Το οικόσημο ως εργαλείο ταυτοποίησης ιστορικών προσώπων και γεγονότων σε πίνακες της Ιταλικής Αναγέννησης: σχολιασμένη μετάφραση του άρθρου της Katalin Prajda, «The Coat of Arms in Fra Filippo Lippi’s Portrait of a Woman with a Man at a Casement»
Creators: name: Στεργιανού, Βασιλική Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: Σχολιασμένη
Μετάφραση
Οικόσημα
Annotated
Translation
Coats of Arms

description: Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας, που φέρει τον τίτλο Το οικόσημο ως εργαλείο ταυτοποίησης ιστορικών προσώπων και γεγονότων σε πίνακες της ιταλικής Αναγέννησης: Σχολιασμένη μετάφραση του άρθρου της Katalin Prajda, «The Coat of Arms in Fra Filippo Lippiʼ s Portrait of a Woman with a Man at a Casement», είναι αφενός η μελέτη της προϊστορίας και της εξέλιξης των οικοσήμων, καθώς και οι χρήσεις και οι λειτουργίες που επιτελούσαν στις δυτικοευρωπαϊκές κοινωνίες από τη μεσαιωνική έως την αναγεννησιακή περίοδο και αφετέρου η μετάφραση του άρθρου της προαναφερθείσας συγγραφέως, που άπτεται του εξεταζόμενου ζητήματος, από την αγγλική στην ελληνική. Η εργασία, εν τέλει, παρουσιάζει ορισμένες μεταφραστικές προκλήσεις που προέκυψαν κατά τη διάρκεια της μεταφραστικής διαδικασίας. Ειδικότερα, η εργασία χωρίζεται σε δύο μέρη. Στο πρώτο μελετώνται οι συνθήκες υπό τις οποίες πρωτοεμφανίστηκαν τα οικόσημα, η ταυτότητα και ο τόπος που απαντήθηκαν, καθώς και το περιεχόμενό τους. Εν συνεχεία, επισημαίνονται χαρακτηριστικά έργα της μεσαιωνικής περιόδου προκειμένου να κατανοηθεί επαρκώς η χρήση και η λειτουργία τους σε έργα τέχνης και της μεταγενέστερης περιόδου, δηλαδή της αναγεννησιακής, στην ιταλική χερσόνησο. Στο δεύτερο μέρος, εν πρώτοις ορίζεται η μεταφραστική μεθοδολογία που υιοθετήθηκε και πραγματοποιείται τεκμηρίωση ορισμένων μεταφραστικών επιλογών και, κατά δεύτερον, εκπονείται η μετάφραση του άρθρου της Prajda σε δίστηλο πίνακα όπου αντιπαραβάλλονται το πρωτότυπο κείμενο και το μετάφρασμα. Η εργασία καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ύπαρξη οικοσήμων σε ζωγραφικούς πίνακες της ιταλικής Αναγέννησης, καθώς ομοίως και η θέση που καταλαμβάνουν στο έργο, μπορούν να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην αναγνώριση ιστορικών προσώπων και γεγονότων και ενδεχομένως στην ακριβέστερη χρονολόγηση των έργων. Όσον αφορά δε στο μεταφραστικό μέρος, διαπιστώθηκε ότι η μετάφραση ενός κειμένου σχετικού με την ιστορία της τέχνης απαιτεί επαρκή γνώση του ιστορικού και κοινωνικοπολιτισμικού πλαισίου, ούτως ώστε να μπορεί να αποδοθεί κατά τρόπο ασφαλή και κατανοητό η ορολογία, αλλά και να αποφευχθούν προβλήματα αναντιστοιχίας ως προς τη σημασιολογία ανάμεσα στο Κείμενο-Πηγή και στο Κείμενο-Στόχο.
description: The aim of this master thesis, entitled The coat of arms as a means of identification of historical people and events in paintings of the Italian Renaissance: Annotated translation of Katalin Prajdaʼ s article, «The Coat of Arms in Fra Filippo Lippiʼ s Portrait of a Woman with a Man at a Casement», is, firstly, the study of prehistory and evolution of the coats of arms, as well as their usage and functions in the west European societies from the Medieval times till the Renaissance period, and, secondly, the translation of the aforementioned authorʼ s article, which is relevant to the question under discussion, from English into Greek. Finally, the thesis presents some translation challenges that have arisen during the translation process. More specifically, the master thesis is divided into two parts. In the first part, the conditions in which coats of arms first appeared, their identity, the place they were used and their content are being studied. Afterwards, typical works of art of the medieval period are enlisted in order to fully comprehend their use and function in artworks of the subsequent period too, i.e. that of the Renaissance, in the Italian peninsula. In the second part, the methodology of the translation followed is defined and the documentation of certain translation choices is explained and, finally, the translation of Prajdaʼ s article is presented in a two-column table in which the original text and the translation are shown side by side. The thesis comes to the conclusion that the existence of coats of arms in paintings of the Italian Renaissance and similarly their position in the work, may play a crucial role in the identification of historical people and events and, probably, in the more accurate dating of the works. With regard to the translation part, it has been ascertained that the translation of a text relating to the History of Art requires sufficient knowledge of the historical and socio-cultural context in order to render comprehensible its terminology, but also to avoid problems of mismatch, as far as semantics is concerned, between the Source-Text and the Target-Text.