Ο ρόλος της πρώιμης εμπειρίας και της νεογνικής υποξίας-ισχαιμίας στον ιππόκαμπο, το μεσολόβιο και μορφές γνωστικής και συναισθηματικής συμπεριφοράς: μια πειραματική μελέτη σε επίμυες
Creators: name: Μαρκοστάμου, Ιωάννα Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2012
Subjects: Πρώιμη εμπειρία
Μητρικός αποχωρισμός
Νεογνική υποξική-ισχαιμική εγκεφαλοπάθεια
Ιππόκαμπος
Μεσολόβιο
Χωρική μνήμη αναγνώρισης
Σχετιζόμενη με άγχος συμπεριφορά
Early-life experience
Maternal separation
Neonatal hypoxia-ischaemia
Hippocampus
Corpus Callosum
Spatial recognition memory
Anxiety-like behaviour

description: Κατά τη νεογνική περίοδο διαμορφώνονται πρότυπα νευρικής λειτουργίας με βάση την εμπειρία, έτσι ώστε να ενισχύεται η βέλτιστη προσαρμογή στο περιβάλλον. Πληθώρα ερευνών υποστηρίζουν την ύπαρξη συσχέτισης μεταξύ πρώιμων αρνητικών εμπειριών και εκδήλωσης ψυχικών διαταραχών, νευροψυχολογικών ελλειμμάτων, καθώς και μεταβολών στη δομή και τη λειτουργία του νευρικού συστήματος. Παράλληλα, έρευνες με χρήση πειραματόζωων αναδεικνύουν τη μακροχρόνια επίδραση των πρώιμων εμπειριών στη νευροβιολογική ανάπτυξη, τη συμπεριφορά, και υγεία. Ο μητρικός αποχωρισμός (ΜΑ) αποτελεί ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο μοντέλο χειρισμού του πρώιμου μεταγεννητικού περιβάλλοντος, ενώ το υποξικό - ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο (ΥΙΕΕ) αποτελεί βασική αιτία νευρολογικής και νευροψυχολογικής νοσηρότητας της νεογνικής περιόδου. Ο σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση του μακροπρόθεσμου ρόλου της πρώιμης εμπειρίας, του νεογνικού ΥΙΕΕ, και των αλληλεπιδράσεών τους στον εγκέφαλο και τη συμπεριφορά. Για αυτό τον λόγο, νεογέννητοι επίμυες της φυλής Wistar αποχωρίζονταν από τη μητέρα τους για σύντομα (συνθήκη νεογνικού χειρισμού) ή παρατεταμένα (συνθήκη πρώιμου στρες) χρονικά διαστήματα καθημερινά κατά τη πρώτη μεταγεννητική εβδομάδα. Την έβδομη μεταγεννητική ημέρα ένα υποσύνολο επίμυων από κάθε συνθήκη ΜΑ υπέσθη μόνιμη απολίνωση της αριστερής κοινής καρωτίδας και υποξία. Στην ηλικία των 3 μηνών οι ενήλικοι επίμυες εξετάστηκαν στη δοκιμασία ανοιχτού πεδίου, προκειμένου να μελετηθούν μορφές εξερευνητικής και σχετιζόμενης με άγχος συμπεριφοράς, και γενικής κινητικής δραστηριότητας, καθώς και στη δοκιμασία αναγνώρισης νέας θέσης ώστε να μελετηθούν μορφές επεισοδιακής χωρικής μνήμης. Μετά το τέλος των συμπεριφορικών δοκιμασιών οι επίμυες θυσιάστηκαν προκειμένου να πραγματοποιηθούν ιστολογικές εκτιμήσεις στον πρόσθιο ιππόκαμπο (χρώση αιματοξυλίνης - εωσίνης) και το μεσολόβιο (χρώση luxol fast blue). Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το νεογνικό ΥΙΕΕ προκάλεσε σημαντική ιστολογική βλάβη στον ιππόκαμπο και στο μεσολόβιο του πληγέντος ημισφαιρίου. Επιπρόσθετα, οι επίμυες με ΥΙΕΕ παρουσίασαν υπερκινητικότητα, μειωμένη εξερευνητική τάση και αυξημένα επίπεδα άγχους / φόβου, καθώς και πλήρη αδυναμία διάκρισης νέων έναντι οικείων χωρικών πληροφοριών. Οι επίμυες που βίωσαν σύντομο, αλλά όχι παρατεταμένο, ΜΑ επέδειξαν χαμηλά επίπεδα εξερεύνησης και υψηλά επίπεδα άγχους. Οι εμπειρίες σύντομου και παρατεταμένου ΜΑ δεν επηρέασαν τις επαγώμενες από το ΥΙΕΕ συμπεριφορικές μεταβολές. Αν και ο νεογνικός χειρισμός έτεινε να μετριάσει την έκταση της ιστολογικής βλάβης, κυρίως στο μεσολόβιο, ωστόσο δεν προέκυψε σημαντική αλληλεπίδραση μεταξύ πρώιμου στρες και ΥΙΕΕ.
description: During neonatal period, patterns of neural functioning are shaped by experience-induced processes, in a way that promotes optimal environmental adaptation. Α growing body of data reports that early adverse experiences are associated with the development of mental disorders, neuropsychological deficits, as well as structural and functional alterations of the nervous system. Meanwhile, animal models reveal the long-term effects of early experiences on neurobiological development, behaviour, and physical health. Maternal separation (MS) is a widely used paradigm of early-life environmental manipulation, while hypoxic-ischaemic cerebral injury (HICI) is recognized as a major cause of neurological and neuropsychological morbidity during infancy. The aim of the current study was to investigate the long-term effects of early-life experiences, HICI, and their interactions on brain and behaviour. For this purpose Wister rat pups were maternally separated for brief (early handling) or long (early stress) periods of time during the first postnatal week, while controls stayed with their mother. On postnatal day 7 a subgroup of rats of every MS condition underwent permanent left common carotid artery ligation and hypoxia, while the rest were sham operated to serve as controls. At the age of three months, the adult rats were tested in the open field, in order to examine aspects of exploratory and anxiety-like behaviour, and general locomotor activity, as well as in the novel place recognition test, in order to examine aspects of episodic spatial memory. By the end of behavioural testing rats were sacrificed for histological evaluation of the anterior hippocampus (hematoxylin-eosin staining) and corpus callosum (luxol fast blue staining). HICI resulted in significant damage in hippocampus and corpus callosum of the affected hemisphere. Moreover, naive rats exhibited hyperactivity, reduced exploration and increased levels of anxiety, as well as incapability of discriminating novel to familiar spatial information. Brief, but not long, MS decreased exploration and increased levels of anxiety, compared to controls. Neither condition of MS affected spatial recognition. Furthermore, experience of brief and long MS did not influence the behavioural alterations caused by HICI. Although neonatal handling tended to ameliorate histological damage, especially in corpus callosum, early stress did not interact significantly with HICI.