Άγιος Νέος Ιερομάρτυρας Φιλούμενος, του φρέατος του Ιακώβ
Creators: name: Αρχιμ. Κοσμαδάκης, Φιλούμενος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Άγιος Φιλούμενος
Άγιον Όρος
Γέρων Ελπίδιος
Agios Filoumenos
Mount Athos
Elder Elpidios

description: Ο νεότερος μάρτυρας της Εκκλησίας μας Αρχιμανδρίτης π. Φιλούμενος είναι ο κατά κόσμον Σοφοκλής Χασάπης, ο οποίος γεννήθηκε στις 12 Οκτωβρίου 1913 , στην ενορία του Αγίου Σάββα στην Λευκωσία της Κύπρου . Γονείς του ήταν ο Γεώργιος και η Μαγδαληνή Χασάπη ή Ορουντιώτη, οι οποίοι έχαιραν μεγάλης εκτιμήσεως λόγω της τιμιότητάς τους. Ο Άγιος Φιλούμενος καταγόταν από εύπορη πολυμελή οικογένεια, καθώς ο πατέρας του είχε δικό του πανδοχείο και φούρνο, ενώ η μητέρα του είχε αναλάβει την ανατροφή των παιδιών τους. Ο πατήρ Φιλούμενος ήταν δίδυμος αδελφός με τον πατέρα Ελπίδιο (κατά κόσμον Αλέξανδρος). Μυήθηκαν στη ορθόδοξη πίστη από τους ευλαβείς γονείς τους αλλά και από τη γιαγιά του Λωξάνδρα. Με τη δική της καθοδήγηση έμαθαν τα δίδυμα αδέρφια από νωρίς τη ζωή της προσευχής, της νηστείας και της αγρυπνίας , με αποτέλεσμα να οδηγηθούν σταδιακά στην εν Χριστώ ζωή. Όπως συνέβαινε και με όλη την οικογένεια, μέσα τους ήταν κυρίαρχη η γνήσια ευλάβεια, ο τακτικός εκκλησιασμός, η νηστεία και η ελεημοσύνη. Ο π. Φιλούμενος και ο π.Ελπίδιος είχαν διακαή πόθο να γνωρίσουν πατερικές μορφές όμοιες με αυτές των βιβλίων που διάβαζαν. Πάντα είχαν μια κλίση στα θεία και τον μοναχισμό. Το Καλοκαίρι του 1927 τα δύο αδέλφια εγκατέλειψαν, το πατρικό τους σπίτι και πήγαν στην Μονή Σταυροβουνίου. Το 1934 ανεχώρησαν από την Κύπρο και μετέβησαν στα Ιεροσόλυμα. Εκεί ο π.Φιλούμενος εγγράφεται στο Γυμνάσιο του Πατριαρχείου. Το 1937 κείρεται μοναχός, από τον τότε Πατριάρχη Τιμόθεο Θέμελη και λίγους μήνες αργότερα χειροτονείται διάκονος. Το 1943 χειροτονείται πρεσβύτερος και έξι χρόνια αργότερα λαμβάνει το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτη. Αποφοιτώντας από τη Σχολή του Πατριαρχείου ο Άγιος Φιλούμενος, παραμένει στα Ιεροσόλυμα όπου υπηρετεί ως μέλος της Αγιοταφικής αδελφότητας, για 45 συνεχή χρόνια. Σ’ αυτά τα χρόνια διορίστηκε ως ηγούμενος σε διάφορα προσκυνήματα όπου διακόνησε με πολλή αγάπη το εκάστοτε ποίμνιό του. Πολλοί τον σέβονταν και τον εκτιμούσαν , αφού από πολύ νωρίς απέκτησε τη φήμη ενός εξαιρετικού ιερομονάχου και πνευματικού πατέρα. Χαρακτηριζόταν ως αυστηρός νηστευτής και ακριβής στο θέμα της προσευχής και της τέλεσης των ακολουθιών. Το Φρέαρ του Ιακώβ ήταν το τελευταίο προσκύνημα όπου διορίστηκε στις αρχές του έτους 1979. Εκεί αντιμετώπισε πολλές δυσκολίες, διότι συχνά φανατικοί Εβραίοι-Σιωνιστές απαιτούσαν από τον ίδιο να αφαιρέσει τις εικόνες και το Σταυρό από το ναό. Πολλές φορές μάλιστα τον απειλούσαν ότι θα τον σκότωναν αν δεν έφευγε από το προσκύνημα, αλλά αυτός είχε πάρει την απόφαση να παραμείνει εκεί ό,τι και αν συνέβαινε. Στις 29 Νοεμβρίου του 1979, μέρα που η εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του Αγίου μάρτυρος Φιλουμένου ,«άγνωστοι» εισήλθαν στο Φρέαρ του Ιακώβ και επιτέθηκαν στον Άγιο. Τον σκότωσαν κτυπώντας τον με τσεκούρι στο πρόσωπο, στα χέρια και στα πόδια. Βεβήλωσαν την εκκλησία, και φεύγοντας έριξαν μια χειροβομβίδα καταστρέφοντας το χώρο ολοσχερώς. Την ίδια ώρα, ο Γέροντας Ελπίδιος, ο δίδυμος αδερφός του Αγίου, ευρισκόμενος στο κελί του στη Νέα Σκήτη του Αγίου Ορους, έβλεπε με θαυμαστό τρόπο ολοζώντανο το μαρτύριο του αδελφού του και τον άκουγε να του φωνάζει: «Αδελφέ μου, με σκοτώνουν! Αδελφέ μου, με σκοτώνουν προς δόξαν θεού. Σε παρακαλώ μην αγανακτήσεις! Το σκήνωμα του Αγίου μεταφέρθηκε για νεκροψία και νεκροτομή στο Τελ Αβίβ και παρόλο που είχαν περάσει 5 ημέρες, δεν παρουσίαζε νεκρική ακαμψία αλλά ήταν ζεστό, μαλακό και ευλύγιστο , σαν να ήταν εν ζωή βοήθησε μάλιστα τον γέροντα Σωφρόνιο για να τον ντύσει. Η κηδεία έγινε στο ναό της Αγίας Θέκλας στις 4 Δεκεμβρίου του 1979, παρόντων των Αγιοταφιτών πατέρων ,των συγγενών του Αγίου και πλήθους κόσμου. Η ταφή του μάρτυρος έγινε στο κοιμητήριο της Αγιοταφικής αδελφότητας στην Αγία Σιών. Τέσσερα περίπου χρόνια μετά το θάνατο του Αγίου Φιλουμένου, στις 30 Νοεμβρίου του 1983 αποφασίστηκε από το Πατριαρχείο να γίνει η εκταφή και η ανακομιδή των οστών του. Κατά την εκταφή το σώμα του μάρτυρος βρέθηκε άφθορο και ευωδιάζον. Αυτό θεωρήθηκε ως άνωθεν επισφράγιση της ένταξής του «εν σκηναίς Αγίων». Όμως ο τάφος κλείστηκε και πάλι και άνοιξε ένα χρόνο αργότερα στις 26 Δεκεμβρίου του 1984 για δεύτερη φορά.. Το σκήνωμά του Αγίου βρέθηκε και πάλι να ευωδιάζει και να διατηρεί μερική αφθαρσία. Τότε, οι Αγιοταφίτες Πατέρες το μετέφεραν σε λάρνακα και το τοποθέτησαν στο Άγιο Βήμα του ναού της Αγίας Τριάδος της Πατριαρχικής Σχολής της Αγίας Σιών. Από το 2008 η λάρνακα με τα οστά του Αγίου έχει μεταφερθεί στον τόπο του μαρτυρίου του, όπου έχει ολοκληρωθεί ο τρίκλιτος ναός της Αγίας Φωτεινής της Σαμαρείτιδος, του οποίου το ένα κλίτος είναι αφιερωμένο στον Άγιο Φιλούμενο. Τον Άγιο τον ευλαβούνται όχι μόνο οι ορθόδοξοι αλλά και οι Άραβες , ακόμη και οι ετερόδοξοι. Στις 29 Νοεμβρίου του 2009 έγινε η επίσημη Αγιοκατάταξη του Αγίου από την Σύνοδο του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων. Η έρευνα για τον βίο του Αγίου Φιλουμένου, ανέδειξε και τη μορφή του δίδυμου αδελφού του, οσίου Γέροντος Ελπιδίου. Ο όσιος γέρων Ελπίδιος είχε μία παράλληλη πορεία με τον δίδυμο αδερφό του Άγιο Φιλούμενο, με την διαφορά ότι δεν έφθασε στο μαρτύριο του αίματος, αλλά αξιώθηκε μέσα από την άσκηση, στη μαρτυρία του οσιακού βίου. Έτσι λειτούργησε ως ένας ακόμη σύνδεσμος μεταξύ του Αγιορείτικου και του Ιεροσολυμίτικου Μοναχισμού από την εποχή της σύνδεσης του Άθωνα με την Αγία Σιών. ως ένας σύνδεσμος μεταξύ του Αγιορείτικου και του Ιεροσολυμίτικου Μοναχισμού από την εποχή της σύνδεσης του Άθωνα με την Αγία Σιών.
description: The youngest martyr of our Church, Archimandrite Filoumenos, worldly-known as Sophocles Hasapis, who was born on October 12, 1913 in the parish of Saint Savvas in Nicosia. His parents were George and Magdalene Hasapis or Orundoti, who were highly esteemed for their honesty. Saint Filoumenos came from a wealthy large family, as his father had his own inn and bakery, while his mother had taken care of their children. Father Filoumenos was a twin with father Elpidios (worldly known as Alexander). He was greatly influenced and initiated into the Orthodox faith by his pious parents and his grandmother Loxandra. With her guidance, the twin brothers learned from an early age the life of prayer, fasting and vigilance, because of which she gradually led them to life in Christ. As was the case with the whole family, genuine piety, regular church service, fasting, and almsgiving prevailed. Filoumenos and Elpidios had an ardent desire to meet paternal figures, like those in the books they read. They have always had an inclination towards the Divine and Monasticism. In the summer of 1927, he left his paternal home with his twin brother and went to the Stavrovouni Monastery. In 1934 they went to Jerusalem and there Filoumenos enrolled in the High School of the Patriarchate. In the third year of his study, he became a monk, by the then Patriarch Timotheos Themelis and a few months later he was ordained a deacon. In 1943 he was ordained an presbyter and six years later he received the title of Archimandrite. After graduating from the School of the Patriarchate, Saint Filoumenos remained in Jerusalem where he served, as a member of the Agiotaphic brotherhood, for 45 consecutive years. During these years he was appointed abbot of various pilgrimages from where he served his flock with great love. In fact, many looked up to him from the time he was alive, since from a very early age he gained the reputation of an exceptional monk and spiritual father. He was characterized as a strict faster and accurate in the matter of prayer and the Mass celebration. Jacob's Well was the last pilgrimage appointed. There he faced many difficulties, because often fanatical Zionists demanded that he remove the icons and the Cross from the temple. Many times, they even threatened to kill him if he did not leave the pilgrimage, but he had made the decision to stay there no matter what happened. On November 29, 1979, a day when our church honors the memory of Saint Martyr Filoumenos, "strangers" entered Jacob's Well and attacked the Saint. They killed him by hitting him on the face, arms and legs with an ax. Then they desecrated the church, while leaving they threw a grenade, destroying the area almost completely. At the same time, father Elpidios, the Saint's twin brother, while he was in his cell in Nea Skiti, miraculously saw alive the martyrdom of his brother and heard him shout: “My brother, they are killing me! My brother, they are killing me! Do not be indignant, for the glory of God! " The saint's body was taken to Tel Aviv for an autopsy and although 5 days had passed, he did not show funeral rigidity but was soft and flexible as if he were alive. The funeral took place in the church of Santa Thekla on December 4, 1979, in the presence of the Agiotaphic brotherhood fathers, relatives of the Saint and many people. The martyr was buried in the cemetery of the Agiotaphic brotherhood in Holy Zion. About four years after the death of Saint Filoumenos, on November 30, 1983, the decision was made by the Patriarchate to recover his bones. The body of the martyr was incorruptible and fragrant, as above the seal of his inclusion "in the scene of the Saints". The tomb was then closed again and reopened on December 26, 1984. The relic of the Saint was again found to be fragrant and to maintain partial incorruption. Then, Agiotaphic brotherhood fathers placed it on the Holy Altar of the temple of Holy Zion. Since 2008 it has been transferred to the place of martyrdom, where a three-aisled church has been completed, one aisle of which is dedicated to Saint Filoumenos. The Saint is revered not only by Orthodox but also by Arabs and even heterodox. On November 29, 2009, the Synod of the Patriarchate of Jerusalem made the official canonization of the Saint. The research on the life of Saint Filoumenos also highlighted the figure of his twin brother, Saint Elpidios. It is a parallel course with his twin brother Saint Filoumenos, with the difference that he did not reach the martyrdom of blood but was claimed through his practice in the martyrdom of the Holy life. Acting as a link between Mount Athos and Jerusalem Monasticism since the time of Mount Athos' connection with Holy Zion.