Περιβαλλοντικά στοιχεία - παθητικά συστήματα σε παραδοσιακούς οικισμούς στην Κύπρο και οι δυνατότητες βελτιστοποίησης και προσαρμογής τους σε ενιαία οικιστική ανάπτυξη
Creators: name: Καραολίδης, Μιχάλης Μάριου και Μαρούδη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Παραδοσιακή αρχιτεκτονική Κύπρου
Βιοκλιματικός σχεδιασμός
Περιβαλλοντικά συστήματα
Traditional architecture of Cyprus
Bioclimatic design
Environmental systems

description: Στόχος της διπλωματικής εργασίας είναι σε πρώτο επίπεδο η ερευνητική εμβάθυνση στις περιβαλλοντικές πτυχές της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής της Κύπρου και η άντληση σχεδιαστικών εργαλείων που θα οδηγήσουν σε δεύτερο επίπεδο στον ακριβή σχεδιασμό ενός συγκροτήματος οικιστικών μονάδων στην περιοχή της Λεμεσού καθώς και του περιβάλλοντά τους χώρο. Αρχικά, πραγματοποιείται μια βασική αναφορά στις αρχές και τις παραμέτρους που αφορούν τον βιοκλιματικό σχεδιασμό στην αρχιτεκτονική. Η χρήση παθητικών συστημάτων ανάλογα με την τοποθεσία και τις κλιματολογικές συνθήκες κάθε οικισμού αποτελούν σημαντικούς παράγοντες στον βιοκλιματικό σχεδιασμό. Μετά από μια εισαγωγή στα βασικά κλιματολογικά και τοπογραφικά χαρακτηριστικά της Κύπρου αντλούνται συμπεράσματα που αφορούν την διαχρονική χρήση παθητικών συστημάτων μέσα από την ιστορική αναδρομή της εξέλιξης της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής σε οικισμούς-πρότυπα που βρίσκονται στην Κύπρο. Αφού γίνει ο εντοπισμός των περιβαλλοντικών συστημάτων στο επίπεδο της οικιστικής μονάδας σε διαφορετικού τύπου οικισμούς, αναλύονται οι παράμετροι που αφορούν τη χρήση των εργαλείων της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής (αξιοποίηση του ευνοϊκού προσανατολισμού, ένταξη παθητικών ηλιακών συστημάτων, συλλογή και χρήση του βρόχινου νερού, αξιοποίηση των τοπικών ανέμων και ρευμάτων κτλ). Έτσι ορίζονται όλα τα παθητικά βιοκλιματικά συστήματα που αφορούν την μορφή και την λειτουργία στη λαϊκή παραδοσιακή κατοικία της Κύπρου. Στόχο μέσα από αυτή τη διαδικασία αποτελεί η άντληση πληροφοριών με σκοπό την δημιουργία περιβαλλοντικών αρχιτεκτονικών εργαλείων σχεδιασμού και στη συνέχεια η εφαρμογή τους με σύγχρονα μέσα και η συσχέτιση τους με τους κοινωνικούς και οικονομικούς παράγοντες που απαιτεί ο σχεδιασμός ενός συγκροτήματος κοινωνικής κατοίκησης. Αντικείμενο του σχεδιαστικού τμήματος της διπλωματικής εργασίας αποτελεί ο σχεδιασμός οικιστικού συγκροτήματος στα περίχωρα της πόλης της Λεμεσού. Το συγκρότημα θα περιλαμβάνει περίπου 30 οικιστικές μονάδες και θα οργανώνεται γύρω από έναν δικό του αστικό ιστό, καθώς βρίσκεται σε απόσταση από τον υπάρχων. Βασική επιδίωξη αποτελεί ο περιβαλλοντικός σχεδιασμός της οικιστικής μονάδας τόσο σύμφωνα με τα παραδοσιακά στοιχεία που μελετήθηκαν όσο και με βάση σύγχρονες μεθόδους. Επιπλέον, επιδιώκεται η δημιουργία ενός ελκυστικού ενδιάμεσου δημόσιου χώρου που θα επιτελεί τον ρόλο της γειτονιάς στο πλαίσιο του συγκροτήματος. Με βάση τους παραπάνω στόχους καθορίζεται ο σχεδιασμός του οικιστικού συγκροτήματος ο οποίος θα συνδυάζει την ποιοτική αρχιτεκτονική και εμπειρία του χρήστη στον χώρο, το ελάχιστο δυνατόν κόστος εφαρμογής και συντήρησης αλλά και το ελάχιστο δυνατό περιβαλλοντικό αποτύπωμα με τις βέλτιστες θερμικές συνθήκες, άρτια εναρμονισμένο στο μεσογειακό τοπίο της Λεμεσού. Τέλος η δυνατότητα που παρέχει μια ενοποιημένη ανάπτυξη ανάλογων διαστάσεων και τα περιβαλλοντικά προτερήματα της θα συγκριθούν με το παρόν πολεοδομικό σύστημα της Κύπρου και τους ισχύοντες κανονισμούς, με σκοπό τον εντοπισμό των διαφορών που στερούν από μια σύγχρονη αντιμετώπιση την βέλτιστη περιβαλλοντική ανταπόκριση στον δομημένο αλλά και υπαίθριο χώρο. Η μελέτη στοχεύει στο να υποδείξει την ανάγκη εφαρμογής αυτών των μεθόδων οικιστικής ανάπτυξης σε μεγαλύτερη κλίμακα προκειμένου να επιτυγχάνεται ο περιβαλλοντικός σχεδιασμός στο επίπεδο της σύγχρονης Κυπριακής πόλης.
description: The present thesis consists of two parts: the dissertation, which concerns the traditional vernacular Cypriot architecture and the ways in which some of its elements could be relevant today and the project which is a proposal for the design of 32 housing units in the outskirts of Limassol town, Cyprus. The first part of the thesis is the dissertation. Primarily, a reference is made to the basic principles and parameters of bioclimatic design in architecture. The use of passive systems depending on the location and climate conditions of each habitat are important factors in bioclimatic design. Following an introduction to the basic characteristics of Cyprus, we attempt to draw conclusions regarding the long-term us of passive solar systems throughout the entire history of the development of traditional architecture in various settlements located in Cyprus. Once environmental systems have been identified at the scale of each individual housing unit, the parameters relating to the use of the tools of bioclimatic architecture shall be analysed (building envelop orientation, inclusive of passive solar systems, collection and use of rain water, use of local winds and currents etc.). Finally, the dissertation examines present construction laws and practises in Cyprus in order to conclude whether these enable the implementation of sustainability methods in the design process or not and to propose modifications that would facilitate passive design in mass construction. The project thesis concerns the design of a housing complex on the outskirts of the city of Limassol, in a small village called Pano Polemidia. The village is planned to expand in the near future in order to meet current housing needs. In this context, aim of the thesis was the design of 32 social housing units that would be inhabited by local working families. The given site is located slightly outside the village, where today no houses or other fascilities exist. Taking the above into consideration, the project is designed in a way that aims to create outdoor spaces and interaction opportunities for inhabitants. The houses are organised along two main axes that are spread throughout the site. The public space created between them is inspired by the traditional neighbordhoods of Mediterrenean islands which combine both private and communal qualities. The individual garden of each house is located on the outer side of the houses. The housing units are designed according to passive house standards while incorporating sustainable building elements of traditional Cypriot architecture. Their place and orientation, the distance between them, their openings, shades and vegetation around them aim to create buildings that are as energy efficient as possible. Furthermore, the materials, colours and trees of outdoor spaces where placed in a way that will reduce the unpleasant effects of the excessive heat during summer months.