DOI: 10.17026/dans-zcd-9srm
title: Bureauonderzoek en Karterend Booronderzoek Archeologie Plangebied Silo 47 Kanaalstraat Oostzijde te Raalte Gemeente Raalte

description: &lt;p&gt;Hamaland Advies heeft in opdracht van BJZ.nu uit Almelo een archeologisch bureau- en veldonderzoek door middel van boringen (karterende fase) onderzoek uitgevoerd voor de nieuwbouw van met bijgebouwen, erf en erfontsluitingen op de locatie aan de Kanaalstraat 47 e.o. fase 1 en fase 2 te Raalte, gemeente Raalte. De locatie is bebouwd met loodsen. Een groot deel van het terrein is verhard met een open klinkerbestrating. Een deel van het&lt;br&gt;plangebied grenzend aan de meest zuidelijk gelegen bebouwing, bestaat uit gras met sporen van puinverharding en sloopresten. De totale oppervlakte van het plangebied bedraagt ca. 10.200 m2 (fase 1 = 6.200m2 en fase&lt;br&gt;2 = 4000m2) en de bodemingreep voor de funderingen en de sloop van de bestaande bebouwing is dieper dan 30cm onder maaiveld. De sloopdiepte en de exacte diepte van de fundering is niet bekend, maar verwacht mag worden dat er gesloopt en gefundeerd wordt tot op het dekzand en vorstvrij, wat neerkomt op een ontgraving van minimaal 80cm minus&lt;br&gt;maaiveld.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het onderzoek is uitgevoerd in het kader van een omgevingsverguning (bouwen). Het uitgevoerde onderzoek bestaat uit een KNA conform bureauonderzoek dat aangevuld is met een inventariserend veldonderzoek middels boringen (brede zoekoptie E1; karterende fase) om de intactheid van de bodemopbouw te toetsen en de aanwezigheid van vindplaatsen&lt;br&gt;vast te kunnen stellen. In het plangebied zelf heeft nog niet eerder archeologisch onderzoek plaatsgevonden. In het ten oosten en noorden gelegen gebied heeft een archeologische begeleiding en een&lt;br&gt;opgraving plaatsgevonden, welke door Synthegra Archeologie zijn uitgevoerd. Op grond van de bekende geologische-, landschappelijke-, aardkundige-, archeologische- en historische gegevens in- en rond het plangebied kan de archeologische verwachting worden bepaald.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het plangebied heeft op de archeologische waardenkaart van de gemeente Raalte (Gemeente Raalte, 2013) een middelhoge archeologische waarde in de bebouwde kom vanwege de ligging op een dekzandrug of -welving.&lt;br&gt;Het plangebied ligt op een dekzandrug, Door ontginning, landbewerking en met name de 20e eeuwse inrichting als fabrieksterrein voor de ABTB met een grote silo en de sloop tussen 2002 en 2003 van deze silo, is er een grote kans op (plaatselijke) bodemverstoring. Onderzoeken ten noorden van het plangebied tonen aan dat het oorspronkelijke esdek zich tussen de 40 en 80cm beneden maaiveld en het dekzand zich op ca. 100cm beneden&lt;br&gt;maaiveld bevindt. (Kremer, 2005). Door de afdekkende werking van het meer dan 50cm dikke eerddek kunnen archeologische vindplaatsen bewaard zijn gebleven. Echter verwacht wordt dat ter plaatse van de gesloopte silo de bodem tot op het dekzand verstoord is.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;In totaal zijn op 9 december 2013 in fase 1 van het plangebied 12 boringen gezet met een zogeheten megaboor met een boordiameter van 12 cm. Vanwege het vele puin in de ondergrond kon niet met een grotere boordiameter (15 cm) geboord worden. De boringen zijn doorgezet tot 25 cm in de ongeroerde grond (C-horizont, top dekzand). De bevindingen&lt;br&gt;uit het bureauonderzoek komen ten aanzien van de verstoorde grond overeen met veldonderzoek. De oorspronkelijke natuurlijke bodemopbouw is tijdens ontginning, bewerking van de grond en met name de bouw (1956) en sloop van de silo (tussen 2002-2003) op twee boorpunten na aangetast. Eventueel aanwezige archeologische vindplaatsen zijn als gevolg van deze bodemingrepen verloren gegaan. De middelhoge archeologische&lt;br&gt;verwachting kan daardoor naar beneden worden bijgesteld naar een lage verwachting met een aanduiding verstoord. Vervolgonderzoek wordt niet noodzakelijk geacht.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Op 31 maart 2014 is fase 2 van het plangebied onderzocht. De bodemopbouw in het deel van het plangebied van fase 2 kent een tweedeling. Het oostelijke deel van het plangebied van fase 2 heeft een intacte bodemopbouw, waarbij onder een klinkerverharding op&lt;br&gt;ophoogzand een intacte hoge bruine enkeerdgrond is aangetroffen die op een diepte van 65 cm geleidelijk overgaat in het onderliggende dekzand. Het westelijk deel van het plangebied van fase 2 is volledig verstoord tot in de top van het dekzand als gevolg van subrecente bodemingrepen (inrichting bedrijventerrein, bouw en verbouw van loodsen e.d.). Tot op een&lt;br&gt;diepte van gemiddeld 65 cm-mv komen hier puinrijke subrecente ophogingslagen voor.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Uit eerdere opgravingen grenzend aan het noordelijke en noordoostelijke deel van het plangebied en uit recentelijk door Hamaland Advies uitgevoerd inventariserend veldonderzoek ter plaatse van het aan de oostzijde grenzende plangebied De Wieken, De Koningsspil en de Almelosestraat (Hamaland Advies projectnummer 140652, maart 2014) is gebleken dat zich in de top van het dekzand archeologische indicatoren en sporen bevinden&lt;br&gt;van vlaknederzettingen uit de periode van de Bronstijd tot en met de Volle Middeleeuwen. Daarom bevelen wij aan om in de oostelijke helft van het plangebied van fase 2 (omvang circa 1.000 m2) 2 proefsleuven aan te leggen van elk 60 m2 (15 x 4 meter). De proefsleuven worden aangelegd tot in de top van het dekzand, om te controleren of er sprake is van spoorniveaus met structuren en vondstconcentraties die gerelateerd kunnen worden aan de diverse nederzettingspatronen die ook op het overige deel van voormalige Raalter Enk zijn aangetroffen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Selectiebesluit&lt;br&gt;Op 20 mei 2014 is het rapport en het selectieadvies beoordeeld door de regioarcheoloog van gemeente Raalte (mw. drs. M. Nieuwenhuis). Het advies van Hamaland wordt overgenomen. Het plangebied wordt deels vrijgegeven. Dit geldt voor fase één en het westelijk deel van fase twee. De kans op het aantreffen van archeologische resten is hier nihil. Wel stelt de gemeente Raalte het op prijs wanneer amateurarcheologen de kans&lt;br&gt;krijgen om, tijdens of net na de graafwerkzaamheden onderzoek uit te voeren.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het oostelijk deel van fase twee moet, door middel van een proefsleuvenonderzoek, nader onderzocht worden. De precieze locatie van de proefsleuven hoeft nog niet te worden vastgelegd. Dit kan in het veld bepaald worden. Voor het uitvoeren is het opstellen van een Programma van Eisen verplicht. Ook bij de uitvoering van het proefsleuvenonderzoek adviseren wij om amateurarcheologen, wanneer dit mogelijk is, te betrekken bij het onderzoek.&lt;/p&gt;