Η απεικόνιση λειτουργικών και χρηστικών αντικειμένων της βυζαντινής και μεταβυζαντινής περιόδου στις τοιχογραφίες του Αγίου Όρους
Creators: name: Λύρου, Φωτεινή Βασιλείου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Απεικόνιση λειτουργικών και χρηστικών αντικειμένων
Βυζαντινή και μεταβυζαντινή περίοδος
Τοιχογραφίες του Αγίου Όρους
Depiction of functional and utilitarian objects
Byzantine and post-Byzantine period
Frescoes of Mount Athos

description: Η συγκεκριμένη μελέτη ασχολείται με την απεικόνιση λειτουργικών και χρηστικών αντικειμένων της βυζαντινής και μεταβυζαντινής περιόδου στις τοιχογραφίες του Αγίου Όρους. Στις τοιχογραφίες των ναών η κλίμακα των αντικείμενων επιτρέπει την απόδοση λεπτομερειών που σε συνδυασμό με την καλλιτεχνική ικανότητα του αγιογράφου δύναται να μετατρέψουν τις τοιχογραφίες σε πηγές για τη μελέτη συγκεκριμένων αντικειμένων. Το επιστημονικό ενδιαφέρον και η συμβολή της συγκεκριμένης μελέτης στην έρευνα εστιάζεται κυρίως στη σύνταξη ενός καταλόγου με χρηστικά αντικείμενα που απεικονίζονται στις τοιχογραφίες του Αγίου Όρους και στην προσπάθεια ερμηνείας της χρήσης τους, τόσο ως χρηστικά αντικείμενα σε καθημερινές ασχολίες, όσο και ως αντικείμενα με συμβολική σημασία. Επίσης, η αντιπαραβολή με άλλα σωζόμενα αντικείμενα, όπου είναι δυνατόν, συμβάλλει στην πιο ολοκληρωμένη μελέτη τους. Αναλυτικότερα, στην εργασία μελετώνται τα αγγεία, τα αντικείμενα οικιακής χρήσης, τα αντικείμενα που σχετίζονται με το εμπόριο, τα είδη φωτισμού, τα καθημερινά εργαλεία, τα ιατρικά εργαλεία, τα λειτουργικά σκεύη, τα όπλα και τα υλικά γραφικής ύλης. Σε κάθε κεφάλαιο συλλέγονται οι ανάλογες τοιχογραφίες όπου εντοπίζονται αντικείμενα ίδιας ή παρόμοιας χρήσης. Οι τοιχογραφίες προέρχεται μόνο από δημοσιευμένο υλικό. Στη συνέχεια συγκρίνονται μεταξύ τους και κατατάσσονται σε κατηγορίες όπου επισημαίνονται κοινά και διαφορετικά στοιχεία. Επίσης, όπου είναι δυνατό, συγκρίνονται με σωζόμενα αντικείμενα που φυλάσσονται στο Άγιον Όρο ή προέρχονται από ανασκαφικές έρευνες στο νομό Θεσσαλονίκης ή και άλλα μέρη της Ελλάδας. Μέσα από την αντιπαραβολή προσδιορίζεται κατά πόσο τα εικονιζόμενα αντικείμενα των τοιχογραφιών σχετίζονται με τα σωζόμενα αντικείμενα και απηχούν στην πραγματική τους εικόνα.
description: This specific study deals with the depiction of functional and utilitarian objects of the Byzantine and post-Byzantine period in the frescoes of Mount Athos. In the frescoes of the temples, the scale of the objects allows the rendering of details which, combined with the artistic skill of the hagiographer, can turn the frescoes into sources for the study of specific objects. The scientific interest and the contribution of this specific study to the research is mainly focused on the compilation of a catalog of utilitarian objects depicted in the frescoes of Mount Athos and the attempt to interpret their use, both as utilitarian objects in daily activities, and as objects with symbolic meaning . Also, comparison with other surviving objects, where it is possible, contributes to their more complete study. In more detail, in the study are being studied pottery, household objects, objects related to trade, lighting items, everyday tools, medical tools, functional utensils, weapons and stationery materials. In each chapter, the corresponding murals are collected where objects of the same or similar use are found. The frescoes are derived from published material only. They are then compared with each other and classified into categories where commonalities and differences are highlighted. Also, where it is possible, they are compared with surviving objects kept on Mount Athos or from excavations in the prefecture of Thessaloniki or other parts of Greece. Through the comparison, it is determined whether the depicted objects of the murals are related to the surviving objects and resonate their real image.