Μουσείο - Τέχνη και βίωμα
Creators: name: Μωϋσίδου, Ειρήνη Σάββα
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Μουσείο
Τέχνη
Βίωμα
Museum
Art
Experience

description: Η παρούσα εργασία επικεντρώνεται στο πολυεπίπεδο φαινόμενο του μουσείου, τον πολυσήμαντο χαρακτήρα του και τον άρρηκτο δεσμό του με την τέχνη, την κοινωνία, τη σχέση του σώματος με το χώρο, το βίωμα. Η ποσοτική και ποιοτική εξακτίνωση της ανάπτυξης του μουσείου ως κτιρίου αλλά και ως θεσμού είναι φαινόμενο των τελευταίων τριών δεκαετιών. Ο θεσμός του μουσείου δημιουργείται τον 19Ο αιώνα. Σήμερα ως πολιτιστικό ίδρυμα με μεγάλη επισκεψιμότητα, αποτελεί ένα κτίριο κύρους μέσα στον αστικό ιστό και χαρακτηρίζεται ως ναός της τέχνης. Για την αρχιτεκτονική αποτελεί πρόκληση στο σχεδιασμό του κτιρίου. Είναι «μνημείο» αναβάθμισης και τόπος διαμόρφωσης της συλλογικής αυτοσυνειδησίας και ευρύτερα της κοινωνίας. Το μουσείο μαζί με την μουσειολογία στοχεύουν στην καλύτερη κατανόηση των εκθεμάτων και της αφήγησής τους, στην οποία συμβάλλει και η απομάκρυνσή του από την γραμμική παρουσίαση των μουσειακών συλλογών. Ο τρόπος με τον οποίο αποδίδεται μουσειολογικά ο σχεδιασμός μιας έκθεσης, είναι σημαντικός για την έλλογη ερμηνεία τους και για το επιθυμητό μήνυμα που αποκομίζει στο τέλος ο επισκέπτης, κατά την περιήγησή του στον μουσειακό χώρο. Τα μουσεία σήμερα, ως κτίρια, έχουν μια μορφολογική πολυμορφία χωρίς όριο. Εφιστώντας την προσοχή μας στον άυλο και υλικό εκθεσιακό σχεδιασμό, θα εξετάσουμε την έντονη παρουσία της αρχιτεκτονικής η οποία ενδυναμώνει το μουσειολογικό μήνυμα και προσφέρει την «κοσμιότητα» στο μουσείο. Ο Βιτρούβιος υποστηρίζει ότι η άμεμπτη εικόνα ενός κτίσματος είναι αποτέλεσμα της ταύτισης με το θέμα του. Η νέα μουσειολογία και η σύγχρονη αρχιτεκτονική έχουν να παρουσιάσουν εξαίρετα μουσεία. Η αφήγηση – ερμηνεία των εκθεμάτων μέσα από τον εκθεσιακό σχεδιασμό παρέχει στον επισκέπτη –θεατή αφετηρίες κατανόησης και σκέψης . Το συνολικό βίωμα είναι ο κύριος σκοπός του μουσείου, αυτό που τελικά μένει στον επισκέπτη. Μέσα από την φαινομενολογία του M. Ponty, γίνεται προσπάθεια κατανόησης του βιώματος στον μουσειακό χώρο και της σύνδεσής του με τις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες. Η σχέση του σώματος με το χώρο, η σημαντικότητα των αισθήσεων ως πρωταρχικές για την κατανόηση του κόσμου μέσα από τις αντιληπτικές διεργασίες του εγκεφάλου, καθιστούν την εμπειρία κέντρο της ύπαρξης. Το μουσείο δεν είναι μόνο ένας οργανισμός που λειτουργεί βάσει των συνολικών παραμέτρων του αλλά αξιώνεται ως μια Gestalt που είναι περισσότερο από το άθροισμα των μερών της. Είναι σταθεροποιητικός πυλώνας της κοινωνικής συνοχής. Συγκροτεί τη συλλογική μνήμη του ανθρώπινου υποκειμένου, διευρύνει την αντίληψη και παρέχει τη δυνατότητα στον επισκέπτη να βιώσει την ποιητική εμπειρία, να αποκτήσει μια νέα οπτική αντίληψη μακριά από προκαταλήψεις, να καλλιεργήσει την κριτική του σκέψη και να τον μυήσει στην τέχνη. Σύμφωνα με τον M. Ponty «Η τέχνη είναι μια συνεχιζόμενη δημιουργία η οποία αποσκοπεί στο να καταστήσει, ορατό, αισθητό για όλους μας όχι αυτό που συνήθως βλέπουμε ή αντιλαμβανόμαστε αλλά αυτό που ποτέ μέχρι τώρα δεν έχει ιδωθεί ή ελεγχθεί».
description: The present work focuses on the multilevel phenomenon of the museum, its multifaceted character and its inseparable connection of the body to space, the experience. The quantitative and qualitative expansion of the development of the museum as a building but also as an institution is a phenomenon of the last three decades. The institution of the museum was created in the 19th century. Today as a cultural institution with a large number of visitors tic institutes a building of status within the urban space and is characterized as a temple of art. For architecture it stands as a challenge regarding the design of the building. It is a “monument” of upgrading and a place of molding the collective self – consciousness and in a broader sense of society itself. The museum along with museology aims at the better understanding of the exhibits and their storytelling, to which contributes the removal from the linear presentation of the museum collections. The way in which the design of an exhibition is attributed museologically is crucial for the reasonable interpretation and the desired message that the visitor ultimately obtains during his tour of the museum areas. Nowadays, museums as buildings have an unlimited morphological diversity. Directing our attention to the intangible and material exhibitional design we will examine the intense presence of architecture which strengthens the museological message and offers “respectability” to the museum. Vitruvius claims that the impeccable image of a building is the result of identification with its subject. Modern museology and contemporary architecture have outstanding museums to present. The narration – interpretation of the exhibits through the exhibitional design provides the visitor – viewer with starting points of comprehension and consideration. The overall experience is the main target of the museum, which is what ultimately remains to the visitor. Through the phenomenology of M. Ponty, an attempt is made to understand the experience in the museum area and its connection to the humanities and the social sciences. The connection of the body to space, the importance of the senses as fundamental for the understanding of the world through the perceptual processes of the brain, consolidates the experience as the center of existence. The museum is not merely an organization that just operates based on its overall parameters but it is claimed as a Gestalt which is more than the plain sum of its parts. It is stabilizing pillar of social cohesion. It constructs the collective memory of the human subject, broadens the perception and enables the visitor to experience the poetic experience, to acquire a new visual prospect away from prejudices, to cultivate their critical thinking and to initiate them into art. According to M. Ponty “Art is a perpetual creation that aims to make visible and felt to all of us not only what we actually see or comprehend but also what has never been seen or controlled/sensed before”.