DOI: 10.17026/ar/al6o1l
title: Inventariserend Veldonderzoek, verkennende fase Bonnefanten en omgeving, Capelle aan den IJssel Gemeente Capelle aan den IJssel

description: IDDS Archeologie heeft in augustus 2022 een inventariserend veldonderzoek (IVO), verkennende fase, uitgevoerd aan de Bonnefanten en omgeving in Capelle aan den IJssel, gemeente Capelle aan den IJssel. De aanleiding voor dit onderzoek is de
voorgenomen aanleg en vervanging van het riool in het plangebied. De diepte van de bodemverstoring die hierdoor optreedt is waarschijnlijk maximaal 2,5 m -mv. Op het vigerende bestemmingsplan (Schollevaar, vastgesteld 2012-12-27) ligt het plangebied in een zone met Waarde – Archeologie. Archeologisch onderzoek is noodzakelijk voor bodemingrepen die groter zijn dan 200 m2 en dieper reiken dan 1 m -mv. Deze vrijstellingsgrenzen worden met de geplande ontwikkeling overschreden. Voor deze locatie is een locatiecheck uitgevoerd en een Programma van Eisen opgesteld door Archeologie Rotterdam (Briels 2022). Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het toetsen en zo nodig aanvullen van de gespecificeerde verwachting.
Van het bodemtraject dieper dan 5 meter beneden het maaiveld is geen of slechts in zeer beperkte mate informatie beschikbaar. Voor het Paleolithicum en Mesolithicum kan daarom geen verwachting worden opgesteld. Er bestaat de kans op het aantreffen van bewoningssporen (nederzettingsterreinen) uit het Neolithicum in en/of op de Afzettingen van de Formatie van Echteld (voorheen afz. van Gorkum) door de nabijheid van het fossiele geulsysteem (Zuidplas stroomgordel). Deze verwachting geldt met name voor het zuidelijke deel van het plangebied. Een archeologische vindplaats zal zich kenmerken door een vuile laag en/of vondstspreiding van vondstmateriaal vuursteen en natuursteen, aardewerk, bot en houtskool. Op basis van de geologische kaart wordt voor het noordelijke deel van het plangebied een afwisseling van kom- en eventueel oeverafzettingen (Formatie van Echteld, voorheen: Afzettingen van Gorkum) verwacht. Echter, op basis van nabijgelegen archeologisch onderzoek lijken in het noordelijke deel van het plangebied eerder getijdenafzettingen van het Laagpakket van Wormer (voorheen afz. van Calais) aanwezig te zijn, die nat en daarmee ongeschikt zouden zijn geweest voor bewoning. Indien dit het geval is geldt voor het noordelijke deel van het plangebied een lage archeologische verwachting. Voor het hele plangebied geldt dat bovengenoemde afzettingen worden afgedekt met (rest)veen (Hollandveen Laagpakket). Omdat het veen grotendeels is afgegraven tijdens de 18e en 19e eeuw geldt hiervoor een lage verwachting voor archeologische resten uit de Bronstijd tot en met de Late Middeleeuwen, met uitzondering voor eventueel aanwezig restveen. Tijdens het uitgevoerde historisch en cartografisch onderzoek is geen bebouwing in het plangebied naar voren gekomen. Het gebied bestond vooral uit water. Er geldt een lage archeologische verwachting voor bewoningsresten uit de Nieuwe tijd. Het veldonderzoek onderschrijft en verfijnt het verwachtingsmodel uit het bureauonderzoek. De Zuidplas stroomgordel is binnen de boordiepte van 4,0 m niet aangetroffen, maar waarschijnlijk in het zuiden van het plangebied wel aanwezig onder het aangetroffen kleipakket (dieper dan 4,0 m -mv ofwel -9,4 m NAP). De afzettingen van de Formatie van Echteld, zoals benoemd in het verwachtingsmodel, zijn, in het plangebied, voornamelijk gevormd in een komachtig landschap met zoetwatergetij en dit natte landschap was waarschijnlijk onbruikbaar voor de mens. Van het Hollandveen is in het hele plangebied alleen een restant aangetroffen omdat dit door het kleigehalte niet bruikbaar was als brandstof. Voor alle afzettingen en niveaus zoals aangetroffen in de boringen geldt slechts een zeer lage archeologische verwachting.
Tijdens het onderzoek is geconstateerd dat het plangebied oorspronkelijk lag in een nat landschap, waarvan ook nog een groot deel is weggegraven. Alle afzettingen en niveaus binnen de boordiepte van 4,0 m hebben slechts een zeer lage archeologische verwachting. IDDS Archeologie adviseert om het plangebied, voor wat betreft het aspect archeologie, vrij te geven voor de voorgenomen civieltechnische werkzaamheden.