DOI: 10.17026/dans-26h-3374
title: Hilvarenbeek Safari Resort Beekse Bergen Booronderzoek
title: Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend en karterend booronderzoek

description: &lt;p&gt;ADC ArcheoProjecten heeft in de periode augustusnovember 2016 een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend en karterend booronderzoek uitgevoerd op de locatie Safari Resort Beekse Bergen in Hilvarenbeek (afb. 1). Aanleiding is de voorgenomen uitbreiding van het Safaripark Beekse Bergen. Op basis van de reeds bestaande plannen zal het park aan de zuidwestzijde uitgebreid worden met een Safari Resort, met maximaal 425 recreatiewoningen (lodges). Tevens zal in het centrale deel van het resort een savanne aangelegd worden en is de bouw gepland van verschillende stallen. Voor de ontwikkeling van Safari Resort Beekse Bergen is in 2015 een Plan van Aanpak opgesteld waarin is gekozen om stapsgewijs vervolgonderzoek uit te laten voeren door middel van een verkennend en mogelijk vervolgens een karterend booronderzoek. Op basis van de planontwikkeling heeft initiatiefnemer ervoor gekozen om stapsgewijs verschillende deelgebieden, conform voornoemd plan van aanpak, te onderzoeken. In dit kader zijn derhalve reeds twee rapportages opgesteld (Van Rooij 2016 en Huizer 2016) waarin verschillende deelgebieden onderzocht zijn. Middels onderhavig onderzoek werden wederom enkele deelgebieden onderzocht. Voorliggend onderzoek heeft betrekking op het gebied waar de recreatiewoningen gebouwd worden (deelgebied Lodges) en het nog niet eerder onderzochte deel van de aan te leggen savanne (deelgebied Rest Savanne). Op basis van het bureauonderzoek en het Plan van Aanpak werd voor het plangebied de volgende verwachting geformuleerd:  ‘Op specifieke plaatsen, op de hogere ruggen langs (voormalige) vennen en laagten: vindplaatsen van jagers/verzamelaars (vooral vuursteenconcentraties en haardplaatsen), al dan niet overstoven (periode ca 10.000 – ca 4.000 v. Chr.);  Resten van nederzettingen en grafvelden daterend uit het Neolithicum tot en met de Vroege IJzertijd (ca. 4.000 v Chr. – ca 500 v Chr.). Het betreft dan naast vondsten als vuursteen en aardewerk ook sporen van gebouwen en andere structuren.  Afvaldumps gerelateerd aan bewoning en ecologische relevante afzettingen (veen) in vennen en depressies. Teneinde deze verwachting te toetsen en aan te vullen is in het plangebied allereerst een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Uit dit verkennend booronderzoek komt naar voren dat er, met name onder in de boringen, plaatselijk lagen aanwezig zijn met matig tot sterk siltig zand en/of lagen met matig tot zeer grof zand met laagjes fijn grind. In sommige gevallen op een diepte van ca. 60 cm –mv, maar elders rond ca. 150 cm -mv. Vanwege het voorkomen van deze duidelijke gelaagdheid, is dit gedeelte geïnterpreteerd als Oud Dekzand of Jong Dekzand I. Het bovenste gedeelte, waarin niet of nauwelijks gelaagdheid waargenomen is, wordt geïnterpreteerd als Jong Dekzand II. Het dekzand is in verschillende fasen in de laatste ijstijd afgezet. Als het klimaat niet te koud was voor menselijke aanwezigheid, kunnen in deze streken groepjes jagers/verzamelaars hebben rondgereisd, waarvan nog vuurstenen artefacten in de bodem aanwezig kunnen zijn. Dit zou ook in het onderhavige plangebied aan de orde kunnen zijn. Maar ook sporen en vondsten uit de latere prehistorie zouden in en op het dekzand aanwezig kunnen zijn. Aangezien geen begraven bodems uit het Allerød- of Bølling-interstadiaal zijn aangetroffen, is het echter niet mogelijk om vanuit het verkennend bodemonderzoek, een eenduidig onderscheid te maken tussen de diverse dekzandafzettingen, die overigens wel alle behoren tot de Formatie van Boxtel, Laagpakket van Wierden. 5 In de top van het dekzand heeft zich een podzolbodem ontwikkeld, die later al dan niet erosief is bedekt door een pakket stuifzand (Formatie van Boxtel, Laagpakket van Kootwijk) van wisselende dikte. Geconcludeerd kan worden dat het potentiële archeologische niveau wordt gevormd door de holocene podzolbodem. Oudere, dieper gelegen bodems uit het Allerød- of Bølling-interstadiaal, die eveneens als potentieel archeologisch niveau zouden kunnen worden beschouwd, zijn niet aangetroffen. Daarom is geconcludeerd dat het uitvoeren van een karterend booronderzoek op een dieper niveau dan de bodem in de top van het dekzandpakket weinig zinvol is. Ook de locaties waar deze bodem tot in de B-horizont of dieper verstoord blijkt te zijn, hoeft niet nader te worden onderzocht op het voorkomen van resten uit de steentijd of de late prehistorie. Het resterende deel, waar op basis van de verkennende fase nog sprake kon zijn van een redelijk intacte bodemopbouw, kent een oppervlak van ca. 8,96 ha. Aangezien in deze zone nog steeds een kans bestond op de aanwezigheid van archeologische resten uit de steentijd of late prehistorie, zijn hier uiteindelijk 1071 karterende boringen(in 8x10 grid) geplaatst. Bij deze boringen zijn, conform het Plan van Aanpak, het relevante niveau (lees: het al dan niet door stuifzand bedekte gedeelte van de oorspronkelijke podzolbodem) gezeefd over een zeef met een maaswijdte van 3 mm. Geen van de uitgezeefde boorkernen bevatten archeologische indicatoren (vuurstenen artefacten, aardewerk of houtskool) die zouden kunnen wijzen op een archeologische vindplaats. Uit het ontbreken van archeologische indicatoren kan gezien de gehanteerde onderzoeksmethode geconcludeerd worden dat, de kans dat er in het plangebied vindplaatsen uit de steentijd of late prehistorie aanwezig zijn, onwaarschijnlijk is.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;Safari Resort Beekse Bergen in Hilvarenbeek&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend en karterend booronderzoek&lt;/p&gt;