YANGI O'ZBEKISTONNI BARPO ETISHDA AN'ANAVIY QADRIYATLARNING O'RNI
Creators: name: Anvar Qodirov Qahhorovich Alfraganus University Ijtimoiy fanlar kafedrasi professori Falsafa fanlari doktori
Publisher: name: Zenodo
Year: 2024

description: Yangi O’zbekistonni barpo etish, Uchinchi renessans darajasiga erishish bugun jahonda kechayotgan murakkab iqtisodiy – siyosiy, xarbiy mafkuraviy va ma’naviy madaniy jarayonlar sharoitida qator muomolar bilan bog’liq. Ular ichida mamlakat suverenitetni saqlab qolish, milliy mustaqillikga, uni zaiflashtirishga qaratilgan turli tashqi taxdidlarni, jumladan ma’naviy ma’rifiy xalqlarni, yoshlar ongi – shuurni buzuvchi turli salbiy narrativlardan ogoh bo’lish, ularni o’z vaxtida aniqlash, zaiflashtirish chora tadbirlarini amalga oshirish dolzarb ijtimoiy masalalardan biriga aylandi. Buni O’zbekiston Prezidenti Sh.Mirziyoyevning 2022 yil 28 - yanvarda imzolagan “ 2022-2026 yillariga moljallangan Yangi O’zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to’g’risida” gi PF-60 son farmonidan tashqari undan avvalroq 2019 yil 3- maydagi PQ-4307 son “Ma’naviy ma’rifiy ishlar samaradorligini oshirish bo’yicha qo’shimcha chora tadbirlar to’g’risida” gi, 2021 yil 26 - martdagi PQ-5040 son “Ma’naviy ma’rifiy ishlar tizimini tubdan takomillashtirtish chora tadbirlari to’g’risida” gi, farmonlari, ularda belgilangan ahholini, ayniqsa uning yoshlar qatlamini ma’naviy sog’ligini saqlashga ularda ona Vatanga sodiqlik, vatanparvarlik fazilatlarini mustahkamlashga qaratilgan vazifalar ushbu fikrni tasdiqlaydi.

Bugun axborot – komunnikatsiyalari tez rivojlanyotgan, inson ongi va dunyo qarashini manipulatsiya qilishni takomillashtiruvchi turli ta’sir vositalari soni tobora ortib bormoqda. G’arb “ommaviy madaniyati” o’z ta’sirini tobora maqsadli va manzilli amalga oshirish bosqichiga chiqti bu boroda hatto “sun’iy aql” vositalariga qaratilgan tadqiqotlar ham mavjud. Xalqimiz, millatimiz azaliy, an’anaviy ma’naviy qadriyatlariga zid, batamom begona G’arb axloqsiz, g’irt bemani qiliqlari, xulq-atvor kurinishlar Internet, turli ijtimoiy saytlar orqali G’arbga kor korona taqlid qiluvchi, qiziquvchan o’smirlar dunyo qarashiga g’oyaviy ta’sirlar bosimi borgan sari ortib bormoqda. Masalan, o’quvchi yoshlar, o’smirlar “ Kvadraber”, ya’ni hayvon qiyofasiga kirish o’yiniga taqlid qilmoqdalar. Bu – bir necha yil avval ommalasha boshlagan “Ko’kkit” fojiya bilan yakunlovchi bolalar o’yinidan oshib tushadi – axloqsizlikdan tashqari, nafaqat bolalarni, hatto katta yoshdagilarni ham otakasini yoruvchi bemani qiliqdir. U sizham huquq tartibot tizimimiz xar yangi yil arafasida ommalashishga urunuvchi bemani “pirotexnika” vositalariga qarshi  tadbirlar belgilaydi, qator nohush xodislarning oldi olinadi. Shu o’rinda savol tug’iladi – nahotki xalq etnomadaniyatida yoshlarni, o’smirlarni qiziqtiruvchi ommaviy o’yinlar bulmasa? Balki milliy mazmundagi animatsion texnologiyalarni rivojlantirsh lozimdir. Cheklash, jazolash amaliyoti voqelik kursatkichi o’zini oqlamaydi.

Bugun G’arbda ham “yuqotilgan avlod” (lost generation) iborasi ommalashgan. G’arb manan sog’lom tadqiqotchilari “ommaviy madaniyat” mavqeiga intiluvchi turli yoshlar “madaniyati” oqibatlaridan tashvishda – simikulyatsiya, pop-san’at va h.k lar yoshlarni azaliy ma’naviy qadriyatlardan begonalashtirishi – aniq bu yunalishda Respublika ma’naviyat ma’rifat markazi jamoasi ulkan hayrli ishlarni amalga oshirmoqda. Bugungi bozor munosabatlari tez rivojlanayotgan palada Prezidentning “Ma’naviyat iqtisodiyotdan kamida on qadam oldin yurushi kerak”, degan pur ma’no shiori ushbu muomoni samarli xal qilish uchun ishonchli dastur ahamiyatiga ega.