Οι απαντήσεις στα διλήμματα μέσα από τη συμπεριφορά των Αγίων. Οι Άγιοι ως πρότυπα συμπεριφοράς των μαθητών: Τεκμηριωμένη Πρόταση Σχεδιασμού Εκπαιδευτικού Λογισμικού προς Δημιουργία Διδακτικού Σεναρίου
Creators: name: Παπουτσιδάκη, Σοφία Ιωάννου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: Άγιοι της Ορθοδοξίας ως πρότυπα
διλήμματα
εκπαιδευτικό λογισμικό
Orthodox Saints as observational models
dilemmas
educational Software

description: Σύμφωνα με τα ισχύοντα Προγράμματα Σπουδών, οι μαθητές στοχεύεται «να κατανοήσουν τις απαντήσεις του Χριστιανισμού σε θεμελιώδεις διαστάσεις των ανθρώπινων σχέσεων». Με το εκπαιδευτικό λογισμικό λοιπόν που δημιουργήθηκε, σκοπεύουμε να κατανοήσουν και να νιώσουν οι μαθητές ότι οι Άγιοι αποτελούν πρότυπα βίου και ότι με το παράδειγμά τους θα δοθούν οι απαντήσεις του Χριστιανισμού σε θεμελιώδεις διαστάσεις των ανθρώπινων σχέσεων, όπως είναι, κατά τη γνώμη μας, οι πανανθρώπινες και διαχρονικές ηθικές αξίες (καθώς διαπιστώνεται ότι παγκοσμίως γίνεται λόγος περί καλού και κακού, αγαθού και πονηρού), όπως: η Αγάπη, η Αλήθεια, ο Σεβασμός, η Ειρήνη. Αυτές οι αρχές βρίσκονται πίσω από ανάλογες ανθρώπινες στάσεις και συμπεριφορές, όπως π.χ. η Ταπεινοφροσύνη, η Ελεημοσύνη, η Συγχωρητικότητα, η Ειλικρίνεια, δηλαδή αρετές που καλλιέργησαν στη ζωή τους οι Άγιοι. Μέσα από την προβολή των Αγίων ως προτύπων, μέσα από τη λογική της ηθικής κριτικής σκέψης, και την καλλιέργεια της ηθικής συνείδησης, στοχεύουμε να περάσουμε από την απλή εκμάθηση συμπεριφορών στην συνειδητή βίωσή τους στην καθημερινότητα, προς το τέλος της διάπλασης των μαθητών μας. Έτσι, οι αρετές εντάχθηκαν μέσα στη γενικότερη έννοια του καθημερινού πνευματικού Αγώνα (αποτελούν τα Μέσα του Αγώνα) και διδάσκονται στο λογισμικό μας μαζί με άλλες θεμελιώδεις έννοιες που σχετίζονται με τον καθημερινό χριστιανικό αγώνα. Σημαντικό κομμάτι της εργασίας μας ήταν η διατύπωση διλημμάτων που σχετίζονται με αρετές. Θεωρούμε, σύμφωνα με τη σχολή Εκπαίδευσης του Χαρακτήρα, ότι τα «αξιακά» διλήμματα δεν πρέπει ακόμα να υποβάλλονται απευθείας στους μικρούς μαθητές με τον τρόπο που τα υπέβαλε ο Κοhlberg, επειδή η συστηματική απευθείας πρόκλησή τους να εκφράζουν εκ των προτέρων προσωπικές ηθικές κρίσεις ενδεχομένως θα προκαλούσε πρόωρη, άκριτη και σκληρή αξιολόγηση στάσεων, αλλά και στιγματισμό προσώπων. Δόθηκε έμφαση επομένως στην ανακάλυψη της απάντησης των Αγίων στα διλήμματα, σύμφωνα και με τα Προγράμματα Σπουδών. Η απόκλιση χρειάζεται αρχικά τη σταθερά ως έννοια για να μιλήσουμε για την απόκλιση, αλλιώς οδηγούμαστε σε παραποίηση της πραγματικότητας. Επομένως, αν γνωρίσουν καλά οι μαθητές μας το ορθόδοξο ευαγγελικό μήνυμα που διαπνέει τον πολιτισμό μας, θα αναπτύξουν διάθεση για αυτοπραγμάτωση με αγάπη για το κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον, αλλά θα έχουν πάρει και εφόδια για το άνοιγμα στον πλησίον-συμμαθητή. Γι’ αυτό το άνοιγμα προσπαθήσαμε να καλλιεργηθεί, με τη βοήθεια του λογισμικού, η πιο πρόσφορη μορφή διαμαθητικού διαλόγου: ο διερευνητικός διάλογος (Ν. Mercer, R. Wegerif), σε συνδυασμό με την ευήκοη ακρόαση (A. Mitsakos). Επίσης, η ανάγκη για λειτουργική κατανόηση του γνωστικού αντικειμένου και η αγάπη της ηλικίας αυτής για το συντροφικό παιχνίδι μας ώθησε να εμπλουτίσουμε την πρότασή μας με την ιδέα της δημιουργίας ενός συναφούς εκπαιδευτικού ηλεκτρονικού παιχνιδιού («Tο παιχνίδι της Ευγένειας»), με καταστάσεις εμπειρικής μάθησης, όπου οι μαθητές θα μπορέσουν να διαπιστώσουν κριτικά στάσεις ζωής. Αναφερόμαστε στις θεωρίες μάθησης: με μίμηση προτύπων (Α. Bandura), εποικοδομητισμού, κοινωνιογνωστικής σύγκρουσης και εμπειρικής μάθησης. Σε θεωρίες μάθησης με εκπαιδευτικό λογισμικό πολυμέσων. Περιγράφουμε τους στόχους που μπορεί να εξυπηρετήσει η παρούσα πρόταση, τις διδακτικές μεθόδους και τις φάσεις της διδασκαλίας που υποστηρίζονται από το λογισμικό για την δημιουργία στη συνέχεια διδακτικών σεναρίων από τους εκπαιδευτικούς. Περιγράφεται το λογισμικό και δίνονται προτάσεις αξιολόγησης.
description: According to current Greek curricula, students have to understand the answers given by Christianity to fundamental dimensions of human relationships. This study proposes the design of an original educational software as an aid for students to realize that Orthodox saints are models for living and that according to their example answers can be given to ethical dilemmas. The term “fundamental dimensions of human relationships”, as defined in this study, includes the concepts of values such as love, truth, respect, peace. These values are eucumenical and diachronic and they underlie human attitudes and behaviours, such as humility, alms, forgiveness and sincerity. These are virtues that have been cultivated by the saints during their lives. By promoting saints as models of emulation and by cultivating the moral critical thought and the moral conscience, this study suggests the passing of the pupils from the learning stage to the stage of life living daily experience. The final aim is the moulding of pupils. Therefore, virtues are incorporated and are being tought as part of the everyday spiritual struggle. Virtues can also be considered as the means for this struggle and are tought using the proposed software together with other fundamental concepts related to the spiritual daily effort. A significant part of this study refers to the expression of dilemmas related to virtues. According to the “Character education” theory, we propose that moral dilemmas should not be introduced to young pupils. If pupils express their opinions about their personal values and those are challenged in an inappropriate manner, pupils face the danger of being stigmatised, rejected or of loosing their beliefs. Thus, this software emphasises the answers given to these types of dilemmas by the saints. Greek civilisation is shaped by the orthodox faith. Therefore, if pupils learn the orthodox message of love, they will embrace love for self development, for the prosperity of the society and for the well-being of the environment. Moreover, in this way pupils will have set a firm ground that will enable them to move toward the other. This “moving toward the other”, in conjunction with the most appropriate type of inter-pupil dialogue, the exploratory talk (N. Mercer, R. Wegerif) and the “give-ear-to” listening are being reinforced by the use of the proposed software. Furthermore, this study investigates the idea of the creation of a relevant educational computer game. This game is influenced by the experiential learning theory and is compatible with pupils’ needs of peer game. “The game of courtesy” contributes to the trasfer of knowledge and helps pupils to use their critical thinking in order to understand how values are being developed in everyday life. In addition, this study refers to the following learning theories: a) Observational modeling learning (A. Bandura), b) Constructivism, c) Socio-cognitive conflict, d) Experiential learning e) Learning theories concerning multimedia software. Last but not least, this study reinforces the development of didactic scenaria by suggesting the targets, the didactical methods, the stages of teaching, the evaluation means and the didactic material.
description: Το κλειστό συνοδευτικό λογισμικό έχει κατατεθεί στην Κεντρική Βιβλιοθήκη του ΑΠΘ