Αποτελέσματα αντιθρομβωτικής αγωγής σε ασθενείς με νόσο Covid-19
Creators: name: Μανάκη, Βασιλική Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Αιμορραγία
Θρόμβωση
Covid-19
Thrombosis
Anticoagulant treatent

description: Η λοίμωξη COVID-19 κατέχει πλέον μορφή πανδημίας, με υψηλά ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας και βαθιές κοινωνικές, πολιτισμικές και οικονομικές επιπτώσεις σε ολόκληρο τον πλανήτη. Πέραν των αναπνευστικών διαταραχών, η λοίμωξη προδιαθέτει σε οξέα αρτηριακά ή/ και φλεβικά συμβάντα, με ποσοστά που κυμαίνονται μεταξύ 20-30% στις κλινικές COVID, ενώ ξεπερνούν το 30% στις ΜΕΘ COVID. Η θρομβωτική διαμεσολαβούμενη εκ του συμπληρώματος μικροαγγειοπάθεια (ΤΜΑ) και η αντίσταση στην ηπαρίνη (HR) συμμετέχουν σε μεγάλο βαθμό στο δείκτη θνητότητας, που σχετίζεται με διαταραχές πηκτικότητας αυτών των ασθενών. Σκοπός της μελέτης είναι να αξιολογηθούν οι τρέχουσες συνθήκες αντιπηκτικής αγωγής και να σκιαγραφηθεί η δόκιμη αντιθρομβωτική αγωγή, προκειμένου να ελαχιστοποιηθούν οι επιπλοκές εξαιτίας διαταραχών πηκτικότητας (οξέα θρομβωτικά συμβάντα και μείζονες αιμορραγίες, που απειλούν τη ζωή), ενώ ταυτόχρονα οι ασθενείς αυτοί λαμβάνουν επαρκή αντιθρομβωτική αγωγή. Σε κλινική COVID του ΠΓΝΘ ΑΧΕΠΑ μελετήσαμε σε διάστημα 3 μηνών, 53 ασθενείς νοσηλευόμενους για λοίμωξη COVID-19, αναφορικά με θρομβωτικές ή αιμορραγικές επιπλοκές σχετιζόμενες με πηκτικές διαταραχές, ενώ αυτοί ήδη λάμβαναν θεραπευτικές δόσεις αντιπηξίας. Το 45% (24/53) των νοσηλευομένων ασθενών ήταν γυναίκες, ενώ το 55% (29/53) άνδρες. Η ηλικία των ασθενών κυμαίνονταν μεταξύ 35 και 85 ετών (μέσος όρος 60 έτη) και όλοι μελετήθηκαν κλινικά, απεικονιστικά (όπου κρίθηκε αναγκαίο) και εργαστηριακά, 3-5 ώρες μετά τη χορήγηση της 1ης θεραπευτικής δόσης αντιπηκτικής αγωγής, όπως και 3-5 ώρες μετά τη χορήγηση θεραπευτικής αντιπηκτικής αγωγής την 7η ημέρα νοσηλείας τους. 46 ασθενείς έλαβαν αγωγή με Χαμηλού Μοριακού Βάρους Ηπαρίνη (ΧΜΒΗ), 4 έλαβαν ΧΜΒΗ + αντιαιμοπεταλιακό παράγοντα, 2 έλαβαν αγωγή με Fondaparinux και 1 με Dabigatran. Από τα αποτελέσματα προέκυψαν τα παρακάτω: Α) Δείκτης Κλινικών Επιπλοκών 23% (12/53) [33% άνδρες, 66% γυναίκες). Πιο συγκεκριμένα: θάνατος 3,7% (2/53), Φλεβοθρομβοεμβολή (ΦΘΕ) 5,6% (3/53), αυτόματες μείζονες αιμορραγίες απειλητικές για τη ζωή 7,5% (4/53), αρτηριακές θρομβώσεις 11,3% (6/53), ιατρογενείς αγγειακές κακώσεις 3,7% (2/53). Β) Εργαστηριακές Διαταραχές Αιμόστασης 67,9% (36/53). Συγκεκριμένα: αυξημένα επίπεδα D-Dimmers (TMA) 26,4% (14/53), αυξημένα επίπεδα Ινωδογόνου (TMA) 18,8% (10/53), ελάττωση επιπέδων Anti-Xa (HR) 16,9% (9/53), αύξηση επιπέδων Anti-Xa (αιμορραγία) 1,8% (1/53), ελάττωση επιπέδων AT-III 13,2% (7/53), αύξηση επιπέδων AT-III 1,8% (1/53), αύξηση επιπέδων FVIII (HR) 13,2% (7/53)Συμπερασματικά, η επίτευξη του στόχου της δόκιμης αντιθρομβωτικής αγωγής για τους ασθενείς αυτούς παραμένει μια ανεκπλήρωτη ανάγκη για τον κλινικό ιατρό. Οι επιπλοκές από διαταραχές πηκτικότητας αποτελούν μείζον πρόβλημα για την επιβίωση των ασθενών αυτών, παρά την εμπειρική αναπροσαρμογή θεραπευτικής δοσολογίας στην αντιπηκτική αγωγή τους. Η εξατομικευμένη αντιπηξία σε καθημερινή βάση, με ικανές μεθόδους να αναγνωρίζουν τους ασθενείς με χαμηλή και υψηλή ανταπόκριση στην αντιπηκτική αγωγή και να προσαρμόζουν την κατάλληλη δοσολογία, πιθανώς αποτελεί μελλοντική στρατηγική μεγάλης σημασίας, ιδιαίτερα σε συνθήκες πανδημίας από τον ιό SARS –CοV-2
description: COVID-19 became a global pandemic with widespread morbidity, mortality and profound social, cultural and financial impact. Apart respiratory disorders, infection predisposes to both arterial &amp; venous thrombotic events with a 20-30% thrombotic rate in COVID-units, rising to over 30% in COVID- ICU patients, with Complement mediated Thrombotic Micro Angiopathy (TMA) and Heparin Resistance (HR) to strongly participate in mortality rate, related to coagulopathy complications. The purpose of this study is to evaluate the optimal antithrombotic strategy in order to diminish acute thromboembolic events and to annihilate, at the same time, life-threatening spontaneous hematomas. In a COVID-Dept in AHEPA Hospital we studied 53 consecutive COVID-19 patients in a three-month period regarding thrombotic or hemorrhagic complications related to coagulation disorders while receiving therapeutic doses of antithrombotic agents. Females were 45% (24/53) and males were 55% (29/53). Patients’ age varied between 35 and 85 years (media 60 yrs) and were studied through clinical, imaging (when needed) and laboratory exams 3-5 hrs after the administration of the 1st therapeutic dose of anticoagulant agent, as well as 3-5 hrs after the administration of therapeutic antithrombotic treatment on the 7th day of hospitalization. 46 patients received LMWH, 4 received LMWH+anti-PLT, 2 received Fondaparinux and 1 received Dabigatran, as antithrombotic agent. The results were the following: A) Clinical Complications Rate 23% (12/53), [33% males, 66% females].More specifically: deaths 3,7% (2/53), VTE 5,6% (3/53), spontaneous life-threatening major bleedings 7,5% (4/53), arterial thrombotic events 11,3% (6/53), iatrogenic pseudoaneurysms 3,7% (2/53). B) Laboratory Coagulation Disorders 67,93% (36/53). In detail: elevated levels of D-Dimmers (TMA) 26,4% (14/53), elevated levels of Fibrinogen (TMA) 18,8% (10/53), diminished levels of Anti-Xa (HR) 16,9% (9/53), elevated levels of Anti-Xa 1,8% (1/53), diminished levels of AT-III 13,2% (7/53), elevated levels of AT-III 1,8% (1/53), elevated levels of FVIII (HR) 13,2% (7/53). In conclusion, success in antithrombotic treatment in COVID-19 patients, is not yet easy to achieve. Complications due to coagulation disorders remain a major problem regarding survival rates of these patients. Individualized anticoagulation through assays, who recognize high and low responders to antithrombotic agents, is of major need in COVID-19 era and could represent a future antithrombotic strategy