Επίδραση της θεραπείας με μονοκλωνικό αντίσωμα natalizumab στην κλινική και απεικονιστική πορεία της Υποτροπιάζουσας-Διαλείπουσας Πολλαπλής Σκλήρυνσης: αναδρομική μελέτη:
Creators: name: Καλαμποκίνη, Στεφανία Ζήση
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Πολλαπλή σκλήρυνση
Θεραπεία
Multiple sclerosis
Treatment
Natalizumab

description: Σκοπός: Σκοπός της μελέτης ήταν να καταγραφεί η κλινική και απεικονιστική δραστηριότητα της υποτροπιάζουσας-διαλείπουσας πολλαπλής σκλήρυνσης (RRMS) καθώς και η εξέλιξη της αναπηρίας των ασθενών μετά από 1 και 2 έτη αγωγής με μονοκλωνικό αντίσωμα natalizumab, μιας νέας γενιάς ανοσοτροποποιητικής αγωγής. Επιπλέον, σκοπός της μελέτης ήταν να εκτιμηθεί η επίδραση του φαρμάκου στην πορεία της νόσου με συγκριτική μελέτη των κλινικών και απεικονιστικών παραμέτρων μετά το πέρας του πρώτου και δεύτερου έτους με την έναρξη του natalizumab. Ασθενείς και μέθοδοι: Πρόκειται για αναδρομική μελέτη 31 ασθενών της Β’ Νευρολογικής Κλινικής του νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ RRMS με υψηλή δραστηριότητα παρά την προηγούμενη αγωγή, οι οποίοι έλαβαν natalizumab για τουλάχιστον 1 έτος. Από αυτούς, 17 ασθενείς συμπλήρωσαν 2 έτη αγωγής. Για την αξιολόγηση της κλινικής δραστηριότητας της νόσου, καταγράφηκαν οι υποτροπές ανά έτος και υπολογίστηκε ο ετήσιος ρυθμός υποτροπών. Όσον αφορά στην απεικονιστική δραστηριότητα, καταγράφηκαν ο αριθμός των εμπλουτιζόμενων εστιών στην MRI εγκεφάλου με σκιαστικό (Gd-DTPA) και ο αριθμός νέων Τ2 εστιών μετά από 1 και 2 έτη αγωγής. Η εξέλιξη της αναπηρίας αξιολογήθηκε με βάση την κλίμακα αναπηρίας EDSS ανά τρίμηνο. Επιπλέον, έγινε σύγκριση των κλινικών και απεικονιστικών παραμέτρων στο πέρας του πρώτου και δεύτερου έτους με την έναρξη της αγωγής με natalizumab. Αποτελέσματα: Η μελέτη έδειξε θετικά αποτελέσματα για την κλινική δραστηριότητα της νόσου με 67,7% και 52,9% των ασθενών να είναι ελεύθεροι υποτροπής μετά από ένα και δύο έτη αντίστοιχα. Ο διάμεσος χρόνος υποτροπής από την έναρξη της αγωγής ήταν πάνω από 24 μήνες και η αθροιστική πιθανότητα υποτροπής μετά από ένα έτος θεραπείας ήταν 32,3% ενώ μετά από δύο 43,5%. Ακόμη, το μεγαλύτερο ποσοστό των ασθενών ήταν ελεύθερο απεικονιστικής δραστηριότητας της νόσου (77,4% των ασθενών χωρίς καμία εμπλουτιζόμενη εστία και 61,3% χωρίς νέες Τ2 εστίες στο τέλος του πρώτου έτους και 52,9% τα αντίστοιχα ποσοστά στο τέλος του δεύτερου). Επιπρόσθετα, η μελέτη έδειξε στατιστικά σημαντική μείωση του ετήσιου ρυθμού υποτροπών (κατά 0,07, CI 95% 0,03-0,1, p=0,001), της EDSS (κατά 0,5, p=0,002) και των εστιών εμπλουτισμού στην MRI εγκεφάλου (κατά 1, p=0,002) μετά από ένα έτος σε σχέση με την έναρξη της θεραπείας με natalizumab. Μετά από δύο έτη, ενώ βρέθηκε στατιστικά σημαντική μείωση στον ετήσιο ρυθμό υποτροπών (κατά 0,14, CI 95% 0,05-0,24, p=0,007), η διαφορά δεν ήταν στατιστικά σημαντική για την EDSS (p=0,058), αν και παρατηρήθηκε μια τάση μείωσης κατά μια μονάδα, ούτε και για εστίες εμπλουτισμού στην MRI. Αναφορικά με τις ανεπιθύμητες ενέργειες, το φάρμακο ήταν ασφαλές και καλά ανεκτό με συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες τις αντιδράσεις κατά την έγχυση (58,1% των ασθενών) και την αύξηση των ηπατικών ενζύμων ή χολερυθρίνης (19,4%), οι οποίες ήταν ήπιες. Συμπεράσματα: Η παρούσα μελέτη έδειξε θετικά αποτελέσματα της αγωγής με natalizumab για ένα και δύο έτη στην κλινική και απεικονιστική εικόνα των ασθενών με RRMS και ανεπαρκή απόκριση στην προηγούμενη ανοσοτροποποιητική αγωγή. Ασφαλέστερα συμπεράσματα θα προκύψουν με τη συνέχιση της παρακολούθησης των ασθενών που συμπεριλήφθησαν στη μελέτη αυτή καθώς και με την αύξηση του αριθμού τους.
description: Objective: Objective of the study was to record the clinical and radiological activity of relapsing-remitting multiple sclerosis (RRMS) as well as the progression of disability in patients after 1 and 2 years of treatment with monoclonal antibody natalizumab, which represents a new class of immonumodulatory treatment. In addition, objective was to assess the effect of the medication on the course of patients’ disease by comparing the clinical and radiological findings after the end of the first and second year with the initiation of natalizumab. Patients and methods: It is a retrospective study of 31 patients of the 2nd Neurology Department of AXEPA Hospital with RRMS with high activity despite previous treatment, who received natalizumab for at least one year. 17 of them completed two years of treatment. In order to evaluate the clinical activity of the disease, the number of relapses per year was reported and the annualized relapse rate was calculated. As far as the radiological activity is concerned, the number of gadolinium-enhancing lesions and new T2 lesions on brain ΜRI was reported after the first and second year. The progression of disability was assessed on the basis of EDSS score every three months. In addition, a comparison of clinical and radiological findings in the end of the first and second year with the initiation of treatment was done. Results: The study showed positive results on clinical activity, as 67.7% και 52.9% of patients were free of relapse after one and two years of treatment respectively. The median time to first relapse was over 24 months and the cumulative probability of relapse after one year was 32.3% while after two years was 43.5%. In addition, the majority of patients was free of radiological activity (77.4% had no gadolinium-enhancing lesions and 61.3% no new T2 lesions on brain ΜRI in the end of the first year and 52.9% were the respective percentages in the end of the second year). In addition, the study showed statistical significant reduction in the annualized relapse rate (difference 0.07, CI 95% 0.03-0.1, p=0.001), in EDSS (difference 0.5, p=0.002) and in the number of gadolinium-enhancing lesions (difference 1, p=0.002) after one year in comparison with initiation of natalizumab. After two years, while a statistical significant reduction in the annualized relapse rate was found (difference 0.14, CI 95% 0.05-0.24, p=0.007), the difference in EDSS was not statistical significant (p=0.058) (even though a one scale point reduction was observed), nor in the number of gadolinium-enhancing lesions on MRI. Natalizumab was safe and well-tolerated with most common adverse events infusion reactions (58.1% of patients) and elevated liver enzymes or bilirubin (19.4%), all of which were mild. Conclusions: The study showed positive effects of natalizumab after one and two years of treatment on clinical and radiological course of RRMS with inadequate response to previous immunomodulatory treatment in our patients. Safer conclusions will come up with the continuation of patients’ follow-up and the increase of their number.