Αναπαραστάσεις του «Άλλου» σε παιδικά εικονογραφημένα βιβλία –Μία Διδακτική Παρέμβαση-
Creators: name: Χατζηβασιλείου, Παναγιώτα Ευάγγελου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2016
Subjects: διαπολιτισμική παιδική λογοτεχνία
εικονογραφημένο βιβλίο
στερεότυπα
προσχολική ηλικία
multicultural children's literature
illustrated book
stereotypes
preschool age

description: Οι αλλαγές που προκλήθηκαν από τις νέες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες των τελευταίων δεκαετιών, δημιούργησαν επιτακτικότερη από ποτέ την ανάγκη της ευαισθητοποίησης των παιδιών, ακόμα και των παιδιών προσχολικής και πρωτοσχολικής ηλικίας, σε θέματα πολυπολιτισμικής συνύπαρξης και αποδοχής της διαφορετικότητας εν γένει, ενώ έννοιες, όπως «ταυτότητα» και «ετερότητα», «εθνική ταυτότητα» επαναπροσδιορίζονται συνεχώς και διαπραγματεύονται στην παρούσα εργασία. Ένας τρόπος, που έχει παγκόσμια απήχηση κι ευαισθητοποιεί τα παιδιά απέναντι σε διαφορετικές κοινωνικές ομάδες, είναι η λογοτεχνία. Στην προκείμενη μελέτη αποτυπώνεται η λογοτεχνική διαδρομή του «ξένου» γενικότερα και στην ελληνική λογοτεχνία ειδικότερα, από τις πρώτες απόπειρες λογοτεχνικής γραφής, έως σήμερα. Εν συνεχεία, παρουσιάζονται οι δυνατότητες και τα χαρακτηριστικά του εικονογραφημένου παιδικού βιβλίου, το οποίο με τις ιδιαίτερες τεχνικές του, αποτελεί ένα σημαντικό εκπαιδευτικό εργαλείο, ακόμα και στην προσχολική εκπαίδευση, προκειμένου τα νήπια να γνωρίσουν τους ανθρώπους, ως υπάρξεις με όλες τους τις ιδιαιτερότητες και τις συγκρούσεις. Το ερευνητικό μέρος της παρούσης εργασίας -με τη μέθοδο ανάλυσης περιεχομένου- επικεντρώνεται στη μελέτη της απεικόνισης του μικρού άλλου σε εικονογραφημένα βιβλία παιδικής λογοτεχνίας και στην προσπάθεια να διαπιστωθεί ο τρόπος με τον οποίο οι συγγραφείς, μέσα από τη μυθοπλασία, επιδιώκουν ν’ αποδομήσουν τα στερεότυπα για την εικόνα του άλλου. Η εργασία ολοκληρώνεται με μία διδακτική παρέμβαση σε παιδιά προσχολική ηλικίας, προκειμένου να διερευνηθεί η επιρροή που μπορεί να ασκήσει το περιεχόμενο αυτών των κειμένων στις αντιλήψεις και στις στάσεις των παιδιών απέναντι στις διάφορες μορφές ετερότητας, τα αποτελέσματα της οποίας, συνεκτιμώνται με τα αποτελέσματα παρόμοιων ερευνών.
description: The changes caused by the new socioeconomic conditions of the last decades have made more imperative than ever the need for awareness in children, even of preschool and early childhood age, in what concerns the multicultural coexistence and acceptance of the different as a whole, while concepts like “identity,” “diversity,” and “national identity” are constantly being redefined and discussed in this paper. One way –that has a global appeal and raises awareness in children opposite different social groups– is literature. In the present study we capture the literary route of the “different” in general, and in Greek literature more specifically, since the first attempts of literary writing till today. Next, we present the abilities and qualities of the illustrated children book, which –with its particular techniques– constitutes an important education tool, even in pre-school education, in order for the toddlers to know people, as human beings with all their peculiarities and conflicts. The research part of this paper –with the content analysis method– focuses on the study of illustration of the young other in illustrated children literature books, and on trying to discover the way by which writers –through fiction– seek to deconstruct the stereotypes for the image of other. The paper is completed with a didactic intervention, to preschoolers, in order to investigate the influence that the content of those texts can exert in the views and attitudes of children opposite the different forms of diversity, the results of which are co-estimated with the results of similar researches.