DOI: 10.17026/ar/gp2byh
title: Archeologisch Bureauonderzoek Diverse locaties Meerhoven, gemeente Eindhoven

description: In verband met de voorgenomen ontwikkeling van diverse, verspreid gelegen locaties in Meerhoven (gem. Eindhoven) is in de periode 15 mei tot 15 juni voor de deelplangebieden Flight Forum (ca. 7,4 ha), Park Forum West (ca. 12 ha), Park Forum Oost (ca. 25,8 ha), Maatschappelijke Cluster (ca 1,7 ha) en Bosrijk (ca. 5,6 ha) in opdracht van de gemeente Eindhoven een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd. Het zesde deelplangebied, Vijvergebied Waterrijk, bleek geen archeologische verwachting meer te hebben en valt buiten het onderzoek. Het onderzoek vond plaats in het kader van het opstellen van een paraplu bestemmingsplan voor de hele gemeente Eindhoven.
De bekende landschappelijke, historische en archeologische gegevens geven voor de verschillende deelplangebieden de volgende gespecificeerde verwachting:
Deelplangebied Flight Forum 
Een lage archeologische verwachting voor resten uit de periode Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd. De kans op het aantreffen van resten van het Stellingcomplex uit de Tweede Wereldoorlog en bomkraters, loopgraven en opstelplaatsen uit dezelfde periode wordt als hoog ingeschat. Deze verwachting betreft alleen de nu nog braakliggende delen van het plangebied. Deze resten worden verwacht vanaf een diepte van 60 cm beneden het huidige maaiveld (-mv.).
Omdat dit deelplangebied na de oorlog onderzocht is op de aanwezigheid van OO (ontplofbare oorlogsresten) en is vrijgegeven tot een diepte van 4 m, is het onduidelijk of in dit deelplangebied nog resten van het stellingcomplex te vinden zijn.
Deelplangebied Park Forum West 
Een lage archeologische verwachting voor resten uit de periode Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd voor het zuidelijke en de twee oostelijke percelen.
Een middelhoge kans op het aantreffen van resten van bewoning uit de periodes Paleolithicum en Mesolithicum en een hoge kans op het aantreffen van opstelplaatsen, geschutstellingen, mangaten en resten van het munitietreintje uit de Tweede Wereldoorlog in het westelijke deel van het noordelijke perceel. Voor de overige periodes geldt een lage archeologische verwachting. Deze resten worden verwacht vanaf een diepte van ca. 1m -mv.
Deelplangebied Park Forum Oost en Maatschappelijke Cluster 
Een lage verwachting voor resten van bewoning en begraving uit de periode Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd. Een middelhoge archeologische verwachting voor resten uit de Tweede Wereldoorlog en Koude Oorlog (bomkraters, loopgraven en mangaten, gebouwen, sportvelden militair complex) voor het westelijke deel van deelplangebied Park Forum Oost. Vanwege de hier aangebrachte ophooglaag kunnen deze resten in deelplangebied Park Forum Oost worden verwacht vanaf een diepte van 50 cm -mv., maar waarschijnlijk liggen deze zelfs nog dieper.
Een lage verwachting voor de periodes Tweede Wereldoorlog en Koude Oorlog in deelplangebied Maatschappelijke Cluster.
Deelplangebied Bosrijk 
Een lage archeologische verwachting voor resten uit de periode Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd en een lage archeologische verwachting voor het aantreffen van resten van officierswoningen, barakken, mangaten, schuttersputjes en loopgraven uit de Tweede Wereldoorlog.

Vanwege met name de hoge kans op het aantreffen van archeologische resten uit de Tweede Wereldoorlog en Koude oorlogsperiode, adviseren wij in de gebieden met een middelhoge tot hoge archeologische verwachting in het bestemmingsplan de dubbelbestemming Waarde- archeologie 5 op te nemen (zie afb. 59 roze gebieden). Voor gebieden met een hoge archeologische verwachting geldt dat bodemingrepen groter dan 250 m2, waarbij grondverstoring plaatsvindt dieper dan 0,3 m onder het huidige maaiveld (-mv.) niet toegestaan zijn zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning. In dat geval is archeologisch onderzoek verplicht. De overige gebieden kunnen worden vrijgegeven wat archeologie betreft. Gebieden zonder archeologische verwachting zijn vrijgesteld van archeologisch onderzoek. Geadviseerd wordt voor deze gebieden geen dubbelbestemming archeologie op te nemen in het paraplubestemmingsplan. 
Wanneer de gebieden met een dubbelbestemming archeologie ontwikkeld gaan worden, is het advies hier een archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren door middel van verkennende boringen of waarderende proefsleuven conform het protocol Inventariserend Veldonderzoek uit de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA versie 4.1).
Door middel van dit onderzoek kunnen de aard, datering, omvang, diepteligging en de kwaliteit van de mogelijk aanwezige vindplaats(en) worden vastgesteld.
Het onderzoek dient plaats te vinden aan de hand van een door het bevoegd gezag goedgekeurd plan van aanpak (verkennend booronderzoek) of programma van eisen (proefsleuven) en uitgevoerd te worden door een archeologisch bedrijf bevoegd tot het uitvoeren van inventariserend veldonderzoek en/ of archeologische opgravingen (Erfgoedwet 2016, art. 5.4 en Besluit Erfgoedwet art. 3). Welke vorm van onderzoek het meest passend is, is afhankelijk van de situatie en dient overlegd te worden met het bevoegde gezag. Wanneer wordt gekozen voor vervolgonderzoek door middel van proefsleuven, behoort een mogelijke doorstart naar een eventuele opgraving tot de mogelijkheden.
Op basis van de uitkomsten kan de gemeente Eindhoven in beginsel een beslissing nemen over de behoudenswaardigheid van archeologische resten binnen het plangebied en eventueel overgaan tot maatregelen voor behoud in situ of het veiligstellen van de archeologische informatie door middel van vervolgonderzoek.
Aandachtspunt bij eventueel nog uit te voeren OO-onderzoek in het hele onderzoeksgebied is dat in bomkraters mogelijk nog voor de archeologie waardevolle vondsten kunnen worden aangetroffen. Daarom wordt geadviseerd in overleg te treden met de OO deskundigen, die dit onderzoek gaan uitvoeren. Mochten er tijdens het OO onderzoek interessante vondsten naar boven komen, dan dient men dit op basis van de Erfgoedwet 2016 (art. 5.10) zo spoedig mogelijk te melden bij de gemeente Eindhoven.