Τεκτονική ανάλυση της ευρύτερης περιοχής των ρηγμάτων της Γεράσας και του Αρακαπά στη νοτιοδυτική Κύπρο
Creators: name: Βαρνάβα, Αντριανή Παύλου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: subject: Γεωλογία
subject: Κύπρος
subject: Ρήγματα Γεράσας και Αρακαπά
subject: Geology
subject: FOS: Earth and related environmental sciences
subject: Cyprus
subject: Faults of Gerasa and Arakapas
subject: Έντυπα

description: Η οφιολιθική σειρά του Τροόδους, ηλικίας Ανώτερο Κρητιδικό (Καμπάνιο), αναπτύχθηκε, σε ένα συγκλίνων σύστημα που μετέπειτα διανοίχθηκε, δημιουργώντας, μία ωκεάνια λεκάνη, υπο-τμήμα της Νεοτηθύος. Κατά το τέλος του Ανώτερου Κρητιδικού (Μαιστρίχτιο), παλαιότερα πετρώματα, του Συμπλέγματος των Μαμωνιών, προσκολλούνται στην οφιολιθική σειρά και στοιχίζονται δίπλα-δίπλα με αυτήν, κατά μήκος ρηγμάτων μετασχηματισμού ή οριζόντιας μετατόπισης. Η εξελικτική πορεία του νησιού, συνεχίστηκε και κατά το Ανώτερο Ολιγόκαινο – Κατώτερο Μειόκαινο, ξεκινάει η ανύψωση του νησιού. Στο τέλος του Μειόκαινου, τοποθετήθηκε και η Ακολουθία της Κερύνειας πάνω στην οφιολιθική σειρά του Τροόδους. Έπειτα, κατά την περίοδο, του Μειόκαινου – Πλειόκαινου, η ιζηματογένεση ακόμη ήταν σε εξέλιξη και στο Πλειστόκαινο το νησί της Κύπρου, δέχεται την κύρια ανύψωση του. Η ρηξιγενής ζώνη του Αρακαπά, όπως καλείται σήμερα, η οποία χαρακτηρίζεται, ως ένα «απολιθωμένο» ρήγμα μετασχηματισμού, δημιουργήθηκε ταυτόχρονα με την οφιολιθική σειρά του Τροόδους. Το «απολιθωμένο» ρήγμα μετασχηματισμού του Αρακαπά, αναπτύχθηκε με παράταξη ανατολής-δύσης, διαχωρίζοντας το σχηματισμό του Δάσους της Λεμεσού, από την υπόλοιπη οφιολιθική σειρά του Τροόδους. Κάπως έτσι, το Δάσος της Λεμεσού, οριοθετείται στο βορειότερο τμήμα του από τη ρηξιγενής ζώνη του Αρακαπά και στο νοτιοδυτικό τμήμα του από τη ρηξιγενή ζώνη της Γεράσας (τυπικό δεξιόστροφο ρήγμα οριζόντιας μετατόπισης, με ανάπτυξη παράταξης ΒΔ – ΝΑ). Η ρηξιγενής ζώνη του Αρακαπά, κατά την περίοδο του Τριτογενούς, δέχθηκε μία «τεκτονική ανανέωση» και άρχισε να επιδράει στην ευρύτερη περιοχή του Δάσους της Λεμεσού, ως ένα πραγματικό αριστερόστροφο ρήγμα οριζόντιας μετατόπισης. Στη νεότερη τεκτονική της περιοχής, αναγνωρίστηκαν δύο τεκτονικά γεγονότα. Κατά το τεκτονικό γεγονός D1, Μειοκαινικής – Πλειοκαινικής ηλικίας (Νεογενές), οι δύο αυτές ρηξιγενείς ζώνες του Αρακαπά και της Γεράσας λειτούργησαν ταυτόχρονα, ως δύο ρήγματα οριζόντιας μετατόπισης, δίνοντας την ώθηση στην ευρύτερη περιοχή του Δάσους της Λεμεσού, να διαφύγει πλευρικά προς τα ΝΑ. Στη συνέχεια, κατά το Πλειστόκαινο (Τεταρτογενές), η περιοχή επηρεάστηκε από έκταση, αναπτυσσόμενη κατά μήκος του άξονα Β-Ν και αναγνωρίστηκε, ένα πρόσφατο τεκτονικό γεγονός D2, το οποίο λειτουργεί στην περιοχή μέχρι και σήμερα (Ολόκαινο). Το συγκεκριμένο τεκτονικό γεγονός, καθίσταται, ως η σημερινή ενεργός τεκτονική. Άρα, στα τεκτονικά γεγονότα D1 και D2, το καθεστώς τάσης που υφίσταται, είναι οριζόντιας μετατόπισης και έκτασης, αντίστοιχα.
description: The Upper Cretaceous (Campanian) ophiolite sequence of Troodos was developed in a constructive system which expanded afterwards, creating an oceanic basin. That oceanic basin was sub-segment of Neotethys. At the end of Upper Cretaceous (Maastrichtian), older rocks (Mamonia Complex) adhere to the ophiolite sequence of Troodos and are juxtaposed, along transform faults or strike-slip faults. The evolutionary process of the island continued in the Upper Oligocene-Late Miocene and at this period the uplift of the island commences. At the end of Miocene, the Range of Keryneia was emplacement of the ophiolite sequence of Troodos. Then at the period of Miocene-Pliocene the sedimentation was still in process and at the Pleistocene on the area of island of Cyprus the strong uplift took place. The Arakapas fault belt was created concurrently with the ophiolite sequence of Troodos and for that reason nowadays characterized as a “fossil” transform fault. The “fossil” transform fault of Arakapas was extended with an E-W strike, separating the formation of the Limassol Forest from the rest of the ophiolite sequence of Troodos. The Limassol Forest bounded by Arakapas fault belt at the north and Gerasas fault belt at the southwest, which is a typical dextral strike-slip fault with an NW-SE strike. At the Tertiary period, the Arakapas fault belt received a “tectonic rejuvenation” and began to effect to greater area of the Limassol Forest, as a real sinistral strike-slip fault. At the latest tectonics of the area, two tectonics events were recognized. During of the D1, Miocene-Pliocene (Neogene) age, those two fault belts of Arakapas and Gerasas was operated simultaneously as two strike-slip faults, giving a boost of the grater area of the Limassol Forest and so that it escape to the SE. Then, during of the Pleistocene (Quaternary), the area was expanded along the N-S axis and the recent tectonic event D2 was recognized. The tectonic event D2 functions till nowadays (Holocene) and turns out to be the current active tectonic. Therefore, the regime stress at the D1 and D2 tectonic events is strike-slip and extension, respectively.