Η επίδραση της θεραπείας με ανταγωνιστές του παράγοντα-α νέκρωσης των όγκων (TNF-α) στη δυσλειτουργία και τη βλάβη του ενδοθηλίου των αγγείων σε ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα:
Creators: name: Σιάκκα, Παναγιώτα Γ.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Ρευματοειδής αρθρίτιδα
Αθηρωμάτωση
Ενδοθήλιο
Θεραπεία
FMD
CCA-IMT
anti-TNFα
Rheumatoid arthritis

description: TNFα παράγοντες είχαν μέτρια ανταπόκριση στη θεραπεία σύμφωνα με τα κριτήρια της EULAR, ενώ στους 18 μήνες το 67% των 12 ασθενών ανταποκρίθηκε στη θεραπεία. Μετά από 12 εβδομάδες θεραπείας με αντι-TNFα παράγοντες η τιμή του FMD δε μεταβλήθηκε σημαντικά σε όλη την ομάδα (από 7.26 ± 4.5% σε 8.34 ± 4.9%), ενώ στους 18 μήνες βελτιώθηκε (από 7 ± 4.3% σε 11.1 ± 3.8%). Το CCA-IMT τόσο στους 3 όσο και στους 18 μήνες δεν παρουσίασε σημαντική διαφορά (από 0.066±0.02mm σε 0.064±0.02mm και από 0.0672 ± 0.0187mm σε 0.0682 ± 0.0232mm αντίστοιχα στους 3 και 18 μήνες). Και η NMD παρέμεινε παρομοίως αμετάβλητη (από 19.2±8.1% σε 19.6±9.8% και από 20.4±7.3% σε 22.9 ± 6.5% αντίστοιχα στους 3 και 18 μήνες). Μετά από 18 μήνες θεραπείας με αντι-TNFα παράγοντες σε ασθενείς με ΡΑ και χωρίς κλινικές εκδηλώσεις καρδιαγγειακής νόσου, η λειτουργικότητα του ενδοθηλίου βελτιώνεται σημαντικά ενώ το CCA-IMT παραμένει ουσιαστικά αμετάβλητο.
description: Objectives: Vascular endothelial function and carotid artery intima-media thickness are well established surrogate markers for early atherosclerotic disease which accounts for a 30-40% of excess mortality in rheumatoid arthritis (RA). We sought to investigate whether long-term treatment with anti-TNFα agents can modulate them. Methods: Nineteen patients with RA (mean age 56.4 ± 15 years) on anti-TNFα treatment due to uncontrolled disease activity, mean DAS28 6± 0.9 despite disease modifying drugs, were prospectively studied. Patients were assessed at baseline, as well as after 3 months for endothelial-dependent vasodilatation, assessed by flow-mediated vasodilatation (FMD), endothelial independent vasodilatation and common-carotid artery intima-media thickness (CCA-IMT). In 12 out of 19 patients whose treatment remained stable, the assessment was repeated at 18 months as well. Another small group of 6 patients with RA that have never been treated with disease modifying antirheumatic drugs (DMARDs) before and were started on methotrexate, hydroxychloroquine and sulphasalazine has also been studied at baseline and after 3 months of treatment with DMARDs. RA disease activity and response to therapy was assessed by the DAS28 index. Results: After 12 weeks of treatment, 53% of patients on anti-TNFα treatment were responders (good and moderate) according to the EULAR criteria, while after 18 months of treatment 67% of the 12 patients were responders by the EULAR response criteria. In the entire cohort, FMD didn’t change significantly after 3 months (from 7.26 ± 4.5% to 8.34 ± 4.9%), while CCA-IMT and endothelial independent vasodilatation remained stable (from 0.066±0.02 to 0.064±0.0cm and from 19.2 ± 8.1% to 19.6 ± 9.8% respectively from baseline to 12th week). After 18 months anti-TNFα treatment FMD was improved (from 7 ± 4.3% to 11.1 ± 3.8%, p=0.026), while CCA-IMT did not change significantly from 0.067 (0.04-0.1) mm to 0.068 (0.039-0.12) mm [mean change 0.01 (-0.06 to 0.08)]. Endothelial independent vasodilatation remained stable (20.4 ± 7.3% to 22.9 ± 6.5%, p=0.4). Conclusions: After 18 months of treatment with anti-TNFα agents in patients with RA and no clinically overt cardiovascular disease, endothelial function improved significantly while CCA-IMT remained stable. Longitudinal studies employing more patients are needed to determine the clinical significance of these findings in relation to the risk of atherosclerosis.