DOI: 10.17026/dans-xga-etay
title: Westvoorne Tinte Ommeloopweg. Een bureauonderzoek en een verkennend inventariserend veldonderzoek door middel van grondboringen.
title: BOORrapporten 637

description: &lt;p&gt;In opdracht van de Gasunie heeft de afdeling Onderzoek en Rapportage van het Bureau Oudheidkundig Onderzoek Rotterdam (BOOR) van de gemeente Rotterdam in augustus 2017 een verkennend inventariserend veldonderzoek uitgevoerd in het westelijke deel van plangebied Tinte Ommeloopweg in Westvoorne. In totaal zijn verspreid over het onderzoeksgebied zeventien boringen verricht. Er is geboord vanaf het maaiveld tot maximaal 3,78 m - NAP (3,25 m - mv).&lt;br&gt;Voorafgaand aan het veldonderzoek is voor het plangebied een bureauonderzoek uitgevoerd. Het onderzoek is verricht, omdat bij de voorgenomen werkzaamheden in het plangebied grondwerkzaamheden zullen worden uitgevoerd die reiken tot in ieder geval 3,0 m - mv. Indien archeologische waarden aanwezig zijn, kunnen deze hierbij worden aangetast of vernietigd.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Uit het bureauonderzoek, waarbij onder meer is gekeken naar de historische situatie, de bodemopbouw ter plaatse en de bekende archeologische waarden in (de omgeving van) het plangebied, komt naar voren dat voor het gehele plangebied een onbekende archeologische verwachting geldt voor vindplaatsen uit het Mesolithicum en het Neolithicum. Vindplaatsen uit deze perioden kunnen bijvoorbeeld aangetroffen worden in de top van eventueel aanwezige stroomgordelafzettingen (Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Wormer; voorheen Afzettingen van Calais). Dergelijke afzettingen worden echter niet verwacht binnen de geplande verstoringsdiepte van 3,0 m - mv. Vindplaatsen uit de Bronstijd kunnen worden aangetroffen op de kleilaag behorend tot de Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren (voorheen Afzettingen van Duinkerke 0). Daarnaast geldt voor het gehele plangebied eveneens een redelijk hoge tot hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen uit de IJzertijd in de top van het veen (Hollandveen Laagpakket; voorheen Hollandveen). Er geldt een zeer hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen uit de Romeinse tijd. Deze zijn te verwachten op de eventueel direct op het veen aanwezige kleilaag (Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren; voorheen Afzettingen van Duinkerke I). Voor vindplaatsen uit de Middeleeuwen (na de 14e eeuw) en de Nieuwe tijd geldt voor het gehele plangebied een redelijk hoge tot hoge archeologische verwachting. De eventueel aanwezige archeologische waarden bevinden zich op of in de top van het overstromingsdek (Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren; voorheen Afzettingen van Duinkerke III). &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het is lastig de verschillende bij het verkennend inventariserend veldonderzoek onderscheiden pakketten klastische sedimenten en venen ‘in tijd te plaatsen’.&lt;br&gt;Uit het booronderzoek blijkt dat de diepere ondergrond in het plangebied vanaf een minimale diepte van 2,93 m - NAP (2,50 m - mv) bestaat uit een organisch pakket, dat gerekend kan worden tot het Hollandveen Laagpakket (voorheen Hollandveen). &lt;br&gt;Op dit pakket is vanaf minimaal 2,58 m - NAP (2,30 m - mv) een klastisch pakket aangeboord dat vanwege de overeenstemmende diepte met de geologische kaart, waarschijnlijk gerekend kan worden tot de Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren (voorheen Afzettingen van Duinkerke 0). Een toewijzing aan de Afzettingen van Duinkerke I is echter niet geheel uitgesloten.&lt;br&gt;Hierop is vanaf minimaal 2,15 m - NAP (1,72 m - mv), een tweede pakket veen aangetroffen. Dit veenpakket kan eveneens gerekend worden tot het Hollandveen Laagpakket (voorheen Hollandveen). De top van het veenpakket is grotendeels intact aanwezig; het is nauwelijks geërodeerd voorafgaand aan de vorming van het tweede en derde klastische pakket. Het veen kan mogelijk worden geïnterpreteerd als het post-Romeinse veen.&lt;br&gt;Verspreid over het plangebied is vervolgens vanaf minimaal 1,91 m - NAP (1,48 m - mv), een tweede klastisch pakket aangeboord. Het pakket behoort zeer waarschijnlijk tot het Laagpakket van Walcheren (voorheen Afzettingen van Duinkerke I); een toewijzing aan een vroege fase van de Afzettingen van Duinkerke III is echter niet geheel uitgesloten.&lt;br&gt;Dit pakket is in de een flink aantal boringen volledig geërodeerd door de latere overstromingsfase (klastisch pakket 3).&lt;br&gt;In alle boringen is vanaf een minimale diepte van 0,67 m - NAP (0,45 m - mv) een derde klastisch pakket aangetroffen. Klastisch pakket 3 kan gerekend worden tot de Formatie van Naaldwijk, Laagpakket van Walcheren (voorheen Afzettingen van Duinkerke III). Het pakket wordt geïnterpreteerd als het overstromingsdek, dat gevormd is vóór de 14e eeuw, toen de Polder Zuurland werd gevormd.&lt;br&gt;De bovenste bodemlaag in het plangebied bestaat uit enerzijds een (sub)recent opgebracht pakket en anderzijds uit een (sub)recent geroerd pakket, de zogenaamde bouwvoor.&lt;br&gt;Uit het verkennend inventariserend veldonderzoek is gebleken dat de top van beide aangetroffen lagen veen intact is aangetroffen. Dit houdt in dat zich in het plangebied archeologische waarden uit de IJzertijd kunnen ophouden. Indien de bovenste laag veen namelijk wordt geïnterpreteerd als post-Romeins veen, dan kunnen resten uit de IJzertijd in de top van de onderste veenlaag worden verwacht. Als bovenste het veenpakket daarentegen als top van het ‘reguliere’ Hollandveen Laagpakket kan worden beschouwd, dan kunnen waarden uit de IJzertijd op dit niveau worden aangetroffen. &lt;br&gt;Er bestaat een hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen uit de Romeinse tijd. Sedimenten die toe te schrijven zijn aan de Afzettingen van Duinkerke I zijn in het plangebied aanwezig: of het nu gaat om het pakket klei tussen de twee lagen veen of om de laag klei rustend op het bovenste pakket veen.&lt;br&gt;De top van het laatmiddeleeuwse overstromingsdek, waarvoor een redelijk hoge tot hoge archeologische verwachting gold voor vindplaatsen uit de Middeleeuwen (ná de 14e eeuw) en de Nieuwe tijd, is afgedekt door een (sub)recent opgebracht/geroerd pakket. &lt;br&gt;Op basis van het bovenstaande kan geconcludeerd worden, dat er stratigrafische niveaus met archeologische potentie aanwezig zijn in het plangebied.&lt;br&gt;Ook zijn er enkele archeologische indicatoren uit de Middeleeuwen en Nieuwe tijd aan het maaiveld aangetroffen en één aardewerkscherf in de boor. Deze scherf kan mogelijk in de Romeinse tijd gedateerd worden.&lt;br&gt;Concluderend kan gesteld worden dat de kans bestaat dat bij de geplande werkzaamheden in het plangebied, tot in ieder geval 3,0 m - mv, archeologische waarden verstoord zullen worden. Dit geldt met name voor delen van een verkavelingssysteem dat in 1991 in het oosten van het plangebied is aangetroffen. Het kan zich verder naar het westen uitstreken tot in de nu onderzochte arealen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op basis van de uitgevoerde onderzoeken wordt verondersteld dat zich in het westen van plangebied Tinte Ommeloopweg mogelijk archeologische waarden kunnen ophouden. Het gaat om delen van een verkavelingssysteem dat zeer waarschijnlijk in de Romeinse tijd is te plaatsen. Aangezien het echter lastig is de bij het booronderzoek aangetroffen lagen tussen het Hollandveen Laagpakket en het laatmiddeleeuwse overstromingsdek in tijd te plaatsen is het niet geheel uitgesloten dat het verkavelingssysteem uit de Late Middeleeuwen vóór de overstromingen dateert. Omdat het verkavelingssysteem wordt bedreigd door de geplande graafwerkzaamheden is vervolgonderzoek vereist.&lt;br&gt;Het BOOR adviseert de gemeente Westvoorne om het vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van een archeologische begeleiding van het graven van de sleuf ten behoeve van de aanleg van de vloeistofvanger conform het protocol IVO-P.&lt;/p&gt;