DOI: 10.17026/ar/p5flxn
title: Plangebied Thamerweg te Uithoorn, gemeente Uithoorn.
title: Archeologisch en cultuurhistorisch vooronderzoek: een bureauonderzoek.
title: RAAP RAPPORT 7102

description: &lt;/p&gt;
In opdracht van Aveco de Bondt heeft RAAP in april 2024 een LCA-analyse in de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Thamerweg te Uithoorn in de gemeente Uithoorn. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning voor een dijkverbeteringsproject door middel van een dijkverbreding. De analyse bestaat uit een archeologisch en cultuurhistorisch/landschappelijk bureauonderzoek.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Conclusie
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Archeologie
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Op grond van de onderzoeksresultaten en onder verwijzing naar de doelstellingen, kunnen de volgende uitspraken worden gedaan:
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
- In de periode neolithicum – middeleeuwen was het plangebied onderdeel van een veengebied. De stroomgordel van de Amstel is ten zuiden van dit veengebied te vinden. Aangezien het veengebied bekend staat om haar drassige karakter worden geen bewoningsactiviteiten uit de voorgenoemde periode in het plangebied verwacht. Er geldt dan ook een lage verwachting.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
- In de loop van de middeleeuwen en de nieuwe tijd werd het veen ontgonnen en later afgegraven. Hierbij werd het landschap naar de menselijke hand gezet en werden percelen en sloten het boegbeeld van het veenlandschap. Bewoning vond in deze periode met name direct langs de Amstel plaats, van waaruit het achterliggende gebied werd aangepakt. In het plangebied werden wel molens geplaatst voor de afwatering van het veengebied, maar deze zijn tijdens aanleg van de boezemkade uit het landschap verdwenen. Mogelijk kunnen resten die gerelateerd zijn aan de veenontginning (sloten, sluizen, percelering) nog wel onder de boezemkade aanwezig zijn. Deze bevatten echter geen meerwaarde vanwege de lage kenniswinst die archeologisch onderzoek naar dergelijke resten zouden opleveren.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
- Op enkele locaties worden damwanden tot 7 m -mv geplaatst.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Cultuurhistorie/landschap
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Het gebied heeft restanten van middeleeuwse agrarische veenontginning. In de 17e eeuw was er sprake van vervening waardoor er petgaten en meren ontstonden. In 1851 werd het meer drooggemalen en kreeg het de naam Thamer binnenpolder. Met het droogmalen kwam er de boezemkade die de Thamer binnenpolder beschermt tegen hoog water. Gedurende 20e eeuw werd op de boezemkade dijkhuizen gebouwd.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
De veenontginningstructuren ten oosten van de boezemkade zijn nog te herkennen in het stratenplan en zijn paar middeleeuwse sloten nog intact. Een gedeelte van het plangebied ligt in een droogmakerij. Een klein gedeelte van de drooggemalen polder is nog niet bebouwd. Dat gebied vormt een ensemble met de uitstroomgoot. Het hoogteverschil, ontstaan door vervening, is hier goed te zien. Op het onbebouwde gedeelte is tevens de boezemkade goed te zien in het landschap en vormt dit vormt een laatste landschappelijk relict van de vroegere droogmakerij Thamer binnenpolder. De uitstroomgoot is een rijksmonument. Aan de Thamerlaan bevinden zich meerdere gemeentelijke monumenten. Dedijkhuizen aan de Thamerweg zijn niet beschermd, maar wel waardevol en vormen tevens een ensemble. Een industrieel pand langs de Thamerweg vormt een cultuurhistorisch ensemble met een kunstwerk.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Het behoud van het landschappelijk aanzicht van de boezemkade is wenselijk ten zuiden van het rijksmonument (de uitstroomgoot). De panden die niet als MIP-pand (Monumenten Inventarisatie Pand) of als gemeentelijk monument zijn als ‘waardevol pand’ aangemerkt in het onderzoek.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Advies
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Archeologie
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Op basis van de resultaten wat betreft het archeologische gedeelte van dit onderzoek blijkt dat in het plangebied geen waardevolle archeologische resten bedreigd worden. In het plangebied worden wel resten verwacht die een relatie hebben met de veenontginning. Onderzoek naar dergelijke resten zal echter weinig kenniswinst opleveren. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Cultuurhistorie/landschap
&lt;/p&gt;&lt;/p&gt;
Het behoud van de veenontginningsstructuren en sloten is wenselijk om het middeleeuwse geschiedverhaal beleefbaar/afleesbaar te houden. Het advies is om goed om te gaan met de omgeving van het rijksmonument en de gemeentelijke monumenten. Het rijksmonument vormt tevens een ensemble met het onbebouwde, niet-beschermde cultuurlandschap. Zorgvuldigheid bij het omgaan met kunstwerken en het daaraan verbonden industriële ensemble is raadzaam.
&lt;/p&gt;