Η διακριτική και η προβλεπτική ικανότητα των μνημονικών δεικτών για την ήπια γνωστική εξασθένηση και την άνοια
Creators: name: Ζήσου, Ελευθερία Φίλιππου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Μνημονικοί δείκτες
Ήπια γνωστική εξασθένηση
Άνοια
Memory indices
Mild cognitive impairment
Dementia

description: Ο στόχος της παρούσης μελέτης ήταν η διερεύνηση της διακριτικής και της προβλεπτικής ικανότητας μνημονικών δεικτών σε πληθυσμό με Ήπια Γνωστική Εξασθένηση (ΗΓΕ) και άνοια. Οι μνημονικοί δείκτες προέκυψαν από τη Δοκιμασία Σημασιολογικής Μάθησης Λέξεων (Greek Verbal Learning Test-GVLT) και από την εναλλακτική βαθμολόγηση της Προσέγγισης Ελλειμμάτων από Συγκεκριμένες Λέξεις (Item-Specific Deficit Approach- ISDA). Αρχικά, διερευνήθηκε η συγκλίνουσα και η αποκλίνουσα εγκυρότητα των δεικτών της ISDA και στη συνέχεια, εξετάστηκε η διακριτική ικανότητα, η διαγνωστική ακρίβεια και η προβλεπτική ικανότητα των δεικτών της GVLT και της ISDA. Τα δεδομένα προήλθαν από την Ελληνική Επιδημιολογική Προοπτική Μελέτη για τη Διερεύνηση της Γήρανσης και της Διατροφής. Στην αρχική αξιολόγηση συμμετείχαν 1609 υγιείς ηλικιωμένοι με μέση ηλικία 72.4 έτη (Τ.Α.=5.4) και μέση εκπαίδευση 8.2 έτη (Τ.Α.=4.8), 234 ασθενείς με Ήπια Γνωστική Διαταραχή (ΗΓΕ) με μέση ηλικία 74.6 έτη (Τ.Α.=5.5) και μέση εκπαίδευση 7 έτη (Τ.Α.=5.1) και 66 ασθενείς με άνοια με μέση ηλικία 77.9 έτη (Τ.Α.=6.2) και μέση εκπαίδευση 6.9 έτη (Τ.Α.=5.6). Ακολούθησε επαναξιολόγηση μετά από 1057 ήμερες κατά μέσο όρο (Τ.Α.=270). Η συγκλίνουσα και αποκλίνουσα εγκυρότητα των δεικτών της ISDA επαληθεύτηκαν. Επίσης, για τη διάκριση ασθενών με ΗΓΕ και υγιών ατόμων βρέθηκε ότι ο Δείκτης Ελλείμματος Κωδικοποίησης (ΔΕΚ), οι Προσπάθειες Μάθησης (ΠΜ) και ο Δείκτης Αντίφασης Αναγνώρισης-Ανάκλησης (ΔΑΑΑ) έχουν ικανοποιητική διαγνωστική ακρίβεια. Επιπλέον, για τη διάκριση ασθενών με άνοια και από τα υγιή άτομα βρέθηκε άριστη διαγνωστική ακρίβεια στο ΔΕΚ, στον Δείκτη Ελλείμματος Παγίωσης (ΔΕΠ), στις ΠΜ και στο ΔΑΑΑ, ενώ για τη διάκριση των ασθενών με άνοια από τους ασθενείς με ΗΓΕ βρέθηκε ικανοποιητική διαγνωστική ακρίβεια για τους ΔΕΚ και ΠΜ. Τέλος, ο ΔΕΚ, οι ΠΜ και ο ΔΑΑΑ φάνηκε ότι προβλέπουν στατιστικώς σημαντικά τη μετάβαση από τη φυσιολογική γήρανση στην ΗΓΕ και την άνοια και τη μετάβαση από την ΗΓΕ στην άνοια. Οι δείκτες ελλειμμάτων κωδικοποίησης της GVLT και της ISDA, πιθανώς να είναι οι χρησιμότεροι για τη διάγνωση και την πρόβλεψη της ΗΓΕ και της άνοιας, ενώ οι υπόλοιποι μνημονικοί δείκτες πιθανώς να είναι μερικώς χρήσιμοι.
description: The aim of the present study was to investigate the discriminant and predictive ability of memory indices for patients with Mild Cognitive Impairment (MCI) and dementia. Memory indices were derived from the Greek Verbal Learning Test (GVLT) and Item-Specific Deficit Approach (ISDA). We first explored the convergent and divergent validity, as well as the discriminant ability, diagnostic accuracy and predictive ability of GVLT and ISDA indices. We used data from the Hellenic Longitudinal Investigation of Aging and Diet (HELIAD). 1609 cognitively intact elderly individuals (mean age= 72.4 years/ SD= 5.4, mean educational level= 8.2 years/ SD= 4.8), 234 MCI patients (mean age= 74.6 years/ SD= 5.5, mean educational level= 7 years/ SD= 5.1) and 66 patients diagnosed with dementia (mean age= 77.9 years/ SD= 6.2, mean educational level= 6.9 years/ SD= 5.6) participated in the baseline assessment. A follow-up assessment was conducted after approximately 3 years (Mean time= 1057 days, SD= 270). The convergent and the divergent validity of ISDA indices were verified. Additionally, the Encoding Deficit Index (EDI), Total Learning Trials (TLT) and Recognition-Recall Discrepancy Index (RRDI) were found to have satisfactory diagnostic accuracy in discriminating healthy elderly and MCI patients. Moreover, the EDI, Consolidation Deficit Index (CDI), TLT and RRDI had excellent diagnostic accuracy in discriminating patients with dementia and healthy elderly. Furthermore, the EDI and TLT discriminated adequately patients with MCI from those with dementia. Finally, EDI, TLT and RRDI predicted significantly the transition from normal aging to MCI and dementia and the transition from MCI to dementia. These findings suggest that encoding indices of GVLT and ISDA are the most useful tools for discriminating and predicting MCI and Dementia, while other indices are partly useful.