La vision du devoir chez Antigone a travers l'oeuvre de Sophocle, d' Annouilh, de Brecht et d' H. Bauchau:
Creators: name: Λούκα, Μαριάννα Σωτηρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2010
Subjects: Αντιγόνη
Σοφοκλής
Ανούιγ
Μπρεχτ
Μποσώ
Μύθος
Διακειμενικότητα
Καθήκον
Antigone
Sophocles
Annouilh
Brecht
Myth
Intertextuality
Duty

description: Είναι πολύ δύσκολο να δώσουμε έναν μοναδικό θεωρητικό ορισμό για τον μύθο. Οι ορισμοί που διαθέτουμε είναι τόσοι, όσοι σχεδόν και οι μύθοι. Ο Αριστοτέλης στην Ποιητική του αναφέρει πως ο ποιητής δεν πρέπει να αλλάζει τους μύθους και να τους δίνει άλλη έννοια αλλά να ακολουθεί την διαδικασία της μίμησης, η οποία όμως δεν έχει συνάφεια με τον σημερινό ορισμό της. Με το πέρασμα του χρόνου ο μύθος έχασε την θρησκευτική του λειτουργία, άρχισε να συνδέεται με την τέχνη και την λογοτεχνία και έγινε λογοτεχνικός μύθος. Βέβαια η χρήση και η αναπαραγωγή του δεν σημαίνει ότι υπακούει τυφλά στο πρωτότυπο, άλλωστε η λογοτεχνία στην οποία εντάχθηκε είναι βασισμένη στην φαντασία του δημιουργού και άρα η απόσταση από το πρωτότυπο είναι μεγάλη. Για την μελέτη του λοιπόν ανακαλύπτουμε τις βασικές μονάδες του, τα λεγόμενα μυθήματα, των οποίων οι δυνατότητες συνδυασμού είναι απεριόριστες, όπως επίσης και τους μυθικούς ήρωες, τα μοτίβα, τα θέματα. Σύμφωνα με την θεωρία της διακειμενικότητας, κανένα κείμενο δεν είναι πρωτότυπο αλλά κάθε κείμενο εμπεριέχει στοιχεία από άλλα παλιότερα κείμενα. Η θεωρία της διακειμενικότητας έχει να κάνει με την γόνιμη διαδικασία παραγωγής, ελεύθερης επιλογής και δυνατότητας λογοτεχνικής διατύπωσης του κειμένου και όχι με την απλή παράθεση ή αντιγραφή. Έτσι λοιπόν ο μύθος αποτελεί παράδεισο διακειμενικότητας, διότι ο αναγνώστης μέσα από τα κείμενα παρακολουθεί τις αλλαγές, έχοντας σαν βάση το κείμενο αναφοράς δηλαδή τον αρχικό μύθο. Βασιζόμενοι λοιπόν, κατά κύριο λόγο, στην θεωρία αυτή εξετάσαμε την πορεία του μύθου της Αντιγόνης και πως έφτασε, 2500 χρόνια μετά ,να μεταφέρεται μέχρι τις μέρες μας . Το κείμενο πάνω στο οποίο στηριχτήκαμε για την μελέτη, ανάλυση και σύγκριση είναι η Αντιγόνη του Σοφοκλή.Έχοντας σαν βάση και σημείο αναφοράς το πρωτότυπο έργο του Σοφοκλή προσπαθήσαμε να αναλύσουμε και να εξετάσουμε την έκφραση του καθήκοντος και πως αυτό αναδύεται μέσα στη πρώτη εγγραφή και στην συνέχεια να εξετάσουμε τα υπόλοιπα έργα των άλλων συγγραφέων. Σαφώς ο Σοφοκλής κατέγραψε μια πραγματική τραγωδία καθώς δραματοποιεί με τον καλύτερο τρόπο την σύγκρουση δυο αντίθετων αλλά ίσων αξιών και δυο αντίθετων καθηκόντων. Των αξιών της Πόλης Κράτους και των θεσμοθετημένων νόμων της, που εκπροσωπούνται από τον Κρέοντα και των αξιών της οικογενείας, των άγραφων αιώνιων θείων νόμων , που εκπροσωπούνται από την Αντιγόνη .Έχοντας λοιπόν σαν σημείο εκκίνησης το έργο αυτό, μελετήσαμε τους άλλους τρείς συγγραφείς, τον Ζαν Ανούιγ, τον Μπέρτολτ Μπρεχτ και τον Ενρί Μποσώ ,οι οποίοι βασιζόμενοι στο έργο του Σοφοκλή, έγραψαν και παρουσίασαν ο καθένας από τη δική του σκοπιά την δική του Αντιγόνη. Και οι τρείς συγγραφείς που εξετάζουμε σε σχέση με το πρωτότυπο έργο του Σοφοκλή ανήκουν στον 20ο αιώνα, τον αιώνα των μεγάλων αντιπαραθέσεων, των μεγάλων επαναστάσεων σε όλα τα επίπεδα του ανθρώπινου πολιτισμού, των δυο μεγάλων και καταστρεπτικών παγκοσμίων πολέμων.Εν κατακλείδι ο μύθος της Αντιγόνης είναι μια κραυγή αντίστασης εναντίον κάθε επιβολής με την βία του θεσπισμένου νόμου και υπέρ του άγραφτου προαιώνιου «θεϊκού νόμου» ή άραγε είναι μια αιτιολογία της ορθότητας των νόμων του κράτους και της εκάστοτε εξουσίας; Και ποιο άραγε είναι το καθήκον των ανθρώπων, η υπακοή τους σε ποιες από τις δύο αυτές ισότιμες αλλά πολλές φορές αντικρουόμενες αξίες; Το ερώτημα αυτό παραμένει αναπάντητο, θα απασχολεί ίσως για όσο θα υπάρχει ανθρωπότητα και πολιτισμός και θα δίνει νέα ερείσματα για καινούριες επανεγγραφές του.
description: It is very difficult to give a unique theoretical definition concerning the fable. The definitions that we allocate are as many as the fables are. Aristotle in his Poetic writing tells that the poet should not change the fables and apply on them a different significance, but he must follow the process of imitation, which, however, does not have affinity with the current definition. As the years went by, the fable lost its religious operation, and began to be connected with art and literature and became more literary fable. Certainly, the use and its reproduction does not necessarily mean that obeying blindly in the prototype, besides the literature in which was included, is the base of the imagination of the author and therefore the distance from the prototype is significant. Therefore about the study of the myth, we discover its basic units, known as mythimata, which possibilities of combinations are unlimited, as well as the fabulous heroes, motives and subjects. According to the intertextuality theory no text is the prototype but each text includes elements from other older texts. The intertextuality theory has to do with the fertile process of production, free choice and possibility of literary formulation of text and not with the simple apposition or copy.Therefore the fable constitutes an intertextuality paradise, because the reader through the texts watches the changes, having as basis the text of report saying the initial fable. Based on the first place, on this theory we examined the course of fable of Antigone and how it has been transported up to our days, 2500 years afterwards,.The text on which we supported ourselves for the study, analysis and comparison is Antigone of Sophocles. Having as a basis and point of report the original work of Sophocles we tried to analyze and we examined the expression of duty and how it emerges in the first registration and then we examine the remaining work of the other writers. Sophocles has specifically recorded a real tragedy in which he dramatizes in his unique way the conflict of two opposites but equal values and two opposite duties. The values of the City of State and its enacted laws, that are represented by Creon and the values of family, the unwritten eternal divine laws which are represented by Antigone.Therefore having as point of departure this work, we studied the other three writers, Jean Anouilh, Berthold Brecht and Henri Bauchau, whom works were based on the work of Sophocles, wrote and presented each one of them their own viewpoint and their own Antigone. And the three writers that we examine concerning the original work of Sophocles belong in the 20th century, the century of big juxtapositions, big revolutions in all levels of human culture, and two big calamitous world wars.In conclusion the fable of Antigone is a cry of resistance against each imposition with the violence of established law and in favor of the unwritten ancients “divine laws” or it is an explanation of correctness of laws of state and each authority? But which is the duty of the people, their obedience on these two equivalents but many times over doubted values? This question remains unanswered and will occupy perhaps for as long as humanity and culture exist and will give new bases for its new re-writings.