Ερμηνεία ρημάτων με μεταβιβαστική εναλλαγή, το σημείο εκκίνησης: Σύνταξη ή Σημασία
Creators: name: Ιωάννου, Πηνελόπη Κωνσταντίνου Καρόλου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Ερμηνεία Ρημάτων
Γλωσσική Επεξεργασία
Ρηματική Μορφολογία
Interpretation
Fixation
Verb Morphology

description: Σκοπός της διπλωματικής ήταν να εξεταστεί η ερμηνεία των ρημάτων με μεταβιβαστική εναλλαγή. Διαγλωσσικές έρευνες αποδεικνύουν ότι οι δομές που περιέχουν αντιμεταβιβαστικά ρήματα είναι αμφίσημες ως προς την ερμηνεία τους. Στα ελληνικά αυτό συμβαίνει λόγω της μορφολογικής τους δήλωσης. Συγκεκριμένα, τα αντιμεταβιβαστικά ρήματα στα ελληνικά μπορεί να παρουσιάζουν ΜΗ ΕΝΕΡΓ ή ΕΝΕΡΓ μορφολογία προσομοιάζοντας στις παθητικές ή τις μεταβιβαστικές δομές, αντίστοιχα (Alexiadou, Anagnostopoulou &amp; Schäfer, 2015). Σε μέχρι τώρα έρευνες για τα ελληνικά (π.χ. Zombolou, Varlokosta, Alexiadou &amp; Anagnostopoulou, 2010∙ Πλακούδα, 2019∙ Fotiadou, 2022) δεν υπάρχει συμφωνία ως προς την προτεραιότητα της σημασιολογίας ή της σύνταξης για την ερμηνεία αυτών των ρημάτων και για την πιθανή διαφοροποίηση μεταξύ ενήλικης και παιδικής γραμματικής, ή γλωσσικής επεξεργασίας και συνειδητής προτίμησης. Η έρευνα για τη γλωσσική κατάκτηση έχει προτείνει ότι τα ελληνόφωνα παιδιά αναγνωρίζουν τη ρηματική μορφολογία από την ηλικία των 3 ετών και διακρίνουν τις ερμηνείες που αντιστοιχούν στην ΕΝΕΡΓ και ΜΗ ΕΝΕΡΓ φωνή (Fotiadou &amp; Tsimpli, 2010· Unsworth, Argyri, Cornips, Sorace, Tsimpli, 2011) αν και οι επιδόσεις τους μπορεί να διαφέρουν από τους ενήλικες (Tsimpli, 2006). Στην παρούσα έρευνα με βάση την τυπολογία που έχει προταθεί από τους Alexiadou και συν. (2015), εστιάσαμε στα ρήματα των οποίων η ΕΝΕΡΓ μορφολογία χρησιμοποιείται για την αντιμεταβιβαστική ερμηνεία (1α), ενώ η ΜΗ ΕΝΕΡΓ μορφολογία περιορίζεται στην παθητική (1β), όπως φαίνεται στη χρήση των διαφορετικών μορφών του ρήματος ανοίγω: (1) α. Το παράθυρο άνοιξε. (αντιμεταβιβαστικό). β. Το παράθυρο ανοίχτηκε. (παθητικό). Μελετήσαμε την οφθαλμοκίνηση (α) παιδιών προσχολικής ηλικίας (n=20, ηλικ. εύρος: 4- 5 ετών) και (β) ενηλίκων φυσικών ομιλητών την ελληνικής (n= 20, ηλικ. εύρος: 20-30 ετών) μέσω του Παραδείγματος του Οπτικού Κόσμου (Berends, Brouwer, Sprenger, 2016). Οι συμμετέχοντες/ουσες άκουγαν προτάσεις με Υποκείμενο-Ρήμα(ΕΝΕΡΓ /ΜΗ ΕΝΕΡΓ) και έπρεπε να επιλέξουν ποια από τις τρεις διαθέσιμες εικόνες αποδίδει το νόημα της πρότασης. Χρησιμοποιήσαμε δέκα ρήματα σε συνδυασμό με άψυχο υποκείμενο και χωρίς αντικείμενο, ώστε να μην υπάρχει επίλυση της αμφισημίας, και περιμέναμε ότι οι ενήλικες θα κοιτάξουν και θα επιλέξουν την εικόνα με την παθητική ερμηνεία στους ΜΗ ΕΝΕΡΓ ρηματικούς τύπους και την αντιμεταβιβαστική στους ΕΝΕΡΓ. Τα δεδομένα από τα παιδιά θα διέφεραν ως προς τη γλωσσική επεξεργασία αλλά και την τελική ερμηνεία. Οι αναλύσεις των δεδομένων έδειξαν πως οι ενήλικες και τα παιδιά αμφιταλαντευτήκαν αρκετά κατά την επεξεργασία. Στους ενήλικες η επεξεργασία στο μεγαλύτερο μέρος φαίνεται να συμφωνεί με την τελική τους ερμηνευτική επιλογή, ενώ στα παιδιά όχι. Ωστόσο, γίνεται φανερό πως οι χρόνοι βλεμματικής προσήλωσης καθώς και οι ερμηνευτικές προτιμήσεις των συμμετεχόντων φαίνεται να καθορίζονται σε μεγάλο βαθμό από τις σημασιολογικές πληροφορίες του εκάστοτε ρήματος και όχι αποκλειστικά από τη μορφολογική δήλωση. Τα ευρήματα της έρευνας θα συζητηθούν σε σχέση με τις θεωρητικές θέσεις που προτάσσουν τη σημασιολογία έναντι της σύνταξης για αυτήν την τάξη αντιμεταβιβαστικών ρημάτων και τα ευρήματα στην έρευνα για τη γλωσσική κατάκτηση.
description: The aim of the present thesis was the study of interpretation of Greek voice. Anticausative verbs remain an understudied research area because of their morphology. Greek voice morphology is highly syncretic, especially active (ACT) morphology marks causative but also anticausative verbs of the A΄ class of anticausatives (Alexiadou, Anagnostopoulou &amp; Schäfer, 2015). On the other hand, non-active (NACT) morphology marks not only passives but also reflexives, middles and anticausatives of the B΄ class. Much research for Greek (e.g., Zombolou, Varlokosta, Alexiadou &amp; Anagnostopoulou, 2010; Πλακούδα, 2019; Fotiadou, 2022) did not agree about the priority of syntax or meaning during verb processing. Also, results disagree about the differences found in children’s grammar compared with adults’ grammar. Research on language acquisition has suggested that Greek-speaking children recognize verb morphology by the age of 3 and distinguish the interpretations corresponding to ACTIVE and NON-ACTIVE voice (e.g. Fotiadou &amp; Tsimpli, 2010; Unsworth, Argyri, Cornips, Sorace, Tsimpli, 2011), although their performance may differ from adults (Tsimpli, 2006). On this study, we based on typologies of Αlexiadou and all. (2015) and we examine verbs in which ACT morphology marks anticausative (1a) and NACT marks passive (1b) as in (1): (1) a. Το παράθυρο άνοιξε. / To paraθiro anikse. (anticausative) b. Το παράθυρο ανοίχτηκε./ To paraθiro anihtike. (passive) We examined gaze data using the method of Visual World Paradigm to two different age-groups: (a) preschool kids (n=20, age: 4-5 years) and (b) adult monolingual native speakers of Greek (n=20, age: 20-25 years). The participants listened to sentences with Subject-Verb (ACTIVE /NON-ACTIVE) and watched three pictures on a computer screen. At the end of the sentence, they had to choose which of the three available pictures conveys the meaning of the sentence. We used ten verbs in combination with an inanimate syntactic subject and no object so that there was no ambiguity resolution, and we expected adults to look at and choose the picture with the passive interpretation in the NACT verb forms and the intransitive (anticausative) interpretation in the ACT ones. Data from children would differ both in terms of language processing and final interpretation. Our data confirmed our hypotheses: adults’ online sentence processing was consistent with their final interpretive choice at most of the verbs, while children’s processing did not. However, it becomes clear that the gaze fixation times as well as the interpretive preferences of the participants are determined by the semantic information of each verb and not exclusively by the morphological statement. Research findings will be discussed in relation to theoretical positions favoring semantics over syntax for this class of intransitive verbs.