Konfiskata mienia – problem polityki kryminalnej powracający ze zwielokrotnioną siłą
Creators: name: Zalewski, Wojciech
Publisher: name: Zenodo
Year: 2019

description: Konfiskata rozszerzona będąca przynajmniej w założeniu, efektywnym narzędziem zwalczania przestępczości, zwłaszcza zorganizowanej, zagraża fundamentalnym wartościom prawa karnego, godzi w podstawowe zasady państwa prawa i zaufania obywateli do państwa. Po raz kolejny wolności, prawa, a także gwarancje procesowe jednostki zostają ograniczone w imię bezpieczeństwa i skutecznego zwalczania przestępczości. Współcześni prawodawcy zdają się nie wyciągać wniosków płynących z historii.
description: {"references": ["I. Rzepli\u0144ska, Konfiskata mienia. Studium z historii polityki kryminalnej, Instytut Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 1997.", "Por. np. E. P\u0142ywaczewski, Wok\u00f3\u0142 postulatu tzw. konfiskaty rozszerzonej (rozszerzonego przepadku mienia) [w:] T. Soko\u0142owski, \u0141. Pohl, R. Zaw\u0142ocki (red.), Aktualne problemy prawa karnego. Ksi\u0119ga pami\u0105tkowa z okazji Jubileuszu 70. urodzin Profesora Andrzeja J. Szwarca, Wydawnictwo Naukowe UAM, Pozna\u0144 2009.", "Por. K. Amiela\u0144czyk, Lucjusz Korneliusz Sulla: dictator legibus scribundis et rei publicae constituende, \"Gda\u0144skie Studia Prawnicze\" 2014, t. 31, s. 1047 i n. Sulla umie\u015bci\u0142 na tzw. listach proskrypcyjnych, a wi\u0119c os\u00f3b skazanych na \u015bmier\u0107 i konfiskat\u0119 maj\u0105tku, m.in. 2 600 ekwit\u00f3w, a tak\u017ce 90 senator\u00f3w. Ka\u017cdy, kto proskrybowanego odnalaz\u0142, m\u00f3g\u0142 go na miejscu bezkarnie zabi\u0107 i odebra\u0107 za to nagrod\u0119. Maj\u0105tki ofiar grabiono, palono, wystawiano na sfingowane licytacje, by zakupi\u0107 je potem za bezcen.", "W 43 r. p.n.e. cz\u0142onkowie II triumwiratu Marek Antoniusz, Oktawian i Lepidus ponownie og\u0142osili listy proskrypcyjne (tabulae proscriptionis). W\u015br\u00f3d umieszczonych na nich znalaz\u0142 si\u0119 m.in. Cyceron. Zob. Imperium Romanum \u2013 Historia Antycznego Rzymu, www.imperiumromanum.edu.pl [dost\u0119p: 21.05.2019].", "Voltaire, Confiscation [has\u0142o] [w:] idem, Dictionnaire philosophique, t. 18, Garnier, 1878, s. 232\u2013233, https://fr.wikisource.org/wiki/Dictionnaire_philosophique/ Garnier_(1878)/Confiscation [dost\u0119p: 21.05.2019].", "Por. J. Bardach, B. Le\u015bnodorski, M. Pietrzak, Historia pa\u0144stwa i prawa polskiego, PWN, Warszawa 1985, s. 146.", "B. Kunicka-Michalska, Feudalny prze\u017cytek w socjalistycznym kodeksie, \"Prawo i \u017bycie\" 1988, nr 7.", "Por. ibidem.", "Por. S. Kutrzeba, Dawne prawo s\u0105dowe polskie (prawo karne materialne), Towarzystwo S\u0142uchacz\u00f3w Prawa UJ, Krak\u00f3w 1921, s. 38; J. Rafacz, Dawne polskie prawo karne. Cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3lna, Gebethner i Wolff, Warszawa [etc.] 1932, s. 151 i n.", "Por. J. Rafacz, Dawne\u2026, op. cit.", "J. Makarewicz, Polskie prawo karne. Cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3lna, Ksi\u0105\u017cnica Polska TNSW, Lw\u00f3w\u2013Warszawa 1919, s. 272.", "Por. ibidem, s. 272 i n.", "Por. J. Rafacz, Dawne\u2026, op. cit.", "Por. J. Bardach, B. Le\u015bnodorski, M. Pietrzak, Historia\u2026, op. cit., s. 246.", "Por. Dawne\u2026, op. cit., s. 151 i n.", "Formalnie konfiskata utrzyma\u0142a si\u0119 jednak do ko\u0144ca Rzeczypospolitej. Por. J. Makarewicz, Polskie\u2026, op. cit., s. 274.", "C. Beccaria, O przest\u0119pstwach i karach, prze\u0142. E.S. Rappaport, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1959, s. 131\u2013132.", "Por. M. Panzavolta, Confiscation and the concept of punishment. Can there be a confiscation without a conviction? [w:] K. Ligeti, M. Simonato (red.), Chasing Criminal Money Challenges and Perspectives on Asset Recovery in the EU, Hart, Oxford\u2013Portland 2017, s. 48\u201349.", "J. Szymanowski, My\u015bli do prospektu prawa kryminalnego [w:] S. Borowski (red.), Kodeks Stanis\u0142awa Augusta. Zbi\u00f3r dokument\u00f3w, Towarzystwo Prawnicze, Warszawa 1938, s. 194.", "Por. W. Szafra\u0144ski, Kodeks Stanis\u0142awa Augusta, Wydawnictwo Pozna\u0144skie, Pozna\u0144 2007, s. 286.", "Por. B. Kunicka-Michalska, Feudalny\u2026, op. cit.", "Por. J. \u015aliwowski, Kodeks karz\u0105cy Kr\u00f3lestwa Polskiego (1818 r.). Historia jego powstania i pr\u00f3ba krytycznej analizy, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1958, s. 277. Podobnie R. Hube, Og\u00f3lne zasady nauki prawa karnego, Drukarnia A. Ga\u0142\u0119zowskiego i Komp., Warszawa 1930, s. 409.", "S. Budzi\u0144ski, Wyk\u0142ad por\u00f3wnawczy prawa karnego, w Drukarni Jana Jaworskiego, Warszawa 1868, s. 242.", "W t\u0142um. W. Makowskiego, Kodeks karny obowi\u0105zuj\u0105cy tymczasowo w Rzeczypospolitej Polskiej na ziemiach b. zaboru rosyjskiego z dodaniem: przepis\u00f3w przechodnich i ustaw, zmieniaj\u0105cych i uzupe\u0142niaj\u0105cych postanowienia karne kodeksu, odpowiednich przepis\u00f3w Kodeksu Karnego Niemieckiego i Ustawy Karnej Austrjackiej, obowi\u0105zujacych w pozosta\u0142ych dzielnicach Rzplitej oraz Komentarza i Orzecze\u0144 S\u0105du Najwy\u017cszego, t. I, Cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3lna, Biblioteka Polska, Warszawa 1921, s. 128\u2013129.", "Motywy do kodeksu podaj\u0119 za: W. Makowski, Kodeks karny 1932. Komentarz, F. Hoesick, Warszawa 1933, s. 164.", "Por. J. Jamontt, E.S. Rappaport (oprac.), Kodeks karny r. 1932 z dostosowanemi do kodeksu tezami z orzecze\u0144 S\u0105du Najwy\u017cszego, odpowiedniemi ust\u0119pami uzasadnienia projektu Komisji Kodyfikacyjnej. Cz\u0119\u015b\u0107 szczeg\u00f3lna, Biblioteka Prawnicza, Warszawa 1932, s. 332\u2013333; L. Peiper, Komentarz do kodeksu karnego. Prawa o wykroczeniach, przepis\u00f3w wprowadzaj\u0105cych obie te ustawy oraz do rozporz\u0105dzenia Prezydenta R. P. o niekt\u00f3rych przest\u0119pstwach przeciw bezpiecze\u0144stwu pa\u0144stwa z dnia 24 pa\u017adziernika 1934 roku (Dz. U. nr 94, poz. 851). Z uwzgl\u0119dnieniem ustawy karnej skarbowej, ordynacji podatkowej, kodeksu karnego wojskowego, ustaw dodatkowych, orzecznictwa S\u0105du Najwy\u017cszego, L. Frommer, Krak\u00f3w 1936, s. 149.", "Por. S. \u015aliwi\u0144ski, Prawo karne materialne, Warszawa 1946, s. 461.", "Ibidem.", "Por. I. Rzepli\u0144ska, Konfiskata..., op. cit., s. 33\u201350.", "Ibidem, s. 52.", "Uzasadnienie do Kodeksu karnego, s. 111, cyt. za: I. Andrejew, W. \u015awida, W. Wolter, Kodeks karny z komentarzem, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1973, s. 219.", "Por. I. Rzepli\u0144ska, Konfiskata..., op. cit., s. 55.", "Por. ibidem, s. 79\u201382; W. Taraszkiewicz, Uwagi o egzekucji kar maj\u0105tkowych \u2013 grzywny i konfiskaty mienia, \"Problemy Praworz\u0105dno\u015bci\" 1987, nr 8\u20139, s. 76.", "Uzasadnienie [w:] I. Fredrich-Michalska, B. Stachurska-Marci\u0144czak (oprac.), Nowe kodeksy karne z 1997 r. z uzasadnieniami, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1997, s. 145\u2013146.", "Por. szerzej o motywach A. Makuch, \u015arodki karne w projekcie kodeksu karnego a kary dodatkowe w obowi\u0105zuj\u0105cym prawie karnym, \"Annales Universitatis Mariae Curie-Sk\u0142odowska\" 1991, t. XXXVIII, nr 13, s. 181 i n.", "K. Daszkiewicz, Przed wielka reform\u0105, \"Prawo i \u017bycie\" 1990, nr 16, s. 3.", "Por. T. Bojarski, Zakres zmian w prawie karnym [w:] T. Bojarski, E. Skr\u0119towicz (red.), Kierunki i stan reformy prawa karnego. Materia\u0142y z sesji naukowej \"Kierunki i stan reformy prawa karnego\", Lublin 2\u20133 pa\u017adziernika 1995 r., Lubelskie Towarzystwo Naukowe, Lublin 1995, s. 72.", "Por. K. Laskowska, Kara konfiskaty mienia w k.k. z 1969 r. i w projekcie nowego kodeksu, \"Prokuratura i Prawo\" 1996, nr 11, s. 50\u201351; Z. Sienkiewicz, O funkcjach przepadku przedmiot\u00f3w w projekcie kodeksu karnego, \"Pa\u0144stwo i Prawo\" 1997, nr 4.", "B. Mik, Nowela antykorupcyjna z dnia 13 czerwca 2003 r. Rys historyczny i podstawowe problemy interpretacyjne, Zakamycze, Krak\u00f3w 2003, s. 28\u201329.", "Por. zw\u0142aszcza E.W. P\u0142ywaczewski, Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana z punktu widzenia teorii, polityki i praktyki [w:] idem (red.), Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana \u2013 \u015bwiadek koronny \u2013 terroryzm. W uj\u0119ciu praktycznym, Zakamycze, Krak\u00f3w 2005, s. 123; idem, Wok\u00f3\u0142\u2026, op. cit., s. 470.", "H.J. Schneider, Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana z mi\u0119dzynarodowego kryminologicznego punktu widzenia, \"Prokuratura i Prawo\" 1995, nr 10, s. 9; W. Filipkowski, Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana \u2013 uj\u0119cie prawne i kryminologiczne, \"Prokuratura i Prawo\" 2006, nr 12, s. 70.", "M. P\u0142achta, Projekt Konwencji Narod\u00f3w Zjednoczonych o Zwalczaniu Zorganizowanej Przest\u0119pczo\u015bci Mi\u0119dzynarodowej, \"Prokuratura i Prawo\" 1998, nr 5, s. 15\u201316.", "K. Laskowska, Kara\u2026, op. cit., s. 51.", "Por. krytyczne uwagi do kolejnych zmian np. C. Kulesza, P. Starzy\u0144ski, Powr\u00f3t konfiskaty mienia?, \"Prokuratura i Prawo\" 2008, nr 3, s. 35.", "Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy \u2013 Kodeks karny oraz niekt\u00f3rych innych ustaw, Dz. U. z 2003 r. Nr 111, poz. 1061.", "Por. A. Michalska-Warias, Przest\u0119pczo\u015b\u0107 zorganizowana i prawnokarne formy jej zwalczania, Oficyna Wydawnicza Verba, K. i A. Glimasi\u0144scy, Lublin 2006, s. 245.", "Ibidem.", "K. Polit-Langierowicz, Przepadek korzy\u015bci maj\u0105tkowych pochodz\u0105cych z przest\u0119pstwa \u2013 odwr\u00f3cony ci\u0119\u017car dowodu, \"Prokuratura i Prawo\" 2005, nr 7\u20138, s. 225.", "Por. W. Filipkowski, Aktualny stan prawny w zakresie przepadku przedmiot\u00f3w i korzy\u015bci pochodz\u0105cych z przest\u0119pstwa na tle kodyfikacji karnych z 1997 roku [w:] E.M. Guzik-Makaruk (red.), Przepadek przedmiot\u00f3w i korzy\u015bci pochodz\u0105cych z przest\u0119pstwa, Wolters Kluwer, Warszawa 2012, s. 211 i n.", "Por. C. Kulesza, P. Starzy\u0144ski, Powr\u00f3t\u2026, op. cit., s. 40.", "Por. bli\u017cej o tym M. Kotowska, Pozbawianie sprawc\u00f3w owoc\u00f3w przest\u0119pstwa w standardach mi\u0119dzynarodowych [w:] E.M. Guzik-Makaruk (red.), Przepadek\u2026, op. cit. s. 57.", "I. Rzepli\u0144ska, Konfiskata\u2026, op. cit., s. 109.", "Por. A. Sakowicz, Opinia o zmianie ustawy \u2013 kodeks karny, ustawy \u2013 kodeks post\u0119powania karnego, ustawy \u2013 kodeks karny wykonawczy oraz ustawy \u2013 prawo prasowe [w:] Zmiany w kodyfikacjach karnych, Biuro Analiz Sejmowych, Warszawa 2009, s. 66 i 68. Podobnie, jak si\u0119 zdaje, J. Raglewski, Znaczenie zasady proporcjonalno\u015bci w wyznaczaniu modelu normatywnego prawnokarnej regulacji przepadku [w:] T. Dukiet-Nag\u00f3rska (red.), Zasada proporcjonalno\u015bci w prawie karnym, Wolters Kluwer, Warszawa 2010, s. 398 i n., kt\u00f3ry konkluduje wyw\u00f3d s\u0142owami: \"zasadno\u015b\u0107 istnienia tak daleko id\u0105cej ingerencji w prawa podmiot\u00f3w niebior\u0105cych udzia\u0142u w pope\u0142nieniu przest\u0119pstwa musi budzi\u0107 co najmniej powa\u017cne w\u0105tpliwo\u015bci\", s. 404.", "Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o zmianie ustawy \u2013 Kodeks karny oraz niekt\u00f3rych innych ustaw, Dz. U. z 2017 r. poz. 768 ze zm.", "Przepis stanowi: \"\u00a7 2. W razie skazania za przest\u0119pstwo, z kt\u00f3rego pope\u0142nienia zosta\u0142a osi\u0105gni\u0119ta, chocia\u017cby po\u015brednio, korzy\u015b\u0107 maj\u0105tkowa znacznej warto\u015bci, albo przest\u0119pstwo, z kt\u00f3rego zosta\u0142a lub mog\u0142a zosta\u0107 osi\u0105gni\u0119ta, chocia\u017cby po\u015brednio, korzy\u015b\u0107 maj\u0105tkowa, zagro\u017cone kar\u0105 pozbawienia wolno\u015bci, kt\u00f3rej g\u00f3rna granica jest nie ni\u017csza ni\u017c 5 lat, lub pope\u0142nione w zorganizowanej grupie albo zwi\u0105zku maj\u0105cych na celu pope\u0142nienie przest\u0119pstwa za korzy\u015b\u0107 uzyskan\u0105 z pope\u0142nienia przest\u0119pstwa uwa\u017ca si\u0119 mienie, kt\u00f3re sprawca obj\u0105\u0142 we w\u0142adanie lub do kt\u00f3rego uzyska\u0142 jakikolwiek tytu\u0142 w okresie 5 lat przed pope\u0142nieniem przest\u0119pstwa do chwili wydania chocia\u017cby nieprawomocnego wyroku, chyba \u017ce sprawca lub inna zainteresowana osoba przedstawi dow\u00f3d przeciwny\".", "Por. A.H. Ochnio, Konfiskata rozszerzona w prawie wybranych pa\u0144stw europejskich, \"Prokuratura i Prawo\" 2012, nr 12, s. 96.", "Tak te\u017c M. Korzeniak, M. Szurman, Domniemanie przest\u0119pnego pochodzenia mienia (jurydyczne ukszta\u0142towanie art. 45 \u00a7 2 k.k.), \"Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych\" 2018, nr 16, s. 17.", "Por. ibidem, s. 17.", "Por. zw\u0142aszcza wypowiedzi w pracy zbiorowej K. Ligeti, M. Simonato (red.), Chasing\u2026, op. cit.", "M. Korzeniak, M. Szurman, Domniemanie\u2026, op. cit.; A.H. Ochnio, Konfiskata\u2026, op. cit.", "Art. 44a \u00a7 1: \"W razie skazania za przest\u0119pstwo, z kt\u00f3rego pope\u0142nienia sprawca osi\u0105gn\u0105\u0142, chocia\u017cby po\u015brednio, korzy\u015b\u0107 maj\u0105tkow\u0105 znacznej warto\u015bci, s\u0105d mo\u017ce orzec przepadek przedsi\u0119biorstwa stanowi\u0105cego w\u0142asno\u015b\u0107 sprawcy albo jego r\u00f3wnowarto\u015bci, je\u017celi przedsi\u0119biorstwo s\u0142u\u017cy\u0142o do pope\u0142nienia tego przest\u0119pstwa lub ukrycia osi\u0105gni\u0119tej z niego korzy\u015bci\".", "I. Cordero, Modern forms of confiscation and protection of third parties [w:] K. Ligeti, M. Simonato (red.), Chasing..., op. cit., s. 189. Autor pisze: \"Perhaps the most important aspect is the negligent standard, ie the description of the requirements that must be fulfilled for a party to be considered as a mala fide third party. The EU's approach might well pose problems for some parties, such as lawyers. It is now up to the Member States to transpose the Directive into reasonable and balanced national laws\".", "Por. L.W. Levy, A Licence to Steal. The Forfeiture of Property, The University of North Carolina Press, Chapel Hill\u2013London 1996, s. 177 i n.", "Szerzej zob. J. Kluza, Krytyczna analiza nowelizacji dotycz\u0105cej konfiskaty rozszerzonej \u2013 om\u00f3wienie zmian w obr\u0119bie kodeksu karnego i kodeksu post\u0119powania karnego, \"Zeszyty Naukowe Towarzystwa Doktorant\u00f3w UJ. Nauki Spo\u0142eczne\" 2017, nr 17, s. 93\u2013111. Autor podni\u00f3s\u0142 tak\u017ce niekonstytucyjno\u015b\u0107 art. 23 ustawy nowelizuj\u0105cej, kt\u00f3ry wprowadza\u0142 wyj\u0105tek od art. 4 \u00a7 1 k.k. Jego zdaniem jest on niezgodny z art. 42 ust. 1 Konstytucji.", "J. Szymanowski, My\u015bli\u2026, op. cit."]}