Το παιδί και το παιχνίδι στην αστική γειτονιά των σύγχρονων ελληνικών πόλεων. Ο δρόμος για το σχολείο σε επεισόδια «φαντασιακού» παιχνιδιού - σε γειτονιά του Δήμου Θεσσαλονίκης
Creators: name: Οικονόμου, Ευαγγελία Μιχαήλ
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Αστική γειτονιά
Δρόμος για το σχολείο
Φαντασιακό παιχνίδι
Παιδί και πόλη
Urban neighborhood
Child in the city
Imaginative play, dramatic play, pretend play
Road to school

description: Περισσότερες παιδικές καθημερινότητες συμβαίνουν στις ελληνικές πόλεις και στις σύγχρονες ελληνικές αστικές γειτονιές από ό,τι ποτέ άλλοτε. Η αστική συσσώρευση και οι προδιαγραφές του τεχνοκρατικού πανικού έθεσαν μια πραγματικότητα που δέσμευσε τις ελληνικές πόλεις και καθόρισε άρρηκτα το σύγχρονο πρόσωπο, τη δομή και τη λειτουργία των κέντρων τους και τον χαρακτήρα των γειτονιών τους. Συνάμα χάραξαν το προσκήνιο της διαταραγμένης παρουσίας του παιδιού μέσα στην πόλη και της πληγωμένης υπόστασης του δημόσιου παιχνιδιού μέσα στην αστική γειτονιά. Ο σκοπός της εργασίας αυτής είναι να μελετήσει την έννοια «αστική γειτονιά» στις πολεοδομικές, ψυχοκοινωνικές και φιλοσοφικές της διαστάσεις ώστε να διαπιστώσει και να καταγράψει το προφίλ της σύγχρονης «παιδικής γειτονιάς» των ελληνικών πόλεων και να διακρίνει τρόπους που το παιδί δύναται – σε αυτήν την αστική μάχη- να δημιουργήσει δεσμούς οικειότητας με τον δημόσιο χώρο. Ως «παιδική γειτονιά» ορίζεται, η γειτονιά του παιδιού – η γειτονιά γύρω από την κατοικία, το σύνολο των υπαίθριων χώρων που ‘απασχολούν’ το παιδί και καδράρουν το δημόσιο παιχνίδι στη γειτονιά. Οι τυπολογίες αυτών των χώρων διακρίνονται και αναλύονται με κέντρο το παιδί και τις δραστηριότητές του μέσα σε αυτούς. Το παιχνίδι θα αναδειχθεί ως η κατεξοχήν δραστηριότητα κατά την οποία το παιδί θα βιώσει τον χώρο της γειτονιάς και θα εκλάβει την πλήρη εμπειρία του δημόσιου χώρου. Σταδιακά, η εργασία θα οδηγηθεί στην αναζήτηση εκείνης της δομής παιχνιδιού της πιο σπουδαίας στην επανεγκατάσταση των «σπασμένων» δεσμών οικειότητας μεταξύ παιδιού και γειτονιάς. Το φαντασιακό παιχνίδι (imaginative play) περιγράφεται ως η επιλεγμένη προσέγγιση παιχνιδιού – μια δομή παιχνιδιού που βασίζεται στη μίμηση και ενσαρκώνει φαινομενολογικές αξίες για να οδηγήσει τους μικρούς χρήστες - μέσω των κατάλληλων σχεδιαστικών χειρισμών - να προβάλλουν νέους πολύχρωμους φανταστικούς κόσμους πάνω στους εξοπλισμούς και τα παρεχόμενα δημόσια σκηνικά παιχνιδιού. Το φαντασιακό παιχνίδι «διερευνά» τη δυνατότητα επανεγκαθίδρυσης επεισοδίων «φαντασίας» και οικειότητας μέσα στον δημόσιο χώρο, αξίες εξοστρακισμένες από τις μάστιγες της τυποποίησης, της μαζικότητας και του τεχνοκρατισμού των σύγχρονων πόλεων. Η σχεδιαστική προσέγγιση ενός τέτοιου επεισοδίου ολοκληρώνει τη δεύτερη σχεδιαστική ενότητα της εργασίας. Ένα επεισόδιο φαντασιακού παιχνιδιού – μια adaptable εγκατάσταση φαντασιακού παιχνιδιού στον «Δρόμο για το σχολείο» με σκηνικά που μιμούνται αρχετυπικές δομές της ελληνικής εξοχής. Ξερολιθιές, αλώνια, καλύβες, ρυάκια κλπ συνεργάζονται σκηνογραφώντας μια εξοχική διαδρομή φαντασιακού παιχνιδιού πάνω στην παιδική γειτονιά της ελληνικής πόλης.
description: There are more children’s everyday lives happening today in Greek cities and in Greek urban neighborhood today than ever before. The urban accumulation and the technocracy’s demands set up a reality that bound Greek cities and inextricably defined the modern face, structure and function of their centers and the character of their neighborhoods. At the same time, the underrated presence of the child in the city and the wounded status of public play in the urban neighborhood is highlighted. The purpose of the research is to study the “urban neighborhood” under its urban-planning, psychosocial and philosophical dimensions, in order to ascertain and record the profile of the modern “children’s neighborhood” of Greek cities and to distinguish ways in which the child can - in this urban battle - create bonds of intimacy with the public space. In this paper, what is meant as “Children’s neighborhood” is really a child’s neighborhood. The public sphere around the house, the ensemble of all the public outdoor places that ‘employ’ the child and the public play in the neighborhood place. The typologies of these places are being analyzed with regard to the child and its activities in and around them. Play will emerge as the pre-eminent activity in which the child will experience the neighborhood space and take in a full experience of public space. Gradually, the research will lead in a search for the play structure most suitable for re-establishing the “broken” bonds of intimacy between the child and the neighborhood. The imaginative play is described as the chosen type of play. It is an approach of play based on the act of imitation which incorporates phenomenological values to lead young users - through proper design manipulations - to project new colorful imaginary worlds onto the equipment and public playscapes provided. The imaginative play “explores” the possibility of re-establishing episodes of fantasy and intimacy within the public space, values ostracized by the scourges of standardization, massification and technocracy of modern cities. The design approach of a such episode completes the second section of the paper which bring the Design Project. An episode of fantasy play – an adaptable fantasy play installation on the “Road to School” with scenery that mimics archetypal structures of the Greek countryside. Drystones, threshing floors, huts, streams, etc. work together to set the scene for a country route of fantasy play in a child’s neighborhood of a Greek city.