Διερεύνηση της θρομβωτικής διάθεσης σε ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα
Creators: name: Δημητριάδου, Αντωνία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Θρομβωτική διάθεση
Ρευματοειδής αρθρίτιδα
Βιοδείκτες
Thrombotic tendency
Rheumatoid arthritis
Biomarkers

description: Σκοπός: Ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα παρουσιάζουν αυξημένη συχνότητα επιπλοκών από το καρδιαγγειακό σύστημα ως αποτέλεσμα της χρόνιας υποκλινικής φλεγμονής και της κινητοποίησης των μηχανισμών αυτοανοσίας, σε συνδυασμό με τη συσσώρευση συμβατικών παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου. Σκοπός της εργασίας ήταν να διερευνηθεί η παρουσία θρομβωτικού μικροπεριβάλλοντος σε ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα, οι οποίοι παρουσιάζουν σχετικά καλά ρυθμιζόμενη νόσο και είναι ελεύθεροι καρδιαγγειακών νοσημάτων. Υλικό και μέθοδος: Έγινε καταγραφή του ατομικού ιστορικού των ασθενών και των υγιών εθελοντών για ανίχνευση παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου. Πραγματοποιήθηκε κλινική εξέταση και στην ομάδα των ασθενών υπολογίστηκε ο δείκτης ενεργότητας νόσου DAS28 (disease activity score in 28 joints). Οι ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα επίσης συμπλήρωσαν την οπτική αναλογική κλίμακα πόνου VAS και το ερωτηματολόγιο σχετικής με την υγεία ποιότητας ζωής EuroQol 5D (EQ 5D). Τέλος, έγινε μέτρηση των επιπέδων του συμπλέγματος θρομβίνης αντιθρομβίνης (ΤΑΤ), του αναστολέα του ενεργοποιητή του πλασμινογόνου-1 (PAI-1), της υψηλής ευαισθησίας CRP (hsCRP) και της γκαλεκτίνης-3 στον ορό όλων των συμμετεχόντων με την ανοσοενζυμική μέθοδο Elisa. Αποτελέσματα: Στη μελέτη συμμετείχαν συνολικά 60 άτομα με μέση ηλικία 52,6±8,2 έτη, εκ των οποίων 30 ήταν ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα με χαμηλά επίπεδα φλεγμονής και 30 υγιείς εθελοντές. Οι ασθενείς με ΡΑ, συγκριτικά με τους υγιείς εθελοντές, παρουσίασαν χαμηλότερα επίπεδα ΤΑΤ [640 (105,3-1939,3) vs 2136,5 (547,2-2900), p=0,02] και PAI-1 (180,4±119,7 vs 283,3±99,7, p&lt;0,01). Η γκαλεκτίνη-3 ήταν αυξημένη στην ομάδα των ασθενών [71,8 (52,9-122,5) vs 43,1 (14,5-65), p=0,01] ενώ η hsCRP, ήταν αυξημένη χωρίς στατιστική σημαντικότητα (p=0,086). Στο μονοπαραγοντικό μοντέλο βρέθηκε συσχέτιση της γκαλεκτίνης-3 με τους δείκτες ΤΑΤ (p=0,027) και PAI-1 (p=0,024), καθώς και μεταξύ των ΤΑΤ και PAI-1 (p&lt;0,01). Συσχέτιση βρέθηκε επίσης της hsCRP με την τιμή της οπτικής αναλογικής κλίμακας VAS πόνου (p=0,035) και του δείκτη EQ 5D (p=0,027). Δε βρέθηκαν διαφορές στους ελέγχους ανάλογα με το φύλο των συμμετεχόντων και με τη λήψη ή όχι συγκεκριμένης φαρμακευτικής αγωγής. Συζήτηση: Ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα παρουσιάζουν επηρεασμένα επίπεδα ΤΑΤ, PAI-1 και γκαλεκτίνης-3 σε σύγκριση με άτομα που δεν πάσχουν από τη νόσο. Οι διαφορές αυτές παρατηρούνται ακόμα και σε ασθενείς που χαρακτηρίζονται από καλά ελεγχόμενη νόσο με χαμηλά επίπεδα φλεγμονής και δεν παρουσιάζουν εγκατεστημένη καρδιαγγειακή νόσο ή καρδιαγγειακές συννοσηρότητες. Συνεπώς, φαίνεται ότι ακόμα και οι ασθενείς που βρίσκονται σε ύφεση και δεν έχουν ενεργό φλεγμονή, παρουσιάζουν επηρεασμένο θρομβωτικό μικροπεριβάλλον.
description: Objectives: Rheumatoid arthritis is associated with high incidence of cardiovascular complications, as a result of chronic subclinical inflammation, autoimmunity and accumulation of conventional cardiovascular risk factors. The aim of this study was to investigate the presence of thrombotic microenvironment in patients with rheumatoid arthritis, who present with adequately controlled disease and are free from cardiovascular comorbidities. Materials and Methods: For both RA and non-RA participants medical history was collected to detect cardiovascular risk factors. They underwent physical examination and the disease activity was estimated by Disease Activity for 28-joint indices score (DAS- 28) in the patient group. The patients also completed the health-related quality of life questionnaire (EuroQol 5D) and the pain visual analogue scale (VAS pain). Blood samples were drawn to determine the serum levels of thrombin-antithrombin complex (TAT), plasminogen activator inhibitor-1 (PAI-1), high sensitivity CRP (hsCRP) and galectin-3, with enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA). Results: A total of 60 individuals with a mean age of 52,6±8,2 years were studied. Thirty of them were rheumatoid arthritis patients with low levels of systemic inflammation and thirty were healthy volunteers. The RA group, compared to the non-RA individuals, presented lower levels of TAT [640 (105,3-1939,3) vs 2136,5 (547,2-2900), p=0,02] and PAI-1 (180,4±119,7 vs 283,3±99,7, p&lt;0,01). Galectin-3 levels were significantly higher in the RA group [71,8 (52,9-122,5) vs 43,1 (14,5-65), p=0,01], whereas hsCRP levels were non significantly higher (p=0,086). Correlation analysis of galectin-3 showed a strong association with TAT (p=0,027) and PAI-1 (p=0,024), while TAT also correlated with PAI-1 (p&lt;0,01). Correlation analysis of hsCRP showed association with VAS pain (p=0,035) and EQ 5D (p=0,027). No correlations were shown between the biosimilars described above and gender or medication. Discussion: RA patients presented impaired levels of TAT, PAI-1 and galectin-3 compared to the healthy individuals. These findings are presented in RA patients with adequately controlled disease, low levels of systemic inflammations and free from cardiovascular disease, or cardiovascular comorbidities. Consequently, even RA patients without active disease and inflammation appear to have impaired thrombotic microenvironment.