DOI: 10.17026/ar/lxlkjd
title: Catharijnesteeg 4 te Utrecht, gemeente Utrecht
title: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek

description: In opdracht van Hoste Milieutechniek B.V. heeft ADC ArcheoProjecten in juli, augustus 2023 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend boor¬onder-zoek uitgevoerd op de locatie Catharijnesteeg 4 te Utrecht.

De aanleiding voor het onderzoek is de voorgenomen herinrichting van de tuin en de aanvraag van de omgevingsvergunning. Er worden een zwemvijver, een tuin, schuur, serre, fietsenstalling en een kantoorruimte gerealiseerd. Daarnaast wordt de verharding vernieuwd.

Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. In de onder-grond van het plangebied zijn (voorlopers) van de Rijn en de Vecht actief geweest. Indien intacte oeverafzettingen aanwezig zijn kunnen archeologische resten voorkomen vanaf de Late IJzertijd-Romeinse tijd. Vanaf de Late Middeleeuwen maakt het plangebied deel uit van de historische kern van Utrecht.

Teneinde deze verwachting te toetsen en aan te vullen is in het plangebied een verkennend boor¬onderzoek uitgevoerd. Hierbij is in boringen 2, 3 en 5 kalkrijk, licht bruingrijs, matig fijn en matig siltig zand met enkele ijzervlekken tussen de 360 en 355 cm -mv (0,39-0,57 m +NAP) aangetroffen. Dit betreft natuurlijke beddingafzettingen. Erboven ligt sterk siltig, kalkrijk, licht bruingrijs, zeer fijn zand met veel dunne kleilagen en veel ijzervlekken. Dit is geïnterpreteerd als de intacte oever¬afzettingen. De bedding en oeverafzettingen kunnen worden toegeschreven aan voorgangers van de Rijn en de Vecht.

In boring 2 en 5 is vanaf 230 en 135 cm -mv (1,69 -2,82 m +NAP) een sterk verstoorde oever aangetroffen, bestaande uit een kalkrijke (donker)bruingrijze laag, matig tot zeer fijn, matig siltig tot kleiig zand of matig zandige klei met plantenresten. In deze laag, die gerelateerd is aan de stad Utrecht, zijn puinfragmenten als baksteenspikkels en -fragmenten, glas, mortel en houtskool aanwezig. De top van deze laag is in boring 2 aangetroffen op 285 cm -mv (1,14 m +NAP) en in boring 5 op 135 cm -mv (2,82 m +NAP). 

Vanaf deze diepten begint een ophogingspakket, gerelateerd aan bewoning van de stad Utrecht. Deze bestaat uit kalkloos, matig fijn, matig siltig tot kleiig zand met zandbrokken, baksteen-fragmenten, glas, mortel, houtskool en natuursteen. Boringen 1 en 4 zijn in dit pakket gestuit op grote stukken puin.

Dit pakket is verspreid over het gehele plangebied en bevat archeologische indicatoren, waarvan de aard en ouderdom niet nader te bepalen is. 

De graafwerkzaamheden voor de aanleg van de zwemvijver, de schuur en fietsenstalling, kantoor¬ruimte, serre en de sanering reiken tot in het ophogingspakket en bedreigen daardoor de archeo¬logische waarden.

ADC ArcheoProjecten adviseert vervolgonderzoek bij graafwerkzaamheden dieper dan 20 cm -mv ter plaatse van het toekomstige kantoor, de zwemvijver, serre en de sanering. Dit onderzoek dient te bestaan uit een opgraving, variant archeologische begeleiding. De archeologische begeleiding dient hetzelfde doel als een opgraving (AB/Opgraven). Dit betekent dat bij de civiele werkzaam¬heden aangetroffen vondsten of archeologische sporen worden geregistreerd en, in zover de werkzaamheden dat toelaten, worden ge¬documenteerd. In alle gevallen dient het vondstmateriaal op de locatie zelf gewassen te worden. Vondsten uit verontreinigde grond mogen niet ongewassen verplaatst worden. Bij een begeleiding is het uitgangspunt dat archeologische resten worden geregistreerd én gedocumenteerd. Tijdens de werkzaamheden zijn de archeologen leidend in de wijze van opgraven, zodat documentatie correct kan plaatsvinden. Bij een saneringslocatie dienen uiteraard wel de regels binnen de sanering gehandhaafd te worden.