DOI: 10.17026/dans-x7v-n9ny
title: Archeologisch bureauonderzoek en verkennend booronderzoek; Omsteg (ong.) te Netterden

description: &lt;p&gt;Gespecificeerde archeologische verwachting&lt;br&gt;Het plangebied is gelegen ter plaatse van een Pleistoceen fluviatiel terras, waarop in het Holoceen plaatselijk een overstromingsdek is afgezet. In het Laat-Paleolithicum lag het plangebied in een ge-bied waar sprake was van actieve sedimentatie. Achtereenvolgens vond sedimentatie plaats van grove zanden en grinden in een vlechtend riviersysteem, gevolgd door afzetting van (zandige en siltige) klei van het Laagpakket van Wijchen in een meanderend riviersysteem. Na het eind van deze sedimentatieperiode (circa 10.950 BP) lag het plangebied in een uitgestrekt, relatief laag en nat gebied. Dit gebied was ongeschikt voor bewoning en agrarisch gebruik. Alleen ter plaatse van de stroomgordel van Sylawald is mogelijk sprake geweest van een restgeul en naastgelegen, relatief hoge oevers. Gegevens over de paleogeografie van dit systeem zijn echter nauwelijks bekend. Het systeem is, in tegenstelling tot de stroomgordel van Iselburg-Heelden uit dezelfde periode, niet in het landschap te herkennen. Eerder uitgevoerd onderzoek heeft hier geen aanwijzingen voor aanwezigheid van (begraven) landschappelijke aandachtslocaties opgeleverd. Vooralsnog wordt er daarom vanuit gegaan dat ter plaatse van deze stroomgordel geen sprake is van een landschappelijke aandachtslocatie.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Tijdens het Laat-Holoceen heeft binnen de westelijke deellocatie afzetting van komklei plaats gevonden. Ook tijdens en na afzetting van deze komklei zal sprake zijn geweest van een laaggelegen, nat gebied dat onaantrekkelijk was voor bewoning en agrarisch gebruik. Vermoedelijk zal pas in de periode Late Middeleeuwen - Nieuwe tijd sprake zijn geweest van bewoning binnen het plangebied, ter plaatse van de huidige boerderij aan de Omsteg 2. De historische naam van dit erf, de Bokkenhorst, duidt op een landschappelijke ligging op een hoogte, omgeven door lager gelegen gebied. Voor deze locatie geldt voor de periode Late Middeleeuwen - Nieuwe tijd dan ook een hoge verwachting. Voor de overige delen van het plangebied geldt op basis van bovenstaande landschappelijke ligging een lage verwachting voor alle periodes.&lt;br&gt;Op basis van het agrarisch gebruik wordt verwacht dat sprake zal zijn van een circa 30 cm dikke, recente bouwvoor. Verder worden ter plaatse van de bestaande bebouwing grootschalige en diepe bodemverstoringen verwacht ter plaatse van de bestaande kelders en funderingen (zie bijlage 4). In het noordoostelijke deel van de noordoostelijke deellocatie zijn enkele terreindelen in het verleden vermoedelijk afgegraven ten behoeve van kleiwinning. De klei zal vermoedelijk verwerkt zijn in de ten zuidoosten gelegen steenoven van Van Raaij.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Resultaten inventariserend veldonderzoek&lt;br&gt;In het plangebied zijn fluviatiele afzettingen aangetroffen die zijn afgezet in een vlechtend riviersysteem. De afzettingen behoren tot de Formatie van Kreftenheye en de top van deze afzettingen bestaat grotendeels uit opgestoven materiaal. Op deze grofzandige en grindhoudende afzettingen lig-gen siltige kleien met een bijmenging van grove zandkorrels. Deze kleilaag wordt gerekend tot de Laag van Wijchen. Op de Laag van Wijchen,die dateert uit het Laat-Weichselien en Vroeg Holoceen, is plaatselijk sprake van een (doorgaand slechts enkele decimeters dikke) laag Holocene komklei van de Formatie van Echteld.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Conclusie&lt;br&gt;Uit het booronderzoek is gebleken dat het erf op de rand van een hoogte in Pleistoceen terras ligt. Hoewel binnen het plangebied meerdere hoogtes zijn aangetroffen, betreft dit het hoogst gelegen deel van het terras binnen het plangebied. Op deze hoogte zijn bij een maaiveldkartering archeologische indicatoren aangetroffen uit de Steentijd en uit de periode Middeleeuwen - Nieuwe tijd. Voor deze hoogte, ook ten noorden van het erf, geldt daarom op basis van het uitgevoerde onderzoek een hoge verwachting voor resten uit de Steentijd en de periode Middeleeuwen - Nieuwe tijd.&lt;br&gt;Verder zijn nog twee andere hoogtes aangetroffen (Hoogte A en Hoogte C), die op een iets lager niveau liggen dan die waar het erf op ligt. Op één van deze hoogtes is eveneens een maaiveldkartering uitgevoerd, waarbij een fragment Kogelpot aardewerk uit de Middeleeuwen is aangetroffen. Op de andere hoogte was uitvoering van een maaiveldkartering niet mogelijk.&lt;br&gt;Hoewel ook op Hoogte C een fragment Middeleeuws aardewerk is aangetroffen, wordt (vanwege de landschappelijke situatie en de vondstconcentratie op Hoogte B) verwacht dat indien bewoning is deze periode heeft plaatsgevonden binnen het plangebied, het erf op Hoogte B zal hebben gelegen, ter plaatse van of ten noorden van het huidige erf aan de Omsteg 2. Voor de overige delen van het plangebied, buiten Hoogte B, blijft de lage verwachting voor alle periodes daarom behouden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectieadvies&lt;br&gt;Op grond van de resultaten van het bureau- en veldonderzoek adviseert Econsultancy om ter plaatse van het huidige erf aan de Omsteg 2 en de aangrenzende delen van Hoogte B een vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van een proefsleuvenonderzoek. Indien blijkt dat sprake is van een vindplaats of vindplaatsen op Hoogte B, wordt geadviseerd om ook op Hoogtes A en C een proefsleuvenonderzoek uit te voeren. Voor de overige delen van het plangebied wordt geadviseerd om geen vervolgonderzoek uit te voeren.&lt;/p&gt;