Η συμβολή της κοινοτικής πρωτοβουλίας Leader στην πολυλειτουργικότητα της υπαίθρου. Η περίπτωση του νομού Ημαθίας
Creators: name: Μπρανιώτη, Παναγιώτα Σωτηρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2008
Subjects: Κοινοτική πρωτοβουλία
Leader
Πολυλειτουργικότητα
Αγροτική ανάπτυξη
Community initiative
Multifunctionality
Rural development

description: Δεδομένου του γεγονότος ότι η ύπαιθρος αποτελεί το χώρο όπου συνδυάζεται η γεωργική παραγωγή με τη χωρική κατανάλωση (π.χ. αγροτουρισμός, διατήρηση του περιβάλλοντος, ποιοτικά προϊόντα) και ότι είναι δύσκολο να αποδεσμευτεί η σύγχρονη μελέτη του αγροτικού χώρου και της υπαίθρου από τη συνακόλουθη εξέταση του ρόλου της γεωργίας, θεωρούμε ότι η πολυλειτουργικότητα της γεωργίας αντανακλάται στην πολυλειτουργικότητα της υπαίθρου. Ο πολυλειτουργικός ρόλος της γεωργίας, σύμφωνα με τον οποίο η γεωργία παρέχει και μη – εμπορικά αγαθά τα οποία απαιτούνται από τους καταναλωτές και την κοινωνία, ανταποκρίνεται στην προσανατολισμένη προσέγγιση της αγροτικής ανάπτυξης. Η απαίτηση για μια πολυλειτουργική γεωργία αυξήθηκε τα τελευταία χρόνια και παρακινείται από τη χρήση και την παθητική κατανάλωση. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, στα πλαίσια των εξελίξεων αυτών, έλαβε μια σειρά από μέτρα, με στόχο την ανάπτυξη της υπαίθρου. Παράδειγμα αποτελεί η Κοινοτική Πρωτοβουλία LEADER (Liaisons Entre Actions de Development de l’ Economie Rurale δηλαδή Δεσμοί μεταξύ των δράσεων για την Ανάπτυξη της Αγροτικής Οικονομίας), η οποία έχει ως βασικό σκοπό την αύξηση της απασχόλησης, την αύξηση της επιχειρηματικότητας, την εξασφάλιση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών, τη διατήρηση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, τη συμβολή στην προσπάθεια της Κοινότητας για οικονομική και κοινωνική συνοχή μέσω της ισόρροπης αειφόρου ανάπτυξης και γενικότερα την αγροτική ανάπτυξη. Η παρούσα διατριβή, ερεύνησε τη συμβολή της Κοινοτικής Πρωτοβουλίας LEADER στην πολυλειτουργικότητα της υπαίθρου του νομού Ημαθίας. Εξέτασε τις Κ.Π. LEADERΙΙ και LEADER+ οι οποίες εφαρμόστηκαν στο νομό, από το 1995 έως και σήμερα. Κατέγραψε τα οφέλη που προέκυψαν από την εφαρμογή και των δυο Πρωτοβουλιών στο νομό Ημαθίας και γενικότερα στην τοπική κοινωνία και το περιβάλλον (φυσικό, πολιτιστικό κλπ). Αρχικά πραγματοποιήθηκε δευτερογενής έρευνα με στοιχεία από την Αναπτυξιακή Ημαθίας Α.Ε., η οποία είναι ο επίσημος φορέας υλοποίησης των δυο Πρωτοβουλιών στο νομό Ημαθίας. Στη συνέχεια, πραγματοποιήθηκε πρωτογενής έρευνα με προσωπικές συνεντεύξεις με τη μορφή ερωτηματολογίου, το οποίο συμπληρώθηκε από όλους τους ιδιώτες επιχειρηματίες. Η στατιστική ανάλυση των δεδομένων έγινε με τη βοήθεια του λογισμικού στατιστικής επεξεργασίας SPSS και το στατιστικό έλεγχο χ2 του Pearson. Τα αποτελέσματα της πρωτογενούς έρευνας έδειξαν ότι, το προφίλ των επιχειρηματιών που δραστηριοποιήθηκαν επιχειρηματικά στα πλαίσια εφαρμογής της Κ.Π. LEADER στο νομό Ημαθίας, είναι ως επί το πλείστον άντρες, σχετικά νέοι, παντρεμένοι με 2 παιδιά και με ικανοποιητικό επίπεδο μόρφωσης. Το είδος των επιχειρήσεων που δημιουργήθηκαν, είναι πολύ μικρές, ατομικές, οικογενειακής μορφής επιχειρήσεις, οι οποίες δημιούργησαν μόνιμες θέσεις απασχόλησης αλλά και εποχιακές. Οι θέσεις αυτές καλύφθηκαν κυρίως, από τον τοπικό πληθυσμό του τόπου εγκατάστασης της επιχείρησης. Οι επιχειρήσεις αφορούν κυρίως στον τριτογενή τομέα, με κύριο αντικείμενο δραστηριότητας τον αγροτικό τουρισμό, αλλά και στον δευτερογενή τομέα με κύριο αντικείμενο δραστηριότητας τη μεταποίηση προϊόντων δευτερογενούς παραγωγής. Πραγματοποιήθηκαν επίσης, στα πλαίσια εφαρμογής της Κοινοτικής Πρωτοβουλίας LEADER, πολλές δημόσιες επενδύσεις οι οποίες αφορούσαν κυρίως στην προστασία του περιβάλλοντος και στην ανάδειξη και διατήρηση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς. Μπορεί να ειπωθεί ότι, η εφαρμογή της Κοινοτικής Πρωτοβουλίας LEADER στο νομό Ημαθίας συνέβαλλε σε μεγάλο βαθμό στην πολυλειτουργικότητα της υπαίθρου, τόσο με τη δημιουργία ιδιωτικών επιχειρήσεων όσο και δημόσιων επενδύσεων. Με τη δημιουργία ιδιωτικών επιχειρήσεων συνετέλεσε στην αγροτική ανάπτυξη της υπαίθρου του νομού Ημαθίας, καθώς βοήθησε στην αύξηση της επιχειρηματικότητας και κυρίως της νεανικής επιχειρηματικότητας στο νομό, δημιούργησε νέες θέσεις εργασίας, έκανε γνωστές πολλές περιοχές και άρα συνέβαλε στην ανάπτυξη της τοπικής τους οικονομίας, συνετέλεσε στην πολυδραστηριότητα των γεωργών και αποτέλεσε το κίνητρο για την δημιουργία νέων επιχειρήσεων. Με τη δημιουργία δημόσιων επενδύσεων από την άλλη, συνετέλεσε στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και στην ανάδειξη και διατήρηση της τοπικής πολιτιστικής κληρονομιάς, οι οποίες αποτελούν σημαντικές διαστάσεις της πολυλειτουργικότητας της υπαίθρου.
description: Given the fact that the countryside constitutes the space where the agricultural production is combined with the territorial consumption (eg agri-tourism, maintenance of environment, qualitative products) and that it is difficult the modern study of rural space and countryside to be released from the consecutive examination of the role of agriculture, we consider that the multifunctionality of agriculture is reflected to the multifunctionality of countryside. The multifunctional role of agriculture, that the agriculture provides and non – commercial goods that are required by the consumers and the society, corresponds in the directed approach of rural growth. A requirement for a multifunctional agriculture was increased the last years and it is prompted by the use and the passive consumption. The European Union, in the frames of these developments, received a line of metres, intending to the growth of the countryside. Example constitutes the Community Initiative LEADER (Liaisons Entre Actions de Development de l’Economie Rurale that means Bonds between the action for the Growth of Rural Economy), which has as basic aim the increase of employment, the increase of business dexterity, the guarantee of equality between men and women, the maintenance of the natural and cultural heritage, the contribution in the effort of the Community for economic and social cohesion via the balanced sustainable growth and more generally the rural growth. The present thesis researched the contribution of the Community Initiative LEADER to the multifunctionality of the countryside of the prefecture of Imathia. The present thesis examined the C.I. LEADER II and LEADER + which have been applied in the prefecture, since 1995. It marked the profits that resulted from the application both of the two Initiatives in the prefecture of Imathia and more generally in the local society and the environment (natural, cultural etc). Initially a secondary research was conducted with elements from the Developmental of Imathia S.A., which is the official institution of concretisation of the two Initiatives in the prefecture of Imathia. Then, a primary research was conducted with personal interviews in the form of questionary, that was supplemented by all the private individual businessmen. The statistical analysis of data occurred with the help of software of statistical elaboration SPSS and statistical control Pearson’s χ2. The results of primary research showed that, the profile of businessmen who were activated businesswise in terms of the application of C.I. LEADER in the prefecture of Imathia, the most part are men, relatively young, wedded with 2 children and a satisfactory level of education. The type of enterprises that were created, is very small, individual, close corporations, which created permanent and also seasonal posts. These places were covered mainly, by the local population of the place of enterprise’s installation. The enterprises mainly contemplating with the tertiary sector, with main object of activity rural tourism, and also in the secondary sector with main object of activity the transformation of products of secondary production. Lots of public investments that concerned mainly the protection of environment and the appointment and maintenance of natural and cultural heritage, were also realised, in the frames of application of Community Initiative LEADER. It can be said that, the application of Community Initiative LEADER in the prefecture of Imathia contributed to a large extent in the multifunctionality of the countryside, both with the creation of private enterprises and the public investments. Through the creation of private enterprises the C.I. LEADER contributed in the rural growth of the countryside of the prefecture of Imathia, helped in the increase of business dexterity and mainly the juvenile business dexterity in the prefecture, created new posts, advertised a lot of regions meaning that it contributed in the growth of their local economy, also contributed in the multi-activity of farmers and constituted the motive for the creation of new enterprises. The creation of public investments on the other hand, contributed in the protection of natural environment and in the appointment and maintenance of local cultural heritage, which constitute important dimensions of the multifunctionality of the countryside.