DOI: 10.17026/ar/thclu3
title: Plangebied Lochterweg te De Mortel, gemeente Gemert -Bakel;
title: archeologisch bureau- en verkennend booronderzoek.
title: RAAP-rapport 5704.

description: &lt;p&gt; Inleiding
In opdracht van Keizersberg Vastgoed BV heeft RAAP in februari 2022 een archeologisch
bureauonderzoek en verkennend booronderzoek uitgevoerd voor het plangebied Lochterweg te De
Mortel in de gemeente Gemert-Bakel. In het plangebied zal nieuwbouw gerealiseerd worden. Het
onderzoek vond plaats in het kader van een nieuw bestemmingsplan.
&lt;p&gt; Bureauonderzoek en veldonderzoek
Het plangebied bevindt zich op de overgang van de Peelhorst in het oosten naar de Centrale Slenk in
het westen. In het overgangsgebied bevinden zich diverse breuken, waaronder de Peelrandbreuk. De
ondergrond in het gebied bestaat voornamelijk uit dekzand (afgezet in het weichselien) waar op volgens
de bodemkaart van hoge zwarte enkeerdgronden (esdek) sprake zou zijn. Tijdens het veldonderzoek is
van een esdek niets aangetroffen: het is gebleken dat de 30 à 40 cm dikke bouwvoor meteen op de
relatief natte C-horizont ligt. De reden dat deze C-horizont relatief nat is heeft van doen met de slechte
waterhuishouding dat ontstaat door de nabije ligging van de Peelrandbreuk.
&lt;p&gt; Bij uitgevoerde archeologische onderzoeken in de omgeving van het plangebied zijn alleen resten zijn
aangetroffen van randactiviteiten (spitsporen en greppels) uit de nieuwe tijd. Het kaartmateriaal geeft
aan dat in 1811-1832 het gebied grotendeels bestond uit weiland en akkerland. In het noorden van het
plangebied, aan de huidige Lochterweg, bevond zich een erf. Het erf verdween in 1857. De loop van De
Rips, in het oosten van het plangebied, wijzigde tussen 1954 en 1975 naar de huidige situatie.
&lt;p&gt; Gespecificeerde archeologische verwachting
 hoge verwachting historisch erf (nieuwe tijd) in noorden van het plangebied;
 hoge verwachting resten randactiviteiten, de weg Sprenksteeg en de waterloop De Rips (la te
middeleeuwen en nieuwe tijd);
 middelhoge verwachting resten van randactiviteiten uit het neolithicum t/m de volle
middeleeuwen.
Alle resten kunnen zich bevinden vanaf 30 cm –mv.
&lt;p&gt; Advies
Hoewel het plangebied dus een diverse verwachting heeft, wordt alleen geadviseerd om het historische
erf verder archeologisch te onderzoeken. De andere archeologische resten die in het gebied verwacht
worden zijn vrij veel voorkomend en zullen daarom weinig bijdragen aan de vergroting van de
archeologische kennis van Nederland, de gemeente Gemert-Bakel of van De Mortel.
&lt;p&gt; Geadviseerd wordt om in het bestemmingsplan aan de zone van het erf een archeologische
dubbelbestemming toe te kennen, waar indien werkzaamheden dieper gaan dan 30 cm –mv er een
archeologisch vervolgonderzoek uitgevoerd dient te worden. Geadviseerd wordt om voor de rest van
het plangebied geen archeologische dubbelbestemming te hanteren.
&lt;p&gt; Geadviseerd wordt om in het noordelijk deel van het plangebied, waar het historische erf was, niet
dieper dan de huidige bouwvoor te verstoren (maximaal tot 30 cm –mv). Indien dit niet mogelijk is wordt
geadviseerd om dit gebied verder te onderzoeken door middel van proefsleuven.
&lt;p&gt; Voorafgaand aan een proefsleuvenonderzoek dient een, door het bevoegd gezag, goedgekeurd Programma van Eisen (PvE)
opgesteld te worden. Voor het overige deel van het plangebied wordt geadviseerd dit vrij te geven.
Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht archeologische resten worden
aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de desbetreffende
vondsten bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap c.q. de Rijksdienst voor het Cultureel
Erfgoed verplicht (vondstmelding via ARCHIS).
&lt;p&gt; Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Gemert-Bakel,
deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit.