DOI: 10.14457/tu.the.2024.983
title: การเปิดรับสื่อของผู้รับสารต่างช่วงวัยในจังหวัดสุราษฎร์ธานี

description: วิทยานิพนธ์เรื่องการเปิดรับสื่อของผู้รับสารต่างช่วงวัยในจังหวัดสุราษฎร์ธานีมีวัตถุประสงค์การวิจัย เพื่อศึกษาพฤติกรรมการเปิดรับสื่อของผู้คนในช่วงอายุ 18-70 ปี ที่อาศัยอยู่ในจังหวัดสุราษฎร์ธานีและเพื่อศึกษาประเภทของสื่อและเหตุผลที่ผู้คนแต่ละช่วงอายุมีความพอใจและไม่พอใจในการเปิดรับ และเพื่อศึกษาการนำเนื้อหาที่เปิดรับจากสื่อไปใช้ประโยชน์ของผู้คนในแต่ละช่วงอายุ ผู้ศึกษาใช้ทฤษฎีการเปิดรับสื่อ ทฤษฎีการใช้ประโยชน์จากสื่อ แนวคิดการแสวงหาข่าวสาร และแนวคิดความแตกต่างระหว่างช่วงวัย ด้วยการการสื่อสารส่วนบุคคล,เชิงลึก (In-depth Interview) แบบกึ่งโครงสร้าง (Semi-Structured Interview) คือ มีแนวคำถามหลัก แต่เปิดโอกาสให้ผู้ให้ข้อมูลสามารถขยายความและแสดงความคิดเห็นได้อย่างอิสระเป็นวิธีการหลักในการเก็บรวบรวมข้อมูลกับผู้ให้ข้อมูลกลุ่ม Baby Boomers (Gen B), กลุ่ม Generation X (Gen X) , กลุ่ม Millennial (Gen Y) และกลุ่ม Generation Z (Gen Z) ผลการศึกษาพบว่าพฤติกรรมการเปิดรับสื่อแตกต่างกันตามช่วงวัย กลุ่ม Baby Boomers และ Generation X ยังคงนิยมสื่อดั้งเดิม เช่นโทรทัศน์และวิทยุ ขณะที่ Generation Y และ Generation Z นิยมสื่อดิจิทัลผ่านโทรศัพท์มือถือ เน้นความบันเทิง การเรียนรู้และการแสดงออกทางความคิดเห็น ความถี่และช่วงเวลาในการเปิดรับสื่อแปรผันตามบริบทชีวิตโดย Baby Boomers (Gen B) กลุ่ม Generation X (Gen X) มักเปิดรับช่วงเช้าและเย็น ส่วนกลุ่ม Generation Z (Gen Z) และ Millennial (Gen Y) มีแนวโน้มเปิดรับตลอดวันโดยเฉพาะช่วงก่อนนอน ประเภทเนื้อหาที่เปิดรับสะท้อนถึงความสนใจเฉพาะของแต่ละช่วงวัย เช่น กลุ่ม Baby Boomers (Gen B) และ กลุ่ม Generation X (Gen X) ให้ความสำคัญกับสุขภาพและสังคมกลุ่ม Generation Z (Gen Z) สนใจข่าวเศรษฐกิจและธุรกิจ ขณะที่ Millennial (Gen Y) มุ่งเน้นเนื้อหาที่ช่วยสร้างแรงบันดาลใจและพัฒนาตน สาเหตุในการเปิดรับสื่อสอดคล้องกับบทบาททางสังคม ความรับผิดชอบ และความพร้อมทางเทคโนโลยี ในด้านความพึงพอใจ กลุ่ม Baby Boomers และ Gen X มีความพอใจในสื่อที่ให้ข้อมูลรอบด้าน เข้าใจง่าย และไม่ซับซ้อน แต่จะแสดงความไม่พอใจหากพบเนื้อหาที่เสนอด้านเดียว บิดเบือน หรือกระตุ้นอารมณ์จนเกินพอดี ส่วนกลุ่ม Millennials Gen Y และ Gen Z จะไม่พอใจหากเนื้อหาขาดความน่าเชื่อถือ ไม่มีแหล่งอ้างอิง หรือใช้ภาษาที่ปลุกเร้าให้เกิดอารมณ์ทางลบ โดยเฉพาะเนื้อหาที่มุ่งสร้างกระแสโดยไร้สาระ หรือมีโฆษณาแฝงมากเกินไป ความไม่พอใจเหล่านี้มีผลต่อพฤติกรรมการเปิดรับโดยตรง โดยผู้ให้ข้อมูลแต่ละช่วงวัย มีแนวโน้มลดเวลาในการเสพสื่อ หลีกเลี่ยงช่องทางหรือเพจที่ไม่น่าเชื่อถือ รวมถึงเลิกติดตามเนื้อหาที่ก่อให้เกิดความเครียด ความเบื่อหน่าย หรือความเข้าใจผิดในการนำสื่อไปใช้ประโยชน์ ผู้รับสารแต่ละช่วงวัยมีแนวโน้มเลือกเปิดรับเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับภารกิจในชีวิตประจำวัน บางช่วงวัยเปิดรับจากแรงจูงใจเชิงกระแสหรือกลัวว่าจะตกข่าว (FOMO) โดยกลุ่ม Baby Boomers มักให้ความสำคัญกับข้อมูลด้านสุขภาพและสิทธิประโยชน์ของผู้สูงอายุ เพื่อนำไปปรับใช้ในชีวิตตนเองหรือแบ่งปันกับผู้อื่น Generation X เปิดรับสื่อที่ช่วยจัดการชีวิตประจำวันให้สมดุล ทั้งในด้านครอบครัวและการงาน Generation Y นิยมเปิดรับเนื้อหาที่ให้แรงบันดาลใจ ส่งเสริมแนวคิดในการพัฒนาตนเองและการเริ่มต้นธุรกิจ ส่วน Generation Z มุ่งเน้นไปที่เนื้อหาที่ช่วยพัฒนาจิตใจ การรู้จักตัวเองและการแสดงออกทางอัตลักษณ์ สื่อที่ถูกเลือกเปิดรับจะเป็นเนื้อหาที่ผู้รับมองว่ามีประโยชน์ ใช้งานได้จริง และสัมพันธ์กับชีวิตของตนเอง ขณะที่เนื้อหาด้านความบันเทิงที่ขาดสาระหรือดูห่างไกลจากความเป็นจริง มักเป็นประเภทที่ถูกเปิดรับน้อย ผลการศึกษาสอดคล้องกับทฤษฎีการใช้ประโยชน์และความพึงพอใจจากสื่อและผู้รับสารในแต่ละช่วงวัยต่างมีลักษณะของ Active Audience ที่ไม่ได้เพียงเลือกเปิดรับสื่อ แต่ยังมีแนวทางในการปิดรับสื่อด้วยเช่นกัน โดยกลุ่ม Gen B มักหลีกเลี่ยงการรับเนื้อหาที่กระตุ้นอารมณ์ เช่น ข่าวรุนแรง เนื้อหาที่ซับซ้อนเกินไป ขณะที่ Gen X ต้องรับผิดชอบครอบครัวและการงาน มีการกลั่นกรองสื่ออย่างรอบคอบ ระวังการเข้าถึงข่าวปลอม ข่าวที่ทำให้เกิดความเครียด ไม่เปิดรับเนื้อหาที่ไม่เป็นประโยชน์ต่อชีวิต สำหรับ Gen Y มักจะปิดรับสื่อที่นำเสนอเนื้อหาไม่มีสาระ โดยเฉพาะเนื้อหาที่ขัดแย้งกับเป้าหมายการพัฒนาตนเองและชีวิตการทำงาน ขณะที่ Gen Z แม้จะเป็นกลุ่มที่เข้าถึงสื่อหลากหลาย แต่กลับเลือกจำกัดสื่อ หลีกเลี่ยงเนื้อหาที่รบกวนสุขภาพจิตใจของตนเอง