Το νομισματοκοπείο της Τραπεζούντας: Παραγωγή, κυκλοφορία, εικονογραφία και χρήση του νομίσματος (11ος - 15ος αι.)
Creators: name: Κατσιπόδη, Χρυσή Βασιλείου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Μεσαιωνική Νομισματοκοπία
Βυζαντινή Τραπεζούντα
Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας
Medieval Coinage
Byzantine Trebizond
Empire of Trebizond

description: Σκοπός της παρούσας διατριβής είναι η μελέτη του νομισματοκοπείου της Τραπεζούντας τόσο στα πλαίσια της λειτουργίας του από τον 11ο αιώνα, όταν αποτελούσε επαρχία της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, όσο και την περίοδο της κύριας λειτουργίας του ως επίσημου νομισματοκοπείου της Αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας, μέχρι και την πτώση της το 15ο αιώνα. Οι φάσεις της νομισματοκοπίας είναι τρεις και κάθε κεφάλαιο διαρθρώνεται χρονολογικά με βάση αυτές. Πρόκειται για την περίοδο των φόλλεων (11ος και 12ος αιώνας), περίοδος κατά την οποία η Τραπεζούντα ανήκει στη Βυζαντινή αυτοκρατορία, έχοντας ωστόσο μια ημιαυτόνομη διοίκηση, την περίοδο των τρικεφάλων της νεοσύστατης Αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας στο πρώτο μισό του 13ου αιώνα και την περίοδο των άσπρων, του χαρακτηριστικότερου νομίσματος της αυτοκρατορίας (μέσα 13ου - μέσα 15ου αι.). Παράλληλα σε κάθε κεφάλαιο εξετάζεται ένας τομέας της νομισματικής. Το πρώτο αφορά στη νομισματική παραγωγή και στην περιγραφή των τύπων, χρονολογικά, ανά μέταλλο και υποδιαίρεση. Το δεύτερο επικεντρώνεται στη νομισματική κυκλοφορία και στη διάδοση των τύπων αυτών σε θέσεις εντός και εκτός της αυτοκρατορίας (αρχικά της Βυζαντινής και στη συνέχεια της Αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας) και συνοδεύεται από παραρτήματα θησαυρών και μεμονωμένων νομισμάτων. Το τρίτο πραγματεύεται την εικονογραφία και εστιάζει κυρίως στις απεικονίσεις αυτοκρατορικών και αγιολογικών μορφών με έμφαση στους λόγους που υπαγορεύουν την επιλογή και τον τρόπο απόδοσής τους. Παράλληλα, οι τύποι της Τραπεζούντας συγκρίνονται με τις επίσημες Βυζαντινές κοπές και με νομισματικούς τύπους γειτόνων κρατών. Το τέταρτο προσεγγίζει τη χρήση του νομίσματος μέσα από τις αναφορές σε αυτό στις γραπτές πηγές, που δίνουν πληροφορίες για τους νομισματικούς όρους που χρησιμοποιούνταν, για την ισοτιμία των νομισμάτων της Τραπεζούντας με σύγχρονά τους νομίσματα, τις τιμές αλλά και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες πραγματοποιούνταν οι συναλλαγές
description: The aim of the present thesis is the study of the mint of Trebizond, both in the context of its operation since the 11th century when it was a province of the Byzantine empire and the period of its main function as an official mint of the Empire of Trebizond, until its fall in the 15th century. The phases of the coinage are three and each chapter is structured chronologically based on them. They are the period of follis, (11th and 12th centuries) when it was a province of the Byzantine Empire, having however a semi - autonomous administration, the period of trikephala of the newly established Empire of Trebizond in the first half of the 13th century and the period of aspers, the characteristic coin of the empire (middle 13th - middle 15th centuries). Alongside, in each Chapter is examined an aspect of coinage. The first chapter concerns the presentation of the production and description of the types of the coins, chronologically, per metal and denomination. The second focuses on the monetary circulation and the distribution of these types in sites inside and outside the Empire (at first the Byzantine Empire and then the Empire of Trebizond) and is accompanied by appendices of hoards and single finds. The third deals with iconography and focuses on the depictions of the imperial and hagiological figures, with emphasis on the reasons behind the choices and the way of their depiction. Alongside, the types of Trebizond are compared to official Byzantine and coin types of neighboring states. The fourth approaches the use of coinage by references to it in the written sources, which give information about the monetary terms, its exchange rate with contemporary coins, the prices but also the conditions under which the transactions took place