Ο Σχεδιασμός των Προσφυγικών Καταυλισμών και η Ένταξη και Σύνδεση με τις Τοπικές Κοινότητες
Creators: name: Κουίνογλου, Δέσποινα Αριστείδη
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Πρόσφυγες
Προσφυγικοί Καταυλισμοί
Μετανάστευση
Αρχιτεκτονική Τοπίου
Ενσωμάτωση
Χωρικές Συνδέσεις
Πολυπολιτισμικότητα
Συμμετοχικός σχεδιασμός
Αστικά κενά
Refugees
Refugee Camps
Immigration
Landscape Architecture
Integration
Spatial Connections
Multiculturalism
Participatory Design
Urban gaps

description: Το μεταναστευτικό και το προσφυγικό φαινόμενο υπάρχει ήδη από την απαρχή της ανθρωπότητας. Τα τελευταία όμως χρόνια φαίνεται πως απασχολεί όλο και περισσότερο τόσο την ευρωπαική όσο και τη διεθνή κοινότητα. Τα αίτια μπορεί να είναι πολλά, ωστόσο, η μεγαλύτερη αιτία όλων αποτελούν οι μακροχρόνιοι καταστροφικοί πόλεμοι, συμβάλλοντας στην ολοένα αυξανόμενη ροή προσφύγων και μεταναστών. Εκατοντάδες προσφυγικοί καταυλισμοί έχουν δημιουργηθεί στην Ελλάδα και σε χώρες της Ευρώπης, αλλά και παγοσμίως ώστε να φιλοξενήσουν τους πρόσφυγες. Ως επί το πλείστον, οι καταυλισμοί αυτοί διακρίνονται από την έλλειψη σχεδιασμού και αυτό κυρίως λόγω του προσωρινού τους χαρακτήρα. Ωστόσο, οι άνθρωποι που διαμένουν για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα πέρα από την εκπλήρωση των βασικών αναγκών, έχουν και ανάγκες για δραστηριότητες και κοινωνικοποίηση ή ενσωμάτωση με την τοπική κοινωνία. Δυστυχώς, η έρευνα και ο αριθμός των καταυλισμών που υπάρχουν παγκοσμίως, αλλά και ο μέσος χρόνος παραμονής των προσφύγων στους χώρους αυτούς καταδεικνύουν την αντιμετώπιση των χώρων αυτών τις περισσότερες φορές με μια ενιαία προσέγγιση χωρίς να λαμβάνεται υπόψιν το περιεχόμενο και χωρίς να αφήνει περιθώρια σχεδιασμού. Είναι πλέον ο καιρός να ληφθούν υπόψιν όλα τα στοιχεία εκείνα που θα μετασχηματίσουν τους χώρους αυτούς σε αξιοπρεπείς χώρους διαβίωσης, γιατί η ανάγκη για ποιοτικούς χώρους παραμένει όταν ακόμη οι φιλοξενούμενοι μεταβάλλονται συνεχώς. Απαραίτητο κρίνεται στη συζήτηση αυτή να συμπεριληφθούν οι αρχιτέκτονες και προγραμματιστές του τοπίου ως οι μόνοι ικανοί να λύνουν τέτοιου είδους ζητήματα και να αντιληφθούν πως όσο τα φαινόμενα αυτά αυξάνονται τα ερωτήματα για τον μετασχηματισμό του χώρου αλλάζουν και πώς μπορούν να αποτελέσουν πρωτοπόροι στις κοινωνικές αυτές αλλαγές σχεδιάζοντας για και με τους ανθρώπους με βάση τις πραγματικές τους ανάγκες. Τα παραδείγματα από τη διεθνή εμπειρία είναι πολλά και μπορούν να καταδείξουν περιπτώσεις όπου ο μετασχηματισμένος αυτός χώρος στους προσφυγικούς καταυλισμούς αλλά και στα υφιστάμενα αστικά και περιαστικά κενά, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και να σχεδιαστεί από τους αρχιτέκτονες τοπίου με τρόπο τέτοιο ώστε να αποτελέσει ένα πεδίο ενσωμάτωσης των προσφύγων από τις τοπικές κοινότητες, να αποτελέσει ένα κομμάτι ενδυνάμωσης, ένας χώρος όπου σπάει τις ανισότητες και τις διακρίσεις, προάγει την πολυπολιτισμικότητα, βελτιώνει τις συνθήκες διαβίωσης και αποτελεί έναν τόπο αλληλεπίδρασης και κοινωνικής διάδρασης. Στόχος της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι μέσω της βιβλιογραφικής έρευνας και των μεθόδων που χρησιμοποιούνται στην ειδική μελέτη και συγκεκριμένα στην ανοιχτή δομή φιλοξενίας στα Λαγκαδίκια, πρώην στρατόπεδο Αναγνωστόπουλος, να προτείνει ποιότητες χώρων εντός των προσφυγικών καταυλισμών τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, με σκοπό την προώθηση και οργάνωση της κοινωνικής ζωής στους προσωρινούς αυτούς χώρους διαβίωσης και να προσπαθήσει να βρει τη σύνδεση των καταυλισμών και την ενσωμάτωση των προσφύγων με τις τοπικές κοινότητες. Και αυτό, γιατί παρόλο που οι χώροι αυτοί αποτελούν ένα προσωρινό χώρο διαμονής για κάποιες ομάδες πληθυσμών, ωστόσο λόγω των ολοένα ασταθών πολιτικών εξελίξεων και των προβλέψεων πως τα φαινόμενα αυτά θα συνεχίσουν να υφίστανται, εν τέλει ο χώρος καταλήγει να λαμβάνει τα μόνιμα χαρακτηριστικά ενός οικισμού.
description: Τhe immigratiοn and refugee problem exist since the beginning of mankind. Though, only the last years the concern up on it has started arising in the European and international community.Many are the reasons creating them, however the main ones are the wars that contribute to the increasing numbers of refugees and immigrants. Hundreds of refugee camps have created in Greece and abroad in order to host the refugees. These places are mainly characterized by lack of design due to their non-permanent character. However, the people who live in a certain period of their lives in these places, beyond the fulfillment of basic needs they also have needs for activities and socialization or integration with the local communities. Unfortunately, the current research and the numbers of existing refugee camps globally and also the average years that refugees live into the camps, showcase the management of these places in a certain way and without taking under consideration the different context in each case. It is time to rethink and to take under consideration all the elements that can transform these places into decent places of living, because the need for qualities of spaces remain even when the guests are constantly moving. In this discussion, it is necessary to include the landscape architects and planners, as they are the only ones who can solve these kinds of problems and to realize that as long as these phenomena are increasing then the questions for the usage of space are also changing. There are many international examples that can showcase spaces that can be used and designed by landscape architects in a way that can be places of integration and social interaction, can promote multiculturalism and improve the living conditions. The aim of this thesis is to suggest qualities of spaces into the refugee camps both in Greece and abroad through the literature research and through the methods that are being used to the case study at Lagkadikia, with the main goal to promote and organize the social life in these temporary places of living and to connect and integrate the refugee camps and the refugees with the local communities. Although these camps are temporary housing solutions for some number of refugees, however as the political conditions are not changing and the predictions that these phenomena will continue to exist and to increase, the place is transformed into a permanent settlement for most of the refugees.