Γνώσεις και αντιλήψεις για την ασθένεια: ποιοτική έρευνα σε παιδιά με διαγνωσμένη νεοπλασία
Creators: name: Μηλίδου, Ιωάννα Θεοδώρου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2006
Subjects: Αντιλήψεις ασθενείας
Αναπαραστάσεις ασθενείας
Ταυτότητα ασθενείας
Λευχαιμία
Ενημέρωση παιδιών
Illness perceptions
Illness representations
Illness identity
Leukemia
Child information

description: Σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η μελέτη των αναπαραστάσεων ασθενείας στα παιδιά. Σύμφωνα με το θεωρητικό μοντέλο της "κοινής λογικής" των Leventhal και συν (1980) οι αναπαραστάσεις ασθενείας αποτελούν το γνωστικό σύστημα στο οποίο οργανώνονται όλες οι γνώσεις, οι αντιλήψεις και τα συναισθήματα του ασθενούς σε σχέση με τη νόσο του, έχουν δε την ικανότητα να προβλέπουν τον τρόπο με τον οποίο ο ασθενής αλληλεπιδρά με τη νόσο, την προσαρμογή του σε αυτή και τη συνολική ποιότητα ζωής του με νόσο. Για τη μελέτη τους σε παιδιά επιλέχτηκε το πλαίσιο της λευχαιμίας και η προσέγγιση έγινε με ποιοτική μεθοδολογία που σχεδιάσαμε εμείς. Αρχικά ρωτήθηκαν οι μητέρες των παιδιών σχετικά με την ενημέρωση των ασθενών και χορηγήθηκε η έγκρισή τους για συμμετοχή των παιδιών τους στη μελέτη μετά από σύντομη παρουσίαση του πρωτοκόλλου της παιδικής συνέντευξης. Η παιδική συνέντευξη περιλάμβανε 2 ζωγραφιές, η πρώτη με ελεύθερο θέμα και η δεύτερη με θέμα "ζωγράφισε τον εαυτό σου" και παιχνίδι με δημιουργία σεναρίου με τη βοήθεια φιγούρων που παρίσταναν μέλη της οικογένειας, γιατρό και νοσοκόμα. Τέσσερα παιδιά, τρία κορίτσια και ένα αγόρι κάουπταν τα κριτήρια συμμετοχής και δέχθηκαν να συμμετάσχουν στην έρευνα με μέσο όρο ηλικόας 4,9 χρόνια, Οι μητέρες δεν έδιναν όνομα στη νόσο και την απέδιδαν σε μικροβιακή αιτία, ανέφεραν όμως πολλές συζητήσεις με τα παιδιά τους πάνω στις συνέπειες από την νόσο και τη θεραπεία. Από τις συνεντεύξεις των παιδιών προέκυψε αναφορά διαφόρων θεμάτων των αναπαραστάσεων ασθενείας, που αφορούσαν την εικόνα του εαυτού, την ανάρρωση και επιστροφή στο σχολείο, την αρρώστια, τις ιατρικές οδηγίες την συμμόρφωση σε ειδικές δίαιτες και την αντίληψη εαυτού ως ευάλωτου και εκτεθειμένου σε κινδύνους. Τα περισσότερα θέματα προέκυψαν από συνεντεύξεις των παιδιών στων οποίων το σενάριο συνέβαινε ένα επεισόδιο ασθενείας και ειδικά όταν το παιδί έπαιρνε το ρόλο του ιατρού που έκανε την ενημέρωση. Η πρωτότυπη μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε θεωρήθηκε κατάλληλη για το υπό μελέτη φαινόμενο, για τη βελτίωσή της όμως θα μπορούσε να εισαχθεί στο παιχνίδι το σενάριο της ασθένειας και το παιδί να αναλαμβάνει το ρόλο της ενημέρωσης του περιβάλλοντος του "ασθενούς"
description: The aim of the present study is to assess illness representations in children. According to the common sense theoretical model of Leventhal et al (1980) illness, representation is the cognitive system which organises the knowledge, the perceptions and the emotions of a patient in regard to his/her disease and they have the ability to predict the way a patient interacts with his/her disease, his/her adaptation to it and his/her overall quality of life with a disease. For their assessment in children, the context of acute leukaemia was chosen and qualitative methodology designed by us was used. Initially, patients mothers were asked about the information provided to their children and gave their consent for the children interviw, after being briefly presented with the interview protocol. The children interview consisted of 2 drawings, the first without specific theme and the second withe the theme draw yourself, and a second part where the child played with figures representing family members, doctor and nurse. Four children, three girls and one boty, were eligible according to the study criteria and agreed to participate, with an average age of 4.9. The mothers did not give a name with their children on the illness and treatment consequences. The children interviews were rich in reports of illness representations themes, concerning sef image, recovery and return to school, disease, medical instructions, compliance to specific diets and self perception as vulnerable and exposed to threats. Most themes aroused from these interviews where children created a scenario including a disease incident, and expecially when the child acted as the informing doctor. The innovative method that wasuse is considered appropriate for the illness representations assessment but could be improved by the introduction of an illness incident in the scenario and the child acing as the informant of the patient's family