met name vanaf de 17e/18e eeuw is de bovengrond van het plangebied geroerd, tot
tussen 0,9 en 1,3 m -mv ofwel tot tussen -0,1 en -0,4 m NAP1. Vanwege deze verstoringen heeft het
plangebied slechts een middelhoge verwachting op archeologische waarden uit de Vroege
Middeleeuwen tot en met de Nieuwe tijd, en dan alleen op de diepste resten van de diepst reikende
sporen. Het gaat waarschijnlijk om archeologische resten die horen bij de complextypen bewoning of
begraving aangezien die zorgen voor een overschot aan fosfaat in de bodem. Overgebleven sporen
kunnen bestaan uit grote paalkuilen, afvalkuilen en bijvoorbeeld waterputten en in deze sporen kunnen
vondsten voorkomen van aardewerk, metaal, glas, leer, bot en dergelijke.
Op basis van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek adviseert IDDS Archeologie om
vervolgonderzoek uit te laten voeren indien er tijdens nieuwbouwwerkzaamheden (of de voorbereiding
daarop) bodemingrepen plaatsvinden die dieper reiken dan 0,6 m -mv ofwel 0,2 m NAP. Voor de
sloopwerkzaamheden worden derhalve geen aanvullende onderzoeken geadviseerd, mits er zorgvuldig
wordt gesloopt zonder graafwerkzaamheden buiten de funderingen.
Bovenstaand advies is gecontroleerd en beoordeeld door de bevoegde overheid, in dit geval de
Gemeente Katwijk. Deze onderschrijft het eerste deel van het advies dat aanvullend onderzoek
noodzakelijk is bij ingrepen dieper dan 0,6 m -mv ofwel 0,2 m NAP. Het tweede deel van het advies
wordt echter niet overgenomen. De gemeente Katwijk heeft besloten dat ook bij de
sloopwerkzaamheden aanvullend archeologisch onderzoek noodzakelijk is: