Ψυχολογικές επιπτώσεις της νοσηλείας σε μονάδα εντατικής θεραπείας και η επεξεργασία της προσωπικής εμπειρίας της νοσηλείας ως μορφή παρέμβασης για τον περιορισμό τους
Creators: name: Ζησόπουλος, Γεώργιος Ι.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: ΜΕΘ
Άγχος
Κατάθλιψη
Μετατραυματικό στρες
ICU
Anxiety
Depression
Post-traumatic stress

description: Στόχοι της διατριβής ήταν η διερεύνηση των ψυχολογικών επιπτώσεων της νοσηλείας σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) τρεις μήνες και ένα έτος μετά την έξοδο από την ΜΕΘ και η αξιολόγηση μιας παρέμβασης για την αντιμετώπιση τους που εστιάζεται κυρίως στα συμπτώματα της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες (ΔΜΣ). Πρόκειται για αναδρομική έρευνα σε δύο διαφορετικά δείγματα πρώην ασθενών ΜΕΘ με 98 συνολικά συμμετέχοντες/ουσες. Επιπλέον, στο ένα δείγμα (n = 72) εφαρμόστηκε πειραματικός σχεδιασμός με την συγκρότηση ομάδας ελέγχου και ομάδας παρέμβασης. Η παρέμβαση περιλάμβανε σε τρεις συνεδρίες την γραπτή αφήγηση της προσωπικής ιστορίας στην ΜΕΘ, το υλικό αυτοβοήθειας και το ημερολόγιο της νοσηλείας στην ΜΕΘ (μόνο για την δεύτερη συνεδρία). Τα δημογραφικά δεδομένα συλλέχθηκαν μέσω αυτοσχέδιου ερωτηματολόγιου και τα στοιχεία που σχετίζονται με την νοσηλεία στην ΜΕΘ από τον εκεί ιατρικό φάκελο. Για τις ψυχολογικές επιπτώσεις χρησιμοποιήθηκαν ειδικά ερωτηματολόγια που έχουν προσαρμοστεί για τον Ελληνικό πληθυσμό (IES-r, HADS, EQ-5D). Στο δείγμα με τον πειραματικό σχεδιασμό πραγματοποιήθηκαν τρεις μετρήσεις περίπου 90, 130 και 360 ημέρες μετά την έξοδο από την ΜΕΘ αντίστοιχα. Επίσης, για την ομάδα παρέμβασης η πρώτη συνεδρία της παρέμβασης πραγματοποιήθηκε αμέσως μετά την πρώτη μέτρηση και οι άλλες δύο συνεδρίες ακολουθούσαν περίπου ανά 15 ημέρες και πριν την δεύτερη μέτρηση. Στο δείγμα χωρίς τον πειραματικό σχεδιασμό πραγματοποιήθηκε μια μέτρηση, ένα έτος μετά την ΜΕΘ. Τα αποτελέσματα παρουσιάζονται σε τέσσερα άρθρα. Συγκεκριμένα, παρουσιάζονται οι ψυχολογικές επιπτώσεις και η σχέση τους με δημογραφικούς, κοινωνικούς και ιατρικούς παράγοντες καθώς και με τις αρνητικές αναμνήσεις από την εμπειρία στην ΜΕΘ τρεις μήνες και ένα έτος μετά την ΜΕΘ (άρθρα 1 και 2 αντίστοιχα). Επίσης, παρουσιάζονται οι παράγοντες (δημογραφικοί, κοινωνικοί και ιατρικοί) που σχετίζονται με τις αρνητικές αναμνήσεις τρεις μήνες μετά από την ΜΕΘ καθώς και η διασύνδεση των αρνητικών αναμνήσεων μεταξύ τους (άρθρο 3). Στη συνέχεια (άρθρο 4), παρουσιάζεται η προσωπική εμπειρία της νοσηλείας στην ΜΕΘ με την Θεματική Ανάλυση της πρώτης και της τρίτης αφήγησης των συμμετεχόντων/ουσών στην ομάδα της παρέμβασης όπου περιγράφονται παράλληλα οι τροποποιήσεις στις αφηγήσεις μετά από την παρέμβαση. Ωστόσο, δεν ήταν εφικτή η ποσοτική αξιολόγηση της παρέμβασης καθώς η ομάδα ελέγχου είχε υψηλότερη βαθμολογία στην κλίμακα μέτρησης συμπτωμάτων ΔΜΣ (IES-r) από την ομάδα παρέμβασης στην πρώτη μέτρηση (διαφορά η οποία διατηρήθηκε και στις υπόλοιπες τις μετρήσεις). Τα δεδομένα της παρούσας διατριβής επιβεβαιώνουν την παρουσία ψυχολογικών επιπτώσεων τουλάχιστον για ένα έτος μετά την ΜΕΘ. Πρόκειται για ένα πολυπαραγοντικό φαινόμενο στο οποίο εμπλέκονται δημογραφικοί, κοινωνικοί καθώς και σχετικοί με την ιατρική περίθαλψη και με την προσωπική εμπειρία στην ΜΕΘ παράγοντες. Οι αρνητικές αναμνήσεις από την ΜΕΘ, η ύπαρξη κάποιου στρεσογόνου γεγονότος μετά την ΜΕΘ που συνήθως αφορά θέματα υγείας, και η αντίληψη του ίδιου του ατόμου για την ύπαρξη κοινωνικών περιορισμών στην επιθυμία του για συζήτηση θεμάτων της ΜΕΘ αποτελούν μια ομάδα παραγόντων η οποία συνδέεται με τις ψυχολογικές επιπτώσεις σε όλη την διάρκεια του έτους μετά την ΜΕΘ. Τέλος, η Θεματική Ανάλυση παρέχει ενδείξεις πως η παρέμβαση οδηγεί στην αναδιοργάνωση των αναμνήσεων των συμμετεχόντων/ουσών, στην αποκατάσταση της αίσθησης για την συνέχεια του εαυτού και στην διαμόρφωση αφηγήσεων αποκατάστασης.
description: Aims of the present thesis were a) To explore psychological morbidity such as symptoms of anxiety, depressive, and Post Traumatic Stress Disorder (PTSD), and Health Related Quality of Life (HRQoL) status both three months and a year after the Intensive Care Unit (ICU) stay; b) To assess an intervention that focused primarily on PTSD symptoms and was designed to address psychological morbidity after an ICU stay. The retrospective research based on two different samples of former ICU patients (N = 98) in Greece. Furthermore, in the first sample (n = 72) participants were enlisted in the study three months after the ICU stay and comprised two groups (intervention and control). In the second sample, participants (n = 26) were enlisted in the study a year after their ICU stay. The study’s intervention consisted of three sessions (every fifteen days) and included a written narrative, an ICU diary (only in the second session) and the provision of self-help materials. Demographic data were collected through a self-administered questionnaire and each patient’s ICU medical record was used for information related to ICU hospitalization. The research questionnaire included demographics, personal information and questionnaires adapted for the Greek population that were used to assess ICU negative memories, PTSD symptoms (IES-r), anxiety and depressive symptoms (HADS), HRQoL (EuroQoL-5D-5L) and social constraint. Participants of the first sample completed the study’s questionnaire three times approximately 90, 130 and 360 days after the ICU stay, respectively. Intervention’s sessions occurred between first and second assessment. Participants of the second sample completed the study’s questionnaire only once, a year after the ICU stay. Results are presented in four articles. Specifically, psychological morbidity and demographic, psychosocial, and medical correlates of psychological morbidity three months and a year after the ICU stay are presented in the first and the second article respectively. Additionally, the interconnections and correlates (medical, demographic, and psychosocial factors) of negative ICU memories are presented in the third article. Furthermore, participants’ perceptions about their ICU experience and differences in their first and third narratives (before and after the intervention) are presented in the fourth article by using inductive Thematic Analysis. Finally, quantitative assessment of intervention was unfeasible because of floor effects across intervention group at the baseline measurement of PTSD symptoms. Specifically, the control group had higher IES-r scores than the intervention group (the difference was evident in the second and third assessments). This research confirms high rates of psychological morbidity throughout the first year after the ICU stay. It also presents psychological morbidity as a multifaceted phenomenon in which demographic, psychosocial, medical and personal factors are involved. Negative ICU memories, the existence of some other stressor after the ICU stay (usually health related problems) and social constraints on former ICU patients’ wish to communicate and discuss their ICU experience comprise a group of factors that relate to psychological morbidity during the first year after the ICU stay. Qualitative data indicate that after the intervention participants appeared to reorganize their ICU recollections, reestablish self-continuity and author restitution narratives.