Ο ρόλος του Frontex στην ενωσιακή και διεθνή δικαιοταξία
Creators: name: Παπαγιαννοπούλου, Λυδία Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Οργανισμός Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής (Frontex)
Θεμελιώδη Δικαιώματα
Ευθύνη μεταξύ ΕΕ, κρατών μελών και Frontex
Frontex
Fundamental Rights
Accountability of the European Union, member states and Frontex

description: Σκοπός της παρούσας διατριβής είναι η εξέταση της εξελικτικής πορείας του Οργανισμού Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής (Frontex), της διαφύλαξης των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη διεξαγωγή των επιχειρησιακών δραστηριοτήτων του, καθώς και της ευθύνης που θεμελιώνεται μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των κρατών μελών και του Frontex για τυχόν παραβίαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων στο πλαίσιο αυτών των δραστηριοτήτων. Ειδικότερα, σε ένα πρώτο στάδιο, διερευνάται η αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της και η ιστορική πορεία που ακολουθήθηκε από την παντελή έλλειψη πρόβλεψης μιας τέτοιας αρμοδιότητας στις ιδρυτικές συνθήκες μέχρι τη σαφή αναγνώριση αυτής στη Συνθήκη για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ακολούθως, τίθεται υπό εξέταση η διελκυστίνδα μεταξύ της εθνικής και ενωσιακής έννομης τάξης στον τομέα της διαχείρισης των εξωτερικών συνόρων, δεδομένου ότι πρόκειται για έναν τομέα άρρηκτα συνδεδεμένο με την εθνική κυριαρχία των κρατών μελών. Στην επόμενη ενότητα, σταχυολογούνται τα βασικά χαρακτηριστικά του Frontex. Εν συνεχεία, μελετάται η αυτονόμηση και η βαθμιαία αύξηση των αρμοδιοτήτων του οργανισμού, εξετάζοντας ενδελεχώς το κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία του από την ίδρυσή έως και σήμερα. Κατόπιν, επιχειρείται μια σκιαγράφηση και κριτική αποτίμηση των δεσμεύσεων που υπέχει ο οργανισμός για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη διεξαγωγή των επιχειρησιακών δραστηριοτήτων του, όπως αυτές εκπηγάζουν τόσο από τη διεθνή και ευρωπαϊκή δικαιϊκή τάξη γενικότερα, όσο και από το κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία του οργανισμού ειδικότερα. Τέλος, απαντώνται τα ακόλουθα ερωτήματα Θεμελιώνεται καταρχήν ευθύνη του Frontex, της ΕΕ και των κρατών μελών για την ενδεχόμενη παραβίαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τις επιχειρησιακές δραστηριότητες του Frontex; Σε περίπτωση καταφατικής απάντησης, πως καταμερίζεται η εν λόγω ευθύνη μεταξύ των εμπλεκόμενων παραγόντων;
description: The aim of the present thesis is the examination of the evolution of the European Border and Coast Guard Agency (Frontex), the safeguarding of fundamental rights during the conduct of its operational activities, as well as the responsibility established between the European Union, the Member States and Frontex for any violation of fundamental rights in the context of these activities. In particular, the competence of the European Union in the management of its external borders and the historical trajectory from the complete absence of any provision for such a competence in the founding treaties to its explicit recognition in the Treaty on the Functioning of the European Union is explored. Secondly, the thesis addresses the tug-of-war between the national and EU legal order in the field of external border management, since this is an area that is inextricably linked to the national sovereignty of the Member States. The following section outlines the main characteristics of Frontex. Next, the autonomy and the gradual expansion of the Agency's competences is examined, looking in detail at the regulatory framework governing its operation from its establishment to the present day. Then, the Agency's obligations to protect fundamental rights in the conduct of its operational activities are outlined and assessed, as they arise from the international and European legal order in general and from the regulatory framework governing the Agency's operation in particular. Finally, the following questions are answered: Are Frontex, the EU and the Member States