Οντολογία και πολιτική στο ύστερο έργο του Γκέοργκ Λούκατς:
Creators: name: Γούσης, Κωνσταντίνος Στέργιου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Οντολογία
Νόμος της αξίας
Κριτική θεωρία
Ontology
Law of value
Critical theory

description: Στην παρούσα διπλωματική εργασία διερευνάται το θεωρητικό έργο του Γκέοργκ Λούκατς την τελευταία δεκαπενταετία της ζωής του και κυρίως η απόπειρα συγγραφής μιας οντολογίας του κοινωνικού Είναι, όπως αποτυπώνεται στο ομώνυμο έργο του. Επιχειρούμε να δείξουμε ότι η στροφή στην οντολογία «δένεται» με την απόπειρά του να διαμορφώσει μια νέα σχέση φιλοσοφίας - πολιτικής και μια διαλεκτική δεοντολογία κανονιστική ως προς την επαναστατική δράση, που καταλήγει στα τέλη της δεκαετίας του ’60 στο πρόταγμα της σοσιαλιστικής δημοκρατίας ως γνήσιας εναλλακτικής για την επίλυση των αντιφάσεων του «υπαρκτού σοσιαλισμού». Προσπαθώντας να αποσαφηνίσουμε έννοιες και όρους, αλλά και να προσδιορίσουμε την ιστορικότητα και τις προϋποθέσεις της σκέψης του «ξαναδιαβάζουμε» το Λούκατς όχι μόνον ως φιλόσοφο του «δυτικού μαρξισμού», αλλά και σε συσχέτιση με έργα μαρξιστών που εμφανίστηκαν σε ένταση ή και ρήξη με τις κυρίαρχες παραδόσεις της ΕΣΣΔ συγκροτώντας αυτό που στην εργασία αποκαλούμε «δημιουργικό σοβιετικό μαρξισμό» (πχ. Ιλιένκοφ, Βαζιούλιν κ.α.). Πέρα από τις επιτεύξεις αναδεικνύουμε και όρια - περιορισμούς της σκέψης του, όπως την τοποθέτηση γύρω από την παράταση της αξιακής σχέσης στον κομμουνισμό που καταλήγει να προσδίδει οντολογική ισχύ στο νόμο της αξίας. Η εργασία μας ολοκληρώνεται με το ανοικτό ερώτημα της επικαιρότητας και της θέσης του Ούγγρου φιλοσόφου στην κριτική θεωρία του 21ου αιώνα και τη σκιαγράφηση δρόμων περαιτέρω έρευνας σε πεδία που κυμαίνονται από την πολιτική φιλοσοφία και τη συζήτηση περί τάξεων μέχρι την ηθική φιλοσοφία ή ακόμη και την ελληνική συγκυρία της κρίσης.
description: In the present essay we investigate the theoretical work of Georg Lukács In the last fifteen years of his life and mainly his attempt toward an ontology of social being, as it is exposed in his homonymous work. We proceed by demonstrating that his ontological turn is tied to his attempt to develop a new relationship between philosophy and Politics and constitute a dialectical ethics furnishing norms for the revolutionary action, which leads during the late 60’s to his socialist democracy project, as the pure alternative in order to resolve the contradictions of “existing socialism”. Our aim is then to clarify concepts and terms and locate the historical context of his thought. For this purpose, we try to “reread” Lukács not only as a philosopher of “Western Marxism” but also in his relation to Marxist works that appeared in tension or even breaking with the predominant ideas in USSR, constituting what we call “creative Soviet Marxism” (e.g. Ilyenkov, Vazioulin etc.). Apart from his theoretical achievements, we also try to reveal his boundaries, such as his insights on the law of value, which is treated as an ontological term, which continues to operate even under “communism”. Before completing our essay, we pose an open – ended question about his actuality and his place in the formation of 21st century Critical Theory with reference to research in various fields from political philosophy and debate on working class to moral philosophy or even Greek crisis.