cometadata/datacite-titles-descriptions-related-identifiers huggingface dataset:
DOI: 10.14457/tu.the.2020.587
title: การเตรียมตัวอย่างควบคุมคุณภาพการตรวจวิเคราะห์ปัสสาวะทางห้องปฏิบัติการเทคนิคการแพทย์

description: การประเมินคุณภาพการตรวจปัสสาวะ ประกอบด้วยการตรวจทางเคมีและการดูตะกอนปัสสาวะ ซึ่งปัจจุบันหน่วยงานที่ให้บริการการควบคุมคุณภาพระหว่างองค์กรในประเทศไทย ยังไม่ครอบคลุมทั้งสองส่วน การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินคุณภาพการตรวจวิเคราะห์ปัสสาวะโดยการใช้ตัวอย่างควบคุมคุณภาพปัสสาวะเทียมในการการตรวจทางเคมีและเตรียมสไลด์ตะกอนปัสสาวะเพื่อใช้ในการแยกตะกอนปัสสาวะ โดยเตรียมตัวอย่างควบคุมคุณภาพปัสสาวะเทียม 2 ระดับ (ปกติและผิดปกติ) และการเตรียมสไลด์เพื่อดูตะกอนปัสสาวะ หลังจากนั้นนำตัวอย่างปัสสาวะเทียมไปวัดหาปริมาณของสารโดยเครื่องตรวจวิเคราะห์ปัสสาวะอัตโนมัติ 3 เครื่อง ซึ่งผลที่ได้มีค่าสอดคล้องกันทุกการทดสอบ และเมื่อนำตัวอย่างปัสสาวะเทียมมาทดสอบกับแถบทดสอบปัสสาวะของ 6 บริษัท โดยรายงานผลแบบกึ่งปริมาณ พบว่าผลการทดสอบส่วนใหญ่ให้ผลสอดคล้องกัน ยกเว้นตัวอย่างปัสสาวะเทียมระดับผิดปกติ พบว่า มี 3 บริษัทให้ผลการทดสอบคีโตนเป็นลบ และจากการสุ่มตัวอย่างปัสสาวะเทียมระดับละ 10 ตัวอย่าง มาตรวจทางเคมีเพื่อนำไปทดสอบความเป็นเนื้อเดียวกันและความเสถียรโดยวัดค่าแบบกึ่งปริมาณ ผลการศึกษาความเป็นเนื้อเดียวกันของตัวอย่างปัสสาวะเทียมในการตรวจทางเคมีให้ผลทดสอบสอดคล้องกันทุกรายการ เมื่อทดสอบความเสถียรของตัวอย่างปัสสาวะเทียมระยะเวลา 6 เดือน พบว่าผลการทดสอบทุกรายการไม่เปลี่ยนแปลง ในเวลาเดียวกันจะนำสไลด์ตะกอนปัสสาวะทดสอบประสิทธิภาพและความเสถียรนาน 6 เดือน ซึ่งกำหนดกลุ่มเป้าหมายตะกอนปัสสาวะคือ เม็ดเลือดขาวและเม็ดเลือดขาวที่จับกลุ่ม เม็ดเลือดแดง เซลล์เยื่อบุชนิดสแควมัส ผลึกชนิด calcium oxalate และแบคทีเรีย จากการสุ่มสไลด์ 10 แผ่นมาทดสอบประสิทธิภาพและความสเถียร ผลการทดสอบประสิทธิภาพสไลด์พบกลุ่มเป้าหมายครบทั้งหมดและมีความสเถียรตามระยะเวลาที่กำหนด เมื่อนำตัวอย่างปัสสาวะเทียมและสไลด์ตะกอนปัสสาวะไปประเมินจากห้องปฏิบัติการเทคนิคการแพทย์จำนวน 62 แห่ง ผลการทดสอบทางเคมีของตัวอย่างปัสสาวะเทียมระดับปกติให้ผลถูกต้องมากกว่าร้อยละ 90 ยกเว้นการทดสอบความถ่วงจำเพาะและเม็ดเลือดแดง และผลปัสสาวะเทียมระดับผิดปกติให้ผลถูกต้องมากกว่าร้อยละ 80 ยกเว้นการทดสอบเม็ดเลือดขาวและคีโตน การรายงานตะกอนปัสสาวะผลถูกต้องร้อยละ 98.4 ผลสรุปจากการพัฒนาตัวอย่างควบคุมคุณภาพการตรวจปัสสาวะเทียมและสไลด์ตะกอนปัสสาวะในงานวิจัยครั้งนี้พบว่าสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการควบคุมคุณภาพระหว่างห้องปฏิบัติการในการตรวจวิเคราะห์ปัสสาวะต่อไป
DOI: 10.14457/tu.the.2020.588
title: การศึกษาระดับ high-sensitivity troponin I และ soluble P-selectin เพื่อประเมินความเสี่ยงต่อภาวะหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง

description: ภาวะหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน (acute coronary syndrome, ACS) เป็นโรคแทรกซ้อนที่สำคัญและเป็นสาเหตุของการเสียชีวิตในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง ปัจจัยสำคัญของการเกิด ACS เกี่ยวข้องกับการอักเสบและการทำงานของเกล็ดเลือด ซึ่งทำให้เกิดการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อหัวใจ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับตัวบ่งชี้การอักเสบ (C- reactive protein, CRP) ตัวบ่งชี้การทำงานของเกล็ดเลือด (P-selectin) และตัวบ่งชี้การบาดเจ็บของกล้ามเนื้อหัวใจ (troponin I, TnI) ในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังโดยเก็บตัวอย่างพลาสมาจากกลุ่มผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง ระยะที่ 3a ถึง 5 จำนวน 240 ราย แล้ววิเคราะห์ระดับ high-sensitivity C- reactive protein (hs-CRP) ด้วยหลักการ immunoturbidimetric ระดับ high-sensitivity TnI (hs-TnI) ด้วยหลักการ chemiluminescence microparticle immunoassay (CMIA) และระดับ soluble P- selectin (sP-selectin) ใช้เทคนิค enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) กลุ่มผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังแบ่งเป็นระยะที่ 3a, 3b, 4 และ 5 จำนวน 41, 65, 65 และ 69 ราย ตามลำดับ ผลการศึกษาพบว่าผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะที่ 3a, 3b, 4 และ 5 มีค่า median (IQR) ของระดับ hs-CRP เท่ากับ 1.17 (0.54-1.62), 1.84 (0.73-5.15), 2.47 (0.82-12.44) และ 1.92 (0.79-4.99) mg/L ตามลำดับ ระดับ hs-TnI เท่ากับ 6.3 (3.6-9.9), 11.7 (5.6-67.39), 18.9 (8.4-45.6) และ 16.61 (9.8-38.00) ng/L ตามลำดับ และระดับ sP- selectin เท่ากับ 56.73 (49.02-65.21), 51.02 (40.15-63.4), 47.97 (32.79-66.05) และ 49.55 (31.05-62.52) ng/mL ตามลำดับ ผลการศึกษาทางสถิติ พบว่าระยะของโรคไตเรื้อรังมี ระดับ hs-CRP และ hs-TnI แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โดยมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นเมื่อระยะของโรคไตเรื้อรังเพิ่มขึ้น แต่ลดลงในระยะที่ 5 นอกจากนี้ ทั้ง hs-CRP และ hs-TnI มีความสัมพันธ์กันเชิงบวกในระดับต่ำกับระยะของโรคไตเรื้อรังอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = 0.128 และ 0.279) ผลการวิเคราะห์ sP-selectin พบว่าไม่มีความแตกต่างกันในแต่ระยะของโรคไตเรื้อรัง สรุปได้ว่าผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังมีตัวบ่งชี้ภาวะอักเสบและการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อหัวใจเพิ่มขึ้นสัมพันธ์กับระยะของโรคไตเรื้อรัง ดังนั้น การตรวจ hs-CRP และ hs-TnI ในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังอาจนำมาใช้ประเมินความเสี่ยงต่อโรค ACS ได้
DOI: 10.14457/tu.the.2020.589
title: การประเมินวิธี broth disk elution ในการทดสอบความไวต่อ colistin ของ Acinetobacter baumannii

description: Acinetobacter baumannii เป็นหนึ่งในเชื้อก่อโรคสำคัญของมนุษย์ที่ก่อให้เกิดการติดเชื้อโรงพยาบาลและดื้อยาหลายขนาน การทดสอบความไวต่อ colistin มีข้อจำกัดในเรื่องกระบวนการขั้นตอนการทดสอบที่ซับซ้อน หรือราคาที่สูงของชุดทดสอบสำเร็จรูป ในการศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินการทดสอบความไวของยา colistin ต่อ A. baumannii ด้วยเทคนิค broth disk elution (BDE) การศึกษานี้ใช้ A. baumannii ทั้งหมดรวม 98 สายพันธุ์ ทำการทดสอบการดื้อยา colistin ของ A. baumannii ด้วยวิธี BDE โดยศึกษาเปรียบเทียบกับวิธี broth microdilution (BMD) ซึ่งเป็นวิธีมาตรฐาน ทำการวิเคราะห์ค่า very major error (VME), major error (ME), categorical agreement (CA), essential agreement (EA), ความจำเพาะ (specificity) และความไว (sensitivity) เมื่อเทียบผลการทดสอบกับ BMD พบว่า การทดสอบความไวของยา colistin ต่อเชื้อ A. baumannii ด้วยวิธี BDE มีค่า CA และ EA เท่ากับ 95.7% และ 87.8% โดยพบค่า VME และ ME เท่ากับ 11 (42.3%) และ 3 (4.2%) ตามลำดับ ความไวและความจำเพาะเท่ากับ 57.7% และ 95.8% ตามลำดับ สรุปได้ว่าเทคนิค BDE ยังไม่เหมาะสำหรับใช้ในการทดสอบความไวของยา colistin ต่อเชื้อ A. baumannii
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1622
title: การตรวจหาและแยกชนิดแอนติบอดีต่อเม็ดเลือดแดงในผู้ป่วยรับเลือดและหญิงตั้งครรภ์ที่โรงพยาบาลปากช่องนานา

description: การตรวจกรองแอนติบอดีเป็นส่วนประกอบสำคัญของการตรวจความเข้ากันได้ก่อนการให้เลือด เมื่อพบผลบวกของการตรวจกรองแอนติบอดีต้องตรวจแยกชนิดแอนติบอดีเพื่อระบุชนิด ปัจจุบันข้อมูลความชุกของแอนติบอดีต่อเม็ดเลือดแดงในผู้ป่วยและหญิงตั้งครรภ์ในประชากรไทยภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่างยังมีข้อมูลจำกัด การศึกษานี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจหาความชุกของแอนติบอดีต่อเม็ดเลือดแดงในผู้ป่วยและหญิงตั้งครรภ์ในโรงพยาบาลปากช่องนานา ผู้วิจัยใช้ตัวอย่างเลือดของหญิงตั้งครรภ์จำนวน 601 ราย และผู้ป่วยจำนวน 2,488 ราย นำมาตรวจกรองแอนติบอดีด้วยวิธีมาตรฐานหลอดทดลอง ตัวอย่างที่ให้ผลบวกได้ตรวจแยกชนิดของแอนติบอดีและวิเคราะห์ผลร่วมกับข้อมูลของเพศ อายุ และหมู่เลือด ABO/Rhนอกจากนี้ตัวอย่างเลือดที่ autocontrol และ direct antiglobulin test ให้ผลบวก ได้นำมาตรวจจีโนไทป์หมู่เลือดเพิ่มเติมจากการศึกษาพบว่าความชุกของแอนติบอดีต่อเม็ดเลือดแดงในหญิงตั้งครรภ์และผู้ป่วยเท่ากับ 1.33% และ 1.89% ตามลำดับ ความถี่ของการตรวจพบแอนติบอดีในผู้ป่วยอายุ ≥ 40 ปีสูงขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.036) ส่วนใหญ่เป็นแอนติบอดีชนิดเดียว (57.4%) แบบหลายชนิด (12.8%) และไม่สามารถสรุปชนิดได้ (29.8%) แอนติบอดีที่พบบ่อยทั้งสองกลุ่มตัวอย่าง คือ anti-Mia รองลงมาคือ anti-P1, anti-E, anti-Leaและ anti-Leb นอกจากนี้ผู้ป่วย 2 รายที่มี anti-Mia ผล predicted phenotypes ด้วยวิธี multiplex PCR ยืนยันว่าเป็น Mi(a−) การศึกษานี้เป็นครั้งแรกที่รายงานความชุกของแอนติบอดีต่อเม็ดเลือดแดงในผู้ป่วยและหญิงตั้งครรภ์ที่โรงพยาบาลปากช่องนานา ซึ่งได้ข้อมูลของแอนติบอดีที่ตรวจพบได้บ่อยดังนั้นการบริหารจัดการอย่างทันท่วงทีในการจัดหาเลือดผู้บริจาคที่สอดคล้องกับข้อมูลดังกล่าวสามารถประยุกต์ใช้เพื่อให้การให้เลือดมีความปลอดภัยยิ่งขึ้น
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1623
title: ลักษณะของยีน katG, inhA, rpoB และ pncA ของเชื้อวัณโรคที่แยกได้จากผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยงต่อวัณโรคดื้อยาหลายขนานในเขตสุขภาพที่ 5

description: องค์การอนามัยโลกจัดให้ประเทศไทยเป็น 1 ใน 14 ประเทศของโลกที่มีภาระโรควัณโรค วัณโรคที่สัมพันธ์กับการติดเชื้อเอชไอวี และวัณโรคดื้อยาหลายขนาน (multidrug-resistant tuberculosis: MDR-TB) สูง เขตสุขภาพที่ 5 เป็นพื้นที่ที่มีปัญหารุนแรงจากการระบาดของ MDR-TB การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะของยีน katG, inhA, rpoB และ pncA ของเชื้อวัณโรค ด้วยวิธีตรวจหาลำดับเบสดีเอ็นเอ ใช้เชื้อวัณโรคที่แยกได้จากผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยง MDR-TB ที่ห้องปฏิบัติการ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 5 จังหวัดราชบุรี ตั้งแต่เดือน มกราคม ถึง ธันวาคม 2558 จำนวน 100 ตัวอย่าง จากผู้ป่วยไม่ซ้ำรายหลังจากพิสูจน์เอกลักษณ์ของเชื้อวัณโรคแล้ว นำไปทดสอบความไวต่อยาด้วยวิธี Drug susceptibility testing (DST) โดยใช้เครื่อง BACTECTM MGITTM 960 System ซึ่งเป็นวิธีมาตรฐาน และตรวจหารูปแบบการกลายพันธุ์ของยีน katG, inhA, rpoB และ pncA ด้วยวิธีตรวจหาลำดับเบสดีเอ็นเอ พบว่าเชื้อวัณโรคทั้ง 100 ตัวอย่าง ผลการทดสอบความไวต่อยาพบดื้อต่อยาไอโซไนอะซิด และยาไรแฟมพิซิน ร้อยละ 51.9 ซึ่งเป็นจำนวนสูงสุด รองลงมาเป็นการดื้อยาไอโซไนอะซิด เพียงขนานเดียว ร้อยละ 30.9การตรวจหาลำดับเบสดีเอ็นเอ พบรูปแบบการกลายพันธุ์บ่อยที่สุดของ katG_Ser315Thr ร้อยละ 52.0 inhA_-15 (C&gt;T) ร้อยละ 15.0 rpoB_Ser531leu ร้อยละ 41.0 และ pncA_Ile31Thr ร้อยละ 26.0 ตรวจพบเชื้อวัณโรคชนิดไวต่อยาไพราซินาไมด์แต่มีการกลายพันธุ์ของยีน pncA ที่ตำแหน่ง pncA_Ile31Thr จำนวน 26 ตัวอย่าง จากทั้งหมด 91 ตัวอย่าง (ร้อยละ 28.6) การตรวจคัดกรองการกลายพันธุ์ของยีนที่เกี่ยวข้องกับการดื้อยา ด้วยวิธี DNA sequencing เป็นวิธีที่สามารถนำมาใช้ได้ดีและให้ผลตรวจอย่างรวดเร็วกว่าการตรวจด้วยวิธี DST
DOI: 10.14457/tu.the.2020.591
title: การพัฒนาสารควบคุมคุณภาพที่มีส่วนผสมของเม็ดเลือดแดงซึ่งรักษาสภาพด้วยกลูตารอลดีไฮด์สำหรับเครื่องตรวจน้ำตาลปลายนิ้ว

description: จากข้อมูลการรายงานผู้ป่วยโรคเบาหวาน โดยสมาพันธ์โรคเบาหวานนานาชาติ (International Diabetes Federation, IDF) คาดการณ์ว่าจะมีผู้ปวยเป็นโรคเบาหวานเพิ่มขึ้นในปี ค.ศ. 2045 มีจํานวนถึง 269 ล้านคนทั่วโลก และในประเทศไทย กระทรวงสาธารณสุขได้คาดการว่าจะมีผู้ป่วยโรคเบาหวานจํานวน 4.3 ล้านคน ในปี พ.ศ.2573 ซึ่งผู้ป่วยโรคเบาหวานที่มีระดับน้ําตาลในกระแสเลือดสูงเป็นเวลานานจะส่งผลกระทบต่อหลอดเลือดที่ไปหัวใจ ตา ไต และ ระบบประสาทสมาคมโรคเบาหวานสหรัฐอเมริกา (American Diabetes Association) ได้แนะนําให้มีการตรวจวัดระดับน้ําตาลในเลือดจากปลายนิ้ว สําหรับการควบคุมระดับน้ําตาล และติดตามผลการรักษาผู้ป่วยโรคเบาหวาน ปัจจุบันการตรวจวัดระดับน้ําตาลโดยใช้เครื่องตรวจวัดน้ําตาลในเลือดจากปลายนิ้วที่นิยมใช้ในประเทศไทย มี 2 หลักการ คือหลักการที่ใช้เอนไซม์กลูโคสออกซิเดสและกลูโคสดีไฮโดรจีเนส ในการตรวจสอบคุณภาพการตรวจวิเคราะห์ มีการใช้สารควบคุณภาพน้ําตาลที่เป็นสารละลายมีลักษณะใส ไม่มีเม็ดเลือดแดงเป็นส่วนประกอบหลัก ซึ่งมีตัวกลางไม่สอดคล้องกับตัวอย่างเลือดครบจากปลายนิ้วจากผู้ป่วยจริง ผู้วิจัยจึงได้ทําการศึกษาและพัฒนาการเตรียมสารควบคุมคุณภาพน้ําตาล สําหรับเครื่องตรวจวิเคราะห์น้ําตาลจากเลือดปลายนิ้วที่มีส่วนผสมของเม็ดเลือดแดงที่ตรึงรักษาสภาพเซลล์เม็ดเลือดแดงด้วยสารกลูตารอลดีไฮด์ที่มีความเข้มขั้น 0.5, 1.0 , 1.5, 2.0, 2.5 และ 3% ทั้งในตัวกลางที่มีสาร albumin และ 0.85% โซเดียมคลอไรด์ แล้วนําสารควบคุมคุณภาพน้ําตาลที่มีส่วนผสมของเซลล์เม็ดเลือดแดงที่เหมาะสมไปทดสอบดัวยเครื่องตรวจวิเคราะห์น้ําตาลจากเลือดปลายนิ้วทั้ง 2 หลักการได้แก่ หลักการกลูโคสออกซิเดสและกลูโคสดีไฮโดรจีเนส จํานวน 5 ชนิด โดยเทียบกับผลการตรวจวิเคราะห์น้ําตาลด้วยเครื่องตรวจวิเคราะห์สารเคมีอัตโนมัติ จากผลการศึกษาพบว่าสารควบคุมคุณภาพที่รักษาสภาพด้วยกลูตารอลดีไฮด์ที่ระดับ 2% ในตัวกลาง 0.85% โซเดียมคลอไรด์สามารถใช้ตรวจวัดค่า น้ําตาลได้ทั้ง 3 ระดับสําหรับเคร่ืองตรวจวิเคราะห์น้ําตาลในเลอืดจากปลายนิ้ว มีคุณสมบัติความเป็นเนื้อเดียวกัน
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1624
title: การประเมินวิธีการตรวจคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีโดยเครื่องไบโอเซนเซอร์ชนิด CareStart™ G6PD

description: ภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีเป็นภาวะโลหิตจางที่ถ่ายทอดทางพันธุกรรม ทำให้เม็ดเลือดแดงแตกอย่างเฉียบพลันจนกระทั่งมีภาวะซีด เมื่อได้รับสารกระตุ้น อีกทั้งยังเป็นสาเหตุให้ทารกแรกเกิดมีภาวะตัวเหลืองนานกว่าปกติ องค์กร The International Council for Standardization in Haematology (ICSH) แนะนำวิธี fluorescent spot test ในการตรวจคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดี แต่วิธีดังกล่าวมีความไวและความจำเพาะต่ำ และยังไม่สามารถบ่งบอกความรุนแรงได้ ส่วนวิธีวิเคราะห์เชิงปริมาณซึ่งเป็นวิธีมาตรฐานนั้นเป็นวิธีที่ยุ่งยาก อีกทั้งใช้เวลาในการวิเคราะห์นาน ปัจจุบันจึงมีการพัฒนาไบโอเซนเซอร์มาใช้ในการตรวจคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดี ที่เรียกว่า CareStart™ G6PD ซึ่งอาศัยการวัดปริมาณอิเล็กตรอนจากปฏิกิริยาออกซิเดชันในการเปลี่ยน glucose-6-phosphate เป็น 6-phosphogluconolactone ซึ่งเป็นวิธีวิเคราะห์เชิงปริมาณที่ราคาไม่แพง ให้ผลการตรวจรวดเร็ว ใช้ปริมาณเลือดน้อย แต่ในประเทศไทยยังไม่มีการนำไปใช้จริงทางห้องปฏิบัติการ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มเด็กทารกแรกเกิด งานวิจัยนี้จึงได้ทำการศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการตรวจวิเคราะห์ระดับการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีด้วยไบโอเซนเซอร์ประกอบด้วย ลักษณะสิ่งส่งตรวจ ระดับฮีมาโตคริท ระยะเวลาและอุณหภูมิในการเก็บตัวอย่าง และประเมินวิธีการตรวจคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีด้วยเครื่องไบโอเซนเซอร์ชนิด CareStart™ G6PD ในกลุ่มเด็กทารกแรกเกิดจำนวน 216 ราย จากการศึกษาพบว่า การวิเคราะห์ระดับการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีจากตัวอย่างเลือดปลายนิ้วและเลือดจากหลอดเลือดดำในสารกันเลือดแข็งชนิด EDTA ไม่มีความแตกต่างกัน และระดับฮีมาโตคริทที่สูงขึ้นทำให้ค่าการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีมีค่าสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ในส่วนความเสถียรของเอนไซม์จีซิกพีดีเมื่อเก็บไว้ในอุณหภูมิ 4 องศาเซลเซียสหรืออุณหภูมิห้องนั้นให้ผลการวิเคราะห์ที่ไม่แตกต่างกัน แต่อย่างไรก็ตามการเก็บตัวอย่างไว้เป็นเวลา 72 ชั่วโมงทำให้การทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีลดลงเรื่อยๆ การประเมินประสิทธิภาพการคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีในทารกแรกเกิดด้วยไบโอเซนเซอร์พบว่า ระดับการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีเมื่อวิเคราะห์ด้วยไบโอเซนเซอร์และวิธีมาตรฐานมีความสัมพันธ์กันในระดับสูง โดยมีค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เท่ากับ 0.824 จากการวิเคราะห์ Receiver operating curve (ROC) พบว่า ค่าการตัดสินใจร้อยละ 60 ซึ่งมีค่าการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดี เท่ากับ 76.5 U/dL (หรือเท่ากับ 3.5 U/gHb) จะให้ประสิทธิภาพที่ดีที่สุดในการคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีในเด็กทารกแรกเกิด โดยมีความไว ความจำเพาะ ทำนายผลปกติ ค่าการทำนายผลพร่องเอนไซม์ และความเที่ยงตรง ที่ดีที่สุด ซึ่งเท่ากับร้อยละ 100, ร้อยละ 97, ร้อยละ 100.0, ร้อยละ 86 และ ร้อยละ 98 ตามลำดับ ซึ่งมีพื้นที่ใต้กราฟเท่ากับ 1.000 นอกจากนี้เมื่อวิเคราะห์ค่าการตัดสินใจร้อยละ 30 ซึ่งมีค่าการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีเท่ากับ 41.1 U/dL (หรือ 2.6 U/gHb) และร้อยละ 70 มีค่าการทำงานของเอนไซม์จีซิกพีดีเท่ากับ 109.6 U/dL (หรือ 6.8 U/gHb) สามารถใช้ในการตัดสินใจรักษาด้วยยาต้านมาลาเรียชนิด primaquine และ tafenoquine ตามลำดับ จากผลการวิจัยดังที่กล่าวมาได้แสดงให้เห็นว่า การตรวจคัดกรองภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดีในกลุ่มเด็กทารกแรกเกิดด้วยไบโอเซนเซอร์ชนิด CareStart™ G6PD มีประสิทธิภาพ สะดวก รวดเร็ว ราคาถูก และสามารถใช้ในการตัดสินใจการใช้ยาต้านมาลาเรีย เหมาะแก่การนำมาใช้ในการตรวจประจำวันในโรงพยาบาลทั่วไปได้
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1625
title: การศึกษาระดับไลโปโปรตีนแอสโซซิเอทฟอสโฟไลเปส เอ ทู และระดับไฮเซนซีอาร์พีเพื่อติดตามการรักษาในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองชนิดสมองขาดเลือดในโรงพยาบาลนครปฐม

description: โรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) พบมากในผู้สูงอายุและมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นในคนอายุน้อยลงโดยเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้นๆในปัจจุบัน แบ่งออกเป็น 2 ชนิด คือ โรคหลอดเลือดสมองชนิดที่เกิดจากภาวะสมองขาดเลือด (Ischemic stroke) และโรคหลอดเลือดสมองชนิดที่เกิดจากเลือดออกในสมอง (Hemorrhagic stroke) พบว่าระดับ Lipoprotein – associatedphospholipase A2 (Lp-PLA2) มีค่าสูงขึ้นในกระแสเลือดในโรคหลอดเลือดสมองและโรคหลอดเลือดหัวใจ Lp-PLA2 ถูกหลั่งออกมามากขึ้นเมื่อเกิดกระบวนการอักเสบที่ผนังหลอดเลือด และการเกิดภาวะหลอดเลือดแดงแข็งตีบ (Atherosclerosis) ดังนั้นวัตถุประสงค์การวิจัยคือ วิเคราะห์ระดับของ Lp-PLA2 ก่อนและภายหลังการรักษาโรคหลอดเลือดสมอง ชนิดที่เกิดจากภาวะสมองขาดเลือด (สัปดาห์ที่ 2, 4, 6) และวิเคราะห์หาความสัมพันธ์ระหว่างระดับของ Lp-PLA2 กับ ค่าพารามิเตอร์ต่างๆ โดยทำการศึกษาในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ชนิดสมองขาดเลือด จำนวน 55 ราย อายุ 35-85 ปี โดยทำการตรวจวิเคราะห์ระดับ Lp-PLA2 activity ด้วยเครื่องตรวจวิเคราะห์ AU680 บริษัท BECKMAN ผลการศึกษาพบว่าระดับ Lp-PLA2 activity มีค่าลดลงจากระดับ Admission (Baseline) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p&lt;0.05) และมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับ hs-crp(r=0.474;p&lt;0.001), Glucose (r = 0.255;p&lt;0.001),Cholesterol (r = 0.149; p = 0.027),และLDL-Cholesterol(r = 0.193; p = 0.004) และพบว่า อายุ ค่า eGFR และระดับ hs-CRP เป็นปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของระดับ Lp-PLA2 activity และเมื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงของพารามิเตอร์ต่างๆ ก่อนและหลังการรักษาพบว่า การทดสอบที่มีการเปลี่ยนแปลงลดลงมากที่สุดคือระดับไฮเซนซีอาร์พี (hs-CRP) รองลงมาคือ Lp-PLA2 ซึ่งบ่งชี้ผู้ป่วยมีภาวะการอักเสบลดลง มีการตอบสนองต่อการรักษาที่ดี ดังนั้นระดับของ Lp-PLA2 ซึ่งมีความจำเพาะต่อการอักเสบของหลอดเลือด น่าจะเป็นการทดสอบที่สามารถนำมาใช้ประโยชน์ในการตรวจติดตามการรักษาผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองภายหลังการรักษาได้
DOI: 10.14457/tu.the.2020.592
title: การเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการงานเจาะเลือดและรับสิ่งส่งตรวจของสถาบันบำราศนราดูรด้วย Lean Six Sigma

description: ปัญหาและความเสี่ยงในการเจาะเลือดและลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจ เป็นปัจจัยที่มีผลกระทบต่อการพัฒนาคุณภาพการให้บริการของห้องปฏิบัติการทางเทคนิคการแพทย์ ได้แก่ คุณภาพการตรวจวิเคราะห์ ระยะเวลาในการรอคอยการเจาะเลือด และความพึงพอใจของผู้ใช้บริการ ดังนั้นงานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อประยุกต์แนวคิดลีน (Lean) และวิธีซิกส์ซิกม่า (Six sigma) ในการพัฒนาคุณภาพการให้บริการการเจาะเลือดและการลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจ โดยนำหลักการ Define Measure Analyze Improve Control (DMAIC) มาใช้เป็นแนวทางการทบทวนและประเมินกระบวนและขั้นตอนการเจาะเลือดและการลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจเพื่อค้นหาปัญหาและความเสี่ยงที่เป็นสาเหตุก่อให้เกิดความผิดพลาดของหน่วยงานเจาะเลือดและรับสิ่งส่งตรวจของกลุ่มปฏิบัติการเทคนิคการแพทย์และอ้างอิงด้านโรคติดเชื้อ สถาบันบำราศนราดูร จากแบบบันทึกอุบัติการณ์ความไม่สอดคล้อง ใบปฏิเสธสิ่งส่งตรวจ และโปรแกรมบันทึกความเสี่ยง ซึ่งเก็บข้อมูลย้อนหลังเป็นระยะเวลา 1 ปี ตั้งแต่ 1 มกราคม ถึง 31 ธันวาคม 2560 และกำหนดเป็นแนวทางแก้ไขปัญหาการปฏิบัติงานตามมาตรฐานที่อ้างอิง และลดกระบวนการปฏิบัติงานที่ไม่เกิดประโยชน์ แล้วนำไปปฏิบัติและประเมินผลโดยใช้ค่า Six sigma จากการศึกษาครั้งนี้พบว่ามี ปัญหา ข้อผิดพลาด และความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากกระบวนการเจาะเลือดและการลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจ ซึ่งมีค่า Six sigma เฉลี่ยเท่ากับ 4.27 และ 4.19 ตามลำดับ หลังจากดำเนินการนำเครื่องมือ Lean Six sigma มาใช้ปรับปรุงระบบการปฏิบัติงาน โดยนำมาช่วยวางแผนการทำงานและวางระบบควบคุมการทำงาน พบว่ากระบวนการเจาะเลือดและลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจ ปี 2562 มีค่า Six sigma เพิ่มขึ้น เป็น 5.16 และ 5.21 ตามลำดับ และมีระยะเวลารอคอยของผู้ป่วยลดลงอย่างมีนัยสำคัญ (p&lt;0.05) อีกทั้งร้อยละความพึงพอใจของผู้ใช้บริการ ในระดับดี และ/หรือ ดีมาก เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (p&lt;0.05) ในการศึกษานี้แสดงให้เห็นว่าการประยุกต์ใช้แนวคิดลีน (Lean) และวิธีซิกส์ซิกม่า (Six sigma) มีความเหมาะสม และช่วยพัฒนาคุณภาพกระบวนเจาะเลือดและการลงทะเบียนรับสิ่งส่งตรวจในห้องปฏิบัติการเทคนิคการแพทย์มากขึ้นด้วยวัตถุประสงค์ของงานวิจัยนี้หวังเพื่อสามารถประเมินขั้นตอนการทำงานและลดขั้นตอนที่ไม่เกิดประโยชน์และหลีกเลี่ยงความผิดพลาดที่สามารถเกิดขึ้น มีกำหนดแนวทางการปฏิบัติงานที่อ้างอิงมาตรฐานมีการประเมินศักยภาพของเจ้าหน้าที่เจาะเลือดและจัดการทดสอบ competency ของเจ้าหน้าที่อย่างสม่ำเสมอ จากการเก็บรวบรวมข้อมูลอุบัติการณ์พบว่ามีข้อผิดพลาดและความเสี่ยงที่เกิดขึ้นคือ เจาะเลือดผิดคน เจาะเลือดไม่ครบรายการตรวจ เจาะเลือดไม่ได้ปริมาตร การใส่หลอดเลือดผิดชนิด การเจาะเลือดเกิด เม็ดเลือดแดงแตกง่าย เกิดลิ่มเลือดและเกิดการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด (Hemolysis/clot/clumping) การเจาะเลือด มากกว่า 1 ครั้ง การ Key request lab ไม่ครบถ้วน (ขาด/เกิน) และ การ Key request lab ผิดคน ซึ่งหลังจากดำเนินการนำเครื่องมือ lean six sigma มาใช้ปรับปรุงระบบการปฏิบัติงาน โดยนำมาช่วยวางแผนการทำงานและวางระบบควบคุมการทำงานเมื่อพบปัญหา พบว่าปัญหาที่เกิดขึ้นลดลง เจ้าหน้าที่มีความเข้าใจในระบบการทำงาน สามารถทำงานได้อย่างถูกต้อง ทำให้ข้อผิดพลาดส่วนใหญ่ลดลง ไม่พบข้อร้องเรียนจากผู้ป่วยและพบว่า ระดับ Six sigma ของกระบวนการเจาะเลือดและกระบวนการรับสิ่งส่งตรวจเพิ่มมากขึ้น อีกทั้งยังลดระยะเวลารอคอยของผู้ป่วยลงจากเดิม 76.4 นาที หลังการปรับปรุงแนวทางปฏิบัติใหม่ใช้เวลารับบริการทั้งหมด 23.2 นาที เวลาลดลงอย่างมีนัยสำคัญ (p&lt;0.05)
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1626
title: การศึกษาการสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียลในคนที่มีความผิดปกติของไขมันในเลือด

description: โรคหัวใจและหลอดเลือด (cardiovascular diseases; CVD) เป็นสาเหตุสำคัญของการเจ็บป่วยและการเสียชีวิต ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิด CVD ได้แก่ ความผิดปกติของไขมันในเลือด (dyslipidemia) ความดันโลหิตสูง (hypertension) การสูบบุหรี่ เป็นต้น อุบัติการณ์และการเสียชีวิต จากโรค CVD มีแนวโน้มเพิ่มขึ้น การสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียลเป็นกลไกสำคัญในการเกิด CVD ดังนั้น การหาตัวบ่งชี้หรือ marker แสดงความเสี่ยงหรือการดำเนินโรคที่แม่นยำจึงเป็นสิ่งสำคัญในการป้องกันและดูแลรักษาผู้ป่วย งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาตัวบ่งชี้การสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียล 2 ชนิด ได้แก่ ไนตริกออกไซด์ และ E-selectin ในซีรั่มของผู้ที่มีความผิดปกติของไขมันในเลือด และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างตัวบ่งชี้การสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียลกับข้อมูลของผู้ป่วย ประกอบด้วยข้อมูลทั่วไป (เพศ อายุ ดัชนีมวลกาย และความดันโลหิต) และผลการวิเคราะห์ระดับไขมันในเลือด ตัวอย่างซีรั่มในการศึกษา (จำนวน 200 ตัวอย่าง) ประกอบด้วย กลุ่มวิจัยที่มีระดับไขมันในเลือดผิดปกติ และกลุ่มควบคุมที่มีระดับไขมันในเลือดปกติ การการตรวจวัดระดับไนตริกออกไซด์ใช้วิธี Griess assay และการตรวจวัดระดับ E-selectin ใช้เทคนิค ELISAผลการวิจัย พบว่า กลุ่มวิจัยและกลุ่มควบคุมมีการกระจายตัวของอายุ เพศ ดัชนีมวลกาย และความดันโลหิต ที่ใกล้เคียงกัน ระดับไขมันในเลือดทุกชนิด ( total cholesterol, triglyceride, LDL cholesterol และ HDL cholesterol) ของกลุ่มที่มีระดับไขมันในเลือดผิดปกติมีความแตกต่างจากกลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p &lt; 0.05) ระดับไนตริกออกไซด์ในซีรั่มของผู้ที่มีความผิดปกติ ของไขมัน เท่ากับ 43.99 ± 9.34 μM โดยระดับไนตริกออกไซด์นี้มีค่าต่ำกว่ากลุ่มควบคุม (46.03 ±15.19) เล็กน้อย แต่ไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ ผู้ที่มีไขมันในเลือดผิดปกติมีระดับ E-selectin เท่ากับ1898.03 ± 1158.56 pg/mL ซึ่งเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ เมื่อเทียบกับกลุ่มควบคุม (885.05± 402.32 pg/mL) ผลการศึกษาทางสถิติพบว่าระดับ E-selectin มีความสัมพันธ์กับระดับไขมันในเลือด ( total cholesterol, triglyceride, LDL cholesterol แล ะ HDL cholesterol) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p &lt; 0.001) ในขณะที่ ระดับระดับไนตริกออกไซด์ไม่มีความสัมพันธ์กับระดับไขมันในเลือด สรุปได้ว่า การเพิ่มขึ้นของระดับ E-selectin ซึ่งเป็นตัวบ่งชี้การสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียล มีความสัมพันธ์กับระดับไขมันในเลือด ดังนั้น ระดับ E-selectin ที่สูงขึ้นในกลุ่มผู้มีความผิดปกติของไขมันในเลือดช่วยสะท้อนการสูญเสียหน้าที่ของเซลล์เอนโดธีเลียลและสามารถนำไปใช้ในการพยากรณ์การเกิด CVD ได้
DOI: 10.14457/tu.the.2019.1627
title: การศึกษาลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน Mitochondrial cytochrome c oxidase subunit1 (cox1) ของ Strongyloides stercoralis ในประเทศไทย

description: พยาธิสตรองจิลอยด์ (Strongyloides stercoralis) เป็นพยาธิตัวกลมพบได้ทั่วโลกโดยเฉพาะในประเทศที่ภูมิอากาศร้อนชื้น ในประเทศไทยสามารถพบได้ทุกภาค สามารถติดต่อโดยการไชเข้าสู่ผิวหนังของโฮสต์ ผู้ป่วยที่ติดเชื้อโดยทั่วไปจะเกิดอาการในระบบทางเดินอาหาร เนื่องจากพยาธิตัวแก่อาศัยอยู่ที่ลำไส้เล็กและจะเกิดอาการรุนแรงในผู้ป่วยที่มีภาวะภูมิคุ้มกันต่ำ ยีน cox1 มีคุณสมบัติที่มีความแตกต่างของลำดับนิวคลีโอไทด์ในสิ่งมีชีวิตชนิดเดียวกันต่ำ แต่มีความแตกต่างในสิ่งมีชีวิตต่างชนิดสูง โดยในประเทศไทยยังไม่มีผู้ศึกษาลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 ของ S. stercoralis จากผู้ป่วยในโรงพยาบาลการวิจัยนี้เป็นศึกษาลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 ของพยาธิ S. stercoralis ในผู้ป่วยที่มาทำการรักษาในโรงพยาบาลวชิรพยาบาล คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ของการแบ่งกลุ่มของ S. stercoralis ตาม Phylogenetic tree กับข้อมูลทางคลินิกและผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการของผู้ป่วย โดยตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษามีจำนวน 27 ตัวอย่าง นำมาสกัดด้วยชุด E.Z.N.A Tissue DNA kit และเพิ่มปริมาณ DNA ด้วยวิธี Polymerase chain reaction (PCR) จากนั้น นำ PCR product ที่ได้ขนาด 750 bp มาหาลำดับนิวคลีโอไทด์ (DNA sequencing) ด้วยวิธี dye terminator cycle sequencing แล้วนำ nucleotide sequence ของยีน cox1 ของทุก isolates มาสร้าง Phylogenetic tree ด้วยวิธี Neighbor-joining (NJ) method (1,000 bootstrap) โดยใช้โปรแกรม MEGA 6.0ผลการวิจัย การศึกษาลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 สามารถแบ่ง S. stercoralis ได้ 20 กลุ่มโดยพบผู้ป่วยมากที่สุดอยู่ในจังหวัดกรุงเทพมหานคร จำนวน 11 ราย คิดเป็นร้อยละ 40.7 ผู้ป่วยส่วนใหญ่พบในเพศชายมากกว่าเพศหญิง คิดเป็นร้อยละ 67 ผู้ป่วยในกลุ่มอายุต่ำกว่า 60 ปี มักพบร่วมกับอาการ Anemia, dehydration และ alcoholism ส่วนอาการในระบบทางเดินอาหาร (Gastrointestinal symptoms) และผู้ป่วยที่ภูมิคุ้มกันต่ำ (Immunocompromised patients) พบในกลุ่มอายุมากกว่า 60 ปี ซึ่งสัดส่วนอาการที่แสดงในกลุ่มของโรคระหว่างกลุ่มอายุน้อยกว่า 60 ปีกับกลุ่มอายุมากกว่า 60 ปีไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p&gt;0.05) พบภาวะ Leukocytosis และ Eosinophilia ในกลุ่มที่ 2 และ 5 ซึ่งสอดคล้องกับผลการตรวจวินิจฉัยว่ามีภาวะการติดเชื้อแบคทีเรียและการติดเชื้อปรสิต และเมื่อนำลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 ที่ได้ไปเปรียบเทียบกับลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 จาก GenBank จำนวน 18 sequences พบว่าสามารถแบ่งกลุ่มของ S. stercoralis ได้ทั้งหมด 35 กลุ่ม โดยพบว่า S4 กับ KY081227.1 มี%Identity เท่ากับ 50% ในขณะที่ S47 กับ KY081234.1 มี %Identity เท่ากับ 99% จากผลการวิจัยที่ได้สรุปได้ว่า สามารถจำแนก S. stercoralis ได้ 20 กลุ่ม โดยบ่งบอกถึงความแตกต่างของลำดับนิวคลีโอไทด์ของยีน cox1 ในแต่ละพื้นที่ของประเทศไทย ซึ่งสามารถนำมาเป็นข้อมูลทางระบาดวิทยารวมทั้งการนำไปทำนายความรุนแรงในการก่อโรคของเชื้อ S. stercoralis ได้