W obronie psychologicznego ujęcia intuicji sędziowskiej : artykuł polemiczny
Creators: name: Zygmunt, Tomasz
name: Próchnicki, Maciej
Publisher: name: E-Wydawnictwo. Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa. Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego
Year: 2022

description: Vol. 3, no 2 (2014) ukazał się jako ostatni w serii Prace Naukowe Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego
description: Współczesne badania dowodzą, że sędziowie, podejmując decyzje prawnicze, nie zawsze kierują się wyłącznie deliberatywnymi kryteriami prawnymi. Wpływ na kształt finalnego wyroku sędziego może mieć wiele nieuświadomionych czynników o charakterze tak indywidualnym, jak i związanym z otoczeniem: emocjonalnych, psychologicznych, instytucjonalnych, politycznych czy osobistych. Jednym z najbardziej kontrowersyjnych w naukach prawnych pojęć odnoszących się do decyzji podejmowanych przez sędziów jest intuicja sędziowska, będąca przedmiotem coraz liczniejszych analiz w domenie prawniczej. Przykład takowej stanowi artykuł Anny Tomzy Intuicja sędziowska w aktualnym dyskursie amerykańskiej jurysprudencji – przegląd stanowisk. Autorka przedstawia w nim oryginalną krytykę psychologicznego podejścia do intuicji u sędziów, w zamian podkreślając konieczność poszukiwania nowego rozumienia intuicji, w szczególności uwzględnienia perspektywy logicznej. Artykuł stanowi odpowiedź na pracę Anny Tomzy. Wskazujemy w nim niektóre problemy wynikające z proponowanych przez nią tez oraz przedstawiamy odmienną perspektywę, stanowiącą przeciwwagę dla głównych tez Autorki, takich jak odchodzenie od perspektywy psychologicznej przez amerykańską naukę prawa, niecelowość formułowania psychologicznych koncepcji prawniczej intuicji, nieracjonalność intuicji czy każdorazowa konieczność badania definicji i rozumienia pojęć intuicji innych niż prawne i psychologiczne.
description: Contemporary research shows that judges are susceptible to factors that go beyond deliberative legal thinking. Such factors are embodied in various aspects of judges’ situation, moral beliefs, work and life environment, emotional and psychological states of mind, acquired experience, and institutional or political influence. Nowadays, one of the most interesting and controversial aspects of judicial decision making is judicial intuition, being the subject of the growing number of analyses. One example is the article of Anna Tomza: “Judicial intuition in the Current American Jurisprudence – Review of Positions”. The Author provides an original critique of the psychological approach to judicial intuition and proposes different perspectives – such as logical – instead. The presented work is a response to Anna Tomza’s article. We point out several concomitant problems and propose a different perspective to the following claims made by the Author: American Jurisprudence is abandoning the psychological concept of intuition, the psychological perspective on legal intuition is pointless, that intuition is a priori irrational, or that the research on intuition without etymological inquiry is always methodologically incorrect.
description: Współczesne badania dowodzą, że sędziowie, podejmując decyzje prawnicze, nie zawsze kierują się wyłącznie deliberatywnymi kryteriami prawnymi. Wpływ na kształt finalnego wyroku sędziego może mieć wiele nieuświadomionych czynników o charakterze tak indywidualnym, jak i związanym z otoczeniem: emocjonalnych, psychologicznych, instytucjonalnych, politycznych czy osobistych. Jednym z najbardziej kontrowersyjnych w naukach prawnych pojęć odnoszących się do decyzji podejmowanych przez sędziów jest intuicja sędziowska, będąca przedmiotem coraz liczniejszych analiz w domenie prawniczej. Przykład takowej stanowi artykuł Anny Tomzy Intuicja sędziowska w aktualnym dyskursie amerykańskiej jurysprudencji – przegląd stanowisk. Autorka przedstawia w nim oryginalną krytykę psychologicznego podejścia do intuicji u sędziów, w zamian podkreślając konieczność poszukiwania nowego rozumienia intuicji, w szczególności uwzględnienia perspektywy logicznej. Artykuł stanowi odpowiedź na pracę Anny Tomzy. Wskazujemy w nim niektóre problemy wynikające z proponowanych przez nią tez oraz przedstawiamy odmienną perspektywę, stanowiącą przeciwwagę dla głównych tez Autorki, takich jak odchodzenie od perspektywy psychologicznej przez amerykańską naukę prawa, niecelowość formułowania psychologicznych koncepcji prawniczej intuicji, nieracjonalność intuicji czy każdorazowa konieczność badania definicji i rozumienia pojęć intuicji innych niż prawne i psychologiczne.
description: Contemporary research shows that judges are susceptible to factors that go beyond deliberative legal thinking. Such factors are embodied in various aspects of judges’ situation, moral beliefs, work and life environment, emotional and psychological states of mind, acquired experience, and institutional or political influence. Nowadays, one of the most interesting and controversial aspects of judicial decision making is judicial intuition, being the subject of the growing number of analyses. One example is the article of Anna Tomza: “Judicial intuition in the Current American Jurisprudence – Review of Positions”. The Author provides an original critique of the psychological approach to judicial intuition and proposes different perspectives – such as logical – instead. The presented work is a response to Anna Tomza’s article. We point out several concomitant problems and propose a different perspective to the following claims made by the Author: American Jurisprudence is abandoning the psychological concept of intuition, the psychological perspective on legal intuition is pointless, that intuition is a priori irrational, or that the research on intuition without etymological inquiry is always methodologically incorrect.
description: Współczesne badania dowodzą, że sędziowie, podejmując decyzje prawnicze, nie zawsze kierują się wyłącznie deliberatywnymi kryteriami prawnymi. Wpływ na kształt finalnego wyroku sędziego może mieć wiele nieuświadomionych czynników o charakterze tak indywidualnym, jak i związanym z otoczeniem: emocjonalnych, psychologicznych, instytucjonalnych, politycznych czy osobistych. Jednym z najbardziej kontrowersyjnych w naukach prawnych pojęć odnoszących się do decyzji podejmowanych przez sędziów jest intuicja sędziowska, będąca przedmiotem coraz liczniejszych analiz w domenie prawniczej. Przykład takowej stanowi artykuł Anny Tomzy Intuicja sędziowska w aktualnym dyskursie amerykańskiej jurysprudencji – przegląd stanowisk. Autorka przedstawia w nim oryginalną krytykę psychologicznego podejścia do intuicji u sędziów, w zamian podkreślając konieczność poszukiwania nowego rozumienia intuicji, w szczególności uwzględnienia perspektywy logicznej. Artykuł stanowi odpowiedź na pracę Anny Tomzy. Wskazujemy w nim niektóre problemy wynikające z proponowanych przez nią tez oraz przedstawiamy odmienną perspektywę, stanowiącą przeciwwagę dla głównych tez Autorki, takich jak odchodzenie od perspektywy psychologicznej przez amerykańską naukę prawa, niecelowość formułowania psychologicznych koncepcji prawniczej intuicji, nieracjonalność intuicji czy każdorazowa konieczność badania definicji i rozumienia pojęć intuicji innych niż prawne i psychologiczne.
description: Contemporary research shows that judges are susceptible to factors that go beyond deliberative legal thinking. Such factors are embodied in various aspects of judges’ situation, moral beliefs, work and life environment, emotional and psychological states of mind, acquired experience, and institutional or political influence. Nowadays, one of the most interesting and controversial aspects of judicial decision making is judicial intuition, being the subject of the growing number of analyses. One example is the article of Anna Tomza: “Judicial intuition in the Current American Jurisprudence – Review of Positions”. The Author provides an original critique of the psychological approach to judicial intuition and proposes different perspectives – such as logical – instead. The presented work is a response to Anna Tomza’s article. We point out several concomitant problems and propose a different perspective to the following claims made by the Author: American Jurisprudence is abandoning the psychological concept of intuition, the psychological perspective on legal intuition is pointless, that intuition is a priori irrational, or that the research on intuition without etymological inquiry is always methodologically incorrect.
description: Współczesne badania dowodzą, że sędziowie, podejmując decyzje prawnicze, nie zawsze kierują się wyłącznie deliberatywnymi kryteriami prawnymi. Wpływ na kształt finalnego wyroku sędziego może mieć wiele nieuświadomionych czynników o charakterze tak indywidualnym, jak i związanym z otoczeniem: emocjonalnych, psychologicznych, instytucjonalnych, politycznych czy osobistych. Jednym z najbardziej kontrowersyjnych w naukach prawnych pojęć odnoszących się do decyzji podejmowanych przez sędziów jest intuicja sędziowska, będąca przedmiotem coraz liczniejszych analiz w domenie prawniczej. Przykład takowej stanowi artykuł Anny Tomzy Intuicja sędziowska w aktualnym dyskursie amerykańskiej jurysprudencji – przegląd stanowisk. Autorka przedstawia w nim oryginalną krytykę psychologicznego podejścia do intuicji u sędziów, w zamian podkreślając konieczność poszukiwania nowego rozumienia intuicji, w szczególności uwzględnienia perspektywy logicznej. Artykuł stanowi odpowiedź na pracę Anny Tomzy. Wskazujemy w nim niektóre problemy wynikające z proponowanych przez nią tez oraz przedstawiamy odmienną perspektywę, stanowiącą przeciwwagę dla głównych tez Autorki, takich jak odchodzenie od perspektywy psychologicznej przez amerykańską naukę prawa, niecelowość formułowania psychologicznych koncepcji prawniczej intuicji, nieracjonalność intuicji czy każdorazowa konieczność badania definicji i rozumienia pojęć intuicji innych niż prawne i psychologiczne.
description: Contemporary research shows that judges are susceptible to factors that go beyond deliberative legal thinking. Such factors are embodied in various aspects of judges’ situation, moral beliefs, work and life environment, emotional and psychological states of mind, acquired experience, and institutional or political influence. Nowadays, one of the most interesting and controversial aspects of judicial decision making is judicial intuition, being the subject of the growing number of analyses. One example is the article of Anna Tomza: “Judicial intuition in the Current American Jurisprudence – Review of Positions”. The Author provides an original critique of the psychological approach to judicial intuition and proposes different perspectives – such as logical – instead. The presented work is a response to Anna Tomza’s article. We point out several concomitant problems and propose a different perspective to the following claims made by the Author: American Jurisprudence is abandoning the psychological concept of intuition, the psychological perspective on legal intuition is pointless, that intuition is a priori irrational, or that the research on intuition without etymological inquiry is always methodologically incorrect.
description: Współczesne badania dowodzą, że sędziowie, podejmując decyzje prawnicze, nie zawsze kierują się wyłącznie deliberatywnymi kryteriami prawnymi. Wpływ na kształt finalnego wyroku sędziego może mieć wiele nieuświadomionych czynników o charakterze tak indywidualnym, jak i związanym z otoczeniem: emocjonalnych, psychologicznych, instytucjonalnych, politycznych czy osobistych. Jednym z najbardziej kontrowersyjnych w naukach prawnych pojęć odnoszących się do decyzji podejmowanych przez sędziów jest intuicja sędziowska, będąca przedmiotem coraz liczniejszych analiz w domenie prawniczej. Przykład takowej stanowi artykuł Anny Tomzy Intuicja sędziowska w aktualnym dyskursie amerykańskiej jurysprudencji – przegląd stanowisk. Autorka przedstawia w nim oryginalną krytykę psychologicznego podejścia do intuicji u sędziów, w zamian podkreślając konieczność poszukiwania nowego rozumienia intuicji, w szczególności uwzględnienia perspektywy logicznej. Artykuł stanowi odpowiedź na pracę Anny Tomzy. Wskazujemy w nim niektóre problemy wynikające z proponowanych przez nią tez oraz przedstawiamy odmienną perspektywę, stanowiącą przeciwwagę dla głównych tez Autorki, takich jak odchodzenie od perspektywy psychologicznej przez amerykańską naukę prawa, niecelowość formułowania psychologicznych koncepcji prawniczej intuicji, nieracjonalność intuicji czy każdorazowa konieczność badania definicji i rozumienia pojęć intuicji innych niż prawne i psychologiczne.
description: Contemporary research shows that judges are susceptible to factors that go beyond deliberative legal thinking. Such factors are embodied in various aspects of judges’ situation, moral beliefs, work and life environment, emotional and psychological states of mind, acquired experience, and institutional or political influence. Nowadays, one of the most interesting and controversial aspects of judicial decision making is judicial intuition, being the subject of the growing number of analyses. One example is the article of Anna Tomza: “Judicial intuition in the Current American Jurisprudence – Review of Positions”. The Author provides an original critique of the psychological approach to judicial intuition and proposes different perspectives – such as logical – instead. The presented work is a response to Anna Tomza’s article. We point out several concomitant problems and propose a different perspective to the following claims made by the Author: American Jurisprudence is abandoning the psychological concept of intuition, the psychological perspective on legal intuition is pointless, that intuition is a priori irrational, or that the research on intuition without etymological inquiry is always methodologically incorrect.