Η φορολόγηση της ιδιότητας του ιδιοκτήτη ακινήτου και οι συνταγματικοί περιορισμοί της
Creators: name: Νταφούλη, Ελένη Ζαφειρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2014
Subjects: φορολογία ακινήτων
περιορισμοί ιδιοκτησίας
property right
taxation of property

description: Στην παρούσα μελέτη προσεγγίσαμε το ζήτημα της φορολόγησης της ιδιοκτησίας ακινήτου και τα όρια που τίθενται στο νομοθέτη από το Σύνταγμα. Στο πρώτο κεφάλαιο προσδιορίσαμε την έννοια των δύο βασικών περιορισμών της νομοθετικής πρωτοβουλίας κατά την επιβολή φόρου ιδιοκτησίας, το δικαίωμα της ιδιοκτησίας και τη φορολογική ισότητα, όπως προστατεύονται από το Σύνταγμα και συμπληρωματικά της Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (εφεξής ΕΣΔΑ). Στο δεύτερο κεφάλαιο καταγράψαμε τις φορολογικές επιβαρύνσεις των ιδιοκτητών ακινήτων διαχρονικά, δηλαδή από τη δημιουργία του νεώτερου ελληνικού κράτους και εξής. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάσαμε το παράδειγμα της Γαλλίας, ήτοι τη νομοθετική πρόβλεψη της «φορολογικής ασπίδας» ως ανώτατο όριο φορολόγησης και την επιβολή φόρου σε εμπράγματο δικαίωμα μόνο στην περίπτωση που παράγει εισόδημα. Τέλος, στο τέταρτο κεφάλαιο εξετάσαμε τις πιο πρόσφατες νομοθετικές παρεμβάσεις στη φορολόγηση της ιδιοκτησίας στην Ελλάδα: του Έκτακτου Ειδικού Τέλους Ηλεκτροδοτούμενων Επιφανειών (εφεξής ΕΕΤΗΔΕ) και του ισχύοντος Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (εφεξής ΕΝΦΙΑ). Ειδικότερα, παρουσιάσαμε την νομολογιακή προσέγγιση του ΕΕΤΗΔΕ αφενός από την Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας με την υπ’ αριθ. 1972/2012 Απόφαση και αφετέρου από τον Άρειο Πάγο με την 293/2014 Απόφαση. Οι εν λόγω αποφάσεις έλεγξαν τη συμβατότητα του φόρου με το δικαίωμα στην ιδιοκτησία, όπως κατοχυρώνεται στο αρθ. 17 του Συντάγματος και στο αρθ. 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, και τη φορολογική ισότητα που θεμελιώνεται στο 4 παρ. 5 του Συντάγματος. Τα επιμέρους ζητήματα που μας απασχόλησαν ήταν, επίσης, η αληθής νομική φύση του ΕΕΤΗΔΕ ως φόρου καθώς και η διαπίστωση της αντισυνταγματικότητας της διακοπής της παροχής ηλεκτρικού ρεύματος, ως κύρωση στην περίπτωση της παράλειψης εξόφλησης του φόρου. Επίσης, παρουσιάσαμε αναλυτικά το νομοθετικό πλαίσιο του ισχύοντος φόρου επί της ιδιοκτησίας, του ΕΝΦΙΑ, ο οποίος επιβάλλεται στα εμπράγματα δικαιώματα επί ακινήτων από 1.01.2014. Την παρούσα μελέτη απασχόλησε ιδιαιτέρως το ζήτημα της συμφωνίας του εν λόγω φόρου με τη συνταγματική επιταγή της φορολογικής ισότητας και του ατομικού δικαιώματος στην ιδιοκτησία. Κριτικές σκέψεις εκφράστηκαν αναφορικά με τη συνταγματικότητα της βάσης υπολογισμού του φόρου των αντικειμενικών αξιών και της καταβολής του ΕΝΦΙΑ ως δικονομικής προϋπόθεσης παραδεκτού των ενδίκων μέσων και βοηθημάτων.
description: This dissertation thesis approaches the issue of taxation of immovable property and the greek legislator’s limits set by the Constitution. In the first chapter we identify the meaning of the two main limitations of property tax law, the property right and the tax equality as protected by the Constitution and, supplementary by the European Convention on Human Rights (ECHR). In the second chapter we analyze tax liability from the creation of the modern Greek state and beyond. In the third chapter we present the example of France, the legislative provision of "tax shield", the limit of taxation, and the taxation of property right only if it produces income. Finally, in the fourth chapter we approach the most recent legislative interventions in the taxation of property in Greece: Special Duty at Electrified Properties (hereinafter EETIDE) and the current Single Property Tax (hereinafter ENFIA). Specifically, we presented the case law approach of EETIDE both by the Hellenic Council of State especially with the Case no. 1972/2012 and secondly by the Supreme Court with the Case no 293/2014. These cases checked out the compatibility of tax with the property right of Art. 17 of the Constitution and Art. 1 of the ECHR Protocol, and also tax equality on 4 par. 5 of the Constitution. Specific individual issues are also the real legal aspect of EETIDE as tax, as well as the finding of unconstitutionality of the interruption of electricity supply, as a sanction in the case of tax payment omission. We also present in detail the legal framework of current tax on property, ENFIA, which applies to immovable property rights from 01.01.2014. This thesis particularly tries to answer the question of the compatibility of this tax with the constitutional equality in taxation and the individual property right. Furthermore, we express some legal thoughts regarding to the constitutionality of the tax calculation based on system of “objective values” and also the payment of ENFIA as a procedural condition in order to file a claim to court.