Η βιώσιμη ανάπτυξη και ο δικαστικός της έλεγχος στη νομολογία του Στε:
Creators: name: Αχτσιόγλου, Ευτυχία Θεμιστοκλής
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2009
Subjects: Βιώσιμη ανάπτυξη
Δημόσιο συμφέρον
Στάθμιση
Οικοκεντρικός
Φέρουσα ικανότητα
Δίκαιο περιβάλλοντος
Sustainable development
Public interest
Ecocentric
Carrying capacity
Envitonmental law
Balancing of interests

description: Με τη θέση σε ισχύ του Συντάγματος του 1975 και την αναγνώριση της προστασίας του περιβάλλοντος ως υποχρέωσης του κράτους (άρθρο 24 Σ), σε επίπεδο δικαστικής πρακτικής, οι εν τοις πράγμασι συγκρούσεις ανάμεσα στην προστασία του περιβάλλοντος και άλλα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα ή κρατικούς σκοπούς επιλύονται, σε μια πρώτη φάση, με κριτήριο την εξυπηρέτηση σκοπού δημοσίου συμφέροντος. Και παρότι τούτη η εξέλιξη και θεμιτή είναι και αναγκαία για μια ορθολογικότερη διαχείριση των περιβαλλοντικών αγαθών κατά την άσκηση των οικονομικών δραστηριοτήτων, η αναλυτική προσέγγιση της νομολογίας στην εργασία αυτή καταδεικνύει ότι συχνά το Δικαστήριο οδηγείται στις ευνοϊκές για το περιβάλλον κρίσεις του, υιοθετώντας μια εκ των προτέρων αμετάβλητη ιεραρχική δομή μεταξύ των εμπλεκόμενων συνταγματικών αξιών. Από το 1993 εμφανίζεται συστηματικά στο δικανικό συλλογισμό η έννοια της βιώσιμης ανάπτυξης και το περιεχόμενο του γενικού συμφέροντος καθίσταται περισσότερο συγκεκριμένο και επίκαιρο. Η βιώσιμη ανάπτυξη αποτελεί εφεξής για το δικαστή οδηγό και κριτήριο ελέγχου (standard) των επιλογών της πολιτικής εξουσίας. Ως κανόνας (norme) συνταγματικής ισχύος, η βιώσιμη ανάπτυξη συνιστά το πλαίσιο για την εναρμόνιση τριών επιμέρους συνταγματικά κατοχυρωμένων κρατικών στόχων: της προστασίας του περιβάλλοντος, της κοινωνικής συνοχής και της οικονομικής ανάπτυξης. Ως έννοια χαρακτηριζόμενη από υψηλό βαθμό αοριστίας, αποτελεί για το δικαστή ρήτρα, κατά το στάδιο της διατύπωσης της μείζονος πρότασης του δικανικού συλλογισμού, που η ανάγκη συγκεκριμενοποίησής της προσφέρει έδαφος για υψηλού επιπέδου δικαιοπλαστική λειτουργία.Έχοντας καταρχήν οριοθετήσει τις συγκρούσεις με άλλα συνταγματικά αγαθά, στις οποίες εμπλέκεται η προστασία του περιβάλλοντος, η παρούσα εργασία επιχειρεί να συστηματοποιήσει τη δικανική τους αντιμετώπιση με κριτήριο το μεθοδολογικό εργαλείο, που χρησιμοποιείται από το Δικαστήριο (μέθοδος στάθμισης). Στο στάδιο αυτό η προσοχή επικεντρώνεται στο λειτουργικό ρόλο του κρίσιμου όρου -είτε αυτός είναι η βιώσιμη ανάπτυξη είτε το δημόσιο συμφέρον - στο πλαίσιο της ακολουθούμενης μεθοδολογίας. Βέβαια, η εκάστοτε επιλεγόμενη από το Δικαστήριο μέθοδος οργάνωσης του δικανικού συλλογισμού και επίλυσης των σχετικών συγκρούσεων ακολουθεί μάλλον συγκεκριμένες προερμηνευτικές επιλογές επί του περιεχομένου της αρχής της βιώσιμης ανάπτυξης, που με τη σειρά τους αποδεικνύεται ότι ανταποκρίνονται σε μια οικοκεντρική θεώρηση συνολικά του δικαίου του περιβάλλοντος.Σε κάθε περίπτωση η νομολογιακή εφαρμογή της έννοιας της βιώσιμης ανάπτυξης θέτει έντονο το ζήτημα των ορίων του ακυρωτικού ελέγχου των κρατικών παρεμβάσεων, η έκταση του οποίου συναρτάται άμεσα με την έκταση του νέου ατομικού δικαιώματος στην προστασία του περιβάλλοντος, όπως κατοχυρώθηκε με την αναθεώρηση του 2001. Για το δικαστή ο πυρήνας του δικαιώματος αυτού φαίνεται να συμπυκνώνεται στην έννοια της «φέρουσας ικανότητας» του οχλούμενου οικοσυστήματος, στην οποία εντέλει αποδίδεται και κανονιστικότητα.
description: Since 1975, when the environmental protection was, firstly, constitutionally recognized as a state objective (article 24 of the Greek Constitution), in judicial practice, the conflicts between the environmental protection and other constitutionally entrenched rights or goals have been solved on the basis of the service of public interest. Although this evolution is both legitimate and necessary for a more rational management of environmental goods at the exercise of economic activities, the analytic approach of case law attempted in this paper shows that often the Court is led to environmental favorable decisions adopting a beforehand immutable hierarchical structure among the constitutional values involved. Since 1993, the notion of sustainable development is permanently present in Court’s reasoning and the content of public interest renders actual and concrete. Henceforth, sustainable development constitutes for the judge a standard for the control of the choices of political authority. As a norm of constitutional potency, sustainable development constitutes the frame for the harmonization of three constitutionally guaranteed state objectives: environmental protection, social cohesion and economic growth. As a vague notion, it becomes a clause at the formulation of the major premise of the reasoning, which the judge needs to define, and thus is conducive to extended law – making.After having defined the conflicts with other constitutionally guaranteed goods in which the environmental protection is involved, this paper attempts to organize the judicial treatment of these conflicts on the basis of the methodological tool used by the Court (method of balancing of interests). At this point, the research centers on the function of the crucial term – whether this is “sustainable development” or “public interest”- in the methodology followed. However, both the structure and the method chosen by the Court when forming its reasoning, comes as a result of specific “pre – interpretation” of the content of sustainable development, which, in its turn, is proved to correspond to the ecocentric approach of the environmental law as a whole. In any case, the judicial application of “sustainable development” sets intensely the question of the limits of judicial review, whose extent is also connected with the extent of the new individual right to the environmental protection entrenched by the revised Constitution of 2001.As regards the normative core of this right, it seems to be identified by the Court to the notion of the “carrying capacity” of a disturbed ecosystem.