Αξιολόγηση της βιώσιμης αστικής κινητικότητας στην πόλη της Θεσσαλονίκης
Creators: name: Πέρρα, Βασιλική-Μαρία Βασιλείου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Βιώσιμη αστική κινητικότητα
Δείκτες βιώσιμης αστικής κινητικότητας
Θεσσαλονίκη
Sustainable urban mobility
Indicators of sustainable urban mobility
City of Thessaloniki

description: Οι μεταφορές αποτελούν μια από τις σημαντικότερες πολεοδομικές λειτουργίες του αστικού περιβάλλοντος, καθώς εξασφαλίζουν τη μετακίνηση και την πρόσβαση στις διάφορες χρήσεις γης. Η λειτουργία τους αυτή είναι ιδιαίτερα αναγκαία στην περίπτωση των πόλεων, όπου η έντονη συγκέντρωση πληθυσμού έχει υψηλές απαιτήσεις σε υψηλής ποιότητας μετακινήσεις. Τις τελευταίες δεκαετίες, ωστόσο, απασχολούν ιδιαίτερα τόσο την επιστημονική κοινότητα, όσο και τις διαχειριστικές αρχές οι πιέσεις που προκαλούνται σε οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό επίπεδο από τα συστήματα μεταφορών. Το γεγονός αυτό συνδέει τις μεταφορές με τη βιώσιμη ανάπτυξη αναδεικνύοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης που διέπει τους τομείς αυτούς. Η σύνδεση αυτή δημιουργεί την ανάγκη για βιώσιμη αστική κινητικότητα, μια έννοια η οποία χρονολογείται ήδη από την δεκαετία του ’50 με ευρεία απήχηση, όμως, σε παγκόσμιο επίπεδο μόλις τις τελευταίες δεκαετίες. Η ολοκληρωμένη και αποτελεσματική προώθηση της βιώσιμης αστικής κινητικότητας συνοδεύεται από έλεγχο και παρακολούθηση των επιπτώσεων των μέτρων και έργων που στοχεύουν στην επίτευξη της, καθώς και στη διαμόρφωση κατάλληλων πολιτικών σε περίπτωση αρνητικών επιδόσεων από τα υφιστάμενα έργα. Μια αρκετά διαδεδομένη πρακτική ελέγχου επιδόσεων είναι η αξιολόγηση με τη χρήση δεικτών βιώσιμης αστικής κινητικότητας, οι οποίοι επιτρέπουν την ποσοτικοποίηση των παραμέτρων που συνθέτουν το εξεταζόμενο φαινόμενο και, κατ’ επέκταση, τον προσδιορισμό των επιπέδων βιώσιμης αστικής κινητικότητας στην εξεταζόμενη περιοχή. Στην παρούσα διπλωματική εργασία πραγματοποιείται αξιολόγηση της βιώσιμης αστικής κινητικότητας στην πόλη της Θεσσαλονίκης. Αρχικά, παρατίθεται το θεωρητικό υπόβαθρο το οποίο αναλύεται μέσω βιβλιογραφικής ανασκόπησης και αποσαφηνίζει την έννοια της βιώσιμης αστικής κινητικότητας και των δεικτών επιδόσεων, αναδεικνύοντας την συνεισφορά των δεικτών στις αξιολογήσεις και τη συμβολή τους στην εφαρμογή της βέλτιστης πρακτικής. Εν συνεχεία, προσδιορίζεται η περιοχή μελέτης για την οποία εφαρμόζεται η συγκεκριμένη αξιολόγηση. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως ήδη αναφέρθηκε, η περιοχή μελέτης είναι η Θεσσαλονίκη και, ειδικότερα, το πολεοδομικό συγκρότημα της Θεσσαλονίκης το οποίο φέρει ιδιαίτερα χωροταξικά, πολεοδομικά και συγκοινωνιακά χαρακτηριστικά, τα οποία αναλύονται εν συντομία. Η εκτίμηση των δεικτών βιώσιμης αστικής κινητικότητας για την πόλη της Θεσσαλονίκης προϋποθέτει την συλλογή έγκυρων και πρόσφατων δεδομένων σχετικά με το σύστημα μεταφορών και χρήσεων γης των οποίων η επεξεργασία περιλαμβάνει κυρίως στατιστικές και χωρικές αναλύσεις και αναπαράσταση (χαρτογραφική και διαγραμματική) των παραγόμενων πληροφοριών. Η αξιολόγηση ολοκληρώνεται μέσω ανάλυσης SWOT των δεικτών που εκτιμήθηκαν η οποία επισημαίνει τα πλεονεκτήματα, τις αδυναμίες, τις δυνατότητες – ευκαιρίες και τις απειλές που σχετίζονται με την επίτευξη βιώσιμης αστικής κινητικότητας στην Θεσσαλονίκη. Η ανάλυση αυτή αξιοποιείται με τον καθορισμό βασικών στρατηγικών κατευθύνσεων και μέτρων που πρέπει να ληφθούν για την πόλη της Θεσσαλονίκης προς την κατεύθυνση της βιώσιμης αστικής κινητικότητας.
description: Transport is one of the most important urban planning functions as its infrastructure ensures the mobility within the urban area and the access to the various land uses. This function is of great importance especially in the case of cities, where the intense of population’s concentration creates high requirements for high quality mobility. Nevertheless, during the last decades, both the scientific community and the stakeholders are concerned about the economic, social and environmental pressures that are produced by transport systems. This fact relates transport with sustainable development emerging an interactive relationship between these fields highlighting the necessity of sustainable urban mobility, a concept that is dated since the ‘50s, but has acquired worldwide appeal only in recent decades. Integrated and efficient promotion of sustainable urban mobility is accompanied by monitoring of mobility levels. In this manner, a key target is monitoring the efficiency of the planned and implemented measures and projects and modifying the key strategic targets and policies in case of negative impacts. A widespread practice of monitoring the performance audit is the evaluation using sustainable urban mobility indicators, which allow the quantification of the parameters phenomenon and the identification of sustainable urban mobility levels within the study area, too. This master thesis evaluates the sustainable urban mobility levels in the city of Thessaloniki. At first, the theoretical background is cited through literature review. In this section, the concept of sustainable urban mobility and performance indicators is clarified and, as a result, the contribution of indicators to evaluations and exercise the best practice is emerged. Thereafter, the study area, for which is implemented this evaluation, is defined. In this case, as already has been mentioned, the study area is the city of Thessaloniki and, more specifically its urban agglomeration which has special regional, urban and transport characteristics. These characteristics are analyzed in brief. The assessment of sustainable urban mobility indicators requires the collection of reliable and recent data that are related to transport and land use systems of the study area. The data processing consists procedures such as statistical and spatial analysis and (cartographic and diagrammatic) representation of the produced information. The evaluation is accomplished through SWOT analysis based on the results of the implemented indicators which highlights the strengths, weaknesses, opportunities and threads related to urban mobility in Thessaloniki. This analysis is utilized to identify key strategic directions and measures towards urban mobility in the city of Thessaloniki, a procedure that deserves further processing and analysis.