DOI: 10.17026/dans-x9k-7bzw
title: Tervoortseweg

description: &lt;p&gt;In opdracht van Ruimte voor Ruimte heeft het Team Erfgoed van de gemeente Breda een Inventariserend Veldonderzoek door middel van Proefsleuven (IVO-P) uitgevoerd van 5 tot en met 8 februari 2018 aan de Tervoortseweg 10/10a te Bavel, gemeente Breda. Aanleiding voor het onderzoek zijn de voorgenomen bouwplannen die in het kader van een Ruimte voor Ruimte project zullen plaatsvinden. Op basis van de resultaten van het IVO-P is van 26 tot en met 29 maart 2018 een archeologische opgraving (AO) uitgevoerd op hetzelfde terrein. In het plangebied zijn elf proefsleuven aangelegd, waarvan twee sleuven een uitbreiding van een eerder aangelegde proefsleuf waren. Deze uitbreidingen zijn werkput 10 (aangelegd tegen oostzijde werkput 3), en werkput 11 (aangelegd tegen zuidwestzijde van werkput 5). De mogelijkheid tot uitbreiding was geborgd in het PvE en de lokaties van deze uitbreidingen zijn overlegd met het bevoegd gezag (F.J.C. Peters namens Gemeente Breda). Middels deze onderzoeksstrategie werd in totaal circa 1580 m2 (11 % van het plangebied) onderzocht. In het PvE voor het vervolgonderzoek was een gefaseerd puttenplan opgenomen. Het vervolgonderzoek diende gefaseerd uitgevoerd te worden zodat eventuele ?lege? gebieden alsnog konden worden uitgesloten van archeologisch onderzoek. Na afronding van de eerste fase (werkputten 12 t/m 15) is in overleg met het bevoegd gezag besloten welke delen nog meer onderzocht moesten worden (werkputten 16 t/m 20). Tijdens het vervolgonderzoek zijn negen opgravingsputten aangelegd. De werkputten liggen rond de tijdens het IVO-P aangetroffen archeologisch interessante locaties. Er is tijdens de archeologische opgraving een oppervlak van 2040 m2 blootgelegd. De vraagstelling van dit onderzoek betreft het toetsen van de archeologische verwachting zoals verwoord in het PvE. Het veldonderzoek richt zich op het opsporen van alle vindplaatsen en vondstcomplexen die in het plangebied aanwezig kunnen zijn. Het algemene beeld wat betreft de bodemopbouw is dat de oorspronkelijke bodem in het plangebied bestaat uit Pleistoceen zand en door insnijding van waterlopen een duidelijk reli?f heeft gekend. Het plangebied omvat een hoger gelegen deel in het (noord)oosten (5,40 ? 5,60 meter + NAP) en een lager gelegen deel in het westen (4,75 meter + NAP). In het lager gelegen deel zijn inspoelingslagen en erg plaatselijk ook veenlagen herkend. Mogelijk zijn deze veenlagen in het Holoceen gevormd in een periode waarin er vernatting plaastvond. Het zuidelijke perceel is afgegraven en afgevlakt waardoor een deel van het oorspronkelijke reli?f niet meer bewaard is gebleven. Op basis van de sporen zijn binnen het plangebied drie deelgebieden aan te wijzen. Het eerste gebied beslaat het zuidelijke perceel dat is afgegraven en ge?galiseerd voor het kassencomplex. Hier bestaan de sporen grotendeels uit resten van dit kassencomplex en enkele (resten van) perceleringsgreppels. Het tweede deelgebied omvat de karresporen en wegafscheidingsgreppels, die ook zichtbaar zijn op de kadastrale minuut van 1824 en de topografische kaart van 1870. Dit zijn de resten van de voormalige Tervoortseweg. Dit deelgebied beslaat het noordoosten van het tegenwoordige zuidelijke perceel en de zuidoostelijke punt van het huidige noordelijke perceel. Het derde deelgebied beslaat het noordelijke perceel. Hierop zijn verspreid sporen van menselijke activiteit aangetroffen. Met name in de lager gelegen delen van het perceel zijn de archeologische sporen goed bewaard gebleven. Op de hoger gelegen oostelijke helft van het perceel zijn de sporen minder duidelijk zichtbaar maar wel aanwezig. Er is een vierpalige spieker op het zuidwesten van het perceel aangetroffen met een onbekende datering. Drie spoorclusters (A, B en C) van paalkuilen en kuilen konden worden onderscheiden. Binnen deze spoorclusters zijn geen duidelijke gebouwstructuren te herkennen, maar de spoordichtheid op de locaties van deze clusters doen vermoeden dat hier ??n of meerdere gebouwen hebben gestaan. C14-analyse van hout en houtskool monsters uit paalsporen binnen clusters B en C leverde dateringen op de overgang van het midden- en laat meseolithicum. De sporen in cluster B bevonden zich onder een veenlaag, die in het midden-neolithicum A is gedateerd. Er zijn mesolithische vindplaatsen bekend uit de ruime omgeving van het plangebied, die in het kader van de MER Dorst en omgeving zijn ge?nventariseerd. Dit betreffen met name vuursteenvindplaatsen. Vondsten ontbreken volledig binnen de spoorclusters. Net ten zuiden van spoorcluster B is een plaatselijke laagte aanwezig. In deze depressie is een kleilaag afgezet, waarop zich vanaf het midden neolithicum A veen heeft ontwikkeld. Het veenpakket van circa 50 tot 100 centimeter dikte is inmiddels volledig veraard. Op het diepste punt van deze depressie is in het veen, door de klei en het onderliggende zand een eikenhouten paal geslagen. C14-analyse dateert deze paal in de late ijzertijd. De houten paal is het enige spoor, dat wijst op menselijke activiteit in de ijzertijd binnen deze vindplaats. Hoewel de meer zuidelijk gelegen spieker (structuur 1) ook uit deze periode zou kunnen dateren.&lt;/p&gt;