Είναι δυνατή η αναγωγή του νόμιμου στο ηθικό; "O Πρακτικός Λόγος ως κοινό θεμέλιο του δικαίου και της ηθικής. Διάκριση νομιμότητας και ηθικότητας με βάση τη διάκριση εξωτερικής και εσωτερικής ελευθερί:
Creators: name: Βεργούλη, Βασιλική Χαρίδημου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Κάντ
Εξωτερική χρήση της ελευθερίας
Έννομος καταναγκασμός
Νομικά καθήκοντα
Kant
External use of freedom
Legal coercion
Legal duetties

description: Στο πλαίσιο αυτής της εργασίας εξετάζονται οι καντιανές θέσεις ως προς τη σχέση νομιμότητας και ηθικότητας, ενώ διαχωρίζεται το πεδίο του δικαίου από αυτό της ηθικής, κυρίως με βάση τη διάκριση εξωτερικής και εσωτερικής ελευθερίας. Σε πρώτο επίπεδο, η νομιμότητα ανάγεται σε ηθικότητα, υπό την έννοια ότι ανάγεται σε νόμους του Πρακτικού Λόγου, που περιλαμβάνουν όλους τους νόμους της ελευθερίας, ενώ σε δεύτερο επίπεδο η νομιμότητα ως «δομημένο διαμόρφωμα», δηλαδή ως έννομη τάξη παρουσιάζεται ως ενδιάμεσο πεδίο μεταξύ έλλογου και εμπειρικού πράττειν. Έτσι, το δίκαιο αναδεικνύεται σε όρο δυνατότητας για την εξωτερική άσκηση της ελευθερίας, ενώ ο έννομος καταναγκασμός ως όρος διατήρησής της. Εν συντομία απορρίπτονται, ως προκαταρκτικά ζητήματα, τόσο οι απόψεις του νομικού θετικισμού όσο και του ωφελιμισμού σχετικά με τη θετικότητα, αφενός, και την επιδίωξη της μέγιστης δυνατής ευτυχίας, αφετέρου, ως θεμελίων του δικαίου. Στη συνέχεια, απαριθμούνται τα κριτήρια που συνήθως προτείνονται για τη διάκριση δικαίου και αυτόνομης ηθικής με ιδιαίτερη έμφαση στο κριτήριο της εξωτερικότητας ή της εσωτερικότητας των συμπεριφορών, το οποίο αντλείται από τη διάκριση της ελευθερίας στην εξωτερική και εσωτερική χρήση της. Πάνω σε αυτή τη διάκριση θεμελιώνεται η διάκριση των νομικών από τα ηθικά καθήκοντα, καθώς και της πολιτείας δικαίου από μια εξ υποθέσεως ηθική κοινότητα. Το κριτήριο που τέθηκε παραπάνω αναλύεται τόσο σε σχέση με τις υπό συζήτηση διακρίσεις όσο και με το ισχύον θετό δίκαιο με περαιτέρω εξειδίκευση στο ποινικό δίκαιο, όπου σχετικοποιείται η αδιαφορία του δικαίου για τα ελατήρια της σύννομης ή παράνομης συμπεριφοράς. Λόγω της έμφασης που έχει δοθεί στο πλαίσιο της παρούσας εργασίας στην ηθική διάσταση του δικαίου, στα κίνητρα και στη βούληση των μεμονωμένων δρώντων κρίθηκε σκόπιμο να διερευνηθεί σε τι συνίσταται η αξιολόγηση των εσωτερικών υποκειμενικών κινήτρων και το αν αυτή τελικά είναι σύμφωνη με την ελευθερία. Οι υπό συζήτηση διακρίσεις γίνονται ειδικότερα με βάση τη Θεμελίωση της Μεταφυσικής των Ηθών και την Εισαγωγή στη Θεωρία Δικαίου της Μεταφυσικής των Ηθών για τη σχέση ηθικών και νομικών υποχρεώσεων, τη Θρησκεία εντός των ορίων του Λόγου για τη σχέση της ηθικής και δικαιοπολιτικής κοινότητας και τα πολιτικά δοκίμια του Καντ.
description: This essay examines kantian positions on the relationship between legality and morality, while it separates the field of Right (Recht) from that of Morality (Moralitaet), mainly by distinguishing external and internal freedom. On a first level, legality is reduced to morality, meaning that it elevates to laws of Practical Reason, which include all laws of freedom, while on a second level, legality, as a “constructed form”, ie as a lawful order, is demonstrated as an intermediate stage between rational and empirical action. Thus, law becomes a condition of possibility for the external practice of liberty, while the legal coercion emerges as a condition of its retention. Briefly, the views of legal positivism as well as those of utilitarianism concerning positivism on the one hand, and the pursuit of happiness on the other hand, are rejected as founding principles of Law. Then, the criteria which are usually suggested for the distinction between Right and Morality are listed, with special emphasis on the criterion of exteriority or interiority of behaviors, which derives from the distinction of freedom, in its external and internal use. The distinction between legal and moral duties, as well as that between a Rechtsstaat and a hypothetical moral community, is founded on this distinction. The above criterion is analyzed both in relation to the distinctions under discussion and the current foster law, with further specialization in criminal law, where the indifference of the law about the cause of lawful or illegal behavior is relativized. Due to the emphasis that this essay has given to the moral dimension of law, the motives and the will of individual actors, it was considered to be appropriate to investigate what constitutes the assessment of internal subjective motives by the criminal law and if this assessment agrees with freedom.