Αποτίμηση ποιότητας αέρα μέσω δράσεων επιστήμης των πολιτών
Creators: name: Μπακούση, Αικατερίνη Ανδρέα
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Ποιότητα αέρα
Αιωρούμενα σωματίδια
Επιστήμη των πολιτών
Air quality
Particulate matter
Citizen science

description: Η κακή ποιότητα του ατμοσφαιρικού περιβάλλοντος αποτελεί μείζον πρόβλημα στα αστικά κέντρα λόγω των επιπτώσεών της τόσο στην ανθρώπινη υγεία όσο και στο περιβάλλον. Πολλοί είναι οι πάσχοντες από προβλήματα υγείας, όπως καρδιοπάθειες και παθήσεις του αναπνευστικού που οφείλονται σε ποικίλους αέριους ρύπους. Η παρακολούθηση της ποιότητας αέρα μέσω δράσεων επιστήμης των πολιτών είναι ένας τομέας που διαρκώς εξελίσσεται. Υπάρχουν αρκετά παραδείγματα τέτοιων δράσεων, που χρησιμοποιούν αισθητήρες χαμηλού κόστους και χαμηλής τεχνολογίας έως υψηλής τεχνολογίας συστήματα αισθητήρων που ανήκουν στις τεχνολογίες δικτύου των πραγμάτων (Internet of Things-IoT) για τη μετάδοση δεδομένων σε σχεδόν πραγματικό χρόνο με αξιόλογα αποτελέσματα. Ο σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η αποτίμηση του ατμοσφαιρικού περιβάλλοντος μέσω δράσεων επιστήμης των πολιτών και συγκεκριμένα μέσω του έργου URwatair του Πράσινου Ταμείου. Η εργασία διαρθρώνεται σε πέντε κύρια κεφάλαια. Στο πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι έννοιες που σχετίζονται με την ποιότητα του ατμοσφαιρικού περιβάλλοντος και την επιστήμη των πολιτών, το έργο URwatair, καθώς και κάποια παραδείγματα δράσεων επιστήμης των πολιτών στην Ελλάδα και στον κόσμο. Στο δεύτερο κεφαλαίο παρουσιάζεται ο ερευνητικός σχεδιασμός της εργασίας και το είδος ανάλυσης των δεδομένων που ακολουθήθηκε. Πιο συγκεκριμένα, κλήθηκαν πολίτες της Θεσσαλονίκης να συμμετέχουν σε μετρήσεις αιωρούμενων λεπτών (ΡΜ2.5) και αδρών (ΡΜ10) σωματιδίων, με τη χρήση τριών συσκευών χαμηλού κόστους. Αρχικά, δημιουργήθηκε ερωτηματολόγιο που αφορά την καθημερινή ζωή και το ενδιαφέρον των συμμετεχόντων για την ποιότητα αέρα, το οποίο και απαντήθηκε. Στη συνέχεια, λήφθηκαν υπόψη οι απαντήσεις του ερωτηματολογίου στη διαδικασία δημιουργίας πέντε σεναρίων και των αντίστοιχων με αυτά ημερολογίων. Τα σενάρια με τα αντίστοιχα ημερολόγια αποτελούν τον κύριο οδηγό των πολιτών στην καταγραφή καθημερινών γεγονότων που λήφθηκαν στην συνέχεια υπ’ όψη για την εξαγωγή αποτελεσμάτων και συμπερασμάτων από τον πρώτο κύκλο μετρήσεων που πραγματοποιήθηκε από τον Ιούνιο ως τον Οκτώβριο του 2019. Επιπλέον, κατά τη λήξη του πρώτου κύκλου τροποποιήθηκαν τα ημερολόγια με σκοπό την καταλληλότερη και σαφέστερη καθοδήγηση των συμμετεχόντων στους επόμενους κύκλους μετρήσεων. Τέλος, η ανάλυση των δεδομένων βασίζεται σε δύο μεθόδους, την στατιστική και την οπτική ανάλυση με τη βοήθεια κατάλληλων γραφημάτων. Στα επόμενα δυο κεφάλαια (τρίτο και τέταρτο) καταγράφονται τα αποτελέσματα καθώς και τα συμπεράσματα επί αυτών. Τα αποτελέσματα και τα συμπεράσματα προήλθαν από δύο πηγές: i) τις απαντήσεις του ερωτηματολογίου και ii) την στατιστική και οπτική ανάλυση των δεδομένων. Αναφορικά με το πρώτο, τα γεγονότα που φαίνεται να επηρεάζουν περισσότερο τις τιμές των σωματιδίων, είναι ο αριθμός ατόμων μέσα σε έναν χώρο, η κυκλοφοριακή συμφόρηση στα σενάρια μετακινήσεων και ο καπνός τσιγάρου. Σε σχέση με τη δεύτερη πηγή αποτελεσμάτων και συμπερασμάτων, οι συμμετέχοντες εκδηλώνουν σημαντικό ενδιαφέρον για την ποιότητα αέρα τόσο στην καθημερινή τους ζωή, όσο και γενικά. Το τελευταίο βασικό κεφάλαιο της διπλωματικής εργασίας είναι συζητούνται θέματα που αφορούν την αλληλεπίδραση με τους συμμετέχοντες και τις συσκευές, αναφέρονται οι άμεσα σχετιζόμενες με υψηλά επίπεδα σωματιδίων δραστηριότητες και διατυπώνονται προτάσεις για περεταίρω έρευνα
description: Poor air quality consists a major problem in urban areas due to its effects on both health and environment. A considerable number of people suffer from health problems such as cardiovascular or pulmonary diseases caused by air pollution. Air quality monitoring via citizen science actions is a growing field on a continuous progress. There are numerous examples of such actions employing from low cost and low quality sensors to high quality sensor systems which use Internet of Things (IoT) technologies to transmit almost real time data with trustworthy results. The purpose of this thesis is to evaluate air quality via citizen science actions and more specifically via Green Fund URwatair project. This thesis consists of five main chapters. Chapter one includes terms/concepts regarding air quality, citizen science, URwatair project as well as examples of citizen science actions both in Greece and worldwide. In chapter two, Materials and Methods and the type of data analysis are presented. In particular, citizens of Thessaloniki participated in both coarse (PM10) and fine (PM2.5) particulate matter measurements using three low cost sensors. Initially, a questionnaire was created regarding daily routine of the participants and their interest in air quality. Then, the participants’ answers to the questionnaire were taken into account in the process of five scenarios creation and their corresponding diaries. These scenarios together with their corresponding diaries consist the citizens’ main guide to their event-driving recordings, which in turn contributed to infer results and conclusions during the first measurements season that took place from May to June, 2019. Furthermore, at the end of the first season the diaries were modified aiming at the more appropriate and clear guidance for the participants of the next season. Finally, data analysis is based on the use of statistical methods as well as methods of graphical presentation and analysis. In the following two chapters (the third and the fourth one) results and conclusions are recorded. Both the results and the conclusions derived from two sources: i) the answers to the questionnaire and ii) the statistical and graphical data analysis. Regarding the former, events that seem to affect the values of PM concentration to a greater extent, are number of persons in a room, traffic congestion in the “transport scenarios” and cigarette smoke. Regarding the later one, it was concluded that the participants are highly concerned about air quality in their daily routines and in general. The last main chapter of this thesis is discusses the interaction with participants and the use of devices; activities related to high levels of PM concentration are underlined, and proposals for further research are put forward