DOI: 10.17026/ar/7lpd8l
title: Uiterweg 21A, Aalsmeer (gemeente Aalsmeer)
title: Een bureauonderzoek

description: ADC ArcheoProjecten heeft in juni en juli 2023 een bureauonderzoek uitgevoerd naar de kans op de aanwezigheid van archeologische waarden op de locatie Uiterweg 21A in Aalsmeer, gemeente Aalsmeer. De aanleiding voor het onderzoek is de sloop van de bestaande woning gevolgd door vervangende nieuwbouw. Hiervoor is een omgevingsvergunning vereist.

Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit volgt dat de diepere ondergrond van het plangebied uit wad- en kwelderafzettingen (Laagpakket van Wormer van de Formatie van Naaldwijk) bestaat. Indien sprake is van getij-inversieruggen dient rekening te worden gehouden met archeologische sporen en vondsten uit het Neolithicum. Omdat tot op heden in het onderzoeksgebied geen vondsten en/of sporen uit deze periode bekend zijn, is het de vraag in hoeverre het toenmalige getijdenlandschap geschikt was voor bewoning. Mogelijk werd het gebied alleen gebruikt voor de jacht en de visserij.

In de periode Bronstijd tot en met Vroege Middeleeuwen bevond zich ter plaatse van het onderzoeksgebied een uitgestrekt veenmoeras. Op grond van de natte omstandigheden en afwezigheid van grote rivieren die toegang zouden kunnen verschaffen tot het gebied wordt de kans op de aanwezigheid van archeologische sporen in het veen (Hollandveen Laagpakket van de Formatie van Nieuwkoop) gering geacht.

Vanaf de Late Middeleeuwen werd het gebied op grote schaal ontgonnen en in gebruik genomen voor de landbouw. De intensieve ontginningen leidden tot oxidatie en inklinking van het veen, waardoor het gebied steeds lager kwam te liggen. Vanwege wateroverlast die daardoor ontstond schoof de bewoning gefaseerd naar het noordwesten. Hierbij ontstond het bebouwingslint langs de Uiterweg. 

Op basis van bekende historische gegevens en spaarzame archeologische vondsten (op een direct aangrenzende locatie) moet ter plaatse van de landstrook langs de Uiterweg, waarvan ook het plangebied deel uitmaakt, rekening worden gehouden met resten uit de Nieuwe tijd (vanaf de 16e eeuw). Eventueel kunnen ook laatmiddeleeuwse resten worden aangetroffen. De resten zullen zich in de top van het veen en/of een eventueel bovenliggend ophogingspakket bevinden. 

Het geraadpleegde kaartmateriaal biedt geen aanknopingspunten voor de aanwezigheid van historische bebouwing in het plangebied. Hierbij moet worden aangetekend dat uit de vroegste bewoningsfase van de Uiterweg geen betrouwbaar kaartmateriaal voorhanden is en dat de bebouwing in de loop der tijd kan zijn verplaatst. Zeker is dat het plangebied in het begin van de 19e eeuw uit zogenaamd teeltland bestond. Pas op een kaart van 1902 verschijnt in het plangebied, aan de zijde van de Uiterweg, bebouwing. Het gaat daarbij vermoedelijk om twee schuren, die in de jaren vijftig plaatsmaken voor een kas. In 1997 wordt het huidige woonhuis gerealiseerd. Aangenomen mag worden dat de bodemopbouw in het noordwestelijk deel van het plangebied, dat verschillende bouw- en sloopfases heeft gekend, is verstoord. In het overige deel dat zo ver bekend niet bebouwd is geweest, zal de bodemopbouw relatief intact zijn.