Τέχνη και Αποκάλυψη (ορισμένες απόψεις για την τέχνη και το ορθόδοξο δόγμα στην περίοδο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο)
Creators: name: Ninov, David Slanko (Δαβίδ Νίνοβ)
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2020
Subjects: Θεολογία
Τέχνη
Ενσάρκωση
Theology
Art
Incarnation

description: Ο σκοπός αυτής της εργασίας ήταν η μελέτη ορισμένων απόψεων για την τέχνη και το ορθόδοξο δόγμα, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Εξετάσαμε το πρόβλημα της ελευθερίας του ανθρώπου, ο οποίος για να είναι θεολόγος, είναι απαραίτητο να κατανοήσει την ιστορία - όχι ως υποταγή, αλλά μέσα από το πρίσμα της κριτικής γνωσιολογίας, να την κατανοήσει ως ενσάρκωση, ως συνέχεια της δημιουργίας, επειδή καλείται ο άνθρωπος να είναι συν-δημιουργός του κόσμου. Αναφερθήκαμε στις πολιτικές επιρροές που τείνουν να εξαγοράσουν από τον άνθρωπο τη αυθεντική θεολογία ως τέχνη της ύπαρξης και να την υποτάξουν στον δικό τους πολιτικό σκοπό. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι τα σχίσματα που έγιναν για πολιτικούς λόγους! Ο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο αναμφισβήτητα είναι ένα σημείο καμπής. Σύμφωνα με τον Gadamer, δεν υπάρχει τέλος στην τέχνη, κάθε «τέλος» σημαίνει μια νέα αρχή! Αναλύσαμε και το πρόβλημα της εποχής μας, που είναι η επανασύνδεση της θεολογίας με την τέχνη. Ένας τρόπος για να είναι η θεολογία ανοιχτή προς τον κόσμο είναι η γλώσσα της τέχνης. Η τέχνη, σύμφωνα με τον Adorno, πρέπει να φέρει το χάος στην τάξη, το χάος, το οποίο αποτελεί κριτική του άσχημου στην πραγματικότητα. Ασχοληθήκαμε και με την ερώτηση: Προς ποιο μοντέλο του ανθρώπου στοχεύουμε; Παραθέσαμε τους στίχους του Ian Curtis: - «Όταν η ρουτίνα δαγκώνει σκληρά, οι φιλοδοξίες γίνονται χαμηλές»! Η μεταπολεμική θεολογία συνδέεται και με την ανατροπή των εμποδίων που η ρουτίνα φέρνει στην ανθρώπινη ύπαρξη. Σύμφωνα με τον Huxley, είναι δυνατό για τον άνθρωπο να δημιουργεί ποίηση, και προτείναμε ότι είναι επίσης δυνατό να δημιουργεί και θεολογία, από ο,τιδήποτε μπορεί να διανοηθεί το ανθρώπινο πνεύμα. Να δημιουργεί έργα τέχνης, τα οποία σύμφωνα με τον Adorno, θα παράγουν και θα περιέχουν την υπέρβαση. Καταλήξαμε σε ένα μοντέλο ανθρώπου που βρίσκει την βάση για το έργο του στο πρόσωπο του ενσαρκωμένου Λόγου, στην Εκκλησία ως κοινότητα, σύμφωνα με την εικόνα της κοινότητας των υποστάσεων του Τριαδικού Θεού. Ο λόγος για την επιλογή του θέματος ήταν το κείμενο του Χ. Σταμούλη «Προς μια μετα-Ζηζιουλική θεολογία», με το οποίο προκάλεσε τον Μητροπολίτη Περγάμου να απαντήσει πώς βλέπει την ορθόδοξη θεολογία στο μέλλον. Σύμφωνα με την απάντηση, στον 21ο αιώνα, η ορθόδοξη θεολογία καλείται να μην είναι σκλάβα της ακαδημαϊκής νοησιαρχίας, αλλά να αρχίσει εποικοδομητικό διάλογο με την τέχνη σε όλες τις μορφές της. Μεταξύ θεολογίας και τέχνης υπάρχει διάκριση, όχι διαίρεση. Υπογραμμίσαμε ότι η θεσμική Εκκλησιά σήμερα σπάνια έχει το θάρρος να ανοίξει τα υπαρξιακά προβλήματα που ανοίγει η τέχνη. Ακόμη αναφερθήκαμε στη στάση του Αγίου Ιουστίνου (Πόποβιτς) ότι ο σκοπός της τέχνης είναι «να ενσαρκώσει τον Θεό στον άνθρωπο και στον κόσμο». Παρουσιάσαμε και την διδασκαλία του Αγίου Πορφυρίου Καυσοκαλυβίτη σύμφωνα με τον οποίο: - «Όποιος θέλει να γίνει Χριστιανός πρέπει πρώτα να γίνει ποιητής. Όταν ένας άνθρωπος θαυμάζει κάτι που είναι όμορφο, δεν πρέπει να μείνει μόνο σε αυτό, αλλά να συνεχίσει και πέρα από αυτό, για να γνωρίσει Εκείνον που δημιούργησε την ομορφιά». Ασχοληθήκαμε επιπλέον με την παρουσίαση εκείνων των καλλιτεχνών μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο που αντιπροσωπεύουν την αυθεντική ορθόδοξη θεολογία
description: The purpose of this work was to study certain aspects of art and Orthodox Christian doctrine after World War II. We examined the problem of human freedom, because, in order to be a theologian, one needs to understand history not as a subordination, but through the perspective of critical gnoseology, as an incarnation, as a continuation of creation, since man is called to be a co-creator of the world. We have referred to political influences that tend to purchase from the artist the authentic theology as an art of existence and subordinate it to their own political purposes. One such example are the schisms created for political reasons! WWII is undoubtedly a turning point. According to Gadamer art has no end, every "end" means a new beginning! We also analyzed the contemporary problem of reconnecting theology with art. One way to open the theology to the world is the language of art. Art, according to Adorno, must bring chaos in the order, chaos, which is a critique of the ugly in reality. We also raised the question what model of man are we aiming for? We have quoted the lyrics of Ian Curtis: "When routine bites hard, and ambitions are low"! Post-war theology is also associated with overturning the obstacles that routine brings to human existence. According to Huxley, it is possible to create poetry, and we have suggested that it is also possible to create theology, from whatever the human spirit can imagine. To create works of art that, according to Adorno, will produce and contain transcendence. We have come to a model of man who finds the basis for his work in the person of the incarnate Word, in the Church as a community, according to the image of the community of Triune God entities. The reason for choosing the subject was the text of H. Stamoulis "Towards a Post-Zizioulian Theology", in which he challenged the Metropolitan of Pergamos with the question how does he see the Orthodox theology in the future. According to the given answer, in the 21st century, Orthodox theology is called not to be a slave to academic intelligence, but to begin a constructive dialogue with art in all its forms. Between theology and art there is distinction, not division. We have emphasized that today's institutional Church rarely has the courage to open the existential problems that art poses. We also mentioned the stance of St. Justin (Popovich) that the purpose of art is "to incarnate God in man and in the world". We have also presented the teaching of St. Porphyrios of Kafsokalivia that: "Whoever wants to become a Christian must first become a poet. When a man admires something that is beautiful, he should not only remain on admiration, but go beyond that, to meet the One who created beauty". We also exposed the artists who after WWII represent the authentic Orthodox theology