DOI: 10.17026/dans-247-t3kq
title: Inventariserend Veldonderzoek d.m.v. verkennende en karterende boringen NoordWest 380 hoogspanningsverbining Eemshaven - Vierverlaten, gem. Het Hogeland

description: &lt;p&gt;In de periode juli - augustus 2019 heeft Antea Group, in opdracht van TenneT TSO B.V, een archeologisch inventariserend veldonderzoek door middel van verkennende en karterende boringen uitgevoerd voor een plangebied in de gemeente Het Hogeland.&lt;br&gt;De directe aanleiding tot archeologische onderzoek is het voornemen van TenneT TSO B.V., de beheerder van het landelijke hoogspanningsnet, om een nieuwe hoogspanningsverbinding te realiseren van Eemshaven naar Vierverlaten (afb. 1). Voor de realisatie van deze hoogspanningsverbinding worden masten geplaatst en tijdelijke bouwwegen en –plaatsen aangelegd. Dit verstoord (mogelijk) de bodem, waardoor eventueel aanwezige archeologische resten verstoord of vernietigd kunnen worden.&lt;br&gt;Archeologie is meegenomen in het MER1, in de formulering van het Voorkeursalternatief (VKA) – bestaande uit diverse bureau- en booronderzoeken2 -, in het Archeologieplan t.b.v. het Inpassingsplan en in het proces van de vergunningverlening. In dit vooronderzoek is de archeologische verwachting van de mastlocaties onderzocht.&lt;br&gt;In het voortraject zijn echter niet de bouwwegen meegenomen. Alhoewel deze bouwwegen middels zandbanen en rijplaten bovenop het maaiveld worden gerealiseerd, is het niet uitgesloten dat na het verwijderen ervan cultuurtechnische maatregelen (zoals woelen) nodig zijn. Hierdoor kan de bodem alsnog dieper worden verstoord dan door normale cultuurtechnische bewerkingen waardoor eventueel aanwezige archeologische waarden verstoord of vernietigd kunnen worden.&lt;br&gt;Op basis van het door Antea Group opgestelde cultuurtechnisch rapport zijn voor de bouwwegen en werkterreinen (mastvoetlocaties) de resultaten van het cultuurtechnische onderzoek getoetst aan de regels uit het vigerende bestemmingsplan, het archeologieplan en de verwachtingskaart van The Missing Link.3 Hiertoe is door Antea Group in juli 2019 een QuickScan uitgevoerd.4 Uit deze analyse blijkt daarmee voor welke bouwwegen (naast de 66 genoemde mastvoetlocaties) archeologisch vervolgonderzoek uitgevoerd dient te worden.&lt;br&gt;Het onderzoeksgebied binnen de gemeente Het Hogeland omvat het gedeelte van de verbinding tussen mastlocaties 679 - 703 en 761 - 769. Geconcludeerd kan worden dat in de gemeente Het Hogeland bouwwegen behorende bij mastlocaties 679 – 700, 702, 703, 763 en 764 onderzocht moeten worden middels verkennende boringen en mastvoeten/werkterreinen 679 – 691, 693 – 700 en 764 nader onderzocht dienen te worden middels een karterend booronderzoek. Hierbij wordt opgemerkt dat op delen van masten 693, 694, 695 en 696 vooralsnog geen toestemming is gegeven voor archeologisch veldonderzoek. Deze locaties dienen voorafgaand aan enige grondroerende werkzaamheden nog archeologisch te worden onderzocht.&lt;br&gt;Het uitgevoerde onderzoek betreft een inventariserend veldonderzoek door middel van boringen, verkennende én karterende fase. Een verkennend onderzoek heeft als doel het in kaart brengen van eventuele verstoringen in de bodem, het verkrijgen van enig inzicht in de bodemopbouw van het gebied en aldus het in kaart brengen van kansrijke en kansarme zones wat betreft archeologie. Een karterend onderzoek heeft als doel het in kaart brengen van eventuele verstoringen in de bodem, het verkrijgen van enig inzicht in de bodemopbouw van het gebied en het bepalen van de aan- of afwezigheid van archeologische vindplaatsen.&lt;br&gt;Op basis van het vooronderzoek werd rekening gehouden met de aanwezigheid van archeologische resten uit diverse perioden, met name (overslibde) wierden. Deze zijn nergens aangetroffen. De aanwezigheid van de wierde ter plaatse van AMK-terrein 6848 (mastlocatie 697) is ook niet bevestigd; mogelijk is deze middeleeuwse huisplaats geëgaliseerd. Diepere sporen, zoals waterputten, kunnen hier echter nog wel aanwezig zijn. De aanwezigheid van archeologische resten ter plaatse van de eerder onderzochte mastvoetlocaties/werkterreinen is in de meeste gevallen ontkracht; hier werden weliswaar ook vegetatielagen /brandlaagjes aangetroffen, maar deze wijzen feitelijk alleen op het (intensief) afbranden van de vegetatie op de (lage) kwelders door de mens. Er zijn hierin geen archeologische resten aangetroffen. Opgemerkt dient echter wel te worden dat hier nog wel diepere sporen, zoals waterputten, aanwezig kunnen zijn. Daarnaast bestaat er de mogelijkheid dat de locatie van AMK-terrein 6848 verkeerd is geprojecteerd, en deze eigenlijk ter plaatse van mastlocatie 698 moet liggen; hier is immers onder meer wat baksteen aangetroffen.&lt;br&gt;(Selectie)advies&lt;br&gt;Op basis van het veldonderzoek blijkt dat op het overgrote deel van het tracé geen sprake is van het verstoren van archeologie door de voorgenomen werkzaamheden. Er zijn in de gemeente Het Hoogeland vooralsnog twee zones waar nader archeologisch onderzoek dient te worden verricht. Het betreft mast 697 te noemen “zone 1” en mast 698 te noemen “zone 2”.&lt;br&gt;Geadviseerd wordt om ter plaatse van zone 1 een grondbewerking dieper dan 0,3 m -mv. te voorkomen of anders een opgraving uit te voeren. Door TenneT is aangegeven dat er (cultuur)technische maatregelen mogelijk zijn om dit te realiseren. Indien er onverhoopt toch maatregelen dieper dan 0,3 m -mv. moeten plaatsvinden dan zal hier een opgraving moeten plaatsvinden.&lt;br&gt;Voor zone 2 geldt dat geadviseerd wordt om een grondbewerking dieper dan 0,3 m -mv. te voorkomen of indien dit niet voorkomen kan worden in eerste instantie een proefsleuvenonderzoek uit te voeren. In beide gevallen dient eerst een Programma van Eisen (PvE) opgesteld te worden waarin de strategie en eisen ten aanzien van een dergelijk onderzoek uiteen worden gezet. Dit document dient vervolgens door de bevoegde overheid beoordeeld en goedgekeurd te worden.&lt;br&gt;Daarnaast wordt aanbevolen om de rest van het plangebied vrij te geven ten gunste van de voorgenomen plannen.&lt;/p&gt;