Διδασκαλία του λεξιλογίου: Λέξεις με πολιτισμικό φορτίο. Η περίπτωση της Πιστοποίησης Επάρκειας της Ελληνομάθειας.:
Creators: name: Γεωργαντίδου, Χριστίνα Χρήστου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Πολιτισμικό φορτίο
Διαπολιτισμική επικοινωνία
Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας
Cultural load
Intercultural communication
Certificate of Attainment in Greek

description: Αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο η προσφορά της γλωσσολογίας ως οδηγού για τη μελέτη και την κατανόηση των διαφόρων πολιτισμών. Υπό μία έννοια, το δίκτυο των πολιτισμικών στοιχείων μίας κοινότητας εγγράφεται στη γλώσσα με την οποία αυτή εκφράζεται. Ενταγμένη στο παραπάνω πλαίσιο, η παρούσα εργασία επιχειρεί να προσεγγίσει τον τρόπο με τον οποίο ο πολιτισμός εγγράφεται στο λεξιλόγιο της κάθε γλώσσας, με άλλα λόγια να μελετήσει το πολιτισμικό φορτίο που περιβάλλει τη γλώσσα. Ακόμη, αποβλέπει να συνδέσει το πολιτισμικό φορτίο με τον χώρο διδασκαλίας των ξένων γλωσσών, καταδεικνύοντας ότι χωρίς την πολιτισμική προσέγγιση της γλώσσας και την κατανόηση του πολιτισμικού συγκείμενου δεν μπορεί να υπάρξει ολοκληρωμένη εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας. Tο ερευνητικό κομμάτι της εργασίας προσπαθεί να διερευνήσει πόσο η θεωρία συμπορεύεται με την πράξη, συγκεκριμένα όσον αφορά την Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας. Οδηγός μας στην προσπάθεια αυτή στάθηκε το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς για τις γλώσσες. Η όλη εργασία δομείται σε δύο μέρη. Το θεωρητικό μέρος αρχίζει με μία εισαγωγή στο κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο τοποθετείται η εργασία. Στο πρώτο κεφάλαιο περιγράφεται η πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την εκμάθηση ξένων γλωσσών. Το δεύτερο κεφάλαιο παρέχει πληροφορίες σχετικά με το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς και συζητά τους βασικούς όρους που θα αναλυθούν στη συνέχεια. Το τρίτο κεφάλαιο βοηθά τον αναγνώστη να προσεγγίσει τις θεμελιώδεις έννοιες της πολλαπλογλωσσίας και της πολλαπλοπολιτισμικότητας και να τις συσχετίσει με την πολιτισμική φόρτιση της γλώσσας. Στο τέταρτο κεφάλαιο η προσοχή επικεντρώνεται στη διαπολιτισμική εκπαίδευση. Ένα μεγάλο μέρος του κεφαλαίου είναι αφιερωμένο σε μια πιο λεπτομερή εξέταση της διαπολιτισμικής επίγνωσης και δεξιότητας και στον ρόλο που αναλαμβάνει ο πολιτισμός της γλώσσας στην ανάπτυξη ενός πλαισίου για τη διαπολιτισμική επικοινωνία. Το πέμπτο κεφάλαιο περνά στα θεωρητικά ζητήματα που σχετίζονται με τον πολιτισμό που εγγράφεται στη γλώσσα, ενώ το έκτο εξετάζει σε μεγαλύτερο βάθος το πολιτισμικό φορτίο, συζητώντας ταυτόχρονα τη θεματική, τη διδασκαλία του και την παρουσία του στη λεξικογραφία. Η εργασία ολοκληρώνεται με το ερευνητικό μέρος, στο οποίο διερευνάται το πολιτισμικό φορτίο, όπως αποτυπώνεται στην Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας. Μελετώντας τις εξεταστικές δοκιμασίες του Δ΄ επιπέδου γλωσσικής επάρκειας, για τα έτη 2005-2008, εξετάζεται η παρουσία και η αξιοποίηση του πολιτισμικού φορτίου σε επίπεδο παραγωγής και κατανόησης. Αρχικά, παρουσιάζεται το υπό έρευνα υλικό με τα κυριότερα χαρακτηριστικά του. Στη συνέχεια, αναλύονται οι συνθήκες, κάτω από τις οποίες παρήχθη το υλικό και διατυπώνονται τα ερευνητικά ερωτήματα. Ως μέθοδος εργασίας επιλέγεται η ποιοτική ανάλυση περιεχομένου και συγκροτείται ένα σύστημα κατηγοριών και υποκατηγοριών, βάσει του οποίου αναλύεται το υλικό. Η εργασία ολοκληρώνεται με τη συζήτηση των συμπερασμάτων. Το σχήμα που αναπτύσσεται στην παρούσα εργασία προσφέρει μια αφετηρία για να σκεφτούμε τη βαθύτατη σχέση ανάμεσα στις έννοιες της γλώσσας και του πολιτισμού και να υπογραμμίσουμε ότι με την ανάδειξη και την αξιοποίηση του πολιτισμικού φορτίου της γλώσσας όχι μόνο μέσα από τη διδασκαλία αλλά και μέσα από τις εξεταστικές δοκιμασίες πιστοποίησης, είναι δυνατόν να προχωρήσουμε ένα βήμα προς την επίτευξη της αμοιβαίας συνεννόησης και της αποτελεσματικής επικοινωνίας σε διαπολιτισμικό επίπεδο.
description: The contribution of linguistics as a guide for the study and understanding of different cultures is being more and more acknowledged. In a sense, the cultural net of each community is registered in this community’s language. Placed in the above context, this study makes approaches to the way in which culture is registered in each language’s vocabulary. In other words, it tries to examine the cultural load which surrounds language. Furthermore, it aims at relating cultural load to the area of foreign language teaching, pointing out that learning a foreign language can’t be complete without the language’s cultural approach as well as the understanding of the cultural context. The research part examines whether theory goes along with practice, particularly concerning the examination for the Certificate of Attainment in Greek. The Common European Framework of Reference for Languages has been the basic handbook for this effort. The study is structured in two parts. The theoretical part is an introduction to the social and political context in which the study is set. The first chapter describes European Union’s policy regarding foreign language teaching. The second chapter informs the reader about the Common European Framework of Reference for Languages and touches upon the basic terms which are going to be discussed thoroughly later on. The third chapter deals with plurilingualism and pluriculturalism, associating them with the language’s cultural load. Next, chapter four focuses on intercultural education and similar concepts, such as intercultural awareness, competence and communication. Chapter five moves on to theoretical issues in relation to the culture of language, while chapter six probes into the meaning and content of cultural load, discussing also about its instruction and its presence in lexicography. The study is completed by the research part and the impression and presence of cultural load in the Certificate of Attainment in Greek, specifically through test items (listening, reading, writing, speaking examinations) during 2005-2008 for attaining level D. The presentation of the research material is followed by the analysis of the conditions, under which the material was produced, and the expression of scientific questions. The working method is based on a qualitative analysis and on a system of categories and subcategories. Overall, this study represents a starting-point for examining closely the crucial relation between language and culture. The object of this research is to underline that in order to achieve mutual understanding and effective communication in an intercultural level, we need to dignify and exploit the cultural load of languages, through teaching as well as through examinations for the Certificate of Attainment in foreign languages.