Επιδημιολογική μελέτη φαρμακευτικών δηλητηριάσεων σε παιδιατρικούς ασθενείς στη Βόρεια Ελλάδα
Creators: name: Φουρίκου, Μαρία Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: Φάρμακο
Φαρμακευτική δηλητηρίαση
Προσχολική ηλικία
Έφηβοι
Αντιμετώπιση
Drugs
Pharmaceutical poisoning
Toddlers
Adolescents
Treatment

description: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση των σύγχρονων χαρακτηριστικών των φαρμακευτικών δηλητηριάσεων της παιδικής ηλικίας. Φαίνεται πως διεξάγονται πολυάριθμες σχετικές μελέτες, καθώς η δηλητηρίαση στα παιδιά απασχολεί παγκοσμίως την έρευνα λόγω της αυξημένης θνησιμότητας, έβδομη αιτία θανάτου. Υλικό της μελέτης αποτέλεσαν κυρίως τα στοιχεία της πρωτογενούς έρευνας, αλλά και η πρόσφατη βιβλιογραφία. Η έρευνα διεξήχθη σε παιδιατρικές κλινικές δύο πόλεων της Βορείου Ελλάδας, την Θεσσαλονίκη και το Κιλκίς. Καταγράφηκαν τα παιδιά που νοσηλεύτηκαν λόγω φαρμακευτικής δηλητηρίασης στο διάστημα 1-1-2017 έως 1-1-2020. Τα αποτελέσματα αναλύονται σε τρεις κατευθύνσεις: τα δημογραφικά χαρακτηριστικά, το φάρμακο και τον λόγο λήψης του, την αντιμετώπιση και την έκβαση. Συνολικά περιγράφηκαν 284 περιστατικά κυρίως ελληνικής καταγωγής, με ανάλογη καταγραφή αγοριών, κοριτσιών στο σύνολο και στις διάφορες ηλικίες. Οι δηλητηριάσεις συνέβησαν συχνότερα σε παιδιά προσχολικής ηλικίας και εφήβους, με σχεδόν τις μισές (47%) στις ηλικίες 1-3 ετών. Το φάρμακο συνηθέστερα ήταν κάποιο δισκίο, Μ.Σ.Α.Φ. ή δράσης στο κυκλοφορικό ή αναλγητικό, με συχνότερες δραστικές ουσίες την ιβουπροφαίνη και την παρακεταμόλη. Οι περισσότερες δηλητηριάσεις ήταν αποτέλεσμα ακούσιας λήψης, ενώ οι έφηβοι, ιδίως κοπέλες, και η ομάδα των αλλοδαπών παιδιών (πρόσφυγες και μετανάστες) πραγματοποίησαν συχνά εκούσια δηλητηρίαση, κυρίως με λήψη παρακεταμόλης. Σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις το φάρμακο ήταν διαθέσιμο στο σπίτι. Τα περισσότερα παιδιά προσκομίσθηκαν έγκαιρα σε δομή υγείας και ήταν ασυμπτωματικά. Για την αντιμετώπιση της δηλητηρίασης κυρίως χορηγήθηκε ενεργός άνθρακας και διενεργήθηκε πλύση στομάχου. Σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιήθηκε ειδικό αντίδοτο, συχνότερα η Ν-ακετυλοκυστεΐνη, και εστάλη δείγμα για τοξικολογική ανάλυση. Η έκβαση ήταν πολύ καλή και επιτεύχθηκε ίαση στο 98% συνήθως μετά από μία ή δύο ημέρες νοσηλείας. Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, το πρόβλημα της παιδικής φαρμακευτικής δηλητηρίασης θα μπορούσε να βελτιωθεί με την κατασκευή ασφαλέστερων για τα παιδιά συσκευασιών από τις φαρμακευτικές εταιρείες, με την ασφαλέστερη φύλαξη των φαρμάκων στο σπίτι, την ενημέρωση των εκπαιδευτικών και την παρουσία επαγγελματιών υγείας όπως νοσηλευτή και ψυχολόγου στο σχολείο.
description: The aim of the present study is to identify the characteristics of pharmaceutical poisoning in children. Worldwide, numerous studies relating to pediatric pharmaceutical poisoning are being conducted due to increased mortality, as pharmaceutical poisoning is the seventh leading cause of death in children worldwide. The information of the study was gathered mainly by primary research, but also by reviewing recent references. The research was conducted in the pediatric departments of two cities in Northern Greece: Thessaloniki and Kilkis. The patients were children who were hospitalized due to acute pharmaceutical poisoning between 1-1-2017 and 1-1-2020.The results were analyzed in three ways: demographic features; the responsible drug and the reason of poisoning; the treatment and the outcome. There were 284 cases, mainly of Greek nationality. Gender distribution was reported as a percentage of the total cases and by age group. Poisoning occurred more frequently in preschool children and adolescents, with almost half of the cases (47%) occurring in ages 1-3 years old. Usually the drug was a pill: a NSAID or a cardiovascular drug or an analgesic. The most frequently recorded active substances were ibuprofen and paracetamol. Most of the cases were accidental poisoning, while in adolescents, especially girls, and children of non-Greek nationality (such as immigrants and refugees) intentional poisoning was frequent, mainly by ingesting paracetamol. In almost all cases the drug was available at home. Most children were admitted to a health care unit within 90 minutes of poisoning and were asymptomatic. As for the treatment, activated charcoal was administered in most cases and gastric lavage was performed. In a few cases an antidote, most often N-acetylcysteine, was administered, and a biological sample was sent for toxicological analysis. Recovery was confirmed in 98% of the cases and hospitalization lasted for one or two days. According to the findings of the study, the problem of pharmaceutical poisoning in children could be reduced: with child-resistant drug packaging made by pharmaceutical companies, by safer storage of medication at home, by informing teachers about the issue and finally by recruiting health professionals such as nurses and psychologists to work in schools.