DOI: 10.17026/dans-xfu-a3dn
title: Trekvliettracé Gemeente Den Haag

description: &lt;p&gt;Het gebied waar het Trekvliettracé is geprojecteerd kent een rijke archeologie. Van de inheems-Romeinse nederzetting op de afzettingen van de Gantel via de strandwal van Voorburg en de daarop gelegen prehistorische sporen, maar ook resten van de enige burgerlijke Romeinse stad in het westen van Nederland tot en met een van de twee echte kastelen die Den Haag rijk is, het ligt allemaal in of direct aan het toekomstige Trekvliettracé. De percelen die tot nu relatief ongerept de tand des tijds hebben doorstaan bieden goede mogelijkheden de vroege bewoningsgeschiedenis van het gebied duidelijker in beeld te brengen en te onderzoeken en lacunes in de kennis op te vullen. Al langere tijd bestaande vragen aangaande de ligging van het Kanaal van Corbulo en de begrenzing van de stad Forum Hadriani kunnen mogelijk beantwoord worden.&lt;br&gt;De werkzaamheden voor het Trekvliettracé zullen behoorlijk ingrijpend zijn voor de bodem. Gezien de nu bekende gegevens over de aanleg van deze tunnel kan gesteld worden dat ter plaatse van het volledige tracé de bodemopbouw (tot) op grote diepte verstoord wordt. Door de methode van aanleg van het centrale deel van het Trekvliettracé door middel van een boortunnel blijft de bodemopbouw boven de tunnel op enkele millimeters zakking na intact. Archeologische niveaus die zich boven de boortunnel bevinden worden dus gespaard. Alleen in die delen van het Trekvliettracé waar de tunnel vanaf het maaiveld ingegraven wordt of waar het wegdek verdiept wordt aangelegd, worden de archeologische waarden concreet bedreigd. Afhankelijk van de plaatsing van de start- en eindschacht van de boortunnel worden dus in een groter of minder groot deel van het tracé eventuele archeologische waarden bedreigd.&lt;br&gt;Een belangrijke voorwaarde vanuit de RCE voor het verlenen van een monumentenvergunning voor de aanleg van de tunnel onder het Rijksmonument Forum Hadriani is dat de vindplaats op een later tijdstip indien nodig wel nog archeologisch onderzocht kan worden. Deze voorwaarde heeft consequenties voor de aanlegdiepte van de tunnel. Dit betekent namelijk dat ook na opgraving van de archeologische sporen er een voldoende dik pakket grond (dekking) boven de tunnel behouden blijft. Omdat ten tijde van het boren deze dekking tweemaal zo groot moet zijn als daarna (respectievelijk 10 meter en 5 meter) wordt automatisch aan deze voorwaarde voldaan. Er worden namelijk geen archeologische sporen lager dan vier meter onder maaiveld verwacht, met uitzondering van mogelijke paleolithische sporen in het pleistocene zandpakket. Het aanleggen van de tunnel is niet zonder risico voor de bovengelegen lagen. Met enige millimeters zakking van deze lagen moet per definitie rekening gehouden worden. Om dit verschijnsel zoveel mogelijk te beperken moet de uiterste behoedzaamheid bij het boren van de tunnel betracht worden, en ervoor gezorgd worden dat door het op het juiste peil houden van de druk rond de boorkop de beweging van de bovengelegen grondlagen minimaal is. Het stilleggen van de boor onder het archeologisch rijksmonument is niet toegestaan, vanwege de daarmee gepaard gaande risico's.&lt;br&gt;Op de plaats waar de tunnel geboord wordt kan geen archeologisch onderzoek plaatsvinden, dit is ook niet nodig omdat in die grondlagen in principe geen archeologische waarden verwacht worden. Wel kan voorafgaand aan het boren in de bovenliggende grondlagen onderzoek worden verricht. Met name in die gebieden waar later geen onderzoek meer mogelijk zal zijn, omdat daarmee de dekking van de tunnelbuis niet meer voldoende dik is, of die gebieden waar grondverbetering door middel van waterglas zal worden toegepast achten wij dit noodzakelijk. Omdat deze grondlagen niet meer toegankelijk zijn na de aanleg van de boortunnel zijn zij namelijk als verstoord te beschouwen.&lt;br&gt;Bij het aanleggen van de tunnelbakken ten behoeve van het maken van de aansluitingen met het maaiveld, de start- en eindschachten van de boortunnel en eventuele andere ingrepen vanaf het maaiveld worden archeologische waarden wanneer deze zich daar zouden bevinden duidelijk wel verstoord. Op die plekken is archeologisch vooronderzoek noodzakelijk.&lt;br&gt;In eerste instantie zal een archeologisch booronderzoek volstaan om vindplaatsen (met uitzondering van laat-middeleeuwse landgoederen) te inventariseren. Wanneer duidelijk is waar de vindplaatsen zich bevinden kunnen deze ofwel door intensiever booronderzoek ofwel door het aanleggen van proefsleuven beter begrensd worden. Het voordeel van de toepassing van proefsleuven is dat mogelijk direct over kan worden gegaan tot een waardering van de vindplaats op basis waarvan duidelijk wordt of deze volledig opgegraven moet worden of niet. Als eerst de vindplaats verder wordt begrensd door booronderzoek zal in de meeste gevallen daarna nog een apart proefsleuvenonderzoek noodzakelijk zijn om de vindplaats te waarderen.&lt;/p&gt;