Νευρογνωσιακή Έκπτωση στην Σχιζοφρένεια
Creators: name: Πολίτης-Περβανίδης Ιωάννης Φωτίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Νευρογνωσιακή έκπτωση
Σχιζοφρένεια
Γνωσιακά ελλείμματα
Neurocognitive decline
Schizophrenia
Cognitive deficits

description: Αντικείμενο της παρούσας εργασίας είναι η βιβλιογραφική διερεύνηση της νευρογνωσιακής έκπτωσης στην σχιζοφρένεια. Τις τελευταίες δεκαετίες τα γνωσιακά ελλείμματα στην σχιζοφρένεια αναδεικνύονται ως μια από τις κεντρικότερες διαστάσεις της νόσου. Κατά τις νευροψυχολογικές αξιολογήσεις, ελλείμματα εντοπίζονται, στην μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών, σε όλο το φάσμα των γνωσιακών λειτουργιών: στην μνήμη-μνήμη εργασίας, στην προσοχή, στις εκτελεστικές λειτουργίες, στην κοινωνική νόηση, στην ταχύτητα επεξεργασίας της πληροφορίας και στην μάθηση. Οι εν λόγω διαταραχές αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες για την κλινική και λειτουργική πρόγνωση των ασθενών ενώ, παράλληλα, χαρακτηρίζονται από ανθεκτικότητα στις έως τώρα διαθέσιμες θεραπευτικές παρεμβάσεις. Η εργασία αυτή αποτελείται από τέσσερα μέρη: στο πρώτο μέρος γίνεται αναφορά στα γενικά στοιχεία και χαρακτηριστικά της σχιζοφρένειας και στην συνέχεια, της νόησης και των επιμέρους γνωσιακών λειτουργιών. Το δεύτερο μέρος επικεντρώνεται στα γνωσιακά ελλείμματα στην σχιζοφρένεια προσεγγίζοντας, μέσω ανασκόπησης των διαθέσιμων βιβλιογραφικών δεδομένων, τις διάφορες πτυχές του θέματος αυτού. Αρχικά, τίθεται το ζήτημα της νευρογνωσιακής έκπτωση στην σχιζοφρένεια ως θεμελιακό στοιχείο της νόσου και ελέγχονται οι συσχετίσεις της με τις άλλες ομάδες συμπτωματολογίας. Στην συνέχεια, γίνεται αναφορά σε μια ευρέως διαδεδομένη τυποποίηση της ετερογενούς πορείας των γνωσιακών ελλειμμάτων στην σχιζοφρένεια σε συγκεκριμένους νευρογνωσιακούς υποτύπους, παρουσιάζονται οι κυριότερες μέθοδοι και εργαλεία αξιολόγησης των ελλειμμάτων και επιχειρείται σύγκρισή των τελευταίων με ελλείμματα στις γνωσιακές λειτουργίες σε έδαφος άλλων νευροψυχιατρικών νόσων. Παρατίθενται οι γενετικοί και περιβαλλοντικοί-κοινωνικοί παράγοντες επιβάρυνσης για την νευρογνωσιακή έκπτωση στην σχιζοφρένεια και το, με βάση τα σύγχρονα δεδομένα, νευροβιολογικό της υπόστρωμα σε επίπεδο νευροδιαβιβαστών, δομικών και λειτουργικών διαταραχών του εγκεφάλου. Έπειτα, επιχειρείται εστίαση στα ειδικά στοιχεία των ελλειμμάτων για τις επιμέρους γνωσιακές λειτουργίες: μνήμη εργασίας, προσοχή, εκτελεστικές λειτουργίες, κοινωνική νόηση και ταχύτητα επεξεργασίας πληροφοριών. Τέλος, αποτυπώνεται η εξελικτική πορεία των γνωσιακών ελλειμμάτων από το προνοσηρό και το πρόδρομο στάδιο της νόσου στο πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο και στην χρόνια φάση. Στο τρίτο μέρος διερευνώνται οι διαθέσιμες θεραπευτικές παρεμβάσεις και η αποτελεσματικότητα τους. Οι φαρμακευτικές παρεμβάσεις αφορούν την επίδραση των αντιψυχωσικών φαρμάκων καθώς και των νέων σκευασμάτων που αναπτύσσονται ειδικά για την βελτίωση των γνωσιακών ελλειμμάτων στην σχιζοφρένεια. Οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις επικεντρώνονται στην θεραπεία γνωσιακής αποκατάστασης. Το τέταρτο μέρος περιλαμβάνει την συζήτηση και το συμπέρασμα της παρούσης έρευνας
description: The aim of the present study is to investigate the literature on neurocognitive decline in schizophrenia. In recent decades, cognitive deficits in schizophrenia have emerged as one of the central dimensions of the disease. In neuropsychological evaluations, deficits are identified in the vast majority of patients, across the spectrum of cognitive functions: memory-working memory, attention, executive functions, social cognition, information processing speed and learning. These disorders are one of the most important factors in the clinical and functional prognosis of patients and are also characterized by resistance to currently available therapeutic interventions. This paper consists of four parts: The first part discusses the general elements and characteristics of schizophrenia, as well as general cognition and individual cognitive functions. The second part focuses on cognitive deficits in Schizophrenia, examining the various aspects of this topic through a review of the available literature. First, the issue of neurocognitive impairment in schizophrenia as a core component of the disease is raised and its correlations with the other symptom groups are reviewed. Subsequently, a comprehensive typification of the heterogeneous course of cognitive deficits in Schizophrenia into specific neurocognitive subtypes is provided. The main methods and tools for assessing these deficits are presented, followed by a comparison with deficits in cognitive functions observed in other neuropsychiatric diseases. This study continues by exploring the multifaceted nature of neurocognitive impairment in schizophrenia, considering both genetic and environmental-social burden factors. It investigates the proposed neurobiological substrates of these impairments, encompassing neurotransmitter dysregulation, as well as structural and functional brain abnormalities and offers a detailed analysis of deficits in individual cognitive functions, such as working memory, attention, executive functions, social cognition, and speed of information processing .Finally, the lifespan course of cognitive deficits is described, from the premorbid and prodromal stages of the disease to the first psychotic episode and the chronic phase of the disease. In the third part, the available therapeutic interventions and their effectiveness are explored. Pharmacological interventions focus on the effects of antipsychotic agents, as well as on new formulations specifically developed to improve cognitive deficits in schizophrenia. Non-pharmacological interventions center on cognitive remediation therapy. The fourth part includes the discussion and conclusion sections of this research