Νυκτιφαές φως. Η παράδοξη πίστις αληθής στο παρμενίδειο εόν
Creators: name: Λορεντζάκης, Βασίλειος Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: Παρμενίδης
Μύθος και λόγος
Προοίμιο
Parmenides
Myth and reason
Proem

description: Η παρούσα εργασία θα υποστηρίξει ότι ο Παρμενίδης δεν θεωρεί παρά ότι ο στοχασμός του είναι μία ποιητική αφήγηση που κατασκευάζει τον κόσμον στην διάσταση τόσο της αληθείης του όσο και των εκάστοτε περατών πρόσληψεών του, των δοξών, παράλληλα προς τις οποίες τοποθετεί την παρά-δοξη αληθείην. Το ποίημα του Παρμενίδη, ήδη από το γεμάτο πυκνό σκότος προοίμιό του, που εκκινεί ακριβώς από τα δώματα νυκτός, είναι ένα μαύρο άνθος της αρχαιότητας που ανθίζει στο παράξενο, παράδοξο φως μίας πίστεως σε έναν μύθον που το ίδιο εγκαθιστά και που επιθυμεί υπερβαίνοντας νόω την γένεσιν και τον όλεθρον να μυηθεί από το ίδιο το ιερό στο ιερό μυστήριο της γενέσεως και του ολέθρου – όσον ἱκάνοι. Εκκαλύπτει την αληθείην του είναι μέσα από την άρνηση του είναι, μέσα από το μηδέν. Εκκαλύπτει την διπλότητα των μορφών του κόσμου μέσα από την άρνηση της άρνησής τους. Και έτσι καταφάσκει διπλά και στο μηδέν, που τώρα εμφανίζεται ως μία διαλείπουσα και λανθάνουσα δυνατότητα, αλλά και στην μορφην και το σήμα της νυκτός, που τώρα εμφανίζεται ως μία ίση δομή του κόσμου δίπλα στο φάος και το πυρ. Υπάρχει ένας στίχος του ποιήματος που συνοψίζει όσο κανένας άλλος με την εξαίρετη ποιητικότητά του την ποίηση του αρνητικού που ο στοχαστής του μηδενός και της νυκτός ανακαλύπτει: νυκτιφαές περί γαίαν αλώμενον αλλότριον φως. Το παράξενο, νυκτερινό φώς της νυκτός και της κύκλωπος σελήνης –που αδίκως εξοβελίστηκε από τις δόξας των βροτών, επειδή νενόμισται ότι η νυξ συνιστά την μορφήν του μηδενός στον κόσμον– αποκαθίσταται, όπως άλλωστε και το απεόν, ως εκκάλυψη ενόσω καλύπτει. Αυτήν την ποιητική αφήγηση της αληθείης του εόντος ο ίδιος ο ποιητής, μέσα από το προσωπείο της αφήγησής του, την ονομάζει μύθον, εννοώντας αυτό που σήμερα ονομάζεται λόγος, αλλά με όλα τα σημαινόμενα των εννοιών τους και αυτά θα προσπαθήσει η παρούσα να τα διατηρήσει και να τα αναδείξει μέσα από την προσεκτική χρήση τους. Ως εκ τούτου, θα στραφεί κατά των απόψεων εκείνων που επιδιώκουν συχνά να περιορίσουν ή και να αποσοβήσουν την πολλαπλότητα των σημάνσεων των όρων μύθος και λόγος. Εξού, το πρώτο κεφάλαιο θα αφιερωθεί στην αποσαφήνιση των σχέσεών τους πριν περάσει με το δεύτερο κεφάλαιο στην εξέταση των επιμέρους. Η εξέταση αυτή θα περιοριστεί στο προοίμιο από το οποίο θα επιδιώξει όμως να εγκολπώσει κατά το δυνατόν όλο το περιεχόμενο του ποιήματος προκειμένου να αποκαταστήσει έτσι την ποιητικότητά του.
description: The present paper will support that Parmenides considers his thinking as a poetic narration constructing the world both in the dimension of its aletheia as well as in each of his permeable conceptions, the doxai, alongside of which he will establish the para-doxicalaletheia. Parmenide’s poem, starting with the dense darkness of the proem, outset from the night’s chambers, is a black blossom of antiquity that blooms under the outlandish, paradoxical light of a credence in a myth that it itself establishes with the desire to be initiated, through the mental transgression of generation and perdition, by the sacred itself to the sacred mystery of the generation and perdition to whatever degree possible. It uncovers the aletheia of being through negating being, through nought. It uncovers the duality of world forms through negation of their negation. In this way the poem affirms doubly to nought, which now appears as an absent and latent possibility, as well as to the form and the sign of night, which now appears as an equal world structure beside light and fire. There is a verse in the poem summarizing more than any other, through its exceptional poetic style, the poetry of the negative that the thinker of nought and night discovers: an alien light wandering darkly bright around the earth. The outlandish, nocturne light of the night and the round-faced moon –unfairly banished from mortals beliefs because they reckoned night to be the world form of nought– is restored, as well as non being, as an uncovering while it covers. The thinker himself, through the mask of his narration, names this poetic narration of aletheia of what-is myth, implying what nowadays is called reason, and at the same time holds all its meanings which the present paper tries to preserve and highlight by their careful employment. Thus the present paper will obvert against those opinions which often pursue to restrict or even obviate the multiplicity of meanings of the terms myth and logos. Hence the first chapter will be devoted to clarification of their relationship before it proceeds to the second chapter in order to examine the specific matters. This examination will be concentrated on the proem in which it will try to embrace as much as possible of the whole of the poem in order to restore its poetic feature.