Διαχείριση άρδευσης/αγροτικής παραγωγής με τη βοήθεια της πολυκριτηριακής μεθόδου Αναλυτική Ιεραρχική Διαδικασία. Εφαρμογή στο αρδευτικό δίκτυο Γέφυρας
Creators: name: Μουρουζίδης, Ελευθέριος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Αρδευτικό δίκτυο Γέφυρας
Διαχείριση Υδατικών Πόρων
Αναλυτική Ιεραρχική Διαδικασία (ΑΗΡ)
Irrigation network of Gephyra
Water Resources Management
Analytical Hierarchical Process

description: Στην παρούσα μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία πραγματοποιείται η προσπάθεια να βρεθεί η βέλτιστη οικονομική οργάνωση της γεωργικής παραγωγής, περιορίζοντας στο ελάχιστο τη χρήση των διαθέσιμων υδατικών πόρων. Στην ουσία πρόκειται για ορθολογική διαχείριση των αρδευτικών δικτύων και συγκεκριμένα του αρδευτικού δικτύου Γέφυρας Θεσσαλονίκης. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί συνδυάζοντας την επιχειρησιακή έρευνα και την υδραυλική επιστήμη για την ανάπτυξη της κατάλληλης μεθοδολογίας. Στη διαμόρφωση της πεδιάδας της Θεσσαλονίκης, μπορούν να συμβάλλουν τα αποτελέσματα της έρευνας που πραγματοποιήθηκε στην περιοχή του Αγίου Αθανασίου, η οποία και αποτελεί αντιπροσωπευτικό κομμάτι αυτής. Για την πραγματοποίηση της έρευνας επιλέχτηκαν οι κύριες καλλιέργειες της περιοχής έρευνας, όπως είναι το βαμβάκι ο αραβόσιτος, η μηδική, η βιομηχανική τομάτα, τα τεύτλα, τα κηπευτικά και το ρύζι. Εφαρμόστηκε η πολυκριτηριακή μέθοδος της Αναλυτικής Ιεραρχικής Διαδικασίας (ΑΗΡ), λαμβάνοντας υπόψη πέντε κριτήρια και δέκα εναλλακτικά σενάρια. Τα κριτήρια είναι η μέση παραγωγή (kg/στρέμμα), μέσο κόστος παραγωγής (€/στρέμμα), μέσο κέρδος (€/στρέμμα), μέσες υδατικές ανάγκες (hm3) και ο όγκος νερού που παροχετεύεται από τον ΓΟΕΒ (m3). Αφού ορίστηκαν τα κριτήρια, στη συνέχεια δομήθηκαν τα δέκα εναλλακτικά σενάρια ή λύσεις. Η δομή τους δημιουργήθηκε με βάση την Κοινή Γεωργική Πολιτική, δηλαδή λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους και τα μέτρα που περιλαμβάνονται σε αυτή. Από την εφαρμογή της ΑΗΡ τα αποτελέσματα έδειξαν πως η καλλιέργεια της βιομηχανικής τομάτας είναι η περισσότερο κερδοφόρα για τον παραγωγό αλλά και πιο φιλική προς το περιβάλλον. Στο σενάριο το οποίο επικράτησε ύστερα από την εφαρμογή της μεθόδου προτείνεται τεράστια αύξηση της καλλιέργειας της βιομηχανικής τομάτας, και μικρή αύξηση της καλλιέργειας των τεύτλων. Στην αντίθετη πλευρά η καλλιέργεια που προτείνεται να έχει την μεγαλύτερη μείωση είναι αυτή του ρυζιού. Βέβαια η εφαρμογή του παραπάνω σενάριο θα πληροί και την προϋπόθεση ότι η αγορά μπορεί να απορροφήσει την ποσότητα παραγωγής του προϊόντος της βιομηχανικής τομάτας. Κάτι τέτοιο θεωρείται αδύνατο καθώς το τοπικό εργοστάσιο μεταποίησης της βιομηχανικής τομάτας είναι εκτός λειτουργίας. Τέλος, εκτός της πρότασης για την κατανομή των καλλιεργειών, πραγματοποιούνται και προτάσεις έτσι ώστε να οργανωθεί καλύτερα ο γεωργικός κλήρος με απώτερο σκοπό την επίτευξη μεγαλύτερου ύψους γεωργικού εισοδήματος και για να αξιοποιηθούν περισσότερο οι υδατικοί πόροι.
description: In this master thesis, the attempt is made to find the optimal economic organization of agricultural production, limiting the use of available water resources to a minimum. In essence, it is about rational management of the irrigation networks, specifically the irrigation network of the Gephyra of Thessaloniki. This can be achieved by combining operations research and hydraulics to develop the appropriate methodology. The results of the research carried out in the area of Agios Athanasios, which is a representative part of it, can contribute to the formation of the plain of Thessaloniki. To carry out the research, the main crops of the study area were selected, such as cotton, maize, alfalfa, industrial tomato, beet, vegetables and rice. The multi-criteria Analytical Hierarchical Process (AHP) method was applied, considering five criteria and ten alternative scenarios. The criteria are average production (kg/acre), average production cost (€/acre), average profit (€/acre), average water needs (hm3) and the volume of water drained by the GOEB (m3). Once the criteria were defined, the ten alternative scenarios or solutions were then constructed. Their structure was created on the basis of the Common Agricultural Policy, taking into account the objectives and measures included in it. From the application of AHP, the results showed that the cultivation of the industrial tomato is the most profitable for the producer but also more environmentally friendly. In the scenario that is proposed after the application of the method, a huge increase in the cultivation of the industrial tomato is proposed, and a small increase in the cultivation of beets. On the opposite side, the crop that is proposed to have the greatest reduction is that of rice. Of course, in the above scenario there should also be the condition that the market can absorb the production quantity from the industrial tomato product, which is considered impossible as the local tomato sauce manufacturing plant is out of operation. Finally, in addition to the proposal for the distribution of crops, proposals are also being made to better organize the agricultural workforce with the ultimate goal of achieving a greater amount of agricultural income and to make better use of water resources.