DOI: 10.14457/tu.the.2023.1162
title: คุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 4 ศูนย์การศึกษา (ท่าพระจันทร์ ศูนย์รังสิต ศูนย์พัทยา ศูนย์ลำปาง)

description: การศึกษาวิจัยเรื่อง “คุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 4 ศูนย์การศึกษา (ท่าพระจันทร์ ศูนย์รังสิต ศูนย์พัทยา ศูนย์ลำปาง)” มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 2) ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 3) เสนอแนะแนวทางในการส่งเสริมคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ให้มีความสมดุลสอดคล้องกับบริบทของบุคลากร การศึกษานี้เป็นการวิจัยแบบผสม โดยใช้วิธีวิจัยเชิงปริมาณและวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเก็บข้อมูลเชิงปริมาณจากกลุ่มประชากรทั้งหมด คือ บุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จำนวน 383 คน โดยสถิติที่ใช้ในการเก็บข้อมูล คือ ค่าความถี่ ค่าคะแนนเฉลี่ย ค่าร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และเก็บข้อมูลวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์แบบเจาะจง ซึ่งเป็นผู้กำหนดนโยบายและแนวทางปฏิบัติ คือ ผู้บริหารระดับสูงและผู้บริหารระดับกลาง จำนวน 5 คนผลการศึกษาพบว่า บุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ส่วนใหญ่มีความคิดเห็นต่อคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 4 ศูนย์การศึกษา (ท่าพระจันทร์ ศูนย์รังสิต ศูนย์พัทยา ศูนย์ลำปาง) ในภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณาปัจจัยทั้งด้านองค์กร คุณภาพชีวิตในการทำงานอยู่ในระดับมาก คือ โครงสร้าง แผนกลยุทธ์ บทบาท/อำนาจหน้าที่ ของผู้บังคับบัญชา การแบ่งงาน ส่วนปัจจัยด้านการบริหารทรัพยากรมนุษย์ คุณภาพชีวิตในการทำงานอยู่ในระดับปานกลาง คือ การวางแผนและการจัดการทรัพยากรมนุษย์ การพัฒนาและฝึกอบรม ความผูกพันระหว่างบุคลากรกับองค์กร การสร้างแรงจูงใจและรักษาบุคลากร การปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงตามสภาพแวดล้อม เทคโนโลยี เศรษฐกิจ และปัจจัยทั้งด้านองค์การและด้านการบริหารทรัพยากรมนุษย์ที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากร ทั้ง 5 ด้านนั้น พบว่า คุณภาพชีวิตด้านความพึงพอใจในงาน อยู่ในระดับความพึงพอใจมากที่สุด และคุณภาพชีวิตด้านความสมดุลระหว่างชีวิตการทำงานและชีวิตส่วนตัว อยู่ในระดับความพึงพอใจมาก แต่คุณภาพชีวิตในการทำงานที่ควรปรับปรุง คือ คุณภาพชีวิตด้านสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี ระดับความพึงพอใจปานกลาง คุณภาพชีวิตด้านความมั่นคงในงาน ระดับความพึงพอใจน้อย และคุณภาพชีวิตด้านค่าตอบแทนที่เพียงพอและเป็นธรรม มีระดับความพึงพอใจน้อยที่สุด ด้วยค่าตอบแทนและสวัสดิการพื้นฐานที่ได้รับในปัจจุบันนั้นไม่เพียงพอต่อค่าครองชีพ และความต้องการของบุคลากรที่แตกต่างกัน ย่อมต้องการสวัสดิการพื้นฐานที่เพิ่มขึ้น และสวัสดิการใหม่ ๆ ที่มหาวิทยาลัยควรจัดสรรให้เพื่อตอบโจทย์การดำเนินชีวิตของแต่ละบุคคลการศึกษาในครั้งนี้ ได้เสนอแนวทางในการส่งเสริมคุณภาพชีวิตในการทำงานของบุคลากรมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 5 ประเด็น โดยเรียงลำดับความสำคัญ ดังนี้ 1) การส่งเสริมคุณภาพชีวิตด้านค่าตอบแทนที่เพียงพอและเป็นธรรม โดยเน้นการสำรวจความต้องการอย่างจริงจัง เพื่อนำมาวิเคราะห์ในการจัดสรรค่าตอบแทนหรือสวัสดิการ 2) การส่งเสริมพัฒนาคุณภาพชีวิตด้านความมั่นคงในงาน โดยมีแผนการพัฒนาทักษะด้านความรู้ความสามารถให้เกิดความชำนาญในการทำงานและแผนเกษียณอายุของบุคลากร 3) การส่งเสริมพัฒนาคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี เป็นการจัดสรรพื้นที่ให้บุคลากรทำกิจกรรม มีโรงอาหารที่มีคุณภาพ พื้นที่ในมหาวิทยาลัยที่มีความปลอดภัย 4) การส่งเสริมพัฒนาคุณภาพชีวิตด้านความสมดุลระหว่างชีวิตการทำงานและชีวิตส่วนตัว ควรมีการทบทวนแผนวิเคราะห์อัตรากำลังและการลดอัตรากำลังในกรณีมีบุคลากรเกษียณอายุ เพื่อไม่ให้ภาระงานของบุคลากรในปัจจุบันมีปริมาณงานมากกินไป และ 5) การส่งเสริมพัฒนาคุณภาพชีวิตด้านความพึงพอใจในงาน ควรจัดทำแผนวิเคราะห์อัตรากำลัง สังเคราะห์ภาระงานแบบจริงจัง และมีการพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศให้มีความเสถียร มีความสะดวก และลดขั้นตอน กระบวนการการทำงานของบุคลากรให้มีความคล่องตัวมากยิ่งขึ้น