DOI: 10.14457/tu.the.2021.1047
title: สื่อออนไลน์กับการเคลื่อนไหวทางการเมืองของกลุ่มคนรุ่นใหม่: การใช้ทวิตเตอร์ในการเคลื่อนไหวทางการเมืองของคนรุ่นใหม่

description: การค้นคว้าอิสระเรื่อง สื่อออนไลน์กับการเคลื่อนไหวทางการเมืองของกลุ่มคนรุ่นใหม่: การใช้ทวิตเตอร์ในการเคลื่อนไหวทางการเมืองของคนรุ่นใหม่ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาความคิดเห็นของกลุ่มคนรุ่นใหม่ที่มีต่อความเคลื่อนไหวทางการเมืองใน Twitter และ 2) เพื่อวิเคราะห์รูปแบบและกลยุทธ์ในการเคลื่อนไหวทางการเมืองของกลุ่มคนรุ่นใหม่ใช้กระบวนการวิจัยแบบผสม ทั้งเชิงคุณภาพกับเชิงปริมาณอาศัย ข้อมูลจากสองส่วน ได้แก่ ข้อมูลการวิจัยเอกสาร โดยวิเคราะห์ข้อมูลจากทวิตเตอร์ที่กลุ่มคนรุ่นใหม่มีการเคลื่อนไหวทางการเมือง ตั้งแต่วันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2563 ถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2564 ข้อมูลจากการวิจัยภาคสนามเป็นการสัมภาษณ์กลุ่มเป้าหมายจำนวน 15 คน และการข้อมูลเชิงปริมาณจากการใช้แบบสอบถามในการสำรวจความคิดเห็นในการใช้ทวิตเตอร์จำนวน 100 คน แล้วนำข้อมูลทั้งหมดมาทำการวิเคราะห์ด้วยวิธีการพรรณนาวิเคราะห์ ผลการศึกษา พบว่า ความคิดเห็นของคนรุ่นใหม่ในการเคลื่อนไหวทางการเมือง จำแนกเป็น 6 ลักษณะ ได้แก่ 1) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะประจานความล้มเหลว 2) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะสนับสนุน 3) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะอธิบายรายละเอียด 4) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะประวัติศาสตร์การเมือง 5) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะการตั้งคำถามหรือข้อสงสัย และ 6) ความคิดเห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองในลักษณะการแสดงออกถึงความหวังหรือความภาคภูมิใจในการเป็นส่วนหนึ่งของการชุมนุม ทั้งนี้ พบรูปแบบและกลยุทธ์การเคลื่อนไหวทางการเมืองของกลุ่มคนรุ่นใหม่บนทวิตเตอร์ 3 ลักษณะสำคัญ ประกอบด้วย 1) รูปแบบรวมพลกลยุทธ์ประกาศศึก 2) รูปแบบดาวกระจายกลยุทธ์ล้อมค่ายทำลายทัพ และ 3) รูปแบบป้องพลกลยุทธ์สกุณาส่งสาร และรูปแบบหลอกล่อลับลวงป่วงอยากแกงสอดคล้องกับการสัมภาษณ์กลุ่ม ว่าทวิตเตอร์เป็นสื่อออนไลน์ที่มีอำนาจอ่อน (soft power) สูงมากในยุคปัจจุบัน โดยเฉพาะความรวดเร็วและการเข้าถึงกลุ่มคนที่มีวัตถุประสงค์เดียวกัน การใช้แฮชแท็กสามารถเชื่อมโยงความคิดและพลังของกลุ่มคนรุ่นใหม่ได้เป็นอย่างดี สัมพันธ์กับผลการสอบถามความเห็นในการใช้ทวิตเตอร์ของนักศึกษาคณะ ศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พบว่า ร้อยละ 29 เห็นว่าทวิตเตอร์เป็นช่องทางการส่งต่อข้อมูลข่าวสารที่เร็วที่สุด อยู่ในระดับมากที่สุด ร้อยละ 33 เห็นว่า ทวิตเตอร์เป็นช่องทางการส่งต่อข้อมูลที่สะดวกและง่ายต่อการเผยแพร่ที่สุด อยู่ในระดับมาก และร้อยละ 26 เห็นว่าการแชร์ข้อมูลกับความคิดเห็นส่วนตัวบนทวิตเตอร์ อยู่ในระดับมากเช่นกัน แต่ในทางกลับกันผู้ตอบแบบสอบถามกลุ่มนี้ส่วนใหญ่ไม่เคยใช้ทวิตเตอร์ชักชวนผู้อื่นให้เข้าร่วมการชุมนุมทางการเมือง ร้อยละ 67 กับ ส่วนใหญ่ไม่เคยใช้ทวิตเตอร์แสดงความคิดเห็นโต้แย้งในประเด็นทางการเมืองที่ท่านไม่เห็นด้วย และไม่เคยตัดสินใจเข้าร่วมชุมนุมทางการเมืองจากข้อความที่มีการส่งต่อทางทวิตเตอร์ ร้อยละ 54 และร้อยละ 55 ตามลำดับ สะท้อนให้เห็นว่านักศึกษาส่วนใหญ่เป็นไปในลักษณะการแชร์ข้อมูลต่อมากกว่าการออกไปชุมนุม แต่คอยติดตามและรับข่าวสารข้อมูลเพื่อการร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการชุมนุมในโลกออนไลน์สื่อออนไลน์กับการเคลื่อนไหวทางการเมืองของกลุ่มคนรุ่นใหม่จึงเป็นสิ่งที่สนับสนุนความคิดและส่งเสริมพลังการเคลื่อนไหวทางการเมืองอย่างปฏิเสธไม่ได้ และในเวลาเดียวกันก็ขึ้นอยู่กับความสนใจของกลุ่มคนรุ่นใหม่ที่มีจิตสำนึกแห่งการลุกสู้ท่ามกลางการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญที่มีการบริหารประเทศในปัจจุบันสืบทอดอำนาจของทหารมามากกว่า 7 ปี ก็ตาม ดังนั้น การใช้อำนาจอ่อนของทวิตเตอร์ก็เป็นกลไกสำคัญในการขัดง้างและโต้ตอบ ความไม่ชอบธรรมของประเทศชาติทางหนึ่ง