DOI: 10.14457/tu.the.2016.1745
title: แนวทางการพัฒนาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุในชุมชนเขตบางนา กรุงเทพมหานคร

description: การศึกษาเรื่อง “แนวทางการพัฒนาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุในชุมชนเขตบางนา กรุงเทพมหานคร” มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกภายในบ้านและการใช้บริการสิ่งอำนวยความสะดวกนอกบ้าน ปัญหาและความต้องการในการปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวก รวมถึงศึกษาความคิดเห็นต่อการพัฒนาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุ ใช้วิธีวิจัยเชิงพรรณนา ประชากรที่ศึกษา คือ ผู้สูงอายุที่อาศัยอยู่ในชุมชนในเขตบางนา กรุงเทพมหานคร จำนวน 262 คน เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว (One Way Analysis of Variance) ด้วย t-test และ F-test และทดสอบความแตกต่างของค่าเฉลี่ย 2 กลุ่ม ด้วยวิธี พหุคูณ (Multiple Comparisons) ของ Scheffe กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ผลการศึกษาสรุปได้ดังนี้ผู้สูงอายุมากกว่าครึ่งเป็นเพศหญิง มีอายุระหว่าง 60-69 ปี อายุเฉลี่ยเท่ากับ 70.38 ปี            อายุมากที่สุด 94 ปี และอายุน้อยที่สุด 60 ปี มีสถานภาพสมรสแล้ว มีการศึกษาระดับประถมศึกษาและปัจจุบันไม่ได้ประกอบอาชีพ ส่วนใหญ่มีจำนวนสมาชิกในครอบครัว 1-5 คน นับถือศาสนาพุทธ และรายได้ต่อเดือนน้อยกว่า 5,000 บาท โดยมีรายได้ต่อเดือนเฉลี่ยเท่ากับ 3,882.06 บาท มากที่สุด 30,000 บาท และน้อยที่สุด 600 บาท การประเมินสุขภาพโดยรวมสามารถช่วยเหลือตนเองได้ มีโรคประจำตัวคือโรคความดันโลหิตสูง ผู้ดูแลเมื่อยามเจ็บป่วยคือบุตรหลาน อาศัยอยู่ในชุมชนเมือง ลักษณะที่อยู่อาศัยเป็นบ้านไม้ยกพื้นและเป็นบ้านของตนเอง ภาพรวมร้อยละ 34.18 มีการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกภายในบ้านที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุ โดยเฉพาะการมีประตูสามารถ เปิด-ปิด ได้ง่าย พื้นห้องปูด้วยวัสดุที่ไม่ลื่น มีแสงสว่างบริเวณบันไดรวมถึงภายในห้องนอนเพียงพอ และห้องน้ำมีโถส้วมแบบห้อยเท้า ชุมชนเมืองมีลักษณะการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกภายในบ้านที่เหมาะสมมากที่สุด ภาพรวมผู้สูงอายุร้อยละ 29.19 มีการใช้บริการสิ่งอำนวยความสะดวกภายนอกบ้านที่เหมาะสม โดยเฉพาะการใช้บริการที่จอดรถที่มีพื้นผิวเรียบ ไม่ขรุขระ ทางลาดมีความชันเหมาะสม ปลอดภัย ป้ายสัญลักษณ์ติดในตำแหน่งที่มองเห็นชัดเจน การมีจุดบริการอุปกรณ์ช่วยเหลือต่างๆ และห้องน้ำมีโถส้วมแบบห้อยเท้า มากกว่าครึ่งมีปัญหาในการปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวกภายในบ้าน โดยมีข้อจำกัดคือการไม่มีงบประมาณ ซึ่งส่วนใหญ่มีความต้องการปรับปรุงพื้นที่ภายในบ้าน โดยเฉพาะห้องน้ำ ส่วนสถานที่สาธารณะภายนอกบ้านที่ผู้สูงอายุพบปัญหาในการใช้บริการ คือ ตลาดสด และสิ่งอำนวยความสะดวกภายนอกบ้านที่ต้องการให้ปรับปรุง คือ ห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ ความคิดเห็นต่อการพัฒนาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุในภาพรวม อยู่ในระดับมาก โดยเห็นด้วยมากที่สุดในด้านการจัดอาคารสถานที่ภายนอกและพื้นที่สาธารณะ อยู่ในระดับมากที่สุด และเมื่อทำการเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างตัวแปร พบว่า รายได้ต่อเดือน การประเมินสุขภาพโดยรวม และประเภทชุมชนที่แตกต่างกัน มีความคิดเห็นต่อการพัฒนาการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุแตกต่างกัน ที่ระดับนัยสำคัญที่ 0.05 และ 0.01ข้อเสนอแนะจากการศึกษา กรุงเทพมหานครควรกำหนดแผนงานที่ชัดเจนในการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุ หน่วยงานภาครัฐที่กำกับดูแลกฎหมายเรื่องการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกต้องมีการออกกฎบังคับหรือมีมาตรการจูงใจให้หน่วยงานที่ให้บริการประชาชนปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวกให้ถูกต้องตามกฎหมาย สำนักงานเขตควรมีการจัดฝึกอบรมให้ความรู้กับผู้สูงอายุ ครอบครัว คณะกรรมการชุมชน และอาสาสมัครสาธารณสุข เรื่องการจัดสิ่งอำนวยความสะดวกที่เหมาะสมการดูแลสุขภาพเบื้องต้น และสิทธิประโยชน์ที่เกี่ยวข้องกับผู้สูงอายุ