Αρχαιοβοτανικά δεδομένα από τη Νεολιθική θέση Κυπαρίσσι
Creators: name: Λαθήρας, Παύλος Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Κυπαρίσσι
Αρχαιοβοτανική
Νεότερη Νεολιθική
Kyparissi
Archaeobotany
Late Neolithic

description: Η παρούσα εργασία μελετά τα αρχαιοβοτανικά κατάλοιπα από το Κυπαρίσσι, μια θέση της Νεότερης Νεολιθικής της βόρειας Ελλάδας, με σκοπό την προσέγγιση διαφόρων όψεων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων που σχετίζονται με τη χρήση των φυτών. Τέτοιες δραστηριότητες είναι τα είδη που εκμεταλλεύονταν, η επεξεργασία, η αποθήκευση των φυτών, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο διαχειρίζονταν τα απορρίμματα τέτοιων δραστηριοτήτων. Στο εισαγωγικό κεφάλαιο δίνεται ο ορισμός της αρχαιοβοτανικής και η ιστορική εξέλιξη της αρχαιοβοτανικής επιστήμης, ως κλάδο της αρχαιολογίας. Στο επόμενο κεφάλαιο, συζητείται η αρχαιοβοτανική έρευνα στην Ελλάδα, τα δεδομένα και οι προβληματισμοί που έχουν προκύψει από την μέχρι τώρα έρευνα. Στη συνέχεια, ακολουθεί η παρουσίαση των ανασκαφικών δεδομένων από το Κυπαρίσσι και την ευρύτερη περιοχή του, την κοιλάδα του Ανθεμούντα. Η μελέτη των αρχαιοβοτανικών καταλοίπων από το Κυπαρίσσι δείχνει ότι στο εσωτερικό των κτιρίων εντοπίζονται συγκεντρώσεις που παραπέμπουν στην αποθήκευση δημητριακών και καρπών (σύκων). Από την άλλη πλευρά οι λάκκοι, που βρίσκονται στους εξωτερικούς χώρους της θέσης, αποτελούν χώρους απόρριψης των υποπροϊόντων της επεξεργασίας των δημητριακών, της στάχτης ή της καύσιμης ύλης από τις θερμικές κατασκευές που εντοπίστηκαν στο Κυπαρίσσι. Οι θερμικές κατασκευές (εστίες, φούρνοι) αποτελούνται σχεδόν εξ ολοκλήρου από συγκεντρώσεις που στο μεγαλύτερο μέρος τους απαρτίζονται από λέπυρα, ζιζάνια αλλά και είδη της άγριας βλάστησης. Τα σύνολα αυτά είναι πιθανώς απορρίμματα της επεξεργασίας των δημητριακών τα οποία χρησιμοποιήθηκαν ως καύσιμη ύλη δείχνοντας πως η απόρριψη των υποπροϊόντων σε λάκκους δεν ήταν η μόνη επιλογή διαχείρισής τους. Τα δεδομένα που προέκυψαν από τη μελέτη των αρχαιοβοτανικών καταλοίπων από το Κυπαρίσσι συμβάλλουν στη διερεύνηση των νεολιθικών κοινωνιών της βόρειας Ελλάδας.
description: This paper studies the archaeobotanical remains from Kyparissi, a site of the Late Neolithic of northern Greece, in order to approach various aspects of human activities related to the use of plants. Such activities are the plant species, which were exploited, the processing, the storage of plants, as well as the way in which the waste of such activities was managed. The introduction gives the definition of archaeobotany and the historical development of the archaeobotanical science. In the next chapter, the archaeobotanical research in Greece is discussed, the data and the concerns that have arisen from the research so far. Then follows the presentation of the excavation data from Kyparissi and its wider area, the valley of Anthemoudas. The study of the archaeobotanical remains from Kyparissi shows that inside the buildings there are concentrations that refer to the storage of cereals and fruits (figs). On the other hand, the pits, located outside the site, are disposal sites for the by-products of the processing of cereals, ash or fuel from the thermal structures found in Kyparissi. Thermal structures (hearths, ovens) consist almost entirely of concentrations that for the most part consist of glume bases, weeds and wild species. These remains are probably waste from the processing of cereals which were used as fuel, showing that the disposal of by-products in pits was not the only option for their management. The data that emerged from the study of archaeobotanical remains from Kyparissi contribute to the investigation of the Neolithic societies of northern Greece.