Ο Σπεύσιππος για την ηδονή: Αριστοτέλης, Ηθικά Νικομάχεια και εξηγητική παράδοση:
Creators: name: Πανδέρη, Αλεξάνδρα Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Σπεύσιππος
Ηδονή
Ευδαιμονία
Αγαθό
Ηθικά Νικομάχεια
Speusippus
Pleasure
Good
Evil
Nicomachean Ethics

description: Αντικείμενο της παρούσης μελέτης αποτελεί ο Σπεύσιππος και η διδασκαλία του για την ηδονή, καθώς σχετίζεται με την ευδαιμονία, την οποία επιζητούν όλα τα έμβια όντα, έλλογα και μη. Δεδομένου ότι το έργο του δεν σώζεται, η θεωρία του Σπευσίππου περί ηδονής μπορεί να ανασυντεθεί από μαρτυρίες και ποικίλα αποσπάσματα που διαθέτουμε. Εξάλλου, στον κατάλογο των έργων του, τον οποίο παραδίδει ο Διογένης Λαέρτιος περιλαμβάνεται ένα έργο «Περί ηδονής». Πηγές για την ανασύνθεση της θεωρίας του αποτελούν τα αριστοτελικά ηθικά έργα, ιδίως τα Ηθικά Νικομάχεια. Τη δεύτερη κατηγορία πηγών απαρτίζουν τα υπομνήματα που έχουν γραφεί για την ερμηνεία της αριστοτελικής πραγματείας, με σημαντικότερο μεταξύ αυτών το υπόμνημα του Ασπασίου, το πρωιμότερο σωζόμενο υπόμνημα στα Ηθικά Νικομάχεια. Η τρίτη πηγή σχετίζεται με μια μαρτυρία στον Κλήμεντα τον Αλεξανδρέα. Είναι σημαντικό να γίνει εξ αρχής κατανοητό ότι σύμφωνα με τη διδασκαλία του Σπευσίππου η ευδαιμονία αποτελεί το ύψιστο αγαθό, το οποίο είναι μια τέλεια κατάσταση σε φυσικές συνθήκες και δραστηριότητες. Λανθασμένα όμως οι άνθρωποι επιδιώκουν την κατάκτηση της ευδαιμονίας μέσω των ηδονών. Για τον Σπεύσιππο, επομένως, το αγαθό ή η αρετή τοποθετείται στην ενδιάμεση κατάσταση μεταξύ δύο κακών που βρίσκονται στα άκρα. Τα άκρα, τα οποία πρέπει να αποφεύγονται, αποτελούν η ηδονή και η λύπη, ενώ η ουδέτερη κατάσταση συνιστά αγαθό και απαραίτητη προϋπόθεση για την κατάκτηση της ευδαιμονίας. Συνεπώς, ο ενάρετος άνθρωπος πρέπει να απαλλαγεί τόσο από τη λύπη όσο και από την ηδονή, καθώς για τον Σπεύσιππο αποτελούν κακά.
description: Purpose of this study is Speusippus and his doctrine about pleasure since is associated with ευδαιμονία which all living beings, rational or not, pursue. Taken for granted that his works have perished, Speusippus’ theory about pleasure can only be reconstructed by testimonia and various fragments available. Moreover, in the list of his works, which Diogenes Laertius delivers, a work "Περί ηδονής" is included. Sources for the reconstruction of his theory constitute the Aristotelian ethical works, especially the Nicomachean Ethics. The second category of sources consists of the commentaries written for the interpretation of Aristotle's treatise, in which the most important is the Aspasius’ commentary, the earliest extant commentary on Aristotle’s Ethics. The third source is associated with a testimony in Clement of Alexandria. It is important to understand from the outset that according to Speusippus’ doctrine ευδαιμονία is the supreme good, which is a perfect state in natural conditions and activities. But people amiss pursue the conquest of ευδαιμονία through pleasure. Therefore, for Speusippus the good or virtue is found in an intermediate state between two evils placed at the edges. The edges, which should be avoided, is pleasure and pain, while the neutral state is good and necessary prerequisite for the acquisition of ευδαιμονία. Therefore, the virtuous man must be free from both pain and pleasure, which according to Speusippus are considered to be evils.