Η διερεύνηση του βαθμού παχυσαρκίας, υποκινητικότητας και τρόπου διατροφής σε μαθητές με νοητική αναπηρία
Creators: name: Αποστολίνας, Δημήτριος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Νοητική αναπηρία
Παιδιά/ έφηβοι
Παχυσαρκία
Υποκινητικότητα
Φυσική δραστηριότητα Διατροφικές συνήθειες
Intellectual disability
Kids/ adolescents
Obesity
Inactivity
Physical activity
Eating habits

description: Η νοητική αναπηρία (ΝΑ) αποτελεί τη πιο συχνή αναπτυξιακή διαταραχή παγκοσμίως. Συναντάται περίπου στο 3% του παγκόσμιου πληθυσμού. Κάθε άτομο με ΝΑ αποτελεί μια ξεχωριστή οντότητα με τις δικές του ανάγκες, δυνατότητες και αδυναμίες. Η ΝΑ συνεπάγεται ελλείμματα σε διαφορετικούς τομείς, όπως κινητικό, συναισθηματικό, γνωστικό, κ.ά. Τα άτομα με ΝΑ αποτελούν μια κοινωνική ομάδα υψηλού κινδύνου για εμφάνιση παχυσαρκίας και, συγχρόνως, τη πρόκληση προβλημάτων υγείας, τόσο εξαιτίας των ιδιαίτερων κλινικών χαρακτηριστικών που παρουσιάζουν όσο και του περιβάλλοντος στο οποίο ζουν. Παράλληλα, ανησυχητικά είναι τα ποσοστά υποκινητικότητας στα άτομα αυτά. Η συμμετοχή τους σε φυσικές δραστηριότητες κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα, ενώ ο χρόνος σε καθιστικές- ανθυγιεινές συνήθειες σε υψηλά. Στον ελληνικό πληθυσμό, τα δεδομένα σχετικά με τη ΝΑ και τη παχυσαρκία είναι περιορισμένα. Σκοπός της έρευνας ήταν να εξετάσει το βαθμό παχυσαρκίας, υποκινητικότητας, καθώς και τις διατροφικές συνήθειες σε Έλληνες μαθητές με ΝΑ και να φανεί κατά πόσο οι τρεις αυτοί παράγοντες συσχετίζονται μεταξύ τους. Το δείγμα αποτελούταν από 98 μαθητές με ΝΑ (69.4% αγόρια &amp; 30.6% κορίτσια), που εντάσσονταν σε ΚΔΑΠ της Θεσσαλονίκης για άτομα με αναπηρία. Οι μαθητές χωρίστηκαν βάσει της ηλικίας τους (11-14, 15-18, &gt;18) και του βαθμού ΝΑ (ήπια, μέτρια, σοβαρή, βαριά). Τα εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν ήταν: α) ερωτηματολόγιο δημογραφικών &amp; ανθρωπομετρικών χαρακτηριστικών, β) το ερωτηματολόγιο Φυσικής Δραστηριότητας Ελεύθερου Χρόνου (Godin &amp; Shepard, 1985) και κάποιες ερωτήσεις καθιστικού τρόπου ζωής και γ) ο δείκτης του βαθμού συμμόρφωσης με τη Μεσογειακή διατροφή για παιδιά και εφήβους- KIDMED (Serra-Majem et al., 2004). Τα ερωτηματολόγια συμπληρώθηκαν από τους κηδεμόνες των μαθητών με ΝΑ. Βάσει των ανθρωπομετρικών δεδομένων (ύψος, βάρος) υπολογίστηκε ο ΔΜΣ των μαθητών. Η στατιστική ανάλυση των δεδομένων έγινε με το στατιστικό πρόγραμμα SPSS v.25, ενώ πραγματοποιήθηκε περιγραφική στατιστική και έγινε συσχέτιση μεταβλητών με συντελεστή Pearson και Spearman. Τα αποτελέσματα έδειξαν πως οι μαθητές με ΝΑ ήταν σε σημαντικό βαθμό υπέρβαροι/ παχύσαρκοι (63.3%). Τα ποσοστά παχυσαρκίας παρουσίαζαν μια αυξητική τάση με την αύξηση της ηλικίας και του βαθμού ΝΑ, χωρίς ωστόσο να υπάρχει στατιστικά σημαντική διαφορά. Όσον αφορά το Godin scale, φάνηκε πως το δείγμα δεν ήταν αρκετά δραστήριο. Πιο συγκεκριμένα, οι μαθητές με ήπια και βαριά ΝΑ ήταν ανεπαρκώς δραστήριοι, ενώ οι μαθητές με μέτρια και σοβαρή ΝΑ οριακά μετρίως δραστήριοι. Επίσης, το 79.4% απάντησε πως δεν συμμετείχε σε κάποια φυσική δραστηριότητα κατά τον ελεύθερο χρόνο. Σχετικά με το χρόνο που ξόδευαν καθημερινά μπροστά στη τηλεόραση και το κινητό, τα δεδομένα έδειξαν πως οι υπέρβαροι/ παχύσαρκοι μαθητές σπαταλούσαν περισσότερο χρόνο. Επιπλέον, ο δείκτης Kidmed έδειξε μια μέση προσκόλληση του δείγματος στα μεσογειακά πρότυπα διατροφής (Μ.Ο= 5.69). Τέλος, μεταξύ των τριών παραγόντων (ΔΜΣ, Godin, Kidmed) φάνηκε πως ο βαθμός προσκόλλησης στη μεσογειακή διατροφή επηρεάζει το ΔΜΣ και το βαθμό υποκινητικότητας στους μαθητές με ΝΑ. Συμπερασματικά, η ΝΑ αποτελεί έναν σημαντικό προγνωστικό παράγοντα για την εμφάνιση παχυσαρκίας και των δευτερογενών διαταραχών υγείας στους νέους. Παράλληλα, αυξημένα παρουσιάζονται τα ποσοστά υποκινητικότητας και ανθυγιεινών προτύπων διατροφής. Κρίσιμη κρίνεται η ανάγκη για αυτόνομη διαβίωση, όταν τα άτομα με ΝΑ θα χρειαστεί να αποκτήσουν πλήρη έλεγχο του εαυτού τους και των επιλογών τους. Είναι απαραίτητο, λοιπόν, να συμμετέχουν σε εξατομικευμένα προγράμματα παρέμβασης ανάλογα με τις ανάγκες του καθενός, τα οποία θα συνδυάζουν την άσκηση, τη διατροφή, την ενημέρωση και διάφορες συμπεριφορικές τεχνικές.
description: Intellectual disability (ID) constitutes the most frequent developmental disorder. It is found in about 3% of the worldwide population. Each person with ID is unique having one’s own needs, abilities and disabilities. ID brings about deficits in different aspects like motor, emotional, cognitive one, e.t.c. People with ID constitute a group of high risk of obesity and simultaneously health problems both due to their clinical appearance and their surroundings. At the same time the percentage of inactivity of these people is alarming. Their participation in physical activities remains in low levels while the time they spend in sedentary and unhealthy habits stays in high levels. In Greece the data concerning ID and obesity is limited. The purpose of the study was to examine the level of obesity, inactivity as well as the diet of Greek students with ID so as to show how these three factors are related. The sample consisted of 98 students with ID (69.4% boys &amp; 30.6% girls), who took part in Centers of Creative Activities for people with disabilities. The students were divided according to their age (11-14, 15-18, &gt;18) and the level of ID (mild, moderate, severe, profound). The tools which were used were: a) questionnaire of demographic and anthropometric characteristics, b) Godin Leisure- Time exercise questionnaire &amp; some questions about sedentary life and c) Mediterranean Diet Quality Index questionnaire for kids/adolescents. The questionnaires were filled in by the parents of the students with ID. Student’s BMI was estimated according to anthropometric data (height, weight). The statistical analysis of the data was done with the statistical program SPSS v.25. Descriptive analysis and correlation of the variants with Pearson and Spearman were applied. The results showed that students with ID were mostly overweight/ obese (63.3%). Obesity rates tended to rise at older ages as well as at higher levels of ID without showing noticeable difference statistically, though. Regarding Godin scale the sample was proved inactive. More specifically, the students with mild and profound ID were insufficiently active while the students with moderate and severe ID were marginally moderately active. Concerning the time they spent daily in front of the TV and mobile phone the data showed that the overweight/ obese students wasted more time. In addition, Kidmed Index proved moderate adherence of the sample to Mediterranean diet standards (M. = 5.69). Finally, the correlation of the three factors (BMI, Godin, Kidmed) showed that the level of adherence to Mediterranean diet affected BMI and the level of inactivity of students with ID. To conclude, ID constitutes an important prognostic factor for obesity and secondary health disorders in young people. At the same time the rates of inactivity and unhealthy diet standards are increased. The need for autonomous survival is crucial when the people with ID have to achieve full control of themselves and their choices. So, it is essential that they participate in individual intervention programs based on their needs, which will combine exercise, diet, information and various behavioral strategies.