Εν σώματι: Η σωματικότητα ως υποκριτικός κώδικας στην Ηλέκτρα των Σοφοκλή και Hugo von Hofmannsthal και στις παραστάσεις των Max Reinhardt, Antoine Vitez και Μιχαήλ Μαρμαρινού:
Creators: name: Ανανιάδου, Αργυρώ Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: φαινομενολογικό – σημειωτικό σώμα
Ηλέκτρα των Σοφοκλή – Hugo von Hofmannsthal
Ηλέκτρα των Max Reinhardt – Antoine Vitez – Μιχαήλ Μαρμαρινού
phenomenal – semiotic body
Electra by Sophocles - Hugo von Hofmannsthal
Electra of Max Reinhardt – Antoine Vitez – Michael Marmarinos

description: Στόχος της έρευνας ήταν η ανίχνευση της σωματικότητας της τραγικής ηρωίδας Ηλέκτρας ως υποκριτικού εργαλείου, τόσο στα κείμενα των Σοφοκλή και Hugo von Hofmannsthal, όσο και στη σκηνική της απεικόνιση κατά τη διάρκεια του 20ου αι., και πιο συγκεκριμένα στις παραστάσεις των Max Reinhardt, Antoine Vitez και Μιχαήλ Μαρμαρινού. Το μεθοδολογικό εργαλείο που χρησιμοποιήσαμε για τους σκοπούς της έρευνας είναι η διάκριση που προτείνει η Erika Fischer-Lichte στο άρθρο της «Embodiment – from page to stage: the dramatic figure» ανάμεσα στο «σημειωτικό» και το «φαινομενολογικό» σώμα του ηθοποιού. Εξετάσαμε αρχικά τη χρήση του σώματος ως εκφραστικού μέσου στις παραστάσεις αρχαίας τραγωδίας τον 5ο αι. π.Χ., αλλά και στις παραστάσεις του ευρωπαϊκού θεάτρου τον 18ο και 19ο αι. Στη συνέχεια, αφού εξετάσαμε τη σκηνική χρήση του σώματος από το δίδυμο Max Reinhardt και Gertrud Eysoldt στις παραστάσεις του πρώτου, εντοπίσαμε με βάση την ως άνω μεθοδολογική διάκριση, τη σωματικότητα ως υποκριτικό κώδικα στο κείμενο του Hugo von Hofmannsthal, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αυτή «εφαρμόστηκε» στην παράσταση του Max Reinhardt στο Kleines Theater το 1903. Αντίστοιχα, παρουσιάσαμε αναλυτικά τα σημεία που το σώμα κυριαρχεί ως υποκριτικό μέσο στην Ηλέκτρα του Σοφοκλή, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αυτά αναδείχθηκαν τόσο στις τρεις παραστάσεις του Antoine Vitez με την Evelyne Istria στον ομώνυμο ρόλο, δίνοντας έμφαση στην τελευταία, στο Théâtre National de Chaillot το 1986, όσο και σε μία ελληνική παράσταση, αυτή του Μιχαήλ Μαρμαρινού, με την Αμαλία Μουτούση Ηλέκτρα, στην Επίδαυρο το 1998.
description: The aim of the present study was the tracing of the use of the body of the tragic heroine Electra as an acting tool in the texts of Sophocles and Hugo von Hofmannsthal, as well as on the stage of the 20th century, and more specifically in the performances of Max Reinhardt, Antoine Vitez and Michael Marmarinos. The methodological tool we used was the distinction Erika Fischer-Lichte suggests in her article “Embodiment – from page to stage: the dramatic figure”, between the “semiotic” and the “phenomenological” body of the actor. We originally examined the use of the body as a means of expression in ancient tragedy performances of the 5th century B.C., as well as in the european theatre of the 18th and 19th century. Furthermore, after examining the use of the body of the actor in the performances of Max Reinhardt and Gertrud Eysoldt in general, we tracked down, according to the methodological tool as described above, the use of the body as an acting code in the text of Hugo von Hofmannsthal and the way it was “put into practice” in the specific performance of Max Reinhardt at Kleines Theater in 1903. Respectively, we presented the points where the body dominates as a means of acting in Electra by Sophocles and the way they were shown off in the three performances of Antoine Vitez with Evelyne Istria, emphasizing the last one, in Théâtre National de Chaillot in1986, as well as in a greek performance of Michael Marmarinos with Amalia Moutousi in Epidaurus in 1998.