DOI: 10.14457/tu.the.2020.1188
title: การอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์: กรณีศึกษาสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน

description: วิทยานิพนธ์เรื่อง “การอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์ กรณีศึกษาสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน” มีวัตถุประสงค์ คือ เพื่อศึกษาถึงสถานการณ์และประเด็นปัญหาในการขับเคลื่อนภารกิจการดำเนินงานสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน ในเรื่องการสนับสนุนและกลไกการดำเนินงานจากภาครัฐไปสู่ภาคเอกชน ศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับสถานการณ์และมีผลต่อการกำกับกฎเกณฑ์สถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน และศึกษาถึงแนวทางการออกข้อเสนอแนะในการปรับปรุงและพัฒนามาตรฐานสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน เพื่อให้ได้มาซึ่งมาตรฐานในการจัดตั้งสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อภาคประชาชนและสังคมสถานการณ์และประเด็นปัญหาในการขับเคลื่อนภารกิจการดำเนินงานด้านสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนของภาครัฐ พบว่า มีภาพปรากฏของความพร่าเลือนในการกำกับกฎเกณฑ์ เนื่องจากยังไม่ปรากฏรูปแบบความร่วมมือในการดำเนินงานระหว่างหน่วยงานต่าง ๆ ที่ชัดเจน ทั้งภายในหน่วยงานของภาครัฐด้วยกันเองและฝ่ายปกครองกับภาคเอกชน รวมถึงยังไม่มีการบูรณาการร่วมกันทางนโยบาย ไม่ว่าจะเป็นการกระจายอำนาจไปสู่ราชการระดับภูมิภาคในการตัดสินกระทำการบางอย่าง หรือการทำงานร่วมกันทั้งจากฝ่ายปกครองและภาคเอกชน ทำให้ยังไม่เกิดการบูรณาการร่วมกันทางนโยบายที่เป็นรูปธรรมและชัดเจน อีกทั้งฝ่ายปกครองยังไม่ปรากฏการปรับตัวในการทำงานให้เกิดการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ประกอบกับมีลักษณะการทำงานแบบตั้งรับเป็นส่วนใหญ่ ทำให้การอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์ด้านสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนของฝ่ายปกครองหรือกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ยังคงมีข้อจำกัดสำคัญในการอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์อยู่ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับสถานการณ์และมีผลต่อการกำกับกฎเกณฑ์สถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน พบว่า ปัจจัยหลักที่ไม่ก่อให้เกิดประสิทธิภาพเท่าที่ควร คือ ปัญหาการรวมศูนย์แบบกระจายอำนาจของกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ที่รวมภารกิจในการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ทั้งหมดในประเทศ และกระจายอำนาจด้านการกำกับกฎเกณฑ์สถานรับเลี้ยงเด็กเอกชน และภารกิจเกี่ยวกับเด็กและเยาวชนไปที่กรมกิจการเด็กและเยาวชน อันก่อให้เกิดปัญหากรมาธิปไตย ที่แหล่งทรัพยากรหลักรวมถึงอำนาจต่าง ๆ จะอยู่ที่กรม แต่กิจกรรมเฉพาะกิจในการปฏิบัติหน้าที่อยู่ที่ระดับภูมิภาค หรือสำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด ทำให้ผลสัมฤทธิ์ของกิจกรรมด้านสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนจะขึ้นอยู่กับกรอบอำนาจและทรัพยากรของหน่วยงาน และปัญหาด้านการขาดความเป็นสถาบันของกลไกการขับเคลื่อนนโยบายในระดับพื้นที่ ส่งผลให้รูปแบบการขับเคลื่อนภารกิจในพื้นที่ไม่ค่อยประสบความสำเร็จนัก ทั้งนี้ ในเชิงพื้นที่ยังพบปัญหาของการไม่สามารถอภิบาลได้ เนื่องจากตัวแสดงต่าง ๆ ยังขาดการบูรณาการขับเคลื่อนงานด้านบริการสาธารณะร่วมกัน ด้วยปัจจัยหลักในด้านข้อกฎหมายที่เป็นข้อจำกัดต่อบทบาทและอำนาจหน้าที่ของหน่วยงานภาครัฐ ส่งผลต่อกระบวนการขับเคลื่อนงานและระบบความร่วมมือระหว่างผู้มีส่วนได้ส่วนเสียด้านสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนที่ยังมีประเด็นปัญหาและข้อติดขัดหลายประการในการนี้ จึงนำมาสู่แนวทางการออกข้อเสนอแนะในการปรับปรุงและพัฒนามาตรฐานสถานรับเลี้ยงเด็กชน ที่แบ่งได้ 2 ระดับด้วยกัน ในระดับแรก คือ การปรับรื้อโครงสร้างเดิมเพื่อจัดวางโครงสร้างใหม่ เป็นการปฏิรูปการอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์สถานพัฒนาเด็กปฐมวัยให้เกิดขึ้นในระดับประเทศ และในระดับที่สอง คือ การปรับเปลี่ยนระบบการดำเนินงานที่มีอยู่ให้มีทิศทางที่ชัดเจนมากขึ้น เป็นการปรับบทบาทของแต่ละระดับการบริหารราชการให้เกิดขึ้น ซึ่งจะนำมาสู่การพัฒนาและปรับปรุงมาตรฐานสถานรับเลี้ยงเด็กเอกชนให้มีแบบแผนและการดำเนินงานที่เป็นไปในทิศทางเดียวกันทั้งประเทศ อันก่อให้เกิดการอภิบาลเชิงการกำกับกฎเกณฑ์ที่มีประสิทธิภาพและก่อให้เกิดประสิทธิผล นำมาสู่การบริการสาธารณะที่มุ่งสร้างผลประโยชน์ต่อภาคสาธารณะมากที่สุด