DOI: 10.14457/tu.the.2022.1078
title: การศึกษาการยกฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ.--

description: การศึกษาค้นคว้าอิสระในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อต้องการวิเคราะห์ถึงตัวบทของร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... รวมถึงต้องการแสวงหาคำตอบว่าการยกฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติฉบับดังกล่าวก่อให้เกิดประโยชน์ต่อประชาชนและการบริหารงานภาครัฐในพื้นที่อย่างไร มีข้อดีหรือข้อเสียอย่างไรบ้าง มีวิธีการผลักดันร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... ให้เกิดขึ้นจริงได้อย่างไร และควรเตรียมความพร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจากการยกฐานะจังหวัดเป็น “จังหวัดจัดการตนเอง” อย่างไรบ้าง การศึกษาครั้งนี้ใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ ให้ความสำคัญกับการทำความเข้าใจภาพรวมของแนวคิดจังหวัดจัดการตนเองและการกระจายอำนาจการปกครองไปยังท้องถิ่น ด้วยแนววิธีการต่าง ๆ ได้แก่ การสังเกตผ่านกิจกรรมต่าง ๆ ของการขับเคลื่อนแนวคิดจังหวัดจัดการตนเองและแนวคิดการกระจายอำนาจสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น การสัมภาษณ์บุคคลที่เกี่ยวข้องกับการยกฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... และการศึกษาจากเอกสารต่าง ๆ เช่น หนังสือ บทความวิชาการ งานวิจัย วิทยานิพนธ์ รายงานการประชุม แล้วนำมาจัดหมวดหมู่ในการวิเคราะห์ประกอบกับข้อมูลจากแหล่งอื่น ๆ ผลการศึกษาพบว่า การยกฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... นั้น มีทั้งข้อดีและข้อเสีย ซึ่งก่อให้เกิดประโยชน์ที่ประชาชนและการบริหารงานภาครัฐในพื้นที่จะได้รับ ประกอบด้วย 1) เป็นการนำอำนาจที่ถูกรวมศูนย์คืนให้กับประชาชน 2) ช่วยแก้ไขปัญหาความซ้ำซ้อนด้านภารกิจ บุคลากร และงบประมาณของส่วนราชการในการจัดทำบริการสาธารณะ 3) ช่วยแก้ไขปัญหาความเหลื่อมล้ำของการจัดสรรงบประมาณให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 4) ช่วยเพิ่มความเป็นอิสระและอำนาจในการบริหารจัดการด้านการจัดเก็บภาษีและรายได้ การบริหารงบประมาณของท้องถิ่น 5) เป็นการเปิดโอกาสให้ประชาชนได้มีส่วนร่วมในการตัดสินใจกำหนดทิศทาง นโยบาย และแผนพัฒนาท้องถิ่น 6) ช่วยสร้างระบบการตรวจสอบถ่วงดุลจากภาคประชาชน เพื่อสร้างความโปร่งใสในการบริหารงานและลดปัญหาการทุจริตคอรัปชันผ่านกระบวนการตรวจสอบถ่วงดุลได้มากขึ้น ในส่วนของผลกระทบที่ประชาชนและการบริหารงานภาครัฐในพื้นที่อาจจะได้รับ ประกอบด้วย 1) ด้านความไม่พร้อมของท้องถิ่นในด้านบุคลากร สำหรับการบริหารงานและอาจเกิดภาวะคนล้นงานจากการยุบราชการส่วนภูมิภาคและนำกลับไปอยู่ต้นสังกัดเดิม 2) ด้านงบประมาณบุคลากรขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 3) ด้านการเปิดโอกาสให้นักการเมืองบางคนหรือบางกลุ่มการเมือง สามารถผูกขาดการใช้อำนาจในท้องถิ่นนั้น ๆ ได้ โดยผ่านกระบวนการเลือกตั้ง ข้อเสนอแนะต่อการศึกษาในครั้งนี้ แบ่งเป็น 2 ส่วน ได้แก่ 1) แนวทางการผลักดันร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... ให้เกิดขึ้นจริงนั้น ต้องอาศัยเครื่องมือในการกระจายอำนาจให้จังหวัดจัดการตนเอง นั่นก็คือการออกกฎหมายและขับเคลื่อนเรื่องภาคประชาชนให้แข็งแรง ดังนั้น แนวทางที่ควรดำเนินการหลัก ๆ คือ ในเรื่องของกฎหมายพรรคการเมืองทุกพรรคที่ถือได้ว่าเป็นตัวแทนของกลุ่มผลประโยชน์ทุกหมู่เหล่าควรช่วยกันผลักดันและขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ และการขับเคลื่อนของประชาชนด้วยเครือข่าย เพื่อเข้าไปสู่กระบวนการเรียนรู้ กระบวนการยกร่าง การรับฟังและเสนอกฎหมาย การติดตามรายละเอียดในการทำงาน มุ่งการขับเคลื่อนนโยบายหรือแนวคิดไปสู่ประชาชนทุกภาคส่วนให้ชัดเจน ทั้งระดับในเมือง ชนบท ท้องถิ่น ท้องที่ ให้มาร่วมกันเป็นกลไกการทำงานและเคลื่อนไหวในทางนโยบายการจัดการตนเอง ดังนั้น การสื่อสารและสร้างความเข้าใจต่อสังคมจึงมีความสำคัญ และ 2) แนวทางการเตรียมความพร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... ประเด็นสำคัญที่จะต้องคำนึงถึงในการเตรียมความพร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงฐานะจังหวัดตามร่างพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการจังหวัดจัดการตนเอง พ.ศ. ..... นั่นก็คือ ความพร้อมในด้านต่าง ๆ ของจังหวัดที่จะจัดตั้งเป็นจังหวัดจัดการตนเอง เช่น ความรู้ความเข้าใจของประชาชนในท้องถิ่น ความพร้อมทางด้านทรัพยากร บุคลากร ว่ามีเพียงพอที่จะสามารถดำเนินกิจการของจังหวัดได้อย่างมีประสิทธิภาพหรือไม่ เนื่องจากในช่วงเปลี่ยนผ่านนี้ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจจะยังไม่มีความพร้อมเพียงพอในการจัดบริการสาธารณะหรือดำเนินกิจการอื่นที่อยู่ในอำนาจหน้าที่ของตนให้มีประสิทธิภาพได้อย่างเต็มที่