Εννοιολογικές και ιστορικές διαδρομές της ιλιαδικής ηθικής της ἀρετῆς: η συνάντηση Πριάμου-Αχιλλέα (Ω 468-677) και η σύγχρονη πρόσληψή της
Creators: name: Χρονοπούλου, Γεωργία Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Ηθική της ομηρικής ἀρετῆς
Συναίσθημα
Πρόσληψη
Ethics of homeric aretē
Emotion
Reception

description: Στόχος της εργασίας είναι να εξετάσει την έννοια της ηθικής της ομηρικής «αρετής», με έμφαση στα όρια και τις προεκτάσεις του ηθικού πλαισίου της. Επιδιώκεται ένας συγκερασμός της συζήτησης σχετικά με την έννοια της «αρετής», ως απόρροιας εκτέλεσης της κοινωνικής λειτουργίας του ατόμου (Adkins 1960, MacIntyre 1998), με την ηθική του συναισθήματος (Zanker 1996, Stark 2004), ώστε να προταθεί μία διαφορετική ανάγνωση αυτής της έννοιας. Η εργασία εξετάζει την «αρετή» ως έννοια η οποία δεν έχει στενά καθορισμένα όρια, αλλά επιτρέπει να δούμε ότι μία ηθικά ορθή πράξη μπορεί να προσδιοριστεί από τη διάχυση ανταγωνιστικών και συνεργατικών στοιχείων, που προϋποθέτουν την παρουσία του συναισθήματος. Η μελέτη περίπτωσης από την οποία προκύπτει η συνθήκη αυτή είναι η συνάντηση του Πριάμου και του Αχιλλέα στην τελευταία ραψωδία της Ιλιάδας (Ω 468-677). Ο φακός εστιάζει κυρίως στο συναίσθημα του «ελέου» και στον τρόπο με τον οποίο αυτό μετατοπίζεται στο πλαίσιο της συγκεκριμένης σκηνής. Η πρόταση αυτή αποκωδικοποιείται στη συνέχεια με θεωρητικούς όρους και εξετάζεται η πρόσληψή της σε δύο σύγχρονα λογοτεχνικά κείμενα, στο Ransom του David Malouf και στο The Song of Achilles της Madeline Miller. Προσφέρεται έτσι μία οπτική θέασης της «αρετής», της ενάρετης συμπεριφοράς στο πλαίσιο της ομηρικής ηθικής, η οποία διευρύνεται από την ηθική του συναισθήματος και τονίζει τις εντάσεις και τη συνθετότητα της έννοιας.
description: The aim of the paper is to examine the concept of ethics of homeric aretē (virtue), the limits and extensions of its moral framework. A convergence of the debate on the concept of virtue, as a consequence of the performance of the individual's social function (Adkins 1960, MacIntyre 1998), with the ethics of emotion (Zanker 1996, Stark 2004) is sought, in order to propose a reading of this concept. The paper examines virtue as a concept that has no narrowly defined boundaries, but allows us to see that a morally correct action can be determined by the diffusion of competitive and cooperative elements, which presuppose the presence of emotion. The case study from which this condition arises is the meeting between Priam and Achilles in the final book of the Iliad (24. 468-677). The lens focuses primarily on the feeling of eleos and the way in which it is expanded in the context of this scene. This observation is then formulated in theoretical terms and traced its reception in two contemporary literary texts, David Malouf's Ransom and Madeline Miller's The Song of Achilles. The essay suggests a perspective on virtue, virtuous behavior in the context of homeric ethics, which is expanded by the ethics of emotion and which accentuates the tensions and complexity of the concept.