DOI: 10.14457/vru.the.2019.3
title: ประสิทธิภาพของสารสกัดหยาบมะขวิด (Feronia limonia (L.) Swing) ที่มีฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ไทโรซิเนส

description: การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) หาปริมาณฟีนอลิก แทนนิน และฟลาโวนอยด์ทั้งหมด ในสารสกัดหยาบกิ่งและลำต้นมะขวิด 2) ศึกษาประสิทธิภาพการยับยั้งเอนไซม์ไทโรซิเนสของสารสกัดหยาบจากกิ่งและลำต้นมะขวิด เปรียบเทียบกับทานาคา 3) หาปริมาณอาร์บูตินในสารสกัดหยาบมะขวิดที่มีฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ไทโรซิเนสมากที่สุด ด้วยเทคนิคโครมาโตกราฟีของเหลวสมรรถนะสูง 4) พัฒนาโลชั่นบำรุงผิวจากสารสกัดหยาบกิ่งมะขวิดและศึกษาคุณสมบัติทางกายภาพ ทางเคมีบางประการและทางจุลชีววิทยาของโลชั่น และ 5) เผยแพร่ผลงานวิจัยสู่ชุมชนโดยการจัดอบรม เชิงปฏิบัติการ นำส่วนของกิ่งมะขวิด ลำต้นมะขวิด และทานาคา มาสกัดด้วยเอทานอล 95% ด้วยเทคนิคแบบแช่ยุ่ย นำส่วนของสารสกัดหยาบกิ่งและลำต้นมะขวิดมาวิเคราะห์หาปริมาณฟีนอลิก แทนนินทั้งหมด ด้วยวิธี Folin-Ciocalteu และปริมาณฟลาโวนอยด์ทั้งหมด ด้วยวิธี Aluminium chloride colorimetric นำสารสกัดหยาบกิ่งและลำต้นมะขวิด ไปศึกษาประสิทธิภาพการยับยั้งเอนไซม์ไทโรซิเนส ด้วยวิธี Dopachrom เปรียบเทียบกับสารสกัดหยาบทานาคาโดยใช้สถิตินอนพาราเมตริกที่ระดับนัยสำคัญ 0.05 คัดเลือกส่วนของสารสกัดหยาบมะขวิดที่มีฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ไทโรซิเนสมากที่สุดไปวิเคราะห์ปริมาณอาร์บูตินด้วยเทคนิคโครมาโตกราฟีของเหลวสมรรถนะสูง เทียบกับสารสกัดหยาบทานาคา แล้วนำสารสกัดหยาบกิ่งมะขวิดไปพัฒนาเป็นโลชั่นบำรุงผิว ทดสอบความคงตัวด้วยวิธี Heating Cooling 6 Cycles ศึกษาคุณสมบัติทางกายภาพ ทางเคมี บางประการ และตรวจหาปริมาณจุลินทรีย์ในโลชั่น ตามข้อกำหนดของประกาศกระทรวงสาธารณสุข นำความรู้จากผลงานวิจัยไปถ่ายทอดโดยจัดอบรมเชิงปฏิบัติการเรื่อง การพัฒนาโลชั่นบำรุงผิวจากสารสกัดหยาบกิ่งมะขวิด ให้กับชุมชน 30 คน ชุดอบรมเชิงปฏิบัติการประกอบด้วย เอกสารประกอบการอบรม ภาคปฏิบัติ และการประเมินผล ที่หาค่าความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา ด้วยการหา ค่าดัชนีความสอดคล้องโดยผู้ทรงคุณวุฒิเปรียบเทียบความรู้ก่อนและหลังอบรมโดยการทดสอบค่าที และประเมินความพึงพอใจในการเข้าร่วมอบรมโดยใช้แบบประเมินความพึงพอใจ หาค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการศึกษาพบว่า 1) สารสกัดหยาบกิ่งมะขวิดและลำต้นมะขวิด มีปริมาณฟีนอลิกทั้งหมด เท่ากับ 11.04?0.34 และ 15.89?0.23 มิลลิกรัมของกรดแกลลิก/กรัมของสารสกัดหยาบ ตามลำดับ มีปริมาณแทนนินทั้งหมด เท่ากับ 7.59?0.39 และ 11.01?0.32 มิลลิกรัมของกรดแทนนิก/กรัมของสารสกัดหยาบตามลำดับ มีปริมาณฟลาโวนอยด์ ทั้งหมด เท่ากับ 14.46?0.29 และ 27.73?0.28 มิลลิกรัมของรูทิน/กรัมของสารสกัดหยาบตามลำดับ 2) ฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ไทโรซิเนสของสกัดหยาบจากกิ่งมะขวิด ลำต้นมะขวิด และทานาคามีค่า IC50 เท่ากับ 0.27, 0.16 และ 0.15 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร ตามลำดับ ซึ่งมีฤทธิ์ ไม่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ 3) คัดเลือกสารสกัดหยาบในส่วนของกิ่งมะขวิดและทานาคามาหาปริมาณของอาร์บูติน ด้วยเทคนิคโครมาโตกราฟีของเหลวสมรรถนะสูง พบว่า มีปริมาณอาร์บูตินเท่ากับ 0.062 มิลลิกรัม/มิลลิลิตรและเท่ากับ 0.206 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร ตามลำดับ 4) การพัฒนาโลชั่นบำรุงผิวจากสารสกัดหยาบกิ่งมะขวิด พบว่า โลชั่นที่ได้มีความคงตัวและได้เนื้อสีเหลืองอ่อนรวมเป็นเนื้อเดียวกันไม่ตกตะกอน มี pH เท่ากับ 7.50 และมีคุณสมบัติทาง จุลชีววิทยาเป็นไปตามมาตรฐาน ตามของประกาศกระทรวงสาธารณสุข 5) ชุดอบรมเชิงปฏิบัติการ 3 ส่วน มีค่าดัชนีความสอดคล้อง เท่ากับ 0.98 เมื่อนำไปจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ พบว่า หลังอบรมผู้เข้าร่วมอบรมมีความรู้สูงกว่าก่อนอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 นอกจากนี้ยังพบว่า ผลประเมินความพึงพอใจในการอบรมอยู่ในระดับพึงพอใจมาก ( = 4.38, S.D. = 0.54)