Μελέτη της επίδρασης της σισπλατίνης στον αμφιβληστροειδή και ο θεραπευτικός ρόλος του σεληνίου: Πειραματική Μελέτη
Creators: name: Κωνσταντινίδης, Ιωάννης Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Σισπλατίνη
Σελήνιο
Αμφιβληστροειδής
Cisplatin
Selenium
Retina

description: Η σισπλατίνη (CIS), ένας διαδεδομένος χημειοθεραπευτικός παράγοντας, παρουσιάζει ανεπιθύμητες ενέργειες, με την τοξικότητα του αμφιβληστροειδούς να είναι από τις πιο καταστροφικές. Κυριότερες ιστοπαθολογικές βλάβες παρατηρήθηκαν στην εκφύλιση και αποδιοργάνωση των στιβάδων του αμφιβληστροειδούς, στη γλοίωση της γαγγλιακής στιβάδας, κατακερματισμός των φωτοϋποδοχέων με εκφύλιση των κωνίων και των ραβδίων και ισχαιμία του οπτικού νεύρου. Τo σελήνιο (Se) έχει αντιοξειδωτική και ανοσοτροποποιητική δράση, ενώ μελέτες αναφέρουν ότι αναστρέφει την τοξική δράση της σισπλατίνης. Σκοπός της παρούσας μελέτης αποτελεί η μελέτη της επίδρασης της ενδοπεριτοναϊκής χορήγησης CIS στον αμφιβληστροειδή και η διερεύνηση του πιθανού νευροπροστατευτικού ρόλου του Se. Σαράντα ενήλικοι αρσενικοί αρουραίοι Wistar βάρους 300-400g χωρίστηκαν σε τέσσερις ομάδες. Η Ομάδα Α έλαβε CIS 3.5mg/kg ενδοπεριτοναϊκά (ip) για 5 ημέρες, η Ομάδα Β CIS και Se 60mg/kg ip και η Ομάδα Γ CIS 3.5mg/kg ip και Se 60mg/kg per os. Η χορήγηση Se ξεκίνησε δύο ημέρες πριν και συνεχίστηκε για 15 ημέρες μετά τον τερματισμό του τελευταίου κύκλου χορήγησης σισπλατίνης. Η Ομάδα C (control) χρησιμοποιήθηκε ως ομάδα ελέγχου και δεν χορηγήθηκε καμία ουσία. Με το πέρας των χορηγήσεων των φαρμάκων πραγματοποιήθηκε ευθανασία, λήψη των οφθαλμικών βολβών και του οπτικού νεύρου και υπερμικροσκοπική μελέτη σε οπτικό και ηλεκτρονικό μικροσκόπιο αντίστοιχα. Η Ομάδα C δεν παρουσίασε καμία μορφολογική και υπερμικροσκοπική αλλοίωση. Η Ομάδα Α έδειξε αλλοίωση στον χοριoειδή χιτώνα και στο στρώμα. Στην ομάδα Β σημειωθήκαν μορφολογικές αλλαγές καθώς και αλλοιώσεις στον αφοριστικό υμένα και στον συνδετικό ιστό στον ινώδη χιτώνα. Παρόμοιες ως πιο έντονες σημειώθηκαν οι αλλοιώσεις στην ομάδα Γ. Η αποδεδειγμένη τοξικότητα της σισπλατίνης στον αμφιβληστροειδή μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές στην όραση. Συνδυασμένη χορήγηση σισπλατίνης με Se, το οποίο συμβάλλει στην προστασία του αμφιβληστροειδούς θα μπορούσε να αποτελέσει μέθοδο πρόληψης και θεραπείας των παρατηρούμενων ανεπιθύμητων ενεργειών. Περαιτέρω τυχαιοποιημένες μελέτες απαιτούνται για εφαρμογή σε ογκολογικούς ασθενείς.
description: Cisplatin (CIS), a well-known chemotherapeutic agent, has side effects, with retinal toxicity being one of the most devastating. The main histopathological lesions that were observed can be summarized in degeneration and disorganization of the retinal layers, gliosis of the ganglion layer, fragmentation of photoreceptors with degeneration of cones and rods and ischemia of the optic nerve. Selenium (Se) has antioxidant and immunomodulatory activity. Studies report that it reverses the toxic effect of cisplatin. The purpose of the present study is to study the effect of intraperitoneal CIS administration on the retina and to investigate a possible neuroprotective role of Se. Forty adult male Wistar rats weighing 300-400g were divided into four groups. Group A received CIS 3.5mg/kg intraperitoneally (ip) for 5 days, Group B CIS and Se 60mg/kg ip and Group D CIS 3.5mg/kg ip and Se 60mg/kg per os. Se administration started two days before and continued for 15 days after the end of the last CIS cycle. Group C was used as control group and no substance was administered. At the end of the drug administration, euthanasia, collection of eyeballs and optic nerve and immunohistochemical and hypermicroscopic study were performed under optical and electron microscope respectively. Group C showed no morphological and ultramicroscopic alterations. Group A showed alteration in the choroid layer and the stroma. In group B, morphological changes as well as alterations in the Inner limiting membrane (ILM) and connective tissue in the fibrous layer occurred. Similar lesions, but with higher intensity occurred in group D. The proven toxicity of CIS to the retina may lead to complications in vision. Combined administration of CIS with Se, which helps protect the retina, could be a method of prevention and treatment of observed adverse reactions. Further randomized are required for application in oncology patients.
description: Τμήμα Ιατρικής της Σχολής Επιστημών Υγείας, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) σε συνεργασία με το Τμήμα Ιατρικής της Σχολής Επιστημών Υγείας του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ), το Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών ΤΕ της Σχολής Τεχνολογικών Εφαρμογών του Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Θεσσαλονίκης (ΑΤΕΙΘ) και το Τμήμα Γεωλογίας της Σχολής Θετικών Επιστημών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ)