Η Αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης του κατηγορουμένου
Creators: name: Καλαμιδιώτου, Γεωργία Βασιλείου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Η αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης του κατηγορουμένου
Άμεση χειροτέρευση
Έμμεση χειροτέρευση
The principle of non-deteriorating position of the accused
Direct deterioration
Indirect deterioration

description: Η αρχή της μη χειροτέρευσης θέσης του κατηγορουμένου κατοχυρώνεται στο ποινικό δικονομικό μας σύστημα και καθιερώνεται ρητά στο άρθρο 470 εδ α ΚΠΔ. Έχουν εκφραστεί ποικίλες θεωρίες για την προέλευση του όρου αυτού. Για πρώτη φορά θεσμοθετήθηκε στην Ελλάδα το 1834. Η αρχή έχει εφαρμογή και σε άλλες έννομες τάξεις, όπως της Ιταλίας, της Γερμανίας και της Γαλλίας. Υπάρχουν αντικρουόμενες απόψεις για τον αν η αρχή αυτή συγκρούεται με την αρχή αναζήτησης της ουσιαστικής αλήθειας, με κυρίαρχη πως τελικά την ενισχύει. Παράλληλα, έχουν εκτεθεί πολλές απόψεις πάνω στη δογματική και θεωρητική θεμελίωση της αρχής της μη χειροτέρευσης θέσης του κατηγορουμένου, με κυριότερες αυτές της αρχής της διαθέσεως, της αρχής του σχετικού δεδικασμένου, τη φύση των ενδίκων μέσων και την αρχή της επιείκειας, η οποία κατά την άποψή μας είναι και η επικρατέστερη. Η απαγόρευση της αρχής χωρίζεται σε απόλυτη και σχετική, ενώ δεν υπάρχει αμφιβολία, τόσο από τη νομολογία όσο και από τη θεωρία πως η διατύπωση του άρθρου 470 ΚΠΔ έχει χαρακτήρα απόλυτο και όχι σχετικό. Άμεση χειροτέρευση έχουμε στην περίπτωση της πραγματικής χειροτέρευσης, με επιβολή αυξημένων ποινικών κυρώσεων, ενώ έμμεση χειροτέρευση θεωρείται η νομική χειροτέρευση, απόδοση βαρύτερης ενοχής. Η αρχή του άρθρου 470 ΚΠΔ έχει εφαρμογή και στις περιπτώσεις συρροής εγκλημάτων και στο κατ’ εξακολούθηση έγκλημα. Επιπλέον, η αρχή εφαρμόζεται και στα δοθέντα πρωτοδίκως ευεργετήματα, τα οποία δε δύναται να ανακληθούν ή να μην αναγνωριστούν ή να χειροτερεύσουν από το δευτεροβάθμιο δικαστήριο. Ως προς την υποκειμενική έκταση της αρχής, αυτή συμπεριλαμβάνει τον κατηγορούμενο και τα υπέρ αυτού πρόσωπα που άσκησαν ένδικο μέσο, τον αστικώς υπεύθυνο καθώς και τον πολιτικώς ενάγοντα. Σχετικά με την αντικειμενική έκταση της αρχής, αυτή συναντάται τόσο στα ένδικα μέσα, όσο και στα ένδικα βοηθήματα και στα οιονεί ένδικα μέσα. Σημειωτέον, ότι η αρχή εφαρμόζεται μόνο στα ένδικα μέσα κατά αποφάσεων και όχι σε αυτά που ασκήθηκαν κατά βουλεύματος, καθώς επίσης εφαρμογή έχει και στις αθωωτικές αποφάσεις που αθωώνουν για έμπρακτη μετάνοια ή με αιτιολογία που θίγει την υπόληψη του κατηγορουμένου. Τέλος, η αρχή της μη χειροτέρευσης θέσης του κατηγορουμένου υιοθετείται και στο ένδικο μέσο της αναίρεσης και από το δικαστήριο παραπομπής κατ’ άρθρο 524 παρ. 2 ΚΠΔ
description: The principle of non-deteriorating position of the accused enshrined in our criminal procedural system and explicitly enshrined in article 470 subparagraph a of the criminal procedure code. They have expressed various theories about the origin of this term. First instituted in Greece in 1834. This principle also applies to other jurisdictions, such as Italy, Germany and France. There are conflicting views about whether this principle of substantive truth, with dominant that ultimately strengthens. At the same time, exposed many respects on the dogmatic and theoretical foundation of the principle of non-deterioration of the accused’ s position as a major are the principle markets, the principle of relative res, nature remedies and the principle of equity, which in its view we are the most prevalent. The prohibition in principle divided into absolute and relative, and there is no doubt, both of the case and from the theory that the wording of article 470 of criminal procedure code has character absolute and not relative. Direct deterioration we have in the case of real deterioration by imposing increased penalties, while indirect deterioration considered legal impairment, heaviest guilt performance. The principle of article 470 of the criminal procedure code is applicable in cases of crimes of overlapping and repeated crime. Moreover, the principle applies in a given instance benefits which may not be revoked or not be recognized or deteriorate from the appellate court. As to the subjective scope of the principle, this includes the accused and for that person brought an appeal, the civil liability and the civil claimant. Regarding, the objective scope of the authority, is found both in the appeal, the remedies and quasi remedies. It should be noted that the principle applies only to appeals against decisions and not those brought by decree, as well as implementation has also acquittals which acquitted immigration and for practical reasons or which affect the reputation of the accused. Finally, the principle of non-deteriorating position of the accused adopted the legal remedy of appeal and the court of reference in article 524 par. 2 of the criminal procedure code