DOI: 10.17026/dans-x22-hxnq
title: Archeologisch Bureauonderzoek MJPG - 's Hertogenbosch T107_24_AN
title: Antea Group Archeologie 2020/100

description: &lt;p&gt;In mei 2020 heeft Antea Group in opdracht van de opdrachtgever een archeologisch onderzoek uitgevoerd voor het plangebied ‘T107_24_AN’ te ‘s Hertogenbosch, gemeente ‘s Hertogenbosch. Het onderzoek heeft bestaan uit een archeologisch bureauonderzoek.&lt;br&gt;Een bureauonderzoek is de eerste stap in de AMZ-cyclus (zie bijlage 2). Het archeologisch bureauonderzoek is uitgevoerd conform de BRL 4000, deelprotocol 4002 en de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA), versie 4.1.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;MJPG&lt;br&gt;Rijkswaterstaat(RWS) is voornemens een groot aantal geluidsschermen te realiseren in het hele land. Antea Group werkt in opdracht van Rijkswaterstaat (RWS) aan het “Meerjarenprogramma Geluidsanering” (MJPG). Dit is een programma van maatregelen tegen geluidoverlast van rijkswegen. Binnen het programma MJPG is Nederland opgedeeld in drie verschillende percelen. Antea Group heeft van RWS de opdracht gekregen om de geluid- en conditionerende onderzoeken voor perceel 1 uit te voeren. Tot perceel 1 behoren drie regio’s, namelijk het beheergebied van Rijkswaterstaat Noord-Nederland, Zuid-Nederland en Zee & Delta.&lt;br&gt;Archeologie is één van deze conditionerende onderzoeken en wordt uitgevoerd door Antea Group.&lt;br&gt;Bij aanvang ging het om meer dan 70 locaties. Door middel van een nut- en noodzaakanalyse, uitgevoerd door Antea Group, is het aantal locaties waarvoor archeologisch onderzoek noodzakelijk is, samen met onze opdrachtgever teruggebracht naar 23 concrete locaties.1Voor deze 23 locaties dient in eerste instantie een archeologisch bureauonderzoek opgesteld te worden.&lt;br&gt;Onderhavig rapport behandelt locatie T107_24_AN, gelegen zuidelijk langs de Rijksweg A59 ter hoogte van oprit Hedel.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie T107_24_AN&lt;br&gt;Aangezien in de ondergrond mogelijk een dekzandrug en/of –welvingen aanwezig zijn, en deze zones aantrekkelijke bewoningslocaties waren voor jagers-verzamelaars, is de kans aanwezig dat zich hier dergelijke resten uit laat paleolithicum en mesolithicum bevinden. Bovendien is op circa 100m ten noorden van het plangebied een rijke mesolitische vindplaats aangetroffen.&lt;br&gt;Ook voor de landbouwsamenlevingen waren de dekzandruggen aantrekkelijk voor bewoning. Door de stijging van de zeespiegel en bijgevolg ook de rivier- en grondwaterstanden trad mogelijk vernatting van het gebied op. Het is niet precies bekend of en vanaf wanneer de omgeving van het plangebied te nat werd voor bewoning. In de nabije omgeving (circa 500m) zijn veel vondsten en vindplaatsen uit de ijzertijd en Romeinsetijd bekend, waardoor ook in het plangebied de aanwezigheid van archeologische waarden uit deze perioden niet kan worden uitgesloten.&lt;br&gt;Vanaf de late middeleeuwen worden dijken gebouwd in het gebied wat zorgt voor regelmatige overstroming van het platteland rond ’s Hertogenbosch door de Beerse Maas. Als gevolg hiervan worden geen bewoningsresten uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd verwacht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op basis van het AHN kan worden vastgesteld dat het talud in het meest westelijke deel van het plangebied (circa 50m) meer dan 2m opgehoogd is, waardoor de geplande graafwerkzaamheden op deze locatie eventueel aanwezige archeologische waarden niet bereiken. Dit deel van het plangebied kan derhalve worden vrijgegeven. Het overige talud is niet voldoende hoog opgehoogd om te kunnen garanderen dat het archeologisch niveau niet geraakt wordt bij de voorziene bodemingrepen en dient wel archeologisch te worden onderzocht.&lt;br&gt;Omdat er een middelhoge kans is op het aantreffen van archeologische resten binnen het plangebied adviseert Antea Group om binnen het plangebied een inventariserend veldonderzoek d.m.v. boringen, verkennende fase, (archeologisch onderzoek type 2, booronderzoek)2uit te voeren.&lt;br&gt;In voorbereiding van het booronderzoek dient, conform de SIKB-BRL 4000 (Beoordelingsrichtlijn voor archeologie) voor het protocol 4003 (inventariserend veldonderzoek), een Plan van Aanpak (PvA) opgesteld te worden. De methode – een verkennend booronderzoek bestaande uit 6 boringen per hectare of 1 boring per 50m1tracé - is er niet primair op gericht om archeologische resten aan te treffen (hiervoor is de gehanteerde boordichtheid en –intensiteit te gering), maar is wel uitermate geschikt om 1) de aard van bodemopbouw en 2) de mate van intactheid van de oorspronkelijke bodemopbouw inclusief de archeologische sporendragende niveaus te bepalen.&lt;br&gt;De te onderzoeken zones hebben een lengte van circa 165 m hetgeen neer komt op een archeologisch booronderzoek voor T107_24_AN bestaande uit 4 boringen op lijn.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Ingeval uit dit booronderzoek blijkt dat de top van de C-horizont intact aanwezig is, dienen de civiel-technische graafwerkzaamheden uitgevoerd te worden onder archeologische begeleiding (archeologisch onderzoek type 1), volgens protocol opgraven. In voorbereiding van de werkzaamheden dient, conform de SIKB-BRL 4000 (Beoordelingsrichtlijn voor archeologie) voor het protocol 4004 (opgraven), een Programma van Eisen (PvE) opgesteld en goedgekeurd te worden.&lt;br&gt;Bovenstaande is een advies; het hierop nemen van een selectiebesluit is voorbehouden aan de bevoegde overheid, in deze de gemeente ‘s-Hertogenbosch.&lt;br&gt;Ook voor vrijgegeven (delen van) plangebieden bestaat altijd de mogelijkheid dat er tijdens graafwerkzaamheden toch losse sporen en vondsten worden aangetroffen. Het betreft dan vaak kleine sporen of resten die niet door middel van een booronderzoek kunnen worden opgespoord. Op grond van artikel 5.10 van de Erfgoedwet dient zo spoedig mogelijk melding te worden gemaakt van de vondst bij de Minister (de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed: telefoon 033-4217456). Een vondstmelding bij de gemeentelijk archeoloog kan ook.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het rapport is op 3 maart 2021 beoordeeld door het bevoegd gezag. Zij gingen op hoofdlijnen akkoord met de onderhavige rapportage, maar vroegen om een verduidelijking op de geplande werkzaamheden. In deze versie van de rapportage is deze verduidelijking toegevoegd – voor zover mogelijk.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;Antea Group Archeologie 2020/100&lt;/p&gt;