Επίδραση του αιθέριου ελαίου πορτοκαλιού στην σεξουαλική συμπεριφορά και διάρκεια ζωής της μύγας της Μεσογείου CERATITIS CAPITATA (DIPTERA: TEPHRITIDAE):
Creators: name: Ηλιάδης, Ιωάννης Βλάσιου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Ικανότητα σύζευξης
Σεξουαλικό κάλεσμα
Επιβίωση
Μέθοδος των στείρων εντόμων
Ceratitis capitata
Mating success
Sexual calling
Survival
Sterile insect technique

description: Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι η έκθεση αρσενικών ορισμένων ειδών εντόμων της οικογένειας Tephritidae σε ουσίες προερχόμενες από φυτά-ξενιστές επιδρά στη σεξουαλική τους συμπεριφορά. Στην παρούσα διατριβή μελετήθηκε στο εργαστήριο (25±1ºC, 65±5% σχ. υγρασία, φωτοπεριόδος 14Φ:10Σ) η επίδραση του αιθέριου ελαίου πορτοκαλιού και ορισμένων συστατικών του στη σεξουαλική συμπεριφορά και τη διάρκεια ζωής αρσενικών της μύγας της Μεσογείου, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae). Σε ένα πρώτο πείραμα μελετήθηκε η επίδραση αιθερίου ελαίου από πορτοκάλι, καθαρού λιμονένιου και ενός μίγματος αποτελούμενου από λιμονένιο, μυρσίνη, λιναλούλη, γερανιόλη και α-πινένιο, στο σεξουαλικό κάλεσμα των στείρων αρσενικών. Σε αυτό όπως και σε όλα τα επόμενα πειράματα χρησιμοποιήθηκαν στείρα αρσενικά του στελέχους VIENNA-8 tsl που χρησιμοποιείται διεθνώς για την καταπολέμηση του εντόμου με τη μέθοδο των στείρων εντόμων. Βρέθηκε ότι στην περίπτωση που τα αρσενικά τρέφονταν με πρωτεΐνη και ζάχαρη η έκθεση των αρσενικών και στις τρεις μεταχειρίσεις αύξησε την συχνότητα του σεξουαλικού καλέσματος σε σχέση με αρσενικά που δεν είχαν εκτεθεί σε αυτές, ενώ δεν υπήρξαν διαφορές μεταξύ των τριών μεταχειρίσεων. Στην περίπτωση που τα αρσενικά είχαν στην διάθεσή τους ως τροφή σκέτη ζάχαρη, μόνο η έκθεση στο μίγμα αύξησε το σεξουαλικό κάλεσμα. Η ηλικία των εντόμων επηρέασε επίσης το σεξουαλικό κάλεσμα ιδιαίτερα στην περίπτωση των αρσενικών που είχαν στη διάθεσή τους μόνο ζάχαρη, όπου παρατηρήθηκε μείωση της συχνότητας του με την αύξηση της ηλικίας. Ο ημερήσιος ρυθμός σεξουαλικού καλέσματος δεν επηρεάστηκε από την έκθεση στις διάφορες μεταχειρίσεις. Σε ένα επόμενο πείραμα μελετήθηκε η επίδραση της έκθεσης σε αιθέριο έλαιο πορτοκαλιού στην επιβίωση των στείρων αρσενικών. Βρέθηκε ότι η προσθήκη πρωτεΐνης στη τροφή αύξησε τη διάρκεια ζωής των αρσενικών σε σχέση με αρσενικά που τρέφονταν μόνο με ζάχαρη. Η διάρκεια ζωής ήταν σημαντικά μικρότερη όταν τα έντομα που τρέφονταν με πρωτεΐνη και ζάχαρη είχαν εκτεθεί σε αιθέριο έλαιο σε σχέση με όταν δεν είχαν εκτεθεί. Αντίθετα, στην περίπτωση των αρσενικών που τρέφονταν με σκέτη ζάχαρη η έκθεση στο αιθέριο έλαιο του πορτοκαλιού αύξησε την επιβίωση τους. Σε ένα τελευταίο πείραμα μελετήθηκε η ικανότητα σύζευξης των στείρων αρσενικών. Βρέθηκε ότι όταν τα στείρα αρσενικά τρέφονταν με πρωτεΐνη και ζάχαρη η έκθεση τόσο στο αιθέριο έλαιο όσο και το μίγμα αύξησε σημαντικά την ικανότητά τους να συζευγνύονται με παρθένα θηλυκά σε σχέση με αρσενικά μάρτυρες που δεν είχαν εκτεθεί. Η αποτελεσματικότητα του μίγματος μάλιστα φάνηκε να είναι μεγαλύτερη από αυτή του αιθέριου ελαίου. Αντίθετα, στην περίπτωση που τα στείρα αρσενικά τρέφονταν με σκέτη ζάχαρη, το ποσοστό των συζεύξεων μεταξύ των αρσενικών που είχαν εκτεθεί σε ένα από τα δύο χημικά ερεθίσματα και αυτών που δεν είχαν εκτεθεί δεν διέφεραν σημαντικά. Τα ευρήματα της παρούσας εργασίας βοηθούν στην καλύτερη κατανόηση της σεξουαλικής συμπεριφοράς της μύγας της Μεσογείου ενώ παράλληλα έχουν πρακτικό ενδιαφέρον. Το γεγονός ότι το μίγμα των πέντε συστατικών αύξησε το σεξουαλικό κάλεσμα ακόμα και στην περίπτωση που τα έντομα τρέφονταν μόνο με ζάχαρη δείχνει την μεγάλη του αποτελεσματικότητα. Το μίγμα αυτό θα μπορούσε πιθανά να αξιοποιηθεί για την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των στείρων αρσενικών που εξαπολύονται στα πλαίσια της μεθόδου των στείρων εντόμων.
description: Previous studies have shown that exposure of certain male insects of the Tephritidae family in substances derived from host plants affects their sexual behaviour. In the current dissertation, we studied in the laboratory (25±1ºC, 65 ± 5% relative humidity, and a photophase of 14L:10D) the effect of orange oil and some of its compounds to the sexual behaviour and life span of the male Mediterranean fly, Ceratitis capitata (Wiedemann) (Diptera: Tephritidae). In a first experiment, we studied the effect of orange oil, pure limonene and a mixture consisting of limonene, β-myrcene, linalool, geraniol and a-pinene, to the sexual calling of sterile male. In that, as in all other experiments we used sterile males from the genetic sexing strain VIENNA-8 tsl, which are used worldwide in the Sterile Insect Technique. It was found that in the case of insects fed with protein and sugar, the exposure of males in all three treatments increased the frequency of their sexual calling in comparison with males which were not exposed to them, while there were no differences among the three treatments. When males had in their disposal only sugar, only the exposure to the mixture increased the sexual calling. The age of insects also influenced the sexual calling, particularly in the case of males which had in their disposal sugar only, where a decrease in the frequency was observed, as age increased. The daily rythm of the sexual calling was not affected by the exposure to different treatments. In another experiment, we studied the effect of exposure to orange oil to the lifespan of males of the genetic sexing strain VIENNA-8 tsl. It was found that the addition of protein in food increased the life span of males, comparing to those which were fed with plain sugar in their diet. Their life span was significantly decreased when insects which were fed with protein and sugar and were exposed to orange oil in comparison with those they had not. On the contrary, in the case of males which were fed with plain sugar, the exposure to orange oil increased their life span. In a final experiment, we studied the mating competitiveness of sterile male. It was found that when males were fed with protein and sugar, the exposure to the orange oil and to its compounds increased significantly their ability to mate with virgin female compared to unexposed control males. On the contrary, in the case of the sterile males fed with plain sugar, the rate of mating among males who were exposed to at least one of the two chemical stimuli and of those who weren’t, wasn’t significantly different. The findings of the current study can help to better comprehend the sexual behaviour of the Mediterranean fly, while having practical interest. The fact that the mixture of five ingredients increased the sexual calling, even when the insects were fed with plain sugar, indicates its great effectiveness. This mixture could probably be used to increase the mating competitiveness of the sterile males which are used in Sterile Insect Technique operations.