Η ομιλητική διάσταση της υμνογραφίας της Μεγάλης Εβομάδας:
Creators: name: Oner, Σιλουανός (Amir),
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Ομιλητική
Μεγάλη Εβδομάδα
Υμνογραφία
Μήνυμα
Homily
Holy Week
Hymn
Sermon

description: Ο Χριστός άρχισε το κήρυγμά του καλώντας τους ανθρώπους σε μετάνοια, σε ριζική αλλαγή στη σχέση τους με τον Θεό και τον πλησίον, ώστε να επιτύχουν μέσω της μετάνοιας την καταλλαγή με τον Θεό πατέρα. Αυτή ακριβώς η μετάνοια αποτελεί το μήνυμα του κηρύγματος του Χριστού και της Εκκλησίας, η οποία το παρέλαβε και το κηρύττει στους πιστούς της, τους οποίους προτρέπει να φυλάξουν την πίστη, την αγάπη και την ελπίδα του Ευαγγελίου, ώστε να γίνουν μέτοχοι της βασιλείας του Θεού. Με το κήρυγμα ουσιαστικά η Εκκλησία καλεί τον άνθρωπο να πάρει μέρος στη ζωοποίηση του κόσμου και στον αγώνα για την πνευματική καρποφορία του εκκλησιαστικού σώματος, και, κατά συνέπεια, να γίνει συνεργός του Θεού στη δημιουργία. Αναφέρει σχετικά ο αείμνηστος καθηγητής Ι. Φουντούλης για το σκοπό του κάθε κηρύγματος ότι αποτελεί «την ερμηνεία των αγίων Γραφών και την ταυτόχρονη ανάπτυξη των διδαγμάτων που απορρέουν από αυτές στο λαό», εννοώντας, βέβαια, με τη λέξη διδάγματα τα μηνύματα των κηρυγμάτων . Με το κήρυγμα και τα μυστήρια η Εκκλησία διδάσκει τον άνθρωπο για το έργο του Θεού, για τον τρόπο της δημιουργίας και της ανακαίνισης του κόσμου και κατόπιν καθοδηγεί τον άνθρωπο και του προσφέρει τα μέσα προκειμένου να κερδίσει την σωτηρία του. Τούτα είναι τα μηνύματα που πρέπει να παραδώσει η Εκκλησία στα πιστά μέλη της. Η Εκκλησία μεταδίδει το μήνυμα της σωτηρίας μέσα από δογματικά, βιβλικά και πνευματικού περιεχομένου κείμενα, τα οποία μας δώρισε ο Θεός με το κήρυγμα και την ερμηνεία του Ευαγγελίου, αλλά και μέσα από την υμνογραφία που συνιστά ένα σύντομο κήρυγμα. Από την ανάλυση που παρουσιάσαμε για την υμνογραφία της Μεγάλης Εβδομάδος διαπιστώσαμε ότι κάθε ύμνος εμπεριέχει τα δικά του μηνύματα και τη δική του διδασκαλία, οι δε υμνογράφοι μάς διδάσκουν τα θεμελιώδη της πίστης μας -χριστολογική, σωτηριολογική, τριαδολογική και θεομητορική διδασκαλία- τόσο με δογματική διατύπωση όσο και με βιβλικά χωρία. Χρησιμοποιούν, δηλαδή, πολλά στοιχεία από την Παλαιά και την Καινή Διαθήκη, για να μας διδάξουν το γεγονός της συγκεκριμένης ημέρας της Μεγάλης Εβδομάδας. Οι ύμνοι, που έχουν δογματικό, βιβλικό και πνευματικό περιεχόμενο και μεταδίδουν μηνύματα, λειτουργούν όπως το κήρυγμα που οφείλει να έχει το ίδιο περιεχόμενο. Γι’ αυτό άλλωστε χαρακτηρίζεται ο ύμνος ως σύντομο κήρυγμα, διότι όπως ακριβώς το κήρυγμα έχει διδακτική διάσταση, με τον ίδιο τρόπο λειτουργεί και ο ύμνος σ’ αυτούς που συμμετέχουν στις ακολουθίες και τον ακούν. Διδάσκει, δηλαδή, τα αληθινά δόγματα, μεταφέρει το μήνυμα του ευαγγελίου και υπενθυμίζει πνευματικά ζητήματα, όπως π.χ. την αποκατάσταση της σχέσης του ανθρώπου με τον Θεό, τον αδελφό του και τον εαυτό του, καθώς και την απαλλαγή από τις αμαρτίες. Διαπιστώνουμε, λοιπόν, ότι αυτή την διδακτική και προτρεπτική λειτουργία του κηρύγματος επιτελεί και ο ύμνος, όπως αποδεικνύεται και από την μακραίωνη ιστορία της Εκκλησίας, όταν οι άνθρωποι συμμετέχοντας στις ακολουθίες άκουγαν το ευαγγέλιο και διδάσκονταν τα δόγματα της πίστης επιτυγχάνοντας μάλιστα την αγιότητα. Γι’ αυτό και σήμερα με δεδομένη ενδεχομένως την άγνοια ή την αδιαφορία των πιστών σε σχέση με τον διδακτικό χαρακτήρα των ακολουθιών, π.χ. μικρή προσέλευση στον Όρθρο, περισσότερο ίσως από άλλες εποχές, υπάρχει η ανάγκη να μην παραμένει ο υμνολογικός πλούτος ανεκμετάλλευτος από την πλειονότητα των πιστών, αλλά να προσεγγίζεται ως προσευχή και ως κήρυγμα.
description: Jesus Christ began his preaching ministry by calling humanity to repentance. In doing so humanity’s relationship with God and with its fellow brothers and sisters was changed, so that they might gain the target of their life, salvation. The sermons of Jesus Christ contain this call for repentance, and from Him the Church took the preaching of the Word and spread it throughout the whole world, and thus made great changes. By hearing these sermons the believers in Christ would gain their salvation. The Church, through its sermons and sacraments, is teaching and giving the world the Message of God’s work and love. The Church begins its divine preaching of The Word in The Holy Bible and ends it with the second coming of Christ. The Church uses the sermons of Scripture and the holy fathers to transmit its Message which are full of doctrinal and biblical and spiritual elements. Moreover, the Church uses Hymns that have the same content as its preaching in order to teach the faithful. For this reason, the hymns of the Church are called a small sermon. From the analysis which we have done concerning the Hymns of Holy Week we discovered that each hymn has a message and teaching, that teaches the believer the bases of the Orthodox faith from the following points of view: 1. The dogmatic such as: Christological, Soteriological, Ecclesiological, and Trinitarian teaching. 2. Biblical verses and elements: the writers of the Hymns, relying on Holy Scripture, have taken a great deal of the context of Scripture to establish a bible-based Hymn and to teach the faithful the facts of salvation through Hymns. 3. Spirituality: when it is chanted each Hymn has its own particular Message. The Hymns that have doctrinal, biblical and spiritual content and transmit a specific message, are functioning in the same way as the sermons which have the same content. The faithful, hearing the teaching of the church, sermons, hymns, prayers …etc will absorb the same message of the church, the message of salvation. However they will hear it in different languages and in different ways. The Hymns teach the true doctrines of the Church and transmit the same message of the Gospel and spiritual teaching of fathers of church. From our work we assert that the teaching of Liturgical Sermons is the same as that of the Hymns, and when believers hear the Hymns they are therefore hearing sermons.