Μικροβίωμα του ενδομητρίου και συσχέτιση με τη γυναικεία υπογονιμότητα
Creators: name: Φωτεινίδου, Παναγιώτα Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Μικροβίωμα
Ενδομήτριο
Υπογονιμότητα
Συστηματική ανασκόπηση
Lactobacillus
Microbiome
Endometrium
Infertility
Systematic review

description: Τα δεδομένα που χαρακτήριζαν αρχικά το υγιές μικροβίωμα του γυναικείου αναπαραγωγικού συστήματος προερχόταν από μελέτες που αφορούσαν αποκλειστικά τον κόλπο, και κατά συνέπεια, έως το δεύτερο μισό του 20ου αι., η κοιλότητα του ενδομητρίου θεωρούταν στείρα μικροβίων. Ωστόσο, με την πρόοδο της τεχνολογίας και την αύξηση της χρήσης των μεθόδων αλληλούχισης νέας γενεάς (NGS) για αλληλούχιση του γονιδίου 16S rRNA των βακτηρίων, αποδείχτηκε πως η περιοχή έχει το δικό της μοναδικό μικροβίωμα. Η χρήση του γονιδίου 16S rRNA για αναλύσεις μικροβιακών κοινοτήτων έχει καθιερωθεί λόγω του μεγάλου βαθμού συντήρησης που το χαρακτηρίζει. Έτσι, λοιπόν, το μικροβίωμα του ενδομητρίου μπορεί να διαχωριστεί σε δύο βασικούς τύπους, ανάλογα με τη βακτηριακή του σύνθεση: Lactobacillus-κυρίαρχο (LD, με ποσοστό αφθονίας Lactobacillus spp. μεγαλύτερο του 90%), και μη-Lactobacillus-κυρίαρχο (non-LD, με ποσοστό αφθονίας Lactobacillus spp. μικρότερο του 90%), ενώ άλλα κυρίαρχα γένη σε δείγματα βρέθηκαν επίσης τα Bifidobacterium, Gardnerella, Prevotella, και Streptococcus. Σκοπός της εργασίας ήταν η διερεύνηση πιθανής συσχέτισης μεταξύ του μικροβιώματος του ενδομητρίου και της γυναικείας υπογονιμότητας, μέσω συστηματικής ανασκόπησης δημοσιευμένων μελετών πάνω στο θέμα στις βάσεις δεδομένων PubMed, Web of Science, και Scopus. Η ανασκόπηση πραγματοποιήθηκε σε 12 μελέτες που πληρούσαν τα ερευνητικά κριτήρια, και στις οποίες είχε πραγματοποιηθεί ανάλυση του μικροβιώματος σε δείγματα από υγρό ή ιστό ενδομητρίου υπογόνιμων γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας μέσω τεχνικών PCR, μαζικής καλλιέργειας και ταυτοποίησης μικροοργανισμών ή NGS. Σύμφωνα με την πλειονότητα των μελετών αυτών, όπως και των περισσότερων παλαιότερων μελετών, ένα ευβιωτικό μικροβίωμα τύπου LD φαίνεται πως είναι το βέλτιστο για τη μεγιστοποίηση της δεκτικότητας του ενδομητρίου και των πιθανοτήτων επιτυχούς εγκυμοσύνης, ενώ ένα δυσβιωτικό μικροβίωμα τύπου non-LD, με αυξημένη α-ποικιλότητα και παρουσία περισσότερων παθογόνων βακτηρίων, έχει βλαπτικές επιπτώσεις. Παρ’ όλα αυτά, ένας μικρός αριθμός μελετών παρουσίασε αντιφατικά αποτελέσματα, χωρίς ωστόσο να μπορεί να δοθεί ικανοποιητική ερμηνεία, και δεν έχει επιτευχθεί ακόμα πλήρης συμφωνία όσον αφορά την περιγραφή της μικροβιακής σύστασης του υγιούς ενδομητρίου ή την ύπαρξη ενός μικροβιώματος «πυρήνα». Έτσι, είναι φανερό πως απαιτείται περισσότερος χρόνος και μεγαλύτερος αριθμός μελετών, ώστε να αποσαφηνιστούν οι αντιφάσεις και να εξαχθούν πιο ασφαλή αποτελέσματα.
description: The data that originally described the healthy microbiome of the female reproductive system was derived from studies performed exclusively on the vagina, and as a result, until the second half of the 20th century, the endometrial cavity was considered to be a sterile field. Nevertheless, through modern technological advances and the increase in the use of next generation sequencing (NGS) methods for sequencing the 16S rRNA gene of bacteria, it was proven that the area possesses its own unique microbiome. The use of the 16S rRNA gene for analyses of microbial communities has been established due to the fact that it is conserved to a great extent. Thus, the endometrial microbiome can be categorized into two different types, according to its bacterial composition: Lactobacillus-dominant (LD, with a Lactobacillus spp. abundance percentage greater than 90%), and non-Lactobacillus-dominant (non-LD, with a Lactobacillus spp. abundance percentage smaller than 90%), while other species prominent in samples include Bifidobacterium, Gardnerella, Prevotella, and Streptococcus. The aim of this thesis was to investigate the possible correlation of the endometrial microbiome to female infertility, through a systematic review of relevant studies published in the databases PubMed, Web of Science, and Scopus. The review included 12 studies which met the research criteria, and which included analysis of the microbiome of endometrial fluid or tissue samples from infertile women of reproductive age through PCR, culturomics-based, or NGS methods. According to the majority of these studies, as well as most of the earlier ones, a eubiotic, LD-type microbiome seems to be best for maximizing endometrial receptivity and chances of a successful pregnancy, whereas a dysbiotic, non-LD-type microbiome, with increased α- diversity and a higher number of pathogens present, has a harmful effect. On the other hand, there were few studies that presented contradictory results, without, however, a satisfactory explanation, and an agreement has not yet been reached concerning the microbial composition of the healthy microbiome or the existence of a “core” microbiome. So, it is clear that more time and a greater number of studies are required, in order to clarify these contradictions and achieve more certain results.