H ελευθερία της λατρείας στην «προκρούστεια κλίνη» του προληπτικού ελέγχου: To καθεστώς ίδρυσης ναών και ευκτηρίων οίκων υπό το φως μιας διαλεκτικής ανάγνωσης Συντάγματος, κοινού νόμου και Ευρωπαϊκής
Creators: name: Χατζηκωνσταντίνου, Αναστασία Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: ευκτήριοι οίκοι
προηγούμενη αδειοδότηση
νομολογιακός διάλογος
EΣΔΑ
places of worship
prior authorization
case-law dialogue
ECHR

description: Ως αντικείμενο έρευνας έχει επιλεχθεί το νομικό χρονικό της ελευθερίας ίδρυσης ναών και ευκτηρίων οίκων ετεροδόξων και ετεροθρήσκων ως παράδειγμα νομολογιακού διαλόγου μεταξύ εθνικών δικαστηρίων και Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΔΔΑ]. Στο πρώτο μέρος της εργασίας αναδεικνύεται η θέση της θρησκευτικής ελευθερίας στο συνταγματικό χάρτη, έπεται η παρουσίαση της νομοτεχνικής κατάστρωσης του μεταξικού καθεστώτος αδειοδότησης ναών και ευκτηρίων οίκων και διαπιστώνεται η νομολογιακή συστολή της ελευθερίας της λατρείας μέχρι και την καταδίκη της χώρας μας από το ΕΔΔΑ. Ακολουθεί η μετατόπιση του ιστορικού ενώπιον του Δικαστηρίου του Στρασβούργου και η «μετάφραση» των προστατευτικών για την ελευθερία της λατρείας νομολογιακών κανόνων που διέπλασε το τελευταίο με αφορμή την εξέταση δύο υποθέσεων ελληνικού ενδιαφέροντος. Παράλληλα, επιχειρείται η συγκρότηση ενός σκληρού πυρήνα ερμηνευτικών αρχών, αντλούμενων από τη συνολικότερη νομολογία του ΕΔΔΑ, η μετάγγιση των οποίων στην ελληνική δικαιοταξία επιτάσσει μια επανάγνωση του ισχύοντος προληπτικού συστήματος ελέγχου της λατρείας. Τέλος, κατόπιν βασικών εννοιολογικών οριοθετήσεων μεταξύ ουσιαστικού δεδικασμένου και ερμηνευτικού δεδομένου, καταβάλλεται μια προσπάθεια αποτίμησης του εύρους διείσδυσης της αυθεντίας του τελευταίου στο δικανικό συλλογισμό του εθνικού δικαστή επί τη βάσει μιας σειράς πρόσφατων αποφάσεων των δυο ανωτάτων δικαστηρίων της χώρας μας. Η εξέταση των τελευταίων αποπειράται να διαγνώσει, με αφορμή την ερμηνευτική συνάντηση του άρθρου 13 του Συντάγματος με το άρθρο 9 της Σύμβασης, τον τρόπο άσκησης ελέγχου συνταγματικότητας και συμβατικότητας της μεταξικής νομοθεσίας ενόψει της ΕΣΔΑ και να καταδείξει την δικανική αποτύπωση της αναπόφευκτης διαπλοκής τους. Η μελέτη ολοκληρώνεται με τη συναγωγή καταληκτικών παραδοχών που ενσωματώνουν τα αποτελέσματα της διελκυστίνδας μεταξύ εθνικών και υπερεθνικών κανόνων και παραγόντων, εντοπίζουν το τωρινό status της ελευθερίας της λατρείας και προκρίνουν τη νομοθετική οδό για την έξοδό της από την «κρίση» που για διάστημα πλέον των επτά δεκαετιών βιώνει.
description: The subject of the research project chosen is the legal chronicle of the freedom of establishment of churches and places of worship for people of different beliefs or religions as an example of a case-law dialogue between national courts and the European Court of Human Rights [ECHR]. The first part of the thesis highlights the position of the freedom of religion in the constitutional charter, followed by a presentation of the legal rules governing the licensing of churches and places of worship under Metaxas rule. Subsequently, our study dwells upon the issue of the case-law compression of the freedom of worship until the condemnation of our country by the ECHR. Thereafter the cases are presented as seen by the Strasbourg Court and an "interpretation" of the case-law rules protecting the freedom of worship established by the Court in consideration of two cases of Greek interest is provided. At the same time, the formation of a hard nucleus of interpretative principles based on the general case-law of the ECHR, the transposition of which into Greek legal order requires the re-reading of the current preventive worship control system, is attempted. Finally, following basic conceptual delimitations between “res judicata” and “res interpretata”, an effort is made to assess the size of influence of the authority of the latter in the legal reasoning of the national judge based on a series of recent decisions of the two Greek Supreme Courts. The study of the aforesaid decisions aims to diagnose, in view of the interpretative encounter of article 13 of the Greek Constitution with article 9 of the Convention, the way of conducting review of constitutionality and compatibility of Metaxas legislation with ECHR and legally demonstrate their inevitable entanglement. In the last section of the study certain final conclusions are drawn; they include the results of the tug-of-war between national and supranational rules and factors, identify the current status of the freedom of worship and choose the legislative way to exit the "crisis" the freedom has experienced over more than seven decades.