DOI: 10.17026/dans-xqq-6s5f
title: Windmolenpark Zeewolde
title: Gemeente Almere en Zeewolde (FL) Inventariserend Veldonderzoek (IVO; fase 1 en 2)

description: &lt;p&gt;In opdracht van Windunie heeft Transect in de periode oktober en november 2016 een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in het projectgebied Windmolenpark Zeewolde, hetgeen zich hoofdzakelijk in het agrarisch buitengebied van Zeewolde bevindt. De aanleiding voor het onderzoek is het opstellen van een nieuw bestemmingsplan, die in het projectgebied de realisatie van een 93-tal windmolens mogelijk moet maken. Ook zijn in het onderzoek een 10-tal extra locaties onderzocht, die als uitwijkmogelijkheid dienen, wanneer omgevingsfactoren de realisatie van een oorspronkelijke molen niet mogelijk maken. De voorgenomen werkzaamheden gaan gepaard met bodemingrepen, waardoor de oorspronkelijke bodemlagen en hiermee eventueel aanwezige archeologische resten in het gebied kunnen worden verstoord. Voor wat betreft de geplande molenlocaties in de gemeente Almere bevinden ze zich alle in een gebied, dat op de Archeologische Beleidskaart Almere (ABA) staat aangegeven als een gebied van Archeologische Waarde, waarvoor conform de vastgestelde Archeologienota 2016 een onderzoeksplicht geldt. Voor wat betreft de toekomstige molenlocaties op het gemeentelijk grondgebied van Zeewolde bevinden er zich, met uitzondering van vier, in een gebied van archeologische waarde 2, 3 of 4 volgens het Archeologiebeleid Zeewolde 2016. Op grond hiervan is voor de aanleg van het merendeel van de molens een archeologisch onderzoek c.q. onderbouwing nodig. De vier uitzonderingen hierop vormen RDT-03, RDT-05, RDT-06 en RDT-07. • In het projectgebied ligt een reliëf-rijk dekzandlandschap begraven, dat doorsneden is met verschillende waterlopen. Deze lopen vormen voormalige rivierlopen, die in de loop van het Holoceen zijn omgevormd tot getijdegeulen, toen het gebied geleidelijk verdronk. Een impressie van dit landschap valt af te leiden aan de zanddieptekaart in bijlage 5 en de ligging van verschillende geulen in figuur 5. Lokaal is dit landschap toen door erosie aangetast. Op de overige plekken is de top van het dekzand intact gebleven, getuige het voorkomen van sporen van bodemvorming en afdekkend sedentaat (veen). De diepteligging van het zand op de verschillende molenlocaties varieert tussen 4,49 en 12,72 m –NAP. • In het westelijk deel van het plangebied zijn Oude Getijdeafzettingen aanwezig (i.e. het Laagpakket van Wormer). In de meeste gevallen betreffen de afzettingen een sterk tot uiterst siltige klei, die slap tot zeer slap is en geen sporen van rijping vertoont. De klei is daarmee hoofdzakelijk als overstromingsafzetting of geulafzetting tot stand gekomen. Een uitzondering betreft de uiterst siltige klei, die op een diepte van 7,9 m –NAP is aangetroffen op locatie ADW-05. Hier is in de klei sprake van oeverafzettingen, die zichtbaar gerijpt zijn (consistent) en gipsnoduli bevatten. Een vegetatieniveau is in de top van de oeverafzetting niet aanwezig. • Gezien de diepteligging is het dekzand in het plangebied tussen circa 5.300 en 4.800 v. Chr. verdronken. Dit betekent dat in de top van het dekzand archeologische waarden aanwezig kunnen zijn die uit de periode van het Mesolithicum tot het begin van het Neolithicum dateren. Over resten uit het Laat-Paleolithicum kunnen geen uitspraken worden gedaan, omdat het met behulp van de hanteerde onderzoeksmethoden niet mogelijk was dieper dan de top van het dekzand te beschrijven. • Op twee plangebieden c.q. molenlocaties zijn tijdens het karterend onderzoek aanwijzingen gevonden voor de aanwezigheid van een vindplaats. Het betreffen locaties ADW-04 (aan de voet van een duin of grote dekzandrug, zie bijlage 5) en ADO-20. Op beide plaatsen zijn harde indicatoren gevonden in de vorm van vuursteenafslagen. Ook is op ADW-04 een kies van een klein zoogdier gevonden (mogelijk een rodent). Op de overige locaties zijn geen harde archeologische indicatoren (zoals vuursteenafslagen, gebroken kwarts, aardewerk en/of verbrand bot) of andersoortige aanwijzingen in de residuen aangetroffen. De vondsten uit de residuen beperken zich tot houtskool en knappersteen.&lt;/p&gt;