DOI: 10.17026/dans-zqf-e5hx
title: Bureauonderzoek en Verkennend Booronderzoek Archeologie Plangebied voormalig Twekaterrein, Mierloseweg 51-63 te Geldrop, gemeente Geldrop-Mierlo

description: &lt;p&gt;Hamaland Advies heeft in opdracht van Search Ingenieursbureau B.V., een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied voormalig Twekaterrein, Mierloseweg 51-63 te Geldrop. De ontwikkeling voorziet in de geplande herontwikkeling van het voormalige Twekaterrein met woningbouw. De aanwezige opstallen worden gesloopt, met uitzondering van het (markante en beeldbepalende) witte hoekgebouw op de hoek van de Mierloseweg/Nuenenseweg dat gerenoveerd wordt. Het plangebied is in totaal 21.815 m² groot. Het te renoveren hoekgebouw beslaat ca. 512 m². Het totaal te onderzoeken plangebied heeft een oppervlakte van 21.296 m². Het plangebied is in de bestemmingsplanfase en er zijn nog geen gedetailleerde bouwplannen aanwezig. Derhalve is de nieuwe bodemverstoring nog onbekend, maar deze zal naar verwachting dieper zijn dan 30 cm-mv ten behoeve van de aanleg van een vorstvrije fundering en kabels en leidingen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Voor het plangebied geldt volgens de beleidskaart van gemeente Geldrop-Mierlo een middelhoge verwachting. Gemeentelijke eis is om bij bodemingrepen groter dan 2.500 m² en dieper dan 0,3 m, voorafgaand aan de ruimtelijke planvorming een archeologisch onderzoek plaats te vinden. Geadviseerd wordt daarom in geval van planontwikkeling op terreinen met een middelhoge archeologische verwachting in eerste instantie een bureau- en booronderzoek te laten uitvoeren, waarbij bepaald kan worden of in het verleden reeds stukken van het terrein zijn verstoord en welke vindplaatsen in het verleden in de omgeving zijn aangetroffen .&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Vanwege de overschrijding van de vrijstellingsgrens is door Hamaland Advies een KNA conform Bureauonderzoek en een Verkennend Booronderzoek uitgevoerd waarbij een gespecificeerd archeologische verwachtingsmodel is opgesteld en advies voor eventueel vervolgonderzoek is geformuleerd. De bodemverstoringen door de bebouwing van het Twekaterrein zijn met een bouwdossieronderzoek onderzocht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Bureauonderzoek&lt;br&gt;Het bureauonderzoek toont aan dat het plangebied een verwachting heeft op archeologische resten uit alle perioden vanaf het Laat-Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd. Archeologische resten worden verwacht vanaf het maaiveld tot in het pleistocene zand op 0,70 meter minus maaiveld. Prehistorische vindplaatsen en mogelijke strooivondsten worden in de top van het pleistocene zand verwacht. Mogelijke vindplaatsen uit recentere perioden worden in de eerdlaag verwacht in de bovenste 70 cm van het bodemprofiel.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Door de bebouwing van de Twekafabriek en door sloop van eerdere bebouwing is 2.425 m² ofwel 11,4% van het totale plangebied verstoord geraakt tot een diepte variërend van 0,37 m-mv en 3,25 mmv. De verstoring buiten de gebouwen is veroorzaakt door kabels en leidingen en bestrating tot een onbekende diepte en met een onbekende omvang. De exacte mate van verstoring zal door middel van verkennend booronderzoek worden bepaald. Door de nieuwe ontwikkeling wordt de bodem naar verwachting tot minimaal 0,80 m-mv verstoord. Dat betekent dat potentiële archeologisch niveaus zowel binnen als buiten de gebouwen verstoord kunnen worden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Veldonderzoek&lt;br&gt;Op grond van de resultaten van het verkennend booronderzoek blijkt dat met name in het centrale deel van het plangebied rondom de oudste bebouwing van de voormalige Twekafabriek nog sprake is van een intacte bodemopbouw, waarbij onder de verharding sprake is van een bruine enkeerd die geleidelijk over gaat in het onderliggende dekzandpakket. In de bovenste 20 cm van het dekzandpakket is een roodbruine veldpodzol gevormd door inspoeling van humus en mineralen, voornamelijk ijzer. In de overige boringen zijn verstoorde bodemprofielen aangetroffen, waarbij meerdere ophogingen met metaalresten, baksteenpuin en betonpuin zijn aangetroffen die scherp overgaan in het (deels afgetopte) dekzandpakket.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectieadvies&lt;br&gt;Hamaland Advies adviseert om na de sloop tot en met vloerniveau (dus exclusief funderingen) proefsleuven te graven in het centrale deel van het plangebied, aangezien de bodemopbouw in dit deel van het plangebied nog deels intact is. Dat geldt ook voor de aanwezige bebouwing in het centrale deel van het plangebied. Ook hier merken we op dat een verstoring als gevolg van de aanleg van funderingen tot 70 cm-mv nog niet hoeft te betekenen dat het gehele archeologisch waardevolle niveau verdwenen is. Archeologisch waardevolle niveaus uit de Late Prehistorie tot en met de Middeleeuwen worden verwacht op de overgang van de B- naar de C-horizont en in de top van de C-horizont (dekzand). Het hoogste voorkomen van de B-horizont (70 cm-mv in boring 8) dient daarbij als uitgangspunt.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectiebesluit&lt;br&gt;De resultaten van dit onderzoek zijn beoordeeld door de bevoegde overheid (Gemeente GeldropMierlo) en haar adviseur van de SRE (mw. drs. R. Berkvens), De eerdere opmerkingen zijn in dit rapport voldoende verwerkt en aangevuld met een verkennend booronderzoek.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Er kan echter niet worden ingestemd met het advies van Hamaland Advies BV om enkel in het centrale deel van het plangebied proefsleuven te graven. Het uitgevoerde onderzoek toont aan dat er slechts lokaal diepgaande verstoringen binnen het plangebied hebben plaatsgevonden. Op de meeste plekken in het gehele plangebied is het dekzand waar we de archeologische sporen in mogen verwachten nog grotendeels intact, en komen dan ook in aanmerking voor proefsleuvenonderzoek. Het vervolgonderzoek (proefsleuvenonderzoek) dient plaats te vinden aan de hand van een door de gemeente goedgekeurd programma van eisen (PvE).&lt;/p&gt;