Η Προσέγγιση του Μακεδονικού Αγώνα μέσα από την Ψηφιακή Χαρτογραφία. Σύνδεση Γεωγραφίας, Λογοτεχνίας και Ιστορίας
Creators: name: Ηλιοπούλου, Μαρία Κυριάκου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Ψηφιακή Χαρτογραφία
Μακεδονικός Αγώνας
Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση
Digital Cartography
Macedonian Struggle
Primary Education

description: Στην παρούσα διπλωματική εργασία επιχειρείται μια διεπιστημονική προσέγγιση του Μακεδονικού Αγώνα με κύριο μέσο έναν ψηφιακό διαδραστικό χάρτη. Τα γνωστικά αντικείμενα που συνέβαλαν μαζί με την επιστήμη της Γεωγραφίας, ήταν η Λογοτεχνία και η Ιστορία. Για να πραγματοποιηθεί ο χάρτης συλλέχθηκαν αρχικά πληροφορίες (βιβλία και χάρτες). Τα δεδομένα που ενδιέφεραν ήταν τα εξής: τα τοπωνύμια, οι κινήσεις, αλλά και οι φορές των κινήσεων, οι περιοχές στις οποίες σημειώθηκαν μάχες ή αποτέλεσαν τις βάσεις των στρατευμάτων (Ελληνικών και Βουλγαρικών) και τέλος οι χρονολογίες. Στη συνέχεια, με τη βοήθεια των Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών (Γ.Σ.Π.), τα δεδομένα αυτά αποτυπώθηκαν πάνω στο υπόβαθρο των λογισμικών και με αυτό τον τρόπο προέκυψαν τα πρώτα χαρτογραφικά επίπεδα που αφορούν τις ιστορικές πηγές. Από τον κλάδο της Λογοτεχνίας, επιλέχθηκε το βιβλίο της Πηνελόπης Δέλτα, «Στα μυστικά του Βάλτου», το οποίο εξιστορεί τη μάχη που έγινε στη λίμνη των Γιαννιτσών, καθώς χαρακτηρίστηκε ως περιοχή κλειδί, για την έκβαση του Μακεδονικού Αγώνα. Από το ιστορικό μυθιστόρημα αντλήθηκαν πληροφορίες διατηρώντας τα ίδια κριτήρια που χρησιμοποιήθηκαν για τις ιστορικές πηγές, ώστε να απομακρυνθούν τα δεδομένα που προέρχονταν από τη φαντασία της συγγραφέως και έτσι σχεδιάστηκε ένα χαρτογραφικό επίπεδο βασισμένο στις περιγραφές του παραπάνω μυθιστορήματος. Με τον συνδυασμό αυτών των χαρτογραφικών επιπέδων δημιουργήθηκε μία νέα χαρτοσύνθεση ως τελικό αποτέλεσμα. Ο χάρτης αυτός έχει, κατά κύριο λόγο, εκπαιδευτική χρήση. Οι ψηφιακοί-διαδραστικοί χάρτες αποτελούν σημαντικά εργαλεία για τους εκπαιδευτικούς, διότι με αυτούς μπορούν σήμερα να δομήσουν τη διδασκαλία τους. Αυτή, όμως, η χρησιμότητά του αξιολογήθηκε μέσω ερωτηματολογίου. Μετά την ολοκλήρωση του χάρτη μοιράστηκε ερωτηματολόγιο σε εν ενεργεία εκπαιδευτικούς με σκοπό να τον κρίνουν για την παιδαγωγική του επάρκεια. Το ερωτηματολόγιο δείχνει και την σχέση των Ελλήνων εκπαιδευτικών του 21ου αιώνα με την ψηφιακή χαρτογραφία. Μαζί με το κομμάτι της έρευνας παρουσιάζεται και ένα σχέδιο διδασκαλίας, το οποίο στοχεύει στην πλαισίωση του χάρτη στην εκπαιδευτική διαδικασία. Τέλος, στην εργασία αυτή και με τη βοήθεια των νέων τεχνολογιών, όπως των Γ.Σ.Π., γίνεται προσπάθεια να αναδειχθεί το κατά πόσο τα ιστορικά δεδομένα συγκλίνουν ή αποκλίνουν με τα λογοτεχνικά δεδομένα που αναφέρονται στον Μακεδονικό Αγώνα. Τα αποτελέσματα της έρευνας είναι αρκετά σημαντικά διότι, αναδεικνύουν τη χρησιμότητα της ψηφιακής χαρτογραφίας και την ικανότητά της να συνεργαστεί με διαφορετικής φύσεως επιστήμες, αλλά και φανερώνει την μελλοντική πορεία της επιστήμης αυτής μέσα στα σχολεία της χώρας
description: In this thesis, there is an interdisciplinary approach to the Macedonian Struggle being attempted, presented with a digital interactive map as the main medium. The academic subjects that contributed along with the science of Geography were Literature and History. To make the map, first, certain information (books and maps) was collected. The data that were of interest are the following: the toponyms, the movements, but also the times of the movements, the areas where battles took place or formed the bases of the troops (Greek and Bulgarian) and finally the dates. Then, with the help of Geographical Information Systems (GIS), these data were mapped onto the background, and in this way, the first cartographic levels concerning the historical sources were emerged. Regarding the field of Literature, Penelope Delta's book "In the Secrets of the Swamp" was chosen, which tells the story of the battle that took place at the lake of Giannitsa, as it was characterized as a key area for the outcome of the Macedonian War. From this historical novel, the same information was drawn as from the historical sources, and after a selection was made to remove the data coming from the author's imagination, a cartographic layer was designed, based on the descriptions of the historical novel. By combining the cartographic layers, a new map composition was created as a final result. This map is primarily for educational use. Digital-interactive maps are important tools for teachers, because with them, nowadays, they can develop their teaching. However, its usefulness will be evaluated. Upon completion of the map, a questionnaire was distributed to practicing teachers in order to judge it for its pedagogical adequacy. This questionnaire also shows the relationship of Greek teachers of the 21st century with digital cartography. Along with the research part, a teaching plan is also presented, which aims to frame the map in the educational process. Finally, with this research, with the help of new technologies, and specifically from G.I.S. an attempt is made to reveal to what extent the historical data, converge or diverge, with the literary data related to the Macedonian Struggle. The results of the research are quite important because they highlight the usefulness of digital cartography and its ability to collaborate with different kinds of science and secondly, it reveals the future course of this science within the country's schools