Διερεύνηση της Τεχνολογίας Κατασκευής Υάλινων Ψηφίδων με Φυσικοχημικές Τεχνικές
Creators: name: Τσαβέ, Πολυξένη Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: Γυαλί
Ψηφίδες-Κύπρος
Glass
Tessara-Cyprus

description: Το αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αφορά στην διερεύνηση α) της υαλουργικής τεχνολογίας, β) του τρόπου κατασκευής υάλινων ψηφίδων, και γ) της σύστασής τους στην περιοχή της Λεμεσού στην Κύπρο κατά τον 7ο αιώνα μ.Χ. Για τον σκοπό αυτό μελετήθηκαν με φυσικοχημικές τεχνικές συνολικά 17 γυάλινες ψηφίδες από εντοίχειο ψηφιδωτό που εντοπίζεται στην ανασκαφή του Ακρωτηρίου. Η ανασκαφή στην θέση «Καταλύματα των Πλακωτών», η οποία ξεκίνησε αρχικά το 2007 και συνεχίζεται έως και σήμερα, λαμβάνει χώρα στην δυτική πλευρά της χερσονήσου και έφερε στο φως ένα μνημειώδες εκκλησιαστικό συγκρότημα των Πρωτοβυζαντινών χρόνων. Τα ψηφιδωτά τα οποία σώζονται παρουσιάζουν ερευνητικό ενδιαφέρον καθώς αποτελούν σπάνια δείγματα βυζαντινής τέχνης και πιο συγκεκριμένα υαλουργικής τεχνολογίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην διερεύνηση της σύστασης των δειγμάτων και των παραγόντων χρωματισμού τους προκειμένου να εξαχθούν συμπεράσματα σχετικά με το είδος των πρώτων υλών κατασκευής, καθώς επίσης και την πιθανή προέλευση τους. Αρχικά, πραγματοποιήθηκε ταξινόμηση των δειγμάτων και στη συνέχεια ακολούθησε φωτογραφική τεκμηρίωση και μορφολογική παρατήρησή τους σε στερεοσκόπιο. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκε ανάλυση με χρήση της μη-καταστρεπτικής τεχνικής μ-XRF η οποία επικεντρώθηκε σε περιοχές οι οποίες φέρουν χρωματισμό. Κατόπιν τα δείγματα, αφού υπέστησαν θραύση, χρησιμοποιήθηκαν προς εκ νέου ανάλυση με την τεχνική μ-XRF. Τα συλλογικά αποτελέσματα αποσαφηνίζουν α) την σύσταση (ποιοτικά και ποσοτικά) των υπο μελέτη ψηφίδων και β) συντελλούν στην αξιολόγηση του τρόπου κατασκευής τους.
description: The goal of the present study is to investigate a) the mechanisms of glassmaking, b) the methods of tesserae formation, and c) the tesserae composition in the area of the city of Lemesos in Cyprus. The findings of the present study date back to 7th century. To this end, 17 representative tesserae were employed and physicochemically characterized. The excavation, which firstly initiated in 2007, takes place in the area of «Katalymata Plakoton» in the west part of the peninsula, revealed a series of religious findings dating back to Early Byzantine. The mosaics found are of specific interest, exhibiting rare characteristics, since it is the first attempt to assess their origin, colouring agents and composition. In an effort to delve into the goals set, the samples collected were firstly classified and then a picture of each sample was taken. The samples were also viewed under a stereoscope and were also morphologically described. Moreover, the elemental composition of each sample was assessed via the non-destructive μ-XRF analysis. The assay emphasizes on the regions with bold colouring. The specific analysis was repeated again after the samples were grinded. The overall results a) project the quantitative and qualitative composition of the samples employed and, b) contribute to the delineation of the methods of glassmaking.