DOI: 10.17026/ar/q3y6xv
title: Archeologisch onderzoek plangebied herinrichting gemaal De Sas bij Wolvega, gemeente Weststellingwerf ; bureauonderzoek

description: In opdracht van het wetterskip Fryslân heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd naar de locatie van de voorgenomen herinrichting van het gemaal De Sas bij Wolvega in de gemeente Weststellingwerf. De aanleiding voor dit onderzoek is de herinrichting van het terrein en de bouw van een nieuw gemaal. Bij die herinrichting zullen graafwerkzaamheden plaatsvinden. 

Het onderzoek is uitgevoerd in het kader van een omgevingsvergunning. De gemeente Weststellingwerf heeft in het vigerende bestemmingsplan het archeologisch beleid vastgesteld (Bestemmingsplan Buitengebied 2014, vastgesteld 2016-09-22). Hieruit blijkt dat het plangebied in een dubbelbestemming ligt met Waarde – Archeologie. 

Het bureauonderzoek is uitgevoerd conform SIKB BRL 4000 protocol 4002. De vraagstelling voor het onderzoek is: welke archeologische waarden zijn in het plangebied aanwezig of kunnen worden verwacht?

Volgens de gemeentelijk archeologische verwachtingskaart geldt voor het plangebied een potentieel middelhoge/hoge archeologische verwachting voor de periode Steentijd-Bronstijd en een lage/middelhoge archeologische verwachting voor de periode IJzertijd-Nieuw tijd. Voor de periode Laat-Paleolithicum t/m Vroeg Neolithicum geldt op basis van de landschappelijke situatie een middelhoge archeologische verwachting voor het aantreffen van tijdelijke kleine (jacht)kampementen in de top van het dekzand.

De archeologische verwachting voor de periode Midden Neolithicum t/m Vroege Middeleeuwen is op basis van het onderhavige bureauonderzoek laag. In die periode was het gebied vrijwel verlaten door de mens en worden geen structuren of resten van woonplaatsen verwacht. Wel kunnen is het plangebied in het eventueel nog aanwezige dikke veenpakket losse vondsten aangetroffen worden, waaronder mogelijk depotvondsten van metaal. Voor de periode Late Middeleeuwen-Nieuwe tijd is de archeologische verwachting voor het aantreffen van bewoningsresten nog steeds laag. Resten van activiteiten voor de veenontginning of turfwinning kunnen in het plangebied aanwezig zijn, waarbij ook voorwerpen en werktuigen van hout nog bewaard kunnen zijn het zuurstofarme veenpakket. De archeologische verwachting voor die resten is laag/middelhoog.

Op basis van de resultaten van het bureauonderzoek adviseert Sweco Nederland in het plangebied een inventariserend veldonderzoek uit te voeren in de vorm van een verkennend booronderzoek. Het booronderzoek dient te worden uitgevoerd met boringen in een regelmatig verspreid grid overeenkomend met 6 boringen per hectare. De boringen dienen voor zover mogelijk te worden doorgezet tot in de top van het onderliggende dekzand om vast te stellen of er sprake is van een podzol.

Voor de uitvoering van het booronderzoek wordt geadviseerd op het terrein van het nieuwe gemaal en de herinrichting van de natuur (ca 0,3 hectare) vier boringen uit te voeren tot in de top van het dekzand en tot 0,3 m in de C-horizont of indien geen dekzand wordt aangetroffen tot maximaal 4 m -mv. Voor de locatie van de nieuwe toegangsweg (lengte 
ca 70 m) vanaf de Sasweg naar het nieuwe gemaal wordt geadviseerd 3 boringen in een raai uit te voeren. De diepte van deze boringen dient te worden bepaald op basis van de uit te voeren graafwerkzaamheden voor de aanleg van de weg. Deze zijn op dit moment nog niet bekend. De diepte van deze boringen moet derhalve worden vastgesteld in het Plan van Aanpak dat als verplicht onderdeel van het booronderzoek vooraf moet worden opgesteld.