DOI: 10.17026/ar/cqzhja
title: Uiterweg 311 en 311-zmhs, Aalsmeer (gemeente Aalsmeer)
title: Een bureauonderzoek

description: ADC ArcheoProjecten heeft in november en december 2022 een bureauonderzoek uitgevoerd naar de kans op de aanwezigheid van archeologische waarden op de locatie Uiterweg 311 en 311-zmhs in Aalsmeer, gemeente Aalsmeer. De aanleiding voor het onderzoek is de voorgenomen sloop van de bestaande bebouwing gevolgd door de nieuwbouw van een woonhuis en een recreatiewoning. Hiervoor is een omgevingsvergunning nodig.

Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit volgt dat de diepere ondergrond uit wad- en kwelderafzettingen (Laagpakket van Wormer van de Formatie van Naaldwijk) bestaat. Indien sprake is van getij-inversieruggen dient rekening te worden gehouden met archeologische sporen en vondsten uit het Neolithicum. Omdat tot op heden in het onderzoeksgebied geen vondsten en/of sporen uit deze periode bekend zijn, is het de vraag in hoeverre het toenmalige getijdenlandschap geschikt was voor bewoning. Mogelijk werd het gebied alleen gebruikt voor de jacht en de visserij. Hieraan gerelateerde vindplaatsen zijn vanwege de zeer lage vondstdichtheid zeer moeilijk met prospectief onderzoek op te sporen.

In de periode Bronstijd tot en met de Vroege Middeleeuwen bevond zich ter plaatse van het onderzoeksgebied een uitgestrekt veenmoeras. Op grond van de natte omstandigheden en afwezigheid van grote rivieren die toegang zouden kunnen verschaffen tot het gebied wordt de kans op de aanwezigheid van archeologische sporen in het veen (Hollandveen Laagpakket van de Formatie van Nieuwkoop) gering geacht.

Vanaf de Late Middeleeuwen werd het gebied op grote schaal ontgonnen en in gebruik genomen voor de landbouw. De intensieve ontginningen leidden tot oxidatie en inklinking van het veen, waardoor het maaiveld steeds lager kwam te liggen. Vanwege wateroverlast die daardoor ontstond schoof de bewoning gefaseerd naar het noordwesten. Hierbij ontstond de huidige nederzetting Aalsmeer en het bebouwingslint langs de Uiterweg. 

Op basis van bekende historische gegevens moet ter plaatse van de landstrook langs de Uiterweg, waarvan ook het plangebied deel uitmaakt, rekening worden gehouden met resten uit de Nieuwe tijd (vanaf de 16e eeuw). Eventueel kunnen ook laatmiddeleeuwse resten worden aangetroffen. De resten, waaronder resten van funderingen, muurwerk, vloerniveaus en andere aan bewoning gerelateerde sporen zoals afvalkuilen, zullen zich in de top van het veen en/of een eventueel bovenliggend ophogingspakket bevinden. 

Het geraadpleegde kaartmateriaal geeft geen aanknopingspunten voor de aanwezigheid van historische bebouwing in het plangebied. In het begin van de 19e eeuw bestond het deels uit rietland en deels uit water, later werd het als tuinbouwgrond gebruikt. Pas op een kaart van 1905 verschijnt voor het eerst bebouwing in het plangebied. Deze bevond zich nabij de Uiterweg.

Door bouw- en sloopactiviteiten zal de bodemopbouw in het noordwestelijk deel van het plangebied zijn verstoord. De aanwezigheid van baksteen en metselwerkgranulaat in milieukundige boorprofielen zijn als een mogelijke aanwijzing hiervoor te beschouwen. Eventuele in het noordwestelijk deel van het plangebied aanwezige archeologische resten zullen vermoedelijk niet intact of hooguit fragmentarisch aanwezig zijn. In het overige deel van het plangebied wordt, vanwege de iets grotere afstand tot de Uiterweg waarlangs van oudsher de bebouwing geconcentreerd was en de aanwezigheid van water tot in de jaren vijftig van de vorige eeuw, als laag ingeschat.