Αθέμιτη απόσπαση εργατικού δυναμικού
Creators: name: Φινοκαλιώτη, Αικατερίνη Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2007
Subjects: Αθέμιτη απόσπαση
Εργατικό δυναμικό
Illegal competition of employees
Detachment of employees

description: Το αρθρ. 5 του Συντάγματος προστατεύει την οικονομική ελευθερία και κατ΄ επέκταση την ελευθερία στην εργασία. Θεμελιώδης εκδήλωση της οικονομικής ελευθερίας είναι η δυνατότητα συμμετοχής στην οικονομική ζωή και διεκδίκησης της καλύτερης δυνατής θέσης μέσα στην αγορά τόσο από την πλευρά του εργαζομένου όσο και από την πλευρά του εργοδότη. Για την επίτευξη αυτού του στόχου δίνεται η ευχέρεια σε όσους συμμετέχουν στην οικονομική διαδικασία, να κάνουν συγκεκριμένες επιλογές και να υιοθετήσουν τη συμπεριφορά που θα κρίνουν σκόπιμη. Μόνο όταν με τη συμπεριφορά αυτή προσβάλλονται τα έννομα συμφέροντα κάποιου που απορρέουν από την οικονομική ελευθερία, αποκτά αυτός το δικαίωμα να απαιτήσει την άρση αυτής της συμπεριφοράς και την αποζημίωση για ζημία η οποία τυχόν του έχει προκληθεί. Από τα παραπάνω συνάγεται ότι το αρθρ. 1 του ν. 146/1914 δεν απονέμει ούτε προστατεύει συγκεκριμένα δικαιώματα, αφού με βάση τις διατάξεις του δεν παρέχεται εξουσία, η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ικανοποίηση εννόμου συμφέροντος, αλλά καθιερώνει ένα ειδικό αδίκημα με το οποίο προστατεύεται η οικονομική ελευθερία και τα έννομα συμφέροντα που εδράζονται σε αυτήν.Το δικαίωμα λοιπόν, του εργαζομένου για την αναζήτηση ευνοϊκότερων όρων εργασίας αλλά και καλύτερης αμοιβής είναι αδιαμφισβήτητο. Παράλληλά με αυτό, και το δικαίωμα του κάθε εργοδότη να επιδιώκει την επιτυχή ανάπτυξη της επιχειρηματικής του δραστηριότητας μέσα από διάφορες νόμιμες μεθόδους και ιδίως μέσα από την ανεύρεση του καταλληλότερου προσωπικού είναι θεμιτό και μάλιστα συνάδει με τους σκοπούς του υγιούς ανταγωνισμού. Με βάση τα παραπάνω η απόσπαση υπαλλήλων από την επιχείρηση του ανταγωνιστή, έστω και αν προσφέρονται σ΄ αυτούς καλύτεροι όροι, είναι σύμφωνη με την έννοια του ανταγωνισμού και κατά κανόνα δεν συνιστά αθέμιτο ανταγωνισμό, ενόψει ιδίως και της σχετικότητας των ενοχών. Ωστόσο, μπορεί υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να κριθεί αθέμιτη η απόσπαση εργατικού δυναμικού. Όπως έχει κριθεί τόσο από τη θεωρία όσο και από τη νομολογία η περίπτωση της παρότρυνσης για αθέτηση σύμβασης είναι αθέμιτη σε κάθε περίπτωση εφόσον αποδειχτεί βέβαια ότι πράγματι στην απόφαση του εργαζομένου για αθέτηση της σύμβασης συνέβαλε και ο νέος εργοδότης. Αντίθετα, η περίπτωση που ο ανταγωνιστής εργοδότης παρακινεί τον εργαζόμενο για νόμιμη λύση σύμβασης είναι καταρχήν θεμιτή, ακόμα και αν γίνεται με την υπόσχεση μεγαλύτερης αμοιβής. Θεμιτή καταρχήν είναι και η εκμετάλλευση αθετηθείσας σύμβασης εργασίας, η περίπτωση δηλαδή που ο νέος εργοδότης εκμεταλλευόμενος της αθέτηση της σύμβασης εργασίας του εργαζομένου και χωρίς να την έχει προκαλέσει ο ίδιος, του ζητά να παρέχει την εργασία του για τη δική του επιχείρηση. Οι δύο αυτές περιπτώσεις μπορούν να καταστούν αθέμιτες αν γίνουν με τρόπο που αντίκειται στη γενική ρήτρα του αρθρ. 1 του ν. 146/1914. Από τα παραπάνω προκύπτει ότι δεν είναι δυνατός ένας εκ των προτέρων καθορισμός θεμιτών και αθέμιτων συμπεριφορών που στοχεύουν στην απόσπαση προσωπικού. Ο δικαστής είναι αυτός που θα κρίνει αν τελικά η συμπεριφορά του νέου εργοδότη είναι αντίθετη στα χρηστά ήθη και γίνεται με σκοπό ανταγωνισμού. Η αξιολόγηση της συμπεριφοράς του αποσπώντος εργοδότη θα γίνει με βάση το σύνολο των περιστατικών που αφορούν στη συγκεκριμένη περίπτωση. Ο έλεγχος λοιπόν, του δικαστή δεν θα γίνει in abstracto αλλά in concreto, και θα εξετάζεται το κατά πόσον η συμπεριφορά του νέου εργοδότη εμπίπτει στην απαγορευτική διάταξη του αρθρ. 1 του νόμου περί αθέμιτου, χωρίς να ενδιαφέρει η επέλευση τυχόν ζημίας στον παλιό εργοδότη. Αξιολογώντας ο δικαστής την απόσπαση εργατικού δυναμικού από μέρος του νέου εργοδότη και κρίνοντάς την αθέμιτη, θα πρέπει στη συνέχεια να αποκαταστήσει τη ζημία που υπέστη λόγω της συμπεριφοράς αυτής ο παλιός εργοδότης. Η νομολογία και η κρατούσα γνώμη στη θεωρία δέχονται για την περίπτωση της παρότρυνσης για αθέτηση της σύμβασης μόνο την αξίωση αποζημίωσης και όχι την αξίωση παράλειψης ως μέσα αποκατάστασης του θιγόμενου εργοδότη. Αυτό δεν αποκλείει απαραίτητα την επαρκή προστασία και ικανοποίηση του τελευταίου, αλλά ωστόσο ίσως σε ορισμένες περιπτώσεις όπου το επιβάλλουν τα πραγματικά περιστατικά να είναι ορθότερο να υιοθετείται και η άποψη της μειοψηφίας που δέχεται την προσωρινή απαγόρευση απασχόλησης του εργαζομένου για τον εργοδότη μέχρι ο εργοδότης να καλύψει την κενή θέση ή μέχρι τη νόμιμη λήξη της σύμβασης εργασίας που αθετήθηκε. Απέναντι στον εργαζόμενο ο παλιός εργοδότης δεν έχει καταρχήν αξιώσεις βάσει του νόμου περί αθέμιτου ανταγωνισμού, αφού όπως έχει γίνει παγίως δεκτό η αθέτηση σύμβασης δεν συνιστά από μόνη της πράξη αθέμιτου ανταγωνισμού αλλά θα πρέπει να συντρέχουν και επιπλέον στοιχεία, π.χ. διάδοση ψευδών ειδήσεων, συμπαιγνία, ανακοίνωση εμπορικών ή βιομηχανικών απορρήτων κ.ά.. Σαν συμπέρασμα όλων των παραπάνω πρέπει να επισημάνουμε ότι η απόσπαση εργατικού δυναμικού δεν πρέπει να θεωρείται άνευ ετέρου παράνομη, και κοινωνικά κατακριτέα στο βαθμό που συντελεί στην ανάπτυξη του υγιούς ανταγωνισμού μεταξύ των επιχειρήσεων, με όλα τα οφέλη που μπορεί να έχει αυτός για την οικονομία, αλλά και στο βαθμό που οδηγεί σε έναν αποτελεσματικό ανταγωνισμό ανάμεσα στους εργοδότες για καλύτερους όρους εργασίας και αμοιβής για τους εργαζομένους. Αντίθετα, πρέπει να καταδικάζονται πράξεις που στοχεύουν στον εκτοπισμό του ανταγωνιστή από την αγορά με αθέμιτα μέσα και να επιβάλλονται κυρώσεις αποτρεπτικές για τους επίδοξους παραβάτες.
description: The transfer of employees is generally legal. It could be stated illegal, only under certain circumstances. In this situation, the result is the infringement of the law for the illegal trade competition.