DOI: 10.17026/dans-zbe-jsnv
title: Gemeente Loon op Zand Plangebied de Efteling tussen Horst en N261 te Kaatsheuvel
title: Archeologisch Bureauonderzoek

description: &lt;p&gt;In het onderzoek uit 2008 is grofweg 90 procent van het totale plangebied van circa 9,25 hectare al onderzocht middels een bureauonderzoek en een karterend booronderzoek. Alleen het meest zuidelijke deel van het plangebied van circa 1 hectare, grenzend aan de Eftelingstraaten het perceel aan Horst 41 is niet eerder onderzocht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Uit het onderzoek van RAAP is gebleken dat het plangebied is gelegen in een dekzandlandschap waar twee verschillende bodemtypen voorkomen. Centraal in het plangebied komen haarpodzolgronden voor en in het uiterste noorden en zuiden van het plangebied hoge zwarte enkeerdgronden. Delen van het plangebied zijn mogelijk overgroeid geweest met veen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Binnen een staal van 1 km rondom het plangebied zijn enkele archeologische waarnemingen geregistreerd. Dit betreft onder meer een vindplaats van een nederzetting (landbouwers) uit de late-bronstijd – vroege-ijzertijd op circa 500 m ten zuiden van het plangebied. Tevens zijn ten zuidwesten van het plangebied een aantal losse vondsten aangetroffen. Dit betreffen onder meer aardewerkresten en vuursteenartefacten uit de periodes paleolithicum – neolithicum, bronstijd – ijzertijd en late middeleeuwen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog maakte het zuidoostelijke deel van het plangebied deel uit van de meest noordwestelijke afbakening van een Duits munitiedepot.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Uit het booronderzoek bleek dat het noordelijke deel is uitgestoven of afgegraven en dat in het zuidelijke deel enkeerdgronden voorkomen. Het tussenliggende deel is niet uitgestoven, maar hier komen ook geen enkeerdgronden voor. In de boringen zijn enkele archeologische resten als verbrande leem en aardewerk uit de prehistorie en nieuwe tijd gevonden. Aanbevolen werd een proefsleuvenonderzoek uit te voeren.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het meest zuidelijke deel, het nog niet eerder onderzochte deel van het plangebied en het perceel aan Horst 41, ligt in een zone met lage zandruggen, waarop zich vermoedelijk door ophoging met potstalmest een enkeerdgrond heeft gevormd. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op circa 500 m ten zuidwesten van het plangebied zijn bij archeologische onderzoeken sporen uit de nieuwe tijd aangetroffen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In het meest zuidelijke deel bestaat dat kans dat vindplaatsen aanwezig zijn, getuige de vondsten die binnen het plangebied tijdens het onderzoek in 2008 zijn gedaan en de sporen die bij archeologische onderzoeken binnen 500 m ten zuidwesten van het plangebied zijn opgetekend. De vondsten in het plangebied zijn wellicht te relateren aan een bekende nederzetting uit de late-bronstijd - ijzertijd op circa 500 m ten zuiden van het plangebied. Archeologische vondsten en bewoningssporen kunnen bij een enkeerdgrond op dekzand worden verwacht aan de basis van het plaggendek en in de top van een eventueel daar onder begraven bodemprofiel. In de Tweede Wereldoorlog is het munitiedepot Munitions Ausgabe Stelle (M.A.St.) Loon op Zand gebouwd. Deze lag deels in het plangebied. Sporen en relicten uit de Tweede Wereldoorlog zijn al van af het maaiveld te verwachten. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Gezien het voorkomen van enkeerdgronden en de vondst van aardewerk en sporen van grondgebruik uit respectievelijk bronstijd – late-ijzertijd en de nieuwe tijd in de directe omgeving van het plangebied geldt een hoge verwachting op het aantreffen van resten uit deze periodes. Tevens geldt een hoge verwachting op het aantreffen van resten uit de Tweede Wereldoorlog. Het is niet uit te sluiten dat zich in het gebied mensen hebben gevestigd die na of tijdens turfwinning de gronden klaarmaakten voor landbouw. Bovendien is op historisch kaarten uit de 18e en 19e eeuw bebouwing afgebeeld. Deze kunnen oudere voorlopers hebben gehad.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;Archeologisch Bureauonderzoek&lt;/p&gt;