DOI: 10.17026/ar/6b02xi
title: Plangebied Beverpad te Lage Zwaluve, gemeente Drimmelen.
title: Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek.
title: RAAP-rapport 7527

description: &lt;p&gt; Inleiding
&lt;p&gt; In opdracht van de gemeente Drimmelen heeft RAAP in december een archeologisch vooronderzoek in 
de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek) 
uitgevoerd voor het plangebied Beverpad te Lage Zwaluve in de gemeente Drimmelen. Het onderzoek 
vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning, voor de aanleg van een fietspad. 
&lt;p&gt; Resultaten
&lt;p&gt; Het plangebied ligt binnen het Laagpakket van Walcheren, op het Hollandveen Laagpakket. Er worden 
dus estuariene- of getijdenbekkenafzettingen verwacht op veen, wat op het dekzand is ontwikkeld. 
Deze afzettingen op het veen zijn het gevolg van een doorbraak in een oorspronkelijk gesloten 
barrièrekust. Het veen komt in de omgeving vermoedelijk voor vanaf het midden neolithicum. De 
getijdenafzettingen kunnen aanwezig zijn vanaf de tweede helft van het eerste millennium n.C. Volgens 
de huidige geomorfologische kaart ligt het zuidelijke deel van het plangebied op een getij-oeverwal, en 
de rest binnen een vlakte van plaatselijk gemoerde getij-afzettingen. Op basis van het Actueel 
Hoogtemodel van Nederland wordt duidelijk dat het plangebied op een oude dijk ligt. Ook is zichtbaar 
dat binnen de structuur, over een afstand van ca. 470 meter, een sloot aanwezig is. Volgens de 
bodemkaart komen in het noordelijke deel van plangebied kalkarme drechtvaaggronden voor, die 
bestaan uit zavel en lichte klei. Het zuidelijke deel van het gebied bestaat uit kalkrijke 
drechtvaaggronden, opgebouwd uit klei. 
&lt;p&gt; Er komen geen archeologisch monumenten voor binnen het plangebied of onderzoeksgebied (zone van 
500 m rond het plangebied), maar wel enkele vindplaatsen. Zo zijn er op ca. 200 m ten zuiden van het 
gebied, op een uitgestrekte getij-oeverwal, resten van bewoning uit de periode late middeleeuwen –
nieuwe tijd aangetroffen. Aan de rand van het onderzoeksgebied, gelegen binnen een vlakte van getijafzettingen zijn archeologische artefacten (keramiek) ook uit de periode late middeleeuwen – nieuwe 
tijd aangetroffen. 
&lt;p&gt; Het plangebied bevind zich binnen de Grote Waard, dat in 1421 overstroomd werd door de SintElisabethvloed. Het is geweten dat dit gepaard ging met het afzetten van een kleipakket. De oudste 
historische kaart waarop de omgeving van het plangebied gedetailleerd weergegeven i s (een 18e -eeuwse kopie van een kaart uit 1620), toont dat er geen bebouwing binnen het plangebied ligt. De dijk 
waarop het plangebied ligt staat niet aangeduid op de kaart, maar dit betekent niet dat deze niet 
aanwezig is. Ca. 100 m ten zuiden van het plangebied ligt de bewoningskern van de Lage Zwaluw, rond 
de Kerkstraat. Op de minuutplannen uit de periode 1811-1832 ligt er direct naast het plangebied een 
weg: de Amerweg. De weg en het plangebied zijn gelegen op een dijk. Wanneer de dijk opgeworpen 
werd, is niet geweten. Aan weerszijden van het plangebied liggen percelen bouwland en weiland. Deze 
situatie blijft gelijk tot in de tweede helft van de 20ste eeuw, wanneer er juist ten noordwesten van het 
plangebied een nieuwe, hogere dijk wordt opgeworpen. De dijk binnen het plangebied verliest haar 
functie, en er wordt over een lengte van ca. 470 m een sloot in gegraven.
&lt;p&gt; Gespecificeerde archeologische verwachting
&lt;p&gt; Jager-verzamelaars: Het is onduidelijk of er zich in het verleden gradiëntzones binnen het plangebied 
bevonden. Hieruit volgt een onbekende archeologische verwachting voor vindplaatsen van jager-verzamelaars. Deze worden verwacht in de top van het dekzand, op een diepte tussen ca. 3 en 6 m 
onder de top van de getijdenafzettingen (ca. 4-7 m onder de dijk). Doordat rond het midden neolithicum 
het gebied verveend geraakte, geldt de verwachting vanaf het laat paleolithicum t/m het vroege 
neolithicum. 
&lt;p&gt; Landbouwers: Binnen het plangebied vond er vanaf rond het midden neolithicum veenontwikkeling 
plaats, wat in 1421 abrupt werd onderbroken door de Elisabethvloed, met de afzetting van een 
kleipakket. Voor de grote overstromingen vond er vermoedelijk reeds landbouw plaats in het gebied, 
het ligt namelijk binnen de Grote Waard. Het bleef echter een nat gebied waardoor er maar een 
middelhoge archeologische verwachting geldt voor de periode midden neolithicum – 1421, meer 
specifiek behorende tot de complextypen bewoning, ambacht, landbouw en infrastructuur. Daarnaast is 
het mogelijk dat de top van het veen geërodeerd is als gevolg van de overstromingen, wat de 
verwachting naar laag zou doen vervallen. Voor de periode vanaf 1421 geldt er een lage verwachting 
binnen het plangebied. Op historische kaarten vanaf het jaar 1620 vind er in de directe omgeving van 
het plangebied namelijk geen bewoning plaats. 
&lt;p&gt; Advies
&lt;p&gt; Op basis van de resultaten van dit onderzoek blijkt dat in het plangebied geen archeologische resten 
bedreigd worden. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit 
het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.