DOI: 10.17026/ar/gyzmzn
title: Inventariserend Veldonderzoek d.m.v. boringen Kabelaansluiting Fahrenheitweg te Echt - hoogspanningsstation Holtummerweg te Susteren (Echt-Susteren)

description: De aanleiding tot het onderzoek is het voornemen van Enexis om een middenspanningskabel aan te leggen tussen de Fahrenheitsweg in Echt en het hoogspanningstation aan de Holtummerweg 5 te Susteren. De kabel wordt aangelegd d.m.v. open ontgravingen, persingen en/of gestuurde boringen. De open ontgravingen worden 0,5 tot 1 m breed, en 1 tot 1,5 m diep. De tracédelen die in open ontgraving worden aangelegd liggen voornamelijk in wegbermen. Het totale tracé heeft een lengte van ca. 11,7 km, waarbij wordt opgemerkt dat het meest noordelijke deel van het tracé (ten noorden van de kruising Nobelweg/Industrieweg) buiten de scope van dit onderzoek valt. Het betreffende tracé is in het kader van een eerder project reeds aangelegd. Het totale onderzoekstracé heeft daarmee een lengte van circa 10 km. De tracédelen die in dit onderzoek zijn onderzocht hebben een gezamenlijke lengte van ca. 3,2 km. Uit het bureauonderzoek blijkt dat het tracé gebieden kruist met een lage, een middelhoge en hoge archeologische verwachting. Daarnaast geldt er een brede archeologische verwachting vanaf het paleolithicum tot en met de nieuwe tijd, met de hoogste verwachting voor de perioden bronstijd, ijzertijd en de middeleeuwen. Ook kruist het tracé AMK-terrein 16587 (de oude dorpskern van Dieteren uit de late middeleeuwen tot en met de nieuwe tijd), en raakt het tracé AMK-terrein 11204 (een terrein van een mogelijk villacomplex uit de Romeinse tijd). Geadviseerd werd om de tracédelen waar volgens de oriëntatie KLIC-melding al meerdere kabels en leidingen liggen, vrij te geven. Voor de tracédelen waar dit niet het geval is, en/of waar de AMK-terreinen worden gepasseerd, werd geadviseerd om een inventariserend veldonderzoek d.m.v. verkennende boringen (IVO-O) uit te voeren. Besloten werd om ook karterende boringen te zetten wanneer er archeologische indicatoren werden aangetroffen. Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het toetsen van de archeologische verwachting, zoals deze op basis van het uitgevoerde bureauonderzoek is opgesteld. Een verkennend onderzoek heeft als doel het in kaart brengen van eventuele bodemverstoringen, het verkrijgen van inzicht in de bodemopbouw van het gebied en het in kaart brengen van kansrijke en kansarme archeologische zones. Een karterend onderzoek heeft daarnaast als doel het bepalen van de aan- of afwezigheid van een archeologische vindplaats. Dit onderzoek is uitgevoerd in oktober en november 2022, conform BRL 4000, protocol 4003 met daarin besloten de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA), versie 4.1. Voor de KNA-protocollen 4001 (PvE), 4002 (bureauonderzoek), 4003 (inventariserend veldonderzoek) en 4004 (opgraven) is Antea Group gecertificeerd conform de SIKB-BRL 4000 (Beoordelingsrichtlijn voor archeologie). Een inventariserend veldonderzoek d.m.v. verkennende en karterende boringen (IVO-O) zijn stap 2a-2c in de archeologische monumentenzorg (AMZ-cyclus; Bijlage 2). 
&lt;p&gt;
Conclusies &lt;br&gt;
Volgens de Maas-terrassenkaart ligt het plangebied volledig op het maasterras van Geistingen (gevormd ca. 10.800 – 10.150 jaar BP). De bodemprofielen binnen het plangebied bestaan over het algemeen uit kalkloze siltige en/of zandige klei, al dan niet met grindige (tussen)lagen. Er zijn geen vegetatiehorizonten aangetroffen. Met name in het noorden van het tracé (boorpunt 1-19) is de bovengrond opgebracht of recentelijk vergraven, vaak tot in de C-horizont. Bij de bodemprofielen waarbij de bovengrond niet opgebracht of recentelijk vergraven is, bestaat het bodemprofiel doorgaans uit een bouwvoor (A-horizont) op de C-horizont, en bij een enkel boorpunt is er ook een AC-horizont aanwezig. Er lijkt geen duidelijke verband te zijn tussen de aanwezigheid van archeologische indicatoren en de gevonden bodemopbouw en topografie. &lt;br&gt;
Vanwege de aanwezigheid van archeologische indicatoren in de C-horizont bij boorpunt 3b en 4 zou er sprake kunnen zijn van een laatmiddeleeuwse vindplaats (deze is in een eerder proefsleuvenonderzoek gedeeltelijk opgegraven; OM-nummer 2116792100). Wel vallen de boorpunten in dit tracédeel buiten de te verwachten laatmiddeleeuwse kuilencluster, en waarschijnlijk ook buiten de kern van de laatmiddeleeuwse vindplaats (Hoofdstuk 2.5.2; Afbeelding 2). Op basis van dit eerder uitgevoerde proefsleuvenonderzoek wordt verwacht dat de kern van de laatmiddeleeuwse vindplaats niet ter plaatse van het tracé ligt, maar meer ten oosten van het tracé, (ongeveer) ter plaatse van de weg (Sint Janskamp). In de rest van het plangebied zijn geen relevante archeologische indicatoren aangetroffen; ook niet in aanvullende karterende boringen waarbij sommige bodemlagen zijn gezeefd. Hoewel boorpunt 26a en 26b aan AMK-terrein 11204 grenzen (een terrein van een mogelijk villacomplex uit de Romeinse tijd), zijn hiervan geen sporen te zien in de boringen. Ook lijken de oppervlaktevondsten met de datering vroege nieuwe tijd of later, afkomstig te zijn van stadsafval dat op de landbouwgronden terecht is gekomen. Er lijkt geen relatie te zijn tussen de oppervlaktevondsten en eventueel aanwezige archeologische resten in de ondergrond. Ook bij boorpunt 39, die binnen AMK-terrein 16587 ligt (de oude dorpskern van Dieteren uit de late middeleeuwen tot en met de nieuwe tijd), zijn geen relevante archeologische indicatoren aangetroffen. 
&lt;p&gt;
Advies &lt;br&gt;
Hoewel er ter plaatse van boorpunt 3b en 4 mogelijk een laatmiddeleeuwse vindplaats aanwezig is wordt geadviseerd dit tracédeel niet nader archeologisch te laten onderzoeken, omdat verwacht wordt dat de kern van de laatmiddeleeuwse vindplaats niet ter plaatse van het tracé ligt, maar meer ten oosten van het tracé, en omdat deze boorpunten buiten de te verwachten laatmiddeleeuwse kuilencluster liggen. Bovendien is de omvang van de bodemingreep gering. Geadviseerd wordt om de rest van het tracé ook niet nader archeologisch te laten onderzoeken, omdat er in het veld en bij het zeven van de bodemmonsters geen relevante archeologische indicatoren zijn aangetroffen.