Περιφερικές ακτινογραφικές πνευμονικές εξεργασίες: αξιολόγηση διαγνωστικών μεθόδων
Creators: name: Ζογλοπίτης, Φώτιος Κ.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2006
Subjects: Μονήρης πνευμονικός όζος
Βρογχοσκόπηση με ινοπτικό βρογχοσκόπιο
Αντινοσκοπική καθοδήγηση
Solitary pulmomary nodule
Fiberoptic bronchoscopy
Fluoroscopy guidance

description: Ο μονήρης πνευμονικός όζος παραμένει ακόμα και σήμερα ένα διαγνωστικό πρόβλημα με αυξημένη μάλιστα σπουδαιότητα λόγω της μεγάλης επίπτωσης του πνευμονικού καρκίνου αλλά και της αυξημένης συχνότητας λοιμωδών νόσων που εμφανίζονται ως περιφερικές σκιάσεις εξ αιτίας της μετανάστευσης πληθυσμών από χώρες που ενδημούν τέτοιες νόσοι. Περισσότεροι από το 40% των πνευμονικών καρκίνων εμφανίζονται ως μονήρεις όζοι. Η έγκαιρη χειρουργική αφαίρεση τους είναι καθοριστική για τη ζωή των ασθενών, δεδομένου ότι ο μονήρης πνευμονικός όζος ανήκει στο στάδιο 1Α και η πιθανότητα πενταετούς επιβίωσης των ασθενών αυτού του σταδίου ανέρχεται στο 61-75%. Από την άλλη πλευρά θα πρέπει να αποφεύγονται ανώφελες και ενίοτε επικίνδυνες για τη ζωή των ασθενών θωρακοτομές για την αφαίρεση όζων οι οποίοι αποδεικνύονται εκ των υστέρων καλοήθεις. Η ιστολογική ή/και η κυτταρολογική διάγνωση υπηρετεί αυτόν ακριβώς το στόχο. Η βρογχοσκόπηση είναι η κύρια μέθοδος επισκόπησης και λήψης διαβρογχικών υλικών, η διαγνωστική αποτελεσματικότητά της όμως σε μικρούς περιφερικούς όζους είναι περιορισμένη. Σκοπός της εργασίας μας ήταν να βελτιώσουμε τη διαγνωστική αποτελεσματικότητα της βρογχοσκόπησης με τη χρήση του ακτινοσκοπικού μηχανήματος C-Arm και με τη λήψη των ιστολογικών και κυτταρολογικών δειγμάτων με την καθοδήγησή του. Κατά τη χρονική περίοδο από τον Ιούνιο του 1999 μέχρι το Δεκέμβριο του 2003 εξετάστηκαν 113 ασθενείς με μονήρη πνευμονικό όζο χωρίς τη χρήση του ακτινοσκοπικού μηχανήματος και στους 13 από αυτούς αποδείχτηκε ότι ο όζος ήταν κακοήθης. Στους 100 ασθενείς-83 άνδρες και 17 γυναίκες- που η διάγνωση ήταν αρνητική για κακοήθεια, επαναλήφθηκε η βρογχοσκόπηση με την καθοδήγηση του ακτινοσκοπικού μηχανήματος C-Arm και έγινε η λήψη τεσσάρων ιστολογικών και κυτταρολογικών δειγμάτων. Όλοι οι ασθενείς στους οποίους δεν αποδείχθηκε η ύπαρξη κακοήθειας είτε στάλθηκαν για χειρουργική διερεύνηση είτε παρακολουθήθηκαν για 2 χρόνια. Η ανάλυση αυτών των αποτελεσμάτων έδειξε ότι η αποτελεσματικότητα της βρογχοσκόπησης για τη διάγνωση των μονήρων πνευμονικών όζων χωρίς ακτινοσκοπικό έλεγχο ανερχόταν συνολικά στο 11.5% ενώ με τη βοήθεια της ακτινοσκόπησης στο 62.6%. Ειδικότερα δε για τους κακοήθεις όζους το ποσοστό ήταν 16% και 73,5% αντίστοιχα διαφορά που ήταν στατιστικά σημαντική (x2=19.65, p=0.00). Το μέγεθος του ΜΠΟ επηρεάζει σημαντικά τη πιθανότητα κακοήθειας του όζου καθώς επίσης και τη διαγνωστική αποτελεσματικότητα της βρογχοσκόπησης. Και οι δύο αυξάνονται με την αύξηση της διαμέτρου του ΜΠΟ. Από τις μεθόδους λήψης υλικών τη μεγαλύτερη διαγνωστική αποτελεσματικότητα στους κακοήθεις ΜΠΟ την είχε η ψήκτρα ακολουθούμενη από την ΤΒΝΑ και τη βιοψία με λαβίδα με ποσοστά 52,9%, 48,5% και 41,1% αντίστοιχα. Όσον αφορά τον ιστολογικό τύπο, από τους κακοήθεις ΜΠΟ ήταν το 50% αδενοκαρκίνωμα, το 22% εκ πλακώδους επιθηλίου, το 10% μεταστατικά καρκινώματα, το 4% μικροκυτταρικό, το 6% μη μικροκυτταρικό, το 4% βρογχοκυψελιδικό και το 4% από μεγάλα κύτταρα. Οι κακοήθεις όζοι εντοπίζονταν στην πλειοψηφία τους στους άνω λοβούς - 47/68 και σε ποσοστό 69% - αλλά η βρογχοσκόπηση είχε μεγαλύτερη διαγνωστική αποτελεσματικότητα στους κάτω λοβούς. Συμπερασματικά, η χρήση του ακτινοσκοπικού μηχανήματος C-Arm βελτίωσε θεαματικά- ουσιαστικά τετραπλασίασε- τη διαγνωστική αποτελεσματικότητα της βρογχοσκόπησης. Ο συνδυασμός των νέων απεικονιστικών μεθόδων με τη βρογχοσκόπηση υπό ακτινοσκοπική καθοδήγηση, μπορεί να οδηγήσει στην έγκαιρη εγχειρητική αφαίρεση των κακοήθων μονήρων πνευμονικών όζων αλλά και στην αποτροπή της στην περίπτωση των καλοήθων όζων
description: Introduction: Solitary pulmonary nodule (SPN) is an intraparenchymal lung lesion less than 3 cm in diameter, not associated with atelectasis or adenopathy. About 40% of the above lesions are malignant and about 40% infectious. Early diagnostic approach of them remains a challenge, because the correct diagnosis is important for further therapeutic maneuvers. When a lesion is malignant early diagnosis (in TNM stage Ia) and surgical resection offers a 5 years survival in 61-75% of the patients. Bronchoscopic diagnosis of SPN is important because the correct histological and/or cytological estimation of malignancy of the SPN, offers an early surgical resection that leads to a significant increase in survival. On the other hand bronchoscopy is a useful diagnostic tool in diagnosis of benign or inflammatory lesion avoiding unnecessary thoracotomies which have a substantial surgical mortality. Unfortunately broncoscopic diagnosis yield is low in small SPN and cytological or histological findings are false negative. Aim of the study was to increase diagnostic yield of bronchoscopy in SPN using fluoroscopic guidance of histological and or cytological specimen collection. Patients and methods: From June 1999 till December 2003 113 patients with SPN in plain chest X-rays were examined bronchoscopically in our laboratory. Thirteen of them were proved to have malignant nodule after histological (4 forceps biopsies) and/or cytological specimen collection (4 brushings and 4 Transbronchial Needle Aspirations, TBNA). These patients were excluded from further investigation. In the remaining 100 patients (83 males and 17 females) bronchoscopy was repeated using fluoroscopic (c-arme type) guidance. Histological specimens (4,forceps biopsy) and cytological specimens (4 brushings and 4 TBNA) were repeated. Patients with proven malignancy were submitted for surgical resection of the lesion. Patients with negative results for malignancy were referred either for open lung biopsy. If the probability of malignancy was less than 40% patients were followed up for 2 years Results. A statistically significant increase in diagnostic yield was observed when bronchoscopy was performed under fluoroscopy guidance (from 11.5 in initial bronchoscopy to 62, 5% X2= 19.65, p=0.0001). Diagnostic yield under fluoroscopy guidance in malignant SPN increase in 73.5%. Increase in SPN diameter was accompanied of an increase of diagnostic yield of bronchoscopy. Comparing methods of specimen collection best diagnostic yield observed in brushing followed by TBNA compared to forceps biopsy (52.9, 48.5, and 41.1% respectively). Histologic type distribution of malignant SPN was adenocarcinoma (50%), squamous cell carcinoma 22%, metastatic carcinoma (10%), small cell carcinoma (4%), non small cell carcinoma (6%), bronchoalveolar carcinoma 4% and large cell carcinoma (4%). Upper lobes, right and left were the most common sites of SPN distribution (25 and 22% respectively), compared to lower lobe bronchus 11% on the right and 9% on the left). Diagnostic yield of specimen collection was better in lower lobe bronchus. Conclusion: fluoroscopic guided bronchoscopy statistically significantly increases (by quadrupling) diagnostic yield of the procedure in patients with SPN. Cytologic specimen collection (brushing and TBNA) showed better diagnostic yield compared to forceps biopsy. Early bronchoscopic diagnosis of SPN offers better therapeutic manipulation and survival, in patients with SPN