Επισκέψιμες Φάρμες Υγείας: Ένα Παράδειγμα Κοινωνικής Καινοτομίας για την Τοπική Ανάπτυξη
Creators: name: Γεωργάρα, Σοφία Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Κοινωνικά αγροκτήματα
Αγροκτήματα υγείας
Κοινωνική καινοτομία
Αγροτουρισμός
Ήπειρος
Τζουμέρκα
Social farming
Care farming
Social innovation
Rural tourism
Epirus
Tzoumerka

description: Η σημαντικότητα του τουρισμού έχει μελετηθεί και συζητηθεί και έχει καταγραφεί η αναγκαιότητα για στροφή προς μια πιο βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία δε θα στοχεύει μόνο στα οικονομικά, αλλά και στα κοινωνικά οφέλη. Οι κοινωνικές επιχειρήσεις μπορεί να είναι σε θέση να ενισχύσουν αυτό το παράδειγμα, ιδίως στην περίπτωση μικρών απομονωμένων περιοχών, στο πλαίσιο τόσο του τουρισμού υπαίθρου και του αγροτουρισμού όσο και του τουρισμού υγείας. Στο παραπάνω πλαίσιο εντάσσονται, τα κοινωνικά αγροκτήματα ή φάρμες υγείας (social / care farms) τα οποία συνιστούν μια μορφή κοινωνικής καινοτομίας και στοχεύουν στην αναβάθμιση αγροκτημάτων με στόχο, πέραν της βασικής τους λειτουργίας και προώθησης των εκάστοτε προϊόντων, την παροχή κοινωνικών υπηρεσιών. Η παρούσα εργασία καλείται να διερευνήσει αν τα αγροκτήματα υγείας (ως κοινωνική καινοτομία) μπορούν να λειτουργήσουν ως μοχλός τοπικής ανάπτυξης και ενίσχυσης του αγροτουρισμού στην περιοχή των Τζουμέρκων στην Ήπειρο. Η έρευνα εστιάζει στην σκιαγράφηση του προφίλ των παραγωγών στην περιοχή, στην ενασχόλησή τους με τον αγροτουρισμό καθώς και στη διάθεσή τους να δραστηριοποιηθούν στον τομέα της κοινωνικής γεωργίας και υπό ποιες συνθήκες και προϋποθέσεις. Συμπληρωματικά, διεξήχθησαν εις βάθος συνεντεύξεις με φορείς της περιοχής προκειμένου να αποτυπωθούν τα δυνατά και αδύνατα σημεία καθώς και τυχόν ευκαιρίες και απειλές που θα προέκυπταν από την ανάπτυξη κοινωνικών αγροκτημάτων και αγροκτημάτων υγείας στα Τζουμέρκα, μια περιοχή στην οποία τόσο ο μόνιμος πληθυσμός όσο και η ενασχόληση με την αγροτική παραγωγή ακολουθούν φθίνουσα πορεία. Από τα αποτελέσματα της έρευνας προκύπτει ότι η έννοια των κοινωνικών αγροκτημάτων και των αγροκτημάτων υγείας δεν είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη ούτε στη χώρα, και σίγουρα ούτε στην περιοχή μελέτης, υπάρχει όμως ενδιαφέρον και ευαισθητοποίηση ενώ παράλληλα καταγράφηκε η έλλειψη κοινού αναπτυξιακού οράματος και κατάρτισης. Τα κοινωνικά αγροκτήματα δύνανται να φέρουν συμπληρωματικό εισόδημα στους κατόχους αγροκτημάτων, να ενισχύσουν την τοπική ανάπτυξη και να λειτουργήσουν στο πλαίσιο του εναλλακτικού τουρισμού, αναβαθμίζοντας τον αγροτουρισμό και συνδέοντάς τον με το οικοσύστημα της Κ.ΑΛ.Ο.
description: The importance of tourism has been studied and discussed and the need for a shift towards a more sustainable development, one not only targeted at economic, but also social benefits, has been recorded. Social enterprises may be able to strengthen this example, particularly in the case of small isolated areas, in the framework of rural and agrotourism, as well as health tourism. In this context, social and/or care farms, as a form of social innovation, aim at upgrading the basic function and product promotion of farms with means of social services. This paper is called upon to investigate whether social/care farms (as a social innovation) can act as a lever for local development and support for rural tourism in the Tzoumerka region in Epirus. The survey focuses on profiling the producers in the area, on their engagement with rural tourism and on their disposal to take action in the field of social farming and under what conditions and requirements. In addition, in-depth interviews with local actors were carried out in order to capture strengths and weaknesses as well as opportunities and threats that would result from the development of social and care farms in Tzoumerka, where both the population and the farming industry are constantly decreasing. The results of the survey show that the concept of social and care farms is not particularly widespread in the country, and certainly not in the study area, but a sincere interest and awareness have been recorded along with the lack of a common development vision and of relevant training. Social farms can bring additional income to farm owners, boost local development and operate in the context of alternative tourism, upgrading rural tourism and linking it to the SSE ecosystem.