Νευροψυχολογικές λειτουργίες των χαρισματικών παιδιών: Συστηματική ανασκόπηση
Creators: name: Σενικίδου, Γεωργία Ευθυμίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Νευροψυχολογικές λειτουργίες
Γνωστικό προφίλ
Παιδιά σχολικής ηλικίας
Χαρισματικότητα
Neuropsychological functions
Cognitive profile
School children
Gifted

description: Η συστηματική ανασκόπηση μελετών στις ερευνητικές βάσεις δεδομένων από τον Σεπτέμβριο του 2020 έως τον Σεπτέμβριο του 2023 που αφορά τις νευροψυχολογικές λειτουργίες με εστίαση στις γνωστικές, εκτελεστικές δεξιότητες των παιδιών που σημειώνουν υψηλές επιδόσεις έχει ως σκοπό την ανάδειξη πιθανών διαφορών στο νευροψυχολογικό προφίλ των υψηλών επιδόσεων/χαρισματικών παιδιών και την μελλοντική ερευνητική διερεύνηση στα κενά που ενυπάρχουν. Η μέθοδος συλλογής των ερευνητικών μελετών υλοποιήθηκε στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων PubMed, με λέξεις κλειδιά σε συνδυασμούς όπως: «gifted», «children», «adolescence», «neuropsychological functions», «charisma», « brain structure», « executive functions», « memory skills», « skills», « school children», « high performance». Πιο συγκεκριμένα, τα βασικά ευρήματα των μελετών της συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης με γνώμονα το έτος συγγραφής, τη μέθοδο, το δείγμα, τα ερευνητικά εργαλεία, τα αποτελέσματα και τους περιορισμούς καταδεικνύουν πως τα παιδιά με προικισμένο προφίλ σημειώνουν στατιστικά σημαντικές διαφορές στη μνήμη, καθώς και στην ανώτερη γνωστική λειτουργία επίλυσης προβλημάτων και συλλογισμού. Επιπροσθέτως, επιβεβαιώθηκε ότι τα διανοητικά προικισμένα παιδιά είχαν υψηλότερη ικανότητα εργασιακής μνήμης από τα τυπικά παιδιά, καθώς και πιο αποτελεσματική εκτελεστική προσοχή. Συγχρόνως, οι ερευνητικές μελέτες κατέδειξαν πως οι μαθητές με υψηλή πνευματική ικανότητα μπορούν να παρουσιάσουν μεταβλητότητα στις διαδικασίες προγραμματισμού, προσοχής, ταυτόχρονης και διαδοχικής (PASS). Επιπλέον, αναδύθηκαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των μαθητών της πέμπτης και της έκτης τάξης, με τους μαθητές της έκτης τάξης που σημειώνουν υψηλές επιδόσεις να παρουσιάζουν υψηλότερα επίπεδα όλων των ειδών νοημοσύνης, εκτός από τη συναισθηματική νοημοσύνη, χωρίς, ωστόσο να παρουσιάζονται σημαντικές διαφορές ως προς το φύλο. Επίσης, σε πιο πρόσφατη έρευνα, έπειτα από χορήγηση ψυχομετρικών εργαλείων μέτρησης αρχικά της νοημοσύνης και σε δεύτερο στάδιο των γλωσσικών ικανοτήτων αποκαλύφθηκαν δύο διακριτά προικισμένα προφίλ των παιδιών: σε λεκτικά χαρισματικά και μη λεκτικά χαρισματικά παιδιά. Συμπερασματικά, οι παραπάνω μελέτες αποδεικνύουν πως ενυπάρχουν σημαντικές διαφορές των χαρισματικών παιδιών με τα παιδιά τυπικής ανάπτυξης. Όπου, διαφαίνεται το γνωστικό προφίλ των χαρισματικών παιδιών να ποικίλλει ανάλογα με τις γνωστικές τους ικανότητες. Ωστόσο, ενυπάρχει η ανάγκη για εξέταση κι άλλων παραγόντων (όπως ο ύπνος με υποβοήθηση της μουσικής ή όχι κ.ά.) που πιθανόν να λειτουργούν ενισχυτικά στις διαφορές του νευροψυχολογικού προφίλ των χαρισματικών παιδιών και εφήβων, συγκριτικά προς τα νευροψυχολογικά προφίλ παιδιών και εφήβων τυπικής ανάπτυξης.
description: Systematic review of studies in research databases from September 2020 to September 2023 concerning neuropsychological functions with a focus on cognitive, executive skills of high-achieving children aims to highlight potential differences in neuropsychological profile of high-achieving/gifted children and future research into the gaps that exist. The method of collecting research studies was implemented in the electronic database PubMed, with key words in combinations such as: «gifted», «children», «adolescence», «neuropsychological functions», «charisma», « brain structure», « executive functions», « memory skills», « skills», « school children», « high performance». More specifically, the main findings of the studies of the systematic literature review based on the year of writing, method, sample, research tools, results and limitations demonstrate that children with a gifted profile show statistically significant differences in memory, as well as in higher cognitive function of problem solving and reasoning. In addition, it was confirmed that gifted children had higher working memory capacity than typical children, as well as more effective executive attention. At the same time, research studies have shown that students with high intellectual ability can show variability in planning, attention, simultaneous and sequential (PASS) processes. In addition, significant differences emerged between fifth and sixth graders, with high-achieving sixth graders showing higher levels of all types of intelligence except emotional intelligence, without, however, showing significant differences in gender. Also, in a more recent research, after the administration of psychometric tools to initially measure intelligence and at a second stage of language abilities, two distinct gifted profiles of children were revealed: in verbally gifted and non-verbally gifted children. Where, the cognitive profile of gifted children appears to vary according to their cognitive abilities. However, there is a need to examine other factors (such as sleeping with the help of music or not, etc.) that may have a reinforcing effect on differences in the neuropsychological profile of gifted children and adolescents, compared to the neuropsychological profiles of typically developing children and adolescents.