Η ιδεολογική και πολιτική ταυτότητα της Νέας Δημοκρατίας, 2009-2013: Αποδόμηση και ανασυγκρότηση μιας παράταξης
Creators: name: Καραβασίλης, Λάζαρος Κωνσταντίνου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2015
Subjects: Νέα Δημοκρατία
Εθνικολαϊκισμός
Ιδεολογία
New Democracy
National-Populism
Ideology

description: Έχοντας ως αφετηρία το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών του 2009 η μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία παρουσιάζει τις μεταβολές στην πολιτική και ιδεολογική ταυτότητα του κόμματος μέχρι και την τελμάτωση της τρικομματικής κυβέρνησης το 2013. Συγκεκριμένα, το αποτέλεσμα των εκλογών του 2009 έφερε την Νέα Δημοκρατία σε σημείο που δεν είχε ξεκάθαρο πολιτικό και ιδεολογικό προσανατολισμό, οδηγώντας στην επιβεβλημένη αλλαγή ηγεσίας που θα προέκυπτε από την εκάστοτε εκλογική εσωκομματική διαδικασία. Η ανάδειξη του Αντώνη Σαμαρά έναντι των υπόλοιπων υποψηφίων αποτύπωσε την ανάγκη του κόμματος για μια νέα ιδεολογική κατεύθυνση την οποία μπόρεσε να προσφέρει ο προαναφερθέν υποψήφιος. Η πλήρης όμως εκτύλιξη και διασαφήνιση του νέου πολιτικού και ιδεολογικού ορίζοντα του κόμματος έλαβε χώρα στο 8ο τακτικό συνέδριο τον Ιούνιο του 2010, όπου ο κοινωνικός φιλελευθερισμός χαρακτήρισε απόλυτα την νέα ιδεολογική πορεία της ΝΔ. Παράλληλα, θεμελιώθηκε η αντιμνημονιακή στάση του κόμματος και υποστηρίχθηκε σε ιδεολογικό επίπεδο από έναν συνεχώς αυξανόμενο εθνικολαϊκισμό κυρίως από μέρους του αρχηγού του κόμματος. Με τη σειρά του, αυτός ο εθνικολαϊκισμός θα καταστεί κυρίαρχος για σχεδόν δύο χρόνια μέσα στο κόμμα, ένα επιχείρημα που αποδεικνύεται μέσα από ξεχωριστά σημεία της περιόδου που εξετάζουμε, όπως ο προεκλογικός λόγος της ΝΔ κατά τις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2010, η προσπάθεια προσέγγισης και ενσωμάτωσης των «Αγανακτισμένων» στην πολιτική ταυτότητα του κόμματος και η ρητορική που αναπτύχθηκε την περίοδο πριν τις εκλογές της 6ης Μαϊου 2012. Κατά την χρονική περίοδο που εξετάζουμε, μεταβολές υπήρξαν και στον πολιτικό προσανατολισμό του κόμματος, όπου γίνεται ένας ξεκάθαρος διαχωρισμός μεταξύ της αντιμνημονιακής περιόδου του κόμματος και της περιόδου, όπου η ΝΔ τάσσεται υπέρ του Μνημονίου και της εφαρμογής του. Το σημείο καμπής στην αλλαγή αυτής της στάσης μπορεί να αναζητηθεί στα γεγονότα που οδήγησαν στον σχηματισμό της κυβέρνησης Παπαδήμου το 2011, με την συμμετοχή της ΝΔ, όπως εξετάζουμε στο ανάλογο κεφάλαιο. Επίσης, στο ίδιο κεφάλαιο παραθέτουμε πως η αλλαγή αυτής της στάσης του κόμματος είχε ως συνέπεια την απώλεια μεγάλου μέρους βουλευτών που εκπροσωπούσαν τον λαϊκότερο χαρακτήρα του κόμματος και είχε καλύτερη επαφή με τον απλό λαό. Μετά το αποτέλεσμα των εκλογών της 6ης Μαϊου, η ΝΔ εισέρχεται σε μια διαφορετική φάση σε όλους τους τομείς, αρχής γενομένης από τον ιδεολογικό χαρακτήρα που προβάλει το κόμμα. Η πρόσμειξη ενός νεοφιλελευθερισμού σε επίπεδο πολιτικού προγράμματος, με έναν εθνικισμό σε επίπεδο συμβολισμών, θα αποτελέσει τον ιδεολογικό προσανατολισμό της ΝΔ μέχρι και το τέλος της περιόδου που εξετάζουμε. Προς επιβεβαίωση του παραπάνω επιχειρήματος, παραθέσαμε δύο σημαντικές περιπτώσεις (την κρίση στην ΕΡΤ και την εισήγηση της «θεωρίας των δύο άκρων») στο τελευταίο κεφάλαιο και καταλήξαμε στο συμπέρασμα πως η ΝΔ από ένα κόμμα του «μεσαίο χώρου» κατέληξε να είναι ένα αμιγώς δεξιό, νεοφιλελεύθερο και εθνικιστικό κόμμα.
description: Having as a starting point the outcome of the Greek elections of 2009, the current master thesis presents the ideological and political shifts in New Democracy, up until the end of the trilateral governmental coalition in 2013. To begin with, the 2009 elections’ result brought New Democracy to a point where it had no clear political and ideological orientation, leading to an imperative change of leadership that would come out of the necessary inter-party electoral procedure. The election of Antonis Samaras, as the leader of the party, depicted ND’s necessity for a new ideological direction, which the aforementioned candidate could provide. However, the full unwinding and clarification of the party’s new ideological and political orientation took place at the 8th Regular Convention in June 2010, in which social liberalism came to characterize completely the new ideological direction of ND. Simultaneously, the party’s anti-memorandum stance was established and supported in an ideological level by a continually growing national-populism in party’s discourse, mostly generated by the leader. This national-populism will become dominant within the party for almost two years, and argument that is proven by different occasions throughout the period that we examining such as ND’s discourse during the period before the local elections of 2010, the party’s attempt at approaching the Greek “Aganaktismenoi” and incorporating them in the political identity and the rhetoric that was developed by ND the period before the critical elections of May 6th 2012. During the period that we examine there were also shifts on the party’s political orientation, with the clear distinction between ND’s anti-memorandum period and the period in which the party was pro-memorandum and dedicated to its appliance. The turning point in ND’s stance can be found in the events that led to the Papadimos coalition government in 2011, with the ND’s participation as we present in the similar chapter. Additionally, in the same chapter we present the further meaning of the party’s change of stance that consequently led to the loss of a great number of assembly men from ND, a portion which represented the more popular character of the party and had better connections with the common people. After the May 6th election results, ND entered a different phase, beginning with the ideological orientation that the party projected. The mixture of neoliberalism on the political program and nationalism on a symbolic level would become the prominent ideological coordination of ND up until the end of the period that the thesis examines. To confirm the above argument, we presented in the last chapter, two specific cases (the Public Broadcasting Service crisis and the formation of the “theory of the two extremes”) and we came to the conclusion that ND once a party representing the medium political space became a right, neoliberal and nationalist party.