DOI: 10.17026/dans-xpz-47tm
title: Archeologisch bureau- en verkennend veldonderzoek dmv boringen Heugterdijk 41 te Weert

description: &lt;p&gt;Op 11 juni 2014 is door Aeres Milieu een archeologisch bureau- en verkennend booronderzoek uitgevoerd aan de Heugterbroekdijk 41 te Weert. Het doel van het booronderzoek is de in het bureauonderzoek opgestelde specifieke verwachting te toetsen. Aan de hand van deze gegevens kunnen vervolgens adviezen over de aanwezige archeologische resten, of vervolgtraject worden opgesteld. Uit het bureauonderzoek volgt dat de jager-verzamelaars uit het laat-paleolithicum en mesolithicum als woon- en verblijfplaats vaak voor de flanken van hoger liggende terreingedeelten in het landschap hebben gekozen, bij voorkeur in de buurt van open water. Water was een belangrijk gegeven, niet alleen voor het lessen van de dorst. Nabij water heerst er ook een grotere biodiversiteit, wat de jacht en het verzamelen van plantaardig voedsel vergemakkelijkt. Het plangebied ligt binnen een dekzandvlakte (bijlage 5, code 2M13), nabij de overgang naar een hoger gelegen golvende dekzandvlakte (bijlage 5, code 3L5). Op het kaartbeeld van het AHN (bijlage 7) is de overgang naar de hoger gelegen golvende dekzandvlakte in zuidzuidoostelijke richting als verhogingen waar te nemen. Als bodemtype worden enkeerdgronden verwacht. Er zijn geen gegevens bekend dat binnen de directe omgeving van het plangebied een waterstroom aanwezig was. Alleen op basis van historisch kaart is een kleine waterloop te herkennen (figuur 5). In zuidoostelijke richting, op de hoger gelegen golvende dekzandvlakte, zijn enkele vindplaatsen uit het laat-paleolithicum en mesolithicum bekend. Vanwege de relatief hoge ligging van het plangebied en de aanwezigheid van enkeerdgronden met een conserverende werking van eventueel aanwezige archeologische resten door een plaggendek, wordt aan het plangebied een middelhoge verwachting toegekend voor vuursteenvindplaatsen uit het laat-paleolithicum en mesolithicum. Vanaf het neolithicum ontstaan in onze streken de eerste landbouwculturen die gekenmerkt worden door sedentaire nederzettingen. In de beginperiode stapt men geleidelijk over naar landbouw en veeteelt en wordt jagen en verzamelen steeds minder belangrijk. De nederzettingen worden gekenmerkt door permanente woningen die soms diep in de grond gefundeerd waren. Voor de watervoorziening worden waterputten gegraven en in en nabij de nederzetting worden afvalkuilen gegraven. In de periode vanaf het neolithicum tot en met de vroege middeleeuwen heeft men nog steeds een voorkeur voor hoger en droger gelegen gebieden. Vanwege de relatief hoge ligging zal het plangebied vanaf het neolithicum een aantrekkelijke bewoningsplaats zijn geweest. Ter plaatse van Kampershoek, in de omgeving en binnen dezelfde (golvende) dekzandvlakten, zijn resten aangetroffen uit het neolithicum, bronstijd, ijzertijd en uit de Romeinse tijd (paragraaf 3.4). Daarom wordt aan het plangebied een hoge verwachting toegekend voor nederzettingsresten uit zowel de periode neolithicum tot en met de bronstijd als voor nederzettingsresten uit de ijzertijd, de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen. Het bewoningspatroon verandert geleidelijk vanaf de late middeleeuwen. In deze periode is een hoge ligging van het gebied niet meer bepalend voor het bewoningspatroon. Vanaf de late middeleeuwen concentreert de bewoning zich in dorpen, steden en bewoningsclusters. Het plangebied maakt onderdeel uit van het gehucht Laar(akker). Veel van de gehuchten die rondom de stadskern van Weert liggen, stammen uit tenminste de 16e eeuw. In 1523 is al melding van de Laarderkapel bij Laar en in 1468 werden delen van de gemeentegronden aan het buurschap Laar toegewezen. De naam Laar wijst op een open plek in het bos en wijst op het rooien van bossen. Uit bestudering van historisch kaartmateriaal blijkt dat de Heugterbroekdijk van oudsher een verbindingsweg was die het gehucht verbond met het Weerter bos. Het plangebied is sinds tenminste het begin van de 19e eeuw in gebruik als bouw- en/of weiland. In de onmiddellijke omgeving was sinds die periode al bebouwing bekend. Op basis van deze gegevens geldt voor het plangebied een hoge verwachting voor archeologische resten uit de periode late middeleeuwen tot en met de nieuwe tijd. Op basis van het uitgevoerde verkennend onderzoek kan worden gesteld dat het grootste deel van het plangebied is opgebouwd uit een A-C profiel. Deze A-C profielen zijn de aanleiding de verwachtingen uit het bureauonderzoek bij te stellen naar laag. In dergelijke diep verstoorde bodems zullen namelijk naar verwachting geen archeologische resten meer behouden zijn. Derhalve wordt geadviseerd dat verder archeologisch onderzoek niet noodzakelijk wordt geacht. Echter moet rekening gehouden worden met de zone ten zuiden van de voormalige stal, hier blijkt de bodem beter te zijn behouden. In deze zone kunnen archeologische resten vanaf 50 centimeter –mv voorkomen. Bodemingrepen in deze zone kunnen het bodemarchief aantasten. Voor deze zone wordt dan ook geadviseerd een vervolgonderzoek uit te voeren indien er bodemverstorende activiteiten plaatsvinden.&lt;/p&gt;