DOI: 10.17026/ar/jazsox
title: Plangebied Dever-Zuid en Geestwater te Lisse, gemeente Lisse
title: archeologisch vooronderzoek: een inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek)
title: RAAP-RAPPORT 6239

description: &lt;p&gt;
In opdracht van Amvest heeft RAAP in december 2022 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek) uitgevoerd voor het plangebied Dever-Zuid en Geestwater te Lisse in de gemeente Lisse. Het onderzoek vond plaats in het kader van een nieuw bestemmingsplan.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Op basis van het uitgevoerde onderzoek kan worden gesteld dat de bodemopbouw in het onderzoeksgebied bestaat uit een pakket verstoven c.q opgebracht zand met daaronder Hollandveen Laagpakket op Oude Duinafzettingen (Laagpakket van Zandvoort) op wad-/kwelderafzettingen (Laagpakket van Wormer). Op het veen is plaatselijk nog een restant van het Laagpakket van Walcheren aanwezig.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Voor de wad-/kwelderafzettingen van het Laagpakket van Wormer kan worden gesteld dat er sprake is van een lage archeologische verwachting, omdat er geen aanwijzingen zijn gebleken voor begraven bodems of anderszins betreedbare niveaus.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
In de top van de plaatselijk hierop gelegen duinafzettingen, die zijn gevormd vanaf het laat-neolithicum, is dikwijls een Ah-horizont aanwezig. Hier geldt dan ook een hoge archeologische verwachting. Hoewel de duinafzettingen niet in alle boringen zijn aangetroffen, dient gezien het tamelijk onregelmatige verbreidingspatroon er rekening mee gehouden te worden dat de duinafzettingen ook lokaal tussen de
boorpunten aanwezig kunnen zijn.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Het Hollandveen Laagpakket is in nagenoeg alle boringen volledig intact aanwezig. Voor zover het veenoppervlak door de mens is gebruikt, zal dit naar verwachting met name zijn gebeurd in het kader van agrarische activiteiten of andere zaken die zich in de periferie van een nederzetting afspeelden, omdat het veen, zeker in vergelijking met de westelijk gelegen strandwal, een minder geschikte
ondergrond bood.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
De verwachting voor resten uit perioden tot de 17e eeuw kan worden gehandhaafd. Uit deze periode werden met name resten van tuinaanleg en/of grachten verwacht, maar de gebruikte boormethode was niet geschikt en in de eerste plaats bedoeld om de aanwezigheid hiervan eenduidig aan te tonen. Wel
kan worden geconcludeerd worden dat de zandige bovengrond nagenoeg geen recente verstoringen kent en er daardoor in potentie vindplaatsen uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd verwacht kunnen worden.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Op basis van de resultaten van het onderzoek blijkt dat in het plangebied (mogelijk) archeologische resten bedreigd worden door de voorgenomen bodemingrepen. Daarom wordt geadviseerd om de plannen zodanig aan te passen dat verstoring wordt voorkomen. Dat kan door de ontgraving te beperken tot de bovenste 50 cm van de bodem.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Indien planaanpassing niet mogelijk is, wordt aanbevolen in het kader van de bestaande planvorming de onderstaande vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) te nemen.
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Om de gespecificeerde verwachting te toetsen wordt vervolgonderzoek geadviseerd in de vorm van een karterende fase van een inventariserend veldonderzoek. Gezien de prospectiekenmerken is een onderzoek met behulp van proefsleuven de geëigende methode voor vervolgonderzoek (zie ook
Prospectie op Maat (cultureelerfgoed.nl) ).
&lt;/p&gt;&lt;p&gt;
Hoewel met name de oude duinafzettingen een verwachting hebben voor de aanwezigheid van archeologische vindplaatsen, dient ook het gedeelte van het plangebied buiten de zone waar deze afzettingen zijn aangetroffen, te worden onderzocht. De reden hiervoor is het feit dat zich tussen de boorpunten mogelijk lokaal nog zones met ondiep gelegen oude duinafzettingen kunnen bevinden en
het feit dat ook voor het Hollandveen Laagpakket en de zandige bovengrond een onbekende verwachting bestaat voor resten uit resp. bronstijd en latere perioden tot en met de 17e eeuw. Het advies geldt dus voor het gehele plangebied.
&lt;/p&gt;