Εκτίμηση του επιπέδου ελέγχου του άσθματος στα παιδιά με Βρογχικό Άσθμα στην περιοχή της Θεσσαλονίκης:
Creators: name: Χρυσαϊδου, Αικατερίνη Αθανασίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2011
Subjects: Άσθμα
Επίπεδο ελέγχου
Παιδική ηλικία
Asthma
Level control
Childhood

description: Το άσθμα είναι μια χρόνια νόσος των αεραγωγών με παγκόσμια κατανομή, προσβάλλει όλες τις ηλικίες και πολύ συχνά τα συμπτώματα αρχίζουν στην παιδική ηλικία. Η συχνότητα του άσθματος έχει αυξηθεί τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες. Παρά την καθιέρωση και την επικράτηση τα τελευταία χρόνια διεθνών οδηγιών για τη διάγνωση και την αντιμετώπιση του άσθματος, τα στοιχεία δείχνουν, πως το άσθμα δεν ελέγχεται καλά σε μεγάλο ποσοστό ασθενών. Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση του άσθματος, ο στόχος της θεραπείας της νόσου είναι ο έλεγχος, αλλά και η διατήρηση του ελέγχου της νόσου για όσο περισσότερο χρόνο γίνεται, χωρίς να υπάρχουν ανεπιθύμητες ενέργειες από τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται. Σκοπός της διπλωματικής εργασίας ήταν η εκπόνηση επιδημιολογικής μελέτης για την εκτίμηση του επιπέδου ελέγχου του άσθματος στα παιδιά με βρογχικό άσθμα στην περιοχή της Θεσσαλονίκης, καθώς και τη διερεύνηση των αιτιών που ευθύνονται για τυχόν ανεπαρκή έλεγχο. Είναι η πρώτη φορά που παρόμοια μελέτη διενεργείται στον ελλαδικό χώρο. Για το σκοπό αυτό, διανεμήθηκε στους γονείς των παιδιών της μελέτης αναλυτικό, στοχευμένο τυποποιημένο ερωτηματολόγιο σχετικά με τα ημερήσια και νυχτερινά συμπτώματα, τον περιορισμό των δραστηριοτήτων, την ανάγκη ανακουφιστικής θεραπείας, τους ασθματικούς παροξυσμούς και τις έκτακτες επισκέψεις στα τμήματα επειγόντων. Το υλικό της μελέτης αποτέλεσαν 365 ασθματικά παιδιά, τα οποία εξετάστηκαν είτε στο ειδικό τακτικό παιδοπνευμονολογικό ιατρείο, είτε στο τμήμα επειγόντων περιστατικών της Γ’ Παιδιατρικής κλινικής του Α.Π.Θ στο Ιπποκράτειο Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης κατά τη διάρκεια έξι περίπου μηνών (Νοέμβριος 2010-Μάιος 2011). Πλήρης έλεγχος, όπως ορίζεται από τη GINA (Παγκόσμια Πρωτοβουλία για το Άσθμα), ανευρέθη στο 25,48% των παιδιών, μερικός έλεγχος στο 48,22%, ενώ στο 25,3% των παιδιών το άσθμα τους δεν ελέγχεται καθόλου. Από τη μελέτη μας προέκυψε ότι, την τελευταία εβδομάδα το 30% των παιδιών χρησιμοποίησε ανακουφιστικό φάρμακο για δύο ημέρες ή περισσότερο, το 20,2% παρουσίασε περιορισμό των δραστηριοτήτων του και το 24,9% νυχτερινά συμπτώματα, ενώ γενικά περιορισμό των δραστηριοτήτων παρουσίασε το 19,2% και νυχτερινά συμπτώματα το 17% των παιδιών. Διαπιστώθηκε ότι δεν υπήρξε στατιστικά σημαντική συσχέτιση του επιπέδου ελέγχου του άσθματος με την παραμονή στο μηχανικό αερισμό κατά τη νεογνική ηλικία, το ατομικό αναμνηστικό νόσου του αναπνευστικού κατά τη βρεφική ηλικία, τον αριθμό προηγούμενων επισκέψεων ή νοσηλειών λόγω άσθματος, την συνύπαρξη παράλληλα με το άσθμα και άλλων αλλεργικών καταστάσεων, το οικογενειακό ιστορικό άσθματος ή ατοπίας γενικότερα, τις δυσμενείς συνθήκες διαβίωσης στο σπίτι, το περιβάλλον της πόλης ή της επαρχίας, το μορφωτικό επίπεδο των γονέων και τη συμβίωση των παιδιών με κατοικίδια ζώα. Αντιθέτως, παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική συσχέτιση του ελέγχου με το κάπνισμα των γονέων και ειδικότερα με την ένταση της συνήθειας τους, την εκπαίδευση των γονέων σχετικά με τον τρόπο χρήσης των εισπνεόμενων συσκευών, καθώς και την υποκειμενική αντίληψή τους για τη δυσκολία χειρισμού τους, η οποία επηρεάζει όπως φαίνεται την αυτοδιαχείριση του άσθματος των παιδιών τους. Ο βασικότερος λόγος που ανησύχησε τους γονείς κατά τους ασθματικούς παροξυσμούς ήταν η επιδείνωση των ασθματικών συμπτωμάτων, τα οποία δεν μπορούσαν να αντιμετωπίσουν στο σπίτι. Οι γονείς απέδωσαν την παρόξυνση του άσθματος των παιδιών τους στις ιογενείς λοιμώξεις σε ποσοστό 81,2%. Όπως προέκυψε από τη μελέτη μας, ο συνδυασμός των εισπνεόμενων στεροειδών με τους β-2 διεγέρτες μακράς δράσης επικράτησε ως θεραπεία προφύλαξης σε ποσοστό 60,7% και η σαλβουταμόλη, σε ποσοστό 71,5%, ως ανακουφιστική αγωγή. Στη θεραπεία προφύλαξης ακολουθούν σε ποσοστό 19,2% οι ανταγωνιστές λευκοτριενίων, ενώ τα εισπνεόμενα στεροειδή ως μονοθεραπεία, χρησιμοποιούνται στο 12,1%.
description: Bronchial asthma is a chronic disease of the airways with worldwide prevalence, affecting both children and adults, with the symptoms usually first appear in childhood. Asthma frequency has been increased the last four decades. In spite of the development and dissemination of international guidelines for the diagnosis and the treatment of asthma, during recent years, there is a continuing evidence of poor asthma control in most patients. According to the most recent guidelines for the treatment of asthma, the aim of asthma management is to achieve and maintain control, for as long as possible, without having side-effects from medication. The aim of the current thesis is the conduction of an epidemiological study for the evaluation of the level of asthma control among asthmatic children in Thessaloniki area and the identification of possible risk factors that may be associated with poor asthma control. This is the first time that such a study took place in Greece. For this purpose parents were interviewed by a doctor and answered an analytic and targeted questionnaire about asthma daily and nocturnal symptoms, limitation of daily activities, need for rescue medication , asthma attacks and emergency visits. The subjects of the study were 365 asthmatic children, that were examined either in Asthma Clinic, or the Emergency Department of the 3rd Paediatric Department, Hippokration General Hospital, Aristotle University of Thessaloniki, during a period of six months approximately (November 2010-May 2011). It was found that 25,48% of the children achieved control of asthma, as it is defined by GINA (Global Initiative for Asthma), 48,22% of the children had partly controlled, whereas uncontrolled asthma was found in the 25,3% of the children. Our study showed that, 30% of the children had used rescue medication for two days or more during the last week, 20,2% had presented limitation of activities and 24,9% nocturnal asthma symptoms, whereas 19,2% of the children complained about limitation of activities and 17% about nocturnal symptoms in general. Our study did not demonstrate any statistically significant correlation between level of asthma control and mechanical ventilation during the neonatal period, the past medical history of respiratory disease during the first year of life, the number of previous visits or hospitalization due to asthma, the coexistence of asthma with other atopic manifestations, the family history of asthma or atopy in general, the poor residence condition, the city or country outdoors environment, the parent’s level of education and the existence of pets in the house. On the contrary, there has been demonstrated a statistically significant correlation between asthma control level and the parent’s smoking habit and especially the smoking level, the training of parents regarding the use of inhaler devices and the parent’s subjective perception of their use, which is assumed to affect the self-management of their children’s asthma. Parents during asthma exacerbations were mostly concerned about the deterioration of the symptoms, which were unable to manage at home. 81,2% of the parents blaimed for the asthma exacerbations the viral infections. A conclusion of our study was that, 60,7% of the children used the combination of inhaled glucocorticosteroids with long-acting β2 agonists for controller therapy and 71,5% used salbutamol for rescue therapy. Leukotriene modifiers were used for controller therapy by the 19,2% of the children and the inhaled glucocorticosteroids by the 12,1%.