Η αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης του κατηγορουμένου (α.470 ΚΠΔ) επί ενδίκων μέσων κατά βουλευμάτων
Creators: name: Θεοφίλου Μαρία Χρυσοστόμου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2021
Subjects: Μη χειροτέρευση της θέσης του κατηγορουμένου
βούλευμα
ένδικα μέσα
non reformatio in pejus
decree
appeals

description: Στο άρθρο 470 ΚΠΔ κατοχυρώνεται η λεγόμενη «αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης του κατηγορουμένου» ή αλλιώς αρχή της «non reformatio in pejus». Η απαγόρευση της αρχής αυτής έχει εφαρμογή επί ενδίκων μέσων κατά καταδικαστικών αποφάσεων, όπως το οικείο άρθρο ορίζει. Η παρούσα εργασία ερευνά την προβληματική που ανέκυψε σχετικά με το κατά πόσο η εν λόγω αρχή θα μπορούσε να εφαρμοστεί και στην προδικασία, ήτοι επί ενδίκων μέσων κατά βουλευμάτων, εφόσον τουλάχιστον γραμματικά το οικείο άρθρο αποκλείει μια τέτοια δυνατότητα, αναφερόμενο μόνο σε αποφάσεις. Ξεκινώντας από την προέλευση του όρου non reformatio in pejus, γίνεται μνεία της ιστορικής διαδρομής της ρύθμισης του σημερινού α.470 ΚΠΔ στο ελληνικό δίκαιο, αλλά και των πλειόνων θεωρητικών εκδοχών που εκφράστηκαν σχετικά με τη θεωρητική της θεμελίωση μέχρι να αναγνωριστεί κατά κρατούσα εκδοχή ως μορφή νομοθετημένης επιείκειας. Έπειτα, αναλύεται ο απόλυτος χαρακτήρας της αρχής καθώς και τα είδη χειροτέρευσης (άμεση – έμμεση), με ιδιαίτερη έμφαση στην έμμεση, καθότι κυρίως τέτοια θα μπορούσε να προκύψει επί βουλευμάτων, καθότι τα τελευταία, όπως είναι γνωστό, δεν επιβάλλουν ποινικές κυρώσεις. Καταληκτικά, στα πλαίσια ανάλυσης των υποκειμενικών και αντικειμενικών ορίων της εν λόγω αρχής, εξετάζεται διεξοδικά η βασική προβληματική, έτσι πως ιστορικά προέκυψε, περί του εάν η αρχή θα μπορούσε να βρει εφαρμογή και επί προδικασίας, τόσο επί εφέσεως, όσο και επί αναιρέσεως κατά βουλεύματος, εξετάζοντας ζητήματα πραγματικής, νομικής και δικονομικής χειροτέρευσης, επεκτατικού αποτελέσματος, αλλά και των θεωρητικών απόψεων υπέρ και κατά της εφαρμογής της αρχής στην προδικασία, όπως εκφράστηκαν. Στο τέλος της εν λόγω εργασίας, παρατίθεται κατά χρονολογική σειρά και αναλυτική αποδελτίωση κεντρικής νομολογίας των τελευταίων 30 ετών που επιβεβαιώνει τη μη εφαρμογή της αρχής επί προδικασίας
description: Section 470 in the Greek Code of Criminal Procedure is introducing the “principle of non-deteriorating state of the accused” also known as “non reformatio in pejus” principle. As provided by the law, the prohibition that the principle is introducing, applies in remedies against convictions. The aim of the present thesis is to investigate the different aspects of the problem that had arisen, as to whether this principle can be applied at the pre-trial stage, namely in remedies against Judicial Council’s decrees, provided that, at least grammatically, the relevant article 470 of the Code of Criminal Procedure precludes such a possibility, referring only to “convictions”. Starting from the origin of the term “non reformatio in pejus”, reference is made to the history of article 470 of the Greek Code of Criminal Procedure but also to the different theoretical versions that were expressed about the theoretical foundation of the prohibition until it was recognized as a form of legislated leniency. Furthermore, there is an analysis of the “absolute” aspect of the principle as well as the different types of possible deterioration (direct – indirect) of the position of the accused during criminal proceedings, with special emphasis on indirect deterioration, as mainly such could occur in Judicial Council’s decrees, as the latter, as is well known, do not impose criminal sanctions. Finally, in the context of the analysis of the subjective and objective scope of this principle, the main problem is examined in detail, as it has historically arisen, that is, whether or not the principle could apply to appeals against decrees of Judicial Council, examining at the same time issues of factual, legal and procedural deterioration, expansive result of appeals, but also theoretical views for and against the application of the principle at the pre-trial stage, as expressed. At the end of this paper, a chronologically ordered and detailed indexing of settled case law of the last 30 years is presented, which confirms the non-application of the principle at the pre-trial stage