DOI: 10.14457/tu.the.2022.1612
title: ปัญหากฎหมายเกี่ยวกับการดูแลความปลอดภัยบนรถโดยสารสาธารณะ: ศึกษากรณีการติดตั้งกล้องวงจรปิด

description: มนุษย์เริ่มต้นการเดินทางไปยังสถานที่ต่าง ๆ ด้วยการเดินเท้า การใช้สัตว์เป็นพาหนะ จนพัฒนามาเป็นการใช้รถยนต์ในการเดินทาง เมื่อเวลาผ่านไป จำนวนประชากรมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ความต้องการในการเดินทางย่อมมากขึ้นตามไปด้วย จึงมีการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณสำหรับให้บริการแก่ประชากร ให้สามารถเดินทางได้อย่างสะดวกรวดเร็วมากขึ้น ส่งผลให้การเดินทางด้วยรถโดยสารสาธารณะได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก เนื่องจากมีจำนวนประชากรจำนวนมาก สังคมเมืองมีการขยายตัว มีความหลากหลายทางประชากรมากขึ้น อันเป็นอีกหนึ่งปัจจัยในการนำไปสู่ปัญหาอาชญากรรม โดยเฉพาะปัญหาอาชญากรรมที่เกิดขึ้นบนรถโดยสารสาธารณะ ไม่ว่าจะเป็นอาชญากรรมเกี่ยวกับทรัพย์ อาชญากรรมเกี่ยวกับชีวิตและร่างกาย ส่งผลต่อความปลอดภัยของผู้โดยสารในขณะโดยสารรถโดยสารสาธารณะ และบ่อยครั้งที่ผู้กระทำความผิดมักไม่ถูกดำเนินคดี เนื่องจากผู้เสียหายขาดพยานหลักฐานในขณะเกิดเหตุ ทำให้ผู้กระทำความผิดไม่เกิดความเกรงกลัวในการถูกลงโทษและมีความกล้าที่จะลงมือกระทำความผิดในครั้งต่อไปมากขึ้น จึงมีความจำเป็นจะต้องมีมาตรการในการดูแลความปลอดภัยบนรถโดยสารสาธารณะ โดยการนำเอาเทคโนโลยีสมัยใหม่เข้ามาช่วยในการดูแลความปลอดภัยบนรถโดยสารสาธารณะ คือ การนำเอาระบบกล้องวงจรปิดมาติดตั้งภายในรถโดยสารสาธารณะ สำหรับบันทึกภาพเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นบนรถโดยสารสาธารณะ อันเป็นการป้องกันมิให้เกิดเหตุอาชญากรรมบนรถโดยสารสาธารณะ หากเกิดเหตุอาชญากรรมเกิดขึ้น ผู้โดยสารก็สามารถมีพยานหลักฐานเป็นบันทึกภาพเหตุการณ์ภายในรถโดยสารสาธารณะ สำหรับใช้เพื่อเป็นพยานหลักฐานในการดำเนินคดีกับผู้เสียหายได้ผู้เขียนได้ศึกษาการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถโดยสารสาธารณะประเภทรถเมล์และรถแท็กซี่ของประเทศไทย สำหรับการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถโดยสารสาธารณะประเภทรถเมล์ พบว่าไม่มีข้อกำหนดให้มีการติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถเมล์ ทำให้ไม่มีการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถเมล์ ส่งผลให้เมื่อเกิดการเหตุอันตรายแก่ผู้โดยสาร ผู้โดยสารก็จะขาดพยานหลักฐานเป็นบันทึกภาพเหตุการณ์ภายในรถสำหรับใช้เป็นพยานหลักฐานในการดำเนินคดี ทำให้ผู้กระทำความผิดมักจะไม่ถูกดำเนินคดี และไม่เกิดความเกรงกลัวที่จะกระทำความผิดอีก ส่งผลต่อความปลอดภัยของผู้โดยสารที่ใช้บริการรถเมล์ จึงจำเป็นจะต้องมีมาตรการบังคับเพื่อให้มีการติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถเมล์ และยังจะต้องมีการกำหนดมาตรการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องด้วย ได้แก่ มาตรการการแจ้งข้อมูลแก่ผู้โดยสาร และการบริการจัดการข้อมูลที่ได้จากกล้องวงจรปิดการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถโดยสารสาธารณะประเภทรถแท็กซี่ พบว่ามีข้อกำหนดให้อาจมีการติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถแท็กซี่หรือไม่ก็ได้ ซึ่งไม่ใช่มาตรการบังคับแต่อย่างใด ส่งผลให้มีการติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถแท็กซี่เพียงแค่บางคันเท่านั้น รถแท็กซี่บางคันก็ไม่ได้ติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถ ทำให้หากเหตุอันตรายขึ้น ผู้โดยสารก็จะไม่มีพยานหลักฐานเป็นบันทึกภาพเหตุการณ์ภายในรถสำหรับใช้ในการดำเนินคดี ผู้กระทำความผิดจึงไม่ถูกดำเนินคดีและไม่มีความเกรงกลัวต่อการถูกลงโทษ การติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถแท็กซี่ นอกจากจะเป็นการดูแลความปลอดภัยให้กับผู้โดยสารแล้ว ยังเป็นการดูแลความปลอดภัยแก่ผู้ขับรถแท็กซี่ด้วย เพราะภายในรถแท็กซี่เป็นสถานที่ปิดและแคบ มีผู้รู้เห็นเหตุการณ์น้อย ทำให้จำเป็นจะต้องมีการติดตั้งกล้องวงจรปิดเพื่อบันทึกภาพเหตุการณ์ในขณะให้บริการรถแท็กซี่เพื่อรักษาความปลอดภัยให้แก่ทั้งผู้โดยสารและผู้ขับรถแท็กซี่ นอกจากนี้ เมื่อพิจารณาถึงมาตรการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องของการติดตั้งกล้องวงจรปิดภายในรถแท็กซี่ พบว่าไม่มีข้อกำหนดเกี่ยวกับมาตรการแจ้งข้อมูลแก่ผู้โดยสาร และข้อกำหนดการบริหารจัดการข้อมูลที่ได้จากกล้องวงจรปิดยังมีความไม่เหมาะสมอยู่หลายประการการค้นคว้าอิสระฉบับนี้ ผู้เขียนมีจุดประสงค์เพื่อศึกษาประเด็นเกี่ยวกับการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถโดยสารสาธารณะประเภทรถเมล์และรถแท็กซี่ และมาตรการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องของประเทศไทย โดยวิเคราะห์เปรียบเทียบกับการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถรถเมล์และรถแท็กซี่และมาตรการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องของมลรัฐนิวเซาท์เวลส์ ประเทศออสเตรเลียและประเทศมอลตา เพื่อนำมาเป็นแนวทางในการปรับปรุงมาตรการดูแลความปลอดภัยบนรถโดยสารสาธารณะ สำหรับข้อกำหนดการติดตั้งกล้องวงจรปิดบนรถโดยสารสาธารณะประเภทรถเมล์และรถแท็กซี่ รวมถึงมาตรการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องให้มีความเหมาะสมต่อไป