Η εφαρμογή υποχρεωτικών επιστροφών - paybacks - στις φαρμακευτικές εταιρείες και οι επιπτώσεις τους στη διαθεσιμότητα των φαρμάκων στην Ευρώπη
Creators: name: Κοπανέλου, Δέσποινα Παναγιώτη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Υποχρεωτικές Επιστροφές/ Υποχρεωτικές Εκπτώσεις
Μηχανισμοί Μείωσης / Μέθοδοί Συγκράτησης
Φαρμακευτική Δαπάνη/ Φαρμακευτικά Κόστη
Clawback Mechanisms/ Rebate Mechanisms
Pharmaceutical expenditure/ Pharmaceutical costs
Cost containment policies/ Cost control measures

description: Η συνεχώς αυξανόμενη φαρμακευτική δαπάνη και τα υψηλά κόστη της υγειονομικής περίθαλψης, έχουν οδηγήσει τις κυβερνήσεις της Ευρώπης στην ανάπτυξη μεθόδων και στρατηγικών που αποσκοπούν, στην ισορροπία μεταξύ της διατήρησης της οικονομικής βιωσιμότητας και της διασφάλισης της πρόσβασης των ασθενών στα απαραίτητα φάρμακα. Η παρούσα εργασία χωρίζεται σε δύο μέρη. Tο πρώτο κομμάτι της εργασίας αφορά τη συστηματική έρευνα δημοσιευμένων μελετών με σκοπό την ταυτοποίηση και την κατηγοριοποίηση των διαφόρων μηχανισμών που χρησιμοποιούν τα Ευρωπαϊκά κράτη ώστε να περιορίσουν τα φαρμακευτικά κόστη, χωρίς να στερήσουν από τους ασθενείς καινοτόμες θεραπείες και την πρόσβασή τους σε δωρεάν φάρμακα. Μελετήθηκαν οι διαφορετικοί μέθοδοι με τους οποίους τα κράτη της Ευρώπης εφαρμόζουν την ίδια πολιτική μείωσης της φαρμακευτικής δαπάνης. Οι μηχανισμοί αυτοί ταξινομήθηκαν στη συνέχεια σε εννιά κύριες κατηγορίες και δόθηκαν παραδείγματα από τους διάφορους τρόπους με τους οποίους εφαρμόζουν οι εκάστοτε Ευρωπαϊκές χώρες τους ίδιους μηχανισμούς. Στο δεύτερο κομμάτι της εργασίας μελετάται η εφαρμογή των υποχρεωτικών επιστροφών και υποχρεωτικών εκπτώσεων στις φαρμακευτικές εταιρείες. Αναπτύχθηκαν αναλυτικά τα clawback και rebate και μελετήθηκαν οι διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους εφαρμόζουν τα ευρωπαϊκά κράτη τις υποχρεωτικές επιστροφές και εκπτώσεις. Ο στόχος ήταν ερευνηθεί το κατά πόσο η διαφορετική εφαρμογή των υποχρεωτικών επιστροφών επηρεάζει την διαθεσιμότητα των φαρμάκων στις ευρωπαϊκές χώρες και την πρόσβαση των χωρών αυτών σε καινοτόμες θεραπείες. Συμπερασματικά προκύπτει ότι οι χώρες που εφαρμόζουν πιο αυστηρά τους μηχανισμούς υποχρεωτικών επιστροφών τείνουν να αντιμετωπίζουν συχνότερα, σοβαρότερες ελλείψεις φαρμάκων σε σύγκριση με εκείνες που βασίζονται σε λιγότερο τιμωρητικές πολιτικές περιορισμού του φαρμακευτικού κόστους. Οι αυστηρές πολιτικές επηρεάζουν επίσης και την είσοδο νέων θεραπειών καθώς δημιουργούν οικονομική αβεβαιότητα για τις εταιρείες και τις αποθαρρύνουν από την είσοδο του νέου φαρμάκου στην αγορά.
description: European countries have implemented a variety of policies in order to reduce/ contain the constantly growing pharmaceutical costs. Given the rising healthcare expenditures European governments have developed strategies to strike a balance between ensuring access to necessary medicine and maintaining financial sustainability. The present study is divided in two parts. In the first half a systematic review was conducted using articles and reports from various databases in order to identify and categorize the various pharmaceutical cost containment strategies in Europe. The different methods by which European countries implement the same policy for reducing pharmaceutical expenditure were analyzed. These mechanisms were then classified into nine main categories and examples were provided of the various ways each country applies them. Subsequently in the second half of the study emphasis was placed on the implementation of mandatory payback to pharmaceutical companies. The different ways in which European countries apply clawbacks and rebates were studied in order to identify if the various applications affect the availability of pharmaceutical products in European countries and their access to new medicine. As a result of the present work, it appears that while clawback and rebate mechanisms are essential for controlling pharmaceutical spending they can inadvertently contribute to medicine shortages and delay the launch of new medicine. These mechanisms create financial uncertainty that discourages pharmaceutical companies from introducing innovative treatments. It can also lead to product withdrawals and reduce supply of already existing medicine.