Διερεύνηση αντιλήψεων και πρακτικών σχετικά με τον εμβολιασμό ενηλίκων έναντι εποχικής γρίπης, τετάνου-διφθερίτιδας, πνευμονιόκοκου, έρπητα ζωστήρα και COVID-19: μια μεικτής μεθοδολογίας μελέτη στη Δυτική Μακεδονία
Creators: name: Αβραμίδης, Ιορδάνης Ιωάννη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Εμβόλια
Δισταγμός
Αντιλήψεις
Vaccines
Hesitation
Perceptions

description: Εισαγωγή: Παρά το γεγονός ότι τα εμβόλια θεωρούνται ως μια από τις πιο επιτυχημένες και οικονομικά αποδοτικές παρεμβάσεις στη Δημόσια Υγεία, ένας μεγάλος αριθμός ενηλίκων διστάζουν να εμβολιαστούν, με αποτέλεσμα λοιμώδης ασθένειες που προλαμβάνονται με εμβολιασμό, όπως η γρίπη, ο τέτανος, οι πνευμονιοκοκκικές λοιμώξεις, ο έρπητας ζωστήρας και ο SARS-CoV-2 να συνεχίζουν να προκαλούν σημαντική νοσηρότητα. Για το λόγο αυτό ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θεωρεί το δισταγμό ως μια από τις δέκα κύριες απειλές για την παγκόσμια υγεία. Σκοπός: Η καταγραφή της εμβολιαστικής κάλυψης και η διερεύνηση των αντιλήψεων σχετικά με τον εμβολιασμό ενηλικών σε τυχαίο δείγμα πολίτων που επισκέπτονται φαρμακείο, με στόχο την καλύτερη κατανόηση των πιθανών αιτιών ελλιπούς εμβολιασμού, διστακτικότητας ή και άρνησης. Υλικό και μέθοδος: Προσκλήθηκαν να συμμετάσχουν ενήλικες που προσέρχονταν σε τέσσερα φαρμακεία της περιοχής Αμυνταίου του Νομού Φλώρινας, μετά από επιλογή με τη βοήθεια γεννήτριας τυχαίων αριθμών. Οι συμμετέχοντες, μετά από ενυπόγραφη συγκατάθεση κατόπιν ενημέρωσης, συμπλήρωναν ερωτηματολόγιο που περιλάμβανε: δημογραφικά στοιχεία, ατομικό ιστορικό, αυτοπροσδιορισμό του επιπέδου διστακτικότητας προς τον εμβολιασμό ενηλίκων, την έγκυρη και αξιόπιστη Ελληνική κλίμακα «Αντιλήψεων σχετικά με τον Εμβολιασμό Ενηλίκων» και ανοικτές ερωτήσεις σχετικά με τους λόγους μη εμβολιασμού. Αποτελέσματα: Συμμετείχαν 395 άτομα (ποσοστό ανταπόκρισης 78,7%), μέσης ηλικίας 51,2 ετών (±17,1), γυναίκες στο 58,5% (231). «Υπέρ» του συνόλου των εμβολίων για τους ενήλικες τάχθηκε το 48,1% (190/391), το 50,1% (196/394) δήλωσε κάποιο βαθμό διστακτικότητας, ενώ «κατά» τάχθηκε το 1,3% (5/391). Το ποσοστό εμβολιαστικής κάλυψης έναντι της γρίπης το 2021-22 στους άνω των 60 ετών ήταν 78,1%, έναντι του τετάνου 33,1%, έναντι του πνευμονιόκοκκου στους άνω των 65 ετών ήταν 64,3%, έναντι του έρπητα ζωστήρα στους άνω των 60 ετών ήταν 8,3%, ενώ έναντι του SARS-CoV-2 ατελώς εμβολιασμένοι ήταν το 13,2% και πλήρως εμβολιασμένοι το 74,9%. Αναζητώντας τους λόγους που δεν είχαν πραγματοποιήσει εμβολιασμό το σύνολο των συμμετεχόντων, η ποιοτική ανάλυση αποκάλυψε οκτώ θεματικές ενότητες: 1. Ελλιπής ενημέρωση, 2. Απουσία σύστασης από επαγγελματία υγείας, 3. Χαμηλή υποκειμενική αίσθηση τρωτότητας, 4. Φόβος ανεπιθύμητων ενεργειών, 5. Αμέλεια, 6.Προηγούμενη αρνητική εμπειρία, 7. Αμφισβήτηση αποτελεσματικότητας, 8. Αντίδραση στην υποχρεωτικότητα/αμφισβήτηση των θεσμών. Ο οικογενειακός ιατρός ήταν η κύρια πηγή ενημέρωσης για το σύνολο των εμβολίων. Επιπλέον, το επίπεδο ενημέρωσης που είχαν σε μια κλίμακα από το 0 έως το 10 με υψηλότερες τιμές να δηλώνουν καλύτερη ενημέρωση, η διάμεσος για το εμβόλιο της γρίπης ήταν 7, για το εμβόλιο του τετάνου η διάμεσος ήταν 5, για το εμβόλιο έναντι του πνευμονιόκοκκου η διάμεσος ήταν 5, για το εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα η διάμεσος ήταν 5 και για το εμβόλιο έναντι του SARS-CoV-2 η διάμεσος ήταν 8. Τέλος, το 84,1% (332) δήλωσε ότι επιθυμεί να ενημερωθεί καλύτερα για το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών Ενηλίκων. Συζήτηση: Το υψηλό ποσοστό διστακτικότητας, η παρουσία αμφιβολιών σχετικά με την ασφάλεια, το σύνολο των θεματικών ενοτήτων που ανέδειξε η ποιοτική ανάλυση, αλλά και η υψηλή επιθυμία για καλύτερη ενημέρωση καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για εξατομικευμένη προσέγγιση και ενημέρωση των πολιτών από τους επαγγελματίες υγείας σχετικά με την αναγκαιότητα, ασφάλεια και αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού ενηλίκων.
description: Introduction: Despite the fact that vaccines are internationally considered as one of the most successful and cost-efficient interventions to improve public health, a significant number of adults are apprehensive about being vaccinated, and as a result, some infectious diseases that are prevented by vaccination, such as influenza, tetanus, pneumomoccal infections and SARS-CoV-2, continue to cause significant morbidity. For this reason, the World Health Organization, considers hesitation, as one of the ten main threats to global health. Purpose: Recording the vaccination coverage and investigating perceptions about adult vaccination in a random sample of citizens visiting a pharmacy with the aim of better understanding the possible causes of unsatisfying vaccination, hesitation, or even refusal. Material and Method: Adults who came for any reason to four pharmacies in the area of Amyntaio in the Prefecture of Florina, were invited to participate, after selection with the help of a random number generator. The participants, after an informed signed consent, completed a questionnaire that included: demographic data, personal history, self-determination of the level of hesitancy towards adult vaccination, the valid and reliable Greek Scale “Attitude Towards Adult Vaccination”, and open questions about the reasons for non-vaccination. Results: 395 people participated (response rate 78,7%), average age 51,2 years (±17,1), women at 58,5% (231). In favour of all vaccines for adults, were 48,1% (190/391), 50,1% (196/394) stated some degree of hesitation, while 1,3% were against (5/391). The vaccination coverage rate against seasonal influenza in 2021-22 for those of 60 years old and over, was 78,1, against tetanus 33,1%, against pneumococcus in 65 years and over 64,3%, against shingles for those over 60 years old was 8,3%, while against SARS-CoV-2 incompletely vaccinated was 13,2% and fully vaccinated 74,9%. Looking for the reasons why the participants as a whole had not been vaccinated, the qualitative analysis revealed eight topic sections: 1. Incomplete information. 2. Absence of a recommendation from a health professional. 3. Low subjective sense of vulnerability. 4. Fear of adverse effects. 5. Negligence. 6. Previous negative experience. 7. Questioning effectiveness. 8.Reaction to the obligatory/questioning of institutions. The family doctor was the main source of information on all vaccines. The level of awareness they had on a scale from 0 to 10 with higher rates indicating better information, the median for the influenza vaccine was 7, for the tetanus vaccine the median was 5, for the pneumococcus was 5, for the shingles vaccine the median was 5, and for the SARS-CoV2 vaccine the median was 8. Finally, 84,1%, stated that they would like to be better informed about the National Adult Vaccination Program. Discussion: The high rate of hesitation, the presence of doubts about safety among supporters, the set of topics highlighted by the qualitative analysis, but also the keen desire for better information, make it urgent for an individualized approach and awareness to citizens by health professionals, about the necessity, safety and effectiveness of adult vaccination.