Σχολική ηγεσία και Αξιολόγηση Εκπαιδευτικού Έργου: απόψεις και πρακτικές διευθυντών/ριών σχολικών μονάδων δημοτικής εκπαίδευσης
Creators: name: Κολοσίδου Σοφία Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: Πρωτοβάθμια
Αυτοαξιολόγηση σχολικής μονάδας
Ηγεσία
Primary school
School self-evaluation
Leadership

description: Ένα επίκαιρο θέμα που απασχολεί τη δεδομένη στιγμή την εκπαίδευση στην Ελλάδα είναι η επικείμενη αυτοαξιολόγηση εκπαιδευτικού έργου (ΑΕΕ) στο πλαίσιο της αξιολόγησης της σχολικής μονάδας. Ένας από τους πιο κρίσιμους παράγοντες που συνδέονται με την επιτυχή διεξαγωγή της ΑΕΕ είναι ο/η διευθυντής/ρια της εκάστοτε σχολικής μονάδας. Η επιμόρφωση που λαμβάνουν τα στελέχη παίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των απόψεων και των ενεργειών τους προς αυτήν την κατεύθυνση. Σκοπός: Η παρούσα ποιοτική έρευνα έχει ως σκοπό να διερευνήσει τις απόψεις και πρακτικές στελεχών δημοτικής εκπαίδευσης σχετικά με α) τη σχολική ηγεσία υπό το πρίσμα της μετασχηματιστικής και καθοδηγητικής ηγεσίας, β) την ΑΕΕ συνδυαστικά με τα προαναφερθέντα μοντέλα ηγεσίας και γ) την ενδεχόμενη επιμόρφωση των στελεχών σε θεματικές που συνδέονται αφενός με τη σχολική ηγεσία και αφετέρου με την ΑΕΕ. Μεθοδολογία: Το δείγμα της έρευνας αποτέλεσαν 12 διευθυντές και διευθύντριες δημοτικών σχολείων της Δυτικής Θεσσαλονίκης. Αρχικά στάλθηκε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου πρόσκληση συμμετοχής στην έρευνα και ακολούθησε τηλεφωνική επικοινωνία για την περαιτέρω ενημέρωση σχετικά με τους όρους συμμετοχής τους. Αξιοποιήθηκαν δύο εργαλεία συλλογής δεδομένων. Ένα σύντομο διαδικτυακό ερωτηματολόγιο που στάλθηκε στα στελέχη πριν τη διεξαγωγή της προγραμματισμένης ημι-δομημένης συνέντευξης. Τα δεδομένα που προέκυψαν μελετήθηκαν και κατηγοριοποιήθηκαν με βάση την τεχνική της υβριδικής θεματικής ανάλυσης, ώστε να αξιοποιηθούν αφενός κώδικες που προκύπτουν από τη βιβλιογραφία και αφετέρου κώδικες που θα προκύψουν από τα δεδομένα. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα της έρευνας ανέδειξαν πως οι απόψεις και πρακτικές των στελεχών σχετικά με τη σχολική ηγεσία κυμαίνονται στο ίδιο πλαίσιο, καθώς αναδεικνύονται δύο διαστάσεις του μετασχηματιστικού μοντέλου, η Εξιδανικευμένη επιρροή και το Εξατομικευμένο ενδιαφέρον, ενώ δεν προκύπτει κάτι ανάλογο με τις άλλες δύο διαστάσεις, την Κινητροδότηση μέσω έμπνευσης και τη Διανοητική διέγερση. Σχετικά με την καθοδηγητική ηγεσία αναδεικνύονται ζητήματα κυρίως διδασκαλίας («στενή» εκδοχή) αλλά και μάθησης («διευρυμένη» εκδοχή), διαστάσεις που προβάλλονται και ως μακροπρόθεσμοι στόχοι στο πλαίσιο του προσωπικού οράματος των στελεχών. Ως προς την ΑΕΕ τα στελέχη τίθενται υπέρ της έννοιας της αξιολόγησης, όμως επισημαίνουν την αρνητική άποψη και εμπειρία σχετικά με την ΑΕΕ του 2013-2014 και τις ελλείψεις στο τωρινό πλαίσιο της ΑΕΕ, με αποτέλεσμα να αναδεικνύεται άκαιρη η απόφαση εφαρμογής της ΑΕΕ λόγω κορωνοϊού και ελλιπής επιμόρφωσής τους. Τα στελέχη υπογραμμίζουν το γεγονός της απουσίας επιμορφωτικών δράσεων για στελέχη πριν ή μετά την κάλυψη θέσης ευθύνης. Συμπεράσματα: Αναδεικνύεται πως τα στελέχη αναπτύσσουν πρωτοβουλίες σχετικά με την επιμόρφωσή τους σε θέματα ηγεσίας και διοίκησης, με αποτέλεσμα να προκύπτει η τάση για υιοθέτηση σύγχρονων μοντέλων ηγεσίας, του μετασχηματιστικού και του καθοδηγητικού, σε συνδυασμό με άλλα μοντέλα, κυρίως όμως σε συνδυασμό με το διοικητικό. Κρίνεται, τέλος, αναγκαία η σχεδίαση και υλοποίηση επιμορφωτικών δράσεων για τα εν ενεργεία στελέχη, αλλά και για όσα πρόκειται να καλύψουν θέση ευθύνης μετά από διερεύνηση αναγκών, ώστε να αποκτήσουν γνώσεις και δεξιότητες ανάλογες των απαιτήσεων των καθηκόντων τους αφενός σε θέματα ηγεσίας και διοίκησης και αφετέρου σε θέματα ΑΕΕ
description: A topical issue that currently concerns education in Greece is the forthcoming school self-evaluation (SSE). One of the most critical factors associated with the successful conduct of school self-evaluation is the principal of each school unit. The training that executives receive plays a key role in shaping their views and actions in this direction. Methodology: The sample of the research consisted of 12 primary school principals of Western Thessaloniki. An invitation to participate in the research was initially sent via e-mail, followed by a telephone call for further information on the terms of their participation. Two data collection tools were used. A short online questionnaire sent to executives before conducting the scheduled semi-structured interview. The resulting data were studied and categorized based on the technique of hybrid thematic analysis, in order to utilize on the one hand codes derived from the literature and on the other hand codes that will emerge from the data. Results: The results of the research showed that the views and practices of the principals regarding school leadership are in the same direction, as two dimensions of the transformational model emerge, the Idealized influence and the Personalized interest, while the opposite occurs with the other two dimensions, the Motivation through inspiration and Mental stimulation. Regarding the instructional leadership issues of teaching ("narrow" version) and learning ("extended" version) are highlighted. These are projected as long-term goals of the personal vision of the principals. As for the SSE, the principals are in favor of the concept of evaluation, but point out the negative view and experience regarding the SEE of 2013-2014 and the shortcomings in the current SEE framework, resulting in the untimely decision to implement SEE due to coronavirus and their lack of training. School principals emphasize the fact that there is no training for executives before or after taking up a position of responsibility. Conclusions: It is emerging that principals develop initiatives related to their training in leadership and management, resulting in the tendency to adopt modern models of leadership, transformational and instructional, in combination with other models, but mainly in conjunction with managerial model. Finally, it is considered necessary to design and implement training programs, after conducting needs assessment surveys, for current principals, but also for those who are going to fill a position of responsibility, in order to acquire knowledge and skills concerning leadership and management and SSE