Διαχείριση κινδύνων στην αγορά παραγώγων ενέργειας
Creators: name: Ονάσογλου, Ευστάθιος Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Παράγωγα
Ενέργεια
Χρηματοοικονομικά
Derivatives
Energy
Finance

description: Στην παρούσα εργασία γίνεται μια προσπάθεια ομαδοποίησης και διερεύνησης των κινδύνων που ελλοχεύουν στις αγορές παραγώγων ενέργειας. Αντίθετα με τις αγορές χρήματος, οι αγορές ενέργειας είναι σχετικά νέες και ακόμη νεότερη είναι η δυνατότητα διαπραγμάτευσης προθεσμιακών συμβολαίων επί προϊόντων ενέργειας. Προς τον σκοπό αυτό, μετά την εισαγωγή του Κεφαλαίου 1, παρουσιάζεται στο Κεφάλαιο 2 μια περιγραφή του ενεργειακού τοπίου στην Ευρώπη και στην Ελλάδα σήμερα. Βασικό σημείο είναι το ευρωπαϊκό χρηματιστηριακό μοντέλο ενέργειας που πρέπει να τεθεί σε ισχύ και στην Ελλάδα το αργότερο μέχρι 1/1/2015. Στη συνέχεια, στο Κεφάλαιο 3, γίνεται μια αναφορά στα είδη των κινδύνων. Πολλοί από αυτούς τους κινδύνους είναι κλασικοί και είναι παρόντες και στις κλασικές αγορές χρήματος. Παρόλο που αναφέρονται αρκετά είδη, σε καμία περίπτωση δε θα μπορούσα να ισχυριστώ ότι η λίστα είναι εξαντλητική ή ότι η ανάλυση των κινδύνων γίνεται εξονυχιστικά. Στο Κεφάλαιο 4, επικεντρώνω στα είδη κινδύνων που είναι σχετικά με την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και οφείλονται κυρίως στην φύση της, πχ στην μη αποθηκευσιμότητα, στη συνεχή ανάγκη του ανθρώπου για ενέργεια κλπ. Στο Κεφάλαιο 6, παρουσιάζονται μέθοδοι και μαθηματικά μοντέλα που χρησιμοποιούνται γενικά για την μέτρηση και τον έλεγχο του κινδύνου. Πολλά από αυτά τα μοντέλα είναι βασισμένα σε παραδοχές που δεν μπορούν να γίνουν στην περίπτωση των ενεργειακών παραγώγων. Ωστόσο, και αυτά τα μοντέλα μπορούν να λειτουργήσουν ως οδηγοί στην προσπάθεια έρευνας των κινδύνων στις αγορές ενέργειας. Τέλος, στα Κεφάλαια 7, 8 παρουσιάζονται κάποια εμπειρικά δεδομένα από το χρηματιστήριο ενέργειας της Κεντρικής Ευρώπης ΕΕΧ. Οι αγοραίες τιμές του δείκτη Phelix αναλύονται στατιστικά για τα έτη 2003-2012 και εξάγονται συμπεράσματα που συμφωνούν κατά κύριο λόγω με την θεωρία που έχει αναπτυχθεί από αντίστοιχες έρευνες σε άλλα χρηματιστήρια ενέργειας. Ακόμη, γίνεται μια διερεύνηση της κατάστασης των προθεσμιακών αγορών ενέργειας στο ΕΕΧ για τα έτη 2005-2012, οδηγώντας στο συμπέρασμα ότι οι βραχύ / μεσοπρόθεσμες αγορές των μηνιαίων ΣΜΕ εξελίσσονται με προσωδρόμηση, ενώ αντίθετα οι μακροπρόθεσμες αγορές ετήσιων ΣΜΕ εξελίσσονται με κανονική οπισθοδρόμηση.
description: In this thesis, an attempt of clustering and investigating the risks involved in energy derivatives markets is made. Unlike money markets, energy markets are relatively new and even newer is the possibility of trading futures on energy products. To that end, following the introduction in Chapter 1, Chapter 2 presents a description of the energy landscape in Europe and in Greece today. A key point is the unified European energy model that must be put into effect in Greece no later than 1/1/2015. In Chapter 3, the types of risks are chartered. Many of these risk categories are classic and present in conventional money markets. Although several risk categories are listed, I could not say that the list is exhaustive. Chapter 4, focuses on the types of risks that are relevant to the electricity market and are caused mainly due to nature of it, e.g. the non-storability, the ongoing human need for energy, etc. In Chapter 6, methods and mathematical models are presented, which are used generally for the measurement and management of risk. Many of these models, though, are based on assumptions that cannot be made in the case of energy derivatives. However, these models can serve as a guide to risk research in energy markets. Finally, in Chapters 7, 8 some empirical evidence from the EEX energy market is presented. The Phelix index market prizes are statistically analyzed for the years 2003-2012 and conclusions are drawn, which agree in most cases with the theory developed by previous investigations. Furthermore, research is done on the evolution process of the EEX futures market for the years 2005-2012, drawing the conclusion that the short / medium term monthly futures are in normal backwardation mode, whereas the long-term annual futures evolve in a contango.