DOI: 10.17026/ar/qjqsb0
title: Archeologisch onderzoek Grote Markt en Plaskerk Raalte, gemeente Raalte. Inventariserend veldonderzoek d.m.v. boringen

description: In opdracht van gemeente Raalte heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch inventariserend veldonderzoek (karterende fase) uitgevoerd naar de locatie Grote Markt en Plaskerk te Raalte, gemeente Raalte (zie bijlage 1). De aanleiding voor dit onderzoek is de aanleg van een IT-riool en infiltratiesysteem. Voorafgaand aan dit onderzoek is door Laagland Archeologie een bureauonderzoek uitgevoerd. Op basis van dit bureauonderzoek bleek er een zeer hoge archeologische verwachting te gelden voor resten uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd.

In en om het plangebied zijn archeologische resten bekend uit de Vroege IJzertijd t/m de Nieuwe tijd, met name uit de Middeleeuwen. Het plangebied ligt in het oudste deel van Raalte, rondom de 11e of 12e-eeuwse Plaskerk. Er geldt dan ook een hoge verwachting voor archeologische resten uit de IJzertijd t/m Romeinse tijd, en een zeer hoge verwachting voor archeologische resten uit de Middeleeuwen en Nieuwe tijd. In het oostelijke deel van het plangebied zijn middeleeuwse aardewerkscherven aangetroffen. Tijdens graafwerkzaamheden ten zuiden van de Plaskerk zijn onlangs menselijke botresten aangetroffen. Deze resten kunnen voorkomen in de oude stadsophoging, direct onder de recente bestrating met zanddek. Het recente ophoogpakket heeft in het oostelijke deel van het plangebied een dikte van circa 60 cm. In het westelijke deel van het plangebied heeft
het ophoogpakket een onbekende diepte. Geadviseerd werd een vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van karterend booronderzoek.

Het veldwerk voor het inventariserende veldonderzoek (karterende boringen) is verricht op 14 juni 2022.Hierbij zijn elf handmatige grondboringen verricht met behulp van een Edelmanboor met een diameter van 15 cm. De boringen zijn uitgevoerd tot een maximale diepte van 3 m beneden maaiveld. De boringen zijn verspreid over het plangebied gezet. Ten noorden van Plaskerk en de Grote Markt bestaat de bodemopbouw uit recente bestrating met recent zanddek op Middeleeuwse stadsophoging op een menglaag/of onderkant B-horizont op C-horizont van het dekzand. Ten zuiden van de Plaskerk gaat de recente bestrating met recent zanddek over in een verrommeld pakket met onder andere (menselijke) botresten. Het Middeleeuwse ophoogpakket is verspreid over het plangebied aanwezig en redelijk intact. De onderliggende oorspronkelijke podzolbodem is afgetopt en waarschijnlijk opgenomen in het latere Middeleeuwse pakket. Van deze bodem rest plaatselijk slechts de onderkant van de B-horizont maar meestal (top van de) C-horizont.
Er zijn meerdere archeologische waarden aanwezig in het plangebied, die op verschillende niveaus aanwezig kunnen zijn. Het eerste niveau betreft het niveau van laatmiddeleeuwse en/of nieuwetijdse begravingen ten zuiden van de Plaskerk, vanaf 0,2 m -mv. Het tweede niveau betreft de Middeleeuwse stadsophoging ten noorden van de Plaskerk en onder de Grote Markt, vanaf 0,35 m -mv ter hoogte van de kerk en 1,25 m -mv ter hoogte van de Grote Markt. Het derde niveau ligt onder dit Middeleeuwse pakket, in de top van de C-horizont van het dekzand. Hierin kunnen diepere sporen aanwezig zijn uit de IJzertijd en Romeinse tijd.

Op basis van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt voor het
plangebied een vervolgonderzoek aanbevolen in de vorm van een archeologische
opgraving (protocol 4004). Dit betekent dat voorafgaand aan de geplande werkzaamheden
het plangebied, op de locaties waar de bodem wordt verstoord, vlakdekkend dient te
worden opgegraven. Voordat de opgraving kan worden uitgevoerd, dient een Programma
van Eisen (PvE) te zijn opgesteld. Dit Programma van Eisen moet zijn goedgekeurd door
het bevoegd gezag, in dezen de gemeente Raalte en diens adviseur van Regio Oversticht.