Η εκλογή των Επισκόπων στις Ορθόδοξες Εκκλησίες (Πρεσβυγενή και Νεότερα Πατριαρχεία, Εκκλησία Ελλάδος, Εκκλησία Κρήτης, Εκκλησία Κύπρου). Συγκριτική Μελέτη:
Creators: name: Ζαχαρέγκας, Δημήτριος Θωμά
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: επίσκοποι
εκλογή
εκκλησία
bishops
election
church

description: Από την ίδρυση της Χριστιανικής Εκκλησίας την εποχή των Αποστόλων ο επίσκοπος ήταν ο επικεφαλής της εκάστοτε χριστιανικής κοινότητας. Η εκλογή του επισκόπου είχε κυρίαρχο ρόλο για κάθε κοινότητα και για αυτό ήδη από τα πρώτα χρόνια τέθηκαν κάποιοι κανόνες ως προς την εκλογή. Οι κανόνες αυτοί με τα χρόνια εξειδικεύτηκαν τόσο μέσω των Οικουμενικών συνόδων όσο και μέσω της κρατικής νομοθεσίας. Διάφοροι παράγοντες οδήγησαν στην υιοθέτηση διαφορετικών πρακτικών στην εκλογή επισκόπων χωρίς όμως να ξεφεύγουν από τα πλαίσια του κανονικού δικαίου. Έτσι αλλού επικράτησε το σύστημα της εκλογής με την συμμετοχή των λαϊκών πολλές φορές καλύπτοντας με τον τρόπο αυτό και διάφορες πολιτικές σκοπιμότητες, ιδίως την περίοδο των κομουνιστικών καθεστώτων στις χώρες τις ανατολικής Ευρώπης, ενώ αλλού η εκλογή ήταν και είναι αποκλειστικό προνόμιο της Ιεράς Συνόδου των Αρχιερέων των εκάστοτε αυτοκέφαλών Εκκλησιών. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η μελέτη των ισχυόντων κανονισμών που ισχύουν στις επιμέρους αυτοκέφαλες Εκκλησίες, ώστε να μπορεί να γίνεται εύκολα και κατανοητά από τον αναγνώστη μια συγκριτική μελέτη, καλύπτοντας παράλληλα και κενά που υπάρχουν ως προς το θέμα αυτό στην βιβλιογραφία. Στο πρώτο κεφάλαιο που αποτελεί το εισαγωγικό, γίνεται μια όσο το δυνατόν σύντομη αναφορά της ιστορικής εξέλιξης της Εκκλησίας, από την ίδρυσή της έως σήμερα. Στο δεύτερο κεφάλαιο, γίνεται μια μικρή αναφορά στον προηγούμενο δίκαιο που ίσχυσε κατά καιρούς στις Εκκλησίες, ενώ δίνεται και σε γενικές γραμμές το πλαίσιο με βάση το οποίο γινόταν η εκλογή των Επισκόπων. Στο τρίτο κεφάλαιο, γίνεται μια μικρή περιγραφή του ισχύοντος Καταστατικού Χάρτη κάθε Εκκλησίας, και δίνονται μερικές λεπτομέρειες για αυτόν, όπως το πότε ψηφίστηκε, που δημοσιεύθηκε και από πόσα άρθρα αποτελείται. Στο τέταρτο κεφάλαιο, γίνεται αναφορά στα προσόντα που οφείλουν να έχουν οι υποψήφιοι προς Αρχιερατεία. Στο πέμπτο κεφάλαιο, αναφέρεται η διαδικασία που γίνεται από την χηρεία του Θρόνου του Πατριάρχη ή του Αρχιεπισκόπου έως την εκλογή νέου Πατριάρχη ή Αρχιεπισκόπου. Στο έκτο κεφάλαιο, αναφέρεται η διαδικασία που γίνεται από την χηρεία του Μητροπολιτικού Θρόνου έως την εκλογή νέου Μητροπολίτη. Στο έβδομο κεφάλαιο, αναφέρεται η διαδικασία που γίνεται από την χηρεία του Επισκοπικού Θρόνου έως την πλήρωση του. Τα σχετικά με την εκλογή των Επισκόπων, αναφέρονται μόνο στις Εκκλησίες που υπάρχει ο θεσμός του επαρχιούχου Επισκόπου, όπως στα Πατριαρχεία της Αλεξανδρείας, Ρουμανίας και στην Εκκλησία της Κύπρου. Στις υπόλοιπες Εκκλησίες στο σχετικό κεφάλαιο αναφέρεται η διαδικασία εκλογής Βοηθού ή Τιτουλάριου Επισκόπου. Τέλος στα συμπεράσματα γίνεται μια κατηγοριοποίηση των πορισμάτων που προκύπτουν από την έρευνα αναφορικά με το κάθε στάδιο της εκλογής των Επισκόπων στις επιμέρους αυτοκέφαλες Εκκλησίες και τις τυχόν ομοιότητες και διαφορές που ισχύουν σε κάθε μία από αυτές.
description: Since the establishment of the Christian church, in the era of the Apostles, archbishops have been the head of all Christian communities. Because of the fact the election of the archbishop played a primary role for those communities; rules concerning the election processes had been set from the beginning. As years passed Ecumenical councils and state legislation specified those rules. A variety of factors lead to different practical approaches to the election of the Archbishops without them defying the canonical law. In some cases, like former communist countries of Eastern Europe and due to political reasons laity had a right to vote, whereas in other cases that right was limited to the Holy Council of the Archpriests of the autocephalous Churches. The purpose of this paper is the study of the existing statutes of each autocephalous Church, in order for future researchers to have an easy and simple comparative study, covering also subjects not covered in the bibliography concerning this topic. In the first chapter, the introduction, there is a short reference to the historical evolution of the Church from its foundation until this day. In the second chapter, former statutes of different Churches and the context in which the Archbishops were elected are examined. In the third chapter the charter of each church is described and details are given like when it was voted, where it was published and how many articles it consists of. In the fourth chapter the prerequisites required of the candidates are discussed. In the fifth chapter the procedure followed after the throne of the Patriarch or the Archbishop is left vacant until the election of the new one is studied. The sixth chapter studies the same subject as the fifth but as far as the Metropolitan throne is concerned and the seventh as far as the Episcopal throne is concerned. The discussion about the election of the Archbishops concerns only the churches where the title of the provincial Bishop is in place like the Churches of Alexandria, Romania and Cyprus. For the rest of the Churches the electoral procedure for the title of the Assistant or Titular Bishop is discussed in the relevant chapter. Finally there is a conclusion about the categorization of the research results concerning each phase of the Bishop elections of each church where their differences and similarities are examined.