Πολυφάρμακα και ανεπιθύμητες ενέργειες - Συστηματική Ανασκόπηση της βιβλιογραφίας (2012 -2022)
Creators: name: Μπουρμπουτέλης, Στυλιανός Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Πολυφαρμακία
Ανεπιθύμητες ενέργειες
Αλληλεπιδράσεις φαρμάκων
Polypharmacy
Adverse effects
Drug – drug interactions

description: Δεδομένης της παγκόσμιας αύξησης του αριθμού των ατόμων ηλικίας άνω των 65 ετών, τα οποία συνήθως λαμβάνουν φάρμακα για λόγους υγείας, η πολυφαρμακία γίνεται ολοένα και πιο διαδεδομένη στους ηλικιωμένους. Ο όρος πολυφαρμακία αποτελείται από το "πολύ", το οποίο προέρχεται από την ελληνική λέξη που σημαίνει "περισσότερο από ένα" και το "φαρμακία" το οποίο προέρχεται από την ελληνική λέξη "φάρμακο". Δυστυχώς, δεν υπάρχει κοινά αποδεκτό αριθμητικό όριο για τον αριθμό των φαρμάκων που απαιτούνται προκειμένου να οριστεί η «πολυφαρμακία». Σε πολλές περιπτώσεις η πολυφαρμακία προκαλεί μία ευρεία ποικιλία ανεπιθύμητων ενεργειών. Για το λόγο αυτό, σκοπός της παρούσας εργασίας αποτελεί η βιβλιογραφική διερεύνηση των συχνότερων ανεπιθύμητων ενεργειών, των συχνότερων συνδυασμών φαρμάκων και των συχνότερων αλληλεπιδράσεων φαρμάκων που απαντώνται σε καθεστώς πολυφαρμακίας. Προκειμένου να επιτευχθεί ο σκοπός της μελέτης πραγματοποιήθηκε αναζήτηση στη βάση δεδομένων Pubmed χρησιμοποιώντας τις λέξεις κλειδιά: πολυφαρμακία, φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις, συνδυασμοί φαρμάκων, ανεπιθύμητες ενέργειες, ηλικιωμένοι. Επιπρόσθετα τέθηκαν ως κριτήρια συμπερίληψης τα εξής: Α) ο πληθυσμός να αφορά ηλικιωμένους (άνω των 65 χρόνων) Β) η χρονολογία των άρθρων να αφορά στο διάστημα 2012 έως και το 2022 Γ) οι μελέτες των άρθρων να αφορούν τις πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες/ τους πιο συχνούς συνδυασμούς φαρμάκων στην πολυφαρμακία/ τις πιο συχνές φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις (αλληλεπιδράσεις με φάρμακα) σε καθεστώς πολυφαρμακίας Αποκλείστηκαν άρθρα που ήταν συστηματικές ανασκοπήσεις, περιγραφικές δημοσιεύσεις, μελέτες χωρίς καθορισμένο πληθυσμό και μελέτες που πραγματοποιήθηκαν εκτός του καθορισμένου χρονικού πλαισίου. Από την παρούσα εργασία προέκυψε ότι στην κλινική πράξη είναι δύσκολο να προβλεφθεί η αποτελεσματικότητα του κάθε φαρμάκου χωριστά σε καθεστώς πολυφαρμακίας καθώς παρατηρούνται ανεπιθύμητες ενέργειες οι οποίες προκύπτουν από τις πολλές συνοδές φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις. Ανάλογα με τα υποκείμενα κλινικά προβλήματα, οι θεράποντες ιατροί συνταγογραφούν μια ποικιλία φαρμάκων, επειδή το αναμενόμενο όφελος θεωρείται ότι υπερβαίνει τον πιθανό κίνδυνο των αλληλεπιδράσεων.
description: Given the global increase in the number of people over 65 years of age, a part of the population that usually takes medicines on a regular basis, polypharmacy is becoming increasingly common among the elderly. The term "poly" comes from the Greek word for "more than one" and "pharmacy" comes from the Greek word "pharmaco", meaning drug. Unfortunately, there is no universally accepted limit on the number of drugs required to meet the criteria for polypharmacy. In many cases polypharmacy causes a wide variety of adverse effects. For this reason, the purpose of this work is the bibliographic investigation of the most frequent adverse effects, the most frequent combinations of drugs in polypharmacy and the most frequent drug interactions in polypharmacy. In order to achieve the purpose of the work, the Pubmed database was searched using the keywords: polypharmacy, drug interactions, drug combinations, adverse effects, elderly. In addition, the following were set as inclusion criteria: A) the population concerns the elderly (over 65 years old) B) The date of the articles should range from 2012 to 2022 C) the studies of the articles concern the most frequent adverse effects / most frequent drug combinations in polypharmacy / most frequent drug interactions in polypharmacy Articles that were systematic reviews, descriptive publications, surveys without a defined study population, and studies conducted outside the defined time frame were excluded. From this work it emerged that in clinical practice, proving the effectiveness of treatments separately, in a polypharmacy setting, might be difficult due to the multiple adverse effects associated with drug interactions. Consequently, it is not possible. under such conditions, to also predict all possible side effects related to the therapeutic regimens. Depending on the underlying clinical conditions, doctors prescribe a variety of drugs because the expected benefit outweighs the potential risk of interactions.