Όψεις της καθημερινής ζωής στην ελληνική μεταπολεμική τέχνη:
Creators: name: Λεοπούλου, Αρετή Ν.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: Καθημερινότητα
Σύγχρονη Τέχνη
Παράσιτο
Χονδρός
Κατσιάνη
Everyday life
Contemporary art
Parasite
Chondros
Katsiani

description: Η διδακτορική διατριβή «Όψεις της καθημερινής ζωής στην ελληνική μεταπολεμική τέχνη» εξετάζει τις επιλεγμένες όψεις της καθημερινής ζωής στην ελληνική τέχνη της μεταπολεμικής περιόδου. Η μελέτη αποτελείται από Εισαγωγή, Πρώτο, Δεύτερο και Τρίτο Μέρος, Συμπεράσματα, καθώς και Παράρτημα (αρχείο έργων, βιογραφικά στοιχεία των αναφερόμενων καλλιτεχνών, συνέντευξη κλπ). Η Εισαγωγή της διατριβής περιλαμβάνει την εξήγηση των λόγων επιλογής και διερεύνησης της συγκεκριμένης θεματικής κατηγορίας με στόχο την προσέγγιση της ελληνικής τέχνης στη μεταπολεμική Ελλάδα, καθώς και την επεξήγηση της δομής της εργασίας. Στο Πρώτο Μέρος αναπτύσσεται η ανάλυση της θεματικής, της χρονικής περιόδου που έχουν επιλεγεί, καθώς και άλλων μεθοδολογικών και ερμηνευτικών ζητημάτων. Γίνεται αναφορά και ανάλυση της μεταπολεμικής περιόδου, που μελετάται ιστορικά, κοινωνικά και καλλιτεχνικά από το 1950 και με όριο το 2004, καθώς και επεξήγηση των επιλογών αυτών. Αναφέρονται επιλεκτικά τα σημαντικότερα γεγονότα και οι εξελίξεις που προετοίμασαν το έδαφος για να προκύψουν τα παραδείγματα της διατριβής, που ασχολούνται ειδικά με το καθημερινό. Επεξηγείται η έννοια της «όψης», αναφέρονται οι λόγοι της χρονολογικής προσέγγισης και διατυπώνονται οι προϋποθέσεις επιλογής έργων/παραδειγμάτων. Παρουσιάζεται η εξέλιξη της ενασχόλησης με την «καθημερινή ζωή», όπως αυτή προσεγγίζεται από την κοινωνιολογία, τις πολιτισμικές σπουδές, το μετα-κριτικό λόγο και τις εικαστικές τέχνες, με εκτενή αναφορά σε μελετητές και σε έρευνες του 20ού - 21ου αιώνα, με επιλεγμένα ενδεικτικά παραδείγματα και επεξήγησή τους. Τέλος, γίνεται αναφορά στο μεταμοντέρνο και στους λόγους για τους οποίους η καθημερινή ζωή αποδεικνύεται ένα μετα-νεωτερικό πεδίο και πλαίσιο έρευνας. Στο Δεύτερο Μέρος γίνεται η χρονολογική και εξελικτική παρουσίαση και ανάλυση των παραδειγμάτων των καλλιτεχνών και των έργων τους, με ερμηνευτικές προσεγγίσεις ανά παράδειγμα. Περιγράφονται και αναλύονται σε ξεχωριστά κεφάλαια. Το πρώτο κεφάλαιο αναφέρεται στο έργο της Νίκης Καναγκίνη, από τις πρώτες και πιο αναπαραστατικές εκδοχές του καθημερινού, τη γυναικεία καθημερινότητα και μια σαφώς φεμινιστική προσέγγιση, μέχρι τη σταδιακά αυξανόμενη ένταξη της καθημερινής πρακτικής και διαδικασίας στο έργο της καλλιτέχνιδας, καθώς και οι στόχοι της. Το δεύτερο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο στη Λήδα Παπακωνσταντίνου και την performance της «Το Κουτί», όπου και προσεγγίζεται ερμηνευτικά η γυναικεία ταυτότητα και καθημερινότητα και ποικίλα ζητήματα φεμινισμού, η πρόσληψη, η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε και οι στόχοι της καλλιτέχνιδας. Στο τρίτο κεφάλαιο γίνεται, για πρώτη φορά, εκτενής αναφορά και τεκμηρίωση της καλλιτεχνικής δραστηριότητας του Θανάση Χονδρού και της Αλεξάνδρας Κατσιάνη. Αναλύονται τα πρώτα τους βήματα στον καλλιτεχνικό χώρο, η σημασία που έδιναν στη διαδικασία, ο παρεμβατικός χαρακτήρας των έργων τους και η ταύτιση της εργασίας τους με την καθημερινή ζωή. Παρουσιάζονται ξεχωριστά, με επιλεγμένα παραδείγματα δράσεων-έργων τους (π.χ. «Χειρονομίες», «51 Σάββατα», τα έργα που σχετίστηκαν με την ευτυχία), ο τρόπος που δουλέψανε, η πρόσληψη των δράσεών τους, ενώ ξεχωριστά γίνεται αναφορά και στο «Δημοσιοϋπαλληλικό Ρετιρέ». Τέλος, επιχειρείται ερμηνεία της δράσης τους. Στο τέταρτο κεφάλαιο παρουσιάζονται, ως μια όψη της αγροτικής καθημερινότητας, έργα του Γιώργου Τσακίρη, ενός καλλιτέχνη που εργάστηκε στη φύση (π.χ. με τις εγκαταστάσεις του στο Πάικο, με έργα που έδιναν τροφή για επικοινωνία) και επιχειρείται ερμηνεία των έργων του. Τέλος, γίνεται μια συλλογική αναφορά στα ζητήματα πρόσληψης των έργων που έχουν παρουσιαστεί. Στο Τρίτο Μέρος γίνεται η αναφορά των συνολικών συμπερασμάτων αυτής της μελέτης. Επιχειρείται να ερμηνευθεί ο ρόλος των συγκεκριμένων έργων, τόσο στην τέχνη, όσο κυρίως στην κοινωνική συνείδηση, μέσα από την πρόσληψή τους και μέσω της λειτουργίας τους, η οποία προσεγγίζεται μέσα από την αλληγορία του παράσιτου (χρησιμοποιείται ως ερμηνευτικό σχήμα). Τέλος, επιχειρείται να αναδειχθεί η σημασία τους για την ελληνική τέχνη συνολικά στη μεταπολεμική περίοδο. Στο τέλος της διατριβής προστίθεται ένα Παράρτημα, με βιογραφικά στοιχεία των καλλιτεχνών που παρουσιάζονται, με καταγραφή-λίστα καθώς επίσης το παράρτημα συμπεριλαμβάνει και μία συνέντευξη με τους Θανάση Χονδρό και Αλεξάνδρα Κατσιάνη.
description: The doctoral thesis "Aspects of everyday life in post-war Greek Art" examines selected aspects of everyday life in Greek art of the post-war period. The study consists of an Introduction, First, Second and Third Part, Conclusion and Appendix (list of works/events, artists’ biographical information, interview etc). The Introduction of this research includes first of all the justification of selecting and investigating such a concept and a category as an approach of the Greek art in post-war Greece, as well as an explanation of the thesis’ structure. The First Part develops the analysis of the concept, of the historical period chosen, as well as other methodological and interpretative issues; a survey and an analysis of the post-war period, approached historically, socially and artistically since 1950 and until 2004, explaining these options. Major events and developments of the critical and post-critical discourse dealing specifically with the everyday are indicated specifically, in order to enlighten and follow the choices of this thesis. The concept of 'aspects' is indicated, along with the reasons for a chronological approach of the case studies selection. There is a presentation of the everyday life concept and its the evolution as approached from the fields of Sociology, Cultural studies, the meta-critical discourse and visual arts, with extensive references to scholars and researchers of the 20th - 21th century and selected illustrative examples and explanations. Finally, there is a specific reference to postmodernism and the reasons why daily life should be approached via the post-modernist context and research field. The Second Part is the chronological (and evolutionary, too) presentation and analysis of examples of artists and their works, including interpretative approaches by every case-study. These are presented, described and analyzed in separate chapters for every artist. The first chapter deals with Niki Kanaginis oeuvre, which is the first, immature and quite representational version of the female everyday; it is a feminist, thus still a pretty modernistic approach of the quotidian, evolving through a gradually increasing integration of everyday practices and processes in the artwork and its objectives. The second chapter is dedicated to Leda Papaconstantinou and her performance of "The Box"; in this case study (a performance in a box for 4 hours per day during a week) there’s a site-specific interpretation and approach of the female identity in everyday life, followed by various objectives of the artist focusing on feminism, strategic and everyday life methodology matters. In the third chapter, there is for the first time a comprehensive report, documentation and interpretation of the couple Thanasis Chondros and Alexandra Katsiani and their long term artistic activity. The chapter is focused on their first artistic steps, the progress and evolution of their interest and involvement in the art production and gradually on the importance of the process itself, its the interventionist nature along with the conscious focus of their work to daily life via the concept of affectivism. Presented separately, there are selected examples of their actions based on the everyday life concept (e.g. "Gestures", "51 Saturdays”, projects associated with “Happiness” etc), their strategies and methodologies, while there is also a separate reference on the " Civil services Penthouse" music and performance group they attended. At the end of the chapter there is an extend attempt of interpreting their oeuvre. In the fourth chapter, there is an aspect of the rural everyday life in Greece, focusing on the works of George Tsakiris (an artist who worked with nature, making site specific installations, food artworks based on food and traditional nutrition), followed by the interpretation of his works. Finally, there are collective conclusions regarding the reception field of the projects presented (art world and audience), based on this thesis theoretical background and also on what has followed in Greek contemporary art, attempting to examine the impact of the such artworks in society. The Third Part is referring to the overall conclusions of this thesis in 3 chapters, attempting to interpret the role of such site-and-life-specific projects in art as primarily a social conscience; also these artworks’ function through intervention, approached via the metaphor of the Parasite (used as hermeneutic scheme). Finally, there is an attempt to highlight the importance for those aspects of life into art for the Greek art in the postwar period. At the end of this thesis is added an Appendix, with biographies of the artists presented, as well as a list of works and an interview with Thanasis Chondros and Alexandra Katsiani.