Συσχέτιση ιστολογικών δεδομένων με αποτελέσματα πολυγονιδιακού ελέγχου έκφρασης σε γυναίκες με πρώιμο καρκίνο του μαστού
Creators: name: Λαθήρα, Βασιλική Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Ιστολογικοί δείκτες
Πολυγονιδιακός έλεγχος έκφρασης MammaPrint
ER+/HER2- πρώιμος καρκίνος του μαστού
Histological markers
Multigene expression assay MammaPrint
ER+/HER2- invasive early breast cancer

description: Ο καρκίνος του μαστού (Invasive Breast Carcinoma, IBC) είναι ο τύπος καρκίνου με την μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης και θνησιμότητα στις γυναίκες παγκοσμίως. Οι ιστολογικές εξετάσεις των νεοπλασμάτων μετά το χειρουργείο κατατάσσουν τις ασθενείς σε υπότυπους του IBC και περιλαμβάνουν δείκτες-προγνωστικούς παράγοντες για τον κίνδυνο υποτροπής της νόσου. Οι ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς (HR+) και αρνητικό τον υποδοχέα του ανθρώπινου επιδερμικού αυξητικού παράγοντα (HER2-) λαμβάνουν πολλές φορές επικουρικά της ορμονοθεραπείας και χημειοθεραπεία για την αποφυγή υποτροπής, ενώ οι μισές περίπου εξ αυτών απλά επιβαρύνονται των παρενεργειών. Ο συνδυασμός αποτελεσμάτων από πολυγονιδιακούς ελέγχους έκφρασης και δεικτών-προγνωστικών παραγόντων των ιστολογικών εξετάσεων είναι αυτός που πλέον οδηγεί στον καλύτερο προσδιορισμό του κινδύνου υποτροπής σε πέρας 5-10 ετών για τις ασθενείς με HR+/HER2-, κι επομένως στην καλύτερη θεραπευτική τους αντιμετώπιση. Η εξέταση MammaPrint (Agendia Laboratories, Amsterdam, The Netherlands), αποτελεί έναν έλεγχο έκφρασης 70 γονιδίων συσχετισμένα με τη μετάσταση, και κατηγοριοποιεί τις ασθενείς με πρώιμο IBC, HR+/HER2-, σε χαμηλού (LOW) ή υψηλού (HIGH) κινδύνου απομακρυσμένης υποτροπής/μετάστασης σε βάθος 5 έως 10 ετών μετά τη διάγνωση. Στην παρούσα εργασία διερευνήθηκε αν, σε ER+(Estrogen Receptor, Υποδοχείς Οιστρογόνων)/HER2-ασθενείς με πρώιμο IBC, το αποτέλεσμα του MammaPrint συσχετίζεται με κάποιον από τους εξής ιστολογικούς παράγοντες ή κάποιον συνδυασμό τους: Υποδοχείς Προγεστερόνης (Progesterone Receptor, PR), Λεμφαγγειακή Διήθηση (Lymphovascular Invasion, LVI), Περινευρική Διήθηση (Perineural Invasion, PNI), Δείκτης Κυτταρικού Πολλαπλασιασμού Ki-67 (Ki-67), % Βαθμός Κακοήθειας (Grade). Η συσχέτιση έγινε με διμεταβλητή λογιστική και πολυπαραγοντική λογαριθμιστική παλινδρόμηση, αντίστοιχα. Μεταξύ των δεικτών, στατιστικά σημαντική συσχέτιση βρέθηκε μόνο μεταξύ του Ki-67 και του αποτελέσματος MammaPrint (p&lt;0.001, 95% CI 0.0604-0.327), ενώ με το GRADE η συσχέτιση ήταν οριακά μη στατιστικά σημαντική (p=0.05, 95% CI 0.127-0.999), υποδεικνύοντας πιθανώς το μικρό μέγεθος δείγματος. Στην πολυπαραγοντική ανάλυση, κανένας εκ των δεικτών δεν συνέβαλε περαιτέρω στην ενίσχυση της συσχέτισης του Ki-67 με το MammaPrint score. Τέλος, η διαφοροποίηση των MammaPrint LOW risk ασθενών, σε ULTRA LOW και LOW risk, δεν συσχετίζεται κι επομένως δεν διαχωρίζεται ιστολογικά με κανέναν από τους υπό εξέταση δείκτες. Συμπερασματικά, ο Ki-67 αποτελεί ένδειξη και «συμπληρώνει» το αποτέλεσμα του MammaPrint, ως προς το διαχωρισμό των ER+/HER2-, πρώιμου IBC ασθενών σε χαμηλού και υψηλού κινδύνου απομακρυσμένης υποτροπής.
description: Invasive Breast Carcinoma (IBC) is the type of cancer with the highest incidence and mortality rate in women worldwide. Post-surgery histological examination of neoplasms classify patients into IBC subtypes and include prognostic markers for the risk of disease recurrence. Hormone receptor positive (HR+) and human epidermal growth factor receptor negative (HER2-) patients often receive adjuvant chemotherapy along with hormone therapy, in order to prevent relapse, while about half of them simply suffer the side effects. The risk of relapse after 5-10 years for HR+/HER2- patients is now best determined using a combination of results from multigene expression panels and histological markers, which also leads to the best treatment. MammaPrint (Agendia Laboratories, Amsterdam, The Netherlands) is an expression panel of 70 metastasis-associated genes, which categorizes patients with early IBC and HR+/HER2-, into low or high risk of long term relapse/metastasis within 5 up to 10 years after diagnosis. In this work, it was investigated whether, in ER+ (Estr/HER2- patients with early IBC, the MammaPrint score is correlated with any of the following histological markers or any combination of them: Progesterone Receptor (PR), Lymphovascular Invasion (LVI), Perineural Invasion (PNI), Marker of Proliferation Ki-67 (Ki-67), % Tumor Grade (Grade). Correlation was performed by bivariate and multivariate logistic regression, respectively. Among the markers, a statistically significant correlation was found only between Ki-67 and the MammaPrint result (p&lt;0.001, 95% CI 0.0604-0.327), while with GRADE the correlation was marginally non-statistically significant (p=0.05, 95% CI 0.127-0.999), possibly indicating the small sample size. In the multivariate analysis, none of the markers further contributed to the strengthening of the association of Ki-67 with the MammaPrint score. What’s more, the differentiation of MammaPrint LOW risk patients, into ULTRA LOW and LOW risk, is not correlated and therefore not separated histologically with any of the markers under examination. In conclusion, Ki-67 is an indicator and complements the result of MammaPrint, in terms of the separation of ER+/HER2-, early IBC patients in low and high risk of distant recurrence.