Ο ρόλος του περικειμένου στο σύγχρονο εικονογραφημένο βιβλίο για παιδιά
Creators: name: Χαραλαμπίδου, Αναστασία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Σύγχρονο εικονογραφημένο βιβλίο
Περικείμενο
Εσώφυλλα
Contemporary picturebooks
Peritext
Endpapers

description: Η παρούσα εργασία πραγματεύεται τον ρόλο του περικειμένου στο σύγχρονο εικονογραφημένο βιβλίο για παιδιά. Ξεκινώντας με την ανάλυση του ίδιου του τίτλου, προχωράμε σε μια αποσαφήνιση του όρου σύγχρονο εικονογραφημένο βιβλίο και στους διάφορους ορισμούς που έχουν δοθεί κατά καιρούς. Σχολιάζοντας κατά πόσο απευθύνονται μόνο σε παιδιά ή όχι, κατευθυνόμαστε και στην ανάγνωση των βιβλίων από τα ίδια τα παιδιά ή από τον ενήλικα-μεσολαβητή. Τέλος, προσεγγίζουμε την ουσία της έρευνας αυτής που είναι ο ευρύτερος χώρος του περικειμένου. Προχωρώντας στη μελέτη του, επικεντρωνόμαστε στο πρώτο δισέλιδο ενός βιβλίου, και στο τελευταίο-τα εσώφυλλά του. Γίνονται αναφορές σε σχετικές μελέτες και κατηγοριοποιήσεις τους. Έπειτα, εστιάζοντας στην τυπολογία των Duran και Bosch, θέτουμε την αφετηρία της ερευνητικής μελέτης. Στόχος είναι η κατηγοριοποίηση σύγχρονων εικονογραφημένων βιβλίων για παιδιά με βάση τη μορφή και τη λειτουργία του περικειμενικού στοιχείου των εσωφύλλων. Ακόμη, η αναζήτηση μιας έμπρακτης συσχέτισης με την τάση της θεωρητικής έρευνας για ένα περικείμενο πιο λειτουργικό και συνυφασμένο δυναμικά με το αφηγηματικό περιεχόμενο του εικονογραφημένου βιβλίου, αλλά και με τον ίδιο τον αναγνώστη. Για την κατηγοριοποίηση αυτή η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε είναι η ποιοτική ανάλυση περιεχομένου. Η χρήση της ανάλυσης του περιεχομένου υπαγορεύτηκε από το ίδιο το υλικό της έρευνας, τα εικονογραφημένα παιδικά βιβλία. Αποτελούν γραπτό κείμενο σε συνδυασμό με εικόνα. Πιο συγκεκριμένα, για την κατηγοριοποίηση των εικονογραφημένων χρησιμοποιήθηκε η τυπολογία Duran &amp; Bosch (2013), καθότι έλαβαν υπόψη τους όχι μόνο τη δομή αλλά και τις λειτουργίες των εσωφύλλων, καθώς και τον ρόλο τους στην αφήγηση. Το υλικό που χρησιμοποιήθηκε αποτελείται από 40 εικονογραφημένα βιβλία, που αφορούν τα εκδοτικά έτη από το 2015 μέχρι και σήμερα. Επιλέχθηκαν ως τα πιο πρόσφατα στη «Δανιηλίδειο Παιδική Βιβλιοθήκη» της Καλαμαριάς, όπου και διεξήχθη η έρευνα. Τα αποτελέσματα έδειξαν στο μισό και παραπάνω μερίδιο του δείγματος, τα εσώφυλλα να περιλαμβάνουν περικειμενικά στοιχεία που αναφέρονται και σχετίζονται με την ιστορία και ένα μικρότερο μέρος να περιλαμβάνει επικειμενικά. Ωστόσο, προέκυψαν και δύο νέες κατηγορίες.
description: This paper discusses the role of the peritext in the contemporary picture books. Starting with the analysis of the title itself, we proceed to a clarification of the term “contemporary picture books” and the various definitions that have been given from time to time. Commenting on whether they are aimed only at children or not, we also head to the process of reading by the children themselves or from the adult-mediator. Finally, we approach the essence of the research which is the broadest area of the peritext. Moving deeper on the peritext’s study, we focus on the first and the last two pages of a book, the endpapers. References are made to relevant studies and categorizations. Then, focusing on the typology of Duran and Bosch, we set the starting point of the research study. The aim is to categorize contemporary picture books based on the form and function of the peritextual element of the endpapers. Furthermore, the search of a practical association with the tendency of theoretical research for a more functional and dynamically intertwined peritext with the narrative content of the picture books, but also with the reader himself. The method used for this categorization is qualitative content analysis. The use of content analysis was dictated by the research material itself, the picture books. They are text combined with images. More specifically, the Duran and Bosch typology (2013) was used to categorize the picture books, as they used not only the structure but also the functions of the endpapers, as well as their role in the narration. The sample used consists of 40 picture books, which concern the publishing years 2015 until today. They are selected as the most recent in the “Daniilideios Library” of Kalamaria, where the research was conducted. The results showed that more than half of the sample had endpapers with peritextual content in relation to the story and a smaller part had epitextual content. However, two new categories eventuated.