DOI: 10.17026/ar/3j1jbw
title: Ontkluizing Keutelbeek Neerbeek, gemeente Beek.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek.
title: RAAP Rapport 7783

description: &lt;p&gt; Inleiding
&lt;p&gt; In opdracht van Royal HaskoningDHV B.V. heeft RAAP in april en mei 2025 een archeologisch
vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Keutelbeek te
Neerbeek in de gemeente Beek. Aanleiding voor het onderzoek is de ontkluizing van de Keutelbeek.
&lt;p&gt; Door het openmaken van de beek verbetert de waterkwaliteit, ecologie en de beleving in het dorp.
Hoewel de exacte ingrepen in detail nog onbekend zijn, is wel bekend dat de voorgenomen
werkzaamheden de vrijstellingsgrenzen voor archeologisch onderzoek overschrijden.
&lt;p&gt; Resultaten
&lt;p&gt; Het plangebied ligt grotendeels in de dalbodem van de Keutelbeek, ingeklemd tussen lösswanden met
colluvium. Algemeen worden er ooivaaggronden op brikgronden verwacht. In het beekdal vindt men ten
gevolge van afwisselingen in insnijding, overstroming en rustige fasen van het debiet verschillende
pakketten jongere kleigronden (beekafzettingen) of verspoelde leem (secundaire löss of colluvium).
&lt;p&gt; In de omgeving van het plangebied zijn verschillende archeologische resten aangetroffen van met
name landbouwende samenlevingen. De site Beek-Kerkeveld is een bekend voorbeeld van een LBKnederzetting
(vroegneolithicum) in de buurt maar er zijn op verschillende locaties binnen het
onderzoeksgebied vondsten van deze cultuur gedaan. In de dalbodem is niet altijd duidelijk of sprake is
van verspoelde of in situ resten. Binnen de kern van Neerbeek bevinden zich verschillende
middeleeuwse hoven. Historisch kaartmateriaal laat zien dat de noordwestoever van de Keutelbeek
vanaf de nieuwe tijd bewoond was. Bekend is dat de kern van Neerbeek ontstaan is vanaf de volle
middeleeuwen rondom de Neerbeekhof. Het plangebied volgt grotendeels de historische beekloop en
de historische voorganger van de huidige weg.
&lt;p&gt; Off-site fenomenen (resten van visvangst, afvaldumps, rituele deposities etc.) worden vanaf het
laatpaleolithicum t/m de nieuwe tijd verwacht. Resten van infrastructuur en beekovergangen worden
vanaf het neolithicum verwacht. Nederzettingsresten worden verwacht vanaf het vroegneolithicum. Er
geldt vanwege de verschillende vindplaatsen in de directe omgeving een hoge verwachting voor
bewoningsresten van de LBK-cultuur, ijzertijd erven, uit de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen.
Er geldt een hoge verwachting voor bewoningsresten uit de volle en late middeleeuwen en de nieuwe
tijd.
&lt;p&gt; Advies
Omdat het aannemelijk is dat de voorgenomen ingrepen eventueel aanwezige archeologische resten
zullen verstoren, wordt voor het overgrote deel van het plangebied een archeologisch
vervolgonderzoek geadviseerd. Omdat het plangebied grotendeels verhard is en in gebruik is als
wegdek en vanwege de ligging in een beekdal met verschillende afzettingsniveaus, wordt geadviseerd
om de werkzaamheden binnen de zone met een hoge verwachting te onderzoeken door middel van een
opgraving-variant archeologische begeleiding. Deze onderzoeksmethodiek sluit aan op de eerder
uitgevoerde begeleiding bij het ontkluizen van de Keutelbeek in 2021.
&lt;p&gt; Voor het deel waar op de beleidsadvieskaart van de gemeente verstoring staat weergegeven, wordt
vrijgave geadviseerd (figuur 12).
&lt;p&gt; Een opgraving-variant archeologische begeleiding mag alleen uitgevoerd worden aan de hand van een
door het bevoegd gezag goedgekeurd Programma van Eisen (PvE).