Καταλογισμός έννομων συνεπειών από δράση της εταιρίας σε μέλη της: μια πρόκληση για νομοθέτη και δικαστή
Creators: name: Βάρδα, Βασιλική
name: Τσοχαταρίδου, Ρωξάνη
Publisher: name: Pro Justitia
Year: 2018
Subjects: Κάμψη αυτοτέλειας νομικού προσώπου, σύγχυση υποκειμένων ευθύνης, σύγχυση περιουσιών, ουσιαστική υποκεφαλαιοδότηση, παρέλκυση πτώχευσης, πρόκληση παύσης πληρωμών

description: Θεμελιώδης για τη λειτουργία των νομικών προσώπων με κεφαλαιουχική δομή είναι η αρχή του χωρισμού. Συνεπεία αυτής, για τις υποχρεώσεις του νομικού προσώπου έναντι των δανειστών του, αποκλειστικά υπέγγυα είναι η περιουσία του ίδιου του νομικού προσώπου. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, ωστόσο, η αρχή του χωρισμού παραμερίζεται. Γίνεται τότε λόγος για το φαινόμενο της άρσης -ορθότερα κάμψης- της αυτοτέλειας νομικού προσώπου. Κομβικές έχουν σταθεί δύο αποφάσεις της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, η υπ’ αριθμ.5/1996 και η υπ’ αριθμ.2/2013. Η παρούσα εισήγηση πραγματεύεται τρία επιμέρους πραγματικά ευθύνης, στη βάση των οποίων δύναται να καμφθεί η αυτοτέλεια νομικού προσώπου. Πρόκειται αφ’ ενός για τη σύγχυση υποκειμένων ευθύνης, η οποία έχει τύχει περιορισμένης μόνο νομολογιακής αποτύπωσης έως σήμερα και αφ’ ετέρου για τη σύγχυση περιουσιών, η οποία τυγχάνει εκτενέστερης νομολογιακής επεξεργασίας. Τέλος πρόκειται για την ουσιαστική υποκεφαλαιοδότηση, η οποία αποτέλεσε και αποτελεί σημείο έντονης επεξεργασίας, τόσο σε θεωρητικό όσο και σε νομολογιακό επίπεδο. Ακολουθεί η ανάλυση των ex lege περιπτώσεων άρσης της αυτοτέλειας του νομικού προσώπου και δη του άρθρου 98 ΠτΚ, όπου προβλέπεται η εξωτερική ευθύνη των διοικητών μιας κεφαλαιουχικής εταιρίας έναντι των πιστωτών της και τυποποιούνται δύο διακριτά πραγματικά ευθύνης (98§§1,2): η παρέλκυση της πτώχευσης και η πρόκληση της παύσης πληρωμών. Το άρθρο 98 επεκτείνει την ευθύνη και στα πρόσωπα που άσκησαν επιρροή στα εταιρικά όργανα, είτε για να μην υποβάλλουν έγκαιρα αίτηση πτώχευσης είτε για να προβούν σε ζημιογόνες πράξεις ή παραλείψεις. Στο 98§1 προβλέπεται η υπαίτια καθυστέρηση στην υποβολή της αίτησης πτώχευσης εκ μέρους του οφειλέτη, συνεπεία της οποίας η αφερεγγυότητα της εταιρίας έναντι των πιστωτών της εμβαθύνεται λόγω απομείωσης του ενεργητικού ή και επαύξησης του παθητικού. Έτσι, οι παλαιοί πιστωτές προστατεύονται με την εν λόγω διάταξη, εν αντιθέσει με τους νέους πιστωτές, που προστατεύονται με διαφορετική νομική βάση. Στο 98§2 προβλέπεται η πρόκληση παύσης πληρωμών που οφείλεται κυρίως σε πράξεις κακοδιαχείρισης εκ μέρους των διοικητών, από τις οποίες υφίσταται ατομική ζημία ο κάθε πιστωτής ξεχωριστά. Όσον αφορά τον κανόνα της επιχειρηματικής κρίσης, εφαρμόζεται εν προκειμένω, με απαραίτητη προϋπόθεση την καταβολή προσήκουσας επιμέλειας. Μέχρι σήμερα οι εν λόγω διατάξεις του άρθρου 98 δεν έχουν τύχει εφαρμογής στην πράξη. Τhe principle of separation is essential for the operation of legal entities with a capital structure. Consequently, the property of the legal entity is the sole security for its obligations towards its creditors. In exceptional cases, however, the principle of separation is distinguished. This is called lifting or rather bending the independent nature of the legal entity. There are two crucial decisions of the Supreme Court, namely No. 5/1996 and No. 2/2013, pertinent to this issue. This paper deals with three separate factual scenarios of responsibility, on the basis of which the independent nature of the legal entity can be bent. On the one hand, it is the confusion of the subject of liability, which has only been limited to the case-law to date and, on the other hand, the confusion of property, which is subject to more extensive case-law. Lastly, it is substantial sub-capitalization, which has been a point of intense discussions, both on a theoritical and a judicial level. Here follows the analysis of the ex lege circumstances of the lifting of the independent nature of the legal entity, namely Article 98 of the Penal Code, which provides for the external liability of the administrators of a company with capital structure towards its creditors .Τhere are two distinct categories of liability (98§§1,2) easing bankruptcy and causing the cessation of payments. Article 98 extends liability to people who influenced over corporate bodies, either not to file a bankruptcy petition in time or to make acts or omissions that hurt the company's prosperity. Article 98§1 provides for the undue delay in filing a bankruptcy application on behalf of the debtor, as a result of which the insolvency of the company against its creditors is deepened due to impairment or increase in liabilities. Thus, old creditors are protected by this provision, as opposed to new creditors, which are protected on a different legal basis. Article 98 (2) provides for the causing cessation of payments due mainly to mismanagement by the administrators, which affects each creditor individually. As far as the rule of business judgement is concerned, it is applicable to this case, as long as due diligence has been exercised. So far, the provisions of Article 98 have not been put practice.
description: Pro Justitia, Vol 1 (2018)