DOI: 10.17026/dans-zvb-dyr9
title: Bureauonderzoek. Duiven-Zevenaar verleggen persleiding A12

description: &lt;p&gt;De verlegging van de bestaande leidingen is nodig omdat Rijkswaterstaat de A15 doortrekt en bij Oudbroeken (tussen Zevenaar en Duiven) de aansluiting van de A15 op de A12 moet worden gerealiseerd. Naast deze aansluiting van de A15 op de A12 gaat Rijkswaterstaat ook de A12 tussen Westervoort en de Duits-Nederlandse grens verbreden. Langs de A12 heeft Waterschap Rijn en IJssel twee rioolpersleidingen Ø 700 en Ø 800 liggen die moeten worden verlegd. Daarnaast heeft Vitens een waterleiding Ø 350 mm die in hetzelfde tracé moet worden verlegd. Deze werkzaamheden zullen gelijktijdig plaatsvinden en om die reden kan ook het archeologisch onderzoek van deze drie leidingen gecombineerd worden. Het archeologisch onderzoek moet informatie verschaffen over de archeologisch waarden van het tracé. Op basis daarvan wordt bepaald welke maatregelen er voorafgaand aan of tijdens de uitvoering moeten worden genomen. Het archeologisch onderzoek vindt plaats in het kader van een aanpassing van een nog nader vast te stellen ruimtelijke procedure (aanvraag omgevingsvergunning). In het kader van de verlenging van A15 en aansluiting op de A12 heeft het Planbureau ViA15 al diverse archeologische onderzoeken laten uitvoeren. Deze onderzoeken zijn onvoldoende fijnmazig om vertaald te worden op het huidige plangebied (huidige plangebied: de noordzijde van de A12, deels buiten het snelwegprofiel). Wel kunnen de onderzoeken worden gebruikt voor het vaststellen of bijstellen van de archeologische verwachting. Het tracé ligt in een reliëfarm gebied. Waarschijnlijk was het in de vroege prehistorie hierdoor weinig aantrekkelijk voor menselijke bewoning. Ook vanaf de bronstijd, de periode dat rivieroverstromingen de eerste kleipakketten afzetten, is het gebied waarschijnlijk niet erg geschikt geweest voor menselijke bewoning. Op basis van het archeologisch bureauonderzoek blijkt dat binnen het plangebied vanaf 1 m onder maaiveld een middelhoge kans bestaat op het aantreffen van archeologische resten vanaf het mesolithicum. De resten worden in eventueel aanwezige oeverafzettingen of rivierduinafzettingen verwacht. Door overstroming zal het gebied gedurende de bronstijd en ijzertijd ongeschikt zijn geraakt voor bewoning, maar mogelijk met uitzondering van de hogere delen. Landschappelijk is er weinig aanleiding om bewoning in de Romeinse tijd te veronderstellen (komklei), maar gezien de nabijheid van resten uit deze periode ten westen van het plangebied (Loohorst) moet de mogelijkheid hiervan toch worden opengelaten. Voor de late middeleeuwen en de nieuwe tijd worden vooral sporen van individuele huisplaatsen en uit WOII verwacht. (Selectie)advies booronderzoek Bij het prospectief booronderzoek is het van belang om een inzicht te krijgen in de bodemlagen (aanwezigheid, afwezigheid, textuur en dergelijke) en deze gegevens te relateren aan het hoogtemodel. Tevens dient het onderzoek om in kaart te brengen welke overgang er in het plangebied bestaat tussen de Formatie van Kreftenheye en de bovenliggende komklei. De combinatie van het bodemprofiel en inzicht in het reliëf bieden de mogelijkheid om potentiële bewoningsplaatsen uit de periode laat-paleolithicum tot en met ijzertijd te herkennen. Het is van belang om de het onderzoek in een raai van boringen op regelmatige afstand uit te voeren. Gezien de breedte van het plangebied en de mogelijkheid op eerdere lineaire verstoringen wordt voorgesteld het onderzoek uit te voeren in een dubbele raai (grid) van boringen op elke 50 m, met een tussenafstand tussen de raaien van 40 m en een verspringing van 25 m. De boringen worden gezet met een 7/10 cm boor of 3 cm guts. De boringen worden doorgezet tot 0,3 m onder de verwachte verstoringsdiepte of tot 0,3 cm in de C-horizont. Tijdens het booronderzoek dient de klei te worden gebroken om eventueel aanwezig aardewerk of andere vondsten te herkennen. De bovenzijde van het zand dient te worden verbrokkeld om hierin eventuele vondsten te verzamelen. Ook dienen de resultaten van het door RAAP uitgevoerde booronderzoek in het kader van de ViA15 te worden betrokken, voor zover relevant voor het plangebied. Het totaal aantal verkennende boringen is 101. Gezien de planning en de aard van de werkzaamheden kan ervoor worden gekozen om in plaats van een proefsleuvenonderzoek (het erf op de hoek van de Kleine Matenweg en de resten uit WOII) een archeologische begeleiding uit te voeren; in het geval van vondsten of sporen moet er dan wel rekening mee worden gehouden dat de werkzaamheden op die plaats tijdelijk dienen te worden opgeschort. (Selectie)advies archeologische begeleiding of proefsleuven Ten aanzien van het erf op de hoek van de Kleine Matenweg wordt het eerder afgegeven advies overgenomen om proefsleuvenonderzoek uit te voeren. Ten aanzien van de resten uit de Tweede Wereldoorlog (antitankgracht en loopgraven) wordt vanuit het bevoegd gezag een gravend archeologisch onderzoek gevraagd. Voordat een proefsleuvenonderzoek of opgraving (variant archeologische begeleiding) kan worden uitgevoerd is een door het bevoegd gezag goedgekeurd Programma van Eisen nodig. De regio Arnhem beschikt over een standaard Programma van Eisen dat op het plangebied moet worden toegespitst. Ons advies is om in dit Programma van Eisen alle locaties op te nemen waar eventueel archeologisch vervolgonderzoek dient plaats te vinden; hier dus de resultaten van het verkennend booronderzoek af te wachten. Voor het uitvoeren van een booronderzoek is een van tevoren opgesteld Plan van Aanpak (PvA) verplicht. Op 8 februari 2018 heeft de heer Habraken, (regio)archeoloog, laten weten akkoord te zijn met de rapportage en het (selectie)advies.&lt;/p&gt;