DOI: 10.17026/ar/dfzixc
title: Redichemse Waard te Culemborg, gemeente Culemborg.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek.
title: RAAP-RAPPORT 7199

description: &lt;p&gt;In opdracht van de gemeente Culemborg heeft RAAP in juni 2024 een archeologisch vooronderzoek in 
de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Redichemse Waard te Culemborg. 
De opdrachtgever is voornemens om de bestaande waterplas verder uit te breiden en tevens 
natuurontwikkeling in te passen. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevings- en 
ontgrondingsvergunning.
&lt;p&gt;Op basis van de resultaten van het bureauonderzoek blijkt dat voor een deel van het plangebied een 
archeologische verwachting geldt voor resten uit de midden-ijzertijd tot en met de nieuwe tijd. Hoewel 
met name recente rivierafzettingen van de Lek worden verwacht, blijkt een deel van het plangebied 
enige tijd achter een dijk te zijn afgeschermd. Voorafgaand aan de Lek stroomde het fossiele deel van 
de Redichem stroomgordel tussen de midden ijzertijd en vroege middeleeuwen door het plangebied. 
Eventuele bewoningssporen uit die periode zijn waarschijnlijk door latere rivieractiviteit weggespoeld, 
maar kan nog wel sprake zijn van watergerelateerde resten (zoals vaartuigen, beschoeiingen, fuiken 
e.d.). Dergelijke resten kunnen in het hele kronkelwaardcomplex voorkomen, maar worden met name in 
de voormalige (rest)geulen verwacht. Aan de zuidzijde van het plangebied ligt vanaf de late 
middeleeuwen een bandijk. Op deze zogeheten oudhoevige (cultuur)landen kunnen nog archeologische 
resten vanaf de late middeleeuwen worden verwacht. Op basis van het historisch kaartmateriaal blijkt 
dat in de nieuwe tijd bewoning in het plangebied heeft plaatsgevonden
&lt;p&gt;Om de gespecificeerde verwachting ter hoogte van deze oudhoevige landen en voormalige Lekgeul aan 
te vullen en te verfijnen wordt op de locatie van de geplande afgraving in de Redichemse waard een 
vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een inventariserend veldonderzoek door middel van een 
verkennend booronderzoek. Een dergelijk vervolgonderzoek heeft tot doel de opbouw van de 
ondergrond, de bodemopbouw en/of bodemverstoringen gedetailleerd in kaart te brengen. Aan de hand 
daarvan kan de in dit bureauonderzoek opgestelde archeologische verwachting worden getoetst en 
kunnen concrete gegevens worden verzameld over gaafheid en diepteligging van de verwachte 
archeologische resten. Uit het historisch onderzoek is tevens gebleken dat aan de noordzijde van het 
plangebied mogelijk nog sprake is van een galgenheuvel. Hoewel het terrein in een zone zonder een 
dubbelbestemming archeologie ligt loont het om deze heuvel te inventariseren. RAAP adviseert om 
tijdens het verkennend booronderzoek bij op de locatie van de vermeende heuvel een boring of in ieder 
geval een visuele inspectie te verrichten. 
&lt;p&gt;In het overig deel van de Redichemse waard zullen in het kader van de huidige planvorming geen 
bodemverstorende activiteiten plaatsvinden. Derhalve blijft de archeologische verwachting voor onder 
meer de voormalige woongrond en oude Lekgeul gehandhaafd. RAAP adviseert rekening te houden 
met het aantreffen van eventuele watergerelateerde, inmiddels verdwenen ( verspoelde) bruggen, 
duikers, dammen en scheepswrakken. Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht 
resten worden aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de 
desbetreffende vondsten bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap c.q. de Rijksdienst voor 
het Cultureel Erfgoed verplicht (vondstmelding via ARCHIS).
&lt;p&gt;Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de provincie Gelderland én de 
gemeente Culemborg, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit.