DOI: 10.14457/tu.the.2023.582
title: มาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน

description: มลพิษทางเสียงที่เกิดขึ้นจากการเดินรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนนั้น สามารถส่งผลกระทบต่อสุขภาพกาย สุขภาพจิต และสมรรถภาพในการทำงานได้ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงความสำคัญของปัญหา สถานการณ์ และผลกระทบของมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนในประเทศไทย ศึกษานโยบายและกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันและแก้ไขปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนของประเทศไทยเปรียบเทียบกับกฎหมายของประเทศที่ประสบปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน เช่น อังกฤษ สหรัฐอเมริกา และสาธารณรัฐเกาหลี รวมถึงศึกษาหลักการพื้นฐานทางสิ่งแวดล้อม และข้อแนะนำขององค์การอนามัยโลก เพื่อนำไปสู่การจัดทำข้อเสนอแนะแนวทางและมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันและแก้ไขปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนภายใต้บริบทของสังคมไทย จากการศึกษาพบว่าปัจจุบันประเทศไทยยังไม่มีมาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนโดยเฉพาะ มาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงของประเทศไทยที่มีอยู่อันอาจนํามาปรับใช้กับกรณีเช่นว่าก็ยังไม่มีความเหมาะสมเพียงพอ ผู้ศึกษาจึงขอเสนอแนะข้อเสนอแนะด้านนโยบาย และข้อเสนอแนะด้านกฎหมาย เพื่อประโยชน์ในการพัฒนาต่อยอดไปสู่การออกมาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนของประเทศไทยในอนาคต ดังนี้ (1) ข้อเสนอแนะด้านนโยบาย โดยการเร่งรัดการจัดทำแผนแม่บทจัดการมลพิษทางเสียงและความสั่นสะเทือน ระยะ 15 ปี (พ.ศ. 2566 – 2580) ของกรมควบคุมมลพิษให้แล้วเสร็จโดยเร็ว ส่งเสริมและสนับสนุนนโยบายเพิ่มจำนวนบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญเกี่ยวกับการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน จัดสรรงบประมาณเพิ่มเติมเกี่ยวกับเครื่องมือที่ใช้ในการวัดระดับเสียงจากแหล่งกำเนิดเสียงหรือจากผู้รับเสียงแต่ละแห่ง จัดสรรงบประมาณและส่งเสริมการศึกษาและวิจัยเกี่ยวกับวางแผนการใช้ประโยชน์ที่ดิน การใช้แผนที่เสียง รวมถึงการนำเอาเทคโนโลยีมาปรับใช้กับการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน ส่งเสริมและสนับสนุนการมีส่วนร่วมของประชาชนในทุกภาคส่วนและเพิ่มความตระหนักสาธารณะเกี่ยวกับมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน และ (2) ข้อเสนอแนะด้านกฎหมาย ในระยะสั้น โดยให้มีการจัดทำกฎหมายลำดับรอง เพื่อกำหนดมาตรฐานระดับเสียงและวิธีการวัดระดับเสียงของรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน ผลักดันให้มีการกำหนดให้ “รถไฟฟ้าขนส่งมวลชน” เป็นแหล่งกำเนิดมลพิษที่จะต้องถูกควบคุม ตามมาตรา 68 กำหนดมาตรฐานระบบ อุปกรณ์ หรือเครื่องมือสำหรับการควบคุมมลพิษเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน รวมถึงกำหนดขอบเขตการใช้ดุลพินิจของเจ้าพนักงานควบคุมมลพิษตามมาตรา 68 กำหนดการจัดทำรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมเชิงยุทธศาสตร์ ตามมาตรา 47 และกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการกำหนดขอบเขตการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม การติดตาม และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม พ.ศ. ... ตามมาตรา 46 – 49 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 และในระยะยาว โดยการจัดทำร่างพระราชบัญญัติการควบคุมมลพิษทางเสียง พ.ศ. .. ซึ่งเป็นกฎหมายฉบับใหม่โดยเฉพาะที่ครอบคลุมการควบคุมมลพิษทางเสียงทุกรูปแบบ และกำหนดให้มีหมวดหมู่การควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนไว้โดยเฉพาะ และแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายที่มีผลบังคับใช้อยู่แล้วในขณะนี้ โดยให้แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 ในส่วนของนิยามของคำว่า “ยานพาหนะ” ในมาตรา 4 ให้มีความหมายครอบคลุมไปถึงรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน และกำหนดหลักเกณฑ์การใช้วิธีการควบคุมมลพิษทางเสียงทั้ง 3 รูปแบบ ได้แก่ การควบคุมมลพิษทางเสียงที่แหล่งกำเนิดเสียง การควบคุมมลพิษทางเสียงที่ทางเดินผ่านของเสียง และการควบคุมระหว่างผู้รับเสียงและแหล่งกำเนิดเสียงที่เหมาะสมไว้ในกฎหมายดังกล่าว และแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 โดยกำหนดให้มีการควบคุมมลพิษทางเสียงที่ผู้รับเสียงไว้ในกฎหมายดังกล่าว