DOI: 10.17026/dans-z9h-kb6w
title: Domburg Landgoed Hoogduin Domburg Landgoed Hoogduin, Gemeente Veere. Archeologisch Bureauonderzoek en Inventariserend Veldonderzoek door middel van verkennende boringen

description: &lt;p&gt;In opdracht van Bosch Slabbers tuin- en landschapsarchitecten heeft Artefact! Advies en Onderzoek in Erfgoed een Archeologisch Bureauonderzoek en Inventariserend Veldonderzoek door middel van verkennende boringen uitgevoerd binnen een plangebied aan de Domburgseweg ten oosten van de dorpskern van Domburg. Voor het voormalige Hof Duinvliet, thans Landgoed Hoogduin, is besloten tot een complete reconstructie van de buitenplaats. Met deze werkzaamheden is in 2004 begonnen. Het herstel van het eiland en omgeving en het daarbij bouwen van het hoofdhuis is nu aan de orde. Naast de inrichting van het eiland (met tuinen en vergrote waterbergingen) en de bouw van het hoofdhuis zullen ook een oranjerie/ schuur en een theekoepel worden gerealiseerd. De voorgenomen bouwwerkzaamheden passen niet binnen het vigerende bestemmingsplan. Zodoende wordt een nieuw bestemmingsplan opgesteld. Voorliggend onderzoek is uitgevoerd t.b.v. het opstellen van het nieuwe bestemmingsplan.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op basis van de beschikbare aardwetenschappelijke, archeologische en historische gegevens is in het bureauonderzoek een gespecificeerd archeologisch verwachtingsmodel opgesteld. Dit verwachtingsmodel is ingegeven door het historische kader, cartografische bronnen, de resultaten van onderzoeken in de omgeving van en in het plangebied, en de veronderstelde geologische gesteldheid van het plangebied. Er kan samengevat gesteld worden dat voor het plangebied geen verwachting is op het aantreffen van vindplaatsen uit de vroege prehistorie in het Laagpakket van Wierden; een middelhoge verwachting gold op het aantreffen van vindplaatsen uit het Neolithicum in de top van het Laagpakket van Wormer; een lage verwachting op het aantreffen van vindplaatsen uit de Bronstijd in de onderkant van het Hollandveen Laagpakket en een hoge verwachting gold op het aantreffen van vindplaatsen uit de IJzertijd tot en met de Romeinse Tijd in de top van het Hollandveen Laagpakket en in het daarop gelegen Laagpakket van Walcheren, waarvan de ouderdom binnen het plangebied onzeker is. Voor de periode Vroege tot en met Late Middeleeuwen is de kans op het aantreffen van vindplaatsen binnen het plangebied middelhoog ingeschat. Voor de Nieuwe Tijd gold een hoge verwachting binnen het plangebied. Plangebieddeel A ligt op het omgrachte eiland waarop het herenhuis van de 18de-eeuwse buitenplaats Duinvliet was gelegen. Dit herenhuis lag direct ten zuiden van plangebieddeel A of op de zuidelijke grens daarvan. Binnen dit plangebieddeel kunnen zodoende resten van herenhuis of aangelegen gebouwen of structuren aanwezig zijn, zoals dienstgebouwen, beerputten, waterputten, afvalkuilen e.d. Plangebieddeel B ligt ten oosten van het eiland en direct naast het dienstgebouw (later boswachterswoning) daterend uit 1711 dat thans nog aanwezig is. Hier kunnen resten van andere dienstgebouwen nog aanwezig zijn in de ondergrond en daaraan te relateren structuren. Daarnaast was dit plangebieddeel in de 18de eeuw ingericht als siertuin en moestuin, doorsneden door een laan.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Tijdens het inventariserend veldonderzoek is het opgestelde verwachtingsmodel middels zes boringen (tot maximaal 5 m –mv) getoetst. Hierbij dient opgemerkt dat dit veldonderzoek gericht was op het toetsen van de (geologische) verwachting en niet op het opsporen van eventuele vindplaatsen. Op basis van de resultaten van het booronderzoek is het verwachtingsmodel grotendeels bevestigd en verder aangevuld.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In boring 2 t/m 6 zijn onderin de boorprofielen afzettingen van het Laagpakket van Wormer aangetroffen op een diepte vanaf 1,69 m –NAP (3,60 m –mv), waarbij de top van deze afzettingen alleen in boring 2 en 3 nog intact is. In boring 4, 5 en 6 is de top geërodeerd door een jongere kreek. In boring 1 is het Laagpakket van Wormer niet waargenomen; hier werd tot (2,04 m –NAP, 4,00 m –mv, geboord. Daarmee zal dit n niveau ook hier geërodeerd zijn. Gelet op de plaatselijke erosie van dit laagpakket en de relatief lage ligging (vanaf 1,69 m –NAP en lager), wordt de verwachting voor het aantreffen van vindplaatsen uit het Neolithicum bijgesteld naar laag. Het Hollandveen Laagpakket is uitsluitend in boring 2 en 3 waargenomen als dun ontwikkelde veenlaag. In boring 3 is de veentop intact en veraard, waar deze in boring 3 (licht) geërodeerd is. In de overige boringen is het veen niet meer aanwezig als gevolg van erosie door een jongere kreek. De samenstelling en geringe dikte van het veen doet vermoeden dat het plangebied gelegen is aan de rand van het veengebied. Gelet op de vastgestelde erosie het Hollandveen in het merendeel van de boringen, blijft een lage verwachting gelden voor de Bronstijd.&lt;br&gt;Boven het Laagpakket van Wormer en het Hollandveen (indien aanwezig) zijn in boring 2 t/m 6 oeverafzettingen van het Laagpakket van Walcheren aangetroffen. In boring 1 zijn deze afzettingen tot op de maximale boordiepte aangetroffen en zijn geen oudere afzettingen waargenomen. De top van de oeverafzettingen is gelegen tussen 0,23 m +NAP en 0,74 m –NAP (1,55 – 2,65 m –mv). De oeverafzettingen zijn afkomstig van een hier gelegen kreek of kreeksysteem. Dit niveau wordt consistent afgedekt een komafzetting, eveneens behorend tot het Laagpakket van Walcheren. De top van dit niveau is aangetroffen tussen 0,99 m +NAP en 0,29 m –NAP (1,05 – 2,20 m –mv). &lt;br&gt;Boven de in boring 2 t/m 6 aangetroffen afzettingen van het Laagpakket van Walcheren, bestaat de bodemopbouw tot aan het maaiveld uit Jonge Duinzanden van het Laagpakket van Schoorl. In boring 1 is boven de oeverafzettingen een opgebrachte of verstoorde kleilaag aanwezig die mogelijk verband houdt met het herenhuis van de buitenplaats dat hier in de directe omgeving lag. Daarop is eveneens Jong Duinzand gelegen. Naar boven toe kent het zand steeds een humeuze bijmenging door de neerslag van plantaardig materiaal en bioturbatie. In boring 1, 4, 5 en 6 zijn in de bovenste indicatoren (kalkmortel, baksteen, natuursteen) aangetroffen, daterend in de Nieuwe Tijd. In boring 1 is tevens dieper, tussen 0,60 en 1,30 m –mv, een spoor baksteen in bioturbatie (wortelgang) aangetroffen, boven het vergraven of opgebrachte kleipakket. In boring 3 is op een diepte van 0,70 m –mv een randfragment roodbakkend, geglazuurd aardewerk, afkomstig van een grape aangetroffen, daterend in de 17de of 18de eeuw.&lt;br&gt;Gelet op de aanwezigheid van relatief ondiep gelegen en intact aangetroffen oeverafzettingen van het Laagpakket van Walcheren, blijft voor de IJzertijd, Romeinse Tijd en Vroege Middeleeuwen een (middel)hoge verwachting gelden. De ouderdom van deze afzettingen is niet exact te bepalen. Daarmee blijft de kans aanwezig dat op dit niveau reeds vindplaatsen vanaf de IJzertijd aanwezig kunnen zijn. Voor de Late Middeleeuwen blijft in de afzettingen van het Laagpakket van Schoorl (Jonge Duinzanden) eveneens een middelhoge verwachting gelden. De in dit niveau aangetroffen indicatoren zijn in de Nieuwe Tijd te dateren, waarvoor een hoge verwachting blijft bestaan.&lt;/p&gt;