title: Archeologische onderzoek Jeroen Boschlaan 1. Een laatmiddeleeuwse boerderij in Klein Tongelre.
title: Archeologische Rapporten Eindhoven en Helmond, rapport 48
titleType: AlternativeTitle
Creators: name: Vroomans, M.A.K.
Publisher: name: Afdeling Archeologie gemeente Eindhoven
Year: 2013
Subjects: subject: Archaeology
valueUri: http://www.narcis.nl/classfication/D37000
subject: Economie - Landbouw (ELX)
subject: Nieuwe tijd: 1500 - heden (NT)

description: Van 6 tot en met 10 juli 2009 heeft de afdeling Archeologie van de gemeente Eindhoven een kleinschalig proefsleuvenonderzoek uitgevoerd aan de Jeroen Boschlaan 1 te Eindhoven. Dit gebeurde in opdracht van
gemeente Eindhoven (sector Grond &amp; Vastgoed, afdeling Bouw &amp; Onderhoud).
Tijdens de inspectie van de boerderij en schuur in verband met een geplande restauratie was duidelijk geworden dat er nog zeer oude gebinten aanwezig waren. Daarom is er in april 2009 een bouwhistorische verkenning uitgevoerd door het bedrijf BAAC (’s-Hertogenbosch). Hieruit bleek dat de huidige schuur de oorspronkelijke boerderij is geweest. Oorspronkelijk was de boerderij een hallehuisboerderij met vakwerkwanden. In de loop der tijd is deze diverse malen aangepast en werden er stukken aangebouwd. Op een gegeven moment werd de voordeur naar de opgehoogde zuidgevel verplaatst. Vanaf dat moment was de boerderij ogenschijnlijk van het bekende langgeveltype.
Omdat de schuur/boerderij in een archeologisch attentiegebied ligt diende vooraf aan eventuele restauratiewerkzaamheden die delen
onderzocht te worden die mogelijk zullen worden verstoord.
Gekozen werd om drie proefsleuven aan te leggen binnen de boerderij en één erbuiten om de aard en de ruimtelijke spreiding van de eventuele archeologische overblijfselen in kaart te brengen, om zo tot een waardestelling te komen voor de kwaliteit van de archeologische ondergrond en een eventueel vervolgonderzoek.
Tijdens het onderzoek is gebleken dat in het woongedeelte twee keldertjes aanwezig waren. Juist buiten de schuur is vermoedelijk de insteek van een waterput aangetroffen; de waterput zelf zal enkele meters verder liggen.
De poeren en de brandmuur konden wegens constructieproblemen niet onderzocht worden. Tevens is werkput 4 op een andere plaats aangelegd dan oorspronkelijk aangegeven in het Programma van Eisen (tussen de
meest westelijke staldeuren), omdat ook hier de stabiliteit van de constructie anders in het gedrang kwam.
Tijdens de opgraving zijn enkele archeologische vondsten aangetroffen, waarbij meer dan de helft als aanlegvondsten beschouwd dienen
te worden. De algemene datering van de vondsten is laat-middeleeuws/vroege nieuwe tijd. Interessant zijn twee scherven grijs gedraaid
aardewerk. Eén ervan is in de boerderij aangetroffen op een diepte van 60 cm - maaiveld. De andere is in een laag gevonden die vermoedelijk bij de insteek van de waterput hoort. Deze scherven duiden waarschijnlijk op een laatmiddeleeuwse voorganger van de boerderij.
De profielen tonen met name in de bovenste 20 à 30 cm verstoringen. In werkput 1 en 2 zijn spadesteken in het profiel te zien. Onderin dezelfde werkputten is het restant van een podzolbodem aanwezig.
In werkput 4 is een sterk gelaagde opvulling aanwezig van bruin en geel zand. Hoogstwaarschijnlijk gaat het hier om de potstal.
Het onderzoek heeft aangetoond dat de ondergrond slechts in beperkte mate verstoord is en dat er vooral op het erf nog een ongestoorde
archeologische ondergrond aanwezig is. Het advies is om het erf voorafgaand aan iedere ingreep eerst archeologisch te onderzoeken.
Voor de poeren en brandmuur zou overwogen kunnen worden om restauratiewerkzaamheden archeologisch te begeleiden.