Λησμονημένες γραφές : Το διηγηματικό έργο του Δημήτρη Χατζόπουλου στη δεκαετία 1890-1900
Creators: name: Γραμμενάς, Βασίλειος Θωμά
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Δημήτρης Χατζόπουλος (Μποέμ)
Διηγήματα
19ος αιώνας
Dimitris Chatzopoulos (Boem)
Short stories
19th century

description: «Ο τύπος καίει αλλά φωτίζει». Αυτό το αλλά στην φράση του Βολταίρου δεν θα μπορούσε να περιγράψει καλύτερα την παρούσα εργασία. Όπως φαίνεται ήδη και από τον τίτλο αντικείμενό της αποτελεί πρωτίστως η ανάδειξη του λησμονημένου διηγηματικού έργου ενός γνωστού και συνάμα άγνωστου λογοτεχνικού προσώπου, του Δημήτρη Χατζόπουλου (Μποέμ), και δευτερευόντως η συγκρότηση μιας επαρκώς τεκμηριωμένης εικόνας της λογοτεχνικής –και όχι μόνο– προσφοράς του στο χώρο των ελληνικών γραμμάτων, κάτι που μέχρι και σήμερα εξέλειπε. Πιο αναλυτικά, η έρευνα στον ημερήσιο και περιοδικό τύπο εντόπισε πέντε θεματικούς κύκλους κειμένων που ο καθένας τους έχρηζε διαφορετικής ερμηνείας. Ξεκινώντας από το διάστημα 1891-1893 και τα Ρουμελιώτικα Διηγήματα και τη Ζωή εν Επαρχία στα συγκεκριμένα αφηγήματα εξετάστηκε η παρουσία της αγροτικής ηθογραφίας, της φύσης και του λαού της επαρχίας, καθώς, επίσης και οι επιρροές του συγγραφέα από τα ευρωπαϊκά καλλιτεχνικά ρεύματα της περιόδου. Προχωρώντας στα Λησμονημένα Στρατιωτικά το 1896 συναντήσαμε διηγήματα αυτοβιογραφικά. Ο Χατζόπουλος, αφηγούμενος τις εμπειρίες που αποκόμισε από τον στρατό, δίνει την δυνατότητα μέσω αυτών να μελετήσουμε διεξοδικά –με την παράλληλη ανάγνωση κειμένων άλλων συγγραφέων– όψεις της στρατιωτικής ζωής και εν γένει της κοινωνίας εκείνης της εποχής. Στο ίδιο έτος βρήκαμε και τον τρίτο θεματικό κύκλο διηγημάτων του με τον τίτλο, Ιστορίες ενός ρεπόρτερ. Εδώ το ενδιαφέρον μας εστίασε στην σχέση της λογοτεχνίας με την δημοσιογραφία και στον τρόπο με τον οποίο ο εφημεριδογραφικός λόγος αντανακλάται στις προαναφερθείσες ιστορίες. Τέλος, στα Αθηναϊκά Ήθη του 1900 επιχειρήθηκε μια απόπειρα ανάγνωσης και ερμηνείας των κειμένων υπό το πρίσμα των πολλαπλών εγγραφών του άστεως σ’ αυτά.
description: «The press burns, but it illuminates». This but in Voltaire’s phrase could not better describe the present work. As is already evident from the title, its primary aim is to highlight the forgotten narrative work of a well-known yet simultaneously unknown literary figure, Dimitris Chatzopoulos (Boem), and secondarily, to construct a sufficiently documented image of his literary—and not only—contribution to Greek letters, something that has been lacking until now. More specifically, the research in daily and periodical press identified five thematic cycles of texts, each of which required a different interpretation. Starting with the period 1891-1893 and the Roumeliotika Diigimata (Stories of Roumeli) and Zoi en Eparchia (Life in the Province), the presence of rural ethnography, nature, and the people of the countryside was examined, as well as the influences of European artistic movements of the time on the author. Moving to Lismonimena Stratiotika (Forgotten Military Stories) in 1896, we encountered autobiographical tales. Chatzopoulos, recounting the experiences he gained from the military, provides an opportunity to study in detail—through the parallel reading of works by other authors—different aspects of military life and the society of that era. In the same year, we also find his third thematic cycle of stories, titled Istories enos Reporter (Stories of a Reporter). Here, our focus was on the relationship between literature and journalism, and the way in which journalistic discourse is reflected in the aforementioned stories. Finally, in Athinaika Ithi (Athens Manners) of 1900, an attempt was made to read and interpret the texts through the lens of the multiple inscriptions of the city within them.