Εκτίμηση της αποτελεσματικότητας της διαχείρισης υγροτοπικών συστημάτων: η περίπτωση του Εθνικού Πάρκου Κορώνειας- Βόλβης και Μακεδονικών Τεμπών
Creators: name: Φωτιάδου, Ευδοκία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της διαχείρισης
Προστατευόμενες Περιοχές
Δείκτες Αξιολόγησης
Management effectiveness evaluation
Protected Areas
Indicators

description: Η παρούσα εργασία επικεντρώνεται στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της διαχείρισης των υγροτοπικών συστημάτων, με έμφαση στην περίπτωση του Εθνικού Πάρκου Κορώνειας-Βόλβης και των Μακεδονικών Τεμπών. Η εργασία είναι χωρισμένη σε δύο μέρη: το πρώτο μέρος αφορά τη γενική αξιολόγηση της διαχείρισης υγροτοπικών συστημάτων, ενώ το δεύτερο μέρος επικεντρώνεται ειδικά στην περίπτωση μελέτης του Εθνικού Πάρκου. Η αξιολόγηση της διαχείρισης των υγροτοπικών συστημάτων αποτελεί ένα κρίσιμο εργαλείο για την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων και την προστασία των οικοσυστημάτων. Η αξιολόγηση αυτή περιλαμβάνει την εκτίμηση του βαθμού στον οποίο η διαχείριση προστατεύει τις αξίες και οδηγεί στην επίτευξη των στόχων των προστατευόμενων περιοχών. Η μελέτη βασίζεται σε ένα πλαίσιο που περιλαμβάνει τρία βασικά θέματα. Το πρώτο αφορά σχεδιαστικά θέματα που σχετίζονται τόσο σε μεμονωμένους τόπους όσο και σε συστήματα προστατευμένων περιοχών. Το δεύτερο θέμα είναι η επάρκεια και καταλληλότητα των συστημάτων διαχείρισης και των διαδικασιών που ακολουθούνται. Τέλος το τρίτο βασικό θέμα του πλαισίου αξιολόγησης είναι η πραγματοποίηση των στόχων και των προστατευτικών μέτρων. Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει μια ολοκληρωμένη αξιολόγηση της διαχείρισης, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τις στρατηγικές όσο και τις επιχειρησιακές πτυχές. Το Εθνικό Πάρκο Κορώνειας-Βόλβης και Μακεδονικών Τεμπών αποτελεί ένα σημαντικό οικοσύστημα που φιλοξενεί πλούσια βιοποικιλότητα και παρέχει κρίσιμες υπηρεσίες οικοσυστήματος. Η διαχείριση του πάρκου αντιμετωπίζει πολλές προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων των ανθρωπογενών πιέσεων και των περιβαλλοντικών αλλαγών. Η μελέτη αυτή εξετάζει την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα των υφιστάμενων διαχειριστικών μέτρων. Τα ευρήματα δείχνουν ότι τα μέτρα που έχουν ληφθεί για τη διαχείριση των υγροτοπικών συστημάτων στο πάρκο είναι σε μεγάλο βαθμό ικανοποιητικά. Ωστόσο, απαιτείται συνεχής παρακολούθηση και προσαρμογή των στρατηγικών βάσει των εξελισσόμενων περιβαλλοντικών συνθηκών. Η ενεργή συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών και των ενδιαφερόμενων μερών είναι ζωτικής σημασίας για την επιτυχία των διαχειριστικών προσπαθειών. Επιπλέον, η επαρκής χρηματοδότηση αποτελεί προϋπόθεση για την υλοποίηση των διαχειριστικών σχεδίων. Η αναζήτηση επιπλέον χρηματοδοτικών πόρων και η αποτελεσματική τους κατανομή μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά τις διαχειριστικές δραστηριότητες. Η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τη σημασία της διατήρησης των υγροτοπικών οικοσυστημάτων συμβάλλουν στην επίτευξη των διαχειριστικών στόχων. Επιπροσθέτως, με βάση τα ευρήματα της μελέτης, προτείνονται δράσεις για τη βελτίωση της διαχείρισης των υγροτοπικών συστημάτων. Είναι απαραίτητη λοιπόν, η ανάπτυξη ενός συστήματος συνεχούς παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς η εφαρμογή ενός συστηματικού πλαισίου παρακολούθησης θα επιτρέψει την τακτική αξιολόγηση της κατάστασης των οικοσυστημάτων και την προσαρμογή των διαχειριστικών στρατηγικών ανάλογα με τις ανάγκες. Ακόμη, η ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών κοινοτήτων και των ενδιαφερόμενων φορέων που θα προωθήσει τη συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες και τους ενδιαφερόμενους φορείς είναι απαραίτητη για την επιτυχία των διαχειριστικών προσπαθειών και την ενίσχυση της αποδοχής των μέτρων. Η επαρκής χρηματοδότηση είναι κρίσιμη για την υλοποίηση των διαχειριστικών σχεδίων. Η αναζήτηση εναλλακτικών πηγών χρηματοδότησης και η ορθολογική κατανομή των πόρων μπορούν να ενισχύσουν τις διαχειριστικές δραστηριότητες. Σημαντικό ζήτημα είναι και η υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων και προγραμμάτων ενημέρωσης-ευαισθητοποίησης. Η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τη σημασία της διατήρησης των υγροτοπικών οικοσυστημάτων μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στην επίτευξη των διαχειριστικών στόχων. Τέλος, η υιοθέτηση προσαρμοστικών μεθόδων διαχείρισης, η οποία περιλαμβάνει την τακτική αξιολόγηση και αναπροσαρμογή των στρατηγικών βάσει των νέων δεδομένων, είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προκλήσεων.
description: This study focuses on evaluating the effectiveness of wetland management, with an emphasis on the case of the Koronia-Volvi and Macedonian Tempi National Park. The study is divided into two parts: the first part concerns the general evaluation of wetland management, while the second part focuses specifically on the case study of the National Park. The evaluation of wetland management is a crucial tool for achieving environmental goals and protecting ecosystems. This evaluation includes assessing the extent to which management protects values and achieves the objectives of protected areas. The study is based on a framework that includes three main issues. The first involves design issues related to both individual sites and protected area systems. The second issue concerns the adequacy and appropriateness of management systems and procedures followed. Finally, the third main issue of the evaluation framework is the achievement of goals and protective measures. This approach allows for a comprehensive evaluation of management, taking into account both strategic and operational aspects. The Koronia-Volvi and Macedonian Tempi National Park is an important ecosystem hosting rich biodiversity and providing critical ecosystem services. The management of the park faces many challenges, including anthropogenic pressures and environmental changes. This study examines the implementation and effectiveness of existing management measures. The findings indicate that the measures taken for the management of wetland systems in the park are largely adequate. However, continuous monitoring and adaptation of strategies based on evolving environmental conditions are required. Active participation of local communities and stakeholders is vital for the success of management efforts. Furthermore, adequate funding is a prerequisite for the implementation of management plans. Seeking additional funding sources and effectively allocating them can significantly enhance management activities. Education and public awareness about the importance of wetland ecosystem conservation contribute to achieving management goals. Additionally, based on the study's findings, actions are proposed to improve wetland management. It is necessary to develop a continuous monitoring and evaluation system, as implementing a systematic monitoring framework will allow for the regular assessment of ecosystem conditions and the adaptation of management strategies according to needs. Moreover, enhancing the participation of local communities and stakeholders, which will promote collaboration with local communities and stakeholders, is essential for the success of management efforts and the acceptance of measures. Adequate funding is crucial for the implementation of management plans. Seeking alternative funding sources and the rational allocation of resources can strengthen management activities. The implementation of educational and awareness programs is also an important issue. Education and public awareness about the importance of wetland ecosystem conservation can significantly contribute to achieving management goals. Finally, the adoption of adaptive management methods, which include regular assessment and adjustment of strategies based on new data, is necessary to address environmental challenges.