Επιδράσεις χαμηλών θερμοκρασιών στην επιβίωση ενός ελληνικού και ενός κυπριακού πληθυσμού του δάκου της ελιάς:
Creators: name: Πιερή, Πιέρος Αβραάμ
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Δάκος της ελιάς
Θερμοκρασία υπέρψυξης
Εγκλιματισμός
Olive fruit fly
Supercooling point
Acclimation

description: Στην παρούσα μεταπτυχιακή διατριβή, μελετήθηκε με πειράματα υπαίθρου και εργαστηρίου η αντοχή σε χαμηλές θερμοκρασίες ατόμων του δάκου της ελιάς πληθυσμών από την Ν. Ελλάδα και την Κύπρο. Συγκεκριμένα, μελετήθηκαν η ικανότητα ταχέως εγκλιματισμού των ενηλίκων του ελληνικού πληθυσμού στο ύπαιθρο, η αντοχή στο ψύχος και η ικανότητα μακροχρόνιου εγκλιματισμού καθώς και η ικανότητα γρήγορης απόκτησης κρυοαντοχής των ενηλίκων των δύο πληθυσμών στο εργαστήριο.Επίσης, προσδιορίστηκε η θερμοκρασία υπέρψυξης τόσο σε άτομα του ελληνικού όσο και του κυπριακού πληθυσμού.Η θερμοκρασία υπέρψυξης θηλυκών και αρσενικών για τον πληθυσμό από την Β. Ελλάδα ήταν -17.39°C και συγκεκριμένα των θηλυκών ήταν -17.7 °C και των αρσενικών -17.08 °C.Αντίστοιχα, η θερμοκρασία υπέρψυξης θηλυκών και αρσενικών για τον κυπριακό πληθυσμό ήταν -14.83 °C και συγκεκριμένα των ενήλικων θηλυκών ήταν -15.18 °C και των αρσενικών -14.48 °C. Προηγούμενος εγκλιματισμός αρσενικών και θηλυκών ατόμων για 10 και 20 μέρες στους 10°C, αύξησε σημαντικά την θερμοκρασία υπέρψυξης και στους δύο πληθυσμούς.Στο ύπαιθρο, στη διάρκεια των μηνών Δεκεμβρίου, Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου παρατηρήθηκε ότι στη διάρκεια της ημέρας η αντοχή σε χαμηλές θερμοκρασίες μπορεί να μεταβάλλεται ανάλογα με την θερμοκρασία υπαίθρου.Συγκεκριμένα, σε ημέρες που η θερμοκρασία ήταν χαμηλή λίγες ώρες πριν την έκθεση των ατόμων στην κρίσιμη θερμοκρασία η αντοχή τους αυξανόταν ενώ μειωνόταν όταν λίγες ώρες πριν την έκθεση η θερμοκρασία ήταν σχετικά υψηλή. Φαίνεται λοιπόν ότι, τα άτομα έχουν την ικανότητα γρήγορης απόκτησης αντοχής (ΤΕ) σε χαμηλές θερμοκρασίες εάν προηγουμένως η θερμοκρασία υπαίθρου ελαττωθεί στη διάρκεια ορισμένων ημερών ή ωρών της ημέρας. Επίσης, βρέθηκε ότι τα άτομα του εντόμου έχουν την ικανότητα απεγκλιματισμού εάν επικρατήσουν υψηλές θερμοκρασίες, αφού η διατήρηση των ατόμων που βρίσκονταν στο ύπαιθρο για δύο ώρες σε υψηλή θερμοκρασία στο εργαστήριο (25°C), προκαλούσε απώλεια της αντοχής στο κρύο που είχε προηγούμενα προκληθεί με Τ.Ε όταν αυτά εκτίθονταν στην κρίσιμη θερμοκρασία.Στο εργαστήριο βρέθηκε ότι, όταν τα άτομα και των δύο πληθυσμών διατηρούνταν για 1, 3, 5 και 7 ώρες σε θερμοκρασία 10°C πριν την έκθεση τους στην κρίσιμη θερμοκρασία, τα ποσοστά επιβίωσης ήταν ιδιαίτερα υψηλά και κυμαίνονταν από 90 έως 95% στον κυπριακό πληθυσμό και 87.5 έως 97.5% στον ελληνικό πληθυσμό. Αντίθετα, όταν τα άτομα των δύο πληθυσμών εκτέθηκαν απευθείας από τους 25°C στην κρίσιμη θερμοκρασία παρουσίασαν πολύ χαμηλά ποσοστά επιβίωσης (7.5% και 2.5% για τον κυπριακό και ελληνικό πληθυσμό αντίστοιχα).Μελετήθηκε επίσης η επιβίωση ενηλίκων των δύο πληθυσμών του δάκου της ελιάς μετά από έκθεση για δύο ώρες σε μια σειρά χαμηλών θερμοκρασιών (-4, -5, -6, -7 οC), με και χωρίς προηγούμενο μακροχρόνιο εγκλιματισμό. Βρέθηκε ότι, η έκθεση των ατόμων του δάκου της ελιάς από μία υψηλή σε μία χαμηλή θερμοκρασία χωρίς προηγούμενο εγκλιματισμό, είχε αρνητικές επιπτώσεις στην επιβίωσή τους, αφού τα ποσοστά επιβίωσης ήταν πάρα πολύ μικρά έως μηδέν. Μετά από μακροχρόνιο εγκλιματισμό (10 και 20 ημέρες στους 10°C) τα ποσοστά επιβίωσης αυξήθηκαν σημαντικά, κάτι που υποδηλώνει ταυτόχρονα αύξηση της κρυοαντοχής τους στις χαμηλές θερμοκρασίες.Τέλος μελετήθηκε η ταχύτητα απεγκλιματισμού του ελληνικού πληθυσμού του δάκου της ελιάς μετά από προηγούμενο μακροχρόνιο εγκλιματισμό σε 10°C. Βρέθηκε ότι, τα άτομα του ελληνικού πληθυσμού έχουν την ικανότητα απεγκλιματισμού καθώς μετά από διατήρηση για 24 ώρες σε θερμοκρασία 25°C, η αντοχή σε χαμηλές θερμοκρασίες των εγκλιματισμένων ατόμων μειώθηκε σημαντικά.
description: The experiments of the present thesis were carried out in the laboratory and in the field in the period 2007-2009.The Greek stock colony, was establish with adults emerged from field collected infested olive fruits. The population from Cyprus was establish from pupa that were given to our laboratory by Mr. Nicos A. Seraphides of the Cyprus Agricultural Research Institute.The cold hardiness, the ability of long term acclimation and the rapid cold hardening response were investigated in the laboratory for two populations of B. oleae originating from northern Greece and Cyprus. We determined the supercooling point (SCP) of males and females and their survival after exposure to a series of subzero temperatures. The rapid cold hardening response of females originating from northern Greece was also studied during December, January, February and March in the field. The mean SCP of adult males and females originating from northern Greece was -17.39 °C. More specifically it was -17.08 °C for males and -17.7 °C for females. The mean SCP of adult males and females originating from Cyprus was -14.83 °C, it was -14.48 °C for males and -15.18 °C for females. These results indicate that the SCP of B. oleae adults was lower for the Cypriot than for the Greek population. When adult males and females were exposed for 10 and 20 days at 10°C, the SCP was considerably increased in both Greek and Cypriot populations.In the field adults of the Greek population were capable of a rapid cold hardening response. After exposure to the critical temperature they suffered a higher mortality when tested in the afternoon and lower mortality early in the morning on two consecutive days, probably because of differences in the prevailing field temperatures a few hours before testing. The rapid increase in cold tolerance after previous conditioning of the adults to low temperatures was rapidly lost, when they returned to a higher temperature of 25 °C for two hours and then exposed to the critical temperature. The effect of short-term acclimation for 1, 3, 5 and 7 h at 10 °C of adults of both the Greek and Cypriot populations before their exposure for 2 h to the critical temperature was studied. Survival percentages were considerably increased and ranged from 90 to 95% for Cypriot population and from 87.5 to 97.5% for the Greek population. On the contrary, when adults of the two populations were transferred and exposed from the rearing temperature of 25°C to the critical temperature for 2 h, survival percentages were very low (7.5% and 2.5% for the Cypriot and Greek population, respectively).In another series of experiments we studied the effect of long-term acclimation for 10 and 20 days at 10°C of adults of the two populations on their survival after exposure at 4 low temperatures (-4, -5, -6, -7 °C). When adults of the two populations were exposed for 2 h to -4, -5, -6, -7 °C, survival was very low to zero. Previous acclimation, increased survival considerably in both populations originating from northern Greece and Cyprus. However, the cold tolerance after previous acclimation for 10 d at 10 °C was totally lost after their maintenance for 24h at 25 °C.