Παλαιές και σύγχρονες μορφές ευγονικής: μία ηθική θεώρηση
Creators: name: Κουκή, Ευαγγελία Νικολάου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2017
Subjects: Ευγονική
Ηθική Φιλοσοφία
Βιοηθική
Eugenics
Ethics
Bioethics

description: Σκοπός της διπλωματικής εργασίας είναι η μελέτη του ζητήματος της ευγονικής και οι διάφορες σημάνσεις που αυτή έχει αποκτήσει από την αρχαιότητα μέχρι τις ημέρες μας. Η προσπάθεια του ανθρώπου για αυτοβελτίωση και η επιδίωξη της γέννησης καλύτερων απογόνων είναι κάτι που απασχόλησε ανέκαθεν την ανθρωπότητα. Στην παρούσα εργασία εξετάζουμε τις διάφορες μορφές που έχει λάβει η ευγονική μέσα στο πέρασμα του χρόνου, αναλύουμε τις ζημίες που προξένησαν οι ευγονικές πρακτικές και αναδεικνύουμε τους κινδύνους που καιροφυλακτούν με την άσκηση παρόμοιων πρακτικών μέσα στη σύγχρονη φιλελεύθερη κοινωνία. Στο πρώτο κεφάλαιο της εργασίας επιχειρούμε μια πρώτη ανάλυση του όρου «ευγονική». Στόχος είναι να διακριθεί η περιγραφική από την αξιολογική σημασία του και να καταστεί σαφές ότι ενώ η περιγραφική σημασία της παραμένει σταθερή, η αξιολογική σημασία της ευγονικής μεταβάλλεται ανάλογα με τα κοινωνικά και τα πολιτικά συμφραζόμενα της εποχής μέσα στην οποία εντάσσεται. Περαιτέρω, αναφερόμαστε στη διάκριση μεταξύ της θετικής και της αρνητικής ευγονικής και επεξηγούμε τη διαφορετική χρήση και εφαρμογή που έχει η καθεμία από αυτές. Στο δεύτερο κεφάλαιο αναζητούμε τις απαρχές της ευγονικής στην κλασική αρχαιότητα καθώς τις εντοπίζουμε σε κείμενα του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη. Ακολούθως, παρουσιάζουμε την ιδιαίτερη μορφή που είχε η ευγονική στην αρχαιότητα και προσπαθούμε να δείξουμε ποιους συγκεκριμένους στόχους υπηρετούσε. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζουμε πώς η ευγονική συναρτάται στενά με τις βιολογικές εξελίξεις της νεότερης εποχής και με την θεωρία της εξέλιξης του Charles Darwin. Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζουμε επίσης τον κοινωνικό δαρβινισμό καθώς αυτός συνδέεται στενά και δίνει ώθηση στις ευγονικές πρακτικές. Στο τέταρτο κεφάλαιο κάνουμε λόγο για την έννοια της φυλής και της φυλετικής ιδέας και προσπαθούμε να αναδείξουμε τη σπουδαιότητα που λαμβάνει στον επιστημονικό διάλογο της εποχής, καθώς και τον ιδιαίτερο ρόλο που παίζει στη διαμόρφωση των θεωριών ευγονικής. Ακολούθως, εξετάζουμε τον τρόπο με τον οποίον περνάμε από τις βιολογικές στις κοινωνικές διαφορές, καθώς και τον τρόπο με τον οποίον συνδέονται οι δύο αυτές με την ευγονική. Τέλος, αναφερόμαστε στον Francis Galton, ο οποίος χρησιμοποίησε πρώτη φορά τον όρο «ευγονική», και ακολούθως κάνουμε μια αναδρομή στην ιστορική της πορεία στον νεότερο κόσμο, σε μια προσπάθεια να κάνουμε σαφή την απήχηση που αυτή είχε σε διαφορετικές χώρες και σε διαφορετικά κοινωνικά πλαίσια. Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζουμε την ευγονική όπως αυτή αναπτύχθηκε μέσα στο πλαίσιο του ναζισμού, καθώς η ναζιστική ευγονική υπήρξε το μεγαλύτερο σχέδιο ευγονικής που εφαρμόστηκε ποτέ. Εκκινώντας από τις σκέψεις του Adolf Hitler, επιχειρούμε να καταστήσουμε σαφές από που επηρεάζεται η ιδεολογία του, καθώς στο πλαίσιο του ναζισμού η ευγονική τίθεται ξεκάθαρα στην υπηρεσία μιας ρατσιστικής πολιτικής. Στο έκτο κεφάλαιο παρουσιάζουμε τις ευγονικές πρακτικές υπό τη μορφή που έχουν λάβει στο σύγχρονο κόσμο. Αναφερόμαστε στην επιστήμη της σύγχρονης γενετικής και στις βιοτεχνολογίες που καθιστούν πλέον εφικτές πολλές δυνατότητες παρέμβασης στον άνθρωπο. Στη συνέχεια παραθέτουμε τις αντιπροσωπευτικές απόψεις των υποστηρικτών αλλά και των κριτικών των συγχρόνων γενετικών τεχνολογιών. Στο έβδομο και τελευταίο κεφάλαιο της παρούσας εργασίας, εξετάζουμε και παρουσιάζουμε τις ηθικές ενστάσεις και τις σοβαρές αντιρρήσεις που εγείρουν οι ευγονικές πρακτικές και καταθέτουμε μια ηθική αξιολόγηση αυτών.
description: The aim of the present thesis is to study the issue of eugenics and the various meanings the term has been given from ancient times to the present day. Man’s endeavor towards self-development and the aim at giving birth to better offsprings is something that has always concerned the human kind. In the present thesis, we examine the various forms of eugenics over the years, analyze the damages that eugenic practices have caused and bring to the surface the dangers which are lurking in the use of similar practices as part of a modern liberal society. Ιn the first chapter we endeavor a first analysis of the term “eugenics”. Our main goal is to distinguish the descriptive meaning of the term from its evaluative meaning and to clarify that although the descriptive meaning remains fixed, the evaluative meaning of eugenics alters regarding the sociopolitical background of its era. Furthermore, we refer to the distinction between positive and negative eugenics and we explain the different use and application that each one of them has. In the second chapter we discuss the infancy of eugenics in the classic ancient period as we trace it in the texts of Plato and Aristotle. Moreover, we talk about the special form that eugenics had in ancient times and try to show the aims that it served. In the third chapter, we demonstrate how eugenics is tightly connected to the biological developments of the modern times and to Charles Darwin’s theory of evolution. In this chapter we also discuss Social Darwinism since it is closely related to the practices of eugenics and promotes them. In the fourth chapter we talk about the meaning of race and of the racial idea and we make an endeavor to demonstrate its significance in the scientific discourse of the era and the important role that it plays in the formation of the theories of eugenics. Additionally, we examine the way we move from the biological to the social differences as well as the way these two connect with eugenics. Finally, we refer to Francis Galton who coined the term “eugenics” and then we trace back its history in the modern world in an endeavor to make clear the mass appeal it had to different places and different social backgrounds. In the fifth chapter we present eugenics’ development as part of Nazism since Nazis’ eugenics was the biggest eugenics project which was ever applied. Starting with Adolf Hitler’s thoughts, we attempt to make clear what molds his ideology since as part of Nazism, eugenics clearly serves a racist type of policy. In the sixth chapter we present the practices of eugenics in the form they have been given in the modern world. We refer to the science of contemporary genetics and to the biotechnologies which make feasible several interventions to the life of a human being. Later on, we show the representative perspectives of those in favor of modern genetical technologies as well as of those against. In the last chapter of this thesis, we examine and discuss the moral and serious objections which arise because of the practices of eugenics and we proceed to their ethical evaluation