Ψυχολογικές διαστάσεις της πολιτισμικής κατανάλωσης: τα κίνητρα και η επιρροή της προσωπικότητας
Creators: name: Μανωλίκα, Μαρία Σταύρου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Πολιτισμική κατανάλωση
Κίνητρα
Προσωπικότητα
Επιβεβαιωτική ανάλυση παραγόντων
Cultural consumption
Motives
Personality
Confirmatory factor analysis

description: Η παρούσα διατριβή, στηριζόμενη σε τρεις διαφορετικές ψυχολογικές θεωρητικές προσεγγίσεις (π.χ. ηδονιστική κατανάλωση, βέλτιστο επίπεδο διέγερσης και θεωρία της κοινωνικής ταυτότητας) εξέτασε τα αίτια που ωθούν τα άτομα στην κατανάλωση πολιτιστικών αγαθών. Παράλληλα, διερεύνησε την επιρροή της προσωπικότητας του καταναλωτή σε αυτά, προκειμένου να προσδιοριστεί πληρέστερα η συνολική συμπεριφορά του. Ως εκ τούτου, με στόχο αρχικά να κατασκευαστεί ένα εργαλείο μέτρησης και να μελετηθεί η επίδραση ποικίλων μεταβλητών στα κίνητρα, πραγματοποιήθηκε μια διαδικασία τεσσάρων σταδίων (βιβλιογραφική επισκόπηση, αξιολόγηση κριτών και αρχική πιλοτική έρευνα, δεύτερη πιλοτική έρευνα και διεξαγωγή τελικής έρευνας). Η διερευνητική και η επιβεβαιωτική παραγοντική ανάλυση που πραγματοποιήθηκαν στα δεδομένα από την κυρίως έρευνα (Ν = 1.654), επιβεβαίωσαν τις αρχικές ερευνητικές υποθέσεις, δείχνοντας ότι τα κίνητρα της πολιτισμικής κατανάλωσης ομαδοποιούνται σε τρεις ευρύτερους παράγοντες (συναισθηματικοί, γνωστικοί και κοινωνικοί). Ο συνδυασμός της διερευνητικής με την επιβεβαιωτική ανάλυση παραγόντων για την κατασκευή του συγκεκριμένου εργαλείου, συνιστά επίσης καινοτομία της διατριβής. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι τόσο η προσωπικότητα, όσο και τα δημογραφικά χαρακτηριστικά προβλέπουν σε σημαντικό βαθμό τα κίνητρα των καταναλωτών. Σε πρακτικό επίπεδο, τα αποτελέσματα της παρούσας έρευνας μπορούν να αξιοποιηθούν από πολιτισμικούς φορείς, εφόσον η κατανόηση των κινήτρων και των παραγόντων που αλληλεπιδρούν με αυτά είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ικανοποίηση του κοινού στο οποίο απευθύνονται. Τέλος, σε θεωρητικό επίπεδο, η κατασκευή ενός εργαλείου μέτρησης των κινήτρων κατανάλωσης πολιτισμικών αγαθών και η μελέτη των παραγόντων που επιδρούν σε αυτά συμβάλλει όχι μόνο στην καλύτερη κατανόηση της πολιτισμικής κατανάλωσης, αλλά και στη βελτίωση των μεθόδων για την ανάλυσή της.
description: The present thesis, unlike previous studies, based on three different psychological theoretical approaches (e.g. hedonic consumption theory, optimal arousal theory and social identity theory) aimed primary to identify the main motives of people consuming cultural goods by developing a valid and reliable theory-guided instrument. Secondly, this research aimed to explain how personality traits and demographic factors may predict these motivations, in order to fully define cultural consumers’ behavior. Based on these three theoretical approaches, the scale was developed in four phases (literature review, panel of experts and pilot study, pilot study and final study). Both the exploratory and the confirmatory factor analysis (N = 1.654) showed that the final version of the scale was consisted of three second-order (emotional, cognitive and social) and six first-order (entertainment, escapism, cultural exploration, learning, socialization, and family togetherness) motivations. In addition, both consumers’ personality and their demographic characteristics predicted their motives. According to these results, cultural industries and art festivals will be able not only to understand but also to satisfy their attendees’ needs by offering suitable cultural goods. Finally, until now, few studies have examined the influence that may have someone’s personality on his motivations for consuming cultural goods. Consequently, this thesis extended prior attendance research contributing not only to the better understanding of cultural consumption, but also to the improvement of the currently used statistical methods for studying and analyzing cultural consumers’ behavior.