DOI: 10.17026/ar/fnwb0d
title: Archeologisch bureauonderzoek herinrichting Griendtsveen
title: Archeologisch bureauonderzoek herinrichting Griendtsveen, gemeente Horst a/d Maas

description: In opdracht van Waterschap Limburg heeft Geonius Archeologie in juli 2021 een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Griendtsveen, gemeente Horst aan de Maas. Aanleiding voor het uitvoeren van het bureauonderzoek is de aanvraag van een omgevingsvergunning ten behoeve van de herinrichting van het gebied. In Griendtsveen zullen meerdere ingrepen plaatsvinden, zoals het verdiepen / verbreden van watergangen en het vervangen van een gemaal.
Het plangebied is gelegen in De Peel, een veengebied dat is ontstaan vanaf het neolithicum. Door grootschalige ontginningen en veenafgravingen is in het plangebied het veen deels verdwenen. Op veel locaties ligt het pleistocene dekzand aan het oppervlak. Geomorfologisch gezien ligt het plangebied op een veenkoloniale ontginningsvlakte. Nabij het gebied liggen geen beekdalen of dekzandruggen. In de bodem heeft zich een moerige podzolgronden met een humushoudend zanddek en een moerige tussenlaag ontwikkeld.
De ontginning van De Peel startte rond 1850. Griendtsveen is ontstaan in 1885 als dorp voor veenarbeiders. Door het veengebied werden doorgaans rechte wegen aangelegd die het patroon volgen van de omliggende kanalen. De eerste bebouwing in Griendtsveen lag aan de rand van het kanaal Helenavaart. Op het AHN is te zien dat de gebouwen op een hoger gebied liggen dan het omliggend landschap. Dit heeft te maken met de veenafgraving, waardoor het omliggend landschap lager kwam te liggen. In het plangebied en de directe omgeving zijn geen archeologische waarden bekend.
Omdat het plangebied mogelijk naast een ven heeft gelegen, heeft het gebied een lage tot middelhoge verwachting op het voorkomen van waarden van jager-verzamelaars. Vanaf het neolithicum begon veen te groeien. Het veengebied is pas vanaf de tweede helft van de 19e eeuw ontgonnen. Hiervoor zal het vanwege het veen geen aantrekkelijke nederzettingslocatie zijn geweest. Derhalve geldt een lage verwachting op het voorkomen van waarden uit het neolithicum tot en met de midden nieuwe tijd. Desalniettemin is het mogelijk dat in het plangebied sporen van off-site activiteiten kunnen voorkomen, als ook van overige archeologische fenomenen zoals puntlocaties (deposities etc.) en lijnelementen (knuppelpaden etc.).
Op basis van het uitgevoerde bureauonderzoek wordt door Geonius Archeologie geen vervolgonderzoek aanbevolen. Nederzettingsresten worden niet verwacht en de kans op het aantreffen van overige archeologische fenomenen wordt laag geacht. Het kan echter niet worden uitgesloten dat er archeologische fenomenen in het plangebied aanwezig zijn zoals puntlocaties en lijnelementen. Deze zijn echter slecht op te sporen vanwege de geringe omvang. Daarbij wordt de kans klein geacht dat ze worden aangetroffen, maar kan dit dus niet worden uitgesloten. Aanbevolen wordt om tijdens de graafwerkzaamheden hier extra alert op te zijn. Mochten tijdens de voorgenomen graafwerkzaamheden archeologische waarden worden aangetroffen, dient hiervan direct melding te worden gemaakt conform artikel 5.10 van de erfgoedwet