Το ακατάληπτο του Θεού και η δυνατότητα γνώσεως Αυτού στις ομιλίες κατά Ανομοίων του ιερού Χρυσοστόμου:
Creators: name: Απλαδά, Στυλιανή Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Γνώση
Ακατάληπτο
Knowledge
Incoprehensibility

description: Με βάση όσα παρουσιάστηκαν από τις ομιλίες του ιερού Χρυσοστόμου “Κατά Ανομοίων” καταλήγουμε στα εξής συμπεράσματα. Πρώτον ότι ο Θεός της Ορθόδοξης διδασκαλίας είναι ζών ενεργών και υπάρχων. Είναι πρόσωπο το οποίο γίνεται γνωστό μέσω της δικής Του πρωτοβουλίας και φανέρωσης. Σύμφωνα με τον ιερό Πατέρα γνωρίζουμε το Θεό, γιατί Εκείνος πρώτος μας γνώρισε και μας αποκάλυψε τη δύναμή Του. Ο Θεός αποκαλύπτεται μερικώς λόγω της συγκατάβασής Του στο αγαπημένο Του δημιούργημα και γνωστοποιεί ένα μέρος του μέρους της υπάρξεώς Του. Γίνεται γνωστός μέσω των ακτίστων ενεργειών Του, οικονομιών Του, όμως παρά τη φανέρωση αυτή ο Θεός δεν γίνεται γνωστός κατά την αιώνια ουσία, η οποία δεν γνωρίζεται ποτέ και από κανένα κτιστό δημιούργημα. Ακόμη και οι άγγελοι οι οποίοι συγκριτικά με τον άνθρωπο είναι πιο κοντά στην ύπαρξη του Θεού δεν μπορούν να έχουν την πλήρη γνώση για Εκείνον. Όσο πιο κοντά στο Θεό βρίσκεται κανείς τόσο περισσότερο αντιλαμβάνεται το τεράστιο χάσμα που υπάρχει ανάμεσα στο κτιστό και το άκτιστο και τόσο πιο έντονη είναι η γνώση της ακαταληψίας Του. Το κενό όμως αυτό ανάμεσα στην κτίση και τον ουρανό ήρθε να καλύψει με το σωτηριώδες έργο Του, ο ίδιος ο Υιός του Θεού, ο ενανθρωπήσας Λόγος ο Χριστός. Στο πρόσωπο Του τέθηκε η σταθερή βάση για την πλήρη ένωση ανάμεσα στο Θεό και τον άνθρωπο που πιστεύει σ’ Αυτόν. Μέσω του έργου Του βοήθησε τον άνθρωπο να γνωρίσει το θέλημα του Θεού. Προσφέρει σε αυτόν τη δυνατότητα κοινωνίας και συγγένειας με τον Πατέρα και Δημιουργό των πάντων. Εκείνος και μόνο Αυτός σαν αληθινός Θεός που είναι προσφέρει τη δυνατότητα γνώσεως στον άνθρωπο. Το έργο του Χριστού το κάνει γνωστό το Άγιο Πνεύμα. Ο Παράκλητος αναλαμβάνει να οδηγήσει τον άνθρωπο με ασφάλεια εντός της αγκαλιάς του Θεού και στην πραγματική κοινωνία και γνώση. Ως τόπος λειτουργίας Του είναι η Εκκλησία εντός της οποίας ο άνθρωπος, κινούμενος εν ελευθερία, μπορεί να ενεργοποιήσει τα χαρίσματα με τα οποία τον έχει προικίσει ο Θεός (κατ’ εικόνα) και να φθάσει στην τελείωσή του (καθ’ ομοίωση) και στην πραγματική γνώση. Ο Θεός παρέχει τη δυνατότητα στον άνθρωπο να μπορέσει να κοινωνήσει τη δόξα Του. Όλοι οι άνθρωποι ανεξαιρέτως έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν το Θεό και να μετέχουν στην δόξα Αυτού. Όμως η γνώση είναι προσωπική επιλογή του κάθε ανθρώπου. Ο Θεός βλέπεται από εκείνους που έχουν τους νοερούς οφθαλμούς καθαρούς και υγιείς. Δεν μπορεί ο άνθρωπος χωρίς προετοιμασία να δει το φώς της δόξης Του. Η καθαρότητα της εσωτερικής εικόνας είναι ο πρώτος όρος για την δημιουργία της καταστάσεως εκείνης που θα επιτρέψει την ανάπτυξη της λειτουργίας της θεογνωσίας. Όμως ο εκείνος που θέλει να καλείται χριστιανός οφείλει να μοιραστεί τη γνώση αυτή με τους εν Χριστώ αδερφούς του και να τους βοηθήσει και εκείνους να δουν τη δόξα Κυρίου. Σε κάθε περίπτωση η γνώση η οποία επιτυγχάνει ο άνθρωπος είναι μερικής φύσεως και δεν αφορά την άκτιστη και αιώνια ουσία του Θεού. Όπως τονίζει ο Χρυσόστομος είναι “νηπιακή” και θα αντικατασταθεί στο μέλλον από μια άλλη πιο ολοκληρωμένη. Κανένας δεν έχει πλήρη γνώση του Θεού και όποιος υποστηρίζει κάτι τέτοιο είναι ανόητος και θα στερηθεί τη μέλλουσα γνώση. Η γνώση για το Θεό δεν είναι ορθολογιστικής φύσεως, αλλά κοινωνίας και σωτηρίας. Οποιαδήποτε προσπάθεια να προσεγγίσει κάποιος ορθολογιστικά το Θεό και την αιώνια ουσία Αυτού και να περιορίσει τη θεία ύπαρξη σε στενούς ανθρώπινους ορισμούς, είναι ύβρις καθώς είναι αδιανόητο ο κτιστός άνθρωπος να κατανοήσει και να γνωρίσει πλήρως τον ακατάληπτο Θεό Δημιουργό του
description: Based on what was presented from the homilies of St. Chrysostom "Kata Anomion" we have reached the following conclusions. Firstly, the God of the orthodox tradition is alive, active and exi-sting. He is a person (prósopon) that becomes known through its own ini-tiative and manifestation. According to the holy father, we know God be-cause He first introduced and revealed to us His power. God is partly revealed due to His condescension to His favorite created being and discloses some part of His existence. He becomes known through His uncreated energies, His “economies”, but despite this revelation God is not being known for His eternal essence, which can never be known from any created being. Even the angels who, compared to man, are closer to God's existence cannot have a full perception of Him. The closer one is to God the more aware he gets of the huge gap between the created and the uncreated and the knowledge of His unintelligibility gets sharper. The gap however, between the creation and the heaven came to cover with His work of salvation, the very Son of God, the incarnated Word, Christ. In His person (prósopon) was set the solid basis for the full union between God and man, who believes in Him. Through His work he helped man to know God's will. He gives the man the opportunity to commune and relate himself with the Father and Creator of everything. He and only He as a true God, offers the chance of knowledge in hu-mans. The Holy Spirit makes known Christ’s work. The Comforter under-takes to lead man with safety within the embrace of God and in the real communion and knowledge. The place of His operation is the Church in which man, moving in freedom, can activate the charismata which he has received from God (according to our image) and reach deification (according to our likeness) and actual knowledge. God provides man the ability to commune with His glory. Everyo-ne, with no exception, has the ability to know God and participate in His glory. But knowledge is a personal choice of each one. God can be seen from those who have their mental eyes pure and healthy. No man without the proper preparation can see the light of His glory. The purity of the internal image is the first condition for the establishment of that state that will allow the development of the process which leads to the knowledge of God. But he who wants to be called a Christian must share this knowledge with his brothers in Christ and help them see the Lord's glory as well. In any case the knowledge that man is achieving is incomplete and does not refer to the uncreated and eternal essence of God. As Chrysostom says it is "infantile" and will be replaced in the future by another one more comprehensive. Nobody has full knowledge of God and whoever thinks that, is a fool and will be deprived of the future knowledge. The knowledge of God is not of rational nature, but communion and salvation. Any attempt to approach God and His eternal essence rati-onally and limit the divine being in close human definitions, is hubris, as it is unimaginable the created man to fully understand and know his un-intelligible God Creator.