DOI: 10.17026/ar/tcekdb
title: Archeologisch bureauonderzoek: N303 te Voorthuizen - Putten Gemeente Putten en Nijkerk

description: KSP Archeologie heeft een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor het tracé van de N303 (Voorthuizerstraat) tussen Voorthuizen en Putten (gemeente Putten en Nijkerk). Het onderzoek is uitgevoerd in het kader van de verkenningsfase voor de herinrichting van het traject N303.

Het plangebied is op basis van de gekarteerde landschappelijke eenheden verdeeld in hoge, middelhoge en lage verwachtingszones. Voor de gordeldekzandglooiing in de noordelijke helft van het plangebied geldt een hoge verwachting. Ter plaatse van de dalen die de glooiing van oost naar west doorsnijden geldt een middelhoge verwachting. Het zuidelijke deel van het plangebied dat voornamelijk over een dekzandrug loopt, geldt een middelhoge verwachting. Aan de laagst gelegen zones, zoals de dekzandvlakte, is een lage verwachting toegekend. Op basis van de bekende vindplaatsen ter plaatse van en in de directe omgeving van het onderzoeksgebied gelden de genoemde verwachtingszones voor zowel vuursteenvindplaatsen uit het Mesolithicum – Laat-Neolithicum en nederzettingsresten uit het Neolithicum tot en met de Romeinse tijd. 
De historische ontwikkeling laat zien dat de huidige buurtschappen hun oorsprong hebben in de Vroege Middeleeuwen en zich verder ontwikkelen in de Late Middeleeuwen tot de huidige omvang in de Nieuwe tijd. Het noordelijke deel van het onderzoeksgebied loopt langs de oostgrens van Halvinkhuizen en ligt net buiten de kampontginningen. Het centrale deel van het onderzoeksgebied doorkruist de kampont¬ginningen van Huinen. Bovendien blijkt uit historisch kaartmateriaal dat in het begin van de 19e eeuw op vier locaties binnen het onderzoeksgebied bebouwing heeft gestaan. Voor dit trajectdeel geldt dan ook een verhoogde kans op archeologische sporen uit de Middeleeuwen en de Nieuwe tijd. Verder zuidelijker kruist het tracé de kampontginningen van Gerven, maar liggen er volgens de kaart uit het begin van de 19e eeuw geen bebouwing binnen het onderzoeksgebied. Voor dit tracédeel geldt op basis van de landschappelijke ligging grotendeels een lage verwachting en is de verwachting op de oudste resten van het buurtschap uit de Middeleeuwen laag ingeschat vanwege het ontbreken van historische erven.
Door de ontginning van de heide, landbewerking, de aanleg van de Voorthuizerweg e.d. zal de bodem zijn aangetast. Of het archeologische bodemarchief hierdoor is verstoord, hangt af van de diepte van de bodemverstoring en de diepteligging van het potentiële archeologische niveau (wel of geen afdekking met een cultuurdek). Op de locaties waar het archeologische bodemarchief dicht aan het oppervlak ligt, zullen eventueel aanwezige archeologische resten al verloren zijn gegaan. Op locaties waar een (dik) cultuurdek aanwezig is, kunnen ter plaatse van het huidige wegtracé nog intacte archeologische resten op grotere diepte verwacht worden. 

Op basis van de archeologische verwachting zijn de volgende adviezen gegeven:
- Ontzie met het ontwerp van het VKA zoveel mogelijk de bekende vindplaatsen door hier geen (diepe) graafwerkzaamheden te plannen
- Als dieptegrens vooralsnog 0,3 m beneden maaiveld aanhouden. Als concrete informatie over de bodemopbouw beschikbaar is uit boorgegevens, dan kan de dieptegrens per terreindeel worden bepaald.
- Op de terreindelen met een (middel)hoge verwachting waar bodemingrepen dieper dan 0,3 m nodig zijn, zal een verkennend booronderzoek nodig zijn om de bodemopbouw en de intactheid van het potentiële archeologische niveau vast te stellen. De omvang van het onderzoeksgebied voor het verkennend booronderzoek kan worden bepaald aan de hand van het VKA.
- Omdat de lage verwachtingszone met een lengte van ca. 800 m een relatief klein deel van het plangebied beslaat en de kampontginningen van het buurtschap Gerven bevat, wordt geadviseerd om de lage verwachtingszone ook mee te nemen in het archeologisch onderzoek als hier bodemingrepen worden uitgevoerd die dieper reiken dan 0,3 m.