title: Αξιολόγηση των διαδικασιών προγραμματισμού και σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών σε μικρούς περιφερειακούς Δήμους
title: Assessment of public contracting procedures in small rural municipalities in Greece
Creators: name: Αντωνογιαννακη Βασιλικη
Publisher: name: Technical University of Crete
Year: 2021

description: Το θέμα της εργασίας είναι η περιγραφή, ανάλυση, εφαρμογή των διαδικασιών προγραμματισμού και σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών μέσω του υφιστάμενου θεσμικού και κανονιστικού πλαισίου και η αξιολόγηση αυτών για μικρούς περιφερειακούς Δήμους. Ουσιαστικά η συγκεκριμένη εργασία αποτελεί ένα εγχειρίδιο στο οποίο ο ενδιαφερόμενος αναγνώστης μπορεί να ανατρέξει ώστε να βρει συγκεντρωμένες έννοιες και διαδικασίες που σε διαφορετική περίπτωση θα έπρεπε να ανατρέξει σε μία πληθώρα νόμων, υπουργικών αποφάσεων κ.α.   Σαράντα ένα νόμοι διαβάστηκαν, μελετήθηκαν ώστε να γίνει η επιλογή και να δημιουργηθεί η συγκεκριμένη εργασία. Σχεδόν σε όλη την έκταση του κειμένου υπάρχουν παραπομπές σε αριθμημένα υποδείγματα και παραδείγματα ώστε να απαντηθεί, να καλυφτεί μέχρι και η τελευταία απορία του ενδιαφερόμενου αναγνώστη και να κατανοήσει πλήρως ώστε ακόμα και να εφαρμόσει όσα αναφέρονται.  Σε όλη την έκταση της εργασίας υπάρχουν παραπομπές με τις ακριβείς πηγές στις οποίες βασίστηκα για το κείμενο της εργασίας. Λόγω της φύσης του θέματος στην μεγαλύτερη έκταση της εργασίας έχουν παρθεί αυτούσια άρθρα νομοθεσιών και νομολογιών. Προσωπικές απόψεις από την εισαγωγή έως και το δέκατο έβδομο κεφάλαιο είναι απαγορευτικές δεδομένου ότι θα αλλοίωναν διαδικασίες και έννοιες καθώς και το άκρως πληροφοριακό και ενημερωτικό χαρακτήρα της συγκεκριμένης εργασίας. Στην συγκεκριμένη εργασία έγινε μία προσπάθεια συγκέντρωσης σαράντα ένα νομοθεσιών και νομολογιών μέσα σε δεκαεπτά κεφάλαια. Δεδομένης της προσωπικής μου εμπειρίας ως εργαζόμενη δεκατρία χρόνια στην οικονομική υπηρεσία μικρού περιφερειακού Δήμου κατάλαβα ότι θα ήταν εξαιρετικά χρήσιμο για ένα νεοεκλεγμένο αιρετό ή για έναν νεοδιόριστο υπάλληλο ή για έναν φοιτητή δημόσιας διοίκησης ή για έναν υποψήφιο ανάδοχο να μπορεί να βρει μέσα σε μία εργασία όλη τη νομοθεσία και τη νομολογία που διέπει τους δήμους, τις διαδικασίες προγραμματισμού και σύναψης δημόσιων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών.  
Στα πλαίσια αυτά αρχικά  στην εισαγωγή γίνεται επεξήγηση και ερμηνεία βασικών όρων και εννοιών ώστε να ενταχθεί ομαλά ο αναγνώστης στο θέμα της εργασίας. Προσέτι γίνεται αναφορά στο πώς οδηγήθηκε  σε μεταρρύθμιση η ευρωπαϊκή αλλά και η εθνική νομοθεσία σε ό,τι αφορά τις δημόσιες συμβάσεις. Η εισαγωγή τελειώνει με την παρουσίαση του περιεχομένου των σχετικών κεφαλαίων της εργασίας.
Στα εισαγωγικά της εργασίας αφού οριστούν οι στόχοι, υπάρχει ερμηνεία βασικών ορισμών και εννοιών τους οποίους θα συναντήσουμε σε όλη την έκταση της εργασίας. Στη συνέχεια περιγράφονται και αναλύονται οι διαδικασίες προγραμματισμού δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών με παραπομπή σε υποδείγματα – παραδείγματα ώστε ο αναγνώστης να κατανοήσει πλήρως τις συγκεκριμένες διαδικασίες. Ακολουθούν γενικοί κανόνες για τις δημόσιες συμβάσεις προμηθειών και υπηρεσιών  και έπειτα γίνεται παρουσίαση και περιγραφή των διαδικασιών δημόσιων συμβάσεων και των ηλεκτρονικών μέσων σύναψης συμβάσεων στα οποία μπορούν να προσφεύγουν οι αναθέτουσες αρχές. Έπειτα περιγράφεται η διεξαγωγή της διαδικασίας δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών, από την προετοιμασία και τις προκαταρκτικές διαβουλεύσεις της αγοράς έως και τις δημοσιεύσεις και τις προσκλήσεις και τις ενημερώσεις προς τους υποψηφίους και τους προσφέροντες. Στη συνέχεια της εργασίας περιγράφεται η διαδικασία επιλογής των συμμετεχόντων στις διαγωνιστικές διαδικασίες και η ανάθεση των συμβάσεων, από τις εγγυήσεις και τους λόγους αποκλεισμού έως και την κατακύρωση – σύναψη της σύμβασης. 
 Κρίνεται σκόπιμο να αναφερθούν οι διαφοροποιήσεις στις διαγωνιστικές διαδικασίες που ισχύουν για τις συμβάσεις κάτω των ορίων. Ακολουθεί περιγραφή και ανάλυση των ενιαίων διαδικασιών εκτέλεσης της σύμβασης, από το συμβατικό πλαίσιο, την εφαρμοστέα νομοθεσία και τους όρους εκτέλεσης της σύμβασης έως την ολοκλήρωση εκτέλεσης της σύμβασης και τις διοικητικές προσφυγές κατά τη διαδικασία εκτέλεσης των συμβάσεων. Επιπλέον, παρατίθενται συγκεκριμένες διατάξεις για την εκτέλεση συμβάσεων προμήθειας αγαθών και για την εκτέλεση συμβάσεων παροχής υπηρεσιών αντίστοιχα, από τον χρόνο παράδοσης των υλικών έως την εγγυημένη λειτουργία της προμήθειας και από την παρακολούθηση της σύμβασης παροχής υπηρεσιών έως και την παραλαβή του αντικειμένου της σύμβασης παροχής υπηρεσιών ή την απόρριψη του παραδοτέου/αντικατάσταση.
Απαραίτητη είναι η αναφορά  στα όργανα διενέργειας διαδικασιών σύναψης συμβάσεων καθώς και στις προθεσμίες για την ολοκλήρωση των επιμέρους σταδίων των διαγωνιστικών διαδικασιών. Προσέτι,  περιγράφονται οι διαδικασίες και οι υποχρεώσεις διακυβέρνησης, οι οποίες εφαρμόζονται από τις αναθέτουσες αρχές, από τις εκθέσεις σχετικά με τις διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων έως την κατάρτιση και πιστοποίηση του προσωπικού των αναθετουσών αρχών. Ακολουθεί αναφορά στην έννομη προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων.
Γίνεται εκτενής παρουσίαση του Εθνικού Συστήματος Ηλεκτρονικών Δημόσιων Συμβάσεων (Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ.) καθώς και όλων των σταδίων – διαγωνιστικών διαδικασιών που υλοποιούνται μέσω του Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ, από τον ορισμό, τη λειτουργία, τη διαχείριση και δομή του Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ. έως την σύνταξη, την υποβολή δικαιολογητικών μέσω του Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ., την κατακύρωση και εκτέλεση της σύμβασης και λοιπές διαδικασίες Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ. Ακολουθεί παρουσίαση του Κεντρικού Ηλεκτρονικού Μητρώου Δημοσίων Συμβάσεων (Κ.Η.Μ.Δ.Η.Σ.) καθώς και των σταδίων – διαγωνιστικών διαδικασιών που υλοποιούνται μέσω του Κ.Η.Μ.Δ.Η.Σ., από τα καταχωριστέα στοιχεία και τη διαδικασία καταχώρισης έως την ισχύ των πράξεων και τις λοιπές διαδικασίες που καταχωρίζονται στο Κ.Η.Μ.Δ.Η.Σ. 
Για την καλύτερη κατανόηση των διαγωνιστικών διαδικασιών που εφαρμόζονται ευρέως στους μικρούς περιφερειακούς Δήμους παρατίθενται αναλυτικά τα βήματα των σταδίων ανάθεσης με παραπομπή σε αντίστοιχα υποδείγματα. Ο αναγνώστης μπορεί να δει συγκεντρωμένα και ομαδοποιημένα ένα προς ένα τα βήματα των σταδίων ανάθεσης με τα αντίστοιχα υποδείγματα, για την ανοιχτή διαδικασία, για τον συνοπτικό διαγωνισμό, για τη διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση, για τις απευθείας αναθέσεις και τις συμβάσεις ήσσονος αξίας. 
Ακολουθεί εκτενής παρουσίαση, περιγραφή και ανάλυση της συγκρότησης των υπηρεσιών των Δήμων καθώς και των Οργανισμών Εσωτερικών Υπηρεσιών (Ο.Ε.Υ.) τους με παραπομπή σε σχετικά υποδείγματα, από την ομαδοποίηση των Δήμων, πρότυπα σχέδια Ο.Ε.Υ., την λειτουργία των συλλογικών οργάνων και την διασύνδεσή τους με τον υπηρεσιακό μηχανισμό έως τον συντονισμό των δημοτικών υπηρεσιών, τις διαφοροποιήσεις των προτύπων ανά ομάδα Δήμων και συγκεκριμένα Δήμων μικρών περιφερειακών και τις θεσμικές εξελίξεις μετά τον Καλλικράτη που επηρεάζουν την σύνταξη του Ο.Ε.Υ. και τον αριθμό του προσωπικού στους Δήμους. 
Τέλος γίνεται αξιολόγηση των διαδικασιών προγραμματισμού και σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών μέσω του υφιστάμενου θεσμικού και κανονιστικού πλαισίου για Δήμους μικρούς περιφερειακούς μέσω ανάλυσης SWOT, απαντώνται οι στόχοι – ερωτήματα που έχουν τεθεί στην πρώτη ενότητα και παρατίθενται τα σχετικά συμπεράσματα – προτάσεις.
Για την εκπόνηση της εργασίας ακολουθήθηκε ποιοτική μεθοδολογία η οποία βασίστηκε κυρίως σε νομοθεσία, νομολογία, κανονισμούς, ενημερωτικά κείμενα, αρχειακό υλικό (έγγραφα κλπ), άμεση εμπειρία, περιορισμένο αριθμό συνεντεύξεων. Χρησιμοποιήθηκε ανάλυση SWOT για τον εντοπισμό των δυνατών σημείων, αδυναμιών, απειλών και ευκαιριών.