Το αξιόποινο των εγκλημάτων μη γνήσιας παράλειψης υπό το φως του νέου άρθρου 15 ΠΚ
Creators: name: Καρασαββίδου, Μαρία Θεοχάρη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2023
Subjects: Παράλειψη
Εγκλήματα παράλειψης
Ιδιαίτερη νομική υποχρέωση
Omission
Crimes commitτed by omission
Duty to act

description: Η παρούσα μελέτη πραγματεύεται το αξιόποινο των εγκλημάτων μη γνήσιας παράλειψης, έτσι όπως αυτό διαμορφώνεται υπό το φως του νέου άρθρου 15 ΠΚ. Στο πρώτο μέρος της εργασίας παρουσιάζονται αρχικά οι θέσεις της θεωρίας αναφορικά με την έννοια της ιδιαίτερης νομικής υποχρέωσης, και ιδίως της πηγές αυτής, υπό το καθεστώς ισχύος του παλιού Ποινικού Κώδικα, και ακολούθως οι θέσεις της νομολογίας επί του ιδίου ζητήματος. Εν συνεχεία, στο δεύτερο μέρος, η εργασία επικεντρώνεται στις αλλαγές που επήλθαν στο άρθρο 15 ΠΚ με τον ν. 4619/2019 και τις συνέπειές τους στην αντιμετώπιση των μη γνήσιων εγκλημάτων παράλειψης. Ειδικότερα, αρχικά εξετάζεται η ρητή πρόβλεψη, στο άρ. 15 ΠΚ, της ανάγκης εξειδίκευσης της εκάστοτε ενέργειας αποτροπής του αποτελέσματος. Κατόπιν, αναλύονται οι συνέπειες με τις οποίες συνδέεται η ρητή, για πρώτη φορά στον ελληνικό Ποινικό Κώδικα, απαρίθμηση των πηγών ιδιαίτερης νομικής υποχρέωσης στο ίδιο το κείμενο της διάταξης του άρ. 15 ΠΚ. Ακολούθως, εξετάζονται τα κριτήρια που θα μπορούσε να ακολουθήσει ο εφαρμοστής του δικαίου για την επιβολή μειωμένης ποινής σε διά παραλείψεως τελούμενο αδίκημα, ενόψει της πρόβλεψης σχετικής δυνατότητας στη διάταξη του άρ. 15 παρ.2 ΠΚ, και αναλύονται τα δικονομικά ζητήματα που ανακύπτουν επ’ αφορμή της εν λόγω διάταξης. Στην τελευταία ενότητα του δεύτερου μέρους επιχειρείται να απαντηθεί το ερώτημα αν και πώς οι αλλαγές που επήλθαν στη διάταξη του άρ. 15 ΠΚ μπορούν να επηρεάσουν την ερμηνεία και εφαρμογή εγκλημάτων στην αντικειμενική υπόσταση των οποίων τυποποιείται ρητά και μία παράλειψη ως τρόπος τέλεσης του εγκλήματος. Στο τρίτο και τελευταίο μέρος της εργασίας επιχειρείται μία προσέγγιση ορισμένων ειδικών ζητημάτων που συνδέονται με την προβληματική των εγκλημάτων μη γνήσιας παράλειψης, και συγκεκριμένα εξετάζονται οι ιδιαιτερότητες που παρουσιάζει η αιτιακή σύνδεση της παράλειψης με το αποτέλεσμα, αναλύονται τα σημαντικότερα δογματικά ζητήματα που ανακύπτουν στο πεδίο της συμμετοχής με παράλειψη και, τέλος, εξετάζεται το ζήτημα της απόπειρας στα διά παραλείψεως τελούμενα εγκλήματα.
description: The present dissertation deals with omission – specific offences, as these are formed in art. 15 in the new Greek Penal Code (GPC). At the first part of the dissertation, we will examine theoretical views on the “duty to act” and where this duty may derive from, under the scope of the former GPC, as well as courts’ rulings on the interpretation of the term. At the second part, the dissertation focuses on the recent amendment of the GPC and especially on the modification of art. 15 and its consequences in the understanding of omission liability. More specifically, we examine the obligation posed by art. 15 to specify in each case the action needed to prevent commission of the crime. Moreover, we will look into the legal sources of the “duty” to act which are enumerated for the first time in the GPC, certain criteria which the applicant of the law may use to impose a reduced sentence for crimes completed by omission as well as certain procedural issues. Lastly, we attempt to answer the question whether the recent changes in art. 15 can in fact affect the interpretation and application of crimes in the actus reus of which the conduct element2 includes an omission. In the third -and last- part, we address certain specific issues, such as causation between omissions and the criminal result, participation by omission and criminal attempts in omission – specific offences.