Αστική Σχολή Αναλήψεως: Μετασχηματισμοί δραστηριοτήτων και χώρου στην πορεία του χρόνου
Creators: name: Τσιατσιάνα, Αθανασία Φωτίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Αστική Σχολή Αναλήψεως
Νηπιαγωγείον Βασίλη Μελά
Ξενοφών Παιονίδης
Περιοχή των Εξοχών
Urban School of Analipsis
Kindergarten Vassilis Mela
Xenophon Paionidis
Exochon area

description: Η Αστική Σχολή Αναλήψεως ή Νηπιαγωγείον Βασίλη Μελά είναι η πέμπτη κατά σειρά αστική σχολή της Θεσσαλονίκης και η ίδρυσή της στην περιοχή των Εξοχών ήταν μία προσπάθεια της ελληνορθόδοξης κοινότητας Θεσσαλονίκης για την ενίσχυση της ελληνικής εκπαίδευσης και κατ’ επέκταση της ελληνικής ταυτότητας, σαν απάντηση στην βουλγαρική προπαγάνδα, που βρισκόταν σε έξαρση στα τέλη του 19ου αιώνα και αρχές του 20ου , με την παράλληλη βοήθεια από το οθωμανικό κράτος. Πρόκειται για ένα νεοκλασικό κτίριο, έργο του Ξενοφώντα Παιονίδη, που αποπερατώθηκε στα 1910. Είναι χτισμένο στην περιοχή των Εξοχών, στην αριστερή πλευρά του νοτίου σκέλους του χειμάρρου του Λάκκου των Πουλιών (Kuş Deresi), που ονομαζόταν Μεγάλος Λάκκος ή Λάκκος του Σαρνώ. Στην ίδρυση και κατασκευή του συνέβαλαν, με πολλούς τρόπους, παράγοντες της εποχής με προεξάρχουσα την προσφορά από τις οικογένειες Χατζηλαζάρου και Μελά αλλά και του απλού λαού, μέσα από την δωρεά των χρημάτων των παγκαριών, που οργάνωνε, συνεχώς, η Εκκλησία. Σημαντική ήταν και η χρηματοδότηση από το Νηπιακόν Επιμελητήριον Βασίλη Μελά, που έθεσε σαν όρο για την χρηματοδότηση, να ονομαστεί η Σχολή «Νηπιαγωγείον Βασίλη Μελά», όπως και έγινε. Σκοπός της εργασίας είναι η μελέτη της ιστορίας της Αστικής Σχολής Αναλήψεως και η πορεία των μετασχηματισμών, που έλαβαν χώρα στην πορεία του χρόνου, από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και σήμερα, δίνοντας έμφαση στην τοπογραφική και την αρχιτεκτονική της πλευρά. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε μέσα από πρωτότυπες πηγές, όπως το αρχείο της σχολής, φωτογραφικό υλικό, χάρτες, συνεντεύξεις, τα αρχεία διαφόρων υπηρεσιών της Θεσσαλονίκης, ιστορικά αρχεία της πόλης αλλά και βιβλιογραφικές αναφορές. Η διερεύνηση κατέληξε στην αποσαφήνιση της πατρότητας και της ονομασίας της τοποθεσίας του κτιρίου, που βρισκόταν σε εκκρεμότητα, καθώς και στην παρουσίαση της ιστορίας του, από την ίδρυσή του μέχρι και σήμερα. Παρουσιάσαμε την τοπογραφία, την αρχιτεκτονική του αλλά και τους μετασχηματισμούς που υπέστη το κτίριο και ο χώρος του οικοπέδου στην πορεία του χρόνου, ανάλογα με τον τρόπο χρήσης του και τις υπάρχουσες κοινωνικοπολιτικές συνθήκες της κάθε εποχής.
description: The Urban School of Analipsis or Vassili Mela Kindergarten is the fifth urban school in Thessaloniki and its establishment in the Exochon area was an effort of the Greek Orthodox community of Thessaloniki to strengthen Greek education and, by extension, the Greek identity, as a response to Bulgarian propaganda, which was in full flare at the end of the 19th century and the beginning of the 20th, with the help of the Ottoman state. It is a neoclassical building, the work of the architect Xenophon Paionidis, which was completed in 1910. It has been built in the Exochon area, on the left side of the southern branch of the stream of the Bird Pit (Kuş Deresi), which was called Megalos Lakkos or Sarno's Pit. At the time, many entities contributed, in many ways, to its establishment and construction, with the most prominent ones being the contribution of the Hatzilazaros and Mela families, but also that of the common people, through the donation of money collected from fundraising, which the Church continuously organized. Equally important was the funding offered by the Vassili Mela Kindergarten Chamber, providing that the School be named "Vassili Mela Kindergarten", as it happened. The purpose of this study is to scrutinize the history of the Urban School of Analipsis and the course of the transformations that took place over time, from the end of the 19th century until today, with an emphasis on its topographical and architectural aspects. This research has been carried out through the study of primary sources, such as the archive of the school, photographic material, maps, interviews, the archives of various services in Thessaloniki, historical archives of the city and bibliographical references. The investigation resulted in elucidating the paternity and the name of the location of the building, which was pending, as well as in the presentation of its history, from its foundation until today, presenting its topography, its architecture and its transformations through time, depending on the way it has been using and the existing socio-political conditions of each era.