Μελέτη των υλικών ζωγραφικής των τοιχογραφιών της βασιλικής των τεσσαράκοντα μαρτύρων (1230 μ.Χ.) στο Yeliko-Turnovo της Βουλγαρίας:
Creators: name: Σακελλαρίου, Ελένη Παντελή
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2009
Subjects: Εκκλησία των τεσσαράκοντα μαρτύρων
Φασματοσκοπία υπέρυθρου
Τοιχογραφίες
Χρωστικές
Forty martyrs church
Infraded microschopy
Murals
Pigments

description: Η εκκλησία των 40 Μαρτύρων στην πόλη Veliko Turnovo της Βουλγαρίας αποτελεί ι-στορικό μνημείο, εθνικής σημασίας για τη χώρα. Οι τοιχογραφίες, που τη διακοσμούν, χρονολογούνται από τον 13o μ.Χ. αιώνα. Στα χρόνια που ακολούθησαν, και κυρίως κατά τη διάρκεια της Οθωμανικής κυριαρχίας, η εκκλησία υπέστει αρκετές καταστροφές. Ε-ντούτοις, τα ελάχιστα κομμάτια των τοιχογραφιών που σώζονται μέχρι σήμερα, μας πα-ρέχουν σημαντικές πληροφορίες τόσο για την τεχνική όσο και για τις πολύτιμες χρωστικές που χρησιμοποιήθηκαν για την αγιογράφιση της εκκλησίας.Στην παρούσα εργασία, η μελέτη των δειγμάτων βασίστηκε στη μικρο-φασματοσκοπία FTIR, στην ηλεκτρονική μικροσκοπία σάρωσης (SEM-EDS) με μικροαναλυτή ακτίνων και στην οπτική μικροσκοπία (ΟΜ). Οι χαρακτηριστικές κορυφές του καλσίτη που ανιχνεύτη-καν στα FTIR φάσματα όλων των χρωστικών επιβεβαίωσαν τη χρήση της τεχνικής της νωπογραφίας για την κατασκευή των τοιχογραφιών. Ο συνδυασμός της φασματοσκοπίας FTIR και της στοιχειακής ανάλυσης με SEM-EDS αποκάλυψε την ύπαρξη λαζουρίτη στο μπλε χρώμα και κιννάβαρης στο κόκκινο.Στα υπόλοιπα δείγματα ανιχνεύτηκαν αιματίτης και λειμονίτης για το κόκκινο και κίτρινο χρώμα, η χρωστική Πράσινη γη για το πράσινο χρώμα, όμπρα για το καφέ χρώμα, καθώς, επίσης, μαύρο του άνθρακα και καλσίτης για το μαύρο και λευκό χρώμα αντίστοιχα . Επιπλέον, στα φάσματα FTIR, δύο δειγμάτων που μελετήθηκαν, εμφανίστηκαν οι χαρακτηριστικές κορυφές κάποιου οργανικού υλικού, πιθανόν μιας φυσικής ρητίνης, η οποία χρησιμοποιήθηκε ως βερνίκι για τη συντήρηση των τοιχογραφιών σε νεότερους χρόνους.
description: The “St. 40 Martyrs” church is the most famous medieval building in Veliko Turnovo, Bulgaria. It is located in Assenova mahala, just next to Tsarevets. It was built and its walls were painted during the reign of Bulgarian king Ivan Assen II after the victory against Epyrus despot Theodor Comninos (1230 AD). It consists of two buildings - a six-column basyllic and another, smaller building on its western wall, which was built later. During the presence of the Ottoman Turks, maybe until the first half of the 18th century, the church remained christian. When it was converted to a mosque, all the christian sym-bols in it were destroyed.The archeological researches on site were initiated in 1969. As it is clear the 40 Martyrs church, is a historical monument of culture with great sig-nificance. The church had murals, from the earlier period, but in the following years and especially during the Ottoman period, the church has suffered many and different de-structions.Nevertheless, the very few pieces of murals that are rescued till nowadays provide important information for the technique and the pigments that were used on its wall paintings.In the present work, twelve series of samples from the wall paintings were studied in order to characterize the materials and the technique used for church iconography.The study was based on the micro-analytical techniques of the Fourier Transform Infrared mi-cro-spectroscopy (μs-FTIR), the Optical Microscopy and the Scanning Electron Micros-copy (SEM) coupled to an Energy Dispersive X-ray Spectrometer (EDS). In the FTIR spectra of all pigments the characteristic peaks of calcite were detected, confirming the use of fresco technique for the creation of murals. The combination of FTIR spectroscopy and SEM-EDS analysis, reveal the existence of lapis-lazuli for the blue color, green earth for the green color, cinnabar for the red color, calcite for the white color and carbon black for the black color. Moreover, in other chromatic layers, the pres-ence of iron oxides (hematite and limonite) indicating the use of ochre for the yellow and red pigments, is identified.Finally, the surface of some samples was covered by a transparent and tensile material. This material was characterized by μs-FTIR spectroscopy as an organic substance, probably a natural resin that was used to protect the murals in the early ages.