Συγκριτική έρευνα της εναπόθεσης γύρης σε διαφορετικούς τύπους βλάστησης των Πιερίων Ορέων (ΒΚ Ελλάδα)
Creators: name: Κορομπόκη, Ινώ Βασιλεία Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: Παλυνολογία
Σύγχρονη εναπόθεση γύρης
Πιέρια Όρη
Palynology
Modern deposition of pollen
Pieria Mountains

description: Στην παρούσα εργασία διερευνάται η σύγχρονη εναπόθεση γύρης με την χρήση παγίδων σε διαφορετικές μονάδες βλάστησης στα Πιέρια Όρη. Σκοπός της εργασίας είναι η σύγκριση των διαφορών ως προς την ποικιλότητα (diversity) όπως αυτή εκφράζεται από το πλήθος των ειδών (richness S), τον δείκτη Shannon και τον δείκτη Simpson. Συγκεκριμένα, ερευνάται η ύπαρξη διαφορών ως προς την ποικιλότητα και την σύνθεση των φασμάτων γύρης από παγίδες τοποθετημένες σε διαφορετικές μονάδες βλάστησης. Τοποθετήθηκαν 7 παγίδες γύρης από τις οποίες δύο βρίσκονται σε εξωδασικές θέσεις (P1, P2), δύο σε δάσος Πεύκης σε ανοιχτή και κλειστή θέση (P5, P6), μια σε ψευδο-μακκία βλάστηση (P7) και δύο σε δάσος Οξυάς σε ανοιχτή και κλειστή θέση αντίστοιχα (P8, P9) και τα δεδομένα αφορούν τα έτη 2008-2018. Η εργαστηριακή επεξεργασία των δειγμάτων έγινε με βάση τα πρωτόκολλα του Ρ.Μ.Ρ. ενώ σε κάθε δείγμα προστέθηκαν 10 δισκία (Batch no. 124961) με εξωτικό μάρτυρα (exotic marker) σπόρια Lycopodium clavatum από τα οποία κατά την μικροσκόπηση καταμετρήθηκε σταθερός αριθμός αυτών σε κάθε δείγμα (250). Εκτιμήθηκε η ποικιλότητα για κάθε θέση και για κάθε έτος ως προς τον πλούτο των ειδών και με την χρήση των δεικτών Shannon και Simpson. Με βάση την ξυλώδη βλάστηση, έγινε ανάλυση ομαδοποίησης και ανάλυση κύριων συνιστωσών (PCA) στα φάσματα γύρης των παγίδων όπου ελήφθησαν υπόψιν οι κυλιόμενοι μέσοι 4ετίας των διαφόρων τύπων γύρης που καταγράφηκαν. Συμπερασματικά, καταγράφηκαν συνολικά 117 τύποι γύρης και σπορίων σε όλες της παγίδες κατά την διάρκεια των 11 ετών (2008-2018). Από αυτούς οι 33 ανήκουν σε ξυλώδη βλάστηση, οι 78 σε ποώδη και οι 6 στα πτεριδόφυτα. Τα ξυλώδη είδη έχουν καλή παρουσία σαν πλούτος ειδών στο σύνολο των παγίδων αλλά στις θέσεις που υπάρχει κάποιος υψηλός παραγωγός γύρης, όπως ο Pinus, αυτή η παρουσία χάνεται σύμφωνα με τους δείκτες Shannon και Simpson. Επιπλέον, στις κλειστές θέσεις εντοπίζεται μεγαλύτερη ποικιλότητα σε ποώδη βλάστηση με βάση τους δείκτες Shannon και Simpson. Όλες οι παγίδες κατέγραψαν υψηλό πλήθος (richness) τύπων γύρης αλλά τα φάσματα των ισοδύναμων τύπων γύρης των άλλων δεικτών είναι πολύ χαμηλότερα τόσο για την ξυλώδη όσο και για την ποώδη βλάστηση με εξαίρεση την P7 όπου τα ισοδύναμα φάσματα γύρης με βάση τους δείκτες Shannon και Simpson είναι αρκετά πλούσια. Επιπρόσθετα, οι διακυμάνσεις που καταγράφηκαν στους δείκτες ποικιλότητας οφείλονται σε μια σειρά από παράγοντες όπως, η παρουσία υψηλών παραγωγέων γύρης με καλή διασπορά, ανθρωπογενείς επιδράσεις (π.χ. βόσκηση), η θέση των παγίδων και η μορφή της βλάστησης (κλειστή ή ανοιχτή) και ο τρόπος επικονίασης (π.χ. ανεμογαμή είδη). Τέλος, οι εναποθέσεις γύρης των ξυλωδών ειδών στις παγίδες δίνουν την δυνατότητα να διακριθούν οι διαφορετικές μονάδες τύπων βλάστησης στα Πιέρια Όρη σε δάση Πεύκης, δάση Οξυάς και θέσεις ψευδομακκίας βλάστησης. Επιπλέον, φάνηκε πως μπορεί να γίνει διάκριση τύπων οικοτόπων όπως για παράδειγμα ο τύπος οικοτόπου 6230 μπορεί να εντοπίζεται μέσα από τις εναποθέσεις της γύρης από την συνδυαστική παρουσία των χαρακτηριστικών ειδών αυτού, επομένως η καταγραφή της γύρης έχει την δυνατότητα να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο για τον εντοπισμό του σε προφίλ παρελθόντα χρόνου.
description: In this dissertation, the modern deposition of pollen with the use of traps in different vegetation units in the Pieria Mountains, is explored. The purpose of this study is to compare the differences in diversity, as expressed by the number of species (richness S), the Shannon index, and the Simpson index. Specifically, the existence of differences in the diversity and in the pollen spectra from traps positioned in different vegetation units is investigated. Seven pollen traps were placed. Two of the pollen traps are in above- forest locations (P1, P2), two are located in an open and closed position in a pine forest (P5, P6, respectively), one in pseudomaquis vegetation (P7), and two in an open and closed beech forest (P8, P9) respectively. The data collected refer to the years from 2008 until 2018. The laboratory processing of the samples was done based on the protocol of P.M.P. In each of the samples there were added 10 tablets (Batch no. 124961) with exotic marker, spores of Lycopodium clavatum, from which, during microscopic investigation, a constant number (250) of them was counted in each sample. The diversity was estimated for each location and for each year in terms of species and by using the Shannon and Simpson indices. Regarding woody vegetation, grouping analysis and principal component analysis (PCA) were performed in the pollen spectra of the traps, taking into account the 4-year moving averages of the different types of pollen that were encountered. In conclusion, a total of 117 distinct types of pollen and spores were recorded in the 7 traps, during the 11 years (2008- 2018). From the 117 types, 33 of them belong to woody vegetation, 78 to herbaceous plants, and 6 to pteridophytes. Wood species have a strong presence in terms of species richness across all traps, but according to the Shannon and Simpson indices it is diminished in the locations that a high pollen producer, such as Pinus, exists. In addition, closed sites show greater diversity of herbaceous vegetation according to the Shannon and Simpson indices. All of the traps show high richness of pollen types but the equivalent spectra of the pollen types of the other two indices are much lower, for both woody and herbaceous vegetation, with the exception of P7, where the equivalent pollen spectra based on the Shannon and Simpson indices were quite rich. Furthermore, the variance that was observed in the indices of diversity are due to a number of factors such as the presence of high pollen producers, anthropogenic effects (e.g. grazing), the location of the traps, the tree canopy (closed or open), and the method of pollination (e.g. wind-blown species). Finally, the pollen deposits of woody species in traps allow the distinction of different vegetation units, in the Pieria Mountains i.e. pine forests, beech forests, and pseudomaquis vegetation. In addition, the potential of habitat type detection, such as habitat 6230, through the combined presence of its characteristic pollen types, indicates the use of pollen analysis as a valuable tool for identifying past changes in habitat types of priority.