DOI: 10.17026/ar/5fwzvr
title: Ziendeweg, Zwammerdam (gemeente Alphen aan den Rijn)
title: Een bureauonderzoek

description: ADC ArcheoProjecten in april en mei 2022 een bureauonderzoek uitgevoerd naar de kans op de aanwezigheid van archeologische waarden op de locatie Ziendeweg in Zwammerdam, gemeente Alphen aan den Rijn. De aanleiding voor het onderzoek is de voorgenomen ontgronding van delen van de oeverzone van de Ziende. Hiervoor is een omgevingsvergunning vereist.Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Het plangebied is gelegen op de zuidelijke oeverwal van de Meije, een lokale veenstroom met als gevolg van instuwing van water van de Oude Rijn meerdere vertakkingen. De actieve fase van deze geul wordt in de periode Vroege IJzertijd tot en met Late IJzertijd gedateerd en ging gepaard met de afzetting van klei. De oeverwallen van deze geul lagen als gevolg van de kleiafzetting iets hoger in het landschap en boden mogelijk een relatief stabiele ondergrond voor bewoning ten opzichte van het omringende veen.Omdat de oeverwallen van veenstromen of crevasses een beperkte breedte hebben, waren zij niet geschikt als locatie voor grote nederzettingen, in tegenstelling tot oeverwallen van stroomruggen, bijvoorbeeld van de nabijgelegen Oude Rijn. Ter plaatse van de oeverwallen van de Meije zijn daarom voornamelijk archeologische resten die samenhangen met individuele huisplaatsen of kleinschalige nederzettingen uit de periode IJzertijd tot en met Vroege Middeleeuwen te verwachten. Hierbij moet echter worden aangetekend dat tot op heden nog geen vindplaatsen uit deze perioden zijn aangetroffen.Een eventuele vindplaats zal zich manifesteren als een ‘vuile laag’ met kleine fragmenten aardewerk, houtskool, bot en/of baksteen. Indien aanwezig zal deze laag zich direct of vrijwel direct aan het maaiveld of onder een (sub)recent opgebracht pakket bevinden. Behalve een vuile laag kunnen ook grondsporen aanwezig zijn.Op oude kaarten beperkt de bewoning langs de Meije zich tot de noordelijke oeverwal. De zuidelijke oeverwal waar zich het plangebied bevindt is nagenoeg onbebouwd. Ook ontbreekt hier een doorgaande weg. De kans op archeologische vindplaatsen uit de periode Late Middeleeuwen tot en met Nieuwe tijd wordt daarom als laag ingeschat.Door aanpassingen van de oevers van de Meije kan het bodemprofiel ten dele zijn verstoord. Dezandbijmenging, sporen grind en allerlei vondstmateriaal waar in de beschrijving van milieukundige boringen melding van wordt gemaakt, zijn als aanwijzingen hiervoor te interpreteren.Hoewel de in het plangebied verrichte milieukundige boringen niet ter vervanging van een verkennend booronderzoek kunnen dienen, wijzen de profielen op mogelijke bodemverstoring. Indien toch sprake is van waardevolle archeologische resten, zullen deze bij de geplande grondwerkzaamheden hooguit beperkt worden aangesneden. Bovendien zal archeologisch onderzoek ter plaatse van een strook van maximaal enkele meters breed weinig bruikbare gegevens opleveren. Daarom worden geen aanbevelingen gedaan voor archeologisch vervolgonderzoek.ADC ArcheoProjecten adviseert om het plangebied vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling.