DOI: 10.17026/dans-zye-cuvs
title: archeologisch onderzoek Buitenhuizerweg 2 te Velsen-Zuid

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting bureauonderzoek &lt;br&gt;Het zuidelijke Kennemerland was reeds vanaf het Neolithicum bewoond. Het plangebied lag tot in de Bronstijd naar verwachting echter in een drassig (veen-)gebied, waarin bewoning niet mogelijk was. In de IJzertijd waren de beter ontwaterde delen van het veen bewoonbaar. In de polder Buitenhuizen is, op enkele honderden meters afstand van het plangebied, een huisplaats uit de IJzertijd opgegraven. Hieruit wordt geconcludeerd dat de polder waar het plangebied in ligt in de IJzertijd in ieder geval geschikt was voor bewoning. Mogelijk bleef het plangebied ook in de Romeinse tijd nog voor bewoning geschikt. Op basis hiervan geldt een middelhoge verwachting voor resten uit de IJzertijd en Romeinse tijd. In het grootste deel van de Vroege-Middeleeuwen werd voornamelijk op de zandgronden gewoond, waardoor voor deze periode een lage verwachting geldt. Aan het eind van de Vroege-Middeleeuwen werden de veengebieden ontgonnen. Op basis van een eerdere opgraving was het onderzoeksgebied in de 10e en 11e eeuw bewoond. Ca. 80 m en 200 m ten westen van het plangebied zijn huisplaatsen uit deze periode aangetroffen. Deze bevonden zich onder een maximaal 55 tot 100 cm dik kleipakket, in de top van het veen. Op basis hiervan wordt verwacht dat eventuele archeologische resten zich op minimaal 50 cm –mv zullen bevinden. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Vanaf de 12e eeuw raakte het gebied vatbaar voor overstromingen. Er werd een maximaal 1 m dik kleipakket afgezet op het veen. In de 13e eeuw werden dijken aangelegd om de polders tegen over-stromingen te beschermen. Deze dijken braken echter regelmatig door. In de 16e eeuw werd de dijk verlegd, waardoor het onderzoeksgebied in het buitendijkse gebied kwam te liggen. Op basis van kaarten vanaf deze eeuw bevonden zich geen boerderijen binnen het onderzoeksgebied. Aangezien boerderijen uit de Late-Middeleeuwen vaak bleven bestaan tot in de Nieuwe tijd, geldt een lage verwachting voor resten uit de Late-Middeleeuwen en Nieuwe tijd. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten veldonderzoek Tijdens het verkennende booronderzoek is op een diepte vanaf 2,0 m –NAP Hollandveen aangetroffen. Hierboven bevindt zich zwak humeuze klei met zandlagen, die vanaf de Late-Middeleeuwen is afgezet vanuit het IJ. In enkele zones in het zuidwesten (boring 1, 2 en 6) en het noorden (boring 15 en 17) is de top van het veen veraard en kleiig. Mogelijk heeft de top van het veen in deze zones enige tijd een bewoonbaar oppervlak gevormd. Voor deze zones geldt op basis van het bureauonderzoek een hoge verwachting voor resten uit de IJzertijd, Romeinse tijd, Vroege-Middeleeuwen (na 900 n. Chr.) en Late-Middeleeuwen (tot de 12e eeuw). &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Tijdens het verkennende booronderzoek is gebleken dat in enkele zones in het noorden en zuidwesten de top van het veen veraard en gerijpt is. Op basis hiervan is geconcludeerd dat de top van het veen in deze zones mogelijk enige tijd een bewoonbaar oppervlak gevormd heeft. In de overige delen van het plangebied is geen veraarde of gerijpte top van het veen aangetroffen. Deels is dit het gevolg van erosie tijdens latere zee-inbraken. In enkele boringen in het uiterste zuiden en zuidoosten is, gezien de geleidelijke overgang van het veen- naar het kleipakket, sprake van een geleidelijke vernatting van het veengebied, waardoor nooit sprake geweest zal zijn van een bewoonbaar oppervlak. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Gezien de resultaten van het verkennende booronderzoek is binnen enkele zones in het zuidwesten en noorden van het plangebied karterend booronderzoek uitgevoerd om deze te toetsen. Dit onder-zoek is, in overleg met bevoegd gezag, uitgevoerd in de zones waar de top van het veenpakket veraard of geoxideerd is. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Tijdens het karterende booronderzoek zijn geen aanwijzingen voor de aanwezigheid van archeologische waarden aangetroffen.&lt;/p&gt;