Καύσωνες στην Κύπρο: Διερεύνηση της συσχέτισης των επεισοδίων καύσωνα με το θερμικό στρες και την δημόσια υγεία
Creators: name: Κέκκου, Φραγκέσκος Λοΐζου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Καύσωνες
Θερμικό στρες
Δημόσια υγεία
Heatwaves
Heat stress
Public health

description: Οι καύσωνες κατά τους καλοκαιρινούς μήνες αποτελούν κοινό χαρακτηριστικό των χωρών που χαρακτηρίζονται από μεσογειακό κλίμα, όπως η Κύπρος. Ωστόσο, στο πλαίσιο της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής, η συχνότητα, η ένταση και η διάρκεια των καυσώνων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου έχουν αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες. Το γεγονός αυτό έχει δημιουργήσει πιο στρεσογόνες βιοκλιματικές συνθήκες, όπως καταδεικνύουν πολλές έρευνες. Ταυτόχρονα, οι μελλοντικές κλιματικές προβλέψεις δείχνουν ότι οι καύσωνες που παρατηρήθηκαν στις αρχές του 21ου αιώνα και χαρακτηρίστηκαν ως ακραίοι θα γίνουν ο κανόνας τα επόμενα έτη. Στην παρούσα εργασία επιβεβαιώνεται η αύξηση της θερμοκρασίας στην Κύπρο την τελευταία 40ετία. Ως καύσωνες ορίζονται οι ημέρες που η μέγιστη και ελάχιστη θερμοκρασία ξεπερνούσε το 95ο ποσοστημόριο, για την περίοδο 2000 – 2019. Βάσει του κριτηρίου αυτού πραγματοποιήθηκε κλιματολογική μελέτη των επεισοδίων καύσωνα στην περιοχή της Κύπρου, ενώ ταυτόχρονα μελετήθηκε το θερμικό στρες μέσω του βιοκλιματικού δείκτη UTCI. Ο δείκτης αυτός παρέχει μια ολοκληρωμένη εκτίμηση της ανθρώπινης θερμικής δυσφορίας που προκαλείται από το θερμικό περιβάλλον. Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για τον σκοπό αυτό, ήταν δεδομένα θερμοκρασίας από τη βάση δεδομένων ERA5 – Land και δεδομένα βιοκλιματικού δείκτη UTCI από την αντίστοιχη βάση δεδομένων ERA5 – HEAT. Παράλληλα εκτιμήθηκε η συσχέτιση του UTCI με τα δεδομένα υγείας που αφορούν δεδομένα θνησιμότητας και νοσηλειών από οκτώ δημόσια νοσοκομεία της Κύπρου όπως προκύπτουν από τη Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου και την Υπηρεσία Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας αντίστοιχα. Τέλος χρησιμοποιώντας την στατιστική μεθοδολογία των GAMs (Generalized Additive Models) εκτιμήθηκε το ρίσκο θνησιμότητας και νοσηρότητας με βάση την μέγιστη και ελάχιστη θερμοκρασία και τον δείκτη UTCI για χρόνο υστέρησης 20 ημερών. Από τα αποτελέσματα φαίνεται ότι το ρίσκο θνησιμότητας και το ρίσκο νοσηρότητας, αυξάνεται στατιστικά σημαντικά στις χαμηλότερες θερμοκρασίες συγκριτικά με τις υψηλότερες θερμοκρασίες.  
description: Heatwaves during the summer months are a common characteristic of countries with a Mediterranean climate, such as Cyprus and Greece. However, within the context of anthropogenic climate change, the frequency, intensity, and duration of heatwaves in the broader Eastern Mediterranean region have significantly increased in recent decades, particularly since 1990. This has resulted in more stressful bioclimatic conditions, as indicated by numerous studies. Concurrently, future climate predictions suggest that the heatwaves observed in the early 21st century, once considered extreme, will become the norm in the coming years. This study confirms the rise in temperatures in Cyprus over the last 40 years. Heatwaves are defined as days where both maximum and minimum temperatures exceed the 95th percentile for the period 2000–2019. Using this criterion, a climatological analysis of heatwave events in the Cyprus region was conducted, while the thermal stress was studied through the Universal Thermal Climate Index (UTCI). This index provides a comprehensive assessment of human thermal discomfort caused by the thermal environment. The data utilized for this purpose included temperature data from the ERA5 – Land database and UTCI bioclimatic index data from the ERA5 – HEAT database. Additionally, the correlation of UTCI with health data, including mortality and hospitalizations from eight public hospitals in Cyprus, was examined based on statistics from the Cyprus Statistical Service and the Public Health Service of the Ministry of Health, respectively. Lastly by using the statistical methodology of Generalized Additive Models (GAMs), the risk of mortality and morbidity was estimated based on maximum and minimum temperatures and the UTCI index for a lag of 20 days. Results indicate a statistically significant increase in the risk of mortality and morbidity at lower temperatures compared to higher temperatures.