title: Διερεύνηση κατανομής φθορίου σε ιστορικά καταγεγραμμένες ιαματικές πηγές της Δυτικής Κρήτης 
Creators: name: Ασπρουδη Μαρια-Λενα
Publisher: name: Technical University of Crete
Year: 2019

description: Στην παρούσα διπλωματική εργασία γίνεται μια συστηματική αποτίμηση των δεδομένων γεωλογικής και υδροχημικής έρευνας παραδοσιακά ιαματικών ελαφρώς μεταλλικών και ολιγομεταλλικών πηγών της Δυτικής Κρήτης, με έμφαση στις πηγές που περιέχουν σχετικά αυξημένες τιμές φθορίου. Οι πηγές που μελετήθηκαν  φιλοξενούνται και εκφορτίζουν υδροφόρους που βρίσκονται είτε εντός πετρωμάτων του Νεογενούς, είτε εντός μεταμορφωμένων πετρωμάτων του Φυλλιτικού Καλύμματος. Αναλυτικότερα, οι πηγές που μελετήθηκαν  εντός του Φυλλιτικoύ Καλύμματος είναι η πηγή Αρελιό, η πηγή στο χωριό Μουστάκο  και η πηγή στο χωριό Στρόβλες, ενώ οι πηγές που φιλοξενούνται εντός των πετρωμάτων του Νεογενούς βρίσκονται στο χωριό Καρές (τρείς πηγές, Πλατεία του χωριού, Γεροδρύς, Άγιοι Απόστολοι) καθώς και η πηγή Βουριέρο που βρίσκεται στα περίχωρα του χωριού Ζυμπραγός της Δυτικής Κρήτης. Στην εργασία αυτήν χρησιμοποιήθηκαν τα αποτελέσματα υδροχημικών αναλύσεων δειγμάτων υδάτων από δύο περιόδους  (ένα κατά την χειμερινή και ένα κατά την εαρινή περίοδο) με εξαίρεση τα αποτελέσματα των υδροχημικών αναλύσεων των πηγών Άγιοι Απόστολοι και Γεροδρύς που χρησιμοποιήθηκαν τα αποτελέσματα μιας περιόδου. 
Πέραν της μέτρησης φυσικοχημικών παραμέτρων που μετρήθηκαν in situ και της γεωχημικής ανάλυσης κύριων και ιχνοστοιχείων πάντα έμφαση στην κατανομή του φθορίου, στην εργασία αυτήν χρησιμοποιήθηκαν και συγκρίθηκαν τα αποτελέσματα που προέκυψαν με όρια που έχουν τεθεί με διαχρονικά διάφορες οδηγίες και από διάφορους οργανισμούς και θεσμούς (π.χ. της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, WHO κτλ), για τον καθορισμό π.χ.  των ανώτατων τιμών συγκεντρώσεων συγκεκριμένων στοιχείων, ή/και των ενδείξεων για την επισήμανση των συστατικών των φυσικών μεταλλικών νερών κτλ. Γνωρίζοντας ότι το πόσιμο νερό είναι αυτό που συμβάλει στην κατανάλωση μεγαλύτερης ποσότητας φθορίου μέσα στη μέρα λήφθηκαν υπόψη τα όρια και οι όλοι οι περιορισμοί που έχουν τεθεί για την ημερήσια πρόσληψη του στοιχείου αυτού.
Τα ύδατα των πηγών που μελετήθηκαν παρουσιάζουν σαφείς ομοιότητες και διαφορές: Στο σύνολό τους οι πηγές είναι κρύες, τα ύδατα αυτών που φιλοξενούνται εντός του Φυλλιτικού Καλύμματος είναι τύπου κάλιο-νατριούχο-χλωριούχο με πολύ χαμηλές τιμές ολικών διαλυμένων στερεών (TDS) που επιτρέπουν τον χαρακτηρισμό ως ολιγομεταλλικά (TDS από 40 έως 70 mg/L),  ενώ τα ύδατα που φιλοξενούνται εντός των πετρωμάτων του Νεογενούς είναι τύπου ασβέστιο-μαγνησιούχο χλώριο-θειικό με υψηλότερες τιμές  ολικών διαλυμένων στερεών, από 380mg/L έως 620mg/L, (ελαφρώς μεταλλικά), ενώ περιέχουν φθόριο σε ποσότητες που κυμαίνονται από 0,04 mg/L έως 0,503 mg/L καθώς και σημαντικές συγκεντρώσεις άλλων ιχνοστοιχείων. Μεταξύ αυτών ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η κατανομή του ψευδαργύρου ( Zn),  το οποίο στις πηγές του Νεογενούς κυμαίνεται από 4,2 έως 49,3 μg/L ενώ στις πηγές του Φυλλιτικού Καλύμματος οι τιμές του κυμαίνονται από 5,6 έως 186,6 μg/L. 
description: In this thesis there is a systematic evaluation of the geological and hydrochemical data for traditional healing, oligo-metallic springs in Western Crete, the prefecture of Chania and especially springs with increased fluoride concentrations. The springs discharge aquifers that are hosted and, either in the Neogene rocks or in the metamorphosed Phyllite nape. More specifically, the springs hosted within the
Phyllite nape are namely the spring of Arelio, the spring in the village of Moustakos and the spring in the village of Strovles, while the springs hosted within the Neogene rocks are located in the village of Kares (three springs, in the village square, Gerodrys, Agii Apostoli) as well as the Vourriero spring, near the village of Zimbragos of western Crete. In this thesis, were utilized hydrochemical of two sampling periods (one in the wet and one in the dry period), except the data of the springs of Kares Agii Apostoli and Gerodrys that were utilized data from one sampling period.
The physicochemical characteristics of the samples were measured in situ by portable instruments and later were analyzed in the lab for the determinations of the concentration of the major ions and trace elements, including fluorine. The results were compared with the standards that are set by E.C., the World Health
Organization, e.t.c. on the basis of the upper limits of the concentrations of specific chemical elements contained in mineral waters. Knowing that drinking water is the major daily contributor in the consumption of fluorine, the samples concentrations were compared also with the Recommended Daily Intake and other limitations.
The spring waters studied have similarities but also differences. All waters are cold.
The waters from the springs hosted in the Phyllite nape are K-Na-Cl type, have very low TDS (40mg/L-70 mg/L) and are characterized as oligo-metallic, while the
fluorine concentration varies from 0.04mg/L-0.1mg/L. The waters from the springs hosted in the Neogene rocks are of Ca-Mg-HCO3-Cl-SO4 type, have higher TDS (380mg/L-620mg/L) and the fluorine concentration varies from to 0.37mg/L0.59mg/L. Moreover, the waters samples contain Zinc which varies from 5.6μg/L – 186.6μg/L for the springs hosted in the Phyllite nape and 4.2μg/L – 49.3μg/L for the springs hosted in the Neogene rocks.