Ο Μητροπολίτης Διονύσιος Ψαριανός: ο άνθρωπος και το έργο του, με έμφαση στα βυζαντινομουσικολογικά και ψαλτικά
Creators: name: Παπαδημητρίου, Αλέξανδρος Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Διονύσιος
Μητροπολίτης
βυζαντινή μουσική
Dionisiοs
Bishop
byzantine music

description: Το θέμα που πραγματεύεται η παρούσα εργασία αφορά το μουσικολογικό έργο του μακαριστού Μητροπολίτη Σερβίων και Κοζάνης, κυρού Διονυσίου Λ. Ψαριανού, με προεκτάσεις και σε άλλες πτυχές της προσωπικότητάς του. Ο τίτλος της εργασίας είναι ο εξής: «Ο Μητροπολίτης Διονύσιος Ψαριανός: ο άνθρωπος και το έργο του, με έμφαση στα βυζαντινομουσικολογικά και ψαλτικά». Στο πρώτο μέρος της εργασίας παρουσιάζονται βασικά βιογραφικά στοιχεία του μακαριστού Μητροπολίτη που αφορούν την πορεία του στα μουσικολογικά και ψαλτικά. Στη συνέχεια παρουσιάζεται το σύνολο του έργου του, πρώτα μία συνοπτική παρουσίαση, κυρίως των μελετών του και των βιβλίων του που έχουν εκδοθεί και αφορούν βυζαντινομουσικολογικά θέματα. Στο δεύτερο μέρος της εργασίας δημοσιεύεται, για πρώτη φορά, εκτενές χειρόγραφο του Διονυσίου Ψαριανού με τίτλο «Ἡ Θεία Λειτουργία ὅπως τελεῖται στὴν Κοζάνη», ενώ προηγείται, στην αρχή του δευτέρου μέρους, σχολιασμός και αναλυτική παρουσίαση του ανέκδοτου, μέχρι πρότινος, χειρογράφου. Στο τρίτο μέρος της εργασίας παρουσιάζονται, η παρτιτούρα των «Εκκλησιαστικών Βυζαντινών Εμβατηρίων», επιστολές με τον ίδιο αποστολέα ή παραλήπτη, ως τεκμήρια για κάποια δεδομένα που γράφονται στην εργασία και αναλυτικός κατάλογος όλων των συνθέσεων και αντιγραφών του μακαριστού Διονυσίου, χωρισμένος σε ύμνους που γράφτηκαν σε βυζαντινή, ευρωπαϊκή ή διπλή παρασημαντική. Τέλος, πολλά απ' τα υμνογραφήματα και τις συνθέσεις του Διονυσίου που παρουσιάζονται σε διάφορα μέρη της εργασίας αυτής, παρατίθενται και σε ηχητικά αποσπάσματα, ψαλλόμενα από εμένα με τη βοήθεια του Αρχιμανδρίτη Νεοφύτου Σπαρμιώτη, ιερομόναχο της Ι.Μ. Αγίας Τριάδος Σπαρμού Ολύμπου και του Νικόλαου Στάμου, διπλωματούχου της βυζαντινής μουσικής.
description: The topic dealt with in this paper concerns the musicological work of the blessed Metropolitan of Serbia and Kozani, Mr. Dionysios L. Psarianos, with extensions to other aspects of his personality. The title of the paper is the following: "Metropolitan Dionysios Psarianos: the man and his work, with an emphasis on Byzantine musicology and psalms".In the first part of the paper, basic biographical data of the blessed Metropolitan are presented regarding his course in musicology and chanting. Then the whole of his work is presented, first a brief presentation, mainly of his studies and his published books dealing with Byzantine musicological topics. In the second part of the paper, an extensive manuscript by Dionysios Psarianos entitled "The Divine Liturgy as performed in Kozani" is published, for the first time, while it is preceded, at the beginning of the second part, by a commentary and detailed presentation of the previously unknown manuscript. In the third part of the work, the score of the "Ecclesiastical Byzantine Migrations", letters with the same sender or recipient, as evidence for some data written in the work and a detailed list of all the compositions and copies of blessed Dionysios, divided into hymns written in Byzantine, European or double parasign. Finally, many of the hymns and compositions of Dionysius that are presented in various parts of this work, are also listed in audio excerpts, sung by me with the help of Archimandrite Neophytos Sparmiotis, hieromonk of I.M. Agia Triados Sparmou Olympos and Nikolaos Stamos, graduate of Byzantine music.