Ανάλυση βιωσιμότητας πληθυσμού των γυπών.
Creators: name: Δημητρίου, Κυριάκος Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Ανάλυση βιωσιμότητας πληθυσμού
Μαυρόγυπας
Όρνιο
Population viability analysis
Cinereous vulture
Griffon vulture

description: Τα τελευταία χρόνια έχει επιταχυνθεί ο ρυθμός μείωσης των ειδών σε παγκόσμια κλίμακα. Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα είδη που απαντώνται με μικρούς πληθυσμούς στη φύση, λόγω της ύπαρξης αιτιατών αλλά κυρίως στοχαστικών απειλών. Οι απειλές αυτές, όπως και δεδομένα της φυσικής ιστορίας των ειδών, αξιολογούνται μέσω λογισμικών προγραμμάτων για την ανάλυση βιωσιμότητας του πληθυσμού. Τα μοντέλα που προκύπτουν είναι στοχαστικά μοντέλα προσομοίωσης και ελέγχουν την κατανομή συχνοτήτων για την εξαφάνιση ή επιβίωση των πληθυσμών. Μέσω της ανάλυσης ευαισθησίας των μοντέλων μπορεί να καθοριστούν ποιες δημογραφικές παράμετροι επηρεάζουν περισσότερο την βιωσιμότητα των πληθυσμών. Επίσης η ανάλυση βιωσιμότητας πληθυσμού αποτελεί χρήσιμη τεχνική για τον υπολογισμό του ελάχιστου βιώσιμου μεγέθους ενός πληθυσμού. Στην παρούσα έρευνα, χρησιμοποιήθηκε το λογισμικό πρόγραμμα Vortex (version 9.99) για τη δημιουργία σεναρίων στην ανάλυση βιωσιμότητας των πληθυσμών του Μαυρόγυπα (Aegypius monachus) στο Εθνικό Πάρκο Δάσους Δαδιάς-Λευκίμης-Σουφλίου και του Όρνιου (Gyps fulvus) στην Κρήτη. Αρχικά δημιουργήθηκε το βασικό σενάριο για την πρόβλεψη της μελλοντικής πορείας των πληθυσμών των δύο μελετώμενων ειδών και τον έλεγχο της βιωσιμότητάς τους. Τα σενάρια που δημιουργηθήκαν μέσω της ανάλυσης ευαισθησίας ήταν η αύξηση και μείωση του ποσοστού θηλυκών που αναπαράγονται, η θνησιμότητα των νεαρών, ανώριμων και ενήλικων ατόμων, η μείωση τροφοδοσίας, η δηλητηρίαση και η όχληση. Επιπλέον, δημιουργηθήκαν σενάρια για τον πληθυσμό του Μαυρόγυπα, όπως η μη-δημιουργία της τεχνητής θέσης απόθεσης συμπληρωματικής τροφής το έτος 1987, η δημιουργία δικτύου τεχνητών θέσεων απόθεσης συμπληρωματικής τροφής και η επανεισαγωγή του Μαυρόγυπα σε άλλη περιοχή με κατάλληλο ενδιαίτημα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τόσο ο πληθυσμός του Μαυρόγυπα όσο και του Όρνιου είχαν αυξητική τάση και μπορεί να θεωρηθούν βιώσιμοι. Ο σημαντικότερος παράγοντας που επηρέασε την βιωσιμότητα των πληθυσμών των δύο ειδών ήταν η μείωση της τροφοδοσίας, έχοντας αντίκτυπο ταυτόχρονα στη μείωση της επιβίωσης και της παραγωγικότητας. Από τις δύο αυτές παραμέτρους, η θνησιμότητα και κυρίως η θνησιμότητα των ενήλικων ατόμων φαίνεται να έχει τη μεγαλύτερη επίδραση στη βιωσιμότητα των πληθυσμών και των δύο γυπών. Το ελάχιστο βιώσιμο μέγεθος του πληθυσμού του Μαυρόγυπα εκτιμήθηκε σε 45 άτομα και του Όρνιου σε 40 άτομα στις μελετώμενες περιοχές, τα οποία διασφαλίζουν 99% πιθανότητα επιβίωσης για τα επόμενα 100 χρόνια. Η δημιουργία δικτύου τεχνητών θέσεων απόθεσης συμπληρωματικής τροφής οδήγησε σε περαιτέρω αύξηση του πληθυσμού του Μαυρόγυπα, περιορίζοντας τις δυσμενείς επιδράσεις στοχαστικών γεγονότων. Η επανεισαγωγή του Μαυρόγυπα σε άλλη περιοχή με κατάλληλο ενδιαίτημα είναι εφικτή, αφού οι προσομοιώσεις παρουσίασαν ότι ο υποπληθυσμός είχε αυξητική τάση και σε μικρή χρονική περίοδο έφτασε το ανώτερο όριο της ζωοχωρητικότητας. Οι διαχειριστικές προσπάθειες θα πρέπει να στοχεύουν στην αύξηση της επιβίωσης και της παραγωγικότητας των δύο γυπών. Αυτό είναι εφικτό μέσω της λειτουργίας τεχνητών θέσεων απόθεσης συμπληρωματικής τροφής και της λήψης περαιτέρω μέτρων προστασίας για την αποτροπή της χρήσης των δηλητηριασμένων δολωμάτων.
description: The rate of species decline has been accelerated worldwide during the last years. Species occurring in small populations are especially vulnerable due to deterministic and stochastic threats. These threats, along with species life history data are evaluated trough population viability analysis software. This software creates stochastic simulation models in order to assess the possibility of extinction or survival of a population. Demographic parameters that affect the viability of a population are determined through sensitivity analysis. Furthermore, population viability analysis is a useful method calculating the minimum viable population of a species. In this thesis, population viability analysis scenarios for the Cinereous vulture (Aegypius monachus) in the National Park of Dadia-Lefkimi-Soufli forest complex and for the Griffon vulture (Gyps fulvus) in the island of Crete were created using the Vortex (version 9.99) software. A baseline scenario was created in order to predict the future population trend and to evaluate the viability of the population of each species. The alternative scenarios that created through sensitivity analysis were: increase and decrease of the mean percentage of adult breeding females, the mortality of juveniles, immature and adults, food supplementation decline, poisoning and disturbance. Additionally, more alternative scenarios created for the Cinereous vulture population. These scenarios were: the non-creation of the feeding station in the National Park the year 1987, the creation of a feeding station network and the reintroduction of Cinereous vulture individuals in areas that the species was former breeding and now is extinct. The results showed that the populations of both species were viable and had a positive trend. Food supplementation decline was the most important factor affecting the viability of populations of both species. This decline had an impact on survival and fecundity of both species. Among these two parameters, adult mortality had the greater impact in viability of both vulture populations. The minimum viable population size of Cinereous and Griffon vulture was 45 and 40 individuals respectively. These numbers ensure 99% probability of survival over the next 100 years. The creation of a feeding station network increased the population of the Cinereous vulture and eliminated the negative effects of stochastic events. The reintroduction of the Cinereous vulture in a proper area is feasible, because the simulations shoed a positive trend and the new population reached the carrying capacity. The management practices should target the increase of survival and fecundity of these vultures. This is feasible throughout the operation of feeding stations and the protection measures in order to avoid the usage of poison baits.