DOI: 10.17026/ar/xjxlaa
title: AM23572 - Archeologisch bureauonderzoek Elfuursweg (ong.) te Gorssel (gemeente Lochem)

description: In maart 2024 is door Aeres Milieu een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd aan de Elfuursweg (ong.) te Gorssel (gemeente Lochem). 
Aanleiding voor het laten uitvoeren van dit bodemonderzoek betreft een Buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) ten behoeve van de (her)ontwikkeling van de locatie. De diepte van de toekomstige bodemverstoring is op dit moment onbekend, maar uitgaande van een standaard funderingsdiepte zonder onderkeldering, zal de bodemverstoring tot ten minste 80 centimeter (vorstvrije diepte) beneden maaiveld reiken. 
Het grootste deel van de onderzoekslocatie ligt volgens de online Archeologische Beleidskaart van de gemeente Lochem in een zone Categorie 7 (lage archeologische verwachting). Een zone in het noordwestelijk deel van de onderzoekslocatie ligt in een zone Categorie 6 (middelmatige archeologische verwachting). Binnen het vigerende bestemmingsplan “Buitengebied Lochem, geconsolideerde versie” (2015) gelden respectievelijk de Waarde – Archeologie 7 (lage archeologische verwachting) en de Waarde – Archeologie 6 (middelmatige archeologische verwachting). Voor de zone Waarde – Archeologie 7 geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen met een oppervlakte groter dan 2.500 m2 en een verstoringsdiepte vanaf 30 centimeter onder maaiveld. Voor de Waarde – Archeologie 6 geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen met een oppervlakte groter dan 1.000 m2 en een verstoringsdiepte vanaf 30 centimeter onder maaiveld.

Op basis van het uitgevoerde bureauonderzoek kan worden gesteld dat het plangebied op een hoger gelegen zone bestaande uit dekzandwelvingen nabij het IJsseldal ligt. In het plangebied is er sprake van een gradiëntzone. Dit maakt het plangebied een aantrekkelijke vestigingslocaties voor jager-verzamelaars en vroegere landbouwende samenlevingen. Voor de periode midden- en laat-paleolithicum tot en met de vroege middeleeuwen geldt een hoge archeologische verwachting. Het plangebied heeft lange tijd onderdeel uitgemaakt van de Gorsselsche Heide. Om deze reden geldt voor de periode late middeleeuwen tot en met de nieuwe tijd geldt een lage archeologische verwachting. 
Er zijn geen concrete gegevens bekend van bodemverstoringen binnen het plangebied, zoals blijkt uit het kaartbeeld van het AHN. Ondanks dat op de analoge bodemkaart de bodem in en rondom het plangebied staat aangegeven als vergraven. 
Omwille van bovenstaande wordt archeologisch vervolgonderzoek noodzakelijk geacht. Dit kan plaatsvinden in de vorm van een verkennend booronderzoek om de intactheid van de bodem en de diepteligging van potentiële archeologische niveaus vast te stellen. Hiermee kan de ondergrond in kaart worden gebracht en de ouderdom (en dus de archeologische verwachting) worden toegespitst. 
De resultaten van dit onderzoek dienen te worden getoetst door de bevoegde overheid (gemeente Lochem), die op basis van het uitgebrachte advies een besluit zal nemen. Wij willen de opdrachtgever erop wijzen dat dit selectieadvies nog niet betekent dat al bodemverstorende activiteiten of daarop voorbereidende activiteiten kunnen worden ondernomen. 
Het uitgevoerde onderzoek is verricht conform de gestelde eisen en gebruikelijke methoden. Het onderzoek is gericht op het inzichtelijk maken van de toestand van het aanwezige bodemarchief. Hiermee kan de beschadiging dan wel vernietiging als gevolg van de voorgenomen verstoring van een mogelijk aanwezig bodemarchief tot een minimum worden beperkt.
Dit rapport is in maart 2024 verstuurd naar de opdrachtgever om het ter goedkeuring voor te leggen aan de bevoegde overheid (gemeente Lochem). Hier is nooit een reactie op ontvangen. Aangezien de tweejaarstermijn is verstreken, is besloten om dit rapport in Archis te uploaden zonder het selectiebesluit toe te voegen.