Ο Αγιος Θεόδωρος Στουδίτης επί τη βάσει των επιστολών του
Creators: name: Τραχανά, Μαρία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Θεόδωρος Στουδίτης
Εικονομαχία
Μοναχισμός
Theodore Studite
Iconoclasm
Monastic life

description: Ο άγιος Θεόδωρος Στουδίτης είναι ένας από τους σπουδαιότερους εκκλησιαστικούς άντρες της δεύτερης φάσης της εικονομαχίας. Αν και αφιερώθηκε από πολύ νεαρή ηλικία στη μοναχική ζωή, συμμετείχε δυναμικά στους αγώνες της Εκκλησίας κατά των αιρέσεων και της εκκοσμίκευσης. Για το λόγο αυτό εξορίστηκε και φυλακίστηκε τρεις φορές. Η πολύ ενδιαφέρουσα και πολυτάραχη ζωή του αγίου Θεοδώρου προβάλλει μέσα από το πλήθος των επιστολών του, η συλλογή των οποίων αποτελεί ένα από τα λαμπρότερα μνημεία της εκκλησιαστικής γραμματείας. Σήμερα σώζονται και έχουν εκδοθεί περίπου 560 επιστολές. Παραλήπτες των επιστολών ήταν βασιλείς, πατριάρχες, επίσκοποι, κληρικοί, πολιτικοί, μοναστικές κοινότητες, ηγούμενοι και ηγουμένες, μοναχοί και μοναχές, καθώς και απλοί πολίτες, άντρες και γυναίκες. Η θεματολογία των επιστολών είναι πλούσια. Τα βασικά όμως θέματα είναι ο δεύτερος γάμος του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Στ΄, ο διωγμός του Λέοντος Ε΄ και η θεολογία των εικόνων, η κοινωνία με τους αιρετικούς, ο μοναχισμός και η παρηγορία πενθούντων. Το Α΄ Κεφάλαιο της εργασίας έχει τίτλο «Βίος και συγγράμματα του αγίου Θεοδώρου Στουδίτου» και χωρίζεται σε τρεις ενότητες. Η πρώτη ενότητα παρουσιάζει με συντομία τα ιστορικά γεγονότα της εικονοκλαστικής εποχής. Η δεύτερη ενότητα παρουσιάζει τη ζωή του αγίου και τους αγώνες του για την ορθόδοξη πίστη και το χριστιανικό ήθος. Η τρίτη ενότητα παρουσιάζει τα εκδεδομένα και ανέκδοτα συγγράμματα του αγίου. Το Β΄ Κεφάλαιο έχει τίτλο «Επιστολογραφία του αγίου Θεοδώρου Στουδίτου» και χωρίζεται σε τέσσερις ενότητες. Η πρώτη ενότητα αναφέρεται στη βυζαντινή επιστολογραφία και στον άγιο Θεόδωρο Στουδίτη ως έναν από τους μεγαλύτερους επιστολογράφους της βυζαντινής περιόδου. Η δεύτερη ενότητα παρουσιάζει τις επιστολές του αγίου προς πατριάρχες και πάπες, προς μητροπολίτες και επισκόπους και προς λοιπούς κληρικούς. Η τρίτη ενότητα παρουσιάζει τις επιστολές προς βασιλείς και αυγούστες, προς πολιτικούς άρχοντες και αρχόντισσες και προς απλούς πολίτες. Η τέταρτη ενότητα παρουσιάζει τις επιστολές προς μοναστικές αδελφότητες, προς ηγουμένους και ηγουμένες και προς πνευματικά τέκνα και λοιπούς μοναχούς και μοναχές. Το Γ΄ Κεφάλαιο έχει τίτλο «Ο άγιος Θεόδωρος Στουδίτης επί τη βάσει των επιστολών του» και παρουσιάζει αναλυτικά τη ζωή και τη δράση του αγίου μέσα από τις επιστολές του. Η πρώτη ενότητα αναφέρεται στο δεύτερο γάμο του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Στ΄, στον ιερέα Ιωσήφ που τέλεσε το γάμο, στην επιλογή ενός λαϊκού για τον πατριαρχικό θρόνο της Κωνσταντινούπολης και στις διώξεις των Παυλικιανών. Η δεύτερη ενότητα αναφέρεται στο διωγμό του Λέοντος Ε΄ και στον αγώνα του αγίου υπέρ της τιμής και προσκύνησης των ιερών εικόνων. Το πρωτείο του πάπα Ρώμης είναι το θέμα της τρίτης ενότητας του κεφαλαίου αυτού. Στην επόμενη ενότητα παρουσιάζεται η προσφορά του αγίου Θεοδώρου στο μοναχισμό. Στην τελευταία ενότητα γίνεται λόγος για την επίδραση της διδασκαλίας του αγίου Θεοδώρου στη σημερινή εποχή.
description: Saint Theodore the Studite is one of the greatest church figures of the second phase of iconoclasm. Although dedicated from a very young age to the monastic life, he participated actively in the struggles of the Church against heresy and secularism. For this reason, he was exiled and imprisoned three times. The very interesting and eventful life of Saint Theodore comes from a wealth of his letters, the collection of which is one of the finest monuments of ecclesiastical literature. Today 560 letters have been saved and published. Recipients of the letters were kings, patriarchs, bishops, priests, politicians, monastic communities, abbots and abbesses, monks and nuns, and ordinary citizens, men and women. The topics of the letters are varied, but the key issues are the second marriage of Emperor Constantine VI, the persecution of Leo V, the theology of icons, communion with heretics, monasticism, and the comfort mourners. The first chapter of the thesis is entitled "The Life and Writings of Saint Theodore the Studite," and is divided into three sections. The first section presents briefly the historical events of the iconoclastic era. The second section presents the life of the saint, and his struggles for the orthodox faith and the Christian ethos. The third section presents published and unpublished writings of the saint. The second chapter is entitled "The Correspondence of Saint Theodore the Studite," and is divided into four sections. The first section describes Byzantine epistolography and designates Saint Theodore the Studite as one of the greatest epistolographers of the Byzantine period. The second section presents the letters of Theodore to patriarchs and popes, to metropolitans and bishops, and to other clergy as well. The third section presents his letters to kings, politicians, princes, and finally to lords and ordinary citizens. The fourth section presents his letters to monastic communities, abbots and abbesses, and to his spiritual children and other monks and nuns. The Third Chapter is titled "Saint Theodore the Studite on the Basis of his Letters," and details the life and work of the saint through his letters. The first section relates to the second marriage of Emperor Constantine VI, to the priest Joseph who consecrated the marriage, and describes a commoner's choice for the patriarchal throne of Constantinople, and the persecution of the Paulicians. The second section refers to the persecution of Leo V and Theodore's struggle for the honor and veneration of sacred images. The primacy of the pope of Rome is the subject of the third section of this chapter. The next section presents the offer of St. Theodore to monasticism. The last section discusses the influence of the teachings of Saint Theodore in modern times.