Στρεσογόνοι παράγοντες, στρατηγικές διαχείρισης και νοηματοδότηση της εμπειρίας μητέρων παιδιών με νοητική ανεπάρκεια
Creators: name: Χατζημανώλη, Φλώρα Αντωνίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: Νοητική Ανεπάρκεια
Στρεσογόνοι Παράγοντες
Στρατηγικές διαχείρισης
Νοηματοδότηση εμπειρίας
Προσαρμογή οικογένειας
Mental Retardation
Stress factors
Coping strategies
Meaning of experience
Family’s adaptation

description: Η νοητική ανεπάρκεια, ως κοινωνική κατασκευή, αντιπροσωπεύει τους βαθύτερους φόβους του ανθρώπου για την υγεία και την αξία. Επομένως, όταν διαγιγνώσκεται στο παιδί αποτελεί μια συγκλονιστική απώλεια για τους γονείς και την οικογένεια του, καθώς και μια εμπειρία που αναδομεί την αντίληψη τους για τον σκοπό της δράσης τους και τη ζωή τους, συνολικά. Ειδικότερα, η διαπίστωση της νοητικής ανεπάρκειας στο παιδί προσβάλλει τα όνειρα και τις προσδοκίες της μητέρας, όπως και την νοηματοδότηση του γονεϊκού της ρόλου. Παρ’ όλα αυτά, αρκετές μητέρες διαθέτουν στο ρεπερτόριο τους αποτελεσματικές στρατηγικές αντιμετώπισης που συμβάλλουν στην επίτευξη της προσαρμογής τους. Σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν η διερεύνησης του βιώματος 60 μητέρων παιδιών με νοητική ανεπάρκεια ηλικίας 4-8 ετών και 13 ετών και άνω, καθώς και των παραγόντων που επηρεάζουν την προσαρμογή τους. Πιο συγκεκριμένα, οι παράγοντες που μελετήθηκαν ομαδοποιήθηκαν σε τρεις κατηγορίες ως εξής: • Χαρακτηριστικά του παιδιού: ηλικία παιδιού και διάγνωση που του έχει δοθεί • Χαρακτηριστικά της μητέρας: ηλικία μητέρας, εκπαίδευση, εργασία, απόδοση αιτιών των δυσκολιών του παιδιού στο παρόν και στήριξη από το κοινωνικό περιβάλλον • Χαρακτηριστικά της οικογένειας: μορφωτικό επίπεδο οικογένειας, εργασία γονέων, ύπαρξη άλλων παιδιών, ύπαρξη άλλων σημαντικών απωλειών, στήριξη από την οικογένεια καταγωγής και στήριξη από τη συντροφική σχέση Οι παράγοντες αυτοί συσχετίστηκαν με τις πηγές στρες των μητέρων, τις στρατηγικές που χρησιμοποιούν στη διαχείριση των καθημερινών δυσκολιών που προκύπτουν από τη διαταραχή του παιδιού τους, την νοηματοδότηση της εμπειρίας τους στο παρόν και τη συναισθηματική τους αλλαγή στην πορεία του χρόνου. Από τη διερεύνηση των συσχετίσεων, βρέθηκε πως σημαντικό ρόλο για τη πηγή στρες των μητέρων έχουν: η στήριξη της μητέρας από την οικογένεια καταγωγής της και η ταυτόχρονη διαχείριση κι άλλων απωλειών στην οικογένεια, ενώ για τις στρατηγικές που χρησιμοποιούν και τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα αυτών σημαντικό ρόλο έχουν: η ηλικία του παιδιού, η διάγνωση που του έχει δοθεί, η εκπαίδευση της μητέρας, η απόδοση των αιτιών των δυσκολιών του παιδιού στο παρόν, το μορφωτικό επίπεδο της οικογένειας και η υποστήριξη της μητέρας τόσο από το κοινωνικό της περιβάλλον όσο και από τον σύντροφο της. Όσον αφορά την νοηματοδότηση της μητέρας, αρεκτές μητέρες που συμμετείχαν εστίασαν στο όφελος της εμπειρίας τους για την προσωπική τους εξέλιξη. Παράγοντες που βρέθηκε να συσχετίζονται στατιστικά σημαντικά είναι: η μόρφωση της μητέρας, η άσκηση ενός επαγγέλματος από εκείνη, η απόδοση αιτιών των δυσκολιών του παιδιού στο παρόν αποκλειστικά στη διάγνωση του και το είδος των στρατηγικών που χρησιμοποιεί η μητέρα (διαχείριση προβλήματος, συναισθήματος ή συνδυασμός). Τέλος, παράγοντες που φάνηκε να διευκολύνουν την συναισθηματική αλλαγή της μητέρας στην πορεία του χρόνου (μετριασμός έντασης, αλλαγή συναισθήματος) είναι: η εργασία της μητέρας, η εργασία και των δύο γονέων, η υποστήριξη της από το κοινωνικό της περιβάλλον και τον σύντροφο της, καθώς και το είδος των στρατηγικών που χρησιμοποιεί (διαχείριση προβλήματος, συναισθήματος ή συνδυασμός).
description: Mental retardation, as a social construction, represents the deepest fears of human for health and value. Therefore, when that is diagnosed to the child constitutes a shocking loss for the parents and its family, as well as an experience that revitalizes their perception for the purpose of their action and their life, in total. In particular, the finding of mental retardation in the child infects the dreams and the expectation of the mother, as well as the meaning of the parental role. Nevertheless, several mothers have effective coping strategies that contribute in the achievement of their adaptation. The purpose of this research was the investigation of the experience of 60 mothers of children with mental retardation age 4-8 years and 13 years and over, as well as the factors influencing their adaptation. More specifically, the factors that were studied were grouped into three categories as follows: • Characteristics of the child: child’s age and the diagnosis that has been given to it • Characteristics of the mother: mother’s age, education, work, what causes the difficulties that the child has in present and support from the social environment • Characteristics of the family: educational family level, parents’ work, existence of other children, existence of other substantial losses, support from the family and support from the partnership These factors were associated with the stress sources of the mothers, the strategies that they use in order to manage the daily difficulties that arise from the disturbance of their child, the sense of their experience in present and their emotional change during time. From the research of the correlations, it was found that an important role for the mothers’ stress have: the support of the mother from the family of origin and at the same time the handling of other losses in the family, while an important role for the great effectiveness of the strategies they use have: the age of the child, the diagnosis that has been given to it, the educational level of the mother, what causes the difficulties of the children at present, the educational level of the family and the support of the mother both by the social environment and by her partner. Concerning the mother’s meaning of their experience several mothers who participated focused to the benefit of their experience for their personal development. Factors that were statistically found to be associated are: mother’s education, the pursue of a profession from her, the causes for the difficulties of the child at present exclusively in its diagnosis and the type of strategies mother uses (management of the problem, feeling or combination). Finally, factors that appear to facilitate the emotional changes of the mother in the course of time (mitigation intensity, change of emotions) are: mother’s job, both parents job, support from the social environment and her partner, as well as the type of strategies she uses (management of the problem, feeling or combination).