DOI: 10.17026/dans-xfu-vz24
title: Bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek op de toekomstige NAM-locatie Blaaksedijk (Zuid-Holland)

description: &lt;p&gt;De aanleiding tot het uitvoeren van het archeologisch vooronderzoek is het voornemen van de opdrachtgever om binnen het plangebied een boorlocatie (NAM-locatie Blaaksedijk) te realiseren. Het plangebied bevindt zich op circa 1,5 km1 ten zuiden van de kern van Heinenoord (gemeente Binnenmaas, provincie Zuid-Holland). De zuidelijke grens van het plangebied wordt gevormd door de Reedijk/Maasweg (de N489).De oostgrens wordt gevormd door een restant van een weg/dijk, waarvan de in het zuiden gelegen Oud- Heinenoordseweg het verlengde moet zijn geweest. In het noorden bevindt zich Knooppunt Blaaksedijk, waar de N27 (de Provincialeweg) en de A29 elkaar kruisen. Op circa 1,5 km ten oosten van het plangebied ligt Blaaksedijk. In het zuiden is Mijnsheerenland gelegen. Het plangebied maakt deel uit van Polder Oud-Heinenoord. De totale oppervlakte van het plangebied bedraagt circa 0,75 ha. Voor de locatie van het plangebied zie afbeelding 1 en kaartbijlage 187838-S1. Het gebied waarin het plangebied ligt, is op de Indicatieve Kaart van Archeologische Waarden (IKAW) van de Rijksdienst voor de Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) een lage verwachtingswaarde toegekend. Op de Cultuurhistorische Hoofdstructuur van de provincie Zuid-Holland (CHS)is het grootste gedeelte ook een lage verwachtingswaarde toegekend. Het zuiden van het plangebied is echter een hoge verwachtingswaarde toegekend. In het kader van de ruimtelijke onderbouwing is conform het beleid van de provincie Zuid-Holland alsmede de gemeente Binnenmaas een archeologisch (voor)onderzoek noodzakelijk in het uiterste zuiden van het plangebied. Het onderhavige archeologisch onderzoek bestaat uit een bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek (verkennende fase). Het doel van een bureauonderzoek is het opstellen van een gebiedspecifiek verwachtingsmodel, gebaseerd op de bestaande geo(-morfo)logische, bodemkundige, historische en archeologische gegevens. Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het bepalen van de bodemkwaliteit (gaafheid), bodemopbouw (geomorfologie) en het toetsen van de gespecificeerde archeologische verwachting. Er zal worden vastgesteld of er (deels) intacte archeologische waarden/vindplaatsen binnen het plangebied aanwezig (kunnen) zijn. Op basis van de bureaustudie luidde de verwachting dat zich in het uiterste zuiden van het plangebied een (deel van een) stroomrug zou bevinden. Deze zone is op de CHS een (middel)hoge kans op de aanwezigheid van archeologische waarden uit de periode vanaf de (Late) IJzertijd en plaatselijk vanaf het (Laat) Neolithicum toegekend. Het noordelijk deel van het plangebied was een lage verwachtingswaarde toegekend. Het veldonderzoek heeft aangetoond dat, in tegenstelling tot de verwachtingen, de dikte van het pakket zandige afzettingen dat geassocieerd kan worden jonge overstromingsafzettingen, naar het noorden toeneemt. Dit lijkt erop te wijzen dat er naar het noorden toe sprake is van een jonge inbraakgeul, en dat dit gebied niet interessant is qua te verwachten archeologische waarden; het noorden was vanwege de lage verwachtingswaarde gevrijwaarde van archeologisch onderzoek. Op basis van het bureau- en veldonderzoek kan worden geconcludeerd dat er binnen het plangebied sprake is van dekafzettingen en jonge overstromingsafzettingen behorende tot een geul die zich ten noorden van het plangebied moet bevinden. De top van het Hollandveen en de mogelijk aanwezige oudere Duinkerke afzettingen zijn hierbij geërodeerd. Juist de top van het Hollandveen en de eventueel aanwezige Duinkerker I afzettingen zijn hier archeologisch interessant. Geconcludeerd kan dan ook worden dat het noordelijk deel van het plangebied terecht een lage verwachtingswaarde is toegekend. Het hoge verwachting voor het zuidelijk deel van het plangebied kan echter worden bijgesteld tot laag, omdat ook hier de top van het Hollandveen is geërodeerd en er geen Duinkerke I dek (meer) aanwezig is. Dientengevolge wordt aanbevolen het (onderzochte) deel van het plangebied vrij te geven voor wat betreft archeologie2. De implementatie van de bovenstaande aanbevelingen is afhankelijk van het oordeel van het bevoegd gezag, in deze de gemeente Binnenmaas. Advies voor vervolgonderzoek Geadviseerd wordt om het plangebied vrij te geven voor wat betreft archeologie (de kans op de aanwezigheid van intacte archeologische waarden wordt hier laag ingeschat). Altijd bestaat er de mogelijkheid dat er tijdens graafwerkzaamheden in het plangebied toch (losse) sporen en/of vondsten worden aangetroffen. Het betreft dan vaak kleine sporen of resten die niet door middel van een booronderzoek kunnen worden opgespoord. Indien dergelijke sporen worden aangetroffen bestaat er een wettelijke verplichting tot het binnen drie dagen melden aan het bevoegd gezag (de Monumentenwet, artikel 53). In dit geval is dat de provincie Zuid-Holland. Zowel het bureauonderzoek als het veldonderzoek is op 10 september 2008 uitgevoerd conform de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA), versie 3.1. 2. Het zuidelijk deel van het plangebied is (karterend) onderzocht.&lt;/p&gt;