Οι σχέσεις της ηπειρωτικής Ελλάδας και της κεντρικής Ευρώπης κατά την ύστερη εποχή του χαλκού
Creators: name: Παπαβασιλείου, Βασιλική Ευάγγελου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2008
Subjects: Ύστερη Εποχή του Χαλκού
Διαπολιτισμικές σχέσεις
Ηπειρωτική Ελλάδα
Κεντρική Ευρώπη
Προϊστορικές επαφές
Late Bronze Age
Cultural relations
Mainland Greece
Central Europe
Prehistoric contacts

description: Η εργασία αυτή εξετάζει τις 'διαπολιτισμικές σχέσεις' μεταξύ ηπειρωτικής Ελλάδας και κεντρικής Ευρώπης κατά την Ύστερη Εποχή του Χαλκού και αναπτύσσεται σε τρεις ενότητες. α) Εισαγωγή: αναδρομή στην ιστορία της έρευνας του συγκεκριμένου θέματος (από τα τέλη του 19ου ως τις αρχές του 21ου αι.) με αναφορά στους πιο γνωστούς ερευνητές που το μελέτησαν και στις απόψεις τους που διαμόρφωσαν την εικόνα μας για τις προϊστορικές επαφές. β) Πρώτο Μέρος: αναλύονται περισσότερο οι θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις του θέματος των 'διαπολιτισμικών σχέσεων' κατά την προϊστορία (που περιγράφηκαν σύντομα στην εισαγωγή). Θα δούμε πως προέκυψαν όσα διατυπώθηκαν κατά καιρούς, πόσο αυτά επηρεάστηκαν από άλλες επιστήμες αλλά και από το πολιτικό, κοινωνικό, οικονομικό πλαίσιο κάθε εποχής. Με τον τρόπο αυτό θα γίνει πιο κατανοητή η επιρροή που άσκησαν οι διαδοχικές 'αρχαιολογικές σχολές' στην έρευνα γενικότερα αλλά και στο θέμα των επαφών ειδικότερα. Οι επιρροές ήταν πολλές και από πολλές κατευθύνσεις. Οι συζητήσεις περιλάμβαναν θέματα που αφορούσαν την προϊστορική κοινωνία, την οικονομία της, την πολιτική της οργάνωση αλλά και την ίδια τη φύση της αρχαιολογίας ως επιστήμης. γ) Δεύτερο Μέρος: η αρχαιολογική εικόνα. Ορίζεται το γεωγραφικό, το χρονολογικό και το 'κοινωνικό-οικονομικό-πολιτικό πλαίσιο' για τις δύο περιοχές (κατά την περίοδο που μας αφορά) και στη συνέχεια παρουσιάζονται τα αρχαιολογικά δεδομένα τα οποία, όπως πιστεύεται, συνδέουν τις δύο περιοχές (πρώτες ύλες, μοτίβα, μετάλλινα αντικείμενα, ήλεκτρο, κεραμική, κ.α.). Το μέρος αυτό κλείνει με τα συμπεράσματα της εργασίας, όπου υποστηρίζεται, ότι μεταξύ των δύο περιοχών (που θα επικοινωνούσαν με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους) διακινούνταν μια σειρά επιλεγμένων αντικειμένων, τα οποία σχετίζονταν με σημαντικές ή 'αρχηγικές' και 'πλούσιες' ομάδες, που είχαν έναν ουσιαστικό ρόλο στις εξελίξεις των κοινωνιών που ανήκαν. Μέσω μιας επιλεκτικής επαφής, που δεν αλλοιώνει τις τοπικές συνθήκες, οι κοινωνίες ορισμένων τμημάτων της ηπειρωτικής Ελλάδας και της κεντρικής Ευρώπης μοιράζονταν επίσης ιδέες και τρόπους ζωής και η όποια επιρροή είναι αμφίδρομη και μη επιβεβλημένη. Αυτό μπορεί να υποστηριχθεί και από τη διαφορετικότητα των κοινωνιών που εξετάστηκαν καθώς οι υποτιθέμενες πίστεις τους και οι καθημερινές τους συνήθειες εκδηλώνονται διαφορετικά μέσα από τον υλικό πολιτισμό. Οι ομοιότητες, από την άλλη, όταν εντοπίζονται, δεν δηλώνουν μια 'πολιτισμική εισβολή' από τις κοινωνίες της μιας περιοχής σ' αυτές της άλλης.
description: This paper deals with the cultural relations between mainland Greece and central Europe during the Late Bronze Age and it unfolds as follows: a) Introduction: a brief account of the history of the research concerning the above mentioned subject (from the late 19th to the early 21st century) and reference to the most influential researchers who have studied this particular issue, as well as to their views on it. b) First part: a more detailed discussion of the theoretical and methodological approaches on the matter of 'cultural relations' during prehistory (briefly outlined in the introduction where the emphasis was put on the Late Bronze Age). The aim of this discussion is to examine (to some extent) how the various views have been formed and under which influences (other sciences, contemporary social and political context, etc.). c) Second Part: the archaeological picture. Firstly, an attempt is made to define the geographical and the chronological 'frame' and to describe the 'social, economic and political' conditions of the societies of these two regions during the Late Bronze Age. Then, the archaeological evidence, which is believed to link the two areas, is presented (raw materials, motifs, metal objects, amber, pottery etc.). In the final chapter of this part some conclusions are drawn based on what was discussed above. It is argued, that between the regions of our interest, a number of selected items were being transferred, which were related to important or 'ruling' and 'rich' groups of people that played an essential part in the societies they belonged. Along with these artifacts, the societies of certain parts of mainland Greece and central Europe started to share common ideas and ways of life. Their contacts (taking place in many different ways) did not 'distort' the local contexts and traditions but they resulted in a mutual and not necessarily imposed influence. This observation could also be supported by the differences in the material culture of these areas, whose alleged beliefs and everyday habits are manifested in a rather dissimilar way in the 'archaeological record'. Their similarities, on the other hand, do not support a 'cultural intrusion' from one society (or group of societies) to another.