DOI: 10.17026/ar/i691ji
title: Archeologisch onderzoek dijkverbetering Oud Aa, gemeente Stichtse Vecht. Inventariserend veldonderzoek d.m.v. boringen

description: In opdracht van Waternet heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch inventarisend veldonderzoek (verkennende fase) uitgevoerd voor de locatie Dijkvak 6 en 2 in Oud Aa, gemeente Stichtse Vecht. De aanleiding voor dit onderzoek is de voorgenomen werkzaamheden in het kader van dijkverbetering langs de oude Aa. Voor deze dijkverbetering worden delen van de bestaande waterkering opgehoogd, bomen worden gekapt en de teensloot wordt verbreed.

Archeologische verwachting
Op basis van het bureauonderzoek en verkennend booronderzoek aan de zuidzijde van de Oude Aa geldt er een hoge verwachting voor archeologische resten uit de periode 
ijzertijd/Romeinse tijd. Deze verwachting valt samen met de aanwezigheid van stroomgordelafzettingen van de Oude Aa. De stroomgordel is actief geweest van circa 1000 voor Chr. tot 100 na Chr. Eventuele archeologische vindplaatsen kunnen zich manifesteren in de top van de (ontkalkte) oeverafzettingen of in crevasseafzettingen. Dergelijke afzettingen zijn tijdens het inventariserend veldonderzoek door RAAP aan de zuidkant van de Oude Aa aangetroffen vanaf maaiveld, waarbij de top van de oeverafzettingen is opgenomen in de bouwvoor. Eventuele vindplaatsen uit de ijzertijd/Romeinse tijd worden gekenmerkt door een laklaag of humeuze cultuurlaag in de top van ontkalkte oeverafzettingen, en vondstspreidingen van onder andere aardewerk, houtskool, verbrand bot en huttenleem.
Voor de middeleeuwen en nieuwe tijd geldt een lage tot middelhoge verwachting voor bewoningsresten. Het gebied is aan het eind van de Romeinse tijd vernat, door de verminderde waterafvoer van het Vecht-Angstelsysteem waartoe de Oude Aa stroomgordel behoort. Hierdoor is het plangebied tijdens de vroege en late middeleeuwen verveend geraakt en daarmee ongeschikt geweest voor bewoning. Tijdens de late middeleeuwen en nieuwe tijd is het veen plaatselijk ontgonnen en zijn er sinds de 11e/12e eeuw dijken, kades en sloten aangelegd. In het plangebied worden dergelijke oudere dijkpakketten in de ondergrond verwacht.
Ten noordoosten van het plangebied heeft een deel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie gelegen. Deze resten worden binnen het plangebied niet verwacht.

In het plangebied is een bodemopbouw aanwezig van een opgebracht pakket (dijk) op een restant van een oeverpakket vanaf 0,7 m -mv. Er zijn geen ontkalkte of humeuze trajecten
in de oeverafzettingen aangetroffen. De top van het oeverpakket is opgenomen in de huidige dijk. De hoge verwachting voor het oeverpakket kan daarom naar beneden toe worden bijgesteld. Grote brokken puin en zand- en kleibrokken in het opgebrachte pakket wijzen op een (sub)recente datering van de waterkering. Oude intacte dijkpakketten uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd zullen ter hoogte van het plangebied zijn vergraven of verstoord. De hoge verwachting daarvoor kan daarom naar beneden toe worden bijgesteld. Onder het oeverpakket bevindt zich een afwisseling van kleiige en venige restgeulafzettingen en plaatselijk beddingzand van de Oude Aa vanaf een diepte van 2,3 m -mv.

Op basis van de resultaten van het inventariserend veldonderzoek wordt voor het plangebied geen vervolgonderzoek aanbevolen. De voorgenomen bodemingrepen kunnen zonder archeologisch voorbehoud worden uitgevoerd.