DOI: 10.17026/ar/4mf1lk
title: Archeologisch bureauonderzoek Martinusplein 19 te Losser, gemeente Losser (OV)

description: Laagland Archeologie heeft in maart 2022 een Bureauonderzoek uitgevoerd op een locatie aan het Martinusplein 19 en 25 te Losser. Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom de sloop van de huidige bebouwing ten gunste van nieuwbouw.
Het onderzoek is uitgevoerd conform protocol SIKB KNA 4002.Het bureauonderzoek had tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen. Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype, datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht. Hiertoe zijn landschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.
Op de geomorfologische kaart is het plangebied niet gekarteerd. Op ongeveer 120 m ten oosten van het plangebied ligt een zone met dekzandwelvingen. Het is aannemelijk dat het plangebied ook in deze zone ligt. Ten oosten van het plan- en onderzoeksgebied bevinden zich grondmorenewelvingen die verband houden met de stuwwal die zich nog verder richting het westen bevindt. Op het AHN is te zien dat zich ten westen van het plangebied een verhoging in het landschap bevindt die verband houdt met de grondmorenewelvingen die zijn weergegeven op de geomorfologische kaart. Ten oosten van het plangebied bevindt zich een verlaging die overeenkomt met de beekdalbodem van de Dinkel. Bodemkundig is het gebied ook niet gekarteerd. Op ongeveer 220 m ten oosten van het plangebied is een zone met kleiige beekdalgronden weergegeven. Deze beekdalgronden komen overeen met de verlaging op het AHN voor de rivier de Dinkel. Ook zijn ten noorden en westen van het plangebied veldpodzolgronden en hoge zwarte enkeerdgronden weergegeven. Op basis van het Historisch onderzoek wordt vermeld dat het plangebied zich in de historische kern van Losser bevindt. Gebaseerd hierop kan in het plangebied een oude stadsophoging verwacht worden met daaronder mogelijk nog (restanten van) een esdek.
In de omgeving van het plangebied zijn archeologische resten uit de Vroege IJzertijd tot en met de Nieuwe Tijd bekend. De nadruk ligt hierbij op vondsten uit de Middeleeuwen. In historische tijden (vanaf circa 1787) was het terrein bebouwd (woningen met erf). Bebouwing in het plangebied is zeer waarschijnlijk veel verder terug te voeren aangezien het plangebied deel uitmaakt van de oude kern van Losser. Op 10 meter ten zuiden van het plangebied stond een kerk die in de 14e/ 15e eeuw gebouwd is. De kerk is in 1904 gesloopt maar de toren is behouden. De huidige bebouwing in het oosten van het plangebied is gebouwd in 1955 en de huidige bebouwing in het westen van het plangebied komt uit 1985.
Op basis van het bureauonderzoek geldt een middelhoge verwachting voor de periode Paleolithicum tot en met de Vroege Middeleeuwen en een hoge verwachting voor de periode Late Middeleeuwen tot en met de Nieuwe Tijd. Geadviseerd wordt archeologisch vervolgonderzoek in het plangebied uit te voeren in de vorm van verkennende boringen. 
Dit advies is overgenomen door de bevoegde overheid, de gemeente Losser. De gemeente wordt hierin vertegenwoordigd door haar deskundige, E. Kaptijn
Mochten tijdens de werkzaamheden onverhoopt toch archeologische resten worden aangetroffen, of resten waarvan redelijkerwijze kan worden vermoed dat het om archeologische resten gaat, dan geldt op grond van de Erfgoedwet (art. 5.10) een meldingsplicht. Dit kan bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE, www.cultureelerfgoed).