Ολοκληρωμένη διαχείριση παράκτιας ζώνης – Η περίπτωση του Δήμου Κασσάνδρας Χαλκιδικής
Creators: name: Ξανθού, Δέσποινα Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: παράκτια ζώνη
ολοκληρωμένη διαχείριση
Δήμος Κασσάνδρας
coastal zone
integrated management
Municipality of Kassandra

description: Η παρούσα εργασία με τίτλο «Ολοκληρωμένη διαχείριση παράκτιας ζώνης – Η περίπτωση του Δήμου Κασσάνδρας Χαλκιδικής» έχει ως αντικείμενο την εκτίμηση της βαρύτητας των οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων τριών προτεινόμενων αναπτυξιακών σεναρίων στο δήμο. Στο 1ο και 2ο Κεφάλαιο επισημαίνεται αρχικά η σπουδαιότητα των παράκτιων ζωνών, τα προβλήματα και οι επιπτώσεις της ανάπτυξης στην παράκτια ζώνη. Η παράκτια ζώνη είναι η περιοχή που ο ηπειρωτικός χώρος συναντά τη θάλασσα, κρίσιμη περιοχή, στην οποία αφενός, αναπτύσσονται ευαίσθητα και ιδιαίτερης αξίας οικοσυστήματα και αφετέρου, δημιουργούνται πολύπλοκες κοινωνικές και οικονομικές δομές και σχέσεις. Η βιώσιμη ανάπτυξη, μία πολυδιάστατη έννοια, συνδέεται με την οικονομική, περιβαλλοντική και κοινωνική ευημερία, η οποία συνυφαίνεται με τη σπουδαιότητα των παράκτιων περιοχών, και επιτυγχάνεται μέσω της ανάπτυξης ενός ολοκληρωμένου προγράμματος, με απώτερο στόχο την προώθηση της αειφόρου διαχείρισης των παράκτιων ζωνών. Στο 3ο Κεφάλαιο παρατίθενται τα βασικά χαρακτηριστικά της μεθόδου της πολυκριτηριακής ανάλυσης και παρουσιάζεται η επιλεγόμενη μέθοδος πολυκριτηριακής ανάλυσης περί της επιλογής του βέλτιστου σεναρίου ανάπτυξης της περιοχής μελέτης, στο πλαίσιο της ΟΔΠΖ. Έχοντας θέσει, λοιπόν, μία προβληματική, στη βάση της πολυκριτηριακής ανάλυσης (Multicriteria Analysis), ο αποφασίζων, συγκρίνει και αξιολογεί τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις, λαμβάνοντας υπόψιν περισσότερα του ενός κριτήρια λήψης αποφάσεων. O αποφασίζων εκφράζει είτε έμμεσα είτε άμεσα τις προτιμήσεις του κατά τη διαδικασία αξιολόγησης των εναλλακτικών λύσεων ως προς την πληθώρα των κριτηρίων που έχουν τεθεί, ούτως ώστε να επιλεγεί η βέλτιστη λύση και να ληφθεί η τελική απόφαση. Η αναλυτική ιεραρχική διαδικασία (Analytical Hierarchy Process - AHP) ενδείκνυται για τη μετατροπή υποκειμενικών αξιολογήσεων σχετικής σημασίας σε σειρά γενικών βαθμών και βαρών, καθώς ένα πολύπλοκο πρόβλημα απόφασης αποδομείται στη βάση της λογικής από τον αποφασίζοντα, ο οποίος έμμεσα εκφράζει τις προτιμήσεις του. Στο 4ο Κεφάλαιο παρουσιάζεται η περιοχή, που θα μελετηθεί, που είναι η παράκτια ζώνη του Δήμου Κασσάνδρας, διότι για την ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου προγράμματος αειφόρου ανάπτυξης των παράκτιων περιοχών του Δήμου προϋποτίθεται η συγκέντρωση στοιχείων που διακρίνουν και τον χαρακτηρίζουν. Για το λόγο αυτόν, η παρουσίαση των αβιοτικών και βιοτικών γνωρισμάτων του Δήμου Κασσάνδρας, αλλά και η ανάλυση των πολύπλοκων κοινωνικών και οικονομικών σχέσεων που αναπτύσσονται στην περιοχή χαρακτηρίζεται αναγκαία. Στο 5ο Κεφάλαιο επισημαίνεται ότι ο χωροταξικός σχεδιασμός προωθεί το συντονισμό των διαφορετικών εθνικών πολιτικών, βάσει πάντα των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης. Η εθνική χωροταξική πολιτική χαράσσεται πρωταρχικά σε εθνικό επίπεδο και μετέπειτα χωροταξική πολιτική περιφερειακού και κατώτερου της περιφέρειας επιπέδου. Έτσι, στο παρόν κεφάλαιο λαμβάνεται υπόψη και το σύνολο των θεσμοθετημένων χωροταξικών πλαισίων, αλλά και το σύνολο των οριζόμενων διατάξεων τους, που σχετίζονται με τη μελετούμενη περιοχή (Δήμος Κασσάνδρας), καθώς και την ευρύτερη περιοχή αυτής, δηλαδή το σύνολο της Περιφερειακής Ενότητας Χαλκιδικής. Στο τελευταίο και 6ο Κεφάλαιο, καθορίζοντας τον απώτερο στόχο επιλέγεται, βάσει των προτύπων της Αναλυτικής Ιεραρχικής Μεθόδου (AHP), η ιεραρχική ταξινόμηση των επιμέρους μεταβλητών αυτού. Η αειφόρος ανάπτυξη της παράκτιας ζώνης του Δήμου Κασσάνδρας τίθεται ως ο απώτερος στόχος ανάπτυξης και τοποθετείται στην κορυφή της ιεραρχικής δομής. Προσδιορίζοντας τον απώτερο στόχο, τα κριτήρια και τα υποκριτήρια, ορίζονται τα εναλλακτικά σενάρια πολιτικής και ανάπτυξης. Ορίζοντας τα εναλλακτικά σενάρια πολιτικής και ανάπτυξης, ακολουθεί η διαδικασία των κατά ζεύγη συγκρίσεων (pairwise comparisons). Συγκρίνονται τα κριτήρια κατά ζεύγη ως προς τον απώτερο στόχο, ενώ ακολούθως τα υποκριτήρια κατά ζεύγη ως προς το κάθε ένα κριτήριο. Με το πέρας της διαδικασίας αυτής, τα εναλλακτικά σενάρια συγκρίνονται κατά ζεύγη ως προς το κάθε ένα υποκριτήριο. Ακολούθως, εκτίθενται τα διανύσματα των βαρών των κριτηρίων, των υποκριτηρίων και των εναλλακτικών σεναρίων, καθώς και η σύνθεση των βαρών των διαφορετικών επιπέδων για την εξαγωγή των τελικών βαρών των εναλλακτικών σεναρίων. Βάσει αυτής της μεθόδου αξιολογούνται τα σενάρια ανάπτυξης, τα οποία έχουν προταθεί και αυτό το οποίο διακρίνεται επικεντρώνεται στην ευρεία ανάπτυξη της Χερσονήσου Κασσάνδρας
description: This paper “Integrated coastal zone management – The case study of the Municipality of Kassandra of Halkidiki” has as its aim the assessment of the significance of the economic, environmental and social impact of the three different alternative development policy scenarios. Chapter 1 and 2 point out coastal regions’ pre-eminent significance, common problems of coastal areas as well as the effects of growth in coastal areas. The term coastal zone describes a region where land meets the sea or the ocean, an area of crucial importance, where sensitive, vulnerable and valuable ecosystems are developed and complex social and economic structures and relationships are created. The sustainable development, a multi-faceted concept, is consistent with the economic, environmental and social welfare. The sustainable development of coastal regions is associated with coastal regions’ pre-eminent significance and the sustainability of coastal regions is achieved through an integrated programme which is aimed at promoting sustainable management of coastal zones. Chapter 3 provides the main features of the method of the Multicriteria Analysis and presents the Analytic Hierarchy Process which is the chosen method that is used for selecting the optimum alternative that is emphasized on the wide range development of the Municipality of Kassandra. So, according to the Multicriteria Analysis, the decision-maker compares and evaluates different alternatives, taking into consideration several and often conflicting points of view. The decision-maker expresses, either indirectly or directly, their own preferences during the evaluation procedure of alternatives, depending on several criteria that have been established in order for the optimal solution to be selected and for the final decision to be taken. At the core of the Analytic Hierarchy Process (AHP) lies a method for converting subjective assessments of relative importance to a set of overall scores or weights, because a complex decision problem is deconstructed in a logical manner by the decision - maker who indirectly expresses his own preferences. The region that is going to be studied, which is the Municipality of Kassandra is presented in Chapter 4, because the development of an integrated programme, for the sustainable development of the coastal areas of the Municipality of Kassandra, requires the compilation of specific data that characterizes and distinguishes the Municipality of Kassandra. For that reason, the presentation of the totality of biotic and abiotic factors, accompanied by their landscape and ecological features and processes, as well as the analysis of the complex social and economic relations which are developed in the region that is studied, are acknowledged as being necessary. Chapter 5 points out that spatial and regional planning promotes and enhances the coordination of different national policies, always depending on the principles of sustainable development. Spatial planning policy, primarily, is designed at national level and afterwards is implemented at both local and regional levels. Thus, in this chapter, it is obvious that the institutional framework which concerns the national, regional and local spatial planning should be taken into consideration. More specifically, all the provisions relating to not only the Municipality of Kassandra but also the surrounding area, the Region of Halkidiki, are examined and taken into account. In the final and 6th Chapter, based on the Analytical Hierarchy Process (AHP), the decomposition of the decision problem into elements according to their common characteristics and the formation of a hierarchical model are included. The sustainable development of the coastal areas of the Municipality of Kassandra is set as the decision maker’s overall goal (objective). After the formation of the hierarchical model, which has three different levels: the objective, the criteria and the sub-criteria, three different alternative development policy scenarios are defined. After the definition of the alternative scenarios, the making of pairwise comparisons is necessary. During this procedure, the elements of a particular level are compared with respect to a specific element in the immediate upper level. The comparisons are used to form a matrix of pair-wise comparisons. Local weights of the elements are calculated on the basis of the judgment matrices. The local weights of elements of different levels are aggregated so as to obtain final weights of the decision alternatives. According to this method, one of the alternatives is selected as the appropriate one. For this case study the alternative that is selected is the one that is emphasized on the wide range development of the Municipality of Kassandra