Θέλουμε να μείνουμε σπίτι μας: Πρόταση μουσειοσκευής του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης με θέμα τις Μαγεμένες
Creators: name: Λαμτσίδου, Στυλιανή Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Μουσειοπαιδαγωγική
Μουσειοβαλίτσα/ μουσειοσκευή
Μνημείο των Μαγεμένων/ «στοά των ειδώλων»
Μuseum education
Μuseum kit
Μonument of Incantadas/ Monument of Idols

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία αφορά την παρουσίαση μιας πρότασης μουσειοσκευής του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης. Η μουσειοσκευή (ή αλλιώς μουσειοβαλίτσα) αποτελεί μια μορφή έμμεσης επικοινωνίας μεταξύ του μουσείου και του επισκέπτη. Είναι μία «κινητή εκπαιδευτική μονάδα», η οποία «ταξιδεύει εκτός των τοιχών» του μουσείου. Μία από τις βασικότερες λειτουγίες της είναι ότι δίνει τη δυνατότητα σε ομάδες κοινού, οι οποίες βρίσκονται σε απομακρυσμένες περιοχές και δεν έχουν πρόσβαση στον μουσειακό χώρο, να δουν από κοντά τα εκθέματα του μουσείου. Η παρούσα μουσειοσκευή που φέρει τον τίτλο «Θέλουμε να μείνουμε σπίτι μας», αναφέρεται σε ένα επίκαιρο θέμα που σχετίζεται αφενός με το φαινόμενο της «αρπαγής» μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς από τον τόπο τους (το φαινόμενο της αρχαιοκαπηλίας) και αφετέρου με τη σημασία της διαφύλαξής τους. Στόχος της μουσειοσκευής είναι να τονίσει στα παιδιά, μέσω των δραστηριοτήτων, την μεγάλη σημασία που έχουν τα μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς αποτελούν τμήμα της ιστορίας μας, του παρελθόντος, της ταυτότητάς μας. Το μνημείο πολιτιστικής κληρονομιάς που «αρπάζεται» από τον τόπο του, είναι η «Στοά των Ειδώλων» που είναι γνωστή και ως «οι Μαγεμένες» ή «οι Καρυάτιδες της Θεσσαλονίκης». Το σημαντικό αυτό, για την πόλη της Θεσσαλονίκης, μνημείο είχε την ίδια τύχη με τα ελγίνεια μάρμαρα. Το 1864 ο Γάλλος Emmanuel Miller ή αλλιώς ο «Νέος Έλγιν», όπως χαρακτηρίστηκε από τον ιστορικό Α. Βακαλόπουλο, κατάφερε να αποσπάσει τις μορφές των Μαγεμένων από το μνημείο και να τις μεταφέρει στη Γαλλία (όπως και κάποια άλλα αρχιτεκτονικά μέλη της Στοάς), οι οποίες σήμερα εκτίθονται στο Μουσείο του Λούβρου. Η μουσειοσκευή θα απευθύνεται σε μαθητές και μαθήτριες της Α’ Γυμνασίου και οι δραστηριότητες που θα εμπεριέχονται είναι πέντε. Οι δραστηριότητες της εκπαιδευτικής μουσειοβαλίτσας είναι διαμορφωμένες με τέτοιον τρόπο, ώστε τα παιδιά να γνωρίσουν το σημαντικό μνημείο της Θεσσαλονίκης: την ιστορία του, τη διακόσμηση με τις μορφές των Μαγεμένων, την τοποθεσία στην οποία βρισκόταν, την «αρπαγή» του καθώς και τις φθορές που υπέστη από τον Emmanuel Miller. Έμφαση θα δοθεί στο γεγονός ότι όλοι οι κάτοικοι της πόλης (Έλληνες, Εβραίοι, Τούρκοι) αντέδρασαν στην «αρπαγή» αυτή. Οι μαθητές έχοντας γνωρίσει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για τη «Στοά των Ειδώλων», θα μπορούν να εκφέρουν τη δική τους άποψη, να ανοίξουν συζήτηση και να κατανοήσουν τη σημασία που έχουν τα μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς και πως όλοι μαζί, ανεξαρτήτως χρώματος, θρησκείας και καταγωγής, πρέπει να μαχόμαστε και να παλεύουμε γι’ αυτά, όπως έκαναν και οι κάτοικοι της Θεσσαλονίκης για το μνημείο των Μαγεμένων. Τα μνημεία αυτά αποτελούν τμήμα της πολιτιστικής ταυτότητας μας, γι’ αυτό πρέπει να τα διαφυλάσσουμε και πρέπει να παραμένουν στον τόπο τους γιατί χωρίς το παρελθόν δεν υφίσταται ούτε το παρόν ούτε και το μέλλον.
description: This thesis aims to present a proposal of a museum educational kit of the Archaeological Museum of Thessaloniki. The museum kit is an indirect form of communication between the museum and the visitor. It is a “moving educational device” which “travels beyond the walls of the museum”. One of its main uses is that it gives the opportunity to visitors, who live in remote areas and they do not have access to the museum, to see the museum exhibites. The present museum kit with the title “We want to stay home” refers to a topic which is related to the looting of monuments of cultural heritage and their transfer to another country (the phaenomeno of the illegal trafficking of antiquities) and to the importance of their protection. The aim of this kit is to emphasize to the children, through the various activities, the significance of the monuments of cultural heritage since they are part of our past, our history and our identity. The cultural monument which is “taken away” from its place is “the Monument of the Incantadas” which is also known as “the Momument of the Idols” or “the Karyatides of Thessaloniki”. This monument, which was very important to the city of Thessaloniki, had the same fate with the Elgin Marbles. In 1864 Emmanuel Miller, who was characterized by the historian Vakalopoulos as the “New Elgin”, managed to dismantle the monument and transfer its sculptural figures to France, which today are exhibited in the Museum of Louvre. The museum kit will be addressed to students of the first class of high school and its activities will be five. The activities are organized in a way, so that the students will comprehende the topic and learn about the important monument of Thessaloniki: its history, its decoration with the female figures, its location, its looting and its damages which were caused by the brutal way Emmanuel Miller had dismantled it. Emphasis will be given to the fact that all the city’s population (Greek, Jew, and Turkish) reacted and they were against this looting. The students, after they have learned all the important information about “the Momument of the Idols”, will be able to express their own opinion, to start a convertation and to comprehend the great importance of the momuments of cultural heritage. Children should understand that all together, despite our different skin colour, religion and origin, must fight for these monuments, as the inhabitants of Thessaloniki did for the Incantadas. The monuments of cultural heritage are part of our cultural identity and that’s why we must protect them and they must stay in the place, where they were built and found. After all, without the past there is neither the present nor the future.
description: Σε συνεργασία με: Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης (Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας)