Νόσος και γραφή στα διηγήματα του Μάριου Χάκκα
Creators: name: Αναστασιάδης, Παναγιώτης Στέφανου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Μάριος Χάκκας
Καρκίνος
Λογοτεχνία και Ιατρική
Marios Hakkas
Cancer
Literature and Medicine

description: Στο επίκεντρο της παρούσας μεταπτυχιακής εργασίας βρίσκεται η συνολική επανεξέταση του διηγηματογραφικού έργου του Μάριου Χάκκα, με διπλή στόχευση: Πρώτον, τον προσδιορισμό του ρόλου που διαδραματίζει η νόσος και, δεύτερον, τη διερεύνηση του τρόπου αναπαράστασής της στο εν λόγω έργο. Η πραγμάτευση εκκινεί από τον τρόπο χειρισμού της παρατηρούμενης εξέλιξης στο έργο του Χάκκα (σε θεματικό, αφηγηματικό και ειδολογικό επίπεδο), με αφετηρία την πρώτη συλλογή του Ο τυφεκιοφόρος του εχθρού και απόληξη τις δύο επόμενες του Μπιντέ και του Κοινοβίου. Στη συνέχεια, εστιάζει στη στάση της κριτικής αναφορικά με το αν η νόσος συνιστά μια σημαντική παράμετρο, τόσο στην καλλιτεχνική δραστηριότητα όσο και στο καλλιτέχνημα καθαυτό ή μόνο μια απ’ τις συνιστώσες του βιογραφικού υλικού του συγγραφέα. Ακολουθεί η αξιοποίηση των θεωρήσεων της Susan Sontag, σε σχέση με τις μεταφορικές αποδόσεις της νόσου και τα στερεότυπα που κυριαρχούν στο συλλογικό φαντασιακό. Έτσι, αφού εντοπιστούν και αναλυθούν οι μεταφορικές αποδόσεις του καρκίνου στο έργο του Χάκκα, σειρά έχουν τα στερεότυπα: το αναπότρεπτο του θανάτου, οι αλυσιτελείς θεραπείες, η αυτοπροδοσία του ασθενούς από το σώμα του, η προσδοκία για έναν ήρεμο θάνατο καθώς και στερεοτυπικοί συλλογισμοί με αντικείμενο τα πιθανά αίτια (ορθολογικά, ψυχοσωματικά ή ακόμα και ηθικής φύσης). Τέλος, η πτυχή αυτή της εξέτασης ολοκληρώνεται με τη διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στη νόσο και την (επιθετική) ατομικότητα. Η πραγμάτευση κλείνει με την αναλυτική μελέτη των σωματικών συμπτωμάτων της νόσου, των θεραπευτικών χειρισμών, της πρόσληψης και αξιολόγησής τους από το υποκείμενο, όπως και του θανάτου που βιώνεται παραισθητικά, με την επικουρία φιλοσοφικών, ψυχαναλυτικών κ.ά. προσεγγίσεων. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται, τέλος, και η διερεύνηση της προβαλλόμενης σχέσης ανάμεσα στην κρίσιμη, φθίνουσα κατάσταση του σώματος αφενός (με βασικές παραμέτρους τον πόνο που επιφέρει και τη ντροπή που προκαλεί στο υποκείμενο) και στην ερωτική έκρηξη, τις υπερφυσικές δυνάμεις και το συγγραφικό εγχείρημα αφετέρου, που σκιαγραφούνται ως απόπειρες αναπλήρωσης του κενού που προκαλεί η αρρώστια
description: The main aim of the present thesis is a comprehensive approach to Marios Hakkas’s short stories, focusing attention on two objectives. The first one is the delineation of the role illness plays and, the second is the exploration of its representation in Hakkas’s works. Discussion begins with the examination of the progress observed in Hakkas’s works (relating to the theme, narration and genre), with his first collection “Τυφεκιοφόρος του εχθρού” being the starting point followed by his collections “Ο μπιντές και άλλες ιστορίες” and “Το κοινόβιο”. Discussion continues in attempting to answer whether illness is an important agent, not only of artistic activity but also of literary work, or just a component stemming from the writer’s biography. The exploration that follows employs a method based on Susan Sontag’s theory focusing on the figurative use of illness and the stereotypes that dominate the collective fantasy. Furthermore, after the metaphors of cancer in the work of Hakkas have been detected and analyzed, attention is paid to the stereotypes, that is, the inevitable of death, the unavailing treatment, the self-betrayal of patient by his body, the anticipation of a peaceful death as well as the stereotypical reasoning regarding potential causes (rational, psychosomatic or moral). Finally, the established relationship between illness and (aggressive) individualism is investigated as well. The thesis concludes with the thorough examination of the symptoms of illness, its therapeutic treatment and the way it is received and assessed by the patient, and, finally, the modality of death which is experienced as a hallucination by employing philosophical, psychological etc. approaches. In a similar vein, the projected relationship between the crucial as well as deteriorating state of the body (with the pain and shame experienced by the subject being the main issues) and erotic outburst, supernatural powers and the literary undertaking, all implying the person’s efforts to make up for the sense of emptiness caused by his illness, is the final focal point of this thesis