DOI: 10.17026/dans-x6p-tbyk
title: Stationsweg tussen nummers 3 en 5 te Arkel (gemeente Giessenlanden)

description: &lt;p&gt;ADC ArcheoProjecten heeft in april en mei 2018 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd op de locatie Stationsweg tussen nummers 3 en 5 te Arkel, gemeente Giessenlanden. De aanleiding van het onderzoek is de voorgenomen bouw van een vrijstaande woning.&lt;br&gt;Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit blijkt dat de diepere ondergrond van het plangebied naar verwachting uit rivierduinafzettingen bestaat met daarop veen en rivierafzettingen van de Gorkum-Arkel-stroomgordel en de Zederik. Aan het maaiveld is waarschijnlijk een pakket komafzettingen aanwezig. De diepteligging van de rivierduinafzettingen is niet goed bekend.&lt;br&gt;Een archeologische vindplaats uit het Mesolithicum of Neolithicum zal zich manifesteren als een archeologische laag: een humeuze laag met daarin kleine fragmenten, botmateriaal, houtskool en vuursteen. In de omgeving van het plangebied is een archeologische vindplaats uit het Mesolithicum of het Neolithicum in de top van de rivierduinafzettingen aangetroffen. Mogelijk is de donk tot de bedekking met veen en rivierafzettingen nog na het Neolithicum bewoond geweest. Een archeologische vindplaats vanaf de Bronstijd zal zich manifesteren als een archeologische laag: een humeuze en/of ontkalkte laag met daarin kleine fragmenten aardewerk, botmateriaal en houtskool. Waarschijnlijk zal de donk in de prehistorie als woongrond gediend hebben, maar ook andere complextypes zoals begravingen kunnen aanwezig zijn. Omdat geen gegevens beschikbaar zijn over de aard van de afdekkende lagen van de donk (veen en rivierafzettingen), is het niet bekend wat de bewoningscondities zijn geweest in de periode tussen de Bronstijd en de Middeleeuwen.&lt;br&gt;Gedurende de 12e en 13e eeuw werd het riviertje de Zederik voorzien van doorgaande dijken. De dijk op de zuidelijke oever bevindt zich ter plaatse van de huidige Stationsweg, direct ten oosten van het plangebied. Langs de dijk ontstond een bewoningslint. In het oosten van het plangebied moet dus rekening worden gehouden met de aanwezigheid van bewoningsresten uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd. Een archeologische vindplaats zal bestaan uit een (opgebrachte) humeuze laag met daarin onder meer fragmenten aardewerk en bouwmateriaal. Uit oude kaarten blijkt dat in de periode tussen 1880 en 1914 in het oostelijke deel van het plangebied sprake was van bebouwing. De bouw en sloop van deze bebouwing kan tot bodemverstoring hebben geleid.&lt;br&gt;Teneinde bovengenoemde verwachting te toetsen en aan te vullen is in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Hieruit blijkt dat in de ondergrond van het plangebied rivierduinafzettingen, bestaande uit kalkloos matig fijn zand, aanwezig zijn. In het westen van het plangebied is erosief boven de rivierduinafzettingen een pakket sterk tot uiterst siltige klei met zandlaagjes afgezet. Dit zijn oeverafzettingen van de Gorkum-Arkel stroomgordel. In het oosten van het plangebied is matig siltige klei afgezet. Dit betreft komafzettingen. In de basis van de komafzettingen is een humeuze band aanwezig, mogelijk een vegetatiehorizont of een cultuurlaag.&lt;br&gt;Genoemde komafzettingen worden afgedekt door een pakket mineraalarm bosveen. In het westen van het plangebied zijn in het veenpakket enkele lagen grof zand aangetroffen. Mogelijk zijn deze te interpreteren als crevasse-afzettingen van de Gorkum-Arkel stroomgordel. Boven het veenpakket is een pakket matig siltige komklei aanwezig. In het oosten van het plangebied is boven de komafzettingen een zandlaag met daarboven een pakket sterk tot uiterst siltige klei afgezet. Dit pakket bestaat uit crevasse- en oeverafzettingen van de Zederik. In de top van de komrespectievelijk crevasse-/oeverafzettingen is een 25 tot 70 cm dikke bouwvoor gevormd.&lt;br&gt;De top van de rivierduinafzettingen, met een mogelijke afdekkende cultuurlaag met een onbekende datering in boring 4, wordt als een archeologisch relevant niveau beschouwd. In dit niveau kunnen archeologische waarden uit het Mesolithicum en het Neolithicum aanwezig zijn. De top van de crevasse-afzettingen van de Gorkum-Arkel stroomgordel in het westen van het plangebied wordt eveneens als archeologisch relevant niveau beschouwd. De oeverafzettingen van de Gorkum-Arkel stroomgordel in het westen van het plangebied zijn nauwelijks gerijpt en worden daarom niet als een bewoningsniveau geïnterpreteerd. In het oosten van het plangebied zijn geen archeologisch 6 interessante niveaus aangetroffen in de crevasse-afzettingen en oeverafzettingen van de Zederik.&lt;br&gt;Tevens worden op basis van het ontbreken van opgebrachte humeuze kleilagen geen archeologische waarden uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd verwacht.&lt;/p&gt;