Ο μουσικός αυτοσχεδιασμός ως ευκαιρία δημιουργικών συνεργασιών σε μια τάξη γυμνασίου
Creators: name: Κατσαουνίδου, Νίκη Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Μουσικός αυτοσχεδιασμός
Δημιουργικότητα
Συνεργασία
Δευτεροβάθμια εκπαίδευση
Musical improvisation
Creativity
Cooperation
Secondary education

description: Το σχολείο αποτελεί την πιο σημαντική επαφή των παιδιών με τη μάθηση και την κοινωνικοποίηση. Στο σχολικό περιβάλλον αξιοποιούνται διάφορες παιδαγωγικές προσεγγίσεις. Ανάμεσα σε αυτές ξεχωρίζουν οι ομαδοσυνεργατικές μαθησιακές διαδικασίες, όπως αυτή του ελεύθερου μουσικού αυτοσχεδιασμού, που εστιάζουν στην ανάπτυξη δημιουργικών και κοινωνικών δεσμών. Η παρούσα μεταπτυχιακή εργασία έχει ως στόχο τη διερεύνηση των δυνατοτήτων του συνεργατικού μουσικού αυτοσχεδιασμού ως πρακτική για την ανάδυση νέων προοπτικών διδασκαλίας και εκμάθησης. Συγκεκριμένα, μελετώνται οι δυνατότητες της μεθόδου ως προς την προώθηση της συνεργασίας και της ανάπτυξης της δημιουργικότητας μεταξύ μαθητών μιας τάξης γυμνασίου σε ημιαστική περιοχή της Κεντρικής Μακεδονίας. Η διαδικασία εξελίχθηκε σε τέσσερεις εβδομάδες με την πραγματοποίηση δώδεκα συναντήσεων και ο αριθμός των συμμετεχόντων που έλαβαν μέρος ήταν είκοσι (20) παιδιά ηλικίας δώδεκα (12) έως δεκατριών (13) ετών. Στην έρευνα αυτή συλλέχθηκαν δεδομένα από (α) την οπτική γωνία της ερευνήτριας μέσω της παρατήρησης, (β) την οπτική γωνία των παιδιών ως ενεργοί συμμετέχοντες μέσα από τη συνέντευξη και (γ) από την ανάλυση και κατανόηση των μουσικών δημιουργιών των παιδιών. Η ανάλυση των ποιοτικών δεδομένων έγινε μετά από κατηγοριοποίηση του καταγεγραμμένου υλικού με στόχο την κατανόηση των διαδικασιών και δράσεων που βοηθούν στην εξέλιξη του ελεύθερου μουσικού αυτοσχεδιασμού. Χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της τριγωνοποίησης των πηγών προέλευσης των δεδομένων ώστε μέσω της σύγκρισης της ίδιας κατάστασης και της συνδυαστικής ανάλυσης των δεδομένων, να διαπιστωθούν τα πολλαπλά γνωστικά και συναισθηματικά οφέλη για όλους τους συμμετέχοντες. Τα παιδιά μέσω της συμμετοχής τους στους μουσικούς αυτοσχεδιασμούς κατανόησαν ότι με το διαμοιρασμό των σκέψεων, των ρόλων και των μουσικών ιδεών τους κατάφεραν να εξελίξουν μία κοινή μουσική δημιουργία. Αυτό τους επέτρεψε να έχουν την αίσθηση αυτοβελτίωσης και το αίσθημα ικανοποίησης μέσα από τον πειραματισμό, την εξερεύνηση και τη διαδικασία δημιουργίας. Κυρίως όμως ανάπτυξαν το αίσθημα αλληλεγγύης καθώς ανακάλυπταν τρόπους επικοινωνίας κατά την αλληλεπίδρασή τους. Διαφάνηκε, λοιπόν, πως η ενσωμάτωση του μουσικού αυτοσχεδιασμού στις μαθησιακές διαδικασίες, με τον κατάλληλο τρόπο, μπορεί να αποτελέσει ένα μέσο προσωπικής ανάπτυξης και ταυτόχρονα έναν οδηγό κοινωνικοποίησης των παιδιών στο ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον.
description: School is a significant way for children to establish connection with learning and socialization. Different pedagogical approaches are put into practice in the school environment. Prominent are collaborative learning processes such as free musical improvisation that focus on the development of creative and social relationships. The aim of this dissertation is the exploration of the potential of collaborative musical improvisation as a practice for the emergence of new teaching and learning perspectives. The possibilities of the method for promoting collaboration and the development of creativity among high school class students in a semi-urban area of Central Macedonia are studied in particular. The duration of the research process was four weeks for a total of twelve meetings and the number of participants was twenty (20) children twelve (12) to thirteen (13) years old. Data was collected (a) through observation to gain the researcher's point of view, (b) through interviews, to get the children's perspective as active participants and (c) from the analysis and understanding of the children's musical creations. The analysis of qualitative data was conducted after the categorization of the recorded material to understand the procedures and actions that help towards the development of free music improvisation. The method of triangulation of data sources was used, so that through the comparison of the same activities and the combined analysis of the data, to allow multiple cognitive and emotional benefits for all participants to emerge. Through their participation in the musical improvisation, children understood the importance of sharing their thoughts, roles and musical ideas for the development of a common musical creation. That allowed them to develop a sense of self-improvement and the feeling of satisfaction through experimentation, exploration and the process of creation. Furthermore, they developed the feeling of solidarity while discovering ways of communicating and interacting. Thus, it was found that the inclusion of musical improvisation into the learning processes can be a means for personal development as well as a guide for the socialization of children in the wider social environment.