DOI: 10.14457/cu.the.2010.1962
title: การศึกษาสภาพและปัญหาของการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และการนำไปใช้ของครูมัธยมศึกษาในเขตภาคใต้

description: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพและปัญหาการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ 2) ศึกษาสภาพ การนำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ไปใช้ กลุ่มตัวอย่าง คือ ครูผู้สอนกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ ระดับมัธยมศึกษาในเขตภาคใต้ จำนวน 431 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แบบสอบถาม แบบวิเคราะห์แผนการจัดการเรียนรู้ แบบสังเกตและแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยสรุปดังนี้ สภาพการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์เพียงร้อยละ 26.91 จัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ครบทุกรายวิชา เมื่อพิจารณาสภาพการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ ในแต่ละด้าน พบว่า 1.1 การเตรียมการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์มีการเตรียมการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ โดยศึกษาเอกสารประกอบการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ เข้าร่วมอบรมหรือสัมมนาเกี่ยวกับการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ และวางแผน การจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ร่วมกับบุคคลอื่น ร้อยละ 91.27 70.28 และ 62.03 ตามลำดับ ครูวิทยาศาสตร์ใช้เวลาในการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ มากกว่า 2 เดือน และร้อยละ 61.08 ดำเนินการในช่วงปิดภาคเรียน 1.2 การดำเนินการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์ส่วนใหญ่ ร้อยละ 67.45 จัดทำแผนการจัดการเรียนรู้รายคาบ โดยในส่วนของแ ผนการจัดการเรียนรู้รายคาบมีการกำหนดสาระสำคัญ ร้อยละ 9 5.05 กำหนดจุดประสงค์การเรียนรู้ในลักษณะของจุดประสงค์นำทางและจุดประสงค์ปลายทาง ร้อยละ 64.39 องค์ประกอบที่กำหนดไว้ในการเขียนจุดประสงค์การเรียนรู้มากที่สุด คือ พฤติกรรมที่คาดหวัง ร้อยละ 69.81 กำหนดสาระการเรียนรู้ ร้อยละ 76.42 ในลักษณะของเนื้อหาที่เป็นข้อความรู้ทั่วไป ร้อยละ 76.23 กำหนดวิธีสอนแบบสืบสอบ ร้อยละ 90.33 กำหนดสื่อหรือแหล่งเรียนรู้ ร้อยละ 85.38 โดยสื่อหรือแหล่งเรียนรู้ที่นำมาใช้มากที่สุด คือ อินเทอร์เน็ต ร้อยละ 90.33 กำหนดเครื่องมือที่ใช้ในการประเมิน ร้อยละ 86.79 และ บันทึกหลังสอน ร้อยละ 85.61 โดยข้อมูลที่บันทึกมากที่สุด คือ ปัญหาและอุปสรรคที่เกิดขึ้น ร้อยละ 96.97 1.3 การประเมินแผนการจัดการเรียนรู้ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์มีการประเมินแผนการจัดการเรียนรู้ ร้อยละ 51.89 โดยส่วนใหญ่ร้อยละ 77.73 ประเมินแผนการจัดการเรียนรู้หลังนำไปใช้ วัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาวิธีที่ใช้ในการจัดการเรียนรู้ ร้อยละ 99.42 เครื่องมือที่นำมาใช้ในการประเมิน คือ แบบตรวจสอบรายการในการประเมินตนเอง ร้อยละ 84.21 ส่วนปัญหาการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้นั้น พบว่า ครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาในด้านความรู้ ความเข้าใจในการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณาปัญหารายข้อ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาเกี่ยวกับการนำวิธีการสอนและเทคนิคการสอนที่หลากหลายมาใช้ในการจัดการเรียนรู้มากที่สุด สำหรับ ด้านเจตคติในการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้ พบว่าครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณารายข้อ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาเกี่ยวกับความพึงพอใจ ในแผนการจัดการเรียนรู้และด้านการนิเทศ กำกับและติดตาม พบว่าครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาในระดับปานกลางเมื่อพิจารณา รายข้อ พบว่าครูวิทยาศาสตร์มีปัญหาเกี่ยวกับความเหมาะสมด้านบุคลากรที่ดำเนินการนิเทศ 2. สภาพการนำแผนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ไปใช้ พบว่า ครูวิทยาศาสตร์นำแผนการจัดการเรียนรู้ไปใช้ในการเรียนการสอน ครบทุกรายวิชา ร้อยละ 30.39 โดยแผนการจัดการเรียนรู้ที่นำมาใช้เป็นแผนการจัดการเรียนรู้ที่จัดทำขึ้นเอง ร้อยละ 90.36 ในส่วนของการนิเทศกำกับ และติดตาม พบว่า ครูวิทยาศาสตร์ร้อยละ 70.07 ได้รับการนิเทศเกี่ยวกับการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้โดยผู้นิเทศก์คือหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ ร้อยละ 76.16 นิเทศโดยพิจารณาจากผลงานเอกสารที่จัดทำ ร้อยละ 83.77 และนิเทศภาคการศึกษาละ 1 ครั้ง ร้อยละ 75.17