DOI: 10.17026/ar/mlsryg
title: Plangebied Maaiveldverlagingen Noorbeemden te Noorbeek, gemeente Eijsden- Margraten.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek) .
title: RAAP Rapport 6869

description: &lt;p&gt; Inleiding
&lt;p&gt; In opdracht van ViForis (onderdeel van Kragten) / Natuurmonumenten heeft RAAP in de periode
november - december 2023 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en
verkennend booronderzoek uitgevoerd ter plaatse van het plangebied “Noorbeemden te Noorbeek” in
de gemeente Eijsden-Margraten. Dit onderzoek heeft betrekking op beheermaatregel PN277 Uitbreiding
en kwaliteitsverbetering kalkgraslanden in het Natura-2000 gebied Noorbeemden & Hoogbos. In het
plangebied is men van plan om diverse maaiveldverlagingen uit te voeren, met een diepte die varieert
tussen 15 en 40 cm -Mv. Alleen de maaiveldverlagingen die dieper reiken dan 30 cm -Mv zijn conform
gemeentelijk archeologisch beleid onderzoeksplichtig. Het gaat om deelgebieden 0, 2, 3, 4, 5, 13 en
20. Deelgebied 1 is niet onderzoeksplichtig maar werd wel op vraag van de opdrachtgever mee
onderzocht (Natura 2000 gebied). Het onderzoek vond plaats in het kader van een aanlegvergunning.
&lt;p&gt; Het doel van het bureauonderzoek is het opstellen van een gespecificeerde archeologische verwachting
aan de hand van verzamelde informatie over bekende en verwachte archeologische resten. Het
verkennend booronderzoek heeft tot doel de archeologische verwachting voor het gebied te toetsen
door de geo(morfo)logische en/of bodemkundige opbouw en eventuele bodemverstoringen in kaart te
brengen.
&lt;p&gt; Resultaten
&lt;p&gt; Op basis van het bureauonderzoek blijkt dat alle deelgebieden deel uitmaken van (relatief steile)
hellingen. Het gaat doorgaans om afbraakwanden; alleen deelgebied 2 ligt ook deels op een lösswand.
Vanwege deze ligging kan in min of meerdere mate erosie verwacht worden. Volgens de bodemkaart
werden vooral löss-, terras- en kalksteenhellinggronden verwacht. Op basis van de ligging op een
helling en de weinige vindplaatsen in de omgeving, is er geen hoge archeologische verwachting, maar
kunnen vindplaatsen ook niet worden uitgesloten. Er is daardoor een middelhoge archeologische
verwachting voor nederzettingsresten van jager-verzamelaars (midden-paleolithicum t/m mesolithicum)
en landbouwers (neolithicum t/m volle middeleeuwen), mits de bodem intact is (cf. gemeentelijke
archeologische verwachtingskaart).
&lt;p&gt; Bij het verkennend booronderzoek werd in alle deelgebieden aftopping/verstoring van het bodemprofiel
vastgesteld. De meest complete bodemopbouw werd vastgesteld in het zuidwesten van deelgebied 0,
waar löss in situ (Formatie van Boxtel, Laagpakket van Schimmert) werd aangetroffen met daarin
plaatselijk nog resten van een bergbrikgrond. Op een enkele boring na (boring 7, Bt-horizont) was de
bodem slechts “intact” vanaf de BC of de C-horizont waardoor alleen de onderkanten van dieper
ingegraven sporen nog aanwezig kunnen zijn, indien al aanwezig. Elders werd nergens nog löss in situ
aangetroffen en was de bodem nog minder intact omdat oudere Maasafzettingen (Formatie van
Beegden; noordoostelijk deel gebied 0, deelgebied 1 en deelgebied 2) of kalksteenafzettingen
(Formatie van Gulpen; deelgebieden 3, 4, 5, 13 en 20) aan het maaiveld liggen. Hierin worden
helemaal geen archeologische resten meer verwacht. De middelhoge archeologische verwachting van het bureauonderzoek kan op basis van de resultaten van het verkennend booronderzoek teruggebracht
worden naar laag.
&lt;p&gt; Advies
&lt;p&gt; Op basis van de resultaten van dit onderzoek (lage archeologische verwachting, afgetopte/verstoorde
bodems) blijkt dat in de onderzochte deelgebieden geen archeologische resten meer bedreigd worden.
Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van
de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht. De dubbelbestemming waardearcheologie
kan van de onderzochte deelgebieden gehaald worden zodat ze kunnen vrij gegeven
worden voor verdere ontwikkeling.
&lt;p&gt; Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Eijsden-Margraten,
deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit.