DOI: 10.17026/ar/p2qibc
title: Plangebied werkzaamheden N18 te Lievelde, gemeente Oost Gelre.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (gecombineerd karterend en verkennend booronderzoek).
title: RAAP-RAPPORT 7800

description: &lt;p&gt;In opdracht van de gemeente Oost Gelre heeft RAAP in april en mei 2025 een archeologisch 
vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend en 
karterend booronderzoek) uitgevoerd voor het geplande viaduct over de Zwolseweg/N18 te Lievelde in 
de gemeente Oost Gelre. De opdrachtgever is voornemens tot de (tijdelijke) aanleg van zandlichamen 
en het verbreden en asfalteren. In het kader van een ontwikkeling op de nabijgelegen 
Winterswijkseweg te Groenlo is door de opdrachtgever in een later stadium gevraagd of ook voor deze 
locatie een archeologisch onderzoek kon plaatsvinden. De ontwikkeling aan de Winterswijkseweg 
betreft een ingreep van een beperkte omvang. Middels een aansluitend verkennend booronderzoek is 
in combinatie met de resultaten van het plangebied te Lievelde een overkoepelend advies opgesteld. 
Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning.
&lt;p&gt;Allebei de plangebieden liggen op een plateau-achtige terrasrest, die al dan niet is bedekt met 
dekzand. In Lievelde geldt over het algemeen een lage archeologische verwachting, maar doorsnijdt op 
de Scheidingsweg echter de circumvallatielinie van Groenlo - een archeologisch rijksmonument Èn een 
oudere, vermoedelijk laatmiddeleeuwse landweer. Op het akkerperceel passeert het plangebied de 
attentiezone van het boerenerf ‘De Schans’. In de loop van de 19e eeuw is het gebied grotendeels 
ontgonnen en blijkt behalve de wegen vooral sprake van (extensief) gebruikt grasland en akkerbouw. 
De geplande ingreep te Groenlo ligt overwegend in een zone met een middelmatige archeologische 
verwachting. In het plangebied aldaar is sprake van een houtwal en wordt het potentieel aanwezige 
archeologisch relevante niveau op circa 30 cm -mv verwacht. Ook hier passeert de geplande ingreep 
een attentiezone van een boerenerf, namelijk ‘Klein Wallerbosch’
&lt;p&gt;Op basis van het gecombineerd karterend en verkennend booronderzoek aan de Scheidingsweg te 
Lievelde kan in potentie nog sprake zijn van sporen van de liniegracht (schans) en zijn eventuele 
sporen van de oudere landweer niet uitgesloten. In het overig deel van het plangebied bleek op basis 
van het verkennend booronderzoek voornamelijk sprake van diep verstoorde bodems met AC-profielen. 
Op het akkerperceel bleek de ondergrond tot tenminste 45 ‡ 70 cm -mv (recent) bewerkt. In het 
bosperceel was sprake van een zeer onregelmatig reliÎf met diepe kuilen. Eventuele archeologische 
resten op zowel het akker- als het bosperceel zijn naar alle waarschijnlijkheid (grotendeels) verdwenen. 
Tijdens het veldonderzoek zijn tevens geen indicatoren van het historisch erf ‘De Schans’ aangetroffen.
Het is aannemelijk dat eventuele voorgangers onder het huidige (nieuwe tijdse) woonhuis liggen. Over 
het algemeen reiken sporen van nieuwe tijdse erven niet veel verder dan het op de kadastrale 
minuutkaart ingetekende erf (m.u.v. hooimijten en bijgebouwen).
&lt;p&gt;Aanvullend onderzoek 
Het plangebied blijkt sterk onderhanden genomen. De houtwal bestaat uit een zeer humeus zandpakket 
met grind, zand- en veenbrokken. In potentie materiaal dat afkomstig is uit de nabijgelegen 
afwateringsgreppels (nu nog o.a. parallel aan de wal/N18). Op circa 1 m cm -mv sprake van een dun 
grindpakket, waaronder vermoedelijk de natuurlijke bodem is geraakt. Echter liep de gutsboor, door de 
hogere grondwaterstand leeg en kon geen volledige waarneming worden gedaan. Derhalve is het ook 
mogelijk dat onder het humeuze pakket nog sprake is van een laag ophogingszand (t.b.v. stabilisatie van de houtwal). Het oorspronkelijke bodemprofiel blijkt echter sterk afgetopt en is van een potentieel 
archeologisch niveau geen sprake meer. 
&lt;p&gt;Advies 
Op basis van de resultaten van het verkennend en karterend booronderzoek aan de Scheidingsweg kan 
nagenoeg geen uitspraak worden gedaan over eventueel aan- of afwezige resten van de 
circumvallatielinie of de oudere landweer. Om die reden wordt voor de geplande ingrepen aldaar 
geadviseerd om de gespecificeerde verwachting definitief te toetsen in de vorm van een karterende 
fase van een inventariserend veldonderzoek. Gezien de prospectiekenmerken is een 
proefsleuvenonderzoek de geÎigende methode voor vervolgonderzoek.
&lt;p&gt;Op het akker- en bosperceel zullen met de huidige planvorming waarschijnlijk geen archeologische 
resten worden bedreigd. Daarom wordt hier in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen 
vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht. 
Aan de Winterswijkseweg te Groenlo worden op basis van de resultaten van het onderhavig onderzoek 
ook geen archeologische resten bedreigd. Om die reden wordt in het kader van de voorgenomen 
bodemingrepen aldaar ook geen vervolgstap uit het proces van de AMZ noodzakelijk geacht. 
NB. Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht archeologische resten worden 
aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de desbetreffende 
vondsten bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap c.q. de Rijksdienst voor het Cultureel 
Erfgoed verplicht (vondstmelding via ARCHIS). 
Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Oost Gelre Èn de 
Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een 
(selectie)besluit.