Διερεύνηση συστημάτων εκτροφής και ευζωίας μικρών μηρυκαστικών στην περιοχή του Δήμου Ελασσόνας
Creators: name: Δαμαλής, Ευάγγελος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: Σύστημα εκτροφής
Μικρά μηρυκαστικά
Ευζωία ζώων
Breeding system
Small ruminants
Animal welfare

description: Η εκτροφή των μικρών μηρυκαστικών στη χώρα μας αποτελεί μία σημαντική οικονομική δραστηριότητα και συνδέεται με την εκτατική χρήση των βοσκήσιμων γαιών. Στα συστήματα εκτατικής εκτροφής όμως, είναι πιθανόν να προκύπτουν προβλήματα που σχετίζονται με την ευζωία των ζώων. Σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν να διερευνήσει τα συστήματα εκτροφής και την ευζωία των μικρών μηρυκαστικών στην περιοχή του Δήμου Ελασσόνας, μια περιοχή με έντονη κτηνοτροφική δραστηριότητα. Για την εκπλήρωση του σκοπού αυτού πραγματοποιήθηκαν συνολικά 100 προσωπικές συνεντεύξεις (face to face) και το δείγμα αποτελούνταν από κτηνοτρόφους όλων των ηλικιών. Το ερωτηματολόγιο περιελάβανε ερωτήσεις κλειστού τύπου (Ναι-Όχι / Πολλαπλής επιλογής / Καταγραφής κατάστασης) και μια ερώτηση ανοικτού τύπου. Το ερωτηματολόγιο αποτελούνταν από 10 θεματικές ενότητες που αφορούσαν τα στοιχεία εκτροφής της εκμετάλλευσης, τα στοιχεία του εκτροφέα, την εκτροφή των ζώων, το ζωικό κεφάλαιο, τη χρησιμοποίηση των βοσκοτόπων, τη χρησιμοποίηση της γεωργικής γης, τη χορήγηση ζωοτρόφων, το ζωοτεχνικό μέρος, την ευζωία και τα σεμινάρια επιμόρφωσης των κτηνοτρόφων. Από την επεξεργασία των απαντήσεων των ερωτηθέντων προέκυψε ότι το σύστημα εκτροφής, που εφαρμοζόταν στα αιγοπρόβατα, ήταν το ποιμνιακό, μη μετακινούμενο. Η διατροφή των ζώων βασίζονταν στη βοσκήσιμη ύλη των βοσκοτόπων και των γεωργικών καλλιεργειών. Επιπλέον, γινόταν εκτεταμένη χορήγηση ζωοτροφών στα πρόβατα (μέχρι 2,14 χλγ./ημέρα/ζώο) και στις αίγες (μέχρι 1,77 χλγ./ημέρα/ζώο), η οποία είχε ως αποτέλεσμα την αυξημένη γαλακτοπαραγωγή, την πολυδυμία και τη μετατροπή του συστήματος εκτροφής σε ημιεντατικό. Όλα τα ζώα έβοσκαν κοντά στις εγκαταστάσεις διανύοντας απόσταση 4,9 km κατά μέσο όρο την ημέρα, ενώ υπήρχε και ένα μικρό ποσοστό των εκτροφέων (10%), που μετακινούνταν στις αρχές καλοκαιριού προς υψηλότερες θέσεις. Η ύπαρξη ποιμενικών κοπαδιών όμως, συνδέεται με τη δημιουργία προβλημάτων, που σχετίζονται με την ευζωία των ζώων. Από τα αποτελέσματα βρέθηκε πως ένα μικρό ποσοστό (26%) αποτελούμενο από νεαρούς ηλικιακά εκτροφείς αντιλαμβάνονταν τον όρο της ευζωίας. Στην πράξη όμως, όλοι εκτροφείς εφάρμοζαν το σύνολο των κανόνων της ευζωίας στα ζώα τους, που αφορούν την προστασία και την καλή μεταχείρισή τους, έτσι ώστε τα ζώα να μην αισθάνονται πόνο και καταπόνηση, τη φροντίδα για την παραμονή τους σε χώρο στεγνό, καθαρό και προστατευμένο από τις καιρικές συνθήκες, την παροχή κτηνιατρικής περίθαλψης και τη χορήγηση κατάλληλης τροφής και νερού. Επίσης, η επαρκής ποσότητα των χορηγούμενων αντιβιοτικών φαρμάκων (πρόληψη) που εφαρμόζονταν από τους εκτροφείς σε συνεργασία με τους κτηνιάτρους συνέβαλε στη διατήρηση της υγείας των ζώων και στη βελτίωση των κανόνων της ευζωίας τους. Ακόμη, οι εκτροφείς αντιλαμβάνονταν ότι η ύπαρξη υποδομών και η ασφάλεια των βοσκοτόπων αποτελούν σημαντικό παράγοντα της ευζωίας των ζώων. Επίσης, οι μεγαλύτεροι σε ηλικία εκτροφείς με την καθημερινή εργασία και την εμπειρία που έχουν αποκτήσει, αντιλαμβάνονταν σε μεγαλύτερο βαθμό από τους νεαρότερους ότι τα τοξικά ή δηλητηριώδη φυτά που υπάρχουν στους βοσκότοπους και ο τυμπανισμός μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα υγείας στα ζώα τους και θεωρούσαν ότι η διατήρηση ενός βοσκότοπου καθαρού από τοξικά φυτά είναι σημαντικός παράγοντας για την ευζωία των ζώων τους. Τέλος, τα ενδιαφέροντα των εκτροφέων για σεμινάρια επιμόρφωσης αφορούσαν σε μεγαλύτερο βαθμό την υγεία και τη διατροφή των ζώων, που επηρέαζε άμεσα το εισόδημά τους και λιγότερο την ορθολογική χρήση και βελτίωση των λιβαδιών και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος
description: The breeding of small ruminants in our country is an important economic activity and is associated with the extensive use of grazing lands. In the extensive breeding systems, however, problems related to animal welfare are likely to arise. The aim of this study was to investigate the breeding systems and welfare of small ruminants in the Municipality of Elassona, an area with intense livestock activity. In order to fulfill this purpose, a total of 100 face-to-face interviews were conducted and the sample consisted of breeders of all ages. The questionnaire included closed-ended questions (Yes-No / Multiple Choice / Status Inventory) and an open question. The questionnaire consisted of 10 thematic sections concerning the details of the holding, the details of the breeder, the breeding system, the animals’ capital, the use of pastures, the use of agricultural land, the provision of animal feedstuffs, the zootechnic part, the animals’ welfare and the training seminars for breeders. It was found that the sedentary extensive system was applied for the breeding of sheep and goats as well as the transhumant or nomadic. The animals’ diet was based on the utilization of rangelands and agricultural land (temporary pastures and cereal stubble fields after crop harvesting). Additionally, the farmers extensively utilize purchased feedstuffs (roughages and concentrates) in order to improve the performance of their animals thus making the production system semi-intensive. The amount of provided feedstuffs reached to 2.14 kg/day/animal and 1.77 kg/day/animal for sheep and goats, respectively. All the animals were grazing near the pens and they traveled on average of 4.9 km per day, while there was a small percentage of the breeders (10%) that were moved to higher latitude zones in early summer. However, the sedentary breeding system is related to problems concerning the animals’ welfare. The results indicated that a small percentage (26%) of young breeders understand the term of animals’ welfare. However, in practice, the breeders applied all the rules of welfare to their animals regarding their protection and well-being, so that the animals do not suffer, live in a dry place, clean and protected from the environmental conditions, with medical care and the provision of appropriate food and water. Also, the sufficient amount of antibiotics (prevention) applied by the breeders in collaboration with the veterinarians helped to maintain the health of the animals and to improve the welfare rules. The breeders, realized that the existence of infrastructure and the safety of pastures are important factors in animals’ welfare. Also, the elder breeders due to their daily work and experience on pastures, perceive better than the younger ones that toxic or poisonous plants and pasture bloat can cause health problems in their animals, and also they consider that keeping their pastures clean of toxic plants is important for the well-being of their animals. Finally, it was found that the breeders were more concerned to be trained through seminars about the health and nutrition of their animals that directly affect their income and less with the rational use and improvement of pastures and the protection of the natural environment