Διπλωματικό Ρεπορτάζ και Διεθνείς Σχέσεις. Η περίπτωση του WikiLeaks
Creators: name: Σεραφείμ, Ολγα Παναγιώτη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Διπλωματικό Ρεπορτάζ
Διεθνείς Σχέσεις
Diplomatic Reportage
International Relations
WikiLeaks

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει τίτλο «Διπλωματικό Ρεπορτάζ και Διεθνείς Σχέσεις. Η περίπτωση του WikiLeaks». Το ερευνητικό ερώτημα είναι αν η δημοσίευση των απόρρητων διπλωματικών εγγράφων από την ιστοσελίδα του Wikileaks αποτελεί μια πράξη ενίσχυσης του δικαιώματος του πολίτη στην ελεύθερη πληροφόρηση και ενημέρωση ή δυναμιτίζει τις διεθνείς σχέσεις των κρατών. Εξετάζουμε αν οι διαρροές υπηρέτησαν το αναφαίρετο δικαίωμα των πολιτών στην ελεύθερη ενημέρωση και διευκόλυναν - μέσω της αποκάλυψης της αλήθειας - την ανάπτυξη υγειών διεθνών σχέσεων μεταξύ των κρατών ή αν αντίθετα, παρουσιάζοντας με τρόπο ωμό και στεγνό την πραγματικότητα, η ιστοσελίδα του Wikileaks ενίσχυσε το αίσθημα της δυσπιστίας και της ανασφάλειας των λαών και προκάλεσε ένα κλίμα αμοιβαίας καχυποψίας στις διακρατικές σχέσεις. Στο πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζουμε τη σημασία της διπλωματίας και του διπλωματικού συντάκτη για τη διατήρηση και την εδραίωση ενός διεθνούς περιβάλλοντος που διέπεται από τις αρχές της εμπιστοσύνης και της αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των λαών. Εξετάζουμε τις δυσκολίες, τα εμπόδια αλλά και τις προκλήσεις με τις οποίες έρχεται αντιμέτωπος ο διπλωματικός συντάκτης, τις σχέσεις αλληλεξάρτησης και επιρροής που αναπτύσσει με τις κυβερνητικές πηγές αλλά και με το Μέσο στο οποίο εργάζεται και τα εμπορικά συμφέροντα του οποίου καλείται συχνά να υπηρετήσει. Στο δεύτερο κεφάλαιο αναφερόμαστε στις αλλαγές που επέφεραν στη φύση του διπλωματικού ρεπορτάζ και στην άσκηση της διπλωματίας οι τεχνολογικές εξελίξεις των τελευταίων ετών. Τα νέα Μέσα ήρθαν να προστεθούν ως ο «Τρίτος Πόλος» στο παιχνίδι της διπλωματίας, καθώς από απλοί παρατηρητές έγιναν συμμέτοχοι και διαμορφωτές των διεθνών εξελίξεων. Στο νέο διεθνές περιβάλλον η διπλωματία δεν ασκείται αποκλειστικά και μόνο από τους διπλωμάτες, ασκείται από τους διπλωματικούς συντάκτες αλλά και τους πολίτες που πήραν πλέον το παιχνίδι στα χέρια τους. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζουμε τις κυριότερες αποκαλύψεις στις οποίες προχώρησε το Wikileaks. Μελετάμε τα χαρακτηριστικά της νέας εποχής της «διαφάνειας» που πρεσβεύει ο ιδρυτής της ιστοσελίδας Τζούλιαν Ασάνζ και παρουσιάζουμε τις αντικρουόμενες απόψεις που έχουν κατά καιρούς διατυπωθεί για το Wikileaks. Στο τέταρτο κεφάλαιο μελετάμε την επίδραση των αποκαλύψεων στο δημοσιογραφικό επάγγελμα. Ανοίγουμε τον διάλογο σχετικά με το κατά πόσο οι συνεργάτες της ιστοσελίδας και ο ιδρυτής της μπορούν να θεωρηθούν «ευαγγελιστές» μιας νέας μορφής ερευνητικής δημοσιογραφίας που θα επηρεάσει τις εξελίξεις στη διεθνή σκακιέρα στα επόμενα χρόνια. Συμπερασματικά αναφέρουμε ότι το Wikileaks μπορεί να χαρακτηριστεί ως το Napster του 21ου αιώνα. Μπορεί στο μέλλον να καταργηθεί ή να αντικατασταθεί από κάτι άλλο, μια πιο εξελιγμένη μορφή του, ωστόσο είναι αναμφισβήτητο το γεγονός ότι αποτέλεσε το πρώτο όχημα του πολίτη στον αγώνα του για τη διεκδίκηση της απόλυτης αλήθειας. Οι αρνητικές συνέπειες στις διακρατικές σχέσεις που προκάλεσαν αρχικά οι αποκαλύψεις και οι διαρροές θα πρέπει να θεωρηθούν ως μια πρώτη ήττα στον αγώνα για τη βελτίωση του διεθνούς περιβάλλοντος. Ήταν ενδεχομένως ο αναγκαίος δρόμος που έπρεπε να ακολουθηθεί προκειμένου να τοποθετηθούν τα θεμέλια για να δημιουργηθούν στο μέλλον νέες, πιο στέρεες σχέσεις μεταξύ των κρατών, σχέσεις που θα βασίζονται στην αμοιβαία ειλικρίνεια και την αλήθεια. Η έκβαση ωστόσο του αγώνα εξακολουθεί να παραμένει άγνωστη, καθώς το παγκόσμιο περιβάλλον είναι ρευστό και οι διεθνείς ισορροπίες εξαρτώνται συχνά από μία λεπτή γραμμή. Τα ερωτήματα για την εξέλιξη των διεθνών σχέσεων παραμένουν ακόμη αναπάντητα. Σε αυτά θα κληθούν να απαντήσουν οι μελετητές στα επόμενα χρόνια.
description: This thesis paper is titled “Diplomatic Reportage and International Relations. The case of WikiLeaks”. The research question is whether the publication of top secret diplomatic documents by the Wikileaks website is an act that strengthens the right of citizens to free information or if it creates tension in international relations between states. We look into whether the leaks served the inalienable right of citizens to free information and facilitated – through the revelation of the truth – the development of healthy international relations between states, or if, on the contrary, by presenting reality in a raw and dry way, the Wikileaks website supported the feeling of distrust and insecurity of the peoples and caused an atmosphere of mutual suspicion in international relations. In the first chapter we present the importance of diplomacy and of the diplomatic editor in preserving and strengthening an international environment governed by the principles of trust and mutual understanding between the peoples. We examine the difficulties, the obstacles and the challenges that diplomatic editors face, the codependent and influential relationships they develop with government sources, as well as with the Media they work for and the commercial interests they are often called to serve. In the second chapter we refer to the changes that have occurred in the nature of diplomatic reportage and in practicing diplomacy due to the technological advancements of recent years. New Media have been added as the “Third Pole” in the diplomacy game, as even simple observers have become participants and they shape international developments. In the new international environment, diplomacy is not practiced strictly by diplomats, it is practiced by diplomatic editors as well as the citizens who have taken the game into their own hands. In the third chapter we present the most major revelations Wikileaks made. We study the characteristics of the new era of “transparency” advocated by the website’s founder Julian Assange and we present the conflicting views that have been expressed over time regarding Wikileaks. In the fourth chapter we study the effect of the revelations on the profession of journalists. We start a dialogue regarding the extent to which the partners of a website and its founder can be considered “evangelists” of a new type of investigative journalism which will affect developments on the international chessboard over the next years. In conclusion we will mention that Wikileaks may be characterized as the Napster of the 21st century. It could be removed or replaced by something else, a more developed version of itself, however it is an undisputed fact that it was the first vehicle of the citizen in the struggle to attain absolute truth. The negative consequences on international relations initially caused by the revelations and leaks should be considered an initial defeat in the race towards the improvement of the international environment. It was, possibly, the necessary path that had to be taken in order for the foundations to be set for the creation, in the future, of new, steadier relationships between states, relationships that will be based on mutual honesty and the truth. However the end of the race is still unknown, as the global environment is fluid and international balances often depend on a thin line. The questions on the development of international relations remain unanswered. Researchers will be asked to answer them in coming years.