Η επικοινωνία και η αλληλεπίδραση των προσφύγων με την τοπική κοινωνία. Το παράδειγμα των ΔΥΕΠ
Creators: name: Παντελιά, Μαρίνα Δ.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Επικοινωνία
Αλληλεπίδραση
Πρόσφυγες
Communication
Interaction
Refugees

description: Η συγκεκριμένη μεταπτυχιακή εργασία εξετάζει την επικοινωνία και την αλληλεπίδραση των προσφύγων με την τοπική κοινωνία, με έμφαση στον ρόλο των Δομών Υποδοχής και Εκπαίδευσης Προσφύγων (ΔΥΕΠ). Εστιάζει στο πώς οι προσφυγικές ροές επηρεάζουν την Ελλάδα και την Ευρώπη, αναλύει τις εκπαιδευτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα παιδιά πρόσφυγες, καθώς και τις έννοιες της πολιτισμικής διαφοράς, της προκατάληψης και της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης.Η εργασία ξεκινά με μια εννοιολογική αποσαφήνιση των όρων "πρόσφυγας", "μετανάστης" και "άσυλο", χρησιμοποιώντας ως βάση τη Σύμβαση της Γενεύης (1951). Παρουσιάζει την ιστορική εξέλιξη των προσφυγικών ροών στην Ευρώπη, με ιδιαίτερη έμφαση στα κύματα μετανάστευσης που προέκυψαν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, τον Ψυχρό Πόλεμο, τους πολέμους στα Βαλκάνια, την Αραβική Άνοιξη και, τέλος, την προσφυγική κρίση του 2015-2016. Η κρίση αυτή χαρακτηρίστηκε από τη μαζική μετακίνηση ανθρώπων, κυρίως από τη Συρία, το Ιράκ και το Αφγανιστάν, προς την Ευρώπη μέσω της Τουρκίας και της Ελλάδας.Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που εξετάζονται είναι η πολιτική διαχείριση της κρίσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ). Η ΕΕ προσπάθησε να διαχειριστεί τις αυξημένες προσφυγικές ροές μέσω μέτρων όπως η Συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας του 2016, που στόχευε στον περιορισμό των αφίξεων μέσω του Αιγαίου. Ωστόσο, η έλλειψη ενιαίας πολιτικής μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ δημιούργησε προβλήματα, με αποτέλεσμα να εγκλωβιστούν χιλιάδες πρόσφυγες στην Ελλάδα. Η χώρα ώρα διέλευσης, μετατράπηκε σε χώρα υποδοχής, δημιουργώντας σημαντικές προκλήσεις για το σύστημα κοινωνικής πρόνοιας και εκπαίδευσης.Η εκπαίδευση των παιδιών προσφύγων αποτελεί ένα κεντρικό θέμα της μελέτης. Τα παιδιά πρόσφυγες αντιμετωπίζουν πολλαπλά εμπόδια στην εκπαιδευτική τους πορεία, όπως το γλωσσικό χάσμα, η κοινωνική απομόνωση, οι πολιτισμικές διαφορές και οι ψυχολογικές επιπτώσεις του εκτοπισμού. Οι στάσεις των εκπαιδευτικών διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην ένταξή τους, καθώς έρευνες δείχνουν ότι η προκατάληψη και η έλλειψη κατάλληλης επιμόρφωσης μπορούν να δυσχεράνουν την ενσωμάτωση αυτών των μαθητών.Η εργασία αναλύει τη σημασία της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και της αντιρατσιστικής παιδαγωγικής για την προώθηση της κοινωνικής ένταξης. Οι Δομές Υποδοχής και Εκπαίδευσης Προσφύγων (ΔΥΕΠ) δημιουργήθηκαν για να βοηθήσουν τα παιδιά προσφύγων στη σταδιακή ένταξή τους στο ελληνικό σχολικό σύστημα. Παρέχουν γλωσσική και πολιτισμική προσαρμογή, ωστόσο αντιμετωπίζουν προκλήσεις, όπως η έλλειψη πόρων, η περιορισμένη συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες και η απουσία μακροπρόθεσμου στρατηγικού σχεδιασμού.Συνολικά, η εργασία καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η εκπαίδευση είναι το κλειδί για την ένταξη των προσφύγων. Οι ΔΥΕΠ παίζουν καθοριστικό ρόλο στην εκπαιδευτική και κοινωνική ενσωμάτωση των παιδιών προσφύγων, αλλά απαιτούνται βελτιώσεις στη λειτουργία τους. Η συνεργασία μεταξύ σχολείων, τοπικών κοινοτήτων και κυβερνητικών φορέων, η ενίσχυση της διαπολιτισμικής επικοινωνίας και η καταπολέμηση των διακρίσεων είναι απαραίτητες για τη δημιουργία μιας κοινωνίας που προάγει την αλληλεγγύη και την ισότιμη ένταξη όλων των ατόμων.
description: This master's thesis examines the communication and interaction of refugees with the local community, focusing on the role of Refugee Reception and Education Structures (DYEP). It explores the impact of refugee flows on Greece and Europe, analyzes the educational challenges faced by refugee children, and examines key concepts such as cultural differences, prejudice, and intercultural education.The study begins with a conceptual clarification of the terms "refugee," "migrant," and "asylum seeker," based on the 1951 Geneva Convention. It traces the historical evolution of refugee movements in Europe, emphasizing migration waves that followed World War II, the Cold War, the Balkan wars, the Arab Spring, and, finally, the 2015-2016 refugee crisis. This crisis was marked by the mass displacement of people, primarily from Syria, Iraq, and Afghanistan, seeking safety in Europe via Turkey and Greece.One of the key issues examined is how the European Union (EU) managed the crisis. The EU attempted to address the surge in refugee arrivals through measures such as the 2016 EU-Turkey Agreement, which aimed to reduce crossings via the Aegean Sea. However, the lack of a unified policy among EU member states created challenges, leaving thousands of refugees stranded in Greece. The country, initially a transit point, became a host nation, placing considerable strain on its social welfare and education systems.The education of refugee children is a central focus of the study. These children face multiple obstacles in their educational journey, including language barriers, social isolation, cultural differences, and the psychological impact of forced displacement. Teachers' attitudes play a crucial role in their integration, as research indicates that prejudice and inadequate training can hinder their inclusion.The thesis highlights the importance of intercultural education and anti-racist pedagogy in promoting social integration. Refugee Reception and Education Structures (DYEP) were established to facilitate the gradual integration of refugee children into the Greek school system. These structures provide linguistic and cultural adaptation; however, they face challenges such as limited resources, weak collaboration with local communities, and the absence of long-term strategic planning.Overall, the study concludes that education is the key to refugee integration. DYEP plays a vital role in the educational and social inclusion of refugee children, but improvements in its operation are necessary. Strengthening cooperation between schools, local communities, and government agencies—along with enhancing intercultural communication and combating discrimination—is essential to fostering a society that promotes solidarity and equal inclusion for all individuals.