Χωροχρονική ανάλυση φυσικοχημικών παραμέτρων υπόγειων νερών στην Κεντρική Μακεδονία:
Creators: name: Παπαδοπούλου, Κυριακή Στέφανου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2012
Subjects: ποιότητα υπόγειων νερών
χωρική και χρονική ανάλυση
υδατικό διαμέρισμα Κεντρικής Μακεδονίας
groundwater quality
spatial and temporal analysis
Central Macedonia water district

description: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η μελέτη των φυσικοχημικών παραμέτρων υπόγειων νερών στο υδατικό διαμέρισμα της Κεντρικής Μακεδονίας. Τα στοιχεία και δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν αντλήθηκαν εξολοκλήρου από το διαδίκτυο. Συγκεκριμένα, τα στοιχεία παρακολούθησης της ποιότητας των υπόγειων νερών προήρθαν από αρχείο που προωθήθηκε στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος (European Environment Agency) από την Ειδική Γραμματεία Υδάτων στα πλαίσια των υποχρεώσεων της χώρας μας που προκύπτουν από την υιοθέτηση της Οδηγίας Πλαίσιο για τα νερά. Πρόκειται για δεδομένα που προήρθαν από σειρά δειγματοληψιών και εργαστηριακών αναλύσεων που έγιναν από το ΙΓΜΕ τη χρονική περίοδο 2000-2008 και τα οποία αναρτήθηκαν τον Οκτώβριο του 2011 στη βάση δεδομένων EIONET του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος. Τα γεωχωρικά δεδομένα αντλήθηκαν από τον διαδικτυακό τόπο geodata.gov.gr, η δημιουργία του οποίου εντάσσεται στις δράσεις για την ανοικτή διακυβέρνηση και η λειτουργία του στον οδικό χάρτη υποστήριξης και εφαρμογής του νόμου για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση. Πρόκειται για την πρώτη διαδικτυακή υπηρεσία στην Ελλάδα που προσφέρει ελεύθερα δωρεάν γεωχωρικά δεδομένα σε όλους. Τα εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν για την επεξεργασία των δεδομένων ήταν το στατιστικό πρόγραμμα SPSS της ΙΒΜ, το λογισμικό γεωγραφικών συστημάτων πληροφοριών MAPINFO Professional της Pitney Bowes Business Insight και το πρόγραμμα επεξεργασίας λογιστικών φύλλων Excel της Microsoft. Είναι γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια υιοθετήθηκαν μια σειρά από πολιτικές και δράσεις που προάγουν την πρόσβαση του κοινού σε περιβαλλοντικές πληροφορίες αλλά και τη συμμετοχή του στη διαμόρφωση και στη λήψη αποφάσεων για ζητήματα περιβαλλοντικού χαρακτήρα. Η παρούσα εργασία αποπειράται να αξιοποιήσει και να αναδείξει τις νέες δυνατότητες που παρέχονται στα πλαίσια των αλλαγών αυτών. Αρχικά παρουσιάζεται το θεωρητικό υπόβαθρο για την ανάλυση των δεδομένων. Συγκεκριμένα δίνονται στοιχεία για τη σημασία των μελετούμενων φυσικοχημικών παραμέτρων ως δεικτών ρύπανσης, παρουσιάζεται εν συντομία το θεσμικό πλαίσιο που διέπει την παρακολούθηση της κατάστασης των υπόγειων υδατικών πόρων και τέλος δίνονται στοιχεία για τον τρόπο προσέγγισης και στατιστικής επεξεργασίας των δεδομένων που προέρχονται από την παρακολούθηση της κατάστασης των υδατικών πόρων. Στην συνέχεια, παρουσιάζεται το αρχείο των δεδομένων και ακολουθεί μια σύντομη παρουσίαση των χαρακτηριστικών και των προβλημάτων του υδατικού διαμερίσματος Κεντρικής Μακεδονίας (ΥΔ 10), απαριθμούνται και παρουσιάζονται τα υπόγεια υδατικά συστήματα που απαντώνται σ’ αυτό και παρουσιάζεται η γεωγραφική κατανομή των σημείων δειγματοληψίας στο χώρο. Επίσης παρουσιάζεται η γεωγραφική κατανομή των τιμών των φυσικοχημικών παραμέτρων με έμφαση στις παρατηρούμενες υπερβάσεις σε σχέση με τα θεσμοθετημένα όρια και γίνεται η στατιστική ανάλυση των δεδομένων του υδροσυστήματος Αξιού και η διερεύνηση της χωρικής και χρονικής κατανομής των τιμών των μετρήσεων των φυσικοχημικών παραμέτρων με τη βοήθεια θηκογραμμάτων. Στο τέλος, γίνεται η αποτίμηση του προγράμματος παρακολούθησης από το οποίο προήρθαν τα φυσικοχημικά δεδομένα, επισημαίνονται αδυναμίες και συνοψίζονται τα αποτελέσματα της ανάλυσης.
description: The aim of the present study is the spatial and temporal analysis of the physicochemical characteristics of groundwater in Central Macedonia Water District. The data used is available in the web; in particular, the groundwater monitoring data can be found in the central data repository of EIONET (European Environmental Agency) where it was uploaded by the Greek Special Secretariat for Water in October 2011. Sampling and laboratory analysis were carried out by the Greek Institute of Geology and Mineral Exploration during the years 2000-2008. The geodata used can be found in the site geodata.gov.gr. The tools used in data processing have been SPSS of IBM, geographical information system software MAPINFO Professional of Pitney Bowes Business Insight and finally Excel spreadsheet application of Microsoft. The present study attempts to highlight and make proper use of the possibilities available, in the context of the latest developments in a series of policies and measures adapted to facilitate public access to environmental information. The theoretical background used in this study consists of a presentation of the importance of chemical quality parameters, of a brief account of the legal framework of groundwater quality monitoring and an outline of statistical techniques used when processing water quality data. The details of the data file used are given too, followed by a brief presentation of the characteristics, environmental problems and sampling locations of the study area. The geographical distribution of physicochemical parameters’ values is also presented and emphasis is given on compliance to water quality standards. The temporal and spatial analysis of quality data of Axios groundwater system is presented in the form of boxplots. Finally the monitoring program has been evaluated based on a critical analysis of the data.