DOI: 10.17026/ar/vs0jex
title: Archeologisch onderzoek Naardermeer Fase 2 te Weesp, gemeente Amsterdam
title: Inventariserend veldonderzoek door middel van boringen

description: In opdracht van de provincie Noord-Holland heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch
inventariserend veldonderzoek (verkennende fase) uitgevoerd naar de locatie Naardermeer
te Weesp, gemeente Amsterdam (zie bijlage 1).
De aanleiding voor dit onderzoek zijn de geplande werkzaamheden die bestaan uit het
verwijderen en plaatsen van nieuwe kunstwerken, het aanbrengen van peilscheidingen en
het graven van nieuwe watergangen (zie bijlage 1). Bij het graven van de watergangen zal
de bodem tot 1,6 m onder maaiveld worden geroerd.
In de top van het dekzand kunnen archeologische resten worden verwacht daterend van het
Laat-Paleolithicum tot en met het Laat-Neolithicum (2000 v. Chr.). Na deze periode was het
gebied vermoedelijk niet meer bewoonbaar door veengroei en de vorming van het
Naardermeer. Uit genoemde periodes kunnen resten van bewoning, zoals nederzettingen
en jachtkampjes worden gevonden. Ook kunnen graven aanwezig zijn. De diepteligging van
de top van het dekzand varieert rond de 3 m -mv in het plangebied.
Vermoedelijk is de regio pas in de periode van de bedijkingen weer bewoonbaar. Voor de
periode Bronstijd-Vroege Middeleeuwen geldt derhalve geen archeologische verwachting
op bewoningsresten.
Vanaf de Late Middeleeuwen kunnen resten van kleinschalige bebouwing worden
aangetroffen. Op basis van de geraadpleegde kaarten worden met name resten van molens
en erven verwacht. De resten hiervan worden direct aan maaiveld verwacht.
De resten zijn vermoedelijk goed bewaard en geconserveerd gebleven door de hoge
grondwaterstand en de vermoedelijk beperkte grondbewerkingen die hebben
plaatsgevonden.
Tijdens het onderzoek zijn 20 handmatige grondboringen verricht met behulp van een
Edelmanboor met een diameter van 7 cm en een guts. De boringen zijn uitgevoerd tot 0,3 m
in de C-horizont en/of tot een maximale diepte van 2 m beneden maaiveld. De boringen zijn
gezet in een lijnsegment van om de 50 meter.
Samenvattend bestaat de bodemopbouw in dit plangebied over het algemeen uit een
bouwvoor op komafzettingen op Naardermeerafzettingen op oever- of crevasseafzettingen
op veen op dekzand aangetroffen. Deze opbouw is echter niet in alle boringen als zodanig
aangetroffen. Door plaatselijke omstandigheden zijn sommige lagen verspoeld door latere
afzettingen of niet afgezet. Vooral van het oorspronkelijke veenpakket is slechts plaatselijk
een restant nog aanwezig.
In het plangebied zijn stevige komafzettingen aangetroffen van de nabijgelegen rivier de
Vecht. Deze afzettingen zijn dikker in het westelijke deel van het plangebied, waar de rivier
het dichtst bij is. Onder deze komafzettingen zijn slappe humeuze kleiafzettingen van het
Naardermeer aangetroffen. Deze afzettingen dateren uit Romeinse Tijd tot begin Late
Middeleeuwen toen de locatie van het Naardermeer meer richting het westen was
gepositioneerd.


Het Naardermeer is ontstaan doordat er crevasses/oeverwaldoorbraken van de rivier de
Vecht zijn geweest in de oostelijke richting. Deze uitbraken hebben het veen weggeslagen
en een klein meer gevormd. Door verloop van tijd is het Naardermeer richting het oosten
opgeschoven door de wind en golfwerking. Daardoor is het meer gegroeid in de oostelijke
richting en hebben zich meerafzettingen afgezet bovenop de vroegere rivierafzettingen van
de Vecht.
Voor afzettingen van het Naardermeer is er geen verwachting voor bewoningsresten en is
er een lage verwachting voor mogelijke losse vondsten aangezien er toentertijd een meer
was gesitueerd in het plangebied.
Het dekzand is aangetroffen in drie boringen (boringen 1, 4 en 13) op respectievelijk
160 cm, 280 cm en 300 cm onder maaiveld. In alle boringen is er enkel een C-horizont van
het dekzand aangetroffen met uitzondering van boring 13. Hier zijn de A-horizont en een
B-horizont geobserveerd op 280 cm onder maaiveld.
Het dekzand is slechts in één boring afgedekt door het Hollandveen Laagpakket (boring 4).
Mogelijk door de afwezigheid van oever- of crevasseafzettingen. Er is een grote kans dat in
het overige deel van het plangebied, deze oude rivierafzettingen van de Vecht het
Hollandveen Laagpakket hebben verspoeld of weggeslagen.
Op basis van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt voor het
plangebied geen vervolgonderzoek aanbevolen. De voorgenomen bodemingrepen kunnen
zonder archeologisch voorbehoud worden uitgevoerd