Ανάδειξη Λίμνης Δοϊράνης. Οικολογική Αναβάθμιση
Creators: name: Τανάκης, Χρήστος Μενέλαου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Λίμνη Δοϊράνη
Μνημεία της Φύσης
Υγρότοπος
Natura 2000
Lake Doirani
Wetland

description: Οι λίμνες αποτελούν είδος υγρότοπου με μεγάλη οικολογική, κοινωνική και οικονομική αξία για τον άνθρωπο, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη για διασφάλιση της διατήρησης τους. Συχνά οι δραστηριότητες των ανθρώπων πραγματοποιούνται εις βάρος του φυσικού περιβάλλοντος υποβαθμίζοντας το. Για το σκοπό αυτό έχει δημιουργηθεί ο θεσμός των προστατευόμενων περιοχών. Οι περιοχές αυτές διακρίνονται για την ιδιαιτερότητα και τη µοναδικότητα της χλωρίδας, της πανίδας, των οικοσυστηµάτων, των γεωµορφολογικών σχηµατισµών και το κάλλος των τοπίων. Διέπονται από ειδικό καθεστώς προστασίας που προβλέπει την αειφορική διαχείριση τους. Επιπλέον, ικανοποιούν ανάγκες επιστηµονικής έρευνας, υπαίθριας αναψυχής και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και προσφέρουν τη δυνατότητα ανάπτυξης οικοτουριστικών δραστηριοτήτων οι οποίες εναρμονίζονται με τις αρχές της αειφορίας. Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί η λίμνη Δοϊράνη, ένας σπουδαίος υγρότοπος με πλούσια χλωρίδα και πανίδα. Στα βορειοανατολικά της λίμνης εξαπλώνεται το δάσος των Μουριών, που περιλαμβάνει συστάδες δένδρων με ιδιαίτερη αισθητική, πολιτιστική και ιστορική σημασία, αποτελούμενες από υπεραιωνόβιες βελανιδιές, φράξους, σκλήθρα και υπέργηρα πλατάνια. Στα ενδιαιτήματα της λίμνης διαβιούν σπάνια, απειλούμενα και προστατευόμενα από διεθνείς συμβάσεις είδη πανίδας, που βρίσκουν στην περιοχή τροφή, καταφύγιο, χώρους διαχείμασης και αναπαραγωγής. Τα κυριότερα είναι η λαγγόνα και ο αργυροπελεκάνος. Λόγω της μεγάλης οικολογικής αξίας, η Δοϊράνη προστατεύεται από την Εθνική Νομοθεσία, καθώς έχει χαρακτηρισθεί ως «Καταφύγιο Άγριας Ζωής» (ΦΕΚ 593/Β/21.05.2001), ενώ μια συστάδα Δρυός και Φράξου έχει κηρυχθεί ως «Διατηρητέο Μνημείο της Φύσης» (ΦΕΚ 121/Δ/21.02.1980). Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία τμήματα της ευρύτερης περιοχής έχουν ενταχθεί στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών Natura 2000. Παρά τη φυσική ομορφιά, η τουριστική δραστηριότητα στην περιοχή περιορίζεται στα πλαίσια μιας σύντομης προσπέλασης με το αυτοκίνητο από τον ασφάλτινο δρόμο που υπάρχει περιμετρικά της λίμνης, καθώς στερείται οργανωμένων υποδομών που απαιτούνται για την προσέλκυση και εξυπηρέτηση των επισκεπτών και την τουριστική ανάπτυξη της περιοχής. Στο πλαίσιο αυτής της μεταπτυχιακής διατριβής επιχειρείται η δημιουργία μελέτης αρχιτεκτονικής τοπίου σε στάδιο στρατηγικού σχεδιασμού με σκοπό την ανάδειξη της κοινωνικό-οικολογικής ταυτότητας της Δοϊράνης. Επιμέρους στόχους αποτελούν η ενίσχυση του κινήτρου για κάποιον να επισκεφτεί τη συγκεκριμένη περιοχή, να γνωρίσει το φυσικό της πλούτου, να παρατηρήσει και να θαυμάσει τα σπάνια είδη που φωλιάζουν στα οικοσυστήματά της, να μελετήσει την εξαιρετική ποικιλία της χλωρίδας, να συμμετάσχει σε δραστηριότητες που σχετίζονται με τη λίμνη και να συμβάλλει με τη προσωπική του συμμετοχή στην προστασία της. Στα πλαίσια αυτά προτείνεται η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου σχεδίου υποδομών ανάδειξης της ευρύτερης περιοχής της λίμνης που διέπεται από τις αρχές του οικοτουρισμού, ακολουθεί τις ρυθμίσεις που ισχύουν για τις προστατευόμενες περιοχές σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία και ενισχύει το ενδιαφέρον των επισκεπτών για διατήρηση και προστασία της φύσης. Όλες οι υποδοµές σχεδιάζονται έτσι ώστε να είναι αρµονικά ενταγµένες στο τοπίο και να µην προκαλούν όχληση στην πανίδα. Παράλληλα, εξασφαλίζεται η συµµετοχή της τοπικής κοινωνίας τόσο σε επίπεδο δημιουργίας οικοτουριστικής επιχείρησης όσο και σε επίπεδο πλήρωσης των θέσεων εργασίας. Η μελέτη αυτή συμβάλει στην τόνωση της τουριστικής ζήτησης και την ανάδειξη του οικολογικού πλούτου της περιοχής με κύριο γνώμονα τον σεβασμό προς το περιβάλλον. Ταυτόχρονα όμως ανταποκρίνεται στις ανάγκες του σύγχρονου τουριστικού κοινού για επαφή και αλληλεπίδραση µε τη φύση.
description: The lakes are a type of wetland with great ecological, social and economic value for mankind, which makes it imperative to ensure their preservation. Often people's activities take place at the expense of the natural environment by degrading it. For this purpose the institution of the protected areas has been created. These areas are distinguished by the uniqueness of flora, fauna, ecosystems, geomorphological formations and the beauty of landscapes. They are governed by a special protection regime providing for their management. In addition, they meet the needs of scientific research, outdoor recreation and environmental education and offer the opportunity to develop ecotourism activities that are in harmony with the principles of sustainable development. A typical case is Lake Doirani, a great wetland with rich flora &amp; fauna. To the northeast of the lake spreads the forest of Mouries, which includes clusters of trees of particular aesthetic, cultural and historical significance, consisting of perennial Quercus pedunculata, Fraxinus oxycarpa, Αlnus glutinosa &amp; Platanus. The habitats of the lake are rare, endangered and protected by international conventions of fauna species, which find food, shelter, wintering and reproduction areas in the region. The main ones are the Phalacrocorax pygmeus &amp; Pelecanus crispus. Due to its high ecological value, Doirani is protected by National Legislation, as it has been designated as "Wildlife Refuge", while a cluster of Oak trees and Fraxinus has been declared a "Preservable Monument of Nature". According to European legislation, parts of the wider region have been included in the Natura 2000 European Network of Protected Areas. Despite the natural beauty, the tourist activity in the area is limited to a short drive from the asphalt road surrounding the lake as it lacks organized infrastructure required to attract and serve visitors and the tourist development of the area. In the framework of this postgraduate dissertation, we are attempting to create a study of architectural landscape at a strategic planning stage in order to highlight the social-ecological identity of Doirani. Particular objectives are to strengthen the incentive for someone to visit the area, to know its natural wealth, to observe and admire the rare species nesting in its ecosystems, to study the exceptional variety of flora, to participate in activities related to the lake and contributing to his personal involvement in the protection of the wetland. In this context, it is proposed to create an integrated infrastructure project for the wider lake area that is governed by the principles of ecotourism, following the regulations applicable to the protected areas according to the national legislation and reinforcing the interest of the visitors for nature preservation and protection . All infrastructures are designed to be harmoniously integrated into the landscape and not to cause disturbance to the fauna. At the same time, local community involvement is ensured in the creation of an ecotourism business. This study contributes to the stimulation of tourism demand and the promotion of the ecological richness of the region, with a focus on respect for the environment. At the same time, however, it meets the needs of the modern tourist community for contact and interaction with nature.