Η προβληματική της σύνδεσης της Ελλάδας με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα κατά την πρώτη μετεμφυλιακή δεκαετία
Creators: name: Κανελλόπουλος, Αθανάσιος-Αριστοτέλης Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα
Ελληνική Εξωτερική Πολιτική
Καθεστώς σύνδεσης
European Economic Community
Greek Foreign Policy
State of association

description: Σκοπός της παρούσας διατριβής ήταν η μελέτη και αποτίμηση της πορείας της Ελλάδας προς την ενσωμάτωση στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, με άξονα τη στάση και το ρόλο που οι ελληνικές κυβερνήσεις διαδραμάτισαν ως προς τις διαδικασίες συγκρότησης ευρωπαϊκών υπερεθνικών οργανισμών τη δεκαετία του ’50. Επιχειρήθηκε να αποδειχθεί ότι η ενσωμάτωση της Ελλάδας στο δυτικοευρωπαϊκό σύστημα υπερεθνικής ολοκλήρωσης βασίστηκε στην ανάγκη διευθέτησης του ζητήματος της αμυντικής της θωράκισης από οργανισμούς με πολιτική υπόσταση και όχι από αμιγώς στρατιωτικούς σχηματισμούς, όπως το ΝΑΤΟ. Στο πρώτο μέρος της εργασίας γίνεται μία σύντομη αναφορά στο ελληνικό φιλοευρωπαϊκό κίνημα των ετών 1945-1950, όπως αυτό διαμορφώθηκε μέσα από τη σύσταση διαφόρων οργανισμών και αντιπροσωπειών που συμμετείχαν στις πρώτες μεταπολεμικές ενοποιητικές απόπειρες των ευρωπαϊκών κρατών. Παράλληλα, για την καλύτερη αποσαφήνιση της λογικής της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, αφιερώνεται ένα μικρό μέρος στις θεωρίες που αναδύθηκαν κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα. Στο δεύτερο μέρος της εργασίας, ταυτόχρονα με τη μελέτη της πορείας της Ελλάδας προς τη σύνδεση με την ΕΟΚ, εξετάζεται η εξέλιξη του ευρωπαϊκού οικοδομήματος μέσα από τα συγκρουόμενα συμφέροντα του ισχυρού πυρήνα των δυτικοευρωπαϊκών κρατών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη στάση των ΗΠΑ, τόσο απέναντι στη σταδιακή απομάκρυνση των ελληνικών κυβερνήσεων από την κηδεμονία τους κατά τα πρώτα μετεμφυλιακά χρόνια, όσο και στις ενέργειες στις οποίες η αμερικανική διπλωματία προέβη με απώτερο στόχο τη δημιουργία ευρωπαϊκών συλλογικών οντοτήτων, που επρόκειτο να λειτουργήσουν ως ανάχωμα σε ενδεχόμενη αύξηση της σοβιετικής απειλής. Στο τελευταίο κεφάλαιο της εργασίας κρίθηκε σκόπιμο να εμπεριέχεται ο αντίλογος απέναντι στην ευρωπαϊκή προοπτική, ο οποίος βρήκε την έκφρασή του στο χώρο της αριστεράς. Σε γενικές γραμμές, η αμερικανική οπτική απέναντι στα ευρωπαϊκά τεκταινόμενα κυριαρχεί σε όλη την έκταση της εργασίας, απόρροια των αμερικανικών διπλωματικών εγγράφων που χρησιμοποιήθηκαν και που αποτέλεσαν και το βασικό αρχειακό υλικό της εργασίας.
description: The aim of the present thesis was to study and evaluate the progress of Greece towards integration into the European Economic Community, with emphasis on the attitude and the role played by the Greek government on the formation processes of European supranational organizations in the '50s. It was attempted to demonstrate that the integration of Greece in Western European supranational integration system was based on the need to settle the issue of the defense shield by organizations with political status rather than purely military formations, such as NATO. In the first part of the paper, there is a brief reference to the Greek pro-European movement in the years 1945-1950, as modified through the establishment of various organizations and agencies involved in the first postwar attempts at unifying the European states. Furthermore, to better clarify the logic of European integration, there is a small part related to the theories that emerged during the 20th century. In the second part of the paper, together with the study of Greece’ s progress during the association with the EEC, we examine the evolution of European integration through the conflicting interests of the powerful core of Western European states. Particular emphasis is given to the U.S. attitude, both towards the gradual emancipation of the Greek government from American custody during the early Civil War years, and the actions that the U.S. diplomacy made with the aim of creating European collective entities, which were about to act as a mould to a possible increase of the Soviet threat. In the last chapter, it was examined the Greek voices of opposition towards association with the EEC, raised mainly by the Greek left. In general, the American perspective towards European happenings prevails throughout the work, as the result of U.S. diplomatic documents which constituted the basic archival material of the present study.