Κατασκευές της «πολιτειότητας» στο λόγο του «πολιτικού κέντρου»: Μια ρητορική κοινωνιοψυχολογική ανάλυση του κοινοβουλευτικού λόγου του πολιτικού κόμματος «το Ποτάμι»
Creators: name: Κολιός, Γεώργιος Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2018
Subjects: πολιτειότητα
πολιτικό κέντρο
ρητορική ψυχολογία
citizenship
political center
rhetorical psychology

description: Στόχος της παρούσας εργασίας είναι η μελέτη των κατασκευών της πολιτειότητας και συγκεκριμένα του πολίτη, των πολιτικών θεσμών και της πολιτικής δράσης σε ένα συγκεκριμένο ρητορικό πλαίσιο και ειδικότερα στον κοινοβουλευτικό λόγο του επικεφαλής του νεοσύστατου πολιτικού κόμματος «το Ποτάμι», που αυτοπροσδιορίζεται πολιτικά στο κέντρο. Το συνολικό σώμα των δεδομένων της έρευνας αποτέλεσαν τα πρακτικά των ΙΣΤ΄ και ΙΖ΄ Περιόδων της ελληνικής Προεδρευόμενης Κοινοβουλευτικής Δημοκρατίας ενώ το προς ανάλυση υλικό περιορίστηκε στους λόγους του επικεφαλής του πολιτικού κόμματος «το Ποτάμι». Η αναλυτική μεθοδολογία που επιλέχθηκε ήταν αυτή της ρητορικής κοινωνιοψυχολογικής ανάλυσης, σύμφωνα με την οποία ο πολιτικός λόγος μέσα από κοινούς τόπους και ιδεολογικά διλήμματα κατασκευάζει ορθολογικές και αντικειμενικές εκδοχές της πραγματικότητας. Η ανάλυση ανέδειξε τρεις κυρίαρχες θεματικές εντός των οποίων εντοπίζονται διαφορετικές και συχνά δυνάμει αντιτιθέμενες επιχειρηματολογικές γραμμές: Η πρώτη αφορά τις ρητορικές κατασκευές του πολιτικού και του πολίτη, η δεύτερη αναπαραστάσεις του δημοκρατικού πολιτεύματος και η τρίτη χρονικές συγκρίσεις πολιτικών ταυτοτήτων του ευρωπαϊκού μέλλοντος και του εγχώριου παρελθόντος. Διλημματικές χρήσεις φιλελεύθερων αξιών όπως η αριστεία, η αξιοκρατία και δημοκρατία εργαλειοποιούνται ρητορικά στο λόγο του επικεφαλής του Ποταμιού, προκειμένου να υπερασπιστούν ταυτόχρονα συμμετοχικές και μη συμμετοχικές μορφές πολιτειότητας. Ο κίνδυνος τέτοιες ρητορικές κατασκευές να νομιμοποιήσουν έμμεσα παθητικές πολιτικές υποκειμενικότητες και αυταρχικές πολιτικές συζητείται στο τέλος της έρευνας
description: The aim of this thesis is to examine how concepts related to citizenship, namely the citizen, political institutions and political action are constructed in a specific rhetorical context and particularly in the parliamentary discourse of the leader of a self-identified centrist political party. The data corpus consisted of the transcripts of the plenary sessions during the 16th and 17th Periods of the Greek Parliamentary Presidential Democracy, while the final data set was limited to the speeches of the leader of the political party "the River" (to Potami). Rhetorical analysis according to which, political discourse through common places and ideological dilemmas, produces rational and objective versions of reality was applied to the data. The analysis highlighted three main themes in which diverse and often contradictory lines of argument can be identified: The first includes rhetorical constructions of the politician and the citizen, the second representations of the democratic polity and the third temporal comparisons between political identities related to European future and domestic past. Dilemmatic uses of liberal values such as meritocracy and democracy were rhetorically utilized in the discourse of River’s leader, in order to simultaneously advocate participatory and non-participatory forms of citizenship. The potential risk of such rhetorical constructs to indirectly legitimize passive political subjectivities and authoritarian policies is discussed