Η Ανακριτική Διείσδυση
Creators: name: Καφετζή, Ευαγγελία Δημητρίου
Publisher: name: Aristotle University of Thessaloniki
Year: 2022
Subjects: Ανάκριση
Ειδικές Ανακριτικές Πράξεις
Ανακριτική Διείσδυση
Interrogation
Special Investigative Actions
Investigative Penetration

description: Οι ειδικές ανακριτικές πράξεις αποτέλεσαν αντικείμενο συζητήσεων και προβληματισμών τόσο μεταξύ των θεωρητικών όσο και μεταξύ των δικαστικών λειτουργών και δικηγόρων, καθώς δεν πρόκειται για απλές ανακριτικές πράξεις, αλλά για ανακριτικές πράξεις, οι οποίες φτάνουν ακόμα και σε σημείο προσβολής των κατοχυρωμένων συνταγματικά δικαιωμάτων. O νομοθέτης προσπάθησε μέσα από τη θέσπιση των διατάξεων για τις ειδικές ανακριτικές πράξεις να θεσπίσει εχέγγυα για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως είναι η προστασία της προσωπικής ζωής, αλλά και των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα του κάθε υπόπτου. Η ορθή εφαρμογή της ανακριτική διείσδυσης, ως ειδικής ανακριτικής πράξης του σημερινού άρθρου 254 Κ.Π.Δ. αποτελεί χωρίς αμφιβολία βασικό εχέγγυο κατ’ αρχήν για την πρόληψη αλλά και για την αντιμετώπιση σοβαρότατων ποινικών φαινομένων όπως ειδικότερα αυτό του οργανωμένου εγκλήματος, για το οποίο κοινός «τόπος» έχει γίνει η παραδοχή δυσκολίας πάταξης του. Η ανακριτική διείσδυση όπως και οι υπόλοιπες ειδικές ανακριτικές πράξεις, θα μπορούσαμε να πούμε, ότι εισήχθησαν και ενσωματώθηκαν, στην ποινική διαδικασία προκειμένου να καλύψουν τις όλο και αυξανόμενες ανάγκες καταστολής συγκεκριμένων εγκληματικών πράξεων, οι οποίες δεν μπορούσαν να καλυφθούν με τις γενικές ανακριτικές πράξεις, όπως αυτές προβλέπονται στο άρθρο 251 του Κ.Π.Δ. Ο μυστικός και προληπτικός χαρακτήρας των πράξεων αυτών και η δελεαστική αποτελεσματικότητά τους για την καταπολέμηση μιας σειράς ιδιαίτερα σοβαρών αδικημάτων καθιστούν το διευρυμένο ρυθμιστικό τους πεδίο, ως μια κινητήριο δύναμη για την αποδοτικότερη καταπολέμηση αυτών αλλά και γενικότερα την προστασία του κοινωνικού συνόλου. Με το νέο ποινικό κώδικα (Ν. 4620/2019) βελτιώθηκε το νέο κανονιστικό πλαίσιο των ειδικών ανακριτικών πράξεων, ακολουθώντας τις παραδοχές του ΕΔΔΑ. Άλλωστε στη σύγχρονη εποχή παρατηρείται έξαρση της εγκληματικότητας με την χρησιμοποίηση τεχνικών από τους εγκληματίες, οι οποίες δύσκολα εντοπίζονται. Για το λόγο αυτό, ο νομοθέτης προσπάθησε μέσα από νομοθετικές διατάξεις να θεσπίσει τη διενέργεια ειδικών ανακριτικών πράξεων, ώστε να αντιμετωπιστούν οι οργανωμένες εγκληματικές δράσεις. Το αντικείμενο μελέτης της παρούσης εργασίας είναι η ανακριτική διείσδυση ως μορφής ειδικής ανακριτικής πράξης. Ως ανακριτική, λοιπόν, διείσδυση νοείται η χρησιμοποίηση είτε των ίδιων των ανακριτικών υπαλλήλων είτε τρίτων έμπιστων σε αυτούς προσώπων, με στόχο τη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων, τα οποία είναι ουσιώδη για τη διαλεύκανση της υπόθεσης και τελικώς την κατάληψη του δράστη και των συνεργατών του επ’ αυτοφώρω, τη στιγμή που λαμβάνει χώρα η αξιόποινη πράξη. Ένας από τους τομείς στους οποίους εφαρμόζεται η ανακριτική διείσδυση είναι για την εξιχνίαση του οργανωμένου εγκλήματος, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο αφενός στη διάσπαση της στεγανότητας των τρομοκρατικών οργανώσεων, και αφετέρου στην αποτελεσματική καταστολή τέτοιων εγκληματικών συμπεριφορών. Αρχικά, λοιπόν, θα προβούμε σε μια επεξήγηση του ορισμού και του νομικού πλαισίου εντός του οποίου εντάσσεται η ανακριτική διείσδυση. Εν συνεχεία, θα επεξηγήσουμε τη θεμελίωση της τόσο από άποψη συνταγματικής θεώρησης όσο και ως νέα μορφή εκδήλωσης αντεγκληματικής πολιτικής. Τις ιδιαίτερες πτυχές αυτής της ειδικής ανακριτικής πράξης δεν θα μπορούσαμε να την κατανοήσουμε καλύτερα παρά μόνο μέσα από την παράθεση των τομέων επί των οποίων εφαρμόζεται, όπως για παράδειγμα στην καταστολή του οργανωμένου εγκλήματος. Επίσης, παραθέτουμε κάποιες ενδιαφέρουσες περιπτώσεις - υποθέσεις που αντιμετώπισε τόσο η ελληνική όσο και η ευρωπαϊκή νομολογία αναφορικά με την ανακριτική διείσδυση. Τέλος, κλίνουμε το παρόν πόνημα με την παράθεση κάποιων συμπερασματικών κρίσεων.
description: Special investigation acts have been the subject of debate and reflection among theorists as well as among judicial officials and lawyers, as they are not mere investigation acts, but investigation acts that even go as far as to the point of violating constitutionally guaranteed rights. The legislator has sought, through the adoption of provisions on special investigation acts, to establish guarantees for the protection of fundamental rights, such as the protection of the personal life and personal data of each suspect. The correct application of the investigative penetration, as a special investigation act under the current Article 254 of the Code of Criminal Procedure, is without doubt a basic guarantee in principle for the prevention and also for the treatment of serious criminal phenomena, such as organized crime in particular, for which it has become commonplace that it is difficult to combat. Investigative penetration, as well as other special investigation acts, could be said to have been introduced and incorporated into the criminal procedure in order to meet the ever-increasing needs for the suppression of specific criminal acts, which could not be met by general investigation acts, as provided for in Article 251 of the Code of Criminal Procedure. The secretive and preventive nature of these acts and their tempting effectiveness in combating a number of particularly serious offences make their extended regulatory scope a driving force for more effective combating of these offences and, more generally, for the protection of society as a whole. The new Criminal Code (Law 4620/2019) improved the new regulatory framework of special investigation acts, following the assumptions of the ECtHR. Besides, in modern times there is an outburst in criminality with the use of techniques by criminals, which are difficult to detect. For this reason, the legislature has tried through legislative provisions to establish special investigation acts to deal with organized criminal activities. The object of study in this paper is investigative penetration as a form of special investigation act. Investigative penetration is the use of either the investigation officers themselves or third parties who are trusted by them, with the aim of collecting evidence that is essential for the clarification of the case and ultimately the capture of the perpetrator and his accomplices in the very act, at the time the criminal act takes place. One of the areas in which investigative penetration is applied is for the detection of organized crime, thereby contributing to the breaking of the silence of terrorist organizations on the one hand, and to the effective suppression of such criminal behavior on the other. We will therefore begin with an explanation of the definition and the legal framework within which investigative penetration falls. Then, we will explain its foundation both from a constitutional perspective and as a new form of manifestation of anti-crime policy. The specific aspects of this special investigation act cannot be better understood except by listing the areas in which it is applied, for example in the suppression of organized crime. We also list some interesting cases that both Greek and European jurisprudence have dealt with regarding investigative penetration. Finally, we conclude this paper by providing some concluding judgments.
description: Σε συνεργασία με: Νομικής (Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)