DOI: 10.14457/tu.the.2018.300
title: แผนธุรกิจเพื่อสังคม แพลตฟอร์มจำหน่ายข้าวสารจากชาวนาไทยสู่ผู้บริโภค

description: แรงงานในภาคการเกษตรมีแนวโน้มลดลงเรื่อย ๆ ตั้งแต่ปี 2533 โดยเฉพาะอย่างยิ่งแรงงานที่เป็นคนรุ่นใหม่ที่มีอายุ 15-24 ลดลงอย่างรวดเร็ว เนื่องจากทัศนคติของคนรุ่นใหม่ที่มีต่อภาคการเกษตรว่า การประกอบอาชีพเกษตรกรนั้นเป็นอาชีพที่ต้องใช้แรงงานที่หนัก อีกทั้งผลตอบแทนที่ได้ก็น้อยและไม่แน่นอน ซึ่งมาจากหลายปัจจัย ทั้งวิกฤตในเรื่องของราคาข้าวที่ตกต่ำและส่งผลต่อรายได้ วิกฤตปัญหาจากพ่อค้าคนกลาง วิกฤตหนี้สิ้นและการขายที่นา วิกฤตเรื่องน้ำจากปัญหาภัยแล้ง วิกฤตความสามารถในการแข่งขันของข้าวไทยในระดับโลกที่น้อยลง ผู้เขียนจึงได้มองเห็นโอกาสที่จะจัดทำ แผนธุรกิจเพื่อสังคม แพลตฟอร์มจำหน่ายข้าวสารจากชาวนาไทยสู่ผู้บริโภคฉบับนี้ขึ้น เพื่อช่วยบรรเทาปัญหาในด้านต้นทุน ราคาข้าว และช่องทางการจัดจำหน่ายให้แก่ชาวนา นอกจากนี้ผู้เขียนยังได้เห็นโอกาสจากความพยายามของทั้งชาวนาและภาครัฐ ในการเพิ่มมูลค่าให้กับข้าวของชาวนา ด้วยการขึ้นทะเบียนข้าว GI แต่ทว่าก็ยังมีผู้บริโภคจำนวนมากไม่รู้ถึงข้าว GI โอกาสจากกระแสรักสุขภาพ โอกาสของธุรกิจข้าวอินทรีย์ที่กำลังมีแนวโน้มเติบโตอย่างต่อเนื่อง โอกาสจากการเติบโตของ E-Commerce ดังนั้นแผนธุรกิจเพื่อสังคม แพลตฟอร์มจำหน่ายข้าวสารจากชาวนาไทยสู่ผู้บริโภคฉบับนี้ จึงขอนำเสนอ Rice Story ที่จะเป็น E-Marketplace ระหว่างชาวนากับผู้บริโภค เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยสนับสนุนชาวนาไทย โดยเฉพาะชาวนาไทยรุ่นใหม่ที่ต้องการสืบสานอาชีพของบรรพบุรุษ กลับมาทำนาแบบได้นา โดยการลดปัจจัยระหว่างตัวกลางระหว่างชาวนากับผู้บริโภค ไม่เพียงเป็นช่องทางจำหน่ายเพียงอย่างเดียว แต่จะช่วยชาวนาเพิ่มมูลค่าให้กับข้าว โดยการสร้างแบรนด์ และเรียบเรียงเรื่องราว (Story) รวมทั้งการออกแบบบรรจุภัณฑ์ เพื่อให้ข้าวของชาวนามีมูลค่าสูงขึ้น และให้ผู้บริโภคได้รับประทานข้าวไปพร้อมกับการซึมซับเรื่องราว (Story) ของข้าว ที่ได้เลือกให้เหมาะกับสุขภาพตนเองจากข้อมูลต่าง ๆ อาทิ สายพันธุ์ พื้นที่ปลูก อายุข้าว เกรดข้าว ระดับราคา ปริมาณข้าวที่ขาย และคุณประโยชน์ ฯลฯ นอกจากนี้ผู้บริโภคจะได้ข้าวที่สีใหม่ ๆ ปลอดการรมยา ที่ส่งตรงจากชาวนาเฉพาะที่ผลิตข้าวปลอดสารพิษและข้าวอินทรีย์ และมั่นใจในการซื้อข้าวจาก Review และ Rating และสะดวกจากการจัดส่งถึงบ้าน เพราะ Rice Story มีบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญในด้านการสื่อสารการตลาด และความเชี่ยวชาญในด้านการเขียนเว็บไซต์ผู้เขียนได้วางแผนกลยุทธ์การตลาดให้สร้างการรับรู้ในแบรนด์ Rice Story ให้ได้ Brand Awareness ไม่ต่ำกว่าร้อยละ 80 ให้เกิดการซื้อซ้ำในกลุ่มลูกค้าเป้าหมาย (Repurchase) ให้ได้ร้อยละ 50 และให้เกิดความจงรักภักดีกับแบรดน์ Rice Story (Brand Loyalty) จากการออกแบบผลิตภัณฑ์หรือเว็บไซต์ของ Rice Story ที่จะมีทั้งฟังก์ชั่นผู้ขายสำหรับชาวนา และฟังก์ชั่นผู้ซื้อให้ตอบสนองต่อการใช้งานของคนทั้งสองกลุ่ม การวางแผนการตั้งราคาที่จะได้มาจากค่าแรกเข้าและค่าธรรมเนียมการซื้อขายแต่ละครั้ง และการสื่อสารการตลาดโดยเน้นการสื่อสารผ่านช่องทางดิจิทัล (Digital Media) เพื่อให้เข้าถึงกลุ่มเป้าหมายแม่บ้านพ่อบ้านสายบุญที่มีอายุระหว่าง 28-49 ปีในส่วนกลยุทธ์การปฏิบัติการ ผู้เขียนได้วางแผนหน้าที่ของทุกฝ่ายตั้งแต่ลูกค้าสั่งซื้อสินค้าในหน้าเว็บไซต์ที่ใช้งานง่าย การผสานงานระหว่างแผนกและกับชาวนา จนลูกค้าได้รับสินค้าที่ถูกต้องและรวดเร็ว อีกทั้งได้วางแผนการร่วมมือกับผู้ให้บริการระบบชำระเงิน 2C2P และผู้ให้บริการระบบการขนส่ง Shippop เพื่อหมอบบริการที่ดีในระหว่างการซื้อขายให้แก่ลูกค้าโตยมีเป้าหมายของธุรกิจคือ เติบโตไม่ต่ำกว่าปีละ 10% มีส่วนแบ่งการตลาดของการซื้อขายข้าวปลอดสารพิษและข้าวอินทรีย์อยู่ที่ 30% ภายในระยะเวลา 5 ปี ด้วยเงินลงทุน 10 ล้านบาท ซึ่งจะคืนทุนภายใน 5 ปี