Φύσις, ὑπόστασις, και ἐνέργεια στο συγγραφικό έργο του αγίου Ιωάννου Δαμασκηνού:
Creators: name: Montague Mark, David (Μαρκ Μονταγκιού)
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Φύσις
Υπόστασις
Ενέργεια
Αγιος Ιωάννης Δαμασκηνός
Nature
Hypostasis
Energy
St. John Damascene

description: Η κατανόηση των εννοιών φύσις, υπόστασις, και ενέργεια κατά τον άγ. Ιωάννη Δαμασκηνό προϋποθέτει κατανόηση μερικά υποκρυπτόμενα εννοιολογικά πλαίσια. Η διαιρετική διαλεκτική μέθοδος επικεντρώνεται στις εξωτερικές ομοιότητες μεταξύ των ατόμων. Διαιρεί τα όντα σε είδη, βάσει διαφορών, και διαιρεί τα «ειδικώτατα είδη» σε άτομα. Η αναλυτική διαλεκτική μέθοδος επικεντρώνεται στην εσωτερική σύνθεση των υποστάσεων. Αναλύει τις υποστάσεις στα συντεθέντα τους. Οι απλές υποστάσεις έχουν μόνο ένα μέρος (αλλά πολλαπλές ιδιότητες και ενέργειες)· οι σύνθετες έχουν περισσότερα μέρη. Οι δύο μέθοδοι είναι συμπληρωματικές. Η Τριαδολογία σχετίζεται πιο πολύ με τη διαιρετική μέθοδο• η Χριστολογία με την αναλυτική. Η διαιρετική διακρίνει δύο είδη ύπαρξης: αυθυπαρξία και ενυπαρξία. Η αναλυτική διακρίνει δύο είδη υπόστασης: αυθυπαρξία και ενυπαρξία. Έτσι, τα ιδιώματα ενυπάρχουν και δεν υφίστανται, τα συντεθέντα αυθυπάρχουν αλλά ενυφίστανται, και οι υποστάσεις αυθυπάρχουν και αυθυφίστανται. Ο άγ. Ιωάννης πιστεύει ότι οι πατέρες χρησιμοποιούν τους όρους «φύσις», «ουσία», και «μορφή» ως συμπληρωματικά συνώνυμα. Τελικά, η φύση είναι η εσωτερική αρχή που προκαλεί όλες τις φυσικές ιδιότητες και ενέργειες της υπόστασης. Στο διαιρετικό πλαίσιο όμως, οι φύσεις αναφέρονται στα ειδικώτατα είδη, ενώ στο αναλυτικό πλαίσιο, οι φύσεις αναφέρονται συχνά σε συντεθέντα. Ο άγ. Ιωάννης χρησιμοποιεί τους όρους «συντεθέν», «μέρος», και «ενυπόστατον» ως συνώνυμα. Παίζουν κεντρικό ρόλο στην αναλυτική μέθοδο, στην οποία θεωρείται ότι έχουν δικές τους φύσεις, αλλά δεν υπάρχουν στη διαιρετική. Είναι «ομοϋπόστατα» με τα άλλα συντεθέντα στην υπόστασή τους και «ἐνυπόστατα» σε σχέση με την υπόστασή τους. Με συνεκδοχή, ένα συντεθέν μπορεί να αντιπροσωπεύεται από την φύση του. Με υπαλλαγή, οι ιδιότητες ενός συντεθέντος μπορεί να αποδίδονται στα ομοϋπόστατα συντεθέντα του. Ο άγ. Ιωάννης πιστεύει ότι οι πατέρες χρησιμοποιούν τους όρους «ὑπόστασις», «πρόσωπον», και «άτομον» ως συμπληρωματικά συνώνυμα. Στο διαιρετικό πλαίσιο, οι υποστάσεις αναφέρονται στα άτομα, ενώ στο αναλυτικό πλαίσιο, μια υπόσταση είναι ένα σύνολο: κάτι εσωτερικά ενωμένο και εξωτερικά ανεξάρτητο. Κατά συνέπεια ενεργούν ανεξάρτητα. Οι υποστάσεις μπορεί να είναι απλές (χωρίς μέρη) ή σύνθετες (με μέρη). Οι σύνθετες υποστάσεις συντίθενται από συντεθέντα. Τα συντεθέντα είναι ευδιάκριτα αλλά όχι διαιρεμένα• έχουν τις δικές τους φύσεις, ιδιώματα, και ενέργειες. Είναι σε μια ιεραρχία για να κυβερνήσει το ένα το άλλο, για να ενεργούν μαζί ως ένας ενεργών. Ο άνθρωπος είναι σύνθετη υπόσταση, συντεθειμένη από σώμα και ψυχή. Ο Πατέρας και το Άγιο Πνεύμα είναι απλές υποστάσεις· ο Λόγος ήταν απλή υπόσταση πριν την ενανθρώπηση. Ο Χριστός είναι σύνθετη υπόσταση, συντεθειμένη από το θείο μέρος του —ό,τι ήταν πρίν την ένωση— και το έμψυχο σώμα του. Η «ενέργεια» έχει τρεις βασικές σημασίες: δύναμη, πράξη, και —κατ᾽ επέκταση— αποτέλεσμα. Η ουσία είναι η αρχή που προκαλεί τις ενεργητικές δυνάμεις, oι δυνάμεις καταστούν εφικτές τις πράξεις, και οι πράξεις έχουν αποτελέσματα. Μπορούμε να βιώσουμε τις ενέργειες άλλων υποστάσεων, αλλά δεν μπορούμε να βιώσουμε τις ουσίες τους. Μάλλον, μαθαίνουμε έμμεσα για πράξεις, δυνάμεις, και ουσίες από την παρατήρηση των αποτελεσμάτων. Οι θείες ενέργειες δημιουργούν και συντηρούν την ύπαρξη, την ουσία, και τις ενέργειες του ανθρώπου. Και με την θελητική συνεργασία του ανθρώπου, μπορούν και να τον σώσουν και να τον θεώσουν.
description: In order to understand the concepts of hypostasis, nature, and energy according to St. John Damascene, we must first grasp some underlying conceptual frameworks. The “divisive dialectic method” focusses on the external similarities between individuals, dividing beings into species based on differences, and dividing the “most-specific species” into individuals. Meanwhile, the “analytic dialectic method” focusses on the internal composition of hypostases, analyzing hypostases into their component parts. Simple hypostases have only one part (but multiple properties and energies); composite have multiple parts. The two methods are complementary. Triadology uses primarily the divisive method; Christology uses primarily the analytic. The first method distinguishes two types of existence: self-existence and in-existence. The second distinguishes two types of subsistence: self-subsistence and in-subsistence. Thus, properties in-exist but do not subsist, components self-exist but in-subsist, hypostases self-exist and self-subsist. St. John holds that the Fathers use the terms “nature,” “essence,” and “form” as complementary synonyms. Ultimately, natures are the internal principle or law that gives rise to all the natural properties and energies of a hypostasis. In the divisive framework, however, natures refer to the most specific species, while in the analytic framework, natures often refer to components. St. John uses the terms “component,” “part,” and “enhypostatos” as synonyms. Components are central to the analytic method, in which they are considered to have their own natures, but do not appear in the divisive. They are “homohypostatos” to other components of their hypostasis, and “enhypostatos” to their hypostasis. Via synecdoche, they are often referred to by their nature. Via hypallage, they can be attributed the properties of their homohypostatos components. St. John holds that the Fathers use the terms “hypostasis,” “person,” and “individual” as complementary synonyms. In the divisive framework hypostases refer to individuals, while in the analytic framework a hypostasis is a whole: a thing internally united and externally independent. Hypostases therefore also act independently. Hypostases may be simple (having no parts) or composite (having parts). Composite hypostases are composed of components; the components are distinct but not divided, retaining their own natures, properties, and energies. The components form a hierarchy where one part governs another, so that they together act as one agent. Man is a composite hypostasis, composed of body and soul. The Father and the Holy Spirit are simple hypostases; the Logos was a simple hypostasis prior to the Incarnation. Christ is a composite hypostasis composed of His divine component —everything He was before the union— and His ensouled human body. “Energy” has three meanings: capacity, act, and —by extension— result. Essence is the principle that gives rise to the energetic capacities, capacities make actions possible, and actions have results. We may experience the energies of other hypostases, but we can not directly experience essences. Rather, we infer things about actions, capacities, and essences by observation of results. The divine energies create and maintain man’s existence, essence, and capacities. And with his voluntary synergy, they can also save and deify him.