Συστηματική ανασκόπηση της ασφάλειας και αποτελεσματικότητας των αγωνιστών των ενεργοποιημένων υποδοχέων πολλαπλασιασμού των υπεροξεισωματίων (PPAR) σε ασθενείς με μη αλκοολική λιπώδη νόσο του ήπατος
Creators: name: Τρυπάκη Ελένη Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Μη αλκοολική Λιπώδης Νόσος του Ήπατος ΜΑΛΝΗ
ενεργοποιημένοι υποδοχείς πολλαπλασιασμού των υπεροξεισωματίων
Μη αλκοολική Στεατοηπατίτιδα ΜΑΣΗ
NAFLD Non Alcoholic Fatty Liver Disease
PPAR- Nuclear Peroxisome Proliferator-Activated Receptor
NASH Non Alcoholic Steatohepatitis

description: Εισαγωγή: Η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος (ΜΑΛΝΗ) αποτελεί πλέον την πιο συχνή ηπατική νόσο παγκοσμίως και την δεύτερη αιτία μεταμόσχευσης ήπατος. Η ΜΑΛΝΗ συνοδεύεται από αυξημένη καρδιαγγειακή θνησιμότητα και κίνδυνο εμφάνισης ηπατοκυτταρικού καρκίνου (ΗΚΚ). Παρά τον αυξημένο επιπολασμό της νόσου, δεν υπάρχει ακόμα εγκεκριμένη θεραπεία πέραν της αλλαγής του τρόπου ζωής. Οι αγωνιστές των PPAR υποδοχέων αποτελούν πιθανούς φαρμακευτικούς στόχους για την αντιμετώπιση της νόσου λόγω της δράσης τους σε πολλούς σημαντικούς μηχανισμούς της παθοφυσιολογίας της ΜΑΛΝΗ. Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης της τρέχουσας βιβλιογραφίας είναι η αξιολόγηση της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας των αγωνιστών των PPAR υποδοχέων στην αντιμετώπιση της ΜΑΛΝΗ. Μέθοδος: Στην παρούσα ανασκόπηση έγινε συστηματική αναζήτηση της βιβλιογραφίας στις ηλεκτρονικές βάσεις Medline, Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL) και Scopus για την εύρεση τυχαιοποιημένων κλινικών μελετών στις οποίες χορηγήθηκε σε ενήλικες ασθενείς με ΜΑΛΝΗ αγωνιστής PPAR, ενώ υπήρξε και ομάδα ελέγχου με placebo ή χωρίς φαρμακολογική θεραπεία. Η διάγνωση της νόσου έγινε αποκλειστικά με διενέργεια βιοψίας ήπατος. Τα πρωτεύοντα καταληκτικά σημεία αφορούσαν την ιστολογική βελτίωση ή υποχώρηση της στεατοηπατίτιδας. Αποτελέσματα: Δώδεκα μελέτες πληρούσαν τα κριτήρια ένταξης στη μελέτη με συνολικό πληθυσμό 1192 ασθενείς. Πιο συγκεκριμένα, έξι μελέτες αφορούσαν την πιογλιταζόνη και δύο μελέτες το Saroglitazar. To Fenofibrate, το Lanifibranor, το Elafibranor και η Ροσιγλιταζόνη χορηγήθηκαν σε μία μελέτη το καθένα. Όλες οι μελέτες στην ομάδα ελέγχου χορήγησαν εικονικό φάρμακο εκτός από μία που προχώρησε μόνο σε διαιτητική παρέμβαση. Οι μελέτες που αξιολογήθηκαν, χαρακτηρίστηκαν ως μέτριου και χαμηλού κινδύνου συστηματικού σφάλματος. Από την ανασκόπηση φάνηκε πως το Lanifibranor, το Elafibranor, το Saroglitazar και η Πιογλιταζόνη επέφεραν ιστολογική βελτίωση συγκριτικά με το εικονικό φάρμακο στην πλειοψηφία των μελετών στις οποίες αξιολογήθηκαν. Το Fenofibrate και η Ροσιγλιταζόνη δεν κατάφεραν να επιφέρουν σημαντική βελτίωση στην ιστολογική εικόνα της Μη αλκοολικής στεατοηπατίτιδας(ΜΑΣΗ). Όσον αφορά στην ασφάλεια των PPAR αγωνιστών, υπήρξε σημαντική ετερογένεια μεταξύ των φαρμάκων, με κάποια να παρουσιάζουν σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες, άλλα να εμφανίζουν κάποιες ανεπιθύμητες ενέργειες που χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης και άλλα να εμφανίζουν ικανοποιητικό προφίλ ασφάλειας. Συμπεράσματα: Η θεραπεία με αγωνιστές PPAR σε ασθενείς με ΜΑΣΗ φάνηκε να έχει ετερογενή αποτελέσματα, κάποιοι όμως από αυτούς επέδειξαν σημαντικό θεραπευτικό όφελος. Στη μελέτη μας φάνηκε ότι υπάρχει όφελος με τη χρήση ορισμένων PPAR αγωνιστών, όμως είναι αναγκαία η διεξαγωγή περισσότερων τυχαιοποιημένων κλινικών μελετών για να αξιολογηθεί περαιτέρω το όφελος της χρήσης των νεότερων πειραματικών φαρμάκων
description: Introduction: Nonalcoholic fatty liver disease has become the most common liver disease worldwide and the second most frequent indication for liver transplantation. NAFLD is strongly associated with cardiovascular mortality and a high risk for development of HCC. Despite the high prevalence of the disease, there is still no approved treatment beyond lifestyle changes. PPAR agonists are potential pharmacological targets due to their action on many important mechanisms of NAFLD pathophysiology. The purpose of this systematic review of the current literature is to evaluate the safety and efficacy of PPAR agonists in the treatment of NAFLD. Methods: In this review, a systematic literature search was performed in Medline, Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL) and Scopus online databases, to find randomized clinical trials in which a PPAR agonist was administered to adult patients with NAFLD and compared to either placebo or no pharmacological therapy. The disease was diagnosed exclusively by liver biopsy. Primary endpoints were histological improvement or resolution of steatohepatitis Results: Twelve studies met the study inclusion criteria with a total population of 1192 patients. More specifically, six studies involved pioglitazone and two studies Saroglitazar. Fenofibrate, Lanifibranor, Elafibranor and Rosiglitazone were administered in one study each. All studies administered placebo in the control group except one that offered dietary intervention only. The studies reviewed were classified as having a moderate to low risk of bias. The review showed that Lanifibranor, Elafibranor, Saroglitazar and Pioglitazone produced some degree of histological improvement compared to placebo in the majority of studies in which they were evaluated. Fenofibrate and Rosiglitazone failed to improve Nonalcoholic steatohepatitis (NASH) histology. Regarding the safety of PPAR agonists, there has been considerable heterogeneity among the drugs, with some showing serious side effects, others showing some side effects that require further investigation, and others showing a satisfactory safety profile