Μελέτη των παραγωγικών δυνατοτήτων των προβάτων φυλής Σερρών, με βάση τον έλεγχο αποδόσεων στον Α.Σ. "Ο Στρυμών":
Creators: name: Λυρατζής, Αντώνιος Παναγιώτη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2012
Subjects: Πρόβατα
Σέρρες
Παραγωγικότητα
Sheep
Serrai, Serres
Milk yield

description: Το αντικείμενο της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη των προβάτων φυλής Σερρών από παραγωγικής και αναπαραγωγικής σκοπιάς. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκε η βάση δεδομένων του Α.Σ. Προβατοτρόφων φυλής Σερρών “Στρυμών” που αφορά στην καταγραφή στοιχείων γενεαλογίας και παραγωγικότητας των εκτροφών των μελών του για το χρονικό διάστημα των ετών 2003-2008. Ο αριθμός των προβάτων που παρακολουθούνταν στις εκτροφές ανερχόταν σε 35.431 εκ των οποίων τα 34.069 ήταν θηλυκά και τα 1.362 αρσενικά. Μελετήθηκαν διάφορα χαρακτηριστικά όπως η διάρκεια των τοκετών, η πολυδυμία, η αντικατάσταση των ζώων των ποιμνίων καθώς και διάφορα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά σημεία της αναπαραγωγής (π.χ. μήνας μεγίστου τοκετών) καθώς και ένα πλήθος παραμέτρων της γαλακτοπαραγωγής (π.χ. εμμονή, μέση παραγωγή ανά προβατίνα). Ακολούθησε στατιστική επεξεργασία των δεδομένων με στόχο την αποτύπωση των αναπαραγωγικών και παραγωγικών χαρακτηριστικών των εκτροφών για την ανάδειξη του «ζωοτεχνικού προφίλ» του Σερραϊκού προβάτου. Περαιτέρω επιλέχθηκαν τέσσερις «παραγωγικές» παράμετροι των εκτροφών (η συνολική γαλακτοπαραγωγή, η μέση γαλακτοπαραγωγή ανά προβατίνα, η εμμονή στη γαλακτοπαραγωγή και το ποσοστό αντικατάστασης) και διερευνήθηκε η επίδρασή τους σε μία ομάδα παραγωγικών και αναπαραγωγικών χαρακτηριστικών των ζώων. Οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για τη στατιστική ανάλυση ήταν η ιεραρχική ανάλυση συστάδων, η ανάλυση διακύμανσης κατά ένα παράγοντα και η ανάλυση συνάφειας. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα που εξήχθησαν η αναπαραγωγική δραστηριότητα των προβατίνων Σερρών εξελίσσεται ως εξής: για την πλειονότητα των εκτροφών αρχίζει κατά το μήνα Νοέμβριο, κορυφώνεται το Δεκέμβριο με μέσο όρο 66 τοκετούς και 95 αμνούς ανά εκτροφή ενώ έχει διάρκεια περίπου 70 μέρες. Η μέση πολυδυμία είναι 1,46 και το ποσοστό αντικατάστασης στις εκτροφές είναι κατά μέσο όρο 13%. Αναφορικά με τη γαλακτοπαραγωγή, ο μέσος όρος συνολικής παραγωγής είναι 13tn ανά εκτροφή, με μέση παραγωγή ανά ζώο τα 142kg, σε ένα κύκλο γαλακτοπαραγωγής που ξεκινά και επιτυγχάνει το μέγιστο κατά το Φεβρουάριο στο 57% των εκτροφών, με μέγιστη τιμή τα 1.410g κατά την αιχμή του. Η διάρκεια της γαλακτοπαραγωγής αγγίζει τις 218 ημέρες, η δε εμμονή στη γαλακτοπαραγωγή είναι κατά μέσο όρο 53%. Ενδεικτικά, για τις τέσσερις παραμέτρους που μελετήθηκαν διαπιστώθηκε ότι, υπάρχει σημαντική επίδραση (P&lt;0,05) των κλάσεων της συνολικής παραγωγής σε αναπαραγωγικά χαρακτηριστικά όπως ο αριθμός των αμελγόμενων ζώων, των τοκετών και των γεννηθέντων αμνών αλλά και σε ορισμένα παραγωγικά χαρακτηριστικά σε μικρότερο βαθμό. Το ποσοστό αντικατάστασης, η εμμονή στη γαλακτοπαραγωγή και η διάρκεια της γαλακτοπαραγωγής δεν επηρεάζονται από τη συνολική παραγωγή. Η επίδραση των κλάσεων της μέσης παραγωγής γάλακτος ανά ζώο στην πολυδυμία και στον αριθμό και το ποσοστό των μονόδυμων τοκετών διαπιστώθηκε ότι είναι σημαντική (P&lt;0,05). Οι κλάσεις αυτές ερμηνεύουν χαμηλά ποσοστά αναπαραγωγικών χαρακτηριστικών αλλά σχετικά σημαντικά ποσοστά για διάφορα παραγωγικά χαρακτηριστικά, η δε ανάλυση συνάφειας της μέσης γαλακτο-παραγωγής κατέδειξε ότι υπάρχει σημαντική συσχέτιση με όλα τα υπό μελέτη χαρακτηριστικά. Οι κλάσεις εμμονής είχαν σημαντική επίδραση στην πολυδυμία και τη διάρκεια τοκετών αλλά χαμηλούς συντελεστές προσδιορισμού αναπαραγωγικών χαρακτηριστικών ενώ αρκετά υψηλούς για τα παραγωγικά χαρακτηριστικά. Η επίδραση της εμμονής ήταν σημαντική κυρίως στη μέση ημερήσια παραγωγή κατά τον πρώτο έλεγχο γαλακτοπαραγωγής, στη διάρκεια γαλακτοπαραγωγής κατά τον έλεγχο γαλακτοπαραγωγής με το μέγιστο μ.ό. στη διάρκεια της γαλακτικής περιόδου και στη γαλακτοπαραγωγή ανά προβατίνα ενώ η ανάλυση συνάφειας της εμμονής κατέδειξε ότι υπάρχει στατιστική σημαντική συσχέτιση με όλα τα υπό μελέτη χαρακτηριστικά. Όσον αφορά στο ποσοστό αντικατάστασης υπάρχει σημαντική επίδραση των κλάσεων ποσοστού αντικατάστασης σε όλα τα υπό μελέτη αναπαραγωγικά χαρακτηριστικά καθώς και στον αριθμό των αμελγόμενων ζώων, με τους μεγαλύτερους συντελεστές προσδιορισμού να αφορούν στη διάρκεια τοκετών και τα ποσοστά τοκετών και γεννηθέντων αμνών κατά το μήνα με το μέγιστο αριθμό τοκετών. Ακόμη, υπάρχει σημαντική συσχέτιση μεταξύ των κλάσεων αντικατάστασης και της μέσης ημερήσιας παραγωγής και της μέγιστης τιμής κατά τον πρώτο έλεγχο γαλακτοπαραγωγής ενώ η ανάλυση συνάφειας κατέδειξε ότι υπάρχει στατιστική σημαντική συσχέτιση με όλα τα υπό μελέτη χαρακτηριστικά. Συμπερασματικά, οι παρατηρούμενες αποδόσεις είναι σαφώς καλύτερες από το παρελθόν αλλά σίγουρα η περαιτέρω βελτίωσή τους είναι αναγκαία για τη βιωσιμότητα των εκτροφών και την ελκυστικότητα της φυλής. Η γνώση των χαρακτηριστικών του πληθυσμού, επιτρέπει την οργάνωση των δραστηριοτήτων του ποιμνίου (π.χ. των τοκετών) και καθιστά ευκολότερη τη διαχείρισή του, συμβάλλοντας στη διατήρηση της φυλής. Για το Σερραϊκό πρόβατο, μια απειλούμενη με εξαφάνιση φυλή, η παρούσα προσπάθεια έρχεται να ενισχύσει την περιορισμένη ερευνητική δραστηριότητα για τη συγκεκριμένη φυλή και να δώσει χρήσιμες πληροφορίες για περαιτέρω έρευνα, συμβάλλοντας στην αύξηση του ενδιαφέροντος για την εν λόγω φυλή. Κυρίως όμως με το σχολιασμό και τα εξαχθέντα συμπεράσματα αποσκοπεί στο να βοηθήσει ζωοτέχνες και προβατοτρόφους να βελτιώσουν την τεχνογνωσία τους και να συνεισφέρει μέσω μιας σωστής διαχείρισης των εκτροφών στην ατομική πρόοδο και συνολική ευδοκίμηση του κλάδου.
description: The aim of the present work was the study of Serres sheep breed from a productive and reproductive point of view. In this direction, the database of the Serres sheep breeders Association “Strymon” was used to extract information of genealogy and productivity records of its members’ flocks for the years 2003-2008 time period. The sheep bred amounted in 35.431, the sex ratio being 34.069 female and 1.362 male. Various characteristics were studied upon, such as the duration and type of lambing, the sheep replacement percentage as well as a number of specific reproductive characteristics (e.g. month of lambing peak) and lactation parameters (e.g. persistency, average milk yield per ewe). A statistical treatment of the recorded data followed aiming at the imprinting of reproductive and productive characteristics of flocks in order to reveal a “zootechnical profile” for the Serres sheep. Furthermore, four specific traits of flocks’ performance were selected (lactation persistency, replacement rate, total milk yield and average milk yield per ewe) and their effect on a set of sheep productive and reproductive trais was investigated. The statistical methods used included hierarchical clusters analysis, one-way ANOVA as well as contingency analysis. According to the exported results, the reproductive activity of Serres ewes evolves as follows: for the majority of flocks it begins in November, with a peak in December with 66 lambings and 95 lambs in average per flock while it lasts roughly 70 days. Prolificacy averages at 1,46 and the average replacement rate is 13% per flock. As regards the milk yield, total milk yield is 13tn per flock, with average milk yield per ewe 142 kg, in a lactation circle that begins and reaches its peak in February in the 57% of flocks, with the peak value being 1.410g. The duration of lactation reached 218 days with average lactation persistency at 53%. Indicatively, total milk yield clusters had a statistically significant effect (P&lt;0,05) on reproductive characteristics such as the number of milking ewes, lambings and number of lambs born but also on certain productive traits at a smaller degree. Replacement rate, persistency and duration of lactation are not influenced by the total milk yield. The effect of average milk yield clusters was found statistically significant (P&lt;0,05) for the litter size and the number and percentage of single lambings. These clusters interpret low percentages of reproductive characteristics but account for higher coefficients of determination (R2) for most productive characteristics under study, while contingency analysis of average milk yield per ewe showed a statistically significant correlation with all the observed parameters. Lactation persistency clusters had a statistically significant effect on the litter size and lambings’ duration with low coefficients of determination for reproductive characteristics, while they were quite higher for the productive traits. The effect of persistency was statistically significant mainly on the average daily milk production per ewe at the first test day of lactation, on lactation duration at the peak test day and on average milk yield per ewe. Contingency analysis of the lactation persistency revealed a statistically significant correlation with all parameters under study. As regards the replacement rate, there exists a statistically significant effect of its clusters on all reproductive characteristics under study as well as on the number of milking ewes, with higher coefficients of determination for lambings’ duration, the percentage of lambings and the number of lambs born at the month with lambings’ peak. Also, there exists a statistically significant correlation between the replacement rate clusters and the average daily milk production per ewe as well as the peak value on the first test day of lactation, while the contingency analysis reveled a statistically significant correlation with all the characteristics under study. In conclusion, the performance of Serres sheep breed has really evolved through the years but there seems to be a clear necessity for further improvement in order to enhance the sustainability of existing flocks and the breed’s attractiveness. The knowledge of the breed’s traits allows for a better organization of flock activities (e.g. lambings), renders flock management easier and it can contribute to the breed’s conservation. For a rare breed like Serres sheep, this effort comes to enhance the relatively limited research activity on this specific breed and to provide useful information for further research, contributing in the awareness raising for these sheep. However, through the comments and conclusions reached, principal aim of this study is to help sheep breeders and animal scientists to improve their know-how and through appropriate flock management to contribute to several individual benefits for breeders as well to the overall sustainability of sheep husbandry.