Κοινωνικοπολιτισμικές αναφορές και πολυτροπικότητα στο μάθημα της Γαλλικής ως ξένης γλώσσας στην Ε΄ Δημοτικού: Διδακτικές προτάσεις και εκπαιδευτική παρέμβαση στο πλαίσιο του κριτικού γραμματισμού
Creators: name: Παπαδόπουλος, Νικόλαος-Θεολόγος Απόστολου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Γαλλική γλώσσα
Κριτικός γραμματισμός
Διδακτική παρέμβαση
French language
Critical literacy
Teaching intervention

description: Το σημείο εκκίνησης είναι η διατύπωση ιδεολογικών μηνυμάτων μέσω της γλώσσας, τα οποία αλληλεπιδρούν με την κοινωνική πραγματικότητα. Η αναγκαιότητα λοιπόν της εν λόγω μελέτης, έγκειται στο γεγονός πως οι μαθητές διαμορφώνουν από πολύ μικρή ηλικία, αξίες και οικοδομούν μέσω αυτών, την προσωπικότητά τους, καθώς δέχονται καθημερινά, ερεθίσματα από πολλές επιρροές τριγύρω τους. Η σημασία του κριτικού γραμματισμού, συντελεί στο να μπορούν οι μαθητές να αντιληφθούν τη δύναμη της γλώσσας και να υιοθετούν κριτική στάση, έτσι ώστε να μπαίνουν στη διαδικασία να φιλτράρουν, να αποδέχονται ή να απορρίπτουν τα μηνύματα που τους μεταφέρονται είτε άμεσα είτε έμμεσα. Η εν λόγω μελέτη, εξετάζει τα κοινωνικοπολιτισμικά πλαίσια που επισημαίνονται στο σχολικό εγχειρίδιο Merci, της γαλλικής γλώσσας, το οποίο επιλέγεται και διδάσκεται στην Ε΄ και ΣΤ΄ Δημοτικού, ως εγκεκριμένο βιβλίο του Υπουργείου Παιδείας. Τα ερευνητικά ερωτήματα εστιάζουν στις συνδηλώσεις που παράγονται από τα εικονιστικά μηνύματα, καθώς και το ρόλο του γραπτού λόγου σε συνάρτηση με το εικονιστικό μήνυμα. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκε εκπαιδευτική παρέμβαση στα πλαίσια του κριτικού γραμματισμού, σύμφωνα με την οποία αναλύθηκαν κείμενα με τέτοιον τρόπο, ώστε να κατευθύνουν τον μαθητή σε μια κριτική αναζήτηση κι έπειτα στην αποδόμηση στερεοτύπων όπως ενδεικτικά αποτελούν ο ρατσισμός, η εξωτερική εμφάνιση και οι έμφυλες διακρίσεις. Αρχικά, αναπτύχθηκε εκτενώς η έννοια του γραμματισμού, καθώς επίσης και τα μοντέλα γραμματισμού στο σύνολό τους. Στη συνέχεια, αναλύθηκε ο όρος «κριτικός γραμματισμός» και ο ρόλος του στην εκπαιδευτική διαδικασία. Έπειτα, υλοποιήθηκε η περιγραφή των στόχων και των κινήτρων που προκύπτουν κατά τη διδασκαλία της γαλλικής γλώσσας στα πλαίσια του κριτικού γραμματισμού. Στόχος της έρευνας αποτελεί η παρουσίαση μιας εκπαιδευτικής πρότασης στα πλαίσια του κριτικού γραμματισμού, η οποία θα ενσωματώνεται στη διδασκαλία της γαλλικής γλώσσας, θα υποστηρίζει το σχολικό εγχειρίδιο, και θα επιτυγχάνει την ευρύτερη επιδίωξη της διαμόρφωσης κριτικά εγγράμματων μαθητών, οι οποίοι θα είναι σε θέση να διατηρούν κριτική στάση απέναντι στα κοινωνικά ζητήματα που λαμβάνουν χώρα στη σύγχρονη πραγματικότητα την οποία βιώνουν. Ως προς αυτή την κατεύθυνση λοιπόν, έλαβαν χώρα μικρού μήκους παρεμβάσεις σε πραγματικές συνθήκες διδασκαλίας της γαλλικής γλώσσας, σε παιδιά ηλικίας 10 ετών και εν συνεχεία, υλοποιήθηκε η καταγραφή των αντιδράσεών τους, σε κάθε σημείο της πορείας της μελέτης. Συγκεκριμένα, η έρευνα πραγματοποιήθηκε στο Ιδιωτικό Δημοτικό Σχολείο Big Bang School με έδρα τη Θεσσαλονίκη, στο οποίο τυγχάνει να εργάζεται ως εκπαιδευτικός της γαλλικής γλώσσας, ο ερευνητής της εν λόγω διπλωματικής εργασίας.
description: The starting point is the formulation of ideological messages through language, which interact with social reality. The necessity of this study, therefore, lies in the fact that students formulate value and build their personality from a very young age, as they receive daily stimuli from many influences around them. The importance of critical literacy is to help children perceive the power of language and to adopt a critical attitude so that they can filter, accept or reject messages which are transmitted to them either directly or indirectly. This study examines the sociocultural frameworks highlighted in the French language textbook Merci School Textbook, which is selected and taught in Elementary School, as an approved textbook by the Ministry of Education. The research questions focus on the signals generated by virtual messages, as well as the role of writing in relation to the virtual message. In addition, an educational intervention took place in the field of critical literacy, according to which the texts were analyzed in this way in order to guide the student to a critical search and then to deconstruct stereotypes such as racism, outer appearance, and gender discrimination. Ιnitially, the concept of literacy, as well as literacy models as a whole was extensively developed. The term "critical literacy" and its role in the educational process was analyzed. After that, a description of the goals and motivations arising from the teaching of French in critical literacy was described. The aim of the research is to present an educational proposal in the context of critical literacy, which will be incorporated into the teaching of the French language, will support the school textbook and will achieve the broader goal of formulating critically literate students, who will be able to maintain a critical attitude towards social issues that take place in the modern reality they are experiencing. In this regard, short interventions will be made in real-life French language teaching, for children aged 10 years and then recording their reactions at each point in the course of the study. Specifically, the research was conducted at the Big Bang Private School in Thessaloniki, where the researcher of this diploma study is working as a French language teacher.