DOI: 10.17026/dans-xfw-m5pt
title: Archeologisch vooronderzoek waterbodems ter hoogte van zandlocatie M10B, Noordzee. Ruimtelijk advies op basis van bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek opwater door middel van side scan sonar

description: &lt;p&gt;Vestigia Archeologie & Cultuurhistorie heeft een archeologische&lt;br&gt;bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek waterbodems opwater uitgevoerd voor het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B op de Noordzee. Rijkswaterstaat is voornemens zandwinning op deze locatie mogelijk te maken. In voorbereiding hierop zijn door Rijkswaterstaat geofysische data ingewonnen, waaronder side scan sonar data. Deze data zijn door AquaVision geanalyseerd op het voorkomen van anomalieën op de waterbodem. De resultaten van deze analyse zijn gedeeld met Vestigia.&lt;br&gt;Vestigia heeft deze anomalieën beoordeeld op hun mogelijke archeologische relevantie.&lt;br&gt;Het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B ligt op de Noordzee, op het Nederlands Continentaal Plat in blok M10, binnen de Territoriale Zee van Nederland (12-mijls zone). De zandwinlocatie ligt circa 8 kilometer ten noorden van Terschelling. Zandwinning zal plaatsvinden tot een diepte van maximaal 6 meter onder de zeebodem. Bij de zandwinning zouden eventuele archeologische resten op en in de zeebodem in het geding kunnen zijn.&lt;br&gt;Ter hoogte van het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B kunnen verspoelde prehistorische resten verwacht worden uit het Mesolithicum en resten uit het Laat-Paleolithicum, in de vorm van vuurstenen werktuigen en productieafval en werktuigen gemaakt uit dierlijk bot of gewei. Deze resten kunnen niet met behulp van geofysische methoden worden opgespoord. De kans op het aantreffen van behoudenswaardige, intacte bewoningslocaties of activiteitenzones uit deze periode wordt zeer laag geacht. Deze verspoelde resten uit het Mesolithicum en resten uit het Laat-Paleolithicum worden verwacht in de top van de afzettingen uit de Formatie van Boxtel. Uit boringen is echter gebleken dat het bodemprofiel tot 6 meter onder de waterbodem uitsluitende bestaat uit afzettingen behorende tot de Southern Bight Formatie en tot de Formatie van Naaldwijk.&lt;br&gt;Daarnaast kunnen binnen het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B scheepsresten verwacht worden uit de Late Middeleeuwen en de Nieuwe tijd in de vorm van houten of metalen wrakken en wrakresten, ankers, kanonnen, touwen, kettingen, lading, ballast, scheepsinventarisatie en persoonlijke bezittingen van opvarenden. In principe kunnen in de Noordzee ook oudere scheepsresten worden aangetroffen, in ieder geval vanaf de Bronstijd. Vanwege de ouderdom van deze resten, het dynamische karakter van de Noordzee en het intensieve gebruik van de Noordzee in recente tijden, is de kans op het aantreffen van dergelijke oudere (houten) scheepsresten in min of meer intacte en daarmee behoudenswaardige staat betrekkelijk gering.&lt;br&gt;Tenslotte kunnen binnen het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B wrakken en wrakresten van vliegtuigen worden verwacht die zijn neergestort gedurende de Tweede Wereldoorlog. &lt;br&gt;In het algemeen wordt de archeologische verwachting voor de zandwinlocatie getemperd vanwege het feit dat in het gebied reeds zandwinning heeft plaatsgevonden.&lt;br&gt;In totaal zijn binnen het onderzoeksvlak zandwinlocatie M10B 14 anomalieën waargenomen. Een overzicht van de anomalieën is opgenomen in de contactenlijst in bijlage 3 en in de afbeeldingenrapportage in bijlage 4. Op basis van de beschikbare gegevens is – vanwege de verschijningsvorm of hun beperkte omvang - aan geen van deze anomalieën een archeologische verwachting toegekend.&lt;/p&gt;