Η σύμβαση πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων (factoring). Η χρηματοδοτική και εξασφαλιστική λειτουργία της σύμβασης factoring
Creators: name: Κουφογιαννίδου, Ελένη Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: χρηματοδότηση
εξασφάλιση
λειτουργία
financing
insurance
operation

description: O θεσμός του factoring και η παρουσία του στο χώρο των συναλλαγών τυγχάνει ευρείας εφαρμογής. Η διεθνοποίηση της οικονομίας και η δραστηριοποίηση των επιχειρήσεων πέραν των εθνικών τους συνόρων κατέστησαν αναγκαία την ανάπτυξη νέων μορφών συνεργασίας μεταξύ των επιχειρήσεων που να χαρακτηρίζονται από ταχύτητα, αποτελεσματικότητα και ευελιξία. Η αναγκαιότητα αυτή είχε ως αποτέλεσμα την εμφάνιση νέων συμβατικών τύπων, με βαρύνουσα σήμερα σημασία στο χώρο των συναλλαγών και με εξαιρετικό νομικό και οικονομικό ενδιαφέρον. Μεταξύ των νέων αυτών συμβατικών τύπων περιλαμβάνεται και η σύμβαση factoring. Το factoring στη σύγχρονη μορφή του, αναπτύχθηκε στις Η.Π.Α. κατά τον 19ο αιώνα, ως μία δέσμη χρηματοδοτικών, ασφαλιστικών και διαχειριστικών υπηρεσιών που συμφωνούνταν μεταξύ του factor και του πελάτη του, διαθέτη αγαθών ή υπηρεσιών, που σχετίζονταν μ’ εμπορικές απαιτήσεις που είχε ο πελάτης του factor, από τρίτα πρόσωπα στο πλαίσιο της επιχειρηματικής δράσης των τελευταίων. Αυτό συνέβη γιατί οι βιομήχανοι ισχυροποιήθηκαν, λόγω της οικονομικής και βιομηχανικής ανάπτυξης των ΗΠΑ, έχοντας ως αποτέλεσμα να μην χρειάζονται πλέον τις υπηρεσίες των πρακτόρων και να πραγματοποιούν οι ίδιο τις δραστηριότητες αυτές. Οι πράκτορες τότε για να μπορέσουν να επιβιώσουν αναγκάστηκαν να προσφέρουν νέες υπηρεσίες που δεν συνέφερε του βιομήχανους να ασκούν μόνοι τους, οπότε με τον τρόπο αυτό δημιουργήθηκε η σημερινή πρακτορεία. Στην Ευρώπη δε, το factoring φαίνεται να έκανε την εμφάνισή του το 1958. Ο θεσμός του factoring υιοθετήθηκε στη Χώρα μας σχεδόν τριάντα (30) χρόνια αφότου έκανε την εμφάνισή του στον ευρωπαϊκό χώρο. Στη Χώρα μας η σύμβαση factoring αποτέλεσε αντικείμενο ειδικής ρύθμισης με τον Ν. 1905/90, όπως τροποποιήθηκε από τον Ν. 2367/1995. Σκοπός του νομοθετήματος αυτού υπήρξε η θεσμοθέτηση των κανόνων που διέπουν αυτό τον θεσμό ώστε να υπάρξει σαφής νομοθετική ρύθμιση του ώστε να αποφευχθεί η ανεξέλεγκτη άσκησή του υπό άτυπη μορφή. Με τη σύμβαση αυτή εξασφαλίζεται ένας εναλλακτικός τρόπος χρηματοδότησης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Ο θεσμός του factoring παρά τη σχετικά βραχύχρονη, παρουσία του στο χώρο των συναλλαγών έτυχε ευρείας εφαρμογής με αποτέλεσμα να προκύψουν ποικίλα ζητήματα. Το factoring είναι μία σύμβαση μεταξύ αφενός του πράκτορα, που είναι συνήθως τράπεζα ή θυγατρική τράπεζας και αφετέρου μιας επιχείρησης ή ενός επιτηδευματία ή εμπόρου φυσικού προσώπου που αποκαλείται προμηθευτής, δυνάμει της οποίας ο πρώτος αναλαμβάνει την είσπραξη όλων των απαιτήσεων της δεύτερης που δημιουργούνται από την πώληση προϊόντων ή την παροχή υπηρεσιών. Οι υπηρεσίες του πράκτορα συνίστανται στη συλλογή πληροφοριών αναφορικά με την οικονομική κατάσταση και τη φερεγγυότητα των πελατών του προμηθευτή, στη λογιστική παρακολούθηση των απαιτήσεων, στην όχληση των οφειλετών και ενδεχομένως στη δικαστική επιδίωξη της είσπραξης. Για το λόγο αυτό παρακρατεί ένα ποσοστό της απαίτησης, ως αμοιβή. Μία δεύτερη παροχή του πράκτορα, εκτός από την είσπραξη των απαιτήσεων, μπορεί να είναι η χρηματοδότηση του προμηθευτή με την καταβολή μέρους ή του συνόλου της απαίτησης προτού να καταστεί αυτή ληξιπρόθεσμη και να εισπραχθεί, αφαιρουμένου ενός ποσοστού που αντιστοιχεί στον προεξοφλητικό τόκο και την αμοιβή του πράκτορα. Επίσης, μπορεί να συμφωνηθεί ότι ο πράκτορας θα πληρώσει το ποσό της απαίτησης στον προμηθευτή, έστω και αν δεν μπορέσει να την εισπράξει από τον πελάτη. Αυτό γίνεται συνήθως μετά από προηγούμενο έλεγχο της φερεγγυότητας του πελάτη και με την προϋπόθεση ότι η απαίτηση είναι ελεύθερη από οποιαδήποτε ένσταση όπως για παράδειγμα ακυρώσεως λόγω πλάνης, εικονικότητας, συμψηφισμού, παράδοσης ελαττωματικών προϊόντων κ.λπ. Το factoring προσφέρει τα εξής πλεονεκτήματα στον προμηθευτή: α) Τη δυνατότητα να αυξήσει το κεφάλαιο κινήσεως της επιχείρησης πράγμα που έχει μεγάλη σημασία για μία επιχείρηση που αναπτύσσεται με ταχείς ρυθμούς, διότι το κεφάλαιο κινήσεως εξαντλείται γρήγορα με την πίστωση που είναι αναγκασμένη να προσφέρει στους πελάτες της. β) Ακόμη, παρέχει την ευχέρεια να καλυφθεί από τον κίνδυνο αφερεγγυότητας των πελατών του. Συγχρόνως, επεκτείνει τον κύκλο των εργασιών του. γ)Τέλος, απαλλάσσεται από τη λογιστική παρακολούθηση των απαιτήσεών του, καθώς και την απασχόληση της είσπραξης από δύστροπους πελάτες. Η είσπραξη αυτή επιτυγχάνεται καλύτερα με τη μεσολάβηση του πράκτορα αφού ο προμηθευτής επιδιώκοντας να αυξήσει τις πωλήσεις του, πρέπει να διατηρεί καλές σχέσεις με τους πελάτες του. Από την άλλη πλευρά, όμως, πρέπει να είναι αρκετά αυστηρός μαζί τους στην εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους έτσι ώστε να εξασφαλίσει την ομαλή ροή των πληρωμών της επιχείρησής του. Τα δύο αυτά ενδιαφέροντα δημιουργούν μία σύγκρουση συμφερόντων για τον προμηθευτή που με τη σύναψη μιας σύμβασης factoring αναθέτει το καθήκον της είσπραξης των απαιτήσεών του σε κάποιον επαγγελματία, ενώ ο ίδιος συγκεντρώνεται αποκλειστικά στην αύξηση του τζίρου και των κερδών του. Γενικά, στο θεσμό της πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων βασική μέριμνα του πράκτορα αποτελεί η ορθή τήρηση των μεταξύ του προμηθευτή και των οφειλετών όρων πληρωμής. Το factoring είναι συνυφασμένο με την ανάληψη του πιστωτικού κινδύνου εκ μέρους του πράκτορα, τη διαχείριση των εκχωρούμενων απαιτήσεων κατά των πελατών του προμηθευτή και τη χρηματοδότηση. Το factoring αποτελεί μία ευέλικτη πηγή χρηματοδότησης, ένα ευέλικτο χρηματοπιστωτικό εργαλείο. To factoring επιτρέπει την άμεση ρευστοποίηση υπολοίπων σε ανοιχτό λογαριασμό χωρίς χρονοβόρες διαδικασίες και χωρίς την παροχή εμπράγματων ασφαλίσεων. Πιο συγκεκριμένα, η σύμβαση πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων αποτελεί μία δέσμη χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, οι οποίες καλύπτουν τις ανάγκες των επιχειρήσεων που πωλούν προϊόντα ή παρέχουν υπηρεσίες με βραχυπρόθεσμη πίστωση στους οφειλέτες τους, με επαναληπτική αγοραστική συμπεριφορά. Στις δύσκολες εποχές έλλειψης ρευστότητας συνιστά μια ιδιαίτερα σημαντική επιλογή αφού βελτιώνει σημαντικά τους χρηματοοικονομικούς δείκτες της επιχείρησης, απομακρύνοντας τον κίνδυνο πτώχευσής της και εξασφαλίζοντας σταθερότητα στην αγορά. Η σημασία του για την εθνική οικονομία είναι επίσης μεγάλη, καθώς αποτελεί ένα τρόπο στήριξης και σταθερής λειτουργικότητας των επιχειρήσεων, προώθησης των εξαγωγών, αναχρηματοδότησης νέων επιχειρηματικών προτάσεων αλλά και καταπολέμησης της φοροδιαφυγής. Η υπαναχώρηση της οικονομικής δραστηριότητας όσον αφορά κυρίως τις δραστηριοποιημένες στην Ελλάδα επιχειρήσεις σε συνδυασμό με την έλλειψη ρευστότητας στην αγορά επέτεινε την ανάγκη των επιχειρήσεων κάθε μεγέθους ευρέσεως πηγής άμεσης ρευστοποίησης αλλά και διασφάλισης των επί πιστώσει πωλήσεών τους. Δεδομένης της περιορισμένης επέκτασης των παραδοσιακών τραπεζικών χρηματοδοτήσεων, οι υπηρεσίες του factoring αποτέλεσαν ελκυστικό χρηματοοικονομικό εργαλείο έναντι αυτών, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη του κύκλου εργασιών του προϊόντος. Σε συνδυασμό με τις υπόλοιπες υπηρεσίες που παρέχει μπορεί να αποτελέσει δυναμικό παράγοντα για την οικονομική ανάπτυξη των μικρομεσαίων και όχι μόνο επιχειρήσεων, οι οποίες βέβαια έχουν τις προϋποθέσεις να επωφεληθούν από αυτό. Πολλές επιχειρήσεις έχουν καταστήσει τη σύμβαση factoring απαραίτητο εργαλείο των συναλλαγών τους ενώ η περαιτέρω διάδοσή του θα ενισχύσει τις μεταποιητικές και εμπορικές επιχειρήσεις, θα συμβάλλει στην αύξηση της ανταγωνιστικότητάς τους και θα τους προσφέρει μία αξιόλογη εναλλακτική στο πρόβλημα διαχείρισης του κεφαλαίου τους.
description: The institution of factoring and its presence in the area of trade is widely application. The internationalization of the economy and the involvement of companies beyond their national borders made it necessary to develop new forms of cooperation among enterprises characterized by speed, efficiency and flexibility. This need has resulted in the emergence of new contract types, with weighty importance today in the field of trade and with excellent legal and economic interest. Between these new conventional types include the contract factoring. The contract factoring in its modern form, was developed in the United States during the 19th century, as a set of financial, insurance and management services that were agreed between the agent and the customer, offering goods or services related to trade receivables had the agent’s client from third parties in the business action in. It was because manufacturers were reinforced due to the economic and industrial development of the United States, resulting in no longer need the services of agents and perform these activities themselves. The agents then to be able to survive had to deliver new services that are not in their interest to engage industrialists themselves, so thus created the current agencies. In Europe is the factoring contract seems to made its appearance in 1958. The institution of the contract factoring adopted in our country nearly thirty years after it made its appearance in Europe. In our country the factoring contract been specifically regulated by Law 1905/1990, as amended by Law 2376/1995. The purpose of this legislation was the establishment of the rules governing this institution to have a clear regulation in order to avoid uncontrolled exercise of the informal form. The convention provides an alternative way of financing SMBs. The institution of conventional factoring despite the relatively short-term presence in the area of trade, received wide application which may result in a variety of issues. The factoring contract is a contract between the agent, which is typically a bank or bank subsidiary and the other of a business or a trader or trader individual who called supplier, under which the first responsible for the collection of all the requirements of the second, generated by the sale of products or services. Agent’s services consist in collecting information regarding the financial condition and creditworthiness of customers of the supplier, the accounting requirements, the harassment of debtors and possibly in the judicial pursuit of recovery. Therefore withhold a percentage of the claim, as remuneration. A second benefit of the agent, in addition to collecting payments, may be the funding of supplier by paying part or all of the claim before it was this due and collectible, released elongation of a percentage corresponding to the discount interest and remuneration agent. It can be agreed that the agent will pay the amount of the claim to the supplier, even if not able to collect from the customer. This is usually done after a previous audit of the client’ s solvency and provided that the claim is free from any objection, for example, a plea in law that error, virtuality, clearing, delivery of defective products, etc. The factoring contract offers the following advantages to the supplier: a) the ability to increase the working capital of the business, which is crucial for a company that is growing rapidly, because the working capital quickly exhausted with credits to offer its customer, b) even gives scope to cover the risk of insolvency of its customers. At the same time, expand the circle of business, c) Finally, be exempt from the accounting of receivables, as well as employment of proceeds from wayward customers. The collection is achieved best through his agent after the supplier seeking to increase its sales, must maintain good relations with its customers. On the other hand, must be sufficiently rigorous with them, in fulfilling their obligations in order to ensure the smooth flow of the company’s payment. These two interests create a conflict of interest for the supplier that the conclusion of a contract factoring delegate the task of collecting the requirements in a professional, while he concentrated solely on increased turnover and its profits. In general, the primary concern of the agent, in the institution of factoring is the proper observance of the payment terms between the supplier and the deptors. The factoring contract is related to the assumption of credit risk by the agent, the management of the assigned claims against customers of the supplier and financing. The factoring contract is a flexible source of funding, a flexible financial tool. The factoring agreement allows for the prompt liquidation balance open account, without lengthy procedures and without providing collaterals. More specifically, the factoring contract is a set of financial services that meet the needs of businesses that sell products or provide services with short-term credit to borrowers, with repeat buying behavior. In difficult times of illiquidity, is a particularly important choice, as it improves considerably the financial indicators of the company, eliminating the risk of bankruptcy and ensuring stability in the market. The importance of the factoring contract, for the national economy, is also great, as it is a way of supporting and stable functioning of enterprises, export promotion, refinancing new business proposals but also to combat tax evasion. The withdrawal of economy activity, particularly as regards the firms which operate in Greece, coupled with the lack of liquidity in the market, increased the need for companies of all sizes recruitment source direct liquefaction, but also safeguard their sales on credit. Given the limited extension of traditional bank financing, services of factoring contract were attractive financial tool against them, resulting in the development of product turnover. In combination with other services can be a potential factor for economic development of SMEs and not only companies, which of course have the conditions to benefit from it. Many companies have made the factoring contract indispensable tool of their trade while the further dissemination will enhance the manufacturing and commercial enterprises, will help to increase their competitiveness and provide them with a decent alternative to the capital management problem.