DOI: 10.17026/dans-xuf-qvcg
title: Benedendamsestraat 19, Ameide.

description: &lt;p&gt;In opdracht van Tromp’s Bouw- en Ontwikkelingsmaatschappij bv heeft IDDS Archeologie in augustus 2015 een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek (IVO), verkennende fase, uitgevoerd aan de Benedendamsestraat 19 in Ameide, gemeente Zederik. De aanleiding voor dit onderzoek is de sloop van de bestaande bebouwing.&lt;br&gt;In het plangebied geldt een lage tot middelhoge verwachting voor archeologische resten uit de periode Romeinse tijd en Vroege Middeleeuwen op de eventueel voorkomende zandige oeverwal afzettingen van de Lek of de kleine zijrivier die bij Ameide uitmondde in de Lek. Omdat het plangebied ligt op de oever van deze zijrivier en op de oeverwal van de Lek kunnen er archeologische resten aanwezig zijn van onder andere bewoning, agrarische of industriële activiteiten en religieuze activiteiten. Het gaat hierbij voornamelijk om sporen van palen, putten en kuilen of om vondsten van aardewerk, metaal, hout en glas.&lt;br&gt;Door de ligging van het plangebied op de oever van een afgedamde zijrivier (deze afdamming dateert op basis van de geschiedenis van de stadsrechten uit het begin van de Late Middeleeuwen) in de dorpskern van Ameide is er een hoge archeologische verwachting voor waarden uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd. In het plangebied worden vooral resten van bewoning of industriële activiteiten verwacht in de vorm van houten of stenen funderingen, water- of beerputten en (afval)kuilen.&lt;br&gt;Het is onduidelijk in hoeverre het steeds opnieuw bebouwen van het plangebied de archeologische resten in de bodem verstoord zullen hebben. Aangenomen wordt dat de woningen en boerderijen die voorkomen op de minuutplan niet de eerste gebouwen zullen zijn geweest in het plangebied. Deze woningen zijn uiteindelijk gesloopt en vervangen door de meelfabriek. Ten behoeve van de bouw van de meelfabriek is een bouwkuip uitgegraven en zijn veel heipalen aangebracht. Onder de meelfabriek worden daardoor geen archeologische waarden meer verwacht.&lt;br&gt;De boringen hebben uitgewezen dat het plangebied gelegen is op komafzettingen van de Lek.&lt;br&gt;Sporen van een oeverwal of een stroomrug, zoals konden worden verwacht op basis van het bureauonderzoek, zijn binnen de geboorde diepte van 4,0 m –mv niet aangetroffen. Op basis hiervan zal het plangebied tot aan de afdamming van de Lek en diens zijrivier in de Late Middeleeuwen ongunstig zijn geweest voor bewoning. Er geldt daarom een lage archeologische verwachting voor bewoningsresten vanaf de prehistorie tot en met de Vroege Middeleeuwen. Wel kunnen er sporen van landgebruik zoals landbouw worden aangetroffen. Deze zullen met name dateren vanaf het einde van de Vroege Middeleeuwen, aangezien het dorp Ameide al sinds ca. de 9e eeuw bestaat.&lt;br&gt;Op de komafzettingen bevinden zich overstromingsafzettingen waarvan de top antropogeen bewerkt is. Vondstmateriaal afkomstig uit de boringen geeft aan dat deze bewerking al vanaf de Late Middeleeuwen kan hebben plaatsgevonden. Het plangebied is op basis van historisch kaartmateriaal minimaal vanaf de 18e eeuw bebouwd geweest. Er geldt dus een hoge verwachting voor archeologische resten van met name bebouwing uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd. Deze resten worden niet meer verwacht onder de huidige bebouwing en ter plaatse van het gesaneerde gebied (met onbekende omvang) rondom boring 3.&lt;br&gt;Tijdens het onderzoek is geconstateerd dat het plangebied een hoge archeologische verwachting heeft voor bewoningsresten uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd. Ook het voorkomen van oudere sporen, met name uit de Vroege Middeleeuwen, kan niet worden uitgesloten. Onder de huidige bebouwing worden geen archeologische resten meer verwacht. Ten behoeve van het slopen van de bebouwing wordt daarom geen vervolgonderzoek geadviseerd, voor zover de verstorende werkzaamheden binnen de huidige bebouwingscontouren plaatsvinden. Vervolgonderzoek is wel noodzakelijk indien de verstorende werkzaamheden tot buiten de huidige bebouwingscontouren en tot onder de opgebrachte zandlaag reiken. In bijlage 3 zijn de dieptes opgenomen vanaf waar archeologisch onderzoek noodzakelijk is (rekening houdend met een veiligheidsmarge van 20 cm).&lt;br&gt;Vervolgonderzoek zou kunnen bestaan uit een archeologische begeleiding van de sloopwerkzaamheden voor zover deze buiten de huidige bebouwingscontouren plaatsvinden.&lt;br&gt;Rekening houdend met het feit dat men voornemens is hier in de toekomst bebouwing te realiseren, is het echter meer aan te bevelen om in het plangebied een proefsleuvenonderzoek uit te voeren. Dit proefsleuvenonderzoek dient plaats te vinden voorafgaand aan de ondergrondse sloop van de bebouwing. Er dient rekening te worden gehouden met de aanleg van minimaal één vlak in de top van de natuurlijke overstromingsafzettingen, en mogelijk meerdere vlakken in het antropogeen bewerkte pakket.&lt;/p&gt;