DOI: 10.17026/ar/fbl5de
title: l: Plangebied Reconstructie Mgr. Savelbergweg te Heel, gemeente Maasgouw.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek.
title: RAAP rapport 6748

description: Dit is een aanvulling op het onder code HESAV gedeponeerde onderzoek.

&lt;p&gt; Inleiding
In opdracht van Iv-Infra B.V. heeft RAAP in oktober 2023 een archeologisch vooronderzoek in de vorm
van een bureauonderzoek uitgevoerd voor het plangebied Mgr. Savelbergweg te Heel in de gemeente
Maasgouw. Het onderzoek vond plaats in het kader van een nieuw bestemmingsplan in het kader van
de reconstructie van de Mgr. Savelbergweg. Daarbij gaat het met name om rioolaanleg.
&lt;p&gt; Resultaten
Het grootste noordelijke deel van het plangebied ligt op een terrasvlakte uit het interstadiaal. In het
zuidelijke deel (beekdal van de Sleijbeek) komt een restgeul uit het meso-neolithicum voor. Het
plangebied is bodemkundig vrijwel niet gekarteerd vanwege de ligging in bebouwd gebied. In het
grootste noordelijke deel komt waarschijnlijk een hoge bruine enkeerdgrond in zand voor. In het
zuidelijke deel komt rivierklei voor, waarin kalkloze poldervaaggronden zijn ontwikkeld.
&lt;p&gt; Uit de verschillende vindplaatsen en onderzoeken blijkt dat het plangebied deel uitmaakt van in feite
één grote vindplaats uit de Romeinse tijd: Catualium. Hierbinnen zijn er resten van bewoning,
begraving en ambacht (ijzer smeden) gevonden, en de weg van Tongeren (Atuatuca) naar Nijmegen
(Noviomagus) liep mogelijk door het noorden van het plangebied. Hiernaast heeft Heel een historische
kern rond de kerk uit de periode late middeleeuwen-nieuwe tijd. De meeste bodemonderzoeken hebben
uitgewezen dat de bodem in het plangebied en omgeving zwaar is verstoord vanwege de drukke
bebouwing. In het zuiden, in het beekdal van de Sleijbeek is de bodem echter nog intact.
&lt;p&gt; Er geldt een hoge verwachting voor resten uit de Romeinse tijd: gebouwen, begravingen,
metaalsmederij, maar ook van de Romeinse weg van Tongeren naar Nijmegen, die mogelijk door het
noorden van het plangebied liep. Ook geldt er, gezien de ligging in de historische kern, een hoge
verwachting voor historische resten uit de periode late middeleeuwen-nieuwe tijd. Voor het zuidelijke
deel, in het beekdal van de Sleijbeek, geldt er een hoge verwachting voor water-gebonden activiteiten
van bewoners uit periode neolithicum-nieuwe tijd. Denk daarbij met name aan met Romeinse en
historische bebouwing gerelateerde afvaldumps. Ter hoogte van de kerk kunnen er mogelijk nog graven
uit de middeleeuwen voorkomen.
&lt;p&gt; Advies
De bodem in het plangebied is flink verstoord als gevolg van de vele kabels en leidingen, inclusief het
centraal gelegen riool: zie figuur 15. Toch wordt, vanwege de hoge archeologische verwachting,
geadviseerd om daar waar mogelijk een archeologisch veldonderzoek uit te laten voeren binnen het
plangebied. Dit kan het beste bestaan uit een archeologische begeleiding van de werkzaamheden (het
voorafgaand aan de civiele werkzaamheden graven van proefsleuven is uit praktisch oogpunt niet
haalbaar).
&lt;p&gt; In figuur 16 is aangeduid in welke zones een begeleiding het beste plaats kan vinden: dit zijn de zones
met weinig kabels en leidingen. In zones met veel kabels en leidingen is de bodem waarschijnlijk flink
zwaar verstoord, maar vanwege het belang van de Romeinse vicus en weg wordt er voor deze zones.
Mocht er tijdens de werkzaamheden blijken dat een begeleiding in de zones met veel kabels en
leidingen niet mogelijk/nuttig is, dan kan de begeleiding in overleg met de gemeente in deze zones stop
worden gezet. 
&lt;p&gt; Een archeologische begeleiding dient te zijn gebaseerd op een door de gemeente goedgekeurd
Programma van Eisen (PvE). In dit PvE kan eventueel nog nader worden bepaald waar welke methode
het beste kan plaatsvinden. In het PvE moet er verder duidelijk een fasering en aanpak van de
begeleiding worden beschreven, met name voor wat betreft de besluitvorming over het wel dan niet
toepassen van de begeleiding in de reeds verstoorde zones.