Συνταγογράφηση αντιμικροβιακών φαρμάκων, και επιτήρηση χρήσης από ενήλικες ασθενείς στην Κύπρο, πριν και κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19
Creators: name: Μήτσουρα, Παναγιώτα – Ειρήνη Νικολάου N.
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2025
Subjects: Αντιμικροβιακή αντοχή
Συνταγογράφηση
Επιτήρηση
Antimicrobial resistance
Prescribing
Surveillance

description: Η παρούσα διπλωματική εργασία εστιάζει στη συνταγογράφηση και την επιτήρηση της χρήσης αντιμικροβιακών φαρμάκων κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, με ιδιαίτερη έμφαση στις προκλήσεις που σχετίζονται με την αντιμικροβιακή αντοχή (AMR). Η αντιμικροβιακή αντοχή αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες απειλές για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως, καθώς η αλόγιστη και ακατάλληλη χρήση αντιβιοτικών συμβάλλει καθοριστικά στην ανάπτυξη ανθεκτικών μικροοργανισμών, υπονομεύοντας την αποτελεσματικότητα των θεραπειών και αυξάνοντας τη νοσηρότητα και τη θνησιμότητα. Στο πλαίσιο αυτής της μελέτης, αξιοποιήθηκαν δεδομένα κατανάλωσης αντιβιοτικών από την κοινότητα της Κύπρου, τα οποία συλλέχθηκαν από τη βάση δεδομένων της Pharmatrack, καλύπτοντας το 50% των φαρμακείων της χώρας, καθώς και από τον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ). Η ανάλυση επικεντρώθηκε στην εκτίμηση των τάσεων κατανάλωσης αντιβιοτικών πριν και κατά τη διάρκεια της πανδημίας, καθώς και στη διερεύνηση των γεωγραφικών και χρονικών διαφοροποιήσεων. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν μια σημαντική αύξηση στη χρήση αντιβιοτικών κατά τη διάρκεια της πανδημίας, με εντυπωσιακές γεωγραφικές διαφοροποιήσεις, ιδιαίτερα στις περιοχές της Αμμοχώστου και της Πάφου. Η κατηγοριοποίηση των αντιβιοτικών σύμφωνα με την ταξινόμηση AwaRe του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (Access, Watch, Reserve) κατέδειξε μείωση της χρήσης αντιβιοτικών κατηγορίας Access από 51% το 2015 σε 48% το 2022, γεγονός που αντιβαίνει στις διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές που προτείνουν αύξηση στο 60-70%. Η εργασία υπογραμμίζει την επιτακτική ανάγκη ανάπτυξης στοχευμένων στρατηγικών διαχείρισης αντιβιοτικών (Antimicrobial Stewardship - AMS) και την ενίσχυση των εθνικών πολιτικών για την αντιμετώπιση της αντιμικροβιακής αντοχής. Οι παρεμβάσεις θα πρέπει να περιλαμβάνουν ενίσχυση της επιτήρησης, εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας και ευαισθητοποίηση του κοινού, ώστε να διασφαλιστεί η ορθολογική χρήση των αντιμικροβιακών φαρμάκων και να περιοριστεί η απειλή της αντοχής.
description: This dissertation investigates the prescription and surveillance of antimicrobial drugs during the COVID-19 pandemic, emphasizing the critical challenges associated with antimicrobial resistance (AMR). AMR is recognized as one of the most pressing global public health threats, as the inappropriate and excessive use of antibiotics significantly contributes to the emergence of resistant microorganisms, undermining therapeutic effectiveness and increasing morbidity and mortality. In this context, antibiotic consumption data from the Cypriot community were utilized, collected from the Pharmatrack database—covering 50% of the country's pharmacies—and from the Health Insurance Organization (HIO). The analysis focused on assessing antibiotic consumption trends before and during the pandemic, as well as examining geographical and temporal variations. The findings revealed a significant increase in antibiotic usage during the pandemic, with remarkable geographical differences, particularly in the regions of Famagusta and Paphos. The categorization of antibiotics according to the World Health Organization’s AwaRe classification (Access, Watch, Reserve) demonstrated a decrease in the use of Access antibiotics from 51% in 2015 to 48% in 2022, contrary to international guidelines recommending an increase to 60-70%. This study underscores the urgent need for the development of targeted Antimicrobial Stewardship (AMS) strategies and the enhancement of national policies to effectively address antimicrobial resistance. Interventions should include strengthened surveillance, professional training, and public awareness to ensure the rational use of antimicrobials and mitigate the resistance threat.