Η διαχείριση και προστασία των ακίνητων μνημείων ως στοιχείων της πολιτιστικής κληρονομιάς-Περιορισμοί στο δικαίωμα της ιδιοκτησίας
Creators: name: Τζουνοπούλου, Μαριάνθη Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Πολιτιστική κληρονομιά
Ακίνητα μνημεία
Δικαίωμα της ιδιοκτησίας
Cultural heritage
Immovable monuments
Right to property

description: Σκοπός της παρούσας διατριβής είναι η διερεύνηση του κανονιστικού πλαισίου για την προστασία και διαχείριση των ακίνητων μνημείων, ως θεμελιωδών στοιχείων της πολιτιστικής κληρονομιάς. Στο πρώτο μέρος της μελέτης εξετάζεται η προστασία του περιβάλλοντος, όπως κατοχυρώνεται στο άρθρο 24 του Συντάγματος, στο πλαίσιο και της αρχής της αειφορίας. Υπό αυτό το πρίσμα, επιχειρείται η εννοιολογική προσέγγιση των όρων «φυσικό» και «πολιτιστικό περιβάλλον» και η διερεύνηση της σχέσης που τα συνδέει. Ακολουθεί η συνοπτική παρουσίαση των βασικότερων διεθνών και ευρωπαϊκών κειμένων που διασφαλίζουν την προστασία του πολιτιστικού περιβάλλοντος και παρατίθεται το βασικό νομοθετικό πλέγμα διατάξεων στην ελληνική έννομη τάξη, ξεκινώντας από τον παλιότερο Κ.Ν 5351/1932 και φτάνοντας μέχρι τον ισχύοντα σήμερα ν.3028/2002 «Για την προστασία των αρχαιοτήτων και εν γένει της πολιτιστικής κληρονομιάς». Γίνεται μάλιστα ειδική μνεία στην πρωτοποριακή νομολογία που υιοθέτησε το Συμβούλιο της Επικρατείας σε μια προσπάθεια να επιτύχει πιο αποτελεσματική προστασία των πολιτιστικών αγαθών. Το δεύτερο και κύριο μέρος της εργασίας, επικεντρώνεται στο νομικό πλαίσιο που διέπει τη διαδικασία χαρακτηρισμού ακινήτων ως μνημείων, επιχειρώντας μάλιστα και μια κριτική προσέγγιση του ζητήματος όσον αφορά το διοικητικό χαρακτηρισμό. Στο σημείο αυτό κρίνεται σκόπιμη η αναφορά του παράλληλου συστήματος προστασίας των διατηρητέων μνημείων που βρίσκει έρεισμα στις διατάξεις της πολεοδομικής νομοθεσίας και αναλύεται ως ένα βαθμό και η προβληματική πολυδιάσπαση της νομοθεσίας. Τέλος, οι περιορισμοί που τίθενται στο συνταγματικώς κατοχυρωμένο δικαίωμα της ιδιοκτησίας από το πολιτιστικό δίκαιο, αναδεικνύουν το εύρος και τη βαρύτητα που δίνεται στο δικαίωμα στο πολιτιστικό περιβάλλον στην ελληνική έννομη τάξη.
description: The purpose of the present thesis is to investigate the regulatory framework regarding the protection and management of immovable monuments, as fundamental aspects of the cultural heritage. The first part of the study examines the extent and the nature of the environmental protection, enshrined in article 24 of the Constitution, while bearing in mind the principle of sustainability. Under this approach, it seeks to define the terms “natural” and “cultural environment”, while questioning about the relation binding them. Moreover, this part includes an overview of the international and European key conventions concerning the protection of cultural environment, as well as the basic law framework in Greek jurisdiction, starting with the older Coding Law 5351/1932 and resulting in the currently in force Law 3028/2002 “For the protection of the antiquities and the overall cultural heritage”. Actually, special mention is made for the pioneering jurisprudence adopted by the Council of State in an attempt to achieve more effective protection of cultural assets. The second and main part focuses on the institutional background governing the immovable monument designation process, while attempting a critical approach on the system of administrative designation. At this point, the paper raises an arguable issue referring to the parallel protection system of the listed buildings, provided by the building regulations, pointing out the problematic fragmentation of the legislation. Finally, the restrictions imposed on constitutional right to property by the cultural law, demonstrate the broadness and importance attached to the protection of the cultural environment within the Greek jurisdiction.