Ανάδειξη της χλωρίδας της Σκάλας του Βραδέτου και του μονοπατιού Βραδέτο-Μπελόη (Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου)
Creators: name: Γούλα, Αικατερίνη Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2008
Subjects: Χλωρίδα
Βιοποικιλότητα
Οικότοποι
Εθνικό πάρκο Β. Πίνδου
Ζαγοροχώρια
Βικογιατροί
Floca
Biodiversity
Habitat types
National Park of N. Pindos
Zagorochoria
Vikogiatri

description: Η παρούσα εργασία αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας για τηνκαταγραφή και ανάδειξη της βιοποικιλότητας στο Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου μεστόχο την προστασία της. Η περιοχή αυτή παρουσιάζει μεγάλο βιολογικό, αλλά καιπολιτισμικό ενδιαφέρον, καθώς σε αυτήν αναπτύχθηκε μια πλούσια παράδοση στηνλαϊκή βοτανοθεραπευτική από τους περίφημους Βικογιατρούς. Επιπλέον, τατελευταία χρόνια γνωρίζει μεγάλη τουριστική ανάπτυξη.Αντικείμενο της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση και προβολή τηςχλωρίδας δύο μονοπατιών, τα οποία βρίσκονται στον ορεινό όγκο της Τύμφης,εντός ορίων του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου και των τόπων κοινοτικήςσημασίας του δικτύου NATURA 2000 «Εθνικός Δρυμός Βίκου – Αώου» (GR2130001)και «Κεντρικό τμήμα Ζαγορίου» (GR2130004). Η λιθόκτιστη Σκάλα του Βραδέτουενώνει δύο από τους παραδοσιακούς οικισμούς της περιοχής του Ζαγορίου, τοΚαπέσοβο και το Βραδέτο. Κατασκευάστηκε κατά τον 18ο αιώνα, όταν το Ζαγόριβρισκόταν σε οικονομική άνθιση και αποτελείται από 1200 περίπου σκαλοπάτια,συνολικού μήκους 1500 m. Το μονοπάτι Βραδέτο – Μπελόη, μήκους 2 km, καταλήγειστη θέση θέας Μπελόη από όπου φαίνεται ένα μεγάλο μέρος του φαραγγιού τουΒίκου.Ειδικότερα:1. Έγινε καταγραφή της χλωρίδας των δύο μονοπατιών, από την οποίαπροέκυψαν 347 taxa που ανήκουν σε 58 οικογένειες Πτεριδόφυτων καιΣπερματόφυτων, ανάμεσά τους 70 taxa αποτελούν νέες αναφορές για το όροςΤύμφη. Για κάθε taxon έγινε προσδιορισμός της βιοτικής του μορφής και βρέθηκε οχωρολογικός του τύπος.2. Χαρτογραφήθηκαν οι διαφορετικοί τύποι οικοτόπων που απαντώνταικατά μήκος των μονοπατιών. Συνολικά χαρτογραφήθηκαν 6 τύποι οικοτόπων: 1)ψευδομακκί (5350), 2) δάση οστρυάς, ανατολικού γαύρου και μεικτά θερμόφιλαδάση (925Α), 3) πτεριάδες (5150), 4) νοτιο-ανατολικές υπο-Μεσογειακές λόχμεςφυλλοβόλων (5160), 5) σχηματισμοί με αρκεύθους (5210) και 6) ασβεστολιθικάβραχώδη πρανή με χασμοφυτική βλάστηση (8210). Από αυτούς, μόνο οι δύοτελευταίοι περιλαμβάνονται στην Οδηγία 92/43/ΕΟΚ.3. Εντοπίστηκαν και χαρτογραφήθηκαν φυτικά είδη, τα οποία προβάλλουντη βιολογική και πολιτιστική ιδιαιτερότητα της περιοχής, δηλαδή είναι: α)αντιπροσωπευτικά των τύπων οικοτόπων, β) φυτά που χρήζουν προστασίας, γ)φαρμακευτικά, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν στην τοπική βοτανοθεραπευτικήπαράδοση. Η χλωρίδα των δύο μονοπατιών αποδεικνύεται μεγάληςivσημαντικότητας, καθώς εντοπίστηκαν 107 taxa που χρήζουν προστασίας σε εθνική,ευρωπαϊκή ή παγκόσμια κλίμακα, ανάμεσά τους 10 Ελληνικά και 47 Βαλκανικάενδημικά. Ακόμα, από τα 248 φυτικά είδη που αναφέρονται ως φαρμακευτικάσύμφωνα με βιβλιογραφικές πληροφορίες που αφορούν την περιοχή και δύοανέκδοτα χειρόγραφα που πιθανολογείται ότι προέρχονται από βικογιατρούς, 89εντοπίστηκαν στα μονοπάτια της περιοχής μελέτης.
description: The present study is part of a research that deals with the conservation ofbiodiversity in the National Park of N Pindos. An assessment of the plant diversity,with respect to the presence of plants that have a cultural and biologicalsignificance is carried out in two paths situated in the Ntional Oark of North Pindos.The two paths are situated on mount Timfi, within the National Park ofNorth Pindos and two sites of the NATURA 2000 network (GR2130001 andGR2130004). The stone built stairway called Skala of Vradeto connects the twotraditional villages of Zagorochoria, Kapesovo and Vradeto. Built in the 18th c., thestairway has a length of 1500m and is composed of 1200 stairs. The Vradeto – Beloipath is a route of 2 km that ends at location Beloi, a balcony with an exceptionalview of the Vikos gorge. Apart from biological interest, the area of Zagori has agreat cultural interest, as it was renowned as a major centre of folk medicine,based on herbal healing, with practitioners called “Vikoyiatri”.In particular:1. An inventory of 347 plant taxa from the two paths is presented. Thesetaxa belong to 58 families of Pteridophyta and Spermatophyta. Among them 70taxa represent new records to the flora of mount Timfi. For each taxon, life formand chorological type are provided.2. Recognition and mapping of the habitat types has taken place along thetwo paths. The following six different habitat types have been found: 1)pseudomaquis (5350), 2) Ostrya, Carpinus and mixed thermophilous grasslands(925Α), 3) Pteridium aquilinum stands (5150), 4) southeastern sub-Mediterraneanstands of deciduous shrubs (5160), 5) arborescent matorral with Juniperus spp.(5210) and 6) calcareous rocky slopes with chasmophytic vegetation (8210). Thetwo last habitat types are included in Directive 92/43/EEC.3. Plant taxa that reflect the biological and cultural interest of the areawere surveyed and mapped. These plants are: i) representative of the habitattypes, ii) of conservation interest, iii) used in local traditional medicine. 107 planttaxa found at the two paths are of conservation interest in a national, European orglobal scale, 10 Greek and 47 Balkan endemics among them. Furthermore, 89plants found in the area were used in local traditional medicine, according toliterature information and two unpublished manuscripts which most probably werewritten by local practical healers.