Ουσιαστικές και ακυρωτικές διοικητικές διαφορές. Τα όρια της «ουσιαστικοποίησης» των ακυρωτικών διαφορών, ενόψει της συμβατότητας του ακυρωτικού ελέγχου προς τις απαιτήσεις της ΕΣΔΑ:
Creators: name: Κοτανίδη, Πολυξένη Σωφρονίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2013
Subjects: Ακύρωση
Συμβατότητα
ΕΣΔΑ
Annulling
Conventionality
ECHR

description: Προκειμένου να εντοπιστεί η προβληματική της εργασίας αναφέρεται καταρχάς η νομολογία του ΕΔΔΑ ως προς την αυτόνομη έννοια «δικαστήριο» που διατυπώνεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 της ΕΣΔΑ. Προκειμένου να χαρακτηρισθεί ένα όργανο κρίσης ως «δικαστήριο» θα πρέπει να πληρούνται οι προϋποθέσεις της δημοσιότητας των συνεδριάσεων και της δημοσίευσης των αποφάσεών του. Ακόμη όμως και αν δεν πληρούνται οι ως άνω προϋποθέσεις, δύναται ο διενεργούμενος έλεγχος να θεωρηθεί ότι πληροί τις προδιαγραφές του άρθρου 6 παράγραφος 1 ΕΣΔΑ, εφόσον η απόφαση υπόκειται σε έλεγχο από «δικαστικό όργανο πλήρους δικαιοδοσίας», δηλαδή δικαστήριο που αποφαίνεται επί του νόμου και επί της ουσίας. Τίθεται λοιπόν το ζήτημα αν ο ακυρωτικός έλεγχος πληροί την προϋπόθεση αυτή. Είναι γεγονός ότι ο σύγχρονος δικαστής της αίτησης ακυρώσεως έχει διαμορφώσει έναν έλεγχο που διαθέτει πλαστικότητα και ευελιξία, με αποτέλεσμα να διενεργείται κάτι περισσότερο από απλός έλεγχος νομιμότητας διοικητικών πράξεων ή παραλείψεων. Ωστόσο, το ΕΔΔΑ δεν έχει παγιώσει τη νομολογία του, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο να απαιτήσει αυξημένες εγγυήσεις στο μέλλον, που εντοπίζονται κυρίως στις «κατηγορίες ποινικής φύσεως» και λιγότερο στις κανονιστικές διοικητικές πράξεις. Τίθεται λοιπόν το ζήτημα της δυνατότητας μετατροπής των ακυρωτικών διαφορών σε ουσιαστικές. Υποστηρίζεται η θέση ότι είναι καταρχήν συνταγματικά δυνατή αυτή, ενώ η αντίθετη άποψη, η οποία συμπυκνώνεται στη θεωρία περί τεκμηρίου γενικής ακυρωτικής αρμοδιότητας του ΣτΕ, δεν κρίνεται πειστική. Περαιτέρω, ως προς την αναζήτηση τυχόν ορίων σε αυτή, η πρόσφατη νομολογία που έχει ασχοληθεί με το ζήτημα φαίνεται να καταλήγει σε δύο όρια: τη σπουδαιότητα της διαφοράς και τις κανονιστικές διοικητικές πράξεις. Το πρώτο όριο δεν μπορεί να γίνει δεκτό, καθώς στερείται συνταγματικού ερείσματος, είναι ασαφές και δημιουργεί αντιφάσεις και ανασφάλεια δικαίου. Το δεύτερο έχει συνταγματικό έρεισμα τα άρθρα 26 και 43 Συντάγματος και αιτιολογική βάση την απαγόρευση υποκατάστασης της διοίκησης από τη δικαιοσύνη σε θέματα για τα οποία η διοίκηση είναι αρμόδια. Προβληματίζει ωστόσο ως προς το κατά πόσο πρόκειται για ορθή και όχι αναχρονιστική ερμηνεία των συνταγματικών διατάξεων. Σε κάθε περίπτωση, εντοπίζονται τάσεις εξομοίωσης ακυρωτικού και ουσιαστικού ελέγχου στη νομολογία, με αποτέλεσμα η διάκριση σε διαφορές ακυρώσεως και σε διαφορές ουσίας στην πράξη να ατονεί. Ενόψει τούτων, προτείνεται η κατάργηση της σχετικής διάκρισης και η εισαγωγή ενός ενιαίου ενδίκου βοηθήματος, το οποίο να είναι καταρχήν πλήρους δικαιοδοσίας, με δυνατότητα προσαρμογής στο αντικείμενο της εκάστοτε υπόθεσης, με εξαίρεση τις κανονιστικές διοικητικές πράξεις, σε συνδυασμό με εισαγωγή ενός minimum αιτιολογίας των τελευταίων. Εναλλακτικά, αν διατηρηθεί η διάκριση, ο ακυρωτικός έλεγχος θα πρέπει να ενισχυθεί ως εξής: α) εμπέδωση των τεχνικών ελέγχου που ο ακυρωτικός δικαστής συν τω χρόνω ανέπτυξε β) ευρύτερη χρήση της απόδειξης, με αξιοποίηση ιδίως του αποδεικτικού μέσου της πραγματογνωμοσύνης γ) συστηματοποίηση του ελέγχου της αιτιολογίας.
description: In order to focus on the problematic of the dissertation, there is a need to examine at first the case law of the ECtHR, regarding the autonomous concept of “tribunal”, which is involved in article 6 paragraph 1 ECHR. An adjudication instrument can be characterized as “tribunal”, if two requirements are satisfied; publicity of proceedings and publicity of decisions. Even if these two requirements are not satisfied, the holding control can be regarded as conventional to the requirements of article 6 paragraph 1 ECHR, if the decision is subject to control by a judicial body that has full jurisdiction, which means a tribunal able to determine both questions of fact and questions of law. The first issue is whether the annulling control satisfies the aforementioned. It is a fact that the contemporary judge of the annulment petition has formed a control which is characterized of pliancy and flexibility, which means a deeper degree of control than a simple legality test of administrative acts or omissions. Notwithstanding, the ECtHR has not stabilized its case law, leaving open the potential of demanding increased requirements in the future, focusing on criminal charges and less on regulatory administrative acts. Thus, the issue of converting the annulling disputes into substantial disputes is at stake. The thesis supported is that this conversion is in principle constitutionally possible, whereas the opposite thesis, which is based on the theory of the presumption of the general annulling competence of the Council of State, is not accepted. Furthermore, searching potential limits on this conversion, the recent case law seems to have come to two limits; the importance of the dispute and the regulatory administrative acts. The first limit cannot be accepted, as it lacks constitutional basis, is indefinite and provokes inconsistencies and legal insecurity. The second one has its constitutional base on articles 26 and 43 of the Constitution and its grounds on the prohibition of the substitution of the administration for justice in issues for which the administration is responsible to decide. Besides, it makes one think whether it constitutes an anachronistic rather than a correct interpretation of the constitutional provisions. In any case, there are tendencies of equation of the annulling with the substantive control in the case law and, subsequently, the distinction between annulling and substantive disputes has, in fact, flagged. Regarding the aforementioned, it is suggested that such distinction should be abolished and that a unified remedy should be established, which will be in principle of full jurisdiction, enforced with the capability of adjusting to the object of each case, except from the regulatory administrative acts, in combination with a provision of a standard justification for the second ones. Alternatively, if the distinction holds, the annulling control must be enforced in three ways; a) consolidation of the control techniques that the annulling judge gradually developed b) more frequent use of proof, particularly through the means of expert evidence c) systematization of the control of justification.