Εναλλαγή Κώδικα σε φοιτητές/φοιτήτριες του Τμήματος Γερμανικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ.: Μία συγκριτική μελέτη μεταξύ δίγλωσσων και μονόγλωσσων φοιτητών
Creators: name: Χατζηβασιλείου, Ελένη Αθανασίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: εναλλαγή κώδικα
δίγλωσσοι ομιλητές
πανεπιστημιακή τάξη
code-switching
bilinguals
university classroom

description: Η εναλλαγή γλωσσικού κώδικα αποτελεί ένα γλωσσολογικό φαινόμενο μεταξύ των δίγλωσσων ή/και πολύγλωσσων ομιλητών. Πρόκειται για μία επικοινωνιακή στρατηγική η οποία επιτυγχάνεται μέσω της εναλλαγής γλώσσας σε μία επικοινωνιακή περίσταση. Οι λόγοι για τους οποίους ο δίγλωσσος ομιλητής οδηγείται στην εναλλαγή γλωσσικού κώδικα σε κάθε περίσταση ποικίλουν και είναι στενά συνυφασμένες με τον επικοινωνιακό σκοπό του. Η παρούσα εργασία εξετάζει την εναλλαγή γλωσσικού κώδικα μεταξύ ελληνικής και γερμανικής γλώσσας στην πανεπιστημιακή τάξη, σε μαθήματα του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Π.Μ.Σ) του Τμήματος Γερμανικής Γλώσσας και Φιλολογίας, ένα περιβάλλον που ορίζει τη Γερμανική ως κύρια γλώσσα διεξαγωγής των μαθημάτων. Συμμετέχοντες του πειράματος αποτέλεσαν οι μεταπτυχιακοί φοιτητές που συμμετείχαν σε δύο σεμινάρια του Π.Μ.Σ. Οι παραπάνω διαχωρίστηκαν σε τρεις υποομάδες ανάλογα με την ηλικία απόκτησης της Γερμανικής. Οι ομάδες αυτές ήταν οι πρώιμοι και οι όψιμοι δίγλωσσοι, καθώς και αυτοί που απόκτησαν την Γερμανική ως δεύτερη ξένη γλώσσα. Δεδομένα της παρούσας έρευνας αποτελούν συνεντεύξεις των συμμετεχόντων στα μαθήματα του Π.Μ.Σ. Η έρευνα βασίστηκε στην υπόθεση πως οι φοιτητές ενσυνείδητα ή υποσυνείδητα εναλλάσσουν την γλώσσα για επίτευξη της επικοινωνίας και συνεισφορά στην διεξαγωγή του μαθήματος. Οι λόγοι της απόφασης αυτής διαφέρουν ανάλογα με την ηλικία απόκτησης της Γερμανικής ως πρώτης, δεύτερης ή ξένης γλώσσας. Κύριο μέλημα της παρούσας έρευνας είναι να καταδείξει τη σχέση της κάθε πειραματικής ομάδας με τα συντακτικά είδη εμφάνισης της γλωσσικής εναλλαγής, αλλά και να αποσαφηνίσει τις αντιλήψεις που επικρατούν ανάμεσα στους φοιτητές για το φαινόμενο της εναλλαγής κώδικα στο πλαίσιο της πανεπιστημιακής τάξης. Τα αποτελέσματα της έρευνας καταδεικνύουν πως η ενδοπροτασιακή εναλλαγή εμφανίζεται ως ο συχνότερος τρόπος εναλλαγής γλώσσας ανάμεσα στις πειραματικές ομάδες, ενώ σπανιότερη είναι η διαπροτασιακή και η παρενθετική. Διακυμάνσεις παρουσιάζονται επίσης και στις αντιλήψεις των συμμετεχόντων, με την πλειοψηφία να χαρακτηρίζει την εναλλαγή κώδικα ως άκρως φυσιολογική και θετική για την διεξαγωγή του μαθήματος, στηριζόμενοι σε διαφορετικούς κάθε φορά λόγους, ανάλογα με την πειραματική ομάδα που ανήκει. Η εργασία αυτή δίνει μία βαθύτερη κατανόηση στο φαινόμενο της εναλλαγής κώδικα και αποσαφηνίζει την επικοινωνιακή της χρήση στην πανεπιστημιακή τάξη ενός ξενόγλωσσου τμήματος
description: Interchangeability between language codes has always been a linguistic feature among bilingual and/or multilingual speakers. It is a communicative strategy that involves switching language during an instance of communication. The reasons that lead the bilingual speaker to change the linguistic code vary and are intensely correlated to their purpose of communication. This paper examines the code-switching between the Greek and German languages inside the academic classroom, at the lessons held during the Postgraduate Studies Program of the Department of German language and literature, a linguistic environment in which German is set as the main course language. Participants in this research were the postgraduate level students who were part of two seminars held by the Postgraduate Studies Program. The aforementioned people were separated into 3 groups depending on the age they acquired the German language. These teams were simultaneous bilinguals, sequential bilinguals and the people who were taught German as a foreign language. Data for this study are provided through interviews of the Postgraduate Studies Program participants. Semi-structured interviews were constructed in order to explore students’ reflection on CS practices. The research was based on the assumption that either knowingly or not, students interchange language to achieve better communication and contribute to the lesson more. The reasons for this decision differ depending on the age during which the German language was acquired as a first, second or foreign language. The main aim of this study is to show the relationship between each group of participants and syntactical types of CS, when selecting another language, as well as explain the students’ attitudes regarding the interchangeability between language codes inside the academic university classroom. The results of this study show that selecting another language inside the same sentence is the main way of changing language among the groups of participants, while changing across a range of sentences or changing and then reverting are rare. Fluctuations are also common across what the participants believe, most of them regarding the change of language perfectly normal and helpful for the lesson to be conducted in a better way, based on varying reasons, depending on the group the belong to. The study provides deeper understanding on the case of code-switching between language codes and clarifies its communicative usage in the academic classroom of a language university department