Μεταμόσχευση από θανόντα δότη και ο ρόλος του συντονιστή μεταμοσχεύσεων
Creators: name: Λεμπιδάκη, Δέσποινα Μιχαήλ
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Βιοηθική
Μεταμόσχευση
Δότης οργάνων
Bioethics
Transplant
Organ donor

description: Ανέκαθεν οι άνθρωποι ευελπιστούσαν στην αντικατάσταση των φθαρμένων τους οργάνων με νέα υγιή, για να διασφαλιστεί όχι μόνο η μακροζωίας τους αλλά κυρίως η καλύτερη ποιότητα της ζωής τους. Οι μεταμοσχεύσεις οργάνων και ιστών είναι η μόνη θεραπευτική λύση για την τελικού σταδίου ανεπάρκεια καθώς θεωρούνται ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της ιατρικής στον 20ο αιώνα. Σημαντικό εμπόδιο στην ανάπτυξη του μεταμοσχευτικού προγράμματος αποτελεί η έλλειψη μοσχευμάτων, παρά το γεγονός ότι υπάρχει εξέλιξη σε χειρουργικές τεχνικές και σε ανοσοκατασταλτικά φάρμακα. Ο περιορισμένος αριθμός δοτών και επομένως οργάνων προς μεταμόσχευση αποτελεί παγκόσμιο φαινόμενο. Έτσι και στην Ελλάδα ο αριθμός των δοτών ετησίως είναι πολύ μικρός μπροστά στις ανάγκες σε μοσχεύματα καθιστώντας το πρόβλημα ακόμα μεγαλύτερο, με αποτέλεσμα να υπάρχει μεγάλη λίστα αναμονής ασθενών προς μεταμόσχευση και να αποτελεί επιτακτική ανάγκη η ανεύρεση μοσχευμάτων, ώστε να μην χάνονται ανθρώπινες ζωές. Παράγοντες που εμπλέκονται στην απροθυμία προσφοράς οργάνων από θανόντα δότη είναι η δυσπιστία του κοινού ως προς το ενδεχόμενο της διαπίστωσης του εγκεφαλικού θανάτου χωρίς την ακριβή τήρηση των κριτηρίων του, το εμπόριο των οργάνων, η αλόγιστη προβολή των ΜΜΕ προς όφελος και συμφέρον συγκεκριμένων γιατρών και μεταμοσχευτικών κέντρων, η μη δίκαιη κατανομή μοσχευμάτων, η παραβίαση της λίστας των υποψηφίων ληπτών και τέλος η υιοθέτηση της λεγόμενης «εικαζόμενης συναίνεσης». Η επιτυχία της μεταμόσχευσης θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την έγκαιρη αναγνώριση του εγκεφαλικά νεκρού δότη και την εφαρμογή της κατάλληλης φροντίδας για την συντήρηση των οργάνων του. Τα κράτη προκειμένου να διασφαλίσουν την προώθηση της ιδέας της δωρεάς και ένα ελάχιστο επίπεδο προστασίας ληπτών και δοτών καθώς και την προστασία της υγείας των ζώντων δοτών, τον σεβασμό των νεκρών δοτών, όπως και την ασφάλεια της διαδικασίας εφαρμογής θέσπισαν νόμους οι οποίοι επιβάλλουν τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη των μοσχευμάτων. Στην Ελλάδα η οργάνωση και ο συντονισμός των μεταμοσχεύσεων πραγματοποιείται από δύο όργανα. Από τον Εθνικό Οργανισμό Μεταμοσχεύσεων (Ε.Ο.Μ) και από τον Συντονιστή Μεταμοσχεύσεων (Σ.Μ.). Στην Ευρώπη ακολουθούνται διάφορα συστήματα και προγράμματα μέσα από τα οποία οι Συντονιστές Μεταμοσχεύσεων ασκούν το έργο τους. Το πιο συνηθισμένο είναι αυτό που εφαρμόζεται στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες και είναι ο διαχωρισμός των Συντονιστών Μεταμοσχεύσεων σε συντονιστές αναζήτησης μοσχευμάτων και σε κλινικούς συντονιστές. Κύριο έργο των πρώτων είναι η αναζήτηση κατάλληλων δοτών, η προσέγγιση της οικογένειας του δυνητικού δότη, ο συντονισμός της μεταμοσχευτικής διαδικασίας, η κατανομή των μοσχευμάτων ανάλογα με το ισχύον σύστημα της κάθε χώρας, η τήρηση αρχείου υποψηφίων ληπτών και δοτών και η παρακολούθηση της πορείας των μεταμοσχευμένων. Ενώ οι δεύτεροι μεριμνούν για όλα όσα αφορούν το λήπτη, όπως την καταγραφή του στο κατάλογο υποψηφίων ληπτών, την προεγχειρητική του προετοιμασία ώστε να είναι κατάλληλος στη δεδομένη στιγμή που θα κληθεί για μεταμόσχευση αλλά και τη μετεγχειρητική του πορεία όσο αυτός εξακολουθεί να είναι μεταμοσχευμένος. Η ραγδαία εξέλιξη της Αναγεννητικής Ιατρικής διερευνά τη δυνατότητα αποκατάστασης της λειτουργίας των οργάνων και των ιστών με τη βοήθεια των βλαστικών κυττάρων και υπόσχεται μελλοντική λύση στο πρόβλημα με την κατά παραγγελία κατασκευή οργάνων στο εργαστήριο στέλνοντας ελπιδοφόρα μηνύματα στην ανθρωπότητα.
description: Traditionally, the people were hoping to replace their damaged organs with healthy new ones in order to assure a longer lifetime and primarily a better quality of life. The organ and tissue transplantation is the only treatment option for end-stage inefficiency cases and therefore it is considered as one of the greatest achievements of medicine in the 20th century. Despite the significant progress in surgical techniques and immunosuppressive drugs the last years, the lack of transplants is a significant handicap for the development of a fully operative transplantation program. The limited number of organ is a global phenomenon. In Greece the number of donors per year is relatively small compared to the needs. This fact exacerbates the problem resulting in a long waiting list for transplant patients and it results in an imperative need to find transplants in order to avoid human losses. This reluctance to offer the organs of a deceased donor is due to the disbelief of people concerning the criteria of certification of a brain dead patient, the trade of organs, thoughtless dissemination by the media to benefit specific doctors and transplantation centers, the unfair distribution of transplants, violation of the recipients candidate list and finally the adoption of the so-called "presumed consent". The success of transplantation will depend largely on the on time identification of the brain dead patient and the implementation of appropriate care for the maintenance of the human body organs. The Member States have enacted laws to secure the transparency and justice of the transplantation system in order to ensure the promotion of the concept of organs donation and a minimum level of protection for the recipients, the donors, the health of the living donors and the respect of the deceased donors, as well as the safety of the application process. In Greece, the organization and coordination of transplants is carried out by two institutions, the National Transplant Organization (Ε.Ο.Μ) and the Transplant Coordinator (Σ.Μ.). In Europe, various systems and programs are being followed through which the Transplant Coordinators carry out their work. The most common system applied in the majority of the European countries is the segregation of Transplant Coordinators into coordinators for searching transplants and clinical coordinators. The main task of the former is the search for suitable donors, the approach of the family of a potential donor, the coordination of the transplantation process, the distribution of transplants depending on the current system of each country, keeping the record file of the candidate recipients and donors as well as monitoring the progress of the transplanted recipients. While the latter take care of everything related to the recipient starting from the registering in the list of candidate recipients, the preoperative preparation of the recipient in order to be ready for transplantation at the given time and postoperative procedure after the transplantation. The rapid evolution of Regenerative Medicine investigates the possibility of recovery of organs and tissues function using stem cells and it promises future solution to the problem of creation on demand of organs in the laboratory thus sending hopeful messages to humanity.