Ποιητικές ανακατασκευές της Εύας στη σύγχρονη νεοελληνική ποίηση
Creators: name: Κλιγκάτση, Μαρία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Εύα
Ποίηση
Θεολογία
Eve
Poetry
Theology

description: Η παρούσα εργασία συνεξετάζει μορφές της βιβλικής Εύας στη σύγχρονη νεοελληνική ποίηση, καλύπτοντας μια ιστορική περίοδο περίπου σαράντα χρόνων. Τα ποιήματα που παρουσιάζονται είναι όλα γραμμένα από άνδρες ποιητές. Οι μεταμορφώσεις της γυναικείας μορφής καθώς και οι ποιητικές παρεμβάσεις στα επεισόδια και τα βασικά μοτίβα της αρχικής αφήγησης συνεξετάστηκαν, με ιδιαίτερη προσοχή να δίδεται στον τρόπο που το ανδρικό βλέμμα επενδύει τη γυναικεία μορφή, τις λεπτομέρειες στις οποίες στέκεται, καθώς και τον τρόπο που αναπαράγονται ή επαναπροσδιορίζονται στερεοτυπικές προσεγγίσεις της. Προς την κατεύθυνση αυτή μελετήθηκε η σχέση Θεολογίας και Λογοτεχνίας, ο τρόπος που διαφορετικές ερμηνευτικές κοινότητες συναντιούνται και επηρεάζουν ή μία την άλλη, οι επικαλύψεις και οι διαφοροποιήσεις στις προσεγγίσεις. Ο Άγγελος Σικελιανός, ο Ανδρέας Εμπειρίκος, ο Οδυσσέας Ελύτης, ο Νάσος Βαγενάς και ο Κυριάκος Χαραλαμπίδης, με τις άμεσες και έμμεσες αναφορές τους, διαμόρφωσαν τελικά ένα ευρύ πλαίσιο επανεγγραφών της βιβλικής Εύας. Το υπόγειο δίκτυο συνάψεων και συγγενειών δεν ερμηνεύτηκε υπό το πρίσμα μιας οριστικής γενεαλογίας που εμφανώς συγκροτείται μεταξύ των πέντε ποιητών –παρά το γεγονός ότι επιχειρούνται κάποιες ερμηνείες της– αλλά κυρίως από την ανάδυση μιας Εύας πληθυντικής, ποικιλώνυμης, άλλοτε πρωταγωνίστριας και άλλοτε τοποθετημένης στο κάδρο μιας παρεμπίπτουσας αφήγησης που διαφεύγει και περιστρέφεται γύρω από άλλα κέντρα της ανθρώπινης Ιστορίας. Στα τελικά συμπεράσματα που εδώ παραθέτουμε, παρουσιάζουμε τους νέους δρόμους που μας άνοιξε η έρευνα και κυρίως την ανάγκη να επικαιροποιηθούν κρίσιμα ερωτήματα για τους τρόπους που η βιβλική μορφή αποτυπώνεται στο ελληνικό ποιητικό φαντασιακό, καθώς και για τη ρευστότητα και ευρύτητα στις αποτυπώσεις της
description: The present work looks into forms of biblical Eve in contemporary neo-hellenic poetry, covering a forty-year historical period. All poems presented are written by male poets. The transformations of female figure, as well as the poetic interventions in the episodes and in the main patterns of the original narration were analyzed, and special care was given in the way with which the male look fills the female figure, the details it focuses on, and the way her stereotypic approaches are reproduced and redefined. To this direction, the relationship between Theology and Literature was studied along with layers and differentiations in approaches and the way that different interpretative communities meet and influence one another. Angelos Sikelianos, Andreas Empirikos, Odysseas Elytis, Nasos Vagenas and Kyriakos Charalampidis, with direct and indirect references, finally formed a wide context of biblical Eve’s re-inscriptions. The underground net of synapses and relations was not interpreted in regard of a definite genealogy that is evidently comprised between these five poets – despite the fact that some interpretations are attempted – but mainly by the emergence of a plural and multi-named Eve, sometimes protagonist and sometimes placed in an ancillary narration’s frame that escapes and spins around other frames of human History. In the final conclusions stated here, we present new paths that research opened for us and notably the need for crucial inquiries, concerning the ways that biblical form is imprinted in the Greek poetic imaginary and the fluidity of form and its imprints, to be updated