DOI: 10.17026/dans-xbe-xun2
title: 15055574 HRD.JON.ARC Eindrapportage Vosbergerweg (ong.) te Heerde

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting&lt;br&gt;Uit het bureauonderzoek blijkt dat het plangebied een ligging heeft binnen een glooiing van hellingsafspoelingen dan wel een daluitspoelingswaaier ligt, waarbij tevens een afdekkende laag dekzand worden verwacht. Deze glooiingen van hellingsafspoelingen dan wel de daluitspoelingswaaiers vormen de overgangs-/randzone van de ten westen gelegen Oost-Veluwse stuwwal naar het ten oosten gelegen Pleistocene bekken van de Gelderse IJssel (waar de huidige Gelderse IJssel doorheen stroomt). Het hierop afgezette dekzand, in de vorm van dekzandkoppen en ruggen betreffen de voor de archeologie belangrijkste landschappelijke eenheden binnen het dekzandlandschap. De van nature voldoende gedraineerde gronden van de stuwwalglooiingen dan wel daluitspoelingswaaiers (waarschijnlijk bedekt met dekzand) waren geschikte woongronden voor zowel Jagers-Verzamelaars (Laat-Paleolithicum en Mesolithicum) als voor Landbouwers (vanaf het Neolithicum). &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op basis van het historisch gebruik van het plangebied wordt verwacht dat er binnen het plangebied een (dik) plaggendek aanwezig is. Het plangebied heeft namelijk deel uitgemaakt van de Assendorperenk, een essencomplex dat ten noordoosten van het oorspronkelijke buurtschap Heerde en ten noordwesten van het oorspronkelijke buurtschap Assendorp heeft gelegen. Het plangebied heeft dan ook een hoge verwachting voor het aantreffen van archeologische resten uit alle archeologische perioden vanaf het Laat-Paleolithicum. Wel zijn in de directe omgeving van het plangebied tot op heden geen archeologische waarnemingen van vondsten gedaan, waarbij opmerkt dient te worden dat het aantal in ARCHIS geregistreerde archeologische onderzoeken vrij beperkt is. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten inventariserend veldonderzoek&lt;br&gt;Uit de resultaten van het inventariserend veldonderzoek (IVO, gecombineerd verkennende en karterende fase) blijkt dat de bodemopbouw binnen het merendeel van het plangebied vrij intact is. Er is sprake van een hoge enkeerdgrond. Dit bodemprofiel is gevormd in daluitspoelingswaaierafzettingen (sneeuwsmeltwaterafzettingen). Enige verstoringen zijn waargenomen in de boringen 2, 4, 5, 7 en 9, waarbij de verstoringen beperkt blijven tot het plaggendek of tot de top van het resterende deel van het holtpodzolprofiel, gemiddeld tot een diepte van 70 cm -mv. Een restant van de Bws-horizont dan wel de BC-horizont is nog wel in vrijwel alle boringen intact waargenomen. Binnen het merendeel van het plangebied zal het archeologische vondst- en sporenniveau nog (deels) intact aanwezig zijn.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Alleen in het uiterst zuidelijke deel van het plangebied hebben reeds diepe bodemverstorende ingrepen plaatsgevonden, tot ver voorbij het archeologisch sporenniveau dat bij het merendeel van de boringen nog intact is waargenomen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Aangetroffen resten uit het opgeboorde materiaal betreffen twee fragmenten klappersteen uit het onderste deel van het plaggendek, en een fragment klappersteen in de top van resterende deel van het holtpodzolpofiel. Deze resten kunnen duiden op een site waar klappersteen verzameld werd en vervolgens werd gebruikt voor ijzerproductie. Het kunnen echter ook fragmenten klappersteen betreffen die hier van nature voorkomen/meegespoeld zijn in de daluitspoelingswaaierafzettingen (sneeuwsmeltwaterafzettingen) vanuit het ten westen en hoger gelegen stuwwallengebied. Evenzo belangrijk, zo niet belangrijker, is dat er in de BC-horizont een deel van een vuurstenen kling met fijne retouchering en een vuurstenen afslag is gevonden en kunnen duiden op een vuurstenen vindplaats. De mogelijkheid bestaat voor de aanwezigheid van twee type vindplaatsen in het plangebied.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Conclusie&lt;br&gt;Geconcludeerd wordt dat de aangetroffen archeologische indicatoren duiden op de aanwezigheid van een archeologische vindplaats. Het archeologisch vondstenniveau zal zich direct onder het plaggendek bevinden, waarbij aanwezige resten zich in situ zullen bevinden tussen circa 55 en 120 cm -mv, in het resterende deel van het veldpodzolprofiel. Archeologische sporen zullen goed zichtbaar zijn tussen circa 80 en 120 cm -mv (BC-horizont en top C-horizont). &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Indien er door de voorgenomen ingreep (nieuwbouw van een woning) graafwerkzaamheden worden uitgevoerd tot in/op het gele zand (top van de C-horizont), dan zal binnen het plangebied een mogelijk aanwezige archeologische vindplaats worden verstoord. Een archeologisch vervolgonderzoek is noodzakelijk om de aan- of afwezigheid van de archeologische vindplaats(en binnen het plangebied vast te stellen en, indien aanwezig, om de behoudenswaardigheid hiervan te kunnen bepalen. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Behoud in situ (geen aantasting van het nog deels intacte, van nature gevormde bodemprofiel) is alleen maar mogelijk als bodemingrepen niet dieper gaan dan de huidige bouwvoor (dieper dal 30 cm minus huidig maaiveld, dat zich bevindt zich tussen 7 en 7,3 m +NAP). &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectieadvies&lt;br&gt;Op grond van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt door Econsultancy de aanbeveling gedaan om binnen het plangebied, uitgezonderd het uiterst zuidelijke deel, een vervolgonderzoek te laten uitvoeren. Behoud van de archeologische vindplaats(en) (mogelijk sprake van twee type vindplaatsen/vondstcomplexen) zal niet mogelijk zijn bij een niet aangepaste uitvoering van de huidige plannen (graafwerkzaamheden tot in/op het gele zand (top van de C-horizont), ten behoeve van de aanleg van funderingen en nutsvoorzieningen. Geadviseerd wordt het vervolgonderzoek te laten uitvoeren in de vorm van een proefsleuvenonderzoek (IVO-P) en deze te richten op de locatie binnen het plangebied waar specifiek de nieuwbouwwoning zal worden gerealiseerd. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Voor het proefsleuvenonderzoek (IVO-P) dient een Programma van Eisen (PvE) te worden opgesteld, waarin beschreven staat op welke wijze het onderzoek uitgevoerd dient te worden. Dit PvE dient te worden beoordeeld door het bevoegd gezag (gemeente Heerde).&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Indien de initiatiefnemer de uitvoering van de huidige plannen zodanig aanpast dat de geplande bodemingrepen niet dieper gaan dan de huidige bouwvoor (dieper dan 30 cm minus huidig maaiveld, dat zich bevindt zich tussen 7 en 7,3 m +NAP), waardoor geen aantasting van het intacte bodemprofiel plaatsvindt, dan is vervolgonderzoek niet noodzakelijk.&lt;/p&gt;
description: Date Accepted: 2016-03-01