The communication impact of pandemics in Arts. Study cases: 14th, 20th and 21st century
Creators: name: Παπατριανταφύλλου, Μαρία Ευσταθίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Επικοινωνία
Πανδημίες
Τέχνες
Communication Impact
Pandemics
Arts

description: When in 2020 the pandemic we experience, spread around the world, newspapers, magazines, universities, intellectuals and artists tried to deepen in what was going to follow, but without having distinguished the intensity and time depth of this ordeal that would test the world of art. At the same time, a more detailed look in the past started, investigating what happened in previous pandemics, how people reacted, how artists came up to the difficulties, but mainly what the imprint of previous pandemics was in the arts. This "dive" process in the historical past is typical of people when facing difficulties, as they consult the past to research the reaction of those found in the same difficult position, since that previous human experience has nowadays tangible positive or negative results. This tactical constitutes an almost primary need for hope, since through the difficulties of the past, hope is born that this world has survived great hardships and despite these, life and culture coped and proceeded. Of course, after great pandemics life and culture have never been the same as in the past, rather because loss of lives and the risk of death made artists more daring and created conditions for new trends and innovative creations. If we take a look at the most famous pandemic, the plague in the beginning of the 14th century, we will discover that the whole of Europe has suffered, but mainly the Italian peninsula and thus many argue that this fact has been the major cause for the birth of Renaissance, since this familiarity with death made intellectuals to revise the value of terrestrial life, in relation to spirituality and preparation for post-mortem life. In addition, we can assume that, paradoxically at the same time, black death gave birth to a wave of piety, which was manifested through the financing of artwork with religious content, main feature of the era of Renaissance, as well. The 20th-century pandemic of the Spanish influenza, in 1918, apart from the fact that it hit a post-disastrous war Europe and continued the suffering leaving millions of dead inflicted by it, brought an incision with the past and thus we observe the creators to be more isolated and to create abstract forms and figures, influenced by life’s short time span, but at the same time new ways of expression are found, through cinema, theater and prose, regurgitating the pandemic at a source of inspiration. The 21st century in its third decade brought mankind again, confronted with a pandemic and people today are in a more advantageous position, since medicine is undergoing its best period, at least in the so-called developed world. Nonetheless, the dead by Covid-19 exceeded 6 million, mutations threaten the conquest of vaccines, while today's economic difficulties show that pandemics continue to have identical negative influences despite their huge time occurrence difference. Art and its representatives seemed shocked by the rapid spread of the pandemic, a fact which no one was prepared for, neither of course for the reality that for two years the ongoing Lockdowns constituted a certainty. But within the difficult reality, the imagination of the creators and exploited a great advantage that previous artists and intellectuals did not have, and that is the asset of technology. Through it they tried and, in part, they managed, to continue interacting with the public. The current attempt has as its goal to capture a communication environment of these three time periods, highlighting the peculiarities of each era and how pandemics left their imprint in art, creating a particular code of communication each time. That is why in the Introduction is being examined how the disease was reflected over the centuries and what it meant per each era, so as to be perceivable what follows in the first chapter, i.e., the effects of pandemics in the social development, since art and society are terms characterized by interaction. The second chapter focuses on the communication that pandemics bring to the surface through each era’s art, citing examples from a wide range of artistic expression, putting emphasis on the 14th, 20th and 21st centuries. In the last time period, that is, today, primary research is done at European and international level, through interviews, to select and record from people of art, the effect that Covid 19 has already left, but also to make a prediction of the medium-term influence that this pandemic may have in the field of arts. For this reason, an effort was made to record the impact of the pandemic in Greece, at both an artistic and social level, as far as the new business attempts which come from this pandemia in our country and in Spain and also, it would be attempted by the writer to record the correlation of art and politics. All this amount of effort was accomplished with the in person of interviews arranged with distinctive representatives of these countries.
description: Όταν το 2020 η πανδημία που βιώνουμε απλώθηκε σε ολόκληρο τον κόσμο, εφημερίδες, περιοδικά, πανεπιστήμια, άνθρωποι του πνεύματος και καλλιτέχνες προσπάθησαν να εμβαθύνουν σε αυτό που επρόκειτο να επακολουθήσει, χωρίς όμως, να έχουν διακρίνει την ένταση και το χρονικό βάθος που αυτή η δοκιμασία θα έθετε τον κόσμο της Τέχνης. Άρχισε ταυτόχρονα, μια αναλυτικότερη ματιά στο παρελθόν, ερευνώντας τι συνέβη στις προηγούμενες πανδημίες, πως οι άνθρωποι αντέδρασαν, πως οι καλλιτέχνες αντεπεξήλθαν των δυσκολιών, αλλά κυρίως ποιο το αποτύπωμα των προηγούμενων πανδημιών στις Τέχνες. Αυτή η διαδικασία της «βουτιάς» στο ιστορικό παρελθόν είναι χαρακτηριστικό των ανθρώπων όταν αντιμετωπίζουν δυσκολίες, καθώς εκεί ανατρέχουν ώστε να ερευνήσουν τον τρόπο αντίδρασης όσων βρέθηκαν στην ίδια δύσκολη θέση μιας και αυτή η εμπειρία είχε απτά θετικά ή αρνητικά αποτελέσματα. Αυτή η τακτική αποτελεί, επίσης, ανάγκη σχεδόν πρωτογενή για ελπίδα, αφού μέσα από τις δυσκολίες του παρελθόντος γεννιέται η ελπίδα πως αυτός ο κόσμος έχει επιβιώσει από μεγάλες δυσκολίες και παρά αυτές αντεπεξήλθε και συνεχίστηκε η ζωή και ο πολιτισμός. Βέβαια, μετά από μεγάλες πανδημίες και η ζωή και ο πολιτισμός δεν ήταν ποτέ ξανά ίδια με το παρελθόν, μάλλον γιατί η απώλεια ζωών και ο κίνδυνος του θανάτου έκαναν τους καλλιτέχνες πιο τολμηρούς και δημιούργησαν συνθήκες για νέες τάσεις και καινοτόμες δημιουργίες. Εάν ρίξουμε μια ματιά στην γνωστότερη πανδημία, της πανώλης των αρχών του 14ου αιώνα, θα διαπιστώσουμε πως επλήγη ολόκληρη η Ευρώπη, αλλά, κυρίως, η ιταλική χερσόνησος και πολλοί υποστηρίζουν πως αποτέλεσε κύρια αιτία εμφάνισης της Αναγέννησης, αφού η εξοικείωση αυτή με το θάνατο έκανε τους διανοούμενους να αναθεωρήσουν την αξία της επίγειας ζωής, σε σχέση με την πνευματικότητα και την προετοιμασία για τη μεταθανάτια ζωή. Συμπληρωματικά, μπορούμε να θεωρήσουμε πως, παραδόξως ταυτόχρονα, ο Μαύρος Θάνατος γέννησε ένα κύμα ευσέβειας, το οποίο και εκδηλώθηκε δια μέσου της χρηματοδότησης έργων τέχνης με θρησκευτικό περιεχόμενο, κύριο χαρακτηριστικό της περιόδους της Αναγέννησης, επίσης. Η πανδημία του 20ου αιώνα, το 1918, η Ισπανική Γρίπη, εκτός του ότι βρήκε την Ευρώπη μετά από έναν καταστροφικό πόλεμο και συνέχισε τα δεινά με εκατομμύρια νεκρούς, έφερε μια τομή με το παρελθόν και παρατηρούμε τους δημιουργούς να απομονώνονται περισσότερο και να δημιουργούν μορφές και φιγούρες αφαιρετικές, επηρεασμένοι από το σύντομο της ζωής, αλλά ταυτόχρονα να βρίσκονται νέοι τρόποι έκφρασης μέσω του κινηματογράφου, του θεάτρου και της πεζογραφίας, ανάγοντας την πανδημία σε πηγή έμπνευσης, Ο 21ος αιώνας στην τρίτη του δεκαετία έφερε την ανθρωπότητα αντιμέτωπη ξανά, με μια πανδημία και οι άνθρωποι του σήμερα βρίσκονται σε πλεονεκτικότερη θέσης, μιας και η ιατρική διανύει την καλύτερη της περίοδο, τουλάχιστον στον επονομαζόμενο αναπτυγμένο κόσμο. Παρά ταύτα, οι νεκροί από τον COVID-19 ξεπερνούν τα 6 εκατομμύρια, οι μεταλλάξεις απειλούν την κατάκτηση των εμβολίων, ενώ οι οικονομικές δυσκολίες του σήμερα δείχνουν πως οι πανδημίες εξακολουθούν να έχουν πανομοιότυπες αρνητικές επιρροές παρά την τεράστια χρονική διαφορά εμφάνισης τους. Η Τέχνης και οι εκπρόσωποί της φάνηκαν σοκαρισμένοι από την ταχεία εξάπλωση της πανδημίας, γεγονός που κανείς δεν ήταν προετοιμασμένος για αυτό, και βέβαια η πραγματικότητα του ότι επί δύο χρόνια τα συνεχή lockdowns ήταν απόλυτο δεδομένο. Όμως, μέσα στην δύσκολη πραγματικότητα η φαντασία των δημιουργών λειτούργησε και αξιοποίησε ένα μεγάλο πλεονέκτημα που οι προγενέστερη δεν διέθεταν, την τεχνολογία, και μέσω αυτής προσπάθησαν και, εν μέρει , κατάφεραν να μην διακόψουν την επικοινωνία με το κοινό. Η παρούσα προσπάθεια στόχο έχει να αποτυπώσει ένα περιβάλλον επικοινωνίας των τριών αυτών χρονικών περιόδων, αναδεικνύοντας τις ιδιαιτερότητες της κάθε μίας εποχής και του τρόπου που οι πανδημίες άφησαν το αποτύπωμά τους στην Τέχνη, δημιουργώντας έναν ιδιαίτερο κώδικα επικοινωνίας κάθε φορά. Για αυτό στην Εισαγωγή εξετάζεται το πώς η ασθένεια αποτυπώθηκε στο πέρασμα των αιώνων και τι σήμαινε ανά εποχή, ώστε να γίνει αντιληπτό αυτό που επακολουθεί στο πρώτο κεφάλαιο, δηλαδή οι επιπτώσεις των πανδημιών στο κοινωνικό γίγνεσθαι, αφού Τέχνη και κοινωνία είναι όροι που χαρακτηρίζονται από αλληλεπίδραση. Στο δεύτερο κεφάλαιο αναλύεται η επικοινωνία που γεννούν οι πανδημίες στη Τέχνη της κάθε εποχής, παραθέτοντας χαρακτηριστικά παραδείγματα από μεγάλο φάσμα της καλλιτεχνικής έκφρασης, με έμφαση στον 14ο, 20ο και 21ο αιώνα. Στην τελευταία χρονική περίοδο, δηλαδή στο σήμερα, γίνεται πρωτογενή έρευνα σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, μέσω συνεντεύξεων, να αποτυπωθεί από τους ανθρώπους της Τέχνης το αποτύπωμα που ο COVID 19 έχει ήδη αφήσει, αλλά και να γίνει μία πρόβλεψη της μεσοπρόθεσμης επιρροής που δύναται να έχει στο πεδίο των τεχνών. Για αυτόν τον λόγο, έγινε προσπάθεια να καταγραφεί η επίδραση της πανδημίας στην Ελλάδα, σε καλλιτεχνικό και κοινωνικό επίπεδο, στην Γερμανία, σε οικονομικό και καλλιτεχνικό, στις Η.Π.Α., σε κινηματογραφικό και στην Ρωσία να αποτυπωθεί ο συσχετισμός τέχνης και πολιτικής, και όλα αυτά με την αυτοπρόσωπη παράθεση συνέντευξης από αντιπροσωπευτικούς εκπροσώπους των χωρών αυτών.