Ο Θεσμός του Πρώτου και η αυτοδιοίκηση του Αγίου Όρους
Creators: name: Γιάννος, Λεωνίδας Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Άγιο Όρος
Πρώτος
Ιερά Επιστασία
Holy Mountain
Protos
Holy Epistasia

description: Σκοπός της διπλωματικής εργασίας είναι η μελέτη του θεσμού του Πρώτου και η αυτοδιοίκηση του Αγίου Όρους. Οι πρώτοι μοναχοί του Αγίου Όρους ζούσαν ως ερημίτες. Σιγά – σιγά όμως δημιούργησαν τα πρώτα μικρά μοναστήρια στα οποία ο αρχηγός ονομάστηκε ηγούμενος. Οι μοναχοί συνέστησαν ένα κοινοτικό κέντρο και κατόπιν εκλογής όρισαν τον αρχηγό του συμβουλίου, τον Πρώτο όπως ονομαζόταν και ήταν ο αρχηγός όλων των μοναχών του Αγίου Όρους. Κατά την Βυζαντινή περίοδο ανώτατη αρχή του Αγίου Όρους ήταν ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας αλλά η πραγματική άσκηση της διοίκησης ασκούνταν από τον Πρώτο. Έτσι κατά την Βυζαντινή περίοδο έχουμε δύο όργανα διοίκησης, ένα κεντρικό το οποίο είναι ο Πρώτος και ένα περιφερειακό που είναι η Σύναξη. Τον 16ο αιώνα ο Πρώτος του Αγίου Όρους σταμάτησε να εκλέγεται χωρίς να χαθεί το αξίωμα και την θέση του την πήρε ο Τούρκος αξιωματικός ο οποίος ήταν ο διοικητής του Αγίου Όρους και από την Θεσσαλονίκη που ήταν η έδρα του εγκαταστάθηκε στο Άγιο Όρος. Το σύγχρονο καθεστώς του Αγίου Όρου άρχισε από την κυριαρχία του Ελληνικού κράτους επί της χερσονήσου. Το 1924 συντάχθηκε ένα σχέδιο καταστατικού χάρτη και μετά από κάποιες συμπληρώσεις κυρώθηκε με το Νομοθετικό Διάταγμα της 10/16.9.1926. επιπροσθέτως η Συνταγματική κατοχύρωση κατοχυρώθηκε στο Σύνταγμα του 1926 και περιλήφθηκε με παρόμοια διατύπωση έως το σημερινό Σύνταγμα στο άρθρο 105. Με βάση το άρθρο 105 Συντάγματος την εποπτεία την ασκεί ο διοικητής του Αγίου Όρους και ο οποίος διοικητής επιλέγεται από τον υπουργό εξωτερικών. Η έμπρακτη όμως εξουσία ασκείται από την Ιερά Κοινότητα και από το εκτελεστικό όργανο της το οποίο είναι η Επιστασία.
description: The aim of this thesis is the study of the institution of the Protos and the self-government of The Holy Mountain. The first monks of The Holy Mountain lived as hermits, but they built at a slow rate , the first, small monasteries in which their leader called “Abbot”. The monks established a community centre and appointed after election, the leader of the council, The Protos, as he was named , and he was the leader of all monks in The Holy Mountain. During the Byzantine period, the upmost authority was the Byzantine Emperor , but the real authority was The Protos. This way, during the Byzantine period there were two governing bodies: a central, which was The Protos, and a peripheral, which was The Synaxis. In the 16th century, The Protos of The Holy Mountain stopped being elected without losing the office, and the position was taken on by the Turkish officer, who was the commander of The Holy Mountain. He moved to The Holy Mountain from Thessaloniki, where he lived in. The modern status of The Holy Mountain began from the domination of Greek state over the peninsula. In 1924, a draft charter was composed and after some additions, ratified by the Legislative Decree of 10/16.9.1926. Αdditionally, the constitutional guarantee enshrined in the Constitution of 1926 and repeated in similar terms to the current Constitution in Article 105. According to the Article 105 of the Constitution, the supervision is exerted by the governor of The Holy Mountain. The governor is chosen by the minister of foreign affairs. Yet, Practical power is exerted by the Holy Community and by its executive body, which called Epistasia.