Επαγγελματική ανάπτυξη και ευημερία νηπιαγωγών: Ο ρόλος των διαπροσωπικών και συνεργατικών σχέσεων μεταξύ συναδέλφων
Creators: name: Χρήστου, Αννα Μαρία Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Συνεργατικές σχέσεις
Διαπροσωπικές σχέσεις
Νηπιαγωγοί
Επαγγελματική ανάπτυξη
Επαγγελματική ευημερία
Ποιοτική έρευνα
Collaborative relationships
Interpersonal relationships
Preschool teachers
Professional development
Professional well-being
Qualitative research

description: Οι απαιτήσεις της εκπαίδευσης του 21ου αιώνα συνεχώς αυξάνονται, επομένως ο ρόλος των εκπαιδευτικών γίνεται ολοένα πιο κρίσιμος. Προκειμένου να ανταποκριθούν στις πολλαπλές απαιτήσεις του επαγγέλματος κρίνεται απαραίτητη η συνεχιζόμενη επαγγελματική τους ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, βέβαια, με σκοπό να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα της εργασίας τους, αναδεικνύεται η σπουδαιότητα της επαγγελματικής τους ευημερίας. Η συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών αντιμετωπίζεται ως ένας σημαντικός παράγοντας που μπορεί να οδηγήσει σε οφέλη τόσο στο επίπεδο της ανάπτυξης όσο και της ευημερίας τους. Σε αυτό, λοιπόν, το πλαίσιο η παρούσα εργασία έθεσε ως σκοπό τη διερεύνηση των απόψεων των νηπιαγωγών μιας αυτοτελούς παιδαγωγικής μονάδας που επιλέχθηκε ως μελέτη περίπτωσης για τον ρόλο που διαδραματίζουν οι συνεργατικές και διαπροσωπικές σχέσεις με συναδέλφους στην επαγγελματική ανάπτυξη και ευημερία τους. Η βιβλιογραφική μας επισκόπηση ανέδειξε το έλλειμα σχετικών ερευνών στη χώρα μας ιδιαίτερα για την προσχολική εκπαίδευση. Τα δεδομένα της έρευνας αυτής συλλέχθηκαν μέσα από τη διενέργεια ημι-δομημένων συνεντεύξεων με 10 νηπιαγωγούς και 3 βρεφονηπιοκόμους που εργάζονται στη συγκεκριμένη σχολική μονάδα. Επιλέχθηκε, επίσης, η μέθοδος της θεματικής ανάλυσης των δεδομένων με τη χρήση του λογισμικού MAXQDA 2020. Τα αποτελέσματα έδειξαν πως οι νηπιαγωγοί αντιλαμβάνονται τη συνεργασία ως εμπρόθετη από κοινού εμπειρία και ως επαγγελματικό χαρακτηριστικό, τονίζοντας τα χαρακτηριστικά που συμβάλλουν στην αποτελεσματικότητά της. Επίσης, αποκαλύφθηκε ένας ισχυρός βαθμός αλληλεξάρτησης με τους συναδέλφους του σχολείου, ενώ αναδείχθηκαν τόσο άτυπες όσο και τυπικές μορφές συνεργασίας μεταξύ τους. Τα ευρήματά μας αποκάλυψαν, ακόμη, πως οι κυριότεροι παράγοντες που διευκολύνουν ή παρεμποδίζουν την οικοδόμηση των συνεργατικών και διαπροσωπικών σχέσεων με συναδέλφους αφορούν τα προσωπικά χαρακτηριστικά τους, όπως η ποιότητα επικοινωνίας, και οργανωσιακά χαρακτηριστικά, όπως η σχολική κουλτούρα και το στυλ ηγεσίας. Επιπλέον, οι συμμετέχουσες αναγνώρισαν τις συνεργατικές τους σχέσεις ως παράγοντα που συμβάλλει στην επαγγελματική τους ανάπτυξη μέσα από τον διαμοιρασμό της εμπειρογνωμοσύνης, την ενδυνάμωση της διδασκαλίας και την ενδυνάμωση της σχολικής κουλτούρας συνεργασίας. Ταυτόχρονα, οι συνεργατικές σχέσεις τους φάνηκε ότι συμβάλλουν στην επαγγελματική τους ευημερία τόσο σε συναισθηματικό επίπεδο, όσο και σε επαγγελματικό. Οι διαπροσωπικές σχέσεις, επίσης, φάνηκε πως συμβάλλουν στην επαγγελματική ευημερία τους σε αυτά τα δύο επίπεδα, ωστόσο αποκαλύφθηκε μια μετριοπαθής συσχέτιση των διαπροσωπικών σχέσεων με την επαγγελματική ανάπτυξη των νηπιαγωγών. Οι διαπροσωπικές σχέσεις φαίνεται να υποστηρίζουν με έμμεσο τρόπο την ΕΑ, κυρίως μέσω της συμβολής τους στην ποιότητα των συνεργατικών σχέσεων. Τελικά, η παρούσα έρευνα συμβάλλει στην κατανόηση του ρόλου των συνεργατικών και διαπροσωπικών σχέσεων των νηπιαγωγών για την επαγγελματική ανάπτυξη και ευημερία τους, αναδεικνύοντας και τη σπουδαιότητα της συνεργατικής σχολικής κουλτούρας και τον ρόλο του ηγέτη για την ανάπτυξη των σχέσεων αυτών
description: The 21st century educational demands are constantly evolving, so the teachers’ role is becoming increasingly critical. In order to meet the multiple professional requirements their continuous professional development is considered necessary. At the same time, though, in order to enhance the effectiveness of their work, the importance of their professional well-being is highlighted. Teachers’ collaboration is seen as an influential factor that can lead to benefits both in terms of their development and well-being. In this context, the aim of this study was to explore the views of the teachers of an early childhood setting selected as a case study in regard to the role of collaborative and interpersonal relationships with colleagues in their professional development and well-being. Our literature review highlighted the lack of relevant research in our country, especially for preschool education. The data of this research were collected through conducting semi-structured interviews with 13 preschool teachers working in the specific school unit. The method of thematic data analysis using the MAXQDA 2020 software was also chosen. The results showed that preschool teachers perceive collaboration as a common experience and as a professional characteristic, emphasizing the characteristics that contribute to its effectiveness. Besides that, a strong degree of professional and personal interaction/exchanges among teachers was revealed, while their involvement in both informal and formal forms of collaboration among them was highlighted. Our findings also revealed that the factors that facilitate or hinder the development of collaborative and interpersonal relationships with colleagues are mainly related to their personal characteristics, such as the quality of communication, and organizational characteristics, such as school culture and leadership style. In addition, the participants identified their collaborative relationships as contributing to their professional development through sharing expertise, strengthening their teaching activity and developing the collaborative school culture. At the same time, their collaborative relationships seemed to contribute emotionally and professionally to their professional well-being. Interpersonal relationships also appeared to contribute to their professional well-being at these two levels, however, a moderate correlation between interpersonal relationships and teachers' professional development was uncovered. Interpersonal relationships seem to indirectly support professional development, mainly through their contribution to the quality of collaborative relationships. To conclude, this research contributes to the understanding of the role of collaborative and interpersonal relationships of kindergarten teachers for their professional development and well-being, highlighting both the importance of collaborative school culture and the role of the leader in developing these relationships