DOI: 10.17026/dans-x8j-f42r
title: 12025281 APE.SAL.ARC Eindrapportage archeologisch onderzoek hoek Ruitersmolenweg en Stichtingsweg te Beekbergen

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting&lt;br&gt;De kans wordt hoog geacht op het voorkomen van archeologische resten uit alle perioden vanaf het (Laat-)Paleolithicum, vooral op basis van interpretaties van aardwetenschappelijke gegevens (waarop de archeologische beleidsadvieskaart van de gemeente Apeldoorn is gebaseerd). Archeologische resten worden verwacht in het (dikke) plaggendek (Aa-horizont) en in de top van de daluitspoelings-waaierafzettingen (top van de afgedekte podzolbodem (haar- of holtpodzolbodem), of restant hier-van). Tevens zorgt de aanwezigheid van een plaggendek voor een betere bescherming en conservering van archeologische resten ten opzichte van die terreinen zonder plaggendek.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het uiterst noordelijke deel van het plangebied ligt niet ver van de loop van het beekdal van De Oude Beek. Voor het beekdal zelf en direct aangrenzende zones geldt een hoge verwachting op het aantreffen van beekgerelateerde resten/resten van menselijke activiteiten die men uitvoerde in of direct naast het beekdal. Wellicht kan het uiterst noordelijke deel van het plangebied nog tot deze aangrenzende zone worden gerekend, waardoor vooral rekening moet worden gehouden met het voorkomen van resten van (tijdelijke) nederzettingen, jacht- en visattributen, dumpzones en resten van bewoning/bebouwing uit de Middeleeuwen en Nieuwe tijd. Voor het uiterst noordelijke deel van het plangebied worden dergelijke resten ook verwacht in/onderin het plaggendek en op de overgang naar de daluitspoelingswaaierafzettingen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten inventariserend veldonderzoek&lt;br&gt;Uit de resultaten van het inventariserend veldonderzoek (IVO, verkennende fase direct gecombineerd met de karterende fase) blijkt dat de bodemopbouw in het noordwestelijke en noordelijke deel en de noordoostelijke strook van het plangebied tot gemiddeld 90 cm -mv uit een recent geroerde/verstoorde laag voor (een recent geroerd/verstoord plaggendek en/of deels opgebrachte humeuze grond) met plaatselijk een antropogene bijmenging van recent baksteen en puin. Bij een deel van de boringen in het noordwestelijke en noordelijke deel en de noordoostelijke strook van het plangebied komt onder het verstoringsniveau nog een restant van de overgangs-BC-horizont voor, gevolgd door de C-horizont. Anders betreft de onverstoorde bodem direct de C-horizont. De maximale verstoringdiepte lijkt echter niet verder te reiken dan aan of iets voorbij de oorspronkelijke top of iets dieper (naar verwachting maximaal 20 cm in de C-horizont). Hierdoor zal het archeologisch sporenvlak (met name dieper doorlopende archeologische sporen) nog steeds intact aanwezig zijn. Een uitzondering vormt boring 3, waar de bodem verstoord (eigenlijk afgegraven) is tot ver voorbij de oorspronkelijke top van de C-horizont.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Een intacte bodemopbouw is aangetroffen binnen het merendeel van het grasland aan weerszijde van de Stichtingsweg, in de vorm van een gemiddeld 50 cm dik plaggendek met hieronder het resterende deel van de van oorsprong gevormde holtpodzolgrond (bruine bosgrond). Het resterende deel van het holtpodzolprofiel bestaat uit een opeenvolging van de verbruinings-Bws1-/Bws2-horizonten tussen gemiddeld 50 en 80 cm -mv, een overgangs-BC-horizont tussen gemiddeld 80 en 110 cm -mv en hieronder de C-horizont. Het archeologische vondst- en sporenniveau zal nog intact aanwezig zijn. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het opgeboorde sediment bestaat voornamelijk uit slecht gesorteerd, zwak tot matig grindig, zwak tot matig siltig, matig grof tot zeer grof zand en betreffen daluitspoelingswaaierafzettingen (sneeuw-smeltwaterafzettingen). Binnen het plangebied is (goed gesorteerd) dekzand, als afdekkende laag boven de daluitspoelingswaaieraf¬zettingen, niet waargenomen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Enkele fragmenten handgevormd aardewerk met kwartsmagering zijn aangetroffen in het zuidwestelijke deel van het plangebied. Op zichzelf staand dateren deze fragmenten uit de Late-Bronstijd of IJzertijd. Daarnaast zijn verspreid binnen het grasland waar een intact bodemprofiel aanwezig is, fragmenten van klapperstenen en enkele ijzerslakken aangetroffen. Mogelijk duiden deze resten op de noordoostelijke voortzetting van de nederzettingsrestanten uit de Vroege- tot Midden-IJzertijd die tijdens eerder uitgevoerd archeologisch onderzoek circa 300 meter ten zuidwesten van het plangebied zijn aangetroffen. Tevens zijn in het zuidoostelijke deel van het plangebied een vuursteenafslag sa-men met enkele brokjes houtskool aangetroffen. Een mogelijke relatie met eerder gevonden Mesolithische haardkuilen kan niet worden uitgesloten. In het uiterst zuidoostelijke deel van het plangebied is een fragment (late) Pingsdorf aardewerk uit de 11e/12e eeuw (Late-Middeleeuwen A) aangetroffen. Het fragment kan duiden op een vindplaats van een laatmiddeleeuws boerenerf.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Conclusie&lt;br&gt;Geconcludeerd wordt dat de aangetroffen archeologische indicatoren duiden op de aanwezigheid van één of meerdere archeologische vindplaatsen die intact zullen worden aangetroffen binnen het t grasland aan weerszijden van de Stichtingsweg, waar sprake is van een intacte bodemopbouw of waar het archeologisch sporenniveau nog (deels) intact aanwezig kan zijn. Voor dit deel van het plangebied wordt de gespecificeerde archeologische verwachting, zoals die is weergegeven tijdens het bureauonderzoek, door het booronderzoek dan ook bevestigd, zowel voor wat betreft de landschappelijke ligging en bodemopbouw en de verwachte archeologische indicatoren.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Voor het merendeel van het met klinkers verharde terrein, waar opslag van containers plaatsvind (noordwestelijke deel plangebied), kan op basis van de diepe verstoorde bodemopbouw en het ontbreken van archeologische relevante indicatoren worden geconcludeerd dat archeologische waarden niet meer aanwezig zullen zijn of alleen nog maar in een verstoorde context zullen voorkomen. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectieadvies&lt;br&gt;Op grond van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt door Econsultancy de aanbeveling gedaan om binnen het grasland, aan weerszijde van de Stichtingsweg, een vervolgonderzoek te laten uitvoeren (circa 1,2 hectare). Behoud van de archeologische vindplaats(en) zal niet mogelijk zijn bij een niet aangepaste uitvoering van de huidige plannen. Geadviseerd wordt het vervolg-onderzoek te laten uitvoeren in de vorm van een proefsleuvenonderzoek (IVO-P). Voorafgaand aan het IVO-P dient een Programma van Eisen (PvE) te worden opgesteld, waarin beschreven staat op welke wijze het onderzoek uitgevoerd dient te worden. Dit PvE dient te worden beoordeeld door het bevoegd gezag (gemeente Apeldoorn).&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Voor het merendeel van het met klinkers verharde terrein, waar opslag van containers plaatsvind (noordwestelijke deel plangebied), wordt geadviseerd geen vervolgonderzoek uit te laten uitvoeren/vrij te geven voor wat betreft het onderdeel archeologie. Ter plaatse is het bodemprofiel diep verstoord tot voorbij de verwachte diepteligging van het archeologisch sporenvlak en zijn er geen archeologische indicatoren aangetroffen, waardoor er geen archeologische waarden worden verwacht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Wel dient, voor die terreindelen die worden vrijgegeven, te allen tijde bij het afgeven van een omgevingsvergunning de wettelijke meldingsplicht (ex artikel 53 Monumentenwet 1988) kenbaar te worden gemaakt om het documenteren van toevalsvondsten te garanderen: Degene die anders dan bij het doen van opgravingen een zaak vindt waarvan hij weet dan wel redelijkerwijs moet vermoeden dat het een monument is (in roerende of onroerende zin), meldt die zaak zo spoedig mogelijk bij Onze minister. Deze aangifte dient te gebeuren bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort. Het verdient aanbeveling ook de Sectie Archeologie van de Gemeente Apeldoorn (SAGA, archeologie@apeldoorn.nl, tel. 055-5802861) hiervan per direct in kennis te stellen.&lt;/p&gt;
description: Date Accepted: 2014-07-04