Οι ευρωπαϊκές δυνάμεις και οι σχέσεις τους με την Ελλάδα όπως παρουσιάζονται στα βιβλία της ιστορίας του γυμνασίου και λυκείου από το 1975 ως σήμερα.:
Creators: name: Μπαλλά, Βασιλική Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Ελλάδα
Ευρωπαϊκά κράτη
Σχολικά εγχειρίδια ιστορίας
Greece
European countries/states
School books of history

description: Η εργασία συνιστά ανάλυση δεκαπέντε συνολικά σχολικών βιβλίων σύγχρονης ιστορίας γυμνασίου και λυκείου και των αναλυτικών τους προγραμμάτων με ζητούμενο τη διερεύνηση της προβαλλόμενης εικόνας των ισχυρών ευρωπαϊκών κρατών που συσχετίστηκαν με την Ελλάδα. Θεωρητικό πυρήνα αποτελεί η διαπίστωση ότι τα ισχυρά ευρωπαϊκά κράτη είναι παρεμβατικά στην πορεία του ελληνικού κράτους, ενώ οι σχέσεις τους με την Ελλάδα είναι σχέσεις εξάρτησης ενός ασθενούς κράτους από ισχυρότερα. Χρησιμοποιούμενη μέθοδος είναι η ποσοτική ανάλυση περιεχομένου. Έχοντας ολοκληρώσει την ανάλυση περιεχομένου των υπό έρευνα βιβλίων ιστορίας, διαπιστώθηκε ότι η Ελλάδα εμφανίζεται ως χώρα εξαρτημένη από ισχυρότερα ευρωπαϊκά κράτη, όπως η Γαλλία, η Ρωσία, η Γερμανία, η Αγγλία και η Αυστρία. Κύριοι διαπιστωμένοι τομείς επίδρασης των ισχυρών ευρωπαϊκών κρατών είναι ο τομέας του πολιτισμού και της παιδείας, της εξωτερικής πολιτικής και της διπλωματίας, της οικονομίας, της εσωτερικής πολιτικής και ο στρατιωτικός τομέας. Επιπλέον, όμως, βρέθηκαν και συσχετισμοί της ισχυρής Ευρώπης με την Ελλάδα που αφορούν σε ομάδες ατόμων ή μεμονωμένα άτομα που εκφράζουν πολιτική σκέψη ή έχουν πολιτική δράση, όπως είναι για παράδειγμα, οι ομάδες των φιλελλήνων, ενώ εντοπίστηκαν και αναφορές σε συσχετισμούς μεταξύ των ισχυρών ευρωπαϊκών κρατών που επηρέασαν όμως με κάποιο τρόπο και την Ελλάδα. Διαπιστώθηκε ότι τα περισσότερα δελτία αφορούσαν σε επιδράσεις της Ευρώπης στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής και στο στρατιωτικό τομέα, κάτι που επαληθεύει την αρχική υπόθεση ότι η ασθενής θέση της χώρας αποδίδεται σε παράγοντες διπλωματικούς και στρατιωτικούς, παρά σε οικονομικούς και πολιτιστικούς. Με την εξαίρεση των δύο παλαιότερων χρονικά βιβλίων, όπου οι αναφορές στους προαναφερόμενους τομείς έχουν σε μεγαλύτερο ποσοστό θετικό περιεχόμενο, σε όλα τα υπόλοιπα βιβλία υπερτερούν τα δελτία με αρνητικό περιεχόμενο. Αυτό συνεπάγεται προβολή αρνητικότερου προφίλ των ισχυρών ευρωπαϊκών κρατών σε συσχετισμό με την Ελλάδα. Δε θα πρέπει, βέβαια, να υποτιμηθεί και το μεγάλο ποσοστό θετικών αναφορών στην εξωτερική πολιτική της Ελλάδας που αφορά κυρίως δελτία των οποίων το περιεχόμενο μιλάει για συνέδρια και συμβάσεις που ευνοούν εν μέρει την χώρα, καθώς την καθιστούν ανεξάρτητη ή διευρύνουν τα σύνορά της. Ένα επιπλέον συμπέρασμα είναι και ότι οι ιστορικές προϋποθέσεις ένταξης της χώρας σε μια ενωμένη Ευρώπη δε φανερώνουν ένταξη υπό ίσους όρους και γι’ αυτό ίσως γεννάται η εντύπωση μιας αέναης και διαρκώς ανατροφοδοτούμενης εξάρτησης της Ελλάδας. Συμπερασματικά, μέσα από την ανάλυση όλων αυτών των συσχετισμών, σε κάθε τομέα, και όλων των ποσοτικών συμπερασμάτων που παρουσιάστηκαν διαπιστώνεται ότι παρ’ όλες τις διαφοροποιήσεις από βιβλίο σε βιβλίο, προβάλλεται μια στερεότυπη εικόνα, των ισχυρών ευρωπαϊκών κρατών που συσχετίστηκαν με την Ελλάδα από την εποχή του νεοελληνικού διαφωτισμού ως και σήμερα. Δε φαίνεται να αντιπαραβάλλεται σε αυτό πουθενά η ευθύνη της Ελλάδας, ή αιτίες, όπως η στενότητα των φυσικών της πόρων ή το χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο των κατοίκων της σε σχέση με αυτό της ισχυρής Ευρώπης, όπως έρχονται να καταδείξουν άλλες κοινωνικές μελέτες, όπως οι έρευνες του PISA. Τέλος, παρόλο που από βιβλίο σε βιβλίο παρατηρούνται διαφοροποιήσεις, δεν υπάρχει μια αξιοσημείωτη πορεία εξέλιξης που να ακολουθείται με συνέπεια και να υποδηλώνει σαφώς επιρροή από κάποιο πολιτικό ή ιδεολογικό παράγοντα, ή επιρροή από ανάλογη σκοποθεσία των Αναλυτικών Προγραμμάτων.
description: This thesis is a content analysis of fifteen books of modern history that is taught in high school in Greece since 1975 and of their curricula in order to investigate the image of the strong European states that correlated with Greece in the past. The basic theory that this thesis is based on is that the strong European states intervene in Greek politics and their relationships with Greece reveal that Greece is depended on them. The method that has been used was the quantative content analysis. Having completed this analysis, the conclusion is that Greece appears as a dependent weak country that relies on stronger European states, such as France, Russia, Germany, England and Austria. The major fields of influence of the stronger European states that were found are the field of civilization and education, the field of foreign policy and diplomacy, the economy, the internal policy and the military field. Additionally, it was found that the most frequent references concerned the field of foreign policy and the military field, something that verifies the original case that the weak position of Greece is due to political and military factors rather than economical and cultural. With the exception of the two older books, in the rest of them exceed the references that have negative content. This implies a negative profile of the strong European countries that correlated with Greece in the past. We could not underestimate the high percentage of the positive European impact on the foreign policy of Greece. One additional conclusion is that the historical conditions of integration of the country to the united Europe, does not reveal integration under equal conditions. In conclusion, according to the quantity clues, it comes up that although there are differences between the books, there is a dominant image of the dependant Greece and of the strong European nations that all writers adopt. It does not appear anywhere the responsibility of Greece for this situation and causes such as fewer Greek natural resources or the lower educational level of Greek citizens are omitted. Lastly, although there are differences between the books, there is not a specific evolution in the content of the books.