Δευτεροπαθές λεμφοίδημα μετά από μαστεκτομή
Creators: name: Ανανιάδης, Ανανίας Αντωνίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Χειρουργική
Μαστεκτομή
Λεμφοίδημα
Breast
Mastectomy
Lymphedema

description: Ως λεμφοίδημα ορίζεται η παθολογική κατάσταση στην οποία παρατηρείται διόγκωση (οίδημα) σε σημείο του σώματος συνηθέστερα σε άκρο, η οποία οφείλεται σε δυσπραγία μεταφοράς της λέμφου είτε πρωτοπαθής είτε λόγω άλλης υποκείμενης βλάβης. Προκαλείται ως συνέπεια της παρεμπόδισης της λεμφικής αγγειακής λειτουργίας ενώ παρατηρείται προοδευτική συσσώρευση της λέμφου, λόγω αδυναμίας επαρκούς απαγωγής της κεντρομόλα . Η ανεπάρκεια στην διακίνηση της και η συσσώρευση της μπορεί να εκδηλωθεί με σπλαχνική παθολογία (ιδιαίτερα στα αναπνευστικό ή στο πεπτικό σύστημα) ωστόσο, το οίδημα του άνω ή του κάτω άκρου με ή χωρίς σπλαχνική συμμετοχή, είναι η πιο κοινή εμφάνιση του λεμφοιδήματος. Εάν δεν υπάρχει πυροδοτικός παράγοντας το λεμφοίδημα χαρακτηρίζεται ως πρωτοπαθές και μπορεί να οφείλεται σε απλασία, υποπλασία, υπερπλασία, αγενεσία των δομών του λεμφικού συστήματος, σε ίνωση χωρίς υποκείμενη αιτία, ή εκ γενετής. Εάν υπάρχει υποκείμενη αιτία χαρακτηρίζεται ως δευτεροπαθές και μπορεί να οφείλεται σε τραύμα, σε ακτινοβόληση, σε χειρουργική εκτομή, σε κακοήθεια, σε λοίμωξη ή στα πλαίσια μεταφλεγμονωδών αντιδράσεων. Συχνότερα παρατηρείται το δευτεροπαθές λεμφοίδημα και εξ αυτών των ασθενών οι περισσότερες είναι γυναίκες που έχουν αντιμετωπισθεί για καρκίνο του μαστού. Στον τύπο αυτό του καρκίνου που απαντάται συχνότερα από οποιονδήποτε άλλον στις γυναίκες παγκοσμίως, το λεμφοίδημα μπορεί να προκληθεί από πολλούς παράγοντες, καθώς και από συνδυασμό αυτών. Η διήθηση των μασχαλιαίων λεμφαδένων από καρκινικά κύτταρα του μαστού με δημιουργία συμπλόκων και η διασπορά των νεοπλασματικών εμβόλων στα λεμφαγγεία προκαλεί λεμφοίδημα του σύστοιχου άνω άκρου. Ίδιο αποτέλεσμα μπορεί να έχει και ο μασχαλιαίος λεμφαδενικός καθαρισμός που εκτελείται στην χειρουργική αντιμετώπιση. Επίσης, η θεραπευτική ακτινοβόληση του μαστού μετά από περιορισμένες επεμβάσεις (όχι μετά από μαστεκτομή), αλλά και η ακτινοβόληση της μασχαλιαίας κοιλότητας δύναται να συμβάλουν στην δημιουργία λεμφοιδήματος. Από το 2013 που έχει αναγνωρισθεί διεθνώς και συνιστάται η μέθοδος του φρουρού λεμφαδένα στον καρκίνο του μαστού, έχει μειωθεί θεαματικά ο αριθμός των λεμφαδενικών καθαρισμών και έχει αντικατασταθεί από την εκτομή 1-3 λεμφαδένων. Το γεγονός αυτό έχει μειώσει αρκετά τα ποσοστά του λεμφοιδήματος, το οποίο εξακολουθεί να αποτελεί την πιο δυσάρεστη επιπλοκή στις ασθενείς με καρκίνο του μαστού. Η εξέλιξη των απεικονιστικών μεθόδων συμβάλει καθοριστικά στην διεγχειρητική ανεύρεση των φρουρών λεμφαδένων, γεγονός που αφενός ελαχιστοποιεί τους κατά τα άλλα τραυματικούς χειρουργικούς χειρισμούς, αφετέρου καθιστά μη απαραίτητους τους λεμφαδενικούς καθαρισμούς των μασχαλιαίων χωρών. Κοινός τόπος των προαναφερομένων, είναι ο μικρότερος αριθμός ασθενών με λεμφοίδημα στα πλαίσια καρκίνου του μαστού.
description: Lymphedema is defined as the pathological condition in which a swelling (edema) is observed in a part of the body, usually in the upper or lower extremities, which is due to impaired lymph transport, either primary or due to another underlying factor / disease. It is caused as a consequence of the obstruction of the lymphatic vascular function while a progressive accumulation of the lymph is observed, due to the impossibility of adequate drainage. Deficiency in circulation and accumulation can manifest with visceral pathology (especially in the respiratory or digestive system) however, swelling of the upper or lower limb with or without visceral involvement is the most common manifestation of lymphedema. If there is no triggering factor, the lymphedema is classified as primary. If there is an underlying cause it is classified as secondary and may be due to trauma, radiation, surgical resection, malignancy, infection or in the context of post-inflammatory reactions. Secondary lymphedema is more common and most of these patients are women who have been treated for breast cancer. In this type of cancer that occurs more often than any other in women worldwide, lymphedema can be caused by many factors, as well as a combination of them. Infiltration of the axillary lymph nodes by breast cancer cells with the formation of complexes and the dispersion of neoplastic emboli in the lymphatics causes lymphedema of the associated upper extremity. The axillary lymph node cleansing performed in surgical treatment can have the same effect. Also, the therapeutic irradiation of the breast after limited operations (not after mastectomy), but also the irradiation of the axillary cavity may contribute to the creation of lymphedema. Since 2013 when the sentinel lymph node method has been internationally recognized and recommended in breast cancer, the number of lymph node cleansings has decreased dramatically and has been replaced by the resection of 1-3 lymph nodes. This fact has greatly reduced the rates of lymphedema, which is still the most unpleasant complication in breast cancer patients.The evolution of imaging methods contributes decisively to the intraoperative finding of sentinel lymph nodes, which, on the one hand, minimizes the otherwise traumatic surgical procedures, and on the other hand, makes lymph node cleanings of the axillary areas unnecessary. A common point of the aforementioned is the smaller number of patients with lymphedema in the context of breast cancer.