Ορθόδοξη Θεολογία και Ψυχολογία: παραδείγματα γόνιμου διαλόγου
Creators: name: Παπαδόπουλος, Μιχάλης Κοσμά
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: subject: Ποιμαντική ψυχολογία
subject: Ψυχολογία
subject: Ποιμαντική ψυχολογία και Αναπηρία
subject: Ποιμαντική ψυχολογία και ψυχική ασθένεια
subject: Χριστιανική παιδαγωγική και ψυχολογία
subject: Ποιμαντική ψυχολογία και ανθρωπιστική ψυχολογία
subject: Ποιμαντική ψυχολογία και γνωστική ψυχολογία
subject: Ποιμαντική ψυχολογία και θετική ψυχολογία
subject: Pastoral psychology
subject: Psychology
subject: FOS: Psychology
subject: Pastoral psychology and disability
subject: Pastoral psychology and mental disorder
subject: Christian pedagogy and psychology
subject: Pastoral psychology and human psychology
subject: Pastoral psychology and cognitive psychology
subject: Pastoral psychology and positive psychology

description: Η Εκκλησία, στην άσκηση του ποιμαντικού της έργου, είναι απαραίτητο να αξιοποιήσει τη γνώση που απορρέει από την επιστήμη της ψυχολογίας και τις διάφορες προσεγγίσεις της, όπως η ψυχανάλυση, η γνωστική, η ανθρωπιστική, η συστημική ψυχολογία. Οι ιερείς που διακονούν, προσφέροντας συμβουλευτικό έργο, μπορούν να αποκομίσουν γνώση και πρακτική από τους ψυχολόγους και τους ψυχιάτρους. Δεξιότητες όπως η άνευ όρων αποδοχή, η γνησιότητα, η ενσυναίσθηση είναι αναγκαίες στην οικοδόμηση μιας συμβουλευτικής και θεραπευτικής σχέσης. Η ορθόδοξη θεολογία, με τη σειρά της, μπορεί να συμβάλει εποικοδομητικά στην ψυχολογία σε τομείς που αποτελούν κοινό ενδιαφέρον και για τις δύο επιστήμες. Η συγχώρεση, για παράδειγμα, η οποία αποτελεί ένα κεντρικό θέμα στη χριστιανική θεολογία, είναι μια έννοια που, πρόσφατα, ενδιαφέρει σημαντικά την ψυχολογική θεωρία, έρευνα και πρακτική. Μπορεί, επίσης, η ορθόδοξη θεολογία να προσφέρει απαντήσεις για το τι διδάσκει η Εκκλησία για τα πάθη, για τη διαίρεσή τους και για τη θεραπεία που αιώνες τώρα εφαρμόζει μέσα από τη διδασκαλία των Πατέρων της. Ο διάλογος θεολογίας και ψυχολογίας είναι γόνιμος, όταν συντελείται με τρόπο κριτικό και όταν τηρούνται προσεκτικά οι αναγκαίες αποστάσεις. Οι δύο επιστήμες μπαίνουν σε διάλογο και μπορούν να αλληλοσυμπληρώνονται, αλλά παράλληλα υποστηρίζουν και αντίθετες, αμοιβαία ασυνεπείς θέσεις. Έχει πρωταρχική σημασία οι ποιμένες και οι ψυχολόγοι να μην ενδυθούν ο ένας το έργο του άλλου, αλλά ο καθένας, αφού αναζητήσει ό,τι είναι σημαντικό στην κάθε μια από τις δύο προσεγγίσεις, να το υιοθετήσει και να το προσλάβει. Παράλληλα, είναι απαραίτητο να αποφευχθεί η ετεροβαρής ανταλλαγή στοιχείων ανάμεσα στις δύο επιστήμες και να υπάρχει αμφίδρομη επικοινωνία. Στην παρούσα μελέτη δίνονται παραδείγματα γόνιμου διαλόγου μεταξύ ορθόδοξης θεολογίας και ψυχολογίας στη διακονία της αναπηρίας και της ψυχικής ασθένειας, στη χριστιανική παιδαγωγική και στη σχέση της θετικής και της γνωστικής ψυχολογίας με τις ιδέες που πλημμυρίζουν τα κείμενα των πατέρων της Εκκλησίας.
description: The Church, in the exercise of its pastoral work, needs to make use of the knowledge derived from the science of psychology and its various approaches, such as psychoanalysis, cognitive psychology, humanistic psychology, and systemic psychology. Priests, offering counseling work, can gain knowledge and practice from psychologists and psychiatrists. Skills such as unconditional acceptance, authenticity, empathy are necessary in building counseling and therapeutic relationship. Orthodox theology, in turn, can contribute constructively to psychology in areas of common interest to both sciences. Forgiveness, for example, which is a central theme in christian theology, is a concept of recent interest in psychological theory, research, and practice. Orthodox theology may also offer answers for what the Church teaches about the passions, for their division and for the treatment that it has been applying for centuries through the teaching of its Fathers. The dialogue between theology and psychology is fruitful when it is carried out in a critical way and when the necessary distances are carefully observed. The two sciences enter into a dialogue and can complement each other, but at the same time they also support opposite, mutually inconsistent positions. It is of primary importance that pastors and psychologists, after looking for what is important in each of the two approaches, adopt and employ it. At the same time, it is necessary to avoid the heterogeneous exchange of data between the two sciences and to have two-way communication. The present study provides examples of fruitful dialogue between orthodox theology and psychology in the ministry of disability and mental disorder, in christian pedagogy, and in the relationship of positive and cognitive psychology to the ideas that flood the texts of the Church Fathers.