Ασκητικοί Πατέρες του 14ου αιώνα: Οι Ησυχαστές Συγγραφείς του 14ου αιώνα και το πρότυπο του μοναχού
Creators: name: Καθόλου, Σμαραγδή Χαράλαμπου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2009
Subjects: Ησυχασμός
Γρηγόριος Παλαμάς
Μοναχισμός
Hesychasm
Gregory Palamas
Monasticism

description: Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται η έννοια και η αναγκαιότητα του μοναχικού βίου, όπως εκφράστηκε μέσα από τη διδασκαλία των ησυχαστών συγγραφέων, καθώς και τα γνωρίσματα του μοναχού που αγωνίζεται να επιτύχει την κοινωνία με το Θεό. Στο πρώτο κεφάλαιο, γίνεται λόγος για τη δημιουργία του ανθρώπου και την πτώση του, που επήλθε ως αποτέλεσμα της κακής χρήσης της ελευθερίας που του έδωσε ο Θεός, για το λυτρωτικό έργο του Χριστού και τη δυνατότητα που δίνει στον άνθρωπο να επανέλθει στην πριν από την πτώση κατάσταση, το σκοπό της ζωής του ανθρώπου, που είναι η επίτευξη της κοινωνίας με το Θεό, και τον τρόπο με τον οποίο βιώνεται η «Eν Χριστω ζωή». Ο μοναχισμός είναι ένας από τους τρόπους ζωής που μπορεί να επιλέξει ο άνθρωπος, για να επιδιώξει αγωνιζόμενος την κοινωνία με το Θεό. Στη συνέχεια, αναφέρεται η έννοια του μοναχισμού και οι αρετές της μοναχικής ζωής, η παρθενία, η ακτημοσύνη και η υπακοή. Στο δεύτερο κεφάλαιο, παρουσιάζεται η γέννηση και η εξέλιξη του μοναχισμού, καθώς και οι τύποι του. Δείγματα της μοναχικής ζωής βρίσκουμε στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη, στη ζωή των πρώτων Χριστιανών, αλλά και στη ζωή των χριστιανών των επομένων αιώνων μέχρι και τον τέταρτο, κατά τη διάρκεια του οποίου αναπτύχθηκε ο μοναχισμός ως ιδιαίτερος τρόπος ζωής. Στην αρχή, ο μοναχισμός παρουσιάστηκε με τη μορφή του ερημιτισμού και, στη συνέχεια, δημιουργήθηκε το κοινοτικό και το κοινοβιακό σύστημα. Επίσης, έχουμε και την εμφάνιση του ιδιόρρυθμου συστήματος και των λεγόμενων δια Χριστόν Σαλών. Στο τρίτο κεφάλαιο, παραθέτουμε την έννοια της ησυχίας και του ησυχασμού, την έννοια της Παράδοσης της Εκκλησίας, τον ησυχασμό, όπως παρουσιάζεται το δέκατο τέταρτο αιώνα, τους πολέμιους και τους υπερασπιστές του, τις βάσεις του στην Παράδοση της Εκκλησίας, το πώς παρουσιάζεται, δηλαδή, στην Παλαιά και την Καινή Διαθήκη, καθώς και στους κυριότερους Πατέρες της Εκκλησίας, από την αποστολική περίοδο μέχρι το δέκατο τέταρτο αιώνα. Στο τέταρτο κεφάλαιο, αναφερόμαστε στο βίο των κυριότερων ησυχαστών συγγραφέων και στα έργα τους˙ το Νικηφόρο Ησυχαστή, το Θεόληπτο Φιλαδελφείας, το Γρηγόριο Σιναΐτη, το Γρηγόριο Παλαμά και τους πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως Κάλλιστο Α’ και Φιλόθεο Κόκκινο. Μέσα από το βίο του καθενός αποκτούμε γνώση για τα προβλήματά τους, τους αγώνες τους, την προσπάθειά τους ανάλογα με το χαρακτήρα του καθενός, να πετύχουν την κάθαρση, το φωτισμό και τη θέωση, αλλά και την αγωνία τους να μεταδώσουν αυτά που ζούσαν οι ίδιοι με το σωστό τρόπο στους μαθητές τους και να τους παρακινήσουν να αγωνιστούν για μια θέση στη Βασιλεία των Ουρανών. Στη συνέχεια, αναφέρουμε τις θέσεις τους για το μοναχισμό, για την επιλογή της μοναχικής ζωής και τον τρόπο βίωσής της, για την αναγκαιότητα του πνευματικού οδηγού, για την υπακοή, την παρθενία, την υπομονή, για το θάνατο της ψυχής και τη μετάνοια, για την ψυχή του ανθρώπου και τα πάθη, για το πένθος, την ταπείνωση, την πτωχεία του πνεύματος, την προσευχή, τη νηστεία, την αγρυπνία, την αγάπη και την ησυχαστική ζωή.
description: Presented in this paper is the meaning and the necessity of solitary life, as was expressed through the teaching of the Hesychasts Authors, as well as the characteristics of the monk who struggles to achieve communion with God. In the first chapter, there is reference to the creation of man and his fall, which came about as a result of the misuse of the freedom God had given him, to the liberating work of Christ and the chance that is given to man to return to the pre-fall state, the purpose of life, which is the attainment of communion with God, and the way in which man lives “Life with Christ”. The monasticism is a way of life that man can choose, in order to pursue the struggle for communion with God. The chapter goes on to refer to the meaning of monasticism and the virtues of solitary life, virginity, poverty and obedience. The second chapter presents the birth and the evolution of monasticism, as well as its different forms. We find examples of solitary life in both the Old and New Testaments, in the lives of the first Christians, as well as, in the lives Christians of the following centuries up to the Furth Century, during which time monasticism developed as a particular way of life. In the beginning, monasticism was presented in the form of isolation and, afterwards the communal and monasterial system was developed. Furthermore, we have the appearance of the idiosyncratic system where man pretended to be insane in order to achieve community with God. The third chapter compares the meaning of silence an Hesychasm, the meaning of the Tradition of the Church, Hesychasm, as is presented in the fourteenth century, the opposers and the supporters thereof, its basis in the Tradition of the Church, how it is present in the Old and New Testament, as well as in the most important Fathers of the Church, from the apostolic period up to the fourteenth century. The fourth chapter refers to the life of the most important Hesychasts Authors and their works, of Nikiforos Hesychast, Theoliptos Philadelfias, Gregory Sinaitis, Gregory Palamas and the patriarchs Constantinople, Kallistos the first and Philotheos Kokkinos. Through the life of each man we acquire knowledge of their problems, their struggles, their efforts according to each persons character, to achieve purification, enlightenment and deification, but also their anxiety to impart what they themselves experienced in the correct way to their students and to urge them to fight for a position in the Kingdom of Heaven. Furthermore, there is reference to their views on hermitism the reasons why they choose the hermitic lifestyle and how they live it, for the necessity of a spiritual guide, for obedience, virginity, patience, for the death of the soul and repentance, the soul of man and his passions, about grief, humbleness, prayer, fasting, viligance, love and hesychastic life.