DOI: 10.17026/ar/lxzx9x
title: Archeologisch bureauonderzoek & Inventariserend Veldonderzoek, verkennende fase Freesiastraat 6, Rijnsburg Gemeente Katwijk

description: IDDS Archeologie heeft in augustus 2021 een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek (IVO), verkennende fase, uitgevoerd aan de Freesiastraat 6 in Rijnsburg, gemeente Katwijk. De noodzaak tot het archeologisch onderzoek komt voort uit het bestemmingsplan. De doelstelling van het bureauonderzoek is het opstellen van een gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied. Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het toetsen en zo nodig aanvullen van de gespecificeerde verwachting. 
Uit het bureauonderzoek blijkt dat het plangebied is gelegen op de overgang van getijdenafzettingen, het strandwallengebied en de oeverwal van de Oude Rijn. Uit omliggende onderzoeken is het vrijwel onmogelijk om exact te achterhalen wat de landschappelijke ligging van het plangebied is. De bodemopbouw is in dit deel van Rijnsburg zeer complex en kan sterk variëren. De verwachting voor getijdenafzettingen is laag, omdat het gebied destijds te nat was voor bewoning. Alleen op de delen die permanent droog lagen tijdens vloed, was het mogelijk om activiteiten te ontplooien. De archeologische verwachting voor het strandwallenlandschap is laag indien het plangebied niet op de strandwal (of haakwal) blijkt te liggen. Het is waarschijnlijk dat de wal ten noorden van het plangebied eindigt. Indien het plangebied toch op een hoger deel van het landschap ligt, geldt een hoge verwachting voor resten vanaf het Laat Neolithicum. Het kan gaan om resten van bewoning, begraving en landgebruik. De verwachting voor archeologische resten op de oeverwal van de Oude Rijn is hoog vanaf de IJzertijd of Romeinse tijd. Resten die worden verwacht betreffen resten van bewoning of agrarisch gebruik, zoals paalkuilen, afvalkuilen en ploegsporen. Tenslotte geldt er nog een archeologische verwachting die niet gerelateerd is aan de landschappelijke opbouw. Deze verwachting is gebaseerd op de ligging in de historische kern van Rijnsburg, langs de Vliet. Hiervoor geldt een hoge verwachting voor resten vanaf de Middeleeuwen. Te verwachten resten zullen met name gerelateerd zijn aan bewoning en tuinbouw en kunnen bestaan uit sporen als paalsporen, resten van hout- en steenbouw en spitsporen en vondsten als aardewerk, metaal, glas en bouwmateriaal.
In de ondergrond van het plangebied komen op basis van het veldonderzoek waarschijnlijk estuarium-afzettingen voor, met bodemvorming en een hoge verwachting voor de prehistorie. Dit is daarmee afwijkend van de, uit het bureauonderzoek, verwachte eenheden van getijdeafzettingen, strandvlakte, strandwal/haakwal of oeverwal. Hoewel de exacte datering van de bodemvorming in de estuarium-afzettingen onbekend is kunnen waarschijnlijk resten worden verwacht uit de Bronstijd tot en met de Romeinse tijd. Resten die worden verwacht betreffen resten van bewoning of agrarisch gebruik, zoals paalkuilen, afvalkuilen en ploegsporen. Met name aardewerk wordt in deze contexten verwacht, maar onder het grondwaterniveau is het tevens mogelijk om organische resten aan te treffen.
De archeologische verwachting voor de bodemlagen aan of direct onder het maaiveld, gerelateerd aan de historische kern van Rijnsburg, blijft na het veldonderzoek wel gelijk aan het bureauonderzoek. Voor de bodem tussen 0,2 en 1,8 m -mv (0,6 tot -1,0 m NAP) geldt een hoge verwachting voor resten vanaf de (Vroege) Middeleeuwen. Te verwachten resten zullen met name gerelateerd zijn aan bewoning en kunnen bestaan uit sporen als paalsporen, resten van hout- en steenbouw en spitsporen en vondsten als aardewerk, metaal, glas en bouwmateriaal.
Tijdens het onderzoek is geconstateerd dat in het plangebied zowel tussen 0,2 tot 1,8 m -mv (0,6 tot -1,0 m NAP) als vanaf een diepte van 2,4 m -mv (-1,6 m NAP; tot ongeveer 3,0 m -mv ofwel -2,2 m NAP) archeologische waarden kunnen voorkomen. Door de geplande werkzaamheden, de aanleg van een kelder tot een diepte van 3,3 m -mv, worden deze mogelijk aanwezige archeologische waarden bedreigd waardoor IDDS Archeologie adviseert om vervolgonderzoek uit te laten voeren. Omdat de geplande graafwerkzaamheden voor de nieuwbouw bestaan uit het laagsgewijs verdiepen van een prefab-kelderbak, wordt geadviseerd om de graafwerkzaamheden archeologisch te begeleiden.