Κοινωνικά και εκπαιδευτικά στερεότυπα για τους Τσιγγάνους και τους μη Τσιγγάνους σε τσιγγάνικα παραμύθια στην Ελλάδα
Creators: name: Μαλάμου, Πολυξένη Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Στερεότυπα
Κοινωνικά στερεότυπα
Εκπαιδευτικά στερεότυπα
Τσιγγάνοι
Μη Τσιγγάνοι
Τσιγγάνικα παραμύθια
Stereotypes
Social stereotypes
Educational stereotypes
Gypsies
Non-Gypsies
Gypsy fairy-tales

description: Η παρούσα εργασία συμβάλλει στον εντοπισμό και την καταγραφή κοινωνικών κι εκπαιδευτικών στερεοτύπων για Τσιγγάνους και μη Τσιγγάνους μέσα από τα τσιγγάνικα παραμύθια. Πρόκειται για ποιοτική έρευνα και η μέθοδος της θεματικής ανάλυσης αποτέλεσε το βασικό ερευνητικό μας εργαλείο. Για την επιλογή του δείγματος ακολουθήσαμε μια ευρύτερη κατηγορία δειγματοληψίας που ονομάζεται δειγματοληψία σκοπιμότητας, ώστε να επιλέξουμε σκόπιμα το δείγμα εκείνο που θα εξυπηρετούσε τους σκοπούς και τα ερωτήματα της έρευνας μας. Αναλυτικότερα, το δείγμα μας αποτελείται από 91 τσιγγάνικα παραμύθια τα οποία επιλέξαμε με συγκεκριμένα κριτήρια. Μέσα από αυτήν τη μελέτη εντοπίσαμε τα κοινά σημεία με τη βιβλιογραφική επισκόπηση όσον αφορά στις σχέσεις της τσιγγάνικης κοινωνίας με την κυρίαρχη, στα στοιχεία που σκιαγραφούν διάφορες πτυχές της ζωής των Τσιγγάνων και στο κατά πόσο τα στερεότυπα από την πραγματικότητα κυριαρχούν και στα παραμύθια, τα οποία αποτελούν κυρίως αφηγήσεις των ίδιων των Τσιγγάνων. Για την πληθυσμιακή ομάδα των Τσιγγάνων προέκυψαν συνολικά οι διπλάσιες κατηγορίες στερεοτύπων σε σχέση με τους μη Τσιγγάνους. Η συχνότητα αναφορών σε κάθε κατηγορία ανέδειξε για τους Τσιγγάνους κοινωνικά στερεότυπα που αφορούν κυρίως στην ευρύτερη κατηγορία της κοινωνικής τους οργάνωσης, στον χαρακτήρα τους και στην εμφάνισή τους. Από την άλλη, τα στερεότυπα των μη Τσιγγάνων ορίστηκαν με βάση τον συνδυασμό πολλών κατηγοριών και κυρίως με βάση την ιδιότητά τους. Αναφορικά με τα εκπαιδευτικά στερεότυπα, οι Τσιγγάνοι ως επί το πλείστον φάνηκε πως διακατέχονται από μια αρνητική διάθεση προς τη μόρφωση, η οποία βρίσκει σύμφωνη την κοινή γνώμη, δημιουργώντας μια στερεότυπη άποψη για τον αναλφαβητισμό των Τσιγγάνων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι τα Τσιγγάνικα παραμύθια πηγάζουν από βιώματα μία δεδομένη στιγμή, τα αποτελέσματα της έρευνάς μπορούν να θεωρηθούν σημαντικά για μελλοντική έρευνα, η οποία θα συγκρίνει την μετέπειτα κατάσταση υπό το πλαίσιο της άμβλυνσης ή ενίσχυσης των στερεοτύπων.
description: This paper contributes to the finding of social and educational stereotypes for Gypsies and non-Gypsies through Gypsy fairy-tales. It is a qualitative research and the method of analysis has been our main research tool. For the sample selection we followed a broader sampling category called purposeful (or purposive or judgmental) sampling, so as to deliberately select the sample that would serve the purposes and questions of our research. In detail, our sample consists of 91 gypsy tales that we selected based on specific criteria. Through this study we identified commonalities with the literature review about the relations between Gypsy and dominant society, about the elements that outline various aspects of Gypsy life and whether stereotypes of reality prevail in tales too, which are mainly narratives of the Gypsies themselves. For the Gypsy population twice as many stereotypes as non-Gypsies emerged. The frequency of references in each category highlighted Gypsy social stereotypes that relate mainly to the broader category of their social organization, their character and their appearance. On the other hand, non-Gypsy stereotypes were defined on the basis of the combination of many categories and principally of their status. Concerning the educational stereotypes, Gypsies mostly seemed to have a negative attitude towards education, which is in line with public opinion, creating a stereotype for Gypsies’ illiteracy. In view of the fact that Gypsy tales originate from experiences at a given time, the results of the research can be considered crucial for future research, which will compare the subsequent situation in the context of mitigating or deteriorating stereotypes.