DOI: 10.17026/ar/ebpkwt
title: Steekterweg 29 te Alphen aan den Rijn, gemeente Alphen aan den Rijn
title: Een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek

description: ADC ArcheoProjecten heeft in mei-juli 2023 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd op de locatie Steekterweg 29 te Alphen aan den Rijn. Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Het plangebied ligt volgens het bureauonderzoek op de stroomgordel van de Oude Rijn. Voor de oude Rijn geldt een verwachting voor resten vanaf het Neolithicum. De Oude Rijn stroomde in de Romeinse tijd ten zuiden van het plangebied en heeft zich in de loop van de Vroege Middeleeuwen richting het noorden verplaatst. Vermoedelijk zijn hierbij resten ouder dan de Middeleeuwen door de geulverleggingen grotendeels geërodeerd. Daarom is de kans klein dat in het plangebied resten uit het Neolithicum tot en met de Romeinse tijd aanwezig zijn. Op basis van paleogeografische reconstructies zou de Romeinse Rijn ca. 120 m ten zuiden van het plangebied hebben gestroomd, en liep de Romeinse Limesweg ca. 170 m ten zuiden van het plangebied. Door de geulverlegging maakt het plangebied in de (Vroege) Middeleeuwen deel uit van de kronkelwaard van de Oude Rijn. Eventueel aanwezige oeverafzettingen kunnen dan een potentieel bewoningsniveau hebben gevormd. Het is echter ook aannemelijk dat sprake was van een dynamisch milieu dat continu te nat was voor bewoning. Indien (rest)geulafzettingen aanwezig zijn kunnen hieraan gerelateerde resten als (houten) kadeconstructies, visfuiken, boten en afvaldumps worden aangetroffen. Na verlanding kunnen restgeulen, zeker als ze met zandig materiaal zijn opgevuld, ook bewoond zijn geweest. Met het afdammen van de Kromme Rijn bij Wijk bij Duurstede in 1122 na Chr. kwam een einde aan de activiteit van de Oude Rijn. In de 12e eeuw werd een begin gemaakt met de bedijking. De Steekterweg volgt de loop van de dijk ten zuiden van de (huidige) Oude Rijn en vormde een ontginningsas. Het plangebied ligt ten zuiden van de dijk, aan de zuidzijde van de Steekterweg. Ten westen van het plangebied loopt een watergang. Op kaartmateriaal uit 1615 blijkt dat globaal op de locatie van het plangebied bebouwing aanwezig is. Op de kadastrale minuut uit 1811-1832 is een boerenerf aanwezig in het plangebied. Geconcludeerd wordt dat in het plangebied bewoningsresten uit de (Late) Middeleeuwen en de Nieuwe tijd aanwezig kunnen zijn. Deze zullen bestaan uit resten van funderingen, ophogingspakketten en grondsporen (afvalkuilen, waterputten). Vanwege de huidige inrichting van het plangebied is het mogelijk dat eventueel aanwezige resten (deels) zijn verstoord. Om deze verwachting te toetsen en aan te vullen is in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. De ondergrond blijkt te bestaan uit bedding- en geulafzettingen van de Oude Rijn. In boring 5 zijn tussen 165 en 215 cm -mv restgeulafzettingen aanwezig. Boven de geulafzettingen zijn in boringen 1, 2 en 5 (omgewerkte) oeverafzettingen aanwezig. In boring 6 ontbreken deze en liggen de geulafzettingen direct onder de bouwvoor. De bovenste 50 tot 80 cm in boringen 1 en 2 (de baksteenhoudende oeverafzettingen) is een archeologisch relevant pakket dat kan worden gerelateerd aan de historische bebouwing die hier aanwezig was.