Αποκατάσταση του Σχολικού Συγκροτήματος του 2ου Γυμνασίου-Λυκείου στη Θεσσαλονίκη
Creators: name: Ζωΐδης, Λέανδρος Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: 2ο Γυμνάσιο- Λύκειο Νικόλαος Μητσάκης Διδακτήρια Αγίας Σοφίας
2nd Gymnasium- Lyceum Nikolaos Mitsakis
Iktinou Str.

description: Το σχολικό συγκρότημα του 2ου Γυμνασίου-Λυκείου επί της Οδού Ικτίνου στη Θεσσαλονίκη σχεδιάστηκε από τον μοντερνιστή αρχιτέκτονα Νίκο Μητσάκη την περίοδο 1928-1931 στο πλαίσιο του προγράμματος ανέγερσης σχολικών κτιρίων του Υπουργείου Παιδείας την περίοδο της κυβέρνησης του Ελευθέριου Βενιζέλου (1928-1932) και υλοποιήθηκε το 1933. Το σχολικό συγκρότημα της Ικτίνου έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού το 2008. Ο ρόλος του Γάλλου πολεοδόμου Hernest Hebrard στη συγκεκριμένη μελέτη είναι σημαντικός καθώς είναι εκείνη την περίοδο προϊστάμενος του Γραφείου Μελετών του Υπουργείου Παιδείας και συνυπογράφει τα σχέδια από αυτή τη θέση μαζί με τον αρχιτέκτονα μελετητή Νίκο Μητσάκη. Τα στοιχεία στα οποία βασίστηκε η μελέτη συντήρησης και αποκατάστασης ήταν η επί τόπου έρευνα, το αρχειακό υλικό του Συλλόγου Αποφοίτων 2ου Γυμνασίου «Ικτίνος», η βιβλιογραφία για το πρόγραμμα ανέγερσης σχολικών κτιρίων του μεσοπολέμου, για την Ιστορία της νεοελληνικής αρχιτεκτονικής και την αποκατάσταση κτιρίων του μοντέρνου κινήματος, τα Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής του Μουσείου Μπενάκη και το Αρχείο των Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας από τα Γενικά Αρχεία του Κράτους. Η Ανάλυση και Τεκμηρίωση ασχολήθηκε με τη σχέση του συγκροτήματος με την ευρύτερη περιοχή, διαχρονικά αλλά και σήμερα, την ιστορία του, τα αρχιτεκτονικά του χαρακτηριστικά, την κατασκευαστική δομή και την παθολογία του ώστε να καταλήξει στην αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης. Το συγκρότημα εκφράζει τις πιο πρωτοποριακές τάσεις της εποχής του, ενώ η λειτουργικότητα και η αισθητική του δεν έχουν ακόμη και σήμερα ξεπεραστεί. Καθώς η σημερινή του κατάσταση διατηρεί σε γενικές γραμμές την αρχική του εικόνα στην οποία αντιλαμβάνεται και ανακαλύπτει κανείς ακόμη, όχι μόνο τις αρχιτεκτονικές ποιότητες αλλά και τις κοινωνικές αξίες που αυτό αντιπροσωπεύει, η πρόταση επιλέγει την κατεύθυνση της ήπιας προσέγγισης και επανάχρησης με οικονομία μέσων και επεμβάσεων. Εκτός από τη θεμελίωση με γενική κοιτόστρωση, ο στατικός σκελετός του συγκροτήματος, που αποτελείται μόνο από υποστυλώματα, δεν ανταποκρίνεται στις σύγχρονες αντισεισμικές προδιαγραφές. Η στατική ενίσχυση του κτιρίου προτείνεται να γίνει με την προσθήκη τοιχείων οπλισμένου σκυροδέματος. Τα ανοιγόμενα ξύλινα κουφώματα των αιθουσών διδασκαλίας αντικαθίστανται με νέα ξύλινα ανασυρόμενα, όμοια με αυτά της αρχικής φάσης του κτιρίου. Τα συγκεκριμένα κουφώματα θα διαθέτουν παρόμοιο μηχανισμό λειτουργίας, η υάλωση θα είναι διπλή, οι δύο υαλοπίνακες σε κοντινή επαφή, ενώ μεταξύ τους θα υπάρχει ειδική μεμβράνη που θα φιλτράρει το φως και θα προσφέρει στο γυαλί ανθεκτικότητα στη θραύση Η δεύτερη σημαντική παρέμβαση είναι αυτή στα δώματα. Τα δώματα, αποκτούν πλήρη στηθαία με προεξέχουσα κορνίζα όπως στη φάση της υλοποίησης. Για την ενεργειακή αυτονομία του συνόλου του συγκροτήματος προτείνεται η εγκατάσταση επίπεδων φωτοβολταϊκών πανέλων στα δώματα. Η μελέτη λαμβάνοντας υπόψη α)τη διατήρηση και αποκατάσταση του αύλιου χώρου σύμφωνα με την αρχική μελέτη β) την αποτελεσματικότερη προστασία των μαθητών από τους εξωτερικούς περιβαλλοντικούς παράγοντες και γ) μία στοιχειώδη βιοκλιματική προσέγγιση, προτείνει tην εξυγίανση - αποκατάσταση του συμπαγούς υφιστάμενου χαμηλού στηθαίου και της μεταλλικής περίφραξης που προέβλεπε η αρχική μελέτη όπως επίσης και την προσθήκη ενός πυκνού πράσινου ορίου από κυπαρίσσια Leyland. που θα διασφαλίζουν οπτική προστασία και ιδιωτικότητα. Εντός της αυλής, ενισχύεται η φύτευση με φυλλοβόλα δέντρα με στόχο τη δημιουργία ενός δεύτερου, φυσικού στέγαστρου. Για τη σκίαση των νοτιοανατολικών προσόψεων προτείνεται η προσθήκη ειδικά σχεδιασμένων τεντών
description: The school complex of the 2nd Gymnasium and Lyceum on Iktinou str in Thessaloniki was designed from the modernist architect Nikos Mitsakis between 1928 and 1931 within the framework of the School Building Program of the Greek Ministry of Education during the Eleftherios Venizelos’s government (1928-1932) and constructed until 1933. The school complex has been declared a monument from the Greek Ministry of Culture in 2008. The role of french city planner Hernest Hebrard in the design of the school must have been significant as he was head of the Designing Office of the Ministry at that time. The sources on which the current conservation and restoration study is based are the in situ research, the archive of the school’ s alumni association «Iktinos», the bibliography about the greek school building program during the interwar period, about the history of greek modern architecture and the restoration of buildings of modern architecture, the archives of modern greek architecture of the Benaki Museum and the Archive of the technical service of the greek Ministry of Education of the General State Archives. The Analysis and Documentation dealt with the relationship of the complex to its surrounding, over time and nowadays, its history, its architectural characteristics, its construction structure and its pathology in order to conclude in the assessment of its current situation. The complex expresses the most avantgarde trends of its time, as its functionality and aesthetics have not yet been overcome. As its current situation preserves in general its initial image, which one still perceives and discovers, not only the architectural qualities, but also the social virtues that it represents, the proposal selects the direction of a soft approach and reuse with frugality of means and interventions. Apart from the strong strip foundation, the static system, which consists only of columns does not conform to the current antiseismic rules. The static reinforcement of the building could be achieved through the addition of concrete walls. The opening wooden windows of the classrooms are replaced with new guillotine windows similar to the original ones. These windows will function with a similar mechanism, the glazing will be double, the two glass panels in close distance with a special membrane between them that will filter the light and provide resistance to breakage. Another significant intervention is the one at the roofs. The roofs are having full parapets with a protruding frame similar to the original one. For energy autonomy of the complex, the installation of even photovoltaic panels on the roofs is proposed. The study, taking into account a) the conservation and restoration od the courtyard according to the initial plans b) the more effective protection of students from external environmental factors and c) a basic bioclimatic approach, proposes the consolidation and restoration of the current low parapet and the steel fence foreseen in the original plans, as well as the planting of a dense green limit of leyland cypresses that provide optical protection and privacy. Inside the courtyard, the plantation of deciduous trees is proposed in order to create a second natural roof. For the shading of the south-east facades the installation of specially designed tents is proposed
description: Συνεργαζόμενα Τμήματα: Πολιτικών Μηχανικών, Μηχανολόγων Μηχανικών, Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών, Χημικών Μηχανικών, Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών.