Πολλαπλασιασμός, αξιολόγηση διαπλοειδών σειρών μαλακού σιταριού (Triticum aestivum (L) em Thell)
Creators: name: Δράμαλης, Χρήστος Ζήση
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2007
Subjects: Διαπλοειδή
Μέθοδος του καλαμποκιού
Αγρονομική αξιολόγηση
Σταθερότητα συμπεριφοράς
Doupled haploids
Maire pllination method
Agronomic evaluation
Performance stability

description: Αξιολογήθηκε η αγρονομική συμπεριφορά διαπλοειδών σειρών (DH) μαλακού σιταριού (Triticum aestivum (L.) em Thell), που δημιουργήθηκαν με τη μέθοδο του καλαμποκιού (MP) και των αντίστοιχων γονέων. Το πείραμα εγκαταστάθηκε στο Αγρόκτημα του Α.Π.Θ. για δύο καλλιεργητικές περιόδους. Την πρώτη καλλιεργητική περίοδο (2004-05) έγινε πολλαπλασιασμός του σπόρου που δημιουργήθηκε στο Εργαστήριο Γενετικής και Βελτίωσης Φυτών της Γεωπονικής Σχολής του Α.Π.Θ. Τα επιλεγέντα για υψηλή απόδοση και χαμηλό ύψος φυτά της πρώτης περιόδου αξιολογήθηκαν, κατά τη δεύτερη καλλιεργητική περίοδο (2005-06), σε επαναλαμβανόμενο κυψελωτό σχέδιο R-31 απουσία ανταγωνισμού. Χρησιμοποιήθηκαν 26 MP σειρές από 5 διασταυ-ρώσεις και οι αντίστοιχοι γονείς. Ο αριθμός των επαναλήψεων/παράγοντα ήταν 52. Τα χαρακτηριστικά που μελετήθηκαν ήταν: απόδοση, ύψος, αριθμός γόνιμων αδελφιών, βάρος 1000 κόκκων, μήκος στάχυος, αριθμός σταχυδίων/στάχυ, αριθμός κόκκων/στάχυ και αριθμός κόκκων/σταχύδιο. Για να βρεθούν οι σημαντικές διαφορές μεταξύ των MP σειρών, αλλά και μεταξύ των MP σειρών και των γονέων χρησιμοποιήθηκαν τα z ή t-κριτήρια ανάλογα με το μέγεθος του δείγματος. Επίσης, έγινε η γενετική ανάλυση του παραγωγικού δυναμικού των σειρών στα τρία συστατικά του (απόδοση, ανθεκτικότητα σε βιοτικές και αβιοτικές καταπονήσεις, ικανότητα αξιοποίησης των εισροών), ενώ για την εκτίμηση της σταθερότητας συμπεριφοράς των MP σειρών, η φαι-νοτυπική διακύμανση της απόδοσής τους συγκρίθηκε με αυτή των γονέων, χρησιμοποιώντας το F-κριτήριο. Ως προς την απόδοση υπήρχαν MP σειρές που ήταν ισοδύναμες με τον καλύτερο γονέα ή και με τους δυο γονείς, σημαντικά καλύτερες από τον χειρότερο γονέα και μια σειρά που ήταν σημαντικά καλύτερη από τον αντίστοιχο υψηλοαποδοτικό γονέα. Από την ύπαρξη MP σειρών με σημαντικά μικρότερο ύψος και από τους δυο γονείς ή ισοδύναμων με τον κοντύτερο γονέα βγήκε το συμπέρασμα ότι η in vitro παραγωγή DH σειρών μαλακού σιταριού μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία κοντόσωμων ποικιλιών. Για το χαρακτηριστικό αριθμός γόνιμων αδελφιών σε 3 διασταυρώσεις όλες οι σειρές (εκτός από μία) δεν διέφεραν σημαντικά από τους δυο γο-νείς, ενώ στις 2 διασταυρώσεις είχαν σημαντικά μικρότερο αριθμό γόνιμων αδελφιών από τον καλύτερο γονέα και ήταν ισοδύναμες με τον άλλο. Για τα χαρακτηριστικά του στάχυ και το βάρος 1000 κόκκων ορισμένες MP σειρές ήταν σημαντικά καλύτερες ή ισοδύναμες με τους γονείς. Με βάση την ανάλυση του παραγωγικού δυναμικού επιλέχθηκαν 11 σειρές και προτείνονται για συγκριτική αξιολόγηση με διαφορετικής προέλευσης γενετικά υλικά. Η μη ύπαρξη διαφορών μεταξύ των διακυμάνσεων MP σειρών και γονέων για ορισμένα χαρακτηριστικά και η σημαντικά μικρότερη διακύμανση άλλων σειρών για άλλα χαρακτηριστικά δείχνει ότι οι MP σειρές που δημιουργήθηκαν με τη μέθοδο του καλαμποκιού χαρακτηρίζονται από σταθερότητα συμπεριφοράς στο χωράφι.
description: Doubled haploid (DH) bread wheat (Triticum aestivum (L.) em Thell) lines obtained via wheat x maize method (MP) and their parents were evaluated. The experiment was carried out on the University Farm for two years. The seeds that had been produced after emasculation and pollination with sweet corn pollen on 5 F1 wheat hybrids were multiplied during the first period (2004-05). The plants selected for their high yield and low height were evaluated on replicated honeycomb design R-31 during the second period (2005-06). Twenty six dihaploid lines obtained from five crosses and their respective parents were used. The replications per factor were 52. The following traits were studied: yield, plant's height, number of tillers, weight of 1000 seeds, spike's length, number of spikelets per spike, number of seeds per spike and number of seeds per spikelet. The statistical differences among the MP lines and between the MP lines and their respective parents were revealed by the z or t-tests, depending on the size of the sample. Also, crop yield was partitioned into genetic components (yield, tolerance to stresses and responsiveness to inputs). To estimate the stability performance of the MP lines, the F-test was used in order to compare the variations between the lines and their respective parents. It was observed that there were MP lines which exhibited a similar yielding ability with one or both parents; others outyielded significantly their worse parents, while one line outyielded its better parent. Some lines had smaller plant height from both the parents or were similar to them and so it was revealed that the in vitro production of DH lines leads to short varieties. As for the trait number of tillers in 3 crosses all the lines (except for one) did not statistically differ from their parents, while in two crosses they had fewer tillers from the better parents and were similar to the other. As for the spike traits and the weight of 1000 seeds some MP lines were better from their respective parents or similar to them. From the analysis of the crop yield into genetic components 11 lines were selected in order to be compared with other genetic materials. No significant differences were found between the variations of some MP lines and their parents as for the yield trait, while other lines demonstrated significantly smaller variation for the same trait. Doubled Haploids lines derived from the wheat x maize method are characterized by stabile behavior and could be incorporated in applied breeding.