Ελληνιστικά Επιγράμματα για το δράμα-θέατρο:
Creators: name: Μαμάτα, Χαρίκλεια Αστέριου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: ελληνιστικό
επίγραμμα
δράμα
hellenistic
epigram
drama

description: Την ελληνιστική εποχή το επίγραμμα απομακρύνεται από την αμιγώς χρηστική του λειτουργία ως επιγραφή και, συμβαδίζοντας κατεξοχήν με την τρέχουσα αισθητική προτίμηση για τη μικρή φόρμα και το νέο βιβλιακό χαρακτήρα του πολιτισμού της εποχής, αναδεικνύεται στο ποιητικό είδος par excellence αυτής. Η λογοτεχνική αυτονόμηση του επιγράμματος και η συνεπακόλουθη θεματική του επέκταση παρέχουν στους poetae docti της περιόδου τη δυνατότητα να πραγματευτούν με ευσύνοπτο και υπαινικτικό τρόπο τη σχέση τους με τη λογοτεχνική τους παράδοση, η οποία στο σύνολο της ελληνιστικής ποίησης ορίζεται ως μία ιδιάζουσα σχέση ταυτόχρονα αποδοχής και άρνησης. Έτσι, τον 3ο αι. π.Χ. και γύρω από τους δύο χρονικούς άξονες παρόν-παρελθόν αναδύεται μία νέα υποκατηγορία («subgenre») του επιγραμματικού γένους, τα επιγράμματα για ποιητές, τα οποία συνυπάρχουν και με άλλα σύγχρονα πολιτιστικά φαινόμενα, όπως η λατρεία των ποιητών, η έγερση αγαλμάτων προς τιμήν τους και η φιλολογική δραστηριότητα πάνω στο έργο τους, και διακρίνονται σε πλαστές επιγραφές τάφων, αγαλμάτων, βιβλίων και σε πλαστά αυτοεπιτύμβια. Δεδομένης της σοβαρής έλλειψης των πρωτογενών πηγών του ελληνιστικού δράματος, τα επιγράμματα ειδικά για δραματικούς ποιητές (τραγωδίας, κωμωδίας και σατυρικού δράματος), τόσο σύγχρονους όσο και προγενέστερους, συνιστούν σημαντικές πηγές έμμεσης πληροφόρησης, και μαζί με επιγράμματα άλλων κατηγοριών οδηγούν στην εξαγωγή ενδιαφερόντων συμπερασμάτων για τη θεατρική πράξη κατά τους τρεις τελευταίους προχριστιανικούς αιώνες. Συγκεκριμένα, ενώ η δημόσια σκηνή βρίθει από τις επαναλήψεις και επανεπεξεργασίες κλασικών έργων, στον ιδιωτικό χώρο της βιβλιοθήκης οι πεπαιδευμένοι επιδρούν καταλυτικά στους παραδοσιακούς όρους παραγωγής και πρόσληψης του δραματικού είδους, είτε αντιμετωπίζοντάς το απλώς ως φιλολογικό ανάγνωσμα είτε επιδιδόμενοι σε εγκεφαλικούς πειραματισμούς. Παράλληλα, το ελληνιστικό δράμα, έχοντας χαλαρώσει τους δεσμούς του με το αττικό διονυσιακό του παρελθόν και έχοντας μετατραπεί σε «οικουμενικό», μαζικό είδος διασκέδασης, βρίσκει νέους τόπους (π.χ. συμπόσιο) και τρόπους έκφρασης (τραγωδός, μίμος, παντόμιμος), οι οποίοι μέλλουν να πρωταγωνιστήσουν στην επερχόμενη ρωμαϊκή εποχή.
description: In the Hellenistic age, the epigram moves away from its purely practical function as an inscription and, corresponding to the current aesthetic predilection for the brief form and the new bookish character of the culture of the era, it gains the reputation as the poetic genre par excellence of that time. The literary autonomy of the epigram and its subsequent thematic expansion provide the poetae docti of the period the opportunity to expose, in a concise and allusive manner, their relationship with their literary predecessors, which balances between acceptance and denial. Thus, in the 3rd century B.C. and around the two temporal pivots present-past, a new subcategory (subgenre) of the epigrammatic genre emerges, the epigrams on poets. Crossed with other contemporary cultural phenomena, such as the cult of poets, the erection of statues in their honor and all sorts of philological activity, they take the form of fictitious inscriptions on graves, statues, books, and fictitious self-epitaphs. Given the serious lack of primary sources of Hellenistic drama, epigrams particularly on dramatic poets (tragic, comic and satyric), contemporary as well as past, constitute an important source of indirect information. Along with epigrams belonging to other categories, they lead us to interesting conclusions about the theatrical performances of the last three pre-Christian centuries. Specifically, while the public stage is rife with repetitions and re-workings of the classic masterpieces, in the privacy of the library the scholars act catalytically as far as the traditional forms regarding the production and reception of the dramatic genre is concerned, facing it either as a philological reading or as a mental experiment. At the same time, Hellenistic drama, having relaxed its bonds with its Attic Dionysian past and having been transformed into “ecumenical”, mass entertainment, discovers new places (eg. the symposium) and new modes of expression (tragōdos, mime, pantomime), which are about to take the lead in the following Roman age.