Η επίδραση των τεκμηρίων του κτηματολογικού δικαίου στο εμπράγματο δίκαιο
Creators: name: Λανταβού, Ειρήνη Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Κτηματολόγιο
Τεκμήρια ακρίβειας
Εμπράγματο Δίκαιο
Land Registry / Cadaster
Presumptions of accuracy
In rem law/ property law.

description: Το δίκαιο του Κτηματολογίου συντιθέμενο από το ν. 2308/1995 και το ν. 2664/1998 αποτελεί το όχημα για τη μετάβαση από το σύστημα των μεταγραφών και των υποθηκών σε ένα διαφορετικό σύστημα δημοσιότητας, στο οποίο κάθε ξεχωριστό ακίνητο θα καταχωρίζεται σε ιδιαίτερο κτηματολογικό φύλλο με πλήρη απεικόνιση των δικαιωμάτων, των δικαιούχων τους και των διενεργουμένων συναλλαγών. Για την επίτευξη τού εν λόγω σκοπού, καταστρώθηκε η οργάνωση του Εθνικού Κτηματολογίου σε δύο στάδια, προκειμένου αρχικώς (κτηματογράφηση) να αναζητηθούν και να οριοθετηθούν τα επιμέρους γεωτεμάχια, αντιστοιχιζόμενα με τα πρόσωπα, φυσικά ή νομικά, ιδιώτες ή το δημόσιο, όπου ανήκουν κατά κυριότητα ή άλλο δικαίωμα, και εν συνεχεία τα πορίσματα της διαδικασίας αυτής να αποτελέσουν τις πρώτες εγγραφές του Κτηματολογίου και τη βάση της ορθής εφεξής, διαυγούς και ικανής να εγγυηθεί την ασφάλεια των συναλλαγών λειτουργίας του. Ωστόσο, το μεγαλόπνοο αυτό, όσο και αναγκαίο, σχέδιο θα ήταν προδιαγεγραμμένο να έχει περιορισμένη αξιοπιστία, αφενός εάν δεν ετίθετο ένα όριο, χρονικό και διαδικαστικό, πέραν του οποίου η αρχική κτηματολογική βάση θα καθίστατο απρόσβλητη, και αφετέρου εάν οι επιγενόμενες σε αυτήν εγγραφές, έστω και ερειδόμενες σε αδιαμφισβήτητα κατά τον άνω τρόπο δεδομένα, δεν ανέπτυσσαν κάποιας μορφής αυξημένη αποδεικτική ισχύ. Ως εκ τούτου, στις διατάξεις του ν. 2664/1998 που διέπει την όλη λειτουργία του Κτηματολογίου θεσπίστηκαν νόμιμα τεκμήρια, τα οποία περιορίζουν ή και αποκλείουν τη δυνατότητα εναντιώσεως στο περιεχόμενο των κτηματολογικών εγγραφών, με αποτέλεσμα την αλλαγή της φυσιογνωμίας εν συνόλω του εμπραγμάτου δικαίου, καίτοι ούτε διατάξεις του καταργήθηκαν ούτε οι διατάξεις του περί του τρόπου συστάσεως, αλλοιώσεως και απώλειας των εμπραγμάτων δικαιωμάτων τροποποιήθηκαν. Στην πραγματικότητα δε η πρόβλεψη των τεκμηρίων ακρίβειας διαπερνά εν συνόλω το εμπράγματο δίκαιο, κατά τρόπο ώστε συμπληρωματικώς προς τις διατάξεις του τελευταίου άλλοτε να θέτει πρόσθετες προϋποθέσεις, πέραν του όρου της μεταγραφής, άλλοτε δε να στέκει εμπόδιο στην πραγμάτωση των διενεργουμένων μεταβολών, καίτοι εκπληρώνονται όλες οι ουσιαστικού δικαίου προϋποθέσεις κατά το εμπράγματο δίκαιο, όπως ίσχυε πριν από τη σύμπλεξή του με τις κτηματολογικές διατάξεις. Έτσι, στην παρούσα μελέτη εξετάζονται τα τεκμήρια του κτηματολογικού δικαίου τόσο από τη σκοπιά του ουσιαστικού δικαίου (επίδρασή τους στα εμπράγματα δικαιώματα), όσο και από τη σκοπιά του δικονομικού δικαίου (εξέταση του εννόμου συμφέροντος και του ορισμένου των εμπραγμάτων αγωγών υπό την ισχύ των εν λόγω τεκμηρίων).
description: The law of the Land Registry compiled by Law 2308/1995 and Law 2664/1998 represents the vehicle of transitioning from the system of registrations and mortgages to a different publicity system, in which each property will be registered in a unique cadastral sheet with a comprehensive display of the rights, their beneficiaries and the transactions carried out. In order to achieve this purpose, the National Land Registry was organized in two phases, in order to initially search for and delimit the individual land parcels, corresponding to the persons, natural or legal, private or public (cadastral survey), and subsequently to have the findings of this process constitute the primary entries of the Land Registry and the foundation for its hereon valid, clear and capable of guaranteeing the security of the transactions. However, this ambitious yet necessary project would be destined to have limited credibility if, on the one hand, a limit both in time and procedure was not set, beyond which the original cadastral base would become uncontestable, and, on the other hand, if the records that resulted from it, even if based on unquestionable data, did not develop some form of increased probative value. Therefore, the provisions of Law No. 2664/1998, which governs the entire operation of the Land Registry, established legal presumptions which limit or even exclude the possibility of objecting to the entries of the cadastral records, resulting to the alteration of the nature of property law as a whole, even though neither its provisions have been repealed nor have its provisions on the manner of creation, alteration and loss of rights in rem been amended. In fact, the establishment of the presumption of accuracy permeates the law of property in its entirety, in such a way that, in addition to the provisions of the latter, it sometimes sets additional conditions, beyond the condition of registration entries, while other times it obstructs the completion of the carried out changes, despite the fact that all the substantive legal conditions are fulfilled under the law of property, as it was before its integration with the land law provisions. Thus, the present study examines the presumptions of cadastral law both from the point of the substantive law (their effect on rights in rem) as well as from that of procedural law (examination of the legal interest and validity of actions in rem under the effect of these presumptions).