Κληρονομική διαδοχή και Εθνικό Κτηματολόγιο
Creators: name: Παπαστοϊτσης, Νικόλαος-Κρίτων Τρύφωνα
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Εθνικό Κτηματολόγιο
Κληρονομική διαδοχή
Νational Cadastre
Succession

description: Κοινό τόπο αποτελεί ότι το σύστημα του Κτηματολογίου ταγμένο στην υπηρέτηση της ουσιαστικής δημοσιότητας σκοπεί στην δημιουργία ενός ασφαλούς περιβάλλοντος για την καταχώριση των εγγραπτέων (κυρίως εμπραγμάτων) δικαιωμάτων αποβλέποντας στην ασφάλεια των συναλλαγών και την προστασία των καλόπιστων τρίτων. Τούτες μάλιστα οι επιδιώξεις καθίστανται πιο επίκαιρες από ποτέ καθώς στις περισσότερες πλέον περιοχές της Χώρας είτε έχει ήδη εισαχθεί και λειτουργεί το ακινητοκεντρικό σύστημα του Κτηματολογίου είτε βρίσκεται εν εξελίξει η διαδικασία καταρτίσεως του (κτηματογράφηση). Ο θεσμός της κληρονομικής διαδοχής εκφράζει την ανάγκη προστασίας της ατομικής ιδιοκτησίας (άρθρο 17 παρ. 1 Σ) και τούτο διότι εάν η περιουσία χανόταν με τον θάνατο του φορέα της θα δημιουργούνταν κίνδυνος για την ομαλή εξέλιξη των συναλλαγών και θα επέρχετο ανασφάλεια στην οικονομική ζωή καθώς το τυχαίο και απρόβλεπτο αυτό γεγονός θα μπορούσε να ματαιώσει την εξέλιξη μιας συμβάσεως. Η ιδιαίτερη μάλιστα σημασία του γεγονότος τούτου επιτείνεται στα πλαίσια ενός κεφαλαιοκρατικού οικονομικού συστήματος βασικά θεμέλια του οποίου είναι η διάρκεια και η εμπιστοσύνη στις συμβατικές σχέσεις. Επιπροσθέτως, κίνητρο για την ανάπτυξη της ατομικής περιουσίας αλλά και ενδείκτη των αξιών της κοινωνίας αποτελεί και η κατά προτεραιότητα περιέλευση της κληρονομίας στους στενότερους συγγενείς. Έτσι, όμως, γίνεται φανερό ότι μέσω της κληρονομικής διαδοχής επιτυγχάνεται και η φροντίδα και εξασφάλιση της οικογένειας ως κοινωνικής ομάδος (άρθρο 21 παρ. 1 Σ). Θεωρία και νομολογία λαμβάνοντας υπόψιν τους θεμελιώδεις σκοπούς και επιδιώξεις των δύο αυτών θεσμών κλήθηκαν να δώσουν λύση στα ζητήματα που ανέκυψαν από την τομή τους. Αφορμή λοιπόν για την εκπόνηση και συνάμα στόχος της παρούσας μελέτης είναι να συστηματοποιήσει τα κυριότερα από αυτά, συμβιβάζοντας και αμβλύνοντας τις αποκλίσεις, ώστε να αναδειχθεί ότι με το σύστημα του Κτηματολογίου η αγορά των κληρονομιαίων ακινήτων θα είναι πλέον ασφαλής. Αναλυτικότερα, στο πρώτο κεφάλαιο επιχειρείται η ανάλυση των βασικότερων ζητημάτων της κληρονομικής διαδοχής που ανακύπτουν στο στάδιο της κτηματογράφησης, αφού προηγουμένως βέβαια αποσαφηνίζονται οι απαραίτητες έννοιες και δημιουργείται το αναγκαίο υπόβαθρο για την κατανόηση τους. Ακολούθως, στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται προσπάθεια εξέτασης των προβλημάτων από τη σύμπλεξη των δύο αυτών θεσμών σε καθεστώς λειτουργούντος κτηματολογίου, ενώ τέλος, στο τρίτο κεφάλαιο αντιμετωπίζονται ειδικότερα ζητήματα (η σχέση της περί κλήρου αγωγής με την αγωγή του άρθρου 6 παρ. 2 ν. 2664/1998 καθώς και αυτή της χρησικτησίας με την κληρονομική διαδοχή στο εθνικό κτηματολόγιο), χωρίς να παραγνωρίζονται και οι πρόσφατες νομοθετικές εξελίξεις.
description: It is common ground that the Land Registry system, committed to the service of effective publicity, aims to create a secure environment for the registration of registrable (mainly in rem) rights, aiming at the security of transactions and the protection of bona fide third parties. These objectives are more relevant than ever as in most areas of the country either the property-centric system of the Cadastre has already been introduced and operates or the process of its establishment (cadastral registration) is underway. The institution of succession expresses the need to protect private property (Article 17(1) of the Constitution), because if property were lost on the death of its owner, this would create a risk for the smooth development of transactions and would cause insecurity in economic life, as this random and unforeseeable event could frustrate the development of a contract. The particular importance of this fact is even greater in the context of a capitalist economic system, the basic foundations of which are duration and confidence in contractual relations. In addition, the priority of inheritance to the closest relatives is an incentive for the development of personal property and an indicator of the values of society. This makes it clear, however, that the care and safeguarding of the family as a social group is also achieved through succession (Article 21(1) of the Constitution).Theory and jurisprudence, taking into account the fundamental aims and objectives of these two institutions, have been called upon to resolve the issues raised by their intersection. Therefore, the reason for the elaboration and at the same time the aim of this study is to systematize the main ones, reconciling and mitigating the discrepancies, in order to show that with the Land Registry system the purchase of inherited properties will be safer. More specifically, the first chapter attempts to analyse the main issues of inheritance succession that arise at the land registration stage, after, of course, clarifying the necessary concepts and creating the necessary background for their understanding. Subsequently, in the second chapter an attempt is made to examine the problems arising from the intertwining of these two institutions in a functioning cadastral system, while finally, the third chapter deals with specific issues (the relationship between the action on the clergy and the action under Article 6 para. 2 Act 2664/1998 as well as that of the usufruct with the succession in the national cadastre), without ignoring recent legislative developments.