Ανάπτυξη «εσωτερικής πυξίδας» στην εφηβεία και την αναδυόμενη ενηλικίωση: η συμβολή πρακτικών των γονέων, εκπαιδευτικών και φίλων, όπως τις αντιλαμβάνονται τα νεαρά άτομα
Creators: name: Παρασκευαϊδης, Νικόλαος Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Εσωτερική Πυξίδα
Εφηβεία/ Αναδυόμενη ενηλικίωση
Αυτονομία
Inner compass
Adolescence/Emerging Adulthood
Autonomy

description: Στόχος της παρούσας έρευνας ήταν η μελέτη της ανάπτυξης μιας «εσωτερικής πυξίδας» (inner compass) από εφήβους και νεαρούς ενήλικες στην Ελλάδα, σε σχέση με υποστηρικτικές πρακτικές των γονέων, εκπαιδευτικών και φίλων τους. Συμμετείχαν 437 νεαρά άτομα: 137 μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου (ομάδα μέσης εφηβείας - Μ.Ο. ηλικίας: 14.72), 150 μαθητές Β΄ Λυκείου (ομάδα ύστερης εφηβείας - Μ.Ο. ηλικίας: 16.73) και 150 φοιτητές (ομάδα αναδυόμενης ενηλικίωσης - Μ.Ο. ηλικίας: 21.78). Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να απαντήσουν σε ερωτήσεις τόσο για τη διαμόρφωση μιας εσωτερικής πυξίδας, όσο και για την υποστήριξη ανάπτυξης και εξέτασης αξιών, καθώς και για την επίδειξη εσωτερικών αξιών, από πλευράς των γονέων τους και των εκπαιδευτικών τους (για τους εφήβους) ή των φίλων τους (για τους νεαρούς ενήλικες). Η μέτρηση της εσωτερικής πυξίδας δεν διαφοροποιήθηκε ως προς την ηλικία των συμμετεχόντων. Μεταξύ των εφήβων, τα κορίτσια αντιλαμβάνονταν σε υψηλότερο βαθμό τη διαμόρφωση μιας εσωτερικής πυξίδας, αλλά και την υποστήριξη της εξέτασης αξιών από πλευράς εκπαιδευτικών τους. Η αντιλαμβανόμενη επίδειξη αξιών από πλευράς εκπαιδευτικών ήταν υψηλότερη για την ομάδα της μέσης, παρά της ύστερης εφηβείας. Επίσης, οι έφηβοι συμμετέχοντες έδειξαν να αντιλαμβάνονται σε υψηλότερο βαθμό από τους νεαρούς ενήλικες την υποστήριξη εξέτασης αξιών από πλευράς των γονιών τους. Τέλος, στην ομάδα των νεαρών ενηλίκων, οι μετρήσεις που αφορούσαν σε πρακτικές φίλων δεν επηρεάστηκαν από το φύλο των συμμετεχόντων. Στις αναλύσεις παλινδρόμησης που ακολούθησαν, η μέτρηση της επίδειξης εσωτερικών αξιών από τους γονείς αποτέλεσε τον καλύτερο δείκτη πρόβλεψης της μέτρησης της εσωτερικής πυξίδας και στις δύο ηλικιακές ομάδες (των εφήβων και των νεαρών ενηλίκων). Για τους εφήβους, ανεξάρτητη προβλεπτική ικανότητα επέδειξαν επίσης οι μετρήσεις της υποστήριξης της εξέτασης αξιών από τους γονείς και της υποστήριξης της ανάπτυξης εσωτερικών αξιών από εκπαιδευτικούς. Τέλος, στους νεαρούς ενήλικες, η μέτρηση της εσωτερικής πυξίδας προβλέφθηκε και από τις μετρήσεις της υποστήριξης της ανάπτυξης εσωτερικών αξιών από τους γονείς και της επίδειξης εσωτερικών αξιών από φίλους. Τα ευρήματα συζητούνται σε σχέση με την θεωρητική πρόταση για την ανάπτυξη μιας γνήσιας εσωτερικής πυξίδας, ως προϋπόθεσης για την ουσιαστική κάλυψη της ανάγκης των νεαρών ατόμων για αυτονομία και προσανατολισμό στη ζωή. Διατυπώνονται προτάσεις για μελλοντική έρευνα και εφαρμογές σχετικών ευρημάτων.
description: The aim of this study was to examine the development of an inner compass in Greek adolescents and young adults, in relation to practices employed by parents, educators, and friends. Among the 437 participants, 137 were third grade junior high school students (middle adolescence group; mean age: 14.72), 150 were second grade senior high school students (late adolescence group; mean age: 16.73), whereas 150 participants were university students (emerging adulthood group; mean age: 21.78). Participants reported both on inner compass formation, as well as on supportive practices of their parents, and educators or friends (within the adolescents’ and young adults’ samples, respectively). The practices measured included fostering inner valuing, support for value examination, and inherent value demonstration. Analyses of variance showed no effects of age on the inner compass measure. Among adolescents, girls reported higher levels of perceived inner compass formation, as well as higher perceived support by educators for value examination. Inherent value demonstration by educators was perceived more greatly in the middle relative to the late adolescence group. Also, adolescents reported higher levels of perceived parental support for value examination relative to young adults. Finally, perceived practices by friends were not subject to gender effects within the young adults’ group. In the regression analyses that followed, the parental inherent value demonstration measure constituted the best predictor of the inner compass measure in both the adolescents’ and young adults’ groups. Among adolescents, inner compass measure was independently predicted by the parental support for value examination measure and the fostering inner valuing measure regarding educators, as well. For young adults, it was fostering inner valuing on behalf of parents, and inherent value demonstration by friends that additionally explained variance in the inner compass measure. The findings are discussed in relation to theoretical suggestions and the limited so far evidence for the development of an inner compass, as a prerequisite for autonomy need satisfaction and orientation in life. Suggestions are finally made for future research and applications of relevant findings.