Προστασία του εγκεφάλου κατά τη χειρουργική της ανιούσας αορτής και του αορτικού τόξου
Creators: name: Αργυρούλης, Αριστείδης Αντωνίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2024
Subjects: Προστασία του εγκεφάλου στην καρδιοχειρουργική
Χειρουργική της ανιούσας θωρακικής αορτής και του αορτικού τόξου
Ορθόδρομη και ανάδρομη εγκεφαλική άρδευση στην καρδιοχειρουργική
Cerebral protection in cardiac surgery
Surgery of the ascending thoracic aorta and the aortic arch
Antegrade and retrograde cerebral perfusion in cardiac surgery

description: Ένα από τα πιο σημαντικά αλλά και απαιτητικά πεδία εφαρμογής της σύγχρονης καρδιοχειρουργικής παραμένει η αντιμετώπιση των παθήσεων της ανιούσας θωρακικής αορτής και του αορτικού τόξου. Τόσο σε οξέα όσο και σε ψυχρά περιστατικά, ο προγραμματισμός και η εκτέλεση μιας στρατηγικής προσέγγισης για την προστασία του κεντρικού νευρικού συστήματος και του εγκεφάλου στοχεύει στην αποφυγή της νευρολογικής βλάβης που δύναται να προκύψει καθώς η χειρουργική παρέμβαση αφορά την περιοχή έκφυσης των αγγείων άρδευσης του κεντρικού νευρικού συστήματος. Παρά το γεγονός ότι οι μηχανισμοί της εγκεφαλικής ισχαιμίας βασίζονται σε ένα πολυπαραγοντικό πλαίσιο, η ισχαιμία του εγκεφαλικού ιστού είναι η κύρια το κύριο αίτιο των νευρολογικών επιπλοκών. Ως εκ τούτου οι δυνατότητες αντιμετώπισης της διακοπής της αρτηριακής παροχής, κατά την διάρκεια της διεγχειρητικής κυκλοφορικής παύσης, αλλά και της ελάττωσης των επιπτώσεων της υποάρδευσης του εγκεφάλου αποτελούν βασικά συστατικά της στρατηγικής προσέγγισης της χειρουργικής του αορτικού τόξου και της ανιούσης αορτής. Με το πέρασμα των χρόνων, η συσσωρευμένη καρδιοχειρουργική εμπειρία ανά τον κόσμο, απέδωσε στα χέρια των καρδιοχειρουργών τεχνικές για τη διεγχειρητική προστασία του εγκεφάλου οι οποίες στηρίζονται σε δυο κυρίως παράγοντες. Κατά πρώτον στην προστατευτική επίδραση της υποθερμίας, που με τις επιδράσεις της προφυλάσσει σε μεγάλο βαθμό τον εγκεφαλικό ιστό από την υποξία, αλλά κυρίως στην παρουσία ή στην απουσία διεγχειρητικής εκλεκτικής εγκεφαλικής αιμάτωσης με ποικίλους τρόπους όσον αφορά το αγγείο εφαρμογής της και την ορθόδρομη ή ανάδρομη χορήγησή της. Σε κάθε συνδυασμό των εκφάνσεων των δύο αυτών παραγόντων, είναι σαφές πως μεγάλο ρόλο στην αποτελεσματική εφαρμογή τους παίζει και ο παράγοντας της διεγχειρητικής καταγραφής της εγκεφαλικής λειτουργίας. Αυτό γιατί μόνο έτσι μπορούν να ανιχνευθούν έγκαιρα πιθανές μεταβολές της εγκεφαλικής άρδευσης ώστε με κατάλληλους διορθωτικούς χειρισμούς να αποφευχθεί η ισχαιμία και κατά συνέπεια η νευρολογική βλάβη. Παρά την συμφωνία πολλών ερευνητών για την σωστή και αποτελεσματικότερη χρήση των διαφόρων προσεγγίσεων διεγχειρητικής εγκεφαλικής προστασίας στην χειρουργική της αορτής και του αορτικού τόξου, η επιλογή μιας συγκεκριμένης τεχνικής ως πανάκεια δεν είναι εφικτή. Σε κάθε περίπτωση η φύση της παθολογίας της αορτικής βλάβης καθώς και τα χαρακτηριστικά του κάθε αρρώστου οφείλουν να συνυπολογιστούν προκειμένου να εφαρμοσθεί η κατάλληλη προσέγγιση αντιμετώπισης. Στόχος της ακόλουθης εργασίας είναι να εκθέσει το υπόβαθρο των απαιτήσεων στην χειρουργική της αορτής, αλλά και να παρουσιάσει τις μεθόδους διεγχειρητικής παρακολούθησης και τον τρόπο εκτέλεσης και επίδρασης των διαφόρων τεχνικών της διεγχειρητικής εγκεφαλικής προστασίας. Τέλος γίνεται προσπάθεια να επισημάνει τα αποτελέσματα των ερευνών που συγκρίνουν τις διάφορες τεχνικές με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία.
description: One of the most important but also demanding fields of modern cardiac surgery practice remains the treatment of aortic disease. In both acute and chronic cases, the planning and application of any approach aims mainly to avoid the neurological damage associated with the fact that the surgical intervention is aimed at the origin of the nourishing vessel of the central nervous system. Although the mechanisms of neurological damage are based on a multifactorial framework, cerebral tissue ischemia is the main cause of neurological complications. Therefore, the possibilities of dealing with the interruption of the arterial supply, during the intraoperative circulatory arrest, but also of reducing the effects of hypoperfusion of the brain are key components to the strategic approach of aortic surgery. Over the years, the accumulated scientific global experience has provided cardiac surgeons with techniques for intraoperative brain protection based on two main factors. Firstly, in the protective effect of hypothermia, which in itself largely protects the brain tissue from effects of hypoperfusion, but nevertheless mainly in the presence or absence of intraoperative selective cerebral perfusion, in various ways as far as the vessel of its application and anterograde or retrograde brain perfusion are concerned. In all possible combination of the previously mentioned protective tools, it is clear that the contribution of the intraoperative brain function monitoring plays an important role to their effective application. The reason being the ability to detect brain ischemia in real time so that corrective measures can be taken immediately aiming to avoid ischemia and concomitant neurological damage. Despite the agreement of many researchers on the correct and most effective use of the various approaches of intraoperative cerebral protection in aortic surgery, the selection of a specific technique as a “one fits all” solution, is not feasible. In any case, the nature of the pathophysiology of the aortic lesion, as well as the characteristics of each patient must be taken into account in order to apply the appropriate treatment approach. The aim of the following work is to highlight the background of the requirements in aortic surgery, but also to present the methods of intraoperative monitoring and the way of application of the various methods of perioperative cerebral protection. Finally, an attempt is made to highlight the results of research comparing the various techniques based on the international literature.