Προβληματική γύρω από την προστασία των εκφράσεων λαϊκής παράδοσης και του folklore. Κενά στο θεσμικό πλαίσιο προστασίας και προτάσεις πολιτιστικής πολιτικής.
Creators: name: Κοτζάογλου, Χρυσούλα Σωκράτη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: Ουνέσκο
Παράδοση
Προστασία
Unesco
Folklore
Protection

description: Στην παρούσα εργασία δίνεται αρχικά ο ορισμός των εννοιών «folklore», «εκφράσεις λαϊκής παράδοσης», και «άυλη πολιτιστική κληρονομιά». Διευκρινίζονται οι διαφορετικές ερμηνείες που λαμβάνει η προστασία των παραπάνω και η σημασία της κάθε μίας. Γίνεται αναφορά στο νομικό σύστημα προστασίας των ανωτέρω. Επίσης αναλύεται η δυνατότητα εφαρμογής των διαφορετικών νομοθετικών συστημάτων όπως της πνευματικής ιδιοκτησίας, του δικαίου βιομηχανικής ιδιοκτησίας στα αγαθά της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς καθώς και η δυνατότητα ή η επιτακτικότητα δημιουργίας ενός ειδικού sui generis δικαιώματος. Καταγράφονται πολιτιστικές πολιτικές κρατών για την ΑΠΚ από όλο τον κόσμο και επισημαίνονται κάποιες παρατηρήσεις ως προς την απόδοση της αποτελεσματικότητάς τους. Αναλύονται νομολογιακά παραδείγματα και υποθέσεις που ανέδειξαν το δίλημμα της προστασίας ή όχι της ΑΠΚ, τις οποίες επιλήφθηκαν κυρίως τα ελληνικά δικαστήρια και οι οποίες δεν είχαν σχολιαστεί μέχρι σήμερα σε νομικά περιοδικά. Παρουσιάζεται η Σύμβαση του 2003 της Unesco για την «Διαφύλαξη της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς» και η μέχρι τώρα δράση της Ελλάδας στην κατεύθυνση της πολιτιστικής της πολιτικής. Ασκείται κριτική επί των ήδη ενταγμένων στοιχείων στον Αντιπροσωπευτικό κατάλογο που δημιούργησε η Unesco βάσει της Συμβάσεως, σε κάποια εκ των οποίων δικαιωματικά θα μπορούσε να είναι μέλος και η Ελλάδα. Επίσης γίνεται ιδιαίτερη μνεία στο σημαντικό ρόλο του ερευνητή- λαογράφου. Τέλος καταγράφονται τα συμπεράσματα που προέκυψαν και σκέψεις – προτάσεις για τους τρόπους προστασίας στο μέλλον των εκφράσεων λαϊκής παράδοσης και της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς.
description: In the present paper, the terms “folklore”, “traditional cultural expressions”, and “Intangible Cultural Heritage (ICH)” are first defined. The different interpretations regarding their protection and the importance of each one of the above are clarified. The legal protection system of the above is also discussed. In addition, an analysis follows of whether it is possible to apply the different legislative systems, such as the intellectual property or the industrial property law, to the ICH, as well as whether it is possible or imperative to create a special sui genesis right. Cultural national policies concerning the ICH from all over the world are recorded, and some interesting remarks regarding their effectiveness are made. Judicial examples and cases that highlighted the dilemma of whether or not to protect the ICH are analyzed; the Greek courts of justice mainly addressed these cases, which have never been mentioned before in the law journals. The 2003 Unesco Convention for “The Safeguarding of the ICH” is presented, along with the activities Greece has carried out so far in order to pursue its cultural policy. The items already incorporated into the Representative List that Unesco created according to the Convention – in some of which could have rightfully included Greece as a state party – are criticized. Apart from that, there is particular reference to the important role of the researcher-folklorist. Finally, the conclusions are recorded as well as some thoughts-recommendations for the better protection of the traditional cultural expressions and the ICH in the future.