DOI: 10.14457/tu.the.2018.1317
title: มาตรการภาษีเพื่อส่งเสริมการจัดตั้งศูนย์กลางธุรกิจระหว่างประเทศในประเทศไทย

description: ในสังคมปัจจุบันที่มีการแข่งขันกันในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ แต่ละประเทศย่อมมีการดึงดูดนักลงทุนภาคธุรกิจทั้งในและนอกประเทศให้เข้าไปลงทุนในประเทศของตน ด้วยวิธีการที่แตกต่างกัน ไม่ว่าจะเป็นการที่รัฐลงทุนพัฒนาในส่วนของโครงสร้างพื้นฐาน การพัฒนาระบบสาธารณูปโภค การคมนาคม ระบบราชการ ตลอดจนพัฒนาศักยภาพแรงงานในประเทศของตน และหนึ่งในสิ่งดึงดูดสำคัญที่ปฏิเสธไม่ได้เลยคือ การกำหนดมาตรการให้สิทธิประโยชน์ทางภาษีเพื่อเป็นแรงจูงใจ ทั้งนี้ เมื่อปี 2558 ประเทศไทยได้มีการกำหนดมาตรการสำคัญในการดึงดูดนักลงทุนจากต่างประเทศให้เข้ามาตั้งสำนักงานใหญ่ในประเทศไทยเพื่อประกอบกิจกรรมทางธุรกิจในการให้บริการสนับสนุนแก่วิสาหกิจในเครือ กล่าวคือ มาตรการส่งเสริมการจัดตั้งสำนักงานใหญ่ข้ามประเทศ (International Headquarters: IHQ) ตามพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากรว่าด้วยการลดอัตราและยกเว้นรัษฎากร (ฉบับที่ 586) พ.ศ. 2558 ซึ่งให้สิทธิประโยชน์ทางภาษีต่าง ๆ มากมาย อาทิ ยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลสำหรับรายได้ที่สำนักงานใหญ่ข้ามประเทศได้รับจากการให้บริการแก่วิสาหกิจในเครือในต่างประเทศ หรือการลดอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล (จากร้อยละ 20 เป็นร้อยละ 10 ของกำไรสุทธิ) สำหรับรายได้ที่สำนักงานใหญ่ข้ามประเทศได้รับจากการให้บริการแก่วิสาหกิจในเครือภายในประเทศ เป็นต้น แต่อย่างไรก็ตามเมื่อปี 2560 ที่ผ่านมา ภายหลังจากที่ประเทศไทยได้เข้าร่วมกรอบความร่วมมือ (Inclusive Framework) ตามโครงการป้องกันการถูกกัดกร่อนฐานภาษีและการโอนกำไรไปต่างประเทศ (Base Erosion and Profit Shifting: BEPS) ขององค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา (Organisation for Economic Co-operation and Development: OECD) มีผลให้ OECD พิจารณาว่ามาตรการ IHQ ของประเทศไทยเป็นมาตรการภาษีที่เป็นภัย และจำต้องได้รับการแก้ไขหรือยกเลิก ด้วยเหตุนี้จึงเป็นที่มาของมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 10 ตุลาคม 2561 เห็นชอบให้มีการยุติการอนุมัติผู้ประกอบการภายใต้มาตรการ IHQ รายใหม่ตั้งแต่วันที่ 10 ตุลาคม 2561 เป็นต้นไป พร้อมกับอนุมัติหลักการร่างพระราชกฤษฎีกาสำหรับมาตรการใหม่ที่ออกมาแทนที่มาตรการ IHQ คือ มาตรการศูนย์กลางธุรกิจระหว่างประเทศ (International Business Centre: IBC) ทั้งนี้ เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม 2561 ที่ผ่านมาจึงได้มีการประกาศพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการลดอัตราและยกเว้นรัษฎากร (ฉบับที่ 674) พ.ศ. 2561 ในราชกิจจานุเบกษาซึ่งได้กำหนดถึงคำนิยาม เงื่อนไข หลักเกณฑ์ และสิทธิประโยชน์ทางภาษีของมาตรการศูนย์กลางธุรกิจระหว่างประเทศไว้ และให้มีผลใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา กล่าวคือ วันที่ 29 ธันวาคม 2561 เป็นต้นไปการค้นคว้าอิสระนี้มุ่งศึกษามาตรการภาษีที่จูงใจนักลงทุนให้มาตั้งสำนักงานใหญ่ในประเทศของประเทศไทยเพื่อส่งเสริมการเป็นศูนย์กลางภูมิภาค ภายใต้มาตรการ IBC ของประเทศไทยเปรียบเทียบกับมาตรการดังกล่าวของประเทศสิงคโปร์ ภายใต้มาตรการ Development and Expansion Incentive (DEI) อันเป็นมาตรการที่เริ่มมีมาตั้งแต่ปี 2540 เนื่องด้วยประเทศสิงคโปร์เป็นประเทศที่ประสบความสำเร็จในการดึงดูดนักลงทุนต่างชาติให้เข้าไปตั้งสำนักงานใหญ่ระหว่างประเทศ หรือสำนักงานใหญ่ภูมิภาคในประเทศดังกล่าวเป็นจำนวนมาก ทั้งนี้ เพื่อนำมาเป็นแนวทางนำเสนอในการพัฒนาปรับปรุงมาตรการของประเทศไทยต่อไป ด้วยเหตุนี้เมื่อได้ศึกษาเปรียบเทียบแล้วพบว่ามาตรการ DEI ของประเทศสิงคโปร์มีหลักเกณฑ์และเงื่อนไขการให้สิทธิประโยชน์ที่แตกต่างกับมาตรการ IBC ของประเทศไทยอยู่หลายประการ อาทิ การมิได้กำหนดเงื่อนไขในการยื่นคำขออนุมัติให้ชัดเจน การกำหนดกิจการที่ได้รับการสนับสนุนให้มีความกว้างและส่งเสริมให้มีการเพิ่มมูลค่าในทางเศรษฐกิจให้กับประเทศ และการกำหนดระยะเวลาการให้สิทธิประโยชน์ทางภาษีเป็นเวลายาวนานสูงสุดได้ถึง 40 ปี ซึ่งอาจนำมาปรับใช้ให้เหมาะสมกับมาตรการ IBC ของประเทศไทยอันจะส่งผลดีในการพัฒนา ส่งเสริมและรักษาสถานภาพทางเศรษฐกิจให้กับประเทศไทยในระยะยาวได้ต่อไป