DOI: 10.17026/dans-23u-bjdz
title: Gemeente Midden-Drenthe. Plangebied Grietmanswijk te Smilde

description: &lt;p&gt;De twee onderzoekslocaties zijn beiden gelegen op dekzand dat is afgezet gedurende het Laat Glaciaal (15.700 ? 11.755 jaar BP). Het dekzand is in het oostelijke deel van onderzoekslocatie 1 meer dan 50 cm dik, terwijl het dekzand ter plekke van onderzoekslocatie 2 slechts 20 cm dik is. Het dekzand is afgezet op keileem of keizand dat is ontstaan tijdens de laatste ijsbedekking in Nederland, gedurende het Saalien (370.000 ? 130.000 jaar BP). Vermoedelijk betreft het hier een keileemrug, die gevormd is door stuwing van de bodem onder invloed van de druk van de ijskap. De dominante zuidwestenwind gedurende het Laat Glaciaal (Berendsen 1998) heeft er toe geleid dat het dekzand voornamelijk ten noordoosten van de keileemrug/bult is afgezet. De bodems ter plekke van beide onderzoekslocaties kunnen worden geclassificeerd als een veldpodzolgrond. Archeologische vondsten kunnen in een veldpodzolgrond bij een intact bodemprofiel worden verwacht op of binnen 50 cm beneden maaiveld. Bewoningssporen kunnen worden verwacht vanaf de onderzijde van de bolsterlaag. Ter plekke van boring 8 kan de bodem worden geclassificeerd als dalgrond, vanwege de grote dikte van de bolsterlaag en de aanwezige veen- en plantenresten. Ongeveer 70% van de bodems is door (sub)recent ploegen verstoord tot in het C-materiaal. In het westelijke deel is de bodem dan ook verploegd tot aan de top van de keileemlaag en in het oostelijke deel tot in het dekzand. Hierdoor worden vooral in het westelijke deel onbewerkt vuursteen en andere gesteentefragmenten, zoals kiezelzandsteen aan het oppervlak en in het dekzand aangetroffen. In het oostelijke deel is dit gesteente niet aan het oppervlak of in de boringen aangetroffen. Nadat het oorspronkelijke leefniveau was ontgonnen ter verlaging van het grondwaterpeil en ter verbetering van de bodem is in ieder geval voor 1820 AD geleidelijk een 30 tot 55 cm dikke, sterk humeuze, zandige bolsterlaag opgebracht. In deze bolsterlaag zijn enkele subrecente fragmenten aardewerk aangetroffen daterende in de 19e eeuw. In de bolsterlaag komen op sommige plekken stukjes veraard veen voor. Dit veraarde veen komt vermoedelijk vanaf de lager gelegen veenontginningsvlakte en is tijdens het terugstorten van de niet-bruikbare veraarde bovengrond verplaatst naar de hoger gelegen keileemrug/dekzandrug. Ter plekke van onderzoekslocatie 1 was het humeuze dek / bolsterlaag al verwijderd. In het onderliggende vlak zijn nog duidelijk de diepe ploegsporen te zien, opgevuld met bolster. Er zijn zowel tijdens het karterende booronderzoek als tijdens de intensieve oppervlaktekartering geen nieuwe vondsten en/of archeologische indicatoren aangetroffen uit het Laat-Paleolithicum of het Mesolithicum. De aangetroffen vuurstenen afslag uit het Laat-Paleolithicum tot en met het Mesolithicum tijdens het verkennende booronderzoek kan dus worden beschouwd als een losse vondst. Mogelijk dat deze vuurstenen afslag gecorreleerd kan worden met het Mesolithische kampement ter plekke van de huidige zandgroeve (ARCHIS nummers 214255 en 214268) ten noordwesten van de twee onderzoekslocaties. Ook uit andere perioden zijn geen archeologische resten waargenomen. Op basis van de grote mate van verstoring, het ontbreken van vondsten en/of archeologische indicatoren en de bodemgesteldheid van de grond (lees natte omstandigheden) kan de middelhoge tot hoge verwachting op het aantreffen van archeologische resten uit het Laat-Paleolithicum en het Mesolithicum worden bijgesteld naar een lage verwachting op het aantreffen van archeologische resten voor alle perioden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op grond van bovenstaande conclusies adviseert BAAC bv dat voor beide onderzoekslocaties een archeologisch vervolgonderzoek niet noodzakelijk is.&lt;/p&gt;