DOI: 10.17026/dans-xgj-9aq2
title: Aanvullend archeologisch booronderzoek N381, traject Drachten-Duitse grens

description: &lt;p&gt;In verband met de aanpassing van de Provinciale weg N381 tussen Drachten en de Drentse grens MUG Ingenieursbureau, afdeling Archeologie, ten behoeve van het provinciaal inpassingsplan (PIP) een aanvullend archeologisch booronderzoek uitgevoerd. Op een aantal deellocaties binnen het genoemde wegtracé is het onderzoek uitgevoerd. Hieronder wordt per locatie een korte samenvatting van de uitgevoerde werkzaamheden gegeven.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 1 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40217&lt;br&gt;Uit het onderzoek op de locatie blijkt dat er sprake is van relatief hooggelegen keileem waarop een dunne laag dekzand/keizand ligt met lokaal veenresten en op een enkele plaats binnen het dekzand een podzolbodem. Over het algemeen ligt het pleistocene dekzand direct onder de bouwvoor. Daar waar de keileem dieper ligt, is het terrein vernat. Hier zijn nog veenresten op het keileem aanwezig. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Na verdichting van het boorgrid op het terreingedeelte waar sprake was van een (deels) intacte bodemopbouw, bemonstering van het sediment en het uitzeven van de monsters is in geen van de zeefresiduen een betrouwbare archeologische indicator aangetroffen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op locatie 1 zijn tijdens het onderzoek geen vindplaatsen aangetroffen. Er wordt aanbevolen de locatie vrij te geven.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Mogelijke pingoruïnes&lt;br&gt;Binnen locatie 1 zijn er twee locaties aanwezig waar mogelijk sprake is van een pingoruïne. Het betreft een locatie die momenteel grotendeels in het bos ligt en een locatie die grotendeels in een weiland ligt.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op de locatie van de mogelijke pingoruïne in het bos is zo dicht mogelijk bij het midden van de depressie een boring gezet. Echter vanwege de natte omstandigheden kon er niet in het midden geboord worden. Na bestudering van het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) blijkt dat er een duidelijke ringwal rondom de depressie aanwezig is. Ook de omvang is dusdanig dat er sprake kan zijn van een pingoruïne. Uit de boorgegevens kan niet worden opgemaakt of er daadwerkelijk sprake is van een pingoruïne of niet. Hiervoor moeten er meerdere boringen (extra boringen in het centrale deel van de depressie) gezet worden. Nader onderzoek is noodzakelijk om vast te stellen of het een pingoruïne betreft of niet en tevens wat eventueel de landschappelijke en archeologische waarde van de pingoruïne is indien het wel een pingoruïne betreft. De Pingoruine ligt op grond van Staatsbosbeheer en wordt niet bedreigd door de aanleg van de weg. Als Staatsbosbeheer hier bodemingrepen gaat uitvoeren wordt aanbevolen archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;De mogelijke pingoruïne in het weiland blijkt een met een dunne laag restveen gevulde, langgerekte depressie te zijn met binnen 1 m beneden het maaiveld de top van het keileempakket. Hier wordt aanbevolen geen verder onderzoek uit te voeren. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 4 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40218&lt;br&gt;Voor locatie 4 geldt dat het terrein vermoedelijk te nat is geweest voor bewoning. Het betreft een beekdal. De top van het pleistocene dekzand bevindt zich rond 1 m beneden het maaiveld. Op het dekzand ligt een laag sterk siltig zand/klei waarop veen is afgezet. Het betreft een beekdal. Er wordt aanbevolen archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren waarbij ook het gehele tracé van de weg door dit beekdal in het vervolgonderzoek wordt meegenomen. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 5 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40219&lt;br&gt;In het noordwestelijke deel van deze locatie komt keileem binnen 1 m beneden het maaiveld voor. Over het algemeen ligt het dekzand direct onder de bouwvoor of is er een vergraven bodemlaag aanwezig tussen de bouwvoor en het dekzand. Op enkele plaatsen ligt het pakket dekzand dieper beneden het maaiveld. Er is daar sprake van een veenlaag of een geulvulling. De geulvullingen behoren tot oude meanders van de Tsjonger. In geen van de boringen is in het pakket dekzand een podzolbodem aangetroffen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Een relatief groot gedeelte van deze locatie was nog niet toegankelijk. Dit gedeelte moet alsnog onderzocht worden door middel van archeologisch booronderzoek om de archeologische verwachting van deze locatie op een juiste wijze te kunnen vaststellen. Verder wordt aanbevolen om archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren naar de aanwezigheid van steentijdvindplaatsen en afvaldumps. Hierbij dient ook het tracé van de nieuwe weg, voor zover dit oude meanders van de Tsjonger kruist, bij het archeologisch onderzoek mee te worden genomen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 7 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40221&lt;br&gt;Binnen het onderzoeksgebied is in de meeste boringen een esdek aangetroffen. Op de boorpuntenkaart (bijlage 5) is duidelijk te zien waar het esdek is aangetroffen. In het zuiden begrenst de bosrand de es. In het bos is sprake van stuifduinen. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Er wordt aanbevolen om bij bodemingrepen dieper dan 60 cm een proefsleufonderzoek uit te laten voeren op het deel van de locatie waar sprake is van een esdek.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 8 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40222&lt;br&gt;Uit het onderzoek blijkt dat in een groot deel van de locatie sprake is van een podzolbodem in het dekzand. Na verdichting van het boorgrid blijft dit beeld min of meer gelijk. Uit de bemonsterde grond blijkt dat in drie boringen houtskool aanwezig is. Andere archeologische indicatoren ontbreken; hier wordt aanbevolen geen verder onderzoek uit te voeren. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Locatie 10 Archis onderzoeksmeldingsnummer 40223&lt;br&gt;Uit het onderzoek blijkt dat het dekzand direct onder de bouwvoor aanwezig is. Alleen in het noordelijke deel van het terrein is sprake van een podzolbodem in de top van het dekzand. Na verdichting en bemonstering is in drie boringen houtskool aangetroffen. Ook hier ontbreken andere archeologische indicatoren. In het noordoostelijke deel van de locatie was geen betredingstoestemming. Er wordt aanbevolen om hier de nog ontbrekende boringen te zetten en indien nodig te verdichten en te bemonsteren waarna een aanbeveling voor dit deel van de locatie gedaan kan worden.&lt;/p&gt;