Φυσικοχημικός χαρακτηρισμός υλικών στο έργο του Roberto Crippa “Γεωμετρικό Ι” (1952)
Creators: name: Λαγανά, Αικατερίνη Παρασκευή Μάριου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Ανάλυση χρωστικών
Φασματοσκοπία
Συντήρηση έργων τέχνης
Pigment analysis
Spectroscopy
Art Conservation

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία διενεργείται στα πλαίσια του Διατμηματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΠMΣ) του τμήματος Αρχιτεκτόνων-Μηχανικών της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ, «Προστασία, Συντήρηση και Αποκατάσταση Μνημείων Πολιτισμού» για την δεύτερη κατεύθυνση « Προστασία, Συντήρηση και Αποκατάσταση Έργων Τέχνης και Μηχανισμών». Ως θέμα επιλέχθηκε η μελέτη των φυσικοχημικών χαρακτηριστικών των χρωστικών, των συνδετικών μέσων και των υλικών προετοιμασίας σε συγκεκριμένο ζωγραφικό έργο του MOMus - Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης της Θεσσαλονίκης. Πιο συγκεκριμένα, προτάθηκε η μελέτη του έργου του Roberto Crippa, “Γεωμετρικό Ι” (1952), καθώς κρίθηκε πως πληρούνται οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την πραγματοποίηση δειγματοληψίας, στο πλαίσιο της οποίας θα ληφθούν από την αρμόδια συντηρήτρια έργων Τέχνης και υπεύθυνη συντήρησης Συλλογών του MOMus – Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, Δρ. Όλγα Φώτα, δείγματα από ήδη φθαρμένα τμήματα του ζωγραφικού έργου, ώστε να διατηρηθεί η ακεραιότητα της επιφάνειας του και να μην προκληθούν επιπρόσθετες φθορές. Για το εργαστηριακό τμήμα της μελέτης, το οποίο θα ακολουθήσει της δειγματοληψίας, έχει αποφασιστεί η χρήση του Ηλεκτρονικού Μικροσκοπίου Σάρωσης (SEM), καθώς και η ανάλυση των ληφθέντων δειγμάτων με Φασματοσκοπικές μεθόδους ανάλυσης FTIR και Raman. Τέλος, με γνώμονα τα εργαστηριακά αποτελέσματα που έχουν προκύψει, αλλά και την μακροσκοπική παρατήρηση του έργου, θα αξιολογηθεί η κατάσταση διατήρησής του και θα επιχειρηθεί ο καθαρισμός του. Κατά την διάρκεια της διαδικασίας του καθαρισμού λήφθηκαν υπόψιν η φύση των υλικών και ιδίως των χρωστικών που έχουν ταυτοποιηθεί, καθώς και θέματα διατήρησης της ακεραιότητας του έργου.
description: The following dissertation paper is carried out within the framework of the Interdepartmental Postgraduate Program (IPPS): "Protection, Conservation and Restoration of Cultural Monuments" that is carried out by the School of Architecture, Faculty of Engineering of Aristotle University of Thessaloniki (AUTH) for the second specialization "Protection, Conservation and Restoration of Works of Art and Mechanisms". The subject was the study of the physicochemical characteristics of pigments, binders and preparation materials in a work of art displayed by MOMus - Museum of Contemporary Art of Thessaloniki. More specifically, the study of Roberto Crippa's work, Geometric I (1952), was proposed, as it was considered that the necessary conditions for sampling were met, in the context of which samples from already worn parts of the painting will be taken by the competent art conservator and head of conservation of collections of MOMus – Museum of Contemporary Art, Dr. Olga Fota, in order to maintain the integrity of its surface and not cause additional damage. For the laboratory part of the study, which will follow the sampling, it has been decided to use the Scanning Electron Microscope (SEM), as well as the analysis of the samples obtained with FTIR and Raman spectroscopic analytical methods. In the last section of this paper, based on the laboratory results, as well as the macroscopic observation of the painting, its conservation status will be evaluated, and its cleaning will be attempted. During the cleaning process, the nature of the materials, especially the pigments that had been identified, as well as issues of maintaining the painting’s integrity were considered.