Μελέτη της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στη Θεσσαλονίκη με χρήση σωληνίσκων διάχυσης για την εκτίμηση των μέσων επιπέδων ΝΟ2
Creators: name: Παπαπολυκάρπου, Ζωή Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Σωληνίσκοι διάχυσης
Διοξείδιο του αζώτου
Ατμοσφαιρική ρύπανση
Θεσσαλονίκη
Diffusion tubes
Nitrogen dioxide
Air pollution
Thessaloniki

description: Οι αυξημένες εκπομπές ΝΟ2 στον ατμοσφαιρικό αέρα αστικών περιοχών αποτελεί ένα κρίσιμο ζήτημα της σημερινής εποχής. Οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες όπως η οδική κυκλοφορία, η οικιακή θέρμανση και οι βιομηχανικές διεργασίες σε συνδυασμό με την κλιματική αλλαγή φαίνεται να επιδρούν σημαντικά στην αύξηση του φαινομένου της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, αλλά και στην διασπορά του ρύπου αυτού. Η επιστημονική κοινότητα κρούει συνεχώς τον κώδωνα του κινδύνου επισημαίνοντας τόσο τα περιβαλλοντικά προβλήματα (φωτοχημικό νέφος, φαινόμενο του θερμοκηπίου), όσο και τα προβλήματα υγείας (καρκίνος του πνεύμονα, πνευμονοπάθειες, καρδιαγγειακές παθήσεις) που μπορούν να προκληθούν από μακροχρόνια έκθεση σε αυξημένες συγκεντρώσεις ΝΟ2. Γι’ αυτό, η γνώση της συγκέντρωσης του ρύπου αυτού στην ατμόσφαιρα βεβαρυμένων περιοχών κρίνεται αναγκαία για τη διερεύνηση της έκτασης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, αλλά και για την εφαρμογή στρατηγικών μείωσής της. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να διερευνήσει τις δυνατότητες παθητικού συλλέκτη τύπου σωληνίσκου διάχυσης (diffusion tube) στην εκτίμηση των μέσων επιπέδων ΝΟ2 στην περιοχή της Θεσσαλονίκης. Για το σκοπό αυτό σωληνίσκοι διάχυσης τοποθετήθηκαν σε χαρακτηριστικά σημεία της ευρύτερης περιοχής για διάστημα 4 εβδομάδων. Τα σημεία εγκατάστασης βρισκόταν πλησίον του δρόμου με μέτωπο προς την κίνηση των οχημάτων σε σημεία με εύκολη κυκλοφορία αέρα. Το πείραμα επαναλήφθηκε εκ νέου για όμοιο χρονικό διάστημα για τη συλλογή επιπρόσθετων στοιχείων. Οι μετρήσεις που πραγματοποιήθηκαν επέτρεψαν τη χαρτογράφηση των μέσων επιπέδων ρύπανσης προερχόμενης από συγκεντρώσεις ΝΟ2, ενώ συγκρίθηκαν με μετρήσεις που λήφθηκαν από τους σταθμούς μέτρησης της ποιότητας του αέρα του προγράμματος ΚΑΣΤΟΜ, καθώς και από τους σταθμούς αναφοράς του δήμου.Τα αποτελέσματα έδειξαν πως η πλειοψηφία των συγκεντρώσεων εκτιμήθηκε σε επίπεδα που δεν ξεπερνούσαν τα 40 μg/m3. Οι μέγιστες τιμές παρατηρήθηκαν σε περιοχές που βρίσκονται κατά κύριο λόγο στο κέντρο της πόλης, αντικατοπτρίζοντας έτσι την αυξημένη κίνηση των διερχόμενων οχημάτων.Οι αποκρίσεις των σωληνίσκων διάχυσης παρουσίασαν αποκλίσεις συγκριτικά με τις μετρήσεις των σταθμών ΚΑΣΤΟΜ και αναφοράς. Αυτό αποδόθηκε στο γεγονός πως οι σωληνίσκοι διάχυσης υπολογίζουν τη μέση τιμή ΝΟ2 κατά τη διάρκεια της έκθεσης τους στο ατμοσφαιρικό περιβάλλον, εν αντιθέσει με τους σταθμούς αναφοράς και τους κόμβους ΚΑΣΤΟΜ που λαμβάνουν ωριαίες μετρήσεις. Ωστόσο, αναμφίβολα δύνανται να χρησιμοποιηθούν στη μελέτη των μέσων επιπέδων ατμοσφαιρικής ρύπανσης περιοχών, καθότι αποτελούν μία εύχρηστη, πρακτική και οικονομική τεχνική.
description: A critical issue of nowadays is the increased emissions of NO2 in the ambient air of urban areas. Anthropogenic activities, such as road traffic, domestic heating and industrial processes, along with climate change, seem to play a significant role in the increase of air pollution and in its spread. The scientific community is constantly warning by pointing out, both environmental (photochemical smog, greenhouse effect) and health problems (lung cancer, lung and cardiovascular diseases) that can be caused by long term exposure to high NO2 concentrations. Therefore, monitoring NO2 concentrations in the ambient air of polluted areas is necessary, so that the extent of air pollution can be investigated and reduction strategies can be implemented. Aim of this work is to investigate the ability of passive diffusion tubes to estimate NO2 average levels. So, diffusion tubes were placed in characteristic spots of Thessaloniki for a- 4 week-period. The installation points were close to traffic, in places where air could easily circulate. The experiment was repeated for a similar period of time so that additional data could be collected. The measurements carried out allowed the mapping of NO2 average levels, while they were compared with concentrations from Thessaloniki’s official data for air pollution. Results indicated that most concentration values were estimated at levels not exceeding 40 μg/m3. Maximum average NO2 concentrations were observed in heavy traffic areas, located in the city center, mainly reflecting major traffic emissions. The responses of diffusion tubes differed, compared to NO2 concentrations from Thessaloniki’s official data for air pollution. This was due to the fact that diffusion tubes can estimate NO2 average value during sampling period, in contrast with values from referencing methods, which received hourly NO2 average levels. Ηowever, they can be widely used for monitoring average NO2 levels in the ambient air, due to their practical, convenient and low-cost way of mapping NO2 air pollution.