DOI: 10.14457/tu.the.2020.1346
title: ปัจจัยที่ส่งผลต่อการบริหารงานด้านการเงินและการคลังและด้านธรรมาภิบาลขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: กรณีศึกษา เทศบาลตำบลคลองโยง จังหวัดนครปฐม

description: การศึกษาเรื่อง ปัจจัยที่ส่งผลต่อการบริหารงานด้านการเงินและการคลังและด้านธรรมาภิบาลขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กรณีศึกษา เทศบาลตำบลคลองโยง จังหวัดนครปฐม มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อผลคะแนนการประเมินประสิทธิภาพของเทศบาลตำบลคลอง โยง (สถ.-อปท.) ในแต่ละปี ในด้านการบริหารการเงินและการคลัง และด้านธรรมมาภิบาล ที่มีคะแนนต่ำในทุก ๆ ปี และเพื่อศึกษาแนวทางและข้อเสนอแนะด้านต่าง ๆ ที่จะส่งผลให้ผลคะแนนการประเมินประสิทธิภาพของเทศบาลตำบลคลองโยง (สถ.-อปท.) ในแต่ละปี ในด้านการบริหารการเงินและการคลัง และด้านธรรมมาภิบาลอยู่ในเกณฑ์ที่ดีขึ้น ในอัตราร้อยละ 80 ขึ้นไปการประเมินประสิทธิภาพของเทศบาลตำบลคลองโยง (สถ.-อปท.) ในแต่ละปี โดยการตรวจการประเมินนั้น มีทั้งหมด 5 ด้าน ได้แก่ 1. ด้านการบริหารจัดการ 2. ด้านการบริหารงานบุคคลและกิจการสภา 3. ด้านการบริหารงานการเงินและการคลัง 4. ด้านการบริการสาธารณะ 5. ด้านธรรมาภิบาล ซึ่งทั้ง 5 ด้านนี้ การตรวจรับการประเมินฯ ในแต่ละปี ในด้านที่ 1 ด้านการบริหารจัดการ ด้านที่ 2. ด้านการบริหารงานบุคคลและกิจการสภา ด้านที่ 4 ด้านการบริการสาธารณะ มีผลการตรวจการประเมินฯ จากปี พ.ศ. 2559 ถึงปี พ.ศ. 2563 ย้อนหลัง 5 ปี ได้คะแนนอยู่ในเกณฑ์ที่ไม่ดีมากนัก แต่ได้มีการพัฒนา ปรับปรุง จนนำไปสู่ผลคะแนนการประเมินฯที่ดีขึ้น อยู่ในอัตราร้อยละ 80 ขึ้นไปอย่างเห็นชัด แต่ในทางกลับกัน คะแนนการประเมินฯ ด้านที่ 3 ด้านการบริหารงานการเงินและการคลัง และ ด้านที่ 5 ด้านธรรมาภิบาล จากปี พ.ศ. 2559 ถึงปี พ.ศ. 2563 ย้อนหลัง 5 ปี มีผลคะแนนการประเมินในอัตราร้อยละ 70-79.99 ยังไม่ถึงอัตราร้อยละ 80 ขึ้นไป ถึงแม้ว่าตามหลักการของทฤษฎีที่เกี่ยวข้องยังอยู่ในเกณฑ์ที่ดี แต่ยังถือได้ว่า ยังไม่ดีเท่าที่ควรในความคิดเห็นของคณะผู้บริหารหรือในความคิดเห็นขององค์กร ปกรองส่วนท้องถิ่นหลาย ๆ แห่ง เป็นต้นโดยผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยที่ส่งผลให้คะแนนการประเมินประสิทธิภาพของเทศบาลตำบลคลองโยง (สถ.-อปท.) ในแต่ละปี ในด้านที่ 3 ด้านการบริหารการเงินและการคลัง และด้านที่ 5 ด้านธรรมาภิบาล ในตัวชี้วัดที่มีคะแนนต่ำอยู่ในเกณฑ์อัตราร้อยละ 70-79.99 ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2559-2563 ในระยะเวลา 5 ปีที่ผ่านมานั้น มีทั้งปัจจัยภายใน และปัจจัยภายนอก ซึ่งมีรายระเอียดดังต่อไปนี้ ด้านการบริหารจัดการแผนที่ภาษีและทะเบียนทรัพย์สินของตัวชี้วัดที่ 56-59 ปัจจัยภายใน (1) ด้านบุคลากร/เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน (2) ด้านปัจจัยด้านบุคลากร/เจ้าหน้าที่ของเทศบาลฯ ยังมีความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน (3) ด้านเครื่องมือ วัสดุอุปกรณ์ เทคโนโลยีต่าง ๆ ในการปฏิบัติงานที่ยังขาดความทันสมัย (4) ด้านคณะผู้บริหารยังมิให้ความสำคัญเท่าที่ควร (5) ด้านการขาดความร่วมมือ/การ บูรณาการ/การมีส่วนร่วมจากกอง/หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ปัจจัยภายนอก (1) บริบทพื้นที่/สภาพแวดล้อมของเทศบาลตำบลคลองโยง (2) ด้านงบประมาณและรายรับของเทศบาลตำบลคลองโยงไม่เพียงพอ ด้านงานบริหารจัดการสาธารสุขใบอนุญาตและค่าธรรมเนียม ตัวชี้วัดที่ 61 ปัจจัยภายใน (1) ด้านระเบียบ/กฎหมายในการจัดเก็บภาษี (2) ด้านบริบทพื้นที่ของเทศบาลตำบลคลองโยง (3) ความรู้ด้านกฎหมายของผู้ประกอบการในการชำระภาษี (4) ด้านบุคลากร/เจ้าหน้าที่กองสาธารสุขที่เกี่ยวข้องไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน ด้านการบริหารจัดการภาษี ตัวชี้วัดที่ 62 และ 63 ปัจจัยภายใน (1) บุคลากร/เจ้าหน้าที่ไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน ปัจจัยภายนอก (1) ด้านการติดตาม ทวงถามลูกหนี้ผู้ค้างชำระภาษี ด้านการบริหารจัดการงบประมาณ ตัวชี้วัดที่ 70 ปัจจัยภายใน (1) ด้านการขาดการวางแผนที่มีประสิทธิภาพในการตั้งงบประมาณเทศบัญญัติรายจ่ายประจำปี ปัจจัยภายนอก (1) ด้านงบประมาณและรายรับของเทศบาลไม่เพียงพอ (2) ด้านผู้รับเหมา (3) ด้านภาวะเศรษฐกิจสังคม/การเมือง/สภาพแวดล้อมต่าง ๆ รวมถึงสถานะทางการเงินและการคลังของรัฐบาลกลางส่วนกลาง ด้านการบริหารงบประมาณรายจ่าย การจัดทำบัญชี และรายงานทางการเงิน ตัวชี้วัดที่ 78 79 80 และ 84 ปัจจัยภายใน (1) ด้านการเบิกจ่ายงบประมาณตามเทศบาลบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปีไม่เป็นไปตามที่ตั้งไว้ (2) การขาดการวางแผนที่มีประสิทธิภาพในการตั้งงบประมาณเทศบัญญัติรายจ่ายประจำปี (3) ด้านบุคลากร/เจ้าหน้าที่ทุกกองหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน (4) การขาดการบริหารจัดการแบบเครือข่ายที่ดีระหว่าง ภาคส่วนต่าง ๆ (5) ด้านระบบปฏิบัติงานด้านสายงานมีความล่าช้า ปัจจัยภายนอก (1) ด้านงบประมาณส่วนของรายรับของเทศบาลฯ ไม่เพียงพอ ส่วนของหลักธรรมาภิบาล ด้านการบริหารราชการเพื่อป้องกันการทุจริต ตัวชี้วัดที่ 183 (1) ด้านบุคลากร/เจ้าหน้าที่กอง/หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน ปัจจัยภายนอก (1) ด้านการส่งเสริมกิจกรรมของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ด้านการส่งเสริมบทบาทและการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน ตัวชี้วัดที่ 186 ปัจจัยภายใน (1) ด้านตัวชี้วัดที่คลุมเครือ/ไม่ชัดเจน (2) ด้านการแบ่งงานของบุคลากร/เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องไม่ชัดเจน (3) ด้านการโอนย้าย/การสับเปลี่ยนสายงาน/การเป็นข้าราชการบรรจุใหม่ที่ยังขาดประสบการณ์ ด้านการสร้างความโปร่งใส่ในการปฏิบัติราชการ ตัวชี้วัดที่ 189 ปัจจัยภายใน (1) ด้านคณะผู้บริหารยังมิให้ความสำคัญเท่าที่ควร (2) ขาดความร่วมมือ/การบูรณาการแบบเครือข่าย/การมีส่วนร่วมจากกอง/หน่วยงาน รวมถึงภาคประชาชนที่เกี่ยวข้องปัจจัยภายนอก (1) ด้านการเมือง ซึ่งทั้งหมดที่กล่าวมานี้จะเห็นได้ว่า ปัจจัยที่ทำให้ผลคะแนนการประเมินฯ LPA นั้นต่ำ ส่วนใหญ่มาจาก บุคลากร/เจ้าหน้าที่ของเทศบาลไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน การขาดความร่วมมือ การวางแผนที่ดีในเรื่องต่าง ๆ รวมทั้ง ปัจจัยภายนอกที่ไม่สามารถควบคุมได้ คือ รายรับแต่ละปีที่เทศบาลฯได้รับไม่เพียงพอต่อการบริหารจัดการด้านต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อการประเมินประสิทธิภาพของเทศบาลตำบลคลองโยง (สถ.-อปท.) ในแต่ละปี ในด้านการบริหารการเงินและการคลัง และด้านธรรมมาภิบาลโดยแนวทางการแก้ไขและข้อเสนอแนะนั้น สิ่งที่สำคัญหลัก ๆ คือ คณะผู้บริหารควรให้ความสำคัญ มากกว่าสิ่งอื่นใด เหตุผลเพราะว่า ถึงแม้ว่าข้าราชการประจำ รวมถึง ลูกจ้างประจำ พนักงานอัตราจ้างต่าง ๆ จะอยู่ภายใต้การควบคุมของปลัดเทศบาล แต่ท้ายที่สุดแล้ว นายกเทศมนตรีและคณะผู้บริหารต่าง ๆ ยังคงเป็นผู้บังคับบัญชาสูงสุด ซึ่งถ้าหากคณะผู้บริหารไม่ให้ความสำคัญ จะเป็นการยากมากที่เหล่าผู้ใต้บังคับบัญชาจะตอบสนองนโยบายต่าง ๆ ในหลาย ๆ ด้านได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมถึง การวางแผนการจัดทำงบประมาณรายจ่ายประจำปีอย่างมีประสิทธิภาพ คำนึงถึงค่าใช้จ่ายที่ใช้จริง เป็นสำคัญ และการให้ความร่วมมือของทุกภาคส่วน เพราะลักษณะงานที่ปฏิบัติในด้านต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็น การบริหารจัดการด้านแผนที่ภาษีและทะเบียนทรัพย์สิน การบริหารจัดทำงบประมาณ การบริหารจัดการด้านธรรมาภิบาลนั้น ซึ่งลักษณะงานที่ปฏิบัติดังกล่าวฯ ไม่ใช่ของบุคคลใดบุคคลหนึ่ง แต่เป็นลักษณะงาน ที่ปฏิบัติเพื่อส่วนรวมขององค์กรได้อย่างมีประสิทธิภาพ และนำไปสู่ผลคะแนนการประเมินฯที่ดีขึ้น ในแต่ละปีเป็นต้น