Φαρμακογενετική μελέτη συσχέτισης της ανταπόκρισης ψυχωτικών ασθενών στη θεραπεία σε νατουραλιστικές συνθήκες
Creators: name: Λουκάκη Γκουντάρα, Δομνίκη Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Σχιζοφρένεια
Φαρμακογενετική
Μεθυλοτρανσφεράση του Αρσενικού
Schizophrenia
Pharmacogenetics
Arsenite Methyltransferase

description: Η σχιζοφρένεια αποτελεί ένα μείζον πρόβλημα για τη δημόσια υγεία καθώς επιδημιολογικές έρευνες εκτιμούν ότι το ποσοστό των ασθενών ανέρχεται στο 1%. Πρόκειται για μια αινιγματική χρόνια νευροψυχιατρική διαταραχή με τα κλινικά συμπτώματα που την συνοδεύουν να εμφανίζουν μεγάλη ετερογένεια. Η προσπάθειες θεραπείας της σχιζοφρένειας βασίζονται στα αντιψυχωσικά φάρμακα τα όποια έχουν ως στόχο την αντιμετώπιση της συμπτωματολογίας και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Το θεραπευτικό αποτέλεσμα των αντιψυχωσικών φαρμάκων επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες. Ερευνητικά δεδομένα έχουν καταδείξει, μεταξύ άλλων, τη συμβολή της γενετικής πληροφορίας στη φαρμακευτική απόκριση. Συγκεκριμένα, μελέτες συσχέτισης ολόκληρου του γονιδιώματος έχουν αναδείξει τον πιθανό ρόλο περίπου 270 διαφορετικών γονιδιωματικών περιοχών. Τελευταία επιστημονικά ευρήματα έχουν φέρει στο προσκήνιο την πιθανή εμπλοκή του γονιδίου της μεθυλοτρανσφεράσης του αρσενικού (AS3MT) στη σχιζοφρένεια. Η έκφραση της ισομορφής AS3MTd2d3 φαίνεται να αποτελεί έναν πιθανό παράγοντα αυξημένου κινδύνου για την ανάπτυξη της νόσου. Στη παρούσα διπλωματική εργασία μελετάται ο VNTR πολυμορφισμός του γονιδίου AS3MT καθώς φαίνεται ότι πιθανόν επηρεάζει τα επίπεδα έκφρασης της πρωτεΐνης AS3MTd2d3. Συγκεκριμένα, διερευνάται η συσχέτιση μεταξύ του πολυμορφισμού αυτού με την απόκριση ασθενών με σχιζοφρένεια και άλλες σχιζοειδείς διαταραχές σε αντιψυχωσική θεραπεία. Η μελέτη διενεργήθηκε σε νατουραλιστικές συνθήκες και συμμετείχαν 164 ασθενείς η οποίοι είχαν διαγνωστεί με σχιζοφρένεια και άλλες σχιζοειδείς διαταραχές. Λήφθηκε ολικό αίμα από τους συμμετέχοντες και ακολούθησε απομόνωση του DNA, γονοτύπηση των ασθενών για τον VNTR πολυμορφισμό του γονιδίου AS3MT και στατιστική ανάλυση των αποτελεσμάτων. Επιπλέον, για την μελέτη της ψυχοπαθολογίας των ασθενών χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα θετικού και αρνητικού συνδρόμου (Positive and Negative Syndrome Scale, PANSS). Πραγματοποιήθηκε μια αρχική εκτίμηση και μετά από διάστημα τεσσάρων εβδομάδων, πραγματοποιήθηκε εκ νέου αξιολόγηση μέσω PANSS, με σκοπό την εκτίμηση της απάντησης των ασθενών στη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποτελέσματα της μελέτης καταδεικνύουν την πιθανή επίδρασης του VNTR πολυμορφισμού του γονιδίου AS3MT στην απόκριση των ασθενών στην αντιψυχωσική θεραπεία. Συγκεκριμένα παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική συσχέτιση ανάμεσα στην μεταβολή θετικών συμπτωμάτων της νόσου μετά από ένα μήνα θεραπείας, που εκφράζεται μέσω της μεταβλητής PANSS%diffpos, με τους γονότυπους των αλληλομόρφων V3 και V2 του AS3MT VNTR. Το συγκεκριμένο εύρημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό καθώς βοηθάει στην περεταίρω κατανόηση της επίδρασης του VNTR AS3MT πολυμορφισμού στη σχιζοφρένεια.
description: Schizophrenia is considered to be a serious mental illness for public health. Εpidemiological studies estimate that the global percentage that suffer from it is about 1%. It is a complex chronic psychiatric disorder characterized by a wide range of clinical symptoms. The therapeutic approach for schizophrenia is based on antipsychotic medications that aims to alleviate the symptoms and as a result improves patients’ life quality. The therapeutic outcome of antipsychotic drugs is influenced by various factors, including genetic information. Recent findings support the contribution of genetic information to the pharmacological response. Specifically, genome-wide association studies have identified the potential role of approximately 270 different genomic regions in diseases progression. Particularly, recent findings support the role of the Arsenite Methyltransferase gene (AS3MT) in schizophrenia. The expression of the AS3MTd2d3 isoform appears to be a potential risk factor in the development of the disease. The aim of this thesis is to examine the VNTR polymorphism of the AS3MT gene since it potentially affects the expression levels of the AS3MTd2d3 protein. Specifically, it is investigated the correlation between this polymorphism and the response of patients with schizophrenia and other schizoaffective disorders to antipsychotic therapy. The study was carried out under naturalistic setting and 164 patients diagnosed with schizophrenia and other schizoaffective disorders participated in the study. Whole blood samples were collected from the participants upon treatment and DNA isolation, genotyping for the VNTR polymorphism of the AS3MT gene and statistical analysis of the results were followed. Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS) was used to assess the psychopathology of the patients. Initially, an estimate was made before the begging of the treatment. Then a reassessment was performed after a four-week treatment period to evaluate patients' response to the pharmacological treatment. The results indicate a possible influence of the AS3MT gene’s VNTR polymorphism on the patients’ response to antipsychotic therapy. Precisely, after a month of treatment a statistically significant correlation was observed in the alterations of schizophrenia’s positive symptoms, expressed through the PANSS%diffpos variable, and the genotypes of the V3 and V2 alleles of the AS3MT VNTR. This finding is of outmost importance as it contributes to further understanding the impact of the AS3MT VNTR polymorphism in schizophrenia.