DOI: 10.17026/dans-22j-fyd5
title: 14045438 GEL.WRL.ARC Eindrapportage Natuurvriendelijke oever Bisschopsgraaf deelgebied 3 (Trichtse kade) te Tricht

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting&lt;br&gt;Op basis van de verzamelde landschappelijke gegevens ligt het plangebied binnen de meandergordel/stroomgordel van Schaik. Deze meandergordel was actief van 4137 tot 2880 voor Chr. (Vroeg- en Midden-Neolithicum). Afzettingen die gesedimenteerd zijn voordat de meandergordel/stroomgordel van Enspijk ontstond, zijn geërodeerd. De beddingafzettingen van meandergeulen van (grote) voormalige stroomgordels reiken vaak tot in de vlechtende Pleistocene rivierterrasafzettingen. Eventueel aanwezige archeologische resten uit de perioden voor het Midden-Neolithicum zullen tevens zijn geerodeerd (geen ligging meer in hun oorspronkelijke context). Daarom geldt er geen archeologische verwachting meer voor resten uit de perioden Laat-Paleolithicum t/m Vroeg-Neolithicum. Met het ontstaan van de meandergordel/stroomgordel van Schaik, en daarmee de vorming van hoger gelegen kronkelwaardruggen, oeverwallen en crevassen, kreeg het plangebied wel een gunstige ligging voor bewoning. Ook na de actieve fase van de meandergordel/stroomgordel van Schaik bleven de hoog gelegen kronkelwaardruggen, oeverwallen en crevassen, ten opzichte van hun omgeving, beter geschikt als bewoningslocatie. De ligging op een oeverwal dan wel een kronkelwaardrug gaf de beschikking van voldoende areaal bouwland (akkergronden) en het houden van vee, en daarmee de ontwikkeling van een nederzetting((s)complex). Vanaf de Late-IJzertijd is er geleidelijk een afdekkend pakket komklei gesedimenteerd, als gevolg van voortgaande opvulling van de Rijn-Maas delta en het ontstaan van de meandergordel/stroomgordel van De Linge ten zuiden van het plangebied. Het plangebied ging hierdoor een ligging innemen binnen een rivierkom- en oeverwalachtige vlakte. De geschiktheid van het plangebied als bewoningslocatie nam hierdoor steeds meer af. Waarschijnlijk in de Vroege-Middeleeuwen was er sprake van natte/drassige condities binnen het plangebied.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Pas na de bedijking en inpoldering (vanaf de 12e eeuw), waardoor de oxidatie en inklinking van veen en klei werd versterkt, kreeg het plangebied geleidelijk aan weer een relatief hoge ligging op een reliëf-inversierug, ten opzichte van de omliggende veenkommen. Daardoor nam de geschiktheid van het plangebied als bewoningslocatie weer toe. Op grond van de paleogeografische ontwikkeling en latere menselijke invloed, en daarmee de ontstane landschappelijke ligging, geldt voor het plangebied een hoge verwachting op het aantreffen van archeologische resten voor de perioden vanaf het Midden-Neolithicum t/m de Midden-IJzertijd en de Nieuwe tijd, een middelhoge verwachting voor de perioden Late-IJzertijd, Romeinse tijd en Late-Middeleeuwen (vanaf het moment van bedijking en inpoldering van het gebied, waardoor de meandergordel/stroomgordel van Schaik als reliëf-inversierug hoger in het landschap kwam te liggen) en een lage verwachting voor de periode Vroege-Middeleeuwen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten inventariserend veldonderzoek&lt;br&gt;Uit de resultaten van het inventariserend veldonderzoek (IVO, verkennende fase direct gecombineerd met de karterende fase) blijkt dat de bodemopbouw in het westelijke en centrale deel van het plangebied vanaf circa 75 cm -mv bestaat uit oeverwal-/kronkelwaardafzettingen met hieronder beddingafzettingen. Hierboven ligt een afdekkende laag komklei die zeer waarschijnlijk gesedimenteerd tijdens de actieve fase van de ten zuiden gelegen Linge, voordat bedijking plaatsvond. Het oostelijke deel van het plangebied ligt in een verlaten meandergeul die opgevuld is met restgeulafzettingen. Het afdekkende pakket komklei is ook wat dikker en komt voor tot circa 105 cm -mv. Binnen het gehele plangebied bestaat de bovenste 20 tot 25 cm van de bodemopbouw uit een laag opgebrachte grond, vanwege het recent uitbaggeren van de direct ten noorden gelegen wetering/watergang. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;In het versneden en verbrokkelde materiaal zijn echter geen archeologische indicatoren aangetroffen, ook ook niet in de afdekkende laag komklei. De verwachting voor resten daterend vanaf het Midden-Neolithicum wordt daarmee niet bevestigd. Er is dan ook geen aanleiding meer een archeologische vindplaats binnen het plangebied te verwachten.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Conclusie&lt;br&gt;Op basis van het ontbreken van archeologische relevante indicatoren kan worden geconcludeerd dat archeologische waarden niet aanwezig zullen zijn. Er zijn dus geen gevolgen voor de voorgenomen bodemingrepen. &lt;/p&gt;&lt;p&gt;De gespecificeerde archeologische verwachting, zoals die is weergegeven tijdens het bureauonderzoek, wordt door het booronderzoek bevestigd voor wat betreft de landschappelijke ligging en bodemkundige opbouw, echter niet voor wat betreft de verwachting op het aantreffen van archeologische indicatoren daterend vanaf het Midden-Neolithicum.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op grond van het ontbreken van archeologisch indicatoren, adviseert Econsultancy om, ten aanzien van de geplande bodemingrepen, in het kader van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) geen vervolgonderzoek te laten plaatsvinden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Dit selectieadvies is voorgelegd aan het bevoegd gezag in kwestie, Burgemeester en Wethouders van de gemeente Geldermalsen en door middel van een selectiebesluit als zodanig bekrachtigd (beoordeling door de heer W.K. Vos van Vos Archeo, projectnummer: 201417, d.d. 30 juni 2014). De inhoudelijke gegevens in het rapport worden onderschreven door de beoordelaar. De data zijn grotendeels in orde, navolgbaar en correct geïnterpreteerd. Het advies om in het gebied geen verder archeologisch onderzoek uit te voeren wordt onderschreven. Dat wil niet zeggen dat er géén archeologie aanwezig is. Niet-behoudenswaardig wil niet zeggen dat er “niets zit” en het volledig uitsluiten van behoudenswaardige toevalsvondsten kan derhalve niet worden uitgesloten.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Wel dient te allen tijde bij het afgeven van een omgevingsvergunning de wettelijke meldingsplicht (ex artikel 53 Monumentenwet 1988) kenbaar te worden gemaakt om het documenteren van toevalsvondsten te garanderen: Degene die anders dan bij het doen van opgravingen een zaak vindt waarvan hij weet dan wel redelijkerwijs moet vermoeden dat het een monument is (in roerende of onroerende zin), meldt die zaak zo spoedig mogelijk bij Onze minister. Deze aangifte dient te gebeuren bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort. Het verdient aanbeveling ook de verantwoordelijk ambtenaar van de gemeente Geldermalsen (mevrouw A. Gerris) hiervan per direct in kennis te stellen.&lt;/p&gt;
description: Date Accepted: 2014-07-03