DOI: 10.17026/dans-xks-7n7h
title: Giessenlanden Giessenburg Twee lokaties Booronderzoek
title: Bovenkerkseweg 19 en A.M.A. van Langeraadweg 10 t/m16 (even), Giessenburg (gemeente Giessenlanden)

description: &lt;p&gt;ADC ArcheoProjecten heeft in juli en augustus 2016 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek uitgevoerd op de locaties Bovenkerkseweg 19 en A.M.A van Langeraadweg 10 t/m 16 (even) in Giessenburg, gemeente Giessenlanden. De aanleiding van het onderzoek betreft de voorgenomen herontwikkeling. Op basis van het bureauonderzoek is voor beide deelgebieden een gespecificeerde verwachting opgesteld: Deelgebied ‘Bovenkerkseweg 19’ strekt zich uit op de noordelijke oever van het veenriviertje de Giessen. Op grond van de vormingsgeschiedenis is op de oevers bewoning mogelijk geweest vanaf de IJzertijd of Romeinse tijd. Archeologische resten zullen zich in de top van de oeverafzettingen bevinden. Eventuele vindplaatsen zullen zich manifesteren als een ‘vuile laag’ met kleine fragmenten aardewerk, houtskool, bot en/of baksteen. Ze kunnen bestaan uit verschillende complextypen, waaronder nederzettingen en akkerlagen. Vanaf de 11e eeuw werd het centrale deel van de Alblasserwaard ontgonnen. De veenriviertjes, waaronder de Giessen, fungeerden hierbij als ontginningsas. Langs de Giessen ontstond vanaf de 13e eeuw een bewoningslint, waarbij de vroegste bebouwing zich op opgehoogde erven bevond. Oude kaarten bieden echter geen aanknopingspunten voor de aanwezigheid van historische bebouwing in het deelgebied. Bij de aanleg van de funderingen van het huidige bedrijfspand en nutsvoorzieningen kunnen ondiepe resten plaatselijk zijn verstoord. Deelgebied ‘A.M.A. van Langeraadweg 10 t/m 16 (even)’ is gelegen in een uitgestrekt komgebied, de Alblasserwaard, dat ter plaatse wordt doorsneden door fossiele crevasses. Dergelijke landschappelijke eenheden manifesteren zich als langgerekte, smalle zones, die vanwege hun zandige samenstelling minder inklonken dan klei en veen in het omringende gebied. Hierdoor lagen zij hoger in het landschap en werden zij in het verleden bij voorkeur uitgekozen voor bewoning en landbouw. De verbreiding van crevasse-afzettingen is over het algemeen relatief beperkt. Dit betekent dat deze afzettingen minder geschikt zijn voor grote nederzettingen dan de stroomruggen. Op crevasse-afzettingen kunnen voornamelijk archeologische resten in de vorm van individuele huisplaatsen of kleinschalige nederzettingen worden verwacht. Gezien de vermoedelijke relatie van de verwachte crevasse-afzettingen met de zuidelijker gelegen Merwede zullen eventueel aanwezige archeologische waarden uit de periode vanaf de Romeinse tijd dateren. Deze zullen zich aan of direct onder het maaiveld bevinden en zich manifesteren als een ‘vuile laag’ met kleine fragmenten aardewerk, houtskool, bot en/of baksteen. Ze kunnen gerelateerd worden aan verschillende complextypen, waaronder nederzettingen en akkerlagen. In de komklei en het veen worden geen bewoningssporen verwacht en zijn enkel ontginningssporen in de vorm van greppels aan te treffen. Dit is ingegeven door het ontbreken van een ontginningsas en de afwezigheid van historische bebouwing. Bij de aanleg van de funderingen van bedrijfspanden en nutsvoorzieningen kunnen ondiepe resten plaatselijk zijn verstoord. Om bovengenoemde verwachtingen te toetsen en waar nodig aan te vullen is in beide deelgebieden een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Het booronderzoek in deelgebied ‘Bovenkerkseweg 19’ wijst uit dat de ondergrond bestaat uit slappe, kalkloze, matig siltige klei, die op grond van de landschappelijke ligging wordt geïnterpreteerd als oeverafzettingen (Formatie van Echteld) van de Giessen. Tijdens het booronderzoek is in deze afzettingen evenwel geen ‘vuile’ laag aangetroffen. Op basis van dit gegeven in combinatie met het ontbreken van aanknopingspunten van historische bebouwing op oude kaarten wordt de kans op bewoningssporen klein geacht. Wel zijn verspreid in het bovenste deel van de aanwezige oeverafzettingen kleine fragmenten baksteen aangetroffen. Het aanwezige baksteenmateriaal wordt evenwel op grond van de geringe hoeveelheid geïnterpreteerd als ‘ruis’ en vormt geen aanwijzing voor bewoning ter plaatse. Het booronderzoek in deelgebied ‘A.M.A. van Langeraadweg 10 t/m 16 (even)’ wijst uit dat de ondergrond bestaat uit sterk kleiig riet- en bosveen. Dit veen wordt afgedekt door een 35 tot 50 cm dik pakket komklei. Dit is ontstaan tijdens overstromingen van het veen, mogelijk vanuit een nabijgelegen crevassegeul. Afgezien van rijping zijn er verder geen sporen van bodemvorming geconstateerd. De kans dat deze klei een bewoonbaar oppervlak vormde wordt klein geacht. ADC ArcheoProjecten adviseert om beide deelgebieden vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Het is echter niet volledig uit te sluiten dat binnen het onderzochte gebied toch nog archeologische resten voorkomen. Het verdient daarom aanbeveling om de uitvoerder van het grondwerk te wijzen op de plicht archeologische vondsten te melden bij de bevoegde overheid, zoals aangegeven in artikel 53 van de Monumentenwet. Wij wijzen u erop dat de bevoegde overheid op basis van dit rapport een selectiebesluit neemt. De mogelijkheid bestaat dat dit selectiebesluit afwijkt van het door ons opgestelde advies.&lt;/p&gt;
description: &lt;p&gt;Bovenkerkseweg 19 en A.M.A. van Langeraadweg 10 t/m16 (even), Giessenburg (gemeente Giessenlanden)&lt;/p&gt;