DOI: 10.17026/ar/bk6k1f
title: Gemeente Zevenaar. Plangebied Batavenweg te Lobith.
title: Archeologisch bureauonderzoek.
title: BAAC rapport V-23.0382

description: Uit het bureauonderzoek blijkt dat het plangebied al sinds het Pleistoceen deel uitmaakt van het rivierengebied waar een opeenvolging van rivierlopen heeft gezorgd voor een afwisseling van sedimentatie en erosie. Het plangebied ligt in een meanderbocht van de Waal, die in de middeleeuwen is ontstaan en vermoedelijk in de eerste helft van de 16e eeuw op de huidige plaats terecht is gekomen. De meanderbocht is afgesneden en vervolgens rond 1600 stroomopwaarts afgedamd. In 1635 is in het kader van de aanleg van een circumvallatielinie van de Staatse troepen de restgeul middels een kanaal weer voorzien van een actieve verbinding met de Rijn. Direct ten noordoosten van de restgeul lag het legerkamp van Graaf Willem van Nassau. Hoewel op de beschikbare kaarten van de linie ter hoogte van het plangebied geen verdedigingswerken zijn gekarteerd, zijn op recente luchtfoto’s duidelijk de contouren van een verdedigingswerk, vermoedelijk ter verdediging van het kamp, maar mogelijk ouder, zichtbaar. Mogelijk heeft het werk maar kort gefunctioneerd en is dit daarom niet op de beschikbare kaarten aangeduid. Nadien heeft het plangebied uitsluitend een agrarische functie gehad. In de jaren zestig van de vorige eeuw is het noordwestelijke deel van het plangebied afgegraven. 

Vanwege de erosie van de middeleeuwse meanderbocht geldt voor resten uit het paleolithicum-volle middeleeuwen een onbekende verwachting. Voor het verdedigingswerk geldt een hoge verwachting voor resten uit de Tachtigjarige Oorlog en voor het omringende gebied een middelhoge. Voor de restgeul langs de noordoostgrens van het plangebied geldt een hoge verwachting voor aan natte context gerelateerde archeologische waarden (resten van beschoeiing, brug, visserij, boten, afvaldumps e.d.) uit de nieuwe tijd en dan specifiek de Tachtigjarige Oorlog. In het plangebied kunnen ook inslagkraters uit de Tweede Wereldoorlog voorkomen. Verdedigingswerken uit deze periode worden niet verwacht. Het noordwestelijke deel van het plangebied is afgegraven. Hiervoor geldt voor alle perioden een lage verwachting.

Momenteel zijn er nog geen specifieke plannen bekend op welke manier de natuurontwikkeling zal plaatsvinden en hoe diep en in welke mate de bodem daarbij verstoord zal raken. Tevens is er nog weinig informatie bekend over het verdedigingswerk in het plangebied en is de geologische opbouw van het plangebied (en de daarmee samenhangende archeologische verwachting van diepere lagen) niet bekend. Derhalve wordt geadviseerd om een vervolgonderzoek uit te voeren om het archeologisch verwachtingsmodel aan te vullen. Geadviseerd wordt een booronderzoek uit te voeren in de vorm van een kruisraai, waarbij de boringen om de 5 m worden gezet en het grid ter hoogte van de grachten worden verdicht. Op basis hiervan kan het archeologisch verwachtingsmodel worden aangevuld en kan een beter onderbouwd advies worden gegeven over de mogelijkheden voor natuurontwikkeling. Bij het onderzoek dient rekening te worden gehouden met de aanwezigheid van ontplofbare oorlogsresten (OO).