Κοινωνικο-Πολιτισμικές διαστάσεις της κατανάλωσης εδώδιμων εντόμων: έρευνα γνώμης ειδικών στην Ελλάδα
Creators: name: Τηλιοπούλου, Νικολέτα Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Εντομοφαγία
Εδώδιμα έντομα
Θεματική ανάλυση
Entomophagy
Edible insects
Thematic analysis

description: Ο παγκόσμιος πληθυσμός συνεχίζει να αυξάνεται και εκτιμάται ότι το 2050 θα αγγίζει τα 9 δισεκατομμύρια. Για να διατραφεί αυτός ο αριθμός η παρούσα παραγωγή τροφίμων θα πρέπει να διπλασιαστεί. Είναι φανερό ότι υπάρχει η πιθανότητα οι μεγάλες ζωικές πηγές τροφίμων, οι οποίες θεωρούνταν δεδομένες για το Δυτικό κόσμο, να είναι αδύνατο να παραχθούν. Εναλλακτική λύση απέναντι στις συμβατικές πηγές ζωικών πρωτεϊνών έχουν προταθεί τα εδώδιμα έντομα λόγω της μικρότερης περιβαλλοντική επιβάρυνσης. Οι χώρες του Δυτικού κόσμου όμως, τείνουν να απορρίπτουν σε μεγάλο βαθμό την κατανάλωση αυτών των καινοτόμων πηγών τροφής παρόλο που αποτελούν μέρος του καθημερινού διαιτολογίου περίπου 2 δις ανθρώπων. Με βάση τις συνεντεύξεις εις βάθος που πραγματοποιήθηκαν με ειδικούς (διατροφολόγους, ειδικούς γαστρονομίας) και εμπειρογνώμονες (ακαδημαϊκούς, ερευνητές, στελέχη επιχειρήσεων και εμπλεκομένων φορέων) που διαθέτουν διαφορετικό υπόβαθρο και εμπειρίες στον κλάδο των τροφίμων, της διατροφής και των εντόμων έγινε μια προσπάθεια να διερευνηθούν οι προκλήσεις και τα εμπόδια που εμφανίζονται στην Ελλάδα και στο καταναλωτικό της κοινό, ως χώρα του Δυτικού κόσμου, όσον αφορά την προώθηση και την αποδοχή της εντομοφαγίας και των προϊόντων με βάση τα έντομα αλλά και των προτάσεων και στρατηγικών που δύναται να εφαρμοστούν για τη μεταβολή της αρνητικής στάσης της κοινής γνώμης, την άρση του φόβου και της ανασφάλειας και πιθανόν τη μελλοντική υιοθέτησή τους στο προσωπικό τους διαιτολόγιο. Η Θεματική ανάλυση, η οποία χρησιμοποιήθηκε για την ανάλυση των συνεντεύξεων, ανέδειξε ότι τα εμπόδια που λειτουργούν ανασταλτικά στην προώθηση των βρώσιμων εντόμων εκτείνονται σε τρεις διαστάσεις (κατηγορίες): α. οι Ψυχολογικές και Κοινωνικο-πολιτιστικές διαστάσεις, β. οι Διαστάσεις της αγοράς και των προϊόντων και γ. οι Νομοθετικές και Θεσμικές διαστάσεις και τέσσερις κατηγορίες στρατηγικών: α. η Ενημέρωση και Εκπαίδευση, β. οι Αισθητηριακές στρατηγικές, γ. οι Διαστάσεις της αγοράς και χαρακτηριστικά του προϊόντος και δ. η Νομοθεσία και Πολιτικές τροφίμων.Επιπλέον, με τη χρήση της ανάλυσης SWOT πραγματοποιήθηκε μια προκαταρτική εξέταση και μια πρώτη εξαγωγή συμπερασμάτων για τα Δυνατά και Αδύναμα σημεία των εδώδιμων εντόμων και των τροφίμων με βάση αυτά, καθώς και των Ευκαιριών και Απειλών που πιθανόν να παρουσιαστούν σε μελλοντικό χρόνο. Τα αποτελέσματα της αναδεικνύουν ως κύρια Δυνατά σημεία τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους ως τρόφιμα που συνδέονται με τη διατροφική αξία και τα περιβαλλοντικά τους οφέλη και Ευκαιρία τον Κανονισμό για τα Καινοτόμα τρόφιμα που ξεκίνησε να ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2018 στην Ε.Ε.. Αδύναμο τους σημείο αποτελεί η αρνητική τους φήμη ως προϊόντα και Απειλή η υπάρχουσα κτηνοτροφία και γεωργία που λειτουργεί ανταγωνιστικά σε αυτόν το πρωτοποριακό κλάδο.
description: The global population continues to grow and it is estimated that by 2050 will reach 9 billion. To feed this number, the current food production should double. There is a possibility that large animal food sources, which were taken for granted in the Western world, might be impossible to produce. Edible insects have been suggested as innovative sources of animal protein mainly due to their lower environmental burden. Western countries tend to largely reject the consumption of these sources of food despite being part of the daily diet of about 2 billion people. Based on in-depth interviews with experts (nutritionists, gastronomy specialists) and experts (academics, researchers, business executives, and stakeholders) with different backgrounds and experiences in the food industry, nutrition, and insects, was made an attempt to explore the challenges and obstacles that arise in Greece and to consumer public, as a country of the Western world, in promoting and accepting entomophagy and insect-based products and also some suggestions and strategies that can be applied to change the negative attitude of the public, remove fear and insecurity and possibly adopt them in their diet. The Thematic analysis, which was used to analyze the interviews, showed that the barriers that hinder the promotion of edible insects extend in three dimensions (categories): a. the psychological &amp; socio-cultural dimensions, b. market and product dimensions; and c. the Legislative and Institutional dimensions and four categories of strategies: a. Information &amp; Education, b. sensory strategies, c. market dimensions and product characteristics; and d. Food law and policies. Furthermore, the use of the SWOT analysis provided a preliminary examination and initial conclusions about the strengths and weaknesses of edible insects and insect-based products, as well as the opportunities and threats that may arise in the future. Its results highlight as key Strengths their particular characteristics as nutrition-related foods and their environmental benefits and as an Opportunity the Regulation on Novel Foods that came into force on 1st January 2018 in the EU. Their Weakness is their negative reputation as products, while conventional livestock and agriculture that compete with this pioneering industry were considered a Threat.