title: Εργασιακή ευημερία και οργανωσιακή κουλτούρα στις υπηρεσίες υγείας
title: Οccupational well-being and organizational culture in health services
titleType: AlternativeTitle
Creators: name: Ακουρή, Βασιλική
Publisher: name: Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής
Year: 2022
Subjects: Νοσηλευτές
Επαγγελματίες υγείας
Εργασιακή ικανοποίηση
Εργασιακή ευημερία
Ψυχολογική ευημερία
Οργανωσιακή κουλτούρα
Ποιότητα ζωής
Πανδημία
Covid-19
Nurses
Job satisfaction
Organizational change
Quality of life

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει ως αντικείμενο μελέτης την εργασιακή ευημερία και την οργανωσιακή κουλτούρα στις υπηρεσίες υγείας. Διανύοντας μια πανδημική περίοδο από το 2020 έως και σήμερα, αντιλαμβάνεται κανείς πως οι οργανισμοί υγείας δεν γινόταν να μείνουν ακλόνητοι και ανεπηρέαστοι από την υγειονομική κρίση η οποία στη συνέχεια προκάλεσε και κοινωνικό-οικονομικές αναταραχές λόγω των Lockdown. Οι επαγγελματίες υγείας σε υπηρεσίες υγείας και συγκεκριμένα το ιατρικό, νοσηλευτικό και παραϊατρικό προσωπικό αντιμετώπισαν σοβαρά προβλήματα στην προσπάθεια τους να προσφέρουν όσο το δυνατόν πιο ποιοτική φροντίδα στους ασθενείς έχοντας και οι ίδιοι το άγχος και τον φόβο μην τυχόν κολλήσουν και βρεθούν στην θέση του ασθενή. Έχει αποδειχθεί πως η ευημερία των εργαζομένων αποτελεί όλο και μεγαλύτερη επιδίωξη καθώς αποτελεί κοινωνική απαίτηση. Επίσης, η εργασιακή ευημερία αφορά το κατά πόσο οι επαγγελματίες υγείας μέσα σε ένα οργανισμό είναι ικανοποιημένοι από την εργασία τους από άποψη περιβάλλοντος (συνθήκες εργασίας), αρμοδιοτήτων , αποδοχών, σχέσεων με τους συναδέλφους τους και με την ηγεσία αλλά και των ευκαιριών ανέλιξης και εξέλιξής τους. Σημαντικό ρόλο παίζει και ο τύπος της οργανωσιακής κουλτούρας που επικρατεί στον εκάστοτε οργανισμό. Η οργανωσιακή κουλτούρα είναι το σύνολο των κανόνων, αξιών και συμπεριφορών των εργαζομένων ενός οργανισμού που επηρεάζουν τις διαπροσωπικές σχέσεις και την λειτουργία του. Τα πλεονεκτήματά της είναι η δέσμευση, η παρακίνηση και η ενεργοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού του οργανισμού ενώ το μειονέκτημά της είναι η αντίσταση στην αλλαγή κουλτούρας. Σκοπός αυτής της βιβλιογραφικής ανασκόπησης η ανάδειξη των επιπέδων της εργασιακής ευημερίας και της ικανοποίησης των εργαζομένων και ο προσδιορισμός του στυλ της υπάρχουσας και της επιθυμητής οργανωσιακής κουλτούρας των υπηρεσιών υγείας στην τελευταία πενταετία μέσα από διεθνή αλλά και ελληνική βιβλιογραφία. Συγκεκριμένα, η αναζήτηση ερευνών έγινε μέσω των διαδικτυακών βάσεων Pubmed, Google Scholar αλλά και από τα Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής. Βάση κριτηρίων επιλέχθηκαν 15 άρθρα από τα οποία τα 7 κρίθηκαν κατάλληλα για το εξεταζόμενο θέμα. Όλες οι έρευνες που επιλέχθηκαν (εκτός από μια που ήταν συστηματικής ανασκόπησης) ήταν ποσοτικές, με την χρήση ερωτηματολογίου και σε κάποιες η διαδικασία πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά. Φυσικά, έγινε χρήση λογισμικού στατιστικής ανάλυσης. Με βάση την βιβλιογραφική ανασκόπηση καταλήξαμε πως η εργασιακή ευημερία δεν περιλαμβάνει μόνο την σωματική ευεξία αλλά και την ψυχολογική ευημερία. Παρατηρήθηκε πως τα επίπεδα ικανοποίησης από την εργασία, της ικανοποίησης από την ζωή, την ψυχολογική ευεξία και την υποκειμενική ευημερία διαφέρουν ανάλογα από το επίπεδο εκπαίδευσης, από τα έτη υπηρεσίας και από νοσοκομείο σε νοσοκομείο. Παράγοντες που δρουν αρνητικά είναι η πίεση, το άγχος και τα θέματα υγείας. Επιπροσθέτως, οι πολιτικές μεταρρυθμίσεις της υγειονομικής περίθαλψης διαπιστώθηκε πως δρουν καταλυτικά στην ικανοποίηση και στην ευημερία, διότι μπορούν να επηρεάσουν τις οικονομικές ανταμοιβές την εξέλιξη της σταδιοδρομίας και γενικά το περιεχόμενο της εργασίας. Η πανδημία της COVID-19 επηρέασε αρνητικά την ευημερία των εργαζομένων η οποία προκάλεσε κοινωνική απόρριψη ή απομάκρυνση των οικογενειών, των συντρόφων και του κοινού λόγω αίσθησης φόβου για τυχόν μετάδοση του ιού από τους επαγγελματίες υγείας σε αυτούς. Όσον αφορά την οργανωσιακή κουλτούρα στις υπηρεσίες υγείας, η κουλτούρα που μπορεί να κυριαρχεί σε ένα οργανισμό μπορεί να είναι μια από τις παρακάτω: η οικογενειακή/συμμετοχική, η προσαρμοστική, η προσανατολισμένη, η ιεραρχική κουλτούρα. Παρατηρήθηκε μέσα από τις έρευνες πως δεν παίζει ρόλο μόνο η κυρίαρχη κουλτούρα αλλά και επιθυμητή για τα επόμενα 5 έτη. Αρκετοί οργανισμοί είχαν ως κυρίαρχη την ιεραρχική κουλτούρα που βασίζεται στον έλεγχο και ως επιθυμητή την οικογενειακή/ συμμετοχική κουλτούρα που βασίζεται στην συνεργασία. Συμπεραίνουμε, πως για να υπάρξει εργασιακή ευημερία αλλά και η κατάλληλη οργανωσιακή κουλτούρα στις υπηρεσίες υγείας θα πρέπει η διοίκηση αλλά και οι υφιστάμενοι της κάθε ομάδας, να συμβάλλουν ελέγχοντας τον οργανισμό τους μέσω ετήσιας αξιολόγησης η οποία θα παρέχει σημαντικές πληροφορίες σχετικές με τις στρατηγικές βελτίωσης της ποιότητάς του.