DOI: 10.17026/dans-zxv-ak2z
title: Kattendijke – Monnikendijk 19. Gemeente Goes.

description: &lt;p&gt;Op basis van de beschikbare aardwetenschappelijke, archeologische en historische gegevens werd in het archeologisch bureauonderzoek een gespecificeerd archeologisch verwachtingsmodel opgesteld. Er kon samengevat gesteld worden dat binnen het onderzoeksgebied de bodemopbouw vanaf het maaiveld bestaat uit afzettingen (Duinkerke II en III) behorende tot het Laagpakket van Walcheren op afzettingen van het Hollandveen Laagpakket op afzettingen van het Laagpakket van Wormer (oude zeeklei) op afzettingen behorende tot het Laagpakket van Wierden (pleistoceen dekzand). De top van het dekzand zal hier geërodeerd zijn als gevolg van mariene invloeden. Door deze ontwikkeling geldt er op basis van het bureauonderzoek een geen archeologische verwachting voor het aantreffen van vindplaatsen uit het Paleolithicum, het Mesolithicum en het Vroege/ Midden-Neolithicum (niveau pleistoceen dekzand). Voor het Laat-Neolithicum (niveau Laagpakket van Wormer) geldt een middelhoge verwachting, ingegeven door het beperkte aantal aangetroffen vindplaatsen in de wijde omgeving van het onderzoeksgebied en toenmalige landschappelijke situatie waarin weinig sprake was van gunstige bewoningscondities. Voor de Bronstijd (niveau onderzijde Hollandveen) geldt een lage verwachting, eveneens vanwege ongunstige bewoningscondities van het toenmalige landschap. Voor de IJzertijd en Romeinse Tijd (op Hollandveen) geldt een hoge verwachting; op Zuid-Beveland werden reeds verschillende vindplaatsen uit deze periode aangetroffen in het veen in de omgeving van het onderzoeksgebied echter niet. Voor de Vroege Middeleeuwen geldt een lage verwachting en voor Late Middeleeuwen een middelhoge verwachting op het aantreffen van vindplaatsen in het komgebied (niveau Laagpakket van Walcheren, Duinkerk II/III afzettingen). Voor de Nieuwe Tijd geldt op basis van de historische gegevens en het kaartmateriaal een lage verwachting.&lt;br&gt;Tijdens het inventariserend veldonderzoek werd het opgestelde verwachtingsmodel middels vier verkennende boringen (tot maximaal 4,20 m -mv) getoetst en bijgesteld. Hierbij dient opgemerkt dat dit veldonderzoek gericht was op het toetsen van de (geologische) verwachting en niet op het opsporen van eventuele vindplaatsen.&lt;br&gt;Uit het booronderzoek blijkt dat ter hoogte van boringen 2, 3 en 4 (zie afbeelding 24) de ondergrond, overeenkomstig de vooraf beschikbare geologische informatie, bestaat uit afzettingen behorende tot het Laagpakket van Walcheren (Duinkerke II/III afzettingen) op afzettingen behorende tot het Hollandveen Laagpakket op afzettingen behorende tot het Laagpakket van Wormer. In deze boringen vertoond de bodemopbouw een gelijkmatig verloop. In boring 1, in het zuiden van het onderzoeksgebied, is een andere opbouw waargenomen; hier zijn tot op de maximale boordiepte de afzettingen van het Laagpakket van Walcheren waargenomen. Het betreft geulafzettingen die de ligging van een oud geultje markeren. Door deze geul zijn oorspronkelijke oudere afzettingen van het Laagpakket van Wormer en het Hollandveen Laagpakket weggeërodeerd. In boringen 2, 3 en 4 werd het Laagpakket van Wormer wel aangetroffen, namelijk vanaf 2,82 m –NAP (tussen 1,70 m –mv). De archeologische verwachting voor dit niveau, voor het Laat-Neolithicum, wordt bijgesteld naar een lage verwachting, gezien het ontbreken van hoger gelegen ruggen in het lokale landschap die gunstig waren voor bewoning. Het toenmalige landschap betreft een relatief nat getijdegebied, blijkens de samenstelling van de afzettingen en de resten van riet die in de top van dit laagpakket zijn aangetroffen.&lt;br&gt;De verwachting voor de Bronstijd, IJzertijd en Romeinse Tijd wordt binnen het onderzoeksgebied bepaald door de intactheid van het Hollandveen. In boring 2, 3 en 4, waar het veen niet is geërodeerd door een jongere geul, is nog slechts een klein veenrestant van 10-20 cm dikte aangetroffen, op een diepte vanaf 2,62 m –NAP (1,60 m –mv). Het oorspronkelijk circa 2 m dikke veenpakket is hier in de Middeleeuwen afgegraven (moernering). Daardoor vervalt de archeologische verwachting voor Bronstijd (niveau onderzijde Hollandveen), en voor de IJzertijd en Romeinse Tijd (niveau top van het Hollandveen).&lt;br&gt;Voor de Vroege Middeleeuwen (niveau Laagpakket van Walcheren, Afzettingen van Duinkerke II) geldt dat de lage archeologische verwachting vervalt. Deze afzettingen, gelegen in de onderzijde van dit laagpakket op het veen, zijn bij het afgraven van het veen eveneens afgegraven. Daarbij zullen eventuele vindplaatsen verdwenen zijn. Ter hoogte van het voormalige geultje in het zuiden van het onderzoeksgebied (boring 1) wordt de verwachting eveneens afgewaardeerd. In de Late Middeleeuwen was het onderzoeksgebied vanaf de 13de eeuw gelegen binnen bedijkt gebied. Het geultje in het zuiden van het onderzoeksgebied zal met de aanleg van de Monnikendijk zijn afgedamd. Dit vormde een depressie in het lokale landschap die in de periode hierna is opgehoogd. Onbekend is wanneer dit precies is gebeurd. Ten noorden hiervan (boring 2, 3 en 4) is op de met klei opgevulde moerneringsputten tot aan het maaiveld een zandig kleipakket gelegen van (sub)recente datering. Ook dit deel van het onderzoeksgebied betrof een laag gelegen komgebied, mede door het moeren van het veen. Bij het booronderzoek werden tevens geen archeologische indicatoren aangetroffen die kunnen wijzen op de aanwezigheid van vindplaatsen. De indicatoren die werden waargenomen, betroffen (sub)recent puin. Op basis van deze gegevens wordt de verwachting voor de Late Middeleeuwen bijgesteld naar een lage verwachting. Voor de Nieuwe Tijd blijft eveneens een lage verwachting gelden.&lt;/p&gt;