Η κατάσταση της υπέρτασης στην Ελλάδα αναφορικά με τα επίπεδα επίγνωσης αυτής, σε σχέση με διατροφικούς παράγοντες και συγκεκριμένα, με την πρόσληψη νατρίου και με το πρόσθετο αλάτι
Creators: name: Καρατζιάνη, Στυλιανή-Ειρήνη Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Νάτριο
Αλάτι
Υπέρταση
Sodium
Salt
Hypertension

description: Στηριζόμενη σε δεδομένα της Πανελλήνιας Μελέτης Διατροφής &amp; Υγείας (ΠΑΜΕΔΥ), η παρούσα εργασία είχε ως σκοπό να μελετήσει τη διατροφική πρόσληψη νατρίου αναφορικά με διάφορους κοινωνικούς, δημογραφικούς και ανθρωπομετρικούς παράγοντες και τη συσχέτιση αυτής με την κατάσταση της αρτηριακής πίεσης (ΑΠ) και της υπέρτασης. Επιπλέον, είχε ως στόχο να εξετάσει, μέσω ενός προγνωστικού μοντέλου, την επίδραση της ανασύστασης των τυριών, και συγκεκριμένα της μείωσης της περιεκτικότητάς τους σε νάτριο στο ελάχιστο ποσοστό που υπάρχει ήδη στην αγορά, ανά είδος τυριού, στη συνολική ημερήσια πρόσληψη νατρίου από τα τρόφιμα, στην ΑΠ και στην υπέρταση. Το τυρί επιλέχτηκε ως τρόφιμο για το μοντέλο καθώς αποτελεί την κύρια πηγή πρόσληψης νατρίου στον ελληνικό πληθυσμό. Το δείγμα της εργασίας ήταν Ν=2059 άτομα (59.6% γυναίκες), πληθυσμός που προέκυψε από το συνολικό δείγμα της ΠΑΜΕΔΥ (Ν=4574), αποκλείοντας όμως από αυτό τα άτομα ηλικίας κάτω των 20 ετών και τα άτομα με νεφρική ανεπάρκεια. Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε από την ΠΑΜΕΔΥ μέσω 2 ανακλήσεων 24ώρου που απείχαν μεταξύ τους 8 με 20 ημέρες, από τις οποίες αξιολογήθηκε η συνολική πρόσληψη νατρίου των ατόμων από τα τρόφιμα μόνο, χωρίς να ληφθεί υπόψη το πρόσθετο αλάτι κατά το μαγείρεμα ή στο πιάτο. Με βάση τη μέση ημερήσια πρόσληψη νατρίου, το δείγμα της συγκεκριμένης εργασίας κατηγοριοποιήθηκε ως εξής: ≤1500 mg/ημέρα, μεταξύ 1500 και 2300 mg/ημέρα και ≥2300 mg/ημέρα. Τέλος, με ένα μοντέλο πρόβλεψης εξετάστηκε η επίδραση που θα είχε η μείωση της περιεκτικότητας των τυριών σε νάτριο στη συνολική ημερήσια πρόσληψη νατρίου, στην ΑΠ και στην υπέρταση. Το ποσοστό των ατόμων που αρχικά κατανάλωνε πάνω από 2300 mg νατρίου την ημέρα (ανώτερο ανεκτό όριο), μειώθηκε κατά 27.95% όταν λήφθηκε υπόψη η νέα μέση συνολική πρόσληψη νατρίου με τα μειωμένα σε νάτριο τυριά. Η ηλικία, το επίπεδο εκπαίδευσης, η κατάσταση βάρους και η δυσλιπιδαιμία βρέθηκε να σχετίζονται σημαντικά με την πιθανότητα παρουσίας υπέρτασης (p&lt;0.05). Τέλος, ο αποδοτέος κίνδυνος της μέσης ημερήσιας πρόσληψης νατρίου στην υπέρταση ήταν 1.73% και 2.84% όταν η πρόσληψη νατρίου ήταν 1500-2300 mg και ≥2300 mg, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης αναδεικνύουν την ανάγκη για περιορισμό της ημερήσιας πρόσληψης νατρίου προς όφελος της δημόσιας υγείας. Αποτελεσματική μέθοδος για την επίτευξη αυτού του στόχου, είναι η ανασύσταση των τροφίμων που αποτελούν τις κύριες πηγές διατροφικής πρόσληψης νατρίου, όπως τα τυριά, με νέες μειωμένες σε νάτριο συγκεντρώσεις.
description: Based on data from the Hellenic National Nutrition and Health Survey (HNNHS), the aim of the present work was to study the dietary sodium intake in relation to various sociodemographic and anthropometric factors and its correlation with blood pressure (BP) and hypertension status. An additional aim was to examine, through a forecasting model, the effect of cheese’s reformulation and more specifically the reduction of its sodium content to the minimum percentage that is already available on the market, per type of cheese, on daily sodium intake, BP and hypertension. Cheese was chosen as a food for the model because it is the main source of sodium intake in the Greek population. The sample of the present study was N=2059 (59.6% women), which derived from the total population of the HNNHS (N=4574), upon the exclusion of people under the age of 20 and people with kidney disease. Data collection was carried out by HNNHS through two 24-hour recalls, 8 to 20 days apart, through which the total sodium intake from food alone - without taking into account the added salt during cooking or on the table - was assessed. Based on the average daily sodium intake, the population of the present study was categorized as follows: ≤1500 mg/day, between 1500 and 2300 mg/day, and ≥2300 mg/day. Finally, a forecasting model was used to examine the effect of reducing the sodium content in cheese on the daily sodium intake, BP and hypertension. The percentage of people who initially consumed more than 2300 mg of sodium per day (Tolerable Upper Intake Level -TUL) decreased by 27.95% when considering the reduced sodium content in cheese. Age, educational level, weight status, and dyslipidemia were found to be significantly associated with the odds of presence of hypertension. Finally, the risk of hypertension that was attributed to daily sodium intake ≥2300 mg was 2.84%. The results of the present work highlight the need to reduce daily sodium intake for the benefit of public health. An effective method to achieve this goal is the reformulation of foods that are the main sources of dietary sodium intake, such as cheese, by reducing its sodium content.