Πλεονάζουσα Θνησιμότητα στην Ελλάδα μετά την Κακοκαιρία Ντάνιελ: μία Οικολογική Μελέτη Ανάλυσης Χρονοσειρών
Creators: name: Βαλαβάνη, Ευδοξία Θεμιστοκλή
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Θνησιμότητα
Πλημμύρες
Δημόσια Υγεία
Mortality
Floods
Public Health

description: Εισαγωγή: Οι πλημμύρες αποτελούν μία από τις κυριότερες αιτίες θανάτου από φυσικές καταστροφές. Κατά κανόνα, μόνο οι θάνατοι οι οποίοι προκαλούνται άμεσα από πλημμυρικά φαινόμενα καταγράφονται, ενώ οι έμμεσοι θάνατοι παραβλέπονται. Ωστόσο, η εκτίμηση της συνολικής επίπτωσης στη θνησιμότητα απαιτεί τον υπολογισμό τόσο των άμεσων όσο και των έμμεσων θανάτων. Στις 5 Σεπτεμβρίου 2023, η Ελλάδα επλήγη από την κακοκαιρία Ντάνιελ, η οποία προκάλεσε ξαφνικές πλημμύρες στους νομούς Καρδίτσας/Τρικάλων, Μαγνησίας και Φθιώτιδας. Αν και ο επίσημος απολογισμός των νεκρών ανέρχεται στους δεκαεπτά, ο αριθμός αυτός αφορά αποκλειστικά τους άμεσους θανάτους. Σκοπός: Πρωταρχικός στόχος της παρούσας μελέτης ήταν η εκτίμηση της πλεονάζουσας θνησιμότητας κατά τη διάρκεια τριών μηνών μετά την έναρξη της κακοκαιρίας στην Ελλάδα. Ο δευτερεύων στόχος ήταν να διερευνηθεί ποιες ηλικιακές ομάδες παρουσίασαν τις πιο σημαντικές αποκλίσεις από την αναμενόμενη θνησιμότητα. Μέθοδοι: Υπολογίσαμε την αναμενόμενη θνησιμότητα κατά τη διάρκεια των τριών μηνών μετά τα πλημμυρικά φαινόμενα, προσαρμόζοντας ένα μοντέλο παλινδρόμησης Poisson σε δεδομένα θανάτων για τα έτη 2015-2019. Στη συνέχεια, υπολογίσαμε την πλεονάζουσα θνησιμότητα συγκρίνοντας τον παρατηρούμενο αριθμό θανάτων από όλες τις αιτίες με τον αριθμό των αναμενόμενων θανάτων. Αποτελέσματα: Κατά τη διάρκεια της κακοκαιρίας, παρατηρήθηκε αύξηση της ολικής θνησιμότητας πάνω από την αναμενόμενη κατά 57% (95%ΔΕ: 19%-95%) στη Φθιώτιδα, 40% (95%ΔΕ: 13%-66%) στην Καρδίτσα/Τρίκαλα και 39% (95%ΔΕ: 7%-70%) στη Μαγνησία. Η σημαντικότερη αύξηση καταγράφηκε στην ηλικιακή ομάδα 50-69 ετών (76%, 95%ΔΕ: 23%-130%) και ακολούθησε η ηλικιακή ομάδα 70 ετών και άνω (21%, 95%ΔΕ: 4%-38%). Κατά τη διάρκεια των επόμενων τριών μηνών, οι πλεονάζοντες θάνατοι ανήλθαν σε 102 (95%ΔΕ: 60-144) στη Φθιώτιδα, 155 (95%ΔΕ: 100-210) στην Καρδίτσα/Τρίκαλα, και 78 (95%ΔΕ: 34-122) στη Μαγνησία. Συμπεράσματα: Τα αποτελέσματα είναι άκρως ανησυχητικά καθώς αποδεικνύουν ότι ο πραγματικός αριθμός θανάτων από τα πλημμυρικά φαινόμενα ήταν είκοσι φορές υψηλότερος από τον επίσημο απολογισμό, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για άμεση βελτίωση των πολιτικών διαχείρισης κινδύνων πλημμύρας.
description: Background: Floods are the most common natural disasters globally, and a major cause of disaster-related mortality. Typically, only fatalities directly attributable to floods are recorded, while indirect deaths are ignored. Assessing the mortality burden of a disaster, however, requires the calculation of both direct and indirect deaths. On September 5th, 2023, Greece was hit by Storm Daniel, which triggered flash floods in the prefectures of Karditsa/Trikala, Magnesia, and Fthiotida. Although the official death toll of the storm stands at seventeen, this tally only accounts for direct fatalities. Objectives: The primary objective of this study was to estimate the total impact of Storm Daniel in Greece by calculating all-cause excess mortality over three months following its landfall. The secondary aim was to investigate which age groups experienced the most significant deviations from expected mortality. Methods: We calculated expected mortality during the three months post-flood by fitting a quasi-Poisson model to pre-disaster mortality data from 2015 to 2019. Subsequently, we estimated excess mortality by comparing the observed number of weekly deaths from all causes with the expected death counts. Results: During the week of the landfall, Fthiotida experienced an increase of 57% (95%CI:19%-95%), while Karditsa/Trikala and Magnesia saw an increase of 40% (95%CI:13%-66%) and 39% (95%CI:7%-70%) over expected mortality, respectively. All-cause mortality increased significantly in the age groups 50-69 years, and 70 years or over with a rise of 76% (95%CI:23%-130%) and 21% (95%CI:4%-38%), respectively. Over the subsequent three months, cumulative excess deaths totalled 335 (95% CI:250-420), with 102 (95%CI:60-144) excess deaths in Fthiotida, 155 (95%CI:100-210) in Karditsa/Trikala, and 78 (95%CI:34-122) in Magnesia. Conclusion: The findings are alarming, as they suggest that the true death toll of Storm Daniel was approximately twenty times higher than the official count, highlighting the need to improve current flood mitigation strategies to prevent avoidable deaths.