Βιώσιμα, Ανθεκτικά και Δημοκρατικά Αγροδιατροφικά Συστήματα Περιπτώσεις Βραχέων Αλυσίδων Εφοδιασμού Τροφής στην Ελλάδα
Creators: name: Κουπαράνη, Αλεξάνδρα Βασιλείου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Βραχεία Αλυσίδα Εφοδιασμού Τροφής
Διατροφική Δημοκρατία
Κοινωνική Καινοτομία
Short Food Supply Chain
Food Sovereignty
Social Innovation

description: Το δεύτερο μισό του περασμένου αιώνα, στον διαρκή αγώνα εξάλειψης της «παγκόσμιας πείνας» πραγματοποιήθηκαν μεγάλες αλλαγές στην γεωργία όπως η υιοθέτηση νέων καλλιεργητικών ποικιλιών, η χρήση καινοτόμων σκευασμάτων, η ανακάλυψη των υβριδικών φυτών, η σχεδίαση προηγμένων μηχανημάτων, τα συνθετικά συντηρητικά, η τεχνολογία παρακολούθησης τα οποία εκτόξευσαν την παραγωγή και άνοιξαν τον δρόμο για την παγκοσμιοποιημένη ελεύθερη αγορά που άλλαξε εντελώς τον τρόπο αντίληψης του αγροδιατροφικού συστήματος. Οι σύγχρονες δυνάμεις που οδηγούν σε μια επικείμενη και επώδυνη επισιτιστική κρίση τις συμβατικές αλυσίδες εφοδιασμού που αποτελούνται από πολλούς δρώντες όπως οι αγρότες-παραγωγοί, οι μεταποιητές, οι συσκευαστές, οι διακινητές τροφίμων, οι αποθηκάριοι, οι μεγαλέμποροι, οι λιανικοί έμποροι και τέλος οι καταναλωτές, είναι η κλιματική αλλαγή, οι πολεμικές συρράξεις και η οικονομική αποσταθεροποποίηση. Στην απέναντι πλευρά, τα τοπικά συστήματα διάθεσης τροφής τα οποία έχουν ελάχιστους έως κανέναν διαμεσολαβητή και αμεσότερη επαφή μεταξύ παραγωγού και καταναλωτή χαρακτηρίζονται από κινήματα βάσης ως τα πλέον δημοκρατικά και ανθεκτικά συστήματα απέναντι στις προαναφερόμενες προκλήσεις. Η επιστημονική κοινότητα τα έχει βαφτίσει Βραχείες Αλυσίδες Εφοδιασμού Τροφής (ΒΑΕΤ), λόγω του μικρού μήκους της αλυσίδας των δρώντων. Έχουν διεξαχθεί πλειάδες ερευνών σε διάφορα μοντέλα ΒΑΕΤ από όλον τον κόσμο που παρουσιάζουν την δυναμική βιωσιμότητα τους και την αναγκαία αύξηση τους στο μερίδιο της αγοράς. Οι κοινωνικές καινοτομίες αποτελούν το κλειδί που μπορεί να ξεκλειδώσει και να ενδυναμώσει τα εναλλακτικά μοντέλα BAET ώστε μέσα από τις θύρες της Βιωσιμότητας, της Ανθεκτικότητας και της Δημοκρατίας που υπόσχονται να συνεισφέρουν στην εγκαθίδρυση της επισιτιστικής ασφάλειας και της διατροφική κυριαρχίας. Το πόνημα συγκεντρώνει και στοιχειοθετεί σε ένα Μητρώο Κοινωνικής Καινοτομίας, τις παραμέτρους εκείνες που προωθούν τα κυρίαρχα θεσμικά όργανα άλλα και τα ισχυρά παγκόσμια λαϊκά κινήματα για τις ΒΑΕΤ ώστε να αξιολογήσει το επίπεδο βιωσιμότητας, ανθεκτικότητας και δημοκρατικότητας των ελληνικών μοντέλων Βραχέων Αλυσίδων Εφοδιασμού Τροφής.
description: By the second half of the latest century, the constant struggle to eliminate "world hunger" has given birth to great changes in agriculture sector. The adoption of new crop varieties, the use of innovative pesticides, high-tech monitoring devices inventions and logistics services have made mass agrifood production possible and that paved the way for globalized free market. The new global agrifood system started to being built upon long multiactors chains, leading goods eventually travel great distances. Lately, challenges such as Climate Change and geopolitical energy conflicts produce food crises and inflation due to fuel and fertilizer prizing raise. Opposed to the conventional food system rises the alternative mechanism of SHORT FOOD SUPPLY CHAINS (SFSC). These networks are involving a limited number of economic operators, committed to cooperation, local economic development, and close geographical and social relations between food producers, processors and consumers. SFCS according to several research papers and international projects are Sustainable and Resilient promising systems, that should claim a larger market portion, contributing to Democratic transition that could bring Food Security. This research assembled the elements in order to understand SFCS and their potential to enhance their capacity to act and benefit society at large. As outcomes the paper provides a theoretical distinguish between the concept of food democracy and food security and a practical Sustainability, Resilience and Democracy assessment tool that was applied on 4 types of Greeks SFSC models.