DOI: 10.17026/dans-ztn-xny8
title: Plangebied Tilburgseweg (tussen nr. 13 en 15) in Hilvarenbeek, gemeente Hilvarenbeek; archeologisch bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek).

description: &lt;p&gt;4.1 Samenvatting en conclusies &lt;br&gt;In opdracht van SAB heeft RAAP Archeologisch Adviesbureau B.V. een bureauonderzoek en verkennend booronderzoek uitgevoerd in het plangebied Tilburgseweg (tussen nr. 13 en 15) te Hilvarenbeek. Het doel van dit onderzoek was het verkrijgen van inzicht in de archeologische resten die in het plangebied verwacht worden en de te verwachten diepteligging en fysieke kwaliteit daarvan. Middels het bureauonderzoek zijn gegevens verzameld over de landschappelijke en archeologische context van het plangebied, op basis waarvan een archeologische verwachting is opgesteld. Deze gegevens zijn middels een booronderzoek in het veld getoetst. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Bureauonderzoek &lt;br&gt;Het plangebied ligt op een dekzandrug waar dekzandafzettingen dagzomen. In het dekzand is in de loop van de tijd een hoge zwarte enkeerdgrond ontstaan die matig ontwaterd is &lt;br&gt;(grondwatertrap V*). &lt;br&gt;In de directe omgeving van het plangebied (straal 500 meter) is één archeologische vindplaats bekend. Het betreft de melding van een omgracht huis dat mogelijk al dateert uit de Late Middeleeuwen (Archis-waarnemingsnr. 429837 en overige vindplaats [Janssen] nr. 22). Ter plekke zijn vondsten gedaan van glas en hout. De melding is op circa 75 meter ten oosten van het plangebied geplaatst, maar de exacte locatie van dit huis is vooralsnog onbekend. &lt;br&gt;Uit het historisch kaartmateriaal blijkt dat het plangebied begin/ halverwege 19e eeuw in/nabij een stroompje lag, dat richting het oosten in het Spruitenstroompje uitmondde. Aan weerszijde van dit stroompje lag bebouwing (gehuchtje ‘Slibbroek’). Ook ter hoogte van het plangebied was aan de straatzijde bebouwing aanwezig. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Op basis van de gegevens uit het bureauonderzoek moet in het plangebied rekening worden gehouden met de aanwezigheid van de volgende archeologische resten: &lt;br&gt;- Vindplaatsen van jager-verzamelaars (hoge verwachting omwille van de aanwezige gradiëntzone) &lt;br&gt;- Vindplaatsen van landbouwers (middelhoge verwachting) &lt;br&gt;- Archeologische resten die gerelateerd zijn de historische erflocatie uit begin/halverwege 19e eeuw (funderingsresten, waterputten, bijgebouwen, perceelscheidingen, e.d.) &lt;br&gt;- Archeologisch resten die gerelateerd zijn aan het historische stroompje (resten van overgangen, waterwerken, dumps, e.d.) &lt;br&gt;- Archeologische resten die gerelateerd zijn aan het omgrachte huis uit de Late Middeleeuwen – Nieuwe tijd (funderingsresten, grachten, waterputten, bijgebouwen, e.d.). &lt;/p&gt;&lt;p&gt; De verwachting is dat ondiep ingegraven archeologische resten (zoals resten van jagerverzamelaars en ondiepe grondsporen) door het intensieve historische gebruik als huisplaats reeds verstoord zijn, maar dat dieper ingegraven grondsporen eventueel wel goed bewaard kunnen zijn gebleven en dan met name wat verder van de weg af (de &lt;br&gt;bebouwing uit de 20e eeuw lag altijd direct naast de weg). &lt;br&gt; &lt;br&gt;Verkennend booronderzoek en synthese &lt;br&gt;Tijdens het veldwerk zijn de verwachte hoge zwarte enkeerdgronden aangetroffen. Het esdek is vrij dik, namelijk 60 tot 110 cm. Onder het esdek is direct het (licht)geel(grijze) zand van de C-horizont aangetroffen. Resten van het oorspronkelijke bodemprofiel (E- of B-horizont) zijn in geen enkele boring aangetoond. &lt;br&gt;Het bodemprofiel is in (vrijwel) het gehele plangebied verstoord tot in de C-horizont. Op basis van het booronderzoek is echter niet uit te sluiten dat deze verstoringen een directe relatie hebben met de historische bebouwing zelf (historisch erf uit begin 19e eeuw en/of &lt;br&gt;omgracht huis uit de Late Middeleeuwen). Wel kan worden opgemerkt dat de verwachting met betrekking tot oudere archeologische resten (van vóór de Late Middeleeuwen) naar beneden kan worden bijgesteld; Gezien het intensieve historische gebruik als huisplaats/erf in de afgelopen eeuwen en de aangetroffen verstoorde bodemprofielen, is de verwachting dat deze eventuele oudere resten (Steentijd t/m Vroege Middeleeuwen) grotendeels verstoord zullen zijn.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;4.2 Aanbevelingen &lt;br&gt;Tijdens het veldonderzoek zijn verstoorde bodemprofielen aangetroffen. Gezien de bijzondere historische context (historisch erflocatie, aanwezigheid omgracht huis) is het echter niet wenselijk om de locatie op basis hiervan vrij te geven. De verstoringen kunnen immers gerelateerd zijn aan de historische bebouwing die in het plangebied aanwezig was. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Geadviseerd wordt de toekomstige bodemingrepen te beperken tot maximaal 30 cm -Mv. &lt;br&gt;Op die wijze blijven eventuele archeologische resten gespaard en in de bodem behouden. &lt;br&gt;Indien niet aan deze voorwaarden kan worden voldaan, dan bestaat een kans dat archeologische resten verstoord worden en wordt verder onderzoek nodig geacht. Dit onderzoek dient meer inzicht te geven in de verstoringsgraad van de bodem en de aanwezigheid, aard, omvang, datering, diepteligging, gaafheid, conservering en waarde van eventuele archeologische resten. Dit onderzoek kan bestaan uit een waarderend proefsleuvenonderzoek voorafgaand aan de bouw of een archeologische begeleiding tijdens de bouwwerkzaamheden. Beide onderzoeken dienen uitgevoerd te worden conform een vooraf goedgekeurd Programma van Eisen (PvE). &lt;br&gt; &lt;br&gt;Proefsleuvenonderzoek kan op diverse momenten in de planvorming/-uitvoering worden uitgevoerd. Idealiter vindt dit onderzoek zo spoedig mogelijk plaats. In dat geval kunnen de uitkomsten van dit onderzoek nog mee worden genomen bij de verdere planuitwerking. &lt;br&gt;Eventueel kan het onderzoek ook tot een later tijdstip worden uitgesteld (maximaal tot aan vergunningsfase). We lichten de voor- en nadelen van beide opties graag verder mondeling toe. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Tot slot &lt;br&gt;Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Hilvarenbeek, om deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selectie)besluit. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Het rapport is nog niet beoordeeld door de bevoegde overheid. &lt;br&gt; &lt;br&gt;Indien u vragen heeft, kunt u contact opnemen met de projectleider van dit project.&lt;/p&gt;
description: Date: 2016-04-08