Επίδραση της ελλειμματικής άρδευσης στη φυσιολογία και τα χαρακτηριστικά της παραγωγής της ποικιλίας ‘Ξινόμαυρο’
Creators: name: Μπουλοκώστας, Κωνσταντίνος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Ελλειμματική άρδευση
Ξινόμαυρο
Φαινολικές ενώσεις
Deficit irrigation
Xinomavro
Phenolic compounds

description: Η διαχείριση της άρδευσης αποτελεί τον καθοριστικότερο παράγοντα που ελέγχει την ποιότητα των σταφυλών και των οίνων σε ξηρές περιοχές, λειτουργώντας ως ένα εργαλείο διαμόρφωσης των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών των οίνων. Στα πλαίσια της παρούσας μελέτης διερευνήθηκε η επίδραση της ελλειμματικής άρδευσης στη φυσιολογία, τα ποσοτικά και τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της παραγωγής της ποικιλίας Ξινόμαυρο (Vitis vinefera L.). Το πείραμα πραγματοποιήθηκε τους μήνες Ιούνιος – Σεπτέμβριος το έτος 2017 στον πειραματικό αμπελώνα της αμερικάνικης γεωργικής σχολής. Τα πρέμνα ήταν φυτεμένα με την ποικιλία Ξινόμαυρο εμβολιασμένα πάνω σε υποκείμενο 1103P, ενώ το σύστημα διαμόρφωσης ήταν αμφίπλευρο κορδόνι Royat με αποστάσεις φύτευσης 1.2 Χ 2.5 m. Οι επεμβάσεις άρδευσης που μελετήθηκαν ήταν οι εξής: Τ1 – απουσία άρδευσης καθ’ όλη τη διάρκεια του πειράματος (απότιστα πρέμνα), Τ2 – απουσία άρδευσης μέχρι τα μέσα της ωρίμανσης και εν συνεχεία άρδευση, Τ3 – απουσία άρδευσης μέχρι τον περκασμό και άρδευση κατά την ωρίμανση, Τ4 – άρδευση μέχρι τον περκασμό και απουσία άρδευσης κατά την ωρίμανση, Τ5 – άρδευση σε όλη τη διάρκεια του πειράματος (συνεχώς αρδευόμενα πρέμνα). Για την παρακολούθηση της υδατικής κατάστασης των πρέμνων πραγματοποιήθηκαν σε σημαντικά στάδια του πειράματος μετρήσεις του πρωινού υδατικού δυναμικού (Ψdawn) και του μεσημβρινού υδατικού δυναμικού του βλαστού (Ψstem), ενώ παράλληλα με το υδατικό δυναμικό μετρήθηκε και η ανταλλαγή των αερίων. Κατά τη διάρκεια της ωρίμανσης έγιναν μετρήσεις των ποιοτικών χαρακτηριστικών της παραγωγής, ενώ στον τρυγητό προσδιορίστηκαν οι ποσοτικές παράμετροι της παραγωγής. Επιπλέον, τον χειμώνα που ακολούθησε μετρήθηκαν κατά το κλάδεμα τα ποσοτικά χαρακτηριστικά του ξύλου κλαδέματος. Με την εφαρμογή της ελλειμματικής άρδευσης παρατηρήθηκε πτώση του υδατικού δυναμικού εκφρασμένο είτε ως Ψstem είτε ως Ψdawn. Εξαιτίας της πτώσης αυτής μειώθηκε σημαντικά η στοματική αγωγιμότητα των πρέμνων με αποτέλεσμα να περιοριστεί η ανταλλαγή των αερίων. Παράλληλα, η έλλειψη νερού – ιδιαίτερα πριν τον περκασμό – μείωσε σημαντικά την παραγωγή και τη ζωηρότητα των πρέμνων. Αναφορικά με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της παραγωγής η υδατική κατάσταση των πρέμνων δεν επηρέασε σημαντικά το περιεχόμενο των ραγών σε σάκχαρα και οξέα. Αντιθέτως, το περιεχόμενο και η συγκέντρωση των ολικών ανθοκυανών και φαινολών επηρεάστηκαν σημαντικά ανάλογα με την περίοδο που εφαρμόστηκε η ελλειμματική άρδευση. Πιο συγκεκριμένα, παρότι το περιεχόμενο των ολικών ανθοκυανών αυξήθηκε κάτω από ελλειμματικές συνθήκες, η διατήρησή του ωστόσο μέχρι τον τρυγητό επιτεύχθηκε μετά από άρδευση κατά το τελευταίο στάδιο της ωρίμανσης. Η έλλειψη νερού στο στάδιο της πράσινης ράγας προκάλεσε αναστολή της αύξησης της ράγας αυξάνοντας έτσι εμμέσως τη συγκέντρωση των ανθοκυανών. Επιπλέον, παρατηρήθηκε πως η παρουσία του νερού την περίοδο πριν τον περκασμό αύξησε σημαντικά το περιεχόμενο των ολικών φαινολών πιθανώς λόγω αυξημένης βιοσύνθεσης των ταννινών. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης, ως καταλληλότερη επέμβαση άρδευσης για την ποικιλία Ξινόμαυρο κρίνεται η Τ2 όπου η ήπια/μέτρια υδατική καταπόνηση σε συνδυασμό με την παροχή νερού κατά το τελευταίο στάδιο της ωρίμανσης, εξασφαλίζει στις ράγες ένα υψηλό περιεχόμενο ανθοκυανών μειώνοντας ταυτόχρονα τη συμμετοχή των ταννινών στο συνολικό φαινολικό δυναμικό
description: Irrigation management is the most critical factor in controlling the quality of grapes and wines in dry areas, acting as a tool for shaping the organoleptic characteristics of wines. In the present study, the effect of deficit irrigation on the physiology, quantitative and qualitative characteristics of production of cv. Xinomavro (Vitis vinefera L.) was investigated. The experiment took place in the months from June to September 2017 in the experimental vineyard of the American Farm School. The vines were planted with Xinomavro variety grafted onto 1103P rootstock, and were trained on a bilateral cordon system Royat with planting distances 1.2 x 2.5 m. The irrigation treatments studied were: T1 – no irrigation throughout experiment (non-irrigated vines), T2 – no irrigation until mid ripening and subsequent irrigation, T3 – no irrigation until veraison and irrigation throughout ripening, T4 – irrigation until veraison and no irrigation throughout ripening, T5 – irrigation throughout experiment (continuously irrigated vines). In order to monitor the water status of the vines, measurements of the pre-dawn leaf water potential (Ψdawn) and the midday stem water potential (Ψstem) were carried out at significant stages of the experiment, while gas exchange was also measured with the water potential. During the ripening, the quality characteristics of the product were measured, while the yield parameters were quantified in the harvest. Furthermore, in the following winter the quantitative characteristics of pruning wood were measured during pruning. By applying deficit irrigation observed decline in water potential expressed either as Ψstem or Ψdawn. As a result of this decline, the stomatal conductance of the vines was significantly reduced, thereby limiting gas exchange. Moreover, the lack of water – especially before veraison – significantly reduced the production and vigor of the vines. Concerning the quality characteristics of the grapes, the water status of the vines did not significantly affect the content of the berries into sugars and acids. In contrast, the content and the concentration of total anthocyanins and phenols significantly affected depending on the period where deficient irrigation was applied. In particular, although the content of total anthocyanins increased under deficit conditions, keeping however until harvest was succeeded after irrigation at the last stage of ripening. The lack of water at the green phase of the berry caused berry growth inhibition, thus indirectly increasing the concentration of anthocyanins. Moreover, it was observed that the presence of water in the period before veraison significantly increased the content of total phenols probably due to increased biosynthesis of tannins. According to the results of the present study, as appropriate irrigation treatment for the Xinomavro variety judged T2 wherein mild/ moderate water stress combined with water supply during the last stage of ripening, insures the berries high anthocyanins content while reducing the participation of tannins in their total phenolic potential