DOI: 10.17026/dans-x7q-4rbw
title: Zandmaas - Stuwpand Grave
title: Behoud en onderzoek van archeologische waarden in het Maasdal in het kader van de Maaswerken

description: &lt;p&gt;In het kader van de Maaswerken zijn verschillende deelgebieden in het zomerbed bij Cuijk (Maaskilometer 155,7 ? 174,2) onderzocht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In 1996 heeft een uitvoeringsbegeleiding door het ROB over het gehele traject plaatsgevonden. Deze begeleiding valt onder het Proefproject 1, ZM 17 en ZM 19.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In 2000 en 2002 heeft nadere monitoring door het ROB in het kader van Proefproject 1 - ZM 17 plaatsgevonden op deelgebieden waar in 1996 sporen van een brug uit de Romeinse tijd (en samenhangende vondsten) waren aangetroffen:&lt;br&gt;-deelgebied '2000' (september 2000)&lt;br&gt;-deelgebied '6000' (augustus 2002)&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ZM 18 betreft onderzoek van het traject in 2005, uitgevoerd door Alterra (bureauonderzoek) en het ADC (IVO verkennende fase en onderwaterfase).&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Specifiek onderzoek inzake het Genneperhuis (ZM 19) is in 1999 door RAAP uitgevoerd, echter niet in opdracht van De Maaswerken. De Maaswerken heeft wel gebruik gemaakt van de onderzoeksgegevens. Zie voor nadere informatie RAAP-rapport 598.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;-&lt;br&gt;De Romeinse brug te Cuijk maakte onderdeel uit van het Romeinse wegenstelsel, dat vooral voor de grensverdediging werd aangelegd. De brug gaf de Romeinse cavalerie, gelegerd in het castellum te Cuijk, de mogelijkheid snel naar de bedreigde grenszone op te trekken. De brug kan direct aan het castellum worden gerelateerd.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In het '2000'-gebied ligt het fundament van de&lt;br&gt;meest complete brugpijler. De archeologische resten bestaan hier uit houten palen en relatief grote zandstenen bouwstenen.&lt;br&gt;Tijdens het veldwerk is vastgesteld dat er een sterke uitspoeling van de rivierbodem is opgetreden als gevolg van de baggerwerkzaamheden in 1996. Hierbij vormt de oprukkende steilrand een belangrijk fenomeen. Door het afkalven van deze steilrand zal in korte tijd een belangrijk deel van het 2000- gebied verdwijnen. Daarnaast vormt verwering een bedreiging voor zowel de houten palen als de bouwstenen.&lt;br&gt;Om de verwering een tijdelijk halt toe te roepen, zijn in het beheersadvies voor de korte termijn enkele maatregelen geformuleerd. Op de langere termijn lijkt het 2000- gebied niet te behouden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het '6000'-gebied betreft de locatie van een waarneming van houten palen nabij de loswal waargenomen die geen onderdeel uitmaken van de Romeinse Maasbrug maar mogelijk onderdeel vormen van een Romeinse of middeleeuwse kade of beschoeiing. In dit gebied steken eikenhouten heipalen en kleine, rondhouten paaltjes uit de rivierbodem. In het onderzoeksgebied zijn door duikende amateur-archeologen veel archeologische vondsten van allerlei aard verzameld.&lt;br&gt;De gebruikte techniek op de houten palen blijkt overeen te komen met de techniek die voor de palen van de Romeinse brug is gebruikt.&lt;br&gt;De vindplaats wordt bedreigd door de scheepvaart: draaiende scheepsschroeven kunnen de palen beschadigen.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;-&lt;br&gt;Het Inventariserend Veldonderzoek in 2005 bestond uit bodemonderzoek met side scan sonar en multibeam over drie trajecten: Stupwand Grave (ZM 18), Stuwpand Grave deelgebied Gennep (ZM 18), en Stuwpand Sambeek (ZM 07).&lt;br&gt;Enkele tientallen contacten werden als mogelijke archeologica geïnterpreteerd. Nader onderzoek in de onderwaterfase toonde aan dat het in alle gevallen om (Laat-Middeleeuwse) scheepsresten ging. Het hout is goed geconserveerd en diverse locaties werden interessant genoeg bevonden voor vervolgonderzoek.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;ZM 17 Stuwpand Grave Proefproject 1 Zomerbed km 155,7 - 174,2&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;ZM 18 Stuwpand Grave Zomerbedverdieping km 155,7 ? 174,2&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;ZM 19 Stuwpand Grave Genneperhuis&lt;/p&gt;
description: Date: 24 juni-3 augustus 1996 (uitvoeringsbegeleiding ROB)
description: Date: september 2000 (monitoring gebied '2000', ROB)
description: Date: augustus 2002 (monitoring gebied '6000', ROB)
description: Date: 2005 (bureauonderzoek Alterra)
description: Date: 6-15 juni 2005 (IVO verkennende fase ADC)
description: Date: 19-29 september 2005 (IVO onderwaterfase ADC)
description: Date Submitted: 2009-05-04