Χαρακτηρισμός εδαφών της βόρειας Ελλάδας για την εύρεση στοιχείων ανθρωπογενούς προέλευσης
Creators: name: Παπούλια, Χρυσάνθη Ελευθερίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Εδάφη
Μέταλλα
Ανθρωπογενή δραστηριότητα
Soils
Metals
Human activity

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία εντάσσεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης έρευνας η οποία αφορά τη μελέτη της περιβαλλοντικής ρύπανσης στην περιοχή της δυτικής Μακεδονίας όπου δραστηριοποιούνται τα ορυχεία εξόρυξης λιγνίτη και τα ηλεκτροπαραγωγικά εργοστάσια καύσης λιγνίτη. Κύριοι στόχοι της έρευνας αυτής είναι ο προσδιορισμός των μεταλλικών στοιχείων που εμφανίζονται σε δείγματα εδάφους και βρύων ως αποτέλεσμα των παραπάνω ανθρώπινων διεργασιών, ο προσδιορισμός των συγκεντρώσεων και της χωρικής κατανομής των μεταλλικών στοιχείων, καθώς και η σύγκριση των αποτελεσμάτων αυτών με ορισμένα δείγματα αναφοράς τα οποία λήφθηκαν από άλλες περιοχές της βόρειας Ελλάδας. Όσον αφορά συγκεκριμένα το περιεχόμενο της παρούσας μελέτης πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις δειγμάτων εδάφους από τις περιοχές της δυτικής Μακεδονίας, της Πιερίας και του Χορτιάτη με τη βοήθεια του ηλεκτρονικού μικροσκοπίου σάρωσης, της φασματοσκοπίας φθορισμού ακτίνων-x και της φασματοσκοπίας υπερύθρου με μετασχηματισμό Fourier. Κατά την εξέταση των δειγμάτων με τη χρήση του ηλεκτρονικού μικροσκοπίου σάρωσης συλλέχθηκαν εικόνες με τη βοήθεια των οποίων πραγματοποιήθηκε μορφολογικός χαρακτηρισμός των εδαφικών σωματιδίων, επίσης έγινε μια σειρά μετρήσεων και συλλέχθηκαν φάσματα για κάθε περιοχή, με την ανάλυση των οποίων έγινε χημικός και ορυκτολογικός χαρακτηρισμός των περιοχών. Με τη χρήση της φασματοσκοπίας φθορισμού πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις των δειγμάτων με τη βοήθεια των οποίων εξάγονται συμπεράσματα για τις συγκεντρώσεις των κύριων στοιχείων και των ιχνοστοιχείων του εδάφους. Τέλος με τη χρήση της φασματοσκοπίας υπερύθρου πραγματοποιήθηκε λήψη φασμάτων διαπερατότητας με την ανάλυση των οποίων έγινε ορυκτολογικός χαρακτηρισμός των δειγμάτων. Οι στόχοι της εργασίας είναι να εξαχθούν συμπεράσματα για τα γεωλογικά χαρακτηριστικά των τριών περιοχών, να γίνει μια πρώτη εκτίμηση για την ύπαρξη στοιχείων ανθρωπογενούς προέλευσης στα εδάφη της δυτικής Μακεδονίας και να πραγματοποιηθεί σύγκριση των αποτελεσμάτων ανάμεσα στις περιοχές που βρίσκονται πλησιέστερα στην τοποθεσία των εργοστασίων και των ορυχείων λιγνίτη και στις απομακρυσμένων περιοχές, τα δείγματα των οποίων αποτελούν τα δείγματα αναφοράς
description: The present work is part of a broader research study on environmental pollution in the area of Western Macedonia, Greece, where lignite mines and lignite combustion power plants are located. This research aims to identify the metals present in soil and moss samples as a result of the above mentioned human activity, determine the concentrations and spatial distribution of these metals and, finally, compare the results with reference measurements from samples acquired from other areas of northern Greece. For the present work soil samples obtained from Western Macedonia, Pieria and Chortiatis were characterised using scanning electron microscopy , x-ray fluorescence spectroscopy and Fourier transform infrared spectroscopy. Images collected with the scanning electron microscope were used to morphologically characterise the soil particles. Additional measurements and spectra were also acquired in order to perform chemical and mineralogical characterisation of the samples. Fluorescence spectroscopy was used to determine the concentration of the main elements and trace elements in the soil. Finally, using infrared spectroscopy, transmission spectra were obtained for mineralogical characterization of the samples. The main aims of this project were to draw conclusions on the geological characteristics of the three areas, to make a first estimate of the elements present due to human activity in the area of Western Macedonia, and to compare the results from the sites closest to the power plant and lignite mines with those from remote areas (reference samples)
description: Σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Γκρενόμπλ (Γαλλία), το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, και το CNRS (Centre National de la Researche Scientifique, Γαλλία)