Πράσινες γειτονιές στη Νότια Ευρώπη. Διερεύνηση περιπτώσεων στην Αθήνα, στη Βαρκελώνη, στη Φαέντζα και στην Παμπλόνα (research) / Παραθεριστικός Οικισμός Ασκληπιός (design)
Creators: name: Ντούβλη, Ασπασία Γεωργίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2019
Subjects: Πράσινες γειτονιές (research)
Αστική μορφολογία (research)
Αστικός μεταβολισμός (research)
Eco - neighbourhoods (research)
Urban morphology (research)
Urban metabolism (research)
Αστικός σχεδιασμός (design)
Περιβαλλοντικός οικισμός (design)
Αρχιτεκτονικός σχεδιασμός (design)
Urban Design (design)
Environmental Settlement (design)
Architectural Design (design)

description: Η παρούσα εργασία έχει ως αντικείμενο μελέτης τις πράσινες γειτονιές στη νότια Ευρώπη. Επιχειρεί να διερευνήσει τα χαρακτηριστικά αυτών, μέσα από τη μελέτη 4 παραδειγμάτων. Στα πρώτα κεφάλαια της εργασίας γίνεται μια ιστορική αναδρομή στις ουτοπικές σκέψεις για το χώρο και στα περιβαλλοντικά κινήματα που κυριάρχησαν μετά τη βιομηχανική επανάσταση. Οι πρώτες εκφάνσεις αυτών των κινημάτων οραματίζονταν μια ιδανική και δίκαιη κοινωνία, και συχνά είχαν τη μορφή αυτοδιαχειροζόμενων κοινοτήτων και οικολογικών χωριών. Μετά την πετρελαϊκή κρίση, η συζήτηση προσανατολίστηκε στην εξοικονόμηση ενέργειας, στην χρήση των ΑΠΕ και στην αξιοποίηση παθητικών συστημάτων στη δομή των οικισμών και των κτιρίων. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80 έκαναν την εμφάνισή τους οι πράσινες γειτονιές, οι οποίες αρχικά αποτελούσαν συγκροτήματα κατοικιών τοποθετημένα στις περιφέρειες των πόλεων. Με το πέρασμα του χρόνου, φτάνοντας στη δεκαετία του ́90, συναντάμε την «πρωτότυπη» πράσινη γειτονιά, η οποία πλέον δεν νοείται μόνο ως τόπος κατοικίας, αλλά διαθέτει και άλλες χρήσεις. Ενσωματώνει την έννοια της κοινότητας, και προβάλλει μια πλούσια περιβαλλοντική ατζέντα. Υπήρχε ενδιαφέρον για την εξοικονόμηση ενέργειας, την προστασία του περιβάλλοντος, τη βιοποικιλότητα, την ποιότητα του αέρα, τη διαχείριση του νερού, τη διαχείριση της γης, την κλιματική σταθερότητα, τα έξυπνα συστήματα μεταφορών, την αισθητική ποιότητα, την πολιτιστική κληρονομιά, την προσβασιμότητα, το δομημένο και αδόμητο περιβάλλον κ.α. Στη βιβλιογραφία αναφέρεται ότι, μια γειτονιά για να είναι βιώσιμη πρέπει να απαντά σε συγκεκριμένα σχεδιαστικά ζητήματα. Ένα από αυτά είναι η δομή και η μορφολογία της. Στην έννοια της μορφολογίας περιλαμβάνεται η πυκνότητα, οι χρήσεις γης, οι υποδομές, το σύστημα μεταφορών, ο δημόσιος χώρος και η τυπολογία των κτιρίων. Τα χαρακτηριστικά αυτά είναι αλληλένδετα μεταξύ τους. Άλλος ένας παράγοντας που ενσωματώνουν οι πράσινες γειτονιές είναι η διαχείριση του αστικού μεταβολισμού. Ως γνωστόν οι πόροι του πλανήτη εξαντλούνται, επομένως είναι αρκετά σημαντική η μέριμνα για ανακύκλωση των υλικών και επανάχρησή τους. Εξίσου σημαντική είναι η περιβαλλοντική εκπαίδευση των κατοίκων, η συμμετοχή τους στη διαδικασία σχεδιασμού και στη λήψη αποφάσεων για τη γειτονιά, τόσο για την αποτελεσματικότερη επίλυση των προβλημάτων της, αλλά και για την ευαισθητοποίηση των κατοίκων και τη δημιουργία ισχυρών σχέσεων ανάμεσά τους. Οι πράσινες γειτονιές πρωτοεμφανίστηκαν στις Βόρειες χώρες της Ευρώπης, επομένως παρατηρούνται διαφορές με τις αντίστοιχες του Νότου. Το μοντέλο των βόρειων χειρίζεται αρκετά καλά τα τεχνικά χαρακτηριστικά των γειτονιών, ενώ λιγότερη έμφαση δίνεται στα κοινωνικά κριτήρια. Αντίθετα, οι χώρες του Νότου εστιάζουν πρώτα και κύρια σε αυτά. Μέσα από τη μελέτη 4 παραδειγμάτων, το Ηλιακό χωριό στην Αθήνα, την Trinitat Nova στη Bαρκελώνη, το San Rocco στην Ιταλία και τη Sarriguren στην Παμπλόνα παρατηρούνται διαφορετικοί στόχοι και προτεραιότητες. Η ανάλυση των παραδειγμάτων εστιάζει σε όλους τους παράγοντες που αναφέρθηκαν, σε όλες τις κλίμακες σχεδιασμού, και επιχειρεί να κάνει μία συγκριτική αποτίμηση των περιπτώσεων (research)
description: H παρούσα διπλωματική εργασία αφορά στο σχεδιασμό ενός παραθεριστικού οικισμού. Η περιοχή μελέτης βρίσκεται στον Νομό Φθιώτιδας, απέναντι από τη βόρεια Εύβοια. Μετά την ανάλυση της περιοχής, διαπιστώθηκε ότι ο οικισμός έχει ένα αρκετά έντονο ανάγλυφο με την κλίση να κυμαίνεται από 5% έως 30%. Η είσοδος στον οικισμό πραγματοποιείται από το νότιο τμήμα. Η έκταση που καταλαμβάνει είναι 8 εκτάρια, ενώ οικοδομήσιμα είναι τα 5. Η κεντρική ιδέα αφορά στην δημιουργία μιας κεντρικής διαδρομής για πεζούς, η οποία θα διατρέχει όλο το μήκος του οικισμού, καθώς και τρία βασικά σημεία στάσης. Τα σημεία αυτά τοποθετούνται στην είσοδο, στο κεντρικό και στο βόρειο κομμάτι του οικισμού. Το νότιο σημείο, με πιο φυσικό χαρακτήρα λειτουργεί κυρίως ως τόπος ξεκούρασης αλλά και ως σημείο υποδοχής. Το κεντρικό σημείο στάσης είναι παράλληλα και η κεντρική πλατεία του οικισμού, στην οποία συγκεντρώνονται και όλες οι υπόλοιπες χρήσεις. Η συγκεκριμένη πλατεία είναι υπερυψωμένη και οργανώνεται σε δύο επίπεδα. Ο βασικός οδικός άξονας διατηρείται στα όρια του οικισμού με αποτέλεσμα να επιτρέπει την ασφαλή κίνηση των πεζών στο εσωτερικό του. Επιπλέον, δημιουργείται ένα δίκτυο δρόμων ήπιας κυκλοφορίας, το οποίο λειτουργεί ενισχύοντας το κεντρικό. Αναφορικά με την οργάνωση των οικοδομικών τετραγώνων αξιοποιώντας το ανάγλυφο της περιοχής, και όπου αυτό επιτρέπεται, πραγματοποιείται μια περιμετρική ανάπτυξη των κτιριακών όγκων, με στόχο τη δημιουργία ενός κεντρικού ελεύθερου χώρου που θα εξυπηρετεί τους κατοίκους. Στις περιπτώσεις που αυτό δεν είναι εφικτό, προτείνεται η παράλληλη τοποθέτηση των κτιρίων, με νότιο προσανατολισμό, για μεγαλύτερα ενεργειακά οφέλη διατηρώντας επαρκείς δημόσιους χώρους, για τους κατοίκους. Στις περιοχές που το ανάγλυφο είναι έντονο, αξιοποιείται η κλίση του εδάφους και τοποθετούνται υπόσκαφα κτίρια. Τα κτίρια τοποθετούνται ενωμένα μεταξύ τους. Δημιουργήθηκαν λοιπόν τέσσερα παραδείγματα κατοικιών με 50, 75, 100, και 120 τετραγωνικά. Η κεντρική ιδέα είναι δημιουργία ενός μεγάλου χώρου διημέρευσης, ο οποίος θα είναι ευέλικτος και θα μπορεί να εννοποιείται με το εξωτερικό περιβάλλον . Δίπλα σε αυτό το χώρο αρθρώνονται οι υπόλοιποι χώροι των κατοικιών, η κουζίνα, το μπάνιο και τα υπνοδωμάτια (design)
description: The present research thesis studies the eco-neighbourhoods of Southern Europe and aims to explore their main characteristics through the study of 4 examples. In the first chapters of this thesis there is a historical review of the utopian thoughts about urban planning and the environmental movements that dominated after the Industrial Revolution. The first manifestations of these movements envisaged an ideal and just society, and often took the form of self-managed communities and ecological villages. Following the oil crisis, the debate focused on energy saving, the use of RES and the use of passive systems in the structure of settlements and buildings. In the early 1980s, the eco-neighbourhoods, which originally consisted of residential complexes located in the urban districts, emerged. With the passage of time, reaching the 1990s, we find the "green" neighbourhood, which is no longer just a place of residence, but it also has other uses. It integrates the concept of the community, and highlights a rich environmental agenda. In these neighbourhoods, there was interest in saving energy, protecting the environment, biodiversity, air quality, water management, land management, climate stability, intelligent transport systems, aesthetic quality, cultural heritage, accessibility, the structured and unstructured environment, etc. The literature states that a neighbourhood to be sustainable must respond to specific design issues. One of these is its structure and morphology. The concept of morphology includes density, land use, infrastructure, transport system, public space and typology of buildings. These features are interrelated. Another factor that incorporates green neighbourhoods is the management of urban metabolism. As it is known, the resources of the planet are depleted, so it is quite important to take care of material recycling and reuse. Equally important is the environmental education of residents, their involvement in the planning process and neighbourhood decision-making, both in order to solve its problems more effectively, but also to raise awareness among the inhabitants and create strong relationships among them. Green neighbourhoods first appeared in the Nordic countries of Europe and appear to have differences with the southern ones. The northern model handles the technical characteristics of the neighbourhoods quite well, with less emphasis on social criteria. Conversely, the southern countries focus first and foremost on them. Through the study of 4 examples, the Solar Village 3 in Athens, Trinitat Nova in Barcelona, San Rocco in Faenza, and Sarriguren in Pamplona different objectives and priorities in each case are observed. The analysis of the examples focuses on all the factors mentioned, at all scales of design, and attempts to make a comparative assessment of the cases (research)
description: The present design thesis concerns the design of a holiday settlement. The study area is located in the region of Fthiotida, across from northern Evia. After the analysis of the area, it was found that the settlement has a fairly intense relief with the slope ranging from 5% to 30%. The entrance to the settlement is from the south. The area of the settlement is 8 hectares, while 5 can be built. The main idea concerns the creation of a central pedestrian route, which will run along the entire length of the settlement, and will have three main resting points. The first resting point is located at the entrance of the settlement, while the second one is located to the central. The third one is located at the northern part of the settlement. The southern part, with a more natural character, functions mainly as a resting place but also as a point of entry. The central stop is also the central square of the settlement, where all the other facilities are concentrated. This square is above the level of the road and is organized on two levels. The main road axis is maintained at the boundary of the settlement, allowing the pedestrians to move safely inside. In addition, a secondary network of low traffic roads is being created, promoting cycling and walking. Regarding the organization of the building blocks, taking advantage of the relief of the area and where permitted, a perimetric development of the building volumes is carried out, aiming the creation of a central free space that will serve the inhabitants. Where this is not proctical, it is proposed to place parallel south-facing buildings for greater energy benefits while maintaining adequate public spaces for residents. In the areas where the relief is intense, the slope of the soil is utilized, and underground buildings are placed. Buildings are joined together. There are four examples of residences of 50, 75, 100, and 120 square meters. The design idea is to create a large living space that will be flexible and can be united with the outside environment. Next to this place are the rest rooms of the house, the kitchen, the bathroom and the bedrooms (design)