Εκτίμηση της Οικολογικής Ποιότητας των Υδάτων στην Παράκτια Ζώνη του Δήμου Θερμαϊκού (με βάση το φυτοπλαγκτό)
Creators: name: Μποζατζίδου, Μαρία Πλάτωνος
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Φυτοπλαγκτό
Οικολογική ποιότητα
Παράκτια ζώνη
Phytoplankton
Ecological quality
Coastal zone

description: Κατά τη χρονική περίοδο Σεπτέμβριος-Νοέμβριος 2012 στην παράκτια ζώνη του Δήμου Θερμαϊκού διερευνήθηκε η οικολογική ποιότητα των υδάτων με βάση το βιολογικό στοιχείο φυτοπλαγκτό και τις κατευθυντήριες γραμμές της Οδηγίας Πλαίσιο για τα Νερά 2000/60/ΕΚ. Ειδικότερα, κατά την περίοδο Σεπτέμβριος-Νοέμβριος 2012, πραγματοποιήθηκαν δεκαπενθήμερες δειγματοληψίες φυτοπλαγκτού σε 8 παράκτιους σταθμούς της περιοχής κατά μήκος της ακτογραμμής και στα δείγματα που συλλέχθηκαν διερευνήθηκαν η σύνθεση, η αφθονία και η βιομάζα (βιοόγκος) ειδών και ταξινομικών ομάδων, ενώ πραγματοποιήθηκε και ποσοτικός προσδιορισμός της συγκέντρωσης της χλωροφύλλης α. Συνολικά, αναγνωρίσθηκαν στην περιοχή έρευνας 112 taxa φυτοπλαγκτού (9 ταξινομικές ομάδες), τα οποία εμφάνισαν 2 διαφορετικά πρότυπα κατανομής: α) περιοδική εμφάνιση στο φυτοπλαγκτό και β) μία και μόνο εμφάνιση στην κοινωνία. Οι πολυπληθέστερες σε αριθμό ειδών ταξινομικές ομάδες ήταν τα διάτομα και τα δινοφύκη. Κυρίαρχες ταξινομικές ομάδες ως προς την αφθονία και τη βιομάζα στην κοινωνία του φυτοπλαγκτού ήταν τα διάτομα, τα δινοφύκη και τα κρυπτοφύκη. Κατά την περίοδο έρευνας σημειώθηκαν ανθίσεις των οργανισμών Nitzschia longissima, Asterionellopsis glacialis, Dactyliosolen sp., Chaetocerus sp., Gymnodinium sp. και του δυνητικά τοξικού γένους Gonyaulax. Υψηλότερες τιμές της συγκέντρωσης της χλωροφύλλης α παρατηρήθηκαν στους σταθμούς 4 (Αγγελοχώρι) και 6 (Μηχανιώνα) κατά το μήνα Οκτώβριο και συμπίπτουν με την κυριαρχία των δινοφυκών. Η εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας έγινε με βάση τις παραμέτρους συγκέντρωση χλωροφύλλης α, βιομάζα (βιοόγκος) φυτοπλαγκτού και τις ανθίσεις φυτοπλαγκτού. Για την εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας με βάση την παράμετρο της χλωροφύλλης α και συνυπολογίζοντας τις χαμηλές τιμές αλατότητας που καταγράφηκαν στους σταθμούς δειγματοληψίας, χρησιμοποιήθηκαν νέα (προτεινόμενα) όρια ποιότητας για παράκτιους τύπους υδάτων που δέχονται την άμεση (σταθμοί 1-5) ή έμμεση επίδραση (σταθμοί 6-8) εισροής γλυκού νερού. Με συνδυασμό των παραπάνω παραμέτρων, η οικολογική ποιότητα νερού εκτιμήθηκε καλή στην πλειονότητα των σταθμών της περιοχής, με εξαίρεση το Αγγελοχώρι και τη Μηχανιώνα (κατώτερη της καλής). Επιπλέον, με βάση την αφθονία του φυτοπλαγκτού, των αριθμό των ειδών του καθώς και τη συγκέντρωσης της χλωροφύλλης α οι περιοχές των σταθμών χαρακτηρίζονται ως υψηλά μεσότροφες- εύτροφες.
description: The aim of the present study was to assess the ecological water quality of the coastal zone of Thermaikos Municipality, based on phytoplankton. Phytoplankton samplings were performed on a fortnight basis (11/9, 3/10, 24/10 and 14/11) at 8 coastal stations along the coastline during the period September-November 2012. Composition, abundance and biomass (biovolume) of phytoplankton species and taxonomic groups were analyzed, and also the concentration of chlorophyll a was determined. In the present study, 112 taxa of phytoplankton (belonging to 9 phytoplankton taxonomic groups) were identified which exhibited two different distribution patterns: a) periodical occurrence in the phytoplankton and b) a unique occurrence throughout the study period. Diatoms and dinophytes were the richest groups in species numbers. In terms of abundance and biomass, Bacillariophyceae, Dinophyceae and Cryptophyceae were the dominant groups in the phytoplankton community. Blooms of Nitzschia longissima, Asterionellopsis glacialis, Dactyliosolen sp., Chaetocerus sp., Gymnodinium sp., and the potentially toxic genus Gonyaulax were recorded. The highest values of chlorophyll a concentration were measured at stations 4 (Aggelochori) and 6 (N. Michaniona) during October and coincided with the dominance of dinoflagellates. The assessment of the ecological quality was based on the metrics of chlorophyll a, phytoplankton biomass (biovolume) and the presence of phytoplankton blooms. To assess the ecological quality based on chlorophyll a and taking into account the low salinity values recorded at the sampling stations, new boundaries were recommended which refer to coastal water types that are influenced directly (stations 1-5) or indirectly (stations 6-8) by freshwater inputs. In total, the combination of the three-phytoplankton metrics assessed the ecological water quality coastal zone as good in the majority of the stations, except St.4 (Aggelochori) and St.6 (N. Michaniona). Regarding the trophic state of the stations, based on the abundance of phytoplankton, the species number and the concentration of chlorophyll a, the sampling sites were characterized us upper mesotrophic to eutrophic.