Σύνθεση της ζιζανιοχλωρίδας σε οργανικές καλλιέργειες αρωματικών φυτών
Creators: name: Θέμελης, Απόστολος Ευθυμίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2018
Subjects: ζιζανιοχλωρίδα
αρωματικά φυτά
αιθέριo έλαιο
weed flora
aromatic plants
essential oil

description: Τα ζιζάνια συχνά θεωρούνται ανεπιθύμητα στην παραγωγική διαδικασία, ωστόσο ως μέρος της βιοποικιλότητας, εμπλέκονται σε πολλές και χρήσιμες οικοσυστημικές υπηρεσίες στα αγροοικοσυστήματα. Μολονότι, η καλλιέργεια των αρωματικών φυτών παρουσιάζει αυξητική τάση στην Ελλάδα, δεν υπάρχουν μελέτες για τη ζιζανιοχλωρίδα και δεν έχει επιβεβαιωθεί ποια είναι η επίδραση των αιθερίων ελαίων των αρωματικών φυτών στη σύνθεση της ζιζανιοχλωρίδας στις καλλιέργειες αυτές. Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας ήταν α) η καταγραφή της ζιζανιοχλωρίδας σε οργανικές καλλιέργειες αρωματικών φυτών, β) η διερεύνηση της ποικιλότητας στη σύνθεση της ζιζανιοχλωρίδας μεταξύ των διαφορετικών καλλιεργούμενων αρωματικών ειδών και γ) η διερεύνηση της ύπαρξης συσχέτισης μεταξύ της σύνθεσης της ζιζανιοχλωρίδας και της περιεκτικότητας σε αιθέριο έλαιο των καλλιεργούμενων αρωματικών φυτών. Εξετάστηκαν 14 οργανικές καλλιέργειες, στους νομούς Θεσσαλονίκης και Χαλκιδικής, πέντε ειδών αρωματικών φυτών: ρίγανης, τσαγιού του βουνού, θυμαριού, φασκόμηλου και μελισσόχορτου. Ο συνολικός αριθμός των δειγματοληπτικών επιφανειών ήταν 448 (0.5 m2, 32 για κάθε καλλιέργεια) και σε καθεμία καταγράφηκαν η σύνθεση της ζιζανιοχλωρίδας, η κάλυψη των ειδών της ζιζανιοχλωρίδας και η συνολική κάλυψη της ζιζανιοχλωρίδας. Υπέργειο φυτικό υλικό συλλέχθηκε από κάθε καλλιεργούμενο είδος σε κάθε καλλιέργεια, με σκοπό την εκτίμηση της περιεκτικότητας του σε αιθέριο έλαιο. Ο ταξινομικός προσδιορισμός των ειδών της ζιζανιοχλωρίδας έδειξε ότι ανήκουν σε 72 φυτικά taxa. Τα θερόφυτα επικρατούν στο βιοτικό φάσμα και τα Ευρασιατικά (42%) και Μεσογειακά (30%) στο χωρολογικό φάσμα. Τα taxa με τη μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης και τη μεγαλύτερη μέση κάλυψη ήταν τα Digitaria sanguinalis, Polygonum aviculare, Convolvulus arvensis, Portulaca oleracea και Lolium rigidum. Οι καλλιέργειες ρίγανης είχαν τις μικρότερες μέσες τιμές συνολικής κάλυψης σε σχέση με τις υπόλοιπες καλλιέργειες της ίδιας περιοχής. Η ανάλυση των αποτελεσμάτων, με πολυμεταβλητές μεθόδους, έδειξε ότι η ομοιότητα μεταξύ των καλλιεργειών της ίδιας περιοχής είναι μεγαλύτερη σε σχέση με εκείνη των καλλιεργειών του ίδιου καλλιεργούμενου είδους. Επιπλέον, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της περιεκτικότητας σε αιθέριο έλαιο των καλλιεργούμενων αρωματικών φυτών σε σχέση με τον αριθμό των taxa ζιζανίων και τη συνολική κάλυψη της ζιζανιοχλωρίδας. Η συσχέτιση αυτή φαίνεται να εξαρτάται από το είδος του καλλιεργούμενου αρωματικού φυτού
description: Weeds are usually seen as constraints on crop production, however, they are major components of the agroecosystems biodiversity and are involved in many useful ecosystem services. Although, the cultivation of aromatic plants shows an increasing trend in Greece, there are yet no field studies of the weed flora in these crops. Furthermore, it is known that many aromatic plants have allelopathic activity but the effect of essential oil content of aromatic plants on the composition of these crops has not been confirmed. In this study, the objectives were: (a) the identification of the weed flora in organically grown aromatic crops, (b) the investigation of the diversity in weed flora composition between the different cultivated species and (c) the investigation of the existence of a correlation between the weed flora and the essential oil content of the cultivated aromatic plants. It was examined 14 organically grown crops including oregano, mountain tea, thyme, sage and lemon balm, located near Thessaloniki (N Greece). A total number of 448 plots was studied (0.5 m2, i.e. 32 in each crop) and in each plot was recorded the weed species composition, the coverage of weed species and the total weed coverage. Above-ground plant material was collected from each cultivated species, at each crop, to estimate the essential oil content. The taxonomic identification of the weed species indicated the presence of 72 plant taxa. Therophytes were the prevelant taxa in life spectrum with Eurasiatic (42%) or Mediterranean (30%) distribution. The most frequently occurring taxa which also have high coverage values were Digitaria sanguinalis, Polygonum aviculare, Convolvulus arvensis, Portulaca oleracea and Lolium rigidum. The oregano crops had the lowest average weed coverage compared to the other aromatic crops. The analysis of the results, using multivariate methods, showed that the weed flora is more similar between the different aromatic crops of the same study area, than that in the crops with the same cultivated species of the different study areas. The results, also, indicate that there is a relationship between the essential oil content of the cultivated aromatic species and the number of weed species as well as the overall coverage of the weed flora. The relationship appears to be cultivated species dependent