DOI: 10.14457/tu.the.2015.1441
title: การรับรู้และการตัดสินใจเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 40 ของผู้ประกอบอาชีพอิสระ สำนักงานประกันสังคมจังหวัดแพร่

description: การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการรับรู้ของผู้ประกันตนเกี่ยวกับหลักการประกันสังคม สิทธิประโยชน์ เงื่อนไขการเกิดสิทธิ์ ประโยชน์ทดแทนที่ได้รับ ศึกษาเหตุผลการตัดสินใจเข้าเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 40 และเพื่อศึกษาปัญหา อุปสรรคของผู้ประกันตนมาตรา 40 ต่อการสมัครเป็นผู้ประกันตน เป็นการศึกษาเชิงสำรวจ เก็บข้อมูลจากเอกสารและข้อมูลภาคสนาม จากกลุ่มตัวอย่างซึ่งเป็นกลุ่มผู้ประกันตน มาตรา 40 ของสำนักงานประกันสังคมจังหวัดแพร่ จำนวน 314 คน จากกลุ่มผู้ประกอบอาชีพอิสระ โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูลประกอบด้วย ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน วิเคราะห์ความแตกต่าง ของตัวแปรด้วยค่า t-test  และ F-test และเปรีบเทียบความสัมพันธ์ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการศึกษา พบว่า ผู้ประกันตนส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง อายุระหว่าง 55 ปีขึ้นไป สถานภาพสมรส การศึกษาระดับประถมศึกษา ประกอบอาชีพรับจ้าง รายได้เฉลี่ยต่อเดือนต่ำกว่า 5,000 บาท สมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 เมื่อปี พ.ศ.2557 การรับรู้เกี่ยวกับประกันสังคมมาตรา 40 พบว่า มีการรับรู้มากที่สุดในด้านความรู้เกี่ยวกับหลักประกันสังคมมาตรา 40 และมีการรับรู้น้อยที่สุดด้านความรู้เกี่ยวกับประโยชน์ทดแทนที่ได้รับ เหตุผลที่สมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 จากญาติ/บุคคลในครอบครัวเป็นผู้สมัครให้ เพื่อเป็นหลักประกันต่อตนเองและครอบครัวเมื่อประสบเหตุเดือดร้อน เลือกสมัครทางเลือกที่ 2 (150 บาท) มากที่สุด เพราะไม่กระทบต่อรายได้ของตนเองและครอบครัว สามารถจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนแบบรายเดือน สะดวกที่จะจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนที่หน่วยบริการเคลื่อนที่/สาขาต่าง ๆ ของสำนักงานประกันสังคม  สถานที่/ช่องทางการชำระเงินสมทบมีจำนวนเพียงพอต่อการให้บริการ โดยมีปัญหาอุปสรรคด้านความรู้ต่อเงื่อนไขสิทธิ์มากที่สุด รองลงมาเป็นปัญหาอุปสรรคด้านการจ่ายเงินสมทบ การทดสอบความแตกต่างระหว่างตัวแปรกับการรับรู้เกี่ยวกับการประกันสังคมมาตรา 40 พบว่า เพศ อายุ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษาสูงสุดที่ได้รับ อาชีพปัจจุบัน รายได้เฉลี่ยต่อเดือน และสมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 เมื่อปี ที่แตกต่างกันมีการรับรู้เกี่ยวกับการประกันสังคมมาตรา 40 ที่แตกต่างกัน และยังพบว่า อายุ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษาสูงสุดที่ได้รับ อาชีพปัจจุบัน รายได้เฉลี่ยต่อเดือน และสมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 เมื่อปี ที่แตกต่างกันมีปัญหาอุปสรรคการเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 ที่แตกต่างกัน ความสัมพันธ์ระหว่างเหตุผลที่สมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 กับระดับปัญหาอุปสรรคต่อการเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 พบว่า เหตุผลที่สมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 เหตุผลที่เลือกเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 การสมัครเป็นผู้ประกันตนทางเลือก และความสามารถจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนได้ กับปัญหาอุปสรรคต่อการเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 ของผู้ประกอบอาชีพอิสระ พบว่า อายุ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษา อาชีพ รายได้เฉลี่ยต่อเดือน ปีที่สมัครเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 และเหตุผลการตัดสินใจเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 แตกต่างกัน มีปัญหาอุปสรรคต่อการเป็นผู้ประกันตนมาตรา 40 ของผู้ประกอบอาชีพอิสระที่แตกต่างกัน ข้อเสนอแนะในการศึกษา สำนักงานประกันสังคมจังหวัดแพร่ ควรประชาสัมพันธ์ด้านสิทธิประโยชน์กรณีทุพพลภาพมากยิ่งขึ้น โดยใช้สื่อต่าง ๆ เช่น เจ้าหน้าที่ สื่อสิ่งพิมพ์ การอบรม เป็นต้น การประชาสัมพันธ์ต้องใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย ชัดเจน สำหรับประชาชน ชาวบ้านทั่ว ๆ ไป หากมีการเปลี่ยนแปลงเรื่องสิทธิประโยชน์ หรือข้อมูลด้านอื่นของหลักประกันสังคม ควรมีการประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนรับทราบข้อมูลเป็นระยะ ๆ เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ไม่คลาดเคลื่อน ส่งผลถึงการเบิกสิทธิประโยชน์ทดแทน ผู้ประกันตนสามารถเบิกสิทธิ์ได้ตามเงื่อนไขอย่างถูกต้อง