DOI: 10.17026/dans-x2h-pkth
title: Eindrapportage archeologisch vooronderzoek (9873.001) Wardstraat en Flierenhofstraat te Bemmel

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting&lt;br&gt;Op basis van het archeologisch bureauonderzoek heeft het plangebied/onderzochte weg tracé een middelhoge verwachting voor het aantreffen van archeologische resten uit de perioden Midden-Bronstijd t/m Midden-IJzertijd en een hoge verwachting voor de perioden vanaf de Late-IJzertijd. Vanaf het (Laat-)Paleolithicum t/m de Vroege-Bronstijd (Jagers-Verzamelaars en Vroege-Land-bouwers) had het plangebied een ligging binnen vlechtende riviervlakte (Laagterras), overgaand naar een ligging binnen een komgebied, en had daarmee geen gunstige ligging als bewoningslocatie. Vanaf de Midden-Bronstijd zijn in de omgeving van het plangebied/tracé diverse en elkaar opvolgende meandergordels/stroomgordels actief geweest. Waarschijnlijk lag het plangebied/tracé in de oeverwalzone, waarmee het een gunstigere ligging kreeg als bewoningslocatie. Echter, pas vanaf het ontstaan van de Waal stroomgordel, circa 210 voor Chr. (vanaf de Late-IJzertijd), had het plangebied/tracé duidelijk een ligging op de oeverwal en vormde dan ook een gunstige bewoningslocatie. Ook uitgevoerde archeologische onderzoeken in de omgeving van het plangebied hebben geresulteerd in het aantreffen van archeologische resten voornamelijk vanaf de Romeinse tijd. Archeologische vindplaatsen zijn tot op heden vooral aangetroffen binnen de begrenzing van de oude dorpskern van Bemmel, waarbij de meeste vondsten dateren uit de Late-Middeleeuwen en de Nieuwe tijd. Door bedijking en de aanleg van kribben is de loop van de Waal vastgelegd. Sedimentatie vond alleen buitendijks plaats tijdens hoogwater, uitgezonderd overstromingen die dijkdoorbraken veroorzaakte, waardoor zogenaamde wielen/kolkgaten werden gevormd en hiernaast een uitwaaierend pakket overslaggronden/dijkdoorbraakafzettingen werden gesedimenteerd. Wellicht dat er in het centrale en zuidoostelijke deel van het plangebied/tracé dijkdoorbraakafzettingen/overslaggronden voorkomen. Geraadpleegd historisch kaartmateriaal laat zien dat het plangebied/tracé in de 18e eeuw in agrarisch gebruik was en dat het huidige wegtracé pas vanaf het einde van de 19e eeuw is ontstaan. Nabij het plangebied/tracé hebben wel historische erven gelegen, zoals het erf De Leemkuil, welke op grond van een schets uit 1731 in ieder geval dateert uit de eerste helft van de 18e eeuw dan wel ouder. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten inventariserend veldonderzoek&lt;br&gt;De aangetroffen bodemopbouw laat een paleogeografische ontwikkeling zien welke vrij goed overeen met de verwachte ontwikkelding zoals die beschreven is in het bureauonderzoek. In het plangebied/tracé komen oever- op komafzettingen voor. Op grotere diepte, circa 350 cm -mv, liggen Pleistocene rivierzanden van de Rijn uit de laatste ijstijd (Laat-Pleniglaciaal). Het bovenste pakket natuurlijke oeverafzettingen beginnen vanaf circa 150 cm -mv, echter hiervan is al een groot deel afgegraven binnen het plangebied/tracé, ervan uitgaande dat het huidige maaiveld niet veel afwijkt van het maaiveld tot het gebied nog een agrarisch gebruik kende (buiten de bebouwde kom van Bemmel lag). Er zijn geen aanwijzingen dat er binnen het plangebied/tracé dijkdoorbraakafzettingen/overslaggronden voorkomen. Het kan echter zo zijn dat deze in zijn geheel zijn afgegraven en daardoor niet meer als zodanig zijn aangetroffen in de gezette boringen. Op grond van de verkennende fase van het booronderzoek kan de hoge archeologische verwachting voor het plangebied/wegtracé vanaf de Late-IJzertijd al worden bijgesteld naar een lage verwachting. De karterende fase van het booronderzoek heeft verder ook geen archeologisch relevante indicatoren opgeleverd. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Conclusie&lt;br&gt;Geconcludeerd wordt dat voor het plangebied/wegtracé, op basis van de verstoorde bodemopbouw van een groot deel van het pakket oeverafzettingen en het verder ontbreken van archeologische indicatoren die kunnen duiden op de aanwezigheid van een archeologische vindplaats, de middelhoge tot hoge verwachting bijgesteld dient te worden naar geen verwachting. De middelhoge tot hoge verwachting op het aantreffen van archeologische resten, van complextypen in de vorm van een nederzettingscomplex of huisplaats (Landbouwers) en/of van afvuldumps (daterend vanaf de Midden-Bronstijd), wordt hiermee niet bevestigd.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Advies&lt;br&gt;Op grond van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt door Econsultancy de aanbeveling gedaan om binnen het plangebied/onderzochte wegtracé geen vervolgonderzoek te laten uitvoeren. Er is sprake van een verstoorde bodemopbouw, waarbij het pakket oeverafzettingen, dat het meest kansrijk is op de aanwezigheid van archeologische indicatoren, voor een groot deel dan wel niet geheel is aangetast/vergraven. Tevens zijn in het onverstoorde deel van de bodemopbouw geen archeologische indicatoren aangetroffen dan wel archeologische lagen waargenomen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Er is geprobeerd een zo gefundeerd mogelijk advies te geven op grond van de gebruikte onderzoeksmethode. De aanwezigheid van archeologische sporen of resten in het plangebied kan nooit volledig worden uitgesloten. Econsultancy wil de opdrachtgever er daarom ook op wijzen dat, mochten tijdens de geplande werkzaamheden toch archeologische waarden worden aangetroffen, er conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet uit juli 2016 een meldingsplicht geldt bij het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed) en de gemeente Lingewaard.&lt;/p&gt;
description: Date Accepted: 2019-08-13