Η νομική διαχείριση στις μαζικές καταστροφές από την Πολιτεία
Creators: name: Κλάπα, Ευαγγελία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: κοινώς επικίνδυνα εγκλήματα
εγκλήματα κατά των συγκοινωνιών
Ευρωπαϊκή Εισαγγελία
common dangerous crimes
crimes against transport
European Public Prosecutor's Office

description: Καταστροφή σημαίνει τραγωδία, απόλυτη φθορά, αφανισμό, προκαλεί δε ανθρώπινες απώλειες ή και απώλειες υλικές, περιβαλλοντικές, οικονομικές. Υπάρχουν καταστροφές φυσικές και ανθρωπογενείς, με τις πρώτες να οφείλονται στις δυνάμεις της φύσης, τις δε δεύτερες να εκπηγάζουν από τον άνθρωπο (σφάλματα, τεχνολογία, τρομοκρατία). Πάντως, δε θα προκύψει ποτέ φυσική καταστροφή εξαιτίας ενός φυσικού κινδύνου σε περιοχές που δεν υφίσταται αδυναμία. Δηλαδή, προκύπτει κίνδυνος και περαιτέρω καταστροφή εξαιτίας αυτού, μόνο όταν επηρεάζονται άνθρωποι. Περαιτέρω, διακρίνονται οι καταστροφικές ζημίες, οι οποίες συντελούνται στον ίδιο τόπο και χρόνο, και επηρεάζουν μεγάλο αριθμό ανθρώπων, μπορεί δε να είναι φυσικές ή ανθρωπογενείς είτε συνδυασμός και των δύο, και οι μαζικές αδικοπραξίες, οι οποίες δύνανται να λάβουν χώρα ετεροχρονισμένα και σε διαφορετικά γεωγραφικά σημεία και οφείλονται είτε σε λήψη κάποιας φαρμακευτικής ουσίας είτε σε έκθεση σε τοξική ουσία είτε σε προϊόν που προκαλεί εθισμό (νικοτίνη). Το ποινικό μας δίκαιο προβλέπει στις διατάξεις των άρθρων 264 -289 ΠΚ τα κοινώς επικίνδυνα εγκλήματα και των άρθρων 290 -292 ΠΚ τα εγκλήματα κατά των συγκοινωνιών, οι οποίες διατάξεις ενεργοποιούνται προς εφαρμογή σε περιπτώσεις μαζικών καταστροφών. Πρόκειται για εγκλήματα διακινδύνευσης, δηλαδή η ποινική έννομη τάξη αναγνωρίζει σε αυτά την εγκληματική απαξία όχι μόνο της βλάβης, αλλά ακόμα και της δυνατότητας βλάβης των εννόμων αγαθών που αυτά προστατεύουν. Η έννοια του «κινδύνου» και του «κοινού κινδύνου» έχουν πρωταρχική σημασία στα ανωτέρω εγκλήματα. Έτσι, κίνδυνος θεωρείται γενικά κάθε πιθανή πηγή βλάβης της ζωής, της υγείας, της περιουσίας/ιδιοκτησίας και κάθε έχοντος κάποια αξία αγαθού, εφόσον η πηγή αυτή από τη φύση της, ακόμη και εντελώς θεωρητικά, θα μπορούσε με την “πυροδότησή” της να οδηγήσει τελικά στην πρόκληση βλάβης. Από την άλλη, ο κοινός κίνδυνος του ποινικού μας δικαίου είναι εκείνος ο κίνδυνος που εξαπολύεται εναντίον άγνωστου αριθμού ανθρώπων ή πραγμάτων, απροσδιόριστων εκ των προτέρων. Σημαντικό για τον «κοινό κίνδυνο» είναι το ότι, εάν απευθύνεται σε πράγματα, πρέπει να στρέφεται κατά πολλών, ωστόσο όταν απειλεί άνθρωπο, είναι δυνατό να στρέφεται και κατά ενός μόνον, δίχως να είναι απαραίτητος όρος για την παραδοχή του η ύπαρξη πολλών θυμάτων παρά μοναδική προϋπόθεση είναι να πρόκειται για θύμα τυχαίο και απροσδιόριστο εκ των προτέρων. Εξίσου σημαντικά στην απόδοση ποινικών ευθυνών σε μαζικά ατυχήματα και δυστυχήματα αποδεικνύονται τα εγκλήματα για τις επικίνδυνες παρεμβάσεις στην οδική συγκοινωνία, την επικίνδυνη οδήγηση και τις επικίνδυνες παρεμβάσεις στη συγκοινωνία μέσων σταθερής τροχιάς, πλοίων και αεροσκαφών, με τα οποία ο νομοθέτης, κατά την κρατούσα γνώμη, δεν ήθελε να προστατεύσει την ασφάλεια των συγκοινωνιών, αλλά αυτή καθεαυτή τη ζωή, τη σωματική ακεραιότητα, την υγεία και την ιδιοκτησία των ανθρώπων, οι οποίοι είναι χρήστες των συγκοινωνιών. Εξάλλου, η διατάραξη των συγκοινωνιών από μόνη της, δηλαδή χωρίς να μπορεί να προκύψει κοινός κίνδυνος για άνθρωπο ή ξένα πράγματα, δεν είναι αξιόποινη. Με αφορμή τη μαζική καταστροφή που προκάλεσε το σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών αναδεικνύεται ο νεοσύστατος θεσμός της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, η οποία είναι μία ανεξάρτητη εισαγγελική αρχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που λειτουργεί με σκοπό να διεξάγει έρευνες, να ασκεί διώξεις και να παραπέμπει στη δικαιοσύνη εγκλήματα κατά του προϋπολογισμού της ΕΕ, ως τέτοια νοούμενα τη διαφθορά, την απάτη ή τη σοβαρή διασυνοριακή απάτη στον τομέα του ΦΠΑ. Την Αρχή αυτή απασχόλησε η χώρα μας σχετικά με τη μη υλοποίηση της σύμβασης 717.
description: Disaster means tragedy, absolute decay, destruction, and it causes human losses or material, environmental and economic losses. There are natural and man-made disasters, the former being caused by the forces of nature, the latter by man (errors, technology, terrorism). However, no natural disaster will ever occur because of a natural hazard in areas where there is no vulnerability. That is, a hazard and further destruction because of it only arises when people are affected. Further, a distinction is made between catastrophic damage, which takes place at the same place and time, and affects a large number of people, and may be natural or man-made or a combination of both, and mass torts, which may take place at different times and in different geographical locations and are caused either by ingestion of a drug substance or exposure to a toxic substance or an addictive product (nicotine). Our criminal law provides in the provisions of articles 264 -289 of the CC for common dangerous crimes and articles 290 -292 of the CC for crimes against transport, which provisions are activated for application in cases of mass disasters. These are crimes of endangerment, i.e. the criminal law recognises in them the criminal nature not only of the damage, but even of the possibility of damage to the legal assets they protect. The concepts of "danger" and "common danger" are of primary importance in the above crimes. Thus, a risk is generally considered to be any potential source of harm to life, health, property and any property of value, where such a source by its very nature, even in theory, could by its 'triggering' ultimately lead to harm. On the other hand, the common danger of our criminal law is that danger which is unleashed against an unknown number of people or things, undetermined in advance. The important thing about 'common danger' is that, if it is directed against things, it must be directed against many, but when it threatens a person, it may be directed against only one, without the existence of many victims being a necessary condition for its admission, the only condition being that the victim must be a random victim, undetermined in advance. Equally important in the attribution of criminal responsibility for mass accidents and crashes are the crimes of dangerous interference with road traffic, dangerous driving and dangerous interference with fixed-route transport, ships and aircraft, by which the legislator, in the prevailing opinion, did not intend to protect the safety of transport, but rather the life, physical integrity, health and property of people who are users of transport. Moreover, the disruption of transport in itself, i.e. without the possibility of a common danger to persons or property, is not a criminal offence. On the occasion of the mass disaster caused by the Tempi railway accident, the newly created institution of the European Public Prosecutor's Office is being highlighted, which is an independent prosecuting authority of the European Union, which operates to investigate, prosecute and bring to justice crimes against the EU budget, such as corruption, fraud or serious cross-border fraud in the field of VAT. The Authority was concerned about our country's failure to implement Convention 717.