Εξαρτήσεις και Εφηβεία στην Περίοδο της Πανδημίας COVID – 19
Creators: name: Γκαρίπης, Χρήστος Αστέριου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Έφηβοι
Εξαρτητική Συμπεριφορά
Πανδημία COVID - 19
Adolescents
Addictive Behaviour
COVID – 19 Pandemic

description: Η παρούσα έρευνα αποσκοπεί στην μελέτη του πώς επηρέασε η πανδημία του COVID – 19 τις εξαρτητικές συμπεριφορές στην εφηβεία. Επιπλέον ερευνάται αν η εξαρτητική συμπεριφορά προϋπήρχε στα έφηβα άτομα πριν την πανδημία ή αν ξεκίνησε κατόπιν αυτής και ποιοι μπορεί να ήταν οι λόγοι που λειτούργησαν ως έναυσμα, καθώς και αν κατά τη διάρκεια της πανδημίας είχαν ή όχι πρόσβαση στο αντικείμενο εξάρτησης. Όσον αφορά τους θεραπευτές, από την δική τους οπτική με τις απαντήσεις τους ερευνάται το αν παρατήρησαν αύξηση ή μείωση της χρήσης ή της εξαρτητικής συμπεριφοράς στους εφήβους, ποιες ήταν οι προκλήσεις και οι δυσκολίες που αντιμετώπισαν οι ίδιοι στο πλαίσιο κατά τη φάση της πανδημίας, τι αποκόμισαν από όλη αυτήν τη φάση και τέλος οι τρόποι με τους οποίους διενεργούσαν τις συνεδρίες με τους εφήβους και τις οικογένειές τους. Ο πληθυσμός της έρευνας αντιστοιχούσε σε 3 επαγγελματίες θεραπευτές, 2 γυναίκες και 1 άνδρας, στο θεραπευτικό πρόγραμμα ΚΕ.Θ.Ε.Α. «ΑΝΑΔΥΣΗ», που αφορά αποκλειστικά εφήβους ηλικίας από 13 έως 21 ετών (kethea.gr), και σε 7 εφήβους, 6 αγόρια και 1 κορίτσι ηλικίας 18 έως 20 ετών, όπου βρισκόταν στο θεραπευτικό πρόγραμμα κατά την περίοδο που διενεργούνταν οι συνεντεύξεις. Η συλλογή των δεδομένων έγινε με ημιδομημένες συνεντεύξεις, άλλες για τους θεραπευτές και άλλες για τους εφήβους, στον χώρο του θεραπευτικού προγράμματος στην Θεσσαλονίκη, κατόπιν έγκρισης από το τμήμα εκπαίδευσης του ΚΕ.Θ.Ε.Α. Η επεξεργασία και η ανάλυση των δεδομένων έγινε μέσω της θεματικής ανάλυσης περιεχομένου. Τα αποτελέσματα της έρευνας, όσον αφορά τους θεραπευτές και το πώς βίωσαν όλη αυτήν την περίοδο του COVID και των περιοριστικών μέτρων, έδειξαν ότι η χρήση ουσιών από τους εφήβους μάλλον παρέμεινε σταθερή, χωρίς κάποια σημαντική αυξομείωση, αλλά αυξήθηκε κατακόρυφα η χρήση και κατάχρηση διαδικτύου και οθονών καθώς και ο ηλεκτρονικός τζόγος. Αυτή ήταν και η αιτία που ανάγκασε τους θεραπευτές να δημιουργήσουν για πρώτη φορά ομάδα έγκαιρης παρέμβασης για έφηβους χρήστες διαδικτύου. Η μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετώπισαν οι θεραπευτές, φάνηκε να είναι το πρωτόγνωρο της όλης κατάστασης που τους βρήκε απροετοίμαστους και χρειάστηκε να ψάξουν και να βρουν νέα θεραπευτικά εργαλεία και νέους τρόπους για να ανταπεξέλθουν και να κρατήσουν τους εφήβους στην διαδικασία της συμβουλευτικής και της θεραπείας. Άρχισαν να χρησιμοποιούν νέα τεχνολογικά μέσα, τα οποία ήταν πιο γνώριμα για τα παιδιά. Λόγω των περιοριστικών μέτρων χρειάστηκε να κάνουν αποκλειστικά μόνο ατομικά ραντεβού, ιδίως την πρώτη περίοδο και παρόλο που δόθηκε η δυνατότητα χρήσης νέων τεχνολογιών για εξ’ αποστάσεως συνεδρίες και χρησιμοποιείται ακόμα για ιδιάζουσες περιπτώσεις, όπως για άτομα τα οποία για σοβαρό λόγο δεν μπορούν να παρευρεθούν δια ζώσης, θεωρούν ότι η θεραπεία μέσω οθόνης δεν έχει αποτελέσματα. Επίσης, μετά την πρώτη καραντίνα, ερχότανε παιδιά που χρειαζότανε να δουλέψουν και διάφορα άλλα θέματα που είχαν δημιουργηθεί λόγω της απομόνωσης, όπως ανία, άγχος και φόβο για το τι θα γίνει από εδώ και πέρα. Όσον αφορά τους εφήβους, φάνηκε στην πλειοψηφία η εξαρτητική συμπεριφορά να προϋπήρχε της πανδημίας και σε μερικά άτομα να αυξήθηκε κιόλας η χρήση του αντικειμένου εξάρτησης, ενώ αυτά τα άτομα που ξεκίνησαν κάποια εξαρτητική συμπεριφορά κατά τη διάρκεια της πανδημίας, φάνηκε να μην έπαιξε σημαντικό ρόλο για το ξεκίνημα η όλη κατάσταση που επικρατούσε. Παρόλα αυτά, φάνηκε ότι οι έφηβοι που είχαν αρχίσει την εξαρτητική συμπεριφορά πριν από την πανδημία, κατά τη διάρκεια αυτής αύξησαν την χρήση λόγω περισσότερου ελεύθερου χρόνου, λόγω της ψυχολογικής πίεσης από τον εγκλεισμό εξαιτίας των περιοριστικών μέτρων και των οικογενειακών συγκρούσεων. Τέλος, η πλειοψηφία των εφήβων ανέφερε ότι πήραν μόνοι τους την απόφαση να απευθυνθούν για θεραπεία.
description: This research aims to study how the COVID-19 pandemic affected addictive behaviours in adolescence. In addition, it investigates whether addictive behaviour was pre-existing in adolescents before the pandemic or whether it started after the pandemic and what the reasons may have been that acted as a trigger, as well as whether or not they had access to the object of addiction during the pandemic. As for the therapists, from their own perspective, their responses investigate whether they observed an increase or decrease in use or addictive behaviour in the adolescents, what were the challenges and difficulties they themselves faced in the context during the pandemic phase, what they gained from this whole phase and finally the ways in which they conducted sessions with the adolescents and their families.The research population consisted of 3 professional therapists, 2 women and 1 man, in the therapeutic program of KETHEA "ANADYSIS", which exclusively concerns adolescents aged 13 to 21 years old (kethea.gr), and 7 adolescents, 6 boys and 1 girl aged 18 to 20 years old, who were in the therapeutic program at the time of the interviews. The data collection was conducted through semi-structured interviews, some for the therapists and some for the adolescents, at the therapeutic program site in Thessaloniki, after approval by the training department of KETHEA. Data were processed and analyzed through thematic content analysis. The results of the survey, in terms of the therapists and how they experienced this whole period of COVID and restraints, showed that adolescents' substance use probably remained stable, without any significant fluctuation, but there was a sharp increase in the use and abuse of the internet and screens, as well as online gambling. This was the reason that compelled therapists to create for the first time an early intervention group for adolescent internet users. The biggest challenge that the therapists faced seemed to be the newness of the whole situation that found them unprepared and they had to search and find new therapeutic tools and new ways to cope and keep the adolescents in the process of counseling and treatment. They began to use new technological tools that were more familiar to the children. Because of the restrictive measures they had to make only one-to-one appointments, especially in the first period, and although new technologies were made available for distance sessions and are still used for special cases, such as for people who for serious reasons cannot attend face-to-face, they consider that screen therapy does not work. Also, after the first quarantine, there were children coming in who needed to work and various other issues that had built up because of the isolation, such as boredom, anxiety and fear of what happens from now on. Regarding adolescents, it seemed that the majority of the addictive behavior was pre-existing before the pandemic and in some people the use of the addictive object increased, while those people who started some addictive behaviour during the pandemic, it seemed that the whole situation did not play a significant role for the start of the addictive behaviour. However, it appeared that the adolescents who had started addictive behaviour before the pandemic, during the pandemic increased their use due to more free time, due to the psychological pressure of confinement due to restraints and family conflicts. Finally, the majority of adolescents reported that they took the decision to seek treatment on their own.
description: Συνεργαζόμενο Τμήμα: Πανεπιστήμιο Λευκωσίας (Κύπρος)