Ομόζυγηc.516dupC(NM_004937.2)μετάλλαξη του CTNS γονιδίου(γονίδιο κυστινοσίνης)σε νήπιο ελληνικής καταγωγής με κυστίνωση.Συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας για την κυστίνωση
Creators: name: Δοκουσλή, Βαΐα Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Κυστίνωση
Γονίδιο κυστινοσίνης
Σύνδρομο Fanconi
Cystinosis
CTNS gene
Fanconi syndrome

description: Η κυστίνωση είναι μια σπάνια, αυτοσωμική υπολειπόμενη, νόσος θησαυρισμού των λυσοσωμάτων. Χαρακτηρίζεται από συσσώρευση κυστίνης δυνητικά σε όλα τα όργανα του σώματος, ιδίως σε νεφρούς και οφθαλμούς. Οφείλεται σε μεταλλάξεις του γονιδίου CTNS, που κωδικοποιεί τον λυσοσωμικό μεταφορέα της κυστίνης, την κυστινοσίνη. Εμφανίζεται σε 1:100.000-200.000 ζώσες γεννήσεις. Παρουσιάζει τρεις κλινικούς τύπους, τον βρεφικό νεφροπαθητικό, τον νεανικό νεφροπαθητικό και τον οφθαλμικό μη νεφροπαθητικό. Ο πρώτος τύπος αποτελεί την πιο βαριά και συχνή μορφή της νόσου, αλλά και την πιο συχνή αιτία του νεφρικού συνδρόμου Fanconi. Χωρίς θεραπεία, οδηγεί σε νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου στο τέλος της πρώτης δεκαετίας ζωής. Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η περιγραφή ενός εξαιρετικά σπάνιου περιστατικού κυστίνωσης και η ανασκόπηση της σύγχρονης βιβλιογραφίας πάνω στη νόσο. Στο πρωτο μέρος γίνεται περιγραφή της περίπτωσης. Πρόκειται για νήπιο ελληνικής καταγωγής με βρεφική νεφροπαθητική κυστίνωση, που αποτελεί τον πρώτο γνωστό ασθενή ομόζυγο για τη σπάνια c.516dupC μετάλλαξη του γονιδίου CTNS. Μόνο ένας ασθενής, ετερόζυγος ως προς την παραπάνω μετάλλαξη, έχει προηγουμένως περιγραφεί στη βιβλιογραφία. Συνεπώς παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η συσχέτιση γονότυπου-φαινότυπου στη μελετώμενη περίπτωση. Στο δεύτερο μέρος επιχειρείται μια σύγχρονη προσέγγιση της κυστίνωσης, με βάση τη νεότερη βιβλιογραφία. Μετά από τον ορισμό της νόσου, γίνεται σύντομη αναφορά στα ιστορικά και επιδημιολογικά της στοιχεία. Ακολουθεί περιγραφή της κλινικής εικόνας, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί τις τελευταίες δεκαετίες, με την εισαγωγή ειδικής θεραπείας (κυστεαμίνη) και την αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης των ασθενών. Στη συνέχεια, αναλύονται η μοριακή βάση της νόσου, τα παθολογοανατομικά ευρήματα και οι νεότερες απόψεις για τους παθογενετικούς μηχανισμούς. Τέλος, περιγράφεται η σύγχρονη διεπιστημονική διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση των ασθενών, καθώς και οι προοπτικές για πρωτοποριακές θεραπείες. Στο τρίτο και τελευταίο μέρος, συνοψίζονται τα συμπεράσματα από την εκτενή βιβλιογραφική ανασκόπηση, τόσο για τα ήδη γνωστά κομβικά στοιχεία της νόσου όσο και για την μελλοντική προοπτική της
description: Cystinosis is a rare, autosomal recessive, lysosomal storage disease. It is characterized by cystine accumulation in all organs of the body, particularly in kidneys and eyes. It is caused by mutations in the CTNS gene, encoding the lysosomal cystine transporter, cystinosin. It occurs in 1:100,000-200,000 live births. There are three clinical types: infantile nephropathic, juvenile nephropathic and ocular non-nephropathic cystinosis. The first type is the most severe and frequent one and the most common cause of inherited renal Fanconi syndrome. In the absence of treatment, it leads to end-stage renal failure at the end of the first decade of life. The aim of this thesis is to describe an extremely rare case of cystinosis and to review the contemporary literature on the disease. The first part describes the case. This is a toddler of Greek origin with infantile nephropathic cystinosis, which is the first patient known to carry the rare c.516dupC mutation of the CTNS gene in a homozygous state. Only one heterozygous patient has been previously reported. Therefore, it is of particular interest the correlation between genotype and phenotype in this toddler. The second part attempts a modern approach to cystinosis, based on the latest literature. After the definition of the disease and a brief reference to its history and epidemiology, we describe the clinical presentation, as it has been shaped over the last few decades, with the introduction of specific treatment (cysteamine) and the increased patients’ lifespan. Subsequently, the molecular basis, histopathological findings and newer views on the pathogenesis are analyzed. Finally, we describe the current multi-disciplinary diagnostic and therapeutic approach, as well as the prospects for pioneering therapies. In the third and final part, the conclusions from the literature review are summarized, both for the already known “key elements” of the disease and for its future perspectives