DOI: 10.17026/ar/0zskuz
title: Archeologische opgraving Putten Husselsesteeg 22 en 24 Archeologische onderzoek Proefsleuven en opgraving Husselsesteeg 22 en 24, te Putten

description: &lt;p&gt;Econsultancy heeft in opdracht van Hussel Project B.V. in combinatie met de familie Scheepsma/SKS Con- nected B.V., een opgraving uitgevoerd in het plangebied aan de Husselsesteeg 22 en 24 te Putten. Een inventa- riserend booronderzoek, proefsleuvenonderzoek en vervolgens opgraving zijn uitgevoerd omdat het gebied in aanmerking komt voor bouwplannen die in het teken staan van herontwikkeling. Met de herontwikkeling gaan graafwerkzaamheden gepaard waarbij de bodem variabel zal worden afgegraven. Op voorhand is de inschat- ting gemaakt dat bij de werkzaamheden archeologische resten verloren kunnen gaan. Daarom is het conform het beleid van de gemeente verplicht voorafgaand archeologisch onderzoek uit te voeren. Voor dit onderzoek is een Programma van Eisen en ten aanzien van de Opgraving een addendum opgesteld.3 Doel van het archeo- logisch onderzoek, proefsleuven en vervolgens opgraving was het documenteren van gegevens (sporen en structuren) en het veiligstellen van archeologisch vondstmateriaal om daarmee de informatie van de vind- plaats te behouden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het onderzoeksgebied ligt op de rand van de daluitspoelingswaaier, op gordeldekzand. Deze daluitspoelings- waaier is in het Weichselien (115.000 -11.500 jaar geleden) ontstaan.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Direct ten zuiden grenst de vindplaats aan een laagte waarbij het mogelijk om een restant van een uitgestoven vlakte (dekzanddepressie) gaat, ontstaan in dezelfde periode. Vermoedelijk heeft op deze plek water gestaan in de vorm van een rond meer, uitermate geschikt om drinkwater uit te verzamelen. Dit grote fenomeen is vermoedelijk de reden dat tijdens het archeologische onderzoek geen waterputten zijn aangetroffen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Menselijke activiteit op de onderzoekslocatie voert terug tot aan het Mesolithicum-Neolithicum. Aanwijzingen uit de vroegste periodes zijn bescheidden en bestaan uit haardkuilen. Vanaf het laat-Neolithicum worden de eerste structuren op het terrein ingericht. Het gaat dan om een afrastering. Hoewel de afbakening wijst op sedentair bestaan, zijn er geen gebouwresten gevonden. De vroegste aanwijzing voor bewoning op de vind- plaats dateert uit de bronstijd. Het aantreffen van bewoningsresten uit de bronstijd in het noordoostelijk deel van de Gelderse vallei is een noviteit.4 Vanaf de bronstijd tot aan het midden van de Romeinse tijd, worden gefaseerd huizen, bijgebouwen, spiekers en andere structuren geconstrueerd op de vindplaats. Het aantal contemporaine gebouwen ligt tussen de twee en vier huizen tegelijk. Het hoogtepunt in bewoning ligt daarbij op de overgang van de midden-ijzertijd naar de vroege periode van de late ijzertijd met vier gebouwen.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Het beeld lijkt aan te sluiten bij een model opgesteld door Groenewoudt, oorspronkelijk voor vindplaatsen in Salland en Twente.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;De sporen en structuren zijn gedateerd op basis van verschillende gegevens. In de eerste plaats op basis van vondsten zoals het aardewerk en natuursteen. Materiaal gevonden in de vulling van (paal)kuilen is daarbij op typechronologische kenmerken en samenstelling onderzocht. Daarnaast zijn grondmonsters geanalyseerd volgens de AMS14C-methode, wat resulteerde in verschillende scherpe dateringen. Voorts zijn de gevonden structuren vergeleken met de uitkomsten van studies op (supra-)regionaal en lokaal niveau. In onderlinge samenhang met de opbouw zijn de structuren tot slot beoordeeld op richting.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Tijdens het onderzoek zijn verhoudingsgewijs weinig vondsten aangetroffen. De assemblage bestaat vooral uit lokale materialen zoals handgevormd aardewerk en natuursteen en geeft het beeld van een sterk zelfvoorzie- nende gemeenschap. Slechts twee stuks aardewerk, waaronder een fragment kustaardewerk, zijn hoogst- waarschijnlijk buiten de regio geproduceerd. Beide soorten aardewerk werden geproduceerd tijdens de Ro- meinse tijd. Of dit materiaal na vervaardiging naar de Veluwe is aangevoerd, wellicht vanuit handelsmotieven, lijkt niet waarschijnlijk. De kans bestaat dat de achtergrond gezocht moet worden in de regionale militaire aanwezigheid waardoor deze inventaris gebruikt werd om uiteindelijk in Putten-Husselsesteeg terecht te ko- men.&lt;br&gt;Uit het onderzoek in Putten-Husselsesteeg komt een beeld naar voren van een sterk zelfvoorzienend gemeen- schap. Toch zijn aanwijzingen gevonden voor meer contacten met de buitenwereld op een supra-regionaal niveau. Zo wijzen bijvoorbeeld uiterlijke en gebruikskenmerken van handgevormde aardewerk en natuursteen op contacten met de buitenwereld. Daarnaast spreekt ook uit de opbouw van gebouwplattegronden een vorm van kennisoverdracht, waarbij de opbouw getypeerd kan worden.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Vanaf de midden-Romeinse tijd zijn er geen aanwijzingen meer voor actieve bewoning. Het terrein lijkt vanaf dat moment in gebruik als akkerland. In verschillende profielopnames is de onderkant van een oud eerddek waargenomen. Onbekend is of dit gebruik direct volgt na de bewoning of dat het terrein eerst een (onbepaal- de) tijd braak ligt. Het terrein blijft in gebruik als akker gedurende middeleeuwen en Nieuwe tijd. Vanaf het midden van de 20e eeuw wordt de locatie ingericht als camping.&lt;/p&gt;